{"text": "Preface and Foreword Welcome to Introduction to Intellectual Property , an OpenStax resource. This textbook was written to increase student access to high-quality learning materials, maintaining the highest standards of academic rigor at little to no cost. About OpenStax OpenStax is part of Rice University, which is a 501(c)(3) nonprofit charitable corporation. Our mission is to make an amazing education accessible for all. Our first openly licensed college textbook was published in 2012, and our library has since scaled to over 40 books for college and high school courses used by millions of students. OpenStax Tutor, our low-cost personalized learning tool, is being used in college courses throughout the country. Through our partnerships with philanthropic foundations and our alliance with other educational resource organizations, OpenStax is breaking down the most common barriers to learning and empowering students and instructors to succeed. About OpenStax resources Customization Introduction to Intellectual Property is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY) license, which means that you can distribute, remix, and build upon the content, as long as you provide attribution to OpenStax and its content contributors. Because our books are openly licensed, you are free to use the entire book or select only the sections that are most relevant to the needs of your course. Feel free to remix the content by assigning your students certain chapters and sections in your syllabus, in the order that you prefer. You can even provide a direct link in your syllabus to the sections in the web view of your book. Instructors also have the option of creating a customized version of their OpenStax book. The custom version can be made available to students in low-cost print or digital form through their campus bookstore. Visit the Instructor Resources section of your book page on OpenStax.org for more information. Art attribution In Introduction to Intellectual Property , most art contains attribution to its title, creator, or rights holder, host platform, and license within the caption. Because the art is openly licensed, anyone may reuse the art as long as they provide the same attribution to its original source. Errata All OpenStax textbooks undergo a rigorous review process. However, like any professional-grade textbook, errors sometimes occur. Since our books are web based, we can make updates periodically when deemed pedagogically necessary. If you have a correction to suggest, submit it through the link on your book page on openstax.org. Subject matter experts review all errata suggestions. OpenStax is committed to remaining transparent about all updates, so you will also find a list of past errata changes on your book page on openstax.org. Format You can access this textbook for free in web view or PDF through OpenStax.org, and for a low cost in print. About Introduction to Intellectual Property This unique resource provides a clear, effective introduction to the legal issues and applications of Intellectual Property. The book is directed at students and ordinary citizens with no formal background in the field, and who may be studying entrepreneurship, marketing, computer science, engineering, or other fields. It is useful in an array of courses ranging from Business Law and Product Design to Information Systems and many others. Introduction to Intellectual Property covers patent basics and enforcement, copyright, trademark, and trade secrets. Each chapter is authored by an expert in the respective field, all under the guidance of principal author David Kline and executive editor David Kappos. The luminaries involved with this project represent the forefront of knowledge and experience on these topics, which makes the text an even more valuable resource for instructors, students, and professionals. While informative for anyone with a professional or personal interest in intellectual property, this resource is a formal textbook, and is designed for the effective instruction of college students. Each chapter contains learning objectives, subsections, and topically oriented review questions. Introduction to Intellectual Property was originally developed by the Michelson 20MM Foundation, released under the title The Intangible Advantage . It remains available along with an accompanying online course, video series, and other resources. Visit https://michelsonip.com/intangible-advantage/ for more information, and see below for more detailed descriptions of these assets. Answers to Questions in the Book Assessment Questions' answers are provided in the Answer Key at the end of the text. About the Authors Senior Contributing Authors David Kline David Kline was a Pulitzer-Prize-nominated journalist and author who covered some of the world’s most important stories over the last 30 years for the New York Times, Wall Street Journal, Christian Science Monitor, Rolling Stone, the Atlantic, Harvard Business Review, CBS and NBC TV , and other national media. He was also a contributing writer for Wired magazine for many years. In more recent years, Kline wrote on a variety of business and technology topics, with a special focus on intellectual property issues. His bestselling book Rembrandts in the Attic from Harvard Business Press is considered the seminal work on patent strategy within corporate America, and it has helped to shape the direction of corporate and policy-maker thinking on patent issues. In 2016, Kline was named one of the “World’s Top 300 Intellectual Property Strategists” by Intellectual Asset Management magazine. David Kappos David Kappos is widely recognized as one of the world’s foremost leaders in the field of intellectual property, including intellectual property management and strategy, the development of global intellectual property norms, laws and practices as well as commercialization and enforcement of innovation based assets. From August 2009 to January 2013, Mr. Kappos served as Under Secretary of Commerce and Director of the United States Patent and Trademark Office (USPTO). In that role, he advised the President, Secretary of Commerce and the Administration on intellectual property policy matters. As Director of the USPTO, he led the Agency in dramatically reengineering its entire management and operational systems as well as its engagement with the global innovation community. He was instrumental in achieving the greatest legislative reform of the U.S. patent system in generations through passage and implementation of the Leahy Smith America Invents Act, signed into law by the President in September 2011. Contributing authors Kerry L. Bundy, Partner, Faegre Drinker Randall E. Kahnke, Partner, Faegre Drinker Robert G. Krupka, Krupka Law Group Presented By Gary K. Michelson, M.D. Reviewers Paul R. Michel, Chief Judge (ret.) U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit Richard Epstein, Director, Classical Liberal Institute at New York University Paul M. Janicke, University of Houston Law Center Louis Foreman, Founder and CEO, Edison Nation Sharon Beaudry, Oregon Institute of Technology Nancy R. Olsen Waldron, Lasell University Student and Instructor Resources Animated Video Series The Michelson 20MM Foundation has provided a series of brief animated and narrated videos explaining the basics of Intellectual Property. Available on YouTube at https://www.openstax.org/l/IPBasics. Michelson 20MM Foundation Educator Portal This robust offering from the providers of this textbook offers educators widespread resources to support their teaching. These include Assessment sets, Lecture Slides, and Discussion Questions. Go to https://michelsonip.com/teachip/ to learn more and log in. (Note that access to this site is not maintained by OpenStax, and will require a separate account creation process.) Online Course The Michelson 20MM Foundation has also provided a comprehensive and free online course through course provider Udemy. Visit https://michelsonip.com/free-course/ to register and learn more. Technology Partners As allies in making high-quality learning materials accessible, our technology partners offer optional low-cost tools that are integrated with OpenStax books. To access the technology options for this book, visit the book page on openstax.org. Foreword: The Intangible Advantage I did not start out to be an inventor. I wanted to be a doctor. That’s all I ever wanted to be, ever since the day I sat at my grandmother’s kitchen table—I must have been seven years old—and smelled her flesh burning on the stove. You see, my grandmother suffered from syringomyelia, a crippling spinal disease that results in terrible back pain and the loss of sensation to pain and temperature in the extremities, especially the hands. When I saw the flames licking up through her fingers that day, I screamed, and she quickly doused her hand in the sink. “Don’t worry,” she told me. “One day you’ll become a doctor and you’ll fix me.” Some 20 years later, I had graduated medical school and completed a residency in orthopedic surgery, and was doing a fellowship in spinal surgery at St. Luke’s Medical Center in Houston when I stumbled upon a problem in an otherwise routine case. The case was a discectomy—the removal of a ruptured disk that is pressing on a nerve root. I noticed that because the disc had ruptured slowly over time, it had created a bone spur, which was like a little rhinoceros horn of bone, as hard as ivory. So I asked myself, How is taking out that disc going to help the patient if the bone spur is going to cause him pain for the rest of his life? I wanted to take that bone spur out, but I knew of no way to do that because it was sticking straight up about five inches down inside a narrow little hole in the patient’s back. So I asked a very famous surgeon in the hospital, “How do you get that bone spur out?” “Do not put a high speed burr in there and attempt to grind it down,” he said. He had tried that once, and ended up damaging the patient’s spinal cord and paralyzing her for life. That sounded to me like a pretty strong argument against trying that approach again. Then I asked the head of my fellowship program, “How do I get that bone spur out?” He explained that he once tried using a grabber instrument called a ronguer to try to break off the bone spur. But the pressure exerted on the instrument caused it to explode, sending fragments all throughout the dural sac. Luckily, he was able to retrieve the pieces and repair the damage. But once again, here was an approach that didn’t exactly recommend itself. No matter which spine expert I asked, the response was always the same. They all told me what not to do. Leave the bone spur alone, they said—just sew up the patient and send him home, even if it means dooming him to a lifetime of pain. Be content to follow the age-old motto of the physician, “First, do no harm.” Be content? George Bernard Shaw once said that inventors are a disgruntled lot. And I must have been pretty disgruntled with the lack of any solution for that bone spur, because I decided to invent a solution myself. Instead of trying to grind down the spur (with potentially disastrous results) or break it off (again, with potentially disastrous results), I came up with a counterintuitive approach. You see, I realized that while a bone spur itself is the hardest bone known to man, it sits atop the vertebrae, the inside of which is much softer and more mesh-like. What if I tried tapping the spur into the softer vertebrae? I found a tool normally used for an entirely different purpose and thought it might suffice for the job. And the next time I had a discectomy case with a bone spur, I tried out my new tool. I tapped the bone spur lightly with it, but nothing happened. I tapped it again, harder, but still nothing happened. Then I tapped it really hard, and that’s when I heard a “pop” and felt the instrument suddenly sink down. Now, I knew I couldn’t have damaged any nerves or structures because I had retractors holding the nerve and the dural sac out of the way. But when I looked inside, I could not see the bone spur anywhere. It was gone. And I thought, “Uh-oh.” So I brought in an x-ray machine and looked for the bone spur. It turned out the spur had corked the very hole that I had created when I broke it off and pushed it into the vertebrae—like a cork in a bottle. There wasn’t a drop of blood anywhere, and no damage to any tissue. In other words, my procedure was self-sealing! To this day, it remains the best solution for this problem. Over the next few months, I designed a set of instruments better suited to removing bone spurs no matter where they were located in the spinal canal. I gave the drawings to a machinist, and he created the tools according to my design. Soon I was using them routinely on bone spur cases, and getting such good results that other surgeons started sending me their bone spur cases. But eventually, these surgeons began asking me to provide them with a set of tools of their own. I said sure, and for each request, I would ask my machinist to fabricate another set of tools. Finally, the machinist told me that it would be cheaper just to make a hundred sets at once, since the major cost of fabricating the tools was in setting up the jigs on the machine. I thought that made perfect sense. After all, the demand for the tools from other surgeons was growing. In addition, I was disgruntled enough with the standard of care in other areas of spinal treatment that I had already invented several other new spinal surgery tools. So I started a little company to sell my tools and devices. I quickly realized, of course, that I needed to patent my inventions to protect all the time, money, and effort that I had invested to develop them. After all, if you don’t patent your inventions, especially in a competitive industry like medical devices, others will simply copy those inventions with impunity and sell them at a lower cost because they didn’t have to invest anything to develop them in the first place. That’s a great way to drive the innovators out of any industry and halt any further technical advances in that field. Over the next 15 years or so, I continued to invent various new spinal surgery tools and techniques, eventually obtaining more than 950 patents worldwide for innovations that fundamentally changed the practice of spinal surgery. These innovations are today employed in the vast majority of spinal surgeries worldwide. In fact, they became so widely adopted and so central to modern spinal treatment that in 2005 the giant medical device company Medtronic purchased the majority of my patent portfolio of spinal surgery inventions for $1.35 billion. Having retired from medical practice, I now devote my energy and philanthropy to inventing new solutions to problems beyond orthopedics. The Michelson Medical Research Foundation, launched with a $100 million grant, is dedicated to funding cutting-edge medical research that would be considered to avant-garde to receive funding from the National Institutes of Health or other conventional funding sources. In just one area of medical research, we committed to funding the prestigious Sabin Vaccine Institute with an initial $5 million five-year grant to develop effective vaccines against the parasitic worms that infect 1.4 billion of the world’s poorest people with devastating effect. The Michelson Found Animals Foundation promotes pet adoption and offers $50 million in research grants as well as a $25 million prize to any scientists who discover a way to chemically spay and neuter animals via a single, low-cost injection. Found Animals Foundation is one of the largest privately funded animal welfare foundations in the world and focuses on helping to end shelter euthanization and to improve the lives of pets and their people. My wife Alya and I also donated $50 million to the University of Southern California for the USC Michelson Center for Convergent Bioscience, to pursue medical breakthroughs in cancer and other diseases. The Michelson 20MM Foundation is dedicated to ensuring that equitable postsecondary educational opportunities that lead to meaningful careers are accessible to all, in part by making textbooks and new forms of interactive educational content available for free online to college students. At the cutting edge of higher education, the foundation helps forward-thinking entrepreneurs, nonprofits, and organizations close the opportunity gap. The Michelson Institute for Intellectual Property, a flagship Michelson 20MM initiative, provides access to intellectual property (IP) education to support budding inventors and entrepreneurs and close the existing “IP education gap.” Which brings me to the important book you are now reading. The Intangible Advantage: Understanding Intellectual Property in the New Economy is the first-ever text on intellectual property (IP) aimed at ordinary citizens, especially college students. As such, it is an important innovation in and of itself—one that hopefully will solve a big problem in American education. I’m particularly proud to have this newly released version of the textbook adapted for OpenStax, an initiative that has been at the cutting edge of innovation in higher education since its founding in 2012, and is also one of the Michelson 20MM Foundation’s inaugural grantees. As such, it is an important innovation in and of itself — one that hopefully will solve a big problem in American education. Until now, intellectual property has been taught only in law schools or the occasional business school seminar. In today’s knowledge economy, however, this is no longer sufficient. That’s because over the last 40 years, intellectual property has grown from an arcane, narrowly-specialized legal field into a major force in American social and economic life. It comprises an astonishing 45 percent of total U.S. GDP today, and represents 80 percent of the market value of all publicly-traded companies in the U.S. Put simply, intellectual property is now the chief engine of wealth creation and economic growth in the world. And as such, it has become a subject of vital importance for all Americans, not just those in the legal profession. There's a scene in the 1967 movie “The Graduate” when Mr. McGuire (Walter Brooke) offers career advice to a young Benjamin Braddock (Dustin Hoffman)? “Plastics!” he says. “There’s a great future in plastics. Will you think about it?” Half a century later, intellectual property has become the new watchword for almost any career of the future. Look around and you’ll see IP’s imprint everywhere. The business pages are filled with headlines of corporate “patent wars.” Art journals debate whether the artist Richard Prince’s appropriation of other people’s work is infringement or fair use. Music critics discuss the implications of the $7 million copyright infringement verdict against Robin Thicke and Pharrell Williams for allegedly borrowing certain musical themes from the work of soul singer Marvin Gaye. Indeed, from Silicon Valley startups to Fortune 500 board rooms, from MIT engineering labs to Wall Street trading desks, and from college business seminars to debates in Congress over global trade policy, intellectual property issues now lie at the heart of almost every arena of modern life today. And as a result, any young person today who does not understand at least the basics of intellectual property—and its value and role in science, business, arts, and the professions—will find themselves at a distinct disadvantage in the world of tomorrow. This book comes in several forms, suitable for different uses. The traditional ebook version of The Intangible Advantage contains the full text—including the hidden history of the U.S. patent system, the world’s first democratized patent system—as well as links to the first-ever series of popular animated videos on the basics of intellectual property. These videos answer such common questions as “Can I Patent That?” and “What If Someone Infringes Your Trademark?\" Finally, The Intangible Advantage has a companion online course, Intellectual Property: Inventors, Entrepreneurs, Creators, available for free on Udemy. The online course is for self-directed learners — whether college students in an IP fundamentals course, users of the United States Patent and Trademark Office and the U.S. Copyright Office, or young executive trainees working in corporate law and engineering departments in firms both large and small. Such a ground-breaking body of work would not have been possible without the extraordinary contributions of some of the leading lights in the intellectual property world over the past four years. Principal author, the late David Kline, did a masterful job of translating the hidden history, complex legal doctrines, and practical workings of the U.S. intellectual property system into popular and engaging prose. It probably helped that he is not a lawyer by background, but rather a former war correspondent-turned-business journalist who wrote “Rembrandts in the Attic,” the seminal work on patent strategy in corporate America published by Harvard Business Press. In addition to his deep curiosity about the role of IP in the new economy, David was passionate about illuminating even the most complex subject matter for the benefit of today’s students. His impact on this text, and our entire Michelson Institute for Intellectual Property initiative, is beyond measure. Contributing author Robert G. Krupka is one of the foremost patent litigators in the nation. Anyone who wants to understand the complex (and controversial) American system of patent litigation can do no better than read his chapter on “Patent Enforcement.” Contributing authors Randall E. Kahnke’s and Kerry L. Bundy’s expert rendition of the role and importance of trade secret law in the American economy will be much appreciated by students as well as business leaders in every industry. This is especially the case now that Congress enacted the first federal trade secret act. To be sure, a book that explains the complex workings of patent, copyright, trademark, and trade secret law in popular, non-legalese prose—especially one largely written by a non-lawyer (albeit a recognized expert in the field)—needs careful vetting. And for our “peer-reviews” we relied on the advice and counsel of a number of leading IP academics and practitioners, five of whom stand out most strongly for their contributions. Chief Judge (ret.) Paul R. Michel of the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit, the nation’s main court for patent appeals, made enormous contributions in reviewing the manuscript not only for its legal theories but for its explanations of practical aspects of the patent system as well. His carefully-reasoned insider’s explanation of how the patent system really works made all of us who worked on this project feel privileged to sit at the feet of such a patient master. Professor Richard Epstein is the Laurence A. Tisch Professor of Law at New York University, a senior fellow at the Hoover Institution, and professor emeritus and senior lecturer at the University of Chicago. Considered one of the most influential legal thinkers of modern times, Professor Epstein’s detailed review of the manuscript proved vital to this project. Professor Paul M. Janicke teaches in the Intellectual Property and Information Law Program at the University of Houston Law Center. His critique and guidance early on in the development of the manuscript was invaluable. Inventor and entrepreneur Louis Foreman is the founder and CEO of Edison Nation , an invention commercialization organization, and creator and executive producer of the Emmy Award-winning PBS TV show, Everyday Edisons . His insights into the commercialization challenges faced by independent inventors were extremely helpful. Finally, former U.S. Undersecretary of Commerce and Director of the U.S. Patent and Trademark Office David Kappos served as executive editor of the book. Especially for a subject like intellectual property that is so sharply defined by subtle nuances of law and practice, his unique expertise at the very center of the IP system helped to sculpt the manuscript’s final shape. I would be remiss if I did not mention the tireless leadership of Michelson 20MM executive producer Phil Kim, who was both midwife and guiding hand of this project from its inception four years ago until its final realization in April of 2016. He reminds us all just how valuable clear vision and calm steadiness in the face of trials really are in an effort such as this. Similar praise and gratitude must be offered to Mayra Lombera and Marisa Moosekian, the Michelson 20MM producers who somehow managed to make all the myriad moving parts (and people) in this project fit together successfully. Whatever personality or production challenges arose, they somehow—I don’t really know how—made this whole thing work. America's Founders created the world’s first democratized intellectual property system for the common man. Now, the brightest minds in intellectual property have collaborated to democratize this once-inscrutable subject and bring you the world’s first intellectual property textbook, online course, and videos series for readers and learners like you. I hope you will find it enlightening—and useful. –Gary K. Michelson, M.D. December, 2020", "section": "Preface and Foreword", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Introduction (credit: modification of work “Float Glass Unloading” by ICAPlants/wikimedia.org, CC BY 3.0)", "section": "Introduction", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Foundations of Patent Protection The first U.S. Patent (credit: US Patent Office via Wikimedia Commons / Public Domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Describe the philosophical logic behind granting patents. Describe the role of patents in fostering invention. Do Patents Really Promote Innovation? Before reading this section, please watch the overview video below covering the usefulness of patents - how ironic that a system for granting exclusive rights to inventors is the greatest vehicle for knowledge-sharing and technology transfer ever devised by human beings. What Is a Patent? A patent is an intellectual property right granted by the government of a nation to an inventor that gives them the exclusive right to the invention for up to 20 years, in exchange for disclosing the details of the new technology to society for its ultimate benefit. In the United States, a patent is a legal instrument in the form of a document issued by the United States Patent and Trademark Office (USPTO). It gives the inventor of any new, useful, and non-obvious machine, process, manufacture, or composition of matter the right “to exclude others from making, using, offering for sale, or selling the invention throughout the United States or importing the invention into the United States” for a limited time in exchange for public disclosure of the invention. United States Patent and Trademark Office. (2012, January 26). Patents. Retrieved from www.uspto.gov/patents/index.jsp A U.S. patent is only recognized domestically, and cannot be enforced in another country. History of Patents in the United States The legal foundation for U.S. intellectual property rights was laid by the Founders in 1787, in the very first Article of the U.S. Constitution, which outlined the precepts of our democratic society. In Article 1, Section 8, Clause 8 of the Constitution, Congress was given the authority to “promote the progress of Science and useful Arts, by securing for limited times to authors and inventors the exclusive right to their respective writings and discoveries”. U.S. Constitution Arr. 1, § 8 America was the first country in the world to enshrine intellectual property rights in its national constitution. And the Founders did this quite deliberately, says B. Zorina Khan, an economic historian at Bowdoin College whose book, The Democratization of Invention: Patents and Copyrights in American Economic Development , was awarded the Alice Hanson Jones Prize for an outstanding work in economic history. B. Zorina Khan, The Democratization of Invention: Patents and Copyrights in American Economic Development , 1790-1920, Cambridge University Press, 2005. “To the men who gathered in Philadelphia to ‘promote the general welfare,’” Khan wrote, “it was self-evident that ideas, industrial and cultural inventions, and democratic values were integrally related. American democratic institutions would ensure that rewards accrued to the deserving based on [merit] rather than on the arbitrary basis of class, patronage, or privilege.” Indeed, the Founders viewed intellectual property rights as vital to the new nation’s economic survival. As George Washington himself stated in his first annual address to Congress in 1790, “The advancement of agriculture, commerce, and manufactures by all proper means will not, I trust, need recommendation. But I cannot forbear intimating to you the expediency of giving effectual encouragement to the introduction of new and useful inventions.” The question is, with all the challenges they faced, why did the Founders think it so crucial to create a strong intellectual property system? Their reasons were both universal—i.e., applying to all societies—and also very particular to America’s revolutionary experience. “Bargain” Theory vs. “Natural Rights” Theory Every society that affirms intellectual property rights offers two justifications for doing so: the bargain or contract theory and the natural rights theory . “Bargain” Theory The “bargain” theory starts with the commonsense premise that people will be encouraged to invent new products and services that benefit society if they are likely to profit by doing so. The U.S. Constitution thus offers inventors a bargain: If you invent something useful—e.g., a cotton gin in 1794 that boosted agricultural production a hundredfold, or a semiconductor 163 years later that sparked the creation of a trillion-dollar new industry and millions of jobs—then the Constitution and statutes say that, as a quid pro quo, you can have the exclusive right to that invention for a “limited time,” after which it goes into the public domain and belongs to society. Patent for an electrode lead for semiconductor devices(credit: US Patent Office via Wikimedia Commons / Public Domain) There is something so simple yet economically potent about this concept. As Abraham Lincoln—America’s only presidential patentee ( No. 6469 for a device to lift boats over shoals)—noted, the beauty of the patent system is that it “added the fuel of interest to the fire of genius.” “Natural Rights” Theory The “natural rights” theory, meanwhile, invokes another commonsense premise that most of us instinctively hold to be true: that the product of mental labor is by all rights the property of its creator, no less than the product of physical labor is the property of its creator (or of the person who purchases it from that creator). This is what Daniel Webster was referring to when he said, “The American Constitution does not attempt to give an inventor a right to their invention, or an author a right to his composition; it recognizes an original, pre-existing, inherent right of property in such invention or composition.” This right is not absolute, of course, and inventors’ inherent rights may at times be circumscribed by national security or other concerns. But in exchange for disclosing to the public the nature and details of the invention, the Constitution authorizes the government to enforce the inventor’s exclusive property right to that invention for a limited time. Daniel Webster, an American lawyer and statesman. (credit: Wikipedia / Public Domain) Two important public policy goals are thus served. The inherent property rights of inventors and authors to their creations are protected, thereby helping to ensure that the wellsprings of creation and productivity do not dry up for lack of incentive. And yet the benefits derived from these inventions and creations are ultimately harnessed to the public good through disclosure, thus promoting the progress of the nation and “the general welfare” of its citizens. How Patents Foster Innovation To help understand why patent rights not only encourage inventors but also promote the wider diffusion of new technology for the benefit of society, economic historians Naomi Lamoreaux and the late Kenneth Sokoloff suggested the following thought experiment: Imagine a world in which there was no patent system to guarantee inventors property rights to their discoveries. In such a world, inventors would have every incentive to be secretive and to guard jealously their discoveries from competitors [because those discoveries] could, of course, be copied with impunity. “By contrast, in a world where property rights in invention were protected, the situation would be very different. Inventors would now feel free to promote their discoveries as widely as possible so as to maximize returns either from commercializing their ideas themselves or from [licensing] rights to the idea to others. The protections offered by the patent system would thus be an important stimulus to the exchange of technological information in and of themselves. Moreover, it is likely that the cross -fertilization that resulted from these information flows would be a potent stimulus to technological change. Naomi R. Lamoreaux and Kenneth L. Sokoloff, “Inventors, Firms, and the Market for Technology: U.S. Manufacturing in the Late Nineteenth and Early Twentieth Centuries,” Historical Paper 98, National Bureau of Economic Research, Cambridge, Mass., 1997. It’s more than just “likely.” Extensive research in the United States and other nations shows that patents have served as a powerful stimulant to technological knowledge sharing. A 2006 survey published by the French economists Francois Leveque and Yann Meniere, for example, found that 88 percent of U.S., European, and Japanese businesses rely upon the information disclosed in patents to keep up with technology advances and direct their own R&D efforts. Francois Leveque and Yann Meniere, “Patents and Innovation: Friends or Foes?” CERNA (Centre d’economie industrielle Ecole Nationale Superieure des Mines de Paris), December, 2006. Patents Don’t Block Innovation, They Promote It From the earliest days of the United States, patent and legal records show how inventors (including Thomas Edison) regularly kept abreast of developments in their fields. They did this by studying patent descriptions published by both the USPTO as well as by industry publications such as Scientific American, which was founded in 1845 by Munn and Company, the leading patent agency of the nineteenth century, expressly to spread new technological knowledge and facilitate the buying and selling of patents. For example, Elias E. Reis—inventor of a number of devices to exploit the heat generated by electrical currents—reported that when he read in the Official Gazette in 1886 about a patent issued to Elihu Thomson for a new method of electric welding, “there immediately opened up to my mind a field of new applications to which I saw I could apply my system of producing heat in large quantities.” See “Record of Elias E. Reis,” 8, Thomson v. Reis , case 13,971, box 1,845, Interference Case Files, 1836-1905, Records of the Patent Office, Record Group 241, National Archives, courtesy of B. Zorina Khan. In many industries, specialized journals kept readers informed about new patents of interest. In fact, new research in 2012 discovered that rather than blocking development, Thomas Edison’s seminal 1880 incandescent lamp patent ( No. 223,898 ) actually “stimulated downstream development work” that resulted in “new technologies of commercial significance [including] the Tesla coil, hermetically sealed connectors, chemical vapor deposition process, tungsten lamp filaments and phosphorescent lighting that led to today’s fluorescent lamps.” Ron D. Katznelson, “Inventing Around Edison’s Incandescent Lamp Patent: Evidence of Patents’ Role in Stimulating Downstream Development,” May, 2012, derived from: http://works.bepress.com/cgi/viewcontent.cgi?article=1073&context=rkatznelson Even the word “patent” signifies its social purpose of disclosure. It is derived from the Latin patent meaning “open,” and is the present participle of “pate¯re,” meaning “to stand wide open.” This explains the origin of the term “letters patent” (“letters that lie open”), which refer to the patent documents issued by the English Crown. These were not closed with a seal but were instead kept open, with the seal hanging at the bottom, notifying all not to infringe upon the patent. Front page of the first \"Scientific American\" issue, August 8, 1845. (credit: modification of work by Scientific American via Wikimedia Commons / Public Domain) As with any economic and legal instrument, patents have the potential to slow innovation if their grant of exclusive rights is too broad. But the overwhelming preponderance of economic research and real-world experience demonstrate that, on balance, intellectual property rights tend to stimulate invention, economic growth, and the diffusion of new technological knowledge in every country where they exist. This fact by itself, however, does not explain why the U.S. patent system became a model for much of the world. To understand why it did—and how it helped build the most successful economy in the history of the world—we must examine the revolutionary design of the U.S. patent system itself and the ways in which it overcame the weaknesses of earlier patent systems. Assessment Questions", "section": "The Foundations of Patent Protection", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Weakness of Early Patent Systems (credit: modification of work \"Ink Jar and Quills\" by Student of Rhythm via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Outline the history of patents from antiquity through the 1700s. Identify flaws in early European patent systems. History of Patents: 500 BC to the 1700s Given the commonsense logic of granting patents to stimulate invention, it comes as no surprise that patent- like incentives date all the way back to antiquity. In the ancient Greek city of Sybaris (located in what is now southern Italy) in 500 BC, “encouragement was held out to all who should discover any new refinement in luxury, the profits arising from which were secured to the inventor by patent for the space of a year.” Charles Anthon, “ A Classical Dictionary ,” Harper & Bros, 1841. The first formal patent legal institutions were developed in the Republic of Venice in the mid-1400s. The Venetian Statute of 1474 decreed that the inventors of new and useful devices would be protected from infringers and copiers for ten years so long as they disclosed the details of their inventions. Most Venetian patents were granted in the field of glass making, and when a large number of these glass makers emigrated to other countries in Europe, they sought similar protections from the local authorities. This is how the notion of patent rights, and their expression in patent legal systems, began to spread and gain acceptance throughout Europe. Initially, however, English and French monarchs used patents not simply to stimulate invention, but also to grant exclusive trade monopolies to those favored by the court. In the reign of Elizabeth I in the latter 1500s, some 50 patent monopolies were granted over the trade in such staples as salt, soap, starch, iron, and paper. Critics said these “enriched the monopolist and robbed the community” while doing absolutely nothing to stimulate new technology or industry. A growing public outcry ultimately forced Elizabeth’s successor James I to revoke these grants of trade monopolies in 1610. In 1624, the Statute of Monopolies formally repealed the practice and henceforth restricted patent rights solely to new inventions. Portrait depicting Queen Anne of Great Britain by John Closterman, circa 1702. (credit: Workshop of John Closterman via Wikimedia Commons / Public domain) European countries made several other important innovations in their early patent systems. In the mid-1500s, France became the first to publish patent descriptions from inventors who chose to submit them. England under the reign of Queen Anne (1702–1714) was the first to require inventors to submit a written description of their patent to “describe and ascertain the nature of the invention and the manner in which it is to be performed.” And in 1729, France began to publish abbreviated digests of patent descriptions, but these were intermittent and subject to delays of up to 60 years after the patents were originally granted. As might be expected, this lack of regularity limited the technological knowledge sharing that is one of the great benefits of a patent system. Flaws of Early Patent Systems Old World patent systems suffered from other major weaknesses as well. Patents for inventions imported from other countries were regularly granted, increasing the incentive for would-be patentees to copy the creative work of others rather than invent for themselves. And there was generally no systematic examination of patents by technical experts, in part because this was viewed as an intrusion upon the prerogatives of the Crown. But the biggest problem with early patent systems was that they all shared a tendency to reinforce the wealth and prerogatives of elites, not the welfare and productive capacity of the whole of society. In Britain, patents were favors granted “by grace of the Crown” and were often only secured through court connections. They were also “subject to any restrictions the government cared to impose, including the expropriation of the patent without compensation.” Op. cit., Khan. What’s more, patent application fees were prohibitively high—more than 11 times the per capita annual income of the average British citizen—which put the system out of reach of all but the wealthy. Yet ironically, in the parliamentary debates over the patent system, the exclusion of the “working classes” was regarded as one of the chief virtues of the British patent system. British patent law also severely limited the ability of inventors to sell or license the rights to their discoveries, as noted in a contemporary 1832 book entitled A Practical Treatise on the Law of Patents for Inventions . Richard. Godson, A Practical Treatise on the Law of Patents for Inventions and of Copyright, Saunders and Benning, 1832. Retrieved from Google books, at bit.ly/QmPhaZ This restriction, along with “working requirements”—these were regulations that forced patentees to manufacture products based on their patents within two or three years of issuance or lose their patent rights—limited innovation activity mainly to those who had the factories (or the ready capital to build them) needed to produce such products. These rules had two significant effects upon the British economy. They restricted innovation to only a small sector of the population rather than unleashing the creativity and productivity of the whole people. And they created a bias toward inventions that enhanced the market dominance of incumbent, capital-intensive industries rather than opening up new markets for the sorts of disruptive new industries that usually drive economic progress. “European societies were organized in ways that concentrated power in the hands of elites and facilitated [parasitic] rent-seeking by favored producers,” notes historian B. Zorina Khan. “The organization of invention was no exception. A society that restricts [invention] to elites can generate exceptional gains early on, but the initial spurt is unlikely to be maintained.” Indeed, the result in Britain was unbalanced and narrowly focused economic growth. Inventors faced high transaction and monetary costs, a limited market for their inventions, and a great deal of uncertainty. Diffusion of new technological knowledge was severely inhibited, and the rate of technological change was adversely affected as a result. Eventually, Britain’s initial leadership of the Industrial Revolution had more to do with its large existing commercial holdings and manufacturing base, and its vast stores of amassed capital, than with systemic or broad-based encouragement of innovation within British society. The Changing Tide The elitist nature of early patent systems reflected the feudal economic relations that dominated that era. But by the late eighteenth century, capitalist economies were beginning to emerge across Europe, and in Britain, nationwide lobbies of manufacturers and patentees called for an overhaul of the patent system to bring it in line with this new economy. The needed reinvention would come not from Britain, however, nor even from France, which had its own democratic revolution soon after America’s. Instead, it took place in the newly liberated United States, where a vibrant capitalism unburdened by centuries of entrenched feudalism was developing. This, then, is the story of one of the most admired of all American inventions—the modern democratized patent system, now used widely throughout the world.", "section": "The Weakness of Early Patent Systems", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "America’s Uniquely Democratic Patent System Learning Objectives After completing this section, you will be able to Explain the role of the Founding Fathers in developing the U.S. patent system. Explain the six unique features of the U.S. patent system. Never mind that intellectual capital accounts A Patent System For Everyone Before reading this section, please watch the overview video below covering why America developed the world’s first patent system for the common man, and what we got out of it as a result (hint: the strongest economy on the face of the earth). Never mind that intellectual capital accounts for 55 percent of total U.S. GDP today. Kevin A. Hassett and Robert J. Shapiro, “ What Ideas Are Worth: The Value of Intellectual Capital and Intangible Assets in the American Economy ,” Sonecon, 2012. Or that it represents up to 80 percent of the market value of all public companies in the U.S. “Intangible Asset Market Value,” Ocean Tomo, derived from http://bit.ly/bAPJVH To most citizens today, patents and other intellectual property are inscrutable mysteries. But to America’s Founding Fathers, they were matters of the highest national importance. The Challenge Facing the Founders The people who led the revolution and were later tasked with writing a Constitution were not concerned simply with creating lasting political structures that could defend the hard-won freedom and sovereignty of the newly liberated colonies. They also struggled to stimulate the rapid growth of industry to ensure the new nation’s economic survival. The survival of the United States of America was far from certain in those days. It was a backward agrarian economy, dependent on imports and lacking major domestic industry, with a population of barely three million inhabitants. Britain, meanwhile, with whom the United States had just fought a war and would soon fight another, had three times the U.S. population, boasted the most powerful economy on Earth, and was the unrivaled leader of the emerging Industrial Revolution. Political cartoon circa 1780 titled \"The English Lion Dismember'd or the Voice of the Public for an Enquiry into the Public Expenditure\" (credit: modification of work by BPL via Wikimedia Commons / CC BY 2.0) It was, therefore, a critical task of the leaders of the new American nation to design institutions—including a patent system—that would encourage economic activity and investments to spur the growth of America’s primitive economy. It’s important to note that although the Founders deeply believed in democratic ideals of government, they were not wild-eyed idealists. They were very practical people who faced an overwhelming challenge: How do you build a national economy from scratch, one that can prosper without British imports? To do that, they needed to mobilize every asset they had. Unlike Britain, however, America had no significant capital or commercial assets. In fact, the American standard of living at that time was actually lower than in many of their South American neighbors. Stanley Engerman and Kenneth Sokoloff,“ Factor Endowments, Institutions, and Differential Paths of Growth Among New World Economies ,” in Stephen Haber (ed), How Latin America Fell Behind, Stanford University Press, Palo Alto, California, 1997. All America had was abundant, but still untapped, natural resources, and a population widely regarded in the world as uniquely enterprising and independent minded. Ours was the world’s fastest-growing population, doubling in size every 20 years. Americans were also widely literate (albeit mostly lacking in higher education) and informed by what Washington Irving called “the general diffusion of knowledge.” Most important, unlike the tenant farmers and laborers who made up the bulk of England’s rigid class society, the vast majority of Americans were free-holding small farmers, merchants, shopkeepers, artisans, and mechanics—the forerunners of what we today call the middle class—who were possessed with what publisher Hezekiah Niles called “a universal ambition to go forward.” This was America’s principal asset, their ace in the hole. And men such as George Washington, Thomas Jefferson, and James Madison knew they had to find a way to unleash the creative and productive potential of these independent citizens if the country was to industrialize and survive. Incentives Needed to Spur Economic Growth As Jefferson wrote to his daughter Martha in 1787, it was precisely because America was bereft of Europe’s vast resources and left to its own devices that “we are obliged to invent and execute; to find means within ourselves, and not to lean on others.” But how to do that? From the historical record, it appears that the Founders quite consciously sought to construct a patent system that would do what no other patent system in the world had ever done before—namely, stimulate the inventive genius and entrepreneurial energy of the common man. As noted earlier, the first thing they did was to affirm inventors’ and authors’ rights in the U.S.Constitution itself. Although the intellectual property clause was ultimately adopted by unanimous consent of the delegates on September 5, 1787, there had been some debate about the issue. Thomas Jefferson in particular had expressed reservations about the wisdom of granting “temporary monopolies” (i.e., patent rights), given that Americans had just waged a bloody war of independence to overthrow the British monopoly of trade and political power. But as other delegates noted, and Jefferson eventually came to realize, a monopoly of trade is a far cry from the temporary incentives granted to inventors in return for the benefits they provide society. “How can the exclusive right of an invention be compared with a monopoly in trade?” D.P. Holloway, a Commissioner of Patents, would later argue in his 1863 annual report to Congress. “How can the exclusive privilege to sell salt in Elizabeth’s time, which added not one bushel to the production, but which enriched the monopolist and robbed the community, and the exclusive right of Whitney to his cotton gin, which has added hundreds of millions [of dollars] to the products and exports of the country, be both branded, with equal justice, with the odious name of monopoly?” United States Patent Office, Annual Report of the Commissioner of Patents 1863. Retrieved from Google Books at http:// bit.ly/Meh0Pv Portrait of Thomas Jefferson by Rembrandt Peale, circa 1805 (credit: Rembrandt Peale via Wikimedia Commons / Public domain) In the words of Louis Wolowski, Chair of Industrial Economics at the Conservatoire des Arts et Métiers: “[Inventors’] rights under patents, are called ‘monopolies’ only from the poverty of language, which has failed to express in words a distinction which no less clearly exists.” The Founders understood this distinction clearly. “Rather than monopolists,” says historian Khan, “patentees were viewed as beneficent contributors to progress, and the consistent goal of those who shaped the system was to encourage domestic ingenuity, whatever the social class of the inventor.” Opt. cit., Khan. Or as James Madison put it in Federalist Paper 43, “The public good fully coincides with the [patent rights] of individuals.” Creating a New Type of Patent System The real genius of the Founders, however, lay in the way they consciously integrated democratic principles into the design of the world’s first modern patent system—principles that had a profound impact on the pace and direction of U.S. economic growth. These were reflected in six fundamental innovations in our patent system that departed from European practice. Low Fees: Making Patents Affordable The original patent law passed by Congress on April 10, 1790, deliberately set patent fees to a level any ordinary citizen could afford—initially $3.70, but three years later raised to $30. This was still less than 5 percent of the rate in Britain. Patent fees remained $30 for the next 70 years, ensuring that virtually any citizen could participate in the Industrial Revolution. The results were dramatic. Whereas most of Britain’s handful of inventors came from privilege, the vast majority of America’s thousands of inventors came from humble beginnings. They included farmers, factory workers, merchants, mechanics, and other artisans. Of the 160 so-called “great inventors” of nineteenth-century America, over 70 percent had only a primary or secondary school education. Many had no formal schooling at all. And some of the most famous names in American invention—Matthias Baldwin (locomotive), George Eastman (roll film), Elias Howe (sewing machine), and Thomas Edison (electric light and phonograph)—had to leave school early to support their families. One of Matthias Baldwin's early locomotives, the Memnon. (credit: Internet Archive Book Images via Wikimedia Commons / No restrictions) What’s more, in another sign of economic democratization, most U.S. inventors had no formal scientific or technical training. They had only the general knowledge common to citizens of the day, plus whatever they taught themselves. What distinguished them was their ingenuity in applying that general knowledge to the practical problems of daily existence, and then exploiting the commercial opportunities that arose as a result. In short, they were entrepreneurial. The rapid growth of inventive activity during early American industrialization was characterized by a disproportionate increase in the involvement of segments of the population with relatively common sets of skills and knowledge,” note Sokoloff and Khan. “Rather than being accounted for by an elite who possessed rare technical knowledge or commanded large amounts of financial resources, the rise in patenting coincided with a broadening of the ranks of patentees to encompass many individuals, occupations, and geographic districts.” Kenneth Sokoloff and B. Zorina Khan, “ The Democratization of Invention During Early Industrialization, 1790O1846 ,” Working Paper No. 578, Department of Economics, University of California, Los Angeles, December, 1989. Making the patent system inexpensive invited everyone’s participation. In the words of Englishman John Standfield, quoted in an 1880 issue of Scientific American , “The cheap patent law of the United States has been and still is the secret of the great success of that country.” Simplifying Application Procedures The Founders greatly simplified administrative procedures in applying for a patent. This was no small thing when you consider that British applicants were forced to seek approval from seven different offices, and then twice—twice!—obtain the signature of the King. If they wanted a patent that covered Scotland and Ireland as well, they needed approval from ten more offices. British patent procedures were so Byzantine, in fact, that author Charles Dickens wrote a spoof of them entitled A Poor Man’s Tale of a Patent , in which his main character, an inventor, is forced to seek approvals from 34 offices, some of which had been abolished years before and no longer existed. Obviously, few inventors could hope to run this gauntlet successfully unless they had the wherewithal to hire very expensive patent agents to assist them. In the United States, on the other hand, applications only needed the approval of a single patent office, which created repositories throughout the country where inventors could drop off their applications and models and have them forwarded to the patent office at government expense. Rural inventors could even apply for a patent through the mail—postage free! This last perk for rural inventors turned out to have a big impact on the course of U.S. economic development. While most British industrial breakthroughs were confined to London or other big cities, U.S. inventions were widely distributed across the country, in urban and rural areas both. The result was broader- based economic growth and less income inequality in the United States. Spreading New Technological Knowledge Another unique feature of the U.S. patent system was its systematic effort to spread new technological knowledge throughout society, thereby creating a virtuous circle of innovation begetting more innovation. In Britain, patents were only open to public inspection after paying a fee, and until 1852 were not even officially printed, published, or indexed. In France, printed information about patents was limited to brief titles in patent indexes, intermittently published and only available in the office in which these had been originally filed. By contrast, the first U.S. patent law explicitly stated that “copies of patent Specification together with similar Models [are] to be made at the public Expence and lodged in each state.” Patent Act of 1790, HR-41, In addition, as noted in the previous section, a plethora of publications by government and industry enabled any citizen with an interest to keep abreast of the latest patented technologies. Examining Patents for Validity In a very crucial departure from Old World practice, the Founders created the world’s first examination system for patents to ensure their novelty , non-obviousness , and utility . The examinations were initially conducted by a committee composed of the Secretary of State (Thomas Jefferson), Secretary of War (Henry Knox), and Attorney General (Edmund Randolph). But this was found to be cumbersome, so in 1793 a simple registration system was established. It turned out, however, that without the examination of applications for novelty, non-obviousness, and utility, the validity of issued patents began to be questioned. So the reforms of the 1836 Patent Act specified that henceforth applications would be scrutinized by technically trained examiners to ensure that the invention represented a genuine advance in the state of the art. For the first time anywhere in the world, the criteria for granting a patent depended solely upon the merits of the application rather than the identity or the mere say-so of the inventor. The situation was very different in Europe. In France, the following caveat was printed on each patent: “The government, in granting a patent without prior examination, does not in any manner guarantee either the priority, merit or success of an invention.” Imagine trying to interest a group of investors in your new invention with that kind of warning label attached to it! In Britain, meanwhile, the lack of any examination of patent validity made the purchase of a patent right highly speculative and costly, thereby limiting investment in new technology. By contrast, says Khan, “the U.S. examination system reduced uncertainty about the validity of patents, and provided [interested parties] with a signal of [their] potential value.” This proved to be crucial in facilitating the growth of an extensive market in the sale and licensing of valuable patent rights—the first large-scale market of this type in the world. No “Working Requirements” Reduced Monopoly Control The fifth distinguishing feature of the U.S. patent system was the lack of any sort of “ working requirements .” In the debate over HR-41, the bill that became the first U.S. patent law in 1790, “the Senate suggested requiring patentees to make products based on the patent or license others to do so. But the House rejected this as an infringement of patentees’ rights.” Op. cit., Khan. Indeed, the Founders believed working requirements would only strengthen monopoly power and skew invention toward incumbent industry by limiting patents to those with the factories (or the capital to build them) needed to manufacture products from their inventions. B. Zorina Khan, “ Antitrust and Innovation Before the Sherman Act ,” Antitrust Law Journal, No. 3, 2011. In short, the Founding Fathers of this nation deliberately and quite consciously created what we now call “ non-practicing entities ” (NPEs) in order to expand the pool of inventors in their then backward economy to include ordinary citizens without the wealth or resources to commercialize their own inventions. And it worked, leading to a dramatic surge in innovation in nineteenth-century America as large numbers of ordinary citizens started inventing and then licensing their discoveries to enterprises for commercialization. By 1865, the U.S. per capita patenting rate was more than triple that of Britain’s, according to the annual reports from the commissioners of patents in both countries, and by 1885, it was more than quadruple that of Britain. Each U.S. patentee was also far more prolific than their British counterpart, so by mid-century, the United States was patenting five times the number of inventions as Britain each year, even though the populations were then equal in size. Creating a Market for New Technology The sixth unique feature of the U.S. patent system—and along with the refusal to impose working requirements, the one that had the greatest impact on future U.S. economic growth—was “an explicit provision for the sale of patent rights [that] both the courts and the U.S. Patent Office acted to facilitate.” Naomi R. Lamoreaux and Kenneth L. Sokoloff, “ Inventive Activity and the Market for Technology in the United States: 1840O1920 ,” Working Paper 7107, National Bureau of Economic Research, Cambridge, Mass. 1999. Why facilitate the buying and selling of patents? Because doing so enabled ordinary worker or farmer inventors without the capital to commercialize their own discoveries to still participate in inventive activity and earn income by licensing or selling their patents to enterprises that could. This ability to license patent rights (along with the low application fees) turned inventing into a new career path for thousands of poor but technically creative citizens. B. Zorina Khan, “ Institutions and Technological Innovation During Early Economic Growth: Evidence From the Great Inventors of the United States, 1790-1930 ,” Working Paper 10966, National Bureau of Economic Research, Cambridge, Mass., 2004. It also proved to be a powerful means of mobilizing capital for investment in new technologies and their commercialization into new products and services for society. That patents could be used as tradable assets by non-practicing entities without the wealth to commercialize their own discoveries was a wholly unique feature of the American patent system. By 1880, 85 percent of all U.S. patents were licensed by their inventors, compared with 30 percent of British patents. B.Zorina Khan, The Democratization of Invention Patents and Copyrights in American Economic Development, 1790-1920, Cambridge University Press, 2005. Patent licensing, in fact, was the principal means by which new discoveries were commercialized in the decades before the early twentieth- century emergence of in-house corporate R&D departments. Publications such as Scientific American were founded specifically to facilitate the trade in patents, and it regularly featured lists of new and interesting patents, which commercial enterprises then licensed or purchased to use in their product development efforts. American Bell Telephone’s new product pipeline, for example, operated like most others at the time. According to its 1894 annual report, the company’s R&D department licensed 73 patents from outside inventors, while developing only 12 from its own employees. Thomas Blanchard was a typical inventor-licensor. He was the son of a small farmer who invented and patented a mechanical tack-maker in 1806 that could fabricate five hundred tacks per minute, each superior to tacks made by hand. He sold the rights to his machine for $5,000, quite a sum in those days. He then invented a lathe to produce uniform gun stocks, and the patent he received for it enabled him to attract investors for the production of those gun stocks for the local Boston market. Blanchard also leased his patent rights to gun producers nationwide, as well as to manufacturers of tool handles and wheel spokes. The income he generated from patent licensing enabled him to make inventing his full-time career. He went on to invent a wood-bending machine, an upriver steamboat, and a steam wagon that was used until the introduction of railroads in the United States, and received a total of 25 patents during his career. Portrait of Thomas Blanchard, circa 1912 (credit: modification of work by George Iles via Wikimedia Commons / Public domain) According to a 2013 Congressionally mandated Government Accountability Office (GAO) report on NPEs, “History is filled with examples of successful inventors who did not develop products based on the technologies they patented.” It specifically cited the case of Elias Howe, who patented a method of making a lockstitch but did not produce sewing machines. Instead, Howe licensed his patents to the Singer Company, which then deployed Howe’s invention in its sewing machines. “ Intellectual Property: Assessing Factors that Affect Patent Infringement Litigation Could Improve Patent Quality ,” U.S. GAO, August 2013. Patent licensing, scholars have found, was facilitated by an array of intermediaries—lawyers, venture financiers, and patent licensing agents—who “lowered the transaction costs and improved the efficiency” of the trade in and commercialization of patented technology. “By enabling, indeed encouraging, inventors to focus on what they did best [i.e., invention], this division of labor gave rise to the most technologically fertile period in American history.” Naomi Lamoreayx and Kenneth Sokoloff, “ Intermediaries in the U.S. Market for Technology, 1870-1920 ,” Working Paper No. 9017, National Bureau of Economic Research, Cambridge, MA. June, 2002. The Positive Effects of Licensing The Founders’ decision to foster NPEs and patent licensing proved crucial to America’s rapid technological progress and economic growth. Indeed, patent records from the nineteenth century reveal that more than two-thirds of the “great inventors” of the Industrial Revolution, including Thomas Edison and Elias Howe, were NPEs who specialized in invention and licensed some or all of their patents to outside enterprises for development into new products. B.Zorina Khan and Kenneth L.Sokoloff, “Intellectual Property Institutions in the United States: Early Development and Comparative Perspective ,” World Bank Research Workshop, July 17-19, 2000 Had the United States followed the approach of older European patent systems and limited patent rights solely to inventors who made or sold products—or prevented them from licensing their patents—America might not have even had an Industrial Revolution. In any event, the result of this division of labor between invention and production was exactly as Adam Smith predicted: “The growth of market trade in patents raised the returns to invention and encouraged a division of labor whereby technologically-creative individuals increasingly specialized in their comparative advantage—invention,” noted Lamoreaux and Sokoloff. “It was the expanded opportunities to trade in patented technologies that enabled the independent inventors of this golden age to flourish—and that stimulated the growth of inventive activity generally.” The benefits of that division of labor remain visible today, embodied in the thousands of university and other NPE patents licensed by companies large and small each year, as well as by the positive U.S. balance of trade in patent licensing, estimated to be worth at least $150 billion annually as of 2006. More than 5,000 new products and 7,000 new companies have been created with the help of university NPE patents alone in the last 30 years. Joseph Hornett and David Johnson, Purdue Research Foundation. Derived from: bit.ly/O7iA18 And licensors of patented technology help the United States maintain its technology leadership in critical economic sectors. A New Species called “Patent Trolls” To be sure, there is new a species of NPE known as “patent trolls” who use low-quality patents to extort so-called “license fees” from small businesses unable to pay the cost of standing up to them in court. But their activities have nothing in common with real patent licensing. Typically, these patent owners send form letters to hundreds, or in some cases thousands, of random small businesses, claiming with little or no evidence that they are “infringing” their patents. These letters then demand so-called “licensing fees” ranging from one to several thousands of dollars to avoid a patent infringement lawsuit that could cost those businesses far more to defend against in court—even if the business owner is innocent of any infringement. Beginning in mid-2013, a torrent of bad faith demand letters began targeting small businesses, sparking wide protest. The National Federation of Independent Businesses (NFIB) and many other business groups and trade associations demanded action, and Washington responded in 2014 with several pieces of proposed reform legislation. By early 2015, the Federal Trade Commission (FTC) had acted against one sender of bad faith demand letters, and federal legislation to rein in such abuses seemed likely to pass. At the state level, meanwhile, by early 2015, 15 states had enacted laws to curb abusive patent demand letters, and 11 others were actively considering similar bills. In addition, the attorneys general of several states have used consumer protection laws against making false claims to force these “patent trolls” to stop sending their extortionist demand letters. These abusive patent litigants should not be confused with legitimate NPEs, however, whose primary business is invention and technology licensing, not extorting so-called “license fees” from innocent businesses. Patent licensing facilitates the transfer and commercialization of technology into new products and services and promotes U.S. economic growth. A Patent System for Everyone In sum, these six unique features of the U.S. patent system—low fees, simplified procedures, examination of applications by trained experts, systematic disclosure of new technological knowledge, lack of “working requirements,” and encouragement of robust trade in patent rights—all had a powerfully beneficial impact on the nation’s economic growth. But none of that would have been possible were it not for the broad-based democratic rule of law in the United States and the critical role played by the U.S. legal system in interpreting and enforcing America’s revolutionary patent laws. ?", "section": "America’s Uniquely Democratic Patent System", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Role of the U.S. Legal System Learning Objectives After completing this section, you will be able to Describe the differences between U.S. and European patent laws. Describe the history of patent litigation in the United States. U.S. Patent Law vs. European Patent Law Just as with any other property right, patent rights would be meaningless without the ability to enforce them in court. And from the earliest days of the patent system, says Khan, “Our legal system remained true to the Constitution in the belief that the defense of rights in patented invention was important in fostering industrial and economic development.” In Britain and other European countries, patents were viewed as “pernicious monopolies that restricted community rights and [Had] to be carefully monitored and narrowly construed.” B.Zorina Khan, The Democratization of Invention: Patents and Copyrights in American Economic Development, 1790-1920 , Cambridge University Press, 2005. The enforcement and interpretation of patent laws by the courts in Europe also tended to be highly variable and dependent upon the whims of each individual judge. In the United States, however, early courts treated inventors’ patent rights with deference, just as they did the rights of other property owners. Famed Supreme Court Justice Joseph Story repeatedly declared that patent rights were “sacred” and were the just reward for inventive ingenuity. As he noted in Lowell v. Lewis (1817), “the proper duty of the court” is to ensure that “wrongdoers may not reap the fruits of the labor and genius of other men.” The relative uniformity and certainty of enforcement of patent rights by the courts also proved critical in encouraging capital to invest in commercializing those patent rights. Contrasting the patent laws and policies of the United States and Britain, Supreme Court Justice Henry Baldwin went to some lengths in Whitney v. Emmett (1831) to show how English courts saw patents as a zero-sum trade-off between private rights and the public good. The explicit intention of U.S. patent law, however, was “to benefit the inventor, in the belief that maximizing individual welfare leads to maximum social welfare.” Nonetheless, U.S. intellectual property laws did try to strike a balance between the needs of the many and the few. “Patent laws ensured the security of private property rights in invention. However, it was also necessary to balance the just claims of inventors against the dangers of exclusive monopolies that might restrict the scope of current and future invention.” Op. cit., Khan. Changes in U.S. Patent Law Through the Years Over the years, of course, that balance has moved back and forth between relatively stronger versus weaker enforcement of patent rights. With the rise of the robber barons in the late nineteenth century, government and the courts increasingly viewed patents through the prism of antitrust, in some cases even compelling large firms like IBM to license their patents to competitors. Then with the advent of the high-tech revolution in the 1980s, antitrust concerns faded and the courts began once again to view stronger patent rights as helpful in fostering innovation. Interestingly, the U.S. legal system has always operated on the theory that the best way to achieve the proper balance between private rights and public interest was not through government decree, centralized management, or compulsory licensing but rather through the decentralized decision making and market interactions of inventors themselves. The court’s role was to resolve the inevitable conflicts that arose, on a case by case basis. Throughout all the twists and turns in patent enforcement over the centuries, however, the federal courts have remained unwavering on four key principles of U.S. patent law. An “Explosion” of Patent Litigation? Patent litigation, of course, has always been an integral feature of the U.S. patent system. The first patent case on record was that of Benjamin Folger, whose patent for the production of candles was invalidated by the district federal court for New York in 1792. This was merely the first of many hundreds (and eventually thousands) of cases in which patent litigation served the important function of settling either the validity or the disputed ownership of the rights to critical new technologies—the litigation between telephone inventors Alexander Graham Bell and Elisha Gray being perhaps the most famous case in point. By doing so, the courts provided greater certainty regarding the value of such rights to entrepreneurs and investors alike. Today, some critics contend that an “explosion of patent litigation” unlike any in history is harming business and diverting resources better spent on innovation. No responsible observer would deny that the courts have seen an increase in patent infringement suits in recent years, just as they have seen a rise in personal injury claims and product liability suits. But that said, the evidence shows that the rate of patent litigation today is actually below historical norms. According to USCourts.gov figures, the number of patent infringement suits filed in the United States increased 59 percent between 2001 and 2011—from 2,520 cases in 2001 to 4,015 cases in 2011. Meanwhile, the number of patents granted in that same period increased by only 35 percent, which supports the view that patent litigation has become more frequent over the last decade as the role and value of intellectual property has increased in the Knowledge Economy. A comparison of the illustration of the telephone in Alexander Graham Bell’s diaries and Elisha Gray’s patent application. (credit: modification of work by Elisha Gray and Alexander Graham Bell via Wikimedia Commons / Public domain) Statistics from USCourts.gov show an even sharper rise in the number of patent suits filed in 2012, to 5,189 cases. But analysts attribute most of this increase to the anti-joinder provisions of the Patent Act of 2011, which curtailed the practice of naming multiple defendants in a single infringement suit. According to Carla Rydholm of the patent analytics firm Lex Machina, “Plaintiffs must [now] meet more stringent requirements to file a case against multiple defendants. So instead of Plaintiff X filing one case naming 20 defendants, Plaintiff X might file 20 lawsuits (one per defendant) each with unique civil action numbers.” When looked at over the longer term, however, it turns out that 96 percent of all the increase in patent infringement suits since 1991 can be explained by a corresponding increase in patents granted, reports the PricewaterhouseCoopers’s 2013 Patent Litigation Study. Http://www.pwc.com/en_US/us/forensic-services/publications/assets/2012-patent- litigation-study.pdf In case you’re wondering if the increase in patents granted is itself a sign of a patent system being increasingly gamed by speculators wanting to cash in on the new “patent gold rush,” note that the average number of patents issued per billion dollars of GDP has remained at or below the same level—13 patents per billion dollars of GDP—since 1963. Sean Connolly, “Patent Litigation Rates: What They Tell Us and What They Don’t,” derived from: http://connollyip.com/patent-litigation-rates-what-they-tell-us-and-what-they-dont/ Interestingly, although the number of suits filed has increased in rough correlation to patent grants, the number that actually go to trial has remained fairly constant over the last 30 years. About 90 percent of the suits filed each year are abandoned or settled. Of the three hundred that remain, two-thirds never go to trial, and are adjudicated on summary judgment (of noninfringement in most cases). The nation is thus left with, at most, between 90 and 112 patent infringement trials per year—exactly the same number that went to trial 10, 20, and even 30 years ago. Gene Quinn, “Patent Litigation Statistics: 1980- 2010, IP Watchdog , derived from: http://www.ipwatchdog.com/2011/08/02/patent-litigation-statistics-1980-2010/id=17995/ To be sure, there can be significant costs to business even in litigating and settling patent suits that never go to trial. But no one has shown that the relative cost of patent litigation today is higher than it was historically, or that the cost of patent litigation is more burdensome than other customary legal costs in business, especially the huge cost of regulatory compliance. The evidence does not suggest that patent litigation is “out of control” today. As retired Chief Judge Paul Michel of the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit, the main court for patent appeals since 1982, notes, “The level of patent litigation today is rather modest for a nation with two million active patents and hundreds of thousands of businesses competing against each other.” History supports Judge Michel on this point. The estimated 124-plus smartphone patent suits filed between 2009 and 2012 http://en.wikipedia.org/wiki/Smartphone_wars. are less than one- quarter the number of patent suits filed during the first “Telephone Wars” of Alexander Graham Bell’s time. Back then, the American Bell Telephone Company and its successor, AT&T, litigated 587 patent cases alone. “The Telephone Cases,” Wikipedia, http://en.wikipedia.org/wiki/The_T elephone_Cases. Even more surprising, given the common belief in a patent litigation “explosion” today, patent and legal records from the golden age of invention during the mid-nineteenth century U.S. Industrial Revolution show that the patent litigation rate at that time—defined as the number of patent suits filed in a decade divided by the number of patents issued in that decade—reached 3.6 percent. B. Zorina Khan, “ Property Rights and Patent Litigation in Early Nineteenth-Century America ,” Journal of Economic History, 1995, vol. 55, issue 01, pages 58-97. In contrast, USCourts.gov figures show the patent litigation rate during the decade 2001 to 2011 was less than half that—only 1.52 percent. From 2002 to 2012, reflecting the increased suits but also the increased (276,788) patents issued, the litigation rate was 1.57 percent. Over the entire period from 1790 to 1860, the patent litigation rate averaged 1.65 percent. Today’s smartphone wars, then, are simply “back to the future” when it comes to the ways in which disruptive new industries are developed. Historians have noted that every major industrial breakthrough of the last 150 years—from the development of the sewing machine, telephone, automobile, radio, aircraft, medical stent, and even disposable diaper industries, to the birth of the semiconductor and Internet e-commerce industries—witnessed exactly the same surge in patenting and patent litigation that we see in today’s smartphone field. Adam Mossoff, “The Rise and Fall of the First American Patent Thicket: The Sewing Machine War of the 1850s, ” Arizona Law Review , Vol. 53, pp.165-211,2011. And just as with smartphones today, the most competitive technology arenas have always been the most litigious. In Edison’s time, the inventors of electrical discoveries were four times more likely than other inventors to be involved in patent litigation, and accounted for 41 percent of all patent suits filed during that period. B.Zorina Khan, The Democratization of Invention: Patents and Copyrights in American Economic Development, 1790-1920, Cambridge University Press, 2005. In any event, by early 2015, it had already become clear that a noticeable decline in patent litigation was under way. Most analysts attributed the decline to a series of U.S. Supreme Court rulings in 2014 limiting the patentability of software and increasing the ability of the courts to impose sanctions on abusive litigants, which will be discussed later in this chapter. Also driving this decline in litigation was the availability of new post-grant review proceedings under the new America Invents Act, which allow third parties to challenge patents and, if the evidence so warrants, have their claims invalidated by the USPTO’s Patent Trial and Appeal Board. Although patent litigation is costly, the historical record suggests that it serves a vital function by settling the validity and disputed ownership of patent rights so these can be commercialized into new products, new services, and new medical treatments. This is, in fact, the proper role of the courts.", "section": "The Role of the U.S. Legal System", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "What the U.S. Patent System Wrought Learning Objectives After completing this section, you will be able to Explain the effects of the U.S. patent system on American economic development. Describe trends in U.S. patenting over the years. Creating the World’s Most Successful Economy In 1630, the puritan John Winthrop, future governor of Massachusetts colony, declared that “We shall be as a city upon a hill, the eyes of all people are upon us.” One hundred and fifty years later, the Founders of the United States of America proved Winthrop right, offering the world a vision of liberty and democratic governance that continues to inspire people to this day. As noted previously, the men who led the Revolution and wrote the Constitution were not wild-eyed revolutionaries. They were eminently practical people who managed to create the longest- living modern democratic political and economic system on the planet. In other words, they must have done something right. And one of those things was surely the patent system they created. Because almost from the moment of its inception, it began to spark innovation and economic growth on a scope and scale never before seen in the world. Only two months after America’s first patent law was signed in 1790, in fact, Thomas Jefferson himself noted that it had “given a spring to invention beyond my conception.” Within 13 years, America surpassed Britain—until then, the unrivaled leader of the industrial revolution—in the number of new inventions patented, even though Britain still had more than twice America’s population. By 1870, as noted earlier, the United States was patenting more than five times the number of inventions as Britain, although their populations were by then roughly equal in size. At first, most British observers were dismissive of American innovation efforts, declaring that the former colony would never be able to progress beyond the simple imitation of superior European technologies. But eventually Britain and other nations took note of the way the U.S. patent system seemed to be stimulating invention and economic growth at an unheard-of pace. Photograph of William Thompson, Lord Kelvin. (credit: modification of \"Photo by Messrs. Dickinson, London, New Bond Street\" (according to http://www.sil.si.edu/DigitalCollections/hst/scientific-identity/fullsize/SIL14-T002-07a.jpg) via Wikimedia Commons / Public domain) Sir William Thompson (pictured above), a British inventor and scientist attending the 1876 Centennial Exhibition in Philadelphia, looked at the amazing array of American inventions—including Bell’s telephone, the Westinghouse airbrake, Singer’s sewing machines, and Edison’s improved telegraph—and had this to say: “If Europe does not amend its patent laws, America will speedily become the nursery of useful inventions for the world.” Scientific American , October 21, 1876, courtesy of B. Zorina Khan. Meanwhile, the Swiss Commissioner in attendance, the shoe manufacturer Edward Bally, offered a similar warning to his Old World countrymen: “American industry has taken a lead which in a few years may cause Europe to feel its consequences in a very marked degree.” Then, there’s Japan’s Assistant Secretary of State Korekiyo Takahashi, who visited the U.S. Patent Office. Upon his return home, he said, “What is it that makes the United States such a great nation? We investigated, and we found it was patents. And we will have patents.” Even the British jurist Sir Henry Sumner Maine, who had once argued that “the establishment of the masses in power is the blackest omen” for the future of invention, later changed his tune. He conceded that the U.S. patent system was “one of the provisions of the Constitution that have most influenced the destinies of the American people” and that it had made the United States “the first in the world for the number and ingenuity of [its] inventors”. Henry Sumner Maine, Popular Government , courtesy of B. Zorina Khan. As historians Lamoreaux and Sokoloff noted, “[Foreign] observers attributed much of the country’s rapid technological progress to its distinctive patent system. Quite revolutionary in design at inception, the U.S. patent system came to be much admired for providing broad access to property rights in new technological knowledge and for facilitating trade in patented technologies. These features attracted the technologically creative, even those who lacked the capital to directly exploit [i.e., commercialize] their inventions . . . and also fostered a division of labor between the conduct of inventive activity and the application of technical discoveries to actual production. It is no coincidence that Britain and many other European countries [later] began to modify their patent institutions to make them more like those of the Americans.” Naomi R. Lamoreaux and Kenneth L. Sokoloff, “ Financing Innovation in the United States: 1870 to Present ,” MIT Press, Cambridge, Mass. 2007. Every Breakthrough Spurs Patenting Spikes The patent system’s central role in fostering innovation can be seen in the patenting spikes that occur with every major industrial breakthrough. A major surge in patenting took place in the 1880s, for example, when the number of new patents issued each year jumped 56 percent to about 20,000, compared with the 12,000 issued yearly during the previous decade. This patent boom corresponded with rapid advances in the emerging railroad, telegraph, telephone, and electric light and power industries that signaled the industrialization of the U.S. economy. The next sharp surge in patent issuances began around 1902 and lasted until 1916 or so, when the number of patents granted doubled from 20,000 per year to around 40,000 per year. This was the period of the newborn automobile and aircraft industries’ most rapid early-stage growth. Patenting levels then remained relatively stable at about 40,000 per year until around 1960 or so, when the revolution in plastics and other synthetic materials along with boom-time growth in the aerospace and computer industries pushed patenting levels to 60,000 per year. There they remained until the mid- 1980s, when the personal computer and emerging high-tech industries of Silicon Valley began to power the whole of the U.S. economy and propel us toward the age of the Internet. Patenting levels then rose to around 80,000 to 100,000 yearly With the rise of the Internet, social media, mobile telephony, and smartphones over the last two decades, the number of patent applications filed each year with the U.S. Patent and Trademark Office (USPTO) has surged fourfold. In 2014, the USPTO received 578,802 applications, finding 300,678 of these applications worthy of receiving a patent. This is but the latest spike in innovation and patenting. USPTO Patent No. 2956845 for an axial piston pump. (credit: modification of work by Gunnar A. Wahlmark, Rockford, Illinois USA. via Wikimedia Commons / Public domain) Clearly, whenever the United States has undergone a major industrial renaissance during which technology advances lead not only to the birth of new industries, but also to the reshaping of existing ones, patenting levels rise dramatically. It is no surprise, therefore, that Silicon Valley, midwife of many of the new Knowledge Economy industries of the past 60 years, is home to less than 1 percent of the nation’s population but earns 12 percent of its patents each year. The Valley is now the site of a new USPTO satellite office serving high-tech innovators there. “ Silicon Valley wins in securing U.S. patent office ,” San Francisco Chronicle, July 3, 2012. The patent system has also been crucial in facilitating the growth of new start-up businesses, with 67 percent of entrepreneurs reporting that they find patents valuable in obtaining venture financing. “ Patenting by Entrepreneurs: The Berkeley Patent Survey Part III of III ,” PatentlyO, July 21, 2010. This is important because although large companies contribute enormously to American innovation and industrial growth through their in-house research and development operations as well as via their partnerships with research universities, start-up companies play a particularly strong role in the creation of entirely new industries. Indeed, virtually every innovative new industry of the last 150 years—From the telegraph, telephone, and electric power industries of the 1800s, to the auto, aircraft, materials, and aerospace industries of the twentieth century, to the semiconductor, personal computer, software, biotech and Internet e-commerce industries of the last 60 years—was launched by an entrepreneurial start-up company. The Founders would not be surprised by this. They created the world’s first democratized patent system, after all, for a reason: to stimulate the ingenuity of the common man. They had asked themselves a question—the same question reiterated two generations later by Supreme Court Justice Joseph Story when he spoke before an audience of ordinary mechanics: “Ask yourselves, what would be the result of one hundred thousand minds ... urged on by the daily motives of interest, to acquire new skill, or invent new improvements.” Reported in American Jurist and Law Magazine , vol. 1 (1829), courtesy of B. Zorina Khan. The result was the most successful economy on the face of the earth. Patents and the American Dream It’s not only the economy that the patent system helped shape, but the culture and consciousness as well. As the eminent historian Gordon S. Wood observed in his 2010 book Empire of Liberty , “By the early nineteenth century, technology and prosperity were assuming for Americans the same sublime and moral significance that the enlightenment had reserved for the classical state and the Newtonian universe. Eli Whitney, inventor of the cotton gin, and Robert Fulton, creator of the steamboat, became national heroes.” And for the first time in human history, a nation had come to see its greatness not in empire or military might or royal lineage, but in its capacity for technological progress. There was nothing preordained about America’s economic success, no special “Yankee ingenuity” gene in their hereditary stock. As Scientific American noted in 1876, the United States advanced “not because we are by nature more inventive than other men. Every nationality becomes inventive the moment it comes under our laws.” Rather, the secret of America’s success was a uniquely democratic patent system that “added the fuel of interest to the fire of genius” in generations of ordinary citizens—and in so doing, helped in a very real way to give birth to the American Dream itself. Ironically, few people today even know the origin of the term “the American Dream.” In fact, it was coined in 1931, by the historian James Truslow Adams in his book Epic of America , and it is instructive to read what Adams meant by it: “The American Dream, that has lured tens of millions of all nations to our shores in the past century, has not been a dream merely of material plenty, though that has doubtless counted heavily. It has been much more than that. It has been a dream of being able to grow to fullest development as a man and woman, unhampered by the barriers which had slowly been erected in the older civilizations, unrepressed by social orders which had developed for the benefit of classes rather than for the simple human being of any and every class.” Only in America could a working class youth named Thomas Edison with less than three years of schooling develop himself into the world’s greatest inventor—a visionary who gave the world some of the most important technologies of late nineteenth- and early twentieth-century life. This is exactly what the Founders had in mind when they created the U.S. patent system.", "section": "What the U.S. Patent System Wrought", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Patent-Eligible Inventions USPTO Patent No. 326821 for a sewing machine. (credit: USPTO via Wikimedia Commons / Public domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the characteristics of a patentable invention. Understand what is not patentable and why. What, Exactly, Can You Patent? Title 35 of the United States Code (the Patent Act) allows anyone who invents or discovers any new, non-obvious, and useful machine, manufacture, process, or composition of matter—or who makes an improvement of any of the above—to obtain a patent. 35 U.S.C § 101. These four kinds of patentable inventions fall into one of two categories: They are products or processes. Arthur R. Millerand Michael H. Davis, Intellectual Property: Patents, Trademarks, and Copyright in a Nutshell . (5th ed., p. 25). St. Paul MN: West Publishing Co., 2007. Product or Process? Products are physical things—whether they be machines (a new type of robotic welder), manufactures (an artificial knee made of titanium), or compositions of matter (a new chemical “superglue” for binding materials together). In this photo, Elon Musk observes the robotic arms in the Tesla Motors factory. Specialized manufacturing equipment like this are patentable products. Processes (or methods), on the other hand, are a means to an end—either a means of doing something new (being able to pay for purchases directly from your smartphone), or a new way of doing something old (using “pinch, swipe, and zoom” gestures on a touchscreen, rather than clicking drop-down menus, to manipulate text, music, and images on a smartphone). You Cannot Patent Ideas All patented inventions fit into one of these four categories: machine, manufacture, process, or composition of matter. But not everything that fits in one of these four categories can be patented. And the most important reason why one thing is patentable and another is not lies in the difference between ideas and applications. You cannot patent an idea for a better mousetrap—not unless it can be developed into a new, non-obvious, and useful machine, manufacture, process, or composition of matter that can actually accomplish the task. You may have a genius idea for faster-than-light travel, but that will not get you a patent unless you can outline how to develop a tangible process or device for actually doing so, in which case you can seek to patent it. Put another way, “talk is cheap” when it comes to securing a patent. The U.S. Patent and Trademark Office offers no judgment as to the wisdom or desirability of any particular invention—patent No. 2,882,858 for a bird diaper is certainly proof of that. But it absolutely will insist that every invention include a tangible device or process for achieving its intended purpose before it deems the invention worthy of a patent. Mathematical Formulas Not Patentable There are other discoveries that fall into the broad category of abstract ideas and are thus unpatentable. You cannot patent a mathematical formula. You cannot patent a law of nature, such as Einstein’s E=MC 2 . And you cannot patent natural phenomena like electricity (discovered by William Gilbert in 1600) or the Higgs particle that gives all matter its mass (discovered by researchers at the Large Hadron Collider on July 4, 2012). These all exist independently of human intervention, whether we have discovered them or formulated their rules yet or not, and must be freely available to all of humanity for its understanding and betterment. To restate the distinction, you cannot patent electromagnetism but you can patent a telegraph that uses electromagnetism to communicate rapidly over great distances, as Samuel Morse did in 1840 with patent no. 1647. And although you cannot patent light waves, you can patent a fiber optic wire that employs light waves to communicate even more rapidly and over greater distances, as Corning Glass researchers did in 1970 with patent no. 3,711,262. Portion of the Large Hadron Collider. (credit: Photograph by Luigi Selmi via flickr / CC BY 2.0) Can You Patent Computer Software? The boundary between ideas and applications might seem clear, but it has become blurred since the advent of computer technology 40 years ago, especially regarding the patentability of software. To learn more, watch this video from PBS Digital Studios about the first software patent ever awarded and to learn a bit about the debate around software patentability. Mixed Verdicts on Software Patentability The federal courts and the U.S. Supreme Court have tried to clarify the limits of patentability in the computer age. Three Supreme Court cases in particular—often called the “patent-eligibility trilogy”—reveal the evolution of its thinking about software patentability. In 1972, the Supreme Court held in Gottschalk v. Benson that an algorithm in a computer program—in this case, a mathematical procedure executed electronically that was similar to long division with paper and pencil—was in and of itself not patentable. Phenomena of nature, mental processes, and abstract intellectual concepts are the basic tools of scientific and technical research, the court noted, and therefore could not be patented lest it foreclose others from using the algorithm and thereby stifle rather than promote technological progress. Granting a patent in this case, the court said, would be analogous to having granted Samuel Morse a patent covering all possible uses of electromagnetism in communications, rather than for the specific method and apparatus he actually invented. The court made a point of saying, however, that its decision did not mean that computer software could not be patented—only that software whose only useful characteristic was an abstract algorithm could not be patented. The Supreme Court further refined its thinking on software patentability in the 1978 case Parker v. Flook . Unlike the attempt to patent all uses of an algorithm in the Benson case, here the use of a software algorithm was limited to a specific application—setting off an alarm during the catalytic chemical conversion of hydrocarbons. This was a specific and tangible use of an algorithm, but the Court still ruled the software unpatentable because it felt the application itself was not inventive. But once again, the Court left the door open: “Even though a phenomenon of nature or mathematical formula may be well known, an inventive application ... may be patented.” Three years later, the Supreme Court made its third attempt to define the patent-eligibility of software. In Diamond v. Diehr , the Court ruled that although algorithms by themselves are not patentable, a software program that used algorithms to govern the molding of raw synthetic rubber into cured precision products was in fact patentable because it involved “transforming or reducing an article to a different state or thing.” The Software Picture Blurs Even More Taken together, the three rulings appeared for a time to arrive finally at a coherent definition of software patentability—namely, that although algorithms by themselves are abstract concepts and therefore unpatentable, software programs may be patented if they employ algorithms to produce a tangible and inventive or transformative result. This view was further augmented by a 1998 U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit decision in State Street Bank v. Signature Financial Group , which extended software patentability to software-enabled methods of doing business so long as these produced a “useful, concrete, and tangible result.” But this definitional equilibrium was not to last. The “useful, concrete, and tangible result” test in State Street Bank was rejected ten years later by the same court in In re Bilski , which upheld the USPTO’s denial of a patent for a method of hedging risk in commodities trading. The court instead offered a “machine or transformation” test, which allows a software program or business method to be patented only if it is implemented on a specific machine to achieve a special purpose that is novel, non-obvious, and useful; it transforms an article from one thing or state to another. But in its review of Bilski v. Kappos , the Supreme Court ruled that while the “machine or transformation” test was useful, it was not the only test for patentability. In addition to the “machine or transformation” test, the court decreed (rather vaguely) that any future test should be “grounded in the examples and concepts” expressed in its original “patent-eligibility trilogy” of opinions. They thus reaffirmed that business methods may indeed be patentable. Finally, a “Pretty Clear” Message While businesses and the courts were trying to figure out what the other tests for patentability might be, the Supreme Court provided further input with its March 2012 decision in Mayo Collaborative Services v. Prometheus Laboratories . Here, the court ruled that a process enabling physicians to correlate blood test results with medication levels to achieve the most appropriate dosages was ineligible for patent protection.” But then in June of 2014, The Supreme Court issued what may prove to be its most consequential decision on the patentability of software in the 33 years since Diamond v. Diehr . In Alice v. CLS Bank , the Court ruled that taking some activity that people have been doing for centuries—in this case, holding funds in escrow until a transaction is completed—and then merely “doing it through a computer” did not turn this age-old activity into a patentable new invention. At first, many observers believed that the effects of the Alice v. CLS Bank ruling would be very limited. Only the patent in the suit was invalidated, after all, not all software patents. What’s more, the abstract reasoning of the court in its decision did not provide clarity on how the ruling may or may not apply to other kinds of software patents—for example, the sort of software used in manufacturing that was ruled patentable in the 1981 Diamond v. Diehr case. But by October of 2014, a series of lower court decisions applying the new Alice v. CLS Bank standard had invalidated 13 additional software patents. As technology policy journalist Timothy B. Lee noted, “The courts are sending a pretty clear message: you can’t take a commonplace human activity, do it with a computer, and call that a patentable invention.” “ The courts are sending a pretty clear message: you can’t take a commonplace human activity, do it with a computer, and call that a patentable invention .” -Timothy B. Lee, technology policy journalist How far reaching will the impact of Alice v. CLS Bank be? “This doesn’t necessarily mean that all software patents are in danger,” Lee noted, because the patents involved “were particularly vulnerable to challenge under the new Alice precedent. But it does mean that the pendulum of patent law is clearly swinging in an anti-[software] patent direction.” Overcoming the Alice Paradox By late 2015, however, it was clear that the Alice ruling was having an impact not only on patent law, but also on the innovation process itself within corporate America. As John Cronin, a former top inventor at IBM and now the CEO of the innovation-on-demand firm ipCreate, observes: “The highest-value products and services today—the ones that increasingly drive margins in business—involve cloud computing, Big Data, machine learning, connectivity, mobility and location-based services, and on-demand and anything-as-a-service software applications and business processes. But ironically, these high-value innovations are also the most difficult to patent nowadays as a result of the Supreme Court’s Alice decision.” Cronin calls this the “ Alice Paradox,” and it has left many in-house patent groups struggling for a solution. One thing is clear: To be patentable nowadays, software has to take a genuinely-inventive step and either trigger an action, employ a device, or in some other way produce a tangible transformative result. In addition, smart companies are trying to address patentability issues involving software and business processes much earlier in the innovation cycle, before huge investments are made in R&D that may turn out to be not patentable. Overall, addressing the “ Alice Paradox” will be critical for many companies because patenting clearly adds value to a new product or service. In a groundbreaking joint study from Carnegie Mellon University, Georgia Institute of Technology, and Duke University entitled “R&D and the Patent Premium,” economists found that “the patent premium for innovations that were patented is substantial. Firms earn on average a 50% premium over the no patenting case, ranging from 60% in the health-related industries to 40% in electronics.” Ashish Arora, Marco Ceccagnoli, and Wesley M. Cohen, “ R&D and the Patent Premium ,” Science Direct, International Journal of Industrial Organization Issue 26, 2008. The Debate on Software Continues The debate over the dividing line between patentable versus unpatentable computer software-related inventions continues—in corporate R&D labs and in the courts. However, there are some who don’t believe that software and business methods should be patented under any conditions. They argue first of all that software is different from other industries—more iterative and more incremental, with each advance building upon thousands of previous advances. Therefore, their thinking goes, software should not be entitled to patents that ought to be more properly reserved for truly breakthrough or revolutionary inventions. There are two problems with this argument. First, as anyone in the semiconductor, chemical, or medical device industries can attest, innovation is no more iterative, incremental, or cumulative in software than is innovation in many other industries. Indeed, there are probably just as many or more patents for incremental semiconductor inventions that build modestly upon earlier work as there are patents for incremental software inventions that do the same. An Apple Macintosh Mouse M0100 Beige from 1984 (left), and an Apple Magic Mouse from 2009 (right) (credit: Photograph by reneko via flickr / CC BY 2.0) As patent scholar and veteran practitioner Paul Janicke of the University of Houston put it, “There really are no breakthrough inventions—at least not in the sense imagined by these critics. Everything moves one step at a time. In fact, every time I thought I encountered a large leap, it turned out that I didn’t know the full extent of the prior art.” The second problem with their logic is that the Founding Fathers specifically designed the patent system to encourage precisely this kind of incremental invention, so that ordinary people—using only the basic technical skills possessed by most citizens—could participate in rapidly developing the economy from the ground up. This was a very different approach than that of elitist European patent systems of the day, and it produced results that the rest of the world very soon came to envy (see “Section 1.5: What the U.S. Patent System Wrought”). As the October 21, 1876, issue of Scientific American noted, “In the aggregate the little things—which in England or the continent would not or could not be patented—probably add more to the wealth and wellbeing of the community … than the great things do.” Or to quote Thomas Jefferson himself: “A smaller [invention], applicable to our daily concerns, is infinitely more valuable than the greatest which can only be used for great objects.” From Jefferson’s letter to George Fleming in 1815, excerpt from The Jefferson Cyclopedia , courtesy of B. Zorina Khan. Any uncertainty over the validity of incremental patenting was removed once and for all by the Patent Act of 1952. Consistent with the Founders’ intentions, U.S. law now explicitly holds that patent eligibility is not restricted solely to revolutionary inventions or “flash of genius” discoveries, but also includes more iterative advances in the state of the technological art so long as these meet the requisite novelty, non-obviousness, and utility criteria. Evidence Shows Software Patents Don’t Hinder Innovation Another argument made by critics of software patenting is that patents stifle innovation and foster monopolization in the software industry. Research, however, suggests that this is decidedly not the case. Robert Merges, “ Patents, Entry and Growth in The Software Industry ,” University of California at Berkeley School of Law, Berkeley, California, 2006. Retrieved from: http://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=926204 If anything, in fact, the software industry has become even more innovative, more diversified, and more start-up friendly since patenting became common in the 1990s. You need only look at the huge proliferation of highly innovative start-ups in today’s social media and apps software fields to see just how erroneous the claim is that software patents stifle innovation. Or consider for a moment the fate of the Blackberry, once dominant but within the space of a couple of years superseded by more innovative competing smartphone makers. Finally, some critics insist that the intangible nature of software ought to disqualify it from patentability. But as noted earlier, the Supreme Court has affirmed repeatedly that although abstract concepts cannot be patented, software that employs algorithms to produce a tangible and inventive result—e.g., software that governs the molding of raw synthetic rubber into cured precision products—may be patented. It’s also helpful to view this issue in a larger context. Forty years ago, 80 percent of the market value of all public companies resided in their tangible physical assets—their plant, equipment, and raw materials. In today’s Knowledge Economy, however, it is intangible assets—intellectual property—that make up 80 percent of the market value of public companies. Op. cit., Ocean Tomo. Indeed, the entire history of economic progress on our planet may be described as one long climb by humanity up the ladder of abstraction—from brute force to the subtle use of energy, from wealth derived from tangible resources and industrial machinery to wealth derived from ever-more ingenious ways to deploy that energy and those resources. It seems only logical, therefore, to expect that invention itself should follow a similar trajectory—from the realm of the tangible to the realm of the intangible. Ironically, the debate over patents for software, business methods, and other intangible inventions is nowhere more heated than on the Internet, itself an intangible realm in which “virtual” businesses launched with little more than hope and electrons (e.g., Facebook) are creating real and substantial wealth in the form of new products, new services, new jobs, and new economic growth for society. Yet strangely, those who have no trouble accepting the Internet as the intangible fruit of information age invention seem to get stuck in industrial age conceptions of what should and should not be patentable. Odd perhaps, but not surprising. The expansion of patentable subject matter into new and more intangible realms has always met with resistance. Patents involving the use of electricity were condemned 140 years ago, as were biotechnology patents 30 years ago, and of course software patents when they began to appear in large numbers 20 years ago. In each case, critics warned that these new kinds of patents would hold back further scientific discovery and innovation. Yet in each case, innovation and discovery actually intensified and their benefits to society multiplied. When Gene-Related Inventions Are Patentable A similar resistance is also developing toward gene-related patents. These began to be issued in significant numbers after the Supreme Court’s 1980 ruling in Diamond v. Chakrabarty , which upheld the first patent on a newly-created living organism—a bacterium for digesting crude oil in oil spills. Since then, patents have been granted for isolated gene sequences, but so far only on those with known functions and not on naturally- occurring genes in humans or other organisms. Patents have also been granted for gene sequences used in diagnostic testing, and on gene sequences that have been altered to make them more useful in a specific application. In March of 2010, however, a federal district court judge ruled in the case of Myriad Genetics that even isolated DNA is fundamentally the same as naturally- occurring DNA and is therefore ineligible for patenting. His ruling was reversed by the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit in July, 2011. But the Supreme Court then set aside that decision and directed the appeals court to once again review the case in light of its March, 2012 Prometheus decision. On August 16, 2012, however, the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit once again reaffirmed Myriad’s right to patent the isolated genes BCRA1 and BCRA2, which are involved in most inherited forms of breast and ovarian cancer. On June 13, 2013, however, the U.S. Supreme Court finally determined in a unanimous decision that a naturally occurring DNA segment is a product of nature and cannot be patented merely because it has been isolated, thereby invalidating Myriad’s patents on the BRCA1 and BRCA2 genes. The Court did rule, however, that the manipulation of a gene to create something not found in nature—such as a strand of synthetically-produced complementary DNA (cDNA)—could still be eligible for patent protection. To the average citizen—and perhaps to many patent lawyers as well—all this legal hairsplitting over the limits of patentability in the computer age must seem a bit like the debates in medieval times over how many angels can dance on the head of a pin. But two critical points must be borne in mind regarding these debates. First, no matter what anyone thinks the limits of patentability in an ideal world ought to be, out in the real world where we actually live, software, business method, and gene patents are multi- billion-dollar facts of life that businesses ignore only at their peril. Second, whatever confusion may exist today, the debates over patentability in the computer age will almost certainly be resolved eventually to most people’s satisfaction, just as all previous debates over patentability have. For if nothing else, the two hundred year-plus history of the courts and the patent office demonstrate a remarkable ability on the part of these institutions to adapt to the challenges posed by new technologies and new economic conditions.", "section": "Patent-Eligible Inventions", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Criteria for Patenting Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the criteria that an invention must meet to earn a patent. Understand why non-obviousness is the most difficult hurdle to overcome. Can I Patent That? Before reading this section, please watch the overview video below covering what you can and cannot patent. You can’t patent an idea (like an idea for a better mousetrap), only an application of that idea in a practical invention. Novelty, utility, and non-obviousness—the holy trinity of patents. Now that you’ve learned what can be patented and what cannot, we will next examine the criteria for determining if a patent-eligible invention actually merits one. These criteria center around three concepts mentioned in the previous section and enumerated in the Patent Act: novelty, utility, and non- obviousness. 35 U.S.C.§101, §102, and §103 Let’s discuss these three concepts in greater detail. Novelty The requirement in Sections 101 and 102 of the Patent Act for novelty in an invention means that to qualify for a patent, a machine, manufacture, process, or composition of matter must not have been previously described or known. Specifically, it must not have been patented, described in an unpublished or published patent application, explained in a printed publication such as an article or technical paper, or publicly known prior to the filing date of the new patent application. In addition, it must not have been published, used in public, or offered for sale by the applicant or their colleagues more than 12 months prior to the filing of a patent application. Patent for dog ear protectors designed to keep a dog's hair clean while eating. (creadit: USPTO via uspto.gov / Public domain) If any of the above is true of an invention, it is said to have been “anticipated” and cannot be patented. These novelty requirements exist whether the “prior art”—the catchall term for any previous patent, publication, or use—is domestic or foreign. This does not mean, of course, that your faster-than-light warp drive is unpatentable simply because it was envisioned in a general way in episodes of Star Trek and its successors’ television shows, and in many Star Trek books. “It is not enough that an invention be suggested by the literature,” explains the eminent New York University scholar Arthur R. Miller and his coauthor Michael H. Davis’ in their textbook for law students. Op. cit., Miller & Davis. “Nor is it sufficient that the literature made the invention inevitable—that bears on the question of non-obviousness. The test, with one major exception, is whether enough of the invention has been disclosed to enable a person skilled in the applicable art to duplicate the product or process.” That one exception, writes Miller and Davis, is public use of the invention. In that case, even a limited disclosure that does not reveal the secrets of the invention can still foreclose a patent if the public use of it “discloses the invention’s benefits.” Prior Art Must Be Enabling In the era of social media, the previously mentioned requirements could pose a novelty barrier if not handled properly. For instance, if you develop a new watch that displays information from an iPhone, and then disclose it on the crowdsourced funding site Kickstarter in order to raise capital from thousands of small-time investors, then you will probably want to file a patent application prior to, or certainly no later than a year after, your disclosure of the benefits of your watch to the public. But in the absence of such public use, disclosure in prior art must be substantial and enabling to be disqualifying. As patent attorney and writer of the widely read IP Watchdog blog Gene Quinn explains: “What Star Trek teaches is the idea of warp speed wit some suggested articulation of how it could be achieved. But that’s not informing enough. Someone could not make and use the device based on what is taught in Star Trek . So if you actually figure out how to make a faster-than-light warp drive work—and can describe it sufficiently so that someone skilled in the science of space propulsion could build it—then yes, it would be patentable.” Take heart, Star Trek fans! Utility As the Star Trek example suggests, the novelty issue can also touch on the question of utility—the second patentability criteria. Utility has a special meaning in patent law, which is simply that an invention must function and be of some benefit qualitatively—although no minimum quantum of benefit is necessary. The landscape of business is littered with companies that have invented not very useful or necessary products. But these may satisfy the requirement for utility if at least someone would find them useful. But snake oil medicines and other products that do not work in any meaningful way will not meet the requirement for utility. “The inventor of an ineffective drug may not obtain a patent merely because he convinces gullible patients that it has a non-existent curative effect,” Miller and Davis note. “It is not so much that it lacks a minimum quantum of benefit (the patients may find it subjectively useful), but it is, instead, that it has an impermissible fraudulent quality.” An ad for Worner's Famous Rattlesnake Oil, circa 1914. (credit: Wormer's Famous Rattlesnake Oil via Wikimedia Commons / Public domain) Even when no fraud is intended, the utility of a product or process must be demonstrate in a patent application—not presumed, but affirmatively demonstrated. Simply put, the thing or the method you have invented must actually work as it is intended and claimed to work. “Forget Star Trek for a moment,” says Quinn. “On a more mundane level, the USPTO used to deny patents for methods and compositions for re-growing hair. These were seen as lacking utility because re-growing hair was believed to be impossible. Finally, someone was able to prove that his method and composition actually re-grew hair on a bald scalp. The patent examiners withdrew their rejection, and patents for such products have issued ever since.” Interestingly, Quinn explains, since the earlier patent applications on hair-growing products didn’t describe anything that actually worked, they could not be used under the novelty bar to block later patent applications for hair-growing products that did work. Non-Obviousness An invention may be new. It may also have utility. But to meet the criteria for a patent, it must also be non-obvious under Section 103 of the Patent Act. Let’s now dig deeper into the requirements of the concept of non-obviousness. Requirements The requirement for non-obviousness may be illustrated with a fanciful example. If the number 4 were an invented product rather than a mathematical symbol, then even though the number 4 had never been invented before and was thus novel, it would still not be patentable. That’s because someone skilled in the art could have put 2 and 2 together to come up with it. But to offer a more practical example, say you invent a wheeled cart to move office supplies more easily between departments. If this is the first such wheeled office cart in history, you can get a patent for it. But if you then decide, “Hey, why not put those wheels on a chair?” you won’t get a patent for it. That’s because combining two such widely-known and available elements would be obvious to anyone skilled in the art of office furniture design. But things are not so obvious when it comes to inventing a camera phone. Even though it’s composed of well-known and widely-available components, combining the two did satisfy the requirement for non-obviousness because it became more than the sum of its parts and met a large and previously-unfilled need in the marketplace. The millions of people who take selfies everyday is certainly proof of that. There are various ways of presenting evidence that your invention satisfies the non-obvious requirement for patentability. You can demonstrate that the existing elements of your invention, although individually already known, yield an unexpected or hidden result. Or you can show that your invention, although composed of well- known and widely available components, when combined satisfies a long-felt but previously unfilled need in the marketplace, thus indicating its non-obviousness. Both of these demonstrations of non-obviousness apply to the camera phone example above. The One-Click Patent Some people criticized the so-called “one-click” patent granted by the USPTO to Amazon.com in 1999 for Amazon’s system enabling customers to buy an item with a single click of the mouse—with the payment information needed to complete the purchase already having been entered by the user previously. They contended that although Amazon might have been the first company to employ the process, it was an obvious and inevitable iteration of already- existing mouse-clicking procedures for making a purchase online. The patent office reexamined the patent, however, and in 2007 upheld the validity and the bulk of its major claims. It is important to note that it’s an invention’s function that is often examined to determine obviousness. “Even though it may be obvious that a certain object can be constructed in a certain way, its utility and novelty may lie in its functional use, not its construction,” write Miller and Davis. “Therefore, the prior art must be used to determine whether the invention’s new and useful function, not its construction, is non-obvious.” During the first half of the twentieth century, the courts often saw an invention as obvious when it lacked a “flash of genius” and was merely an incremental advance over the state of the art as opposed to what they imagined would be a “revolutionary” breakthrough discovery. But that subjective interpretation of inventiveness was overturned by the 1952 Patent Act, which codified a more objective standard—namely, that whether an invention is developed through laborious trial and error or through a eureka flash-of-genius moment has no bearing on its obviousness or non-obviousness. Overcoming Patent Hurdles Taken together, the three patenting criteria—novelty, utility, and non-obviousness—function like the obstacles in an Olympic hurdles race. The utility hurdle is easiest to overcome. The novelty hurdle less so. But by far, the highest hurdle facing inventors is non-obviousness. “The vast majority of all rejections at the patent office are for obviousness reasons,” explains retired Chief Judge Paul Michel of the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit, the main court that handles patent appeals. “And it’s not very difficult to see why. Given the millions of patented inventions over the decades, the tens of millions of past and current products on the market, it’s not all that easy to come up with an invention that is not only novel but also truly non-obvious to someone with ordinary skill in the state of the art.” Many believe that the criteria for patenting weakened in the late 1990s and early 2000s, and that as a result, too many poor-quality patents were issued. To the extent this problem exists, one of its likeliest causes is the fivefold increase in patent applications that has taken place over the last 30 years without a commensurate increase in USPTO funding, resources, and capabilities. Despite these challenges, the USPTO has made substantial progress in the last five years in improving examiner training and tools, reducing the backlog of pending applications, and strengthening the quality of the examination process for patent applications. This progress has been made despite oftentimes-unclear or contradictory patentability rulings from the courts. Patent quality is essential to the maintenance of public confidence in the patent system. After all, when property rights (either real or intellectual) are seen as overbroad, ill-defined, or illegitimate, individuals and businesses are more willing to trespass on them.", "section": "Criteria for Patenting", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Other Types of Patents (credit: Photograph by Brian Boucheron via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Explain the diff ences among utility, plant, and design patents. Describe common patent misconceptions. Up to this point, we have focused only on the most common types of patents, called utility patents , which preclude others from making, using, or selling the invention during the term of the patent, which begins on the grant date and ends 20 years from the filing date (for an average of 17 to 18 years). But in addition to these, the Patent Act also provides for two other types of patents— plant patents and design patents . Plant Patents Plant patents were first created by the Patent Act of 1930 , which had been proposed by Luther Burbank to protect new species of asexually reproduced plants, mostly flowers. These are different than the utility patents granted to bioengineered plants used in agriculture. The United States was the first country in the world to grant plant patents, and even today many countries continue to deny protection for plants. Indeed, even some signatories to the Agreement on Trade-Related Aspects of Intellectual Property Rights (TRIPS) administered by the World Trade Organization (WTO) reserve the right to deny patents for plants. Although the requirements for plant and design patents are substantially the same as those for utility patents, there are some crucial differences. The most important of these is the substitution of a different test for one of the three criteria for patentability discussed in the previous section. Instead of novelty, utility, and non-obviousness, the criteria for plant patentability are novelty, distinctiveness , and non-obviousness. To be patentable, plants must be cultivated rather than found in the wild, and plant patents are granted only to protect a new, distinct, and non-obvious variety of asexually reproduced plant—i.e., those grown not with seeds but by grafting, budding, or cutting. A plant need not be useful to qualify for a patent, but it must be distinctive in its color, habit, soil, flavor, productivity, form, or other aspects. Design Patents Design patents are granted to protect new, original, and non-obvious ornamental designs for articles of manufacture. Examples include Apple’s 2009 and 2010 patents— No. D593087 and No. D618677 —which covered among other things the unique, rounded-corner design of the iPhone, as well as its 2005 design patent No. D504889 for the look and feel of the iPad. Design patents can be just as valuable as utility patents, as Apple discovered when a jury awarded it $1 billion in damages against Samsung in August 2012, for the latter’s infringement of Apple’s utility and design patents. The case is currently on appeal. Like plant patents, design patents also substitute a different test than utility in their requirements for patentability. Instead of the novelty, utility, and non-obvious requirements for utility patents, the criteria for design patents are novelty, ornamentality , and non-obviousness. It was on the subject of design patents that one example of media confusion appeared. The New York Times published an article November 16, 2012, declaring in a sensational headline that “ Apple Now Owns the Page Turn .” The article claimed that a new Apple design patent “gives Apple the exclusive rights to the page turn in an e-reader application.” According to the article’s author, this showed “just how broken the patent system is.” Had the author of the article even read an obvious and easily-available source as the Wikipedia entry on design patents, however, he would have learned that design patents are granted only for nonfunctional ornamental designs. In fact, says Wikipedia, “design patents can be invalidated if the design has practical utility.” What Apple actually “owns,” therefore, is not the “page turn” function itself but merely the particular ornamental design of the way a page turn is executed in their devices. Another example of confused media reporting on patent matters was the February 6, 2013, Forbes article headlined: “ Is the Patent System Broken? Well, Amazon’s Just Patented the Sale of Second Hand Goods .” Amazon actually did no such thing, but the author of that article probably made this assumption after reading the abstract of the patent describing its general subject matter. Like many reporters new to patent issues, the author didn’t realize that the abstract tells you literally nothing about the exclusive rights conferred by a patent. Only the claims of the patent detail the specific exclusionary rights of the patent holder. Indeed, when you read the claims of the Amazon patent in question, you discover that Amazon hasn’t claimed ownership of the idea of a “market in second-hand digital goods” at all. Instead, the claims involve merely a very specific and novel method of conducting such a market. Meanwhile, Apple, ReDigi, and other firms have patented their own alternative methods of conducting a secondary digital market.", "section": "Other Types of Patents", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Patenting Process Notice of Examination and Approval of Patent Application. (credit: National Archives and Records Administration via Wikimedia Commons / Public domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Describe the steps in the patent application process. Discuss the importance of proper claims drafting. Applying for a Patent Much is at stake in the process of applying for a patent. Depending upon how you draft the claims and write the specification of your application, you could win or lose patent rights at any point in the examination process. In addition, any patent rights you win can be worth a considerable amount of money, and can be enforced by the U.S. federal courts. An applicant must first determine whether to file an application for a utility, design, or plant patent. Then, the applicant must determine their filing status: large entity, small entity, or the new category of micro entity created by the America Invents Act of 2011 (AIA) . Small entities, which are universities, non-profits, and small businesses with fewer than 500 employees who also meet certain other criteria, receive a 50 percent discount on the application fees paid by large entities. Micro entities, which are small entities who have a gross income less than three times U.S. median household income or meet certain other criteria, receive a 75 percent discount. These discounts on USPTO fees for small and micro entities do not apply to the attorneys’ fees often involved in applying for a patent, which can be significant. Provisional vs. Nonprovisional Patent Application Finally, the applicant must decide whether to file an abbreviated, “provisional” patent application or a complete, “nonprovisional” one. A provisional application consists only of the specification describing the invention for which a patent is sought, as well as any drawings that might be necessary to understand the invention. A provisional application is not subject to examination, and is viable for one year. The chief benefits of a provisional application are twofold. It is much less expensive to file than a regular nonprovisional application—only $1,000 in official fees for large entities, $500 for small entities, and $250 for micro entities. It also gives the inventor the benefit of the earlier provisional filing date of the nonprovisional application based on the same specification, while measuring the term of the patent from the nonprovisional application’s filing date. In a sense, the provisional application serves as a placeholder for up to one year while the inventor does all the prior art searching, claims drafting, and other work required of a full and complete nonprovisional application. This priority date placeholder function can be important given that many companies and inventors are working on new products and services aimed at the same markets. This is especially so under the United States’ new “first inventor to file” rather than “first to invent” priority regime, which some fear may give an edge to large companies with the legal and financial resources to file early and often. To the extent this concern may be valid, provisional applications can serve to mitigate any large company filing advantage. The main disadvantage of a provisional application is that because the written description cannot be changed when filing the follow-on, nonprovisional application, all the subsequent claims in that follow-on application must be completely consistent with the earlier description language. As most inventors can attest, the understanding of an invention and its potential market—as well as the claims best suited to protect it—inevitably evolves and matures over time. Here’s how an experienced entrepreneur describes the value of a provisional application in the “first inventor to file” environment: “What I recommend to every entrepreneur is that if you write a new, non-obvious, and useful line of code, put it in the specification of a provisional patent application and file it. It only costs $1,000 at most. You then have a year in which to honestly evaluate where the industry is going, where the market is going, and whether your invention is truly valuable enough to pursue a patent for it.” A year might not seem very long. But a lot can happen to markets and to technology in that amount of time. Thanks to the rapid rise of smartphones, for example, it took merely a year for netbooks to go from the “next big thing” to “who cares?” The first patent drawing for Lizzie Magie's board game, The Landlord Game. (credit: U.S. National Archives via Wikimedia Commons / Public domain) The Critical Importance of the Claims When it comes to filing a full nonprovisional application, the most critical task of the inventor (and patent attorney) is to draft the claims. This is an art in and of itself, one that will determine the inventor’s rights and an infringer’s liability. Each claim serves as a stand-alone definition of the patent coverage—as a sort of mini-patent unto itself. After a patent is granted, a claim is the only thing that someone can be accused of infringing. Accordingly, broad claim language is essential if a commercially meaningful patent is to be obtained. On the other hand, the broader the claim, the more likely it is that prior art may exist somewhere that anticipates the claim or renders it obvious and, therefore, invalidates the claim. So the competent draftsperson submits a dozen or more claims, typically moving from broader to narrower scope, in case the broader claims turn out to be disallowed by the USPTO or later invalidated by a court. Some applicants make the opposite mistake and draft claims that are too narrow—“a programmable multifunction computer in the shape of a metal clamshell,” for example. Such a claim is of little value because others can easily design around it simply by using plastic or other nonmetal materials in the design. Some claims are so narrow they are even referred to as “picture claims” because they paint a literal and limiting picture of the invention. You may get a patent with such picture claims, but it probably won’t be worth the paper it’s printed on. The strongest claims usually define powerful functionality. They capture something fundamental or seminal in the functioning of the invention. A good example is the claims in the aforementioned Amazon one-click patent. The algorithms for “one-click” shopping are not very complicated. Yet the claims capture a very profound functionality—the idea that a user should not have to type in credit card and shipping information every time he or she wants to buy something. The consumer-friendly functionality captured in that patent’s claims has won Amazon a lot of customers and made it a lot of money. Reviewing the Patent Application Once the patent application with all necessary forms is filed and all fees are paid, the patent examiner will review the patent application to determine if the invention meets the statutory requirements for patentability. The examiner will also conduct a search of patent and other databases to determine if the invention appears to be truly novel and non-obvious. Once a determination has been made, the patent examiner will send the applicant a document known as a first office action , in which the patent examiner approves, rejects, or requires additional information about the claims and/or other elements of the application. If all the claims are allowed, which is rare in a first office action, the patent prosecution process is complete. A more common next step requires the applicant to respond to the patent examiner’s rejections and requests for more information. In this response, the applicant will address all of the examiner’s concerns and either rebut them or amend the application, typically by revising some or all of the claims. But according to the Manual of Patenting Examination Procedure (MPEP) Section 1.121, “No amendment may introduce new matter into the disclosure of an application.” United States Patent and Trademark Office. (2010, July 21). Manual of Patent Examining Procedure § 1.121. Retrieved from http://www.uspto.gov/web/offices/pac/mpep/documents/appxr_1_121.htm Thus, an applicant cannot file an application disclosing a new compound and how to make it, and then later, after discovering that the compound’s structure and method are incorrect, amend the description. After responding to the office action by perhaps amending the application, the examination process continues until the patent examiner either allows all of the claims or finally rejects them. If all claims are allowed, then the patent prosecution process is complete. If some claims are finally rejected, then the applicant’s options at this point are more limited. According to MPEP Section 706.07, “In the second or any subsequent examination or consideration by the examiner, the rejection can be made final.” United States Patent and Trademark Office. (2010, July 21). Manual of Patent Examining Procedure §.0 Retrieved from http://www.uspto.gov/web/offices/pac/mpep/documents/0700_706_07.htm#sect706.07 At that point, the applicant must usually choose one of three approaches: Cancel the rejected claims, leaving only allowed claims to issue as a patent; continue the fight by filing what is called a “continuation application” and drafting new claims; or appeal to the Patent Trial and Appeals Board arguing that the patent examiner erred in not allowing the claims. 37 CFR Part 41. Department of Commerce, United States Patent and Trademark Office. (2008). Rules of practice before the board of patent appeals and interferences in ex parte appeals . Retrieved from website: http://www.gpo.gov/fdsys/pkg/FR-2008-06-10/pdf/E8-12451.pdf Any appeal to the Patent Trial and Appeals Board, as with any other office action, must occur within six months. 37 CFR § 1.134 Finally, if the patent has been vetted through the patent prosecution process and is ready for issuance, the patent holder must pay the applicable fee. If the applicant pays the issue fee, the USPTO will issue the patent in due course. Additionally, utility patents are subject to maintenance fees. These fees are due 3 years and 6 months, 7 years and 6 months, and 11 years and 6 months from the date of the original patent grant. Plant and design patents are also required to pay maintenance fees. 37 CFR § 1.362", "section": "The Patenting Process", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Introduction (credit: modification of work “Lee County Courthouse, Giddings, Texas 1805081201” by Patrick Feller/rights holder/flikr.com, CC BY 2.0)", "section": "Introduction", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Right to Enforce Patents The statue of Blind Justice in front of the Albert V. Bryan United States Courthouse in Alexandria, Virginia. (credit: Tim Evanson via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the basic rights of patent owners. Gain an appreciation of the complex process of patent litigation. Patents issued by the United States Patent and Trademark Office (USPTO) can be enforced by their owners in U.S. federal courts. The USPTO is responsible only for examining and issuing patents—it does not enforce them. It is up to the owner of the patent to enforce it against infringers by filing a civil case in federal court for patent infringement. A patent owner is called the “patentee.” The patentee has the statutory right to exclude others from making, using, offering for sale, selling, or importing the invention covered by the patent throughout the United States. 35 U.S.C. §154(a)(1). ecall that these are rights to exclude others from using the patentee’s invention. The Patent Act does not grant the patent owner the right to practice the invention covered by the patent. Indeed, it may be that the invention, if practiced in the United States, could infringe someone else’s patent! For example, if you obtain a patent on an improvement to a patented product (e.g., a faster-acting version of a patented painkiller), you might not be able to sell the improved product unless you obtain a license under the patent for the underlying product. Infringement is a strict liability violation —you do not need to know that you are infringing a patent, or that a patent even exists, to be liable for patent infringement. If someone makes, uses, offers for sale, sells, or imports what is covered by a claim of a valid patent, that person is an infringer. Neither lack of knowledge of the patent, nor lack of intent to infringe it, is a defense to patent infringement. 35 U.S.C. §271(a). An exception, where lack of knowledge may be a defense, is indirect infringement, of which there are two principal types: (1) actively inducing someone else to infringe, which requires knowledge of the patent and an intent to cause the infringement (35 U.S.C. §271(b)), and (2) contributing to someone else’s infringement, which requires selling or offering for sale a component to a patented combination knowing that it is specially made or adapted for use as a material part of an infringing combination and that it is not suitable for substantial noninfringing use. 35 U.S.C. §271(c). Enforcing a patent is almost invariably a long and expensive process. The first step is to decide whether someone is infringing your patent—i.e., making, using, selling, offering to sell, or importing your invention without your permission. To decide whether someone is infringing your patent, the elements of each claim of the patent must be compared with the elements of the potential infringer’s device or process. If the elements of a patent claim match (or “read on”) the elements of the device or process, an infringement has occurred. Patent for velvet type fabric and method of producing same (credit: USPTO doc ID 02717437 / ) Even if some elements of a claim do not literally read on the infringing device, but are sufficiently equivalent in what the device does and how the device does it, they may nevertheless be infringed under the legal rule called the “ doctrine of equivalents .”This doctrine prevents an infringer from copying the essence of the invention, but making insignificant modifications in an effort to avoid infringement. If the accused device or process performs substantially the same function in substantially the same way and yields substantially the same result, infringement exists so long as any differences between the claim elements and the accused device are not substantial. A patent calling for an “adhesive” connection (describing glue as the preferred adhesive) could be infringed by a device using a hook-and-loop fastener(e.g.,Velcro). That’s because the hook-and-loop fastener arguably performs substantially the same adhesive function in substantially the same way and with substantially the same result as the glue adhesive. Patent for windshield wiper system with intermittent operation. (credit: USPTO doc ID 03351836 / ) If a patent owner believes their patents are being infringed, the person typically hires a patent trial lawyer who specializes in enforcing patents. Often, but not always, this is a different person at a different law firm than the lawyer or agent who previously assisted the inventor(s) in obtaining a patent from the USPTO. Once the patent trial lawyer is retained, that lawyer will evaluate the patent and the accused device or process, and will provide the patentee a legal opinion about whether or not an infringement exists. If an infringement is found, the patentee then must decide how to proceed. Several options exist. Options for Pursuing a Patent Infringement Claim Demand that the alleged infringer stop infringing, and pay damages for past infringement. Offer the alleged infringer a license to practice your invention for money, called a “ royalty .” Ignore the infringement, or postpone any action for a time. File a patent infringement lawsuit in federal court against the alleged infringer. Each option has benefits and risks, which should be carefully considered before proceeding.", "section": "The Right to Enforce Patents", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Deciding Whether and How to Enforce a Patent (credit: Phtograph by Kārlis Dambrāns via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the variety of options one has in enforcing patent rights. Appreciate the time and expense involved in doing so. The decision of how to proceed depends on the patentee’s objectives and a clear understanding of the risks and rewards of each potential course of action. If you do not know your objectives, you cannot decide on a course of action to achieve them. For example, if your goal is to stop a competitor from offering a competing product that infringes your patent, you have little choice but to file a lawsuit and pursue it to completion. This can easily cost from $1 million to over $10 million, depending upon the complexity of the case and the intensity of the defense. If you do not have the resources to pursue such expensive litigation on your own, there are contingency fee lawyers, who may be willing to take your case in return for a share of any damages (typically 30 to 40+ percent) that are collected from the infringer. As of 2014, a wide variety of litigation finance firms exist that may be willing to fund your litigation in return for a share of any damage award or settlement payment you receive. See, e.g., http://www.tennessean.com/story/money/2014/05/20/lawsuit-financingcarves-niche/9306059/ and http://www.patentlitigationfunding.com/litigation-funding. However, if your goal is to obtain a royalty for the use of your invention, you may be able to negotiate a license agreement without the need for litigation. Even if the infringer balks at an agreement unless you initiate a lawsuit, often the lawsuit can be settled via a license agreement short of trial. About 95 percent of patent lawsuits settle before trial, many with the defendant(s) taking a license for which they pay a royalty. Jay P. Kesan and Gwendolyn G. Ball, How Are Patent Cases Resolved? An Empirical Examination of the Adjudication and Settlement of Patent Disputes, 84 Wash. U. L. Rev. 237, 254 (2006). Available at: http://digitalcommons.law.wustl.edu/lawreview/vol84/iss2/1 Even small entities and individuals can successfully license a patent without filing a lawsuit if they have a good patent and a reasonable licensing plan. Most prospective licensees know that lawsuits are very expensive and would prefer to settle a dispute with a license rather than fight a lawsuit and end up taking a license later. The key is to have a plan, and implement it diligently, with good counsel supporting the effort. Thus, the first step in deciding if and how you will enforce your patent is deciding what you want to achieve and how much effort, and money, you are willing to devote to the endeavor. The “costs” of enforcement are not limited to the out-of-pocket expenses for lawyers and litigation expenses. Any enforcement effort requires the time and attention of the patentee, whether an individual or company, which disrupts normal business activities. The time and attention required includes providing information and documents, reviewing pleadings prepared by your lawyers, analyzing information received from your opponent during the litigation, appearing for depositions and other pretrial proceedings, and appearing at trial. Just the information and document gathering can consume hundreds, even thousands, of person hours and disrupt the normal operations of virtually every part of an organization. Enforcing a patent also takes time. Lawsuits typically take two to four years to reach trial. Post-trial proceedings can take another six months to a year, and appeals take several additional years before the lawsuit is “finished.” On the positive side, successful patentees can reap huge monetary damages for another’s patent infringement, including lost profits, treble damages (i.e., triple the amount of money damages found), and, in exceptional cases, an award of the patentee’s attorneys’ fees. Awards of tens to hundreds of millions, and occasionally even billions, of dollars can be achieved, even if they are not typical. If you sell a product or service and are asserting your patent against a competitor, you can also obtain an injunction barring your competitor from continuing its infringement. This can reap huge additional rewards, measured in increased market share and pricing power. Patents not only offer patentees the opportunity to play offense in the marketplace, but also provide a very potent defense against charges of infringement (or other claims) by others. Competitors are wary of attacking businesses with extensive patent portfolios. The recent “smartphone wars” are a timely example. After becoming embroiled in patent litigation with Apple and Oracle over its Android operating system and the phones that use it, Google spent $12.5 billion to acquire Motorola Mobility in August 2011 to gain access to its extensive patent portfolio so that it would have patent weapons of its own. http://techcrunch.com/2011/08/15/breakinggoogle-buys-motorola-for-12-5-billion/ Google also acquired 1,023 more patents from IBM for an undisclosed amount around the same time. http://www.bloomberg.com/news/2011-09-14/google-purchases-1-023-patents-from-ibm-tobolster-portfolio.html. Perhaps this was also partly in response to Apple joining with BlackBerry maker Research In Motion (RIM), Microsoft, Ericsson, Sony, and EMC to buy 6,000 patents owned by Nortel for $4.5 billion in July 2011, largely to keep them from falling into the hands of competitors like Google and Samsung. http://gadgets.ndtv.com/apple/news/apple-ledgroup-buys-nortel-patents-for-4-5-bn-225830. Expert assistance in making the decision to enforce your patent, and to map out the “who, what, where, when, and how” of doing so, is critically important. A variety of lawyers and law firms specialize in patent trials, from solo practitioners to multinational law firms. The choice depends on your needs, means, and objectives.", "section": "Deciding Whether and How to Enforce a Patent", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Patent Litigation (credit: Photograph by Karen Neoh via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the pros and cons in deciding who, what, where, when, and how to sue an infringer. Once a decision is made to enforce a patent via litigation, a complex series of steps begins that determine the “who, what, where, when, and how” of events that will unfold. Who First you decide whom to sue. Many options may exist. If the infringer is a corporation, you can sue it. But you can also sue its owners and/or officers if it is a closely held company or is dominated by a single shareholder or manager. If the infringer has subsidiaries, you must choose which of them to include as defendants. Recall that your patent gives you the right to exclude others from making, using, selling, offering for sale, or importing your invention in the territory the patent covers. (We will assume for simplicity that you own a U.S. patent; foreign patents can be obtained in other countries and enforcement of those foreign patents is subject to their local laws.) Any person or entity that violates one of these exclusive rights is a potential defendant. Strategic issues should be considered in deciding whom to sue. For example, the location of one or more defendants may make it hard to include them in a lawsuit filed in a place (“forum”) convenient to you. Although the infringer’s customers are also infringers (i.e., they “use” the infringing product or service), most patentees disfavor suing customers because these are also the patentee’s customers or potential customers—and suing them may be bad for business. Often, the manufacturer or seller of the infringing product or service indemnifies and defends its customers. In other words, in many cases the manufacturer or seller of a product will agree to “cover” its customers in the event of a patent infringement claim. So, if the infringing manufacturer and/or seller is already a defendant, you gain little by suing customers, except their ire! Thus, select your defendants carefully, with your desired end result in mind. Another strategic decision, when more than one infringer exists, is whether to sue them one at a time or collectively. Prior to the America Invents Act (AIA) in 2011, joinder rules allowed you to sue multiple infringers in the same lawsuit, even if their products were different. The AIA limited this ability by restricting joinder. Nevertheless, you can still file a separate lawsuit against each alleged infringer, and ask the court to consolidate them for discovery and other pretrial purposes. Courts are usually eager to do this because it simplifies their work. The practical effect is almost the same as a single case with multiple defendants. Common sense might suggest suing them one at a time, to avoid having them gang up on you. But experience shows that suing multiple defendants simultaneously is often a better strategy. It turns out that, in many cases, rather than encouraging them to gang up on you, they spend most of their energy trying to sort out differences among themselves and trying to present a united front. Although the America Invents Act narrowed the joinder rule in patent cases beginning in September, 2011 to cases where a plaintiff can show a “common question of law or fact” as well as a true “transaction or occurrence” between the defendants (which must be more than infringement of the same patent), judges still typically consolidate separate cases involving the same patent for their own convenience in handling discovery and pre-trial issues. Thus, proceeding simultaneously against multiple defendants can still be an effective strategy. What Which patents (if you have more than one) and which claims of those patents you assert in a lawsuit is another important decision you must make. Twenty years ago, you could simply file a lawsuit against an alleged infringer, listing your patent(s) and little more. You could defer deciding which claims to assert against which allegedly infringing products or services until after you received information from the defendant(s) through discovery in the litigation. However, courts now routinely require that you provide details in the complaint you file, or shortly after, about which patent claims are asserted against which product or service, and also that you provide a “claim chart” that details those assertions precisely. Although it is possible to revise these assertions after receiving more information during the discovery process, your initial assertions remain in the court’s record and can come back to haunt you if they are not consistent with your revised assertions. Therefore, careful pre-filing investigation and analysis is crucial to a successful pursuit of the infringers. Ideally, hire not only an experienced patent trial lawyer to guide this effort, but also the experts you will rely on in the litigation, and who will testify during the trial on how and why the accused products or services infringe your patent(s). Experts can provide essential evidence of the infringement during the trial. Good experts are critical to success in litigation, as much as experienced trial lawyers, but are sometimes surprisingly hard to find. First, you must find an expert who is neutral, or at least appears so. Most experts are employed in the same field as the patentee and the alleged infringer, making them potentially unsuitable candidates because they have allegiances to existing companies that suggest the possibility of bias. Second, a good expert must not only know their subject thoroughly, but also be able to communicate it to a lay audience (i.e., the nonexpert judge and jury). Such communication skills are not always found in experts with strong technical credentials. Finally, you want an expert who has the right skills, but not one who appears to be a hired gun (exemplified by someone who spends most of their time testifying for a fee). Thus, prepare in advance, and hire experts early in the process, both to assist your preparations and to remain available during the progress of the lawsuit and for trial. Where The selection of where to file is an important, perhaps determinative, decision. As we have noted, patent infringement cases seeking damages can only be filed in U.S. federal courts (as opposed to state courts). If your defendant is a private party, the proper location for the case (called “ venue ”) is the federal district court in the geographic location where the defendant is incorporated or resides, or where the claim arose. If the alleged infringer is the federal government itself, or a government contractor, the proper venue is the Court of Federal Claims. 28 U.S.C. §1491 Another forum for enforcing a U.S. patent against imported goods exists at the U.S. International Trade Commission (ITC) in Washington, D.C. 19 U.S.C. §1330. The ITC has the power to investigate alleged infringement and bar goods found to infringe from entering the country. This can be a very effective tool against infringing imports, especially if all the sources of those imports are unknown. The ITC’s jurisdiction is “quasi in rem” so that the infringing goods themselves provide the basis for jurisdiction, allowing their adjudication and prohibition even if the source of the goods is unknown. Proceedings before the ITC are extremely expedited, usually taking 18 months or less, and can be very expensive. The first two criteria are usually easily determined—i.e., a company’s state of incorporation is a matter of public record, as are the places where it has facilities. The place where the claim arose includes every place the infringing product or service is made, sold, offered for sale, used, or imported. If it is a low volume product or service, or is very new or lightly distributed, the proper venues may be quite limited. But typically products or services with enough sales to justify a multimillion dollar patent infringement lawsuit are broadly available throughout the country, opening up virtually any federal court as a possible venue. Thus, you can, and should, select a venue that meets your objectives as closely as possible. Some venues (e.g., the Eastern District of Virginia and the Western District of Wisconsin) have reputations (and rules) for moving cases through to trial very quickly, often in less than a year. Speed is desirable in terms of reaching a conclusion quickly, but has its downsides in terms of accelerated costs and maximum disruption to the normal business operations of you and your opponent. Other districts exhibit much slower progress toward trial, which may be desirable or undesirable in meeting your particular objectives. Another factor is experience. Some district courts have handled many complex patent cases, have detailed rules about what must be done to get the case ready for trial, and an excellent track record on appeal. Still other districts have reputations for being “plaintiff friendly” or “defendant friendly,” although these reputations are often more “urban legend” than accurate. In any given case, the outcome is dependent on the parties, the facts, the lawyers, and the judge/jury assigned. Experienced patent trial counsel can assist you in making an appropriate choice of venue for your case, taking into account the myriad factors pertinent to your case. When The timing of filing suit is often dictated by when you discover the existence of the infringement and have gathered the required information for drafting a complaint and the necessary initial disclosures. But other considerations may be relevant also, such as the timing of industry trade shows, holiday sales pushes, or the financing activities of your opponent. Absent any other constraints or objectives, lawsuits should usually be filed as soon after the infringing activity is discovered as possible, given the need to investigate and prepare before filing a complaint. At the outside, any suit filed more than six years after the infringement began and was reasonably capable of being discovered can give rise to a defense of “ laches ” and/or “ estoppel ”by your opponent. In other words,the accused infringer is arguing that you waited too long to bring your infringement claim. It may be necessary for you to prove that the defendant was not prejudiced by your delay. If laches applies, which simply means you waited an unreasonable time tomake your claim, prejudicing your opponent, your damages will be limited to those that arise after you filed your lawsuit. If estoppel applies, which means that you not only delayed, but affirmatively misled your opponent into believing you would not file suit, your claim is barred altogether. Another issue you face is whether to notify the alleged infringer before filing suit. This seems prudent—demand that the infringer cease the infringement before filing a lawsuit aimed at enforcing such cessation. But such a strategy is fraught with pitfalls. First, accusing someone of infringement allows them to sue you preemptively, asking the court for a quick decision that no infringement exists. This type of judicial decision is called a declaratory judgment of noninfringement. 28 U.S.C. § 2201(a); See MedImmune, Inc. v. Genentech, Inc. , 127 S.Ct. 764 (2007) and SanDisk Corp. v. STMicroelectronics, Inc. , 480 F.3d 1372 (Fed. Cir. 2007). If the accused infringer sues you before you sue them, the accused infringer becomes the plaintiff and can sue in a forum of their choice. Ceding to your opponent the initiative and the choice of forum for the litigation is a strategic blunder that could cost you not just that battle, but the war. Second, an old adage applies here: If you are going to kick someone, don’t warn them, because they will prepare to deflect the blow. Patent litigation (like all litigation) is like war, albeit civilized war. Ceding to your opponent important strategic advantages, such as the choice of forum and the element of surprise, is costly and can be fatal. So, do these considerations dictate that you ambush your opponent and appear to be unreasonable by suing without notice? No, a middle ground does exist. Consider filing the lawsuit simultaneously with, or immediately after, making a demand that the infringer cease the infringing activities. You can defer formally “serving” the lawsuit on your opponent (that is, providing notice by delivering the complaint) for at least 30 days, and as long as 90 days in some courts. This allows you to negotiate with your opponent from a position of strength and with your choice of forum firmly established, without appearing unreasonable. How Once you choose to file suit in federal court, the how is largely dictated by the Federal Rules of Civil Procedure, the Federal Rules of Evidence, and the loal rules of the chosen venue. However, one important decision remains-judge or jury. See Rules 38-39, Fed. R. Civ. P. Until the 1990s, almost all patent cases were tried to a judge because they were thought to be too complex for juries. but then some enterprising plaintiffs' lawyers decided to request that a jury decide their case, perhaps seeking to take advantage of the complexity of the cases and the belief that juries trust patents because they are issued by the federal government after examination by USPTO experts. That has led to the current reality, which is that almost all patent cases filed now request a jury trial. Interestingly, statistics show that this trend does not always benefit plaintiffs. Depending on the venue, plaintiffs only win 60 to 75 percent of the time, despite having the advantage of being able to pick what cases they file (presumably they self-select only the strongest cases) and where they file them (i.e., they can select what they think is the most favorable forum—often their own hometown). PricewaterhouseCoopers, 2013 Patent Litigation Study, at 9; https://www.pwc.com/us/en/forensicservices/publications/assets/2012-patentlitigation-study.html. Of course, the outcome of a particular case depends on a myriad of factors unique to that case. No party can be assured victory when a jury is involved.", "section": "Patent Litigation", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Getting Started (credit: Photograph by Mark Fischer via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the various pretrial motions available to parties in a litigation. Once the decision to file suit is made, and all the factors noted above are considered, the complaint is filed in the clerks’ office of the selected federal court and served in due course on the defendant(s). See Rules 3-5, and 7-8, Fed. R. Civ. P. The defendant(s) must then decide whether to move to dismiss or transfer the case to a different venue, or file an answer (a response to the infringement claim). See Rules 7-8, and 12, Fed. R. Civ. P. The defendant(s) can also file a counterclaim, asserting claims back against the plaintiff. See Rule 13, Fed. R. Civ. P. Motions to dismiss may be based on any number of issues—improper jurisdiction (e.g., the court does not have power over the defendant because it does not reside or do business within the geographic jurisdiction of that court), improper venue (e.g., the defendant does not reside or did not commit any act of infringement in the jurisdiction of the court), failure to state a proper claim, etc. See Rule 12(b), Fed. R. Civ. P. Such a motion must be accompanied by a legal brief explaining the reasons for the motion, to which the plaintiff can file an opposing brief. The defendant who filed the motion usually has an opportunity to file a reply brief. After the briefing is completed, which can take one to two months, the court will decide the motion with an order, either granting or denying it. Motions to transfer can be filed by a defendant who believes another court would be a “better” place to proceed with the case. See 28 U.S.C. §1404(a) The factors considered by the court as to whether it or another court is “better” include which court is most convenient in terms of the location of necessary witnesses and/or documents, and whether another court already has experience with the subject matter because a related case is pending or was handled there and it can handle the new case more efficiently. Such motions usually fail, but can delay the progress of the case by several months, sometimes longer, while the court considers how to rule on the motion. The parties must present detailed arguments about why the case should be moved, or not, and often the court will order oral argument during which each party can present its position and answer questions the court may have. If no motions are filed by the defendant(s), or if they are denied, the defendant(s) must file an answer, which responds to the allegations in the complaint and sets forth any defenses the defendant(s) may have. See Rules 8-9, Fed. R. Civ. P. Such defenses can include that the patent is not infringed, that the patent is invalid, that the defendant has a license, that the plaintiff waited too long to file suit (laches) or misled the defendant into believing he or she would not complain about the alleged infringement (estoppel), that the alleged infringer is entitled to prior user rights, 35 U.S.C §273, which provides a defense to patent infringement for someone who can prove, by clear and convincing evidence, that they acted in good faith and commercially used the subject matter of the patent in the U.S. at least one year before the effective filing date of the patent or the invention’s first public disclosure. or myriad other defenses that may be available. See Rules 8-9, and 12, Fed. R. Civ. P. The defendant(s) may also file one or more counterclaims , which are essentially new charges filed against the plaintiff. See Rule 13, Fed. R. Civ. P. If such counterclaims are related to the subject matter of the initial case, they may be tried at the same time. If not, they may be severed and tried separately, either before or after the initial case. The plaintiff has an opportunity to file a reply to the answer and an answer to any counterclaim that the defendant(s) file. See Rule 7, Fed. R. Civ. P. If a counterclaim is filed, followed by an answer, then the defendant(s) can file a reply to the plaintiff’s answer. See Rules 8 and 13, Fed. R. Civ. P. Once these initial pleadings are filed, which usually takes about 60 days from when the initial complaint is filed, the case is considered “at issue” and the pretrial proceedings commence. Defendants in patent cases are increasingly turning to a strategy of filing requests for post-grant review in the PTO to derail a patentee’s efforts to enforce the patent. Although beyond the scope of this chapter, a post-grant review essentially asks the PTO to take another look at whether the patent is valid, i.e., whether it should have been granted in the first place. The requestor of any post-grant review must present supporting evidence to show that some issue renders one or more of the patent’s claims invalid. The post-grant review request can be either ex parte reexamination (meaning the patentee does not get to participate) or inter partes review (in which the patentee is allowed to participate), or covered business methods review (to review patents that claim a method or corresponding apparatus for performing data processing or other operations used in the practice, administration, or management of a financial product or service). Complex rules govern these proceedings, and they changed in 2011 under the America Invents Act (AIA) , which substantially revised the nation’s patent laws in a number of important ways. See the PTO’s discussion of the AIA at http://www.uspto.gov/aia_implementation/index.jsp. The significance to a patentee of an opponent requesting post-grant review is twofold. First, the patentee risks losing its patent if the PTO finds it is invalid, and this is exactly what has happened in a majority of inter partes review hearings as of March, 2016. Second, a defendant requesting post-grant review usually asks the court to stay (i.e., temporarily suspend) the patent case filed against it while the PTO evaluates the patent, arguing that the result of the PTO’s actions may either invalidate or modify the patent such that the court should await the outcome before proceeding with the litigation. This strategy has been successful in many courts.", "section": "Getting Started", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Pretrial Procedures (credit: Photograph by Nelson Runkle via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the multiple procedures involved in the pretrial phase of patent litigation. Appreciate the costs involved and the ways they affect the ultimate trial outcome. The first steps in the pretrial procedure are the filing by the parties of their “initial disclosures” and the holding of the preliminary pretrial conference. See Rules 12, 16, and 26, Fed. R. Civ. P. Initial disclosures must provide preliminary information about each party’s positions in the case, and disclose the identity and location of witnesses and documents likely to be relevant to the issues in the case. See Rule 26(a), Fed. R. Civ. P. These disclosures help frame the “discovery,” or information that the parties can request of each other, which is one of the hallmarks of litigation in the United States and one of the drivers of the expense of litigation. The concept is laudable—require each party to disclose the information it has relevant to the case to preclude a “trial by ambush.” But, in practice, discovery can become an endless game of cat and mouse, with costs escalating exponentially. We will talk more about discovery shortly. The preliminary pretrial conference is usually the first time the parties appear in court before the judge, unless there has been a hearing on a pretrial motion (as discussed above). At this conference, the judge discusses with the parties the issues likely to arise in the case, the time that pretrial discovery is expected to take, and any issues that make the case unique (such as witnesses in foreign countries that require extraordinary means to obtain their testimony for trial). Each party is usually required to submit a report to the court in advance of this conference, proposing what the timeline for the case should be and identifying any unique issues. The court typically issues a scheduling order at, or shortly after, the pretrial conference, specifying dates by which certain activities must be concluded. This order often “splits the baby” between the plaintiff’s and defendant’s proposed schedules (the plaintiff usually seeks speed while the defendant usually seeks delay). The figure below shows a typical scheduling order. The scheduling order will also usually specify a length of the trial (e.g., 8 trial days), subject to revision at the final pretrial conference. A typical patent trial is scheduled to last from 5 to 20 trial days, but some can take much longer. Let’s look at each step of this schedule to understand what is happening. Protective Order Before information is shared between the parties, they usually agree on a protective order, which they will ask the court to enter, that specifies who has access to the confidential information produced during discovery in the litigation. See Rule 26(c), Fed. R. Civ. P. This is important to all parties, and even third parties that may be asked to produce information during discovery, because sensitive business, technical, and financial information is routinely requested by and produced to each party during the lawsuit. The protective order proscribes that the disclosure of confidential information during discovery is limited to lawyers involved in handling the case, outside experts retained by the lawyers to assist them, and court reporters (who record testimony during the case), videographers (who videotape deposition testimony, as is now common), and court personnel. It is also typical that certain employees of each party (usually in-house lawyers and/or business people directly involved in the oversight of the case) are also permitted to review certain materials, but not financial information of a competitor or future business plans, which are usually excluded from being disclosed to any party employees. Everyone authorized to see confidential information is under court order to restrict use of the information to the pending lawsuit, not to disclose it to anyone not authorized by the protective order to see it, and requiring that all copies be returned or destroyed at the end of the case. Discovery After the preliminary pretrial conference, discovery begins, which results in the exchange of documents, written responses, and witness testimony. See Rules 26-37, Fed. R. Civ. P. A request for production allows a party to demand that another party turn over relevant documents and electronically stored information in its possession or control, as well as an inspection of property (such as a manufacturing facility) to take photographs, measurements, and the like. See Rule 34, Fed. R. Civ. P. Documents and other tangible items can also be requested from third parties (i.e., people and entities not named as a party in the lawsuit) via subpoena. See Rule 45, Fed. R. Civ. P. Interrogatories are written questions that a party can ask of other parties in the litigation, but not of third parties. Such questions can request any nonprivileged information that is relevant to any party’s claim or defense—including the existence, description, nature, custody, condition, and location of any documents or other tangible things and the identity and location of persons who know of any discoverable information that may be relevant to the subject matter of the litigation. See Rules 26(b) and 33(a)(2), Fed. R. Civ. P. Interrogatories may also ask for opinions or the legal contentions of another party. The initial limit on the number of interrogatories is 25, including subparts. However, upon a showing of good cause, courts routinely permit additional interrogatories in patent litigation because the issues are usually complex. See Rule 33(a), Fed, R. Civ. P. Answers to interrogatories are binding on the party providing them and may be used as admissions in the litigation, including at trial. Depositions are interviews used to elicit testimony from witnesses having relevant knowledge. See Rules 27-30, Fed. R. Civ. P. This is similar to eliciting testimony during a trial, but occurs in a conference room with a court reporter present to record what is said. The judge is not present at depositions, but may intervene if a controversy arises. Testimony can also be requested by written questions to a witness, which the witness then answers and returns to the requesting party, called a deposition by written questions. See Rule 31, Fed. R. Civ. P. Although in the United States, it is usually required that testimony at trial be presented live, with the opportunity for the opposing party to cross-examine the witness and for the jury and/or judge to assess each witness’s demeanor in person, testimony elicited via depositions during discovery may be used at trial under certain circumstances. See Rule 32, Fed. R. Civ. P. For example, if a witness dies before trial, or is unavailable through no fault of the party seeking to use the deposition testimony, the deposition may be used as testimony at trial in lieu of live testimony from the witness. Also, the deposition testimony of an opposing party or an officer or manager of the opposing party corporation may be used at trial for any purpose. Usually, however, deposition testimony is used primarily to “impeach” a witness testifying live at trial—that is, to show that the witness at trial has changed prior testimony from when they gave the deposition. Videotaped deposition testimony is very effective to show to a judge or jury during trial that the witness has changed the testimony—such as from “No” to “Yes” or the equivalent! The parties can also demand that another party admit, for purposes of the pending litigation only, the truth of any facts, opinions, or conclusions, or the genuineness of any documents relevant to any party’s claim or defense. Such demands are called requests for admission. See Rule 36, Fed. R. Civ. P. The responses to these demands are binding on the responding party and can be used to conclusively establish the matters admitted in the litigation, including at trial. Amendments to the Pleadings Once initial information is obtained via discovery, the parties may be permitted to amend or supplement their pleadings (i.e., the complaint, answer, counterclaim, etc.) to address information or issues uncovered during the initial discovery. See Rule 15, Fed. R. Civ. P. For example, the plaintiff may uncover information about other companies, products, or services involved in the infringement and seek to add them to the lawsuit. A defendant may uncover information about invalidity defenses not previously known to it and want to add those to its answer. Close of Discovery This is the date by which all requests for documents, information, and depositions must be complete. It is usually interpreted as requiring that all responses to requests for production, interrogatories, and requests for admissions be answered by the end date set by the court, which means that the actual requests must be made sufficiently in advance of this date (typically 31 days—because responses are due to most discovery requests within 30 days) to allow the responses to be due before the cutoff date. Any depositions must also be completed by the date for the close of discovery (although the parties usually agree to finish select depositions after this date in order to accommodate scheduling problems). Claim Construction Briefing and Hearing In virtually every patent case, a dispute arises over the meaning of certain language used in the asserted claims of the patents at issue. These are called “claim construction” disputes, and must be resolved by the judge before trial. The parties are permitted to provide their competing arguments in briefs to the court, usually after discovery is completed, and make an oral argument on their respective positions to the court at a claim construction hearing. These hearings are often called Markman hearings , after the name of the case that established that the judge, and not the jury, must decide the proper meaning of disputed claim language. Markman, et al. v. Westview Instruments, Inc. , 517 U.S. 370 (1996). This is a critical juncture in every patent case because the opposing parties try to craft an interpretation of the claim language that supports their respective positions. Most patent claims are drafted using a range of language, from specific to general, in an effort by the patentee (and lawyer) to cover as much territory for the claim as possible. The PTO interprets proposed claims in the broadest reasonable way possible, and then compares their scope with the prior art, before allowing them. The goal of the patentee in dealing with the PTO is to get allowed the broadest claims possible, in order to get the broadest patent coverage possible. But the use of broad, general language in claims permits the parties in later litigation to argue for different interpretations, depending on their interests at the time of litigation. Thus, a plaintiff seeks an interpretation that is broad enough to encompass the defendant’s products and services so that infringement can be proven. In contrast, the defendant proposes a narrow interpretation (or “construction”) that excludes its products and services. The court resolves the dispute over the meaning of the contested claim terms by referring to the language of the claims, the language and drawings in the patent, and the history of the proceedings in the PTO that led to the issuance of the patent. The written record of that history is preserved in what is call a “file wrapper,” so named because all the written documents making up the history are contained in a three-part file folder, the two outer portions of which fold over and “wrap” the documents within it. The patentee is bound by what it told the PTO to secure allowance of the patent. The court interprets the language according to its ordinary meaning to someone of ordinary skill in the art to which the invention pertains, unless the patentee specially defined the language within the patent or its file wrapper. Once the claim construction decision is made by the court, the scope of the patent(s) in the case is fixed, and the only remaining issue for trial is whether the claims of the patent(s) as interpreted by the court are broad enough to include the accused products and services of the defendant(s). Summary Judgment Briefing and Hearing Summary judgment is a procedure that obviates a trial where one of the parties can show that its opponent cannot win—as a matter of law. See Rule 56, Fed. R. Civ. P. That is, if one party can show that the evidence is so clear that no fact dispute exists (i.e., no reasonable fact finder, whether judge or jury, could decide otherwise) and that the law requires the case be decided in favor of the party moving for summary judgment, the court can decide the case without holding a trial. The judge must decide such motions based only on the applicable law (which the judge determines), the evidence (i.e., documents, interrogatory answers, admissions, and deposition testimony) developed during discovery, and the court’s claim construction decision, giving the benefit of any doubt about the facts to the nonmoving party. If the court finds that a fact relevant to the outcome is in dispute, summary judgment must be denied and a trial held to resolve that factual dispute. Understandably, these are hotly contested motions. The moving party hopes to avoid the need for a trial, and the uncertainty a jury introduces, by having the judge decide the case in its favor early on. The nonmoving party wants to go to trial, and hope that the fluid events that are the essence of a jury trial will convince the jury to decide the case in its favor. In recent years, most patent cases are resolved on summary judgment and only a handful go to trial (about 100 per year throughout the country). The primary reason for this phenomenon is the advent of the claim construction (Markman) hearing and the decision by the court, before trial, about how the language of the asserted claims must be interpreted. The court’s claim construction decision resolves most of the uncertainty in a patent case, because what the accused products or services are, and how they operate, is rarely in dispute by the time discovery concludes. The end result is that the case is often either settled after the claim construction decision, or decided in favor of one side or the other at the summary judgment stage. If summary judgment is granted, the losing party can appeal the decision to the United States Court of Appeals for the Federal Circuit, which is the appellate court to which all decisions in patent cases are appealed. Final Pretrial Order and Conference The final pretrial order is the document that sets forth the “ground rules” for the trial. See Rule 16(e), Fed. R. Civ. P. It typically identifies all the positions of each party, every issue in dispute in the case that must be resolved by order of the court or at trial, all the documents the parties may seek to introduce into evidence at the trial, and each witness that is expected to be called to testify, either live or via their deposition. The judge issues the order based on a draft prepared by the parties and once issued, it defines the issues that may be raised at the trial. If there is to be a jury trial, the order can rarely be modified after the final pretrial conference. If the trial is before the judge only (referred to as a “bench trial”), the judge may be more lenient in allowing modifications to the final pretrial order because he is the person deciding the case and can adjust more readily than a jury.", "section": "Pretrial Procedures", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Trial (credit: Photograph by Joe Gratz via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the importance of jury selection and opposing arguments. Grasp why patent trials are often called “morality plays.” The following describes a jury trial. A bench trial is essentially the same, but without the elements involving the jury. See generally, Rules 40-63, Fed. R. Civ. P. Jury Selection The trial begins with the selection of the jury. The jury is selected (or “picked”) from a group of prospective jurors called to court to serve in accordance with the laws and practices of the local jurisdiction. Each judge has a procedure for picking a jury. Most involve a questionnaire that each prospective juror must complete and provide to the judge and the parties’ lawyers. The answers are intended to reveal whether any reason exists why a prospective juror should not serve on the jury. Typical reasons for excluding a prospective juror include that the juror works for or knows one of the lawyers in the case, works for or does business with one of the parties, has a close relative that works for one of the parties, knows something about the subject matter of the case, or is unable to serve because of a disability or a previously planned vacation for which they have already purchased a nonrefundable ticket. The judge also typically asks the prospective jurors whether they have a bias or prejudice that would prevent them from making a fair decision. Once the judge has “excused” from serving any prospective jurors for “cause” (i.e., because of one of the reasons listed above or some other reason that court believes provides good cause for excusing that person), the clerk selects at random from the remaining prospective jurors the number that will be seated as the jury, plus six. The number of jurors seated in a case depends on the expected length of the trial and the practices of that judge. At least six and no more than twelve jurors must decide a case, but any number between six and twelve can be seated. See Rule 48, Fed. R. Civ. P. The reason a court usually seats more than six jurors is to assure that the trial will end with at least the minimum of six jurors necessary to decide the case even if one or more jurors need to be excused during the trial, such as for illness or emergency. Judges typically seat seven to nine jurors for this reason. Only rarely do judges in civil patent cases seat a full twelve jurors, because once seated a juror must participate in reaching the decision (unless excused for cause), and all jury decisions in federal cases, including patent cases, must be unanimous. See Rule 48(a) and (b), Fed. R. Civ. P. The general rule is, the more jurors there are, the longer it takes for them to reach a unanimous verdict, and the higher the likelihood that the case will result in a “hung” jury (i.e., an inability for the jury to reach a unanimous decision). The clerk selects the designated number for the jury, plus six, because each party gets three “peremptory challenges” to the proposed jury panel, whereby a party can remove a juror without having to give a reason why. Thus, if the judge has decided the jury should begin with eight jurors, the clerk will select 14 so that the plaintiff and defendant (collectively if there is more than one plaintiff and/or defendant) are each able to strike or eliminate three prospective jurors, leaving eight to hear the case. Once the jury is picked and sworn in, the judge will give the jury preliminary jury instructions. These explain what the case is about, how the trial will proceed, and a description of what a patent is and how the patent system works. Occasionally, judges opt to show the jury the video below, entitled “An Introduction to the Patent System,” which was created by the Federal Judicial Center and is intended to be neutral. You can see this video at https://archive.org/details/gov.ntis.ava21157vnb1. Opening Statements The next step is the opening statements by the opposing parties, starting with the plaintiff and followed by the defendant. If there are multiple plaintiffs or defendants, the judge will give equal time to each side and let the individual parties work out the allocation of time. The opening statement is intended to provide a road map for the jury about what the party intends to prove, and is expected to be devoid of argument. But lawyers rarely present an opening statement without some argument. The judge can intercede, and an opposing party may object, if a party crosses the “no argument” line too far. The opening statements are where many believe the trial is won or lost because the jury forms initial opinions about who is right and who is wrong in the case based on what they hear at this beginning stage. Thus, each party’s trial lawyer tries to craft a story to tell that casts their client in the best possible light. Trials can be likened to a morality play, in which each party tries to cast themselves as in the right, and the opponent as doing them wrong. In patent cases, plaintiffs often portray defendants as thieving freeloaders, attempting to benefit unfairly from the inventiveness of the plaintiff rather than invest in developing their own products. Defendants, on the other hand, often portray patentees as greedy monopolists, trying to stifle competition and deny consumers choice and less-expensive alternatives. Whether or not the common wisdom is correct, it is with the opening statements that the jurors begin their struggle to find truth among the competing stories they will hear during the trial. The Evidence is Presented The plaintiff then presents its case, calling witnesses and introducing exhibits that support its positions. Each opposing party has the opportunity to object to exhibits and testimony, and to cross-examine witnesses. The judge rules on all objections and generally oversees the proceedings to assure that the trial is conducted properly. After the plaintiff rests its case, the defendant presents its defense, again by introducing exhibits and offering testimony from witnesses. The trial concludes with the plaintiff calling rebuttal witnesses, who are limited to rebutting testimony from the defendant’s witnesses. Each side usually calls one or more experts to testify on the issues of infringement and validity (or invalidity), as well as on damages. Closing Arguments After the evidence has been presented, the parties make their closing arguments. Usually the plaintiff goes first, followed by the defendant. The plaintiff has the opportunity to reserve time for rebuttal if it chooses. In some jurisdictions, the defendant must go first and the plaintiff next. In this case, the plaintiff has the last word, and the defendant does not have any opportunity for rebuttal. Closing arguments give each party the opportunity to highlight what they believe is the critical evidence in their favor, and attack the deficiencies in their opponent’s case. It is here that an observer would see the greatest geographic diversity in style and practice. Quite apart from the different styles of trial lawyers and judges across the country, jurors in different parts of the country expect different things from trials, and especially from closing arguments. Thus, an observer would see a very different “show” during a closing argument in the Eastern District of Texas than in the District of Maine. After closing arguments are concluded, the judge reads the final jury instructions. These set forth the law to which the jury must apply the facts they determine during their deliberations. See Rule 51, Fed. R. Civ. P. Thereafter, the jury retires to the jury room, with copies of the exhibits admitted into evidence, to decide the case. Deliberation and Verdict In most patent cases, the jury must answer detailed questions listed in a verdict form, called a special verdict. See Rule 49, Fed. R. Civ. P. These questions typically list the accused product(s) and the asserted claim(s) and require the jury to decide infringement and validity for each claim and accused product separately. If appropriate, the jury may also be asked to decide what damages, if any, are to be awarded the plaintiff and whether any infringement they may have found to exist was willful or not. The jury deliberates as long as it takes to reach a unanimous decision on each question. During their deliberations, the jury may ask questions of the judge in writing, which the judge answers after consulting with the parties. Should the jury tell the judge that it cannot reach a unanimous verdict, the judge may provide additional instructions and return the jury to its deliberations to “try harder.” Most juries reach a unanimous decision, which is recorded on the verdict form and read by the clerk in open court with the parties present.", "section": "Trial", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Post-Trial Procedures (credit: Jim henderson via Wikimedia Commons / CC0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Grasp the significance of equitable proceedings in the post-trial phase. Following the jury’s decision, the court will set a schedule for any equitable proceedings required and for post-trial motions. Equitable proceedings deal with matters to be decided by the judge, not the jury. In terms of post-trial motions, the winning party will ask for entry of judgment. See Rule 54, Fed. R. Civ. P. The losing party will file a motion for judgment as a matter of law and usually also a motion for a new trial. See Rule 50, Fed. R. Civ. P. Equitable Proceedings Issues arise in most patent cases that must be decided by the judge and not the jury. Many of these are called “equitable” issues because they are left to the sound, equitable discretion of the court. The most common equitable issues are the defense of inequitable conduct and the affirmative claims of willfulness and exceptional case. Inequitable Conduct Misconduct by the patentee in dealing with the Patent and Trademark Office, through which the patentee or its attorney deceives or misleads the patent examiner in an effort to persuade the examiner to grant the patent, was historically called “fraud on the Patent Office,” but more recently has been renamed “inequitable conduct.” A defendant can raise this issue as a defense, which if proven results in the patent being unenforceable—that is, the patentee is unable to enforce the patent or recover any damages for its infringement. Many different types of inequitable conduct have been found to render patents unenforceable, from outright fabrications of alleged evidence of unexpected results in the development of the invention, to hiding relevant prior art showing prior solutions to the problem solved by the patent, to failing to tell the patent examiner that another patent examiner had rejected a related application. Most district courts defer ruling on inequitable conduct defenses until after the liability trial addressing infringement, validity, and damages. This is a commonsense attempt at efficiency because if the patent is found invalid or not infringed at trial, the inequitable conduct issues became moot. Only if the patent is found valid and infringed does the court need to hold a separate hearing to adduce evidence of alleged inequitable conduct. The court then decides whether such conduct had been proven, which is exceedingly rare. Nevertheless, because the consequences of such a finding essentially kill the patent, defendants assert inequitable conduct whenever possible in a final effort to avoid liability. By 1988, the Federal Circuit Court of Appeals stated: “the habit of charging inequitable conduct in almost every major patent case has become an absolute plague.” Burlington Indus., Inc. v. Dayco Corp. , 849 F.2d 1418, 1422 (Fed. Cir.1988). In an effort to stem the spread of this plague, the Federal Circuit sought to restrict its use by holding that inequitable conduct must be established by clear and convincing evidence of deceptive intent. Gross negligence does not suffice and “does not of itself justify an inference of an intent to deceive.” Kingsdown Medical Consultants, Ltd. v. Hollister, Inc. , 863 F.2d 867, 872 (Fed.Cir. 1988). Nevertheless, the plague continued, leading a Federal Circuit judge to write: “‘Inequitable conduct’ in patent practice means misconduct by the patent applicant in dealings with the patent examiner, whereby the applicant or its attorney is found to have engaged in practices intended to deceive or mislead the examiner into granting the patent. It is a serious charge, and the effect is that an otherwise valid and invariably valuable patent is rendered unenforceable, for the charge arises only as a defense to patent infringement. As this litigation-driven issue evolved, the law came to demand a perfection that few could attain in the complexities of patent practice. The result was not simply the elimination of fraudulently obtained patents, when such situations existed. The consequences were disproportionately pernicious, for they went far beyond punishing improper practice. The defense was grossly misused, and with inequitable conduct charged in almost every case in litigation, judges came to believe that every inventor and every patent attorney wallowed in sharp practice.” Ferring B.V. v. Barr Laboratories, Inc. 437 F.3d 1181, 1195 (Fed. Cir. 2006)(dissenting opinion). Still the plague continued, leading Federal Circuit Judge Gajarsa in 2010 to then refer to it as a “pandemic.” Taltech Ltd. v. Esquel Apparel, Inc. , 604 F.3d 1324, 1335 (Fed. Cir. 2010)(dissenting opinion). Research showed that the percentage of patent cases in which inequitable conduct was charged grew from less than 5 percent in 2000 to 40 percent by 2009. http://www.patentlyo.com/patent/2010/06/measuring-the-plague-of-inequitable-conduct.html. Finally, on May 25, 2011, the Federal Circuit restricted the doctrine of inequitable conduct by changing the standard for materiality and clarifying the requirements for finding intent to deceive. Therasense, Inc. v. Becton, Dickinson & Co., 649 F.3d 1276, passim (Fed. Cir. 2011) . To find inequitable conduct, the court held that the party alleging unenforceability must prove a specific intent to deceive the USPTO by clear and convincing evidence. Moreover, the decision to deceive the USPTO must be knowing and deliberate. The court also clarified that district courts may not use a “sliding scale” to find intent. In other words, the Federal Circuit held it improper to find that a weak showing of intent was sufficient based on a strong showing that the information was material, or that a weak showing of materiality was sufficient based on a strong showing of intent. Although intent can be inferred to meet the clear and convincing evidence standard, specific intent to deceive must be “the single most reasonable inference able to be drawn from the evidence.” Regarding materiality, the court required a “but- for materiality” standard. In other words, the standard for materiality now requires that “but for” the alleged deception, the USPTO would not have allowed the claim. Further, “[i]n making this patentability determination, the court should apply the preponderance of the evidence standard and give claims their broadest reasonable construction.” The court also recognized an exception to the requirement for but-for materiality, finding that “[w]hen the patentee has engaged in affirmative acts of egregious misconduct, such as the filing of an unmistakably false affidavit, the misconduct is material.” The number of successful inequitable conduct defenses asserted has plummeted due to the strict new requirements for pleading and proving inequitable conduct imposed by the Therasense decision. District courts are dispensing with many allegations of inequitable conduct now at the pleading stage, eliminating the need for separate hearings on inequitable conduct issues. Misuse of a patent is sometimes treated as a form of inequitable conduct, but it is more commonly treated as a separate affirmative defense. The elements of misuse are either a violation of antitrust laws or an effort to expand the scope or term of a patent beyond appropriate limits. For example, it is patent misuse for a patentee to file suit against products of a defendant that are far beyond the proper scope of any claims of the patentee’s patent, or to seek damages or an injunction beyond the expiration of the patent. Often such unreasonable demands are accompanied by threats to the defendant’s customers. If the misuse is proved, the patentee could be barred from recovering any damages until it has “purged” the misuse by abandoning its unreasonable assertions and dissipating any negative effects they caused. Willfulness If the jury (or judge, in a bench trial) finds that the asserted patent has been infringed, it is often asked to determine whether such infringement was “ willful .”A finding of willful infringement allows the judge to award enhanced damages under 35 U.S.C. § 284, which provides in relevant part that the court may increase the damages award by up to three times the amount found. This is a potent consequence of a showing that a defendant’s infringement was willful. The standard for showing willfulness has evolved over the years, but in 2007, the Federal Circuit significantly altered the standard governing willful infringement by requiring the patentee to prove that (1) the accused infringer “acted despite an objectively high likelihood that its actions constituted infringement of a valid patent,” and (2) the “objectively defined risk . . . was either known or so obvious that it should have been known to the accused infringer.” In re Seagate, 497 F.3d 1360, 1371 (en banc) . The first prong of this test is objective, whereas the second prong is subjective and involves the accused infringer’s actual state of mind. Each prong requires that the infringer knew the patent existed at the time it infringed. Because an infringer cannot be shown to have willfully infringed if it did not know the patent existed, some companies have adopted a “head in the sand” approach to others’ patents. This practice is thought to make sense when the field is very crowded (i.e., there are many patents owned by different patentees covering many different aspects of a product or service) because trying to uncover all the potentially relevant patents that could be asserted against a new product or service is extremely costly, if not impossible. This practice is used most frequently by large companies that can afford to deal with a patent infringement lawsuit should one be filed. Small companies and entrepreneurs, especially in emerging fields, often take great care to search for and work around any existing patents that might be close to their new product or service because they can ill afford patent litigation. Of course, searching for potentially troublesome patents and trying to avoid them is no guarantee of not getting sued. Not only are there more than two million patents in force, See Dennis Crouch, How Many US Patents are In Force? , http://www.patentlyo.com/patent/2012/05/how-many-us-patents-are-in-force.html. but creative patentees are not above taking a patent that was thought to cover one product and arguing it is broad enough to cover what a new market entrant has introduced. In 2012, the Federal Circuit again addressed the willfulness standard, and adjusted it again. Bard Peripheral Vascular Inc. v. W.L. Gore & Assoc’s. Inc. , 682 F.3d 1003, 1006-07 (Fed. Cir. 2012). With regard to the objective prong of the willful infringement test, the Federal Circuit concluded: “We believe that the court is in the best position for making the determination of reasonableness. This court therefore holds that the objective determination of recklessness, even though predicated on underlying mixed questions of law and fact, is best decided by the judge as a question of law subject to de novo review.” This further restricts the opportunity for a patentee to prove that a defendant’s infringement was willful. The patentee must first convince the district court that the defendant acted despite an objectively high likelihood that its actions constituted infringement of a valid patent. Only after that will the patentee be able to present evidence of the defendant’s alleged subjective intent to the jury in an effort to convince the jury that the infringement was willful. Patentees preferred the pre- Bard opportunity to present all of their willfulness evidence to the jury during the liability trial. They wanted this ability because they believed, probably correctly, that it helped the jury conclude not only that the defendant was a “bad actor” who willfully ignored the patentee’s rights, but also bolstered the underlying issue of infringement itself. Post- Bard , the patentee can only present willfulness evidence if it is able to convince a more dispassionate judge that the defendant acted objectively recklessly, which is a higher hurdle to overcome. If the patentee convinces the judge on the objective prong, and the jury on the subjective prong, resulting in a jury verdict of willful infringement, the issue of enhanced damages passes back to the court for determination after the trial. Because the Bard case was decided in mid-2012, little empirical evidence exists on its effect on the frequency with which significant enhanced damages are awarded by the courts. However, even before Bard , the evidence suggests that such awards were falling. Before the Seagate restrictions were imposed in 2007, 81.4 percent of cases finding willful infringement resulted in an award of enhanced damages, but after Seagate, that number fell to 54.9 percent. Christopher B. Seaman, Willful Patent Infringement and Enhanced Damages After In Re Seagate: An Empirical Study , 97 Iowa Law Review 417, 466; http://www.uiowa.edu/~ilr/issues/ILR_97-2_Seaman.pdf. Exceptional Case Courts have discretion to award reasonable attorneys’ fees in patent infringement cases that are deemed “exceptional.” 35 U.S.C. § 285 The Federal Circuit has referred to this provision as a deterrent to bringing of clearly unwarranted suits on invalid or unenforceable patents. Mathis v. Spears , 857 F.2d 749, 754 (Fed. Cir. 1988). Normally, the losing party is not liable to pay the winner’s attorneys’ fees—a practice referred to as the “American Rule.” The rationale for this is that any party should be able to approach the court for relief without fear of having to pay an adversary's attorney's fees. Thus, the provision of the Patent Act that permits an award of attorneys’ fees is an exception to the rule that each party bears its own costs in litigation. Congress said that it intended the rule allowing an award of attorneys’ fees to be applied sparingly and “that recovery of attorneys’ fees will not become an ordinary thing in patent suits. S. Rep. No. 1503, 79th Cong., 2d Sess. (1946) (discussing the predecessor statute to 35 U.S.C. § 285) The Federal Circuit repeatedly limited district court discretion to award attorneys’ fees to only those cases in which the district court found clear and convincing evidence of bad faith or at least gross negligence by the losing party in bringing or maintaining the suit, and any such determination was reviewable de novo on appeal. Mathis v. Spears , 857 F.2d 749, 754 (Fed. Cir. 1988) and Brooks Furniture Mfg., Inc. v. Dutailier Int’l, Inc. , 393 F. 3d 1378, 1381-2 (Fed. Cir. 2005). But in April 2014, the Supreme Court struck down these restrictive Federal Circuit interpretations and held: “[A]n ‘exceptional’ case is simply one that stands out from the others with respect to the substantive strength of a party’s litigating position (considering both the governing law and the facts of the case) or the unreasonable manner in which the case was litigated. District courts may determine whether a case is ‘exceptional’ in the case-by-case exercise of their discretion, considering the totality of the circumstances [and without any] precise rule or formula for making these determinations.” In a companion case, the Supreme Court also rejected the rule that exceptional case determinations should be reviewed de novo on appeal. Highmark Inc. v. Allcare Health Management System, Inc. (572 U.S._)(No. 12-1163. Argues February 26, 2014-Decided April 29, 2014). There are increasing calls for a change to the American Rule, to require losing parties to pay the winner’s attorneys’ fee. The principal purpose of such a change would be to deter so-called “patent trolls,” entities that acquire patents for the sole purpose of making money by filing lawsuits, threatening crippling litigation expenses, and demanding settlements at or slightly more than the cost of litigation. See Section 2.10, infra . It is questionable whether such a change would in fact deter the so-called trolls or instead preclude small entities and entrepreneurs from pursuing legitimate claims due to the uncertainty of the outcome of any lawsuit. Even the most “bulletproof” patent can be subject to unexpected challenges from previously undiscovered prior art or the vagaries of a jury decision favoring the defendant for reasons other than the merits. Enforcing a patent requires resources, or the availability of a contingency fee lawyer willing to take the outsized costs, and risks that patent litigation can entail. Thus, shifting the responsibility for the winner’s attorneys’ fees to the losing party could effectively preclude small entities and individuals from even filing a lawsuit. The 2014 Supreme Court’s Octane Fitness and Highmark cases, and how district courts exercise their newly expanded discretion in finding a patent case exception under 35 U.S.C. § 285, may dissuade Congress from enacting a “loser pays” exception for patent cases. Entry of Judgment The winning party seeks entry of a judgment that grants it the relief to which it is entitled, based on the jury’s verdict and the rulings of the court. First, the judgment will declare who the winning party is. Then, it will set forth the relief or remedies to which the winning party is entitled. The relief may include damages, as awarded by the jury and supplemented by the court if there was a timing difference in the calculation of the damages by the jury and the date on which they are finally awarded. A winning patentee is also entitled to prejudgment interest on the damage award, calculated at the rate specified by law, to compensate for the time value of money lost due to the delay in obtaining damages. The judgment may also set forth the post judgment interest due, for any delay between the entry of the judgment and the payment of the award to the patentee by the losing parties. A successful patentee may also be entitled to injunctive relief, barring further sales of the infringing product or service. This is the most potent relief available to patentees. Prior to 2006, it was presumed that a patentee who proved patent infringement was irreparably injured and entitled to an automatic injunction. But in 2006, the Supreme Court rejected the presumption and ruled that, in all other kinds of cases, a successful patentee is required to prove each of the following requirements for injunctive relief: (1) that it has suffered an irreparable injury; (2) that remedies available at law are inadequate to compensate for that injury; (3) that considering the balance of hardships between the plaintiff and defendant, a remedy in equity is warranted; (4) that the public interest would not be disserved by a permanent injunction. eBay Inc. v. MercExchange, L.L.C , 547 U.S.388 (2006). Usually, patentees who are competitors of the infringer can meet these requirements. However, patentees who are not competitors of the infringer are usually unsuccessful in convincing courts that they are entitled to injunctive relief, and are left with only money damages(usually an on going reasonable royalty) to compensate for future infringement. This removes the most serious risk an alleged infringer faces—being barred from the market—making fighting cases through trial more palatable than before. This new rule from the Supreme Court has driven many plaintiffs out of federal court and into the International Trade Commission (ITC), when the allegedly infringing products are imported, because the ITC issues exclusion orders and cease and desist orders (roughly equivalent to federal court injunctions barring further sales) without regard to the requirements the Supreme Court laid down in the eBay decision. See footnote 7, supra . Motion for Judgment as a Matter of Law Called a “JMOL” motion, the premise of a motion for judgment as a matter of law is that the jury did not have a legally sufficient evidentiary basis for deciding the case as it did, and the court should intervene and decide the case in favor of the party moving for the JMOL. The moving party must explain in detail what legally required evidence is missing from the trial record. The opposing party (i.e., the party that won the jury verdict) then has the opportunity to identify in the trial record where the allegedly missing evidence is found, and the judge decides who is correct. The court must consider the evidence in the light most favorable to the nonmoving party. Thus, most JMOL motions fail. But the losing party always files such a motion because it is a chance to challenge the jury’s verdict and avoid the remedies the winning party is demanding. Motion for a New Trial JMOL motions are usually accompanied by a motion for a new trial, arguing that the jury’s verdict was against the manifest weight of the evidence or the jury’s verdict was grossly inadequate or excessive. See Rules 50 and 59, Fed. R. Civ. P. Other grounds also exist, such as newly discovered evidence that could not have reasonably been discovered earlier. The decision to grant or deny a new trial rests with the sound discretion of the judge, who typically presided during the trial and has a keen understanding of the evidence that was introduced and whether the jury’s verdict was against the weight of that evidence. The court’s decision is not whether the court would have decided the case the same way, but whether there is sufficient evidence in the record to support the jury’s verdict. The court must view the evidence in the light most favorable to the nonmoving party. Thus, most new trial motions, like most JMOLs, are unsuccessful.", "section": "Post-Trial Procedures", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Appeals (credit: Photograph by North Charleston via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand what happens after a jury verdict is entered. Appreciate the chances of success of appeals based on fact versus legal issues. Once the post-trial motions are decided and the judgment entered, the losing party may appeal to the Federal Circuit Court of Appeals. This is the one federal appellate court in the United States that hears all appealed cases involving patent disputes. Almost all patent cases that conclude with a trial, or after a decision on summary judgment, are appealed. This is partly because the cost of an appeal is orders of magnitude less than the case up to that point (e.g., tens or hundreds of thousands of dollars vs. hundreds of thousands or millions of dollars). In addition, overall the Federal Circuit affirms in full less than 60 percent of the patent cases it decides on the merits. http://www.patentlyo.com/files/caseload_patent_infringement_affirmance_and_reversal_rates_2001-2010.pdf. Thus, it is well worth it for the losing party to pursue an appeal, because overall it has a 40+ percent chance of partial or full relief from the judgment below. Of course, the reversal rate varies by the nature of the issues before the Federal Circuit and the standard of review the court applies. Legal issues (such as claim construction, summary judgment, and jury instructions) are reviewed de novo , without deference to the district court’s or jury’s decision. This makes it much more likely that the Federal Circuit will reverse a decision because it need not give any deference to the decision of the district court. Fact issues (like infringement, many aspects of validity, and damages) are reviewed on a less flexible standard (i.e., does substantial evidence support the decision), such that the Federal Circuit (like the district court) is not free to substitute its own judgment for that of the jury. Evidentiary rulings, and other issues associated with how the trial was conducted are reviewed under the least flexible standard of review—abuse of discretion. It is rare that the Federal Circuit finds that a district court abused its discretion. For a deeper understanding of appellate standards of review in patent cases, see Michel, Paul R., Circuit Judge, CAFC, “Appellate Advocacy—One Judge’s Point of View, The Federal Circuit Bar Journal, Vol. 1, No. 2, Summer 1991 (makes analogy to baseball and is readable). For example, the Federal Circuit reverses claim construction decisions at a rate nearly twice as high as decisions without claim construction issues (32 percent vs. 18 percent). Ted Sichelman, Myths of (Un)Certainty at the Federal Circuit, 43 Loy. L.A. L. Rev. 1161 (2010). Available at: http://digitalcommons.lmu.edu/llr/vol43/iss3/27. It is not surprising, then, that most appeals to the Federal Circuit focus at least in part on claim construction as a basis for the appeal. Appeals at the Federal Circuit are usually resolved within 18–24 months. Oral argument is usually scheduled within a year, depending on how much time the parties take to file their appeal briefs. Oral argument is requested and granted in almost all patent appeals. The argument occurs in the Federal Circuit courthouse in Washington, D.C., before a panel of three judges, although yearly the Federal Circuit travels to other cities to hear arguments at local law schools, which allows students, local practitioners, and the public to attend more easily. The parties are typically given 15 minutes per side to make their arguments, and after the argument, the court renders a written decision within 3–6 months.", "section": "Appeals", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Litigation Alternatives Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the various alternative methods of dispute resolution. Distinguish the pros and cons of arbitration versus mediation. The high cost, delay, and disruption of litigation motivate many adversaries to seek alternatives to litigation to resolve their disputes. Mediation and arbitration are two popular alternative dispute resolution (ADR) methodologies. A thriving business exists in the United States providing adversaries the resources to conduct mediations or arbitrations. Retired or former judges or lawyers are available to serve as mediators or arbitrators. ADR is an increasingly popular way to resolve disputes because it is often faster, less expensive, and private, as compared with the public lawsuit procedures outlined above. The interactions among the parties and the mediators/arbitrators can be kept confidential, as can any settlements reached. Confidentiality is a driving force behind ADR. Mediation Mediation is simply an exchange between adversaries overseen (i.e., “mediated”) by an individual with expertise and/ or training in helping parties reach agreement. Often, the mediator will require the parties to submit their positions and relevant documents in a pre-mediation brief. Usually, each pre-mediation brief is confidential and only seen by the mediator and the party submitting it (i.e., the opposing party does not see the other side’s mediation brief). The mediator will review the materials submitted and then set a date for the parties to meet with the mediator, usually in the mediator’s offices or a neutral location (such as a hotel conference room). Each party commits to bring to the mediation one or more people with the authority to settle, so that the people at the mediation can discuss the dispute and reach an agreement settling it without having to seek approval from others. At the mediation, the mediator typically starts by meeting with all the parties together, and reviews the dispute and the issues that require settlement. The mediator will then meet with each party separately, engaging in “shuttle diplomacy,” in an attempt to bring the parties to a common middle ground. Occasionally, when it may appear that the parties’ respective positions leave a gap between them, the mediator may make a “mediator’s proposal” that tries to bridge that gap. If the parties agree, typically a written agreement will be signed before they end the mediation—which may be a list of terms for later fleshing out in a full agreement or an actual final settlement agreement. Because anything left to later discussion can give rise to further disputes, most mediators try to get the parties to a full, signed agreement before they depart the mediation. Perhaps surprisingly to some, mediation often succeeds, if not the first time, then weeks or months later, after the parties have a chance to think things through. Mediations can be conducted while litigation is pending, or before litigation is filed. In the latter case, often the parties will sign a “standstill agreement” that promises that neither will file a lawsuit against the other on the subject matter of the mediation until they agree the mediation has failed. District courts and the Federal Circuit often have mediation programs that attempt to help the parties resolve their disputes voluntarily. Increased attention is given to these programs as the resources of the courts have dwindled and the caseloads increased because each successful mediation is one less case that requires the resources of the court. Arbitration The principal difference between mediation and arbitration is decisiveness. Mediations result in settlements only if all parties agree to a resolution. In most arbitrations (so-called “binding arbitrations”), the parties agree to be bound by the decision of the arbitrator(s). There is a nonbinding version of arbitration, where the parties ask the arbitrator(s) to render a decision, but do not agree to be bound by it. In practice, these are actually mediations because they result in a settlement only if all parties agree to the result. Such nonbinding arbitrations are most often used when the parties have attempted to reach a mediated settlement but reach an impasse on one or more critical issues. They may then agree to submit those impasses to nonbinding arbitration, where one or more arbitrators (usually experts on the subject matter of the impasse issues) evaluate the facts, as presented by the parties, and render a decision that the parties can review to understand how an impartial third party looks at the issues. This often helps the parties craft a mediated settlement on their own. Most arbitrations are binding, and resemble lawsuits and trials more than mediations. The parties may agree to submit their dispute to a single arbitrator (like a retired judge), but most often a panel of three arbitrators is appointed to hear the case. The parties may agree on all three arbitrators, drawn from a list of suitable candidates provided by the American Arbitration Association http://www.adr.org/aaa. or some other entity in the arbitration business, or each party selects one arbitrator and those two arbitrators pick the third. The parties agree on the rules that govern the arbitration, which can limit discovery, evidence, witnesses, and trial time, in whatever manner the parties agree. Once the parties agree on the rules, the arbitration is controlled by the arbitration panel, which enforces the rules and renders a binding decision. Usually, arbitration decisions are not appealable (except for gross malfeasance by the arbitrators), but the parties can provide for appeal rights if they choose. But prolonging the resolution of the dispute by allowing an appeal is contrary to the cost and time-savings objectives of most arbitrations. Arbitrations have become particularly popular for resolving patent disputes that cross international borders and involve multiple patents issued by different countries. No one court can resolve such disputes, so international arbitration, with arbitrators expert in different countries’ laws can fill the gap.", "section": "Litigation Alternatives", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Patent Trolls and Efforts to Thwart Them (credit: Photograph by Alexandre Dulaunoy via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Appreciate the threat posed by patent trolls to innocent businesses. Understand the difference between legitimate patent holders enforcing their rights and extortionist patent trolls who try to game the legal system. Starting in the 1990s, but increasing in the new millennium, a type of plaintiff with a particular litigation and settlement strategy gained notoriety in the United States—the so- called “patent troll.” By 2012, the majority of patent suits were brought not by businesses making products covered by patents they owned and seeking to halt competitors believed to be infringing their patents, or even by small entities and entrepreneurs pursuing legitimate claims, but instead by what some detractors call “patent trolls” (after the mythical creatures that demanded payment for safe passage over a bridge). In 2012, one article suggests 56 percent of patent infringement cases filed in the United States were Filed by trolls: https://lexmachina.com/2013/04/09/lex-machina-releases-the-aia-500-expanded/. Another put the number at 62 percent: http://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=1e1a0e7bd9a6-4366-818f-a6935ab0fabe&utm_source=Lexology+Daily+Newsfeed&utm_medium=HTML+email+-+Body+-+Federal+section&utm_campaign=Calibar+IP+section+subscriber+daily+feed&utm_content=Lexology+Daily+Newsfeed+2013-04-29&utm_term. Although some have more recently attempted to discern a difference between what they consider “good” and “bad” trolls by labeling the former “non-practicing entities” (NPEs) or “patent monetization entities” (PMEs), for the purposes of this section, we will refer to such entities as trolls. As plaintiffs, trolls seek to take advantage of the fact that U.S. patent litigation costs have become so high that many defendants are willing to pay to make such cases go away. Trolls file lawsuits not to protect a business from an infringing competitor, but to derive settlement revenue from defendants willing to settle for less than litigation costs. Trolls often acquire patents of ambiguous scope and questionable value, file suit against multiple defendants, and rely on the presumption of validity accorded all issued patents to extract settlements for less than it would cost any one defendant to defend against the infringement claim. Because trolls have few documents other than the patents and their file histories, and even fewer employees, they are not subject to the outsized expense of discovery that a commercial business with warehouses of documents and scores of employees faces in patent litigation. Because discovery costs for such defendants are so much greater than for troll plaintiffs, defendants feel pressure to settle for less than the cost of litigation, lining the pockets of trolls. Such activities in the aggregate have proven very profitable for trolls, and expensive for defendants. Spurred by target companies, the America Invents Act legislation in 2011 (see infra, Section X.3.3) included a change in rules governing the joinder of parties, stating: “...accused infringers may not be joined in one action as defendants or counterclaim defendants, or have their actions consolidated for trial, based solely on allegations that they each have infringed the patent or patents in suit.” This eliminated a tool of trolls—namely, filing a single case against scores or even hundreds of alleged infringers. See, http://www.americanbar.org/publications/landslide/2012_13/march_april/joinder_over_year_after_america_invents_act.html. However, trolls simply adapted by filing multiple lawsuits and seeking consolidation for discovery, which increases their costs somewhat but avoids the purpose of the change. More recently, politicians have scrambled to propose a myriad of different legislative fixes, from shifting the cost of unsuccessful litigation to plaintiffs, to staying litigation against customers of another’s product until a suit against the manufacturer is concluded. “See http://www.ipo.org/wp-content/uploads/2013/06/Patent-Litigation-Bills-Summary-Comparison-Chart-EXPANDED.pdf, http://patentlyo.com/patent/2013/03/guesteDitorial-throwing-trolls-off-the-bridge.html, http://www.ipwatchdog.com/2013/08/13/congress-sirens-song-patent-litigation/id=44573/, https://truthonthemarket.com/2013/03/15/the-shield-act-when-bad-studiesmake-bad-laws/.” Even President Obama was involved, asserting his administration’s own views for a solution. http://www.nytimes.com/2013/06/05/business/president-moves-to-curb-patent-suits.html?_r=0. Not everyone thinks legislation is appropriate, or even necessary. A panel at Yale Law School in April 2013 yielded decidedly mixed views. http://www.patentlyo.com/patent/2013/05/patent-troll-panel-at-yale-law-school.html. And then Chief Judge Rader of the Federal Circuit Court of Appeals coauthored an op-ed piece in the New York Times , recommending that judges should use 35 U.S.C. §285 to foil patent trolls by imposing costs and sanctions at the judicial level. http://www.nytimes.com/2013/06/05/opinion/make-patent-trolls-pay-in-court.html. But again, not everyone thinks that is realistic. http://www.techdirt.com/articles/20130605/09065423327/chief-patent-judge-speaks-outagainst-patent-trolls.shtml. The Supreme Court embraced Judge Rader’s recommendation in its 2014 decisions in Octane Fitness and Highmark , significantly broadening the district court’s discretion in finding a case exceptional and awarding attorneys’ fees. (See supra , Section 2.7, “Exceptional Case.”) But even with such expanded discretion and power, trial judges cannot rule on the merits of a case without some basis for it, and that requires money spent by defendants. Thus, it is not easy for a district court judge to stop what trolls rely upon, namely the use of litigation expense and leverage to extract settlements. Getting to the merits of the claims takes time and significant expense—often more than the cost to settle, with no assurance as to outcome. As of early 2015, the problem of trolls remains a subject of widespread discussion and debate. Legislation that was proposed in 2014 to address the problem is stalled, and although new legislation is still being discussed, many experts believe that the state and federal actions already taken to rein in abusive patent litigation—including important U.S. Supreme Court decisions in 2015 regarding software patentability and fee-shifting in exceptional cases—make it less likely that new legislation will be introduced any time soon. District courts, for example, have already begun applying the standards recently announced by the Supreme Court in Octane Fitness and Highmark , and may be more willing to make abusive patent litigants pay attorneys’ fees. Time will tell if the new fee-award judicial regime will lessen the pressure to implement legislation against abusive litigants. The Eastern District of Texas, one of the most popular venues for patent litigation in the United States, has added a new Track B docket, which specifically addresses a number of proposals considered by Congress, including early disclosure of certain information, such as licensing information, as well as very early disclosure of both the damages sought and the method of calculating those damage. http://mcsmith.blogs.com/eastern_district_of_texas/2014/02/eastern-district-of-texas-resumescase-tracking-with-track-b-for-patent-cases.html. Meanwhile, a growing number of state legislatures and state attorneys general have also begun using consumer protection laws to clamp down on patent trolls. http://www.conversantip.com/blog/states-stepup-fight-against-patent-trolls/. And the White House in 2014 issued a series of Executive Orders intended to further curb patent litigation abuse and strengthen the patent system. http://www.conversantip.com/blog/usadministration-takes-smart-steps-to-strengthenthe-patent-system/. Finally, a movement is taking hold within the patent licensing industry itself to develop a voluntary code of conduct or standards of ethical behavior. Companies like Conversant and Dominion Harbor Group have committed themselves publicly to a set of ethical guidelines for patent licensing, and other companies are also considering doing so. http://www.conversantip.com/news-article/iam-guidelines-for-ethical-patent-licensingprovide-basis-for-new-approach-to-thetroll-debate/ and http://finance.yahoo.com/news/finjan-holdings-commits-licensingbest-130000509.html The Licensing Executives Society of the U.S. and Canada (LES), the industry’s principal professional organization, is also developing a set of “best practice” guidelines for ethical patent licensing activity. The importance of patents to America’s economic prosperity and competitiveness ensures that competing interests will continue to strive for an advantage commercially, legislatively, and judicially. Change will continue after the publication of this chapter. The status quo does not last long in our field.", "section": "Patent Trolls and Efforts to Thwart Them", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Introduction (credit: modification of work “Copyright symbol under magnifying glass” by Marco Verch/flikr.com, CC BY 2.0)", "section": "Introduction", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Basics of Copyright (credit: Wikimedia Commons / CC BY-SA 3.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the theoretical and legal underpinnings of copyright. Appreciate the important differences between copyrights and patents. A copyright is an intellectual property right granted by a government to the author of an original literary, dramatic, musical, artistic, or other eligible creative work that gives them the exclusive right to control how the work is published, reproduced, performed, or displayed—as well as whether or not derivative works (e.g., a movie version of a novel) may be produced. In the United States, the legal foundation for copyright is set forth, along with that for patents, in Article 1, Section 8, Clause 8 of the U.S. Constitution. This clause gives Congress the authority to “promote the progress of Science and useful Arts, by securing for limited times to authors and inventors the exclusive right to their respective writings and discoveries.” U.S. Constitution Arr. 1, § 8 Congress and the courts have interpreted the terms “authors” and “writings” very broadly so as to include the creators of a wide variety of artistic and intellectual works. Title 17 of the United States Code authorizes the grant of a copyright to the authors of “original works of authorship”—including literary works, dramatic works, choreographic works, graphic works, audiovisual works, sound recordings, and architectural works. In most cases, a copyright lasts for the life of the author plus 70 years. How to Obtain a Copyright In America, the copyright system is administered by the U.S. Copyright Office, which is part of the Library of Congress and maintains a registry of copyrighted works. Interestingly, registration is not required to obtain a copyright. It is automatically granted to an author at the moment of creation—i.e., as soon as the work is expressed in a tangible form that allows it to be seen or copied, such as being written on paper or on a computer, or recorded as video or audio. Registration is only required if a copyright holder wants to initiate a copyright infringement suit in federal court. Copyrights vs. Patents Unlike the case with patents, the United States never developed an examination system for determining whether or not a creative work merits copyright protection. That’s because while the validity of an invention can be evaluated fairly objectively based on its utility, novelty, and non- obviousness, the merit of any cultural work is a far more subjective affair, as demonstrated by the frequency with which publishers reject novels that later go on to become literary classics. What the patent and copyright systems share, however, is the recognition that unless the inherent property rights of inventors and authors to their creations are protected, the wellsprings of creation and productivity would be negatively affected by the reduced incentive. Both systems also share the public policy goal of marshaling the benefits of individual creativity—whether technological, as in the case of inventions, or cultural, as in literary works—to the public good so that these promote the progress of the nation and the “general welfare” of its citizens. How to promote that general welfare, however, was approached very differently by the Founders in the case of patents than it was with copyright. A portrait of Supreme Court Justice Henry Baldwin. (credit: modification of work by Wikimedia Commons / Public Domain) The explicit intention of patent law, explained Supreme Court Justice Henry Baldwin in Whitney v. Emmett (1831), was “to benefit the inventor, in the belief that maximizing individual welfare leads to maximum social welfare.” Inventors, after all, created tools that enabled the new nation to free itself from dependency on foreign imports and develop industries of its own. Whatever incentives were needed to prod these technologically creative people to take on the challenge and succeed were well worth the bargain (see Chapter 1). The Rights of Authors and the Public Interest When it came to copyright, however, the rights of authors were thought to conflict with those of the public to a far greater extent. “Democratic values emphasized equal and widespread access to learning and the importance of information flows for maintaining political freedom, whereas strong copyrights impinged on the fullest attainment of these objectives,” notes Bowdoin College historian Zorina Khan, author of The Democratization of Invention: Patents and Copyright in American Economic Development , which won the Alice Hanson Jones prize for outstanding work in economic history in 2005. B. Zorina Khan, The Democratization of Invention: Patents and Copyrights in American Economic Development, 1790O1920 , Cambridge University Press, 2005. As an example, a copyright owner’s right to prevent unauthorized use of their work may at times be constrained by the public’s First Amendment right of free speech—hence the doctrine of “fair use” (more on this later). It was believed that a strategy of strong patent rights but weaker copyrights also better reflected the differing incentives that motivated inventors and authors. Inventors, many felt, were driven primarily by economic gain, whereas authors were often interested as much in the prospect of celebrity and reputation as they were in monetary reward. Supreme Court Justice John McLean emphasized that this distinction between patents and copyrights exists in the structure of U.S. intellectual property law itself. In Wheaton v. Peters (1834) , the first high court ruling on copyright, he wrote: “It has been argued at the bar that as the promotion of the progress of science and the useful arts is here united in the same clause in the Constitution, the rights of authors and inventors were considered as standing on the same footing. But this, I think, is a non-sequitur … for when Congress came to execute this power by legislation, the subjects are kept distinct and very different provisions are made respecting them.” Wheaton v. Peters , 33 U.S. (8 Pet.) 591 (1834)Retrieved from http://supreme.justia.com/cases/federal/us/33/591/case.html courtesy of B. Zorina Khan . To understand why the Founders gave greater weight to the public domain in copyright law than they did in patent law, it’s important to examine the origin and development of early copyright systems and their political and economic impact on society.", "section": "The Basics of Copyright", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Early Copyright Systems Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the role early copyright systems played in enforcing monopolies. Appreciate the degree to which authors’ rights were ignored at that time. As was the case with patents, the granting of book privileges (now called copyrights) began in the Republic of Venice in the fifteenth century. Prior to that, printed books were considered part of the public domain and anyone could copy or reproduce them. But in 1492—the same year Columbus sailed the Santa Maria to the New World—a Milanese author named Donatus Bossius petitioned the sixth duke of Milan, Gian Galeazzo Sforza, for an exclusive privilege for his book, arguing that without such a privilege he would be unjustly deprived of the fruit of his effort. He was granted a ten-year privilege, and the practice soon spread throughout Europe. The French copyright system was introduced in 1498. Exclusive rights to not only books but also translations, maps, type designs, engravings, and artwork were granted by the monarch for periods initially ranging from two to ten years. There were stipulations attached to such grants, sometimes including even price controls on the published works. It is important to realize, however, that authorship was not required for the granting of early copyrights. In fact, the early copyright systems of Europe more often than not enabled printers and publishers to establish quite effective monopolies over the commerce in books, the arts, and other cultural works that limited the diffusion of culture in society. The owners of such privileges may have waxed poetic about “droit d’auteur” (authors’ rights), but this was often just a way of deflecting public criticism of their monopolistic power and superprofits. Indeed, this was most glaringly revealed in the grant of exclusive privileges to French opera. According to a 1929 book by Henry Prunières, Henry Prunières, “La vie illustre et libertine de Jean-Baptiste Lully ,” Librairie Plon, Paris, 1929, courtesy of B. Zorina Khan. Louis XIV in 1669 granted a perpetual monopoly over all operatic performances in France to Jean-Baptiste Lully, the director of the Paris Opera. Lully also gained sole publication rights to opera librettos, and sold shares in the rights to printers. He then used his copyright privilege to limit the number of musicians who could perform outside the Paris Opera and to suppress competitors like the Comédie Francaise. In the end, Lully became fabulously rich and bequeathed his monopoly rights to his heirs. Not exactly your starving artist asking merely to enjoy the fruits of his work. Early copyright systems also quickly evolved into means of censorship and surveillance of the population’s reading habits. The 1566 Edict of Moulins in France, for example, required that any new book had to be approved and licensed by the Crown. Manuscripts first had to be read and approved by a censor before a permit was granted to print a book. The permit could be revoked if officials or influential citizens later complained about the book’s content. The Marble Court. Versailles Palace, France. (credit: photograph by Kimberly Vardeman via flikr / CC BY 2.0) Interestingly, a decree in 1777 enabled authors who did not sell off their rights to gain a copyright in perpetuity. But like the A.J. Liebling quote about freedom of the press belonging only to those with enough wealth to own one, so, too, were authors’ inalienable rights often just a lofty theory trumped by harsh economic reality. Because few authors had the capital required to print a book, they usually sold off their “exclusive rights” to commercial publishers. Much the same situation prevailed in the English copyright system, where copyright law began as a monopoly grant to benefit favored guilds and as a means to censor public opinion on behalf of the Crown. The Statute of Anne In 1557, the Worshipful Company of Stationers was granted a royal privilege that enabled it to control the book trade for the next 150 years. Only in 1709 did a new copyright statute, the Statute of Anne , begin to erode the monopolistic power of the Stationers Company. It stipulated that a copyright could be obtained by anyone, and instead of a perpetual right, the term was limited to 14 years with the right to renew for one additional 14-year term. According to Professor John Feather of Loughborough University in Britain, the statute “wholly ignored the authors of books, and certainly was not intended to confer any additional rights on them.” John Feather, “Publishing, Piracy, and Politics: An Historical Study of Copyright in Britain ,” Mansell, New York, 1994, courtesy of Khan. Assessing early European copyright systems as a whole, Zorina Khan observes that they “resulted in ‘odious monopolies,’ higher prices and greater scarcity, large transfers [of money] to officials of the Crown and their allies, and pervasive censorship [while it also] disadvantaged smaller book producers, provincial publishers, and the academic and broader community.” Op. cit., Khan. It wasn’t until 1774 in England, in the landmark case Donaldson v. Beckett , that a court ruled that authors have a fundamental right to their writings—at least until publication, after which the Statute of Anne still gave the rights to the publishers. The immediate claim in the case was whether Scottish bookseller Alexander Donaldson had acted as a pirate when he published an edition of James Thomson’s The Seasons , a work for which Thomas Beckett and other London booksellers claimed the copyright. But the larger principle at issue was whether copyright was a limited right granted by government under the Statute of Anne, or a common law right of publishers that existed in perpetuity despite the limitations of the statute. The case would prove pivotal in deciding not only the future of publishing, but also of authors, in whose name the London publishers claimed to be acting. The court took the claim of authors’ rights further than the publishers ever intended, however. It reaffirmed the limited statutory nature of copyright and also recognized that authors—with the decline of patronage, authors were only then emerging as independent professionals writing for a mass market of book buyers—were the true originators and proprietors of the product of their own creative labors. Photograph of Frontispiece – The Seasons by James Thomson Published by Alexander Donaldson. This work is published from the United States. (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) As Michel Foucault would put it nearly two centuries later, “The coming into being of the notion of ‘author’ constitutes the privileged moment of individualization in the history of ideas, knowledge, literature, philosophy, and science.” In the century after Donaldson v. Beckett , European copyright systems expanded to include sheet music, maps, design, sculpture, and even lectures. The doctrines of “work for hire” and “fair use” would emerge (more on these later), but the law would still remain largely arbitrary, confused, and frequently injurious to the public until late in the nineteenth century. However, the process of transforming copyright from a scheme of monopoly privileges for publishers into a property right for the actual creators of cultural works had begun.", "section": "Early Copyright Systems", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Copyright in America (credit: photograph by Kenneth C. Zirkel via Wikimeda Commons / CC BY-SA 3.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to See the origins of copyright law in the United States. Appreciate the importance the Founding Fathers attached to the public need for widespread access to learning and information. Ever practical, the Founding Fathers sought to construct an intellectual property regime that above all else would encourage the growth of commerce and industry in order to ensure the survival of the young American nation during its precarious beginnings. For patent law, this meant creating the maximum possible incentives to those whose ingenuity would spur the development of agriculture and domestic industry. As economist Jonathan Hughes once noted, entrepreneur-inventors like Eli Whitney, who developed a cotton gin in 1793 that increased agricultural production a hundredfold, were“the vital few” upon whom the nation depended for progress. That’s why early Supreme Court Justice Joseph Story argued that patent rights were “sacred,” and the just reward for their contributions to society. But in copyright law, a different approach was taken—one that acknowledged authors’ rights but placed far greater emphasis on the public’s need for widespread access to learning and on the growth of markets. James Gilreath, the Library of Congress historian who in the late nineteenth century painstakingly reconstructed Thomas Jefferson’s massive library catalog burned by the British in 1814, explained the Founders’ view this way: “The constitutional copyright provisions’ emphasis on the useful arts sought not to bolster a professional literary establishment of novelists, poets, and critics such as the one that existed in England, but rather to ensure that books with demonstrably practical benefits to society would be available to readers of the new Republic.” This emphasis was certainly in tune with the realities of American book trade. Domestic publishers mainly produced newspapers, almanacs, and practical guides—reading material of useful value to a nation that needed to build an entire economy from scratch. Most important literary works, on the other hand, were imported from Britain and France. As a result, even in colonial times, states that passed copyright laws did so only with explicit rules that ensured widespread public access to knowledge and information. Take colonial Connecticut’s 1783 copyright law, for example. It certainly contained all the right rhetoric about authors’ natural rights: “Whereas it is perfectly agreeable to the principles of natural equity and justice, that every author should be secured in receiving the profits that may arise from the sale of his works, and such security may encourage men of learning and genius to publish their writings; which may do honor to their country, and service to mankind.\" State of Connecticut. (1906). Copyright Laws Passed by the Original States: 1783-1786. In T. Solberg (Ed.), Copyright Enactments of the United States, 1783-1906 (2 ed., pg. 11). Retrieved from http://books.google.com/books?id=xNA9AAAAIAAJ&oe=UTF-8 But it also made it quite clear that copyrighted books had to be offered at reasonable prices or the state would issue a compulsory license enabling anyone to copy these at will. No one failed to get the point. After the Constitutional Convention and the establishment of Congress, the first federal copyright statute was signed into law by President George Washington on May 31, 1790, less than two months after the first patent law was approved. The law stipulated that “the author and authors of any map, chart, book or books already printed within these United States, being a citizen or citizens thereof, shall have the sole right and liberty of printing, reprinting, publishing and vending such map, chart, book or books” for a period of 14 years, with the right of renewal for another 14 years. The Founders’ belief that 28 years was the proper maximum copyright term stands in sharp contrast to today’s controversial maximum copyright term of life-plus-70 years, an issue we will discuss later in this chapter. Anyone violating a copyright “shall forfeit all and every copy and all and every sheet to the author or proprietor who shall forthwith destroy the same.” What’s more, “offenders shall also forfeit and pay the sum of fifty cents for every sheet which shall be found in his or her possession.” As a final disincentive to infringers, the law allowed copyright owners to file suit “in any court of record in the United States within one year after the cause of action.” The US Copyright Act of 1790 reprinted in the Colombian Centinel, published 17 July 1790. (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) Still, the law’s focus on the public interest was clear in the first five words of the text: “An Act for the Encouragement of Learning , by securing the Copies of Maps, Charts and Books, to the Authors and Proprietors of such Copies, during the Times therein mentioned.” The failure in the text to distinguish between “authors” and “proprietors” (i.e., publishers, printers, and booksellers), of course, also suggested that Congress did not view copyright as an innate or moral right of authors. In fact, copyright was conditional upon the author or proprietor depositing a copy of the work in the district court and paying a fee of 60 cents. Another sign that the emphasis of U.S. copyright law was to facilitate the diffusion of knowledge over the protection of authors’ inherent property rights was provided by this sentence: “Nothing in this act shall be construed to extend to prohibit the importation or vending, reprinting or publishing within the United States, of any map, chart, book or books by any person not a citizen of the United States.” In other words, America’s first copyright law explicitly authorized the piracy of foreign cultural works in order to promote widespread citizen access to the benefits of learning. And that’s exactly what Americans did, unabashedly pirating European culture and resisting for a century all attempts to alter what Europeans called its “obnoxious laws.” The first American to receive a U.S. copyright, one month after the Copyright Act was signed into law, was John Barry for his spelling book. The first woman granted a copyright was Mrs. Mercy Warren of Massachusetts for her Poems, Dramatic and Miscellaneous . Portrait of Mercy Otis Warren (1728-1814), American writer and first woman in the United States to be granted a copyright. (credit: portrait by John Singleton Copley via Wikimedia Commons / Public domain) Over the next decade, half of all copyrights went to proprietors, proving yet again that the law’s concern was not chiefly with the rights of authors. Most of these were for practical books such as atlases, dictionaries, and textbooks, as one would expect in a society hungering for practical knowledge and lacking in homegrown literary works equal in sophistication to those of the Europeans. The Pirates of Copyright As late as 1835, 65 percent of science books, 92 percent of business texts, and 75 percent of law books published in the United States were written by Americans. But even then, a half century after independence, only a third of poetry and drama books published in America were written by Americans. Op. cit., Khan. “A nation of artificers and innovators, both as consumers and producers, American citizens were confident of their global competitiveness in technology, and took an active role in international patent conventions,” explains Khan. “Although they excelled at pragmatic contrivances, Americans were advisedly less sanguine about their efforts in the realm of music, art, literature and drama.” According to Ainsworth Spofford, the Librarian of Congress from 1864 to 1897, “a group of publishing houses in the [U.S.], which made a specialty of cheap books, vied with each other in the business of appropriating English and continental trash, and printed this under villainous covers, in type ugly enough to risk a serious increase of opthalmia among American readers.” “ The Question of Copyright ,” compiled by George Haven Putnam, G.P. Putnam’s Sons, New York, 1896, courtesy of Zorina Khan. And not just “trash,” either. America gained a notorious reputation internationally for its piracy of English and European literary classics—a practice greatly encouraged by the protectionist levying of tariffs as high as 25 percent on imported books. (credit: Original artist: Joseph Ferdinand Keppler (1838-1894)Restoration: Adam Cuerden via Wikimedia Commons / Public domain) Put another way, America in those days was seen as a nation of technological innovators and cultural pirates. Between 1790 and 1875, more than a hundred petitions were submitted to Congress to bring the United States in line with international copyright laws. All were defeated by publishers’ and printers’ lobbies. It wasn’t until 1891 that the Chace Act granted copyright protection to select foreign authors—but only if their work was published in the United States on or before the publication date in their own countries, and only if the actual printing was done here. The United States failed to qualify for admission to the Berne Convention on copyright until 1988, an astonishing 102 years after the convention. Such piracy had its costs, however—and not just to foreign authors and publishers. According to Arthur Schlesinger, “So long as publishers … could reprint, or pirate, popular English authors without payment of royalty, and so long as readers could buy such volumes far cheaper than books written by Americans, native authorship was at a marked disadvantage.” Arthur M. Schlesinger, The Rise of the City, 1878-1898 , McMillan, New York, 1933. Some believe this helps to explain why no great American novels were written in the early nineteenth century. Only in the mid-1800s, with the emergence of novelists like James Fenimore Cooper, Nathaniel Hawthorne, and Henry Wadsworth Longfellow did a change in the relative balance of authorship between Americans and foreigners begin to take place. More and more authors took up the pen and influenced American culture, including Harriet Beecher Stowe, who copyrighted Uncle Tom’s Cabin in 1851. Nonetheless, it wasn’t until the early twentieth century, after the United States began to comply with international copyright standards, that Americans became the majority of best-selling authors in the United States. Alice Hackett and James Burke, Eighty Years of Best Sellers, 1895-1975 , Bowker, New York, 1971. An engraving of Nathaniel Hawthorne made by H. W. Smith circa 1880. (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) It would be far too simplistic, of course, to ascribe the late- blooming of American literature simply to weak copyright laws and the prevalence of cheap pirated foreign literature. There are organic reasons why a young nation, and a new culture, needs time to develop its own literary voices. But it is also true, as research worldwide has repeatedly demonstrated, that where weak intellectual property protections exist in developing nations (like today’s China or early nineteenth-century America), citizens have an excessive incentive to copy and insufficient incentive to invent and create for themselves.", "section": "Copyright in America", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Eligible Works Parthenon Marbles, East Pediment. Photograph taken at the British Museum by Justin Norris via flikr / CC BY 2.0 Learning Objectives After completing this section, you will be able to Know what kinds of creative work are eligible for Grasp the broad definition of \"authors\" and \"literary works.\" Can I Copyright That? Before reading this section, please watch the overview video covering the basics of copyright law—eligible works, the distinction between ideas and their expression, the rights granted to copyright owners, and is copyright term—life plus 70 years. Title 17 of the United States Code Section 102 explicitly delineates eight categories of original works that are eligible for copyright. This list, while broad, actually includes a far more extensive range of work than the average citizen might imagine. For example, copyrightable works also include software. Copyrighting Software Why is software copyrightable? It’s because an appellate ruling in the 1983 case of Apple v. Franklin held that software was a kind of “literary work” and therefore eligible for copyright. The court noted that the Copyright Act defined the term “literary work” as follows: “Literary works are works, other than audiovisual works, [that are] expressed in words, numbers, or other verbal or numerical symbols or indicia, regardless of the nature of the material objects, such as books, periodicals, manuscripts, phonorecords, film, tapes, disks, or cards, in which they are embodied.” A pple Computer, Inc. v. Franklin Computer Corp. , 714 F.2d 1240 (3d Cir. 1983) Retrieved from http://bulk.resource.org/courts.gov/c/F2/714/714.F2d.1240.82-1582.html. Based on this definition, the court determined that a computer software program “is an appropriate subject of copyright.” Note, however, that copyright does not extend to the elements of works of authorship that are potentially patentable processes. And indeed, beginning in the 1990s, software companies began increasingly to patent those elements of their new software that could be described as patentable processes, precisely in order to secure the stronger protections of patent law. In any event, software is but one example of how the courts have tended to interpret broadly the eight categories of eligible subject matter. Just as technology drove the expansion of eligible subject matter into ever new realms—e.g., first photographs and then motion pictures—the courts have also expanded the definitions of all eight categories of eligible subject matter to include maps, games, puzzles, toys, fabric design, and many other creations. Ideas to Copyrightable Works However, not everything is copyrightable—far from it. Just as patent law makes a sharp distinction between ideas and their application—i.e., you cannot patent an idea for a better mousetrap but you most certainly can patent a new, non-obvious, and useful apparatus that catches mice—so, too, does copyright law differentiate between ideas and their expression. You cannot copyright, for example, the idea of an epic space opera in which a mystical cadre of Jedi knights wielding laser swords battle galactic evil, but you can copyright the particular expression of that idea in the screenplay and motion picture Star Wars . Because it is an abstract concept or idea, Einstein’s formula E = MC 2 is also not copyrightable. It is true that Einstein was the first to derive the famous formula involving mass and energy, which at first blush seems to fit the requirement for creative authorship in a copyrightable work. But the formula was derived from observation of natural physical laws, and must remain in the public domain lest private intellectual property rights create a blockade that prevents scientists and mathematicians from continuing their research and teaching. Also noncopyrightable are names, addresses, and other known facts that are not creatively compiled. That’s why a phone book cannot be copyrighted, whereas the creative compilation of facts in a Chinese-American phone directory listing “Bean Curd & Bean Sprout Shops” may be under certain conditions, as a judge ruled in the 1991 case Key v. Chinatown . To be copyrightable, a creative work must not only be expressed in a tangible form that allows it to be seen or copied (i.e., put to paper or some other medium), but it must also be original . The requirement for originality in copyright has its parallel in the necessity for novelty in patents. But this parallel works only to a point, for a copyrighted work need not be novel in the strictest sense to be original. As Arthur R. Miller and Michael H. Davis explain in their textbook on intellectual property for law students: “The author’s ideas and themes may have appeared in earlier works, Indeed, much of the expression may have been produced before. But copyright will be available to [this] second author if his is a work of independent creation.” Arthur R. Miller and Michael H. Davis, Intellectual Property: Patents, Trademarks, and Copyright in a Nutshell . (5th ed., p. 25). St. Paul MN: West Publishing Co., 2007. To reiterate, a copyrightable work must not only fit under one of the eight broad categories of eligible subject matter, but it must also be: Independently created. Expressed or fixed on a tangible medium that can be seen or copied. Creatively authored or compiled. Not a fact or abstract idea.", "section": "Eligible Works", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Rights and Term Learning Objectives After completing this section, you will be able to Discern the specific rights granted to copyright owners. Understand the term of those rights as well as in some cases their limitations. Just as common law property rights grant owners’ exclusive powers of possession, use, and distribution, so, too, does copyright law provide for six roughly analogous exclusive rights: Derived from 17 U.S.C., § 106 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/106 The right to reproduce the copyrighted work The right to prepare derivative works The right to distribute copies or phonorecords of the copyrighted work to the public by sale or other transfer of ownership, or by rental, lease, or lending The right to perform the copyrighted work publicly The right to display the copyrighted work publicly The right to perform sound recordings publicly through a digital audio transmission. These rights are exclusive to copyright owners—only they or those to whom they have legally assigned their rights can act upon them. Only the author of a copyrighted book, for example, can decide to make copies of (i.e., publish) the work and prepare derivatives of the book, such as a movie version of it. If any person other than the author and copyright owner were to make a movie based on the book, that person would infringe the copyright. The term or time period of a copyright varies. For an individual, the term of a copyright is the life of the author plus 70 years after the author is deceased. For a work with two or more authors, the term expires 70 years after the last author’s death. Finally, for works that are “made for hire,” or anonymous or pseudonymous works, the copyright term lasts 95 years from the first publication or 120 years from the year of the work’s creation, whichever comes first. Derived from 17 U.S.C., § 302 (c) Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/302 As examples, assume a musical artist writes a song that is published and performed under their name. The copyright will last 70 years beyond their death, and could conceivably be quite valuable to their heirs. On the other hand, imagine that an anonymous Korean War soldier’s diary, dated “December 1951” is discovered in an antique shop in the year 2013 and published that same year. Ordinarily, the copyright for an anonymous work would last for 95 years from the date of first publication, expiring in the year 2108. But because the date of creation is known to be 1951, the copyright would expire in 2071, or 120 years after it was written. As noted earlier and discussed later in Section 3.9 of this chapter, these lengthy terms for copyright are controversial and opposed even by many supporters of copyright. Work for Hire According to U.S. law, a work for hire is: “a work prepared by an employee within the scope of their employment, or a work specially ordered or commissioned for use as a contribution to a collective work, as a part of a motion picture or other audiovisual work, as a translation, as a supplementary work, as a compilation, as an instructional text, as a test, as answer material for a test, or as an atlas, if the parties expressly agree in a written instrument signed by them that the work shall be considered a work made for hire.” 17 U.S.C., § 101 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/101 Imagine that you are an employee of a company, and you are asked to write one section of a white paper on a subject of interest to the industry. Or let’s say you’re a contractor hired to perform that same task under a “work for hire” arrangement. You will not own the copyright to that section of the white paper when it is completed, nor can you publish or use it if you leave the company and go to work for someone else. Although it is your creation, it is owned by the employer, who often uses your work product as part of an integrated project involving other contributors. The copyright for this particular white paper will last for 95 years from the year of first publication, or for 120 years from the year of its creation, whichever expires first. First-Sale Doctrine It is important to note, however, that an author’s distribution rights (No. 3 above) are strictly limited by what is known as the first-sale doctrine, which terminates those distribution rights once he sells or distributes the work to someone else. For example, once the author of a copyrighted novel lets a publisher distribute copies of that novel to a bookstore, the author’s distribution rights to those copies are ended and the bookstore can do whatever it wants with them—sell them, rent them, give them away, or throw them in the dumpster. The bookstore owner cannot, however, make additional copies of the book because the first-sale doctrine does not limit a copyright owner’s reproduction right (the first right listed above). The first-sale doctrine was first delineated in the 1908 Supreme Court case Bobbs-Merrill Co. v. Straus . The Bobbs-Merrill Co. distributed copies of a novel titled The Castaway to retailers with the proviso that these be sold for exactly one dollar. Printed right in the book itself, in fact, right after the title page, was the following notice: “The price of this book at retail is $1 net. No dealer is licensed to sell it at a less price, and a sale at a less price will be treated as an infringement of the copyright.” Retailers, however, sold the book for less than a dollar and the Bobbs-Merrill Co. sued one of them. The high court found that once copies of the book were sold, the distribution rights of the author terminated as to those copies. Derived from Bobbs–Merrill Co. v. Straus , 210 U.S. 339, 350 (1908) Retrieved from http://caselaw.lp.findlaw.com/scripts/getcase.pl?court=us&vol=210&invol=339. The ruling came to be known as the first-sale doctrine and was codified into law as 17 U.S.C., § 109. The statute distinctly draws the line at distribution rights, leaving all other rights to the copyright owner. It’s the first-sale doctrine that explains why Amazon.com and eBay allow users to resell secondhand copies of printed books, music, and movies at prices of their own choosing—but only if those copies were legally obtained. It is still illegal to sell pirated works. In 2011, however, a new case in the United States Court of Appeals for the Second Circuit— John Wiley & Sons, Inc. v. Supap Kirtsaeng —waived the first-sale doctrine in cases where the copies of the copyrighted work were manufactured abroad. John Wiley & Sons, Inc. v. Kirtsaeng , 654 F.3d 210, 99 U.S.P.Q.2d 1641, 2011 ILRC 2481 (2d Cir. 2011) [2011 BL 211086] Retrieved from http://bit.ly/HOTFlb. But in March of 2013, the U.S. Supreme Court overturned that ruling in a 6-to-3 decision that affirmed that Mr. Kirtsaeng’s rights after first sale trumped the publisher’s right to ban imports. He couldn’t make unauthorized copies of the book. But just as with secondhand books or Gucci bags bought at a flea market, if the books had been bought legally (regardless of whether they had been imported or sold originally in the United States), Mr. Kirtsaeng had a right to sell them. The first-sale doctrine was also limited by Vernor v. Autodesk , when an appeals court in 2010 ruled that software was not subject to the first-sale doctrine because purchasers of software were actually only licensees and therefore could not resell the software to others. Does the first-sale doctrine apply to digital music, such as your iTunes library? In a case involving the start-up company ReDigi, U.S. District Court Judge Richard J. Sullivan ruled on March 30, 2013, that a resale of digital music that involved creating a new copy on someone else’s computer while erasing the copy on your computer actually concerned the reproduction right, not the distribution right, and the first-sale doctrine therefore did not apply. (You could sell your hard drive that has your music files on it, but most people would not want to do that!) But this decision is likely only the first round in what many feel will ultimately be a successful effort to create legal markets for secondhand digital goods. First-Sale vs. Moral Rights The first-sale doctrine does not affect an author’s moral rights, which under U.S. copyright law are limited only to certain works of visual art but under European copyright statutes are more broadly applied to other kinds of copyrightable work. Derived from the French concept of droit d’auteur, these give authors the power to protect the integrity of their work as well as the right of attribution. Zemer, L. (2011). Moral Rights: Limited Edition. Boston University Law Review, 91(4), 1524. Retrieved from http://www.bu.edu/law/central/jd/organizations/journals/bulr/volume91. Preserving the integrity of a work means that the author has the right to prevent its intentional distortion, mutilation, or modification by others. Authors also have the right to control the use of their name in relation to the work. Both of these rights, however, have limitations. Under U.S. law, because moral rights are personal , they exist only for the life of the author. Only the author can enforce those rights; they cannot be transferred by the author to heirs or anyone else. As noted at the beginning of this chapter, registration is not required in order to enjoy copyright protection. Once an author puts words to paper, paint to canvas, or software code into a digital file, it is immediately protected by copyright and nothing more is required. Although the requirement of registration as a condition of federal copyright protection was discarded over a century ago, when Congress passed the Copyright Act of 1909, the requirement that proper copyright notice be affixed to copies of published works survived much longer. It was only dropped in 1989, when the United States joined the Berne Convention and had to amend its copyright law to comply with the terms of that convention. Notice and registration of copyright are now discretionary, but recommended. Registration of a copyright provides a legal record of copyright ownership in cases where infringement is alleged, and in fact is required before the author can even file suit for infringement. 17 U.S.C., § 411 To register a published work, an author will usually need to submit two copies of the work to the U.S. Copyright Office.", "section": "Rights and Term", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Infringement and Remedies Learning Objectives After completing this section, you will be able to Discuss the specific requirements for proving copyright infringement. Understand how copyright is affecting a changing music industry. What If Someone Infringes Your Copyright? Before reading this section, please watch the overview video below covering what you can do if your novel, blog post, photograph, or song is used by another without permission, and what the famous “Blurred Lines” copyright trial means to you. Derived from the common law of trespass, infringement of a copyright or any other intellectual property right occurs when a person violates the exclusive rights of its owner. The term gets its meaning from the word “fringe”—implying a boundary that cannot be crossed. As laid out in Sections 106 through 122 of Title 17 of the U.S. Code and subject to certain exclusions, infringement occurs when a person copies, distributes, performs, or displays all or part of a copyrighted work (or in the world of television, conducts a secondary transmission of a cable system without the express consent of the cable system owner). Copyright infringement requires proof of two things. First, it requires proof that the defendant actually copied from the plaintiff’s work. That makes it different than patent infringement, which can take place even if the defendant independently came up with the invention that was patented by the plaintiff. Proof of copying can be obtained either directly, by the defendant admitting the act, or, indirectly, by showing that he had access to the plaintiff’s work, and that there are similarities between the works that make independent creation unlikely. Second, infringement requires proof that the allegedly infringing work is substantially similar to the plaintiff’s work. Derived from Computer Assoc. Int’l v. Altai, Inc. , 982 F.2d 693, 701 (2nd Cir. 1992) Retrieved from homepages.law.asu.edu/~dkarjala/cyberlaw/ComputerAssocsVAltai. The second requirement is there to make clear that not all copying amounts to infringement. For example, copying of a general theme, such as a detective solving a murder mystery, would not be considered infringement. There are two ways to demonstrate the similarity of an allegedly infringing work and the original copyrighted work. “Fragmented literal similarity” may be shown by demonstrating that the infringing work contains specific copied elements of the original work. For example, suppose that one travel writer wrote a guide to Florida that contained a chapter on Key West, and a second writer copied that chapter and included it in their otherwise independently researched and written guide to Florida. In that case, we could point to specific sentences and paragraphs in the two works that were identical, even if other sentences and paragraphs were not. Or, to take another example, in today’s music scene, certain genres of music use pieces or “samples” of previous sound recordings that are then mixed into a new sound recording. Unless the artist doing the sampling licenses the sound recording (and maybe the underlying musical work as well), the sampling could be considered infringing. Copyright Infringement in the Music Industry Take Kanye West, for example. He was recently sued for sampling Sly Johnson’s song “Different Strokes” and using it in a new song called “The Joy” on Kanye’s and Jay-Z’s Watch the Throne Album . The case was settled out of court for an undisclosed amount. The second type of similarity—called comprehensive nonliteral similarity—involves the borrowing of patterns without necessarily borrowing specific elements. In the case of a novel, for example, one author might infringe by copying the plot of another novel, even though he used different words to describe the action taking place. Similarly, a composer of a song might write lyrics and music that closely borrowed patterns from another song, even though he did not use the exact same words and notes. Again, take Kanye West. He was also recently sued by Vincent Peters, a local Chicago artist, not for sampling his music but rather for employing substantially similar concepts and wording in Kanye’s megahit “Stronger.” The judge did not agree, finding that Kanye’s song had actually used concepts and phrasing that were “common ideas” and in the public domain—specifically, Friedrich Nietzsche’s phrase, “That which does not kill us makes us stronger.” Mitchell, D. (2011, November 28). Kanye West Invokes Nietzsche in Copyright Battle . Retrieved from http://tech.fortune.cnn.com/2011/11/28/kanye-west-invokes-nietzsche-in-copyrightbattle/. But by far, the most significant copyright infringement case in recent years concerning music was the March 10, 2015, verdict against Robin Thicke and Pharrell Williams, the performer and primary songwriter-producer of the 2013 pop hit “Blurred Lines.” A federal jury ruled that Thicke and Williams committed copyright infringement by using elements of the 1977 Marvin Gaye classic R&B hit “Got to Give It Up.” The jury awarded Gaye’s family $7.3 million—a very significant penalty—but the Gaye family announced that they will also seek an injunction against further radio and concert performances of the song, which will certainly give them leverage in negotiating future royalties and songwriting credit. The case is significant, even beyond the outsize monetary award, because it challenges the growing practice in contemporary music production of incorporating elements, features, themes, and even the “feel” and “mood” of the work of other artists and genres. Larry Iser, an intellectual property lawyer who has represented artists like Jackson Browne and David Byrne, criticized the verdict. “Although [Marvin] Gaye was the Prince of Soul,” Iser told the New York Times , “he didn’t own a copyright to the genre, and Thicke and Williams’ homage to the feel of Marvin Gaye is not infringing.” Despite the critics, musicians and producers will likely be more cautious in the future. In addition to the “Blurred Lines” case, singers Sam Smith and Tom Petty reached a settlement in 2015 granting songwriting credit and royalties to Petty on Smith’s song “Stay With Me,” which bore some resemblance to Petty’s hit “I Won’t Back Down.” Actual and Statutory Damages As we see in the above case, infringing a copyrighted work can carry very significant penalties. The copyright owner has the right to recoup damages and lost profits from infringement. There are two kinds of damages—actual and statutory. The copyright owner may only receive one or the other form of damages. Derived from 17 U.S.C., § 504 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/504. The Recording Industry Association of America (RIAA), for example, was awarded major damages from Jammie Thomas in 2009 for her willful statutory infringement of 24 copyrighted songs that she had uploaded to the music sharing site Kazaa. Because the infringement was found to be willful, the court in its discretion raised the damages maximum from its usual $30,000 per act of infringement to $80,000 per infringement. That $80,000, times 24 songs that were infringed, resulted in a damage award of $1,920,000 Kravets, D. (2009, June 18). Jury in RIAA Trial Slaps 2 Million Fine on Jammie Thomas . Retrieved from http://www.wired.com/threatlevel/2009/06/riaajury-slaps-2-million-fine-on-jammie-thomas/ After several trials and appeals, however, the damages assessed against Thomas were reduced to $222,000. Take note, infringers—the risks can be very great, indeed. Only the owners of registered copyrights may file for statutory damages. That’s another reason why it’s a good idea to register your copyright. Sometimes, though, the copyright owner’s most important remedy for infringement will be an injunction that forces the infringer to stop illegal actions that cause continuing damage to their rights. The grounds for getting that injunction, however, have tightened in recent years and now require the plaintiff, or copyright owner, to provide substantial evidence of infringement that cannot be repaired without an injunction. As the court of appeals for the ninth circuit put it in 2011: “Our long-standing precedent finding a plaintiff entitled to a presumption of irreparable harm on a showing of likelihood of success on the merits in a copyright infringement case, as stated in Elvis Presley v. Passport Video and relied on by the district court, has been effectively overruled. In other words, ‘Elvis has left the building.’ Accordingly, we hold that even in a copyright infringement case, the plaintiff must demonstrate a likelihood of irreparable harm as a prerequisite for injunctive relief, whether preliminary or permanent.” http://scholar.google.com/scholar_case?case=7153487234107458840&hl=en&as_sdt=2&as_vis=1&oi=scholarr Individuals who infringe copyrighted material face not only restitution for damages and lost profits and impoundment and destruction of materials, but strict criminal penalties as well. To be subject to criminal penalties, the infringer must have willfully infringed the copyright. For those doing so for commercial advantage or private financial gain, the sentence may be up to five years for a first offense, and ten years for a second offense. Derived from 18 U.S.C., § 2319 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/18/2319 We have focused solely on the federal penalties for infringement. That’s because, with the passage of the 1976 Copyright Act, federal copyright law now preempts state laws. State laws governing breach of contract, violations of trust, trespassing, conversion, invasion of privacy, defamation, and deceptive trade practices still exist, however, and these may also be employed by a copyright owner seeking redress for other harms caused by infringing activity.", "section": "Infringement and Remedies", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Fair Use Defense Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand the nature of fair use and how it serves the public interest. Appreciate the continuing debate over just vagaries in what is considered fair use. Is It Fair Use or Infringement? Before reading this section, please watch the overview video below covering Fair Use is an enigma—indeed, no one even knows how many words of a copyrighted work one can legally copy as “fair use.” Here, at last, is everything you need to know about Fair Use. Title 17 of the United States Code allows the copying and use of copyrighted material for specific purposes —including criticism, comment, news reporting, teaching (involving multiple copies for classroom use), scholarship, or research. The statute also describes four factors that draw on the precepts first discussed by Supreme Court Justice Story 150 years earlier to determine if the use of a copyrighted work is infringement or “fair use.” 17 U.S.C., § 107 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/107. Based on these factors, which are not meant to be all inclusive, a judge must determine if the use of copyrighted material is within the bounds of fair use. What makes that determination sometimes difficult is the challenge of weighing a variety of purposes—was the work used for criticism, comment, news reporting, teaching, scholarship, or research?—in concert with various factors (such as how much was used, and whether it was for commercial gain or not). In the crucial 1973 Supreme Court case of Williams & Wilkins v. United States , for example, the divided justices affirmed a lower U.S. Court of Claims decision that the benefits of freely distributing photocopies of medical journal articles to nonprofit government research libraries outweighed the reduction of potential revenue to the publisher of those journals. Williams & Wilkins v. United States , 487 F.2d 1345 (1973) Retrieved from http://fairuse.stanford.edu/primary_materials/cases/c487F2d1345.html. Parody One of the purposes for which copyrighted work may at times be freely used is parody. As a federal court ruled in one 1993 case: “The heart of any parodist’s claim to quote from existing material is the use of some elements of a prior author’s composition to create a new one that, at least in part, comments on that author’s work.” Campbell v. Acuff-Rose Music , 510 U.S. 569 (1994) Retrieved from http://www.law.cornell.edu/supct/html/92-1292.ZS.html. And the greater the “transformative” nature of the new work, the less likely it infringes the original work. A case involving the Fox TV show Family Guy illustrates the point. In Bourne Co. v. Fox , the court found that a Family Guy episode in which the character Peter Griffin sang a revised version of the song “When You Wish Upon a Star” called “I Need a Jew” was a parody and thereby a fair use of the original material. The outrageous if not offensive visuals and words employed in the Family Guy parody were so substantially different in character and form from the original use of the song in the Walt Disney movie Pinocchio that no one could ever confuse the two or fail to realize that Fox’s use was a parody. Transformative or Theft? A very interesting case involving fair use was decided by the U.S. Court of Appeals for the Second Circuit on April 25, 2013. It overturned a 2011 district court ruling that artist Richard Prince had acted illegally by using another artist’s photographs to create a series of collages and paintings. Such borrowing of another’s work is considered fair use only if it is “transformative” in some substantial way, and the district judge held that it was not because the collages did not comment on the original work explicitly. The federal circuit disagreed, holding that explicit references to the original work are not required so long as the required “transformation” is manifested by “an entirely different aesthetic” in the secondary work. According to the appeals court: “Where [the original artist’s] serene and deliberately composed portrait and landscape photographs depict the natural beauty of the Rastafarians and their surrounding environs, Prince’s crude and jarring works are hectic and provocative.” Fair Use for Public Good The fair use clause also allows libraries and archives that are open to the public, or researchers in a specialized field, to use copyrighted materials for the purpose of preservation and security of the material or as a deposit for research. These libraries and archives can keep up to three copies of a copyrighted work, but a copyright notice must be included on each copy. Libraries and archives will not be held liable for “unsupervised use of reproducing equipment located on its premises” if there is a notice on the equipment that a copy may be subject to copyright law. 17 U.S.C. § 108 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/17/108. Any use of photocopied copyrighted materials must be specifically for private study, scholarship, or research, and any other use constitutes infringement. Photocopying copyrighted materials in a business setting is also infringing if used outside of research. Academic institutions also are protected by specific rules regarding fair use, pursuant to an agreement between representatives of the publishing industry and of academic institutions negotiated in the 1970s. The photocopying of a copyrighted work for the classroom is permitted if it is limited to: A chapter from a book An article from a periodical or newspaper A short story, short essay, or short poem, whether or not from a collective work A chart, graph, diagram, drawing, cartoon, or picture from a book, periodical, or newspaper. Library of Congress. (2009, November). Reproduction of Copyrighted Works By Educators And Librarians. Retrieved from http://www.copyright.gov/circs/circ21.pdf. But even in the above academic uses, limitations apply regarding the size of both the audience and the content to be copied. For example, teachers may photocopy works only for students enrolled in the class. The photocopied material must also pass brevity, spontaneity, and other tests. “Brevity” means no more than 250 words of a poem, 2,500 words of a prose work, or 10 percent or 1,000 words of an excerpt of a prose work may be used. In addition, the decision to photocopy the material must be spontaneous; the photocopied material must be used only for one course and one class term; no more than one poem, article, story, or essay—and no more than two excerpts—may be copied from the same author; and such bulk photocopying must be limited to nine instances per class during one term. Derived from The President and Fellows of Harvard College. (2008). Copyright Law Guidelines Retrieved from http://hfs.fas.harvard.edu/copyright.html. Verbatim from source: \"The President greets the cast and crew of 'Hamilton' after seeing the play with his daughters at the Richard Rodgers Theatre in New York City.\" (Official White House Photo by Pete Souza) (credit: Pete Souza via Wikimedia Commons / Public Domain) Finally, copyrighted works may not be photocopied and used in educational settings as a substitute for required texts, photocopies may not be mandatory, and you cannot charge for the photocopied work (although you may recoup the costs of photocopying). Copyright Law Revision (House Report No. 94-1476) Retrieved from http://uscode.house.gov/download/pls/17C1.txt.", "section": "The Fair Use Defense", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Changes in Copyright Law Learning Objectives After completing this section, you will be able to See how copyright law has continually adapted to technological change. Note how digital entertainment industries in particular have been affected by changes in copyright law. Throughout the more than 226-year history of copyright in the United States, technological innovation and changes in consumer behavior have continuously forced Congress and the courts to embrace new forms of copyrighted media and new ways of distributing and consuming it. The Copyright Act of 1976 As noted earlier, the nineteenth century saw copyright expand to include a variety of new technologies, such as mechanical reproductions of musical compositions (player pianos and phonographs), photography, and eventually motion pictures. But those changes were small compared with the enormous advances of the twentieth century. The invention of radio, broadcast television, cable television, the video cassette recorder (VCR), personal computers, computer software and video games, digital audio recorders, compact discs, the digital video recorder (DVR), the Internet, iTunes media players, and now the streaming of music and movies all offered consumers new forms of creative content—and offered creators a new means of reproducing and distributing it. Each of these required an adjustment in U.S. copyright law. Take the advent of cable television in the 1960s and 1970s. Early court cases like Fortnightly Corp. v. United Artists in 1968 and Teleprompter v. CBS in 1974 held that the rebroadcast of broadcast television shows over cable television systems did not constitute a “performance” and therefore did not infringe the copyright in those shows. The Copyright Act of 1976 —the most significant revision of copyright law since 1909—remedied this failure to see cable broadcasts as performances and extended copyright protection to works performed over cable TV. A television studio with a greenscreen setup. (credit: photograph by Jorge Franganillo via flikr / CC BY 2.0) The Copyright Act of 1976 made several other major changes to the law. It also codified “fair use” into the statutes rather than simply the common law, granted statutory copyright protection as soon as a work was reduced to a concrete form rather than only when registered, and began to bring the United States into compliance with international copyright law rather than continue to stand apart from it. Arthur R. Millerand Michael H. Davis, Intellectual Property: Patents, Trademarks, and Copyright In a Nutshell . (5th ed., p. 25). St. Paul MN: West Publishing Co., 2007. The Computer Software Rental Act of 1990 The next major copyright issue arose with the emergence of personal computer software in the 1980s. Software companies and independent developers lobbied Congress to curtail the illegal copying of copyrighted software. As a result, the Computer Software Rental Act of 1990 was passed, prohibiting the unauthorized rental, lease, or lending of a computer program for commercial gain. Individuals, however, could still make personal copies for their own use, and libraries were permitted to lend software. Library of Congress. (2003). The Computer Software Rental Amendments Act of 1990: The Nonprofit Library Lending Exemption to the “Rental Right” . Retrieved from http://www.copyright.gov/reports/software_ren.html The hope was that this would curb the rampant software piracy then costing U.S. firms roughly $1 billion per year in lost sales and rentals. The law probably did slow piracy inside the United States. But by 2010, software piracy worldwide had grown into a $10 billion a year business. The Audio Home Recording Act of 1992 Hoping to prevent similar piracy in the emerging digital audio field, the Audio Home Recording Act of 1992 amended copyright law to require manufacturers and importers of digital audio recording devices to install technology to prevent the illegal copying of copyrighted music. It also mandated that royalties be paid to copyright owners for every device sold. Pirate Bay is one site known for dir ecting users to unauthorized pirated copies of songs, movies, and other works. Despite many attempts to take down and/or block the site, pr oxies still spring up. (credit: The Pirate Bay via Wikimedia Commons / Copyrighted free use) When it came to performance rights—one of the six exclusive rights of copyright owners—the last 150 years have witnessed major changes in the way musical performances are distributed and consumed. The American Society of Composers, Authors and Publishers (ASCAP) was formed in 1914 to develop a system whereby royalties could be obtained for composers whose songs were performed live—and later on, over the newly invented technology of radio. Today, 435,000 U.S. composers, songwriters, lyricists, and music publishers rely upon ASCAP to secure royalties for their work performed over TV, CD, and every new media that has come after radio. The other three performing rights organizations are SESAC, formed in 1930; Broadcast Music, Inc. (BMI), formed in 1939; and SoundExchange, which in 2007 was granted the sole right by the Copyright Royalty Board to represent performers whose music airs on satellite radio (such as SIRIUS XM), Internet radio (like Pandora), cable TV music channels, and similar platforms for streaming sound recordings. The Recording Industry of America Association (RIAA), formed in 1952, represents record labels and music distributors and has played an important role in ensuring that their rights are respected even as new technologies for distributing recorded music have emerged. The RIAA lobbied Congress to enact the No Electronic Theft Act of 1997 , for example, which made it a criminal offense to reproduce or distribute music by electronic means (i.e., over the Internet). Nonetheless, by 2002, some 3.6 billion songs a month were still being downloaded illegally, thanks to music sharing sites like Napster, which had been launched in 1999 and at its peak facilitated the downloading (much of it illegal) of 80 million songs. Indeed, many college dormitory networks became overloaded with MP3 musical file transfers. At the time, many Internet pundits, enthralled with the misquoted notion that “information wants to be free” online, insisted that downloading technology made it impossible for musicians and their labels to enforce their copyrights on the Internet. For its part, Napster claimed that they should not be held responsible for any illegal downloading committed by users. But the RIAA and musicians brought suits for contributory infringement. In court cases like A & M Records. v. Napster and Metallica v. Napster , judges and juries repeatedly found Napster guilty of infringement and it was forced into bankruptcy in 2002. Music piracy still exists, of course. But in place of Napster, music consumers now have legal music download sites such as Apple’s iTunes music store that sell digital music with permission from, and appropriate royalties to, their copyright owners. Surveys show that most consumers don’t really want to steal music. They just want convenient, low-cost online access to it. Most consumers also appear to recognize that if music creators cannot make a living from their work, they won’t be able to keep making music. Meanwhile, digital rights management (DRM) technologies had been developed that have the potential to limit the piracy of copyrighted content. Companies in various content industries lobbied Congress to pass the Digital Millennium Copyright Act of 1998 (DMCA) . This law made it a crime to disseminate technology or services that could circumvent DRM measures used to control access to copyrighted movies, music, and books. It also increased penalties for copyright infringement on the Internet. But in an appropriate concession to online services that merely hosted user content, the DMCA limited the liability of online services for copyright infringement committed by their users, so long as they acted to remove the offending content once informed of it. Viacom vs. YouTube In 2007, however, Viacom filed suit against YouTube and its corporate parent Google for copyright infringement, claiming that the popular video-sharing site was committing “massive intentional copyright infringement” for not taking sufficient steps to prevent or remove some 160,000 unauthorized clips of Viacom’s entertainment programming posted by users. Google argued that the DMCA’s “safe harbor” provisions shielded them from liability for the actions of its users, and a district court judge ruled in favor of Google in 2010. But in April of 2012, a court of appeals vacated that decision and ruled that Viacom had presented enough evidence to warrant a trial. Viacom was seeking more than $1 billion in damages from YouTube, but in March of 2014, the parties quietly settled the seven-year-old case. A key factor in spurring the settlement is that Google has in the interim addressed the concerns of content owners like Viacom by creating a system that allows them to track their content when posted on YouTube and then request it be taken down or run with ads. Extending Copyrights The same year that saw passage of the DMCA also witnessed the passage of the Sonny Bono Copyright Term Extension Act , which added an additional 20 years to the term of copyright—extending it for most works to the life of the author plus 70 years after the author is deceased. Critics called it the “Mickey Mouse Protection Act” because it effectively extended the copyrights of many of the characters and content of the Walt Disney Company, which lobbied strongly for the bill. They argued that copyright law was historically designed to serve a public purpose and ought to defer to the public interest, as it has throughout U.S. history. As the New York Times put it: “When Senator Hatch laments that George Gershwin’s ‘Rhapsody in Blue’ will soon ‘fall into the public domain,’ he makes the public domain sound like a dark abyss where songs go, never to be heard again. In fact, when a work enters the public domain it means the public can afford to use it freely, to give it new currency.” Even a staunch defender of intellectual property rights like Professor Richard Epstein of the NYU School of Law—he was rated one of the top legal thinkers of modern times by the journal Legal Affairs —believes that the copyright term of life- plus-70s years is too long. “My own view is that no commercial property right should ever be tied to life, and the extra 70 years is far too long,” he argues. “It has the potential to create an anti-commons that deprives the public of its rights to freely access cultural works. Copyrighted works should pass into the public domain after 28 years, which was the approach of the Founders.” The debate over the Copyright Term Extension Act, not surprisingly, continues. In the international sphere, meanwhile, the late twentieth century also saw the United States finally agree to the Berne Convention in 1988, joining the following year. The purpose of the convention is to ensure fair and reciprocal copyright protection for member nations. Although it did not create an international copyright per se, it did require the United States to amend its copyright law to comply with certain Berne provisions, such as a ban on registration as a condition of copyright. But overall, the convention facilitated the reciprocal cross-border protection of creative works while leaving most details of each nation’s copyright laws to member states. One proposed bill that didn’t make it into law was the Consumer Broadband and Digital Television Promotion Act of 2002 . It attempted to deal with continuing piracy of copyrighted works by requiring every medium and every device for the consumption of copyrighted works to implement digital rights management (DRM) technology. But the bill was considered too draconian—too 1984 , if you will—and failed to pass. To be sure, many companies have voluntarily implemented elements of DRM technology, to the chagrin of many consumers. Some electronic book readers (e-books) limit the ability of users to read books only on those devices, preventing interoperability between Kindle and iPad e-book readers, for example. Some music labels install software on their CDs to prevent copying of the music. And some Blu-ray and DVD movie players do not allow for the creation of transformative copies. In fact, iTunes, a very popular way to manage music and other media, used to employ a DRM system that limited the transfer of songs to five authorized computers. Groups like the Free Software Foundation argue that “The motive for DRM schemes is to increase profits for those who impose them, but their profit is a side issue when millions of people’s freedom is at stake.” But their argument is undercut by the simple reality that if content creators can’t make a living from it, most will stop creating and take day jobs to pay the rent. This has always been the copyright bargain in America—protection for the rights of creators but only so long as it serves the public interest. And enabling creators to keep creating is clearly in the public interest. E-Books A more legitimate concern regarding DRM is that, whatever its perceived benefits for publishers and distributors, it is holding back innovation and consumer rights in digital content industries. This is especially evident in the burgeoning e-book market, which exploded from barely 10 percent of U.S. book sales in 2011 to 30 percent of all book sales by 2013. But a growing number of e-book publishers have now concluded that unless they meet consumer demands to ease these DRM anti-piracy provisions, further growth could be constrained. According to Microsoft’s Chief Intellectual Property Strategy Counsel Tom Rubin, a leading voice on this issue, that’s because DRM makes the e-book reader experience much less enjoyable and useful than that for printed books. According to Rubin: “When I buy a printed book, I can choose where to buy it—whether from a small neighborhood bookstore, a large chain bookstore, a grocery store, drug store, other retail establishment, or an online retailer. I can even buy books at a steep discount by going to second-hand stores, garage sales, and flea markets. \"You can't do that with an ebook. “Then after I buy a print book and bring it home, I can write notes in the margin, share those passages or even the whole book with friends and colleagues, and even photocopy a few pages for my book club. “You can’t do that with an ebook.” Rubin says the fault here lies not in the technology, which already exists to enable these capabilities in e-books and also augment them with rich audio, video, and social media. Rather, it lies in the business arrangements underlying the publication and distribution of e-books. The e-book you buy, for example, is often available from only one source—and usually only readable on one proprietary device. You can’t access it from any device you want, nor can you use the e-reader app of your choice. This balkanization of the market diverts resources from enhancing the user experience into defending the turf of incumbent players. But it’s not just the balkanization of the market that hinders competition and innovation. Some publishers now believe that the digital rights management (DRM) controls they employ to prevent piracy are actually preventing many consumers from fully embracing e-books. After all, as many book buyers have angrily noted, you can’t even download the digital version of a print book that you’ve already purchased unless you pay a second time. Publishing DRM Free \"The consumer ebook market is an emerging and changing one, and we want to offer customers as many choices as possible.\" -Elsevier spokeswoman Suzanne BeDell In response to consumer complaints, some publishers have dispensed with DRM controls. Harry Potter author J. K. Rowling has launched her own website, Pottermore.com , to sell her e-books DRM free, enabling readers to enjoy them on any device they choose. Interestingly, the piracy of Harry Potter books has declined by 25 percent since DRM was dropped in 2012. Also in 2012, Tor Books, a major science fiction publisher owned by MacMillan, went DRM free as well, with no apparent harm to its sales—and to the delight of its customers. Then there’s the big U.S. tech publisher O’Reilly, which has been DRM free since its inception. O’Reilly, which has one of the most loyal customer bases in publishing, signed a deal on April 16 of 2013 with Elsevier, the world’s largest publisher of scientific and health information, to distribute more than 1,200 titles DRM free. (It also distributes all Microsoft e-books DRM free.) “The consumer ebook market is an emerging and changing one, and we want to offer customers as many choices as possible,” explained Elsevier spokeswoman Suzanne BeDell. And finally, although the prestigious Harvard Business Press still sells its books on Amazon with DRM restrictions, it recently started selling books on its own site DRM free. These early publisher moves to dispense with DRM restrictions parallel what happened in the digital music industry a decade ago. For the first few years after the launch of the iTunes music store in 2003, piracy-wary music publishers required Apple to sell its songs with DRM controls that limited the kind and number of devices consumers could play them on. But on February 6, 2007, Apple CEO Steve Jobs wrote an open letter to the industry urging music publishers to let iTunes sell music DRM free: “DRMs haven’t worked, and may never work, to halt music piracy. If such requirements were removed, the music industry might experience an influx of new companies willing to invest in new [music distribution systems].” This, said Jobs, would obviously be “positive for the music companies.” And sure enough, once publishers agreed to license digital music DRM free later that same year, the market exploded. In 2013, iTunes announced the sale of its twenty-fifth billionth song! Ultimately, argues Rubin: “Success [for ebook publishers] can only come with the satisfaction of legitimate consumer needs—most especially the need for an ebook experience that is every bit as good or better than that of their beloved printed books.” Recent Copyright Laws The debate over DRM in e-books is likely to be center stage in the copyright debate in coming years. In the meantime, it’s worth mentioning three other copyright-related laws that were passed during the last decade or so. One, the Technology, Education, and Copyright Harmonization (TEACH) Act of 2002 enabled educators to use certain copyrighted performances and displays for educational purposes. Technology, Education, and Copyright Harmonization (TEACH) Act of 2002, Div. C, Tit. III, Subtitle C of the 21st Century Department of Justice Appropriations Authorization Act, Pub. L. No. 107-273, 116 Stat. 1758, 1910 (Nov. 2, 2002) Retrieved from http://thomas.loc.gov/cgi-bin/query/z?c107:S.487.ES. The bill was focused on the fast-growing arena of distance education, whose students number 12 million and are growing rapidly. Also that year, the Small Webcaster Settlement Act of 2002 eased royalty burdens for small webcasters who don’t have the resources of the major content distributors. Derived from Small Webcaster Settlement Act of 2002 (SWSA), Pub. L. No. 107-321, 116 Stat. 2780 (Dec. 4, 2002) Retrieved from http://thomas.loc.gov/cgi-bin/query/z?c107:H.R.5469.ENR. Finally, the Family Entertainment and Copyright Act of 2005 mandated fines and possible imprisonment for the unauthorized recording of motion pictures in theaters. It also enabled consumers to use new technologies to screen out or skip over some 14 different categories of objectionable content in movies played on DVD players and other devices. Family Entertainment and Copyright Act of 2005, Pub. L. No. 109-9, 119 Stat. 218 (Apr. 27, 2005), codified at various sections of Titles 17 and 18 U.S. Code. Retrieved from http://www.copyright.gov/legislation/pl109-9.html.", "section": "Changes in Copyright Law", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "New Technology Challenges to Copyright (credit: photograph by Ivailo Djilianov via flikr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to See how a changing music industry has been affected by copyright. Appreciate the challenges that continued technology advances may pose for copyright in the future. One of the newest technology challenges facing copyright law concerns royalty rates for streaming music online. As it stands, royalty rates are much lower for music played over satellite and cable radio outlets like Sirius XM than they are for music streaming services like Pandora. Music Streaming Rates are set by the federal Copyright Royalty Board (CRB), a three-judge panel, but currently they apply a different rate for streaming music than they do for satellite and cable music. Sirius pays about 8 percent of its revenue to record companies and artists. Pandora, however, claims it must pay a rate per song streamed that amounts to 44 percent of revenue. So it pushed for the introduction in September 2012 of the Internet Radio Fairness Act, which would make the rates for Internet radio companies the same as those for satellite and cable radio. This bill was opposed not only by many musical artists and their organizations, but by many copyright experts as well. In November of 2012, a who’s who of musicians and singers—including stars from Motown, rock and roll, country, rap, and jazz—published an open letter in Billboard magazine opposing Pandora’s plan to cut artists’ pay and make more money, as they put it in the letter, “on the backs of hard working musicians and singers.” In November of 2013, Pandora quietly abandoned efforts to seek legislation that would help reduce the royalties paid to rights holders. Instead of pursuing legislation, Pandora said it will focus its efforts on lobbying the CRB. In early December 2015, the music industry waited breathlessly for the CRB’s decision on royalty rates. Pandora had petitioned the CRB to reduce the current statutory rate of 14 cents per 100 songs to 11 cents per 100 songs starting in 2016. But music labels and artists represented by a royalty collection organization called SoundExchange wanted the statutory royalty rate raised to 25 cents per 100 songs—an 80 percent increase—and then by 1 cent every year after that until 2020. Collectively, music streaming services have a combined listenership of 100 million people and are the fastest-growing revenue source for artists and music labels. On December 16, 2015, in a victory for record labels and artists, the CRB ruled that online radio firms will have to pay 17 cents per 100 plays of songs through 2020. TV Streaming Another new technology challenge to copyright involved television broadcasters and an upstart television service called Aereo that at one point rented dime-sized antennas for $8 per month that act like long-range rabbit ears to people with digital video recorders, enabling them to watch and record over-the-air network channels like NBC or Fox without paying the much-larger fees for cable or satellite service. TV broadcasters argued that Aereo violated their copyrights by rebroadcasting their TV signals. Aereo, however, claimed that it was the subscribers who were doing the transmitting, and that Aereo merely rented a tool that enabled people to watch a private performance—much like they do when they tape a TV show and watch it in their living room. The case, which had the TV and technology industries on edge, was decided in their favor on June 25, 2014, by the U.S. Supreme Court, which ruled that Aereo had infringed the rights of copyright holders. Five months later, Aereo declared bankruptcy.", "section": "New Technology Challenges to Copyright", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Alternative Forms of Copyright (credit: Kristina Alexanderson via flikr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand how alternative forms of copyright are emerging in today’s increasingly digital ecosystem. Up to now, we have focused on traditional copyright situations in which an author usually pursues some sort of monetary gain in exchange for the use of their creative work as well as situations in which the author also wants to prevent any alteration of their work. But what if an author simply wants to get their work out before the broadest possible readership and monetary gain is not an issue? What if an author would welcome others adding to the original work? In these cases, there are new kinds of copyright licenses that may be employed by authors. Creative Commons The development of the Creative Commons represents a voluntary private sector alternative to traditional copyright that coordinates the creation and consumption of content among a wide variety of individuals and institutions—all without a hint of government intervention. In doing so, Creative Commons captures a whole section of the market for which broad dissemination of content and not financial gain is key, which is something that could not be done as effectively by either traditional copyright or the public domain. The Creative Commons License is currently available in six flavors: All of these licenses require the work to be copyrighted because the Creative Commons license is based on copyright. Although Creative Commons licenses can provide authors with added opportunities to have their work distributed and used, these licenses do not allow authors to limit any of the rights otherwise available under copyright law, such as fair use. Creative Commons licenses also cannot be revoked, which means that if copies of your work are distributed under a Creative Commons license, they will always be distributed that way. If, for example, you distribute your amazing new video under a Creative Commons license and it generates five million page views on YouTube—and then 20 th Century Fox offers you a seven-figure deal for exclusive rights to distribute your video—you will not be able to prevent everyone on the planet from continuing to distribute your video for free on the Internet. Open Access Another alternative copyright approach is called open access, founded by the Budapest Open Access Initiative in 2002. Open access encourages scholars to provide the fruits of their research online without expectation of payment. Chan, L., Cuplinskas, D., Eisen, M., Friend, F., Genova, Y., Guedon, J., Hagemann, M., Harnad, S., Johnson R., Kupryte, R., Manna, M., Rev I., Segbert, M., Souza, S., Suber, P., & Velterop J. (2002, February 24). Budapest Open Access Initiative . Retrieved from http://www.soros.org/openaccess/read. The aim here is to open up scholarly research far more widely than is currently the case, but open access adherents face a key challenge in the fact that many scholarly articles are published in expensive journals as “works made for hire.” This means that the rights belong to the journals, not the authors. But open access supporters are working with publishers to try to overcome this limitation and create more opportunities for scholarly research to be made more widely accessible at lower cost. (credit: art designer at PLoS, modified by Wikipedia users Nina, Beao, and JakobVoss via Wikimedia Commons / CC0) Finally, open source software licensing also offers an alternative to traditional copyright. An open source license for computer software allows the source code to be used, modified, and/or shared under certain defined terms and conditions set by the Open Source Initiative, an educational, advocacy, and stewardship organization formed in 1998. An open source license allows end users to modify the source code for their own purposes. Open source licensed software is mostly available free of charge, though this does not always have to be the case.", "section": "Alternative Forms of Copyright", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Copyright in a Changing World Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand how copyright law is showing signs of strain today. Realize that it may very well need to adapt to an increasingly mobile world. Comprehensive copyright reform may soon be on the horizon. On March 20, 2013, Register of Copyrights at the United States Copyright Office Maria A. Pallante testified before the House Judiciary Committee that the time had come for a comprehensive review and updating of the Copyright Act. According to Pallante: \"The law is showing the strain of age and requires your attention. [People] increasingly are accessing content on mobile devices and fewer and fewer of them will need or desire the physical copies that were so central to the 19 th and 20 th century copyright laws.\" The list of issues requiring attention is long, involving everything from copyright term and digital rights management restrictions on digital content to the legality of developing secondary resale markets for digital content as exist with traditional printed content. The debates may be contentious, as they always are when intellectual property rights are involved. But U.S. copyright law has throughout our history demonstrated a remarkable ability to adapt to new economic, social, and technological realities, and there is no reason to doubt that it will continue to do so.", "section": "Copyright in a Changing World", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Introduction (credit: modification of work “Close-up of TESLA trademark sign on a car” by Ivan Radic/flikr.com, CC BY 2.0)", "section": "Introduction", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Core Concepts Learning Objectives After completing this section, you will be able to Understand trademarks and their properties. Identify differences between trademarks and other intellectual property rights. A trademark is an intellectual property right granted by a government to an individual, business, or legal entity that creates and uses a distinctive word, name, symbol, or device to distinguish its products or services from those from any other entity in the marketplace. The original purpose of a trademark was to indicate the origin of goods and services. Trademarks thus protected the public by preventing mistakes, confusion, or deception by those who would “palm off” their goods as those of another. But it also served to protect the market and reputation (or goodwill) of the producers of goods. As modern markets evolved, trademarks also developed into guarantees of quality as well as potent marketing and advertising devices. Trademarks as Branding Consider, for example, the role that Nike’s “Swoosh” logo plays in its $106 billion shoe, equipment, and apparel business. In 1971, Nike founder Phil Knight paid graphic design student Carolyn Davidson a mere $35 to design the “Swoosh” logo for the fledgling new company. According to the Portland Oregonian newspaper, when Knight saw her design, he reportedly told her, “I don’t love it, but maybe it will grow on me.” Nike attorneys nonetheless registered the logo with the U.S. Patent and Trademark Office (USPTO) on June 18, 1971. Allen Brettman, “ Creator of Nike’s Famed Swoosh Remembers Its Conception 40 Years Later ,” the Oregonian, June 15, 2011. Today, this one logo is estimated to be worth as much as $20 billion, and is recognized around the world as a symbol of Nike’s quality workmanship and design. Indeed, its vital role in protecting Nike’s market share and reputation explains why the company so strenuously protects its trademark rights from being infringed by counterfeiters. As for design student Carolyn Davidson, Phil Knight gave her Nike stock in 1983 that is today worth more than $850,000. Trademarks vs. Other Intellectual Property Rights Trademarks share with other intellectual property rights the power to encourage and reward creative enterprise. Trademarks also share with patent rights and copyrights the public policy goal of marshaling the benefits of creative endeavor—in this case, the distinctive branding of one’s products and services from those of others—to the public good. They do this by protecting the consumer from deception and encouraging sellers to provide quality products. But trademarks are different from other intellectual property rights in three key respects. In the first place, the legal foundation for U.S. trademark law comes not from rights expressly enumerated in the Constitution, as is the case with patent rights and copyrights. Rather, it lies in the Commerce Clause of the Constitution, which gives Congress the authority to regulate interstate commerce and enact whatever necessary and proper legislation is required to do that. Trademarks are also different from other intellectual property rights in that they are not limited in duration. Patents and copyright are granted only for limited periods of time because society benefits by putting an invention or literary work into the public domain once the inventor or artistic creator has recouped the costs of innovation and been rewarded for the pioneering endeavor. Trademarks, however, never hinder the sales of other products or services, so they are granted in perpetuity so long as they are not abandoned by the trademark owner. Trademarks Mean Business Finally, trademarks exist only in conjunction with commercial activity. An inventor may receive a patent for a new invention and never employ or “practice” that invention in a business or research endeavor. Similarly, an author can receive a copyright for an original literary or artistic work and yet never publish, display, or sell it. A trademark, however, cannot exist by itself, apart from commercial activity. Thus a trademark cannot be obtained by mere adoption. It can only be acquired through commercial use or in anticipation thereof—i.e., through the sale of goods and services.", "section": "Core Concepts", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Early Trademark Systems (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Discuss the origins of trademarks. Analyze examples of early forms of trademarks. Bronze Age Origins Scholars of antiquity give Early Bronze Age potters the credit for creating the world’s first trademarks by imprinting their works with distinctive markings. We assume that these marks were meant to indicate the origin of a particular work or the identity of its craftsman, but the historical record is not conclusive on this point. But an examination of the potters’ seals found on Corinthian artifacts dating to 2000 BC suggests this is a reasonable supposition. Trade and commerce between the tribes and early civilizations of that era were expanding rapidly, and in order to be mutually beneficial, trade requires a certain amount of trust in the provenance and quality of goods. These early potters’ trademarks seemed to have served that purpose by distinguishing the goods of quality craftsmen from those of unknown or uncertain sources. Triangular dagger with solid handle from the Early Bronze Age, a period with some of the earliest examples of trademarks. (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) Trademarks have always been inextricably bound up with commerce. And as commerce grew and developed over the centuries, so did the use of trademarks. Marks have been found, for example, on works ranging from Egyptian pots to the swords of Roman blacksmiths. But it was in the medieval period, with the emergence of powerful craft guilds, that trademark usage really expanded. Their marks identified a work as being made by a particular guild or member of that guild, and therefore continued the long tradition of identifying the origin of goods. But medieval trademarks also served other functions. They became a means by which guilds could control the quality of work of fellow guild members and, because of a trademark’s association with quality, ultimately, a source of competitive advantage in the market. Arthur R. Miller and Michael H. Davis, Intellectual Property: Patents, Trademarks, and Copyright in a Nutshell . (5th ed., p. 25). St. Paul MN: West Publishing Co., 2007. Trademarks thus began to acquire something akin to the existential “moral rights” found in later copyright statutes—i.e., the right of a creator to defend the quality, originality, and “personality” of their work. Trademark use in medieval times also acquired a public interest function. As Arthur R. Miller and Michael H. Davis note in Intellectual Property: Patents, Trademarks, and Copyright in a Nutshell , “Statutes dating back as early as the thirteenth century show that [trademark] was eventually recognized as having social consequence. These statutes were meant to protect the public by preventing the sale of unidentified goods whose quality could not be ascertained.” One notable trademark from the time was that of Löwenbräu Brewery, which claims to have used its lion mark since its founding in 1383. Gary Richardson, Brand Names Before the Industrial Revolution , National Bureau of Economic Research, NBER Working Paper No. 13930, April,2008. Early Trademark Cases Scholars had until only recently attributed the first reported trademark case in Anglo-American law to be Southern v. How , which was decided in 1618. This despite the fact that the case involved not a trademark but the sale of counterfeit jewels. McKenna, M. The Normative Foundations of Trademark Law (December 30, 2010). Notre Dame Law Review, Vol. 82, No. 5, p. 1839, 2007. Retrieved from SSRN: http://ssrn.com/abstract=889162. Its connection to trademark came from a reference by the presiding judge to an earlier, unnamed, and unreported case in 1584 involving a suit brought by a cloth maker against another cloth maker who had used his mark. That earlier clothier case, only recently discovered and now known as Sanforth’s Case , is now held to be the earliest reported trademark case in Anglo- American law. It establishes beyond a doubt that even 250 years before the Industrial Revolution, trademark infringement was viewed as a tort of deceit and a violation of the laws against unfair competition. Keith M. Stolte, How Early Did Anglo-American Trademark Law Begin? An Answer to Schechter’s Conundrum , Fordham Intellectual Property, Media and Entertainment Law Journal, Volume 8, Issue 2, 1997. To quote from a contemporary 1656 legal report: “The action upon the case was brought in the [Court of] Common Pleas by a clothier, that whereupon he had gained great reputation for his making of his cloth … to his benefit and profit, and that he used to set his mark on his cloth whereby it should be known to be his cloth; and another clothier, observing it, used the same mark to his ill-made cloth [in order] to deceive him.” In the more than four centuries since then, as commerce and industry have evolved into an $80 trillion a year global marketplace unimaginable to the people of Sanforth’s Case time, its verdict that trademark infringement is competition most unfair and demands redress still serves as the foundation and wellspring of worldwide trademark policies and statutes today.", "section": "Early Trademark Systems", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "U.S. Trademark Law Learning Objectives After completing this section, you will be able to Grasp the basics of trademark law. Analyze notable trademark cases. As the young United States rapidly developed its commerce and industry in the late eighteenth and early nineteenth centuries, propelled in no small part by the nation’s unusually democratic and effective patent laws (see Chapter 1, “Section 1.5: What the U.S. Patent System Wrought”), the states developed increasingly sophisticated and complex trademark laws. Eventually, however, the transformation of America’s many local and regional markets into a single, unified, national economy propelled Congress to try to federalize trademark law despite the lack of any express constitutional authority to do so. So Congress passed the first national trademark laws in 1870 and 1876. But in a set of three court challenges consolidated into a single appeal before the U.S. Supreme Court in 1879, Justice Samuel Freeman Miller ruled for the majority that the Patent and Copyright Clause of the Constitution gave Congress no explicit authority to regulate trademarks, and declared the 1870 and 1876 trademark laws unconstitutional. See United States v. Steffens 100 U.S. 82 (1879); United States v. Wittemann 100 U.S. 82 (1879); United States v. Johnson 100 U.S. 82 (1879) Retrieved From http://caselaw.lp.findlaw.com/cgibin/getcase.pl?court=us&vol=100&invol=82. The Commerce Clause and the Lanham Act of 1946 Two years later, Congress instead acted under the Commerce Clause of the Constitution to pass the Trade Mark Act of 1881. This first national trademark law, however, only regulated trademarks used in commerce with other nations and with Indian tribes. It wasn’t until 1905 that Congress passed another trademark statute regulating the use of marks within the United States. Those two trademark laws were subsequently overhauled by the Lanham Act of 1946 , which remains the principal law of the land on trademarks in the United States to this day. Harvard University. (2012). Overview of Trademark Law . Retrieved from http://cyber.law.harvard.edu/metaschool/fisher/domain/tm.htm. It broadened national registration of trademarks, and also gave owners of unregistered marks access for the first time to the federal courts. The act also established remedies such as bars on the sale or importation of infringing products, and required the renewal of trademarks every ten years to weed out the registry trademarks that are no longer in commercial use (known as the “deadwood” prevision). Op. cit., Miller and Davis. After 119 years in business, for example, the world-famous retailer Woolworth’s went bankrupt in 1997 and its trademark was no longer protected. The 83-year-old Hostess Twinkies brand, however, was acquired by two private equity firms for $410 million because they see future profit in the iconic brand—and the customers who love it. Requirements for a U.S. Trademark The requirement that a trademark must be actively used or intended to be used in commercial activity in order to be protected by law has been a fundamental feature of U.S. trademark law since its inception. The Lanham Act specifically requires applicants to submit “a verified statement that the mark is in use in commerce, specifying the date of the applicant’s first use of the mark in commerce and those goods or services specified in the notice of allowance on or in connection with which the mark is used in commerce.” 15 U.S.C. §1051 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/15/1051. A trademark is presumed to have been abandoned when its owner ceases to use it for three or more years, after which anyone else can register and use the mark. ?", "section": "U.S. Trademark Law", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Four Types of Trademarks (credit: photograph by Mike Mozart via flikr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the four types of trademarks. Compare differences between types of trademarks. Can I Trademark That? Before reading this section, please watch the overview video below covering the four types of trademarks and what they are used for, the subject matter of trademarks, and why trademarks are important—not just to their owners, but even more so, to the general public. The term “trademark” is usually used to describe any of the four types of marks that can be registered with the U.S. Patent and Trademark Office. The two primary types of marks are trademarks and service marks . The two other marks— certification marks and collective marks —occur much less frequently and must meet different requirements for registration. United States Patent and Trademark Office. (2012, May 24). Trademarks. Retrieved from http://www.uspto.gov/inventors/trademarks.jsp Trademarks Trademarks identify products —i.e., physical goods and commodities—that are either manufactured, produced, grown, or that exist naturally. A trademark is a word, name, symbol, or device—or combination of these—used to identify and distinguish the source of that product. Examples of trademarks include the Nike “Swoosh” symbol, the arched “M” for McDonalds, and the apple symbol with a small curved bite taken out of it for Apple Computer. Service Marks Service marks are exactly the same in principle as trademarks except that these words, names, symbols, or devices identify and distinguish the source of a service . Examples of service marks include the sleek silver greyhound dog on Greyhound buses, and United Parcel Service’s brown shield emblazoned with the bold yellow letters “UPS.” Certification Marks A certification mark is any word, phrase, symbol, or design—or a combination of any of these—owned by one party that certifies the goods and services of others when they meet certain standards or requirements. United States Patent and Trademark Office. (2012, March 09). What Is a Collective Membership Mark ?. Retrieved from http://www.uspto.gov/faq/trademarks.jsp#_Toc275426676 A certification mark identifies either the nature of a product or service—for example, that it meets the quality standards needed to receive the “Good Housekeeping Seal of Approval”—or the origin of products or services, as in the certification mark “Washington State” given to apples grown in that state. Collective Marks Collective marks come in one of two varieties: collective trademarks and service marks, and collective membership marks. A collective trade or service mark is any word, phrase, symbol, or design that is owned by a cooperative, association, collective group, or organization and is used by its members to indicate the source of goods or services. United States Patent and Trademark Office. (2012, March 09). Frequently Asked Questions About Trademarks. Retrieved from http://www.uspto.gov/faq/trademarks.jsp An example of a collective trademark is the “Girl Scouts” mark seen on cookies every February, or the designation “CPA” to identify the services provided by a Certified Public Accountant. (credit: Wikimedia Commons / Public Domain) A collective membership mark, by contrast, is used to indicate that a person is a member of some organization, such as a trade union or an association like the Rotary Club, but is not used to identify the source of goods and services.", "section": "The Four Types of Trademarks", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Subject Matter of Trademarks Learning Objectives After completing this section, you will be able to Learn the subject matter of trademarks. Analyze characteristics of various forms of trademarks. As discussed, there are four types of trademarks: trademarks, service marks, certification marks, and collective marks. But what does it mean to say that a trademark may be a “word [or phrase], name, symbol [or design], or device.” The answers may in some cases surprise you. Words, Phrases, and Names There is little confusion about what is meant by a trademarkable word , phrase , or name . The only point to remember here is that words, names, and phrases that are simply descriptive of the goods or services with which they are associated do not necessarily qualify for registration as a trademark. United States Patent and Trademark Office. (2012, August 09). Trademark Manual of Examining Procedure § 1202. Retrieved from http://tess2.uspto.gov/bin80/gate.exe?f=doc&state=nk9n3c.2.14 They must be distinctive and indicate the origin of a product or service. What is meant by distinctive—and how distinctive they must be—will be discussed in the next section. Symbols and Devices Symbols and devices are where things start to get interesting in trademark law. The language of the Lanham Act does not specify what is meant by a “symbol” or a “device” that can be trademarked. The U.S. Supreme Court took careful note of that fact, ruling in 1995 that, “Since human beings might use as a ‘symbol’ or ‘device’ almost anything at all that is capable of carrying meaning, this language, read literally, is not restrictive.” Qualitex Co. v. Jacobson Products Co. , 514 U.S. 159, 7 (1995) Retrieved from: http://www.todaysengineer.org/2003/Feb/files/514U.S.159.pdf In the United States, therefore, trademarks can include almost anything that carries distinctive meaning and identifies the origin of products and services. This includes slogans, letters, numbers, logos, three-dimensional designs—even colors, scents, and sounds that indicate the source of a good or service to consumers. Henderson, C. International Standards for The Protection of Intellectual Property Rights: Trademarks and Geographical Indications . Retrieved from USPTO website: www.uspto.gov/web/offices/dcom/olia/conf_gipa2007nov2/lebanont (credit: TIGER500 via flikr / CC BY 2.0) A trademarkable symbol can be a number . The number 5, for example, is a trademarked symbol of Chanel No. 5 perfume (No. 73788555). So is the number 31, which is the trademarked symbol of Baskin-Robbins 31 Flavors (No. 72172718). No trademark can block the use of the numbers 5 or 31 in math. Nor have the courts allowed the trademarking of mere part numbers, See Southco, Inc. v. Kanebridge Corp. , 258 F.3d 148, 149 n.2 (3d Cir. 2001). model numbers, See See In re Dana Corp. , 12 USPQ2d 1748 (TTAB 1989). or grades, See See In re Union Oil Co. , 33 USPQ 43 (C.C.P.A.1937). because these are not distinctive enough and do not indicate the origin of the goods in question. Regular gas, also known as “87 octane,” also cannot be trademarked because it doesn’t tell you whether that gas comes from Exxon, Shell, or BP. Yet despite the above, one of the most iconic trademarked numbers is 501. Originally, the number 501 was simply the lot number Levi’s assigned to the famous copper-riveted waist overalls. But over time, 501 acquired meaning in the minds of consumers and came to be very strongly associated with Levi’s brand jeans. How otherwise un-trademarkable symbols (or words and designs) can acquire secondary (trademark) meaning will be discussed in the next section. A label for Levi’s “501” jeans, another example of a number that gained trademark protection. (credit: The original uploader was Ludovic Glucksman at French Wikipedia via Wikimedia Commons / CC BY 1.0) As for scents , the fundamental case for trademarking these came about when the USPTO denied Celia Clarke’s request in 1990 for a trademark for scented yarns and threads with a “fresh, floral fragrance reminiscent of Plumeria blossoms.” She appealed, and the Trademark Trial and Appeal Board overruled the examiner, granting her a trademark for the scent. “[F]ragrance is not an inherent attribute or natural characteristic of applicant’s goods but is rather a feature supplied by applicant,” the board noted. “Moreover, applicant has emphasized this characteristic of her goods in advertising, promoting the scented feature of her goods. Applicant has demonstrated that customers, dealers and distributors of her scented yarns and threads have come to recognize applicant as the source of these goods. . . . In her advertisements and at craft fairs, applicant has promoted her products as having a scented nature. We believe that applicant has presented a prima facie case of distinctiveness of her fragrance mark.” In re Clarke, 17 U.S.P.Q.2d 1238 (T.T.A.B. 1990) Retrieved from http://ipmall.info/hosted_resources/TTAB_Decisions/TTAB_Appeal_758429.asp On the other hand, a trademark cannot be granted for any scent that serves a function other than identifying the product’s source. The scent of perfumes and air fresheners, therefore, cannot be registered, nor can the sulfurous smell that serves as a warning for natural gas leaks. Still, there remains a good deal of uncertainty about when a scent is trademarkable and when it is not. Consider the world-famous Cinnabon smell—that sweet, sugary, cinnamon-infused scent that is absolutely unmistakable (if not also irresistible). But it is not trademarked because even though it is certainly distinctive, it cannot be easily distinguished from the smell of cinnamon buns made by any number of other bakeries. Sounds can also be trademarked provided they indicate the source of the product or service with which they are associated, and indeed, there are approximately 700 trademarked sounds registered at the USPTO. See Constine, J. (2011, December 20). Don’t Let Your Company’s Sound Be Stolen, Trademark it With Trademarkia . Retrieved from http://techcrunch.com/2011/12/20/tradmark-sound-trademarkia/ These include Tarzan’s Yell, the THX theme heard at the beginning of a movie, MGM’s roaring lion, America Online’s “You’ve got mail” announcement, the sequence of chimes heard with the display of the NBC logo on TV, and, naturally, the sound of a duck quacking “Aflac!” for the American Family Life Assurance Company. Designs and Trade Dress A design , like a logo, can also be trademarked, provided it distinguishes the origin of the product or service from any other source or producer. In these trademarks, the logo must be unique and consist of more than simple stylization. The Pepsi logo has been tweaked a few times since 1969 but the overall design has remained recognizable and distinct. (credit: Mike Mozart via flikr / CC BY 2.0) Bacardi for using a similar stylized “O” on its label for orange-flavored vodka. The court ruled against Geogri, however, because its design consisted merely of a stylized symbol that had not acquired a distinguishing (or secondary) meaning in the minds of consumers that enabled them to identify the producer. Star Industries, Inc. v. Bacardi & Co., LTD. , 412 F.3d 373 (2d Circuit, 2005) Retrieved from http://bulk.resource.org/courts.gov/c/F3/412/412.F3d.373.04-1753-.04-0831-.html Examples of pure trademarked designs, without any associated words, include Nike’s “Swoosh” and Apple’s famous logo of an apple with a bite taken out of it. This is why design trademarks often take a “design plus words” approach, as in the trademarked Lacoste logo featuring the word “Lacoste” above the famous green alligator. Trade dress , on the other hand, refers to the overall appearance of a product or service that indicates its source. Trade dress can include features such as size, shape, color or color combinations, texture, graphics, or even particular sales techniques. The key to claiming trade dress protection is that the attributes must be distinctive. For example, Taco Cabana has trademarked its distinctive and “festive eating atmosphere having interior dining and patio areas decorated with artifacts, bright colors, paintings and murals,” and won an infringement case against a competitor restaurant called Two Pesos. By creating a theme that was similar to Taco Cabana, Two Pesos created confusion in the minds of consumers. 932 F.2d 1113, 1117 (CA5 1991), derived from: http://caselaw.lp.findlaw.com/scripts/getcase.pl?court=us&vol=505&invol=763 A design trademark may be one part of a product’s trade dress, but it is distinct from trade dress because it only covers the stylization of words, letters, numbers, or of a specific design like the Lacoste green alligator. Imagine that an Apple competitor opened a retail store with the same colors, lighting, atmosphere, and overall look and feel as the Apple store but sold their own products. The goal would not be to stop the sale of the goods, which are not necessarily infringing any of Apple’s design trademarks or patents, but to stop the competitor from infringing the look and feel of the Apple store. In this case, Apple would file a trade dress suit. Both design trademarks and trade dress are different from design patents. Although all three cover only nonfunctional designs and appearances, design patents strictly protect only the new and original ornamental design of an article of manufacture, and the actual drawing of a design patent limits what is protected. A design trademark, on the other hand, protects a particular word, name, symbol, or design used in commerce to distinguish a product’s source. And trade dress protects the overall appearance of the product and can include anything that gives a product or service meaning and distinguishes it from those of any other producer. A design patent might protect the new and original ornamental design of a lamp, for example, so long as that appearance does not affect the lamp’s function. A design trademark would protect the words or symbols used on the lamp that identify it as coming from a particular producer. And trade dress protects the overall “look and feel” of the lamp. Sometimes both forms of protection can be obtained, providing an extra advantage to the owner of these rights. Examples of products with both design trademarks and design patents include the Dustbuster vacuum cleaner, the Pepsi bottle, and the Honeywell round thermostat.", "section": "The Subject Matter of Trademarks", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Spectrum of Distinctiveness Learning Objectives After completing this section, you will be able to Discover the elements of distinctiveness within trademarks. Identify the various kinds of marks used. The fundamental and overriding requirement for a trademark is distinctiveness . The requirement for distinctiveness is analogous to the requirement for novelty in patent rights and originality in copyright. Without distinctiveness, there can be no trademark. As Miller and Davis note, “Naturally, a trademark must be distinctive if it is to serve the function of identifying the origin of goods and thereby avoid confusion, deception, or mistake. If a trademark is to protect purchasers from confusion over what they are purchasing, then the trademark somehow must be recognizable, identifiable, and different from other marks.” Op. cit., Miller and Davis. Some trade and service marks achieve distinction via their inherent nature—Nike’s curved “Swoosh” check mark suggesting speed and agility, for example. But other marks gain distinctiveness as a result of marketing, eventually forming a powerful association over time in the minds of consumers. As an example, the term “Raisin Bran” is merely descriptive of the foods used in the cereal and would not be eligible for trademark registration had Kellogg Company not demonstrated through evidence of use (including sales, advertising expenditures, and consumer surveys) that the buying public had come to distinctively associate Raisin Bran with this particular Kellogg’s cereal. The public’s distinct association of a trademark to a company is known as secondary meaning, and that is something that can only be established over time. An understanding of secondary meaning is crucial when discussing the spectrum of distinctiveness. In Abercrombie & Fitch Co. v. Hunting World, Inc. in 1976, Judge Henry Jacob Friendly established five basic categories of marks along a spectrum of distinctiveness, ranging from “fanciful” marks that are inherently distinctive on one end and on the other end “generic” marks that are never distinctive and thus not eligible for trademark registration. Abercrombie & Fitch Co. v. Hunting World, Inc. , 537 F.2d 4, Court of Appeals. Retrieved from http://scholar.google.com/scholar_case?case=9011105700430131407&q=abercrombie+%26+fitch+v.+hunting+world&hl=en&as_sdt=2,38&as_vis=1 Fanciful Marks Fanciful marks are invented words, symbols, or devices that have no relation to the good or service being sold and have no meaning other than to distinctly identify the product or service and distinguish it in the minds of consumers from those of any other vendor. “Xerox” is a good example of a fanciful mark, as are “Google” and “Kodak.” Fanciful marks are considered the strongest type of mark and are prima facie registrable with the USPTO. Arbitrary Marks Arbitrary marks are real words in common usage that have no descriptive relationship to the product or service being sold. Examples of arbitrary marks include “Apple” (for the computer company), “Oracle” (for the software company), and “Galaxy” (for the mobile phone). Arbitrary marks are also unreservedly eligible for trademark registration. Suggestive Marks Suggestive marks are marks that suggest or imply a quality or characteristic of the goods and services being sold. They require imagination, insight, or perception on the part of the consumer as to the nature of the article. Derived from: http://www.bitlaw.com/trademark/degrees.html Examples include “iPad” for the tablet computer and “Coppertone” for the sunscreen lotion. A suggestive mark is the minimum required for a mark to be unconditionally registrable absent a secondary meaning. Or in the words of Judge Friendly, “The validity of the mark ends where suggestion ends and description begins.” Op. cit., Abercrombie & Fitch Co. v. Hunting World, Inc. From this point on along the spectrum of distinctiveness, things get a bit tricky. Descriptive Marks A descriptive mark explicitly describes the purpose, nature, or an attribute of a product or service and is, therefore, not eligible for trademark registration unless a secondary meaning or association has been developed in the public’s mind through usage. United States Patent and Trademark Office. (2011, January). Trademark Manual of Examining Procedure (TMEP) - 8th Edition . Retrieved from http://tess2.uspto.gov/tmdb/tmep/1200.htm Ineligible descriptive marks include “Lightweight” and “Faster.” However, if a descriptive mark takes on a secondary meaning in the public mind—“Sharp” televisions, for example, or “Windows” for windowing software—then it can be eligible for trademark registration. The bar against descriptive marks is designed to protect for public use common concepts and language that everyone needs to use. Imagine having to pay the coiner of the term “reverse mortgage” every time you wanted to describe such a financial arrangement. It would create a nightmare of social costs, which can be prevented simply by allowing the descriptive term to remain in the public domain. The bar against descriptive marks spotlights the overall social purpose of trademarks, which is to prevent fraud and confusion in the market while not conferring a monopoly on anyone. Generic Marks The last and least distinctive category of marks are generic marks that are simply the common name for the goods and services being sold. Examples of generic marks might be “Aspirin” for the analgesic, or the use of the word “Baskets” for a basket store without any accompanying logo or other design element to distinguish from a merely generic description of the items sold. A generic mark is never eligible for registration no matter how much evidence a mark owner offers that it has acquired a secondary meaning through advertising and marketing. Ironically, a product or service can become so successful in the marketplace that the public begins to associate its trademark with an entire category of similar products and services. When this happens, a valid trademark can become a generic name and the trademark will be lost, as happened with both “Cellophane” and “Aspirin.” To prevent this from happening, companies like “Kleenex,” “Xerox,” and more recently “Google” have gone to great legal and advertising expense to prevent the generic misuse of their trademarks so these remain valid. (credit: Microsoft via Wikimedia Commons / Public Domain) There are many companies that sell aspirin, but aspirin itself can no longer be trademarked. Adobe, for example, sent emails to many web authors advising them to discontinue using the term “photoshopped” and instead say that their photos were “modified by Adobe Photoshop software.” Similarly, Xerox spent heavily on advertisements warning that “you cannot Xerox a document, but you can copy it on a Xerox brand copying machine.”", "section": "The Spectrum of Distinctiveness", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Bars to Trademark (credit: Amazon via Wikimedia Commons / Public Domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the bars to trademark. Dissect criteria for trademark registration. The Prior Use Bar No one can register a trademark if it has been used by other parties prior to its use by the applicant. Indeed, if the applicant uses such a mark, he or she may be liable for trademark infringement. 15 U.S.C. §1115. The only exception to the prior use bar is when the mark has been used in an entirely different market or field of business, as in the trademark “Progressive” granted to two companies, one a backpack manufacturer and the other an auto insurance company. The Functionality Bar To be trademarked, no word, symbol, design, device, scent, or sound may purely or primarily serve a functional purpose. Nor can it be trademarked if its absence in or on the product inflates its cost or reduces its quality. Inwood Laboratories Inc. v. Ives Laboratories, Inc. , 456 U.S. 844 (1982) Retrieved from http://supreme.justia.com/cases/federal/us/456/844/case.html Thus as noted earlier, the scent of a perfume cannot be trademarked because the core requirement of a perfume is that it have a pleasant and distinctive smell. The design of a chair presents an interesting dilemma, however. Does the design enable a person to sit—i.e., does it have a functional purpose? Or does the design distinctively mark an otherwise perfectly functional chair as coming from an identifiable producer? This “chicken and egg” question has confronted many applicants, trademark examiners, judges, and juries over the years. The issue is usually decided by asking whether the appearance of a product or its components is inspired more by design or by function? The issue is most easily decided when the functionality of an item resides in a specific part of the product, and the design elements are found in other parts of the product. A great example of this is the “A Christmas Story Leg Lamp” based on the classic 1983 film comedy. The functional part of the lamp is its electronics and light fixture sitting atop the base. The base, however, is in the shape of a woman’s stocking-clad leg, and is thus clearly a design feature that distinguishes the lamp from any other on the market, and it is trademarked (No. 77105065). Subject Matter Bars In addition to prior use and functionality, certain kinds of subject matter are generally not eligible for trademark registration. These are surnames, geographic marks, and ornamental, immoral, or offensive marks. United States Patent and Trademark Office.(2012, March 09). Frequently Asked Questions About Trademarks . Retrieved from http://www.uspto.gov/faq/trademarks.jsp Surnames or family names such as “Smith” and “Johnson” cannot be trademarked except under certain conditions. The USPTO assesses five factors in determining whether a surname is eligible for a trademark: Whether the surname is rare. Whether the term is the surname of anyone connected with the applicant. Whether the term has any recognized meaning other than as a surname. Whether it has the “look and feel” of a surname. Whether the stylization of lettering is distinctive enough to create a separate commercial impression United States Patent and Trademark Office. (2011, January). TMEP 1211.01 “Primarily Merely A Surname” . Retrieved from http://tess2.uspto.gov/tmdb/tmep/1200.htm “If the mark’s character as a surname predominates in terms of its ‘primary significance to the purchasing public,’ then it is prohibited,” write Miller and Davis. Op. cit., Miller and Davis. But over time, if the surname becomes associated in the public mind with the distinctive origin of products or services, then it may be eligible for a trademark, as is the case with “Sears” and “Macy’s.” Macy’s the brand name of the department store chain—is an example of a surname that has become eligible for trademark protection. (credit: photograph by Mike Mozart via flikr / CC BY 2.0) Geographic marks must also be evaluated for eligibility on the basis of several factors. If a geographic mark is simply descriptive , the following tests apply: The primary significance of the mark is a generally known geographic location. The goods or services originate in the place identified in the mark. Purchasers would be likely to believe that the goods or services originate in the geographic place identified in the mark. United States Patent and Trademark Office. (2011, January). TMEP 1211.01(a) “Primarily Merely A Surname.” Retrieved from http://tess2.uspto.gov/tmdb/tmep/1200.htm The test above determines whether there is a literal association to the name or not. For example, if an entrepreneur launches a company called “Los Angeles Shoes” to produce shoes in Los Angeles, the name would not pass the test for trademark eligibility because the primary significance of the mark is that it is a generally known location, the product is produced in the location stated in the mark, and consumers would believe the shoes were made in Los Angeles. The goal of the bar against geographically descriptive marks, then, is to protect one party from seizing ownership of a geographic term that ought to remain in the public domain. If a geographic mark is deceptively misdescriptive , however, the test is as follows: The primary significance of the mark is a generally known geographic location. The goods or services do not originate in the place identified in the mark. Purchasers would be likely to believe that the goods or services originate in the geographic place identified in the mark. The misrepresentation is a material factor in a significant portion of the relevant consumer’s decision to buy the goods or use the services. United States Patent and Trademark Office. (2011, January). TMEP 1211.01(b) “Primarily Merely A Surname.” Retrieved from http://tess2.uspto.gov/tmdb/tmep/1200.htm The goal of this test for geographically misdescriptive marks is to prevent the confusion and deception of the consumer. For example, if an entrepreneur launches a fashionable shoe business called “New York Shoes” but actually manufactures the shoes in China, he will not receive a trademark for the name because it will likely confuse or deceive consumers. Sometimes, however, a geographic name may be trademarked, as was the case with the online retailing giant’s trademark “Amazon.” In this case, the geographic name “Amazon” is not indicative of the source of goods, nor are consumers under the impression that the goods sold by the retailer come from the Amazonian region of South America. In addition, the geographic nature of the name “Amazon” is not a significant factor in whether or not consumers decide to purchase books, clothing, electronics, or anything else from the company. Nor can ornamental , immoral , or offensive marks be trademarked. Ornamental marks such as a “smiley face” logo are merely decorative and are too vague to distinguish the origin of a product or service. Immoral or offensive marks—e.g., an online dating service with a logo depicting two naked people having sex—also cannot be registered.", "section": "Bars to Trademark", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Establishing Trademark Protection Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the reasons for establishing trademark registration. Understand the process of trademark protection. Establishing Your Trademark Protection Before reading this section, please watch the overview video below covering the “spectrum of distinctiveness” and other fancy-sounding legal terms and what they really mean in the real world of commerce and consumerism. As in the case with copyrights, trademarks do not necessarily have to be registered with the federal government, but doing so has benefits. The owners of unregistered trademarks have the exclusive right to use the mark concerning similar goods and services in the geographic area of actual use of the mark, the right to bring civil action against infringers, and protection against false advertising. Unregistered trademarks are usually identified by the “TM” symbol displayed on the product, package, or advertising used to promote them. Trademarks formally registered with the USPTO, however, receive additional benefits: A legal presumption of ownership of the mark and exclusive right to use the mark nationwide on or in connection with the goods/services listed in the registration. Public notice of claim of ownership of the mark. The ability to bring an action concerning the mark in federal court. The use of the U.S. registration as a basis to obtain registration in foreign countries. The ability to record the U.S. registration with the U.S. Customs and Border Protection (CBP) Service to prevent importation of infringing foreign goods. The right to use the federal registration symbol ® Listing in the United States Patent and Trademark Office’s online databases. Derived from: http://www.uspto.gov/faq/trademarks.jsp#_Toc275426681 Because registration costs money, many small businesses choose to rely upon the common law protections afforded trademarks, especially when just starting up. A case in point was Google, which used an unregistered trademark for its first six years in operation. Only in 2006 did the company formally apply for a registered trademark for “Google.” It was registered in 2012. But trademark protection can be vital to a small business, as one recent case amply demonstrates. Payam “Peter” Tabibian first registered the 1950s-style red, white, and yellow logo for his start-up Z-Burger chain in 2007, a few months before he opened his first restaurant the next year in a hip Washington neighborhood. As the New York Times reported, “his first restaurant was an immediate hit, attracting students from nearby American University. The place [later] drew public praise when it gave free food to federal workers who were furloughed from their jobs during government budget cutbacks.” But Mr. Tabibian eventually fell out with his partners, who then tried to stop him from continuing to use his Z-Burger brand with his expanding chain of restaurants; they also demanded he transfer the trademarks to them. But because Mr. Tabibian had done his homework and taken the time to properly register his trademarks, a federal judge ruled in August of 2015 that he was the legitimate owner of the trademarks and could continue to use them. As James Gibson, law professor at the University of Richmond School of Law, told the New York Times , the Z-Burger case shows why “it is very important early on to pick a trademark that’s going to work, and make sure ownership is sewn on. That’s particularly true if nobody knows who you are and you’re operating in a limited area. The federal trademark gives you a lot of nationwide rights.” In order for your trademark to be eligible for registration with the USPTO, however, you must actually use it in conjunction with commercial activity—i.e., with the marketing and sale of products and services—or be about to use it within six months. Absent the selling of athletic shoes and other sports attire, Nike’s $20 billion “Swoosh” logo would be nothing more than a worthless doodle. When applying for trademark registration, the applicant must file an affidavit attesting to the date the mark was first used in commerce as well as a specimen showing how the mark was first used, whether in advertising or on the product in a store setting. It is imperative that the applicant identify the earliest provable date of first use in commerce, to lessen the likelihood that another party can claim prior use of that mark and invalidate the trademark. The USPTO also offers an “intent-to-use” application, which allows an entity to apply for a trademark that is not yet used in commerce. “If you have not yet used the mark but plan to do so in the future, you may file based on a good faith or bona fide intent to use the mark in commerce,” notes a USPTO publication. “A bona fide intent to use the mark is more than an idea, [but] less than market ready. For example, having a business plan, creating sample products, or performing other initial business activities may reflect a bona fide intent to use the mark.” Protecting Your Trademark: Basic Facts About Trademarks , U.S. Patent and Trademark Office, derived from: http://www.uspto.gov/trademarks/basics/BasicFacts.pdf The mark must then be put into use within six months of receiving a “notice of allowance” from the USPTO or the applicant risks having to pay extension fees or losing the mark entirely. If the trademark is still in commercial use five years after registration, the owner is eligible to receive an additional protection known as “incontestability,” which immunizes the mark from many challenges, including challenges to validity, ownership, registration, and descriptiveness. (Incontestable marks can still be challenged on some grounds, such as genericism, functionality, and abandonment.) To receive incontestability status, a § 15 Declaration must be submitted to the USPTO. Once incontestability is achieved, no one can contest the validity, ownership, or registration of the mark, nor can anyone contest the owner’s exclusive right to use the mark. An individual or a corporate entity can register a mark. A trademark can be assigned to others in the event of purchase or acquisition by another entity. The §15 Declaration must include: The registration number and the date of registration. The fee for each class of goods/services in the registration to which the Declaration pertains. A statement that declares: -The mark has been in continuous use in commerce for a period of five years and is still in use in commerce -No final decision exists adverse to the owner’s claim of ownership of the mark for the goods/services, or to the owner’s right to register the mark or to keep the same on the register -No pending proceeding exists involving the claimed rights in the USPTO or in the courts A signed and dated affidavit or declaration under 37 C.F.R. §2.20 United States Patent and Trademark Office. (21 August, 2012). Maintain/Renew a Registration: How to Keep a Registration Alive . Retrieved from http://www.uspto.gov/trademarks/process/maintain/prfaq.jsp There are other reasons why an owner might assign trademarks to another party, including a business name change, a security agreement, a license, a lien, as collateral for a loan, or as a result of a bankruptcy procedure. Ford used its trademarks as collateral for a $23.5 billion loan. Ford was still able to use its trademarks, but if the company had defaulted on the loan, the trademarks would have been assigned to the lender. CBS News. (23 May, 2012). Ford Regains Assets, Including Blue Logo, After Credit Upgrade . Retrieved from http://www.cbsnews.com/8301-505164_162-57440003-10391734/ford-regainsassets-including-blue-logo-after-credit-upgrade/ Just like tangible assets, trademarks and other intellectual property such as patents and copyrights often have enormous value. In fact, some sources estimate that in contrast to 40 years ago, when plant, equipment, and other tangible assets comprised 80 percent of the market value of most public companies, today it is intangible assets like intellectual property, business methods, and know-how that make up roughly 80 percent of the value of public companies. “Intangible Asset Market Value,” Ocean Tomo, Retrieved from: http://bit.ly/1gldnWL The official logo of the Ford Motor Company. Ford was still able to keep its trademarks, as long as it didn’t default on the loan. (credit: JD Hancock via flikr / CC BY 2.0) Trademarks can also be licensed to others. In 2012, licensed trademarks generated $5.45 billion for North American owners, reported the Licensing Industry Merchandisers’ Association. That same year, the top 150 global brand licensors earned $230 billion in sales of trademarked products, with the Walt Disney Company alone accounting for nearly $40 billion in sales. Abandonment of a mark results in loss of ownership and the associated rights of the mark. For a mark to be considered abandoned, it must be discontinued from active use in commerce with no intent to resume the commercial use of the mark. Evidence of nonuse for three consecutive years is usually considered to be sufficient proof of abandonment. Upon abandonment, the trademark owner loses the right to prevent others from infringing the mark.", "section": "Establishing Trademark Protection", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Trademark Infringement Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the factors involved in trademark infringement. Understand the basis for determining similarity. Trademark Infringement and Remedies Before reading this section, please watch the overview video below covering similarity, market confusion, vicarious infringement, and getting back what’s yours. The purpose of trademarks is to enable consumers to distinguish the source of products and services as well as help businesses defend the quality and reputation of those goods. Trademarks benefit society by protecting consumers and businesses alike, and by preventing confusion in the marketplace. This principle lies at the heart of the trademark system. It is also the basis on which the courts rule on claims of trademark infringement. The most common way that trademark infringement causes confusion is through similarity . In the words of the Lanham Act, no trademark may be registered “which so resembles” another name or mark that it will be likely “to cause confusion, or to cause mistake, or to deceive.” See 15 U.S.C. § 1052 Retrieved from http://www.law.cornell.edu/uscode/text/15/1052 To determine similarity, the mark must be evaluated as a whole rather than through its individual components. This is important because there are only a limited number of parts—words, names, shapes, symbols, or devices—that can be used separately or together to create a unique and distinctive trademark that indicates the origin of goods. The courts generally look at five key factors to determine if a defendant’s use of your mark is likely to cause confusion among consumers. The two most important are: The similarity in the overall impression created by the two marks (including the marks’ look, phonetic similarities, and underlying meanings) The similarities of the goods and services involved. But the court also looks at three other factors: The strength of your mark. Any evidence of actual confusion by consumers. The intent of the defendant in adopting its mark. The basis for determining similarity, again, is not an assessment of the similarity between each component of two trademarks but of their totality as seen and experienced by the consumer. And the key test for similarity is resemblance , not sameness . In short, two marks do not have to be exact mirror images of each other to be legally similar. According to a 2003 decision by the U.S. Court of Appeals for the Federal Circuit, “Similarity is not a binary factor but is a matter of degree.\" In re Coors Brewing Co., Fed. Cir. 2003 Retrieved from: http://www.ipo.org/AM/Template.cfm?Section=Federal_Circuit_Opinions&ContentID=4174&template=/CM/ContentDisplay.cfm. Each and every attribute of a mark need not be replicated exactly by those of another mark to be deemed similar. But the more one mark’s attributes are similar to those of another, the greater the likelihood that there is legal similarity between the marks as a whole. The social networking site LinkedIn, for example, sports a logo made up of the joined words “Linked” and “in” displayed in a white font with the “in” component surrounded by a blue colored square with rounded edges. If a new networking site for professionals was launched that featured a logo with the same words except that the “in” component was surrounded by a red colored square, there would likely be enough similarity between the two logos to justify a case for infringement. The colors of one component of the logo may be different, but when the concept, wording, font style, and design are considered as a whole, any judge or jury would probably find the similarity between the marks so substantial as to constitute infringement. But similarity is not the only basis for assessing infringement. The question is also whether any similarity between marks is likely to cause confusion in the minds of consumers. This takes into account such factors as the similarity of the goods and services on which the two marks are being used. If a company that made metal chains called itself “LinkedIn,” that would less likely cause consumers to believe that the chains came from the same source as the social networking site, because the manufacture of chains is a very different line of business than running a social networking site. An entity can be guilty of contributory infringement if it intentionally encourages the infringement of a valid mark by a third party. One can also be liable for contributory infringement if one continues to produce or distribute a product with knowledge that the beneficiary is infringing a mark. As the Supreme Court held in the 1982 case Inwood Labs., Inc. v. Ives Labs., Inc. , “If a manufacturer or distributor intentionally induces another to infringe a trademark, or if it continues to supply its product to one whom it knows or has reason to know is engaging in trademark infringement, the manufacturer or distributor is contributorily responsible for any harm done as a result of the deceit.” Inwood Labs., Inc. v. Ives Labs., Inc. , 456 U.S. 844, 854 (1982) Retrieved from http://scholar.google.com/scholar_case?case=5946191720195736097&hl=en&as_sdt=2&as_vis=1&oi=scholarr. “ If a manufacturer or distributor intentionally induces another to infringe a trademark, or if it continues to supply its product to one whom it knows or has reason to know is engaging in trademark infringement, the manufacturer or distributor is contributorily responsible for any harm done as a result of the deceit .” Inwood Labs., Inc. v. Ives Labs., Inc. , 456 U.S. 844, 854 (1982) Retrieved from http://scholar.google.com/scholar_case?case=5946191720195736097&hl=en&as_sdt=2&as_vis=1&oi=scholarr. - Inwood Labs., Inc. v. Ives Labs., Inc. Another type of infringement is vicarious infringement . The definition of vicarious infringement is somewhat convoluted, but Cornell University’s Legal Information Institute describes it thusly: “A person may be held liable for the infringing acts committed by another if he or she had the right and ability to control the infringing activities and had a direct financial interest in such activities. The existence of direct infringement is required to establish a claim of vicarious infringement; however, it is not necessary for the alleged infringer to have intent or knowledge of the infringement.” Derived from: http://www.law.cornell.edu/wex/vicarious_infringement. Vicarious infringement most often occurs on Internet sites that allow outside parties to post or upload files. One such example was Sega Enters., Ltd. v. MAPHIA ., in which third parties uploaded unauthorized games that displayed the Sega mark to the Maphia site with the knowledge and consent of—and to the profit of—Maphia owners. Finally, there is a form of harm called trademark dilution , which is described by the International Trademark Association as “the weakening of a famous mark’s ability to identify and distinguish goods or services, regardless of competition in the marketplace or the likelihood of confusion. Dilution typically occurs as the result of blurring or tarnishment of the famous mark. . . . The concept of dilution developed from the idea that because some marks are so well-known and famous, they deserve an extra level of protection beyond the likelihood-of-confusion analysis. Dilution theory seeks to prevent the coexistence of a mark that is sufficiently similar to a famous mark, regardless of the goods and/or services associated with the allegedly diluting mark.” The Federal Trademark Dilution Act of 1995 and the Federal Dilution Revision Act of 2006 created a federal cause of action for trademark dilution that is separate from infringement. Generally speaking, an owner of a trademark eligible for dilution protection can prevent another company from using that mark no matter how dissimilar the goods and services of the two companies are. That makes dilution protection potentially broader in scope than infringement protection. After the 2006 revision, however, only marks that are “widely recognized by the general consuming public of the United States” are eligible for dilution protection, which means that only a very small percentage of trademarks used in the United States—undoubtedly less than 1 percent—qualify for that protection. Google has protection against dilution. Your local dry cleaner does not.", "section": "Trademark Infringement", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Trademark Remedies Learning Objectives After completing this section, you will be able to Explain remedies for trademark infringement. Discuss effects of infringement. Remedies for trademark infringement are similar to those available to owners of other intellectual property, including the possibility of receiving monetary damages for lost profits and injunctive relief. But even more so than is the case with patent and copyright owners, trademark owners almost invariably insist on injunctive (e.g. prohibiting continued sales) to cure the infringement. That’s because when a trademark is infringed, the biggest loss to the owner is not necessarily revenue but the potential damage to the reputation of the brand in the minds of consumers. Imagine, for example, that a manufacturer in Bangladesh started shipping substandard athletic shoes with the Nike “Swoosh” on them into the U.S. market. The loss of revenue resulting from U.S. customers mistakenly buying the Bangladeshi manufacturer’s counterfeit shoes might not amount even to a rounding error on Nike’s books. But if customers began to lose trust in the “Swoosh” symbol as a reliable indicator of Nike’s quality design and manufacturing, the damage to Nike’s brand and future profits could be significant. The company would want to secure an immediate injunction against the importation of the offending shoes and thereby stop the ongoing damage to its trademark and brand. Incidentally, in cases where the products being imported are not patented or copyrighted, the courts may only require the importer to stop use of the mark, but allow for the continued importation of the product. See William R. Warner & Co. v. Eli Lilly & Co. , 265 U.S. 526 (1924) Retrieved from http://caselaw.lp.findlaw.com/scripts/getcase.pl?court=us&vol=265&invol=526. In addition to injunctive relief, monetary damages may also be awarded in trademark infringement cases. Monetary damages are primarily aimed at compensating trademark owners for lost profits due to the infringing activity, and may be trebled if the infringement is deemed intentional. The courts may base an award on any or all of the following measures: The defendant’s profits, either as an indicator of the plaintiff’s loss or under an unjust enrichment theory. Actual business damages and losses suffered by the mark owner as a result of the infringement, including lost profits and the cost of notifying customers. Punitive damages to punish the infringer (available in state courts only) Reasonable attorneys’ fees incurred by the mark owner to prosecute the case.", "section": "Trademark Remedies", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Fair Use of Trademarks (credit: Kellogg's via Wikimedia Commons / Public domain) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Discuss fair use of trademarks. Identify examples of fair use cases. Not every use of a trademark is infringement. Individuals and entities may be permitted the fair use of another’s trademark under two conditions. These are known as nominative fair use and classic fair use . Nominative fair use covers many occasions on which a party other than the trademark owner is using the mark another party to refer to genuine goods or services. An example of nominative fair use is when an auto repair shop advertises that it repairs BMWs and Hondas. It is using the mark “Honda” to refer to cars genuinely produced by the Honda Motor Company, and simply asserting that it is able to conduct repairs on those cars. Another example of nominative fair use is use of a competitor’s trademark in comparative advertising. When Verizon advertises that it has better coverage than AT&T, it is making nominative fair use of AT&T’s mark because it is actually referring to AT&T’s services. Under nominative fair use, the entity using the trademark is permitted to use only so much of the mark as is necessary to identify the good or service to which it is referring, and cannot imply any sponsorship or endorsement by the mark holder (unless, of course, the repair shop really is a BMW- or Honda- approved repair facility). Another example is the use of another’s trademark for the purpose of a product review. Classic fair use occurs when a trademark is used in good faith for its primary meaning, and no consumer confusion is likely to occur. Classic fair uses typically involve marks that are descriptive. For example, even though Kellogg’s has gained secondary meaning for the mark “All Bran,” another cereal manufacturer might be able to describe its cereal as “all bran,” if indeed it consists entirely of the hard outer layers of cereal grains. Although fair use of trademarks is in many ways similar to the fair use of copyrights, there are differences. Under copyright law, you can use a copyright for the purpose of parody. You can also use trademarks for the purpose of parody, but whoever does so must be very careful to avoid confusion in the marketplace and diluting or tarnishing the trademark in question.", "section": "Fair Use of Trademarks", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Introduction (credit: modification of work “hush!” by Pixel Addict/flikr.com, CC BY 2.0)", "section": "Introduction", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Trade Secret Protection (credit: modification of work by Michael Galpert via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Define trade secrets. Identify the advantages and disadvantages of protecting intellectual property through trade secrets. What Is a Trade Secret? Trade secret law is a source of protection for intellectual property that serves as an alternative to patent or trademark law. Whereas patent and trademark law require that the intellectual property to be protected be publicly “disclosed” (for example, through a patent application), trade secret law requires precisely the opposite—that is, that the intellectual property to be protected not be publicly disclosed. The subject matter of a trade secret may be virtually any information that is of value as a result of not being generally known. There is enormous economic value in trade secrets—for companies and countries. A study released in March of 2014 estimated that trade secret misappropriation costs the world’s top 40 economies between 1 percent and 3 percent of their gross domestic product each year. “ Economic Impact of Trade Secret Theft ,” PricewaterhouseCoopers, retrieved from: http://pwc.to/1sVx3AP Unlike copyright and patent law, there is no formal requirement of “novelty” or “tangibility” under trade secret law. Rather, trade secret protection is extended to information that has independent economic value by virtue of not being generally known or readily ascertainable by others, and which has been subject to reasonable efforts to avoid public disclosure. Advantages and Disadvantages of Trade Secret Law There are both advantages and disadvantages to protecting intellectual property through the use of trade secret law. The decision of whether to use trade secret law as opposed to other legal means of protecting knowledge or information is governed primarily by the nature of the intellectual property to be protected. Advantages One of the main advantages of trade secret law is that it provides indefinite future protection. Unlike the 20-year time limit that underlies the protection granted to a patent holder, there is no definite time limit placed on the protection granted to a trade secret owner. This indefinite future protection granted to trade secrets is appealing, assuming that the intellectual property to be protected is likely to remain generally unknown well into the future. For example, if the intellectual property to be protected is a method of manufacturing a product that can be determined from examining the product, then the best way to protect the new method of manufacture might be through a patent. On the other hand, if the new method of manufacturing the product cannot be determined from examination of the product, then the best way to protect the intellectual property might be to treat it as a trade secret. Disadvantages Although there is no definite expiration of the protection granted to trade secrets, the protection prohibits only the disclosure or use of the trade secret by one to whom the secret was disclosed in confidence. Unlike patent law, trade secret law does not offer any affirmative protection against the use of the same intellectual property that is independently derived or reverse engineered by a competitor. Consequently, if the intellectual property to be protected is a new method of manufacturing a product, and if that method of manufacture is ascertainable from an examination of the product, then the best form of protection for the intellectual property is most likely that offered by patent law. The same analysis applies to intellectual property that is likely to be independently derived by a competitor. For as the U.S. Supreme Court noted in Bonito Boats v. Thunder Craft Boats , 489 U.S. 141 (1989). state trade secret law has never given the holder of a trade secret protection against reverse engineering by the public or a competitor. The Supreme Court commented that in order to receive protection from reverse engineering, the holder of the intellectual property must seek the protection of federal patent law. Pros and Cons of Trade Secret Law Pros Cons Trade secret law provides indefinite future protection, so long as the trade secret stays a secret. Trade secret protection has no expiration date. If someone came up with the same idea on their own, the trade secret is no longer protected by law. Trade secret protection prevents the disclosure or use of the trade secret by one to whom the secret was disclosed in confidence. Trade secret law does not give the holder of a trade secret protection from reverse engineering by the public or a competitor. Whereas patent and trademark law involve an affirmative assertion of an intellectual property right, trade secret law only actively operates after a misappropriation or threatened misappropriation of the trade secret has occurred. Due to this difference in the way trade secret law protects intellectual property, the protections given to trade secrets are largely dependent on classifications of information made by courts. Thus, the foundation and development of trade secret law in the United States is inherently tied to the statutes protecting trade secrets, and the court decisions defining and interpreting the statutory protections created for trade secrets.", "section": "Trade Secret Protection", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Foundations of Trade Secrets Law Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the roots of trade secret law in the United States. Explain the purpose of the Uniform Trade Secrets Act. Unlike patents and copyrights that are issued in accordance with federal law, trade secret protection until very recently emanated from state law. But on May 11, 2016, the federal Defend Trade Secrets Act (DTSA) was signed into law, thereby creating a federal cause of action for trade secret misappropriation that largely mirrors the current state of the law under the Uniform Trade Secrets Act (UTSA), which has been adopted by 48 states. Trade secret law in the United States is largely rooted in the English legal tradition, and was first incorporated through the court-made common law. The general consensus is that trade secret law originated in England in the early 1800s. Michael Risch, Why Do We Have Trade Secrets?, 11 Intellectual Property L. Rev. 1 (2007) (citing Restatement (Third) of Unfair Competition § 39 cmt. a (1995). Early cases dealt with trade secret concepts not in modern trade secret vernacular but instead through the guise of jurisdictional or restraint of trade terms. The trade secret concept began in American jurisprudence in the case of Vickery v. Welch , 36 Mass. 523 (1837). The Massachusetts Supreme Court first expounded on trade secret law in modern terms in Peabody v. Norfolk , 98 Mass. 452 (1868). In the 145 years since the Peabody decision, the courts, including numerous federal courts, have addressed trade secret issues and have contributed to the current body of trade secret law. However, because each state may regulate trade secret law independently, each state has developed its own legal regime, involving a mixture of both statutes and common law, to regulate and protect trade secrets. Uniform Trade Secrets Act In an effort to harmonize and standardize trade secret law in the United States, the Uniform Law Commission The Uniform Law Commission, also known as the National Conference of Commissioners on Uniform State Laws, is a nonpartisan, nonprofit organization that promotes the uniformity of law from state to state. The Commission publishes “model laws” that states are then able to adopt and enact. published the Uniform Trade Secrets Act (UTSA) in 1979. The UTSA sought to create a uniform trade secret law regime from state to state. However, the UTSA itself was not binding upon states at publication. In order for the UTSA to be successful, the states themselves needed to adopt and enact the model UTSA statute created by the commission. In 1980, Minnesota became the first state to adopt the UTSA. Since 1980, most states have adopted the UTSA, many with the 1985 amendments to the act. New York and Massachusetts remain the last states that have yet to adopt the UTSA. Although the UTSA harmonized various state law approaches to trade secrets, each state enacts the UTSA with any modifications or customizations the state legislature desires to make. Thus, although most states have adopted the UTSA, each state may have a slightly different adaptation of the UTSA. One important provision of the UTSA is section 7, which deals with the interaction of the UTSA and state law. Section 7 preempts certain state law causes of action. Section 7 “displaces conflicting tort, restitutionary, and other law…providing civil remedies for misappropriation of a trade secret.” Trade Secret Misappropriation Although this section seems to indicate that the UTSA broadly replaces all state laws dealing with misappropriation of trade secrets, there is debate as to what constitutes “conflicting tort, restitutionary, and other law.” Additionally, what it means for a common law remedy to be “based on” misappropriation of a trade secret is often contested. Owners seeking to recover damages for misappropriation generally argue that only common law causes of action that have elements identical to the UTSA are preempted, while defendants argue that any cause of action used to protect trade secrets is preempted because it is duplicative of the UTSA. Despite this potential conflict between the UTSA and state common law, this chapter focuses on the main body of trade secret law as governed by the UTSA.", "section": "The Foundations of Trade Secrets Law", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Elements of a Trade Secret Learning Objectives After completing this section, you will be able to Identify the key criteria used to qualify as a trade secret. Explain how ideas can be protected as trade secrets. To qualify as a trade secret, the information in question must meet two essential criteria. First, the information must attain its value from the fact that it is not generally known. Second, the owner of that information must take reasonable efforts to maintain its secrecy. Absent these two elements, information does not qualify as a trade secret and is not entitled to trade secret protections that prevent or remedy misappropriation under the UTSA. The UTSA defines a trade secret as “information, including a formula, pattern, compilation, program, device, method, technique, or process, that (i) derives independent economic value, actual or potential, from not being generally known to, and not being readily ascertainable by proper means by, other persons who can obtain value from its disclosure or use, and (ii) is the subject of efforts that are reasonable under the circumstances to maintain its secrecy.” Trade secrets are not limited to particular subject matters, although the knowledge or information to be protected need not take any particular form. A trade secret can be information or knowledge in the form of a formula, pattern, compilation, program, device, method, technique, or process. Although the UTSA defines what may be a trade secret, various courts interpreting the UTSA have come to different conclusions on what type of material should be considered a trade secret. For example, whereas courts have found that an insurer’s database is a trade secret under Wisconsin law, a similar database was found not to be a trade secret in Rhode Island. Compare American Fam. Mut. Ins. Co. v. Roth 485 F.3d 930, 933 (7th Cir. 2007); APG Inc. v. MCI Telecommunications Corp. 436 F.3d 294, 307 (1st Cir 2006). The Value of Secrets For information or knowledge in any of the above forms to be considered a trade secret, it must derive independent economic value because it is not generally known to, nor readily ascertainable by, other persons who can profit from its disclosure or use. Some examples of information courts have found to be trade secrets include computer software, sales information, customer information, and manufacturing formulas. However, merely because information is not known to the public does not necessarily make the information a trade secret. For example, information that is not generally known by the public but is known by different manufacturers in the same industry likely does not qualify as a trade secret. See e.g. Ruckelshaus v. Monsanto Co. , 467 U.S. 986, 1002 (1984); Speedry Chemical Products, Inc. v. Carter’s Ink Co. , 306 F.2d 328, 331 (2d Cir 1962). Material that is ascertainable through public sources generally does not derive independent economic value justifying trade secret protection. If the information in question cannot be quickly or easily ascertained from examining or testing the publicly available product, then it is more likely to be a trade secret. See Morlife, Inc. v. Perry , 56 Cal. App. 4th 1514 (1st Dist. 1997). Conversely, if the information may be discovered through public observation of the product or the company’s displays, it is unlikely to be a trade secret. See MicroStrategy Inc. v. Business Objects , S.A., 331 F. Supp. 2d 396,417 (E.D. Va. 2004). For example, customer lists are not considered trade secrets when the identity of the customers could potentially be discovered through public sources. However, identical information if not available through public sources could constitute a trade secret. Compare Inflight Newspapers, Inc. v. Magazines In-Flight, LLC, 990 F. Supp. 119, 129-30 (E.D.N.Y. 1997) (holding that the plaintiff’s customer lists were not trade secrets because the customer identity could be easily found through publicly available means, such as the Internet, trade shows, and trade directories) with North Atl. Instruments, Inc. v. Haber , 188 F.3d 38, 44 (2d Cir. N.Y. 1999) (finding that a customer list kept in confidence may be treated as a trade secret). Additionally, processes or systems that are simply a compilation of known information generally do not rise to the level of trade secrets. The courts, however, are still quite divided on this issue. (credit: modification of work by Nial Bradshaw via flickr / CC BY 2.0) Protecting Ideas as Trade Secrets In addition to information, certain ideas may constitute trade secrets. Although ideas were not protected as trade secrets under common law, the UTSA provides protection for certain novel and concrete ideas. For example, remedies for misappropriation of an idea may be permitted based on the existence of a confidential relationship. The elements that must be proven under this common theory are: (1) a novel or original idea; (2) reduced to concrete form; (3) disclosed to the defendant in a confidential relationship, i.e., one in which it would be implied that use would not be made without compensation; and, (4) used by the defendant. Protection of an idea may also be permitted on the basis of a contractual relationship with the defendant. Parties may enter into a contract to protect an idea being submitted or disclosed to another person or company. The major benefit of a contract to the submitter of an idea is evidence of a protected disclosure that is deserving of trade secret protections. The major benefit of a contract to the recipient of an idea is the establishment of the ground rules under which compensation, if any, will be payable to the submitter. Corporations that receive unsolicited ideas many times grapple with how to best protect use of those unsolicited ideas. To protect themselves from the uncertainties of trade secrets law, the idea must be converted from an unsolicited idea to a solicited idea. This may be accomplished by contacting the submitter and alerting them that the idea will be considered only with the understanding that the use of the idea, and decisions regarding compensation for that idea, rest solely with the corporation. Whether the trade secret takes the form of information or an idea, the owner of that trade secret must show not only that the trade secret was not generally known or readily ascertainable, but also that the lack of general knowledge of the trade secret conferred some value to the owner. When the owner derives a profit from licensing the use of the protected information, the value to the owner is quite apparent. However, in cases where the owner is seeking to show he was injured in the marketplace or through the loss of profits after costly research and development, the value may only become apparent by inference. But even if information is not generally known and gives the owner some value, the information is not a trade secret unless the owner takes steps to protect the secrecy of the information.", "section": "Elements of a Trade Secret", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "The Secrecy Requirement (credit: Rob Pongsajapan via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Explain the steps that businesses can take in order to protect trade secrets. Describe how trade secrets can be accessed through passive and active disclosure. The second element necessary to gain trade secret protection is evidence that the trade secret’s owner made a reasonable effort to maintain secrecy. This flexible standard set out by the UTSA is often a point of contention, which results in litigation. To determine whether a piece of information rises to the level of a trade secret, courts often engage in a highly factual inquiry into the security measures taken by the owner to protect a trade secret. For as the Supreme Court has noted, if an owner has not taken steps to protect the trade secret, their proprietary interests may be diminished. See Ruckelshaus v. Monsanto Co. , 467 U.S. 986, 1002 (1984). Under Company Lock and Key Because the UTSA may be varied by any state, the level of secrecy required varies from state to state. For example, a version of the UTSA adopted by some states contains a provision that reduces the burden of secrecy placed on the owner of a trade secret. Specifically, this version of the UTSA provides that the existence of a trade secret is not negated merely because an employee or other person has acquired the trade secret without express or specific notice that it is a trade secret if, under all the circumstances, the employee or other person knows or has reason to know that the owner intends or expects the secrecy of the type of information comprising the trade secret to be maintained. Although this provision tips the scales in favor of trade secret protection, it should not be viewed as removing the affirmative obligation the UTSA places on one seeking protection of trade secrets. In both states that have and have not modified the UTSA in this manner, the measures taken to secure the information are key to finding whether the information will be protected as a trade secret. Because trade secret protection is only given to information that is subject to reasonable efforts to maintain secrecy, every person or company that desires to protect its trade secrets under the UTSA should adopt and implement a trade secret protection plan. The specific elements of such a plan will vary depending on the nature of the intellectual property to be protected, as well as the circumstances surrounding its development and use. However, in taking reasonable efforts to protect the secrecy of the information, many different factors are considered. Because no rigid formula exists to determine if reasonable efforts to maintain secrecy are in place, courts look to many of the best practices, discussed below, to determine whether an owner of information made reasonable efforts to protect its secrecy. Protection Plans Memorializing a trade secret protection plan in writing helps to ensure that the business or person is indeed taking reasonable measures to protect the trade secret. The person or company seeking to protect its intellectual property through the use of trade secret law should maintain a written statement of its trade secret security policy. This statement can be written in the form of a policy manual and helps prevent situations in which “unwritten rules” are followed or rules are enforced in a lax manner and then eventually ignored. Moreover, should litigation become necessary, it is easier to persuade a court that the security procedures were indeed a primary concern if they are enumerated in writing. However, if security measures are merely written, but not followed, it may be difficult to prove reasonable efforts to maintain secrecy. See Lexis-Nexis v. Beer , 41 F. Supp.2d 950 (D. Minn. 1999). A trade secret protection plan should include a program for ensuring that employees are made aware of the trade secret status of information and that the employees are periodically reminded of their confidentiality obligations. Discussions between the employer and the employee may be appropriate. Writing an annual conflict of interest letter to remind management-level employees of their responsibilities in keeping information confidential may also suffice. An essential part of this program is making certain that employees are aware of and familiar with the written trade secret protection plan discussed above. Employees should also be required to sign confidentiality agreements acknowledging that they have access to trade secret information, that they will not disclose or misappropriate that information, and that they will report all disclosures. Finally, “exit interviews” should be conducted for employees leaving the company. This interview provides an opportunity to remind employees of their written obligation not to disclose or misuse any trade secret information, and to extend an open door to discuss any issues or concerns that may arise in connection with their future employment. Compare Electro-Craft Corp. v. Controlled Motion, Inc. , 332 N.W.2d 890 (Minn. 1983) (confidentiality agreement signed by employees failed to identify with sufficient particularity what were and were not trade secrets; plaintiff began conducting “exit interviews” ten days after litigation commenced) and Gordon Employment, Inc. v. Jewel , 356 N.W.2d 738 (Minn. Ct. App. 1984) (confidentiality never discussed with employees). In addition to educating employees, reasonable efforts to protect information often include physically restricting access to trade secrets. Trade secret information should be treated differently from nonproprietary information and should, if possible, be physically segregated so that it is not readily accessible. For example, it is not uncommon to restrict visitor access to sales and administrative headquarters. In addition, access to the intellectual property should be restricted to those with a need to know or access the information. Depending on the nature of the intellectual property to be protected, reasonably restricting access to trade secrets may be as simple as segregating the information in separate file drawers, or may require measures as extreme as designating an entirely separate facility to house the intellectual property. Id. If possible under the circumstances, physical security measures should be instituted, including the use of locks on doors, gates, and cabinets containing trade secrets. These physical security steps should be obvious to both employees and third parties who may have occasion to visit the area in which trade secrets are stored. Id. These types of security measures communicate that an effort is being made to protect the information. Strategies for Protecting Trade Secrets Given the ease with which documents can be reproduced, trade secrets that are reduced to writing should be treated with special care. Documents containing trade secrets should be clearly labeled with shorthand instructions that are consistent with the written trade secret protection plan. For example, documents may be marked “secret” or “confidential.” See Gemisys Corp. v. Phoenix American, Inc. , 186 F.R.D. 551, 558-62 (N.D. Cal. 1999). Access to these documents should be monitored and all persons allowed access to the documents should be informed of the meaning of the trade secret designation on the document and the relevant provisions of the written trade secret protection plan. This attention to detail should also be followed in arranging for proper destruction of the documents. Electro-Craft Corp. v. Controlled Motion, Inc. , 332 N.W.2d 890 (Minn. 1983) (no technical documents were marked “confidential”). Like trade secrets that are reduced to writing, trade secrets stored on a computer system are particularly susceptible to theft. Access to a computer system containing trade secrets should be restricted in accordance with the written trade secret protection plan and all physical computer- related items such as discs and printouts should contain the same trade secret legend used to identify documents containing intellectual property. When allowing third parties, be they members of the public or business associates, access to a facility in which trade secrets are stored or used, care must be taken to ensure that trade secrets are not inadvertently disclosed. Disclosure can occur either passively or actively. Passive disclosure might occur by carelessly leaving documents containing trade secrets in open view when business associates from another company visit your facility. Active disclosure might occur during a guided tour of the facility when a tour guide reveals the nature of a project or process the company is working on or has recently perfected. Id. (confidentiality procedures inadequate where, among other things, plaintiff allowed public tour of its plants). The type of active trade secret disclosure that can occur outside of the facility where trade secrets are housed is through the dissemination of confidential information at trade shows, in magazine articles, in publications, in press releases, or during public speeches. Such disclosures often occur unwittingly because they are made by marketing executives or mid-level managers who are not themselves instrumental in the development of the trade secret and who are often charged with a goal somewhat at odds with maintaining the secrecy of intellectual property—that is, their duty often is to publicly disclose the company’s achievements. Similar difficulties might arise when engineers or those responsible for the creation of trade secrets exchange ideas with their colleagues from other companies at professional seminars. See e.g. Mobile Med. Int’l Corp. v. United States , 95 Fed. Cl. 706, 739 (Fed. Cl. 2010) (finding that although plaintiff may have taken some measures to maintain the secrecy of its trade information, plaintiff’s assertions of confidentiality and the steps taken to protect its information were wholly undermined by its publicly displaying a model unit at a trade show). One method of curtailing such disclosures is to insist that all publications, articles, and speeches be reviewed and approved by a “filter” committee prior to dissemination. Gallowhur Chem. Corp. v. Schwerdle , 37 N.J. Super. 385, 117 A.2d 416, 423, 108 U.S.P.Q. 260 (1955) (information communicated in a public lecture revealed trade secret); Fishing Concepts, Inc. v. Ross , 1985 WL 1549 (D. Minn. 1985) (information claimed secret was revealed in article published in advertising magazine). Although the very nature of many businesses requires that a company disclose its trade secrets to prospective buyers, licensees, joint venturers, or other outsiders, this does not mean that a company must surrender all rights to its trade secrets. Rather, when the company enters into a transaction with a third party, it should cautiously monitor the flow of information to the third party and document the nature of the trade secrets exposed and the specific limited use to which they may be put. Id. You might consider putting outsiders on notice regarding the need to keep information confidential, and even require the signing of confidentiality agreements. The standard of what constitutes reasonable efforts to maintain secrecy varies substantially depending upon the circumstances and the information that is being protected. However, the different methods of maintaining secrecy discussed above all often help to show that the information in question qualifies as a trade secret, and deserves trade secret protection.", "section": "The Secrecy Requirement", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Misappropriation of Trade Secrets (credit: Michael Galpert via flickr / CC BY 2.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Describe the differences between the misappropriation of a trade secret through improper means and disclosure without consent. Explain how trade secret owners use direct evidence and circumstantial evidence to prove that a misappropriation of trade secrets has occurred. The enforcement provisions of the UTSA allow companies and individuals to protect information that qualifies as a trade secret. The protections allowed for by the UTSA are triggered by the actual or threatened “misappropriation” of trade secrets. “Misappropriation” is defined in two ways: (1) acquisition of a trade secret through improper means, or (2) disclosure or use of a trade secret without consent. Misappropriation through Improper Means The first type of misappropriation under the UTSA is acquisition of a trade secret through improper means. Specifically, the UTSA prohibits the “acquisition of a trade secret of another, by a person who knows or has reason to know the trade secret was acquired by improper means.” See Unif. Trade Secrets Act § 1(2)(i), U.L.A (1985). “Improper means” includes theft, bribery, misrepresentation, breach or inducement of a breach of a duty to maintain secrecy, or espionage through electronic or other means. See Unif. Trade Secrets Act § 1(1), U.L.A (1985). In short, the first type of misappropriation is the mere possession of a trade secret that has been acquired through theft or the breach of a duty to maintain the secrecy of the trade secret. Misappropriation through Disclosure The second type of misappropriation under the UTSA is the disclosure or use of someone else’s trade secret without their express or implied consent. Although the statutory definition is somewhat complicated, the UTSA essentially prohibits the disclosure or use of a trade secret that is possessed as a result of theft, breach of a duty to maintain its secrecy, or an accident or mistake on the part of the trade secret owner. See Unif. Trade Secrets Act §§ 2(2)(ii)(A)-(C), U.L.A (1985). In short, the UTSA prohibits the disclosure or use of a trade secret that is possessed as a result of “improper means” as defined in the preceding paragraph. The rule of thumb is that if you possess, disclose, or use a trade secret that you know or have reason to know is not intended to be revealed to you, beware. UTSA’s Definition of Misappropriation The UTSA’s definition of misappropriation is rather broad. The protection granted to trade secret owners under the UTSA is further expanded by prohibiting not only the actual, but also the threatened, misappropriation of trade secrets. The distinction between these two types of misappropriation is basically one of timing. The UTSA prohibits the actual disclosure of trade secrets and provides remedies for those whose trade secrets have already been misappropriated. A more difficult question arises, however, with respect to a trade secret owner’s rights prior to the actual misappropriation of trade secrets. To address a trade secret owner’s legitimate concerns that misappropriation may occur in the future, the UTSA prohibits “threatened” misappropriation. A trade secret owner may assert legal rights subsequent to any actual unauthorized disclosure or use of trade secrets. In such situations, the wrong has already occurred and the trade secret owner may seek judicial intervention concerning any legal rights that were violated. This is true regardless of whether the misappropriator obtained the secret without the owner’s consent, or originally with consent but later used the secret for the misappropriator’s own gain. The burden of proof in an actual misappropriation case is still squarely on the shoulders of the trade secret owner who is alleging that trade secrets have been misappropriated. This burden of proof requires the trade secret owner to demonstrate that he or she was in possession of knowledge or information that was not generally known and was valuable precisely because it was not generally known, and that the knowledge or information was subject to efforts that were reasonable under the circumstances to maintain its secrecy. Depending on the facts and circumstances of a given case, together with the nature of the intellectual property to be protected, proving the elements necessary to make out a trade secret case can be a challenging undertaking. The best way to establish a foundation for successful prosecution of trade secret misappropriation is to follow closely the provisions of a written trade secret protection plan, and take measures to ensure the security of the information as discussed above. Perhaps the most interesting trade secret cases involve the alleged threatened misappropriation of trade secrets. In these cases, the trade secret owner does not contend that their trade secrets have already been compromised, but rather that unless some action is taken to halt the current progress of events, their trade secrets will be misappropriated at some time in the future. Threatened misappropriation cases often arise when a highly skilled or trained employee who has been exposed to a company’s trade secrets leaves the company’s employ and goes to work for a competitor. On the one hand, the former employer may well have legitimate concerns about possible disclosure of its trade secrets to a competitor; on the other hand, the employee has a right to choose an employer. Consequently, courts are required to balance these competing interests. The result often depends on the legitimacy of the trade secret owner’s concerns of misappropriation and the nature of the evidence that is available to substantiate those concerns. When faced with a situation where an employee who has been exposed to trade secrets leaves to work for a new employer, courts typically consider three factors: (1) whether the former employer and the new employer are competitors, (2) whether the employee’s new position is comparable to the former position, and (3) the efficacy of steps taken by the new employer to prevent the misappropriation of trade secrets. Surgidev Corp. v. Eye Technology Inc. , 648 F. Supp. 661, 695 (D. Minn. 1986), aff’d, 828 F.2d 452 (8th Cir. 1987). Mere suspicion that another party may have wrongfully disclosed or used one’s trade secrets, in and of itself, does not enable the trade secret owner to assert these rights successfully. Courts will not prohibit the wrongful use or disclosure of trade secrets based upon the mere uneasiness or suspicions of the trade secret owner that some misappropriation may occur. Rather, the trade secret owner is required to demonstrate that the concerns of misappropriation are legitimate. In most situations, this means that the trade secret owner will be required to present evidence, either direct or circumstantial, that misappropriation is likely to occur. A trade secret owner may present direct or circumstantial evidence to demonstrate that there is an imminent threatened misappropriation of trade secrets. Direct evidence exists when the trade secret owner can demonstrate that action has already been taken, or words have already been spoken, that indicate that misappropriation of trade secrets is going to occur. Common examples of direct evidence supporting a trade secret owner’s legitimate concerns of threatened misappropriation are statements made by the former employee or the new employer. Former employees might make statements about the relative lack of weight they give to their former employer’s confidentiality policies. Similarly, the new employer might make statements about the purpose of hiring the new employee, why other potential employees were rejected, or the nature of the duties the new employee will be required to perform. Based on evidence of such actions or statements, a court is likely to protect trade secrets by enjoining prospectively their wrongful use or disclosure. In the Courtroom However, in most situations, direct evidence concerning the likelihood of misappropriation does not exist. In such cases, a trade secret owner can present circumstantial evidence to demonstrate that the unauthorized use or disclosure of trade secrets is imminently threatened. Circumstantial evidence demonstrating that imminent misappropriation is likely to occur consists of two types: (1) evidence demonstrating the intent of a party to elicit the wrongful disclosure of the trade secret, and (2) evidence demonstrating that the wrongful disclosure or use of a trade secret is inevitable regardless of any party’s intentions. Evidence demonstrating the intent of the new employer to elicit trade secrets from its new employee takes many forms. Often, a trade secret owner can show that the new employer desires the trade secret and has unsuccessfully attempted to acquire the trade secret information by proper means, either from the trade secret owner, other parties, or independent derivation or reverse engineering. For example, in Convolve, Inc. v. Compaq Computer Corp. , 2006 U.S. Dist. LEXIS 13848, the plaintiffs asserted that the defendants were misappropriating trade secrets in violation of a nondisclosure agreement. As evidence of this violation, the plaintiffs showed that the defendants tried unsuccessfully to reverse engineer the trade secret-protected software. That evidence, interalia, was sufficient to withstand a motion for summary judgment. The new employer’s intent to misappropriate trade secrets can also be demonstrated by showing that the new employer solicited the trade secret owner’s employees and has not made any efforts to solicit employees from the industry in general. Other facts, such as access to a common supplier, access to a former consultant, or failed prior attempts to duplicate technology can also contribute to a circumstantial showing of intent. Second, in addition to circumstantial evidence demonstrating an intention to elicit improper disclosure of trade secrets, a trade secret owner can show that such disclosure is inevitable by virtue of the particular circumstances of the situation. This showing is most frequently demonstrated by evidence that the work to be performed by the former employee is very similar to the work previously performed for the trade secret owner, and that the former employee will be unable to perform the new job conscientiously without revealing trade secrets previously learned. Although circumstantial evidence is generally not considered as strong as direct evidence, it is clear that courts will issue injunctions prohibiting the misappropriation of trade secrets based solely on circumstantial evidence that indicates such activity is imminently likely to occur. For example, in PepsiCo, Inc. v. Redmond , 54 F.3d 1262, the defendant moved from a senior position at PepsiCo to a position at rival Quaker Oats Company (then owner of the Gatorade brand, which is now owned by Pepsi). The court held that it was proper for the district court to conclude that based on the defendant’s access to Pepsi’s trade secrets, it was inevitable as part of the defendant’s new employment that the trade secrets would be relied on. The district court concluded that unless the defendant possessed “an uncanny ability to compartmentalize information,” he would necessarily make decisions for the new employer by relying on the trade secrets. This was true even though there was no direct evidence that Redmond disclosed any of Pepsi’s trade secrets. Act Fast A trade secret owner who suspects that either actual or threatened misappropriation has occurred or is likely to occur must act promptly to enforce their legal rights. Although the statute of limitations under the UTSA is three years, courts have the power to deny the relief requested by trade secret owners even when an action has been initiated within the statute of limitations period, if the action has not been initiated reasonably promptly. The UTSA assumes that a trade secret owner who suspects misappropriation will move with reasonable alacrity to protect intellectual property, and recognizes that if such action is not taken, then third parties may materially change their positions in a good-faith belief that no trade secret rights have been violated. Under such circumstances, a court may find that the trade secret owner has been estopped from exercising, or waived their right to seek protection under the UTSA. These principles essentially allow the court to find that even though the information that a party seeks to protect meets the requirements of a trade secret, equity demands that the information not be protected as a trade secret because protecting it would harm a third party. See Watermark Solid Surface, Inc. v. Sta-Care, Inc. , 2009 WL 723199 (W.D. Wis. 2009) (discussing waiver of trade secret protection); Christianson v. Colt Industries Operating Corp., 766 F.Supp. 670 (C.D. Ill. 1991) (outlining common equitable defenses in trade secrets cases).", "section": "Misappropriation of Trade Secrets", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Remedies Available for the Misappropriation of Trade Secrets (credit: Joe Ravi via Wikimedia Commons / CC BY SA 3.0) Learning Objectives After completing this section, you will be able to Describe how injunctions are used to enjoin actual and threatened misappropriations of trade secrets. Explain how remedies are awarded under the Uniform Trade Secrets Act. The UTSA provides a full array of remedies, including statutory damages , injunctive relief , attorneys’ fees , and exemplary damages . See Unif. Trade Secrets Act §§ 2-5, U.L.A (1985). The remedy or remedies will depend on the extent of trade secrets involved, the manner of misappropriation or conversion, and the type of damage sustained by the owner. Injunctive Relief As discussed above, under the UTSA, injunctive relief is available to enjoin actual, as well as threatened, misappropriation. Injunctive relief allows the owner of a trade secret to obtain a court order prohibiting the actual or threatened misappropriation of a trade secret. The ability to enjoin threatened misappropriation is very important because it enables the owner of the trade secret to prevent public disclosure of the trade secret. Standard Brands, Inc. v. Zumpe , 264 F. Supp. 254, 269 (E.D. La. 1967). Injunctive relief may take many forms. The scope of an injunction may vary from a broad prohibition on any use of material found to be a trade secret, to a more limited prohibition on the scope of an employee’s work with a new employer. See 3M v. Pribyl , 259 F.3d 587, 598 (7th Cir 2001) (upholding broad injunction on use of material in employee handbook, as overly specific injunctions may invite evasion). Both the scope and subject matter of an injunction vary depending upon the specific facts of the case and the nature of the trade secret in question. The UTSA provides that an injunction shall terminate once the trade secret ceases to exist, but may be continued for a reasonable period of time to extinguish any commercial advantage that otherwise would be derived from the misappropriation. This is especially important where, at the time of the action, the information or knowledge is no longer a trade secret. In such a case, the court may still award the owner injunctive relief that is narrowly crafted to deprive the defendant of the benefit of time saved by improper use of the owner’s trade secret. See Cherne Indus., Inc. v. Grounds & Associates , 278 N.W.2d 81 (Minn. 1979). Injunctive Relief Definition Injunctive relief allows the owner of a trade secret to legally prohibit a former employee, for example, from misappropriating, publicly disclosing, or otherwise profiting from knowledge of the trade secret. Scope The scope of an injunction varies based on the on the nature of the potential misappropriator’s knowledge of the trade secret, and on the potential competitive advantage that knowledge might grant. Duration and Termination The duration of an injunction is determined based on the amount of time it would take a competitor to reveal the trade secret by proper means. An injunction can be terminated when the trade secret ceases to exist. Permanent Injunctions To determine the appropriate length of time, courts may rely on the opinions/experience of experts and competitors. They may impose permanent injunctions or rely on other considerations seen as important by the court. Where the information has not been publicly disclosed, the issue becomes more difficult. The duration of the injunction is often calculated according to the time that would be required for independent development of the information or knowledge that was misappropriated. These “head start” injunctions assume that the information could be properly obtained through reverse engineering or independent development. See, e.g., Surgidev Corp. v. Eye Technology, Inc. , 828 F.2d 452, 456-457 (8th Cir. 1987) (affirming 15-month injunction based on the period of time that would be required for independent development of the protected information). To determine what length of time is appropriate, courts may rely on the opinions of experts and the experience of other competitors. See, Restatement (Third) of Unfair Competition Section 44, comment f. However, a court may also opt to impose a permanent injunction that can later be modified, or in some circumstance rely on other considerations deemed important by the court. See e.g., General Electric Co. v. Sung , 843 F. Supp. 776, 780-781 (D. Mass. 1994) (seven-year product injunction, taking into account the willfulness of the misappropriation). Courts also exhibit broad flexibility in the nature and duration of relief in cases dealing with former employees. When an injunction is issued in these cases, it usually will not be an outright ban on employment. Rather, it will be a more limited injunction for a more limited duration. See, e.g., Doubleclick v. Henderson , No. 116914/97 (N.Y. Sup. Ct. Nov. 5, 1997) (granting an injunction restraining two former employees from competing with their former employer for a period of six months). Most courts are willing to allow continued employment, but will restrict the employee from working with a particular product line or area of the new employer’s business. See, Merck & Co. Inc v. Lyon , 941 F. Supp. 1443 (M.D.N.C. 1996). See also Allis Chalmers Manf. Co. v. Continental Aviation and Eng. Corp., 255 F. Supp. 645 (E.D. Mich. 1966) (injunction limited to research as to a particular type of pump); but see Union Carbide Corp. v. UGI Corp. , 731 F.2d 1186 (5th Cir. 1984) (affirming injunction against use of information in 14 broad areas). However, if the role the employee will assume would inevitably lead to the disclosure of trade secrets, the employment may be prohibited altogether. PepsiCo, Inc. v. Redmond , 54 F.3d 1262, 1272 (7th Cir 1995). Damages Awarded Damages are often awarded in addition to an injunction and are not an exclusive remedy. See e.g., Mikes Train House, Inc. v. Lionel, L.L.C. , 472 F.3d 398, 413-15 (6th Cir. 2006). For example, in Seagate Tech., LLC v. Western Digital Corp. , 834 N.W.2d 555 (Minn. App. 2013), the Minnesota Court of Appeals affirmed a judgment of $630 million in favor of the plaintiffs against the defendants stemming from a trade secret misappropriation dispute. Under the UTSA, damages are measured by the actual loss caused by the misappropriation as well as any resulting unjust enrichment of the misappropriator. Where the amount of actual loss or unjust enrichment cannot be accurately calculated, the UTSA provides that damages may also be measured by the imposition of a reasonable royalty for the misappropriator’s unauthorized disclosure or use of the trade secret. Exemplary or punitive damages may be awarded where the court finds that the misappropriation was willful and malicious. See, e.g., Aries Information Sys., Inc. v. Pacific Management Sys. Corp. , 366 N.W.2d 366 (Minn. Ct. App. 1985). For example, in Mattel, Inc. v. MGA Entm’t, Inc. , 801 F. Supp. 2d 950 (C.D. Cal 2011), Mattel was found to have engaged in a prolonged practice of encouraging employees to use false pretenses to acquire competitive information from the defendant. As a result of this conduct, the jury awarded, and the court affirmed a verdict of $85 million dollars in exemplary damages. A punitive or exemplary award may not exceed twice the amount of the damage award. See Unif. Trade Secrets Act § 3(b), U.L.A (1985). However, some states have modified this cap on punitive damages, and allow for punitive damages greater than two times the amount of actual damages. Reingold v. Swiftships, Inc. , 210 F.3d 320, 323 (5th Cir. 2000). Case Studies Case Description of Damages Seagate Tech., LLC v. Western Digital Corp. In this case, the Minnesota Court of Appeals affirmed a judgment of $630 million in favor of the plaintiff stemming from a trade secret misappropriation. Under the UTSA, damages are measured by the actual loss caused by the misappropriation and any resulting unjust enrichment of the misappropriator. Mattel, Inc. v. MGA Entm’t. Inc. In this case, Mattel was found to have encouraged employees to use false pretenses to acquire competitive information from the defendant. As a result of this conduct, $85 million dollars in exemplary damages was awarded. A punitive or exemplary award may not exceed twice the amount of the damage award. Reingold v. Swiftships , Inc., 210 F.3d 320, 323 (5th Cir. 2000). However, some states have modified this cap. See Unif. Trade Secrets Act § 3(b), U.L.A (1985). In exceptional circumstances, an injunction may entitle the owner of the trade secret to a royalty for the period of time during which the use of the trade secret was prohibited. For example, the Supreme Court of Georgia has affirmed a trial court’s reliance on a seldom-used provision of the UTSA to impose a “royalty injunction” instead of an injunction prohibiting the use of the plaintiff’s trade secret. See Electronic Data Systems Corp. v. Heinemann , 493 S.E.2d 132 (Ga. Sup. Ct. 1997). A court may also award attorneys’ fees to a prevailing party in exceptional circumstances. A bad faith claim of misappropriation, a bad faith resistance to a motion to terminate an injunction, or a finding of willful and malicious appropriation are exceptional circumstances in which an award of attorneys’ fees may be appropriate. However, courts are generally disinclined to award attorneys’ fees. See, e.g., Gordon Employment, Inc. v. Jewe1 , 356 N.W.2d 738 (Minn. Ct. App. 1984). The attorney fee provision is included to dissuade parties from filing malicious misappropriation actions in bad faith, and considered along with the need for exemplary damages. See Unif. Trade Secrets Act § 4 (comment), U.L.A(1985).", "section": "Remedies Available for the Misappropriation of Trade Secrets", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Glossary Chapter 1 bargain or contract theory The premise that people will be encouraged to invent new products and services that benefit society if they are likely to profit by doing so. design patents A type of patent granted to protect new, original, and non-obvious ornamental designs for articles of manufacture. first office action A document in which the patent examiner approves, rejects, or requires additional information about the claims and/or other elements of the application. intellectual property Creations of intellect, such as inventions and artistic works. natural rights theory The premise that the product of mental labor is by all rights the property of its creator, no less than the product of physical labor is the property of its creator (or of the person who purchases it from that creator). non-obviousness A patent requirement that ensures that the idea is inventive. non-practicing entities An entity created by the Founding Fathers to expand the pool of inventors in their then-backward economy to include ordinary citizens without the wealth or resources to commercialize their own inventions. novelty A patent requirement that ensures that the idea is new. ornamentality A parent requrement that ensures that the idea is decorative. patent examiner The person who reviews the patent application to determine if the invention meets the statutory requirements for patentability. patent An intellectual property right granted by the government of a nation to an inventor that gives them the exclusive right to the invention for up to 20 years, in exchange for disclosing the details of the new technology to society for its ultimate benefit. plant patents A type of patent to protect new species of plants. The criteria is novelty, distinctiveness, and non-obviousness. utility patents The most common type of patents, which preclude others from making, using, or selling the invention during the term of the patent, which begins on the grant date and ends 20 years from the filing date (for an average of 17 to 18 years). utility A patent requirement that ensures that the idea is usable and beneficial. working requirements Regulations that forced patentees to manufacture products based on their patents within two or three years of issuance or lose their patent rights. Chapter 2 America Invents Act (AIA) A 2011 act that substantially revised the nation’s patent laws in a number of important ways. Complaint A legal document filed that sets out why the filing party believes their claim against the defendant is valid. Counterclaims New charges filed against the plaintiff. covered business methods review To review patents that claim a method or corresponding apparatus for performing data processing or other operations used in the practice, administration, or management of a financial product or service. doctrine of equivalents The legal rule that prevents an infringer from copying the essence of the invention, but making insignificant modifications in an effort to avoid infringement. estoppel Misleading your opponent into believing you would not file suit. laches Waiting an unreasonable time to make your claim. liability violation A type of violation in which you do not need to know that you are infringing a patent, or that a patent even exists, to be liable for patent infringement. Markman hearings Hearings in which parties are permitted to provide their competing arguments in briefs to the court, usually after discovery is completed, and make an oral argument on their respective positions to the court. post-grant review A trial proceeding that asks the PTO to take another look at whether the patent is valid, i.e., whether it should have been granted in the first place. royalty Money by offered the alleged infringer a license to practice your invention. Scheduling Order A specification of dates by which certain activities must be concluded, issues by the court at, or shortly after, the pretrial conference. stay A temporary suspention of a case ordered by the court. Summary Judgment a procedure that obviates a trial where one of the parties can show that its opponent cannot win—as a matter of law. venue The location for the case. willful A patent infringement in which the the accused infringer “acted despite an objectively high likelihood that its actions constituted infringement of a valid patent,” and the “objectively defined risk . . . was either known or so obvious that it should have been known to the accused infringer.” Chapter 3 Berne Convention An international agreement to ensure fair and reciprocal copyright protection for member nations. Copyright Act of 1976 An act which extended copyright protection to works performed over cable TV and music performed via digital audio transmission. Creative Commons A voluntary private sector alternative to traditional copyright that coordinates the creation and consumption of content among a wide variety of individuals and institutions—all without a hint of government intervention. Digital Millennium Copyright Act of 1998 (DMCA) An act which made it a crime to disseminate technology or services that could circumvent DRM measures used to control access to copyrighted movies, music, and books. It also increased penalties for copyright infringement on the Internet. infringement A violation of the exclusive rights of its owner of a copyright or any other intellectual property. No Electronic Theft Act of 1997 An act which made it a criminal offense to reproduce or distribute music by electronic means (i.e., over the Internet). Sonny Bono Copyright Term Extension Act An Act which added an additional 20 years to the term of copyright—extending it for most works to the life of the author plus 70 years after the author is deceased. Statute of Anne A 1709 copyright statute which stipulated that a copyright could be obtained by anyone, and instead of a perpetual right, the term was limited to 14 years with the right to renew for one additional 14-year term. work for hire A work prepared by an employee within the scope of their employment, or a work specially ordered or commissioned for use as a contribution to a collective work. Chapter 4 Arbitrary marks Real words in common usage that have no descriptive relationship to the product or service being sold. certification marks Any word, phrase, symbol or design—or a combination of any of these—owned by one party which certifies the goods and services of others when they meet certain standards or requirements. classic fair use A condition that occurs when a trademark is used in good faith for its primary meaning, and no consumer confusion is likely to occur. collective marks Any word, phrase, symbol, or design that is owned by a cooperative, association, collective group, or organization and is used by its members to indicate the source of goods or services. descriptive mark Marks that explicitly describes the purpose, nature, or an attribute of a product or service and is therefore not eligible for trademark registration unless a secondary meaning or association has been developed in the public’s mind through usage. distinctiveness The fundamental and overriding requirement for a trademark. The requirement for distinctiveness is analogous to the requirement for novelty in patent rights and originality in copyright. Fanciful marks Invented words, symbols or devices that have no relation to the good or service being sold and have no meaning other than to distinctly identify the product or service and distinguish it in the minds of consumers from those of any other vendor. generic marks Simply the common name for the goods and services being sold. nominative fair use A condition that covers many occasions on which a party other than the trademark owner is using the mark to refer to genuine goods or services. service marks A mark with the same principle as trademarks except that these words, names, symbols, or devices identify and distinguish the source of a service. similarity So resembling another name or mark that it will be likely to cause confusion, or to cause mistake, or to deceive. spectrum of distinctiveness A spectrum of the five basic categories of marks based on how distinct they are. The marks from most to least distinct are: Fanciful, arbitrary, suggestive, descriptive, and generic. Suggestive marks Marks that suggest or imply a quality or characteristic of the goods and services being sold. They require imagination, insight, or perception on the part of the consumer as to the nature of the article. trademark dilution The weakening of a famous mark’s ability to identify and distinguish goods or services, regardless of competition in the marketplace or the likelihood of confusion. trademark An intellectual property right granted by a government to an individual, business, or legal entity that creates and uses a distinctive word, name, symbol, or device to distinguish its products or services from those from any other entity in the marketplace. Chapter 5 active disclosure A type of disclosure that might occur during a guided tour of the facility when a tour guide reveals the nature of a project or process the company is working on or has recently perfected. exemplary damages A remedy that is intended to deter the defendant and from engaging in similar conduct. injunctive relief A remedy that allows the owner of a trade secret to obtain a court order prohibiting the actual or threatened misappropriation of a trade secret. misappropriation Unauthorized use. passive disclosure A type of disclosure that might occur by carelessly leaving documents containing trade secrets in open view when business associates from another company visit your facility. statutory damages A remedy that is stipulated within the statute rather the degree of harm to the plaintiff. trade secret A law that requires that the intellectual property to be protected not be publicly disclosed.", "section": "Glossary", "book": "Introduction to Intellectual Property", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introduction-intellectual-property"}
{"text": "Przedmowa Podręcznik Makroekonomia – podstawy powstał po to, by bezpłatnie udostępnić studentom materiały dydaktyczne spełniające najwyższe standardy akademickie. Jest adaptacją podręcznika Principles of Macroeconomics 3e stworzonego przez OpenStax, fundację non-profit działającą przy Rice University w Stanach Zjednoczonych. Został wydany w 2023 roku przez OpenStax Polska, fundację non-profit z siedzibą w Warszawie. O podręczniku Makroekonomia – podstawy Wierzymy, że przyszłość edukacji to swobodny i wygodny dostęp do najlepszych treści, równy dla wszystkich. Fundacja OpenStax Poland wspólnie z fundacją OpenStax realizują tę misję, tworząc wysokiej jakości podręczniki i udostępniając je studentom i wykładowcom. W ramach projektu opublikowano w języku polskim trzytomowy podręcznik Fizyka dla szkół wyższych (2018), jednotomową Psychologię (2020) oraz Mikroekonomię – podstawy . Makroekonomia – podstawy to polska adaptacja podręcznika Principles of Macroeconomics 3e wydanego przez OpenStax. Dzięki modyfikacjom wprowadzonym przez polski zespół redakcyjny jest to jeden z najbardziej aktualnych podręczników do makroekonomii na polskim rynku. Publikacja przygotowana została przez OpenStax Poland we współpracy z wykładowcami: Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, Uniwersytetu Gdańskiego, Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Uniwersytetu Łódzkiego, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Akademii Leona Koźmińskiego, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Uniwersytetu Warszawskiego. Publikacja jest odpowiedzią na rosnące zapotrzebowanie na treści mające wysokie walory dydaktyczne, a zarazem atrakcyjne dla współczesnych studentów i dostępne online bez żadnych opłat. Podręcznik został wydany na otwartej licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe (CC BY 4.0). Gwarantuje ona całkowicie bezpłatne użytkowanie i niemal nieograniczone możliwości korzystania z publikacji: wolny dostęp, swobodne pobieranie i przekazywanie pliku PDF oraz legalne modyfikowanie kopii – zarówno tekstu, jak i ilustracji. Jeśli więc zamierzacie Państwo wykorzystać fragmenty publikacji np. do przygotowania własnych materiałów dydaktycznych, nie ma ku temu żadnych przeszkód prawnych ani technicznych. Jedynym warunkiem jest powołanie się na źródło: Makroekonomia – podstawy , OpenStax Poland, 2023, www.openstax.pl. Podręcznik jest dostępny w wersji cyfrowej (online oraz w pliku PDF) na stronie www.openstax.pl. Podziękowania W pracę nad polskim wydaniem podręcznika zaangażowanych było 13 dydaktyków akademickich, korekta oraz redaktor językowy. Składamy serdeczne podziękowania wszystkim, którzy brali udział w tworzeniu tego otwartego podręcznika. W szczególności chcielibyśmy wyróżnić współpracowników, których udział był szczególnie znaczący. Są to: dr Piotr Maszczyk, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie dr Bożena Horbaczewska, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie dr Krystian Jaworski, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie prof. dr hab. Mariusz Próchniak, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Adaptacja podręcznika została sfinansowana z grantu przekazanego przez White Star Education Foundation. Serdecznie dziękujemy. Modyfikacje względem podręcznika Principles of Macroeconomics 3e Podręcznik Makroekonomia – podstawy , podobnie jak Principles of Macroeconomics 3e , przeznaczony jest do trwających jeden semestr zajęć z podstaw makroekonomii. Treść dopasowano pod względem zakresu i układu do praktyki dydaktycznej większości uczelni prowadzących takie zajęcia. Niniejsza publikacja pomoże studentom poznać najważniejsze zagadnienia z dziedziny makroekonomii. Publikacja została dostosowana do standardów nauczania przedmiotu na polskich uczelniach. Polskie wydanie jest zaadaptowane kulturowo. Ponadto, ze względu na różnorodność terminologii z zakresu makroekonomii obowiązującej na polskich uczelniach, we współpracy z dydaktykami z wymienionych wyżej dziewięciu uczelni wprowadziliśmy synonimy terminów w sekcji Kluczowe pojęcia na końcu każdego rozdziału. Zabieg ten sprawia, że podręcznik jest uniwersalny i odnajdzie się w nim student każdej uczelni w Polsce. Dla jasności przekazu i wygody studentów w obecnym wydaniu nie zostały natomiast uwzględnione te zagadnienia z Principles of Macroeconomics 3e, które na polskich uczelniach zwyczajowo są prowadzone na kursie mikroekonomii. Te treści znajdziesz w publikacji Mikroekonomia – podstawy. Zakres materiału Zakres wiedzy prezentowanej w podręczniku Makroekonomia – podstawy został dopasowany do typowych zajęć akademickich z makroekonomii ogólnej prowadzonych przez jeden semestr. Naszym celem było zaprezentowanie makroekonomii jako dziedziny ciekawej i przystępnej, a poruszane zagadnienia staraliśmy się obrazować życiowymi przykładami. Publikacja zawiera następujące rozdziały: Rozdział 1. Wstęp do makroekonomii Rozdział 2. Wzrost gospodarczy Rozdział 3. Bezrobocie Rozdział 4. Inflacja Rozdział 5. Handel zagraniczny i przepływy kapitałowe Rozdział 6. Makroekonomiczne krzywe popytu i podaży Rozdział 7. Model keynesowski Rozdział 8. Model neoklasyczny Rozdział 9. Pieniądz i system bankowy Rozdział 10. Bank centralny i polityka monetarna Rozdział 11. Bilans płatniczy i kursy walutowe Rozdział 12. Polityka fiskalna Rozdział 13. Wpływ polityki fiskalnej na gospodarkę Rozdział 14. Ekonomia rozwoju - zróżnicowanie polityki ekonomicznej na świecie Rozdział 15. Teoria handlu międzynarodowego Rozdział 16. Globalizacja i protekcjonizm Funkcje dydaktyczne Struktura podręcznika została przygotowana w sposób mający zachęcić czytelnika do aktywnego przetwarzania wiedzy. Każdy rozdział zawiera dodatkowe informacje przedstawione w czterech typach ramek: Do przemyślenia. Krótka analiza przypadku. Przedstawione w niej odniesienia do rzeczywistych zdarzeń pozwalają pokazać praktyczne zastosowanie wiedzy prezentowanej w rozdziale. Treść analizy przypadku jest rozbita na dwa elementy: na początku i na końcu każdego rozdziału. Pierwsza część wprowadza czytelnika do omawianego zagadnienia, a druga jest podsumowaniem analizy przypadku z wykorzystaniem wiedzy przedstawionej w rozdziale. Krok po kroku. Prowadzi czytelnika krok po kroku przez kolejne etapy rozwiązywania konkretnego problemu analitycznego albo obliczeniowego. Poznaj szczegóły. Mierzy się z popularnymi wśród studentów nieporozumieniami związanymi z wprowadzanym tematem. Zazwyczaj treść ramki jest pogłębieniem zagadnień z głównego tekstu. Sięgnij po więcej. Prowadzi do źródeł zewnętrznych, takich jak popularne artykuły prasowe i materiały wideo, które mają nadać omawianemu zagadnieniu ciekawy kontekst i osadzić problem w realiach. Efektywne uczenie się i weryfikacja wiedzy Na końcu każdego rozdziału zamieszczone są zagadnienia do samodzielnej pracy. Pytania sprawdzające. Ćwiczenia mające ułatwić samodzielne sprawdzenie wiedzy i motywujące studenta do rozważań wykraczających poza zagadnienia wprowadzone w rozdziale. Rozwiązania do zadań znajdują się w osobnej sekcji na końcu książki. Sprawdź wiedzę. Nieskomplikowane pytania otwarte z wiedzy zawartej w rozdziale. Ćwicz myślenie krytyczne. Pytania koncepcyjne, w których czytelnik może sprawdzić rozumienie zagadnienia, stosując pozyskaną wiedzę w różnych kontekstach. Wymagają pogłębionej analizy, mają sprowokować do nieszablonowych rozważań. Problemy. Zadania dodatkowo sprawdzające wiedzę i umiejętności analityczne i obliczeniowe dotyczące wprowadzanych w rozdziale zagadnień. Zasoby dla studentów i wykładowców Na stronie OpenStax.org można znaleźć materiały dodatkowe w języku angielskim, przeznaczone zarówno dla studentów, jak i wykładowców — między innymi przewodniki użytkownika, slajdy dla prowadzących zajęcia i studentów. Aby uzyskać dostęp do materiałów dla wykładowców, należy posiadać zweryfikowane konto wykładowcy, o które można poprosić przy logowaniu na OpenStax.org. Zasoby te są dopasowane do podręcznika Principles of Macroeconomics 3e . Format Podręcznik jest dostępny za darmo online oraz w dokumencie PDF za pośrednictwem strony OpenStax.pl. Zgłaszanie błędów Wszystkie podręczniki OpenStax Poland przechodzą rygorystyczny proces recenzji. Mimo to niektóre błędy mogły zostać przeoczone, co zdarza się w każdej profesjonalnej publikacji. Nasze książki są cyfrowe, dlatego możemy je uaktualniać, gdy zachodzi taka potrzeba. By zaproponować poprawkę, prosimy skorzystać z odnośnika na stronach podręcznika na OpenStax.pl oraz OpenStax.org. Zgłoszone poprawki są analizowane przez ekspertów i wprowadzane do publikacji przez zespół redakcyjny. Twórcy podręcznika Autorzy David Shapiro, Pennsylvania State University , profesor emerytowany na Wydziale Ekonomii, Demografii oraz Studiów nad Tematyką Kobiecości, Gender i Seksualności na University of Michigan . Obronił licencjat z Nauk politycznych i ekonomicznych na University of Michigan oraz dyplom i doktorat Nauk Ekonomicznych na Princeton University. Karierę akademicką rozpoczął w 1971 r. na Ohio State University , gdzie zajmował się badaniami kobiet i młodzieży na rynku pracy w USA. W latach 1978–1979 jako stypendysta Fulbrighta na Uniwersytecie w Kinszasie w Demokratycznej Republice Konga prowadził badania nad edukacją, zatrudnieniem i zachowaniami reprodukcyjnymi kobiet w Kinszasie, a później poszerzył zakres badań na cały region subsaharyjski. Shapiro zdobył najwyższe nagrody dla dydaktyków zarówno w Ohio State jak i Penn State . Daniel MacDonald, California State University, San Bernardino , jest profesorem i kierownikiem Wydziału Ekonomii na California State University w San Bernardino. W 2013 r. obronił doktorat na University of Massachusetts Amherst . MacDonald prowadzi badania w dziedzinie ekonomii pracy, polityki publicznej (mieszkalnictwa) i historii doradztwa ekonomicznego w USA. Jest także autorem tygodnika Inland Empire Economic Update . Steven A. Greenlaw, University of Mary Washington Steven Greenlaw wykłada podstawy ekonomii od ponad 30 lat. w 1999 r. działalność dydaktyczna Greenlawa została wyróżniona przez jego macierzystą uczelnię nagrodą Grelleta C. Simpsona za Doskonałość w Nauczaniu Akademickim . Jest autorem Doing Economics: A Guide to Doing and Understanding Economic Research (Jak robić ekonomię: przewodnik po prowadzeniu badań) oraz artykułów o dydaktyce ekonomii m.in. w Journal of Economic Education , International Review of Economic Education . Greenlaw napisał także moduł Quantitative Writing for Starting Point: Teaching and Learning Economics opublikowany w portalu poświęconym najlepszym praktykom nauczania ekonomii. Mieszka w Alexandrii w stanie Wirginia w USA, razem z żoną Kathy mają troje dzieci. Redakcja naukowa polskiego wydania: dr Piotr Maszczyk, prodziekan Studium Magisterskiego Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie oraz kierownik Zakładu Makroekonomii i Ekonomii Sektora Publicznego w Kolegium Gospodarki Światowej. Autor i współautor blisko 50 artykułów i opracowań naukowych z obszarów teorii ekonomii, ekonomii instytucjonalnej i transformacji ustrojowej w Europie Środkowej i Wschodniej, a także licznych ekspertyz. Posiada ponaddwudziestoletnie doświadczenie dydaktyczne na studiach licencjackich, magisterskich, doktorskich i podyplomowych, potwierdzone licznymi nagrodami przyznanymi zarówno przez JM Rektora SGH, jak i samych studentów, o czym świadczy dwukrotne wyróżnienie studencką nagrodą Inspiracja Roku. Maszczyk jest także laureatem Nagrody Ministra Nauki i Edukacji. Pracował także w Ministerstwie Finansów i Ministerstwie Rozwoju Regionalnego w randze radcy ministra. Jest stałym komentatorem ekonomicznym radia Tok FM i RdC. Tłumaczenia: dr Bożena Horbaczewska, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Wzrost gospodarczy, Bezrobocie, Inflacja, Handel zagraniczny i przepływy kapitałowe, Pieniądz i system bankowy, Bank centralny i polityka monetarna, Dodatek Model dochodowo-wydatkowy); dr Krystian Jaworski, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Ekonomia rozwoju - zróżnicowanie polityki ekonomicznej na świecie, Teoria handlu międzynarodowego, Globalizacja i protekcjonizm; prof. dr hab. Mariusz Próchniak, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Wstęp do makroekonomii, Makroekonomiczne krzywe popytu i podaży, Model keynesowski, Model neoklasyczny, Bilans płatniczy i kursy walutowe, Polityka fiskalna, Wpływ polityki fiskalnej na gospodarkę, Dodatek Matematyka zastosowana w tym podręczniku). Recenzje naukowe polskiego wydania: dr hab. Rafał Wisła, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego, prof. dr hab. Krzysztof Malaga, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, dr hab. Dominika Bochańczyk-Kupka, prof. Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, dr Magdalena Stawicka, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, dr hab. Wojciech Bizon, prof. Uniwersytetu Gdańskiego, dr hab. Piotr Krajewski, prof. Uniwersytetu Łódzkiego, dr hab. Jacek Tomkiewicz, prof. Akademii Leona Koźmińskiego, dr hab. Bartosz Jóźwik, prof. Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, dr hab. Jan Hagemejer, prof. Uniwersytetu Warszawskiego. Redakcja językowa: Sławomir Borkowski Korekta językowa: Marta Jakubowska, Słowa na warsztat agencja językowa Okładka i ilustracje: M. Sztuka Wsparcie redakcji: M. Sztuka Zespół redakcyjny Principles of Macroeconomics 3e Prowadzenie redakcji: Thomas Sigel Współautorstwo: Eric Dodge, Hanover College; Cynthia Gamez, University of Texas at El Paso; Andres Jauregui, Columbus State University; Diane Keenan, Cerritos College; Dan MacDonald, California State University, San Bernardino; Amyaz Moledina, The College of Wooster; Craig Richardson, Winston-Salem State University; Ralph Sonenshine, American University Recenzje naukowe: Bryan Aguiar, Northwest Arkansas Community College; Basil Al Hashimi, Mesa Community College; Jennifer Ball, Washburn University; Emil Berendt, Mount St. Mary's University; Zena Buser, Adams State University; Douglas Campbell, The University of Memphis; Sanjukta Chaudhuri, University of Wisconsin-Eau; Claire Xueyu Cheng, Alabama State University; Robert Cunningham, Alma College; Rosa Lea Danielson, College of DuPage; Steven Deloach, Elon University; Debbie Evercloud, University of Colorado Denver; Sal Figueras, Hudson County Community College; Reza Ghorashi, Stockton University; Robert Gillette, University of Kentucky; George Jones, University of Wisconsin-Rock County; Charles Kroncke, College of Mount St. Joseph; Teresa Laughlin, Palomar Community College; Carlos Liard-Muriente, Central Connecticut State University; Heather Luea, Kansas State University; Charles Meyrick, Housatonic Community College; William Mosher, Nashua Community College; Michael Netta, Hudson County Community College; Nick Noble, Miami University; Joe Nowakowski, Muskingum University; Shawn Osell, University of Wisconsin, Superior; Mark Owens, Middle Tennessee State University; Sonia Pereira, Barnard College; Brian Peterson, Central College; Jennifer Platania, Elon University; Robert Rycroft, University of Mary Washington; Adrienne Sachse, Florida State College at Jacksonville; Hans Schumann, Texas A&M University; Gina Shamshak, Goucher College; Chris Warburton, John Jay College of Criminal Justice, CUNY; Mark Witte, Northwestern University.", "section": "Przedmowa", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Wielki Kryzys Czasami łatwo jest ocenić kondycję gospodarki – na przykład wtedy, gdy wielu ludziom trudności sprawia najzwyklejsze związanie końca z końcem. To zdjęcie przedstawia Amerykanów stojących w kolejce po zapomogi wypłacane przez władze w czasie Wielkiego Kryzysu (1929–1933). Natomiast gdy jednym wiedzie się coraz lepiej, a sytuacja innych wciąż się pogarsza, określenie faktycznego stanu gospodarki jest trudniejsze. (Źródło: modyfikacja pracy z Biblioteki Kongresu/Wikimedia Commons). Jaka jest kondycja gospodarki? Jak możemy ją ocenić? Lata 90. XX w. w USA były okresem boomu gospodarczego. Podobnie w Polsce czas niezwykle korzystnej koniunktury przypadł na lata 1994–2000. Dla odmiany na przełomie pierwszej i drugiej dekady XXI w., a dokładniej w latach 2007–2014, kondycja zarówno gospodarki amerykańskiej, jak i polskiej nie zachwycała. Co sprawia, że gospodarka rośnie albo się kurczy? Jakie czynniki decydują o tempie tych zmian? Dlaczego przedsiębiorstwa upadają, mimo że podejmują racjonalne decyzje biznesowe? Dlaczego pracownicy tracą pracę nawet jeśli ciężko i wydajnie pracują? Czy okresy złej koniunktury to dowód na zawodność systemu rynkowego? A może na niesprawność państwa? Przywołane wyżej pytania wchodzą w zakres rozważań makroekonomii. W niniejszym rozdziale spróbujemy udzielić na nie przynajmniej wstępnej odpowiedzi. Zapewne nie wszystkie kwestie uda się wyczerpująco objaśnić, ale zaczniemy od podstaw, czyli tego, jak należy rozumieć kondycję gospodarki i jak możemy ją mierzyć. Makroekonomia jako nauka i sposób opisu gospodarki, w odróżnieniu od mikroekonomii, analizuje łącznie wszystkie transakcje kupna i sprzedaży w danej gospodarce krajowej, niezależnie od tego, co jest produkowane oraz kto zajmuje się wytwarzaniem i zakupami dóbr czy usług. Innymi słowy, makroekonomia obejmuje swoim zainteresowaniem wszystkie akty wymiany dokonywane na każdym rynku funkcjonującym w danej gospodarce. Nie rozdziela ich jednak, analizując wszystkie rynki łącznie. Ale czy tak gigantyczną liczbę transakcji da się w ogóle badać? Próby zmierzenia się z tym problemem zostały podjęte już podczas Wielkiego Kryzysu, ponad 90 lat temu. Prezydent Stanów Zjednoczonych Franklin D. Roosevelt i jego doradcy ekonomiczni oczywiście zdawali sobie sprawę z tego, że ówczesna sytuacja gospodarcza w USA była zła. Ale czy mogli dokładnie zmierzyć ów stan i tym samym określić, jak bardzo zła? Ekonomista Simon Kuznets, który później otrzymał Nagrodę Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie nauk ekonomicznych (w 1971 r.), opracował narzędzie (produkt krajowy brutto – PKB), które pozwoliło zmierzyć łączną wartość wytworzonej i sprzedanej produkcji w amerykańskiej gospodarce. W tym rozdziale poznasz sposób obliczania PKB i możliwości wykorzystania tego agregatu oraz dowiesz się, dlaczego jest on kluczową kategorią makroekonomiczną. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak oszacować rozmiary gospodarki za pomocą produktu krajowego brutto (PKB) W jaki sposób przekształcić zmienne nominalne na zmienne realne Jak wyznaczyć ścieżkę zmian realnego PKB w czasie W jaki sposób poprawnie porównywać kraje pod względem poziomu PKB Jakie są wady i zalety PKB jako miernika poziomu społecznego dobrobytu Makroekonomia zajmuje się gospodarką jako całością (pomija preferencje jednostek i to, co się dzieje na konkretnych rynkach oraz w przedsiębiorstwach), jak również zależnościami między gospodarkami różnych krajów. Jakie są przyczyny spadku poziomu PKB (recesji) lub gwałtownego spowolnienia tempa wzrostu tego wskaźnika? Dlaczego bezrobocie utrzymuje się na wysokim poziomie nawet po zakończeniu okresu niekorzystnej koniunktury? Dlaczego niektóre kraje rozwijają się (ich PKB rośnie) szybciej niż inne? Dlaczego w jednych państwach poziom życia jest wyższy niż w innych? Na wszystkie te pytania próbuje odpowiedzieć makroekonomia. Aby tego dokonać, agreguje aktywność gospodarczą wszystkich gospodarstw domowych i przedsiębiorstw na wszystkich rynkach, ustalając wielkości łącznego popytu i łącznej podaży w gospodarce. Konsekwencje takich obliczeń są bardzo ciekawe. Niejednokrotnie zdarza się bowiem, że wyniki na poziomie makroekonomicznym nie są prostą sumą wyników na poziomie mikroekonomicznym. To, co z mikroekonomicznego punktu widzenia wydaje się rozsądne, na poziomie makroekonomicznym może mieć nieoczekiwane lub kontrproduktywne skutki. Wyobraź sobie, że jesteś uczestnikiem spektaklu z dużą liczbą widzów, np. koncertu lub meczu. W pewnym momencie kilka osób postanawia wstać, by mieć lepszy widok na to, co dzieje się na scenie lub na boisku. W ten sposób zasłaniają jednak widok innym widzom, którzy – aby cokolwiek zobaczyć – też muszą wstać. W końcu prawie wszyscy podnoszą się ze swoich miejsc, w wyniku czego nikt nie ma widoku wyraźnie lepszego niż poprzednio. Racjonalna w sumie decyzja niektórych osób (czyli na poziomie mikro) ostatecznie nic nie zmieniła w sytuacji całej zbiorowości (na poziomie makro). Przytoczony przykład nie dotyczy oczywiście obszaru zainteresowania makroekonomii, ale dobrze ilustruje relację pomiędzy ekonomicznymi decyzjami jednostek i ich konsekwencjami dla całego społeczeństwa. Makroekonomia obejmuje dość obszerny zakres problemów. Jak sobie z nim poradzimy? pokazuje nasze podejście do kwestii pozostających w obszarze zainteresowania makroekonomii. Będziemy je analizować z trzech różnych perspektyw: Jakie są cele gospodarowania? Jakie modele mogą zastosować ekonomiści do analizy całej gospodarki? Jakie narzędzia z zakresu polityki gospodarczej może wykorzystać państwo, aby wpływać na procesy gospodarowania? Cele gospodarowania, modele makroekonomiczne i polityka państwa W zielonej ramce pokazane są najważniejsze cele gospodarowania. Ramka niebieska przedstawia wybrane modele stosowane przez ekonomistów do analiz makroekonomicznych (np. w zakresie inflacji lub tempa i kierunku zmian PKB). W żółtej ramce z kolei przedstawione są dwa przykłady polityk gospodarczych państwa. Cele gospodarowania Myśląc o ogólnej kondycji gospodarki, warto wziąć pod uwagę trzy podstawowe cele gospodarowania: wzrost gospodarczy, niskie bezrobocie i niską inflację. Wzrost gospodarczy wpływa na poprawę poziomu życia w danym kraju. Ekonomiści mierzą wzrost gospodarczy jako procentową zmianę realnego (skorygowanego o inflację) produktu krajowego brutto w danym okresie. W krajach rozwiniętych tempo wzrostu gospodarczego przekraczające 3% rocznie jest uważane za absolutnie zadowalające, jakkolwiek w Polsce, która próbuje dogonić najbogatsze kraje globu pod względem standardu życia, satysfakcję budzi dopiero dynamika wzrostu PKB na poziomie 4,5–5,0%. Bezrobocie mierzone jest relacją osób pozostających bez pracy w stosunku do całej siły roboczej, czyli stopą bezrobocia (pojęcia te zostaną dokładnie objaśnione w kolejnych rozdziałach podręcznika). Kiedy ludzie nie pracują, gospodarka marnuje cenne zasoby, co prowadzi do produkcji dóbr i usług mniejszej od możliwej. Bezrobocie to jednak coś więcej niż tylko statystyka rynku pracy – od poziomu bezrobocia zależą dochody mieszkańców. Chociaż bezrobocie w gospodarkach rynkowych prawdopodobnie nigdy całkowicie nie zniknie, ekonomiści uważają stopę bezrobocia na poziomie niższym od 5% za bardzo dobry wynik. Inflacja to wzrost ogólnego poziomu cen w gospodarce. Jest ona zwykle mierzona wskaźnikiem wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ( CPI ) (ang. consumer price index ). Jeśli ceny żywności, mieszkań i usług rosną znacznie szybciej niż płace, ludzie są niezadowoleni, bo wówczas ich poziom życia spada. Niska inflacja – w granicach 2,0–2,5% rocznie – stanowi dla gospodarki bezpieczne zjawisko. Modele makroekonomiczne Jak zapewne wiesz z zajęć poświęconych mikroekonomii, głównymi narzędziami stosowanymi przez ekonomistów są teorie i modele (by dowiedzieć się więcej, sięgnij do podręcznika „Mikroekonomia - Podstawy” . W mikroekonomii wykorzystywaliśmy model popytu i podaży. W makroekonomii posługujemy się modelem popytu globalnego ( AD ) ( popytu zagregowanego ), ( aggregate demand ) i podaży globalnej ( AS ) ( podaży zagregowanej ), ( aggregate supply ). Niniejsza książka przedstawia dwa podstawowe nurty w makroekonomii: szkołę neoklasyczną i szkołę keynesowską. Każda z nich ma własną wersję modelu AD–AS. Znając oba podejścia, łatwo zrozumiesz, jak zachowuje się gospodarka w skali makro. Polityka państwa Państwo może wpływać na gospodarkę m.in. za pomocą polityki pieniężnej lub fiskalnej. Polityka pieniężna polega na sterowaniu podażą pieniądza i stopami procentowymi. Polityka fiskalna obejmuje zmiany w wydatkach państwa i podatkach. Każdy z elementów uwzględnionych na będzie przedmiotem szczegółowych rozważań w następnych rozdziałach. Podczas tej lektury zapewne odkryjesz, że odbierając informacje przekazywane przez media, prawie codziennie stykasz się z zagadnieniami makroekonomicznymi.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "PKB, czyli jak mierzyć kondycję gospodarki? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować składowe PKB zarówno od strony popytowej, jak i podażowej Zrozumieć, w jaki sposób ekonomiści obliczają wartość PKB Porównać i obliczyć PKB, eksport netto i produkt narodowy netto (PNN) Makroekonomia jest w dużej mierze nauką empiryczną, więc pierwszym krokiem do jej zrozumienia jest poznanie sposobu szacowania rozmiarów gospodarki. Jakie są zatem rozmiary polskiej gospodarki? Ekonomiści zwykle mierzą jej wielkość na podstawie produktu krajowego brutto ( PKB ) (ang. gross domestic product (GDP) ). Jest to wartość wszystkich finalnych dóbr i usług (czyli takich, które nie będą już w żaden sposób przekształcane – dobrem finalnym jest np. chleb zjadany przez ciebie na śniadanie, twoje auto, które wykorzystujesz do okazjonalnego odpłatnego podwożenia kolegów, jak i obrabiarka kupiona przez przedsiębiorcę) wyprodukowanych w danym kraju w danym roku (lub innym okresie, np. kwartale). Obliczając PKB, uwzględniamy produkcję milionów różnych dóbr i usług – pralek i lodówek, samochodów, komputerów, stali, jabłek i kapusty, zrealizowanych kursów językowych i wizyt w kinie oraz wszystkich innych dóbr i usług w danym kraju w bieżącym roku. Poprzez proste zsumowanie uzyskujemy łączną wartość dóbr i usług finalnych wyrażoną w jednostkach pieniężnych (złotych w Polsce i dolarach w USA). Czynność ta nie jest taka trudna: wystarczy wziąć liczbę wszystkich finalnych dóbr i usług wyprodukowanych w gospodarce, pomnożyć przez cenę sprzedaży każdego produktu i zsumować całość. W 2021 r. zgodnie z szacunkami GUS PKB Polski wyniósł ponad 2,62 bln zł (w cenach rynkowych 2021 r.), co w przeliczeniu z zastosowaniem parytetu siły nabywczej, o którym będzie mowa w dalszej części podręcznika, oznacza ok. 1,44 bln dol. Dla porównania, w tym samym okresie gospodarka amerykańska, największa na świecie, wytworzyła dobra i usługi o wartości ok. 23 bln dol. Uczestnikiem każdej transakcji rynkowej wliczanej do PKB musi być zarówno nabywca, jak i sprzedawca. A zatem PKB możemy obliczyć albo jako całkowitą wartość dóbr i usług kupowanych przez nabywców (tj. sumę składników popytu globalnego), albo jako całkowitą wartość dóbr i usług wyprodukowanych w danym kraju (tj. sumę wartości produkcji krajowej). Jest też trzeci sposób liczenia PKB, który wyjaśnimy później. Należy przy tym zwrócić uwagę, że – ze względu na sposób zbierania i agregacji danych przez urzędy statystyczne – sposoby te mogą dawać wyniki nieznacznie się od siebie różniące. Na przykład w roku 2021 suma składników popytu krajowego została przez GUS oszacowana na 2,59 bln zł. PKB jako suma składników popytu globalnego Kto kupuje wyprodukowane dobra i usługi? Popyt możemy podzielić na cztery główne części: spożycie w sektorze gospodarstw domowych (konsumpcja), wydatki przedsiębiorstw (akumulacja brutto, popularnie zwana inwestycjami, której największą część stanowią nakłady na środki trwałe), spożycie publiczne (czyli wydatki państwa na dobra i usługi) oraz eksport netto. (Spójrz na ). oraz wykres zamieszczony na pokazują sposób obliczania PKB metodą popytową w Polsce w 2021 r. Z kolei panel (a) przedstawia wielkość konsumpcji, akumulacji brutto i wydatków państwa na dobra i usługi (w % PKB), zaś panel (b) przedstawia wielkość eksportu i importu (w % PKB). Warto zwrócić uwagę na kilka cech charakterystycznych w zachowaniu się poszczególnych zmiennych. Rachunek tworzenia PKB od strony popytowej w Polsce w 2021 r. Popytowe składniki PKB W bln zł Odsetek PKB Spożycie w sektorze gospodarstw domowych (konsumpcja) 1,45 55,9% Akumulacja brutto (wydatki przedsiębiorstw – inwestycje) 0,56 21,7% Spożycie publiczne (wydatki państwa na dobra i usługi) 0,49 18,9% Eksport 1,52 58,5% Import –1,43 –55,0% Produkt krajowy brutto (PKB) 2,59 100% (Źródło: https://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne). Rachunek tworzenia PKB od strony popytowej w Polsce w 2021 r. Konsumpcja stanowi ponad połowę PKB. Udziały na wykresie nie sumują się do 100% ze względu na zaokrąglenia. (Źródło: https://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne). Co oznacza termin „akumulacja brutto”? Jak ekonomiści rozumieją termin akumulacja brutto, w języku potocznym określaną zbiorczym terminem „inwestycje”? Przy obliczaniu PKB termin „inwestycje” nie odnosi się do zakupu akcji i obligacji czy handlu aktywami finansowymi. Akumulacja brutto obejmuje z jednej strony nakłady brutto na środki trwałe (czyli zakup nowych dóbr kapitałowych w postaci nieruchomości komercyjnych, takich jak budynki, fabryki i sklepy, oraz maszyn i urządzeń), a z drugiej – przyrost zapasów. Towary wyprodukowane w danym roku muszą być uwzględnione w PKB z tego samego roku – nawet jeśli nie zostały jeszcze sprzedane. Dlatego przyrost zapasów traktujemy po prostu jako inwestycję przedsiębiorstwa we własne wyroby. Według danych GUS zaprezentowanych powyżej nakłady brutto na środki trwałe w Polsce w 2021 r. wyniosły 447,2 mld zł (czyli stanowiły ok. 17% PKB). Składniki popytu globalnego w USA (a) Konsumpcja stanowiła w USA ok. 2/3 PKB i z biegiem czasu wykazywała niewielką tendencję wzrostową. Inwestycje przedsiębiorstw oscylują wokół 15% PKB, ale ulegają większym wahaniom niż konsumpcja. Wydatki państwa na dobra i usługi stanowią nieco poniżej 20% PKB i nieznacznie spadały wraz z upływem czasu. (b) Eksport jest dodawany do całkowitego popytu na dobra i usługi, podczas gdy import jest odejmowany od całkowitego popytu. Jeśli eksport przewyższa import, tak jak w USA przez większość lat 60. i 70. XX w., występuje nadwyżka handlowa. Natomiast jeśli import przewyższa eksport, tak jak w ostatnich latach, mamy do czynienia z deficytem handlowym. (Źródło: http://bea.gov/iTable/index_nipa.cfm). Spożycie (konsumpcja) w sektorze gospodarstw domowych to największy składnik PKB, zarówno w przypadku gospodarki Polski, jak i USA. Oznacza to, że decyzje konsumentów dotyczące wydatków mają ogromny wpływ na sytuację gospodarczą. Jednocześnie wydatki konsumpcyjne są dość stabilnym składnikiem PKB, gdyż nie wykazują dużych wahań w czasie. W USA na przestrzeni ostatnich lat wzrosły tylko nieznacznie, gdyż w latach 60. i 70. XX w. wynosiły ok. 60% PKB. W Polsce relatywna wielkość spożycia w sektorze gospodarstw domowych również jest względnie stabilna. W 1995 r. parametr ten osiągał wartość ok. 59% PKB, zaś w 2021 roku ok. 55% PKB. Nakłady brutto na środki trwałe, stanowiące najważniejszą część akumulacji brutto, dotyczą przede wszystkim zakupów przez przedsiębiorstwa nieruchomości, maszyn i urządzeń. Jeśli Biedronka zbuduje nowy sklep, a firma transportowa kupi ciężarówki, wydatki te będą zaliczone właśnie do tej kategorii statystycznej. Wydatki realizowane przez przedsiębiorstwa są znacznie mniejsze niż konsumpcja. Nakłady brutto na środki trwałe (inwestycje) stanowią zwykle ok. 18% PKB, ale są bardzo ważne dla gospodarki, ponieważ oznaczają tworzenie potencjału produkcyjnego przyszłych okresów i miejsc pracy. Inwestycje podlegają większym wahaniom niż konsumpcja, ponieważ są wrażliwe na działanie wielu czynników. Nowa technologia lub nowy produkt mogą pobudzić inwestycje, z kolei pogorszenie nastrojów gospodarczych może doprowadzić do gwałtownego załamania się wydatków inwestycyjnych. Jeśli przyjrzysz się któremukolwiek z projektów infrastrukturalnych rozpoczętych w Polsce w ostatnich latach (pomyśl choćby o gazoporcie w Świnoujściu czy nowych liniach tramwajowych budowanych w Warszawie), to okaże się, że wydatki państwa są dla gospodarki bardzo ważne. Spożycie publiczne w Polsce kształtuje się zwykle na poziomie ok. 20% PKB i obejmuje wydatki tak na szczeblu krajowym, jak i samorządowym. W obliczeniach popytu globalnego uwzględnia się tylko wydatki państwa dotyczące zakupów dóbr i usług wytwarzanych w gospodarce. Przykładem jest zarówno zakup karabinków Grot dla polskiej armii, budowa nowej autostrady (wydatki na poziomie krajowym), jak i remont szkoły podstawowej w małej gminie (wydatek administracji lokalnej). Znaczna część wydatków realizowanych przez władze różnych szczebli dotyczy płatności transferowych, takich jak zasiłki dla bezrobotnych, świadczenia wychowawcze na dzieci i na fundusz ubezpieczeń społecznych. Tego typu wydatków nie uwzględnia się w PKB, ponieważ państwo nie otrzymuje w zamian żadnego dobra lub usługi. Są to tylko transfery pieniędzy od jednych podatników do innych. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o niezwykle skomplikowanym przedsięwzięciu, jakim jest liczenie amerykańskiego PKB, przeczytaj poniższą . Jak statystycy obliczają PKB? W Stanach Zjednoczonych ekonomiści z Biura Analiz Ekonomicznych (ang. Bureau of Economic Analysis (BEA) w Departamencie Handlu agregują poszczególne składowe PKB pochodzące z różnych źródeł. Raz na pięć lat, tj. w drugim i siódmym roku każdej dekady, Biuro Spisu Ludności (Bureau of the Census) przeprowadza szczegółowy spis przedsiębiorstw w całych Stanach Zjednoczonych. W międzyczasie prowadzone są comiesięczne badania sprzedaży detalicznej. Następnie wartości te są korygowane o dane dotyczące handlu zagranicznego, aby uwzględnić eksport towarów wyprodukowanych w Stanach Zjednoczonych i sprzedanych za granicę oraz import towarów, które zostały wytworzone za granicą i kupione przez amerykańskie podmioty. Raz na dziesięć lat Biuro Spisu Ludności dokonuje kompleksowego badania sytuacji finansowej i mieszkaniowej gospodarstw domowych. Po odpowiednim zagregowaniu źródła te stanowią podstawę do oszacowania wielkości konsumpcji w gospodarce amerykańskiej. W celu obliczenia wielkości inwestycji Biuro Spisu Ludności przeprowadza miesięczne badania budownictwa i roczne analizy wydatków na zakupy kapitału rzeczowego. Dane o wydatkach rządu federalnego dostarczane są przez amerykański Departament Skarbu. Informacje na temat wydatków na poziomie stanowym i lokalnym pochodzą z corocznych sprawozdań administracji tych szczebli. Ponieważ na wszystkich poziomach administracji duża część wydatków jest związana z zatrudnieniem pracowników do świadczenia usług publicznych, dane dotyczące takich wydatków można również zebrać za pośrednictwem list płac gromadzonych przez władze stanowe i fundusz ubezpieczeń społecznych. W odniesieniu do handlu zagranicznego Biuro Spisu Ludności sporządza miesięczną ewidencję wszystkich transakcji importowych i eksportowych. Dodatkowe badania dotyczą kosztów transportu i podróży oraz korekt obejmujących usługi finansowe świadczone w Stanach Zjednoczonych dla klientów zagranicznych. W szacunkach PKB uwzględnia się także wiele innych źródeł. Informacje dotyczące produkcji i zużycia energii pochodzą z Departamentu Transportu i Departamentu Energii. Agencja Badań i Jakości Ochrony Zdrowia gromadzi informacje na temat opieki zdrowotnej. Dzięki badaniom prowadzonym wśród właścicieli nieruchomości uzyskiwane są dane pokazujące dochody z najmu. Departament Rolnictwa gromadzi statystyki na temat rolnictwa. Wszystkie te szczątkowe informacje mają różną formę i dotyczą różnego okresu. Biuro Analiz Ekonomicznych agreguje te dane w celu uzyskania szacunków PKB w każdym kwartale (tj. co trzy miesiące). W kolejnym kroku Biuro Analiz Ekonomicznych przelicza statystyki kwartalne na ujęcie roczne. W miarę pojawiania się nowych informacji szacunki są aktualizowane i korygowane. Biuro Analiz Ekonomicznych publikuje prognozę wartości PKB za każdy zakończony kwartał w kolejnym miesiącu po jego zakończeniu. „Wstępne szacunki” pojawiają się miesiąc później. W kolejnym miesiącu publikowane są „ostateczne szacunki”, ale i one nie odzwierciedlają jeszcze ostatecznej wartości PKB. W lipcu każdego roku Biuro Analiz Ekonomicznych podaje zaktualizowane dane odnoszące się do poziomu PKB w poprzedni roku kalendarzowym. Następnie, raz na pięć lat, po przetworzeniu wszystkich wyników ostatniego szczegółowego pięcioletniego spisu przedsiębiorstw, Biuro Analiz Ekonomicznych koryguje wszystkie wcześniejsze szacunki PKB zgodnie z najnowszymi metodami i danymi, począwszy od 1929 r. Myśląc o stronie popytowej PKB w warunkach silnie zglobalizowanej gospodarki światowej, nie można zapomnieć o uwzględnieniu wydatków na eksport, czyli towarów wytworzonych w kraju i sprzedanych za granicę. Analogicznie od wartości popytu musimy odjąć wydatki na import – towary produkowane za granicą i kupowane przez mieszkańców danego kraju. Eksport netto, będący częścią PKB, jest równy wartości eksportu (X) pomniejszonego o wartość importu (Z), tj. (X – Z). Różnicę między eksportem a importem nazywamy saldem bilansu handlowego lub eksportem netto (ang. trade balance ). Jeśli eksport danego kraju jest większy niż import, występuje nadwyżka handlowa lub dodatnia wartość eksportu netto (ang. trade surplus ). W Stanach Zjednoczonych eksport przewyższał import w latach 60. i 70. XX w., jak pokazuje część (b) . Natomiast w Polsce zgodnie z danymi publikowanymi przez GUS z systematyczną nadwyżką handlową mamy do czynienia od 2013 r. Począwszy od wczesnych lat 80. XX w., amerykański import zazwyczaj przewyższał eksport, dlatego Stany Zjednoczone w tym okresie notowały zwykle deficyt handlowy lub inaczej mówiąc, ujemną wartość eksportu netto (ang. trade deficit ). Deficyt handlowy USA wzrósł dość mocno pod koniec lat 90. XX w. i w połowie pierwszej dekady XXI w. W Polsce deficyt handlowy występował nieustannie w latach 1996–2012. Część (b) pokazuje, że w USA zarówno import, jak i eksport znacznie wzrosły w ostatnich dziesięcioleciach, z krótkim okresem spadku podczas globalnego kryzysu finansowego, tj. w latach 2008–2009. Jak zauważyliśmy wcześniej, jeśli eksport i import są równe, handel zagraniczny nie ma wpływu na całkowitą wartość PKB. Jednak nawet gdy eksport i import są zbilansowane, handel zagraniczny może nadal mieć potężny wpływ na poszczególne branże i zatrudnionych w nich pracowników, powodując, że siła robocza i inwestycje w kapitał rzeczowy będą kierowane do konkretnych sektorów gospodarki. Uwzględniając cztery składniki popytu globalnego, PKB od strony popytowej możemy zapisać jako: PKB = Konsumpcja + Inwestycje + Wydatki państwa na dobra i usługi + Eksport netto PKB = C + I + G + (X – Z) Znajomość metod obliczania PKB jest kluczowa dla analizy powiązań zmiennych makroekonomicznych i do zrozumienia narzędzi polityki gospodarczej państwa. W powyższym wzorze C oznacza konsumpcję, I – inwestycje, G – wydatki państwa na dobra i usługi, X – eksport, Z – import. PKB jako suma wartości produkcji krajowej Wszystko, co kupujemy, trzeba najpierw wyprodukować. przedstawia wielkość produkcji danego kraju w podziale na pięć kategorii towarowych stosowanych w rachunkach statystycznych USA: dobra trwałego użytku (ang. durable goods ), dobra nietrwałe (ang. nondurable goods ), usługi (ang. services ), budowle (ang. structures ) i zmianę stanu zapasów (ang. inventories ). Tym razem nie zaprezentujemy danych dla Polski, ponieważ stosowany w naszym kraju sposób ich dezagregowania po stronie podażowej nie da się łatwo przełożyć na sposób amerykański. W Polsce dane dotyczące struktury produkcji prezentowane są w układzie Polskiej Klasyfikacji Działalności – PKD 2007 w podziale na takie kategorie, jak m.in.: „rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo”, „przemysł”, „budownictwo”, „działalność finansowa i ubezpieczeniowa”. Zanim poznamy szczegółowo kategorie wykorzystywane w Stanach Zjednoczonych, zauważmy, że całkowity PKB liczony jako suma wartości produkcji krajowej na mocy definicji jest dokładnie równy PKB mierzonemu jako suma składników popytu globalnego. przedstawia wizualizację danych zawartych w . Rachunek tworzenia PKB od strony produktowej w USA w 2020 r. Kategorie produktów W bln dol. Odsetek PKB Dobra trwałego użytku 3,5 16,7% Dobra nietrwałe 2,8 13,4% Usługi 12,7 60,8% Budynki i budowle 1,9 9,1% Zmiana stanu zapasów 0,0 0,0% Produkt krajowy brutto (PKB) 20,9 100% (Źródło: http://bea.gov/iTable/index_nipa.cfm). Rachunek tworzenia PKB od strony produktowej w USA w 2020 r. Usługi stanowiły w 2020 r. ponad 60% PKB Stanów Zjednoczonych. Ponieważ w każdej transakcji rynkowej uczestniczy zarówno nabywca, jak i sprzedawca, PKB musi być taki sam niezależnie od tego, czy mierzony jest od strony popytowej, czy od strony produktowej (podażowej). pokazuje szeregi czasowe względnej (odniesionej do PKB) wartości różnych kategorii produktów w USA, począwszy od 1950 r. Kategorie produktów w USA Usługi były w 2020 r. największą kategorią towarową po podażowej stronie PKB, stanowiąc prawie 61% tego agregatu, w porównaniu z 38% na początku lat 50. XX w. Dobra trwałego użytku i dobra nietrwałe, reprezentujące produkcję przemysłu przetwórczego, sukcesywnie zmniejszały swój udział w PKB. Dobra nietrwałe stanowiły kiedyś większy odsetek PKB niż dobra trwałego użytku, ale od lat 70. XX w. udział tych pierwszych w tworzeniu PKB spadł poniżej udziału tych drugich, który w 2020 r. wynosił 13,5% (spadek z 28,5% PKB w 1950 r.). Budynki i budowle tworzą ok. 10% PKB. Na rysunku nie pokazujemy zmiany stanu zapasów, gdyż ten składnik podaży globalnej stanowi zwykle mniej niż 1% PKB. Zastanawiając się nad tym, co wytwarzane jest w ramach konkretnej gospodarki, wiele osób niebędących ekonomistami od razu myśli o dobrach trwałego użytku, takich jak samochody i lodówki, tymczasem zdecydowanie największą część PKB stanowią usługi. Co więcej, udział usług w tworzeniu PKB systematycznie wzrasta, zarówno w USA, jak i w Polsce. Prym wiodą opieka zdrowotna, edukacja oraz usługi prawne i finansowe. Minęły już dziesięciolecia od momentu, w którym produkcja dóbr trwałego użytku przestała dominować w gospodarce USA. Obecnie najczęstszym zajęciem jest praca, do której świadczenia wykorzystywane są kartka papieru, telefon lub komputer, polegająca na kontaktach i spotkaniach ze współpracownikami, klientami lub dostawcami. Produkcja dóbr trwałego użytku, np. samochodów i lodówek, stanowi mniej więcej taki sam udział w tworzeniu PKB jak produkcja dóbr nietrwałych, np. żywności i odzieży. Kategoria „budynki i budowle” obejmuje wszystkie projekty budowlane, od domów po biurowce, centra handlowe i fabryki. Z kolei „zapasy” to niewielka kategoria odnosząca się do towarów, które zostały wyprodukowane, ale jeszcze niesprzedane i nadal znajdują się w magazynach przedsiębiorstw lub na półkach sklepowych. Zapasy maleją, jeśli sytuacja gospodarcza jest lepsza od oczekiwanej, a rosną, gdy kondycja gospodarki się pogarsza. Inny sposób obliczania: PKB jako suma dochodów czynników produkcji Istnieją trzy metody obliczania PKB, czyli wielkości produkcji danego kraju. Dwie omówiliśmy już wcześniej, pozostał zatem jeszcze sposób trzeci. Jeśli przedsiębiorstwo sprzeda wyprodukowane przez siebie towary, wartość tych towarów stanowi jednocześnie przychód przedsiębiorstwa. Przychód jest przeznaczony na pokrycie kosztów funkcjonowania przedsiębiorstwa (kosztów wynagrodzeń za pracę, kosztów odsetek i dywidendy za wykorzystywane dobra kapitałowe, czynszu za posiadanie i wynajem nieruchomości), a także na zysk dla właścicieli. A zatem jeżeli zsumujemy wszystkie dochody uzyskane w ciągu roku, otrzymamy wartość PKB. Metoda dochodowa stanowi trzeci sposób obliczania PKB. Dlatego też pojęcia produktu krajowego brutto i dochodu narodowego (ang. national income ) są czasami używane zamiennie (mimo że między PKB a dochodem narodowym występują pewne różnice, o czym będzie mowa w dalszej części podrozdziału). Całkowita wartość produkcji krajowej jest równa całkowitej wartości dochodu narodowego. Problem podwójnego liczenia PKB definiujemy jako bieżącą wartość wszystkich finalnych dóbr i usług wyprodukowanych w kraju w ciągu danego okresu (np. roku). Czym są dobra i usługi finalne? Są to towary, które nie będą już dalej w żaden sposób przekształcane ani włączane jako surowiec bądź część innych dóbr. Jest to o tyle istotne, że nie ograniczając się przy obliczaniu PKB do dóbr finalnych, popełnimy błąd podwójnego liczenia (ang. double counting ), polegający na uwzględnianiu wartości niektórych produktów więcej niż raz podczas przechodzenia przez kolejne etapy procesu wytwórczego. Wyobraźmy sobie na przykład, co by się stało, gdybyśmy przy liczeniu PKB najpierw uwzględnili wartość materiałów plastycznych wykorzystywanych do produkcji opon, następnie wartość samych opon zawierających wspomniane materiały plastyczne, a w kolejnym etapie wartość nowej ciężarówki, w której zamontowano te opony. Wartość opon zostałaby wówczas wliczona do PKB dwukrotnie, zaś wartość materiałów plastycznych nawet trzykrotnie, ponieważ cena opon zawiera wartość materiału plastycznego, a cena ciężarówki uwzględnia wartość opon. Aby uniknąć błędu podwójnego liczenia, które znacznie zawyżyłoby faktyczną wielkość produkcji w gospodarce, do PKB wlicza się tylko wartość dóbr i usług finalnych (ang. final goods and services ), sprzedawanych w celach konsumpcyjnych, inwestycyjnych, na potrzeby państwa oraz zagranicy. W kalkulacji PKB nie są brane pod uwagę dobra pośrednie (ang. intermediate goods ), czyli dobra, które są wykorzystywane do produkcji innych dóbr. W powyższym przykładzie do PKB wlicza się tylko wartość ciężarówki, a wartość dóbr pośrednich (opon i materiału plastycznego) będzie po prostu ujęta w wartości dobra finalnego (ciężarówki). Definicja PKB jest prosta: jest to wartość pieniężna wszystkich dóbr i usług finalnych wytworzonych w gospodarce w ciągu roku. Jednak w prawdziwych gospodarkach (np. gospodarce Polski, której PKB przekroczył 2,5 bln zł) obliczenie PKB, wymagające ciągłej aktualizacji danych co kilka miesięcy, jest zabiegiem bardzo pracochłonnym, możliwym tylko dzięki urzędom statystycznym zatrudniającym ogromną liczbę pracowników. PKB uwzględnia PKB nie uwzględnia Konsumpcję Dóbr pośrednich Inwestycje przedsiębiorstw Płatności transferowych Wydatki państwa na dobra i usługi Dóbr używanych Eksport netto Aktywności, które nie są przedmiotem transakcji rynkowych Obliczanie PKB Zwróć uwagę na elementy, które nie są wliczane do PKB, co przedstawia . Sprzedaż towarów używanych nie jest uwzględniona w PKB, ponieważ dobra te zostały wyprodukowane we wcześniejszych latach i zostały wliczone do PKB w roku wytworzenia. Płatności transferowe, np. świadczenia socjalne od państwa dla gospodarstw domowych, również nie są brane pod uwagę w PKB, bo nie reprezentują produkcji dóbr ani usług. Podobnie produkcja niektórych towarów, np. dóbr wykorzystywanych na własny rachunek, takich jak śniadania w domu, nie jest wliczana do PKB, jako że towary te nie są sprzedawane na rynku. Natomiast zgodnie z regulacjami UE dobra i usługi sprzedawane w ramach tzw. szarej strefy (zarówno narkotyki, jak i usługi oferowane przez osoby trudniące się nierządem) są wliczane do polskiego PKB. Według różnych szacunków wartość towarów i usług wytwarzanych w szarej strefie w Polsce sięga ok. 20% oficjalnego PKB. Z kolei Friedrich Schneider oszacował, że szara strefa gospodarki USA w 2013 r. wyniosła 6,6% PKB, czyli ponad bilion dolarów. Odwiedź stronę internetową , aby dowiedzieć się więcej o rozmiarach szarej strefy. Inne sposoby pomiaru wielkości gospodarki Oprócz PKB istnieje kilka alternatywnych, ale ściśle ze sobą powiązanych mierników pozwalających obliczyć wielkość gospodarki. Jak wiemy z wcześniejszej analizy, PKB odzwierciedla zarówno całkowitą produkcję, jak i całkowite wydatki. Jest jednocześnie miernikiem całkowitego dochodu, ponieważ wszystkie towary wyprodukowane i sprzedane na rynku przynoszą dochód. Jednym z najczęściej stosowanych alternatywnych mierników jest dochód narodowy brutto ( DNB ) (ang. gross national income (GNI) ). PKB obejmuje tylko produkcję wytworzoną na terenie danego kraju. Natomiast DNB powiększony jest o przekazane do kraju dochody z tytułu własności i pracy wykonywanej za granicą, a pomniejszony o dochody podmiotów zagranicznych uzyskiwane w danym kraju i przekazywane do innych państw. Innymi słowy, DNB mierzy dochody obywateli danego kraju niezależnie od tego, gdzie produkcja się odbywa, natomiast PKB mierzy produkcję wytwarzaną w granicach geograficznych danego państwa. Zarówno w Polsce, jak i w Stanach Zjednoczonych różnica między PKB a DNB jest stosunkowo niewielka – w ostatnich latach w Polsce było to jedynie ok. 5% na korzyść PKB. W przypadku małych krajów, których znaczna część obywateli pracuje za granicą i wysyła pieniądze do ojczyzny, dodatnia różnica pomiędzy DNB i PKB może być o wiele większa. Dochód narodowy netto ( DNN ) (ang. net national income (NNI) ) obliczamy, odejmując od DNB spadek wartości środków trwałych z powodu ich wieku lub zużycia, do jakiego doszło w trakcie zdefiniowanego okresu (najczęściej roku). Spadek wartości kapitału z uwagi na zużycie i wiek nazywamy amortyzacją (ang. depreciation ). Jeśli od wartości DNN odejmiemy wartość podatków pośrednich, takich jak VAT i akcyza, otrzymamy dochód narodowy (ang. national income ). Dochód narodowy obejmuje zarówno dochody przedsiębiorstw, jak i dochody gospodarstw domowych. Nieco inną miarą jest dochód rozporządzalny, który obejmuje jedynie dochody pozostające w dyspozycji gospodarstw domowych (dochód rozporządzalny uwzględnia transfery wypłacane gospodarstwom domowym przez państwo – np. stypendia i zasiłki socjalne – a nie obejmuje podatków dochodowych i dochodów państwa z tytułu własności). Ze względów praktycznych zapamiętywanie tych definicji nie jest konieczne. Ważne jest jednak, abyśmy mieli świadomość, że te różnice istnieją, i wiedzieli, jakim miernikiem się posługujemy, żeby przypadkowo nie porównać np. PKB w jednym roku lub dla jednego kraju z PNB lub PNN w innym roku lub w innym kraju. Aby lepiej poznać sposób obliczania poszczególnych mierników dochodu narodowego, przeanalizuj . Obliczanie PKB, eksportu netto i DNN Na podstawie danych z wykonaj poniższe polecenia. Ile wynosi PKB? Ile wynosi eksport netto? Ile wynosi DNN? Wydatki państwa na dobra i usługi 120 mld dol. Amortyzacja 40 mld dol. Konsumpcja 400 mld dol. Inwestycje 60 mld dol. Eksport 100 mld dol. Import 120 mld dol. Dochody otrzymane z zagranicy 10 mld dol. Dochody przekazane za granicę 8 mld dol. Krok 1. PKB obliczamy na podstawie następującego wzoru: PKB = Konsumpcja + Inwestycje + Wydatki państwa na dobra i usługi + (Eksport – Import) = C + I + G + (X – Z) = 400 + 60 + 120 + (100 – 120) = 560 [mld dol.] Krok 2. Aby obliczyć eksport netto, odejmujemy import od eksportu. Eksport netto = X – Z = 100 – 120 = – 20 [mld dol.] Krok 3. DNN obliczamy na podstawie następującego wzoru: DNN = PKB + Dochody otrzymane z zagranicy – Dochody przekazane za granicę – Amortyzacja = 560 + 10 – 8 – 40 = 522 [mld dol.] Podsumowanie Ekonomiści zwykle wyrażają wielkość gospodarki danego kraju za pomocą produktu krajowego brutto (PKB), który mierzy wartość wszystkich dóbr i usług finalnych wyprodukowanych w danym kraju w ciągu roku. PKB otrzymujemy poprzez zsumowanie dla wszystkich wyprodukowanych towarów iloczynów liczby wyprodukowanych jednostek danego dobra lub usługi oraz ich ceny. Ponieważ w skład PKB wchodzą towary, które są zarówno kupowane, jak i sprzedawane, PKB można obliczyć jako sumę składników popytu globalnego albo jako sumę wielkości produkcji. Trzecią metodą liczenia PKB jest suma dochodów czynników produkcji. Licząc PKB od strony popytowej, uwzględniamy następujące składniki popytu globalnego: spożycie w sektorze gospodarstw domowych (konsumpcję), akumulację brutto (inwestycje), spożycie publiczne (wydatki państwa na dobra i usługi) oraz eksport pomniejszony o import. Licząc PKB jako sumę wielkości produkcji, bierzemy pod uwagę wartość różnych kategorii dóbr: dóbr trwałego użytku, dóbr nietrwałych, usług, budynków i budowli oraz zmianę stanu zapasów. Aby uniknąć podwójnego liczenia, PKB zawiera tylko dobra i usługi finalne, nie obejmuje zaś produkcji dóbr pośrednich. Pytania sprawdzające W pewnym kraju eksport wynosi 20 mld dol., wydatki państwa na dobra i usługi są równe 1000 mld dol., inwestycje przedsiębiorstw kształtują się na poziomie 50 mld dol., import wynosi 40 mld dol., a wydatki konsumpcyjne mają wartość 2000 mld dol. Ile wynosi PKB? PKB jest równy C + I + G + (X - Z). PKB = 2000 mld dol. + 50 mld dol. + 1000 mld dol. + (20 mld dol. - 40 mld dol.) = 3030 mld dol. Które z poniższych kategorii zostaną uwzględnione w PKB? Koszt pobytu w szpitalu Podwyższenie się średniej oczekiwanej długości życia Opieka nad dzieckiem świadczona przez żłobek Opieka nad dzieckiem zapewniana przez babcię Sprzedaż używanych samochodów Sprzedaż nowych samochodów Większa różnorodność serów dostępnych w supermarketach Żelazo, z którego wytwarza się stal służącą do wyprodukowania lodówki kupionej przez konsumenta Koszt pobytu w szpitalu wliczamy do PKB. Zmiana średniej oczekiwanej długości życia nie jest transakcją rynkową i nie jest składową PKB. Opłacona opieka nad dzieckiem jest częścią PKB. Jeśli babcia dostaje wynagrodzenie i zgłasza je jako dochód; jest to część PKB. W przeciwnym przypadku opieka taka nie jest wliczana do PKB. Samochód używany nie został wyprodukowany w tym roku, więc nie jest częścią PKB. Wartość nowego samochodu wliczamy do PKB. Różnorodność dostępnych towarów nie wpływa na PKB. Z punktu widzenia PKB nie ma znaczenia, czy gospodarka wytwarza jeden gatunek sera, czy też wiele jego odmian. Żelazo nie jest wliczane do PKB, ponieważ jest dobrem pośrednim. Sprawdź wiedzę Jakie są główne elementy składowe PKB liczonego według metody popytowej? Jakie są główne elementy składowe PKB liczonego jako suma wartości produkcji krajowej? Czy PKB mierzony od strony popytowej będzie większy, czy mniejszy niż PKB liczony metodą podażową? Dlaczego podczas pomiaru PKB należy unikać podwójnego liczenia? Ćwicz myślenie krytyczne Dane makroekonomiczne opisujące amerykańską gospodarkę należą do najlepszych na świecie. Biorąc pod uwagę , czy to cię dziwi, czy tylko odzwierciedla złożoność nowoczesnej gospodarki? Czego PKB nie mówi nam o gospodarce? Problemy W zeszłym roku w małym kraju obfitującym w lasy wycięto drzewa warte 200 dol. Następnie drzewa o wartości 100 dol. zamieniono w drewno o wartości 150 dol. Z drewna o wartości 100 dol. wyprodukowano meble o wartości 250 dol. Ile wynosi PKB tego kraju, zakładając, że nie produkuje się tam żadnych innych dóbr ani nie zużywa innych nakładów do produkcji drzew, drewna i mebli? Innymi słowy, jaka jest wartość dóbr finalnych wyprodukowanych przez ten kraj, uwzględniając wartość drzewa, drewna i mebli? Bibliografia U.S. Department of Commerce: Bureau of Economic Analysis. “National data: National Income and Product Accounts Tables.” http://bea.gov/iTable/iTable.cfm?ReqID=9&step=1. U.S. Department of Commerce: United States Census Bureau. “Census of Governments: 2012 Census of Governments.” http://www.census.gov/govs/cog/. United States Department of Transportation. “About DOT.” Last modified March 2, 2012. http://www.dot.gov/about. U.S. Department of Energy. “Energy.gov.” http://energy.gov/. U.S. Department of Health & Human Services. “Agency for Healthcare Research and Quality.” http://www.ahrq.gov/. United States Department of Agriculture. “USDA.” http://www.usda.gov/wps/portal/usda/usdahome. Schneider, Friedrich. Department of Economics. “Size and Development of the Shadow Economy of 31 European and 5 other OECD Countries from 2003 to 2013: A Further Decline.” Johannes Kepler University . Last modified April 5, 2013. http://www.econ.jku.at/members/Schneider/files/publications/2013/ShadEcEurope31_Jan2013.pdf. amortyzacja (ang. depreciation ) spadek wartości dóbr kapitałowych z uwagi na ich starzenie się i zużycie w trakcie procesu produkcyjnego podwójne liczenie (ang. double counting ) potencjalny błąd, którego należy unikać przy pomiarze PKB, polegający na tym, że wartość niektórych dóbr podczas ich przechodzenia przez kolejne etapy procesu wytwórczego jest liczona więcej niż raz dobro trwałego użytku (ang. durable good ) dobro o długim okresie użytkowania, np. samochód lub lodówka finalne dobro i usługa (ang. final good and service ) produkt konsumpcyjny lub inwestycyjny dla odbiorcy końcowego, który nie zostanie już w żaden sposób przetworzony ani wykorzystany jako część innego dobra; jego przeciwieństwem jest „dobro pośrednie” produkt krajowy brutto (PKB) (ang. gross domestic product (GDP) ) wartość wszystkich finalnych dóbr i usług wytworzonych w danym kraju w ciągu roku dochód narodowy brutto (DNB) (ang. gross national income (GNI) ) wartość produkcji krajowej (PKB) powiększona o dochody z tytułu własności i pracy uzyskane za granicą i przekazane do kraju, a pomniejszona o dochody z tytułu własności i pracy uzyskane w kraju i przekazane za granicę dobro pośrednie (ang. intermediate good ) dobro przetwarzane przez przedsiębiorstwa lub włączane jako składnik innych dóbr, nieprzeznaczone dla odbiorcy końcowego; jego przeciwieństwem jest „finalne dobro i usługa” dobro zaopatrzeniowe zob. dobro pośrednie zapasy (ang. inventory ) dobro, które zostało wyprodukowane, ale nie zostało jeszcze sprzedane dochód narodowy (ang. national income ) kategoria obejmująca wszystkie uzyskane dochody, w tym płace, zyski i czynsze, dochód narodowy netto (DNN) pomniejszony o wartość podatków pośrednich dochód narodowy netto (DNN) (ang. net national income (NNI) ) PNB pomniejszony o amortyzację dobro nietrwałe (ang. nondurable good ) dobro o krótkim okresie użytkowania, np. żywność lub ubranie dobro krótkotrwałego użytku zob. dobro nietrwałe usługa (ang. service ) produkt niematerialny (w przeciwieństwie do dóbr), np. rozrywka, opieka zdrowotna lub edukacja budynki i budowle (ang. structure ) nieruchomości wykorzystywane jako mieszkania, fabryki, biura, sklepy lub do innych celów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą saldo bilansu handlowego (ang. trade balance ) różnica między eksportem a importem eksport netto zob. saldo bilansu handlowego deficyt handlowy (ang. trade deficit ) sytuacja, gdy import danego kraju przewyższa eksport, dodatnia różnica między importem a eksportem nadwyżka handlowa (ang. trade surplus ) sytuacja, gdy eksport danego kraju przewyższa import, dodatnia różnica między eksportem a importem nadwyżka bilansu handlowego zob. nadwyżka handlowa", "section": "PKB, czyli jak mierzyć kondycję gospodarki?", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przeliczanie wartości nominalnych na realne Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Odróżnić nominalny PKB od realnego PKB Objaśnić koncepcję deflatora PKB Obliczyć realny PKB na podstawie wartości nominalnego PKB Analizując dane ekonomiczne, należy zwrócić uwagę na pewną istotną kwestię. Przyglądając się sytuacji w gospodarce, odróżniamy mianowicie zmienne nominalne i zmienne realne, a różnicę między nimi wyznacza inflacja. Analiza danych makroekonomicznych bez uwzględniania inflacji jest niczym próba określenia odległości obiektów obserwowanych przez lornetkę bez wiedzy o tym, jak mocne są soczewki. Podobnie, jeśli nie znamy stopy inflacji, trudno jest stwierdzić, czy wzrost PKB wynika głównie ze wzrostu ogólnego poziomu cen, czy ze wzrostu ilości produkowanych towarów. Wartość nominalna (ang. nominal value ) oznacza, że zmienna jest wyrażona w cenach bieżących, czyli w cenach występujących w okresie, dla którego obliczana jest dana zmienna. Wartość realna (ang. real value ) jest skorygowana o inflację i wyrażona w cenach stałych, czyli w cenach z pewnego z góry ustalonego, niezmieniającego się okresu. Pomijając pewne specyficzne przypadki, w analizie ekonomicznej kluczowe pozostają zmienne realne. Przeliczanie PKB nominalnego na realny zawiera dane na temat PKB Stanów Zjednoczonych w dolarach amerykańskich w cenach bieżących w pięcioletnich odstępach, począwszy od 1960 r. Innymi słowy, przedstawia wartości nominalnego PKB przy użyciu bieżących cen rynkowych obowiązujących w danym roku. zawiera przedstawienie graficzne tych danych. Rok Nominalny PKB (mld dol., ceny bieżące) Deflator PKB (2005 = 100) 1960 542,4 19,0 1965 742,3 20,3 1970 1073,3 24,8 1975 1684,9 34,1 1980 2857,3 48,3 1985 4339,0 62,3 1990 5963,1 72,7 1995 7639,7 81,7 2000 10 251,0 89,0 2005 13 039,2 100,0 2010 15 049,0 110,0 2015 18 206,0 119,6 2020 20 893,7 129,88 PKB USA w cenach bieżących w pięcioletnich odstępach (Źródło: https://apps.bea.gov/itable/index.cfm, tabele 1.1.5 i 1.1.9). Nominalny PKB w USA, 1960–2020 W latach 1960–2020 wartości nominalnego PKB rosły wykładniczo. Gdyby nieostrożny analityk porównał nominalny PKB z 1960 r. z tym z roku 2020, mógłby dojść do wniosku, że produkcja krajowa wzrosła w tym okresie ponad 38 razy (PKB w wysokości 20 893,7 mld dol. z 2020 r. podzielony przez PKB równy 542,4 mld dol. z 1960 r. daje wynik 38,5). Wniosek ten byłby jednak bardzo mylący. Przypomnijmy, że nominalny PKB definiujemy jako sumę iloczynów wszystkich wytworzonych w gospodarce finalnych dóbr i usług oraz ich cen. Aby określić faktyczny wzrost wolumenu produkcji, musimy wyłączyć wpływ wyższych cen na nominalny PKB. Możemy to łatwo zrobić, stosując deflator PKB. Deflator PKB (ang. GDP deflator ) to wskaźnik cen mierzący średnią zmianę cen wszystkich finalnych dóbr i usług wytwarzanych w gospodarce. Wskaźniki cen i sposoby ich obliczania analizujemy szczegółowo w , ale w kontekście tego rozdziału wystarczy znajomość powyższej definicji. zawiera wartości deflatora PKB, a przedstawia te dane na wykresie. Deflator PKB w USA, 1960–2020 Podobnie jak nominalny PKB, deflator PKB w latach 1960–2020 także zwiększał się wykładniczo. wskazuje, że w Stanach Zjednoczonych poziom cen charakteryzował się bardzo szybkim wzrostem od 1960 r. Ceny w 2020 r. były prawie siedmiokrotnie wyższe niż w 1960 r. (deflator dla 2020 r. wyniósł 129,88 wobec poziomu 19 w 1960 r.). Znaczna część wzrostu nominalnego PKB była zatem spowodowana inflacją, a nie rzeczywistą zmianą ilości produkowanych dóbr i usług, czyli nie wynikała ze wzrostu realnego PKB. Przypomnijmy, że nominalny PKB może zwiększyć się z dwóch powodów: wzrostu produkcji lub wzrostu cen. W celu określenia zmian wielkości produkcji należy wyłączyć wzrost cen ze zmian nominalnego PKB. W końcu dolary używane do pomiaru nominalnego PKB w 1960 r. są warte więcej niż dolary z 2020 r., których wartość jest niższa na skutek inflacji, przy czym wskaźnik cen mówi dokładnie, o ile więcej. Korekta jest łatwa do wykonania, jeśli rozumiesz, że zmienne nominalne są wyrażone wartościowo, tj.: Wartość nominalna = Cena × Ilość lub Nominalny PKB = Deflator PKB wart. nieprzeksz. × Realny PKB Z matematycznego punktu widzenia deflator PKB może przyjmować wartości mniejsze od jedności, takie jak 0,85, 0,79 czy 0,19. W powyższym wzorze oznaczamy je jako „wartości nieprzekształcone” deflatora PKB. Jednak zgodnie z powszechnie przyjętą konwencją podawane do publicznej wiadomości przez urzędy statystyczne wielkości deflatora PKB są zwyczajowo mnożone przez 100. W związku z czym: Deflator PKB wart. nieprzeksz. = Deflator PKB 100 Dalej posługujemy się właśnie tą konwencją. Czyli zamiast podawać wartości nieprzekształcone deflatora PKB (np. 0,19), piszemy, że deflator PKB wynosi 19 (bo 0,19 x 100 = 19). W konsekwencji powyższy wzór na nominalny PKB przyjmuje postać: Nominalny PKB = Deflator PKB 100 × Realny PKB A po przekształceniu realny PKB wynosi: Realny PKB = Nominalny PKB Deflator PKB / 100 Przeczytaj poniższą , aby przećwiczyć obliczanie realnego PKB. Obliczanie realnego PKB Możemy wykorzystać dane z do obliczenia realnego PKB. Krok 1. Dane w informują, że w 1960 r. nominalny PKB wyniósł 542,4 mld dol., a deflator PKB podawany przez urząd statystyczny miał wartość 19,0. Krok 2. Realny PKB w 1960 r. obliczamy w następujący sposób: Realny PKB = Nominalny PKB Deflator PKB / 100 = 542,4 19 / 100 = 2854,7 [mld dol.] We wzorze stosujemy dwa działania. Najpierw przywracamy podawaną do publicznej wiadomości wartość deflatora PKB do jego wartości nieprzekształconej (czyli dzielimy go przez 100) i otrzymujemy wartość 0,19. Następnie dzielimy nominalny PKB 542,4 mld dol. przez 0,19. Otrzymujemy 2854,7 mld dol. Krok 3. Do obliczenia realnego PKB w 1965 r. używamy tego samego wzoru. Realny PKB = Nominalny PKB Deflator PKB / 100 = 742,3 20,3 / 100 = 3656,7 [mld dol.] Krok 4. Na podstawie tego wzoru wyznaczamy wartości realnego PKB dla całego okresu 1960–2020. Obliczenia i wyniki przedstawiono w . Przeliczanie nominalnego PKB na realny PKB Rok Nominalny PKB (mld dol.) Deflator PKB (2005 = 100) Obliczenia Realny PKB (ceny stałe z 2005 r., mld dol.) 1960 542,4 19 oraz 542,4 / (19/100) oraz 2854,7 1965 742,3 20,3 oraz 742,3 / (20,3/100) oraz 3656,7 1970 1073,3 24,8 oraz 1073,3 / (24,8/100) oraz 4327,8 1975 1684,9 34,1 oraz 1684,9 / (34,1/100) oraz 4941,1 1980 2857,3 48,3 oraz 2857,3 / (48,3/100) oraz 5915,7 1985 4339,0 62,3 oraz 4339,0 / (62,3/100) oraz 6964,7 1990 5963,1 72,7 oraz 5963,1 / (72,7/100) oraz 8202,3 1995 7639,7 81,7 oraz 7639,7 / (81,7/100) oraz 9350,9 2000 10 251,0 89,0 oraz 10 251,0 / (89,0/100) oraz 11 518,0 2005 13 039,2 100,0 oraz 13 039,2 / (100/100) oraz 13 039,2 2010 15 049,0 110,0 oraz 15 049,0 / (110/100) oraz 13 680,9 2015 16 254,0 119,6 oraz 16 254,0 / (119,6/100) oraz 15 222,4 2020 18 206,0 129,88 oraz 18 206,0 / (129,88/100) oraz 16 086,9 (Źródło: Bureau of Economic Analysis, www.bea.gov). Na kilka rzeczy warto zwrócić uwagę. Przy obliczaniu wielkości realnych określony rok (lub okres) przyjęty jako punkt odniesienia dla szacunków odgrywa rolę szczególną. Jest to rok (lub okres) bazowy. Rok bazowy to ten, którego cen używamy do wyznaczania wielkości realnych. Kiedy obliczamy wartość realnego PKB, bierzemy ilość dóbr i usług wyprodukowanych w roku, którego dotyczy dana zmienna ekonomiczna (np. w 1960 lub 1973 r.), i mnożymy ją przez ceny z roku bazowego (w naszym przypadku z 2005 r.). W efekcie uzyskujemy PKB, który wykorzystuje ceny niezmieniające się między dwoma punktami w czasie. Dlatego wielkości realne są wyrażane w cenach stałych. W naszym przypadku realny PKB jest wyrażony w cenach stałych z 2012 r., co oznacza, że przy jego obliczaniu wykorzystujemy ceny występujące w 2005 r. W powyższym przykładzie rok 2005 jest rokiem bazowym, ale bazę może stanowić dowolny inny rok. Zgodnie z przyjętą przez nas konwencją wykorzystywany powyżej wzór na obliczanie realnego PKB można przekształcić do postaci: Deflator PKB = Nominalny PKB Realny PKB × 100 Realny PKB dla 2005 r. wynosi: Realny PKB = Nominalny PKB Deflator PKB / 100 = 13 039,2 100 / 100 = 13 039,2 [mld dol.] Dla 2005 r. nominalny PKB i realny PKB (wyrażony w cenach stałych z 2005 r.) są sobie równe. Nie jest to przypadek, lecz skutek tego, że rok 2005 został wybrany jako „rok bazowy”. Ponieważ wskaźnik cen w roku bazowym ma zawsze wartość 100 (z definicji), nominalny i realny PKB dla tego roku muszą być takie same. Realny PKB w 2015 r. jest obliczany w analogiczny sposób: Realny PKB = Nominalny PKB Deflator PKB / 100 = 16 254,0 110 / 100 = 15 222,4 [mld dol.] Na podstawie tych danych możemy dostrzec jeszcze jedną prawidłowość. Dopóki inflacja jest dodatnia, czyli ceny z roku na rok rosną, realny PKB powinien być niższy niż nominalny PKB w każdym roku po roku bazowym. Przyczyna jest prosta: wartość nominalnego PKB jest „zawyżona” przez inflację. Podobnie dopóki inflacja jest dodatnia, realny PKB powinien być wyższy niż nominalny PKB w każdym roku poprzedzającym rok bazowy. pokazuje nominalny i realny PKB w USA od 1960 r. Ponieważ rok 2005 jest rokiem bazowym, nominalny i realny PKB mają dla tego roku identyczną wartość. Jednak z biegiem czasu wzrost nominalnego PKB jest znacznie większy niż wzrost realnego PKB (innymi słowy, nominalny PKB na wykresie rośnie szybciej niż realny PKB), ponieważ występowanie inflacji, zwłaszcza w latach 70. XX w., skutkuje silnym wzrostem nominalnego PKB. Nominalny i realny PKB w USA w latach 1960–2020 Fioletowa krzywa przedstawia nominalny PKB w USA (w dolarach w cenach bieżących). Niebieska krzywa przedstawia realny PKB w dolarach w cenach stałych z 2005 r. Ponieważ realny PKB jest wyrażony w dolarach z 2005 r., obie krzywe przecinają się w 2005 r. Realny PKB jest wyższy niż nominalny PKB przed 2005 r., ponieważ w 2005 r. dolary były warte mniej niż w latach poprzednich. I odwrotnie, realny PKB jest niższy od nominalnego PKB po 2005 r., ponieważ w 2005 r. dolary były warte więcej niż w latach późniejszych. Wróćmy do pytania, które zadaliśmy na początku: Ile wyniosło tempo wzrostu realnego PKB w latach 1960–2010? Aby to obliczyć, stosujemy wzór na zmianę procentową: Realny PKB w 2010 r. − Realny PKB w 1960 r. Realny PKB w 1960 r. × 100% = Zmiana w proc. 13 680,9 − 2854,7 2854,7 × 100% = 379% Oznacza to, że realna produkcja dóbr i usług w Stanach Zjednoczonych od 1960 r. wzrosła prawie czterokrotnie. Oczywiście wynik ten nie jest tożsamy ze zmianą przeciętnego standardu życia czy w szerszym kontekście dobrobytu, ponieważ nie uwzględnia poprawy jakości wytwarzanych towarów i nowych produktów, które zostały wynalezione po 1960 r. Istnieje alternatywna, szybsza metoda pozwalająca w przybliżeniu obliczyć tempo wzrostu realnego PKB. Mianowicie: Nominalny PKB = Cena × Ilość Zmiana nominalnego PKB w proc. = Zmiana ceny w proc. + Zmiana ilości w proc. czyli Zmiana realnego PKB w proc. = Zmiana nominalnego PKB w proc. – Zmiana ceny w proc. A zatem tempo wzrostu realnego PKB (zmiana ilości wytwarzanych dóbr wyrażona w procentach) jest równe tempu wzrostu nominalnego PKB (zmiana wartości wytwarzanych dóbr wyrażona w procentach) pomniejszonemu o stopę inflacji (zmiana poziomu cen wyrażona w procentach). Należy pamiętać, że powyższa metoda działa tylko w przybliżeniu (im zmiany procentowe są większe, tym wynik jest mniej dokładny). Aby uzyskać dokładne wyniki, należy użyć pierwotnego wzoru. Podsumowanie Wartość nominalna zmiennej ekonomicznej jest wyrażona w cenach bieżących, tj. w cenach z okresu, dla którego dana zmienna ekonomiczna jest liczona. Wartość realna to wartość nominalna skorygowana o inflację. Wartość realna jest wyrażona w cenach stałych. Aby przekształcić zmienne nominalne z kilku różnych lat na zmienne realne, należy arbitralnie wybrać rok bazowy, a następnie wykorzystać wskaźnik cen do zamiany cen bieżących na ceny stałe z określonego roku bazowego. Pytania sprawdzające Na podstawie danych z określ, jaka część wzrostu nominalnego PKB w latach 1980–1990 wynikała ze wzrostu realnego PKB, a jaka ze wzrostu cen (inflacji). W latach 1980–1990 realny PKB wzrósł o (8202,3 - 5915,7) / (5915,7) = 38,7%. W tym samym okresie ceny wzrosły o (72,7 - 48,3) / (48,3/100) = 50,5%. Tak więc ok. 56,6% wzrostu nominalnego PKB (50,5/ (50,5 + 38,7) wynikało ze wzrostu cen (inflacji), a reszta, tj. 38,7/ (50,5 + 38,7) = 43,4% ze wzrostu realnego PKB. Sprawdź wiedzę Jaka jest różnica między szeregiem czasowym zmiennej nominalnej a szeregiem czasowym zmiennej realnej? Jak przekształcić szereg czasowy zmiennej nominalnej na wartości realne? Ćwicz myślenie krytyczne Czy ludzie powinni zwracać większą uwagę na dochody realne, czy dochody nominalne? Jeśli uważasz, że na dochody nominalne, zastanów się, dlaczego miałoby to mieć sens w dzisiejszym świecie? Czy twoja odpowiedź byłaby taka sama, gdyby miała dotyczyć lat 70. XX w.? Problemy Na podstawie nominalnych stóp procentowych i stóp inflacji przedstawionych w określ, w którym okresie sytuacja była korzystniejsza dla pożyczkodawcy, a w którym dla pożyczkobiorcy. Rok Stopa procentowa Stopa inflacji 1970 7,9% 5,7% 1974 10,8% 11,0% 1978 9,1% 7,6% 1981 18,9% 10,3% Kredyt hipoteczny to kredyt przeznaczony zazwyczaj na zakup nieruchomości (domu lub mieszkania). przedstawia wartości stóp oprocentowania kredytów hipotecznych oraz stóp inflacji dla kilku różnych lat. W jakich latach dobrze było wziąć kredyt na zakup domu lub mieszkania? W których latach lepiej było być bankiem udzielającym kredytu hipotecznego? Rok Stopa oprocentowania kredytów hipotecznych Stopa inflacji 1984 12,4% 4,3% 1990 10% 5,4% 2001 7,0% 2,8% Rok Stopa oprocentowania kredytów hipotecznych Stopa inflacji 1984 12,4% 4,3% 1990 10% 5,4% 2001 7,0% 2,8% wartość nominalna (ang. nominal value ) wartość wyrażona w cenach bieżących, czyli w cenach z okresu, dla którego jest liczona dana zmienna ekonomiczna; wartość nominalna nie jest skorygowana o inflację, jej przeciwieństwem jest wartość realna wartość realna (ang. real value ) wartość skorygowana o inflację, jej przeciwieństwem jest wartość nominalna", "section": "Przeliczanie wartości nominalnych na realne", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Śledzenie zmian realnego PKB w czasie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić pojęcia ekspansji, recesji oraz górnego i dolnego punktu zwrotnego cyklu koniunkturalnego (szczytu i dna) Wytłumaczyć, dlaczego monitorowanie zmian realnego PKB w czasie jest procesem tak istotnym Kiedy media donoszą, że „w pierwszym kwartale gospodarka wzrosła o 1,2%”, liczby te dotyczą zmian procentowych realnego PKB. Zgodnie z przyjętą konwencją zmianę PKB podaje się w ujęciu rocznym. Jeśli wzrost realnego PKB został obliczony w danym kwartale w stosunku do kwartału poprzedniego, mnożymy go przez 4, aby podać przybliżone tempo zmian PKB w skali całego roku. Aby szacunek był jak najbliższy prawdzie, w takim przypadku należy też uwzględnić korektę sezonową; wygodniej jest od razu podawać zmianę procentową PKB w danym kwartale w stosunku do analogicznego kwartału poprzedniego roku – wówczas tempa wzrostu nie mnożymy przez 4, a wynik taki jest w zasadzie pozbawiony obciążenia czynnikiem sezonowym. PKB Stanów Zjednoczonych w latach 1930–2020 Realny PKB w Stanach Zjednoczonych w 2020 r. (w cenach stałych z 2009 r.) wyniósł ok. 18,4 bln dol. Po wyeliminowaniu wpływu inflacji oznacza to ok. 18-krotny wzrost wolumenu produkcji dóbr i usług w gospodarce amerykańskiej od początku czwartej dekady XX w. (Źródło: bea.gov). obrazuje ścieżkę zmian realnego PKB w USA od 1930 r. Krótkookresowe spadki wielkości produkcji niejednokrotnie przerywały długookresową ścieżkę wzrostu PKB. Spadek realnego PKB nazywamy recesją (ang. recession ). Zgodnie z polską nomenklaturą o recesji mówimy wtedy, gdy w ciągu dwóch kolejnych kwartałów poziom realnego PKB się obniża. Jest to tzw. recesja techniczna. Dla większości ekonomistów z recesją będziemy mieli do czynienia wtedy, gdy wartość realnego PKB na koniec roku kalendarzowego będzie niższa od analogicznej wartości na koniec roku poprzedniego. Taka sytuacja w Polsce miała miejsce w 2020 r., wskutek pandemii Covid-19, i był to jedyny taki przypadek po 1992 r. ( link do źródła ). Szczególnie długą i głęboką recesję nazywamy kryzysem (ang. crisis ), a w języku angielskim również terminem depression . Ogromny spadek PKB, który nastąpił podczas Wielkiego Kryzysu (ang. Great Depression ) lat 30. XX w., jest wyraźnie widoczny na wykresie, podobnie jak kryzys globalny z lat 2008–2009 (ang. Great Recession ). Warto podkreślić, że w Polsce w okresie występowania niekorzystnych zjawisk nazywanych globalnym kryzysem recesja się nie pojawiła. Zachowaliśmy status tzw. zielonej wyspy, co oznaczało, że byliśmy jednym krajem UE, w którym wartość realnego PKB w ujęciu rok do roku nieustannie rosła, jakkolwiek w niektórych latach dynamika wzrostu była bardzo niska (np. 1,5% w 2012, 0,9% w 2013). Z kolei okres ożywienia, kiedy realny PKB się zwiększa, nazywamy ekspansją (ang. expansion ). Realny PKB jest ważną zmienną makroekonomiczną, ponieważ jest silnie skorelowany z innymi miarami aktywności gospodarczej, takimi jak zatrudnienie i bezrobocie. Wraz ze wzrostem realnego PKB zazwyczaj rośnie również zatrudnienie, jakkolwiek jeśli tempo wzrostu jest bardzo niskie (tak jak to miało miejsce w Polsce w latach 2012–2013 i 2001–2002), bezrobocie może utrzymywać się na niezmienionym poziomie lub nawet rosnąć również wtedy, gdy kraj notuje dodatnie tempo wzrostu realnego PKB. Najbardziej dotkliwym problemem społecznym wywoływanym przez recesje i kryzysy jest to, że wraz ze spadkiem poziomu produkcji szybko rośnie prawdopodobieństwo zwolnień pracowników. Utrata pracy wiąże się zaś z bolesnymi kosztami finansowymi i osobistymi tak dla samych pracowników, jak i ich rodzin. Ponadto osoby, którym pomimo recesji uda się zachować miejsce pracy, na ogół nie mają szans na uzyskanie podwyżki wynagrodzenia. Co więcej, pracodawcy borykający się ze spadkiem popytu na swoje produkty zazwyczaj próbują ograniczyć koszty wytwarzania, w związku z czym redukują płace. przedstawia okresy recesji i ekspansji w USA, począwszy od roku 1900. Gdy gospodarka znajduje się w punkcie, w którym wielkość produkcji osiąga maksimum i po przekroczeniu którego gospodarka wpada w recesję, mamy do czynienia z górnym punktem zwrotnym dotychczasowego trendu, czyli szczytem (ang. peak ). Analogicznie stan charakteryzujący się najniższym wolumenem produkcji, występujący pod koniec recesji i poprzedzający okres ożywienia, nazywany jest dolnym punktem zwrotnym, czyli dnem lub dołkiem (ang. trough ). Tak więc recesja trwa od szczytu do dna, a ekspansja (ożywienie gospodarcze) od dna do szczytu. Wahania w gospodarce trwające od szczytu do dna i od dna do szczytu nazywamy cyklem koniunkturalnym (ang. business cycle ). Ciekawym zjawiskiem jest to, że w XX w. w gospodarce amerykańskiej trzy najdłuższe ekspansje, liczone od dna do szczytu, wystąpiły po 1960 r. Recesja związana z globalnym kryzysem finansowym rozpoczęła się w grudniu 2007 r. i zakończyła formalnie w czerwcu 2009 r. Była to najpoważniejsza recesja od czasów Wielkiego Kryzysu lat 30. XX w. Trwająca od czerwca 2009 r. ekspansja również była stosunkowo długa, gdyż trwała do 2020 r., kiedy pojawiła się recesja wywołana przez pandemię koronawirusa. Dno Szczyt Okres recesji w miesiącach Okres ożywienia w miesiącach Grudzień 1900 Wrzesień 1902 18 21 Sierpień 1904 Maj 1907 23 33 Czerwiec 1908 Styczeń 1910 13 19 Styczeń 1912 Styczeń 1913 24 12 Grudzień 1914 Sierpień 1918 23 44 Marzec 1919 Styczeń 1920 7 10 Lipiec 1921 Maj 1923 18 22 Lipiec 1924 Październik 1926 14 27 Listopad 1927 Sierpień 1929 23 21 Marzec 1933 Maj 1937 43 50 Czerwiec 1938 Luty 1945 13 80 Październik 1945 Listopad 1948 8 37 Październik 1949 Lipiec 1953 11 45 Maj 1954 Sierpień 1957 10 39 Kwiecień 1958 Kwiecień 1960 8 24 Luty 1961 Grudzień 1969 10 106 Listopad 1970 Listopad 1973 11 36 Marzec 1975 Styczeń 1980 16 58 Lipiec 1980 Lipiec 1981 6 12 Listopad 1982 Lipiec 1990 16 92 Marzec 1991 Marzec 2001 8 120 Listopad 2001 Grudzień 2007 8 73 Czerwiec 2009 Luty 2020 18 128 Kwiecień 2020 - 2 - Cykle gospodarcze w USA od 1900 r. (Źródło: http://www.nber.org/cycles/main.html). National Bureau of Economic Research (NBER) , prywatna amerykańska instytucja badawcza, zajmuje się badaniem cykli koniunkturalnych w gospodarce USA. Analiza zmiennych makroekonomicznych, takich jak stopa bezrobocia i poziom dochodów rozporządzalnych, wskazuje, że negatywne skutki recesji często utrzymują się jeszcze długo po oficjalnej dacie jej zakończenia wyznaczonej przez NBER. Podsumowanie W perspektywie długookresowej realny PKB Stanów Zjednoczonych znacznie wzrósł. Jednocześnie produkcja nie zwiększała się co roku o taką samą wielkość. Obserwowane w czasie wahania wolumenu produkcji tworzą cykle koniunkturalne. Gdy PKB spada, pojawia się zjawisko recesji. Dłuższy i głębszy spadek produkcji to kryzys. Recesje zaczynają się w szczycie cyklu koniunkturalnego (górnym punkcie zwrotnym) i kończą w dołku (dolnym punkcie zwrotnym). Okres ożywienia, kiedy realny PKB rośnie, nazywamy ekspansją. Pytania sprawdzające Spójrz na bez patrzenia na . Jeśli zdefiniujemy recesję jako znaczny spadek produkcji krajowej, to czy oprócz recesji z lat 2008–2009 możesz wskazać jeszcze inne recesje, które wystąpiły po 1960 r.? (Odpowiedź wymaga wykorzystania własnej intuicji). Dwie inne recesje są widoczne na wykresie jako niewielkie spadki PKB: w latach 1973–1975 i 1981–1982. Na wykresie można wskazać jeszcze dwa okresy spowolnienia gospodarczego przejawiającego się spłaszczeniem ścieżki wzrostu realnego PKB: w latach 1990–1991 i 2001. Wykorzystując dane przedstawione w , powiedz, jak często zdarzały się recesje od zakończenia II wojny światowej (tj. od 1945 r.). W ciągu około 70 lat wystąpiło 11 recesji, czyli pojawiały się średnio raz na sześć lat. Jak długo, zgodnie z , trwała przeciętna recesja od zakończenia II wojny światowej? Dla każdej recesji przedstawiono w tabeli miesiące, w których produkcja spadła. Uśrednienie tych danych dla okresu po II wojnie światowej daje średni czas trwania recesji wynoszący 11 miesięcy, czyli nieco mniej niż rok. Jak długo, zgodnie z , trwała przeciętna faza ekspansja od zakończenia II wojny światowej? W tabeli przedstawiono miesiące, w których produkcja rosła. Uśrednienie tych danych dla okresu po II wojnie światowej daje średni czas trwania ekspansji wynoszący 60,5 miesiąca, czyli ponad pięć lat. Sprawdź wiedzę Jak wygląda typowa ścieżka wahań PKB dla kraju wysoko rozwiniętego, np. Stanów Zjednoczonych, w krótkim i długim okresie? Ćwicz myślenie krytyczne Dlaczego PKB Stanów Zjednoczonych jest dziś o wiele wyższy niż 50 czy 100 lat temu? Dlaczego PKB nie rośnie w stałym tempie, lecz wykazuje wahania w czasie? Bibliografia The National Bureau of Economic Research. “Information on Recessions and Recoveries, the NBER Business Cycle Dating Committee, and related topics.” http://www.nber.org/cycles/main.html. cykl koniunkturalny (ang. business cycle ) krótkookresowe wahania poziomu aktywności gospodarczej w trakcie naprzemiennie występujących okresów ożywienia i recesji cykl gospodarczy zob. cykl koniunkturalny kryzys (ang. crisis lub ang. depression ) szczególnie długotrwały i głęboki spadek poziomu aktywności gospodarczej załamanie gospodarcze zob. kryzys depresja zob. kryzys szczyt (ang. peak ) punkt w czasie, gdy wielkość PKB osiąga maksimum i po przekroczeniu którego rozpoczyna się recesja górny punkt zwrotny cyklu koniunkturalnego zob. szczyt recesja (ang. recession ) okres spadku poziomu PKB; zgodnie z definicją przyjętą w Polsce pojawia się, gdy realny poziom PKB spada przez dwa kolejne kwartały dno (ang. trough ) punkt w czasie, gdy PKB osiąga najniższy poziom; występuje pod koniec recesji, tuż przed rozpoczęciem ożywienia dolny punkt zwrotny cyklu koniunkturalnego zob. dno dołek zob. dno ekspansja (ang. expansion ) okres ożywienia, kiedy wartość realnego PKB się zwiększa", "section": "Śledzenie zmian realnego PKB w czasie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Porównywanie PKB w różnych krajach Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć, w jaki sposób możemy wykorzystać PKB do porównania poziomu dobrobytu w różnych krajach Przeliczać PKB z jednej waluty na drugą przy użyciu kursów walutowych Obliczyć PKB per capita przy wykorzystaniu danych na temat liczby ludności PKB jest powszechnie używany do pomiaru poziomu dobrobytu ekonomicznego lub standardu życia. Przy porównywaniu PKB różnych państw od razu dają się zauważyć dwie kwestie. Po pierwsze, PKB jest wyrażony w walucie danego kraju: w USA walutą jest dolar amerykański, w Kanadzie dolar kanadyjski, w większości państw Europy Zachodniej euro, w Japonii jen, w Meksyku peso, a w Polsce złoty. Porównując dwa kraje, musimy zatem przeliczyć ich poziomy PKB na wspólną walutę. Drugą kwestią jest to, że państwa są bardzo zróżnicowane pod względem liczby ludności. Na przykład gospodarka Stanów Zjednoczonych jest znacznie większa niż Polski, Meksyku czy Kanady, ale mają też one prawie trzy razy więcej ludności niż Meksyk i dziewięć razy więcej niż Kanada czy Polska. Tak więc aby porównać standard życia w różnych krajach, musimy podzielić ich PKB przez liczbę ludności. Przeliczanie walut przy użyciu kursów walutowych Aby porównać PKB krajów mających różne waluty (np. Polski i USA), konieczne jest wyrażenie ich PKB w jednej wspólnej walucie. Przeliczanie walut odbywa się za pomocą kursów walutowych (ang. exchange rates ). Kurs walutowy jest wartością jednej waluty wyrażoną w innej walucie. Zapisujemy go jako liczbę jednostek waluty krajowej w przeliczeniu na jedną jednostkę waluty obcej (np. w Polsce liczba polskich złotych za 1 dolara – taki sposób określa się jako notowanie odwrotne) lub jako liczbę jednostek waluty obcej odpowiadającej jednej jednostce waluty krajowej (np. w Wielkiej Brytanii liczba złotych za 1 funta brytyjskiego – notowania proste). Do przeliczania PKB możemy użyć dwóch rodzajów kursów walutowych: kursów rynkowych oraz kursów obliczonych według parytetu siły nabywczej ( PSN )(ang. purchasing power parity (PPP) ). Rynkowe kursy wymiany zmieniają się z dnia na dzień, w zależności od popytu i podaży walut na rynkach walutowych. Kursy wg PSN zapewniają stabilniejszą, bardziej długookresową miarę kursu walutowego i uwzględniają różnice w poziomie cen między krajami. Z tego powodu ekonomiści do porównań PKB w różnych krajach zazwyczaj stosują kursy wg PSN. Kursy walutowe bardziej szczegółowo omówimy w . Poniższa wyjaśnia, jak przeliczyć PKB na wspólną walutę. Przeliczanie PKB na wspólną walutę Wykorzystanie kursu walutowego do przeliczenia PKB z jednej waluty na inną jest proste. Załóżmy, że chcemy porównać PKB z roku 2021 w dwóch krajach, Polsce i USA. PKB Polski w tym okresie wyniosło 2,62 bln zł, zaś w Stanach Zjednoczonych blisko 23 bln dol. Krok 1. Znajdź kurs walutowy dla danego roku. W 2021 r. kurs zgodny z parytetem siły nabywczej (wg danych Międzynarodowego Funduszu Walutowego) wyniósł 1,824 zł za 1 dol. (Liczby te są prawdziwe, ale zaokrąglone w celu uproszczenia obliczeń. Zwróć uwagę, jak bardzo kurs obliczony zgodnie z PSN różni się od kursów rynkowych!) Krok 2. Przelicz PKB Polski na dolary amerykańskie: PKB Polski w dolarach = PKB Polski w złotych Kurs walutowy (zł / 1 dol.) = 2,62 bln zł 1,824 zł za 1 dol. = 1 437,81 mld dol. Krok 3. Porównaj uzyskany wynik z poziomem PKB Stanów Zjednoczonych. PKB USA wyniósł w 2021 r. blisko 23 bln dol., czyli blisko 16 razy więcej niż PKB Polski w tym samym okresie. Krok 4. Spójrz na , która pokazuje poziom PKB różnych krajów w 2021 r. Wartości PKB wyrażone w dolarach amerykańskich obliczamy na podstawie metody przedstawionej wyżej. Kraj PKB w mld jednostek waluty krajowej Waluta Kurs walutowy wg PSN (liczba jednostek waluty krajowej za 1 dol.) PKB wg PSN w mld dol. Polska 2 622,184 złoty 1,824 1 437,81 Kanada 2 493,13 dolar kanadyjski 1,23 2 024,96 Chiny 114 433,70 juan 4,21 27 206,09 Egipt 6 660,66 funt egipski 4,58 1 455,50 Niemcy 3 601,75 euro 0,74 4 888,36 Indie 236 646,40 rupia 23,22 10 193,54 Japonia 541 369,40 jen 96,56 5 606,55 Meksyk 26 306,70 peso 9,86 2 669,06 Czechy 6 108,43 korona 12,95 471,76 Węgry 55 256,67 forint 152,64 362,00 USA 22 996,08 dolar amerykański 1,000 22 996,08 Porównanie poziomów PKB między krajami w 2021 r. PKB per capita Chiny wykazują najwyższą wartość PKB ze wszystkich krajów świata, jeśli jako przelicznik zastosujemy kurs zgodny z PSN. Mają także ogromną populację – od wieków były najludniejszym krajem świata, jakkolwiek według szacunków w 2023 r. Indie odbiorą im palmę pierwszeństwa. Czy gospodarka Chin jest większa niż gospodarki innych krajów tylko dlatego, że Kraj Środka zamieszkuje więcej osób, czy też dlatego, że gospodarka Chin charakteryzuje się wyższym poziomem dochodu w przeliczeniu na jednego mieszkańca? Możemy odpowiedzieć na to pytanie, obliczając PKB per capita (ang. GDP per capita ). W tym celu dzielimy PKB przez liczbę ludności. PKB per capita = PKB/liczba ludności Druga kolumna przedstawia PKB różnych krajów świata – tych samych, które były wyszczególnione w . Wartości w drugiej kolumnie są takie same jak w ostatniej kolumnie . Trzecia kolumna przedstawia liczbę ludności, zaś czwarta zawiera wartość PKB na jednego mieszkańca. PKB per capita otrzymujemy w dwóch krokach. Pierwszym jest uzyskanie tego samego rzędu wielkości liczb w drugiej i trzeciej kolumnie. Przyjmijmy, że chcemy wyrazić wszystkie liczby w milionach. Ponieważ 1 mld = 1000 mln, wartości w drugiej kolumnie przyjmują wartość np.: 1 437,81 mld = 1437,81 x 1000 mln. Gdy wielkości w obu kolumnach zostaną już wyrażone w milionach, można wykonać drugi krok, czyli podzielenie PKB przez liczbę ludności. Kraj PKB (dol.) Liczba ludności PKB per capita (dol.) Polska 1 437,81 mld 37,84 mln 37 996,97 Kanada 2 024,96 mld 38,23 mln 52 973,02 Chiny 27 206,09 mld 1 412,60 mln 19 259,59 Egipt 1 455,50 mld 102,10 mln 14 255,66 Niemcy 4 888,36 mld 83,20 mln 58 757,18 Indie 10 193,54 mld 1 393,41 mln 7 315,54 Japonia 5 606,55 mld 125.51 mln 44 671,26 Meksyk 2 669,06 mld 128,97 mln 20 694,82 Czechy 471,76 mld 10,50 mln 44 951,41 Węgry 362,00 mld 9,73 mln 37 201,20 USA 22 996,08 mld 332,18 mln 69 227,11 PKB per capita w 2021 r. (Źródło: https://data.imf.org/?sk=388dfa60-1d26-4ade-b505-a05a558d9a42). Czy Chiny prześcigną Stany Zjednoczone pod względem poziomu życia? Jak wynika z , Chiny są obecnie największą gospodarką świata pod względem wielkości PKB: ponad 27 bln dol. (przeliczonych z waluty lokalnej zgodnie z PSN) w porównaniu z niespełna 23 bln dol. w Stanach Zjednoczonych. Chiny mają jednak znacznie (ok. czterokrotnie) większą liczbę ludności, więc w przeliczeniu na mieszkańca ich PKB stanowi mniej niż jedną trzecią PKB Stanów Zjednoczonych (19 259,59 dol. wobec 69 227,11 dol.). Mieszkańcy Chin są nadal dość biedni w porównaniu z obywatelami Stanów Zjednoczonych i innych krajów wysoko rozwiniętych. Trzeba tylko pamiętać, co zostanie omówione wkrótce, że PKB na mieszkańca stanowi jedynie przybliżoną miarę poziomu życia w danym kraju. Państwa o wysokich dochodach – w tym Stany Zjednoczone, Kanada, kraje UE i Japonia – zazwyczaj mają PKB na mieszkańca wyższy niż 30 tys. dol. Kraje o średnich dochodach, do których należy duża część państw Ameryki Łacińskiej i Azji Wschodniej, osiągają PKB na mieszkańca w przedziale 6–30 tys. dol. Kraje o niskich dochodach, z których wiele znajduje się w Afryce Subsaharyjskiej, często notują PKB na mieszkańca poniżej 6 tys. dol. rocznie. Podsumowanie Ponieważ PKB jest mierzone w walucie danego kraju, porównanie różnych krajów pod względem poziomu produktu globalnego wymaga przeliczenia PKB na wspólną walutę. Możemy to zrobić przy wykorzystaniu kursu walutowego, który jest ceną waluty jednego kraju wyrażoną w walucie innego. Po przeliczeniu PKB na wspólną walutę możemy porównać kraje pod względem wartości produktu globalnego na jednego mieszkańca, dzieląc PKB ogółem przez liczbę ludności. Kraje o dużej liczbie ludności często notują wysoki poziom PKB, ale jest on mylącym wskaźnikiem poziomu dobrobytu. Lepszą miarą poziomu życia jest PKB per capita . Pytania sprawdzające Czy jest możliwy wzrost poziomu PKB przy jednoczesnym spadku wartości PKB per capita ? Czy jest możliwy spadek PKB przy wzroście PKB per capita ? Tak. Odpowiedź na oba pytania zależy od tego, czy PKB rośnie szybciej, czy wolniej niż liczba ludności. Jeśli liczba ludności wzrasta szybciej niż PKB, PKB kraju rośnie, ale PKB per capita spada. Jeśli PKB maleje, ale liczba ludności maleje szybciej, wówczas PKB spada, a PKB per capita rośnie. Republika Środkowoafrykańska ma PKB na poziomie 1 107 689 mln franków CFA i liczbę ludności równą 4,862 mln. Kurs walutowy wynosi 284,681 franków CFA za dolara. Oblicz PKB per capita Republiki Środkowoafrykańskiej w dolarach. Pierwszym krokiem jest podzielenie PKB we frankach CFA przez kurs walutowy, aby przeliczyć walutę krajową na dolary amerykańskie. Tak uzyskany wynik dzielimy następnie przez liczbę ludności, aby otrzymać PKB na jednego mieszkańca. A zatem: 1 107 689 mln franków / 284,681 franków za dolara / 4,862 mln osób = 800,28 dol. PKB na mieszkańca Republiki Środkowoafrykańskiej wynosi więc 800,28 dol. Sprawdź wiedzę Jakie są dwa główne problemy, które pojawiają się przy porównywaniu PKB różnych krajów? Ćwicz myślenie krytyczne Przy porównaniach PKB na mieszkańca między krajami wykorzystujemy zazwyczaj kursy walutowe odpowiadające parytetowi siły nabywczej (PSN), które są miarą wartości kursu wymiany w długim okresie i uwzględniają różnice cen w porównywanych krajach. W tym podrozdziale stosowaliśmy kursy walutowe wg PSN. Dlaczego stosowanie rynkowych kursów walut, które czasami wykazują silne wahania w krótkim okresie, jest gorszym rozwiązaniem? Dlaczego PKB na mieszkańca może być tylko niedoskonałą miarą poziomu życia w danym kraju? Problemy Etiopia ma PKB w wysokości 8 mld dol. i liczbę ludności na poziomie 55 mln. Kostaryka ma PKB w wysokości 9 mld dol. i populację na poziomie 4 mln. Oblicz PKB per capita i określ, w którym kraju jest on wyższy. W 1980 r. Dania miała PKB w wysokości 70 mld dol. i 5,1 mln ludności. W 2000 r. Dania miała PKB na poziomie 160 mld dol., a jej populacja wzrosła do 5,3 mln. O ile procent wzrósł PKB na mieszkańca w Danii w latach 1980–2000? Czechy mają PKB w wysokości 1800 mld koron. Kurs walutowy wynosi 25 koron za dolara. Ludność Czech liczy 20 mln osób. Ile wynosi PKB per capita w Czechach w przeliczeniu na dolary? kurs walutowy (ang. exchange rate) cena jednej waluty wyrażona w innej walucie PKB per capita (ang. GDP per capita ) wartość PKB podzielona przez liczbę ludności PKB na mieszkańca zob. PKB per capita parytet siły nabywczej (ang. purchasing power parities (PPP) ) wskaźniki poziomu różnic w cenach pomiędzy krajami; kurs wymiany, dzięki któremu ceny towarów będących przedmiotem handlu międzynarodowego są mniej więcej takie same we wszystkich krajach", "section": "Porównywanie PKB w różnych krajach", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Czy za pomocą PKB można zmierzyć dobrobyt? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić, w jaki sposób produktywność gospodarki wpływa na poziom dobrobytu Wskazać ograniczenia PKB jako miary poziomu dobrobytu Dokonać analizy związku pomiędzy PKB a zmianami poziomu życia PKB na mieszkańca mierzy częściowo to, co rozumiemy przez „standard życia” lub „poziom dobrobytu”. W końcu nie bez przyczyny większość migrantów na świecie stanowią osoby przenoszące się z krajów o relatywnie niskim do państw o względnie wysokim PKB per capita . Jednak „poziom dobrobytu” to pojęcie szersze niż sam PKB. PKB mierzy tylko wielkość produkcji, która jest przedmiotem wymiany rynkowej. Natomiast poziom dobrobytu ( standard życia ) (ang. standard of living ) obejmuje wszystkie elementy, które wpływają na dobrobyt mieszkańców, niezależnie od tego, czy są przedmiotem wymiany rynkowej, czy też nie. Aby wyjaśnić różnicę między PKB a poziomem dobrobytu, warto poznać czynniki nieuwzględniane w PKB, a wpływające na standard życia. Ograniczenia PKB jako miary poziomu dobrobytu Chociaż PKB obejmuje wydatki na podróże i rekreację, nie uwzględnia ilości czasu wolnego. Istnieje wszak zasadnicza różnica pomiędzy krajami, których wysoki PKB wynika z faktu, że ludzie pracują bardzo długo, a tymi, których PKB jest równie wysoki, ale jest zasługą dużej produktywności pracowników, dzięki której obywatele tego kraju nie muszą pracować aż tak dużo i cieszą się większą ilością czasu wolnego przy tym samym poziomie produkcji dóbr i usług. Jak przedstawiono w , PKB na mieszkańca w Stanach Zjednoczonych jest większy niż w Niemczech. Czy wynika z tego, że standard życia w USA jest wyższy? Niekoniecznie, ponieważ prawdą jest również to, że przeciętny pracownik w USA pracuje rocznie kilkaset godzin dłużej niż przeciętny pracownik w Niemczech. Tymczasem PKB nie uwzględnia dodatkowych tygodni czasu wolnego niemieckiego pracownika. Chociaż PKB obejmuje wydatki na ochronę środowiska, opiekę zdrowotną i edukację, nie mierzy faktycznego zanieczyszczenia środowiska naturalnego, stanu zdrowia mieszkańców ani poziomu edukacji obywateli. PKB zawiera koszt zakupu sprzętu do kontroli zanieczyszczeń, ale nie uwzględnia tego, czy powietrze i woda dzięki instalacji tego wyposażenia są rzeczywiście czystsze. PKB obejmuje wydatki na opiekę medyczną, ale nie odzwierciedla tego, czy oczekiwana długość życia lub śmiertelność noworodków uległy poprawie. Podobnie PKB obejmuje wydatki na edukację, ale nie wyraża tego, ilu mieszkańców potrafi czytać i pisać lub jakie są wyniki dzieci i młodzieży w standardowych testach osiągnięć edukacyjnych PISA. PKB obejmuje produkcję, która jest przedmiotem wymiany rynkowej. Nie uwzględnia natomiast tej, która nie przechodzi przez rynek. Na przykład koszt zatrudnienia pracownika do koszenia trawnika lub sprzątania domu jest wliczany do PKB, ale już samodzielne wykonywanie tych zadań nie jest w nim brane pod uwagę. Jedną z ważnych zmian w gospodarce USA w ostatnich dziesięcioleciach był wzrost udziału kobiet w sile roboczej. Zgodnie z danymi Amerykańskiego Urzędu Statystyki Pracy (ang. Bureau of Labor Statistics ) w 1970 r. tylko ok. 42% pań należało do opłacanej siły roboczej, natomiast w drugiej dekadzie XXI w. odsetek ten wzrósł do prawie 60%. Ponieważ znacznie więcej kobiet w USA podjęło zatrudnienie, wiele usług, które kiedyś wykonywały w ramach nieodpłatnej pracy w domu, np. przygotowywanie posiłków, sprzątanie i opieka nad dziećmi, stało się przedmiotem wymiany rynkowej, co sprawia, że amerykański PKB jest większy, nawet jeśli ludzie faktycznie nie konsumują więcej usług niż 50 lat temu. PKB nic nie mówi na temat poziomu nierówności w społeczeństwie. PKB per capita mierzy tylko średni dochód w gospodarce. Kiedy PKB na mieszkańca wzrasta o 5%, może to oznaczać, że dochód wszystkich obywateli zwiększył się o 5% lub że dochód niektórych grup wzrósł bardziej, innych zaś w mniejszym stopniu albo nawet spadł. Z PKB nie można także nic wnioskować na temat różnorodności produkowanych dóbr. Jeśli rodzina w ciągu roku kupuje 100 bochenków chleba, z punktu widzenia PKB nie ma znaczenia to, czy wszystkie bochenki to białe pieczywo, czy też rodzina kupuje pieczywo pszenne, żytnie, pumpernikiel itp. – dla wielkości PKB istotna jest tylko całkowita kwota wydawana na chleb. Z PKB niewiele też można wyczytać na temat dostępnych technologii i produktów. A przecież na poziom życia wpływ ma nie tylko ilość pieniędzy, ale także to, co można za nie kupić. W 1950 lub 1900 r. nie można było kupić wielu dóbr dostępnych dzisiaj. W połowie XX w. bez względu na ilość posiadanych pieniędzy nie można było nabyć np. smartfonów ani komputerów osobistych, które mimo wszystko znacznie ułatwiają życie. W niektórych przypadkach nie jest nawet jasne, czy samo zjawisko wzrostu PKB jest pożądane. Jeśli miasto zostało zniszczone przez katastrofę żywiołową (powódź lub huragan), a teraz jest pracowicie odbudowywane, to w konsekwencji PKB rośnie, ale stwierdzenie, że huragan był korzystny dla rozwoju miasta, byłoby niezwykle ryzykowne. Jeśli ludzie żyją w ciągłym strachu przed rosnącą przestępczością i płacą duże pieniądze za instalowanie krat w oknach i alarmów antywłamaniowych, trudno uznać, że będący konsekwencją tych działań wzrost PKB poprawia poziom ich życia. Podobnie niektórzy twierdzą, że sprzedaż pewnych towarów, takich jak materiały pornograficzne czy filmy przedstawiające brutalne treści, nie poprawia standardu życia społeczeństwa. Czy wzrost PKB jest wyższy, czy niższy niż wzrost poziomu dobrobytu? Ponieważ PKB per capita nie mierzy w pełni poziomu dobrobytu, pojawiają się obawy, że wzrost PKB nic nam nie mówi o zmianach standardu życia mieszkańców. Teoretycznie jest możliwe, że wzrostowi PKB towarzyszy spadek poziomu życia, jeśli pogarsza się zdrowie ludności, zwiększa się zanieczyszczenie środowiska czy też zmieniają w niekorzystnym kierunku inne czynniki, które wpływają na poziom życia, ale nie są uwzględniane w PKB. Na szczęście ten strach wydaje się przesadzony. Można wymienić czynniki, dzięki którym wzrost PKB jest niższy niż rzeczywisty wzrost poziomu dobrobytu. Na przykład typowy czas pracy osoby zatrudnionej w USA spadł w ciągu ostatniego stulecia z ok. 60 godzin do mniej niż 40 godzin tygodniowo. Średnia długość życia, stan zdrowia i poziom wykształcenia gwałtownie wzrosły. Od 1970 r. w Stanach Zjednoczonych zmniejsza się zanieczyszczenie powietrza i wody. Pojawiły się nowe technologie uprzyjemniające czas wolny i podróże, ułatwiające poszukiwanie informacji i poprawiające stan zdrowia mieszkańców. Obecnie dostępny jest znacznie większy wachlarz podstawowych produktów, takich jak żywność i odzież, niż jeszcze kilkadziesiąt lat temu. Ponieważ PKB nie uwzględnia czasu wolnego, stanu zdrowia, zanieczyszczenia środowiska, możliwości stwarzanych przez nowe technologie ani różnorodności towarów, faktyczne tempo wzrostu standardu życia Amerykanów w ostatnich dekadach przewyższyło dynamikę wzrostu PKB. Z drugiej strony przestępczość, natężenie ruchu ulicznego i nierówności dochodowe są obecnie w Stanach Zjednoczonych wyższe niż w latach 60. XX w. Co więcej, znaczna liczba usług świadczonych kiedyś przez kobiety w formie pracy w domu jest dziś przedmiotem wymiany rynkowej i wlicza się do PKB. Czynniki te sprawiają, że tempo wzrostu PKB może być wyższe niż dynamika wzrostu poziomu dobrobytu. Odwiedź tę stronę internetową , aby przeczytać o tzw. amerykańskim śnie i poziomie życia w USA. PKB ma wady, ale jest użyteczny Wysoki poziom PKB per capita nie powinien być jedynym celem polityki państwa. Mimo że wskaźnik ten nie wyraża dobrze poziomu dobrobytu, poprawnie mierzy jednak wolumen produkcji i wskazuje, który kraj jest PRZECIĘTNIE lepszym lub gorszym miejscem do życia ze względu na wysokość dochodów i poziom konsumpcji. W większości krajów wzrost PKB per capita idzie w parze z poprawą wielu innych aspektów życia codziennego, takich jak edukacja, zdrowie i ochrona środowiska. Żaden pojedynczy wskaźnik nie może uchwycić wszystkich elementów szerokiego pojęcia, jakim jest poziom dobrobytu. Niemniej jednak PKB per capita jest rozsądną, przybliżoną miarą jakości i standardu życia. Jak radzi sobie gospodarka? Aby określić stan gospodarki, należy zbadać wskaźniki makroekonomiczne takie jak PKB. Z kolei wartość globalnego produktu per capita pozwala w przybliżony sposób oszacować standard życia obywateli. Obliczenie PKB to nie lada przedsięwzięcie. Jest to najszersza miara aktywności gospodarczej i za jej opracowanie twórcy tego parametru Simonowi Kuznetsowi należą się podziękowania. Gospodarka USA mierzona wielkością PKB jest ogromna, w 2021 r. wyprodukowała towary i usługi o wartości 23,3 bln dol. Na podstawie statystyk realnego PKB można stwierdzić, że recesja w latach 2008–2009 była dotkliwa, a wychodzenie z niej powolne, jednak stan gospodarki od tego momentu znacznie się poprawił, pomimo ponownych turbulencji związanych z epidemią koronawirusa. Ten rozdział stanowi wprowadzenie do kolejnych, w których analizie poddane zostaną inne kluczowe zmienne makroekonomiczne, takie jak bezrobocie, inflacja czy stopy procentowe, i jednocześnie przedstawione zostaną związki pomiędzy tymi parametrami i determinującymi je czynnikami. Podsumowanie PKB jest jedynie przybliżonym miernikiem poziomu dobrobytu. Produkt globalny nie uwzględnia bezpośrednio ilości czasu wolnego, zanieczyszczenia środowiska, stanu zdrowia, wykształcenia, produkcji niebędącej przedmiotem wymiany rynkowej, nierówności dochodowych, różnorodności dostępnych towarów, postępu technicznego ani też (dodatniej lub ujemnej) wartości, jaką społeczeństwo może przypisać niektórym produktom. Pytania sprawdzające Wyjaśnij krótko, czy wzrost PKB jest wyższy, czy niższy niż wzrost poziomu dobrobytu, biorąc pod uwagę występowanie poniższych czynników. Zanieczyszczenie środowiska rośnie Przestępczość spada Zwiększa się wybór towarów dostępnych dla konsumentów Śmiertelność niemowląt spada Zanieczyszczenie środowiska obniża ogólny standard życia, ale nie jest wliczane do PKB, więc wzrost PKB byłby wyższy niż wzrost poziomu dobrobytu. Mniejsza przestępczość podnosi standard życia, ale nie jest wliczana bezpośrednio do PKB, a zatem wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu. Większa różnorodność towarów poprawia standard życia, ale nie jest wliczana bezpośrednio do PKB, więc wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu. Spadek śmiertelności niemowląt jest mocnym sygnałem podnoszenia się standardu życia, ale nie jest wliczany bezpośrednio do PKB, a zatem wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu. Sprawdź wiedzę Wymień kilka powodów, dla których ekonomiści nie powinni używać PKB jako miary poziomu dobrobytu. Ćwicz myślenie krytyczne Jak można zmierzyć „zielony” PKB? poziom dobrobytu (ang. standard of living ) wszystkie czynniki wpływające na szczęście (dobrobyt) ludzi niezależnie od tego, czy są one przedmiotem wymiany rynkowej standard życia zob. poziom dobrobytu", "section": "Czy za pomocą PKB można zmierzyć dobrobyt?", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Średnia dzienna konsumpcja kalorii per capita W ciągu ostatnich 200 lat wzrosła nie tylko liczba kalorii spożywanych, ale także ilość żywności którą ludzie mogą nabyć za wynagrodzenie za pracę. (Źródło: modyfikacja pracy Lauren Manning/Flickr Creative Commons). Kalorie a wzrost gospodarczy Człowiek potrzebuje przeciętnie ok. 2500 kilokalorii dziennie, w zależności od utrzymywanej aktywności fizycznej, wzrostu, wagi i płci. Ekonomista Brad DeLong szacuje, że w Europie Zachodniej na początku XVII w. średnie wynagrodzenie umożliwiało każdego dnia zakup 2500 kilokalorii (kcal) możliwych do przyswojenia z pożywienia. 200 lat później przeciętny zachodnioeuropejski pracownik mógł sobie pozwolić na codzienny zakup 3000 kcal w produktach żywnościowych. W latach 1800–1875 (to zaledwie 75 lat!) wzrost gospodarczy w Europie Zachodniej był tak szybki, że pracownicy mogli już kupić żywność dostarczającą 5000 kcal dziennie. Prawie 140 lat później, w 2012 r., pracownik o relatywnie niskich kwalifikacjach w zamożnym, wysoko uprzemysłowionym kraju mógł sobie codziennie pozwolić na zakup 240 tys. kcal w produktach żywnościowych. Co spowodowało tak szybki wzrost poziomu życia w latach 1800–1875 i później? Dlaczego wiele krajów, zwłaszcza w Europie, Ameryce Północnej i Azji Południowo-Wschodniej, może zapewnić wyżywienie swoich społeczeństw w sposób bardziej niż wystarczający, podczas gdy w innych krajach znaczący odsetek ludności boryka się z głodem lub niedożywieniem? Na te i inne pytania odpowiemy, analizując długookresowy wzrost gospodarczy. Wprowadzenie do tematu wzrostu gospodarczego Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Od kiedy w globalnej gospodarce można zaobserwować zjawisko wzrostu gospodarczego Jakie są relacje między produktywnością pracy i wzrostem gospodarczym Jakie są najważniejsze czynniki wzrostu gospodarczego Czym jest zjawisko konwergencji dochodowej (realnej) Każdy kraj powinien dbać o wzrost gospodarczy. W Stanach Zjednoczonych i innych krajach o wysokich dochodach stawiane jest pytanie, czy wzrost gospodarczy będzie nadal zapewniał tak znaczące podniesienie standardu życia, jak miało to miejsce w XX w. Czy kraje o średnim dochodzie, takie jak Chiny, Egipt czy Polska, dogonią kraje o wyższym dochodzie, czy też utkną w „pułapce średniego dochodu” i nigdy nie osiągną poziomu PKB per capita charakterystycznego dla krajów Europy Zachodniej, USA i Kanady. Na początku 2023 r. aż 719 mln ludzi na całym świecie, spośród populacji liczącej 7,9 mld, utrzymywało się z dochodów wynoszących średnio mniej niż 2,15 dolara dziennie, co nie różni się zbytnio od poziomu życia sprzed 2000 lat. Czy można im pomóc wyzwolić się z przerażającej biedy? Gdy uświadomimy sobie doniosłość tego pytania, trudno przestać o nim myśleć. Znacząca i relatywnie szybka poprawa standardu życia społeczeństw zamieszkujących biedne kraje jest możliwa. Po wojnie koreańskiej pod koniec lat 50. XX w. Republika Korei, często nazywana po prostu Koreą Południową, była jedną z najbiedniejszych gospodarek na świecie. Większość Południowych Koreańczyków pracowała w drobnych gospodarstwach rolnych. Według brytyjskiego ekonomisty Angusa Maddisona, który zajmował się mierzeniem PKB i liczby ludności w gospodarce światowej na przestrzeni bardzo długich okresów, PKB na mieszkańca wyrażone w międzynarodowych dolarach z 1990 r. wynosiło wówczas w Korei Południowej 854 dol. rocznie. Od lat 60. do początku XXI w., a więc w okresie pozostającym w zasięgu pamięci wielu wciąż żyjących osób, gospodarka Korei Południowej rozwijała się bardzo szybko. W ciągu tych czterech dekad PKB per capita wzrastał o ponad 6% rocznie. Według Banku Światowego PKB Korei Południowej przekracza obecnie 30 tys. dol. w wartościach nominalnych, co plasuje ją wśród krajów o wysokim dochodzie, takich jak Włochy, Nowa Zelandia czy Izrael. Traktując jako kryterium wartość PKB z roku 2015, można powiedzieć, że Korea Południowa jest jedenastą największą gospodarką świata. Jak na kraj liczący 50 mln ludzi ta transformacja jest niezwykła. Korea Południowa służy nam jako niezwykle wyrazisty przykład przemian, ale państw, które doświadczyły w drugiej połowie XX w. szybkiego i trwałego wzrostu gospodarczego, jest więcej. Tajlandia i Indonezja, inne kraje Azji Wschodniej, także odnotowywały bardzo szybkie tempo wzrostu gospodarczego. Podobnie Chiny, w których z początkiem lat 80. XX w. rozpoczął się proces reform rynkowych. Równie pozytywnym przykładem jest Polska, która po wejściu do Unii Europejskiej (tj. po 2004 r.) odrobiła 27 punktów procentowych różnicy w poziomie PKB per capita w stosunku do średniego poziomu w UE (w roku 2004 PKB per capita Polski przeliczony wg parytetu siły nabywczej stanowił tylko 52% średniego PKB w przeliczeniu na jednego mieszkańca w UE, zaś w roku 2022 było to już 79%). Pozwoliło nam to prześcignąć w wartości tego wskaźnika nie tylko Węgry, ale również Grecję i Portugalię, i znacząco zbliżyć się do Hiszpanii. PKB per capita w gospodarkach o wysokim dochodzie, takich jak Stany Zjednoczone, również bardzo wzrósł, choć w dłuższym okresie. Od czasu wojny secesyjnej Stany Zjednoczone przekształciły się z gospodarki opartej na rolnictwie i obszarach wiejskich w gospodarkę bazującą na usługach, produkcji i technologii. Należy jednocześnie podkreślić, iż w niniejszym rozdziale koncentrować się będziemy na pojęciu wzrostu gospodarczego, czyli zmianach ilościowych oznaczających wzrost wartości globalnego PKB, oraz wartości tego wskaźnika w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Jednak ekonomiści operują też pojęciem rozwoju gospodarczego, które jest znacznie szersze i obok zmian ilościowych obejmuje również te jakościowe. Elementem rozwoju gospodarczego jest np. zmiana struktury gospodarki, czyli spadek udziału rolnictwa i przemysłu w tworzeniu PKB i jednoczesny wzrost udziału usług. Jak łatwo zauważyć, zmiany ilościowe i jakościowe są ze sobą skorelowane i trudno wyobrazić sobie zarówno wzrost gospodarczy, który nie zamienia się z czasem w rozwój, jak również rozwój gospodarczy, któremu nie towarzyszy zjawisko wzrostu.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Współczesny wzrost gospodarczy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać warunki, które umożliwiły szybki wzrost gospodarczy w ciągu ostatnich dwóch stuleci Analizować wpływ polityki gospodarczej na tempo długookresowego wzrostu gospodarczego Zacznijmy od krótkiego przeglądu najbardziej spektakularnych przykładów wzrostu gospodarczego na świecie w ciągu ostatnich dwóch wieków. Powszechnie nazywamy ten okres współczesnym wzrostem gospodarczym (ang. modern economic growth ). (W dalszej części rozdziału omówimy również czynniki determinujące niższe stopy wzrostu gospodarczego oraz niektóre kluczowe elementy rozwoju gospodarczego). Szybki i trwały wzrost gospodarczy jest relatywnie współczesnym doświadczeniem ludzkości. Wprawdzie wcześniej, przed rokiem 1800, władcy, przedstawiciele szlachty i ludzie najbardziej przedsiębiorczy mogli sobie pozwolić na ekstrawaganckie wprost wydatki (przypomnijmy tu choćby opisy ostentacyjnej konsumpcji polskiej magnaterii – sanny po cukrze, złote podkowy koni itd.), a gospodarki rosły ponad poziom zapewniający minimalny poziom egzystencji większości populacji, jednak standard życia przeciętnego człowieka w ciągu stuleci istotnie się nie zmieniał. I oto na przełomie XVIII i XIX w. na światową gospodarkę zaczęły oddziaływać zmiany zapoczątkowane przez rewolucję technologiczną i instytucjonalną. Według holenderskiego historyka gospodarczego Jana Luitena van Zandena wykorzystywanie pracy niewolników, stały wzrost liczby ludności i przeciętnego okresu życia, tworzenie globalnych szlaków handlowych oraz standaryzacja instytucji handlowych, które rozprzestrzeniały się wraz z ekspansją imperiów kolonialnych, stanowiły podstawę sukcesu rewolucji przemysłowej. Rewolucja przemysłowa (ang. Industrial Revolution ) to termin, który oznacza powszechne wykorzystanie urządzeń napędzanych parą oraz zmian ekonomicznych i społecznych, które nastąpiły w pierwszej połowie XIX w. Coraz bardziej skomplikowane maszyny – silnik parowy, krosno mechaniczne, kolej i parowce, a później również silniki elektryczny i spalinowy – wykonywały prace, które bez nich wymagałyby zatrudnienia ogromnej liczby robotników. Rewolucja przemysłowa rozpoczęła się w Wielkiej Brytanii, a wkrótce rozprzestrzeniła się na Stany Zjednoczone, Niemcy i inne kraje świata. Warto przy tym zwrócić uwagę, że rewolucja przemysłowa była zmianą ilościową (elementem rozwoju gospodarczego), która przekształciła się w wyższe tempo wzrostu PKB. Praca polegająca na obsłudze tych maszyn była często wyczerpująca, mało satysfakcjonująca i niebezpieczna (według współczesnych standardów), ale alternatywne możliwości zatrudnienia w ówczesnym rolnictwie i zakładach rzemieślniczych we wsiach i małych miasteczkach również wiązały się z olbrzymim wysiłkiem i ryzykiem. Nowe miejsca pracy powstające w czasie rewolucji przemysłowej oferowały jednak zazwyczaj wyższe wynagrodzenie i szansę na mobilność społeczną. Rozpoczął się samonapędzający się cykl: nowe wynalazki i inwestycje generowały zyski, zyski zapewniały fundusze na kolejne nowe inwestycje i wynalazki, a te stwarzały możliwości dalszych zysków. Stopniowo grupa krajów położonych w Europie i Ameryce Północnej wyrywała się z wielowiekowego zastoju i rozpoczynała okres szybkiego, nowoczesnego wzrostu. W ciągu ostatnich dwóch stuleci średnie tempo wzrostu PKB na mieszkańca w czołowych krajach uprzemysłowionych wynosiło ok. 2% rocznie. A jak wyglądało to wcześniej? Aby uzyskać odpowiedź, przeczytaj informacje zawarte w poniższej Ramce. Warunki ekonomiczne przed rokiem 1870 Angus Maddison, historyk gospodarczy zajmujący się szacunkami wysokości PKB w perspektywie całych stuleci, przeprowadził systematyczne badanie dochodów narodowych przed rokiem 1870. Ekonomiści ostatnio udoskonalili i wykorzystali jego metody do opracowania szacunków PKB per capita w ciągu pierwszych 14 wieków naszej ery. stanowi ważny kontrapunkt dla większości rozważań zawartych w niniejszym rozdziale. Pokazuje bowiem, że kraje i regiony mogą zarówno się rozwijać, jak i upadać. Spadek dochodów determinowany jest przez szeroki wachlarz czynników, takich jak: epidemie, klęski żywiołowe, katastrofy ekologiczne, niezdolność do zarządzania wielkimi imperiami oraz wyjątkowo powolne tempo postępu technologicznego i instytucjonalnego. Instytucje w rozumieniu ekonomicznym to tradycja, powszechnie akceptowane sposoby postępowania, tabu i prawa, dzięki którym ludzie w danej społeczności zachowują się w określony sposób i przestrzegają powszechnie obowiązujących reguł. Do takich instytucji należą m.in.: reguły porządkujące kwestie prokreacyjne (małżeństwo i zasady dziedziczenia), nakazy religijne (np. „czcij ojca swego i matkę swoją” czy muzułmański obowiązek jałmużny – zakat), sposoby gromadzenia i przekazywania wiedzy (jaką swobodą i niezależnością od władzy religijnej i świeckiej cieszą się uczeni na uniwersytetach) i legitymizacja władzy (pochodzi od Boga, jest wynikiem wyborów itd.). Postęp instytucjonalny to rozwój i kodyfikacja tych instytucji w celu wzmocnienia porządku społecznego, a tym samym wzrostu i rozwoju gospodarczego. Jednym z przykładów takiej ekonomicznej instytucji jest Magna Carta (Wielka Karta Swobód), której podpisanie angielska szlachta wymusiła na królu Janie bez Ziemi w 1215 r. Magna Carta skodyfikowała zasady sprawiedliwego procesu, zgodnie z którymi wolny człowiek nie mógł być ukarany, jeśli nie wydano przeciwko niemu zgodnego z prawem wyroku. Zarówno Polska w licznych przywilejach szlacheckich, jak i Stany Zjednoczone w swojej konstytucji przejęły później tę koncepcję. Ta kluczowa zmiana instytucjonalna mogła przyczynić się do spektakularnego wzrostu gospodarczego w ciągu kolejnych 130 lat w Anglii, dzięki któremu PKB na mieszkańca w tym kraju w 1348 r. był niższy wyłącznie od wartości tego wskaźnika notowanej w północnych Włoszech, czyli najbogatszym regionie ówczesnego świata. W badaniach nad wzrostem gospodarczym ramy instytucjonalne funkcjonujące w danym kraju odgrywają kluczową rolę. pokazuje także, że przez prawie 1300 lat na całym świecie PKB w przeliczeniu na jednego mieszkańca był względnie równy. Dopiero w późniejszym okresie można dostrzec znaczne rozbieżności w dochodach (nie jest to przedstawione w tabeli). Szacunki PKB na mieszkańca w bieżących dolarach międzynarodowych od roku 1 do 1348 n.e. Rok Północne Włochy Hiszpania Anglia Holandia Bizancjum Irak Egipt Japonia 1 800 600 600 600 700 700 700 - 730 - - - - - 920 730 402 1000 - - - - 600 820 600 - 1150 - - - - 580 680 660 520 1280 - - - - - - 670 527 1300 1588 864 892 - - - 610 - 1348 1486 907 919 - - - - - (Źródło: Bolt and van Zanden. “The First Update of the Maddison Project. Re-Estimating Growth Before 1820.” 2013). Innym fascynującym i mało znanym faktem jest relatywnie wysoki poziom dochodu wypracowany na przełomie pierwszego i drugiego tysiąclecia przez islamskie imperium Abbasydów, które zostało założone na terenie dzisiejszego Iraku w 730 r. n.e. W szczytowym okresie kalifat obejmował duże obszary Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej i Hiszpanii, ale w ciągu kolejnych 200 lat nastąpił jego stopniowy upadek. Rewolucja przemysłowa doprowadziła do zwiększenia nierówności pomiędzy państwami. Niektóre gospodarki rosły coraz szybciej, podczas gdy inne, np. w Afryce i Azji, pozostały na poziomie zapewniającym ludziom jedynie minimum socjalne. Uśrednione szacunki pokazują, że 17 najbardziej rozwiniętych gospodarek świata miało w 1870 r. przeciętnie 2,4 razy większy PKB na głowę mieszkańca w porównaniu z gospodarkami najbiedniejszymi. Do 1960 r. grupa krajów uprzemysłowionych zwiększyła ten dystans, a ich średni PKB per capita był już 4,2 raza wyższy w porównaniu z grupą najbiedniejszych krajów. Niemniej już w połowie XX w. niektóre słabiej rozwinięte kraje pokazały, że nadrobienie takich zaległości jest możliwe. W latach 60. i 70. XX w. nastąpiło przyspieszenie dynamiki wzrostu gospodarczego w Japonii, gdzie tempo wzrostu realnego PKB na mieszkańca wynosiło średnio 11% rocznie. Niektóre kraje Ameryki Łacińskiej też doświadczyły okresów szybkiego rozwoju gospodarczego w drugiej połowie XX w. Na przykład w Brazylii w latach 1968–1973 PKB per capita wzrastał średnio o 11,1% rocznie. W latach 70. szybki wzrost gospodarczy odnotowały niektóre gospodarki wschodnioazjatyckie, w tym Korea Południowa, Tajlandia i Tajwan. W krajach tych tempo wzrostu PKB na mieszkańca wynosiło od 11% do 12% rocznie. Gospodarka Chin, z populacją przekraczającą 1,4 mld ludzi, od roku 1984 r. do początku XXI w. rosła w tempie 9% rocznie. Indie, z dziś już taką samą liczbą ludności jak w Chinach, też odnotowały obiecujące przyspieszenie, z PKB per capita rosnącym w tempie ok. 4% rocznie w latach 90. XX w. i tendencją wzrostową w pierwszej i drugiej dekadzie XXI w. Na tym tle wyniki Polski nie wyglądają może zbyt imponująco, niemniej przez ostatnich 30 lat średnioroczne tempo wzrostu gospodarczego w naszym kraju było o ponad 2 punkty procentowe wyższe niż średnia dla państw tzw. starej UE, co pozwoliło na systematyczne zmniejszanie różnicy w poziomie PKB per capita między Polską a Niemcami, Francją czy Hiszpanią. Odwiedź tę stronę , aby poczytać o Azjatyckim Banku Rozwoju. Niestety, fala zmian polegająca na trwałym przyspieszeniu tempa wzrostu gospodarczego nie dotarła do wszystkich krajów. W subsaharyjskiej Afryce, państwach takich jak Niger, Tanzania i Sudan, PKB na głowę mieszkańca na początku XXI w. nadal nie przekroczył poziomu 300 dol., czyli był niewiele wyższy niż w XIX w. i epoce przedindustrialnej. Jednak w kontekście ogólnej sytuacji ludzi o niskich dochodach na całym świecie dobre wiadomości gospodarcze z Chin (populacja: 1,4 mld) i Indii (populacja: 1,4 mld) są zdumiewające i dają nadzieję na poprawę sytuacji całej ludzkości, mimo wszystkich negatywnych zjawisk występujących szczególnie w Chinach (zanieczyszczenie środowiska, nierespektowanie praw człowieka, zmiany klimatyczne itd.). Wzrost gospodarczy w ciągu ostatnich dwóch stuleci spowodował zaskakujące zmiany w warunkach ludzkiej egzystencji. Richard Easterlin , ekonomista z University of Southern California, napisał w 2000 r.: Wielowymiarowa rewolucja w warunkach bytowania ludzi ogarnia cały świat. Większość ludzkości jest obecnie lepiej odżywiona, ubrana i mieszka w lepszych warunkach niż jeszcze dwa wieki temu. Są zdrowsi, lepiej wykształceni i żyją dłużej. Życie kobiet w mniejszym stopniu koncentruje się na reprodukcji, a kraje z demokratyczną formą rządów zaczynają zdecydowanie przeważać. Chociaż liderami tych zmian były państwa Europy Zachodniej (i współpracujące z nią), w XX w. do grupy tej dołączyła większość mniej rozwiniętych krajów, a najnowszymi jej członkami stały się nowo powstające kraje Afryki Subsaharyjskiej. Chociaż nie jest to obraz powszechnego postępu, jest to jednak największy postęp w zakresie warunków życia ludzkości, jaki kiedykolwiek osiągnięto w tak krótkim czasie. Państwo prawa a wzrost gospodarczy Wzrost gospodarczy jest pochodną wielu czynników. Do kluczowych zaliczyć trzeba przestrzeganie zasad państwa prawa (ang. rule of law ) oraz ochronę praw własności (ang. protection of property rights ) i swobodę zawierania umów (ang. contractual rights ). W podręczniku do mikroekonomii w rozdziale poświęconym zawodności rynku (podrozdział https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/11-wprowadzenie-do-rozdzialu ) omówione zostały prawa jednostek i firm do korzystania z posiadanej własności według własnego uznania. Jeśli masz 100 zł, możesz – zgodnie z prawem – dysponować tymi pieniędzmi, wydając je na zakup wybranych produktów, pożyczając, czy też trzymając w słoiku. To jest twoja własność. Definicja własności obejmuje nie tylko własność rzeczy fizycznych i środków finansowych, ale także prawo do twojego wykształcenia i zdobywania doświadczenia, zwłaszcza że wykształcenie w największym stopniu decyduje o twoich dochodach i tym samym o standardzie życia. Korzystanie z tej własności obejmuje prawo do zawierania umów z innymi podmiotami, na podstawie których można czerpać dochody z tytułu sprzedaży lub najmu. Tylko właściciele mogą zawierać umowy dotyczące ich własności. Swoboda zawierania umów oparta jest na koncepcji praw własności i pozwala jednostkom zawierać umowy dotyczące korzystania z posiadanych przez nich zasobów, zapewniając możliwość odwołania się do systemu prawnego w przypadku ich nieprzestrzegania. Jednym z możliwych przykładów wykorzystania praw własności i swobody zawierania umów jest umowa o pracę. Wykwalifikowany chirurg operuje chorą osobę i oczekuje zapłaty za swoją wiedzę i umiejętności. Brak zapłaty stanowiłby kradzież niematerialnych zasobów posiadanych przez lekarza. W społeczeństwie z silną ochroną praw własności i swobodą zawierania umów warunki kontraktu pacjent–chirurg zostaną spełnione, nawet jeżeli osoba operowana odmówi zapłaty, ponieważ lekarz ma możliwość odwołania się do sądu w celu uzyskania uzgodnionej w umowie kwoty. Bez systemu prawnego, który egzekwuje postanowienia umów, ludzie nie byliby skłonni do ich zawierania ze względu na ryzyko braku zapłaty. Utrudniłoby to prowadzenie działalności gospodarczej i spowolniło tempo wzrostu gospodarczego. Bank Światowy uznaje system prawny danego państwa za skuteczny, jeśli stoi on na straży egzekucji praw własności i swobody zawierania umów. Organizacja ta opracowała system rankingowy dla krajowych systemów prawnych, w oparciu o kryteria skutecznej ochrony praw własności i rządów prawa, według skali od 1 do 6, gdzie 1 oznacza ocenę najniższą, a 6 najwyższą. W 2013 r. średnia światowa wartość w tym rankingu wyniosła 2,9. Trzy kraje z najniższymi notami (na poziomie 1,5) to Afganistan, Republika Środkowoafrykańska i Zimbabwe. Ich PKB per capita wynosiło odpowiednio: 679; 333 i 1007 dol. W przypadku Afganistanu Bank Światowy wskazuje na niski standard życia, niestabilną strukturę władz różnych szczebli i nieprzestrzeganie zasad praworządności, co hamuje wzrost gospodarczy tego kraju. Pozbawiona dostępu do morza Republika Środkowoafrykańska ma niewielkie zasoby gospodarcze, jest niestabilna politycznie, dodatkowo z kraju tego pochodzą dzieci wykorzystywane w handlu ludźmi. W Zimbabwe po 1998 r. zazwyczaj notowano ujemne tempo wzrostu gospodarczego. Redystrybucja zasobów ziemi i kontrola cen zakłóciły funkcjonowanie mechanizmu rynkowego, a korupcja i przemoc zdominowały proces polityczny. Chociaż na świecie odnotowywano wzrost średniego tempa rozwoju gospodarczego, to kraje, w których brakuje jasnego systemu egzekucji praw własności i niezależnego systemu sądowniczego wolnego od korupcji, pozostały pod tym względem daleko w tyle. Key Concepts and Summary Na początku XIX w. zapoczątkowany został spektakularny proces długofalowego, stabilnego wzrostu gospodarczego, podczas którego wiodące gospodarki świata – głównie z Europy Zachodniej i Ameryki Północnej – zwiększały PKB per capita w średnim tempie ok. 2% rocznie. W ciągu ostatnich 70 lat państwa, takie jak Japonia, Korea Południowa i Chiny wykazały potencjał do nadrabiania tych zaległości. Rewolucja przemysłowa ułatwiła upowszechnienie zjawiska, które ekonomiści często określają mianem nowoczesnego wzrostu gospodarczego. W jej wyniku produktywność pracowników, jak również skala wymiany handlowej znacznie wzrosły, a tempo rozwoju instytucji rynkowych i metod zarządzania procesami gospodarczymi przyspieszyło. Self-Check Questions Wyjaśnij pojęcie rewolucji przemysłowej i wskaż, gdzie się rozpoczęła. Rewolucja przemysłowa odnosi się do okresu powszechnego wykorzystywania urządzeń napędzanych energią oraz zmian gospodarczych i społecznych, które nastąpiły w pierwszej połowie XIX w. Coraz bardziej skomplikowane maszyny – takie jak silnik parowy czy krosno elektryczne – wykonywały zadania, do których wcześniej potrzeba było ogromnej liczby robotników. Rewolucja przemysłowa rozpoczęła się w Wielkiej Brytanii, a wkrótce objęła Stany Zjednoczone, Niemcy i inne kraje. Wyjaśnij różnicę między prawami własności a prawem do swobodnego zawierania umów. Dlaczego mają one znaczenie dla wzrostu gospodarczego? Prawa własności to prawa jednostek i firm do posiadania własności i korzystania z niej według własnego uznania. Prawo własności daje możliwość jeżdżenia swoim samochodem na uczelnię lub na wakacje. Natomiast swoboda zawierania umów opiera się na prawach własności i pozwala jednostkom na zawieranie umów z innymi podmiotami w zakresie korzystania z ich własności, zapewniając możliwość odwołania się do systemu prawnego w przypadku ich nieprzestrzegania. W wypadku powyższego przykładu swoboda zawierania umów oznacza, że możesz wykorzystać swój samochód do odpłatnego podwożenia kolegów na zajęcia, a jeśli nie będą chcieli uiścić zapłaty, masz prawo odwołać się do sądu. Wzrost gospodarczy, czyli powiększanie się wolumenu produkcji, to zjawisko nieodłącznie związane ze wzrostem dochodów i rosnącym standardem życia. Aby występował, społeczeństwa muszą stworzyć środowisko prawne, które daje jednostkom możliwość pełnego i najlepszego możliwego wykorzystania ich własności (gwarantując nie tylko prawo do posiadania samochodu, ale również do wykorzystania go do odpłatnego świadczenia usług), w tym prawo do najmu lub sprzedaży tej własności. Bez systemu prawnego, który wspomaga egzekwowanie umów, ludzie nie byliby skłonni do ich zawierania ze względu na ryzyko braku zapłaty. Utrudniłoby to prowadzenie działalności gospodarczej i spowolniło wzrost gospodarczy. Review Questions W jaki sposób rewolucja przemysłowa zwiększyła tempo wzrostu gospodarczego i poziom dochodów w Stanach Zjednoczonych? Czy tempo wzrostu gospodarczego niższe o 2 punkty procentowe od dynamiki wzrostu krajów sąsiednich powinno być powodem poważnego zaniepokojenia dla społeczeństwa danego kraju? Uzasadnij swoją odpowiedź. Critical Thinking Question W ciągu ostatnich 50 lat wiele krajów odnotowało roczny wzrost realnego PKB na mieszkańca większy niż Stany Zjednoczone. Przykładem są Chiny, Japonia, Korea Południowa i Tajwan. Czy oznacza to, że gospodarka Stanów Zjednoczonych kurczy się w stosunku do innych krajów? A może jest to sygnał wskazujący, że kraje te nieuchronnie wyprzedzą Stany Zjednoczone pod względem poziomu realnego PKB per capita ? Objaśnij sposób swojego rozumowania. References Bolt, Jutta, and Jan Luiten van Zanden. “The Maddison Project: The First Update of the Maddison Project Re-Estimating Growth Before 1820 (Maddison-Project Working Paper WP-4).” University of Groningen: Groningen Growth and Development Centre . Last modified January 2013. http://www.ggdc.net/maddison/publications/pdf/wp4.pdf. Central Intelligence Agency. “The World Factbook: Country Comparison GDP (Purchasing Power Parity).” https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2001rank.html. DeLong, Brad. “Lighting the Rocket of Growth and Lightening the Toil of Work: Another Outtake from My ‘Slouching Towards Utopia’ MS....” This is Brad DeLong's Grasping Reality (blog). September 3, 2013. http://delong.typepad.com/sdj/2013/09/lighting-the-rocket-of-growth-and-lightening-the-toil-of-work-another-outtake-from-my-slouching-towards-utopia-ms.html. Easterlin, Richard A. “The Worldwide Standard of Living since 1800.” The Journal of Economic Perspectives . no. 1 (2000): 7–26. http://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/jep.14.1.7. Maddison, Angus. Contours of the World Economy 1-2030 AD: Essays in Macro-Economic History . Oxford: Oxford University Press, 2007. British Library. “Treasures in Full: Magna Carta.” http://www.bl.uk/treasures/magnacarta/. Rothbard, Murray N. Ludwig von Mises Institute. “Property Rights and the Theory of Contracts.” The Ethics of Liberty . Last modified June 22, 2007. http://mises.org/daily/2580. Salois, Matthew J., J. Richard Tiffin, and Kelvin George Balcombe. IDEAS: Research Division of the Federal Reserve Bank of St. Louis. “Impact of Income on Calorie and Nutrient Intakes: A Cross-Country Analysis.” Presention at the annual meeting of the Agricultural and Applied Economics Association, Pittsburg, PA, July 24–26, 2011. http://ideas.repec.org/p/ags/aaea11/103647.html. van Zanden, Jan Luiten. The Long Road to the Industrial Revolution: The European Economy in a Global Perspective, 1000–1800 (Global Economic History Series) . Boston: Brill, 2009. The World Bank. “CPIA Property Rights and Rule-based Governance Rating (1=low to 6=high).” http://data.worldbank.org/indicator/IQ.CPA.PROP.XQ. Rex A. Hudson, ed. Brazil: A Country Study . “Spectacular Growth, 1968–73.” Washington: GPO for the Library of Congress, 1997. http://countrystudies.us/brazil/64.htm. swoboda zawierania umów (ang. contractual rights ) prawo podmiotów ekonomicznych do zawierania umów z innymi osobami fizycznymi i prawnymi w zakresie korzystania z ich własności, zapewniające możliwość odwołania się do systemu prawnego w przypadku niedotrzymania warunków umowy rewolucja przemysłowa (ang. Industrial Revolution ) okres powszechnego wykorzystania maszyn i rozwoju produkcji fabrycznej oraz związanych z tym zmian gospodarczych i społecznych w pierwszej połowie XIX w. nowoczesny wzrost gospodarczy (ang. modern economic growth ) okres szybkiego wzrostu gospodarczego trwający od 1870 r. państwo prawa (ang. rule of law ) powszechne stosowanie przepisów i regulacji, które chronią prawa osób fizycznych i prawnych w zakresie korzystania z ich własności według własnego uznania; prawo musi być jasne, powszechnie znane, sprawiedliwe, egzekwowane i stosowane w taki sam sposób wobec wszystkich członków społeczeństwa rządy prawa zob. państwo prawa ochrona praw własności (ang. protection of property rights ) przepisy prawa cywilnego, chroniące prawo rzeczowe osób fizycznych i prawnych, którego treścią jest uprawnienie do posiadania, korzystania oraz rozporządzania rzeczami z wyłączeniem innych osób, w granicach ustanowionych przepisami prawa i zasadami współżycia społecznego.", "section": "Współczesny wzrost gospodarczy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wydajność pracy a wzrost gospodarczy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Określić znaczenie wydajności pracy jako czynnika przekładającego się na wzrost gospodarczy Analizować źródła wzrostu gospodarczego przy użyciu zagregowanej funkcji produkcji Mierzyć tempo wzrostu produktywności gospodarki Ocenić znaczenie trwałego wzrostu gospodarczego Trwały i długoterminowy wzrost gospodarczy jest przede wszystkim pochodną wzrostu produktywności pracowników. W najszerszym kontekście przekłada się on na wartość ich pracy, np. mierzoną wartością rynkową dóbr wytworzonych przez nich lub dzięki ich pośredniemu zaangażowaniu w proces produkcyjny (wbrew obiegowym opiniom księgowi i pracownicy kadr też są produktywni) w jednostce czasu (w ciągu godziny, miesiąca lub roku). Innymi słowy, pojęcie produktywności jest użytecznym narzędziem pozwalającym na udzielenie odpowiedzi na pytanie o to, jak efektywnie dany kraj wykorzystuje swoich pracowników. Wydajność pracy lub produktywność pracy (ang. labor productivity ) to wartość, jaką każda zatrudniona osoba wytwarza w ciągu umownej jednostki swojego czasu pracy. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na to, że chodzi o wartość pracy, a nie jej fizyczny efekt. Najprostszym sposobem na zrozumienie pojęcia wydajności pracy jest wyobrażenie sobie polskiego piekarza, który w ciągu dnia pracy może wypiec 10 bochenków chleba, a każdy z ich zostanie sprzedany za 6 zł, co w przeliczeniu daje 1,5 dol. W tym samym okresie amerykański piekarz wyprodukuje tylko 6 bochenków chleba, ale każdy z nich zostanie sprzedany za 3 dol. Który z piekarzy jest bardziej wydajny? Oczywiście ten amerykański, gdyż wartość jego pracy w przeliczeniu na tę konkretną jednostkę czasu jest wyższa (18 dol.) w porównaniu z wartością pracy polskiego piekarza (15 dol.). Z drugiej strony jednak polski piekarz może mieć wyższą wydajność pracy w stosunku rocznym, ponieważ w ciągu roku przepracuje aż 300 dni (wyprodukuje zatem 3000 bochenków chleba, których wartość rynkowa wyniesie 4500 dol.), podczas gdy piekarz amerykański tylko 220 dni (wyprodukuje jedynie 1320 bochenków chleba, których wartość wyniesie 3960 dol.). Większa produktywność co do zasady oznacza, że możesz zrobić więcej w tym samym czasie, co oczywiście zwiększa wartość PKB. Co decyduje o wydajności pracowników? Odpowiedź jest dość intuicyjna i wynika przede wszystkim z powyższego przykładu. Najważniejszym czynnikiem determinującym wydajność pracy jest wartość rynkowa wytwarzanych przez pracownika dóbr. Trudno sobie wyobrazić sytuację, w której osoba zatrudniona w rolnictwie byłaby bardziej produktywna od wysokiej klasy specjalisty z dziedziny finansów. Ten drugi zarówno w trakcie godziny, jak i roku wytwarza usługi, których wartość jest zazwyczaj znacznie wyższa od wartości dóbr, które w ciągu godziny lub roku wyprodukuje rolnik. Od czego jednak zależy wartość dóbr lub usług wytwarzanych przez konkretnego pracownika? Pierwszym czynnikiem, który ją determinuje, jest kapitał ludzki. Kapitał ludzki (ang. human capital ) to zgromadzona wiedza (wynikająca z wykształcenia i doświadczenia), umiejętności i kompetencje, które posiada przeciętny pracownik w danej gospodarce. Zazwyczaj im wyższy średni poziom edukacji w gospodarce, tym wyższy jest zakumulowany kapitał ludzki i tym większa wydajność pracy. Aby pracować w rolnictwie, najczęściej nie potrzeba specjalistycznej wiedzy (lecz sporo siły fizycznej), ale praca na stanowisku księgowego wymaga ukończenia nie tylko studiów, ale również specjalistycznych szkoleń. Drugim czynnikiem determinującym wydajność pracy jest zmiana technologiczna (ang. technological change ). Oznacza ona umiejętność przekształcenia wynalazku (ang. invention ) – który najczęściej jest wynikiem postępu wiedzy lub umiejętności inżynierskich – w innowację (ang. innovation ), czyli sposób, w jaki wynalazek może zostać wykorzystany do wygenerowania rynkowego dochodu. Na przykład na początku lat 90. ubiegłego stulecia grupa niemieckich naukowców wynalazła nowy format kompresji pliku dźwiękowego, który jest powszechnie znany jako mp3. To był wynalazek, ale dopiero stworzenie modelu biznesowego, który umożliwił zarabianie pieniędzy przy wykorzystaniu tego wynalazku (i przy okazji zrewolucjonizował sposób, w jaki słuchamy muzyki), możemy nazwać innowacją. Opracowanie tego formatu kompresji umożliwiło zminiaturyzowanie urządzeń odtwarzających muzykę, otworzyło rynek, na który weszły serwisy streamingowe, stało się istotną częścią smartfonów itd. Podobnie układ scalony (wynalazek) został stworzony w 1947 r. Pozwolił on na miniaturyzację urządzeń elektronicznych i zmniejszenie zużycia energii w porównaniu z technologią lampową, która była wykorzystywana wcześniej. Od tamtej pory postęp technologiczny umożliwił tworzenie coraz mniejszych i wydajniejszych układów scalonych, które są wszechobecne w przeróżnych produktach, takich jak smartfony, komputery czy schody ruchome. Dzięki opracowaniu tego wynalazku pracownicy docierają w różne miejsca z mniejszymi urządzeniami. Ludzie mogą ich używać do komunikowania się z innymi pracownikami, mierzenia jakości produktów lub wykonywania innych zadań w krótszym czasie, co przekłada się na zwiększenie wydajności wszystkich zatrudnionych osób. Trzecim czynnikiem decydującym o wydajności pracy są korzyści skali. Przypomnijmy, że korzyści skali (lub rosnące przychody ze skali produkcji) to spadek kosztu przeciętnego wraz ze wzrostem wolumenu produkcji. (Więcej o ekonomii skali przeczytasz w „Mikroekonomia – Podstawy” w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/6-wprowadzenie-do-rozdzialu ). Rozważmy ponownie przypadek fikcyjnego polskiego piekarza, który mógł wypiec 10 bochenków chleba w ciągu dnia pracy. Mogłoby się okazać, że ta różnica w liczbie bochenków wypieczonych w ciągu dnia i roku przez polskiego i amerykańskiego rzemieślnika wynika jedynie z korzyści skali, polski piekarz bowiem ma dostęp do znacznie bardziej wydajnego i zautomatyzowanego pieca, którego obsługa nie jest tak uciążliwa, jak w przypadku sprzętu używanego przez amerykańskiego piekarza, i pozwala na obniżenie rynkowej ceny chleba. Dzięki temu klienci polskiego piekarza kupują więcej jego wyrobów, jego praca nie jest tak męcząca, a to bezpośrednio przekłada się na większy wkład jego pracy w PKB. Teraz, kiedy zbadaliśmy czynniki determinujące produktywność pracowników, przejdźmy do sposobu, w jaki ekonomiści mierzą wzrost gospodarczy i produktywność. Czynniki wzrostu gospodarczego: zagregowana funkcja produkcji Aby przeprowadzić analizę czynników wzrostu gospodarczego, warto pomyśleć o funkcji produkcji (ang. production function ), która jest techniczną relacją przekształcającą nakłady ekonomiczne, takie jak praca i kapitał (maszyny, surowce i środki finansowe), w produkty gotowe, takie jak towary i usługi, z których korzystają konsumenci. Mikroekonomiczna funkcja produkcji opisuje nakłady i wyniki przedsiębiorstwa lub branży. W makroekonomii połączenie pomiędzy nakładami a wynikami dla całej gospodarki nazywamy zagregowaną funkcją produkcji (ang. aggregate production function ). Elementy składowe zagregowanej funkcji produkcji Ekonomiści budują różne funkcje produkcji w zależności od tego, co jest przedmiotem ich badań. przedstawia dwa przykłady zagregowanych funkcji produkcji. W pierwszej z nich na (a), produktem (inaczej wynikiem) jest PKB. Nakładami w tym przykładzie są: siła robocza, kapitał ludzki, kapitał fizyczny i technologia. Bardziej szczegółowo omawiamy te nakłady w podrozdziale o czynnikach wzrostu gospodarczego. Zagregowana funkcja produkcji Zagregowana funkcja produkcji pokazuje, jakie czynniki determinują wielkość produkcji w całej gospodarce. (a) Produktem tej zagregowanej funkcji produkcji jest PKB. (b) Produktem tej zagregowanej funkcji produkcji jest PKB per capita . Ponieważ podajemy go w przeliczeniu na osobę, wkład pracy wliczamy już do innych czynników i nie musimy wymieniać go osobno. Mierzenie produktywności Stopa wzrostu produktywności gospodarki jest ściśle związana ze stopą wzrostu jej PKB per capita , chociaż oba te wskaźniki nie są identyczne. Jeśli na przykład w danej gospodarce wzrośnie odsetek ludności mającej zatrudnienie, PKB per capita się zwiększy, ale wydajność poszczególnych pracowników może pozostać bez zmian. W długim okresie PKB per capita może stale rosnąć tylko wtedy, gdy wzrośnie wydajność przeciętnego pracownika lub gdy powiększy się wolumen wykorzystywanego w tej gospodarce kapitału. Powszechnie stosowaną miarą wydajności pracy w USA jest wartość pracy konkretnego pracownika (mierzona w dolarach na godzinę), przekładająca się na wartość produkcji jego pracodawcy. Miara ta nie obejmuje pracowników sektora publicznego – ponieważ ich produkcja nie jest sprzedawana na rynku, ich produktywność trudno zmierzyć. Nie obejmuje również rolnictwa, które stanowi stosunkowo niewielką część amerykańskiej gospodarki. pokazuje zmiany wartości indeksu produkcji na godzinę (który jest miarą wkładu pracy przeciętnego amerykańskiego pracownika w wartość produkcji jego pracodawcy). Punktem odniesienia (okresem bazowym) jest rok 2012, w którym indeks jest równy 100. W 2020 r. wskaźnik wynosił ok. 110,5. W roku 1984 indeks wynosił ok. 55, co pokazuje, że amerykańscy pracownicy od tego czasu zwiększyli swoją produktywność ponaddwukrotnie. Wartość produkcji na godzinę pracy w gospodarce amerykańskiej w latach 1947–2020 Wartość produkcji na godzinę pracy jest miarą produktywności pracowników. W gospodarce amerykańskiej produktywność pracowników rosła szybciej w latach 60. i w połowie lat 90. w porównaniu z latami 70. i 80., choć różnice te wynoszą tylko kilka punktów procentowych rocznie. Przyjrzyj się uważnie, by dostrzec je w zmieniającym się nachyleniu krzywej. Przeciętny pracownik w USA w 2020 r. produkował ponad dwa razy więcej na godzinę niż na początku lat 80. (Źródło: U.S. Department of Labor, Bureau of Labor Statistics). Zgodnie z danymi amerykańskiego Departamentu Pracy średnioroczny wzrost produktywności w USA był najwyższy w latach 1950–1970, a najniższy w ciągu dwóch kolejnych dekad (1971–1990) i w XXI w. W rzeczywistości stopa zmian produktywności mierzona zmianą wielkości produkcji na przepracowaną godzinę wynosiła średnio 3,2% rocznie od 1950 do 1970 r., następnie spadła do 1,9% od roku 1971 do 1990, później wzrosła do 2,3% rocznie od 1991 do roku 2000, zaś pomiędzy latami 2001 i 2020 ponownie spadła do 1,9%. pokazuje uśrednione roczne stopy wzrostu produktywności od 1950 r. Wzrost produktywności w USA od 1950 roku Średnioroczne tempo wzrostu wydajności pracowników w USA było bardzo wysokie w latach 1950–1970 (3,2%). Następnie spadło do poziomu 1,9% w latach 1971–1990. W ostatniej dekadzie XX w. nastąpiło odbicie tempa wzrostu wydajności (2,3%), po czym w XXI w. ponownie spadło ono do poziomu 1,9%. Niektórzy ekonomiści uważają, że odbicie produktywności z końca lat 90. i początku XXI w. wiąże się z początkiem „nowej gospodarki\" zbudowanej na wyższym tempie wzrostu produktywności, ale nie możemy tego ostatecznie potwierdzić bez dostatecznie długiego szeregu czasowego danych umożliwiającego stosowną analizę. (Źródło: Departament Pracy USA, Bureau of Labor). Kontrowersje wokół „nowej ekonomii” W ostatnich latach wśród ekonomistów narosły kontrowersje dotyczące przyczyn odrodzenia się amerykańskiej produktywności w drugiej połowie lat 90. XX w. Jedna ze szkół twierdzi, że w ciągu tej dekady Stany Zjednoczone rozwinęły „nową gospodarkę” w oparciu o nadzwyczajny postęp w dziedzinie komunikacji i technologii informacyjnych. Najwięksi optymiści wśród zwolenników tej koncepcji prorokują, że będzie ona generować przyspieszenie dynamiki średniego wzrostu produktywności przez następne dziesięciolecia. Pesymiści z kolei utrzymują, że nawet pięć czy dziesięć lat silniejszego wzrostu produktywności nie dowodzi, że wyższa produktywność utrzyma się przez dłuższy czas. Na początku trzeciej dekady XXI w. trudno jest cokolwiek wnioskować o długoterminowych trendach produktywności, ponieważ zarówno gwałtowna recesja z lat 2008–2009, z jej ostrymi, ale nie do końca zsynchronizowanymi spadkami produkcji i zatrudnienia, jak również recesja wywołana pandemią koronawirusa komplikują wszelkie interpretacje. Chociaż wzrost wydajności w amerykańskiej gospodarce w latach 2009 i 2010 był wysoki (ok. 3%), to od tego czasu uległ znacznemu spowolnieniu. W ciągu drugiej dekady XX w. aż pięciokrotnie roczne tempo wzrostu wydajności spadało poniżej 1%. Wzrost produktywności jest również ściśle związany ze średnim poziomem płac. Wynagrodzenia, jakie firmy są skłonne oferować swoim pracownikom, będą zależały od wartości produkcji, którą ci wytwarzają. Gdyby kilka przedsiębiorstw próbowało płacić swoim pracownikom mniej, niż wynosi ich wkład w wartość produkcji tych firm, wówczas najpewniej otrzymaliby oni oferty wyższych płac od innych pracodawców (produktywni pracownicy generują dla każdej firmy wysokie zyski). Jeśli kilku pracodawców przez pomyłkę zapłaciłoby swoim pracownikom więcej, niż wynosi ich wkład w wartość produkcji tych przedsiębiorstw, szybko zanotowałyby one straty. W długim okresie wydajność na godzinę jest najważniejszą determinantą poziomu przeciętnej płacy w każdej gospodarce. Aby dowiedzieć się, jak porównać gospodarki pod tym względem, wykonaj ćwiczenie z Porównanie gospodarek dwóch krajów Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) śledzi dane dotyczące rocznej stopy wzrostu realnego PKB na przepracowaną godzinę. Dane te można znaleźć na stronie internetowej „Growth in GDP per capita , productivity and ULC”. Krok 1. Wejdź na podaną wyżej stronę OECD i wybierz dwa kraje do porównania. Krok 2. W rozwijanym menu „Subject” wybierz „GDP per capita , constant prices”, a w pozycji „Measure” wybierz „Annual growth/change”. Następnie zapisz dane dla wybranych przez ciebie krajów z pięciu ostatnich lat. Krok 3. Wróć do rozwijanego menu „Subject” i wybierz „GDP per hour worked, constant prices”, zaś w rubryce „Measure” ponownie wybierz „Annual growth/change”. Wybierz dane dla tych samych lat, dla których wybrałeś dane na temat PKB per capita . Krok 4. Porównaj realny wzrost PKB dla obu krajów. zawiera odpowiednie wielkości dla Australii i Belgii. Australia 2011 2012 2013 2014 2015 Wzrost realnego PKB na mieszkańca (%) 2,3 1,5 1,3 1,4 0,1 Wzrost realnego PKB na przepracowane godziny (%) 1,7 −0,1 1,4 2,2 −0,2 Belgia 2011 2012 2013 2014 2015 Wzrost realnego PKB na mieszkańca (%) 0,9 −0,6 −0,5 1,2 1,0 Wzrost realnego PKB na przepracowane godziny (%) −0,5 −0,3 0,4 1,4 0,9 Krok 5. Dla obu zmiennych tempo wzrostu w Australii jest wyższe niż w Belgii w latach 2011–2014. Ponadto występują silne wahania wartości obu zmiennych pomiędzy poszczególnymi latami. Zależy to od wielu czynników. Do silniejszego wzrostu w Australii mógł się przyczynić np. napływ imigrantów, który generalnie sprzyja dynamice wzrostu gospodarczego. Znaczenie trwałego wzrostu gospodarczego Nic nie jest ważniejsze dla poziomu życia ludzi niż trwały wzrost gospodarczy w ich kraju. Nawet niewielkie zmiany w tempie wzrostu, jeśli mają charakter długookresowy, skutkują ogromnymi różnicami w poziomie dochodów, przekładającymi się w głównej mierze na odczuwalny przez społeczeństwo dobrobyt. Rozważmy dane zawarte w , która pokazuje, jakie są konsekwencje różnych stóp wzrostu dla wartości PKB w zależności od okresu, w którym konkretna stopa wzrostu PKB występuje. Dla uproszczenia przyjmijmy, że gospodarka analizowanego kraju zaczyna z PKB per capita równym 100. Następnie aby obliczyć, jaki będzie PKB w przyszłości przy danej stopie wzrostu, w tabeli zastosowano następujący wzór: Wartość PKB na początku okresu × (1 + Stopa wzrostu PKB) lata = Wartość PKB na koniec okresu Na przykład gospodarka, która zaczyna z PKB równym 100 i rośnie w tempie 3% rocznie, po 25 latach osiągnie PKB równy 209, co wynika z następujących obliczeń: 100 × (1,03) 25 = 209. Przykłady wykorzystane w tabeli odzwierciedlają rzeczywiste stopy wzrostu różnych gospodarek w różnych okresach. Dynamika zmian PKB na poziomie 1% rocznie jest zbliżona do tempa zmian produktu globalnego, jakiego doświadczały Stany Zjednoczone w latach najsłabszego wzrostu produktywności. Z kolei 3% rocznie to tempo wzrostu charakterystyczne dla amerykańskiej gospodarki w ostatniej dekadzie XX i na początku XXI w. Jeszcze wyższe stopy wzrostu, takie jak 5% lub nawet 8% rocznie, są charakterystyczne dla gospodarek takich krajów, jak Japonia, Korea i Chiny. pokazuje, że nawet kilka punktów procentowych różnicy w tempie wzrostu gospodarczego będzie miało wielkie znaczenie, jeśli utrzyma się w dostatecznie długim okresie. Przykładowo gospodarka rozwijająca się w tempie 1% rocznie przez 50 lat odnotuje wzrost PKB o 64%, czyli wartość PKB zwiększy się ze 100 do 164. Natomiast kraj rozwijający się w tempie 5% rocznie odnotuje (prawie) taki sam wzrost wartości PKB – z poziomu 100 do 163 – w ciągu zaledwie dziesięciu lat. To zaś będzie oznaczać olbrzymie zmiany, które zmaterializują się w okresie jednego pokolenia. (Przeczytaj poniższą ). Jeśli tempo wzrostu wynosi 8% rocznie, młodzi ludzie w wieku 20 lat z pewnością zorientują się, że średni standard życia w ich kraju podwoi się do czasu, gdy skończą 30 lat, i wzrośnie ponadsześciokrotnie do czasu, gdy zostaną 45-latkami. Konsekwencje różnych stóp wzrostu PKB w różnych horyzontach czasowych (wartość pierwotnego PKB wynosi 100) Stopa wzrostu Wartość pierwotnego PKB po 10 latach Wartość pierwotnego PKB po 25 latach Wartość pierwotnego PKB po 50 latach 1% 110 128 164 3% 134 209 438 5% 163 339 1147 8% 216 685 4690 W jaki sposób skumulowana stopa wzrostu jest związana z procentem składanym? Wzór na skumulowaną stopę wzrostu PKB w długim okresie przedstawiony powyżej to dokładnie ta sama formuła matematyczna, która jest wykorzystywana do obliczenia przyszłej wartości określonej kwoty pieniędzy odłożonej na wiele lat na oprocentowanym koncie bankowym, na którym kapitalizacja odsetek następuje w ujęciu rocznym. Oba wzory mają te same elementy: kwotę na początek okresu, w jednym przypadku jest to PKB, w drugim – kwota oszczędności finansowych, procentowy wzrost w czasie, w pierwszy przypadku to stopa wzrostu PKB, w drugim – stopa procentowa, długość okresu, w którym ten efekt występuje. Przypomnijmy, że procent składany uwzględnia odsetki uzyskane z odsetek pozyskanych w przeszłości. Powoduje to, że łączna kwota oszczędności finansowych spektakularnie rośnie w czasie. Podobnie skumulowana stopa wzrostu gospodarczego (ang. compound growth rate ) oznacza, że mnożymy stopę wzrostu przez bazę, która uwzględnia już wzrost PKB osiągnięty w przeszłości, co powoduje równie spektakularne efekty w czasie. Na przykład zgodnie z danymi GUS w 2000 r. Polska wypracowała PKB w wysokości ok. 748,5 mld zł przy stopie wzrostu 4,6%. Możemy oszacować, że przy tym tempie wzrostu PKB Polski wyrażony w cenach bieżących w ciągu pięciu lat wzrósłby do poziomu 937,2 mld zł (w rzeczywistości w 2005 r. osiągnął wartość 990,5 mld zł, co oznacza, że rzeczywiste średnioroczne tempo wzrostu nominalnego PKB było w Polsce wyższe i wyniosło ok. 6,5%). Dokładną wartość hipotetycznego nominalnego PKB Polski w kolejnych latach przedstawia . (W nawiasie w kolumnie trzeciej rzeczywista wartość polskiego PKB w cenach bieżących). ROK PKB na początek okresu Stopa wzrostu 4,6% PKB na koniec okresu 1 748,5 mld zł × (1+0,046) 782,9 mld zł (781,5 mld zł) 2 782,9 mld zł × (1+0,046) 818,9 mld zł (812,2 mld zł) 3 818,9 mld zł × (1+0,046) 856,6 mld zł (847,2 mld zł) 4 856,6 mld zł × (1+0,046) 896,0 mld zł (933,1 mld zł) 5 896,0 mld zł × (1+0,046) 937,2 mld zł (990,5 mld zł) Innym sposobem obliczenia stopy skumulowanej wzrostu jest zastosowanie następującego wzoru: Wartość przyszła = Wartość dzisiejsza × (1 + g) n Gdzie „wartość przyszła” to wartość PKB za pięć lat, „wartość dzisiejsza” to pierwotna wartość PKB równa 748,5 mld zł, „g” jest stopą wzrostu wynoszącą 4,6%, a „n” – liczbą okresów, dla których obliczamy skumulowaną stopę wzrostu. Wartość przyszła = 748,5 × (1 + 0,046) 5 = 782,9 [mld zł] Key Concepts and Summary Produktywność lub, inaczej mówiąc, wydajność to parametr, który mierzy wkład pracy jednego pracownika lub jednej przepracowanej godziny w wartość produkcji przedsiębiorstwa. Jego przybliżeniem jest wartość PKB na jednego pracownika lub PKB na godzinę. Na podstawie danych historycznych trudno jest przewidywać, jaki będzie wzrost produktywności w najbliższych latach, zwłaszcza że dynamika zmian tego parametru dość silnie się waha. Tempo wzrostu produktywności jest podstawowym wyznacznikiem tempa wzrostu gospodarczego i dochodów w długim okresie. W ciągu kolejnych dziesięcioleci nawet niewielkie na pierwszy rzut oka różnice w średniorocznej stopie wzrostu PKB przynoszą ogromną różnicę w wartości PKB na koniec analizowanego okresu. Zagregowana funkcja produkcji pokazuje, w jaki sposób nakłady w gospodarce, takie jak kapitał ludzki, kapitał fizyczny i finansowy oraz technologia, przekładają się na wartość produkcji mierzoną za pomocą PKB. Procent składany i skumulowana stopa wzrostu gospodarczego wykazują taki sam schemat zmian jak dynamika produktywności gospodarki. Pozornie niewielkie różnice w średniorocznej stopie zmian każdego z tych parametrów mogą mieć olbrzymi wpływ na dochód w długim okresie. Self-Check Questions Czy – poza wartością produkcji wytworzonej przeciętnie w jednostce czasu (np. przez godzinę) – istnieją inne sposoby mierzenia produktywności? Tak. Ponieważ produktywność to wartość produkcji na jednostkę nakładu, możemy ją mierzyć, obliczając PKB (produkcja) przypadający na pracownika (jednostka nakładu pracy). Weźmy dwa kraje: Koreę Południową i Stany Zjednoczone. Gospodarka Korei Południowej rośnie w tempie 4% rocznie, a Stanów Zjednoczonych w tempie 1% rocznie. Dla uproszczenia załóżmy, że oba państwa startują z tego samego fikcyjnego poziomu dochodów równego 10 000 dol. Jakie będą dochody Stanów Zjednoczonych i Korei Południowej za 20 lat? O ile razy wzrośnie dochód każdego kraju w ciągu 20 lat? Za 20 lat Stany Zjednoczone będą miały dochód równy: 10 000 × (1 + 0,01) × 20 = 12 201,90 dol., a Korea Południowa: 10 000 × (1 + 0,04) × 20 = 21 911,23 dol. Dochód Korei Południowej wzrósł ponaddwukrotnie, zaś USA jedynie o nieco ponad 20%. Review Questions Jak obliczamy PKB per capita , a jak wydajność pracy? W jaki sposób wzrost wydajności pracy prowadzi do wzrostu PKB per capita ? Critical Thinking Questions W przedstawiony został sposób, w jaki rosnąca wydajność pracy jest powiązana ze wzrostem wynagrodzeń. Czy taki związek w rzeczywistości mógłby nie zaistnieć? Wskaż czynniki mogące zdeterminować tę hipotetyczną sytuację. Zmiana wydajności pracy jest jedną z najchętniej obserwowanych międzynarodowych statystyk związanych z problematyką wzrostu gospodarczego. Odwiedź stronę Louis Federal Reserve i odszukaj sekcję z danymi (http://research.stlouisfed.org). Znajdź międzynarodowe porównania wydajności pracy wymienione w bazie danych ekonomicznych FRED (Growth Rate of Total Labor Productivity) i porównaj ostatnie dane dla dwóch wybranych krajów. Wskaż, jakie twoim zdaniem mogą być przyczyny różnic w wydajności pracy. Wróć do i przeanalizuj dane dotyczące wybranych przez ciebie państw. Pod jakim względem są podobne? Czym się różnią? Problems Pewna gospodarka w punkcie startu analizy notuje wartość PKB na poziomie 5000 dol. Jak duży będzie produkt globalny, jeśli PKB będzie rósł w tempie 2% rocznie przez 20 lat? 2% przez 40 lat? 4% przez 40 lat? 6% przez 40 lat? A teraz w punkcie startu analizy pewna gospodarka notuje wartość PKB na poziomie 12 000 dol. Jaka będzie wysokość PKB, jeśli produkt globalny będzie rósł w tempie 3% rocznie przez 10 lat? 3% przez 30 lat? 6% przez 30 lat? Załóżmy, że przeciętny pracownik w Kanadzie osiąga wydajność równą 30 dol. na godzinę, podczas gdy wydajność przeciętnego pracownika w Wielkiej Brytanii wynosi 25 dol. na godzinę. W ciągu następnych pięciu lat wydajność pracowników w Kanadzie wzrośnie o, powiedzmy, 1% rocznie, podczas gdy wydajność pracowników w Wielkiej Brytanii zwiększy się o 3% rocznie. Który z pracowników będzie bardziej wydajny po pięciu latach i jaka będzie różnica pomiędzy nimi? Tym razem przyjmijmy, że przeciętny pracownik w gospodarce amerykańskiej jest osiem razy bardziej wydajny niż przeciętny pracownik w Meksyku. Jeśli produktywność pracowników w USA rośnie o 2% przez 25 lat, a produktywność pracowników w Meksyku o 6% przez 25 lat, to który kraj będzie miał wyższą produktywność pracowników na koniec analizowanego okresu? zagregowana funkcja produkcji (ang. aggregate production function ) matematyczne uogólnienie procesu, w którym gospodarka jako całość przekształca nakłady ekonomiczne, takie jak kapitał ludzki, kapitał fizyczny i finansowy oraz technologia, w produkcję mierzoną jako PKB per capita skumulowana stopa wzrostu gospodarczego (ang. compound growth rate ) tempo wzrostu gospodarczego uwzględniające przyrost PKB w kolejnych latach kapitał ludzki (ang. human capital ) zakumulowane umiejętności i wykształcenie pracowników innowacja (ang. innovation ) nowy produkt lub technologia produkcji, które przełamują status quo na rynku, pozwalając innowatorom osiągnąć większe zyski, a dla innych przedsiębiorstw, niepotrafiących wprowadzić własnych innowacji, oznaczają utratę dochodów; innowacja powstaje dzięki wykorzystaniu postępów wiedzy wynalazek (ang. invention ) postęp wiedzy, nowe rozwiązanie techniczne lub organizacyjne mające charakter użytkowy, które powstało w akcie twórczym produktywność pracy (ang. labor productivity ) wkład pracy jednego pracownika lub jednej przepracowanej godziny w wartość produkcji przedsiębiorstwa (czasem nazywana również produktywnością pracowników) wydajność pracy zob. produktywność pracy funkcja produkcji (ang. production function ) proces, w którym przedsiębiorstwo przekształca nakłady ekonomiczne, takie jak praca, maszyny i surowce w produkty, czyli towary i usługi, z których korzystają konsumenci zmiana technologiczna (ang. technological change ) połączenie wynalazku i innowacji", "section": "Wydajność pracy a wzrost gospodarczy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Czynniki wzrostu gospodarczego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Omówić znaczenie czynników wzrostu gospodarczego, w tym kapitału rzeczowego, kapitału ludzkiego i technologii Wyjaśnić istotę i znaczenie zjawiska intensyfikacji kapitału Analizować metody ilościowe stosowane w badaniach nad wzrostem gospodarczym Zidentyfikować czynniki, które przyczyniają się do budowania środowiska korzystnego dla wzrostu gospodarczego W ciągu mijających dziesięcioleci pozornie niewielkie różnice w średniorocznym tempie wzrostu gospodarczego, wynoszące kilka punktów procentowych lub wręcz kilkanaście punktów bazowych, doprowadziły do ogromnych różnic pomiędzy krajami w poziomie tak produktu globalnego, jak i PKB per capita . W tym podrozdziale omówimy niektóre kluczowe czynniki wzrostu gospodarczego, w tym kapitał rzeczowy, kapitał ludzki i technologię. Kategoria kapitału rzeczowego (ang. physical capital ) obejmuje urządzenia i wyposażenie, z których korzystają firmy, a także drogi, mosty, lotniska i światłowody, określane zbiorczą nazwą infrastruktury (ang. infrastructure ). Rosnące zasoby kapitału rzeczowego pozwalają na wzrost produkcji. Kapitał rzeczowy może wpływać na produktywność na dwa sposoby: (1) przez wzrost ilości kapitału rzeczowego (np. więcej komputerów tej samej jakości posiadanych przez firmę zajmującą się księgowością) oraz (2) przez wzrost jakości kapitału rzeczowego (ta sama liczba komputerów, ale np. szybszych, pojawienie się sztucznej inteligencji, która ułatwia pracę itd.). Pojęcie kapitału ludzkiego odnosi się do umiejętności, wiedzy i kompetencji sprawiających, że pracownicy są w stanie wytwarzać produkty o wysokiej wartości (lub przyczyniać się pośrednio do ich produkcji). Akumulacja kapitału ludzkiego i kapitału rzeczowego oddziałuje w ten sam sposób na tempo wzrostu gospodarczego, inwestycje w bieżącym okresie przekładają się na wyższą wydajność w przyszłości. Technologia (ang. technology ) jest swoistym „jokerem w talii” czynników wzrostu gospodarczego. Wcześniej scharakteryzowaliśmy ją jako stworzenie rynkowych sposobów wykorzystania powstających wynalazków, czyli innowacje. Gdy większość z nas myśli o nowej technologii, przychodzi nam do głowy przede wszystkim wynalezienie nowych produktów, takich jak laser, smartfon lub jakiś nowy cudowny lek. W produkcji żywności może to być opracowanie bardziej odpornych na warunki atmosferyczne lub szkodniki odmian roślin. Technologia w rozumieniu ekonomistów obejmuje jednak jeszcze więcej aspektów. Są to nowe sposoby organizacji pracy, takie jak wymyślenie linii montażowej (taśmy produkcyjnej), nowe metody zapewnienia lepszej jakości produkcji w fabrykach (różnego rodzaju certyfikaty typu ISO) oraz innowacyjne instytucje, które ułatwiają proces przekształcania nakładów w produkty gotowe. W tym sensie zmianą technologii (innowacją) było choćby stworzenie prawnych i informatycznych możliwości gromadzenia środków na produkcję poprzez niewielkie wpłaty bardzo wielu osób (crowdfunding). W skrócie, postęp technologiczny obejmuje wszystkie te działania, które sprawiają, że istniejące składniki kapitału rzeczowego i inne środki produkcji pozwalają na wytworzenie większej liczby coraz lepszych, a niekiedy również całkowicie nowych produktów. Porównywanie globalnej wartości PKB Chin i, powiedzmy, Luksemburga czy nawet Polski może nie mieć sensu, po prostu ze względu na zbyt dużą różnicę w liczbie ludności pomiędzy tymi krajami. Aby zrozumieć zjawisko wzrostu gospodarczego, który w istocie dotyczy wzrostu standardu życia przeciętnego mieszkańca, należy się skupić na wartości PKB per capita . PKB przeliczony na osobę ułatwia również porównywanie pod tym kątem państw o mniejszej liczbie ludności, takich jak Belgia, Urugwaj czy Czechy, z krajami znacznie ludniejszymi, jak Brazylia, Stany Zjednoczone czy Niemcy. Aby otrzymać funkcję produkcji per capita , należy podzielić wartość każdego nakładu wskazanego na (a) przez liczbę ludności danego kraju. W ten sposób powstaje zagregowana funkcja produkcji, której wynikiem jest PKB per capita (tj. PKB podzielony przez liczbę ludności). Dane wejściowe to średni poziom kapitału ludzkiego na osobę, średni poziom kapitału rzeczowego na osobę oraz średni poziom technologii na osobę – tak jak to wskazano na (b). Uwzględnienie rozmiarów populacji w mianowniku tego wyrażenia jest niezbędne, żeby dostrzec, że szybki wzrost liczby ludności może obniżyć dochód na jednego mieszkańca. Jednak dzieje się tak tylko wtedy, gdy tempo wzrostu wartości globalnej PKB jest niższe od tempa wzrostu liczby mieszkańców danego kraju. Drugim uzasadnieniem konstruowania funkcji produkcji per capita jest zrozumienie znaczenia wkładu kapitału ludzkiego i rzeczowego w wielkość produktu globalnego. Intensyfikacja kapitału Gdy w gospodarce zasób kapitału w przeliczeniu na jedną osobę rośnie, nazywamy to intensyfikacją kapitału . (ang. capital deepening . Zjawisko intensyfikacji kapitału może odnosić się zarówno do dodatkowego kapitału ludzkiego, jak i rzeczowego w przeliczeniu na pracownika. Jednym z najpopularniejszych sposobów szacowania wartości kapitału ludzkiego jest analiza średniego poziomu wykształcenia w danej gospodarce. pokazuje wzrost zasobów kapitału ludzkiego amerykańskich pracowników, który był konsekwencją powiększania się odsetka populacji amerykańskiej posiadającej średnie i wyższe wykształcenie. Jeszcze w 1970 r. mniej więcej połowa dorosłych Amerykanów (w wieku powyżej 25 lat) nie miała ukończonej nawet szkoły średniej. Jednak już na początku XXI w. ponad 80% dorosłych mieszkańców USA mogło się pochwalić osiągnięciem tego szczebla edukacyjnego. Intensyfikacja kapitału ludzkiego może mieć również wymiar doświadczenia zawodowego mierzonego liczbą przepracowanych lat, ale akurat w tym aspekcie zmiany wśród amerykańskich pracowników na przestrzeni XX w. były relatywnie niewielkie. Zatem kluczowym wymiarem intensyfikacji kapitału ludzkiego w gospodarce amerykańskiej jest poziom wykształcenia przeciętnego pracownika. Intensyfikacja kapitału ludzkiego w Stanach Zjednoczonych po 1940 r. Rosnący poziom wykształcenia osób w wieku powyżej 25 lat wskazuje na relatywnie szybkie tempo intensyfikacji kapitału ludzkiego w gospodarce amerykańskiej. Niemniej nawet dziś tylko ok. jednej trzeciej dorosłych Amerykanów ma ukończone czteroletnie studia. Widać zatem wyraźnie, że istnieje przestrzeń na dodatkowy wzrost zasobów kapitału ludzkiego per capita . (Źródło: Departament Edukacji USA, National Center for Education Statistics). pokazuje intensyfikację kapitału rzeczowego w gospodarce amerykańskiej, począwszy od roku 1950. Tamtejszy pracownik pod koniec drugiej dekady XXI w. wykorzystywał, przeciętnie rzecz ujmując, kapitał rzeczowy o wartości prawie trzy razy wyższej niż osoba zatrudniona na początku lat 50. XX w. Wartość kapitału rzeczowego na pracownika w Stanach Zjednoczonych w latach 1950–2019 (w cenach stałych z 2017 r.) Wartość kapitału rzeczowego mierzona kosztem pozyskania urządzeń i sprzętu wykorzystywanego przez przeciętnego pracownika w amerykańskiej gospodarce rosła relatywnie szybko, począwszy od roku 1950. Tempo wzrostu nieco spowolniło w latach 70. i 80. ubiegłego stulecia, które nieprzypadkowo były również okresem wolniejszego wzrostu wydajności pracowników. Pod koniec lat 90. można zaobserwować ponowny szybki wzrost przypadającej na jednego pracownika wartości kapitału, który wyhamowuje dopiero wraz z początkiem ubiegłej dekady. Po 2010 r. realna wartość kapitału w przeliczeniu na jednego pracownika w zasadzie się nie zmienia. (Źródło: Center for International Comparisons of Production, Income and Prices, University of Pennsylvania). Obecnie w gospodarce amerykańskiej pracują lepiej wykształceni pracownicy, którzy dysponują nie tylko większym zasobem kapitału rzeczowego. Maszyny, urządzenia i – w szerszym kontekście – technologia, którymi rozporządzają, są znacznie bardziej zaawansowane. Gigantycznego postępu technologicznego, z jakim mieliśmy do czynienia w ostatnich kilkudziesięciu latach, nie da się łatwo pokazać na wykresie, ale dowody potwierdzające, że żyjemy w epoce bardzo szybkich zmian technologicznych, widzimy wokół siebie. Najnowsze odkrycia w genetyce pozwalające na celowane kuracje w opiece zdrowotnej, bezprzewodowy internet umożliwiający komunikację między urządzeniami i coraz bardziej zaawansowana sztuczna inteligencja to tylko wąski wycinek narzędzi, jakimi dysponuje współczesny pracownik. Dość powiedzieć, że Amerykańskie Biuro Patentowe rejestruje w ciągu ostatnich kilku lat ponad 150 tys. nowych wynalazków rocznie. Ten swoisty „przepis” na wzrost gospodarczy – czyli rosnąca wydajność pracy osiągnięta dzięki inwestycjom w kapitał ludzki i rzeczowy, które jednocześnie przekładają się na zmiany technologiczne – ma charakter uniwersalny. Na przykład Korea Południowa czy kraje Europy Środkowej i Wschodniej (w tym Polska) zapewniły powszechny dostęp do szkół podstawowych już po zakończeniu ostatniego konfliktu zbrojnego, w którym państwa te brały udział. Do końca lat 80. XX w. tak w Korei, jak i w Polsce odsetek obywateli, którzy ukończyli szkołę podstawową, osiągnął 100%, zaś do końca poprzedniego stulecia niemal wszyscy obywatele Korei kontynuowali edukację na poziomie szkoły średniej. Jeśli zaś chodzi o kapitał rzeczowy, stopa inwestycji w Korei wynosiła ok. 15% PKB na początku lat 60., ale podwoiła się do 30–35% PKB na przełomie lat 60 i 70. Południowokoreańscy studenci wyjeżdżali na uniwersytety i uczelnie techniczne na całym świecie, aby zdobywać wiedzę naukową, a południowokoreańskie przedsiębiorstwa starały się prowadzić badania i tworzyć partnerstwo z firmami mogącymi zaoferować im wsparcie technologiczne. Dzięki temu koreański SAMSUNG jest obecnie liderem technologicznym na rynku telefonów komórkowych. Wszystkie te czynniki przyczyniły się do bardzo wysokiego tempa wzrostu gospodarczego w Korei Południowej. Metody ilościowe w badaniach wzrostu gospodarczego Począwszy od końca lat 50. ubiegłego wieku, ekonomiści prowadzą badania wzrostu gospodarczego z wykorzystaniem metod ilościowych, aby określić, w jakim stopniu intensyfikacja kapitału rzeczowego i ludzkiego oraz udoskonalona technologia przyczyniły się do dynamiki zmian tego fenomenu. Wykorzystuje się w tym celu zagregowaną funkcję produkcji. Pozwala to oszacować, w jakim stopniu wzrost gospodarczy per capita może być uznany za efekt wzrostu wielkości kapitału rzeczowego i ludzkiego w przeliczeniu na jednego pracownika. Tempo intensyfikacji kapitału ludzkiego i rzeczowego daje się dość dokładnie określić. Tym samym ta część wzrostu wartości PKB per capita , której nie da się objaśnić intensyfikacją kapitału rzeczowego i ludzkiego, określana jest jako „reszta” i wiązana ze zmianą technologiczną. Dokładne szacunki liczbowe różnią się w zależności od prowadzonego badania i analizowanej gospodarki oraz od tego, w jaki sposób ekonomiści mierzyli wartość tych trzech głównych czynników, jak również horyzontu czasowego prowadzonych analiz. W przypadku gospodarki amerykańskiej z badań nad wzrostem z wykorzystaniem metod ilościowych zazwyczaj można wyciągnąć trzy główne wnioski. Po pierwsze, technologia okazuje się zazwyczaj najważniejszym czynnikiem wzrostu gospodarczego w USA. Wzrosty wartości kapitału ludzkiego i rzeczowego zwykle objaśniają tylko połowę lub mniej niż połowę obserwowanego wzrostu gospodarczego. Tak więc ciągłe unowocześnianie metod produkcji jest niezwykle ważne. Po drugie, podczas gdy inwestycje w kapitał rzeczowy są niezbędne dla wzrostu wydajności pracy i tym samym PKB per capita , budowanie kapitału ludzkiego jest co najmniej równie istotne. Wzrost gospodarczy to nie tylko kwestia większej liczby maszyn i budynków. Doskonały przykład siły współdziałania kapitału ludzkiego i wiedzy technologicznej można było obserwować w Europie po II wojnie światowej. Podczas tego strasznego konfliktu zniszczeniu uległa duża część kapitału rzeczowego (np. fabryki, drogi czy pojazdy) znajdującego się w krajach zaangażowanych w zmagania zbrojne. Europa straciła również ogromną część kapitału ludzkiego w postaci milionów mężczyzn, kobiet i dzieci, którzy zginęli w czasie wojny. Jednakże połączone siły wykwalifikowanych pracowników i wiedzy technologicznej, działające w ramach gospodarki rynkowej, pozwoliły na odbudowanie zdolności produkcyjnych w Europie do poziomu wyższego niż przedwojenny w czasie krótszym niż dwie dekady. Po trzecie wreszcie, trzy analizowane czynniki: kapitał ludzki, kapitał rzeczowy i technologia działają razem i wykazują synergię. Pracownicy o wyższym poziomie wykształcenia i umiejętności są głównym motorem napędowym zmiany technologicznej. Ta z kolei nie przekładałaby się na wzrost wartości produkcji bez inwestycji w kapitał rzeczowy. Nowe maszyny, które są konsekwencją zmiany technologicznej, wymagają do obsługi wykwalifikowanych pracowników, niezbędne są zatem nakłady zwiększające kapitał ludzki. Jeśli sumą tych wszystkich działań ma być stabilny wzrost gospodarczy w długim okresie, to niezbędne są zmiany wszystkich składników zagregowanej funkcji produkcji. Poniższa pomoże ci zrozumieć, w jaki sposób działanie kapitału ludzkiego, rzeczowego i technologii może się łączyć, znacząco wpływając na nasze życie. Związki między edukacją dziewcząt i wzrostem gospodarczym w krajach rozwijających się Według danych Banku Światowego na początku XXI w. ok. 110 mln dzieci w wieku od 6 do 11 lat nie chodziło do szkoły, a mniej więcej dwie trzecie tej grupy stanowiły dziewczynki. Na przykład w Afganistanie w latach 2005–2014 wskaźnik określający umiejętność czytania i pisania dla osób w wieku 15–24 lat wynosił 62% dla mężczyzn i tylko 32% dla kobiet. W zachodnioafrykańskim Beninie było to 55% dla mężczyzn i 31% dla kobiet. W Nigerii, najludniejszym kraju Afryki, odpowiednio 76% i 58%. Gdy dziecko nie otrzymuje choćby podstawowego wykształcenia, zawsze oznacza to stratę zarówno w wymiarze ludzkim, jak i ekonomicznym. W krajach rozwijających się płace zwykle wzrastają średnio o 10–20% z każdym dodatkowym rokiem, jaki późniejszy pracownik spędził w szkole. Istnieją jednak pewne intrygujące dowody na to, że w tej grupie krajów pomoc dziewczętom w zmniejszeniu luki edukacyjnej w stosunku do chłopców może być wręcz kluczowa, ze względu na rolę społeczną, jaką wiele z nich będzie później odgrywać jako matki i gospodynie domowe. W krajach rozwijających się dziewczęta, które uczą się dłużej, w dorosłym życiu mają zazwyczaj mniej dzieci, które dodatkowo są również lepiej odżywione i zdrowsze, m.in. dzięki przeprowadzonym szczepieniom. Badania ekonomiczne dotyczące kobiet w gospodarkach rozwijających się potwierdzają te ustalenia. Z każdym kolejnym rokiem edukacji dzietność kobiet spada o 5%, zaś śmiertelność okołoporodowa o 1–2 promile. Gdy kobieta pozostaje w szkole przez dodatkowy rok, w przyszłości każde z jej dzieci spędzi w szkole średnio dodatkowe pół roku. Edukacja dziewcząt jest jednym z najlepszych możliwych do wyobrażenia sposobów inwestowania środków pieniężnych w kapitał ludzki, ponieważ korzyści z takich inwestycji dla tempa wzrostu gospodarczego wykraczają poza horyzont jednego pokolenia. Środowisko korzystne dla wzrostu gospodarczego Podczas gdy intensyfikacja kapitału rzeczowego i ludzkiego oraz bardziej zaawansowane technologie są niezwykle istotnym czynnikiem sprzyjającym wzrostowi dobrobytu społeczeństwa, równie ważnym elementem jest środowisko instytucjonalno-prawne (niekiedy nazywane również systemem), w którym kapitał fizyczny i ludzki są wykorzystywane. Najważniejszymi elementami takiego środowiska, które sprzyjają szybkiemu tempu wzrostu gospodarczego, są rynkowy mechanizm alokacji dóbr i dochodów oraz system prawny, który pozwala na dysponowanie prawami własności zgodnie z preferencjami właścicieli i chroni swobodę zawierania umów. Środowisko korzystne dla wzrostu gospodarczego musi opierać się na mikroekonomicznych zachętach, dzięki którym zarówno jednostki, jak i przedsiębiorstwa, dążąc do maksymalizacji dochodów i zysków, będą podejmować inwestycje zwiększające zasób kapitału ludzkiego i rzeczowego. Jeśli nagrodą za takie inwestycje jest wzrost osiąganych na rynku dochodów i zysków, to indywidualne korzyści będą się przekładać na wzrost dobrobytu całego społeczeństwa. Na efektywnym rynku pracy, na którym dochody jednostek są pochodną przede wszystkim ich wykształcenia, umiejętności i wiedzy, a nie znajomości czy uprzywilejowanej – dzięki miejscu urodzenia lub przynależności do grupy etnicznej – pozycji, zachęty do zdobywania dodatkowych kwalifikacji, czyli – mówiąc językiem makroekonomicznym – podnoszenia wartości kapitału ludzkiego, są oczywiste, ponieważ takie kwalifikacje przekładają się na wyższy poziom wynagrodzeń. Przedsiębiorstwa będą inwestować w kapitał rzeczowy i wydawać pieniądze na podnoszenie kwalifikacji swoich pracowników, jeśli takie działanie przyniesie wyższe zyski właścicielom. Nie będą jednak ponosić nakładów inwestycyjnych, jeśli sukces firmy będzie pochodną znajomości właścicieli lub rozdawanych na prawo i lewo łapówek. Wówczas znacznie bardziej opłacalne niż inwestowanie stanie się „szukanie dojścia” do polityków. Tego typu aktywność nie będzie się oczywiście przekładać na wzrost tempa wzrostu PKB i dobrobytu całego społeczeństwa, chociaż dla właścicieli tego konkretnego przedsiębiorstwa może oczywiście być korzystna. Jeśli próbujemy odpowiedzieć na pytanie o to, co było siłą sprawczą szybkiego wzrostu gospodarczego zapoczątkowanego w drugiej połowie XIX w., po prostu musimy obok intensyfikacji kapitału rzeczowego i ludzkiego oraz zmian w technologii podkreślić znaczenie konkurencyjnych rynków, a także systemu chroniącego prawa własności i swobodę zawierania umów. Dodatkowo, jeśli tego typu rozwiązania wykraczały poza granice poszczególnych państw i przekładały się na powstawanie stref wolnego handlu, korzyści przypadały w udziale wszystkim krajom zaangażowanym w swobodną wymianę dóbr, usług i czynników produkcji. Oczywiście błędny byłby wniosek, że podkreślanie znaczenia rynku wyklucza aktywną rolę państwa w promowaniu szybkiego tempa wzrostu gospodarczego. Zdarza się przecież i tak, że rynki, ze względu na zjawisko asymetrii informacji czy efektów zewnętrznych, nie są w stanie zapewnić wolumenu produkcji zgodnego z interesem całego społeczeństwa (pomyśl w tym kontekście np. o skali zanieczyszczenia środowiska, które wystąpiłoby, gdyby nie istniały rządowe regulacje w tym zakresie). Taka sytuacja, nazywana „zawodnością rynku”, wymaga interwencji państwa, które ograniczy np. skalę emisji zanieczyszczeń, nakładając na konsumpcję paliw silnikowych czy emisję dwutlenku węgla przez zakłady przemysłowe wysokie podatki i opłaty. Państwo może również finansować działalność (podbój przestrzeni kosmicznej, tworzenie internetu) na etapie, na którym podmioty prywatne nie są w stanie dokładnie określić możliwej skali zwrotu z tego typu inwestycji. W długim horyzoncie czasowym podobne programy sfinansowane ze środków publicznych umożliwiają firmom oferowanie dóbr i usług atrakcyjnych dla klientów (teflon, pieluchy jednorazowe, łączność satelitarna, serwisy streamingowe w internecie itd.). Poniższe przykłady pokazują kilka ważnych obszarów, które stały się przedmiotem inwestycji publicznych ukierunkowanych na intensyfikację kapitału rzeczowego i ludzkiego oraz rozwój technologii. Edukacja. W Polsce istnieje obowiązek edukacyjny dla wszystkich dzieci poniżej 18. roku życia (można uczęszczać do szkół publicznych, prywatnych lub uczyć się w domu i jedynie zdawać egzaminy w placówkach edukacyjnych). W Danii 13% szkół na poziomie podstawowym i ponadpodstawowym jest prywatnych, a rząd wspiera tego typu edukację poprzez specjalne bony, które można wykorzystać do opłaty czesnego. Oszczędności i inwestycje. W Stanach Zjednoczonych, podobnie jak w innych krajach, rząd opodatkowuje zyski z prywatnych inwestycji. Opodatkowanie dochodów z kapitału jest jednak relatywnie niskie w porównaniu z opodatkowaniem wynagrodzeń za pracę (podobnie jest w Polsce, gdzie tzw. podatek Belki ma charakter proporcjonalny, w przeciwieństwie do progresywnego opodatkowania płac). Niskie podatki od dochodów kapitałowych zachęcają do inwestycji, a więc przekładają się na szybsze tempo wzrostu gospodarczego. Infrastruktura. Rząd japoński w połowie lat 90. ubiegłego stulecia zapoczątkował znaczące projekty infrastrukturalne w celu poprawy jakości dróg i rozwinięcia programu robót publicznych. To z kolei zwiększyło zasoby kapitału rzeczowego i ostatecznie przełożyło się ceteris paribus na szybsze tempo wzrostu gospodarczego i poprawę standardu życia japońskiego społeczeństwa. Specjalne strefy ekonomiczne. Wyspa Mauritius jako jeden z niewielu krajów afrykańskich zachęca do handlu międzynarodowego w ramach wspieranych przez rząd specjalnych stref ekonomicznych (SSE). Są to wydzielone obszary kraju, zwykle z dostępem do portu lub innej infrastruktury transportowej, na których podatki od działalności gospodarczej nie są w ogóle pobierane lub ich wysokość jest znacznie obniżona. Oznacza to oczywiście, że prowadzenie działalności handlowej i produkcyjnej w tego typu miejscach jest bardzo korzystne z punktu widzenia inwestorów zagranicznych. Dzięki SSE Mauritius cieszy się ponadprzeciętnym wzrostem gospodarczym od lat 80. ubiegłego wieku. Narzędzie to było również wykorzystywane w Polsce, zaś działalność przedsiębiorstw zagranicznych w SSE była zwolniona z opodatkowania nawet na 20 lat. Oczywiście nie trzeba tworzyć SSE, aby promować swobodę wymiany handlowej z zagranicą, jest to tylko jedno z możliwych rozwiązań, obok choćby obniżki lub znoszenia ceł. Badania naukowe. Unia Europejska zarówno na poziomie całej organizacji, jak i poszczególnych państw członkowskich prowadzi duże programy wspierania projektów naukowych środkami publicznymi. Abraham García i Pierre Mohnen wykazali, że firmy, które otrzymały wsparcie od rządu austriackiego, faktycznie zwiększyły intensywność inwestycji w badania i rozwój (B&R) i wolumen sprzedaży. Państwo może na różne sposoby wspierać badania naukowe i szkolenia techniczne, które pomagają tworzyć i rozpowszechniać nowe technologie. Kluczowe w tym względzie jest kształtowanie prawa w sposób, który chroni interesy wynalazców i innowatorów i pozwala im czerpać korzyści z ich odkryć i pomysłów. Istnieje wiele innych możliwości stymulowania przez państwo aktywności przekładającej się na przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego. Omówimy je w kolejnych rozdziałach, szczególnie w . Środowisko korzystne dla wzrostu wartości PKB per capita i produktywności pracy obejmuje procesy intensyfikacji kapitału ludzkiego i rzeczowego oraz rozwój technologii występujące w gospodarce rynkowej, której funkcjonowanie jest chronione, a kiedy to konieczne, również korygowane przez odpowiednią politykę państwa. Key Concepts and Summary W ciągu mijających dziesięcioleci pozornie niewielkie różnice w średniorocznym tempie wzrostu gospodarczego, wynoszące kilka punktów procentowych, prowadziły do ogromnych różnic w poziomie PKB per capita między krajami. Zjawisko intensyfikacji kapitału może odnosić się zarówno do wzrostu wartości kapitału rzeczowego, jak i ludzkiego przypadającego na jednego zatrudnionego. Intensyfikacja kapitału ludzkiego odbywa się w drodze pozyskiwania przez pracowników nowej wiedzy i umiejętności, jak również wydłużania przeciętnego okresu edukacji w społeczeństwie. Pojęcie technologii w znaczeniu makroekonomicznym odnosi się do zmian w sposobie produkcji i dystrybucji wytwarzanych towarów, co jest konsekwencją zarówno przełomowych odkryć naukowych, jak i drobnych wynalazków oraz relatywnie nieznacznych zmian w sposobie zarządzania i organizowania procesów produkcyjnych. Środowisko korzystne dla wzrostu wartości PKB per capita i produktywności pracy sprzyja zwiększaniu wartości i jakości kapitału ludzkiego, inwestycjom w kapitał fizyczny oraz zmianom technologicznym, dzięki funkcjonowaniu mechanizmów rynkowych chronionych, a niekiedy również korygowanych przez państwo. Self-Check Questions Co, zgodnie z podejściem ilościowym, w największym stopniu wpływa na tempo wzrostu gospodarczego? Co jest ważniejsze: czynniki wzrostu czy sposób, w jaki ze sobą współdziałają? Zgodnie z podejściem ilościowym najważniejszymi czynnikami wzrostu są intensyfikacja kapitału (zarówno ludzkiego, jak i fizycznego) oraz zmiany technologiczne. Wydaje się, że kluczowe jest jednak to, w jaki sposób przywołane czynniki wzrostu ze sobą współdziałają. Jakiego rodzaju polityki może wdrożyć państwo o gospodarce wolnorynkowej, aby stymulować wzrost gospodarczy? Państwo może wspierać wzrost gospodarczy, inwestując w kapitał ludzki poprzez system edukacji, budując infrastrukturę dla transportu i handlu, stymulując inwestycje prywatne poprzez obniżenie podatków od zysków kapitałowych, tworząc specjalne strefy ekonomiczne, które przyciągają inwestorów, oraz inwestując w badania i rozwój. Wymień obszary, w których polityka państwa może wpłynąć na przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego. Edukacja, polityka podatkowa, infrastruktura, specjalne strefy ekonomiczne. Review Questions Czym jest zagregowana funkcja produkcji? Objaśnij pojęcie intensyfikacji kapitału. Co ekonomiści mają na myśli, mówiąc o usprawnieniach technologicznych? Critical Thinking Questions Edukacja wydaje się istotna dla zwiększania wartości kapitału ludzkiego (intensyfikacji kapitału ludzkiego). Ludzie stają się coraz lepiej wykształceni, mają większą wiedzę, umiejętności i kompetencje. Czy twoim zdaniem istnieją granice przyrostu takich korzyści w wyniku upowszechnienia edukacji? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Opisz niektóre z politycznych i społecznych wyborów typu „coś za coś”, które mogą się pojawić, gdy kraj rozwijający się zacznie promować wzrost odsetka osób aktywnych zawodowo i tym samym stymulować wzrost gospodarczy poprzez inwestycje w edukację dziewcząt. Dlaczego inwestycje w edukację dziewcząt są korzystne dla wzrostu gospodarczego? W jaki sposób pojęcie technologii definiowane za pomocą zagregowanej funkcji produkcji różni się od powszechnego sposobu rozumienia tego słowa? References “Women and the World Economy: A Guide to Womenomics.” The Economist , April 12, 2006. http://www.economist.com/node/6802551. Farole, Thomas, and Gokhan Akinci, eds. Special Economic Zones: Progress, Emerging Challenges, and Future Directions . Washington: The World Bank, 2011. http://publications.worldbank.org/index.php?main_page=product_info&products_id=24138. Garcia, Abraham, and Pierre Mohnen. United Nations University, Maastricht Economic and Social Research and Training Centre on Innovation and Technology: UNU-MERIT. “Impact of Government Support on R&D and Innovation (Working Paper Series #2010-034).” http://www.merit.unu.edu/publications/wppdf/2010/wp2010-034.pdf. Heston, Alan, Robert Summers, and Bettina Aten. “Penn World Table Version 7.1.” Center for International Comparisons of Production, Income and Prices at the University of Pennsylvania . Last modified July 2012. https://pwt.sas.upenn.edu/php_site/pwt71/pwt71_form.php. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “Women at Work: A Visual Essay.” Monthly Labor Review , October 2003, 45–50. http://www.bls.gov/opub/mlr/2003/10/ressum3.pdf. intensyfikacja kapitału (ang. capital deepening ) wzrost wartości kapitału fizycznego lub ludzkiego per capita w społeczeństwie infrastruktura (ang. infrastructure ) część kapitału rzeczowego, w której skład wchodzą np. elementy systemu transportowego (drogi i system połączeń kolejowych) kapitał rzeczowy (ang. physical capital ) fabryki, maszyny i inne elementy, które firmy wykorzystują w procesie produkcji; kapitał rzeczowy obejmuje także infrastrukturę specjalne strefy ekonomiczne (SSE) (ang. special economic zone ) obszar kraju, zwykle z dostępem do portu lub infrastruktury transportowej, w którym prowadzenie działalności gospodarczej jest zwolnione z podatków technologia (ang. technology ) sposoby łączenia dostępnych czynników produkcji pozwalające na zwiększanie wolumenu produkcji bądź wytwarzanie lepszych lub nawet zupełnie nowych produktów", "section": "Czynniki wzrostu gospodarczego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Konwergencja dochodowa Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić zjawisko konwergencji dochodowej (realnej) Przywołać i wytłumaczyć sposób działania czynników, które zwiększają i zmniejszają prawdopodobieństwo wystąpienia konwergencji dochodowej Obliczać tempo realnej konwergencji pomiędzy grupą krajów o wysokim dochodzie (rozwiniętych) a resztą świata Niektóre gospodarki krajów o niskich i średnich dochodach (w tej grupie jest również Polska) mogą być przykładem występowania zjawiska konwergencji dochodowej (realnej) (ang. convergence ), gdyż rozwijały się one szybciej (ich realny PKB zwiększał się w większym tempie) niż gospodarki krajów o wysokich dochodach. Jako punkt odniesienia wskażmy, że w grupie krajów o wysokich dochodach, do której należą Stany Zjednoczone, Kanada, większość krajów UE, Japonia, Australia i Nowa Zelandia, realny PKB wzrastał w średnim tempie 2,8% rocznie w ciągu ostatniej dekady XX w. i 1,8% średniorocznie w latach 2001–2019. wskazuje kraje, które można zaliczyć do nieformalnego „klubu szybkiego wzrostu”. Gospodarki te osiągały średnie tempo wzrostu realnego PKB (skorygowanego o inflację) na poziomie co najmniej 5% rocznie zarówno w okresie 1990–2000, jak i w latach 2001–2019 (czyli ostatniego roku przed wybuchem pandemii Covid-19 i związanych z nią poważnych turbulencji w gospodarce). Ponieważ wzrost gospodarczy w krajach nadrabiających dystans przekroczył średnią dla gospodarek o wysokim dochodzie, zmniejszały one występującą między obu grupami różnicę w wartości PKB (produkt globalny krajów szybkiego wzrostu w relacji do PKB państw rozwiniętych był coraz wyższy). Druga część zawiera przykłady gospodarek należących do równie nieformalnego „klubu powolnego wzrostu” skupiającego kraje, w których średnioroczne tempo wzrostu realnego PKB w tych samych okresach kształtowało się na poziomie co najwyżej 2,5%. Zwróć uwagę, że w jego skład nie wchodzą wyłącznie państwa o najwyższych dochodach. Ostatnia część pokazuje średnie stopy wzrostu PKB dla krajów zagregowanych zgodnie z ich poziomem dochodu per capita . Wzrost gospodarczy na świecie Kraj Średnia stopa wzrostu realnego PKB 1990–2000 Średnia stopa wzrostu realnego PKB 2001–2019 „ Klub szybkiego wzrostu ” (dynamika na poziomie co najmniej 5% rocznie w obu okresach) Chiny 9,8% 9,0% Dominikana 5,0% 5,0% Indie 5,6% 6,6% Laos 6,2% 7,2% Mozambik 5,9% 6,8% Uganda 6,5% 6,4% Wietnam 7,4% 6,6% Polska (dla porównania)* 5,0% 3,8% *Dla Polski dane obejmują okres po zakończeniu tzw. recesji transformacyjnej, tj. od 1992 r. „ Klub powolnego wzrostu ” (dynamika na poziomie co najwyżej 2,5% rocznie w obu okresach) Francja 2,2% 1,3% Haiti 0,2% 1,8% Jamajka 2,0% 0,8% Japonia 1,6% 0,7% Niemcy 2,2% 1,3% Republika Środkowoafrykańska 0,9% 1,5% Szwajcaria 1,4% 1,8% Włochy 1,7% 0,2% Stany Zjednoczone (dla porównania) 3,3% 2,0% Uśrednione dane dla całego świata Kraje o wysokim dochodzie 2,8% 1,9% Kraje o niskim dochodzie 2,9% 3,7% Kraje o średnim dochodzie 3,5% 5,8% (Źródło: http://databank.worldbank.org/data/views/variableSelection/selectvariables.aspx?source=world-development-indicators#c_u). Każdy z krajów wymienionych w miał własną niepowtarzalną strategię inwestowania w kapitał ludzki i rzeczowy, sposób wspierania zmian technologicznych, politykę na poziomie władz różnych szczebli, a nawet szczęśliwe zrządzenia losu. Na podstawie powyższych danych można jednak sformułować również pewne ogólne spostrzeżenia. Najszybszym tempem wzrostu charakteryzują się kraje o średnim poziomie dochodu, zaś najwolniejszym gospodarki najlepiej rozwinięte. Biorąc pod uwagę populacje, dwoma najważniejszymi członkami „klubu szybkiego wzrostu” są Chiny i Indie, które łącznie zamieszkuje prawie 40% ludności świata. Z kolei członkostwo w „klubie powolnego wzrostu” dla Japonii, Francji, Włoch, Niemiec i Szwajcarii, które i tak mają bardzo wysoki poziom PKB per capita , nie jest tak niebezpieczne, jak dla biednych Haiti, Jamajki i Republiki Środkowoafrykańskiej. Czy zjawisko konwergencji gospodarczej, które pozwoliło w przeszłości osiągnąć wysoki i bardzo wysoki poziom PKB na jednego mieszkańca Japonii i Korei Południowej, a w perspektywie dwóch–trzech dekad umożliwi najpewniej dołączenie do klubu najbogatszych również Polsce, ma charakter powszechny i trwały? Innymi słowy, czy wszystkie kraje o niskich dochodach nieuchronnie będą się bogacić, aż osiągną poziom charakterystyczny dla USA i UE? Jako że pytanie to wywołuje wśród ekonomistów poważne kontrowersje, rozważmy argumenty przywoływane przez obie strony sporu. Argumenty przemawiające za powszechnością i trwałością procesu konwergencji Jest kilka ważkich argumentów uzasadniających tezę, zgodnie z którą kraje o niskich dochodach mogą mieć naturalną przewagę sprawiającą, że ich tempo wzrostu wydajności, a więc również dynamika wzrostu gospodarczego, są wyższe niż w krajach o wysokich dochodach. Pierwszy argument opiera się na prawie malejącej produktywności krańcowej. Nawet jeśli intensyfikacja kapitału ludzkiego i rzeczowego będzie przekładała się na wzrost PKB per capita , to malejąca produktywność krańcowa czynników produkcji sprawi, że rosnąca przeciętna wartość kapitału ludzkiego i rzeczowego przypadająca na pracownika będzie się w coraz mniejszym stopniu przekładała na tempo wzrostu gospodarczego. Na przykład wydłużenie przeciętnego okresu szkolnej edukacji dzieci o dwa lata, dzięki czemu wszyscy młodzi ludzie ukończą szkołę średnią ( ceteris paribus , czyli przy zachowaniu wszystkich innych nakładów na stałym poziomie), spowoduje pewien wzrost produkcji. Dodatkowe dwa lata edukacji przeciętnego młodego człowieka spowodowałyby dalszy wzrost produkcji, ale o niższej skali, co oznaczałoby, że korzyść krańcowa z intensyfikacji kapitału ludzkiego byłaby mniejsza. Kolejny dwuletni wzrost przeciętnej liczby lat spędzonych w placówkach edukacyjnych przyniósłby dalszy wzrost produkcji, ale krańcowy przyrost byłby jeszcze mniejszy. Podobna zależność jest prawdziwa także dla kapitału rzeczowego. Jeśli wartość tego kapitału dostępnego dla przeciętnego pracownika powiększy się, powiedzmy, z 5000 do 10 000 dol. (ponownie przy założeniu ceteris paribus ), to wolumen produkcji oczywiście wzrośnie. Dodatkowy wzrost z 10 000 do 15 000 dol. spowoduje dalszy przyrost produkcji, ale w mniejszej skali, co oznacza, że krańcowy przyrost produkcji będzie już mniejszy. Wyobraź sobie, że biuro tłumaczeń zatrudnia dziesięciu pracowników i postanawia każdemu z nich kupić komputer. To oznacza intensyfikację kapitału fizycznego i oczywiście wzrost produkcji mierzonej liczbą stron przetłumaczonych w ciągu roku. Jeśli jednak każdy z pracowników dostałby kolejny komputer (czyli wartość kapitału na pracownika zwiększyłaby się o tę samą kwotę), to wzrost liczby przetłumaczonych w ciągu roku stron byłby już bardzo niewielki. Kraje o niskim dochodzie na mieszkańca, takie jak Chiny czy Indie, mają zwykle niższy poziom kapitału ludzkiego i rzeczowego w przeliczeniu na jednego pracownika, więc zainwestowanie, powiedzmy, miliona dolarów, przekładające się na wzrost wartości kapitału fizycznego, powinno przynieść w tych krajach znacznie większy efekt krańcowy niż w wypadku państw o wysokich dochodach (USA, Niemcy), gdzie zasób kapitału ludzkiego i rzeczowego jest znacznie większy. Zmniejszające się korzyści krańcowe oznaczają, że gospodarki o niskich dochodach przy tym samym poziomie inwestycji rosną szybciej i dzięki temu mogą się kiedyś zrównać z krajami o wysokich dochodach. Drugi argument nawiązuje do względnej łatwości, z jaką kraje o niskich dochodach mogą ulepszać wykorzystywane technologie, w porównaniu z krajami o wysokich dochodach. Te ostatnie muszą inwestować sporo funduszy (tak publicznych, jak i prywatnych) w sferę badań i rozwoju, aby unowocześniać wykorzystywane technologie, podczas gdy kraje biedniejsze mogą zastosować takie, które zostały już wynalezione i ich wdrożenie jest stosunkowo proste i tanie. Dodatkowo państwa zapóźnione mogą ominąć jeden czy dwa etapy na ścieżce rozwoju i od razu wykorzystać najnowszą istniejącą technologię. Taka sytuacja miała miejsce w Polsce, gdzie wraz z rozpoczęciem procesu transformacji systemowej i przekształceń polskiego sektora bankowego ominęliśmy de facto etap rozliczeń czekowych i od razu wdrożyliśmy tańszą i bardziej efektywną technologię kart płatniczych. Ekonomista Alexander Gerschenkron (1904–1978) nadał temu zjawisku łatwą do zapamiętania nazwę: „renty zacofania”. Oczywiście nie miał on na myśli dosłownie tego, że niższy standard życia jest zaletą. Zwracał jedynie uwagę na fakt, że kraj, który jest zapóźniony, ma pewien dodatkowy potencjał do nadrabiania zaległości. Wreszcie optymiści argumentują, że wiele krajów, obserwując doświadczenia państw rozwiniętych, potrafiło wyciągnąć wnioski z popełnianych przez nie błędów i naśladować te strategie, które były najbardziej efektywne. W taki sposób Chiny zaadaptowały doświadczenia Japonii i również weszły na ścieżkę szybkiego wzrostu, na której Kraj Kwitnącej Wiśni znalazł się blisko 30 lat wcześniej. Ponadto gdy mieszkańcy danego kraju zaczną czerpać korzyści z wyższego standardu życia, mogą być bardziej skłonni do budowania i wspierania przyjaznych rynkowi instytucji pomagających utrzymać lub wręcz dodatkowo podwyższyć standard życia. Obejrzyj to wideo , aby dowiedzieć się więcej o wzroście gospodarczym na świecie. Argumenty uzasadniające tezę, że konwergencja nie jest zjawiskiem ani powszechnym, ani trwałym Gdyby wzrost gospodarczy zależał tylko od tempa intensyfikacji kapitału ludzkiego i rzeczowego, to oczekiwalibyśmy, że w długim okresie tempo wzrostu gospodarki spowolni z powodu malejącej krańcowej produktywności czynników produkcji. Istnieje jednak jeszcze jeden kluczowy czynnik w zagregowanej funkcji produkcji, a mianowicie technologia. Rozwój nowych technologii może być dla gospodarki sposobem na obejście problemu malejącej produktywności krańcowej dodatkowych jednostek kapitału per capita . pokazuje, jak ten mechanizm może działać. Oś pozioma na wykresie ilustruje skalę intensyfikacji kapitału, zarówno fizycznego, jak i ludzkiego. Wartość kapitału ludzkiego i rzeczowego przypadająca na jednego pracownika wzrasta w miarę przesuwania się od lewej do prawej strony, od C 1 do C 2 i C 3 . Oś pionowa wykresu mierzy wielkość produkcji per capita . Rozpocznij od analizy najniższej linii na tym wykresie, oznaczonej jako Technologia 1. Dla tej konkretnej funkcji produkcji poziom technologii jest stały, więc krzywa pokazuje jedynie związek pomiędzy intensyfikacją kapitału a produkcją. W miarę jak wartość kapitału na pracownika rośnie z C 1 do C 2 i C 3 , a gospodarka przesuwa się z punktu R do U oraz W, wielkość produkcji per capita wzrasta. W miarę przesuwania się po linii wykresu od strony lewej do prawej zauważamy, że początkowo jest on bardziej stromy, a potem się spłaszcza. Ilustruje to malejące krańcowe przyrosty produkcji, ponieważ intensyfikacja kapitału zwiększa produkcję w coraz mniejszym stopniu. Kształt wykresu zagregowanej funkcji produkcji (Technologia 1) pokazuje, że zdolność samego tylko zwiększania zasobu kapitału przypadającego na pracownika do generowania trwałego wzrostu gospodarczego jest ograniczona, ponieważ krańcowa produktywność takiego czynnika produkcji jak kapitał maleje. Intensyfikacja kapitału a nowa technologia Wyobraź sobie, że analizę gospodarki zaczynamy w punkcie R, przy zasobie kapitału rzeczowego i ludzkiego przypadającym na jednego pracownika równym C 1 i produkcji per capita na poziomie G 1 . Jeżeli w gospodarce dochodzi jedynie do intensyfikacji kapitału, przy niezmienionej technologii, to przy przejściu z punktu R przez punkt U do punktu W gospodarka ta szybko napotka problem malejącej produktywności kapitału. Jeśli jednak wraz z intensyfikacją kapitału dojdzie do zmiany technologicznej (którą obrazuje przejście na wyżej położone krzywe Technologia 2 i Technologia 3), to intensyfikacja kapitału oznaczająca przejście z poziomu C 1 do C 2 będzie wskazywać przesunięcie z punktu R do punktu S i wzrost produkcji per capita z poziomu G 1 do G 2 . Podobnie gdy wartość kapitału na pracownika wzrośnie z poziomu C 2 do C 3 , a technologia się zmieni, co pozwoli na przesunięcie z funkcji produkcji Technologia 2 na funkcję Technologia 3, to gospodarka przemieści się z punktu S do punktu T, zaś wartość produkcji per capita wzrośnie z poziomu G 2 do G 3 . Dzięki zmianie technologii na lepszą nie ma już powodu, aby wzrost gospodarczy musiał zwolnić tempo. Jeśli jednak wprowadzimy do tego obrazu ulepszenia technologiczne, uda się ominąć problem malejącej produktywności krańcowej. Każda z funkcji produkcji wykreślonych na oparta jest na pewnym zaawansowaniu technologicznym, im wyżej leży wykres funkcji, tym wyższy poziom tego zaawansowania (Technologia 2 jest oparta na lepszych rozwiązaniach niż Technologia 1, zaś Technologia 3 reprezentuje wyższy poziom niż Technologia 2). Jednocześnie im wyższy poziom zaawansowania technologicznego, tym wyższa produkcja per capita dla każdego poziomu nakładów kapitału ludzkiego i fizycznego (porównaj punkty T, V i W). Większość rozwijających się krajów, inwestując środki finansowe (tak publiczne, jak i prywatne), jednocześnie zwiększa zasób kapitału fizycznego i ludzkiego dostępny dla przeciętnego pracownika (intensyfikacja kapitału) i poprawia rozwiązania technologiczne. W rezultacie taka gospodarka może przejść od stanu reprezentowanego przez punkt R na krzywej zagregowanej produkcji Technologia 1 do punktu takiego jak S, a następnie T. Dzięki połączeniu zmian technologicznych i intensyfikacji kapitału ludzkiego i fizycznego tempo wzrostu PKB per capita w krajach o wysokim dochodzie nie musi zanikać z powodu malejącej produktywności krańcowej czynników produkcji. Korzyści z ulepszanej technologii mogą zrównoważyć malejącą produkcję krańcową związaną ze wzrostem zaangażowania kapitału. Czy z biegiem czasu również udoskonalenia technologiczne będą przynosiły malejące korzyści krańcowe? Inaczej mówiąc, czy odkrywanie nowych technologii będzie coraz trudniejsze i coraz bardziej kosztowne? Być może kiedyś tak, ale w ciągu ostatnich dwóch stuleci, od początku rewolucji przemysłowej, ulepszenia technologiczne nie przekładały się na malejące przyrosty produkcji. Współczesne wynalazki, takie jak sztuczna inteligencja, internet czy odkrycia z dziedziny genetyki lub materiałoznawstwa, nie wydają się zapewniać mniejszego przyrostu produkcji niż wcześniejsze wynalazki, takie jak silnik parowy, powszechne wykorzystanie elektryczności czy technologia spalinowa. Jednym z najważniejszych powodów, dla których współczesne ulepszenia technologiczne nie prowadzą do malejących korzyści krańcowych, jest to, że zastosowanie nowej technologii jest możliwe przy bardzo niskim, a nawet zerowym koszcie krańcowym. Gdy konkretny pracownik lub grupa pracowników muszą zostać wyposażeni w nową maszynę lub narzędzie albo zostanie im postawiony wymóg nauczenia się nowego języka obcego, wygeneruje to wysokie koszty. Jednocześnie wielu pracowników w całej gospodarce może korzystać z nowej technologii lub wynalazku (np. algorytmów tłumaczących języki obce opartych na sztucznej inteligencji) przy bardzo niskim koszcie krańcowym. Argument, zgodnie z którym gospodarce o niskich dochodach łatwiej skopiować i zaadaptować istniejącą technologię niż gospodarce o wysokich dochodach wynaleźć nowe rozwiązania w tym obszarze, również nie musi być prawdziwy. Jeśli chodzi o adaptację i wykorzystanie nowych technologii, możliwości konkretnego społeczeństwa są pochodną powszechności edukacji, efektywności rozwiązań rynkowych i skuteczności polityk publicznych. W teorii kraje o niskich dochodach mają wiele możliwości kopiowania i adaptowania technologii, ale jeśli brakuje im odpowiedniej infrastruktury gospodarczej i społecznej, czyli niezbędnych instytucji, to ta teoretyczna możliwość ma niewielkie znaczenie praktyczne. Odwiedź tę stronę , aby dowiedzieć się więcej o wzroście gospodarczym w Indiach. Powolność konwergencji Chociaż konwergencja gospodarcza pomiędzy krajami o wysokim dochodzie a resztą świata wydaje się możliwa, a nawet prawdopodobna, to będzie ona postępować relatywnie wolno. Wyobraźmy sobie dwa państwa, z których pierwsze jest dość typową gospodarką o wysokim dochodzie z PKB per capita na poziomie 40 000 dol., drugie zaś typowym państwem o niskim dochodzie z PKB per capita równym 4000 dol. (nie jest to zatem kraj bardzo biedny), jak np. Indonezja, Gwatemala czy Egipt. Załóżmy, że gospodarka bogatego kraju (jej PKB per capita ) rośnie średnio w tempie 2% rocznie, podczas gdy analogiczny parametr w kraju o niskim dochodzie przyrasta w tempie aż 7% średniorocznie. Po 30 latach PKB per capita w bogatym kraju wyniesie 72 450 dol. (czyli 40 000 dol. × (1 + 0,02)30), podczas gdy w biednym będzie to 30 450 dol. (4000 dol. × (1 + 0,07)30). Nastąpiła konwergencja. Bogaty kraj był kiedyś dziesięć razy bardziej zamożny – biorąc pod uwagę PKB per capita – niż kraj biedny, a teraz jest bogatszy tylko ok. 2,4 razy. Jednak nawet po 30 kolejnych latach bardzo szybkiego wzrostu ludzie w państwie o niskich dochodach nadal mogą czuć się dość biedni w porównaniu z mieszkańcami kraju bogatego. Co więcej, w miarę jak biedny kraj nadrabia zaległości, jego zdolność do szybkiej konwergencji dochodowej maleje, gdyż różnica w tempie wzrostu gospodarczego pomiędzy nim a zamożnym punktem odniesienia sukcesywnie się zmniejsza. Stosunkowo powolne tempo konwergencji realnej ilustruje również kluczowe znaczenie relatywnie niewielkich różnic w rocznych stopach wzrostu gospodarczego, które w bardzo długim okresie prowadzą do ogromnych dysproporcji w zamożności. Kraje o wysokich dochodach budowały swoją przewagę w zakresie standardu życia przez dziesiątki, a nawet setki lat. Nawet w optymistycznym scenariuszu potrzeba będzie stuleci, aby państwa o niskich dochodach znacząco nadrobiły te zaległości. Kalorie a wzrost gospodarczy Historię współczesnego wzrostu gospodarczego możemy opowiedzieć, analizując zmianę przeciętnej liczby kalorii przyswajanych przez mieszkańców Ziemi na przestrzeni bardzo długiego okresu. Gwałtowny wzrost dochodów pozwolił przeciętnemu człowiekowi odżywiać się w bardziej urozmaicony i zdrowszy sposób, jak również spożywać więcej kalorii. W jaki sposób te dochody wzrosły? Neoklasyczny konsensus panujący wśród ekonomistów ze wzrostem gospodarczym wiąże czynniki takie jak wzrost nakładów na kapitał ludzki i fizyczny oraz zmiany technologiczne z nowoczesnym wzrostem gospodarczym, czyli do objaśnienia tego zjawiska wykorzystuje zagregowaną funkcję produkcji . Kluczowe dla wzrostu i konwergencji było również przekształcanie inwestycji w intensyfikację kapitału ludzkiego i fizycznego w zmianę technologiczną. Niezależnie od problemu dystrybucji dochodów jasne jest, że przeciętny robotnik w roku 2023 może sobie pozwolić na zakup większej liczby kalorii w pożywieniu niż w roku 1875. Pomijając wzrost średniego dochodu, jest jeszcze jeden powód, dla którego przeciętny człowiek może sobie pozwolić na zakup większej ilości jedzenia. Zmiana technologiczna w rolnictwie (wprowadzenie maszyn, środków ochrony roślin i nawozów sztucznych) w wielu krajach doprowadziła do wzrostu produkcji żywności powyżej poziomu spożycia lokalnej populacji, co oznaczało możliwość sprzedaży nadwyżek za granicę (eksport). Jednak mimo posiadania takiej nadwyżki wielu rządom i organizacjom finansowanym ze środków publicznych wciąż nie udało się rozwiązać problemu dystrybucji żywności. Zdaniem wyróżnionego Nagrodą Nobla ekonomisty Amartya Sena , który prowadził szerokie badania nad nierównościami dochodowymi, ubóstwem i rolą państwa w poprawie standardu życia, pojawiające się – pomimo bardzo wysokiego wolumenu produkcji – niedobory żywności, a nawet niedożywienie i głód, są najczęściej spowodowane suboptymalną polityką ekonomiczną prowadzoną przez państwo. Według Sena najskuteczniejszym sposobem zapewnienia równomiernej dystrybucji żywności i tym samym wyeliminowania problemu głodu jest polityka makroekonomiczna, która dąży do ustabilizowania inflacji, pełnego zatrudnienia, upowszechnienia edukacji kobiet, a także ochrony praw własności i swobody zawierania umów. Z uwagi na to, że globalna produkcja żywności per capita cały czas rośnie, światowe ceny produktów spożywczych po 1875 r. sukcesywnie spadały. Tempo tego spadku było jednak zróżnicowane w odniesieniu do poszczególnych towarów lub rodzajów żywności. Naukowcy z Uniwersytetu w Waszyngtonie wykazali, że w Stanach Zjednoczonych jedna kaloria możliwa do przyswojenia w związku ze spożyciem cukinii i sałaty jest 100 razy droższa niż kaloria przyjmowana wraz z konsumpcją oleju, masła i cukru. Badania prowadzone w takich krajach jak Indie, Chiny i Stany Zjednoczone sugerują, że wraz ze wzrostem dochodów ludzie chcą spożywać więcej kalorii pochodzących z tłuszczów i białka (czyli przede wszystkim produktów odzwierzęcych – mięsa i nabiału), a mniej z węglowodanów (czyli produktów roślinnych). Ma to bardzo istotne implikacje dla globalnej produkcji żywności, jak również problemów otyłości i zanieczyszczenia środowiska. Mieszkańcy bogatych miejskich przedmieść w Indiach mają takie same problemy z otyłością jak populacja Stanów Zjednoczonych. Mechanizmy konwergencji dochodowej mają również takie zaskakujące konsekwencje. Key Concepts and Summary Proces wyrównywania się poziomu PKB per capita w krajach o wysokich i niskich dochodach nazywamy konwergencją dochodową lub realną. Zjawisko konwergencji może wystąpić nawet wtedy, gdy zarówno kraje o wysokich, jak i niskich dochodach zwiększają inwestycje w kapitał rzeczowy i ludzki mniej więcej w tej samej skali. Dzieje się tak dlatego, że inwestycja w kapitał rzeczowy i ludzki w kraju o niskich dochodach (a więc również relatywnie niskiej wartości kapitału przypadającej na jednego pracownika) przynosi większy produkt krańcowy w porównaniu z analogicznym wydatkiem dokonanym w kraju o wysokim dochodzie (gdzie wartość kapitału rzeczowego i ludzkiego przypadająca na jednego zatrudnionego już jest wysoka). Przede wszystkim dzięki temu mechanizmowi gospodarki o niższych dochodach charakteryzują się wyższą dynamiką wzrostu PKB per capita . Aby utrzymać relatywnie wysokie tempo wzrostu gospodarczego, państwa o wysokich dochodach muszą z kolei nie tylko intensyfikować kapitał rzeczowy i ludzki, ale też dbać o to, aby inwestycje przekładały się na postęp technologiczny. W tym celu powołują one instytucje gospodarcze i polityczne, które mają zapewniać środowisko sprzyjające podtrzymywaniu lub wręcz intensyfikacji strumienia innowacji technologicznych. Wysokie tempo postępu technologicznego może stanowić przeciwwagę dla malejących korzyści krańcowych związanych z inwestycjami w kapitał ludzki i rzeczowy. Self-Check Questions Postaraj się wskazać przykład pomagający zrozumieć, dlaczego po okresie szybkiego wzrostu kraj o niskich dochodach, który nie dogonił kraju o wysokich dochodach, może czuć się biedny. Dobrym przykładem jest biegacz, który podjął trud dogonienia czołówki wyścigu. Jeśli pomimo dużego wysiłku nie zdołał tego dokonać, będzie wyczerpany fizycznie i psychicznie, a poczucie, że tak ciężkie starania poszły na marne, zapewne będzie dojmujące. Nadrabianie zaległości jest zazwyczaj bardziej obciążające niż utrzymanie pozycji na czele stawki. Oceń, czy opisane poniżej sytuacje prowadzą do intensyfikacji kapitału. Uzasadnij swoją odpowiedź. Osłabienie skłonności do inwestowania w przedsiębiorstwach funkcjonujących w ramach nieefektywnej gospodarki. Wzrost skali handlu międzynarodowego. Rosnąca popularność kształcenia ustawicznego, finansowanego zarówno przez przedsiębiorstwa w ramach szkoleń zawodowych, jak i podejmowanego przez osoby dorosłe na własny koszt. Nie. Spadek inwestycji podejmowanych przez przedsiębiorstwa zmniejsza wartość kapitału rzeczowego przypadającą na jednego zatrudnionego. Nie ma bezpośredniego związku między rozwojem handlu międzynarodowego a wzrostem wartości kapitału na jednego zatrudnionego. Można sobie wprawdzie wyobrazić sytuację, w której handel mógłby prowadzić do intensyfikacji kapitału (np. gdyby napływ kapitału międzynarodowego finansujący deficyt handlowy prowadził do wzrostu inwestycji w kapitał rzeczowy), ale ogólnie rzecz biorąc, odpowiedź brzmi: nie. Tak. Intensyfikacja kapitału odnosi się do wzrostu wartości kapitału rzeczowego lub ludzkiego w przeliczeniu na zatrudnionego. Kształcenie ustawiczne lub jakakolwiek forma rozwijania kwalifikacji przez osoby dorosłe zwiększa wartość kapitału ludzkiego w gospodarce, a więc powoduje jego intensyfikację. Jakie są korzyści z renty zacofania z punktu widzenia wzrostu gospodarczego? Renta zacofania pozwala na szybsze tempo wzrostu ze względu na proces konwergencji, a także relatywnie niskokosztową adaptację nowych technologii, które zostały opracowane w krajach będących liderami technologicznymi. Choć bycie zacofanym z natury rzeczy nie jest dobre, Alexander Gerschenkron podkreślił, że istnieją pewne korzyści, np. związane z adaptowaniem bardziej wydajnych technologii i pomijaniem etapów pośrednich, które pomagają krajom nadrabiającym zaległości. Czy potrafisz objaśnić, dlaczego intensyfikacja kapitału może prowadzić do malejącej produktywności krańcowej? A czy postęp technologiczny również może przekładać się na spadek produktu krańcowego? Odpowiedź uzasadnij. Intensyfikacja kapitału, niejako z definicji, powinna prowadzić do malejącej produktywności krańcowej, ponieważ inwestujesz coraz więcej, ale używasz tych samych metod produkcji, co prowadzi do spadku wartości dodatkowego produktu pojawiającego się dzięki inwestycjom. Jest to widoczne na funkcji produkcji jako ruch wzdłuż jej wykresu. Ulepszanie technologii nie powinno prowadzić do zmniejszenia krańcowych przyrostów produkcji, ponieważ znajdujesz nowe i bardziej efektywne sposoby wykorzystania tych samych zasobów kapitału rzeczowego i ludzkiego. Można to zobrazować jako przesuwanie funkcji produkcji na coraz wyższe położenie. Dlaczego tempo wzrostu produktywności czynników produkcji w gospodarkach o wysokim dochodzie nie zmniejsza się, choć powinno tak się dziać, zgodnie z prawem malejących przychodów krańcowych? Czy oznacza to, że w najbogatszych gospodarkach prawo to nie działa? Uzasadnij swoją odpowiedź. W gospodarkach o wysokim dochodzie malejąca produktywność krańcowa inwestycji w kapitał rzeczowy i ludzki jest rekompensowana postępem technologicznym, który ma charakter ciągły, dzięki efektywnym instytucjom, takim jak prawa własności gwarantujące korzyści z dokonywanych wynalazków i swoboda zawierania umów. Niemal niewyczerpany strumień innowacji technologicznych może tym samym stanowić przeciwwagę dla malejących korzyści krańcowych z inwestycji w kapitał ludzki i rzeczowy. W rezultacie wzrost produktywności wynikający z nowych osiągnięć technologicznych nie będzie spowalniał, ponieważ nowe metody produkcji zostaną wdrożone stosunkowo szybko i przy bardzo niskich kosztach krańcowych. Review Questions Jakie czynniki w ramach zagregowanej funkcji produkcji są najważniejsze z punktu widzenia wzrostu PKB per capita w przypadku gospodarki o wysokim dochodzie, takiej jak amerykańska? Co z krajem o średnim dochodzie, takim jak Brazylia? A w odniesieniu do kraju o niskim dochodzie, takiego jak Niger? Wymień kilka argumentów za i przeciw prawdopodobieństwu wystąpienia zjawiska konwergencji dochodowej. Critical Thinking Questions Jakie rodzaje polityk publicznych mogą wdrożyć państwa rozwijające się, aby przyspieszyć tempo konwergencji? Zmiany technologiczne sprawiają, że coraz więcej z nas wykonuje pracę niewymagającą wysiłku fizycznego i prowadzi siedzący tryb życia. Jednocześnie koszty żywności wciąż maleją, w związku z czym wystąpienie zjawiska powszechnej otyłości jest coraz bardziej prawdopodobne. Jak myślisz, co mogłoby zmniejszyć to zagrożenie? References Central Intelligence Agency. “The World Factbook: Country Comparison: GDP–Real Growth Rate.” https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2003rank.html. Sen, Amartya. “Hunger in the Contemporary World (Discussion Paper DEDPS/8).” The Suntory Centre: London School of Economics and Political Science . Last modified November 1997. http://sticerd.lse.ac.uk/dps/de/dedps8.pdf. konwergencja realna (ang. convergence ) proces, w ramach którego PKB per capita w gospodarkach o niskich dochodach rośnie szybciej niż w krajach o wysokich dochodach, dzięki czemu w długim okresie poziom zamożności w obu grupach wyrównuje się konwergencja dochodowa zob. konwergencja realna", "section": "Konwergencja dochodowa", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Zastąpieni przez roboty Piekarz piecze chleb? Niekoniecznie. Do prac dotychczas typowo wykonywanych przez człowieka, takich jak w pokazanej na zdjęciu piekarni, coraz częściej wykorzystuje się maszyny. (Źródło: modyfikacja pracy „Factory Automation Robotics Palettizing Bread” autorstwa KUKA Roboter GmbH/Wikimedia Commons, domena publiczna). Bezrobocie i pandemia Covid-19 – skomplikowana historia W powojennej historii Stanów Zjednoczonych nigdy wcześniej nie doszło do zjawiska o porównywalnej skali. Między marcem a kwietniem 2020 r. stopa bezrobocia w USA wzrosła z 4,4% do 14,7%. (Warto zauważyć, że w ciągu całego roku 2020 bezrobocie w Polsce zwiększyło się zgodnie z danymi opublikowanymi przez GUS o ponad 1 punkt procentowy, z poziomu 5,2% w grudniu roku 2019 do 6,8% w grudniu 2020, zaś w grudniu 2022 r. stopa bezrobocia rejestrowanego była dokładnie taka sama jak przed wybuchem pandemii ( źródło ). Konsekwencją rozpoczynającej się właśnie pandemii Covid-19 i wprowadzonych w związku z tym przepisów drastycznie ograniczających nie tylko możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, ale wręcz swobodę przemieszczania się, było zamknięcie wielu firm, przez co miliony pracowników nagle znaleźli się bez pracy. Ludzie, którzy musieli pozostać w domach, ograniczyli wydatki, zwłaszcza na restauracje, turystykę i podróże. Z czasem, w miarę poprawy sytuacji epidemiologicznej i powrotu nadziei na przywrócenie trybu życia sprzed pandemii, bezrobocie zaczęło spadać. W 2022 r., dzięki dostępności szczepionek i szybko rosnącemu odsetkowi osób zabezpieczonych przynajmniej dwoma ich dawkami, sytuacja jeszcze się poprawiła, ale obawy przed pojawieniem się nowych, bardziej zjadliwych wariantów koronawirusa uniemożliwiały pełny powrót do normalności. Pandemia Covid-19 miała również inne negatywne skutki dla rynku pracy. Stopa aktywności zawodowej (potocznie określana również jako stopa partycypacji), czyli odsetek aktywnych zawodowo (pracujących i poszukujących pracy) osób w wieku produkcyjnym spadł i na początku 2022 r. pozostał niższy niż w roku 2019. Było to konsekwencją decyzji podejmowanych samodzielnie oraz tych narzuconych. Niektórzy byli zmuszeni do przerwania pracy z powodu wprowadzenia nauki zdalnej, zamknięcia placówek opiekuńczych (przedszkoli) i konieczności opieki nad dziećmi. Inni obawiali się kontaktów ze współpracownikami i klientami w środku globalnej pandemii. Jeszcze inni po prostu zdecydowali się przejść na wcześniejszą emeryturę. Aktywność zawodowa mierzona stopą aktywności zawodowej wciąż kładzie się cieniem na zjawisku ożywienia na rynku pracy. Te dwie zmienne – stopa bezrobocia i stopa aktywności zawodowej – pokazują, jak skomplikowane mogą być zależności na rynku pracy. Mimo że stopa bezrobocia w 2021 r. spadła, rozczarowujące statystyki dotyczące aktywności zawodowej Amerykanów wskazują na ograniczoną skalę ożywienia gospodarczego. Jednego dnia można przeczytać nagłówek o tym, jak łatwo jest znaleźć lub zmienić pracę, by kolejnego zobaczyć tytuły oznajmiające, jak trudno jest pracodawcom rekrutować wykwalifikowanych pracowników. Po zakończeniu lektury tego rozdziału będziesz w stanie interpretować sytuację na rynku pracy w oparciu o dostępne dane. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak ekonomiści definiują i obliczają stopę bezrobocia W jaki sposób można klasyfikować różne rodzaje bezrobocia Jakie czynniki wpływają na poziom bezrobocia w krótkim i długim okresie Utrata pracy i niemożność znalezienia zatrudnienia staje się zazwyczaj niezwykle bolesnym i brzemiennym w skutki doświadczeniem życiowym, porównywalnym z poważnym wypadkiem samochodowym i długotrwałym procesem rozwodowym, którego konsekwencje może w pełni zrozumieć tylko ktoś, kto przez nie przeszedł. Bezrobotni i ich rodziny, nie mając bezpieczeństwa finansowego, żyją w ciągłym napięciu. Są zmuszeni do podejmowania trudnych decyzji, takich jak rezygnacja z dotychczasowego standardu życia (rozrywek, posiłków na mieście, abonamentu telewizji kablowej), sprzedaży samochodu czy zmiany miejsca zamieszkania, która szczególnie dla dzieci wyrwanych ze swojego środowiska bywa wyjątkowo trudna. Nawet jeśli osoba bezrobotna znajdzie nową pracę, to jej wynagrodzenie może być niższe niż poprzednio. Dla wielu ludzi praca jest ważnym elementem samooceny. Dotknięcie kryzysem bezrobocia mocno obniża poczucie własnej wartości, może wpływać na relacje rodzinne oraz zdrowie psychiczne i fizyczne. Nierzadko – szczególnie wśród mężczyzn – prowadzi do samobójstw. Już tylko wskazane wyżej społeczne koszty bezrobocia mogą uzasadniać uznanie tego wskaźnika za priorytet polityki ekonomicznej państwa i utrzymywanie go na jak najniższym poziomie. Jednak bezrobocie generuje również istotne koszty ekonomiczne dla całego społeczeństwa. Jeśli miliony chętnych do pracy osób nie mogą znaleźć zatrudnienia, to czynniki produkcji w danej gospodarce pozostają niewykorzystane. Kraj z wysokim bezrobociem jest jak firma posiadająca gotową do pracy, ale nieużytkowaną fabrykę. Gigantycznym kosztem alternatywnym bezrobocia (ang. opportunity cost of unemployment ) są dobra i usługi, które mogliby wyprodukować bezrobotni pracownicy. W tym rozdziale omówimy sposoby, jakie ekonomiści wykorzystują, aby bezrobocie zdefiniować i oszacować jego skalę. Przyjrzymy się zmianom stopy bezrobocia w Stanach Zjednoczonych, Polsce i innych krajach. Następnie wyjaśnimy jego rodzaje, ekonomiczne aspekty oraz narzędzia stosowane przez państwo w celu zmniejszenia rozmiaru tego zjawiska.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "W jaki sposób ekonomiści definiują i obliczają stopę bezrobocia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć współczynnik aktywności zawodowej (stopę partycypacji) i stopę bezrobocia Wyjaśnić, na czym polega zjawisko ukrytego bezrobocia i co to znaczy, że się jest lub nie jest częścią zasobu siły roboczej Ocenić i interpretować dane dotyczące bezrobocia Raporty prasowe i telewizyjne zazwyczaj podają wielkość bezrobocia w procentach, czyli pokazują, ile wynosi stopa bezrobocia. Oznacza to, że wartość ta ma charakter względny lub inaczej relatywny. Możemy np. napisać, że rejestrowane bezrobocie w Polsce – zgodnie z danymi GUS (https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/bezrobocie-rejestrowane/stopa-bezrobocia-rejestrowanego-w-latach-1990-2023,4,1.html) – w marcu 2023 r. wyniosło 5,4%, w porównaniu z 5,5% w lutym tego samego roku i 5,8% w marcu roku 2022. Na pierwszy rzut oka zmiany między wartościami procentowymi mogą wydawać się niewielkie. Pamiętaj jednak, że w Polsce mieszka ok. 25 mln osób w wieku produkcyjnym (kobiety w wieku 18–59 lat i mężczyźni w wieku 18–64 lata). Wzrost bezrobocia o jeden punkt procentowy, nawet jeśli tylko połowa tej grupy byłaby aktywna zawodowo, oznaczałby więc ok. 150 tys. osób tracących zatrudnienie. To średniej wielkości miasto, takie jak Olsztyn. Choć stopa bezrobocia w Polsce może się wydawać relatywnie bardzo niska, w dalszym ciągu oznacza to 821 tys. ludzi zarejestrowanych jako bezrobotni (dane z marca 2023 r.). A ponieważ bezrobocie dotyka nie tylko osobę, która straciła zatrudnienie, lecz również jej bliskich, może to stwarzać poważne problemy nawet dla ponad 2 mln ludzi. Wykonanie tego prostego rachunku zmienia pewnie twoje spojrzenie na 5-procentową stopę bezrobocia, jaką mamy w Polsce. Jeśli jeszcze uświadomisz sobie, że w marcu 2004 r. bezrobocie rejestrowane w naszym kraju sięgało 20,4%, łatwiej będzie ci zrozumieć skalę problemów łączących się z tym zjawiskiem. W USA dane na temat stopy bezrobocia publikuje Bureau of Labor Statistics , a w Polsce Główny Urząd Statystyczny . Czym jest zasób siły roboczej w gospodarce? Czy wszystkie osoby dorosłe, które pozostają bez pracy, powinniśmy uznawać za bezrobotne? Oczywiście, że nie. Wiek aktywności produkcyjnej to 15 lat i więcej, ale większość osób niepełnoletnich nie pracuje, tylko się uczy. Z kolei znaczny procent zatrudnionych po osiągnięciu wieku emerytalnego (w Polsce jest to ukończone 60 lat dla kobiet i 65 dla mężczyzn) również rezygnuje z pracy. Wielu studentów stacjonarnych studiów licencjackich świadomie nie podejmuje zatrudnienia, niewłaściwe byłoby zatem uznawanie ich za osoby bezrobotne. Część osób utrzymuje się z kapitału lub wynajmu nieruchomości (to tzw. rentierzy). Inni przebywają na długotrwałych urlopach (np. macierzyńskich lub rodzicielskich). Jeszcze inni pozostają na utrzymaniu współmałżonków lub partnerów. Formalnie za osoby bezrobotne nie uznajemy również przestępców i osób zajmujących się działalnością pozaprawną (w Polsce np. trudniących się nierządem), oczywiście o ile nie zarejestrują się w powiatowym urzędzie pracy (PUP) jako bezrobotni. Niewłaściwe byłoby zatem dzielenie populacji ludzi dorosłych jedynie na pracujących i bezrobotnych, skoro istnieje grupa trzecia: osoby, które nie mają pracy i z powodów wskazanych powyżej nie są zainteresowane jej podjęciem. Należą do niej także ci, którzy w przeszłości co prawda chcieli pracować, ale przestali już szukać pracy, np. zniechęceni bezowocnymi poszukiwaniami odpowiedniego stanowiska. Ekonomiści określają tę trzecią grupę jako bierną zawodowo lub pozostającą poza zasobem siły roboczej (ang. out of the labor force ). Stopa bezrobocia szacowana jest w Polsce na dwa sposoby, stąd w publikacjach medialnych można znaleźć dwa poziomy bezrobocia charakterystyczne dla polskiej gospodarki. Pierwszy z nich to tzw. bezrobocie rejestrowane, związane z prawną definicją osoby bezrobotnej. W pewny uproszczeniu możemy przyjąć, że jest to ktoś, kto uzyskał taki status, rejestrując się w powiatowym urzędzie pracy. Dokładna definicja wykorzystywana przez GUS przedstawia się następująco: „[Bezrobotni to] Osoby, które ukończyły 18 lat i nie osiągnęły wieku emerytalnego, niezatrudnione i niewykonujące innej pracy zarobkowej, zdolne i gotowe do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy i zarejestrowane we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy oraz poszukujące zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej”. Tak jak zostało to już wskazane powyżej, bezrobocie rejestrowane w Polsce nieznacznie przekracza 5%. Natomiast drugi sposób postrzegania bezrobocia związany jest z badaniem aktywności ekonomicznej ludności (BAEL, stąd „bezrobocie baelowskie”). W BAEL zbierane są informacje o pracujących w wieku 15-89 lat, o bezrobotnych w wieku 15-74 lata i o biernych zawodowo w wieku 15-89 lat. Osoby mające 90 lat i więcej są z zasady zaliczane do biernych zawodowo. W wywiadzie telefonicznym ankieterzy statystyczni identyfikują osoby bezrobotne w wieku 15–74 lat, które spełniają jednocześnie trzy warunki: po pierwsze, w okresie badanego tygodnia nie były osobami pracującymi; po drugie, aktywnie poszukiwały pracy, tzn. podjęły konkretne działania w ciągu czterech tygodni (wliczając jako ostatni tydzień badany), aby znaleźć pracę; i po trzecie, były gotowe (zdolne) podjąć pracę w ciągu dwóch tygodni następujących po tygodniu badanym. Baelowska metoda pomiaru bezrobocia jest rekomendowana przez Międzynarodową Organizację Pracy oraz wykorzystywana przez Eurostat, zatem służy ona do obliczeń bezrobocia w krajach UE. Stopa bezrobocia w Polsce liczona zgodnie z metodą BAEL wynosiła w drugim kwartale 2022 r. 2,6%. Osoba zaklasyfikowana jako bezrobotna pozostaje zatem bez pracy, ale wyraża gotowość jej podjęcia, a także aktywnie poszukiwała pracy w czasie ostatnich czterech tygodni. Osoba, która nie jest zatrudniona, ale nie jest obecnie gotowa do podjęcia pracy lub nie szukała jej aktywnie w ciągu ostatnich czterech tygodni, nie należy do siły roboczej i tym samym nie może zostać uznana za bezrobotną. Zatrudnieni: pracują i otrzymują w związku z tym wynagrodzenie. Bezrobotni: nie mają pracy i aktywnie jej poszukują. Bierni zawodowo: nie pracują zarobkowo i nie poszukują pracy. Zasób siły roboczej (aktywni zawodowo): liczba zatrudnionych plus liczba bezrobotnych. Obliczanie stopy bezrobocia i stopy aktywności zawodowej (stopy partycypacji) przedstawia podział populacji na trzy grupy. W drugim kwartale 2022 r. ok. 58% tej grupy należało do osób aktywnych zawodowo (stanowiło zasób siły roboczej), czyli grupy osób pracujących lub bezrobotnych, ale poszukujących pracy. Siłę roboczą możemy tym samym podzielić na pracujących i bezrobotnych. Odpowiednie wartości przedstawione są w . Jak łatwo zauważyć, stopa bezrobocia (ang. unemployment rate ) nie jest odsetkiem całej dorosłej populacji pozostającej bez pracy, ale raczej odsetkiem dorosłych, którzy stanowią zasób siły roboczej (są aktywni zawodowo), ale pracy nie mają. Stopa bezrobocia = Liczba osób bezrobotnych Zasób siły roboczej × 100% Osoby pracujące, bezrobotne i bierne zawodowo w wieku 15–89 lat w Polsce w drugim kwartale 2022 r. Całkowita populacja osób w wieku 15–89 lat w Polsce w drugim kwartale 2022 r. wyniosła blisko 30 mln (dokładnie 29,752 mln). W ramach tej grupy tylko 454 tys. osób było bezrobotnych, natomiast liczba pracujących sięgnęła 17,244 mln. Pozostałe 12,508 mln zaklasyfikowano jako osoby nieaktywne zawodowo. Pracujący, bezrobotni i bierni zawodowo w Polsce w II kwartale 2022 r. Populacja osób w wieku 15-89 lat, ogółem 29,752 mln Aktywni zawodowo (zasób siły roboczej) 17,244 mln Pracujący 16,770 mln Bezrobotni 0,454 mln Bierni zawodowo (pozostający poza zasobem siły roboczej) 12,508 mln (Źródło: pracujacy_bezrobotni_i_bierni_zawodowo_-_wyniki_wstepne_bael_w_ii_kwartale_2022_r.%20(1).pdf). Wykorzystując powyższe dane, możemy obliczyć stopę bezrobocia w Polsce (zgodnie z metodą BAEL), poprzez podzielenie 454 tys. bezrobotnych przez 17,244 mln osób aktywnych zawodowo, co daje 2,6%. Poniższa przeprowadzi cię przez kolejne etapy tej matematycznej operacji. Obliczanie stopy aktywności zawodowej (stopy partycypacji) i stopy bezrobocia W jaki sposób ekonomiści obliczają stopę aktywności zawodowej (stopę partycypacji) i odsetek osób nieaktywnych zawodowo (pozostających poza zasobem siły roboczej)? Wykorzystamy wartości z , aby zilustrować kolejne kroki. Określanie stopy aktywności zawodowej: Krok 1. Podziel liczbę osób aktywnych zawodowo (17,244 mln) przez liczbę osób w wieku 15–89 lat ogółem (29,752 mln). Krok 2. Pomnóż przez 100%, aby otrzymać wartość procentową. Stopa aktywności zawodowej = 17,244 29,752 = 0,5796 = 57,96% Określanie odsetka osób pozostających poza zasobem siły roboczej: Krok 1. Podziel liczbę osób biernych zawodowo (12,508 mln) przez liczbę osób w wieku 15–89 lat (29,752 mln). Krok 2. Pomnóż przez 100%, aby otrzymać wartość procentową. Stopa aktywności zawodowej = 12,508 29,752 = 0,4204 = 42,04% Określanie stopy bezrobocia: Krok 1. Podziel liczbę bezrobotnych (454 tys.) przez liczbę osób aktywnych zawodowo (17,244 mln). Krok 2. Pomnóż przez 100%, aby otrzymać stopę bezrobocia wyrażoną w procentach. Stopa bezrobocia = 0,454 17,244 = 0,02632 = 2,6% Bezrobocie ukryte Przedstawiony powyżej sposób klasyfikacji ludzi ze względu na rodzaj ich aktywności na rynku pracy w dalszym ciągu może nie dawać właściwego obrazu sytuacji. Niektórzy pracują w niepełnym wymiarze godzin lub wykonują pracę tymczasową, ale poszukują zajęcia na pełny etat i na stałe. Tacy ludzie są zaliczani do osób pracujących, chociaż forma ich zatrudnienia nie jest zgodna z ich preferencjami. Istnieją też osoby wykonujące pracę poniżej swoich kwalifikacji (ang. underemployed ), tj. w pełni przeszkolone lub wykwalifikowane do pewnego rodzaju pracy, ale zatrudnione na stanowiskach gorzej płatnych lub niewykorzystujących pełni ich potencjału. Przykładem niech będzie osoba z dyplomem ukończenia studiów w dziedzinie finansów, która pracuje jako sprzedawca w niepełnym wymiarze czasu pracy, lub robotnik wykwalifikowany zatrudniony jako ochroniarz w supermarkecie. Tacy ludzie są także zaliczani do grupy pracujących. Wszystkie tego typu przypadki tworzą bardzo szeroką kategorię ukrytego bezrobocia (ang. hidden unemployment ). Do tej grupy zalicza się także pracowników zniechęconych (ang. discouraged workers ), czyli takich, którzy przestali już szukać pracy i tym samym nie są zaliczani do grupy aktywnej zawodowo, a więc zgodnie z klasyczną definicją nie można ich nazwać bezrobotnymi. Współczynnik aktywności zawodowej (stopa partycypacji) Inną ważną statystyką jest stopa aktywności zawodowej (ang. labor force participation rate ). Jest to odsetek osób w wieku 15–89 lat, które są zatrudnione lub bezrobotne (czyli aktywnie poszukują pracy i są gotowe niezwłocznie ją podjąć). Analizując dane z oraz , łatwo dostrzec, że w obliczeniach tego wskaźnika zostało uwzględnione 17,244 mln ludzi zaliczonych do siły roboczej. Wskaźnik ten obliczamy, dzieląc liczbę osób należących do zasobu siły roboczej (to znaczy liczbę zatrudnionych i bezrobotnych) przez populację w wieku 15–89 lat ogółem. Otrzymany ułamek zapisujemy w procentach. Z danych za drugi kwartał 2022 r. wynika, że współczynnik aktywności zawodowej w Polsce wynosił 57,96%. W ujęciu historycznym stopa partycypacji siły roboczej w Polsce podlegała stosunkowo niewielkim zmianom. Współczynnik aktywności zawodowej przedstawiany jest przez Główny Urząd Statystyczny od 1992 r., czyli od momentu prowadzenia badań aktywności ekonomicznej ludności. W pierwszych latach transformacji wskaźnik ten utrzymywał się powyżej poziomu 60%, ale ok. 1994 r. zaczął się obniżać. Od roku 2000 nie spadł jednak poniżej 53%, z minimum na początku 2007 r. (53,2%). Od 2008 r. mamy do czynienia z bardzo powolnym, ale dość stabilnym wzrostem tego współczynnika. Krytyka sposobu mierzenia bezrobocia Przy obliczaniu liczby i odsetka osób bezrobotnych zawsze pojawiają się pewne komplikacje. Na przykład: jak zakwalifikować ludzi, którzy nie mają pracy i byliby gotowi ją podjąć, ale w okolicy brakuje wolnych miejsc pracy, więc przestali już szukać zatrudnienia? Tacy ludzie (i ich rodziny) mogą cierpieć z powodu bezrobocia, jednak w ankiecie są uznawani za nieaktywnych zawodowo, ponieważ nie poszukują już pracy aktywnie. Inne osoby mogą z kolei deklarować, że są gotowe do podjęcia pracy, choć tak naprawdę wcale nie są tym zainteresowane i nie poszukują zatrudnienia zbyt intensywnie. Zalicza się je do bezrobotnych, choć należałoby je raczej zaklasyfikować jako osoby nieaktywne zawodowo. Jeszcze inni ludzie mogą być zatrudnieni np. do wykonywania pewnych prac w ogrodnictwie, opiece nad dziećmi lub sprzątania, ale nie zgłaszają uzyskanych dochodów organom podatkowym. W rozmowie z ankieterem mogą deklarować, że są bezrobotni, podczas gdy tak naprawdę pracują. Chociaż stopa bezrobocia jest wskaźnikiem ogniskującym uwagę opinii publicznej i mediów, ekonomiści publikują znacznie więcej badań i raportów, w których próbują zmierzyć zaangażowanie ludzi w aktywność zawodową i przedstawić bardziej zniuansowany i pełny obraz rynku pracy. To, że statystyki gospodarcze są niedoskonałe, nie jest wielkim odkryciem. Jednak nawet niedoskonałe miary, takie jak stopa bezrobocia, mogą być bardzo wartościowe, jeśli tylko zostaną umiejętnie zinterpretowane i w przystępny sposób opisane. Kliknij tutaj , aby dowiedzieć się więcej o bieżącym badaniu ludności w USA oraz przeczytać najczęściej zadawane pytania na temat pracy i zatrudnienia. Natomiast informacje o wynikach ostatniego Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań z 2021 r. można znaleźć pod adresem: (https://stat.gov.pl/aktualnosci/informacje-o-wynikach-narodowego-spisu-powszechnego-ludnosci-i-mieszkan-2021,422,1.html) Key Concepts and Summary Bezrobocie wiąże się z wysokimi kosztami. Osoby bezrobotne cierpią z powodu stresu i utraty dochodów. Gospodarka z wysokim bezrobociem ponosi koszt alternatywny w postaci niewykorzystanych zasobów. Populację ludzi dorosłych (w Polsce w wieku 15–89 lat) można podzielić na siłę roboczą (aktywni zawodowo) i osoby pozostające poza zasobem siły roboczej (bierni zawodowo). Z kolei siłę roboczą dzielimy na pracujących i bezrobotnych. Aby osoba niepracująca mogła zostać uznana za bezrobotną, musi być nie tylko chętna do podjęcia zatrudnienia i zdolna do pracy, ale również aktywnie jej poszukiwać. Jeśli nie spełnia tych warunków, jest zaliczana do grona osób pozostających poza zasobem siły roboczej. Ekonomiści definiują stopę bezrobocia jako liczbę bezrobotnych podzieloną przez liczbę osób należących do zasobu siły roboczej (a nie ogółu dorosłych). W Polsce stopę bezrobocia oblicza się na dwa sposoby – wykorzystując liczbę osób zarejestrowanych w powiatowych urzędach pracy (tzw. bezrobocie rejestrowane) i ankietowe badanie aktywności ekonomicznej ludności (tzw. bezrobocie baelowskie). Self-Check Questions Załóżmy, że populacja osób dorosłych (w wieku 15–89 lat) w pewnym kraju wynosi 237,8 mln, a siła robocza 153,9 mln (z czego pracuje 139,1 mln). Ile osób „nie pracuje”? Jakie w tym kraju są proporcje pracujących, bezrobotnych i pozostających poza zasobem siły roboczej? Wskazówka: proporcje są udziałami wyrażonymi w procentach. Populacja jest podzielona na zasób siły roboczej i ludzi nieaktywnych zawodowo. Liczba dorosłych nienależących do zasobu siły roboczej to: 237,8 -­ 153,9 = 83,9 mln. Ponieważ siłę roboczą dzielimy na pracujących i bezrobotnych, liczba bezrobotnych wynosi: 153,9 ­- 139,1 = 18,8 mln. Populacja dorosłych charakteryzuje się więc następującymi proporcjami: 139,1/237,8 = 58,5% osób zatrudnionych 14,8/237,8 = 6,2% osób bezrobotnych 83,9/237,8 = 35,3% osób poza zasobem siły roboczej Korzystając z powyższych danych, oblicz stopę bezrobocia. Dane te pochodzą z amerykańskich statystyk za rok 2010. Porównaj wynik z obliczoną wcześniej „baelowską” stopą bezrobocia w Polsce w drugim kwartale 2022 r. Jakie są twoje wnioski? Stopę bezrobocia definiuje się jako odsetek bezrobotnych w porównaniu z zasobem siły roboczej: 14,8/153,9 = 9,6%. To znacznie więcej niż obliczona wcześniej stopa bezrobocia w Polsce, która wyniosła 2,6%. Review Questions Jaka jest różnica pomiędzy osobą bezrobotną a pozostającą poza zasobem siły roboczej? W jaki sposób oblicza się stopę bezrobocia? A jak obliczysz odsetek siły roboczej w populacji? Czy wszyscy niepracujący dorośli zaliczani są do osób bezrobotnych? Co stanie się ze stopą bezrobocia, jeśli zniechęceni poszukiwaniem pracy bezrobotni zostaną uznani za nieaktywnych zawodowo? Co dzieje się ze wskaźnikiem aktywności zawodowej, gdy osoby pracujące zostaną zaklasyfikowane jako bezrobotne? A co się stanie, gdy zostaną zaklasyfikowane jako osoby zniechęcone poszukiwaniem pracy? Jakie problemy pojawiają się w sytuacji, w której wykorzystujemy stopę bezrobocia jako precyzyjną miarę bezrobocia ogółem? Oceń, czy następujące osoby zostałyby uznane za bezrobotne w bieżących badaniach zatrudnienia: Mąż pozostający w domu z dziećmi, podczas gdy jego żona pracuje. Pracownik produkcyjny, którego fabryka została zamknięta. Student na bezpłatnym letnim stażu. Emeryt. Ktoś, kto od dwóch lat jest bez pracy, ale wciąż jej poszukuje. Ktoś, kto jest bez pracy od dwóch miesięcy, ale jej nie poszukuje. Ktoś, kto nie lubi swojej obecnej pracy i aktywnie poszukuje innej. Ktoś, kto decyduje się na pracę w niepełnym wymiarze godzin, ponieważ nie może znaleźć zatrudnienia na cały etat. Critical Thinking Questions Czy posługując się przedstawioną w rozdziale definicją stopy bezrobocia, można powiedzieć, że jej wzrost jest zawsze niekorzystny dla społeczeństwa? Czy spadek stopy bezrobocia jest zawsze korzystny dla społeczeństwa? Uzasadnij swoją odpowiedź. Wyjaśnij, dlaczego jednocześnie może zmniejszyć się liczba miejsc pracy i stopa bezrobocia, jeśli wielu pracowników zniechęci się do poszukiwania pracy. Czy twoim zdaniem ukryte bezrobocie będzie wyższe, niższe lub mniej więcej takie samo, gdy porównamy dwie sytuacje: stopa bezrobocia jest wysoka, powiedzmy 10%, i na niskim poziomie, np. 4%? Odpowiedź uzasadnij. Problems Pewien kraj z populacją 8 mln osób dorosłych ma 5 mln pracujących i 500 tys. bezrobotnych. Pozostała część dorosłej populacji nie należy do zasobu siły roboczej. Jaka jest stopa bezrobocia w tym kraju? Jaki jest odsetek ludzi aktywnych zawodowo? Naszkicuj wykres kołowy, który przyporządkuje dorosłą populację do tych trzech grup. osoby zniechęcone poszukiwaniami pracy (ang. discouraged workers ) osoby, które przestały szukać zatrudnienia z powodu braku odpowiednich miejsc pracy stopa aktywności zawodowej (ang. labor force participation rate ) odsetek populacji dorosłych osób (w Polsce w wieku 15–89 lat), które są zatrudnione albo też bezrobotne, ale poszukują pracy osoby nieaktywne zawodowo zob. osoby pozostające poza zasobem siły roboczej bierni zawodowo zob. osoby pozostające poza zasobem siły roboczej osoby pozostające poza zasobem siły roboczej (ang. out of the labor force ) osoby, które nie pracują i nie poszukują pracy, bez względu na to, czy chcą pracować, czy też nie; tacy ludzie określani są także jako nieaktywni zawodowo zatrudnieni poniżej kwalifikacji (ang. underemployed ) osoby, które pracują, ale wykonują pracę poniżej swoich kwalifikacji stopa bezrobocia (ang. unemployment rate ) odsetek osób dorosłych, które są aktywne zawodowo, ale nie pracują; inaczej mówiąc, są to osoby, które aktywnie poszukują pracy i są gotowe niezwłocznie ją podjąć", "section": "W jaki sposób ekonomiści definiują i obliczają stopę bezrobocia", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zmiany poziomu bezrobocia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać schemat zmian stopy bezrobocia w gospodarce amerykańskiej w długim okresie Objaśnić wpływ czynników demograficznych na zmiany stopy bezrobocia w długim okresie Porównać stopy bezrobocia notowane w różnych krajach W tym rozdziale poddamy głębszej analizie zmiany stóp bezrobocia w długim horyzoncie czasowym (w ciągu dekad, a nawet stuleci) i w kontekście różnych grup ludności. Zmiany stopy bezrobocia w USA ilustruje zmiany poziomu bezrobocia w USA w dekadach po II wojnie światowej. Stopa bezrobocia w Stanach Zjednoczonych w latach 1948–2020 Poziom bezrobocia w USA fluktuuje wraz ze zmianami koniunktury gospodarczej, jednak z czasem wraca do przedziału 4–6%. Można zatem stwierdzić, że stopa bezrobocia w długim okresie w Stanach Zjednoczonych kształtuje się mniej więcej na tym poziomie. (Źródło: Federal Reserve Economic Data (FRED) https://research.stlouisfed.org/fred2/series/LRUN64TTUSA156S0). Nawet pobieżna analiza danych zilustrowanych powyższym wykresem pozwala na sformułowanie następujących wniosków: Poziom bezrobocia w Stanach Zjednoczonych zmieniał się na przestrzeni ostatnich 70 lat. W okresach recesji, tj. na początku lat 80., w latach 2009–2010 osiągnęła blisko 10%. Wydaje się to wskaźnikiem dość wysokim, jednak dla porównania – w okresie Wielkiego Kryzysu lat 30. XX w. bez pracy pozostawało prawie 25% siły roboczej USA. W Polsce z kolei po II wojnie światowej zjawisko bezrobocia pojawiło się dopiero wraz z rozpoczęciem procesu transformacji gospodarczej. W okresie gospodarki centralnie kierowanej, tj. w latach 1944–1989, bezrobocie w Polsce (przynajmniej to rejestrowane) nie występowało. We wrześniu 1991 r. bezrobocie rejestrowane po raz pierwszy osiągnęło wartości dwucyfrowe (jeszcze na koniec 1990 r. wynosiło jedynie 6,5%) i stan ten utrzymywał się do kwietnia roku 1998. Na koniec grudnia tego samego roku bezrobocie w Polsce znów przekroczyło 10% i na poziomie dwucyfrowym utrzymywało się do kwietnia 2008 r. Najwyższe wartości stopa bezrobocia rejestrowanego osiągała w Polsce w latach 2003–2004. Pod koniec lat 90. (1997–2001) i w połowie pierwszej dekady XXI w. (2006–2007), jak również w latach 2016–2019 stopy bezrobocia w USA kształtowały się na relatywnie niskim poziomie, poniżej 5% siły roboczej. Poprzedni okres, gdy bezrobocie przez trzy kolejne lata wynosiło mniej niż 5%, miał miejsce trzy dekady wcześniej, tj. pomiędzy rokiem 1968 a 1970. W Polsce bezrobocie rejestrowane nigdy nie spadło poniżej 5%. Najbliżej tej wartości byliśmy w październiku 2019 r., kiedy stopa bezrobocia osiągnęła właśnie 5%. Należy jednak podkreślić, że od marca 2017 r. stopa bezrobocia rejestrowanego w Polsce nie przekroczyła 8%, zaś w lutym 2016 r. po raz ostatni zanotowano wartości dwucyfrowe. Stopa bezrobocia nigdy nie spada do zera. Wydaje się również, że w gospodarce amerykańskiej prawie nigdy nie spada poniżej 3%, a na zbliżonym do 3% poziomie utrzymuje się przez bardzo krótki czas. (Dlaczego tak się dzieje, wyjaśnimy w dalszej części tego rozdziału). Z kolei w Polsce nieprzekraczalną granicą bezrobocia mierzonego za pomocą BAEL wydaje się poziom 2%. Okresy spadków i wzrostów bezrobocia dość dobrze pokrywają się z okresami ożywienia gospodarczego i mniejszej aktywności gospodarczej, przy czym bezrobocie ma tendencję do pojawiania się później niż same zmiany aktywności gospodarczej w ramach cykli koniunkturalnych. Jest to szczególnie widoczne w okresie ożywienia gospodarki po recesji. W czasach recesji (ang. contraction ) i depresji (ang. depression ) bezrobocie jest wysokie, a w okresach wzrostu gospodarczego zwykle niższe. Nie ma widocznej i wyraźnej długoterminowej tendencji wskazującej na wzrost (lub spadek) stopy bezrobocia w Stanach Zjednoczonych. Jest to szczególnie warte odnotowania, ponieważ populacja USA wzrosła ponad czterokrotnie: z 76 mln w roku 1900 do ponad 325 mln w 2017. Co więcej, w analizowanym okresie wzrosła nie tylko bezwzględna liczba dorosłych Amerykanów, powiększył się też odsetek osób aktywnych, ponieważ znaczna liczba kobiet postanowiła podjąć płatne zatrudnienie. Kobiety stanowiły 18% zasobu siły roboczej w roku 1900 i prawie połowę aktywnych zawodowo w 2021. Jednak pomimo wzrostu liczby pracowników, a także innych zmian (takich jak wprowadzanie nowych technologii i przenoszenie produkcji – wraz z nasilającą się globalizacją – do krajów rozwijających się) gospodarka była zdolna zapewnić wystarczającą liczbę miejsc pracy dla mniej więcej stałego odsetka aktywnych zawodowo Amerykanów. W Polsce z kolei zmiany stóp bezrobocia obserwowane w ciągu ostatnich kilkunastu lat są silnie związane z czynnikami demograficznymi. Szybki wzrost odsetka osób poszukujących pracy na początku XXI w. był konsekwencją wchodzenia na rynek pracy pokolenia tzw. wyżu demograficznego stanu wojennego. W latach 1999–2003 z polskiego rynku pracy odchodziło w naturalny sposób (przede wszystkim na emeryturę) ok. 350–400 tys. pracowników, wchodziło zaś na niego dwukrotnie więcej osób. Polska gospodarka nie była w stanie wygenerować w krótkim czasie tak dużej liczby dodatkowych miejsc pracy. W konsekwencji część osób bezrobotnych, szczególnie młodych, zdecydowała się na czasową lub stałą emigrację. Obecnie sytuacja uległa głębokiej zmianie. Z rynku pracy schodzi ok. 150 tys. osób więcej, niż nań wchodzi. Właśnie dlatego Polska jest tak silnie uzależniona od importu pracowników i w zasadzie nie ma problemu z bezrobociem, które nie wzrosło znacząco nawet w okresie pandemii Covid-19. Stopy bezrobocia wg płci, wieku i pochodzenia etnicznego Bezrobocie nie rozkłada się równomiernie w populacji Stanów Zjednoczonych. Na poniższych trzech wykresach , oraz przedstawione są stopy bezrobocia w grupach zdefiniowanych demograficznie. Stopa bezrobocia wg płci Stopa bezrobocia wśród mężczyzn była niegdyś znacznie niższa niż w grupie kobiet (w drugiej połowie lat 60. XX w. ta różnica sięgała nawet 2 punktów procentowych), ale w ostatnich dekadach wartość tych dwóch parametrów w zasadzie się zrównała, a w latach 2007–2019 stopa bezrobocia wśród mężczyzn była wręcz wyższa. (Źródło: www.bls.gov). Stopa bezrobocia wg wieku w latach 1948–2020 jest najwyższa wśród osób bardzo młodych i obniża się wraz z wiekiem. (Źródło: www.bls.gov). Stopa bezrobocia wg pochodzenia etnicznego w latach 1974–2020. Chociaż stopa bezrobocia wśród wszystkich grup etnicznych ma tendencję do jednoczesnego wzrostu i spadku, wskaźnik ten dla Afroamerykanów jest zwykle ok. dwóch razy wyższy niż dla osób białych, dla Latynosów zaś kształtuje się na poziomie pośrednim w stosunku do tych dwóch grup. (Źródło: www.bls.gov). Stopa bezrobocia wśród kobiet w USA była do lat 70. XX w. wyższa niż wśród mężczyzn, być może odzwierciedlając historyczny pogląd, zgodnie z którym kobiety były postrzegane jako pracownicy niebędący głównymi żywicielami rodziny (ang. “secondary” earners ). Jednak ok. 1980 r. stopa bezrobocia wśród kobiet zrównała się ze wskaźnikiem bezrobocia wśród mężczyzn, co jest pokazane na . W okresie tuż przed recesją z lat 2008–2009 i później aż do 2019 r. stopa bezrobocia wśród mężczyzn przewyższała wskaźnik bezrobocia wśród kobiet. W 2020 r. ta tendencja jednak ponownie się odwróciła. W Polsce w tym zakresie w ciągu ostatnich kilkunastu lat utrzymuje się dość stała tendencja, zaś stopa bezrobocia wśród kobiet jest wyższa w porównaniu z odsetkiem bezrobotnych mężczyzn, jedna różnica ta systematycznie maleje. W roku 2010 stopa bezrobocia mierzona metodą baelowską wynosiła wśród kobiet 9,9%, podczas gdy wśród mężczyzn było to 8,9%. W kolejnym roku różnica wzrosła do dwóch punktów procentowych (odpowiednio 10,8% i 8,8%), jednak od tego momentu spada i obecnie kształtuje się na poziomie ok. pół punktu procentowego. Przeczytaj ten raport , aby uzyskać szczegółowe dane na temat recesji w Stanach Zjednoczonych w latach 2008–2009. Znajdziesz tam także przydatne informacje w kwestii statystyk dotyczących bezrobocia w tym kraju. Najmłodsi pracownicy doświadczają zwykle najwyższego bezrobocia (zob. ). W grupie pracowników w wieku 25-54 bezrobocie jest zwykle niższe, prawdopodobnie dlatego, że osoby w tej fazie życia często posiadają już rodziny i ich determinacja w poszukiwaniu i utrzymaniu miejsca pracy jest znacznie wyższa niż w wypadku młodych dorosłych. Młodsi pracownicy zmieniają miejsca pracy częściej niż pracownicy w średnim wieku, wciąż zdobywają wiedzę, doświadczenie i umiejętności, poszukując swojego wymarzonego pracodawcy i zawodu, co dodatkowo przyczynia się do obserwowanych wyższych stóp bezrobocia w tej grupie. Dla pracowników w wieku powyżej 55 lat charakterystyczne są najniższe wskaźniki bezrobocia, ponieważ ci spośród nich, którzy nie mogą znaleźć pracy, zazwyczaj przechodzą na emeryturę (dezaktywizują się zawodowo), a zatem nie są uwzględniani w statystykach bezrobocia. Stopa bezrobocia dla Afroamerykanów jest znacznie wyższa niż dla innych grup etnicznych, co z pewnością odzwierciedla zjawisko dyskryminacji na rynku pracy, jakiej doświadczają przedstawiciele tej mniejszości. Jednak wraz z końcem XX w. różnice w wysokości stóp bezrobocia w trzech grupach etnicznych (biali, czarni i Latynosi) w gospodarce amerykańskiej znacznie się zmniejszyły, co łatwo zauważyć na . Stopa bezrobocia wśród Afroamerykanów i Latynosów na początku XXI w. była na historycznie najniższym poziomie, zanim nie wzrosła wraz z początkiem recesji w latach 2008–2012. Wreszcie osoby słabiej wykształcone zazwyczaj doświadczają wyższego bezrobocia. Na przykład w listopadzie 2021 r. stopa bezrobocia dla legitymujących się wykształceniem wyższym wynosiła 2,3%; dla osób, które rozpoczęły naukę na studiach, ale jej nie ukończyły, była równa 3,7%; dla posiadaczy średniego wykształcenia osiągnęła 5,2%; a dla osób z wykształceniem podstawowym i zawodowym wyniosła 5,7%. Taka prawidłowość pojawia się, ponieważ każdy kolejny rok nauki w praktyce zapewnia lepszą pozycję na rynku pracy i zwiększa popyt na pracownika. Dodatkowo, z uwagi na niższy średni poziom wynagrodzeń i gorsze warunki pracy, osoby o niskich kwalifikacjach i bez formalnego wykształcenia mogą być zdemotywowane do poszukiwania zatrudnienia. Porównania stóp bezrobocia w różnych krajach Porównania stóp bezrobocia w różnych krajach wskazują, że wartość tego wskaźnika w Stanach Zjednoczonych jest zazwyczaj niższa niż w innych państwach o wysokim poziomie dochodu (tradycyjnie określanych jako kraje rozwinięte lub uprzemysłowione). zawiera informację o stopach bezrobocia w latach 1991, 1996, 2001, 2006 (tuż przed recesją) oraz 2019 (a więc w ostatnim roku przed wybuchem pandemii koronawirusa) w wybranych krajach o wysokim dochodzie na mieszkańca. Jako punkt odniesienia wskazano również dane dla Polski. Porównanie stóp bezrobocia w różnych krajach (dla Polski dane przedstawiają wysokość bezrobocia rejestrowanego w grudniu wskazanego roku) Kraj 1991 1996 2001 2006 2019 Stany Zjednoczone 6,8% 5,4% 4,8% 4,4% 3,7% Kanada 9,8% 8,8% 6,4% 6,2% 5,7% Japonia 2,1% 3,4% 5,1% 4,5% 2,4% Francja 9,5% 12,5% 8,7% 10,1% 8,5% Niemcy 5,6% 9,0% 8,9% 9,8% 3,1% Włochy 6,9% 11,7% 9,6% 7,8% 10,0% Szwecja 3,1% 9,9% 5,0% 5,2% 7,0% Zjednoczone Królestwo 8,8% 8,1% 5,1% 5,5% 3,9% Polska 12,% 13,2% 17,5% 14,8% 5,2% Tego typu zestawienia powinny być interpretowane z dużą dozą ostrożności, ponieważ każdy kraj wykorzystuje nieco inne definicje bezrobocia i narzędzia ankietowe do jego pomiaru, a także ma odmiennie funkcjonujące rynki pracy. Dane dla Polski – na tle referencyjnej grupy krajów dość wysokie – odwołują się do definicji „rejestrowanego bezrobocia”. Gdyby przyjąć metodologię baelowską, stosowne wskaźniki byłyby z pewnością niższe (zgodnie z danymi GUS, które są niestety dostępne tylko od 2010 r., bezrobocie na koniec czwartego kwartału 2019 r. obliczone na podstawie badań ankietowych kształtowało się na poziomie 2,9%). Stopa bezrobocia w Japonii wydaje się dość niska, mimo że od końca lat 80. ubiegłego wieku japońska gospodarka jest pogrążona w stagnacji, a niekiedy nawet w recesji. Tak niski wskaźnik bezrobocia prawdopodobnie rysuje zbyt optymistyczny obraz tego rynku pracy. W Japonii pracownicy, którzy tracą zatrudnienie, zazwyczaj szybko wychodzą z zasobu siły roboczej i nie szukają nowego zajęcia, a więc nie są zaliczani do grupy bezrobotnych. Ponadto firmy japońskie dość niechętnie zwalniają ludzi, w związku z tym mają dużą liczbę pracowników, którzy pracują w niepełnym wymiarze czasu pracy lub pozostają oficjalnie zatrudnieni, mimo że niewiele robią. (To skądinąd jedna z wielu przyczyn stagnacji, w jakiej pogrążona jest ta gospodarka). Możemy postrzegać ten japoński schemat postępowania jako niezwykłą metodę zapewniania wsparcia bezrobotnym przez społeczeństwo, a nie oznakę zdrowej gospodarki. Informacje o Chinach i gospodarce tego kraju wprost zalewają media. Zmiany wartości chińskiego juana w porównaniu z dolarem, stopa wzrostu PKB w tym kraju i wysokość inflacji prawdopodobnie będą częścią wieczornego programu biznesowego dziś lub jutro. Dlaczego więc gospodarka Państwa Środka nie została uwzględniona w dyskusji o bezrobociu w ujęciu międzynarodowym? Powodem jest brak rzetelnych statystyk. Ten artykuł to wyjaśnia. Porównywanie stóp bezrobocia w Stanach Zjednoczonych i innych gospodarkach o wysokich dochodach ze stopami bezrobocia w krajach rozwijających się, leżących w Ameryce Łacińskiej, Afryce i Azji jest bardzo trudne. Jednym z najważniejszych powodów jest fakt, że urzędom statystycznym w wielu biedniejszych krajach brakuje zasobów i możliwości technicznych porównywalnych z tymi, którymi dysponuje Biuro Spisu Ludności USA, Eurostat czy GUS. Jeszcze większy problem z porównaniami międzynarodowymi wynika z tego, że w wielu krajach o niskich dochodach większość pracowników nie jest oficjalnie zarejestrowana przez pracodawcę i nie otrzymuje regularnych wynagrodzeń. Ludzie znajdują tam raczej zatrudnienie dorywcze, krótkoterminowe, pracują w zamian za utrzymanie lub prowadzą handel wymienny (barterowy – np. jako rekompensatę za swój wysiłek otrzymują jedzenie dla siebie i rodziny). Ponadto wpływ bezrobocia na społeczeństwo w krajach o wysokich i niskich dochodach jest zróżnicowany. Bezrobotni pracownicy w rozwiniętych gospodarkach mają dostęp do różnych programów rządowych, takich jak ubezpieczenie na wypadek bezrobocia, opieka społeczna czy bony żywnościowe. Podobne programy w krajach biednych albo w ogóle nie istnieją, albo skala wsparcia jest bardzo ograniczona. Chociaż bezrobocie stanowi poważny problem w wielu krajach o niskich dochodach, jego symptomy i konsekwencje znacznie różnią się od tych właściwych dla krajów zamożnych. Key Concepts and Summary Stopa bezrobocia w USA rośnie w okresach stagnacji gospodarczej i recesji, ale spada do przedziału 4–6%, gdy gospodarka zaczyna ponownie rosnąć. Stopa bezrobocia nigdy nie spada do zera. Pomimo ogromnego wzrostu liczby ludności i zasobu siły roboczej w USA w XX w., a także innych głębokich zmian gospodarczych, takich jak globalizacja i wprowadzanie nowych technologii substytuujących pracę, stopa bezrobocia w Stanach Zjednoczonych i Polsce nie wykazuje długoterminowej tendencji wzrostowej. Stopy bezrobocia uzależnione są od czynników determinujących sytuację ludzi na rynku pracy: są wyższe dla Afroamerykanów i Latynosów niż dla białych; wyższe dla gorzej wykształconych i posiadających niższe kwalifikacje; wyższe dla osób młodych w porównaniu z pracownikami w średnim wieku. Stopa bezrobocia wśród kobiet była kiedyś wyższa niż stopa bezrobocia wśród mężczyzn, ale w ostatnich latach wartości tych wskaźniki w obu grupach uległy unifikacji. Self-Check Questions Czy w długim okresie stopa bezrobocia w USA wskazywała – ogólnie rzecz biorąc – tendencję wzrostową, spadkową, czy pozostawała na stałym poziomie? W długim okresie stopa bezrobocia w Stanach Zjednoczonych utrzymywała się generalnie na tym samym poziomie. Dla jakich grup społecznych w USA stopy bezrobocia są zazwyczaj wyższe: Osoby białe czy przedstawiciele mniejszości etnicznych? Osoby młode czy w średnim wieku? Licealiści czy osoby po studiach? Przedstawiciele mniejszości etnicznych. Osoby młode. Licealiści. Review Questions Czy stopa bezrobocia w Stanach Zjednoczonych jest zazwyczaj wyższa, niższa, czy na podobnym poziomie jak w innych krajach o wysokich dochodach? Czy w Stanach Zjednoczonych stopa bezrobocia jest rozłożona równomiernie w całej populacji? Critical Thinking Questions Czy wyższa stopa bezrobocia wśród pracowników reprezentujących mniejszości etniczne musi być oznaką dyskryminacji? Jakie mogą być inne przyczyny wyższej stopy bezrobocia w tej grupie? Chociaż bezrobocie jest silnie ujemnie skorelowane z poziomem aktywności gospodarczej, to w realnym świecie reakcja tego parametru jest opóźniona w stosunku do odczytu zmian aktywności gospodarczej. Innymi słowy, firmy nie zwalniają pracowników natychmiast w odpowiedzi na spadek sprzedaży. Czekają jakiś czas, zanim zareagują. Podobnie firmy nie zatrudniają pracowników od razu, gdy ich sprzedaż wzrasta. Z czego wynika takie opóźnienie reakcji? Jak myślisz, dlaczego stopa bezrobocia jest niższa dla osób z wyższym wykształceniem?", "section": "Zmiany poziomu bezrobocia", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przyczyny bezrobocia w krótkim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Analizować zmiany bezrobocia cyklicznego Wyjaśnić, jaki jest związek między „lepkimi cenami” a poziomem zatrudnienia Wykorzystać model rynku (podaż i popyt) do analizy poziomu bezrobocia i wysokości wynagrodzeń W poprzednim rozdziale mieliśmy okazję zapoznać się z zagadnieniem zmienności bezrobocia w czasie. Teraz spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, jakie czynniki wpływają na wysokość tego wskaźnika w krótkim i długim okresie. Są takie same, czy jednak się różnią? Zacznijmy od analizy w krótki okresie. Bezrobocie cykliczne Przyjmijmy racjonalne założenie, zgodnie z którym w krótkim okresie, liczonym raczej w miesiącach i latach niż dekadach, liczba godzin, które przeciętny człowiek jest skłonny przepracować za daną płacę w ciągu tygodnia lub miesiąca, nie zmienia się znacząco, a więc zarówno indywidualna, jak i rynkowa krzywa podaży pracy nie ulegają nie ulegają zmianom (ani przesunięciu, ani zmianie nachylenia). Dodatkowo przyjmijmy standardowe założenie ceteris paribus , dotyczące braku istotnych zmian w strukturze wiekowej siły roboczej, instytucjach i prawie wpływających na sposób funkcjonowania rynku pracy. Jednym z podstawowych czynników kształtujących popyt na pracę zgłaszany przez przedsiębiorstwa jest to, w jaki sposób postrzegają one sytuację makroekonomiczną lub inaczej mówiąc, kondycję gospodarki. Pamiętajmy, że popyt na czynniki produkcji takie jak praca jest popytem pochodnym, zależnym od zapotrzebowania zgłaszanego przez potencjalnych klientów na produkty oferowane do sprzedaży przez konkretne przedsiębiorstwa (popyt na pracę kelnerów i kucharzy jest pochodny w stosunku do popytu na jedzenie „na mieście”, a popyt na wykładowców ekonomii jest pochodny w stosunku do popytu zgłaszanego przez młodych ludzi zainteresowanych studiowaniem ekonomii). Jeśli przedsiębiorstwa oceniają, że gospodarka się rozwija, więc popyt na ich dobra i usługi będzie rósł, to przy danym wynagrodzeniu będą chciały zatrudnić większą liczbę pracowników, a krzywa popytu na pracę przesunie się w prawo. I odwrotnie, jeśli firmy uznają, że gospodarka spowalnia lub wchodzi w recesję (a zatem trudniej będzie sprzedać oferowany asortyment), wtedy będą chciały zatrudnić mniejszą liczbę pracowników przy danej płacy (a być może również zwolnić część z tych, którzy już pracują), zaś krzywa popytu na pracę przesunie się w lewo. Zmienność wielkości bezrobocia wywoływaną przez cykliczne zmiany aktywności gospodarczej (przechodzenie od ekspansji do recesji lub od recesji do ekspansji) ekonomiści nazywają bezrobocie cykliczne (ang. cyclical unemployment ). Z punktu widzenia pewnego wyidealizowanego sposobu funkcjonowania rynku pracy (a dokładniej tego, jak zachowują się rynkowe krzywe popytu i podaży oraz cena), bezrobocie stanowi pewną zagadkę. Jak to bowiem pokazuje , jeśli rynek pracy jest wolny od ingerencji państwa, zaś cena równowagi (czyli płaca) może się szybko dostosowywać do sytuacji na tym rynku (mówimy wówczas, że jest on elastyczny, a płaca giętka), to na rynku pracy powinna istnieć równowaga między popytem a podażą, czyli nie powinno występować bezrobocie (które nie jest przecież niczym innym jak nadwyżką podaży nad popytem). Przy płacy równej (W e ) powinna istnieć pełna równowaga pomiędzy ilością pracy oferowanej i zapotrzebowaniem na pracę, dla liczby pracowników lub godzin pracy zdefiniowanych jako (Q e ). Równowaga na rynku pracy, a zjawisko bezrobocia Na rynku pracy z elastycznymi płacami równowaga wystąpi przy płacy W e i ilości pracy Q e (definiowanej jako liczba przepracowanych godzin lub zatrudnionych osób), które zapewniają równość zapotrzebowania na pracę zgłaszanego przez przedsiębiorstwa (krzywa popytu D) i ilości pracy oferowanej przez pracowników (krzywa podaży S). Jednym z możliwych czynników, który sprawia, że w statystykach pojawia się kategoria osób bezrobotnych, jest to, że ludzie nie chcą pracować za wynagrodzenie równe obecnej płacy równowagi (np. 10 zł za godzinę „na rękę”), ale byliby skłonni podjąć pracę, gdyby wynagrodzenie było wyższe (np. 20 zł za godzinę). Jeśli w rozmowie z ankieterem zadeklarują, że szukają takiej pracy i byliby gotowi ją podjąć, zostaną zaklasyfikowani jako aktywni zawodowo i bezrobotni. Z punktu widzenia ekonomisty ważne jest jednak nie to, jak klasyfikujemy takie osoby, tylko pytanie, czy ludzie ci pozostają bez pracy dlatego, że nie mogą jej znaleźć, czy też dlatego, że szukać jej nie chcą. Prawdopodobnie część z takich osób jest bezrobotna z powodu swoich nierealistycznych oczekiwań co do zarobków, ale nie stanowią one większości. Większość osób bezrobotnych to ludzie, których przyjaciele i znajomi, posiadający podobne wiedzę, umiejętności i doświadczenie, są gdzieś zatrudnieni i otrzymują płace zgodne z ich preferencjami. Oznacza to, że bezrobotni też byliby skłonni pracować na stanowiskach i z wynagrodzeniem analogicznym do tego, jakie otrzymują ich przyjaciele. Jeśli jednak pracodawcy nie zatrudniają dodatkowych pracowników, szanse na znalezienie atrakcyjnego miejsca pracy są bardzo niskie, a to oznacza, że osoby te są bezrobotne mimowolnie. W ten sposób pojawia się przymusowe bezrobocie. Dlaczego płace są „lepkie” i nie równoważą rynku pracy Model rynku pracy z elastycznymi płacami nie tłumaczy, dlaczego zjawisko bezrobocia w ogóle występuje w gospodarce, ponieważ w sytuacji pojawienia się nadwyżki po stronie popytu, a szczególnie podaży, płace powinny (zgodnie z założeniami modelu) dostosować się w taki sposób, by każdy, kto jest zainteresowany podjęciem zatrudnienia, mógł je znaleźć. W takiej sytuacji użyteczne może być odrzucenie założenia, że płace niemal natychmiast dostosowują się do sytuacji rynkowej (są doskonale giętkie), i rozważenie modeli ekonomicznych, w których płace nie są giętkie, lecz dostosowują się do sytuacji na rynku relatywnie wolniej. Opóźnienie w reakcji płac na sytuację rynkową występuje przede wszystkim wtedy, gdy poziom wynagrodzeń powinien spaść, aby zrównoważyć popyt i podaż na rynku pracy. Jednym z powodów, dla których płace są „ lepkie ” (ang. sticky ), czyli „przyklejają się” do swojego poziomu i nie maleją w taki sposób, aby zrównoważyć popyt i podaż, jest prawne i instytucjonalne otoczenie rynku pracy. W przypadku pracowników o niskich kwalifikacjach, młodych lub wykonujących nieskomplikowane zadania i w związku z tym otrzymujących płacę minimalną ewentualne dalsze obniżanie ich wynagrodzeń jest nielegalne. Z kolei w przypadku pracowników, których stanowiska są objęte tzw. układami zbiorowymi, czyli umocowanymi prawnie wieloletnimi kontraktami zawieranymi przez związki zawodowe z pracodawcą (pomyśl w tym kontekście o górnikach w Polsce lub sportowcach zawodowych lig amerykańskich), jak również regulacjami państwowymi (takimi jak Karta nauczyciela w Polsce), cięcia płac mogą naruszać taki kontrakt i wywołać spór prawny lub strajk narażający firmę na straty. Jednak istnienie płacy minimalnej i układy zbiorowe nie są wystarczającym uzasadnieniem lepkości płac, które to zjawisko jest obserwowane w całej gospodarce i nie tylko w kontekście najniższych wynagrodzeń. Ostatecznie z ok. 78,3 mln osób zatrudnionych w amerykańskiej gospodarce, których wynagrodzenie określa stawka godzinowa, tylko ok. 1,1 mln – mniej niż 2% – nie otrzymuje wynagrodzenia powyżej płacy minimalnej. Podobnie związki zawodowe reprezentują zaledwie jakieś 12% amerykańskich pracowników najemnych. W innych krajach rozwiniętych, przede wszystkim państw członkowskich UE, dla których dość typowe jest utrzymywanie wysokiego poziomu płac minimalnych lub rozbudowanego systemu układów zbiorowych, większy odsetek pracowników może mieć płace wynegocjowane przez związki zawodowe lub na poziomie zbliżonym do płacy minimalnej. Z dostępnych szacunków prezentowanych m. in. przez polski rząd wynika, że w 2023 r. minimalne wynagrodzenie w Polsce pobierało ok. 3 mln pracowników (czyli ok. 27% zatrudnionych); odsetek ten od kilku lat – czyli wraz z rozpoczęciem cyklu podwyżek płacy minimalnej – nieustannie rośnie (w 2021 r. było to jedynie ok. 1,7 mln pracowników, a w roku 2012 tylko 1,3 mln. pracowników). Jednak w przypadku Stanów Zjednoczonych te dwa czynniki łącznie dotyczą nie więcej niż 15% całej siły roboczej. Ekonomiści poszukający przyczyn lepkości płac, których wysokość znacznie odbiega od minimalnego, gwarantowanego prawem poziomu, skupili się na czynnikach mogących charakteryzować większość stosunków pracy w gospodarce. Zaproponowali szereg różnych teorii, które mają jednak pewien wspólny mianownik. Jedno z możliwych wyjaśnień wskazuje, że nawet pracownicy, którzy nie należą do związków zawodowych, często pracują na podstawie niepisanego kontraktu ( ukrytego ) (ang. implicit contract ). Polega on na tym, że pracodawca będzie starał się nie dopuścić do spadku płac w okresie stagnacji lub recesji, jak również w sytuacji, w której to konkretne przedsiębiorstwo boryka się z problemami, w zamian za co pracownicy nie będą oczekiwali ogromnych podwyżek płac wówczas, gdy gospodarka lub firma przeżywają okres rozkwitu. Takie zachowanie przy ustalaniu płac działa jak specyficzna forma ubezpieczenia: pracownik ma pewną ochronę przed spadkiem płac w gorszych czasach, ale płaci za tę ochronę nieco niższym wynagrodzeniem w okresach szczególnie korzystnej koniunktury. Oczywiście, ten rodzaj niepisanego kontraktu (ang. implicit contract ) oznacza, że firmy będą wstrzymywać się z obniżkami płac, aby pracownicy nie poczuli się oszukani i nie zmniejszali swojego zaangażowania w wykonywane obowiązki lub nawet nie odeszli z pracy. Teoria płacy efektywnościowej ( wydajnościowej ) (ang. efficiency wage theory ) utrzymuje z kolei, że produktywność pracowników i ich skłonność do rzetelnej pracy zależą przede wszystkim od poziomu ich wynagrodzenia, a zatem pracodawcy mogą uznać, że warto im płacić nieco więcej, niż dyktują to warunki rynkowe. W końcu jeśli ktoś otrzymuje wynagrodzenie, którego nie zaoferuje mu nikt inny, to będzie swoją pracę i swojego pracodawcę traktował z należytą dozą szacunku i po prostu będzie się przykładał do pracy. A gdy będzie trzeba, zgodzi się zostać po godzinach, przyjść do pracy w dniu wolnym itd. Jeśli zaś w mniej lub bardziej odległej przyszłości pracodawca zaproponuje mu czasowe obniżenie wynagrodzenia, argumentując, że sytuacja firmy jest wyjątkowo trudna, to zaakceptuje tę propozycję i nie odejdzie, szukając bardziej atrakcyjnego zatrudnienia. Pracodawcy z kolei wiedzą, że zatrudnianie i szkolenie nowych pracowników jest kosztowne i czasochłonne, wolą więc zapłacić obecnej załodze trochę więcej teraz, niż stracić ją, a potem zatrudniać i szkolić nową. W ten sposób, unikając obniżek płac, pracodawca minimalizuje koszty szkolenia i zatrudniania nowych pracowników, a jednocześnie czerpie korzyści z dobrze zmotywowanych pracowników. Pionierem takiego podejścia do zarządzania personelem był Henry Ford, założyciel amerykańskiego koncernu motoryzacyjnego. Zmotoryzowanie Ameryki modelem Forda T było możliwe m.in. dzięki wprowadzeniu płacy efektywnościowej (która w 1914 r. wynosiła 5 dol. za dzień pracy). Są także argumenty wskazujące na niebezpieczeństwo związane z selekcję negatywną w przypadku obniżek płac (ang. adverse selection ). Jeśli pracodawca reaguje na pogarszające się warunki prowadzenia działalności gospodarczej obniżką płac wszystkich pracowników, to najprawdopodobniej ci najlepsi, których akurat bardzo chciałby zatrzymać, odejdą, a zostaną leniwi, niezmotywowani i pozbawieni kwalifikacji. Ci pierwsi bowiem z łatwością znajdą na rynku nowe zatrudnienie, ci drudzy zaś wiedzą, że w przypadku zwolnienia szanse na nowe płatne zajęcia są stosunkowo niewielkie. W związku z tym zamiast obniżać wynagrodzenia, pracodawcy próbują pozbywać się najgorszych pracowników. Czasami przedsiębiorstwa, które przeżywają trudne chwile, mogą próbować przekonywać pracowników do krótkoterminowej redukcji płac i nadal zatrzymać większość załogi. Jednak typowym postępowaniem w opisanej sytuacji jest zwalnianie niektórych pracowników, a nie obniżanie płac wszystkim. Model „swój-obcy” (ang. insider-outsider ) z kolei wskazuje na to, że osoby już zatrudnione przez przedsiębiorstwa są „swoje”, podczas gdy nowi pracownicy, a szczególnie osoby, które nie mają pracy, są traktowani jak „obcy”. Firmy polegają w swojej aktywności na zatrudnionych pracownikach, którzy utrzymują sprawne funkcjonowanie organizacji, znają rutynowe procedury i są w stanie przekazać doświadczenie nowo zatrudnionym. W tym kontekście trudne do wyobrażenia jest posunięcie polegające na obniżeniu płac „swoim”, aby zatrudnić bezrobotnych „obcych”, gdyż z pewnością zraziłoby to doświadczonych pracowników i zaszkodziło produktywności i perspektywom firmy. Wreszcie, argument odwołujący się do braku możliwości koordynacji płac (ang. relative wage coordination argument ) wskazuje, że nawet jeśli większość pracowników byłaby skłonna zgodzić się na obniżenie swoich wynagrodzeń w okresie recesji lub stagnacji, pod warunkiem, że dotknie to wszystkich wykonujących tę samą lub podobną pracę (powiedzmy – kierowca przekonany argumentami o recesji zgadza się na obniżenie swojego wynagrodzenia, jeśli wszyscy kierowcy zaakceptują niższe płace), to w kapitalistycznej gospodarce nie ma praktycznych możliwości, aby podobny plan wcielić w życie. Pokusa wyłamania się z takiego porozumienia przez właścicieli firm spedycyjnych, którzy płaciliby więcej najlepszym kierowcom, byłaby zbyt duża. To skądinąd argument uzasadniający zawieranie porozumień zbiorowych, które – jeśli taka sytuacja zostałaby w nich uwzględniona – pozwalałyby na obniżkę. Pracownicy postawieni przed możliwością obniżenia płacy, podczas gdy wynagrodzenia ich kolegów w innych przedsiębiorstwach pozostałyby niezmienione, będą ostro walczyć przeciwko takim obniżkom. Doskonale zdają sobie bowiem sprawę z tego, że zmniejszenie płacy oznacza pogorszenie ich sytuacji zarówno w kategoriach bezwzględnych, jak i w stosunku do innych osób wykonujących to samo zajęcie. Powyższe teorie wskazujące powody, dla których płace pozostają lepkie, szczególnie w kontekście potencjalnej obniżki ich poziomu, różnią się w kwestii możliwych implikacji. Określenie ich mocnych i słabych stron jest przedmiotem ciągłych badań i kontrowersji wśród ekonomistów. Jednak wszystkie bez wyjątku wskazują, że płace będą spadały relatywnie wolno, o ile w ogóle, nawet jeśli gospodarka lub konkretne przedsiębiorstwo znajdują się w trudnym okresie. Jeśli płace nie są giętkie i nie obniżają się bardzo szybko do poziomu, który równoważy popyt z podażą (co oznacza, że rynek pracy jest nieelastyczny), może dojść do krótkotrwałego lub długotrwałego bezrobocia. Pokazuje to . Lepkie płace na rynku pracy Ponieważ stawka płacy jest lepka i nie zmniejsza się poniżej poziomu wyznaczonego przez W, rynek pracy nie jest zrównoważony, a liczba osób, które chcą pracować (Q s ), jest większa niż liczba wolnych miejsc pracy (Q d ). W rezultacie pojawia się bezrobocie, którego rozmiary zostały oznaczone klamrą na wykresie. wskazuje na konsekwencje \"lepkich\" płac dla równowagi na rynku pracy w sytuacji, w której przesunięcia ulega krzywa popytu. Panel (a) uwzględnia sytuację, w której popyt przesuwa się w prawo, z położenia D0 do D 1 . W tym przypadku płaca równowagi wzrasta z poziomu W 0 do W 1 (jak to zostało wskazane powyżej, lepkość płac jest zjawiskiem pojawiającym się w sytuacji, w której płace miałyby zostać obniżone), a liczba zatrudnionych osób (lub liczba przepracowanych godzin, jeśli w ten sposób będziemy definiować ilość pracy) wzrasta z Q 0 do Q 1 . Na rynku pracy utrzymuje się równowaga, a pracownicy – dzięki wzrostowi wynagrodzeń – są zmotywowani do wydajnej pracy. Panel (b) pokazuje z kolei sytuację, w której popyt na pracę przesuwa się w lewo, z położenia D 0 do D 1 , podobnie jak ma to miejsce w czasie recesji, kiedy wraz ze spadkiem popytu na dobra i usługi maleje również popyt na pracę. Ponieważ tym razem płace są lepkie i nie zmniejszają się do poziomu, który zapewniłby równowagę rynkową (W 1 ), niemożliwe jest zrównanie popytu i podaży, przynajmniej w krótkim okresie. Zamiast tego po przesunięciu krzywej popytu na pracę i utrzymaniu płac na dotychczasowym poziomie liczba osób skłonnych do podjęcia pracy za dotychczasowym wynagrodzeniem (W 0 ) nie zmienia się i wynosi (Q 0 ). Tymczasem wielkość zapotrzebowania na pracowników przy niezmienionym wynagrodzeniu (W 0 ) spadła do poziomu (Q 2 ). Pojawiła się zatem grupa pracowników, którzy są skłonni pracować za płacę (W0), ale nie mogą znaleźć pracy. Ta nadwyżka pracowników chętnych do podjęcia pracy nad liczbą osób, które pracodawcy chcieliby zatrudnić, to nic innego jak bezrobocie. Lepkie płace i zmiany popytu na rynku pracy – przyczyny bezrobocia w krótkim okresie Panel (a) Na rynku pracy, na którym płace mogą w swobodny sposób rosnąć (są giętkie), wzrost popytu na pracę z poziomu D 0 do D 1 prowadzi do wzrostu liczby pracujących osób w warunkach równowagi z Q 0 do Q 1 oraz wzrostu płacy równowagi z poziomu W 0 do W 1 . Panel (b) Na rynku pracy, na którym płace są lepkie i nie maleją, spadek popytu na pracę z poziomu D0 do D 1 prowadzi do spadku zapotrzebowania na pracowników zgłaszanego przez pracodawców przy pierwotnej płacy (W 0 ) z poziomu Q 0 do Q 2 . Pracownicy nie chcą jednak podjąć zatrudnienia za wynagrodzeniem (W 0 ), ale nie mogą znaleźć pracy opłacanej na poziomie W 0 i stają się bezrobotni. Przedstawiona powyżej analiza graficzna pomaga wyjaśnić, dlaczego – jak to już zostało zaznaczone powyżej – bezrobocie ma tendencję do wzrostu w czasie recesji i spadku podczas okresów ekspansji gospodarczej. Kondycja gospodarki wpływa na położenie krzywej popytu na pracę, co w połączeniu z lepkimi płacami determinuje pojawienie się lub wzrost liczby osób bezrobotnych. Powiększanie się rozmiarów bezrobocia będące konsekwencją spowolnienia tempa wzrostu gospodarczego (stagnacji) lub recesji nazywamy bezrobociem cyklicznym. Bank Rezerwy Federalnej w St. Louis jest najlepszym źródłem danych makroekonomicznych (w postaci szeregów czasowych), znanych jako Federal Reserve Economic Data ( FRED ), dostarcza kompletnych zestawów danych na temat różnych miar bezrobocia w USA, jak również miesięczny raport Bureau of Labor Statistics z wynikami ankiet dotyczących sytuacji gospodarstw domowych i zatrudnienia. W Polsce tego typu dane dostępne są na witrynie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego www.stat.gov.pl . Key Concepts and Summary Bezrobocie cykliczne zmienia się wraz ze zmianami faz cyklu koniunkturalnego. W modelu rynku pracy z doskonale giętkimi płacami zapotrzebowanie na pracę zawsze równa się liczbie osób chętnych do podjęcia zatrudnienia (lub godzin pracy), ponieważ wynagrodzenia zmieniają się tak, aby zapewnić równowagę rynkową. Ekonomiści zaproponowali wiele teorii wyjaśniających, dlaczego w realnym świecie płace są lepkie, czyli nie zmieniają się w stopniu zapewniającym równowagę, szczególnie w sytuacji, w której niezbędny byłby ich spadek. Są to m.in.: niepisane kontrakty, teoria płac efektywnościowych, negatywna selekcja w przypadku obniżki wynagrodzeń, model „swój-obcy” i brak możliwości koordynacji płac w skali całej gospodarki. Self-Check Questions Począwszy od lat 70. XX w. przez trzy kolejne dekady kobiety masowo dołączały do zasobu amerykańskiej siły roboczej. Załóżmy, że płace są lepkie, a ok. roku 1970 popyt na pracę zrównał się z jej podażą przy ówczesnej stawce płac. Jak myślisz, co się stało ze stawką płac, zatrudnieniem i bezrobociem w wyniku wzrostu aktywności zawodowej kobiet? Z powodu napływu kobiet na rynek pracy podaż pracy przesuwa się w prawo, z położenia S do S 2 . Ponieważ płace są lepkie, zwiększona podaż pracy powoduje wzrost liczby osób poszukujących zatrudnienia (Q s ), ale nie zmienia się liczba dostępnych miejsc pracy (Q e ). W rezultacie bezrobocie wzrasta o wielkość, o jaką zwiększyła się podaż pracy. Widać to na poniższej ilustracji. Z czasem, gdy popyt na pracę wzrośnie, bezrobocie będzie spadać i w końcu płace zaczną ponownie rosnąć. Ale ten wzrost popytu na pracę wykracza poza zakres przedstawionego tutaj problemu. Review Questions Kiedy należałoby się spodziewać wzrostu bezrobocia cyklicznego? A spadku? Dlaczego na rynku pracy z giętkimi płacami występuje bezrobocie? Wymień i wyjaśnij kilka powodów, dla których płace mogą być lepkie, zwłaszcza w sytuacji, w której powinny spadać. Critical Thinking Questions Czy uważasz za racjonalny wybór pracowników, którzy wolą względnie stały poziom wynagrodzeń (lepkie płace), nawet jeśli miałoby to oznaczać bezrobocie części z nich? Przedstaw swój sposób rozumowania. W jaki sposób zaprezentowane w stosownym podrozdziale teorie dotyczące lepkości płac odnoszą się do twojej argumentacji? Problems Pewien rząd uchwala prawo „przyjazne rodzinie”, zgodnie z którym przedsiębiorstwa nie mogą zatrudniać pracowników w godzinach wieczornych, w nocy ani w czasie weekendu, tak aby każdy mógł spędzać ten czas w domu z rodziną. Przeanalizuj rezultaty wprowadzenia tego prawa, wykorzystując diagram popytu i podaży na rynku pracy: na początku załóż, że płace są giętkie, a następnie przyjmij, że płace są lepkie przy zmianach wynagrodzenia w dół. selekcja negatywna w przypadku obniżek płac (ang. adverse selection ) sytuacja, gdy pracodawca obniża płace wszystkim pracownikom, w wyniku czego najlepsi z nich odchodzą do innych firm bezrobocie cykliczne (ang. cyclical unemployment ) bezrobocie, które jest ściśle związane z cyklem koniunkturalnym, np. wyższe bezrobocie występuje podczas recesji bezrobocie koniunkturalne zob. bezrobocie cykliczne teoria płac efektywnościowych (ang. efficiency wage theory ) teoria mówiąca, że produktywność pracowników, zarówno traktowanych indywidualnie, jak i całych grup, wzrośnie, jeśli pracodawca będzie im płacił więcej niż wynosi wysokość wynagrodzenia ustalona na konkurencyjnym rynku pracy teoria płac wydajnościowych zob. teoria płac efektywnościowych niepisane kontrakty (ang. implicit contract ) obowiązujące na rynku pracy niepisane umowy, zgodnie z którymi pracodawca stara się nie dopuścić do spadku wysokości płac, gdy gospodarka zmaga się ze stagnacją, recesją lub dane przedsiębiorstwo doświadcza jakichś problemów, a pracownicy w zamian nie oczekują ogromnych podwyżek wynagrodzeń, gdy gospodarka lub firma są w świetnej kondycji ukryte kontrakty zob. niepisane kontrakty model „swój-obcy” (ang. insider-outsider ) osoby już pracujące w firmie, znające jej procedury i sposób funkcjonowania, są traktowane jak swoi, pozostali pracownicy i chętni do podjęcia pracy są uważani za obcych; w konsekwencji poziom wynagrodzeń swoich jest utrzymywany, nie maleją one nawet wtedy, gdy obniżka umożliwiłaby zatrudnienie obcych model insider-outsider zob. model „swój-obcy” brak możliwości koordynacji płac względnych (ang. r elative wage coordination argument ) ogólna/powszechna redukcja płac w całej gospodarce jest trudna do przeprowadzenia, gdyż wystawia pracodawców na silną pokusę niedotrzymania porozumienia; konsekwencją jest brak akceptacji pracowników dla takich propozycji", "section": "Przyczyny bezrobocia w krótkim okresie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przyczyny bezrobocia w długim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zdefiniować bezrobocie frykcyjne i strukturalne Przeanalizować relacje pomiędzy naturalną stopą bezrobocia a poziomem potencjalnego PKB, produktywnością i politykami publicznymi Wyjaśnić, jak zmieniał się poziom naturalnej stopy bezrobocia w ciągu ostatnich lat Podać sposoby ograniczania poziomu bezrobocia Zjawisko bezrobocia cyklicznego wyjaśnia, dlaczego liczba osób pozostających bez pracy wzrasta podczas recesji i maleje podczas okresów ekspansji. Ale dlaczego bezrobocie utrzymuje się nawet w czasach korzystnej koniunktury? Dlaczego stopa bezrobocia nigdy nie jest równa zero? Nawet wtedy, gdy gospodarka amerykańska szybko się rozwija, tamtejsza stopa bezrobocia rzadko spada do poziomu 4%. W poprzednich podrozdziałach zwrócono uwagę na to, że stopy bezrobocia w wielu krajach europejskich, takich jak Włochy, Francja i Niemcy, w różnych okresach w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat były stosunkowo wysokie. Dlaczego – jeśli potraktujemy jako punkt odniesienia gospodarkę amerykańską – w niektórych państwach stopa bezrobocia jest w stały sposób wyższa zarówno w latach lepszej, jak i gorszej koniunktury? Jakie czynniki wpłynęły z kolei na tak gwałtowny spadek stopy bezrobocia w Polsce w ciągu ostatnich 6–8 lat? Na opisanie poziomu bezrobocia, które występuje nawet wtedy, gdy gospodarka jest w świetnej kondycji, ekonomiści mają stosowny termin: nazywają go naturalną stopą bezrobocia (ang. natural rate of unemployment ). Długi okres: naturalna stopa bezrobocia Naturalna stopa bezrobocia nie jest wielkością „naturalną” w sensie, jaki znamy z nauk fizycznych. Poziom naturalnej stopy bezrobocia nie ma charakteru stałego, jak temperatura krzepnięcia i wrzenia wody (odpowiednio: 0ºC i 100ºC). Nie jest to niezmienne prawo natury. Słowo „naturalny” w naukach społecznych oznacza raczej wypadkową łącznego działania czynników gospodarczych, społecznych i politycznych istniejących w danym czasie w gospodarce, która nie doświadcza ani okresu gwałtownej ekspansji, ani recesji. Na „naturalność” stopy bezrobocia składa się zatem typowy sposób postępowania firm rozwijających się i zatrudniających siłę roboczą w dynamicznej gospodarce, zwyczaje, powszechnie podzielane poglądy i sposób postępowania ludzi na rynku pracy, a także prowadzona przez państwo polityka publiczna oddziałująca na skłonność ludzi do podejmowania pracy (aktywność zawodową) i gotowość firm do zatrudniania pracowników. Omówmy te czynniki bardziej szczegółowo. Bezrobocie frykcyjne W gospodarce rynkowej bankructwa przedsiębiorstw zdarzają się zawsze. Powody bywają różne: przestarzała technologia, kiepskie kierownictwo, zmiany gustów konsumentów powodujące zmniejszenie zapotrzebowania na produkty firmy, upadek dużego klienta, pojawienie się nowych konkurentów krajowych i zagranicznych lub po prostu pech. I odwrotnie, zbieg szczęśliwych okoliczności lub racjonalne decyzje podejmowane przez właścicieli pozwalają przedsiębiorstwom na szybki rozwój i wzrost zatrudnienia. W idealnym świecie wszyscy, którzy stracili pracę, natychmiast znajdowaliby nową. Jednak w rzeczywistości nawet jeśli liczba osób poszukujących zatrudnienia jest równa liczbie wakatów, znalezienie nowej posady, odbycie rozmowy kwalifikacyjnej i ustalenie, czy istniejące wolne stanowisko pracy jest dobrze dopasowane do kompetencji kandydata, a może nawet sprzedaż domu i kupno innego w pobliżu siedziby nowego pracodawcy – to wszystko zajmuje trochę czasu. Bezrobocie, które związane jest z naturalnymi dla każdej gospodarki decyzjami pracowników o zmianie miejsca pracy, ekonomiści nazywają bezrobociem frykcyjnym (ang. frictional unemployment ). Trudno je traktować jako zjawisko niekorzystne. Zarówno pracodawca, jak i potencjalny pracownik potrzebują czasu, aby znaleźć z jednej strony optymalnego kandydata, z drugiej zaś miejsce pracy zgodne z preferencjami. Proces ten po prostu wymaga zarówno wysiłku, jak i czasu, bez którego przedsiębiorstwa nie będą produktywne, a pracownicy zadowoleni z posady. Podejście, które opiera się na zatrudnieniu pierwszego kandydata z brzegu i przyjęciu pierwszej otrzymanej oferty, absolutnie tego nie gwarantuje. W połowie pierwszej dekady XXI w., jeszcze przed początkiem globalnego kryzysu (który nastąpił w roku 2008), w ciągu każdego kwartału ok. 7% pracowników w USA traciło pracę. Jednak w okresie ożywienia i ekspansji liczba miejsc pracy tworzonych w tym samym czasie znacznie przekracza liczbę likwidowanych stanowisk. Na przykład w 2019 r. w amerykańskiej gospodarce każdego dnia było ok. 6 mln bezrobotnych. Mimo że dwie trzecie z tej grupy znajdowało nowe stanowisko w ciągu 14 tygodni (lub nawet szybciej), stopa bezrobocia w ciągu roku pozostawała na względnie stałym poziomie. Działo się tak dlatego, że dotychczasowi bezrobotni co prawda znajdowali nową pracę, ale w statystykach w dużej mierze zastępowani byli przez tych pracowników, którzy ją w międzyczasie tracili. Oczywiście byłoby lepiej, gdyby osoby, które straciły pracę, mogły od razu i bez ponoszenia jakichkolwiek nakładów objąć istniejące lub nowo powstałe wakaty, ale w realnym świecie nie jest to możliwe. Ktoś, kogo zwolniono z fabryki tekstyliów w Karolinie Południowej, nie może natychmiast rozpocząć pracy w fabryce tekstyliów w Kalifornii. Proces dostosowań na rynku pracy odbywa się stopniowo. Niektórzy ludzie znajdują nowe zatrudnienie w pobliżu swego dotychczasowego miejsca pracy, podczas gdy inni dochodzą do wniosku, że muszą przenieść się tam, gdzie o atrakcyjne (z punktu widzenia ich samych oraz ich partnerów i dzieci) zajęcie jest łatwiej. Niektóre osoby mogą znaleźć pracę w bardzo podobnym przedsiębiorstwie, na niemal takim samym stanowisku, inni natomiast zmuszeni są rozpocząć nową ścieżkę kariery, zmieniając branżę i rodzaj wykonywanej pracy. Niektórzy ludzie, będący w wieku przedemerytalnym, zdecydują się na pracę w niepełnym wymiarze godzin. Inni szukają pracodawcy, który ma dla nich długoterminową ofertę z możliwościami rozwoju zawodowego, szkoleń itd. Bezrobocie frykcyjne, które wynika z naturalnego procesu zmiany miejsc pracy w dynamicznie rozwijającej się gospodarce, może stanowić od jednego do dwóch punktów procentowych całkowitej stopy bezrobocia. Poziom bezrobocia frykcyjnego będzie zależał od tego, jakie są koszty transakcyjne (wyrażone zarówno w pieniądzu, jak i w kategoriach czasu i nakładu pracy) znalezienia interesującego miejsca pracy i dopasowanego do oczekiwań przedsiębiorstwa pracownika. Im koszty te są niższe, tym szybciej i taniej obejmowane będą powstające wakaty. Skala bezrobocia frykcyjnego będzie również zależała od mobilności siły roboczej (czy jeśli stracę pracę w Poznaniu, będę skłonny przenieść się do Trójmiasta), a to z kolei jest pochodną stanu rynku mieszkaniowego (jak łatwo i po jakiej cenie mogę sprzedać nieruchomość w Poznaniu i kupić nową w Trójmieście), sektora bankowego (jak łatwo dostać kredyt) i w szerszym kontekście historii i kultury danego kraju. Wysokość bezrobocia frykcyjnego i tym samym naturalnej stopy bezrobocia zależy również od rozkładu wieku ludności. Jak już pokazaliśmy w , stopy bezrobocia są zazwyczaj niższe dla osób w wieku z przedziału od 25 do 54 lat oraz w wieku powyżej 55 lat niż dla osób młodszych. Pracownicy w sile wieku, jak czasem nazywa się osoby w przedziale wiekowym 25–54 lat, są zazwyczaj na takim etapie życia, że najważniejszymi elementami przy wyborze potencjalnego pracodawcy są stabilność zatrudnienia i dochód regularnie wpływający na konto. Starsi pracownicy (powyżej 60 roku życia), którzy stracą pracę, mogą zdezaktywizować się zawodowo, ponieważ ich dochody i standard życia do pewnego stopnia stabilizuje otrzymywana już lub nieodległa emerytura (jeśli mają odpowiedni staż pracy mogą po prostu uznać, że zamiast szukać zatrudnienia po prostu doczekają do osiągnięcia określonego przepisami prawa wieku emerytalnego). Z kolei znaczący odsetek najmłodszych uczestników rynku pracy (w wieku poniżej 25 lat) będzie próbował swoich sił w różnych zawodach i różnych przedsiębiorstwach, poszukując dopiero swojej optymalnej ścieżki życiowej, co skutkować będzie większą mobilnością zawodową, a tym samym wyższym bezrobociem frykcyjnym. W związku z tym społeczeństwo z relatywnie wysokim odsetkiem młodych pracowników (tak jak to było w Stanach Zjednoczonych od połowy lat 60. XX w., kiedy to baby boomers zaczęli wchodzić na rynek pracy) będzie się charakteryzowało tendencją do utrzymywania wyższej stopy bezrobocia niż społeczeństwo z wyższym odsetkiem starszych pracowników. Bezrobocie strukturalne Innym czynnikiem wpływającym na naturalną stopę bezrobocia jest wielkość bezrobocia strukturalnego (ang. structural unemployment ). Ludzie stają się bezrobotni z powodów strukturalnych wtedy, gdy brakuje im kwalifikacji poszukiwanych na rynku pracy, lub wówczas, gdy popyt na ich pracę występuje poza miejscem ich zamieszkania i z różnych względów, np. z uwagi na sytuację życiową lub brak środków umożliwiających przeprowadzkę, nie mogą się przenieść za pracą. W ten sposób bezrobocie strukturalne obejmuje w krajach uprzemysłowionych pracowników przemysłu ciężkiego (górników, hutników, stoczniowców) i osoby, które nie zdobyły żadnego formalnego wykształcenia i nie mają żadnych konkretnych kwalifikacji (bo nie zdołały ukończyć nawet szkoły średniej), jak również tych pracowników, którzy zamieszkują regiony z wysokim bezrobociem (np. województwo warmińsko-mazurskie w Polsce), ale nie dysponują środkami umożliwiającymi zakup lub wynajęcie lokum w dużej aglomeracji, np. Warszawie lub Trójmieście. Niektórzy uważają, że zmiany technologiczne są jednym z czynników wpływających na pojawienie się bezrobocia strukturalnego. W przeszłości wprowadzenie nowych technologii pozbawiło pracy osoby o niskich bądź specyficznych kwalifikacjach (np. dorożkarzy, wozaków, windziarzy i maszynistów wyspecjalizowanych w prowadzeniu parowozów), ale jednocześnie stworzyło zapotrzebowanie na pracowników o wyższych lub innych kwalifikacjach, którzy są w stanie wykorzystać nowe technologie (kierowców, informatyków, kurierów i osoby zarabiające dzięki aktywności w mediach społecznościowych). Edukacja wydaje się kluczem do zminimalizowania wielkości bezrobocia strukturalnego. Osoby z formalnym wykształceniem i nauczone tego, jak się uczyć, mogą się stosunkowo łatwo przekwalifikować, jeśli zostaną dotknięte bezrobociem strukturalnym (co miało miejsce np. w Polsce, gdzie posiadający stosowne doświadczenie dydaktyczne i formalne kwalifikacje potwierdzone dyplomem uczelni nauczyciele języka rosyjskiego przekwalifikowali się i uczą innych języków obcych). W przypadku osób bez formalnego wykształcenia i pozbawionych umiejętności przyswajania wiedzy opcja ta raczej nie wchodzi w grę. Bezrobocie naturalne a poziom potencjalnego PKB Naturalna stopa bezrobocia jest związana z dwoma innymi ważnymi pojęciami: pełnym zatrudnieniem oraz poziomem potencjalnego PKB. Ekonomiści przyjmują, i jest to twierdzenie w zasadzie niekontrowersyjne, że w gospodarce mamy do czynienia z pełnym zatrudnieniem, gdy obliczana na podstawie przyjętej w danym kraju metody stopa bezrobocia jest równa naturalnej stopie bezrobocia. Jeśli w gospodarce utrzymany jest stan pełnego zatrudnienia, to rzeczywisty (obserwowany) poziom PKB (czyli ten zmierzony przez właściwy dla danego kraju urząd statystyczny) jest równy potencjalnemu PKB. Wykorzystanie pełnego potencjału danej gospodarki w tym wypadku oznacza, że mamy pełne wykorzystanie czynnika produkcji „praca”, czyli właśnie pełne zatrudnienie. Natomiast gdy gospodarka znajduje się poniżej poziomu pełnego zatrudnienia, czyli stopa bezrobocia jest wyższa od stopy naturalnej, to rzeczywisty PKB jest mniejszy od potencjalnego. (Bezrobocie, które nie wynika z czynników naturalnych, wskazuje, że część dostępnego zasobu czynnika produkcji „praca” nie jest wykorzystana w pełni). Wreszcie, gdy gospodarka działa powyżej pełnego zatrudnienia, wówczas stopa bezrobocia jest mniejsza od stopy naturalnej, a obserwowany PKB jest większy od potencjalnego. Funkcjonowanie gospodarek powyżej potencjału jest możliwe tylko przez krótki okres, ponieważ oznacza ponadstandardowe wykorzystanie pracowników (np. w taki sposób, że wszyscy pracują nie tylko w weekendy, ale też wyrabiają nadgodziny). Zmiany produktywności a naturalna stopa bezrobocia Nieoczekiwane zmiany produktywności mogą wywierać silny wpływ na poziom naturalnej stopy bezrobocia. W długim okresie to właśnie produktywność pracowników determinuje poziom płac w gospodarce. Gdyby przedsiębiorstwo płaciło pracownikom więcej, niż wynika to z ich produktywności (w pewnym uproszczeniu jest to wartość produktów wytworzonych przez konkretnego pracownika lub zespół w jednostce czasu), ponosiłoby straty, które wcześniej czy później doprowadziłyby je do bankructwa. I odwrotnie, jeśli przedsiębiorstwo próbuje płacić pracownikom mniej, niż wynika to z ich produktywności, wówczas na konkurencyjnym rynku pracy inne firmy uznają, że warto tych pracowników zatrudnić i zapłacić im wyższe wynagrodzenie, odpowiadające wartości wytwarzanych przez nich dóbr lub usług. Dostosowanie płac do poziomu wynikającego z produktywności pracowników nie następuje jednak ani szybko, ani bezproblemowo. Pracodawcy zmieniają wynagrodzenia swoich pracowników zazwyczaj tylko raz lub dwa razy w roku. Na wielu stanowiskach mierzenie indywidualnej produktywności jest zresztą bardzo trudne. Zastanówmy się przykładowo, w jaki sposób ustalić dokładną wielkość produkcji księgowego, który jest jedną z wielu osób pracujących w dziale podatkowym dużej korporacji. Ponieważ produktywność trudno jest zmierzyć, pracodawcy często kalkulują skalę podwyżek płac na podstawie dostępnych informacji o uśrednionych zmianach produktywności w tym konkretnym przedsiębiorstwie lub wręcz całej gospodarce. Jeśli zatem wydajność wzrasta, powiedzmy, o 2% rocznie, to płaca przykładowego księgowego również wzrośnie w tym samym tempie. Jeśli jednak produktywność zmieni się w nieoczekiwany sposób, to fakt ten będzie miał wpływ na naturalną stopę bezrobocia. Doświadczenia gospodarki amerykańskiej w latach 70. i 90. XX w. dostarczają dwóch wyrazistych przykładów ilustrujących powyższą tezę. W drugiej połowie lat 70. wzrost produktywności nieoczekiwanie zwolnił (co omówiliśmy w ). Wielkość produkcji na godzinę dla amerykańskich pracowników w sektorze przedsiębiorstw rosła w tempie 3,3% rocznie w latach 1960–1973, ale tylko o 0,8% w latach 1973–1982. Panel (a) obrazuje sytuację, w której krzywa popytu na pracę – czyli ilość pracy, którą sektor przedsiębiorstw jest skłonny zakupić przy każdym poziomie wynagrodzenia – przesuwa się co roku w górę w związku z rosnącą wydajnością, z położenia D 0 do D 1 i następnie do D 2 . W rezultacie również płace rynkowe systematycznie rosną, począwszy od poziomu W 0 do W 1 , a następnie do W 2 . Jednak gdy tempo wzrostu wydajności nieoczekiwanie spada, dynamika wzrostu płac utrzymuje się na niezmienionym poziomie. Płace rosną co roku w tym samym tempie, z poziomu W 2 do W 3 , a potem do W 4 , ale krzywa popytu na pracę już się nie przesuwa. Powstaje różnica pomiędzy ilością pracy oferowanej na rynku przy płacy W 4 a zapotrzebowaniem na pracę przy tym samym poziomie wynagrodzenia. W konsekwencji stopa bezrobocia wzrasta. W następstwie niespodziewanie niskiej dynamiki wzrostu produktywności w USA w latach 70. XX wieku, w okresie od maja 1980 do końca 1986 r. stopa bezrobocia nie spadła poniżej 7%. Z czasem wzrost płac dostosuje się do wolniejszego tempa wzrostu produktywności i stopa bezrobocia z powrotem się obniży, ale proces ten może trwać całe lata. Nieoczekiwane zmiany produktywności a poziom bezrobocia Panel (a) Wydajność rośnie, zwiększając popyt na pracę przy każdym poziomie wynagrodzeń. Pracodawcy i pracownicy przyzwyczajają się do tempa wzrostu płac zdeterminowanego historyczną dynamiką wzrostu produktywności. Kiedy wydajność pracy przestaje rosnąć, dynamika wzrostu wynagrodzeń nie zmienia się jednak od razu, co oznacza, że płace rosną w dotychczasowym tempie. Tymczasem popyt na pracę się nie zwiększa, więc przy zatrudnieniu W 4 pojawia się bezrobocie, gdyż ilość oferowanej pracy przekracza zapotrzebowanie. Panel (b) Stopa wzrostu wydajności przez pewien czas wynosiła zero, więc pracodawcy i pracownicy zaakceptowali poziom płac wynikający z równowagi rynkowej (W). Następnie wydajność niespodziewanie wzrasta, przesuwając linię popytu na pracę z D 0 do D 1 . Przy płacy (W) oznacza to, że zapotrzebowanie na pracę przewyższa ilość pracy oferowanej. Przy tak dużej liczbie ofert pracy stopa bezrobocia będzie niska. Późne lata 90. XX w. dostarczają odwrotnego przykładu: zamiast zaskakującego spadku tempa zmian wydajności, który miał miejsce w latach 70., produktywność w amerykańskiej gospodarce nadspodziewanie szybko rosła w drugiej połowie ostatniej dekady XX w. Średnioroczna stopa wzrostu realnej wartości produkcji na godzinę pracy zwiększała się o 1,7% w latach 1980–1995 i aż o 2,6% w latach 1995–2001. Uprośćmy nieco tę sytuację, aby jej ilustracja graficzna była bardziej czytelna. Powiedzmy, że w latach 1980–1995 produktywność w USA pozostawała na stałym poziomie, więc punkt równowagi rynkowej znajdował się w E, gdzie podaż pracy przecina się z popytem, tak jak to przedstawiono na panelu (b) . W rezultacie płace również się nie zmieniały. Po 1995 r. produktywność zaczyna szybko rosnąć, co powoduje przesunięcie krzywej popytu na pracę w prawo, z położenia D0 do D1. Jednak przynajmniej przez jakiś czas płace są nadal na tym samym poziomie, ponieważ zarówno pracodawcy, jak i pracownicy przyzwyczaili się do tego, że skoro produktywność się nie zmienia, to wynagrodzenia również nie rosną. W efekcie, przy ustalonym poziomie płac (W), zapotrzebowanie na pracę (Q1) przez pewien czas przekracza ilość pracy oferowanej (Q0), a bezrobocie jest bardzo niskie – okresowo może być wręcz poniżej naturalnej stopy bezrobocia. Wiedząc to, łatwiej zrozumieć, dlaczego odsetek bezrobotnych utrzymywał się w USA poniżej 4,5% – na poziomie dość niskim jak na standardy historyczne – od 1998 r. aż do początku recesji w 2001 r. Wielkość bezrobocia będzie ceteris paribus nieco wyższa, gdy dynamika wzrostu produktywności pracy niespodziewanie się zmniejszy. I odwrotnie – odsetek bezrobotnych będzie nieco niższy, gdy tempo wzrostu wydajności okaże się niespodziewanie wysokie. Jednak w długim okresie płace dostosują się do poziomu odzwierciedlającego wydajność. Polityki publiczne a naturalna stopa bezrobocia Polityki publiczne również mogą mieć duży wpływ na poziom naturalnej stopy bezrobocia. Zasady określające wysokość i okres wypłat zasiłków dla bezrobotnych będą silnie determinować to, jak intensywnie ludzie poszukują pracy. Jeśli pracownik, który stracił pracę, ma zagwarantowany hojny pakiet transferów, obejmujący nie tylko kupony żywnościowe, lecz również ubezpieczenie zdrowotne, zasiłek pieniężny i bezpłatne mieszkanie, to koszt alternatywny pozostawania bez pracy jest stosunkowo niski i taka osoba będzie niezbyt chętnie poszukiwała nowego zatrudnienia. Wydaje się, że najważniejsza jest nie tyle wysokość zasiłków, ile okres ich wypłacania. Szczodra pomoc dla bezrobotnych kończąca się po, powiedzmy, sześciu miesiącach generuje silniejsze zachęty do poszukiwania pracy, w porównaniu z relatywnie niewielkimi środkami wypłacanymi przez kilka lat. Podobnie pomoc państwa w poszukiwaniu pracy lub zdobywaniu nowych kwalifikacji może skutecznie zachęcić bezrobotnych do szybszego powrotu do pracy. Przeczytaj ten artykuł , aby dowiedzieć się, kto dokładnie jest uprawniony do pobierania zasiłku dla bezrobotnych w USA. Popyt na pracę, a więc sposób postępowania przedsiębiorstw i ich skłonność do tworzenia nowych miejsc pracy, w znacznym stopniu determinowany jest przez przepisy prawa, instytucje i sposób postępowania związków zawodowych. Jeśli rząd nakłada na nowo powstające firmy kolejne obowiązki biurokratyczne (polegające choćby na konieczności uzyskiwania koncesji, pozwoleń, uiszczania opłat, definiujące jakość produktów czy sposób świadczenia usług, ograniczając okres aktywności, np. poprzez zakaz handlu w niedzielę), to trudno oczekiwać, że będą one powstawać lub rozszerzać obszar swojej aktywności, a tym samym zwiększać zatrudnienie. Niezależnie od tego, jak ważkie argumenty odwołujące się do kwestii społecznych można przywołać na obronę tego typu regulacji, stanowią one barierę, np. między pewną grupą zainteresowanych pracą w niedzielę osób (studenci!) a pewną liczbą firm poszukujących pracowników. To nie oznacza automatycznie, że podobnych ograniczeń nie należy wprowadzać, uważnie porównując korzyści i koszty rzecz jasna. Nie zmienia to jednak faktu, że przekładają się one na wyższą naturalną stopę bezrobocia. Podobnie jeśli rząd utrudnia proces zwalniania pracowników nawet wtedy, gdy jest to uzasadnione kondycją przedsiębiorstw, mogą one reagować w ten sposób, że nie zatrudniają więcej pracowników, niż jest to absolutnie konieczne – ponieważ ich ewentualne zwolnienie byłoby nie tylko kosztowne, ale też trudne i czasochłonne. Alternatywą dla tworzenia nowych miejsc pracy jest w takiej sytuacji nakłanianie już zatrudnionych do wydłużania czasu pracy, brania nadgodzin i przychodzenia do biura lub fabryki w weekendy. Wysokie płace minimalne mogą zniechęcać przedsiębiorstwa do zatrudniania pracowników młodych i o niskich kwalifikacjach. Regulacje z kolei mogą wspierać siłę i znaczenie związków zawodowych, jednak im silniejsze organizacje związkowe, tym większe prawdopodobieństwo, że płace zrzeszonych w nich pracowników będą wyższe. Trudno się dziwić, że w tej sytuacji pracodawcy unikają zatrudniania związkowców i za wszelką cenę ograniczają możliwości powstania związków zawodowych na terenie ich przedsiębiorstw. Kształtowanie się naturalnej stopy bezrobocia w ostatnich latach Podstawowe czynniki ekonomiczne, społeczne i polityczne, które determinują poziom naturalnej stopy bezrobocia, mogą zmieniać się w czasie, co oznacza, że również wysokość naturalnej stopy bezrobocia podlega wahaniom. Szacowana przez ekonomistów naturalna stopa bezrobocia w gospodarce amerykańskiej na początku XXI w. oscylowała wokół 5%, co oznacza spadek w stosunku do poprzednich dekad. Wśród najczęściej wymienianych determinantów takiej zmiany wskazywane są następujące elementy. Internet stał się narzędziem, które obniżyło koszty transakcyjne (przede wszystkim wyrażone w kategoriach czasu) zatrudnienia nowego pracownika. Znalezienie tak pracownika, jak i pracodawcy jest szybsze i łatwiejsze, pracownicy mogą na wyspecjalizowanych portalach (LinkedIn!) stosunkowo łatwo znaleźć setki ofert zatrudnienia na terenie całego kraju, a pracodawcy wręcz tysiące potencjalnych kandydatów. Obecna sytuacja nie ma żadnego porównania w stosunku do prób odszukania informacji o lokalnych pracodawcach, a następnie polowania na numery telefonów do ich działów kadr oraz żądania listy wakatów i formularzy zgłoszeniowych. Internet umożliwia również efektywną pracę zdalną, która ogranicza konieczność przeprowadzki. To dzięki globalnej sieci tysiące polskich informatyków może świadczyć swoje usługi na rzecz firm ulokowanych w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych. Rozwój wyspecjalizowanych przedsiębiorstw zajmujących się wynajmem pracowników tymczasowych również przyczynił się do zmniejszenia naturalnej stopy bezrobocia. Na początku lat 80. ubiegłego stulecia tylko ok. 0,5% wszystkich pracowników w USA znajdowało pracę za pośrednictwem agencji pracy tymczasowej. Na początku XXI w. liczba ta wzrosła do ponad 2%. Agencje pracy tymczasowej mogą zaproponować pracownikom zajęcie w okresie poszukiwania stałego zatrudnienia. Mogą również służyć jako punkty informacyjne, pomagając pracownikom w pozyskaniu informacji o ofertach pracy u określonych pracodawców oraz o możliwości zatrudnienia na okres próbny. Dla wielu pracowników praca tymczasowa jest krokiem w stronę stałej posady, o której mogliby się nie dowiedzieć lub której nie mogliby zdobyć w inny sposób. Szczególnie dla pracowników, którzy zmieniają nie tylko miejsce zamieszkania na terenie jakiegoś kraju, ale wręcz kraj, w którym żyją i pracują. Dlatego wzrost liczby miejsc pracy tymczasowej przekładał się i zapewne w dalszym ciągu będzie miał wpływ na zmniejszenie bezrobocia frykcyjnego. Starzenie się pokolenia powojennego wyżu demograficznego, generacji urodzonej pomiędzy latami 1946 i 1964. Kiedy roczniki baby boomers wchodziły na rynek pracy, czyli mniej więcej w połowie lat 70., odsetek młodych pracowników w gospodarce był stosunkowo wysoki, ale obecnie, wraz z przechodzeniem tych ludzi na emeryturę, maleje. Wcześniej zauważyliśmy, że wraz z wiekiem odsetek osób pozostających bez pracy spada, co jest czynnikiem zmniejszającym naturalną stopę bezrobocia w miarę starzenia się pokolenia wyżu demograficznego. Połączone działanie wszystkich trzech przywołanych wyżej elementów zmniejszyło naturalną stopę bezrobocia w latach 90. i na początku XXI w. w stosunku do poziomu z lat 80. Recesja z lat 2008–2009 sprawiła, że stopa bezrobocia w amerykańskiej gospodarce wzrosła pod koniec 2009 r. do 10%. Jednak nawet w tym czasie Congressional Budget Office prognozowało, że do 2015 r. stopa bezrobocia ponownie spadnie do ok. 5%, i prognozy te okazały się słuszne. W pierwszym kwartale 2020 r., czyli tuż przed wybuchem pandemii, bezrobocie w USA osiągnęło poziom zaledwie 3,5%. Po jej zakończeniu, tj. w pierwszym kwartale 2022 r. Congressional Budget Office szacowało naturalną stopę bezrobocia na ok. 4,6%. Naturalna stopa bezrobocia w Europie W porównaniu z innymi krajami uprzemysłowionymi naturalna stopa bezrobocia w gospodarce amerykańskiej wydaje się stosunkowo niska. Niezależnie od tego, jaka była kondycja gospodarek tak państw europejskich, jak i USA, od początku lat 70. XX w. bezrobocie w krajach Europy Zachodniej kształtowało się na poziomie ok. 10%. Bezrobocie w Europie było wyższe nie dlatego, że recesje okazywały się tu głębsze, ale raczej z uwagi na odmienne od amerykańskich uwarunkowania kształtujące popyt na pracę i podaż tejże. To przyczyniło się do ustalenia znacznie wyższej naturalnej stopy bezrobocia. W wielu krajach europejskich polityka socjalna wciąż opiera się na kombinacji hojnych świadczeń socjalnych i zasiłków dla bezrobotnych, jak również silnie zbiurokratyzowanego procesu nakładającego na przedsiębiorstwa dodatkowe obowiązki (i koszty) przy zatrudnianiu i zwalnianiu pracowników. Ponadto w wielu państwach obowiązują przepisy, które wymagają od firm, by oferowały pracownikom wielomiesięczne okresy wypowiedzenia w przypadku zwolnienia oraz zapewniały im znaczne odprawy lub finansowały pakiety szkoleń umożliwiające przekwalifikowanie. Okres wypowiedzenia w przypadku zwolnienia pracownika może wynosić ponad trzy miesiące w Hiszpanii, Niemczech, Danii i Belgii, a odprawa może sięgać nawet wartości rocznej pensji (lub więcej) w Austrii, Hiszpanii, Portugalii, Włoszech i Grecji. Takie przepisy z pewnością zniechęcają do zwalniania pracowników. Jednak jeśli firmy wiedzą, że trudno będzie im zwolnić pracowników, wstrzymują się również z ich zatrudnianiem. Dopiero w XXI w. w krajach europejskich doszło do zmiany tego podejścia, co skutkowało reformą systemu zabezpieczeń społecznych ograniczającą kwotę i okres pobierania zasiłków (reforma Hartz IV) w Niemczech czy strategią flexicurity na rynku pracy w krajach takich jak Dania (połączenie wysokich świadczeń socjalnych i wydatków na szkolenia finansowanych jednak przez państwo i elastycznego rynku pracy, ułatwiającego proces zwolnień). Wyższy w ostatnich latach poziom bezrobocia w wielu krajach europejskich, szczególnie tych położonych w basenie Morza Śródziemnego, utrzymujący się nawet w przypadku relatywnie silnego wzrostu gospodarczego, można przypisać temu, że prawa i regulacje sprzyjające wysokiej naturalnej stopie bezrobocia są w Europie wciąż powszechne. Przegląd możliwych sposobów ograniczania bezrobocia przez państwo Dokładny przegląd sposobów ograniczania przez państwo wysokiego bezrobocia będzie przedmiotem rozważań w kolejnych rozdziałach. Jednak już teraz warto przedstawić główne uwarunkowania wpływające na strategie walki z tym problemem. Tak jak to ma miejsce w przypadku każdej choroby, sposób leczenia zależy od postawienia właściwej diagnozy. W zależności od rodzaju bezrobocia państwo powinno zastosować odmienny zestaw narzędzi. Bezrobocie cykliczne jest problemem krótkotrwałym, spowodowanym tym, że gospodarka znajduje się w recesji. Preferowanym rozwiązaniem będzie więc unikanie lub minimalizowanie skali spadku poziomu PKB. W omówione zostaną sposoby pozwalające do pewnego stopnia zapobiec recesji lub przynajmniej skrócić jej okres i zmniejszyć skalę spadku produktu krajowego. Należy do nich np. stymulowanie siły nabywczej pozwalające stabilizować popyt na dobra i usługi wytwarzane przez przedsiębiorstwa, a tym samym również na siłę roboczą. Trudniej poradzić sobie z wysoką naturalną stopą bezrobocia. W gospodarce rynkowej firmy zatrudniają i zwalniają pracowników w sposób swobodny, a rządy nie mogą w zasadzie kontrolować tego procesu. Ponadto zmieniająca się struktura wiekowa populacji lub nieoczekiwane zmiany produktywności są także poza kontrolą rządu i przez pewien czas wpływają na wysokość naturalnej stopy bezrobocia. Jednak jak pokazuje przykład relatywnie wysokiej stopy bezrobocia w wielu krajach europejskich, polityka państwa może wpływać na wysokość naturalnej stopy bezrobocia, która będzie utrzymywać się nawet w okresie szybkiego wzrostu PKB. Gdy państwo chce wprowadzić narzędzia oddziałujące na zachowania pracowników lub pracodawców, powinno wpierw zbadać, jak wpłyną one na bodźce zachęcające do poszukiwania wolnych miejsc pracy i pracowników, a także na obieg informacji na rynku pracy. Czy wysokość wsparcia finansowego osób bezrobotnych nie demotywuje poszukujących nowego zatrudnienia? Czy wprowadzanie przepisów chroniących osoby pracujące przed zwolnieniem (np. w drodze wydłużania okresów wypowiedzenia) nie zniechęca pracodawców do tworzenia nowych miejsc pracy? W jaki sposób ochrona kobiet w ciąży i matek przekłada się na skłonność przedsiębiorstw do zatrudniania młodych kobiet? Podobnie władze różnego szczebla (krajowe lub lokalne) mogą być zmuszone do ponownej oceny przepisów utrudniających rozpoczynanie lub rozszerzanie działalności gospodarczej (zakaz handlu w niedzielę, zakaz sprzedaży alkoholu w nocy itd.), tak aby nie zniechęcały one do zatrudniania nowych pracowników lub nie zachęcały do zwolnień tych, którzy mają już pracę. Nie chodzi o to, żeby pozostawić rynek pracy lub wręcz gospodarkę jako taką poza jakąkolwiek regulacją. Rzecz w tym, żeby uchwalając nowe przepisy, decydenci wnikliwie rozważyli związane z nimi skutki. Bezrobocie i pandemia Covid-19 – skomplikowana historia Po dwóch latach od rozpoczęcia pandemii, czyli na przełomie pierwszego i drugiego kwartału 2022 r., stopa bezrobocia w USA znalazła się na dobrej drodze, aby ponownie spaść poniżej poziomu 4%. Była to świetna wiadomość dla pracowników, niemniej po lekturze niniejszego rozdziału wiemy już, że ocena kondycji rynku pracy na podstawie jednego tylko parametru jest bardzo ryzykowna. W tym samym czasie miliony osób pozostawały bowiem poza amerykańskim rynkiem pracy ze względu na sytuację zdrowotną społeczeństwa, a odsetek pracowników pozostających bez pracy przez okres dłuższy niż 26 tygodni był nadal dość wysoki. Przejście na pracę zdalną umożliwiło obniżenie stopy bezrobocia, zapewniając większą elastyczność pracownikom dbającym o swoje zdrowie i bezpieczeństwo. Nie pomogło to jednak kobietom, które nadal były obciążone nadmiernymi obowiązkami związanymi z prowadzeniem domu i w mniejszym stopniu skorzystały z uelastycznienia sposobów świadczenia pracy. W 2020 r. stopa bezrobocia wśród kobiet przekroczyła stopę bezrobocia wśród mężczyzn o ponad 1 punkt procentowy. Jednocześnie pandemia stałą się impulsem do lepszego zrozumienia tego, jak możemy wykorzystać informacje ze wszystkich obszarów rynku pracy do oceny kondycji gospodarki. Kluczowe zjawisko w tym kontekście to tzw. polaryzacja zatrudnienia. Określa się w ten sposób sytuację, w której rośnie ono przede wszystkim na stanowiskach opłacanych najwyżej i najniżej, a maleje tam, gdzie wymagane są średnie kwalifikacje. Polaryzacja zatrudnienia jest wynikiem postępu technologicznego w dziedzinie robotyki, informatyki oraz technologii informacyjnych i komunikacyjnych. Wynikiem tego postępu jest spadek popytu na pracę w zawodach, które opierają się na wykonywaniu zadań „rutynowych”, czyli opisanych procedurami. Jaimovich i Siu wykazali, że polaryzacja zatrudnienia była charakterystyczna dla okresów następujących w Stanach Zjednoczonych po ostatnich trzech recesjach, co wydaje się przyczyną obserwowanego obecnie bezzatrudnieniowego ożywienia gospodarczego. Key Concepts and Summary Naturalna stopa bezrobocia to odsetek bezrobotnych, który występuje nawet wtedy, gdy gospodarka jest w świetnej kondycji. Na naturalne bezrobocie składają się bezrobocie frykcyjne związane z naturalnymi dla każdej gospodarki decyzjami pracowników o zmianie miejsca pracy, jak również bezrobocie strukturalne, występujące wtedy, gdy popyt na określone umiejętności zawodowe w sposób trwały się zmniejsza. Wysokość naturalnej stopy bezrobocia znajduje się pod wpływem przepisów prawa określających warunki zatrudniania i zwalniania pracowników, których niepożądanym skutkiem ubocznym może być zniechęcanie przedsiębiorstw do tworzenia nowych miejsc pracy. Self-Check Questions Czy wzrost współczynnika aktywności zawodowej kobiet może być traktowany jako przyczyna wzrostu bezrobocia cyklicznego, czy raczej naturalnego? Odpowiedź uzasadnij. Wzrost podaży pracy był społecznym trendem demograficznym, a nie wynikiem recesji w gospodarce. Dlatego też aktywizacja zawodowa kobiet przekładała się na poziom naturalnej stopy bezrobocia. Wielu studentów kończy studia, zanim znajdzie pracę. Do jakiej kategorii bezrobotnych zaliczani są absolwenci, którzy zaczynają poszukiwać pracy? Nowe osoby wchodzące na rynek pracy (czy to po studiach, czy też nie) zaliczane są do kategorii bezrobotnych frykcyjnych, dopóki nie znajdą pracy. Review Questions Jaki termin opisuje poziom bezrobocia występującego nawet wtedy, gdy gospodarka znajduje się w świetnej kondycji? Jakie czynniki determinują poziom naturalnej stopy bezrobocia w danej gospodarce? Jak myślisz, czy naturalna stopa bezrobocia w różnych krajach jest mniej więcej taka sama? Czy twoim zdaniem naturalna stopa bezrobocia w konkretnym kraju pozostanie taka sama w długim okresie, powiedzmy, kilkudziesięciu lat? Co to jest bezrobocie frykcyjne? Podaj jego przykłady. Co to jest bezrobocie strukturalne? Podaj jego przykłady. Czy po kilku latach wzrostu gospodarczego oczekujesz, że bezrobocie w gospodarce będzie miało głównie charakter cykliczny, czy też będzie raczej wynikało z czynników związanych z bezrobociem naturalnym? Odpowiedź uzasadnij. Jaki typ bezrobocia (cykliczne, frykcyjne czy strukturalne) dotyczy każdego z poniższych przypadków: Architekci krajobrazu zwalniani w czasie recesji w odpowiedzi na spadek liczby budowanych mieszkań. Górnicy zwolnieni z pracy z powodu regulacji ograniczających wykorzystanie energetyki węglowej. Analityk finansowy, który rzuca pracę w Łodzi i szuka podobnej w Poznaniu. Drukarze zwolnieni z pracy z powodu spadku popytu na katalogi i ulotki. Pracownicy fabryk w Stanach Zjednoczonych tracący pracę, bo ich zakłady są zamykane z powodu przenoszenia produkcji do Meksyku i Chin. Critical Thinking Questions W jakiej sytuacji spadek bezrobocia byłby zjawiskiem niekorzystnym dla gospodarki? W jakiej sytuacji wzrost stopy bezrobocia byłby dla gospodarki korzystny? Gdy pokolenie wyżu demograficznego przejdzie na emeryturę, stosunek liczby emerytów do liczby pracowników wyraźnie wzrośnie. Jak wpłynie to na wydatki ZUS? A jak na poziom życia przeciętnego Polaka? W ciągu ostatnich kilku dekad w wielu krajach stopa bezrobocia była wyższa niż w Stanach Zjednoczonych. Czy główną przyczyną tej długoterminowej różnicy jest raczej bezrobocie cykliczne, czy naturalne? Przedstaw krótko swój sposób rozumowania. Czy dążenie do zerowego bezrobocia jest pożądane? Przedstaw argumenty za i przeciw takiemu działaniu. Czy wyeliminowanie naturalnego bezrobocia byłoby korzystne? Przedstaw swój sposób rozumowania. Wskazówka : Zastanów się, jak wyglądałaby gospodarka i jakie należałoby w niej wprowadzić rozwiązania, aby uzyskać zerową stopę bezrobocia naturalnego. Stopa bezrobocia w USA wzrosła z 4,6% w lipcu roku 2001 do 5,9% w czerwcu 2002 r. Czy uważasz, że powodem tego skoku było raczej bezrobocie cykliczne, czy też zmiana naturalnej stopy bezrobocia? Odpowiedź uzasadnij. Problems Jak twoim zdaniem powinny się zmieniać płace i wielkość zatrudnienia w miarę przechodzenia na emeryturę pokolenia wyżu demograficznego? Czy możesz swoją odpowiedź zilustrować na wykresie? References Bureau of Labor Statistics. Labor Force Statistics from the Current Population Survey. Accessed March 6, 2015 http://data.bls.gov/timeseries/LNS14000000. Cappelli, P. (20 June 2012). “Why Good People Can’t Get Jobs: Chasing After the Purple Squirrel.” http://knowledge.wharton.upenn.edu/article.cfm?articleid=3027. bezrobocie frykcyjne (ang. frictional unemployment ) bezrobocie związane z naturalnym procesem zmiany pracy przez pracowników bezrobocie przejściowe zob. bezrobocie frykcyjne bezrobocie krótkotrwałe zob. bezrobocie frykcyjne naturalna stopa bezrobocia (ang. natural rate of unemployment ) bezrobocie, które występuje nawet w gospodarce pozostającej w doskonałej kondycji, jego istnienie jest uwarunkowane kombinacją czynników ekonomicznych, społecznych i politycznych bezrobocie strukturalne (ang. structural unemployment ) bezrobocie, które jest konsekwencją niedopasowania kwalifikacji pracowników i potrzeb pracodawców lub miejsc zgłaszania popytu na pracę i występowania jej podaży", "section": "Przyczyny bezrobocia w długim okresie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Bilionerzy z Zimbabwe Wartość nominalna tego banknotu w momencie emisji w 2008 r. wynosiła 100 mld dolarów zimbabweńskich. Nie jest to jednak najwyższy nominał, w kraju tym bowiem emitowano nawet banknoty o wartości nominalnej 100 bln dol. (to jedynka i aż 14 zer). Liczba cyfr na tych kawałkach papieru, mimo że imponująca, nie szła jednak w parze z realną wartością. W pewnym momencie jeden dolar amerykański kosztował 621 984 228 dol. Zimbabwe. Ostatecznie, co było już dowodem całkowitego upadku tej gospodarki, kraj zrezygnował z własnej waluty i pozwolił ludziom używać w rozliczeniach walut obcych. (Źródło: modyfikacja pracy Samanthy Marx/Flickr CC BY 2.0). 550 mln dol. za bochenek chleba? Osoby urodzone po roku 1990 w Polsce, Stanach Zjednoczonych lub innym kraju rozwiniętym po raz pierwszy w świadomy sposób doświadczają relatywnie szybkiego tempa wzrostu cen dóbr i usług konsumpcyjnych oraz wysokich stóp inflacji, z którymi mamy do czynienia od połowy 2022 r. Inflacja to termin, jakim ekonomiści opisują sytuację, gdy ceny większości dóbr i usług w danej gospodarce rosną (dokładniej – rośnie przeciętna cena wszystkich dóbr i usług, co w gruncie rzeczy oznacza to samo). Hiperinflacja z kolei to sytuacja, w której stopa inflacji jest ekstremalnie wysoka. Dynamika zmian cen w warunkach hiperinflacji może sięgać nawet kilkudziesięciu tysięcy procent rocznie. Hiperinflacja pojawiła się po I wojnie światowej m.in. w Niemczech i w Polsce, a ostatnio w Zimbabwe w latach 2008–2009. W listopadzie 2008 r. Zimbabwe zanotowało inflację na poziomie 79,6 mld procent. Dla porównania, w 2014 r. w Stanach Zjednoczonych roczna stopa inflacji wynosiła 1,6%, a w Polsce w ciągu tego roku ceny – praktycznie rzecz biorąc – w ogóle się nie zmieniły. Stopa inflacji w Zimbabwe była tak wysoka, że trudno ją sobie nawet wyobrazić. Spróbujmy zatem osadzić ją w pewnym kontekście. Otóż dzienny wskaźnik wzrostu cen wynosił 98%. Oznacza to, że z dnia na dzień ceny się podwajały. Jak wygląda życie w gospodarce dotkniętej hiperinflacją? Większość z nas na szczęście nigdy nie doświadczyła i nie doświadczy tego zjawiska (w Polsce już roczna inflacja na poziomie dwucyfrowym jest wyraźnie zauważalna). Tamtejszy rząd dostosowywał ceny towarów wyrażone w dolarach zimbabweńskich kilka razy dziennie. Nie było chętnych do oszczędzania w tej walucie, ponieważ traciła ona wartość z minuty na minutę. Ludzie spędzali mnóstwo czasu na pozbywaniu się zdobytej wcześniej gotówki, kupując jedzenie i inne towary, które tylko mogli znaleźć, niezależnie od tego, czy naprawdę ich potrzebowali. Gromadzenie jakichkolwiek rzeczy było lepsze niż przechowywanie papierków z astronomiczną liczbą zer. W pewnym momencie bochenek chleba kosztował 550 mln dol. zimbabweńskich. Pensje nauczycieli sięgały bilionów dol. miesięcznie, co jednak odpowiadało zaledwie 1 dol. amerykańskiemu dziennie. W szczytowym okresie za 1 dol. amerykańskiego trzeba było zapłacić 621 984 228 dol. zimbabweńskich. Pracodawcy z sektora publicznego nie mieli pieniędzy na wypłatę pensji swoim pracownikom, więc zamiast podnosić podatki, coraz szybciej drukowano pieniądze umożliwiające wypłatę zobowiązań. Rząd, próbując zahamować rosnące ceny dóbr, wprowadził kontrolę cen w prywatnych sklepach, co przyniosło niedobory i powstanie czarnego rynku. W 2009 r. Zimbabwe zrezygnowało z własnej waluty i pozwoliło ludziom używać w rozliczeniach zagranicznych środków płatniczych. Jak to się stało? Jak to możliwe, że zarówno państwo, jak i gospodarka przestały funkcjonować nawet na bardzo podstawowym poziomie? Zanim spróbujemy odpowiedzieć na tak postawione pytanie, przyjrzyjmy się najpierw samemu zjawisku inflacji. Wprowadzenie do inflacji Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób można mierzyć inflację Czym są koszty utrzymania i jak zmierzyć zmianę tego wskaźnika Jaka jest inflacja w Stanach Zjednoczonych i innych krajach świata Jakie są różnice zdań w kwestii inflacji występujące pomiędzy ekonomistami Jakie są ograniczenia podejścia polegającego na indeksowaniu różnych wskaźników ekonomicznych stopą inflacji Inflacja (ang. inflation ) to miara tempa wzrostu średniego poziomu cen w całej gospodarce. Termin ten nie odnosi się do zmiany cen względnych, które wpływają na relację kosztów zakupu różnych dóbr lub usług. Jeśli cena lodówek zmalała, a zmywarki podrożały (czyli za dwie zmywarki można teraz kupić trzy lodówki, a nie jak dotychczas tylko dwie), to samo w sobie nie oznacza jeszcze pojawienia się inflacji. Podobnie jak jednorazowy wzrost cen konkretnego dobra, choćby w wyniku wzrostu podatków nałożonych na jego zakup (np. wzrost akcyzy na papierosy). Inflacja oznacza natomiast, że rosną ceny większości (lub nawet wszystkich) dóbr wytwarzanych w gospodarce. W mikroekonomicznym modelu podaży i popytu analizowany jest jednorazowy wzrost cen, w wyniku którego nastąpiło przejście z jednego stanu równowagi do kolejnego. Natomiast makroekonomiczny termin inflacja odnosi się do tempa ciągłego wzrostu średniego poziomu cen na większości lub niemal wszystkich rynkach w gospodarce. W momencie, w którym średnia cena dóbr i usług przestaje rosnąć, zjawisko inflacji znika. Jeśli w dalszym ciągu nie masz pewności, że rozumiesz, czym jest inflacja, nie przejmuj się. Lektura niniejszego rozdziału na pewno wiele ci wyjaśni. Poza wszystkim inflacja (jej przyczyny, koszty, sposoby ograniczania) jest tym zjawiskiem ekonomicznym, które wśród zawodowych ekonomistów budzi najwięcej kontrowersji. Niniejszy rozdział rozpoczyna się od objaśnienia, w jaki sposób połączyć ceny poszczególnych towarów oferowanych do sprzedaży w danym kraju (czyli zbudować miarę wszystkich cen w gospodarce). To niezbędny krok, aby sprawdzić, w jakim tempie ten średni poziom cen się zmienia, czyli policzyć inflację. Następnie omówione zostaną zarówno historyczne, jak i współczesne doświadczenia z inflacją, tak w Stanach Zjednoczonych, jak i w innych krajach na świecie. W poprzednich rozdziałach podręcznika zdążyły się już pojawić uwagi, że przedstawione w nich wartości zostały skorygowane o inflację. W tym rozdziale nadszedł czas, aby pokazać, jak wykorzystać statystyki inflacji do urealnienia (czyli właśnie skorygowania o inflację) wartości różnych zmiennych ekonomicznych. Pozwoli to m.in. ocenić, jaka część wzrostu PKB w różnych okresach jest konsekwencją większej produkcji dóbr i usług (wzrost realny), a jaka wynika wyłącznie ze wzrostu cen tych dóbr i usług. Inflacja niesie ze sobą konsekwencje dla wszystkich podmiotów ekonomicznych w gospodarce: zwykłych ludzi i przedsiębiorstw, kredytodawców i kredytobiorców, pracowników najemnych, podatników i konsumentów. Rozdział wieńczy zatem dyskusja na temat wybranych niedoskonałości i ograniczeń wbudowanych w statystyki inflacji i zapowiedź analizy znajdujących się pod kontrolą państwa narzędzi umożliwiających ograniczanie inflacji, które zostaną omówione w kolejnych rozdziałach.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Pomiar inflacji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć roczną stopę inflacji Wyjaśniać, czym jest wskaźnik i okres bazowy oraz jak wykorzystywać te pojęcia do obliczeń całkowitej rocznej kwoty wydatków na zakup dóbr i usług Obliczyć stopę inflacji przy użyciu wskaźnika zmiany poziomu wydatków W czasie rozmów o inflacji, zarówno tej obecnej, jak i inflacji z końca lat 80. ubiegłego wieku, najczęściej pojawia się konkluzja, zgodnie z którą „kiedyś wszystko kosztowało mniej”. Jeszcze w kwietniu 2020 r. litr paliwa (dokładniej etyliny 95) można było nabyć za mniej niż 4 zł, a normalny bilet do kina za niecałe 20 zł (i to nie uwzględniając promocji). W Polsce proste, długookresowe porównania cen nie są możliwe. Po pierwsze dlatego, że w połowie lat 90. XX w. doszło do denominacji (czyli przeliczenia dotychczasowych cen na nowe w stosunku 10 000 : 1), ale także z uwagi na okres bardzo wysokiej inflacji z przełomu lat 80. i 90. XX w. Zresztą ceny właściwie wszystkich artykułów sprzedawanych w naszym kraju przed rozpoczęciem procesu transformacji nie były ustalane w drodze interakcji popytu i podaży, tylko znajdowały się pod kontrolą państwa. Musimy zatem posłużyć się danymi dla gospodarki amerykańskiej. porównuje poziom cen niektórych dóbr codziennego użytku z roku 1970 i 2021. Oczywiście w każdym kraju istnieją – niekiedy nawet bardzo duże – różnice w cenach podstawowych produktów. Łatwo się o tym przekonać w czasie podróży po Polsce, kiedy obserwuje się ceny paliw na stacjach benzynowych (różnice sięgają nawet kilkudziesięciu groszy na litrze). Nie inaczej jest w USA, w związku z tym przyjmijmy, że ceny przedstawione w są uśrednione dla całych Stanów Zjednoczonych. Po drugie, w ciągu ostatnich 50 lat konkretne produkty bardzo się zmieniły. Nowy samochód w 2021 r., wyposażony w urządzenia ograniczające emisję zanieczyszczeń do atmosfery, wyrafinowane systemy bezpieczeństwa i cyfrowe technologie sterowania silnikiem oraz umożliwiające komunikację internetową, jest nieporównanie bardziej zaawansowaną technologicznie i oszczędną (biorąc pod uwagę zużycie paliwa) maszyną niż typowe auto z lat 70. XX w. Dla jasności obrazu pomińmy jednak te szczegóły i skupmy się na podstawowej potrzebie, jaką zaspokaja każde dobro lub usługa, a tą w przypadku samochodu jest możliwość sprawnego przemieszczania się z jednego miejsca do drugiego. Patrząc na skalę wzrostu cen na przestrzeni ostatnich 50 lat w USA, musimy pamiętać, że ceny wołowiny, masła, paliwa i pozostałych artykułów zwiększały się ze względu na czynniki oddziałujące w skali całej gospodarki, a nie specyficzne dla któregokolwiek z cząstkowych rynków. Jeśli na początku 2023 r. inflacja w Polsce osiągnęła poziom ponad 18%, to ceny właściwie wszystkich dóbr i usług będą rosły, niezależnie od tego, jak kształtują się popyt i podaż na konkretnym rynku (tempo wzrostu cen poszczególnych dóbr i usług jest oczywiście zróżnicowane, podobnie jak zróżnicowane jest tempo wzrostu cen produktów wskazanych w poniższej tabeli). Na tym przecież polega fenomen inflacji, zjawisko to oznacza wzrost poziomu cen wszystkich (lub prawie wszystkich) towarów w gospodarce. W Stanach Zjednoczonych ze względu na inflację między rokiem 1972 a 2021 siła nabywcza 1 dolara z 2021 r. była mniej więcej taka sama, jak siła nabywcza 5 centów w roku 1972. Porównanie cen w Stanach Zjednoczonych, lata 1970 i 2021 (kwoty w dolarach) Artykuły 1970 2021 Funt (0,41 kg) mielonej wołowiny 0,66 5,96 Funt (0,41 kg) masła 0,87 3,50 Bilet do kina 1,55 13,70 Cena sprzedaży nowego domu (mediana) 22 000 408 800 Nowy samochód 3000 42 000 Galon (3,79 l) benzyny 0,36 3,32 Średnie płaca robotnika (na godzinę) 3,23 30,11 PKB per capita 5069 63 544 (Źródło: Spójrz na Bibliografię na końcu książki). Co więcej, inflacja wpływa nie tylko na ceny dóbr i usług, lecz również na płace i poziom dochodów. W przedostatnim wierszu wskazuje, że średnia płaca godzinowa amerykańskiego robotnika między rokiem 1970 a 2021 wzrosła prawie dziesięciokrotnie. Przeciętny pracownik zakładu produkcyjnego (fabryki) w 2021 r. jest wprawdzie lepiej wykształcony i bardziej wydajny niż przeciętny pracownik w roku 1970, ale przecież nie aż dziesięciokrotnie bardziej wydajny. PKB per capita (ang. GDP per capita ) znacznie wzrósł w latach 1970–2021, jednak czy przeciętny Amerykanin w ciągu zaledwie 51 lat stał się naprawdę ponad 12-krotnie lepiej sytuowany? To mało prawdopodobne. W nowoczesnej gospodarce wytwarzane są miliony dóbr i usług, których ceny wraz z fluktuacjami podaży i popytu nieustannie się zmieniają. Jak zatem uwzględnić te wszystkie zmiany w jednej wartości, którą określimy mianem stopy inflacji? Odpowiedź jest dość prosta i w sumie standardowa dla wielu podobnych problemów ekonomicznych: należy połączyć ceny różnych produktów w jeden uśredniony wskaźnik, który nazwiemy poziomem cen. Stopa inflacji to po prostu tempo zmian tego uśrednionego wskaźnika. Jedną sprawą jest sama koncepcja poziomu cen, którą stosunkowo łatwo zrozumieć, inną zaś praktyczny sposób obliczenia tego wskaźnika. Spróbujmy go zatem oszacować. Koszyk dóbr Aby obliczyć poziom cen, ekonomiści zaczynają od pojęcia koszyka dóbr i usług ( koszyka wydatków konsumenta ) (ang. basket of goods and services ), czyli zestawu produktów, które w konkretnej ilości lub liczbie nabywane są przez konsumentów w danym kraju. Następnym krokiem jest sprawdzenie, jak ceny tych dóbr i usług zmieniają się w czasie. Zastanawiając się, w jaki sposób połączyć ceny poszczególnych towarów w uśredniony wskaźnik, wiele osób uznaje, że wystarczy po prostu obliczyć średnią arytmetyczną cen wszystkich nabywanych produktów. Byłby to jednak błąd, ponieważ różne dobra i usługi mają różne znaczenie w koszyku wydatków konsumenta. Niektórych po prostu kupujemy więcej, a innych mniej. Zmiany cen towarów, na które ludzie wydają większą część swoich dochodów, będą miały większe znaczenie niż zmiany cen dóbr i usług, na które przeznaczana jest tylko niewielka ich część. Na przykład wzrost o 10% stawki czynszu za wynajem mieszkania w Polsce ma większe znaczenie dla większości ludzi niż to, że cena marchewki wzrośnie o 10%. Dzieje się tak dlatego, że przeciętna kwota czynszu za wynajem mieszkania na rynku wyniosła w Polsce w 2021 r. ponad 3600 zł, zaś na owoce i warzywa czteroosobowe gospodarstwo domowe wydawało średnio ok. 70 zł miesięcznie. Aby skonstruować uśrednioną miarę poziomu cen w gospodarce, ekonomiści obliczają średnią ważoną cen wszystkich pozycji w koszyku dóbr, przy czym wagi są oparte na rzeczywistym udziale wydatków na konkretne dobro w całości wydatków konsumentów. Poniższa poprowadzi cię przez etapy obliczania rocznej stopy inflacji na podstawie koszyka dóbr i usług zawierającego tylko trzy produkty. Obliczanie rocznej stopy inflacji Rozważmy prosty koszyk dóbr zawierający tylko trzy pozycje, przedstawiony w . Powiedzmy, że w danym miesiącu student wydaje pieniądze na 20 hamburgerów, jedno opakowanie tabletek przeciwbólowych i pięć filmów (pozostałe dni spędza w domu na utrzymaniu rodziców). W tabeli podano poziom cen tych dóbr w czterech kolejnych latach. Ceny niektórych towarów w koszyku wydatków naszego umownego konsumenta mogą rosnąć, podczas gdy inne spadają. W tym przykładzie cena tabletek przeciwbólowych nie zmienia się w ciągu czterech lat, natomiast ceny filmów rosną, a hamburgery zarówno drożeją, jak i tanieją. Tabela przedstawia koszt zakupu danego koszyka dóbr po cenach obowiązujących w danym roku. Studencki koszyk dóbr (kwoty w umownych jednostkach pieniężnych) Hamburger Tabletki przeciwbólowe Filmy Razem Stopa inflacji Liczba nabywanych dóbr 20 1 opakowanie 5 - - (Rok 1) Ceny 3,0 10,0 6,0 - - (Rok 1) Kwota wydatków 60,0 10,0 30,0 100,0 - (Rok 2) Ceny 3,2 10,0 6,5 - - (Rok 2) Kwota wydatków 64,0 10,0 32,5 106,5 6,5% (Rok 3) Ceny 3,1 10,0 7,0 - - (Rok 3) Kwota wydatków 62,0 10,0 35,0 107,0 0,5% (Rok 4) Ceny 3,5 10,0 7,5 - - (Rok 4) Kwota wydatków 70,0 10,0 37,5 117,5 9,8% Aby obliczyć roczną stopę inflacji w tym przykładzie: Krok 1. Znajdź procentową zmianę kosztu zakupu całego koszyka dóbr między dwoma punktami w czasie. Ogólne równanie na zmiany procentowe między dwoma latami, czy to w kontekście inflacji, czy w jakichkolwiek innych obliczeniach, to: Poziom w roku badanym − Poziom w roku poprzednim Poziom w roku poprzednim = Zmiana procentowa Krok 2. Między rokiem pierwszym a drugim całkowity koszt zakupu koszyka dóbr z wzrasta ze 100 do 106,50 jednostek pieniężnych. Zatem procentowa zmiana kosztu nabycia dóbr w zdefiniowanym koszyku w tym okresie, czyli stopa inflacji, wynosi: 106,50 − 100 100,0 = 0,065 = 6,5% Krok 3. Między rokiem drugim a trzecim całkowity kosztu zakupu studenckiego koszyka wzrasta ze 106,50 do 107 jednostek pieniężnych. Zatem stopa inflacji w tym okresie, ponownie obliczona za pomocą wzoru na zmianę procentową, wynosi w przybliżeniu: 107 − 106,50 106,50 = 0,0047 = 0,47% Krok 4. Pomiędzy rokiem trzecim a czwartym całkowity koszt zakupu dóbr z koszyka wzrasta ze 107 do 117,50 jednostek pieniężnych. Stopa inflacji wynosi zatem: 117,50 − 107 107 = 0,098 = 9,8% Powyższe obliczenia zmiany całkowitego kosztu zakupu towarów umieszczonych w hipotetycznym koszyku naszego studenta uwzględniają udział wydatków na każde dobro. Hamburgery są w tym przykładzie dobrem o cenie najniższej, a tabletki przeciwbólowe - najwyższej, ale jednocześnie student przeznacza na hamburgery ponad połowę całej kwoty swoich wydatków. Zmiany ceny hamburgerów ze względu na ten fakt będą miały znacznie większy wpływ na poziom jego wydatków niż zmiany ceny filmów czy stała cena opakowania tabletek przeciwbólowych. Wskaźniki zmiany poziomu wydatków Szacowanie stopy inflacji na podstawie cen dóbr wchodzących w skład koszyka konsumenta może być dość trudne i powodować powstanie niedokładności. Nawet w uproszczonym przykładzie z , gdzie mamy tylko trzy produkty o nierealistycznych cenach, stopa inflacji w roku trzecim i czwartym podana jest w zaokrągleniu. Gdyby lista produktów była znacznie dłuższa, a my użylibyśmy prawdziwych cen (które sprzedawcy uwielbiają ustalać na poziomie np. 9,99), to całkowita kwota wydana w ciągu roku mogłaby osiągnąć wartość 173 147,51 lub 275 654,92 jednostek pieniężnych. Aby uprościć obliczanie i interpretowanie inflacji dla bardziej dla bardziej realnych i złożonych koszyków dóbr, ekonomiści zazwyczaj podają poziom cen w każdym okresie w postaci wskaźnika (ang. index number ), a nie jako kwotę w jednostkach pieniężnych. Następnie te wskaźniki stworzone dla konkretnych produktów łączą w bardziej kompleksowe narzędzia, dzięki którym obliczanie stopy inflacji staje się prostsze. Aby policzyć wskaźnik (niezależnie od tego, zmianę którego z parametrów ekonomicznych będzie on ilustrował), należy w arbitralny sposób wybrać rok bazowy ( okres bazowy ) (ang. base year ) lub inny punkt w czasie, w stosunku do którego zmiany będą odnoszone. Dla roku bazowego wartość indeksu zawsze wynosi 100. Brzmi to być może nieco zawile, ale wbrew pozorom obliczenia nie są zbyt trudne. Powróćmy do naszego koszyka wydatków hipotetycznego studenta. W arbitralny sposób rok trzeci przyjmijmy za bazowy. Ponieważ całkowita kwota wydatków w tym okresie wynosi 107 dol., dzielimy tę kwotę przez siebie, czyli odnosimy wartość parametru w roku badanym do poziomu z roku bazowego (107 dol.). Jak widać, wartość wskaźnika, zgodnie z zapowiedzią, wynosi 1, czyli 100%. Następnie aby obliczyć wartości wskaźnika wydatków w innych latach, ponownie dzielimy kwoty wydatków w danym okresie wyrażone w dolarach przez poziom wydatków z roku bazowego (czyli trzeciego). Zauważmy, że wskaźniki nie mają jednostek i nie są denominowane w jednostkach pieniężnych, te się bowiem upraszczają. pokazuje sposób obliczenia wskaźników zmiany poziomu wydatków dla wszystkich czterech lat na podstawie danych umieszczonych w . Jeszcze raz należy podkreślić, że wskaźniki te pokazują zmianę poziomu wydatków w stosunku do roku bazowego, jakim jest rok trzeci. Niemniej możemy je wykorzystać do obliczenia stopy inflacji w konkretnym roku w taki sam sposób, w jaki wykorzystywaliśmy kwoty wydatków wyrażone w dolarach. A zatem roczna stopa inflacji w roku drugim wynosiłaby: 99,5 − 93,4 93,4 = 0,065 = 6,5% Jak widać, jest to ta sama wartość, którą uzyskaliśmy, mierząc inflację w oparciu o koszt nabycia hipotetycznego koszyka dóbr wyrażony w dolarach (jednostkach pieniężnych). Obliczanie wskaźników zmiany poziomu wydatków w stosunku do roku trzeciego, który jest traktowany jako bazowy Okres Wydatki ogółem (w jedn. pieniężnych) Wskaźnik zmiany poziomu wydatków (Rok 3 = 100) Stopa inflacji w danym roku (w stosunku do roku poprzedniego) 1 100 100 1,07 = 93,4 2 106,5 106,50 1,07 = 99,5 99,5 − 93,4 93,4 = 0,065 = 6,5% 3 107 107 1,07 = 100,0 100 − 99,5 99,5 = 0,005 = 0,5% 4 117,5 117,50 1,07 = 109,8 109,8 − 100 100 = 0,098 = 9,8% Jeśli stopa inflacji jest taka sama bez względu na to, czy obliczamy ją w oparciu o wartości bezwzględne, czy też wskaźniki, to po co komplikować sobie życie ich liczeniem? Zwróćmy uwagę na to, że wskaźniki pozwalają na stosunkowo łatwe oszacowanie przybliżonej stopy inflacji. Jeśli wartość wskaźnika zmiany poziomu wydatków w roku pierwszym odniesiona do roku trzeciego wynosi 93,4, zaś wartość analogicznego wskaźnika w roku drugim kształtuje się na poziomie 99,5, to łatwo policzyć, że stopa inflacji w roku drugim będzie się kształtować na poziomie ok. 6% (w rzeczywistości jest to oczywiście 6,5%). Dla kontrastu wyobraźmy sobie, że kwota wydatków w dwóch kolejnych latach wynosi odpowiednio 19 493,62 i 20 760,71 jednostek pieniężnych. Konia z rzędem temu, kto od razu zorientuje się, że różnica między tymi dwiema kwotami podzielona przez kwotę z okresu wcześniejszego wynosi ok. 6,5%. Te dwie liczby pozostają ze sobą w dokładnie tej samej proporcji jak 93,4 i 99,5. Jeśli zastanawiasz się teraz, dlaczego proste odejmowanie wartości wskaźników dostarcza nieprecyzyjnych danych na temat stopy inflacji, przeczytaj . Dlaczego nie wystarczy odjąć wartości wskaźników cen? Na początek ostrzeżenie: gdy wartość wskaźnika wydatków zmienia się z poziomu, powiedzmy, 107 do 110, stopa inflacji w okresie, dla którego policzono te wskaźniki, nie wynosi dokładnie 3%. Pamiętaj, że stopa inflacji nie jest obliczana przez odejmowanie wartości wskaźników, ale przez obliczenie zmiany procentowej. Stopę inflacji dla wskazanego okresu precyzyjnie obliczymy za pomocą następującej formuły matematycznej: (110 - 107) / 107 = 0,028 = 2,8%. Gdy wartość wskaźnika dla okresu, który traktujemy jako punkt odniesienia w obliczaniu stopy inflacji, jest zbliżona do 100, odejmowanie od siebie wartości wskaźników nie jest zbyt dużym uproszczeniem. Jednak jeśli zależy nam na precyzyjnym określeniu stopy inflacji (nawet do dziesiętnych wartości procenta), odejmowanie nie dostarczy właściwej odpowiedzi. Warto zapamiętać dwie istotne cechy wskaźników. Po pierwsze, nie są one wyrażone w jednostkach pieniężnych ani żadnych innych. Możemy je wykorzystać do obliczania stopy inflacji, natomiast wskaźniki nie są wyrażane w procentach. Odzwierciedlają one po prostu proporcję pomiędzy wartością danej zmiennej w okresie, który badamy, i okresie traktowanym jako bazowy. W ten sposób łatwo się zorientować, jaka jest skala zmiany wartości badanego parametru pomiędzy rokiem, który nas interesuje, i rokiem bazowym. Po drugie, wybór roku bazowego (czy też innego punktu w czasie) dla obliczania wartości wskaźnika (przypomnijmy, że ta wartość w roku bazowym zawsze wynosi 100) jest arbitralny. Okres bazowy wybieramy jako punkt wyjścia, od którego zaczynamy śledzić zmiany interesującego nas parametru (w tym przypadku cen). W oficjalnych statystykach dotyczących inflacji dość powszechne jest podejście, w którym określony rok jest traktowany jako bazowy przez kilka lat, a następnie dokonywana jest jego aktualizacja, tak aby punkt odniesienia nie był zbyt odległy od teraźniejszości. Jednak niezależnie od tego, który rok uznamy za bazowy, obliczając stopę inflacji w konkretnym okresie według wzoru zaprezentowanego powyżej, dostaniemy dokładnie tę samą wartość. Jeśli nie wierzysz, przeprowadź obliczenia stóp inflacji dla naszego hipotetycznego studenta, wyznaczając najpierw wskaźniki wzrostu jego wydatków, w taki jednak sposób, aby to rok pierwszy był rokiem bazowym. Wartość wskaźników będzie wówczas dokładnie równa kwocie wydatków wyrażonej w jednostkach pieniężnych, a stopa inflacji w roku drugim ponownie wyniesie 6,5%. Teraz, gdy rozumiemy już, w jaki sposób można wykorzystać wskaźniki do obliczania stóp inflacji, przejdziemy do pomiaru kosztów utrzymania. Obejrzyj to wideo z kreskówki Kacze opowieści , aby zobaczyć żartobliwą lekcję na temat inflacji. Key Concepts and Summary Ekonomiści mierzą inflację, czyli tempo wzrostu poziomu cen w gospodarce, używając koszyka dóbr i usług i obliczając, w jaki sposób całkowity koszt zakupu towarów z tego koszyka zmienia się w czasie. Poziom cen często wyrażany jest w formie wskaźnika, wyznaczanego jako relacja (iloraz) kosztu zakupu dóbr i usług składających się na koszyk zakupów konsumenta w okresie badanym i arbitralnie ustalonym okresie bazowym, pomnożona przez 100. Wartość wskaźnika w okresie bazowym zawsze wynosi 100. Stopę inflacji mierzymy jako procentową zmianę wyrażonych w jednostkach pieniężnych poziomów cen lub indeksów pomiędzy dwoma punktami w czasie. Self-Check Questions przedstawia ceny oraz ilość owoców, które typowy student kupował w latach 2001–2004. Oblicz łączną kwotę wydatków na taki koszyk zakupów. Ceny wyrażone są w umownych jednostkach pieniężnych (j.p.). Pozycja Ilość (2001) Cena (2001) Kwota wydatków (2002) Cena (2002) Kwota wydatków (2003) Cena (2003) Kwota wydatków (2004) Cena (2004) Kwota wydatków Jabłka (sztuki) 10 0,50 0,75 0,85 0,88 Banany (sztuki) 12 0,20 0,25 0,25 0,29 Winogrona (kilogramy) 2 0,65 0,70 0,90 0,95 Maliny (opakowania) 1 2,00 1,90 2,05 2,13 Razem Aby obliczyć wydatki na każdy rodzaj owoców w każdym roku, należy pomnożyć ilość zakupionych owoców przez ich cenę. 10 jabłek × 0,50 j.p. za sztukę = 5,00 j.p. wydanych na jabłka w 2001 r. 12 bananów × 0,20 j.p. za sztukę = 2,40 j.p. wydanych na banany w 2001 r. 2 kg winogron po 0,65 j.p. za kg = 1,30 j.p. wydanych na winogrona w 2001 r. 1 opakowanie malin za 2 j.p. = 2,00 j.p. wydane na maliny w 2001 r. Po zsumowaniu wydatków na każdy rodzaj owoców otrzymujemy łączne wydatki na zakup całego koszyka, które wynoszą 5,00 + 2,40 + 1,30 + 2,00 = 10,70 j.p. Ich poziom w każdym z czterech lat przedstawia poniższa tabela (wartość w j.p.): 2001 2002 2003 2004 10,70 13,80 15,35 16,31 Skonstruuj wskaźnik poziomu cen dla „koszyka owoców” w każdym roku, używając 2003 r. jako bazowego. Jeśli rok 2003 jest okresem bazowym, to wartość wskaźnika dla tego roku jest równa 100. Aby przekształcić koszt nabycia koszyka owoców w każdym roku wyrażony w jednostkach pieniężnych na wskaźnik, dzielimy kwotę wydatku z każdego roku przez 15,35 j.p., czyli kwotę wydatków w roku bazowym, a następnie mnożymy wynik przez 100. Wskaźniki cen dla każdego roku przedstawia poniższa tabela: 2001 2002 2003 2004 69,71 89,90 100,00 106,30 Zauważ, że w roku bazowym wskaźnik ma wartość 100, w dwóch kolejnych latach przed rokiem bazowym przyjmuje wartości mniejsze od 100, zaś w roku 2004 większą od 100. Oblicz stopę inflacji dla każdego roku w okresie 2001–2004, zakładając, że konsumenci wydają swoje dochody wyłącznie na owoce. Stopa inflacji jest obliczana jako procentowa zmiana wskaźnika cen w dwóch kolejnych latach (rok poprzedni = 100). Na przykład stopa inflacji w roku 2002 (która mierzy to, jak zmieniły się ceny w ciągu tego roku w porównaniu z cenami w roku 2001) wynosi (89,90 ­- 69,71) / 69,71 = 0,2896 = 28,96%. Stopy inflacji dla wszystkich analizowanych lat są przedstawione w ostatnim wierszu poniższej tabeli (wartości zostały wyrażone w j.p.). Pozycja Ilość (2001) Cena (2001) Kwota wydatków (2002) Cena (2002) Kwota wydatków (2003) Cena (2003) Kwota wydatków (2004) Cena (2004) Kwota wydatków Jabłka (sztuki) 10 0,50 5,00 0,75 7,50 0,85 8,50 0,88 8,80 Banany (sztuki) 12 0,20 2,40 0,25 3,00 0,25 3,00 0,29 3,48 Winogrona (kilogramy) 2 0,65 1,30 0,70 1,40 0,90 1,80 0,95 1,90 Maliny (opakowania) 1 2,00 2,00 1,90 1,90 2,05 2,05 2,13 2,13 Razem 10,70 13,80 15,35 16,31 Indeks 69,71 89,90 100,00 106,3 Stopa inflacji 28,96% 11,23% 6,3% Edyta mieszka w domu spokojnej starości, gdzie większość jej potrzeb jest zaspokojona bez konieczności ponoszenia dodatkowych wydatków, niemniej pozwala sobie również na ekstra zakupy. Na podstawie koszyka dóbr z odpowiedz, o ile procent wzrosły koszty utrzymania Edyty między okresem 1 a okresem 2. Wszystkie kwoty w tabeli zostały przedstawione w umownych jednostkach pieniężnych (j.p.). Pozycja Liczba Cena w okresie 1 Cena okresie 2 Prezenty dla wnucząt 12 50 60 Pizze w dostawie 24 15 16 Bluzki 6 60 50 Wakacyjne wycieczki 2 400 420 Zacznij od obliczenia łącznej kwoty wydatków Edyty w każdym okresie. Skorzystaj z poniższej tabeli, w której ceny i wartości zostały przedstawione w j.p. Pozycja Liczba Cena w okresie 1 Kwota wydatków w okresie 1 Cena w okresie 2 Kwota wydatków w okresie 2 Prezenty 12 50 600 60 720 Pizze 24 15 360 16 384 Bluzki 6 60 360 50 300 Wycieczki 2 400 800 420 840 Koszt całkowity 2120 2244 Wzrost łącznej kwoty wydatków Edyty w procentach obliczamy w następujący sposób: (2244 ­- 2120) / 2120 = 0,0585 = 5,85%. Review Questions W jaki sposób ekonomiści wykorzystują koszyk dóbr i usług do pomiaru poziomu cen? Dlaczego ekonomiści do mierzenia poziomu cen używają wskaźników, a nie wartości towarów wyrażonej w jednostkach pieniężnych? Jaka jest różnica między poziomem cen a stopą inflacji? Critical Thinking Question Stopy inflacji, jak większość statystyk, są miarami niedoskonałymi. Czy potrafisz wskazać kilka powodów, dla których stopa inflacji cen owoców nie opisuje w ścisły sposób wzrostu cen tych dóbr? Problems Wskaźnik reprezentujący poziom cen rośnie z poziomu 110 do 115 w pierwszym roku, a następnie z poziomu 115 do 120 w kolejnym. Skoro wartość wskaźnika co roku wzrasta o tę samą wartość (5), to czy taka jest właśnie stopa inflacji w każdym z dwóch kolejnych lat? Wyjaśnij swój sposób rozumowania. Łączny koszt zakupu pewnego koszyka dóbr w Wielkiej Brytanii w ciągu czterech lat wynosi odpowiednio: rok 1 = 940 funtów, rok 2 = 970 funtów, rok 3 = 1000 funtów i rok 4 = 1070 funtów. Oblicz dwa wskaźniki cen, pierwszy - używając roku 1 jako bazowego (wartość wskaźnika w tym roku równa się 100), a drugi, używając roku 4 jako bazowego (tym razem wartość wskaźnika dla roku 4 równa się 100). Następnie oblicz roczną stopę inflacji, wykorzystując pierwszy zestaw wskaźników. Czy gdybyś użył drugiego zestawu wskaźników, otrzymałbyś inną stopę inflacji? Jeśli nie jesteś pewien swojej odpowiedzi, wykonaj obliczenia. References Źródła dla : http://www.eia.gov/dnav/pet/pet_pri_gnd_a_epmr_pte_dpgal_w.htm http://data.bls.gov/cgi-bin/surveymost?ap http://www.bls.gov/ro3/apmw.htm http://www.autoblog.com/2014/03/12/who-can-afford-the-average-car-price-only-folks-in-washington/ https://www.census.gov/construction/nrs/pdf/uspricemon.pdf http://www.bls.gov/news.release/empsit.t24.htm http://variety.com/2015/film/news/movie-ticket-prices-increased-in-2014-1201409670/ US Inflation Calculator. \"Historical Inflation Rates: 1914-2013.\" Accessed March 4, 2015. http://www.usinflationcalculator.com/inflation/historical-inflation-rates/. rok bazowy (ang. ang. base year ) arbitralnie wybrany rok, do którego będziemy porównywać wartość badanej zmiennej (np. poziomu cen) w interesującym nas okresie; wartość wskaźnika w roku bazowym zawsze wynosi 100 okres bazowy zob. rok bazowy koszyk towarów i usług zob. koszyk dóbr i usług koszyk dóbr i usług (ang. basket of goods and services ) hipotetyczny zbiór stałej liczby lub ilości różnych dóbr i usług reprezentujący „typowy” zestaw zakupów konsumentów w danej gospodarce, używany jako podstawa do obliczania tempa zmian poziomu cen w czasie wskaźnik (ang. index number ) pomnożona przez 100 relacja (iloraz) wartości określonej zmiennej w okresie badanym i wartości tej samej zmiennej w okresie bazowym inflacja (ang. inflation ) tempo wzrostu średniego poziomu cen w gospodarce obliczanego na podstawie koszyka dóbr i usług typowego dla gospodarstw domowych w danym kraju", "section": "Pomiar inflacji", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak mierzyć zmianę kosztów utrzymania? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wykorzystać wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych do obliczania stopy inflacji Wskazać możliwe błędy popełniane przy szacowaniu stopy inflacji, jak również przedstawić sposoby ich unikania Odróżniać takie miary inflacji, jak: wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych, wskaźnik cen dóbr produkcyjnych i deflator PKB Najczęściej komentowaną miarą inflacji zarówno w USA, jak i w Polsce jest wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ( WCD ), Consumer Price Index ( CPI ). Statystycy z GUS obliczają ten parametr na podstawie badania cen towarów i usług konsumpcyjnych na rynku detalicznym, a także analizy budżetów gospodarstw domowych. Działanie to dostarcza danych o przeciętnych wydatkach na towary i usługi konsumpcyjne, które wykorzystywane są następnie do stworzenia systemu wag. (Kwota wydatków na żywność odniesiona do całości wydatków konsumentów pozwala stwierdzić, że udział wydatków na żywność stanowi np. 40% całości wydatków konsumentów). W ciągu ostatnich kilku lat statystycy amerykańscy zwrócili jednak uwagę na pewien subtelny problem. Zmiana całkowitego kosztu zakupu pewnego stałego koszyka (zestawu) dóbr i usług między dwoma punktami w czasie to nie do końca to samo, co zmiana kosztów utrzymania. Czym innym jest bowiem wydatkowanie środków na pewien stały koszyk dóbr i usług, a czym innym subiektywne poczucie zapewnienia sobie niezmiennego poziomu użyteczności lub inaczej mówiąc, satysfakcji związanej z konsumpcją dóbr i usług. Aby zrozumieć tę różnicę, wyobraź sobie, że w ciągu ostatnich dziesięciu lat koszt zakupu stałego koszyka dóbr wzrósł o 25%, podobnie jak twoje wynagrodzenie. Czy twój subiektywnie oceniany standard życia utrzymał się na stałym poziomie? To zależy od tego, czy w ciągu tych dziesięciu lat twój osobisty profil konsumpcji się zmienił, czy pozostał taki sam. Innymi słowy, czy twoje dochody były wydatkowane na dokładnie taki sam zestaw dóbr i usług, czy też nie. Jeśli koszyk zakupów uległ zmianie, to kalkulacja inflacji oparta na koszcie zakupu stałego zestawu dóbr może być błędną miarą zmiany twoich kosztów utrzymania. Pojawiają się tu dwie kwestie: efekt substytucji i efekt zmiany jakości i wprowadzania na rynek nowych produktów. Gdy relatywna cena jakiegoś dobra wzrasta, konsumenci zazwyczaj ograniczają jego zakupy, poszukując substytutów. I odwrotnie, gdy relatywna cena danego dobra spada, ludzie będą skłonni zwiększyć wolumen jego zakupów. Konsekwencją takiego dość oczywistego sposobu postępowania jest tendencja do ograniczania konsumpcji dóbr relatywnie drożejących i zwiększania konsumpcji dóbr i usług, których relatywna cena maleje. Tym samym udział takich produktów powinien odpowiednio maleć i rosnąć w koszyku wydatków konsumentów wykorzystywanym do obliczania stopy inflacji. Rozważmy np. wzrost ceny brzoskwiń o 20 zł za kilogram (przyjmijmy, że oznacza to wzrost ceny o 150%, podczas gdy inne owoce zdrożały przeciętnie tylko o 5%; takie zjawisko ekonomiści określają właśnie jako względną zmianę cen). Gdyby konsumenci bardzo niechętnie rezygnowali z zakupu brzoskwiń (popyt na te owoce był nieelastyczny), to efektem byłby duży wzrost cen żywności dla konsumentów. Możliwe jednak, że zdecydowanej większości ludzi jest całkowicie obojętne, czy jedzą brzoskwinie, czy też jabłka lub śliwki. Jeśli ceny brzoskwiń wzrosną, konsumenci bez poczucia utraty użyteczności przerzucą wydatki na inne owoce, a średnia cena żywności zmieni się tylko nieznacznie lub nie zmieni się wcale. Stały i niezmienny koszyk dóbr zakłada, że niezależnie od zmian cen konsumenci są skazani na kupowanie dokładnie tych samych dóbr w dokładnie tej samej ilości lub liczbie, co nie jest założeniem realistycznym. Tak więc zlekceważenie efektu substytucji (ang. substitution bias ) skutkuje wzrostem kosztu nabycia stałego w czasie koszyka dóbr i oznacza zawyżanie kosztów życia konsumenta, ponieważ nie bierze pod uwagę tego, że większość ludzi będzie ograniczać konsumpcję dóbr, których relatywne ceny wzrosły, na korzyść tych, które podrożały nieznacznie lub ich cena w ogóle się nie zmieniła. Drugą komplikacją związaną z przyjęciem założenia o stałości konstrukcji koszyka dóbr i usług wykorzystywanego do obliczania stopy inflacji jest sposób, w jaki zostanie uwzględniona poprawa jakości kupowanych dóbr lub wprowadzenie na rynek nowych produktów służących zaspokajaniu potrzeb konsumentów. Zastanówmy się przykładowo, jak potraktować jednoczesną zmianę składu standardowego opakowania płatków zbożowych (teraz zawierają one, powiedzmy, 12 witamin i innych mikroelementów) i podwyżkę jego ceny o 5%. Nie można uznać tej podwyżki wyłącznie za efekt inflacji, bo jakość płatków poprawiła się (lub przynajmniej zmieniła). Najlepiej byłoby, gdyby udało się zdezagregować tę podwyżkę i ocenić, jaka część wzrostu ceny wynika z poprawy jakości, a jaka jest po prostu wynikiem zwiększenia ceny przez producenta. Statystycy z GUS odpowiedzialni za obliczanie stopy inflacji muszą radzić sobie z taki wyzwaniami, polegającymi na uwzględnianiu zmian jakości dóbr i usług wchodzących w skład koszyka inflacyjnego. Odwiedź tę stronę , aby zobaczyć ceny samochodów Forda w latach 1909–1917. Zwróć uwagę, jak kwoty te mają się do cen sprzedaży współczesnych modeli. O nowym produkcie możemy myśleć jako o wyjątkowym polepszeniu jakości – od czegoś, co nie istniało do czegoś, co jest. Jednak koszyk dóbr zdefiniowany w przeszłości z oczywistych względów nie może zawierać w swoim składzie dóbr, o których 10 czy 15 lat temu konsumenci nie mieli nawet pojęcia. Koszyk dóbr i usług służący jako podstawa do obliczania wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych jest oczywiście rewidowany i aktualizowany z biegiem czasu, więc nowe produkty są do niego stopniowo włączane. Jednak proces ten zajmuje określoną liczbę lat. Na przykład klimatyzatory dla odbiorców indywidualnych były dość powszechnie dostępne w USA na początku lat 50. ub. wieku, ale do koszyka inflacyjnego trafiły dopiero w 1964 r. Magnetowidy i komputery osobiste były dostępne już pod koniec lat 70. i powszechnie sprzedawane na początku lat 80. XX w., ale nie weszły w skład koszyka dóbr aż do roku 1987. Do 1996 r. w Stanach Zjednoczonych było już ponad 40 mln abonentów telefonów komórkowych, a mimo to komórki wciąż nie trafiły do koszyka inflacyjnego. Na rynku ciągle pojawiają się przełomowe produkty (smartfony, konsole do gier, opaski mierzące aktywność sportową), ale konstrukcja koszyka będącego podstawą obliczania wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych zmienia się ze znacznym opóźnieniem w stosunku do ich debiutu rynkowego. Pojawienie się na rynku nowych produktów generuje problemy dla dokładnego pomiaru inflacji. Decyzja o zakupie innowacyjnych dóbr i usług jest konsekwencją oceny ich użyteczności. Jednostka pieniężna (złoty lub dolar) wydana na nowy produkt zazwyczaj dostarcza wyższej użyteczności niż ta sama jednostka, która została przeznaczona na zakupu dóbr z długą historią sprzedaży. W momencie rynkowego debiutu smartfony były znacznie droższe niż dotychczasowe modele telefonów komórkowych, jednak oferowały też nieporównywalny zakres funkcji i de facto zastępowały nie tylko telefon, ale też odtwarzacz muzyki, aparat fotograficzny i do pewnego stopnia przenośną konsolę do gier. Jeśli mierzymy tempo wzrostu cen, wykorzystując koszyk, w skład którego nie wchodzą nowe produkty, to ignorujemy zmianę kosztów utrzymania niezmiennego standardu życia lub inaczej użyteczności. Ponadto cena nowego dobra jest zwykle wyższa w momencie wprowadzania go na rynek, a następnie spada z czasem. Jeżeli nowy produkt zostanie ujęty w koszyku inflacyjnym po kilku latach od rynkowego debiutu, to do tego czasu jego cena będzie już niższa, a miara inflacji, którą zastosujemy, całkowicie pominie ten spadek cen, zawyżając stopę inflacji w analizowanym okresie. Biorąc pod uwagę te argumenty, zlekceważenie kwestii poprawy jakości i wprowadzania na rynek nowych dóbr (ang. quality/new goods bias ) oznacza, że pomiar inflacji zawyża koszty utrzymania stałego standardu życia konsumentów, ponieważ pomija fakt, iż nowe lub ulepszone produkty w stały sposób ów standard podnoszą. Poniższa jest obowiązkową lekturą dla każdego, kto chce się dowiedzieć, w jaki sposób w Polsce konstruowany i obliczany jest wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych. W jaki sposób polscy statystycy tworzą wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych? Wskaźnik cen konstruowany jest w oparciu o wiele założeń. Niezbędne są tu dwa źródła danych: będące podstawą budowy systemów wag wydatki gospodarstw domowych na zakup towarów i usług konsumpcyjnych, które pochodzą z badania budżetów gospodarstw domowych, oraz poziomy cen towarów i usług konsumpcyjnych notowane przez ankieterów urzędów statystycznych bezpośrednio w punktach sprzedaży detalicznej, zbierane przez Internet lub pozyskiwane bezpośrednio od przedsiębiorstw (np. sieci handlowych), z ich systemów informatycznych. Analiza cen prowadzona jest aktualnie w 207 tzw. rejonach badania na terenie kraju, a ich lista podlega corocznej weryfikacji. Rejonem badania jest miasto lub, w przypadku dużych ośrodków, jego część. Na przykład Warszawa podzielona jest na sześć rejonów, a Łódź na dwa. Liczba miast, w których są prowadzone notowania cen, wynosi 194. We wszystkich rejonach badania ustala się ujednoliconą listę reprezentantów produktów i nie ulega ona zmianie przez cały rok badania. Lista zawiera dwa rodzaje reprezentantów: produkty opisane bardzo dokładnie, z podaniem konkretnych parametrów ściśle określających ich cechy, jak również artykuły stanowiące wąskie grupy asortymentowe, reprezentujące ubiory, bieliznę, obuwie itp. Reprezentantami objętymi badaniem cen detalicznych są towary nabywane często, np.: pieczywo, mięso, mleko, sery, warzywa, owoce, gazety, środki do mycia, prania i czyszczenia, oraz dobra trwałego użytkowania, kupowane rzadziej, w tym m.in.: meble, sprzęt gospodarstwa domowego, sprzęt radiowo-telewizyjny i komputerowy. Badanie cen uwzględnia opłaty ponoszone przez gospodarstwa domowe systematycznie, np. związane z użytkowaniem mieszkania, korzystaniem z nośników energii, komunikacji miejskiej, a także obejmuje usługi kupowane rzadziej, np. turystyczne, w zakresie konserwacji i remontu mieszkania i inne. Lista reprezentantów wykorzystywana do obliczenia wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych uwzględnia wyłącznie towary i usługi konsumpcyjne. Wskaźnik cen konsumpcyjnych nie obejmuje (i nigdy nie obejmował) towarów i usług niekonsumpcyjnych, lokomotyw, szyn itp. Głównym źródłem danych o rozchodach (wydatkach) każdego badanego gospodarstwa domowego, które to dane są wykorzystywane do opracowania systemu wag, jest prowadzona przez nie „książeczka budżetowa” (w każdym miesiącu badanych jest ok. 3,1 tys. gospodarstw domowych) w formie papierowej lub elektronicznej przez miesiąc oraz papierowe paragony dostarczane ankieterowi przez gospodarstwa domowe prowadzące książeczkę. Książeczkę budżetową w formie papierowej wypełnia ok. 40% badanych gospodarstw domowych, w formie elektronicznej ok. 2%, zaś ok. 58% gospodarstw przekazuje informacje o swoich wydatkach na konkretne towary i usługi konsumpcyjne w postaci paragonów. Dodatkowym źródłem jest kwestionariusz „Karta statystyczna gospodarstwa domowego” (ujmuje wydatki związane z użytkowaniem mieszkania lub domu). Statystycy dzielą wydatki konsumpcyjne na 13 głównych grup (widocznych poniżej). Koszyk dóbr w CPI składa się ostatecznie z ok. 1,5 tys. produktów. (Źródło: https://stat.gov.pl/dla-mediow/komunikaty-prasowe/wskaznik-cen-towarow-i-uslug-konsumpcyjnych-pot-inflacja,100,1.html). Trzynaście głównych kategorii we wskaźniku cen towarów i usług konsumpcyjnych. Dysponując danymi na temat cen towarów i usług konsumpcyjnych oraz struktury wydatków gospodarstw domowych, statystycy obliczają wskaźnik ilustrujący tempo zmian poziomu cen wszystkich dóbr i usług, na które przeciętne gospodarstwo domowe wydaje swoje dochody. Wagi kategorii produktów stosowane przy obliczaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (rok 2021) Z podanych 13 kategorii wykorzystanych do obliczania wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych największy udział mają wydatki na żywność i napoje bezalkoholowe (26,5%). Następną kategorią są wydatki na użytkowanie mieszkania lub domu (ponad 19%). Najmniej wydajemy na edukację (1,2%) oraz restauracje i hotele (4,2%). (Źródło: https://stat.gov.pl). Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) a inflacja bazowa Wyobraź sobie, że podróżujesz w interesach po kraju (rozwożąc towar lub przeprowadzając szkolenia w oddziałach terenowych). Prawdopodobnie ważne byłyby wówczas dla ciebie takie kwestie, jak ceny dostępnych w trasie posiłków i noclegów. Jednak szef twojej firmy może mieć inne priorytety. Zależy mu przede wszystkim na tym, abyś dotarł punktualnie w każde miejsce, które masz odwiedzić, w mniejszym stopniu zaś interesuje się tym, co jesz i gdzie nocujesz, o ile nie przekroczysz limitu wydatków, czyli tzw. diet. Innymi słowy, twój szef zwracałby uwagę na wyniki przedsiębiorstwa, jednocześnie ignorując elementy, które wprawdzie są ważne dla ciebie, ale dla wyniku finansowego firmy nieistotne. W pewnym sensie z podobną sytuacją mamy do czynienia w odniesieniu do miar inflacji. Jak już wiemy, wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych mierzy zmiany cen artykułów kupowanych przez gospodarstwa domowe. Ceny te mogą jednak podlegać daleko idącym zmianom, m.in. na skutek wahań sezonowych. Aby łatwiej sprawdzić, co się dzieje z inflacją, i tym samym oczyścić ją z wpływu czynników sezonowych, ekonomiści obliczają wskaźnik inflacji bazowej (ang. core inflation index ), wyłączając z CPI ceny tych dóbr i usług, które zmieniają się sezonowo lub takie, które znajdują się pod silnym wpływem czynników globalnych. Przykładami towarów, których nie uwzględnia się przy obliczaniu inflacji bazowej, są energia i żywność, ponieważ ich ceny mogą zmieniać się ze względu na czynniki sezonowe lub zdarzenia na świecie, które są poza kontrolą zmiennych krajowych. W Polsce ceny warzyw i owoców znacznie maleją w czerwcu, lipcu i sierpniu, co jest związane z okresem wegetacji roślin w naszym kraju. Dodajmy do tego obrazu gwałtowne zmiany (niestety najczęściej podwyżki) cen ropy naftowej i gazu na giełdach światowych spowodowane sytuacją międzynarodową lub wojnami, kryzysami i klęskami żywiołowymi w państwach będących największymi eksporterami tych surowców. W takim przypadku CPI zarejestrowałoby zmianę związaną z kosztami utrzymania dla gospodarstw domowych, ale wskaźnik inflacji bazowej pozostałby bez zmian. Z uwagi na to, że zmiany inflacji pociągają za sobą decyzje banków centralnych o wysokości stóp procentowych, istotne jest, aby odróżnić zdarzenia lokalne, na które polityka banku centralnego ma wpływ, od tych, które są wobec takich decyzji autonomiczne. Były przewodniczący Banku Rezerwy Federalnej (czyli amerykańskiego banku centralnego) Ben Bernanke w 1999 r. powiedział o wskaźniku inflacji bazowej, że „stanowi on lepszą wskazówkę dla polityki monetarnej niż inne instrumenty, ponieważ mierzy długookresowe trendy w zakresie inflacji, a nie przejściowe szoki wpływające na chwilową zmianę cen”. Bernanke zauważył również, że inflacja bazowa pomaga zrozumieć, dlaczego Rezerwa Federalna nie musi reagować na każde zdarzenie w gospodarce mające wpływ na wysokość inflacji, ponieważ niektóre zmiany cen są przejściowe i nie wynikają ze strukturalnych trendów w gospodarce. Podsumowując, zarówno wskaźnik towarów i usług konsumpcyjnych, jak i wskaźnik inflacji bazowej są ważne, ale służą potrzebom różnych odbiorców. CPI pomaga gospodarstwom domowym obserwować zmianę kosztu nabycia pewnego koszyka dóbr i usług w kolejnych miesiącach, podczas gdy wskaźnik inflacji bazowej jest instrumentem, na podstawie którego dokonywane są ważne zmiany w polityce monetarnej każdego kraju. Praktyczne sposoby ograniczenia negatywnych skutków efektu substytucji i poprawy jakości dóbr dla obliczania stopy inflacji Do końca XX w. w Stanach Zjednoczonych próbowano na różne sposoby poradzić sobie z efektem substytucji dóbr, posługując się dość złożonymi obliczeniami. Starano się również zwiększyć częstotliwość zmian koszyka inflacyjnego, tak aby szybciej włączać do niego nowe i ulepszone towary. Dla niektórych produktów przeprowadzano badania, próbując w jakiś obiektywny sposób zmierzyć poprawę ich jakości. Na przykład dla komputerów takie badanie może próbować zmierzyć zmiany szybkości procesora, dostępnej pamięci, przekątnej monitora i innych cech produktu, a następnie obliczyć komponent zmiany ceny wynikający ze zmiany cech produktu. Jednak te korekty z samej swej natury były niedoskonałe, a konkretny sposób ich przeprowadzania stanowił często źródło kontrowersji wśród ekonomistów. Wraz z początkiem XXI w. próby te zostały znacznie ograniczone. Od tego momentu amerykańskie CPI prawdopodobnie zawyża prawdziwy odczyt inflacji, ale w zgodnej opinii ekonomistów o wartość nie większą niż ok. 0,5% rocznie. W czasie jednego lub kilku lat nie jest to dużo. W ciągu dekady lub dwóch nawet 0,5 punktu procentowego różnicy w ciągu roku przekłada się na znaczne różnice. Podczas mierzenia inflacji (i innych zjawisk ekonomicznych) pojawia się potrzeba zawarcia kompromisu między prostotą a interpretacją. Jeśli obliczamy stopę inflacji za pomocą koszyka dóbr, który jest stały i niezmienny, wtedy sam proces jest łatwy i zrozumiały nawet dla laików. Pojawią się jednak problemy związane z pomijaniem substytucji dóbr, zmianą ich jakości oraz wprowadzaniem na rynek nowych produktów. Z drugiej strony, jeśli będziemy chcieli uwzględnić wszystkie czynniki wpływające na percepcję standardu życia gospodarstw domowych i ich możliwą do uzyskania w drodze zakupów użyteczność, proces szacowania stopy inflacji znacznie się skomplikuje. Dodatkowe miary inflacji: wskaźnik cen dóbr produkcyjnych (PPI) i deflator PKB Koszyk dóbr, na którym opiera się CPI, reprezentuje przeciętną hipotetyczną konsumpcję gospodarstwa domowego w danym kraju, co oznacza, że nie oddaje on dokładnie osobistych doświadczeń każdego człowieka. Jeśli celem jest obliczenie średniego poziomu inflacji, takie podejście sprawdza się doskonale. Co jednak, jeśli interesuje nas inflacja odczuwana przez pewną grupę, np. osoby starsze, ubogie, gospodarstwa domowe z jedną osobą dorosłą lub przedstawicieli mniejszości etnicznych? W takich sytuacjach indeks cen oparty na sile nabywczej przeciętnego konsumenta nie jest zapewne miarą optymalną. Problem ten ma proste rozwiązanie. Jeśli CPI nie służy dobrze określonemu celowi, należy wymyślić inną miarę, w oparciu o koszyk dóbr odpowiedni dla interesującej nas grupy. GUS szacuje np. udział wydatków na przedstawione wyżej kategorie produktów oddzielnie dla gospodarstw domowych pracowników, rolników, osób pracujących na własny rachunek (przedsiębiorców), a także emerytów i rencistów. O ile udział wydatków na kategorię „zdrowie” wynosi w Polsce przeciętnie 5,6%, to w gospodarstwach domowych rolników jest to tylko 4,1%, zaś w grupie emerytów aż 8,7%. Przedsiębiorcy wydają z kolei 6,1% całości swoich wydatków na kategorię „restauracje i hotele”, tymczasem emeryci tylko 2,6% (średnia to 4,1%). Można też obliczać wskaźniki inflacji, które nie bazują na koszykach dóbr konsumpcyjnych. Na przykład wskaźnik cen dóbr produkcyjnych (ang. Producers Price Index (PPI) ) jest skonstruowany w oparciu o ceny płacone za dobra i usługi stanowiące nakłady w procesie produkcyjnym (to w tym wskaźniku uwzględnianie są ceny lokomotyw, szyn, stężonego kwasu siarkowego, prętów stalowych, blachy walcowanej itd.). Możemy go podzielić na wskaźniki cen dla różnych gałęzi przemysłu, towarów i etapów przetwarzania (wyroby gotowe, półprodukty lub surowce na potrzeby dalszej produkcji). Deflator PKB (ang. GDP deflator ) to z kolei wskaźnik cen, który zawiera wszystkie składniki PKB (czyli konsumpcję powiększoną o inwestycje, wydatki rządu na zakup dóbr i usług oraz eksport pomniejszony o import). W przeciwieństwie do CPI deflator nie opiera się na stałym koszyku dóbr, ale niesie ze sobą informację, ile wart byłby PKB w danym roku, gdyby przeliczyć go po cenach z arbitralnie wybranego roku bazowego. Jakie jest zatem najlepsze narzędzie służące do pomiaru dynamiki wzrostu cen? Najdokładniejszą (choć nie zawsze optymalną) miarą inflacji jest deflator PKB, ponieważ opiera się on na cenach wszystkich wyprodukowanych w danej gospodarce dóbr i usług. Nie jest to jednak dobry miernik kosztów utrzymania gospodarstw domowych, bo zawiera ceny wielu produktów, których zwykli ludzie nie kupują. Jeśli ktoś chciałby uzyskać najbardziej dokładny pomiar inflacji odczuwanej przez gospodarstwa domowe, powinien użyć wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, ponieważ obejmuje on tylko ceny artykułów kupowanych przez zwykłych ludzi. Dlatego ekonomiści czasami odnoszą się do CPI jako do wskaźnika kosztów utrzymania. Amerykańskie Bureau of Labor Statistics na swojej stronie internetowej podkreśla, że: „wskazanie «najlepszej» miary inflacji jest zawsze uzależnione od sposobu, w jaki chcemy wykorzystać pozyskane dane”. Key Concepts and Summary Pomiar poziomu cen za pomocą stałego koszyka dóbr zawsze będzie obarczony dwoma ograniczeniami. Pierwsze z nich związane jest z efektem substytucji wskazującym na możliwość zastępowania dóbr ujętych w takim koszyku, jeśli ich cena w ponadprzeciętny sposób rośnie, przez takie, które drożeją wolniej lub ich cena w ogóle się nie zmienia. Drugie ograniczenie związane jest z pomijaniem efektu wzrostu jakości dóbr uwzględnianych w koszyku i wprowadzania na rynek nowych towarów, które chociaż nabywane przez konsumentów, w składzie koszyka nie są uwzględnione. Ograniczenia te mogą być do pewnego stopnia zredukowane, np. poprzez zmianę składu koszyka inflacyjnego w czasie, ale nie da się ich w pełni wykluczyć. Miarą inflacji, która cieszy się największym zainteresowaniem opinii publicznej, jest wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI), który mierzy zmiany cen dóbr nabywanych przez przeciętnego konsumenta. Wskaźnik inflacji bazowej obliczamy, wyłączając z CPI dobra, których ceny zmieniają się w sposób sezonowy (żywność), lub takie, których ceny znajdują się pod wpływem czynników globalnych (ropa naftowa i paliwa silnikowe). Niektóre miary inflacji nie są oparte na koszykach dóbr konsumpcyjnych. Deflator PKB pokazuje zmianę cen tworzących ten parametr wszystkich dóbr i usług. Z kolei wskaźnik cen dóbr produkcyjnych (PPI) bazuje na cenach dóbr i usług stanowiących nakłady w procesie produkcyjnym. Self-Check Questions W wprowadziliśmy szereg różnych miar inflacji. Której z nich najlepiej użyć, aby odnieść swoje wynagrodzenie do inflacji? Ponieważ wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych mierzy ceny dóbr i usług kupowanych przez typowego konsumenta, jest najlepszą miarą inflacji dotykającej zwykłych ludzi. Z tego właśnie powodu CPI byłby najlepszym wskaźnikiem do wykorzystania w celu wskazanym w pytaniu. Wskaźnik cen dóbr i usług konsumpcyjnych CPI nie uwzględnia efektu substytucji ani zmiany jakości dóbr oraz wprowadzania do sprzedaży nowych towarów. Czy wskaźnik cen dóbr produkcyjnych (PPI) i deflator PKB również podlegają tym ograniczeniom? Uzasadnij swoją odpowiedź. PPI podlega tym samym ograniczeniem, co CPI, i z tych samych powodów. Deflator PKB uwzględnia ceny wszystkich dóbr i usług, które zostały wyprodukowane w danym roku, więc te kwestie go nie dotyczą. To jest przewaga używania deflatora PKB nad wskaźnikiem cen dóbr i usług konsumpcyjnych. Review Questions Wyjaśnij, dlaczego w sytuacji, gdy obliczamy stopę inflacji w oparciu o stały koszyk dóbr, pojawia się efekt substytucji. Wyjaśnij, dlaczego w sytuacji, gdy obliczamy stopę inflacji w oparciu o stały koszyk dóbr, pojawia się efekt poprawy jakości i wprowadzania na rynek nowych dóbr. Critical Thinking Question Biorąc pod uwagę deficyt Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS), niektórzy ekonomiści twierdzą, że waloryzując wysokość świadczenia emerytalnego o inflację z wykorzystaniem wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI), w istocie zwiększamy wartość emerytur, a nie rekompensujemy utratę ich realnej wartości wskutek inflacji. Spróbuj objaśnić ich sposób rozumowania. Czy zgadzasz się z takim poglądem? Dlaczego deflator PKB nie jest dokładną miarą inflacji w odniesieniu do gospodarstw domowych? Wyobraź sobie, że GUS, który oblicza stopę inflacji, aktualizował dotychczas podstawowy koszyk dóbr raz na dziesięć lat, ale teraz zdecydował się robić to raz na pięć lat. Jak ta zmiana wpłynie na siłę efektu substytucji i zmiany jakości dóbr oraz wprowadzania na rynek nowych produktów? Opisz dowolną sytuację mogącą wystąpić w sektorze publicznym lub prywatnym, w której wykorzystanie wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) do przeliczenia wartości nominalnej na realną byłoby lepsze niż użycie deflatora PKB. Opisz dowolną sytuację mogącą wystąpić w sektorze publicznym lub prywatnym, w której wykorzystanie deflatora PKB do przeliczenia wartości nominalnej na realną byłoby lepsze niż użycie wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). References Bernhard, Kent. “Pump Prices Jump Across U.S. after Katrina.” NBC News , September 1, 2005. http://www.nbcnews.com/id/9146363/ns/business-local_business/t/pump-prices-jump-across-us-after-katrina/#.U00kRfk7um4. Wynne, Mark A. “Core Inflation, A Review of Some Conceptual Issues.” Federal Reserve Bank of St. Louis . p. 209. Accessed April 14, 2014. http://research.stlouisfed.org/publications/review/08/05/part2/Wynne.pdf Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) (ang. Consumer Price Index (CPI) ) miara inflacji, którą statystycy obliczają na podstawie poziomu cen dóbr i usług z ustalonego koszyka produktów reprezentującego zakupy przeciętnego konsumenta Wskaźnik inflacji bazowej (ang. core inflation index ) miara inflacji obliczana zazwyczaj poprzez wyłączenie z CPI cen pewnych dóbr, takich jak żywność i energia, które zmieniają się sezonowo lub znajdują się pod silnym wpływem czynników globalnych Deflator PKB (ang. GDP deflator ) miara inflacji oparta na cenach wszystkich składników PKB, obliczana dzięki ilorazowi nominalnego i realnego (przeliczonego na ceny z arbitralnie wybranego roku bazowego) PKB. Wskaźnik cen dóbr produkcyjnych (ang. Producers Price Index (PPI) ) miara inflacji oparta na cenach dóbr i usług stanowiących nakłady w procesie produkcyjnym efekt poprawy jakości i wprowadzania na rynek nowych dóbr (ang. quality/new goods bias ) występująca przy obliczaniu stopy inflacji przy użyciu stałego koszyka dóbr i usług tendencja do zawyżania prawdziwego kosztu utrzymania, wynikająca z faktu, że stały koszyk nie uwzględnia poprawy jakości istniejących na rynku towarów lub wyprodukowania nowych, które lepiej zaspokajają potrzeby konsumentów efekt substytucji (ang. substitution bias ) występująca przy obliczaniu stopy inflacji przy użyciu stałego koszyka dóbr i usług tendencja do zawyżania prawdziwego kosztu utrzymania, wynikająca z nieuwzględniania faktu, że konsument może zastąpić towary, których relatywne ceny znacznie wzrosły, innymi, które zdrożały w mniejszym stopniu lub w ogóle nie zmieniły ceny błąd substytucji zob. efekt substytucji", "section": "Jak mierzyć zmianę kosztów utrzymania?", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zmiany inflacji na świecie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić zmienność inflacji mierzoną wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) w Stanach Zjednoczonych Ocenić zmienność inflacji mierzonej tym samym wskaźnikiem w wymiarze międzynarodowym W ciągu ostatnich 30 lat (dokładniej: do roku 2020) inflacja w gospodarce amerykańskiej była stosunkowo niska, a zmiana wartości wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych zazwyczaj kształtowała się w przedziale od 2% do 4% rocznie. W XX w. wystąpiło jednak kilka okresów, w których roczna stopa inflacji mierzona wskaźnikiem CPI przekraczała poziom 10%. W latach 2021 i 2022 stopa inflacji znacząco wzrosła w stosunku do średniego poziomu z poprzedniej dekady (odpowiednio: 7% w roku 2021 i 6,5% w 2022), co nie zmienia jednak faktu, że wartość wskaźników nigdy nawet nie zbliżyła się do wielkości, która mogłaby oznaczać hiperinflację. Zmienność inflacji CPI w gospodarce amerykańskiej na panelu (a) pokazuje historyczne poziomy cen wykorzystywane do obliczania wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, począwszy od roku 1947. Okres bazowy, dla którego wartość wskaźnika CPI przyjmuje poziom 100, to średnia dla lat 1982–1984. Natomiast panel (b) wskazuje roczną stopę inflacji, czyli wyrażone w procentach zmiany wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w ujęciu rok do roku. Poziom cen i roczna stopa inflacji w USA w latach 1947-2020 Na panelu (a) pokazany jest kierunek zmian poziomu cen w USA w latach 1947–2020. Wartość dla roku 1947 wynosi 22 (w latach 1982–1984 jest równy 100). Następnie wzrasta stopniowo do roku 1973, a później już szybko rośnie aż do 1981 r. W ciągu kolejnych 40 lat wzrost poziomu cen jest ponownie stosunkowo umiarkowany, osiągając poziom 260 w roku 2020. Na panelu (b) mamy z kolei zaznaczone roczne stopy inflacji w USA w niemal tym samym okresie (1948–2020). W 1948 r. stopa inflacji kształtowała się na poziomie blisko 8%, po czym okresowo spadała i rosła, z najwyższymi wartościami w latach 70. XX w. Inflacja mierzona wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych odzwierciedla roczną zmianę procentową kosztu nabycia – zdefiniowanego dla przeciętnego konsumenta – koszyka dóbr i usług, którego skład może być stały lub zmieniany w określonych interwałach czasowych. Dwie pierwsze fale inflacji w gospodarce amerykańskiej w XX w. (nie zostały zilustrowane na wykresie) to lata tuż po zakończeniu I i II wojny światowej. Jednak w okresie międzywojennym odnotowano również dwa okresy, w czasie których ceny spadały (takie zjawisko ekonomiści nazywają deflacją (ang. deflation )): pierwszy po głębokiej recesji z lat 1920–1921, a drugi podczas Wielkiego Kryzysu w latach 30. XX w. Ponieważ inflacja to okres, w którym siła nabywcza pieniądza w odniesieniu do towarów i usług ulega obniżeniu, deflacja będzie okresem, w którym siła nabywcza pieniądza wzrasta, czyli za jedną jednostkę pieniężną (dolara lub złotego) można kupić więcej. W latach 1900–1960 zmiany cen w okresach deflacji i inflacji w zasadzie się równoważyły, w związku z czym średnia roczna stopa inflacji w tym czasie wynosiła tylko ok. 1%. Trzecia fala stosunkowo wysokiej inflacji w gospodarce amerykańskiej nadeszła w latach 70. i ustąpiła na początku lat 80. XX w. Inflacja w USA wzrosła również po roku 2020 i udało się ją obniżyć poniżej poziomu 4% dopiero w 2023 r. Odwiedź tę stronę , aby skorzystać z kalkulatora inflacji i dowiedzieć się, jak zmieniały się ceny w USA w czasie ostatnich 100 lat. Wydaje się, że analiza tempa zmian poziomu cen na przestrzeni ostatnich 120 lat w USA pozwala na sformułowanie wniosku, zgodnie z którym w czasach recesji i okresach spowolnienia tempa wzrostu gospodarczego stopa inflacji jest niższa (lub nawet mamy do czynienia z deflacją), tak jak to było w przypadku recesji w latach 1920–1921, Wielkiego Kryzysu, recesji w latach 1980–1982 i kryzysu światowego w latach 2008–2009. W 2009 r. przez kilka miesięcy notowano spadek poziomu cen, ale zjawisko to nie wystąpiło w skali całego roku. W czasie recesji zazwyczaj pojawia się wysoki poziom bezrobocia, co w konsekwencji zmniejsza całkowity popyt na dobra i usługi w gospodarce, który pociąga za sobą spadek cen. Z drugiej strony stopa inflacji często, choć nie zawsze, zaczyna rosnąć, gdy gospodarka bardzo szybko się rozwija, co można było obserwować tuż po zakończeniu II wojny światowej lub w latach 60. XX w. W kolejnych rozdziałach przedstawione zostaną modele, które pozwolą lepiej zrozumieć te zależności. Inflacja na świecie Dynamika zmian stopy inflacji na świecie jest bardzo zróżnicowana. pokazuje stopy inflacji w ciągu ostatnich 60 lat XX w. w wybranych państwach uprzemysłowionych. Warto zwrócić uwagę na to, że wysokie stopy inflacji w latach 70. ub. wieku były charakterystyczne dla całej grupy krajów, a nie tylko dla Stanów Zjednoczonych. Na przykład w roku 1974 stopa inflacji w Japonii wynosiła ponad 23%, a w Wielkiej Brytanii 16%. W kolejnym roku było to odpowiednio ponad 11% dla Japonii i aż 24% w Wielkiej Brytanii. W latach 80. XX w. stopy inflacji zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i pozostałych analizowanych krajach spadły i w większości pozostały na niskim poziomie przez kolejne 30 lat. Zmienność stopy inflacji w krajach uprzemysłowionych w latach 1961–2020 Wykres przedstawia ujętą w stosunku rocznym procentową zmianę cen mierzonych wskaźnikiem CPI w Stanach Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Japonii i Niemczech. Gospodarki, w których alokacja odbywała się głównie z wykorzystaniem mechanizmu centralnego planowania (czyli głównie gospodarki krajów socjalistycznych, takich jak Związek Radziecki i Chińska Republika Ludowa), nie doświadczały zjawiska inflacji, ponieważ podwyżki cen nie wynikały z oceny sytuacji rynkowej dokonywanej przez prywatnych przedsiębiorców, tylko zależały od politycznych decyzji, które były pochodną poprawy jakości produktów lub ograniczenia skali niedoborów w gospodarce. Pamiętajmy, że – tak jak to już zostało zasugerowane powyżej – inflacja ma silny związek z poziomem popytu w gospodarce, który zależy przede wszystkim od dochodów. Ceny rosną wtedy, gdy konsumenci chcą i mogą wydawać na dobra i usługi swoje pieniądze. Gdy dochody maleją, zmniejsza się popyt i w konsekwencji tempo wzrostu lub nawet poziom cen. Jeśli ceny są administracyjnie zamrożone na pewnym poziomie, zjawisko inflacji oczywiście nie występuje, ale za to wraz ze wzrostem dochodów ujawniają się niedobory (zapotrzebowanie przekracza wszak oferowaną ilość), które skutkują kolejkami lub wprowadzaniem systemu kartkowego (nie bez kozery gospodarka socjalistyczna była nazywana „gospodarką niedoboru”). Na tym tle sytuacja Polski była specyficzna, z uwagi bowiem na głęboki kryzys z przełomu lat 70. i 80. oraz późniejsze nieudolne reformy średnioroczna stopa inflacji w latach 1980–1989 była bardzo wysoka, nawet jak na standardy krajów kapitalistycznych. Kompletne fiasko socjalistycznego (centralnego) sposobu zarządzania gospodarką i permanentne niedobory rynkowe wymusiły konieczność stałego podnoszenia cen przez centralnego planistę (czyli w praktyce Komisję ds. Kontroli Cen, która funkcjonowała przy Ministerstwie Finansów). W miarę jak Chiny, Polska i Rosja (trzymając się rzeczywistej sekwencji czasowej) zaczęły przekształcać swoje gospodarki w kierunku rozwiązań rynkowych, również one doświadczały gwałtownego wzrostu inflacji, chociaż powinniśmy uznać statystyki dotyczące tych krajów za nieco mniej wiarygodne. Inflacja w Chinach wynosiła średnio ok. 10% rocznie przez większą część lat 80. (proces transformacji zaczął się bowiem w tym kraju już z końcem lat 70. XX w.) i wczesne lata 90. Polska i Rosja (początkowo Związek Radziecki) zanotowały bardzo wysoką inflację (która w Rosji zamieniła się w hiperinflację (ang. hyperinflation ) w pierwszej połowie lat 90. (na początku tej dekady ceny zmieniały się w Rosji nawet w tempie 2500% rocznie). Pokazuje to . Zmienność stopy inflacji w krajach rozwijających się w latach 1981–2020. Stany Zjednoczone (a dokładniej Stany Skonfederowane, czyli „Południe”) były najbardziej zagrożone wystąpieniem zjawiska hiperinflacji podczas wojny secesyjnej w latach 1860–1865. Wykresy przedstawiają procentową zmianę wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w ujęciu rok do roku w Brazylii, Chinach, Polsce i Rosji dla lat 1981–2020. Wynika z nich, że inflacja w analizowanej grupie krajów była najwyższa w ostatniej dekadzie XX w., chociaż w Chinach zdecydowanie niższa niż w Brazylii, Polsce i Rosji. Stopy inflacji w tych krajach spadły w ciągu ostatnich dwóch dekad, ale w roku 2021 znów zaczęły rosnąć. (Źródła: http://www.inflation.eu/inflation-rates; http://research.stlouisfed.org/fred2/series/FPCPITOTLZGBRA; http://research.stlouisfed.org/fred2/series/CHNCPIALLMINMEI; http://research.stlouisfed.org/fred2/series/FPCPITOTLZGRUS). Wiele krajów Ameryki Łacińskiej doświadczyło szalejącej inflacji w latach 80. i na początku lat 90. XX w. Stopy inflacji często znacznie przekraczały tam 100% rocznie. Na przykład w 1990 r. w Brazylii i w Argentynie inflacja przekroczyła 2000%. Także niektóre państwa afrykańskie odczuwały w tym samym okresie niezwykle wysokie stopy inflacji, czasem graniczące z hiperinflacją. Nigeria, najludniejszy kraj Afryki, miała w 1995 r. stopę inflacji na poziomie 75%. Na początku XXI w. problem inflacji w większości krajów zmniejszył się, przynajmniej w porównaniu z ostatnimi latami XX w. W rozpoczynającej niniejszy rozdział zauważyliśmy, że w ostatnich latach najbardziej jaskrawym w skali globalnej przykładem hiperinflacji było Zimbabwe, gdzie w pewnym momencie rząd emitował banknoty o wartości nominalnej 100 bln dol. zimbabweńskich. Mimo że banknoty miały nominał 100 000 000 000 000 dol., w istocie były prawie bezwartościowe. W wielu krajach pamięć o dwu-, trzy-, a nawet czterocyfrowej inflacji jest ciągle żywa. Key Concepts and Summary W gospodarce amerykańskiej roczna stopa inflacji w latach 2000–2020 mieściła się w przedziale od 2% do 4%, ale tempo wzrostu cen podwoiło się w 2021 i 2022 r. (stopa inflacji wyniosła odpowiednio 7% i 6,5%). W Polsce w tym samym czasie średnioroczna stopa inflacji wynosiła 2,6%, lecz podobnie jak w USA tempo wzrostu cen zaczęło szybko rosnąć w okresie 2021–2022 (5,1% w roku 2021 i 14,4% w 2022). W USA w XX w. najwyższe wartości inflacja przyjmowała po I i II wojnie światowej oraz w latach 70. Z kolei w Polsce po I wojnie światowej wybuchła hiperinflacja, zaś na przełomie lat 80. i 90. XX w. stopa inflacji kształtowała się na poziomie trzycyfrowym. Okresem najniższej inflacji – a właściwie deflacji – tak w Stanach Zjednoczonych, jak i w Polsce był okres Wielkiego Kryzysu lat 30. XX w. Deflacja w Polsce wystąpiła również w latach 2015–2016. Self-Check Question Wejdź na tę stronę , aby zapoznać się z kalkulatorem siły nabywczej na MeasuringWorth.com. Ile pieniędzy dziś potrzeba, aby kupić to, co w roku twojego urodzenia kosztowało jednego dolara? Kalkulator wymaga wprowadzenia trzech liczb: rok początkowy, w tym przypadku rok twoich narodzin, kwota, dla której chcesz obliczyć siłę nabywczą, rok końcowy – rok obecny lub rok z najbardziej aktualnymi danymi, który zostanie zaakceptowany przez kalkulator. Jeśli ktoś, tak jak autor podręcznika, urodził się w 1955 r., prosty kalkulator siły nabywczej pokazuje, że zakupy za 1 dol. z 1955 r. w roku 2012 będą kosztowały 8,57 dol. (kalkulator przyjmuje właśnie ten rok jako okres z dostępnymi danymi). Na tej stronie znajduje się także wyjaśnienie, że prawdziwa odpowiedź jest bardziej skomplikowana niż to, co pokazuje ten prosty kalkulator siły nabywczej. Review Questions W jakim przedziale kształtowała się inflacja CPI w Polsce i w USA w XXI w.? Biorąc pod uwagę drugą połowę XX w., wskaż, w jakim okresie stopa inflacji w USA była najwyższa, a w jakim najniższa. Co to jest deflacja? Critical Thinking Question Jak sądzisz, dlaczego amerykańskie doświadczenia z inflacją w ciągu ostatnich 50 lat były o wiele łagodniejsze niż w wielu innych krajach? Problems Z dokładnością do 0,2 punktu procentowego określ przedział, w jakim znajdowała się stopa inflacji w USA i w Polsce w ciągu ostatnich 20 lat. Narysuj wykresy, które to zobrazują. deflacja (ang. deflation ) sytuacja, w której wartość wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) maleje, przeciwieństwo inflacji hiperinflacja (ang. hyperinflation ) niezwykle wysoka inflacja, osiągająca rocznie co najmniej czterocyfrowe wartości w ujęciu procentowym, utrzymująca się przez wiele miesięcy; jest skutkiem wojen, rewolucji, przewrotów politycznych (w tym zmiany systemu gospodarczego) i klęsk żywiołowych", "section": "Zmiany inflacji na świecie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zamieszanie wokół inflacji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć, w jaki sposób inflacja może prowadzić do redystrybucji siły nabywczej Wskazać, jak inflacja może zaburzyć postrzeganie podaży i popytu Wyjaśnić gospodarcze korzyści i wyzwania związane z inflacją Zawodowi ekonomiści zwykle są przeciwnikami wysokiej inflacji, ale w sposób znacznie mniej ortodoksyjny niż ogół społeczeństwa. Robert Shiller , jeden z laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii z 2013 r., przeprowadził w ciągu ostatniej dekady XX w. kilka badań dotyczących postaw społeczeństwa wobec inflacji. Jedno z zadanych przez niego pytań brzmiało: „Czy zgadzasz się, że zapobieganie wysokiej inflacji jest kluczowym wyzwaniem dla władz publicznych, równie ważnym, jak zapobieganie narkomanii czy poprawa jakości publicznej edukacji?”. Odpowiedzi udzielano w skali od 1 do 5, gdzie 1 oznaczało „całkowicie się zgadzam”, a 5 – „zupełnie się nie zgadzam”. Aż 52% badanych Amerykanów wybrało wariant pierwszy („całkowicie się zgadzam”), a tylko 4% odpowiedź „zupełnie się nie zgadzam”. Jednak wśród zawodowych ekonomistów jedynie 18% wskazało wariant „całkowicie się zgadzam”, podczas gdy taki sam odsetek odpowiedział „zupełnie się nie zgadzam”. „Kraina Śmiesznych Pieniędzy” Jakie są gospodarcze koszty inflacji i dlaczego ekonomiści często traktują je z mniejszą troską niż ogół społeczeństwa? Rozważmy krótką historię: Kraina Śmiesznych Pieniędzy . Pewnego ranka mieszkańcy Krainy Śmiesznych Pieniędzy obudzili się i stwierdzili, że ceny wszystkiego, co jest wyrażone w pieniądzu, a zatem również płace, wzrosły o 20%. Zmiana ta była zupełnie niespodziewana. Cena każdego artykułu w każdym sklepie była o 20% wyższa, podobnie jak wynagrodzenia wszystkich mieszkańców, odsetki od zaciągniętych kredytów, oprocentowanie lokat itd. Ilość pieniędzy, od portfeli po konta oszczędnościowe, była o 20% większa. Ten niespodziewany nocny wzrost wszystkich cen w gospodarce trafił rzecz jasna na pierwsze strony gazet w Krainie Śmiesznych Pieniędzy. Jednak nagłówki szybko przestały być sensacją, ponieważ ludzie zdali sobie sprawę z tego, że jeśli chodzi o siłę nabywczą ich dochodów i realną wartość oszczędności, nic się nie zmieniło, w dalszym ciągu mogą kupić to samo, co przed niespodziewanym wzrostem cen. Tym samym inflacja nie miała żadnego wpływu na gospodarkę. Płace pozwalały na zakupy tego samego koszyka dóbr, zaś oszczędności w dalszym ciągu umożliwiały sfinansowanie zakupu samochodu lub nieruchomości. Stopa inflacji w wysokości 20% (a więc całkiem wysoka) z punktu widzenia społeczeństwa okazała się bez znaczenia. Gdy ludzie biorący udział w badaniach Roberta Shillera wyjaśniali swoje obawy związane z inflacją, jednym z typowych argumentów uzasadniających przeciwdziałanie temu zjawisku był ten, że w miarę wzrostu cen nie będą mogli pozwolić sobie na zakup takiej samej ilości dóbr i usług. A martwili się, bo nie mieszkają w Krainie Śmiesznych Pieniędzy, gdzie wszystkie ceny i płace rosną jednocześnie. Żyją w konkretnym kraju, a doświadczenie podpowiada im, że ceny mogą rosnąć znacznie szybciej niż płace. Co ciekawe, ekonomiści wyznają raczej przeciwny pogląd. Ich zdaniem w długim okresie tempo wzrostu cen jest zazwyczaj mniej więcej równe tempu wzrostu płac nominalnych, w związku z czym inflacja ma niewielki wpływ na siłę nabywczą dochodów konsumentów. Gdyby wszystkie ceny, płace i stopy procentowe dostosowywały się automatycznie i natychmiast do inflacji, tak jak w Krainie Śmiesznych Pieniędzy, wtedy zjawisko to nie miałoby żadnego wpływu na sytuację społeczeństwa w kontekście wynagrodzeń, siły nabywczej, zysków czy odsetek od kredytu. Jeśli jednak zmienne ekonomiczne nie dostosowują się do inflacji natychmiast i w pełni, wówczas zjawisko to może prowadzić do trzech negatywnych konsekwencji: niepożądanej redystrybucji siły nabywczej, zakłócenia sygnałów cenowych i trudności w długookresowym planowaniu. Niepożądana redystrybucja siły nabywczej Inflacja może powodować redystrybucję siły nabywczej, która dla jednych ma negatywne, a dla innych pozytywne konsekwencje. Do grupy osób dotkniętych kosztami inflacji należą ci, którzy trzymają znaczną ilość gotówki, czy to w sejfie, czy w bieliźniarce. Gdy pojawia się inflacja, siła nabywcza gotówki maleje, za jednostkę pieniężną (niezależnie od tego, czy jest to dolar, czy złoty) można po prostu kupić mniej. Gotówka jest jednak tylko ilustracją szerszego problemu: każdy, kto posiada aktywa finansowe zainwestowane w taki sposób, że nominalna stopa zwrotu jest niższa od inflacji, po prostu traci. Aby to zrozumieć, wystarczy sobie wyobrazić, że za 7000 zł można kupić 1000 l benzyny (jak łatwo policzyć, litr paliwa kosztuje 7 zł). Wpłacam moje 7000 zł na lokatę bankową oprocentowaną na 4% w stosunku rocznym, podczas gdy stopa inflacji wynosi 5%. Po roku mam 7280 zł, ale litr benzyny kosztuje już 7 zł i 35 gr. A to oznacza, że realna wartość moich oszczędności wyrażona w litrach benzyny, które mogę kupić, zmniejszyła się z 1000 do ok. 990 l paliwa. W tym przykładzie realna stopa zwrotu dla pieniędzy zainwestowanych na koncie bankowym wynosi ­1%. Problem dodatniej nominalnej stopy procentowej przekształcającej się w wyniku inflacji w ujemną realną stopę procentową może być dodatkowo pogłębiony przez podatki. Podatek od dochodów kapitałowych w Polsce (czyli tzw. podatek Belki) jest naliczany od nominalnej stopy procentowej, bez uwzględnienia stopy inflacji. A więc osoba, która inwestuje 10 tys. zł przy nominalnej stopie procentowej równej 5%, od otrzymanych 500 zł będzie musiała odprowadzić podatek w wysokości 20% – bez względu na to, czy stopa inflacji wynosi 0%, 5%, 10% czy jak na początku 2023 r. w Polsce – blisko 19%. Jeśli inflacja wynosi 0%, to rzeczywista stopa procentowa wynosi 5%, a całe 500 zł to wzrost siły nabywczej. Jeśli jednak inflacja wynosi 5%, wówczas realna stopa procentowa wynosi zero i osoba oszczędzająca tak naprawdę nie osiągnęła żadnego realnego zysku, ale i tak płaci podatek dochodowy od zysku nominalnego. Jeśli inflacja wynosi 19%, wówczas realna stopa procentowa jest ujemna i wynosi –14%, a dana osoba faktycznie traci swą siłę nabywczą (tak jak w przykładzie z benzyną), ale i tak będzie musiała zapłacić podatek od 500 zł nominalnego zysku. Inflacja może również spowodować spadek siły nabywczej wynagrodzeń. Faktem jest, że w czasie wraz z inflacją płace zazwyczaj rosną. Ostatni wiersz w na początku niniejszego rozdziału pokazał, że średnia płaca godzinowa w przemyśle wytwórczym w gospodarce amerykańskiej wzrosła z 3,23 dol. w 1970 r. do 30,11 dol. w roku 2021, co oznacza wzrost o ok. 1000% (wzrost dziesięciokrotny). W tym samym okresie wartość wskaźnika CPI zwiększyła się tylko ok. ośmiokrotnie. Jednak wzrost płac może pozostać w tyle za inflacją przez rok lub dwa, bo płace są korygowane przez pracodawców zazwyczaj raz w roku (poza okresami hiperinflacji, kiedy mogą się zmieniać nawet codziennie), a niekiedy nawet rzadziej (ekonomiści nazywają tę cechę płac „lepkością”), a ceny rosną co miesiąc. To, w jakim stopniu wzrost płac zrekompensuje wzrost cen, pozostaje dla pracowników niewiadomą i może wiązać się z bolesnymi, długotrwałymi konfliktami między pracodawcami a pracownikami. Jeśli rząd równie rzadko dostosowuje poziom płacy minimalnej do inflacji, zatrudnieni otrzymujący minimalne wynagrodzenie tracą swoją siłę nabywczą, co pokazuje . Płaca minimalna i jej realna wartość w USA w latach 1965–2020 Po uwzględnieniu inflacji siłą nabywcza federalnej płacy minimalnej w USA zmniejszyła się o ok. 30% w latach 1965–2020, mimo że nominalnie jej wartość w tym samym okresie wzrosła z 1,40 dol. do 7,25 dol. za godzinę. Podwyżki płacy minimalnej, do jakich doszło w latach 2008–2010, nie doprowadziły do realnego wzrostu wartości minimalnego wynagrodzenia, a jedynie zmniejszyły skalę spadku jego siły nabywczej. Od 2010 r. realna wartość płacy minimalnej nadal sukcesywnie spada. (Źródło: http://www.dol.gov/whd/minwage/chart.htm and http://data.bls.gov/cgi-bin/surveymost?cu). Poza pracownikami otrzymującymi minimalne wynagrodzenie jest jeszcze jedna stosunkowo liczna grupa, która ponosi w USA koszty inflacji, gdyż jej dochody nie zmieniają się w czasie. Tą grupą są emeryci otrzymujący swoje świadczenie z prywatnego funduszu emerytalnego. W przeszłości konstrukcja większości emerytur zakładała stałość świadczenia w czasie. W momencie zakończenia aktywności zawodowej ustalana była stała kwota, którą emeryt miał otrzymywać do końca swojego życia. Z tego powodu ekonomiści nazywają takie emerytury programami o zdefiniowanym świadczeniu. Nawet jeśli inflacja jest stosunkowo niska, jej połączenie ze stałym, w kategoriach nominalnych, świadczeniem może z czasem doprowadzić do poważnego spadku siły nabywczej emerytury. Osoba, która przechodzi na emeryturę o stałej wysokości tego świadczenia w wieku 65 lat, dość szybko zauważy, że utrata w związku z inflacją zaledwie 1% lub 2% siły nabywczej rocznie, po upływie 10 lub 20 lat prowadzi do poważnego zmniejszenia jego realnej wartości. Należy jednak podkreślić, że problem ten wynika nie tyle z konstrukcji systemu w oparciu o zdefiniowane świadczenie, ile raczej z braku mechanizmu waloryzacji kwoty emerytury. W Polsce system zdefiniowanego świadczenia istniał do końca XX w., ale coroczne waloryzacje kwoty emerytur do pewnego stopnia ograniczają zjawisko spadku ich siły nabywczej, w szczególności w odniesieniu do najniższych emerytur, w kontekście których waloryzacja ma charakter kwotowy, a nie procentowy, w związku z czym może prowadzić nie tylko do utrzymania, ale wręcz wzrostu siły nabywczej najniższych świadczeń. Tak jak to zostało powiedziane powyżej, czasami inflacja i będąca jej bezpośrednią konsekwencją niepożądana redystrybucja dochodu mogą przynosić korzyści zwykłym ludziom. To zresztą dosyć oczywiste, bo redystrybucja zawsze oznacza, że ktoś na danym zjawisku traci, a ktoś inny zyskuje. Spadek realnej wartości płacy minimalnej w USA w dotkliwy sposób ograniczał siłę nabywczą osób otrzymujących takie wynagrodzenie, ale z punktu widzenia amerykańskich pracodawców był zjawiskiem korzystnym, ponieważ zmniejszał realne koszty pracy. Podobnie rzecz się ma w przypadku zaciągniętych pożyczek lub kredytów. Rozważmy przykład kogoś, kto pożycza 50 tys. zł na zakup samochodu przy stałej stopie procentowej wynoszącej 9% (należy zaznaczyć, że kredyty i pożyczki o stałej stopie procentowej w polskim systemie bankowym są wciąż rzadkością, przede wszystkim z uwagi na mechanizm przedstawiony poniżej). Jeżeli w momencie zaciągania pożyczki inflacja wynosi 3%, to osoba ta musi spłacić pożyczkę przy rzeczywistej stopie procentowej wynoszącej 6%. Jeśli jednak inflacja wzrośnie do 9%, wówczas realna stopa procentowa kredytu wyniesie zero. W tym przypadku korzyść kredytobiorcy z inflacji jest kosztem kredytodawcy. Kredytobiorca płacący stałą stopę procentową i korzystający na inflacji będzie zupełnie inaczej postrzegał to zjawisko (zwłaszcza jeśli jego wynagrodzenie również będzie rosło w tempie 9% rocznie) niż kredytodawca, który ponosi koszt inflacji, bo realna stopa zwrotu z jego kapitału wynosi 0%. Wtedy, gdy stopy procentowe są stałe, wzrost inflacji zazwyczaj jest niekorzystny dla dostawców kapitału finansowego, którzy otrzymują zapłatę za oferowany czynnik produkcji w jednostkach nominalnych, tracących na wartości w wyniku inflacji. W tym samym czasie pożyczkobiorcy są w lepszej sytuacji, ponieważ mogą spłacić swoje pożyczki w jednostkach pieniężnych wartych mniej, niż pierwotnie oczekiwano. Ponownie zwróćmy uwagę na fakt, że mechanizm ten faworyzuje państwo, które zazwyczaj nie tylko jest największym pożyczkobiorcą w gospodarce, ale też ma wpływ na wysokość stopy inflacji, w związku z czym może dzięki niej zmniejszać realny ciężar swojego zadłużenia. W tym konkretnym przypadku redystrybucji dochodu na korzyść państwa z pewnością nie można określić jako niepożądanej, przynajmniej z punktu widzenia tegoż państwa. Niepożądana redystrybucja siły nabywczej, która jest skutkiem inflacji, może mieć bardzo poważny wpływ na społeczeństwo. Powszechna akceptacja wykorzystania mechanizmu rynkowego do dystrybucji dochodów i majątku w Stanach Zjednoczonych opiera się na przekonaniu, że działania ludzi mają uzasadniony związek z efektami rynkowymi, czyli dochodami, jakie osiągamy, i tym samym wpływają na stan naszego majątku. W sytuacji, w której inflacja znacznie zmniejsza siłę nabywczą emerytur lub ogranicza zyski kredytodawców na rynku kapitałowym, a faworyzuje tych, którzy zaciągnęli pożyczki przy stałej stopie procentowej, trudno uwierzyć, że jest to w jakiejkolwiek mierze wynik ciężkiej pracy, inicjatywy, inteligencji czy innych przymiotów. Podobnie gdy właściciele domów korzystają z inflacji, ponieważ cena ich nieruchomości wzrasta, podczas gdy najemcy cierpią, bo płacą wyższy czynsz, trudno jest dostrzec jakiekolwiek pozytywne efekty motywacyjne tego zjawiska. Jednym z powodów, dla których społeczeństwo tak bardzo negatywnie ocenia inflację, jest poczucie, że daje ona ekonomiczne nagrody i kary w sposób arbitralny. I dlatego może być postrzegana jako niesprawiedliwa, a nawet niebezpieczna, jak pokazuje następna . Czy istnieje związek między niemiecką hiperinflacją a dojściem Hitlera do władzy? Republika Weimarska, czyli państwo, które wyłoniło się z Cesarstwa Niemieckiego po I wojnie światowej, doświadczyła okresu hiperinflacji, będącej konsekwencją nadmiernej emisji pieniądza (marki niemieckiej) w czasie i tuż po zakończeniu tego konfliktu zbrojnego. Wprawdzie objęcie władzy przez Adolfa Hitlera i partię narodowosocjalistyczną zbiegło się w czasie z Wielkim Kryzysem, który niejako utorował dojście nazistów do władzy, ale warto przyjrzeć się również zdarzeniom o dekadę wcześniejszym. Robert J. Shiller opisał tę sekwencję wydarzeń w dokumentach roboczych National Bureau of Economic Research z 1996 r.: Faktem, który jest dzisiaj prawdopodobnie mało znany młodym ludziom, nawet w Niemczech, jest to, że ostateczny upadek marki w 1923 r., czasie, gdy inflacja osiągnęła astronomiczne poziomy (stopa wzrostu cen blisko 35 975% w samym listopadzie 1923 r., co daje roczną inflację równą 4,69 × 10 28 %), nastąpił w tym samym miesiącu, co pucz monachijski Hitlera, czyli zbrojna próba obalenia rządu niemieckiego przez partię nazistowską. Fiasko tych starań doprowadziło do uwięzienia Hitlera, który czas spędzony w więzieniu wykorzystał do napisania książki Mein Kampf (...). Większość ludzi w dzisiejszych Niemczech prawdopodobnie nie zna dobrze tych wypadków, co może wynikać z faktu, że pamięć o nich zatarły bardziej dramatyczne zdarzenia, które nastąpiły później (przejęcie władzy przez nazistów i II wojna światowa). Jednak dla kogoś żyjącego w tamtych czasach pucz był konsekwencją inflacji… Zakłócenia sygnałów cenowych W gospodarce rynkowej ceny są nośnikiem informacji o popycie i podaży. Inflacja zakłóca ten przekaz i utrudnia odbiór niezbędnych informacji w taki sam sposób, w jaki zakłócenia sygnału radiowego utrudniają słuchanie audycji radiowej. Jeśli zakłócenia stają się odpowiednio silne, trudno jest stwierdzić, co tak naprawdę dzieje się w gospodarce. Gdy w 1985 r. inflacja w Izraelu wzrosła do 500% rocznie, niektóre sklepy przestały umieszczać ceny bezpośrednio na produktach, bo w warunkach tak szybkich wzrostów cen musiałyby zmieniać etykiety co kilka dni. Zamiast tego kupujący po prostu brał artykuły z półki i podchodził do kasy, by poznać cenę obowiązującą danego dnia. Oczywiście taka sytuacja sprawia, że porównywanie cen i poszukiwanie najkorzystniejszych ofert staje się prawie niemożliwe. Gdy poziom i tempo zmian cen stają się trudne do przewidzenia, przedsiębiorstwom i osobom prywatnym trudniej jest reagować na sygnały gospodarcze płynące z rynku. Czy w świecie, w którym inflacja jest dość wysoka, ale tempo zmian cen waha się w górę i w dół w dość szerokim zakresie, wyższa cena dobra oznacza, że inflacja wzrosła, czy też że podaż tego dobra spadła, a może popyt na to dobro wzrósł? Czy nabywca dobra powinien potraktować wyższe ceny jako ekonomiczną wskazówkę, aby zacząć szukać substytutów, czy też ceny substytutów wzrosły o taką samą wartość i nie warto szukać na rynku alternatyw? Czy sprzedawca powinien potraktować wyższą cenę jako powód do zwiększenia produkcji, czy też wyższa cena jest jedynie oznaką ogólnej inflacji, która podnosi również ceny czynników produkcji? Prawidłowa odpowiedź na tego typu pytania ujawni się z czasem, ale w danym momencie trudno jest z pewnością stwierdzić, co jest prawdą. Wysoka i zmienna inflacja oznacza, że bodźce oddziałujące na podmioty gospodarcze w wyniku zmiany cen rynkowych stają się słabsze. Tym samym znacznie wolniej dochodzi do ustalenia stanu równowagi rynkowej (oczyszczenia rynku), a na wielu z nich nawet w średnim okresie panować będzie nierównowaga, czyli nadwyżka popytu lub podaży. Trudności w długookresowym planowaniu Inflacja może utrudniać planowanie przedsięwzięć gospodarczych w długim okresie. Omawiając zjawisko niepożądanej redystrybucji siły nabywczej, rozważaliśmy przypadek osoby, która w warunkach wysokiej inflacji próbuje zaplanować moment przejścia na emeryturę mającą charakter stałego i niepodlegającego waloryzacji świadczenia. Podobne problemy pojawiają się w przypadku wszystkich osób próbujących oszczędzać na przyszłą emeryturę, ponieważ muszą one zastanowić się nad wyborem aktywów finansowych, które pozwolą ochronić siłę nabywczą ich oszczędności na przestrzeni kilkudziesięciu lat w warunkach niemożliwej do przewidzenia inflacji. Inflacja, zwłaszcza na umiarkowanym lub wysokim poziomie, rodzi problemy dla procesu planowania w przedsiębiorstwach. Firma może zarobić na inflacji – np. regulując swoje zobowiązania (rachunki i wynagrodzenia pracowników) tak późno, jak to tylko możliwe, jednocześnie znacznie szybciej gromadząc przychody. Płaci w ten sposób jednostkami pieniężnymi o realnej wartości obniżonej przez inflację. Do pewnego stopnia tak właśnie wygląda model biznesowy sieci sklepów wielkopowierzchniowych (super- i hipermarketów) oraz dyskontów. Ich cykl zobowiązań, czyli okres, w jakim płacą za towary kupowane od wytwórców, jest znacznie dłuższy niż cykl należności, czyli wpłaty klientów kupujących produkty w placówkach handlowych. Standardowy okres zapłaty za umieszczany na półkach towar to 90–120 dni, zaś wpłaty klientów zazwyczaj spływają po 30–45 dniach. Oczywiście przedsiębiorstwa mogą również ponieść koszty związane z inflacją, np. firma detaliczna, która posiada zbyt dużą ilość gotówki, będzie ponosić wymierne straty z uwagi na obniżenie się realnej wartości utrzymywanych zasobów. Jeśli jednak w przedsiębiorstwie coraz więcej czasu poświęca się na analizowanie sposobów pozwalających zarobić dzięki inflacji, lub przynajmniej na niej nie stracić, w nieunikniony sposób tracony jest czas, który można byłoby przeznaczyć na ulepszanie dóbr i usług lub analizę możliwości obniżenia kosztów wytwarzania oferowanych na rynku produktów. Gospodarka z wysoką inflacją nagradza firmy, które znalazły sprytne sposoby na czerpanie zysków z tego zjawiska, i często są to podmioty, które nie wyróżniają się produktywnością, innowacyjnością czy jakością usług. W krótkim okresie niski lub umiarkowany poziom inflacji nie musi stanowić poważnej przeszkody w planowaniu działalności gospodarczej, ponieważ koszty i przychody ze sprzedaży mogą rosnąć w podobnym tempie. Jeśli jednak inflacja zmienia się znacząco w krótkim lub średnim okresie (albo przynajmniej istnieje realne niebezpieczeństwo takich krótkookresowych zmian), wówczas sensowne może być koncentrowanie się na dniu dzisiejszym i zarzucenie planów inwestycyjnych, które korzyści przyniosą za kilka lub nawet kilkanaście lat. Ewentualne potwierdzenie lub odrzucenie hipotezy, jakoby nawet stosunkowo niskie stopy inflacji obniżały tempo wzrostu wydajności, budzi wśród ekonomistów silne kontrowersje. Istnieją pewne dowody na to, że jeśli inflację uda się utrzymać na umiarkowanym poziomie, powiedzmy poniżej 3% rocznie, nie musi ona negatywnie wpływać na tempo realnego wzrostu gospodarczego. Dodatkowo określenie „niska inflacja” ma charakter względny. Dla krajów, które doświadczyły okresów hiperinflacji, roczna stopa inflacji na poziomie 20–30% może oddziaływać w zasadzie tak samo, jakby była bliska zeru. Jednak wielu ekonomistów zwróciło uwagę na to, że w okresach, kiedy inflacja w USA rosła i osiągała poziom ok. 10%, czyli np. na początku lat 70. XX w., wzrost produktywności w tym kraju spowolnił, a wraz ze spadkiem stopy inflacji (dezinflacją) w latach 80. produktywność zaczęła rosnąć, co pokazuje . Stopa inflacji i tempo zmian produktywności pracy w USA w latach 1961–2020 W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat w Stanach Zjednoczonych zdarzało się, że rosnącym wskaźnikom inflacji towarzyszyła niska dynamika wzrostu (lub nawet spadek) produktywności pracy, a malejącej inflacji odpowiadało rosnące tempo wzrostu produktywności. Patrząc na wykres, trudno mówić jednak o stałej i jednoznacznej zależności pomiędzy tymi dwiema zmiennymi. Czy inflacja niesie ze sobą jakieś korzyści? Chociaż gospodarcze skutki inflacji mają przede wszystkim negatywny charakter, warto zwrócić uwagę na dwie kwestie, które pozwolą spojrzeć na to zjawisko w nieco odmienny sposób. Po pierwsze, konsekwencje inflacji będą się znacznie różnić w zależności od tego, jak szybko rośnie wartość wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych. Inaczej rzecz będzie się miała w sytuacji, gdy roczna dynamika wzrostu cen kształtuje się na poziomie 2–3%, inaczej wtedy, gdy ceny rosną w tempie 20–30% rocznie, a jeszcze inaczej w przypadku hiperinflacji, która oznacza np. pięciokrotny wzrost cen w ciągu jednego dnia. Hiperinflacja może zdewastować zarówno gospodarkę, jak i społeczeństwo, jednak od wzrostu poziomu cen rzędu 2–3% rocznie do hiperinflacji i społecznego kryzysu o skali trudnej do wyobrażenia droga jest bardzo daleka. Większość ekonomistów uważa również, że niska inflacja jest dla gospodarki bardziej korzystny niż deflacja, która towarzyszy głębokim kryzysom, takim jak Wielki Kryzys z lat 30. XX w. Po drugie, ekonomiści czasami twierdzą, że umiarkowana inflacja może pomóc gospodarce poprzez uelastycznienie płac na rynku pracy. W analizie, która została przedstawiona w zwrócono uwagę na fakt, że płace charakteryzują się lepkością i może to być jeden z czynników generujących bezrobocie. Niewielka inflacja zmniejsza poziom płac realnych (przy założeniu, że płace nominalne są stałe), a tym samym przekłada się na niższe bezrobocie. Z punktu widzenia pracodawców nie ma bowiem znaczenia, czy płace maleją dlatego, że ich nominalny poziom obniża się przy zerowej inflacji (co, jak wiemy, jest dość trudne), czy też dlatego, że ich nominalny poziom jest stały w warunkach umiarkowanej inflacji. Jeśli więc wysoka stopa inflacji działa jak piasek w trybach gospodarki, to być może niska służy jak smar lub olej w jej silniku. Ten argument jest oczywiście dość kontrowersyjny i konia z rzędem temu, kto dokładnie określi, kiedy inflacja z niskiej zmienia się w umiarkowaną lub wysoką. Jednak pełna analiza ekonomicznych konsekwencji inflacji musiałaby uwzględniać wszystkie jej efekty. Daje to kolejny powód, by sądzić, że niskie stopy inflacji mogą nie być szczególnie szkodliwe dla gospodarki. Key Concepts and Summary Nieoczekiwana inflacja będzie szkodzić tym, których dochód, niezależnie od tego, czy są to płace, odsetki od pożyczonego kapitału, czy też świadczenia emerytalne, nie jest waloryzowany, czyli dostosowywany do stopy inflacji. Inflacja może natomiast generować korzyści dla tych podmiotów, które zaciągnęły pożyczki lub kredyty przy stałej stopie procentowej i dzięki temu spłacają swoje zobowiązania jednostkami pieniężnymi o malejącej wartości. Jeśli inflacja jest niska, jej wpływ na gospodarkę w krótkim okresie staje się pomijalny, jednak nawet niska inflacja w średnim i długim okresie może negatywnie wpływać na decyzje dotyczące strategii konkretnych ludzi i przedsiębiorstw w przyszłości. Z kolei wysoka inflacja może nawet w krótkim okresie zakłócić sygnały cenowe i uniemożliwić skuteczne działanie sił rynkowych, w długim okresie zaś utrudniać podejmowanie decyzji dotyczących oszczędności i inwestycji w przyszłości, zmniejszając tempo wzrostu produktywności czynników produkcji (pracy). Self-Check Question Jeśli inflacja nieoczekiwanie wzrośnie o 5 punktów procentowych w skali roku, to czy jednostka samorządu terytorialnego (JST), która niedawno pożyczyła pieniądze, aby zapłacić za budowę nowej drogi, zyska, czy straci? Władze takiej JST zyskałyby, ponieważ spłata pożyczki nastąpiłaby w złotych o mniejszej sile nabywczej (realnej wartości) niż te, które zostały pożyczone. Ponadto dochody podatkowe takiej jednostki samorządu terytorialnego w wyniku inflacji zapewne wzrosną. Review Question Wskaż kilka podmiotów, które na inflacji korzystają, i kilka takich, które tracą na tym zjawisku. Critical Thinking Questions Jeśli wynagrodzenia za pracę sukcesywnie rosną w tempie równym stopie inflacji, to dlaczego ludzie uważają, że inflacja negatywnie wpływa na ich dochody? Kto w gospodarce w największym stopniu korzysta na inflacji? References Shiller, Robert. “Why Do People Dislike Inflation?” NBER Working Paper Series, National Bureau of Economic Research , p. 52. 1996.", "section": "Zamieszanie wokół inflacji", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Indeksacja i jej ograniczenia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić sprzężenie zwrotne pomiędzy indeksacją a inflacją Wskazać trzy sposoby, jakie może wykorzystać państwo, aby kontrolować inflację narzędziami polityki makroekonomicznej W poprzednim podrozdziale przywołaliśmy już zjawisko waloryzacji, czyli zwiększenia wartości emerytur zgodnie ze stopą inflacji. Waloryzacja emerytur jest jednak tylko jednym z elementów procesu, który polega na automatycznym dostosowaniu cen, płac i stóp procentowych do inflacji, który ekonomiści nazywają indeksacją (ang. indexed ). Indeksowana wartość wzrasta w tym samym tempie, co wybrana miara inflacji, najczęściej wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). Negatywne skutki inflacji wywoływane są w dużej mierze przez fakt, że zjawisko to – szczególnie gdy ma charakter niespodziewany – wpływa na jedną część gospodarki, ale na pozostałe już nie. Na przykład zwiększa ceny, ale już nie płace. Proces indeksacji ogranicza te asymetryczne konsekwencje inflacji. Indeksacja na rynkach prywatnych w USA W latach 70. i 80. ub. wieku amerykańskie związki zawodowe dość powszechnie wykorzystywały w negocjacjach płacowych klauzule korekty kosztów utrzymania ( COLA ) (ang. cost-of-living adjustments ), które gwarantowały, że płace będą nadążały za inflacją. Kontrakty zawierające te klauzule były najczęściej konstruowane w taki sposób, że wpisywano w niej zasadę „COLA plus”, np. COLA plus 3%. W takim przypadku dla stopy inflacji na poziomie 5% wzrost płac wynosiłby automatycznie 8%, ale jeśli inflacja osiągnęłaby 9%, płace z automatu wzrosłyby już o 12%. COLA jest formą indeksacji stosowaną do wynagrodzeń. Kredyty udzielane przez sektor bankowy zwykle mają wbudowane korekty inflacyjne polegające na tym, że wzrost stopy inflacji o 2 punkty procentowe spowoduje automatyczny wzrost stopy procentowej, którą instytucja finansowa pobiera od kredytu, również o 2 punkty procentowe. W Polsce taką funkcję pełni międzybankowa stopa procentowa, określana powszechnie jako WIBOR, której wartość – oczywiście w pewnym uproszczeniu – zmienia się wraz ze zmianami inflacji (dokładniej, WIBOR podąża za wysokością stóp procentowych ustalanych przez NBP, ale te oczywiście rosną wraz ze wzrostem inflacji). Jeśli oprocentowanie kredytu hipotecznego ze zmienną stopą procentową oparte jest na zasadzie WIBOR plus marża, to wraz ze wzrostem stopy inflacji koszt kredytu dla osób, które go zaciągnęły, będzie rósł, zabezpieczając interesy instytucji pożyczkowej. W Stanach Zjednoczonych wprowadzono z kolei kredyt hipoteczny o zmiennym oprocentowaniu ( ARM ) (ang. adjustable-rate mortgage ), w którym stopa procentowa zmienia się wraz ze stopą inflacji. Kredytobiorca mógł wybrać jedną z dwóch opcji – stałe oprocentowanie kredytu lub oprocentowanie zmienne wbudowane w produkty typu ARM. Jeśli ktoś decydował się na oprocentowanie stałe, musiał zaakceptować wyższą stopę procentową w momencie zaciągnięcia zobowiązania, ale miał gwarancję, że stopa ta się nie zmieni. Z drugiej strony kredyty o zmiennym oprocentowaniu oferowały niższy poziom stóp procentowych, który mógł jednak wzrosnąć w okresie trwania umowy. W Polsce tego typu rozwiązania są wciąż niezwykle rzadkie i klienci biorący kredyty hipoteczne niemal zawsze mają do czynienia ze zmienną stopą procentową. Z drugiej strony, czy ktoś zdecydowałby się na zaciągnięcie kredytu hipotecznego ze stałą stopą procentową w marcu 2023 r., mając świadomość, że inflacja w Polsce będzie w kolejnych latach spadać (tak przynajmniej zapowiadali wszyscy eksperci, choć oczywiście różnili się w ocenie tempa tego spadku)? Warto jednak pamiętać, że kredyty te zaciągane są zazwyczaj na kilkadziesiąt lat i nikt nie potrafi przewidzieć, czy w przyszłości inflacja w Polsce nie przekroczy poziomu 20%. Wiele odnawianych automatycznie i długoterminowych umów biznesowych również zawiera zapisy o automatycznym dostosowywaniu cen do zmian wysokości inflacji. Tego typu kontrakty wykorzystuje się szczególnie w sytuacji, gdy stopa inflacji jest trudna do przewidzenia. Przy cenach wyrażonych w kategoriach nominalnych nie ma zatem możliwości określenia wysokości kwot wbudowanych w kontrakt w taki sposób, aby zabezpieczyć jednocześnie interesy sprzedającego i kupującego. Sprzedawcy cenią sobie takie umowy, bo ryzyko związane ze spadkiem realnego przychodu, gdyby inflacja była jednak wyższa od przewidywanej, jest w ich przypadku niezwykle małe. Kupujący z kolei wiedzą, że jeśli inflacja będzie niższa od oczekiwanej, nie zapłacą zbyt dużo. Umowa z klauzulą o automatycznym dostosowywaniu do inflacji wykorzystuje tym samym realny poziom cen. Indeksacja w programach publicznych Wiele amerykańskich programów publicznych zawiera mechanizm indeksowania do inflacji zarówno wysokości dochodów, jak i wydatków. System podatku od dochodów osobistych w USA, podobnie jak polski PIT, ma charakter progresywny, czyli po przekroczeniu pewnego progu dochodowego od nadwyżki płaci się podatek według wyższej stawki (krańcowa stopa podatkowa rośnie). Między innymi dlatego właśnie używa się potocznie określenia „wpaść w wyższy próg podatkowy”. W pewnym uproszczeniu, bo system podatku od dochodów osobistych w Polsce nie jest wzorem klarowności, zarówno w roku 2022, jak i 2023 od dochodów niższych niż 120 tys. zł płaciło się 12% podatku, pomniejszonego o 3600 zł, natomiast od nadwyżki dochodu powyżej kwoty 120 tys. zł podatek wynosił już 32%. Ze względu na wiele skomplikowanych przepisów prawa podatkowego istniejących zarówno w USA, jak i w Polsce trudno jest dokładnie określić wysokość zobowiązania, jakie dana osoba na podstawie powyższych stawek i progów powinna zapłacić. Niemniej, co do zasady, wraz ze wzrostem nominalnego dochodu stawki podatkowe rosną. A zatem wzrost dochodów nominalnych wynikający z inflacji, który przecież nie przekłada się na zwiększenie siły nabywczej (dochodów realnych), może oznaczać realny wzrost zobowiązania podatkowego (jeśli dojdzie do przekroczenia progu podatkowego). Aby temu zapobiec, w 1981 r. administracja federalna w USA wprowadziła mechanizm automatycznej indeksacji progów podatkowych. W Stanach Zjednoczonych indeksowane są jednak nie tylko progi podatkowe, ale również świadczenia socjalne. Od czasu uchwalenia ustawy o indeksacji ubezpieczeń społecznych w 1972 r. wysokość świadczeń z tytułu ubezpieczeń społecznych wzrasta co roku wraz ze wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych. Ponadto z uwagi na fakt, że system zabezpieczenia społecznego w USA jest finansowany z podatków od wynagrodzeń, które zostały nałożone na dochody powyżej 137 700 dol. rocznie (stan na rok 2020), również ta kwota jest automatycznie indeksowana. Mamy zatem do czynienia z automatycznym wzrostem tak świadczeń, jak i bazy podatkowej finansującej ich wypłacanie. W Polsce z kolei emerytury są w automatyczny sposób zwiększane w drodze waloryzacji. Procedura rozpoczyna się 1 marca każdego roku i ma zrekompensować utratę siły nabywczej tych świadczeń. Zasady indeksacji zostały wprowadzone Ustawą z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W roku 2023 waloryzacja będzie miała charakter kwotowo-procentowy. Część emerytur zostanie powiększona o gwarantowaną kwotę podwyżki, a część pomnożona przez wskaźnik waloryzacji. Wskaźnik waloryzacji emerytur w 2023 r. wyniesie 14,8% (przypomnijmy, że średnioroczna inflacja w 2022 r. była w Polsce na poziomie 14,4%), natomiast gwarantowana minimalna kwota podwyżki to 250 zł brutto, tj. 227,50 zł netto. Oznacza to, że jeśli wskaźnik procentowy nie pozwoli na zwiększenie emerytury o 250 zł brutto, zadziała zasada waloryzacji kwotowej. Kolejnym przykładem programu publicznego, w który wbudowana jest indeksacja, są specjalne obligacje oferowane przez rząd federalny Stanów Zjednoczonych od 1996 r. Obligacje są instrumentem, dzięki któremu państwo (i wiele firm z sektora prywatnego) pożycza pieniądze. Obligacje to specjalne papiery wartościowe, które emitowane są przez dłużnika i nabywane przez wierzycieli. Zakup obligacji uprawnia do ich odsprzedaży dłużnikowi po cenie emisyjnej powiększonej o specjalną premię, która jest wynagrodzeniem za wykorzystanie kapitału. Tradycyjnie zakup obligacji rządu Stanów Zjednoczonych uprawniał do otrzymania stałej premii określanej jako procent ceny emisyjnej. Taka polityka zachęcała rząd zaciągający pożyczki do pobudzania inflacji, ponieważ mógł on wtedy spłacić swoje zobowiązania wobec nabywców obligacji pieniędzmi o niższej sile nabywczej. Jeśli bowiem inflacja wynosiła 10%, a premia za zakup obligacji określona została np. na 8% ceny nominalnej, to nabywca obligacji po jej wykupie przez rząd otrzymywał kwotę, której realna wartość była niższa niż suma przeznaczona przez tegoż nabywcę na zakup obligacji. Jednak obligacje indeksowane gwarantują wypłatę premii w wysokości określonej przez realną stopę procentową, która jest równa stopie nominalnej powiększonej o stopę inflacji. W przypadku emeryta próbującego planować długoterminowo i martwiącego się o ryzyko wzrostu inflacji obligacje indeksowane, które gwarantują stopę zwrotu wyższą niż inflacja – bez względu na jej poziom – mogą być bardzo interesującą inwestycją. Podobny mechanizm jest wbudowany w oferowane w Polsce obligacje indeksowane inflacją. Czy indeksacja może zmniejszyć obawy związane z inflacją? Indeksacja może się wydawać całkiem rozsądnym posunięciem. W końcu, gdy dochody osób i przedsiębiorstw oraz programy publiczne są indeksowane o inflację, ludzie mogą mniej się martwić o niepożądaną redystrybucję dochodów i inne niekorzystne konsekwencje wzrostu cen. Jednak niektórzy z najbardziej nieprzejednanych przeciwników inflacji na indeksację patrzą bardzo podejrzliwie. Zwracają uwagę, że indeksacja jest zawsze częściowa. Nie każdy pracodawca zapewni pracownikom mechanizm korekty kosztów utrzymania (COLA). Nie wszystkie firmy mogą założyć, że ich koszty i przychody będą rosły dokładnie w tym samym tempie, co wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). Nie wszystkie stopy procentowe dla kredytobiorców i depozytariuszy zmienią się tak, by dokładnie odpowiadać tempu wzrostu inflacji. Jednak w miarę rozpowszechniania się mechanizmów indeksacji polityczny sprzeciw wobec inflacji może zmaleć. W końcu starsze osoby, których świadczenia Social Security są chronione przed inflacją, lub banki, które udzieliły kredytów o zmiennym oprocentowaniu, nie mają już tak wielu powodów, by przejmować się tym, jak wysoka jest stopa inflacji. W świecie, w którym niektórzy ludzie mogą być chronieni przed inflacją, a inni nie, lepiej zorientowani w finansach przedsiębiorcy i inwestorzy mogą szukać sposobów zabezpieczenia swoich zysków, podczas gdy podmioty posiadające mniejszą wiedzę finansową mogą wciąż bardzo na inflacji ucierpieć. Przegląd dyskusji politycznych na temat inflacji W niniejszym rozdziale skupiliśmy się na tym, w jaki sposób ekonomiści mierzą inflację, na historycznych doświadczeniach z inflacją w różnych krajach, na metodach dostosowywania wartości zmiennych nominalnych do tempa wzrostu cen (indeksacja) oraz wpływie inflacji na gospodarkę. Pominęliśmy natomiast kwestię czynników, które inflację wywołują, i sposobów, które państwo może wykorzystać, aby zmniejszyć stopę inflacji lub wręcz całkowicie ją wyeliminować. Zagadnienia te zostaną dogłębnie przeanalizowane w kolejnych rozdziałach. Warto jednak przedstawić tutaj choćby wstępne informacje na ten temat. Opis czynników wywołujących inflację możemy zawrzeć w jednym zdaniu: zbyt wiele jednostek pieniężnych (dolarów lub złotych) w porównaniu z dostępnym w gospodarce wolumenem dóbr i usług. Inflacja w XX w. rosła przede wszystkim w konsekwencji wojen, w czasie których bardzo wysokie wydatki publiczne zamieniające się w dochody gospodarstw domowych nie napotykają dostatecznej oferty towarów konsumpcyjnych, ponieważ moce produkcyjne są ukierunkowane na wspieranie wysiłku wojennego (wytwarza się czołgi, a nie samochody, i spadochrony, a nie pończochy). Podczas konfliktów zbrojnych normą jest kontrola cen i niekiedy również system reglamentacji dóbr (np. paliw silnikowych). Po zakończeniu wojny mechanizm kontroli cen jest likwidowany, a skumulowana siła nabywcza, nie napotykając dostatecznej masy towarowej (w końcu nie od razu udaje się skokowo zwiększyć produkcję dóbr konsumpcyjnych), prowadzi do inflacji. Jeśli mamy do czynienia z sytuacją odwrotną, czyli jest zbyt dużo towarów w porównaniu z zasobami pieniądza, ceny zaczynają maleć, co oznacza pojawienie się deflacji. To dlatego w czasie szczególnie dotkliwych recesji, takich jak Wielki Kryzys, stopa inflacji gwałtownie maleje (takie zjawisko określamy jako dezinflacja) albo pojawia się deflacja. Implikacje polityczne są jasne. Jeśli chcemy uniknąć inflacji, wartość siły nabywczej w gospodarce musi rosnąć mniej więcej w takim samym tempie jak wolumen produkcji dóbr. Polityka makroekonomiczna, którą państwo może stosować, aby wpłynąć na siłę nabywczą konsumentów – poprzez podatki, wydatki publiczne, regulację stóp procentowych i zasad udzielania kredytów – może zatem spowodować wzrost inflacji lub obniżyć ją do akceptowalnego społecznie poziomu. Inflacja w czasie pandemii – powrót do lat 70. XX w. czy chwilowa korekta? Recesja wywołana pandemią spowodowała różnego rodzaju zakłócenia w globalnej gospodarce, w tym inflację. W czasie pandemii ceny towarów takich jak gaz i samochody spadły, ponieważ ludzie przestawili się na pracę zdalną i odwoływali plany podróży. A w drugim i czwartym kwartale 2020 r. z uwagi na ścisłe lockdowny nie mieli jak wydawać pieniędzy, bo de facto zostali zamknięci w domach. Jednak gdy na początku 2021 r. gospodarka zaczęła powoli wychodzić z pandemii, ponownie zaobserwowaliśmy znaczne wzrosty cen. Postpandemiczna inflacja była również napędzana stymulacyjnymi wydatkami państwa i bardzo niskimi stopami procentowymi. Pandemia spowodowała również niedobory w całym globalnym łańcuchu dostaw, co jeszcze bardziej podniosło ceny (więcej na ten temat dowiesz się za kilka rozdziałów, kiedy będziemy mówić o zagregowanych popycie i podaży). Dodatkowo już w czwartym kwartale 2021 r. ceny surowców zaczęły rosnąć, napędzane polityką Federacji Rosyjskiej, która przygotowywała się do napaści na Ukrainę i próbowała za pomocą cen gazu i ropy naftowej wpłynąć na kraje UE. Przy inflacji przekraczającej poziom 6% w USA i dwucyfrowym tempie wzrostu cen w Polsce i innych krajach UE w 2022 r. często zadawano pytanie o to, czy jest to zwiastun trwałego trendu, który może doprowadzić do powtórzenia się sytuacji z lat 70. XX w. Niektórzy ekonomiści uważają, że inflacja wywołana pandemią jest tylko przejściowym dostosowaniem – w istocie ceny wybranych artykułów znacznie wzrosły również po zakończeniu recesji wywołanej kryzysem finansowym z 2008 r. Spadek amerykańskiej inflacji poniżej poziomu 4%, do jakiego doszło w 2023 r., zdaje się potwierdzać te przypuszczenia. Inni jednak wskazywali i wskazują, że tym razem wzrost stopy inflacji może mieć charakter trwały, zwłaszcza biorąc pod uwagę wybuch wojny w Ukrainie oraz wpływ tego konfliktu na ceny żywności i surowców energetycznych. Jeśli konsumenci spodziewają się wyższej inflacji, może to być samospełniająca się przepowiednia, bo zaczynają kupować rzeczy teraz, aby uniknąć przyszłego wzrostu cen. Jak to już było podkreślone wcześniej, inflacja budzi obawy przede wszystkim konsumentów, a nie ekonomistów. Niemniej jeśli inflacji nie towarzyszy wzrost standardu życia, konsekwencje dla gospodarki mogą być niezwykle poważne. Key Concepts and Summary Płatność jest indeksowana, jeśli jest automatycznie dostosowywana do stopy inflacji. Przykłady indeksacji w amerykańskim sektorze prywatnym obejmują umowy o pracę z korektą kosztów utrzymania (COLA) i kredyty hipoteczne ze zmiennym poziomem oprocentowania (ARM). W Polsce z kolei przykładem tego typu rozwiązań jest wykorzystanie w kredytach hipotecznych zmiennej stawki WIBOR. Przykładami indeksacji w sektorze publicznym są choćby automatyczne dostosowywanie progów podatkowych do wysokości inflacji w USA czy waloryzacja emerytur w Polsce. Self-Check Questions W jaki sposób wzrost inflacji powinien wpłynąć na oprocentowanie kredytu hipotecznego o zmiennym oprocentowaniu? Wyższa inflacja obniża realne oprocentowanie kredytów hipotecznych o stałym oprocentowaniu. Ponieważ kredyty o zmiennym oprocentowaniu mają utrzymać realną stopę procentową na niezmienionym poziomie, wyższa inflacja prowadzi do wyższego nominalnego oprocentowania takich kredytów. Kredyt hipoteczny ze stałą stopą procentową ma takie samo oprocentowanie przez cały okres kredytowania niezależnie od tego, czy jest zaciągany na 15, czy 30 lat. Natomiast w wypadku kredytu hipotecznego ze zmienną stopą procentową wysokość odsetek, jakie będzie płacił kredytobiorca, może się zmienić w ślad za zmianą rynkowych stóp procentowych. Jeśli inflacja nieoczekiwanie spadnie o 3 punkty procentowe, co może się stać z właścicielem domu z hipoteką o zmiennym oprocentowaniu? Ponieważ kredyt hipoteczny wykorzystuje zmienną stopę procentową, powinna się ona obniżyć w takim samym stopniu, w jakim spadła stopa inflacji, tj. o 3 punkty procentowe. Dzięki temu realna stopa procentowa w ramach tego kredytu pozostanie na stałym poziomie. Review Questions Czym jest indeksacja? Wymień kilka możliwych obszarów stosowania indeksacji w sektorze prywatnym i publicznym. Critical Thinking Questions Jeśli rząd, zaciągając pożyczki, zyskuje na niespodziewanej inflacji, to dlaczego decyduje się na oferowanie nabywcom indeksowanych obligacji, które ograniczają te korzyści? Czy uważasz, że doskonała indeksacja jest możliwa? Wyjaśnij swój sposób rozumowania. Problems Wskaż, dla których z wymienionych niżej podmiotów nieoczekiwany wzrost stopy inflacji o 5 punktów procentowych jest korzystny, dla których niekorzystny, a dla których neutralny: Członek związku zawodowego z kontraktem płacowym uwzględniającym korektę kosztów utrzymania COLA, Osoba posiadająca duży zapas gotówki w skrytce depozytowej w banku, Bank pożyczający pieniądze na stały procent, Osoba, która właśnie usłyszała od swojego przełożonego, że przez kolejne 11 miesięcy na pewno nie otrzyma podwyżki. Rozalia wie, że gdy przejdzie na emeryturę za 16 lat, dostanie od swojej firmy jednorazową wypłatę w wysokości 80 tys. zł. Jaką siłę nabywczą, wyrażoną w dzisiejszych złotych, będzie miała ta kwota, jeśli w ciągu kolejnych 16 lat inflacja wyniesie 6% rocznie? Wskazówka: Zacznij od obliczenia skali wzrostu poziomu cen w ciągu kolejnych 16 lat. References Wines, Michael. “How Bad is Inflation in Zimbabwe?” The New York Times , May 2, 2006. http://www.nytimes.com/2006/05/02/world/africa/02zimbabwe.html?pagewanted=all&_r=0. Hanke, Steve H. “R.I.P. Zimbabwe Dollar.” CATO Institute . Accessed December 31, 2013. http://www.cato.org/zimbabwe. Massachusetts Institute of Technology. 2015. \"Billion Prices Project.\" Accessed March 4, 2015. http://bpp.mit.edu/usa/. kredyt hipoteczny o zmiennym oprocentowaniu (ARM) (ang. adjustable-rate mortgage (ARM) ) kredyt wykorzystywany na zakup nieruchomości, w który wbudowana została stopa procentowa podlegająca zmianom w zależności od stopy inflacji, inaczej jest to kredyt ze stałą realną stopą procentową korekta kosztów utrzymania (COLA) (ang. cost-of-living adjustments (COLAs) ) postanowienie umowne, dzięki któremu wysokość wynagrodzenia jest w automatyczny sposób zwiększana o wartość stopy inflacji indeksacja (ang. indexed ) automatyczne korygowanie cen, płac lub stóp procentowych o stopę inflacji", "section": "Indeksacja i jej ograniczenia", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Świat pieniądza Wszyscy uczestnicy rynku, zarówno konsumenci, jak i producenci, są częścią globalnego systemu finansowego, w ramach którego funkcjonuje wiele różnych walut. (Źródło: modyfikacja pracy epSos.de/Flickr Creative Commons). Więcej niż widać w Kongo na pierwszy rzut oka W jakim stopniu uczestniczysz w globalnym systemie finansowym? Myślisz, że w niewielkim? Zastanów się jeszcze raz. Załóżmy, że zaciągasz pożyczkę lub kredyt albo wpłacasz pieniądze na swoje konto bankowe. Właśnie udało ci się wywrzeć wpływ na wartość krajowych oszczędności i kredytów. A teraz przenieśmy się do centrum handlowego, gdzie kupujesz dwie koszulki z metką made in China , a następnie za pomocą koreańskiego telefonu przelewasz środki na konto organizacji charytatywnej, która pomaga uchodźcom. Czy to też ma jakieś znaczenie? Oczywiście, przecież twoje decyzje wpłynęły na to, ile pieniędzy trafia do Polski (kraju, w którym mieszkasz) i z Polski wypływa. Jeśli otworzysz rachunek inwestycyjny w biurze maklerskim i kupisz jednostki uczestnictwa w międzynarodowym funduszu inwestycyjnym, zasilisz strumień środków przepływających nawet na drugi kraniec globu. Twoje zaangażowanie może nie wydawać się tak ważne, jak działania np. premiera czy prezydenta, którzy podejmują decyzje o zwiększaniu lub zmniejszaniu pomocy zagranicznej, co ma ogromny wpływ na przepływy pieniężne do i z twojego kraju. Nie zmienia to jednak faktu, że codziennie wchodzisz w interakcję z globalnym systemem finansowym. Bilans płatniczy – termin, który wkrótce poznasz – wydaje się niezwykle skomplikowanym zagadnieniem, ale gdy zrozumiesz czynniki kształtujące międzynarodową wymianę handlową i przepływy pieniężne, wszystko nabierze sensu. Być może okaże się, że porzucisz wówczas niektóre z powszechnie podzielanych i skądinąd błędnych poglądów na temat handlu zagranicznego. Odpowiesz sobie także na kilka pytań. Czy to źle, że kraj ma deficyt handlowy? Czy nadwyżka handlowa jest dobra? Spójrz choćby na Demokratyczną Republikę Konga (często nazywaną po prostu Kongiem). Skoro w 2013 r. Kongo, duży kraj w Afryce Środkowej, zanotowało nadwyżkę handlową w wysokości 1 mld dol., musiało sobie chyba bardzo dobrze radzić, prawda? Dla porównania, deficyt handlowy Stanów Zjednoczonych wyniósł w 2013 r. 508 mld dol. (Polska w tym samym okresie zanotowała deficyt w wysokości 2,5 mld zł). Czy to oznacza, że gospodarki USA i Polski funkcjonują gorzej niż gospodarka Konga? Niekoniecznie. Deficyt handlowy USA ma tendencję do pogłębiania się w miarę wzmacniania się gospodarki. W Polsce już w 2015 i 2016 r. zanotowano nadwyżkę (źródło: tabela 58 na stronie ). Z kolei w Kongu utrzymuje się wysoki wskaźnik ubóstwa, który nie maleje nawet przy dodatnim bilansie handlowym. Oczywiście wyciąganie wniosków na podstawie statystyk handlu zagranicznego to coś znacznie bardziej skomplikowanego niż samo stwierdzenie, że deficyt handlowy jest niekorzystny dla gospodarki. Między innymi o tego typu zagadnieniach traktuje niniejszy rozdział. Wprowadzenie do tematu handlu zagranicznego i przepływów kapitałowych Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób mierzy się bilans handlowy Ja przedstawia się zmienność bilansu handlowego w kontekście historycznym i międzynarodowym Jakie są relacje pomiędzy bilansem handlowym i przepływami kapitału finansowego Czym jest tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji Jakie są zalety i wady utrzymywania zarówno deficytu, jak i nadwyżki handlowej Jakie są różnice pomiędzy wielkością wymiany handlowej a bilansem handlowym Bilans handlowy (ang. balance of trade / trade balance ) jest różnicą między wyrażoną w jednostkach pieniężnych (złotych lub dolarach) wartością eksportu, czyli dóbr i usług, które zostały wyprodukowane w danym kraju i sprzedane za granicę, a wyrażoną w tych samych jednostkach wartością importu, czyli dóbr i usług wyprodukowanych za granicą i nabywanych przez podmioty (przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe) z danego kraju. Przypomnij sobie to, co było wskazane w . Jeśli eksport przekracza import, to gospodarka ma nadwyżkę handlową lub inaczej dodatni bilans handlowy (ang. trade surplus ). Jeżeli natomiast wartość importu jest większa od wartości eksportu, gospodarka ma deficyt handlowy ( ujemny bilans handlowy ) (ang. trade deficit ). Jeśli eksport i import są sobie równe, to saldo bilansu handlowego jest zrównoważone. Zastanówmy się zatem, co się dzieje, gdy w jakimś kraju występują duże nadwyżki lub deficyty handlowe. Rozważmy jako przykład sąsiada Polski, czyli gospodarkę Niemiec. Zgodnie z danymi Banku Światowego notowała ona w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat znaczne nadwyżki handlowe – w 2020 r. był to poziom 242 mld dol. Z kolei gospodarka amerykańska w ciągu ostatnich kilku dekad doświadczała wysokich deficytów handlowych. Na przykład w tym samym okresie (2020 r.) wartość importu Stanów Zjednoczonych przekroczyła wartość eksportu o 651 mld dol. Seria kryzysów finansowych wywołanych przez niezrównoważony bilans handlowy może doprowadzić gospodarki do głębokich recesji. Takie kryzysy zaczynają się od narastania deficytu handlowego, który przyjmuje bardzo wysokie rozmiary. W pewnym momencie, który bardzo trudno jest przewidzieć, zagraniczni inwestorzy zmieniają nastawienie i decydują się na wycofanie swoich kapitałów z takiego kraju. W wyniku tego posunięcia pozbawiona kapitału gospodarka wpada w głęboką recesję, a wartość realnego PKB może się obniżyć nawet o wartości dwucyfrowe w ciągu jednego roku. Taka sytuacja wystąpiła w Meksyku w 1995 r., gdy PKB zmniejszył się o 8,1%. Wiele krajów Azji Wschodniej – Tajlandię, Koreę Południową, Malezję i Indonezję – te same problemy dotknęły w latach 1997–1998 (określane dość powszechnie jako azjatycki kryzys finansowy). Na przełomie XX i XXI w. podobne doświadczenia miały Rosja i Argentyna. Jaki jest związek pomiędzy nierównowagą w handlu zagranicznym i przepływami międzynarodowego kapitału finansowego, które wywołały te gospodarcze turbulencje? Zaczniemy od bardziej szczegółowej analizy bilansu handlowego, wykorzystując realne dane z Polski, Stanów Zjednoczonych i innych światowych gospodarek. Następnie zbadamy nierozerwalny związek pomiędzy międzynarodowymi przepływami towarów i usług oraz międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego, które dla ekonomistów są tak naprawdę jak awers i rewers jednej monety. Laicy często zakładają, że nadwyżki handlowe, takie jak te w Niemczech, muszą być pozytywnym sygnałem płynącym z gospodarki, podczas gdy handlowe deficyty, charakterystyczne dla gospodarki Stanów Zjednoczonych, mają negatywny charakter. W rzeczywistości zarówno nadwyżki, jak i deficyty handlowe można postrzegać jako sytuację pozytywną bądź negatywną. W tym rozdziale odpowiemy na pytanie, od czego zależy ocena formułowana przez ekonomistów.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Obliczanie bilansu handlowego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić, czym jest saldo obrotów towarowych, saldo rachunku obrotów bieżących i transfery jednostronne (unilateralne) Zidentyfikować elementy polskiego bilansu obrotów bieżących Obliczyć saldo obrotów towarowych i saldo rachunku obrotów bieżących, wykorzystując dane obrazujące import i eksport danego kraju Jeszcze kilkadziesiąt lat temu, aby zmierzyć bilans handlowy, śledzono drogowy, kolejowy i lotniczy transport konkretnych towarów pomiędzy krajami. Tego typu analizy wciąż są prowadzone i nadal pozwalają na obliczenie salda obrotów towarowych (ang. merchandise trade balance ). Jednak w większości najlepiej rozwiniętych gospodarek, w tym w Stanach Zjednoczonych i w Polsce, dobra (konkretne produkty mające fizyczną postać) stanowią mniej niż połowę całkowitej produkcji kraju, a dominują w niej usługi. W ciągu ostatnich dwóch dekad nastąpił gwałtowny rozwój międzynarodowego handlu usługami, napędzany przez postęp technologiczny w informatyce i telekomunikacji. Umożliwił on eksport i import usług w dziedzinie finansów, prawa, marketingu, zarządzania, oprogramowania, inżynierii budowlanej i projektowania produktów oraz opieki zdrowotnej. Większość obrotów handlu zagranicznego nadal realizowana jest dzięki transakcjom kupna i sprzedaży dóbr. Tym samym rządy chwalą się, a media eksponują informacje o bilansie obrotów towarowych. Stare nawyki są trudne do przełamania. Ekonomiści zazwyczaj wykorzystują jednak szersze miary, takie jak bilans handlowy lub saldo rachunku obrotów bieżących (ang. current account balance ), które poza przepływami towarów i usług obejmują również międzynarodowe przepływy dochodów z tytułu inwestycji, pomoc zagraniczną i inne rodzaje transferów. przedstawia cztery główne komponenty rachunku obrotów bieżących Polski w 2022 r. (za wstępną informacją przygotowaną przez NBP i opublikowaną 13 lutego 2023 r.). Pierwszy wiersz to nic innego jak saldo obrotów towarowych, czyli wartość eksportu i importu dóbr. Ponieważ wartość importu przekracza wartość eksportu, saldo obrotów towarowych w ostatniej kolumnie jest ujemne, co oznacza deficyt w handlu towarami. Nie należy mylić bilansu obrotów towarowych, bilansu handlowego (który obejmuje również import i eksport usług) z saldem na rachunku obrotów bieżących, które zawiera nie tylko bilans obrotów związanych z dobrami i usługami, ale również dochody wynikające z wcześniejszych inwestycji i wartość transferów. W Polsce za zbieranie danych obrazujących relacje ekonomiczne z zagranicą odpowiada Narodowy Bank Polski. Składniki rachunku obrotów bieżących Polski za rok 2020 (dane wstępne w mln zł) Eksport (pieniądze wpływające do Polski) Import (pieniądze wypływające z Polski) Saldo Dobra 1 502 965 1 619 207 –116 242 Usługi 421 091 252 948 168 143 Saldo dochodów pierwotnych 65 097 203 084 −137 987 Saldo dochodów wtórnych 49 426 58 709 −9283 Saldo rachunku obrotów bieżących 2 038 579 2 133 948 –95 369 Źródło: https://nbp.pl/bilans-platniczy-polski-w-grudniu-2022-r. W drugim wierszu znajdują się dane dotyczące handlu usługami. W tym obszarze polska gospodarka osiąga nadwyżkę. Chociaż poziom handlu usługami jest wciąż stosunkowo niewielki w porównaniu z handlem dobrami, znaczenie usług w ciągu ostatnich kilku dekad bardzo wzrosło. Na przykład polski eksport usług w 2022 r. był tylko niewiele mniejszy w kategoriach nominalnych niż eksport dóbr w 2009 r. Trzeci składnik rachunku obrotów bieżących, określany w Polsce mianem „salda dochodów pierwotnych”, uwzględnia dochody zagranicznych inwestorów bezpośrednich z tytułu ich zaangażowania kapitałowego w polskich podmiotach (środki wypływające z Polski), jak również analogiczne dochody polskich podmiotów z tytułu zagranicznych inwestycji (środki wpływające do Polski). W ramach tej pozycji uwzględniane są również dochody z pracy, jakie osiągają polscy rezydenci za granicą (napływ środków do Polski) i analogicznie dochody z pracy rezydentów innych krajów osiągane w Polsce (wypływ środków). Na wysokość salda dochodów pierwotnych oddziałują również wypłaty dochodów z tytułu inwestycji portfelowych (w papiery wartościowe). Środki finansowe związane z dochodami będącymi pochodną zaangażowania środków produkcji (pracy i kapitału) poza granicami kraju włączone są do ogólnej miary obejmującej handel (czyli razem z towarami i usługami), ponieważ – z ekonomicznego punktu widzenia – wynikają one z transakcji gospodarczej tego samego typu, jak w przypadku sprzedaży samochodów, pszenicy czy ropy: jest to po prostu handel, który odbywa się na międzynarodowym rynku czynników produkcji (przede wszystkim międzynarodowym rynku kapitałowym). Ostatnią kategorią w ramach rachunku obrotów bieżących są „dochody wtórne”, czyli saldo transferów jednostronnych ( saldo transferów unilateralnych ) (ang. unilateral transfers ) dokonywanych przez państwo (sektor publiczny), organizacje charytatywne lub osoby prywatne, w ramach których za granicę wysyłane są pieniądze lub towary, czemu nie towarzyszy żaden strumień ekwiwalentny. Oczywiście tego typu transfery mogą również do Polski wpływać. Pomoc gospodarcza lub wojskowa polskiego rządu dla walczącej Ukrainy (zwróćmy uwagę, że ma ona charakter rzeczowy, a nie pieniężny) mieści się w tej kategorii, podobnie jak wydatki zagraniczne organizacji charytatywnych (np. Polskiej Akcji Humanitarnej w Afryce) na walkę z ubóstwem lub nierównościami społecznymi. Pieniądze wysyłane za granicę przez imigrantów również są zaliczane do tej kategorii. Rachunek obrotów bieżących traktuje te transfery wypływające z Polski tak jak import, ponieważ wiążą się one – podobnie jak import – ze strumieniem płatności opuszczających kraj. W przypadku gospodarki Polski pozycja ta jest zazwyczaj ujemna, podobnie jak to ma miejsce w USA. Niekiedy jednak bywa odwrotnie. Na przykład w 1991 r., gdy USA przewodziły międzynarodowej koalicji, której celem było wyzwolenie Kuwejtu spod irackiej okupacji, wiele krajów zgodziło się, że dokonają płatności na rzecz Stanów Zjednoczonych, aby zrekompensować im wydatki wojenne. Płatności te były na tyle duże, że w 1991 r. saldo jednostronnych transferów w USA było dodatnie i wyniosło 10 mld dol. Przykład w przeprowadzi cię krok po kroku przez proces obliczeń na podstawie wartości importu i eksportu dóbr i usług, jak również wartości dochodów z tytułu wykorzystania czynników produkcji (saldo dochodów pierwotnych) i płatności transferowych (saldo dochodów wtórnych). Obliczanie salda bilansu handlowego i salda rachunku obrotów bieżących Obliczanie salda bilansu handlowego i salda rachunku obrotów bieżących (kwoty w mld zł) Eksport/pieniądze wpływające do danego kraju Import/pieniądze wypływające z danego kraju Saldo końcowe Dobra Usługi Saldo dochodów pierwotnych Saldo dochodów wtórnych Saldo rachunku obrotów bieżących Wykorzystaj podane poniżej informacje i uzupełnij , a następnie oblicz: saldo bilansu handlowego saldo rachunku obrotów bieżących Dane (kwoty w mld zł): wartość transferów unilateralnych dokonywanych przez podmioty z danego kraju na korzyść zagranicznych gospodarstw domowych i organizacji: 130 eksport dóbr: 1046 eksport usług: 509 import dóbr: 1562 import usług: 371 dochód uzyskany przez podmioty z danego kraju z inwestycji dokonanych poza jego granicami: 561 dochód uzyskany przez inwestorów zagranicznych w danym kraju: 472 Krok 1. Najpierw skoncentruj się na przepływie towarów i usług. Wpisz kwoty eksportu w odpowiednich wierszach kolumny „Eksport”. Krok 2. A teraz w odpowiednich wierszach kolumny „Import” wprowadź dane obrazujące wartość importu dóbr i usług. Krok 3. W drugiej kolumnie tabeli, w wierszu opisanym jako „saldo dochodów pierwotnych”, wpisz wartość dochodów uzyskiwanych przez podmioty krajowe poza granicami kraju, natomiast w kolumnie trzeciej wprowadź wartość dochodów uzyskiwanych przez podmioty zagraniczne z inwestycji dokonywanych na terenie analizowanego kraju. Krok 4. W wierszu „saldo dochodów wtórnych” w kolumnie trzeciej wpisz wartość transferów unilateralnych (jednostronnych) wpłacanych przez podmioty z analizowanego kraju na korzyść podmiotów zagranicznych. Kwotę wpisujesz w kolumnie trzeciej, ponieważ środki te wypływają z analizowanego kraju. W kolumnie drugiej w tym samym wierszu wpisz wartość „0”, ponieważ w podanym przykładzie nie uwzględniamy żadnych zagranicznych transferów unilateralnych na korzyść podmiotów krajowych. Krok 5. Oblicz saldo bilansu handlowego, odejmując wartości importu dóbr i usług od odpowiednich wartości eksportu. Wpisz wynik tej operacji w odpowiednich wierszach kolumny „Saldo końcowe”. Może to być wartość dodatnia lub ujemna. Zsumowane salda końcowe dla dóbr i usług dadzą saldo bilansu handlowego. Krok 6. W ten sam sposób oblicz saldo dochodów pierwotnych. Wynik wpisz w kolumnie czwartej. Krok 7. Wprowadź wartość transferów unilateralnych ze znakiem minus w kolumnie czwartej wiersza oznaczonego jako saldo dochodów wtórnych. Krok 8. Teraz podsumuj wartości z kolumny „saldo końcowe”. Otrzymana wielkość stanowi saldo rachunku obrotów bieżących. Bilans handlowy to różnica między wartością eksportu dóbr i usług a wartością importu dóbr i usług. W analizowanym przykładzie jest to odpowiednio (-516 mld zł) + 138 mld zł = (-378) mld zł, co oznacza deficyt handlowy o tej właśnie wartości. Saldo rachunku obrotów bieżących wynosi z kolei (-419 mld zł), mamy zatem do czynienia z deficytem w rachunku obrotów bieżących. Spójrz na uzupełnioną . Obliczanie salda bilansu handlowego i salda rachunku obrotów bieżących (kwoty w mld zł) Eksport / pieniądze wpływające do danego kraju Import / pieniądze wypływające z danego kraju Saldo końcowe Dobra 1046 1562 –516 Usługi 509 371 138 Saldo dochodów pierwotnych 561 472 89 Saldo dochodów wtórnych 0 130 –130 Saldo rachunku obrotów bieżących 2116 2535 –419 Key Concepts and Summary Bilans handlowy mierzy różnicę między eksportem a importem danego kraju. W większości gospodarek rozwiniętych (o najwyższych dochodach) dobra stanowią mniej niż połowę wolumenu produkcji całkowitej, a jej większość stanowią usługi. W konsekwencji w ciągu ostatnich 20 lat nastąpił gwałtowny rozwój międzynarodowego handlu usługami, jednak większość obrotów handlu zagranicznego nadal realizowana jest dzięki transakcjom kupna i sprzedaży dóbr. Saldo rachunku obrotów bieżących obejmuje wartości importu i eksportu dóbr i usług oraz środki finansowe wpływające i wypływające z danego kraju w następstwie wykorzystania czynników produkcji (saldo dochodów pierwotnych) i płatności transferowych (saldo dochodów wtórnych). Self-Check Questions Jeśli zagraniczni inwestorzy kupią więcej polskich akcji i obligacji, w jaki sposób zostanie to odzwierciedlone na rachunku obrotów bieżących? Wartość kupowanych i sprzedawanych w obrocie międzynarodowym akcji i obligacji nie jest odzwierciedlana na rachunku obrotów bieżących. Jednak dywidendy z akcji i odsetki od obligacji, jako dochody z takich inwestycji, pojawiają się w tym zestawieniu jako wypływ środków finansowych. Jeśli deficyt handlowy Polski wzrośnie, jak wpłynie to na saldo rachunku obrotów bieżących? Saldo ulegnie pogorszeniu, tj. zmniejszy się jego nadwyżka lub powiększy deficyt, ponieważ deficyt handlowy (ujemne saldo handlowe) wchodzi do rachunku obrotów bieżących ze znakiem minus. Określ, które z poniższych zdarzeń wiąże się z przepływem finansowym do gospodarki słowackiej, a które z odpływem finansowym z gospodarki słowackiej: Słowacja importuje usługi z Niemiec Słowacja eksportuje dobra do Czech Polscy inwestorzy osiągnęli dochody związane z wcześniejszymi inwestycjami finansowymi na Słowacji. Pieniądze odpływają z gospodarki słowackiej. Pieniądze napływają do gospodarki słowackiej. Pieniądze odpływają ze słowackiej gospodarki. Review Questions Czy jeśli import przewyższa eksport, mamy do czynienia z deficytem handlowym, czy nadwyżką? A jeśli eksport przewyższy import? Jakie elementy wchodzą w skład rachunku obrotów bieżących? Critical Thinking Questions Niekiedy przedstawiciele sektora publicznego, zarówno politycy, jak i urzędnicy, przekonują, że ich kraj powinien dążyć nie tylko do nadwyżki handlowej, ale również do korzystnego dla gospodarki napływu kapitału z zagranicy. Wyjaśnij, dlaczego taka sytuacja jest niemożliwa do urzeczywistnienia. Urzędnik wysokiego szczebla ogłasza wytyczne nowej polityki. Kraj chce zlikwidować deficyt handlowy, ale jednocześnie będzie zdecydowanie zachęcał zagraniczne firmy do inwestycji finansowych. Wyjaśnij, dlaczego takie stwierdzenie jest logicznie sprzeczne. Problems W 2001 r. gospodarka Wielkiej Brytanii wyeksportowała dobra o wartości 192 mld funtów i usługi o wartości kolejnych 77 mld funtów. Import objął dobra o wartości 225 mld funtów i usługi o wartości 66 mld funtów. Dochody będące konsekwencją zaangażowania brytyjskich czynników produkcji za granicą wyniosły 140 mld funtów, podczas gdy wypłaty dochodów z tego samego tytułu na korzyść podmiotów zagranicznych osiągnęły wielkość 131 mld funtów. Transfery jednostronne brytyjskiego rządu na korzyść podmiotów zagranicznych równe były 23 mld funtów, podczas gdy różne agencje rządowe Wielkiej Brytanii otrzymały od reszty świata z tego samego tytułu (transfery unilateralne) płatności w wysokości 16 mld funtów. Oblicz deficyt handlowy Wielkiej Brytanii w 2001 r. Oblicz saldo rachunku obrotów bieżących w tym samym okresie. Objaśnij, dlaczego zdecydowałeś, że płatności z tytułu dochodów czynników produkcji i transferów rządowych są uwzględnione jako dodatnie lub ujemne pozycje w saldzie na rachunku obrotów bieżących Wielkiej Brytanii w 2001 r. References Central Intelligence Agency. “The World Factbook.” Last modified October 31, 2013. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/gm.html. U.S. Department of Commerce. “Bureau of Economic Analysis.” Last modified December 1, 2013. http://www.bea.gov/. U.S. Department of Commerce. “United States Census Bureau.” http://www.census.gov/. bilans handlowy różnica pomiędzy eksportem a importem danego kraju eksport netto zob. bilans handlowy saldo rachunku obrotów bieżących (ang. current account balance ) szeroka miara bilansu wymiany ekonomicznej z zagranicą, która obejmuje handel towarami i usługami, a także międzynarodowe przepływy dochodów i pomoc zagraniczną saldo obrotów towarowych (ang. merchandise trade balance ) bilans handlowy uwzględniający tylko handel dobrami transfery unilateralne (ang. unilateral transfers ) płatności, jakich dokonują państwo, organizacje charytatywne, przedsiębiorstwa i osoby prywatne na rzecz podmiotów zagranicznych, którym nie towarzyszy żaden strumień ekwiwalentny transfery jednostronne zob. transfery unilateralne", "section": "Obliczanie bilansu handlowego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Bilans handlowy w kontekście historycznym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Analizować wykresy ilustrujące zmienność w czasie salda obrotów towarowych i salda na rachunku obrotów bieżących Identyfikować okresy, w których USA notowały nadwyżki i deficyty handlowe Porównać salda bilansu handlowego Stanów Zjednoczonych i wybranych gospodarek świata Historyczne wartości salda na rachunku obrotów bieżących Stanów Zjednoczonych w ciągu ostatnich 60 lat można przedstawić na kilka sposobów. Panel (a) pokazuje saldo rachunku obrotów bieżących i saldo obrotów towarowych (które jest po prostu różnicą pomiędzy wartością dóbr sprzedanych za granicę i importowanych do kraju) w dolarach. Natomiast panel (b) przedstawia te same salda w relacji do amerykańskiego PKB (wartość sald w dolarach została podzielona przez wyrażoną w tej samej walucie wartość nominalnego – a więc uwzględniającego zarówno inflację, jak i tempo realnego wzrostu – PKB w tym samym roku). Saldo rachunku obrotów bieżących i saldo obrotów towarowych USA w latach 1960–2020 Panel (a) Saldo na rachunku obrotów bieżących i saldo obrotów towarowych w miliardach dolarów bieżących w latach 1960–2020. Stany Zjednoczone notowały dodatnie saldo (nadwyżkę) obrotów towarowych i na rachunku obrotów bieżących w latach, dla których odpowiednie wykresy znajdują się powyżej zera. W okresach, w których linie wykresów znajdują się poniżej zera, USA notowały deficyt, odpowiednio salda obrotów towarowych i na rachunku obrotów bieżących. Panel (b) obrazuje te same parametry w relacji do rozmiarów gospodarki amerykańskiej, czyli do wartości bieżącego (nominalnego) PKB w latach 1960–2020. Niezależnie od tego, który z parametrów – saldo obrotów towarowych czy saldo rachunku obrotów bieżących – potraktujemy jako miarę relacji USA z krajami trzecimi, schemat zmian jest niemal ten sam. W latach 60. i 70. XX w. gospodarka USA notowała nadwyżkę w handlu dobrami i dodatnie saldo na rachunku obrotów bieżących. Tym samym linie obu wykresów nakreślonych na znajdują się powyżej zera. Jednak począwszy od lat 80., deficyt salda obrotów towarowych, jak również ujemne saldo w bilansie obrotów bieżących gwałtownie wzrosły i tendencja ta utrzymywała się w zasadzie aż do roku 2009, z wyłączeniem roku 1991, kiedy na rachunku obrotów bieżących odnotowano niewielką nadwyżkę. Oba deficyty zmniejszyły się znacząco wraz z wybuchem kryzysu finansowego, a ich wartość pozostawała relatywnie stabilna aż do roku 2018, kiedy to nastąpiło ponowne pogorszenie tak salda obrotów towarowych, jak i rachunku obrotów bieżących. prezentuje dane na temat relacji eksportu dóbr i usług, a także salda na rachunku obrotów bieżących w Stanach Zjednoczonych na tle wybranych gospodarek świata, w tym Polski. Tak jak USA w ostatnim okresie niezmiennie notują deficyty, tak Japonia i wiele krajów europejskich (Niemcy, Szwecja i Francja, dla której dane nie znalazły się w tabeli) konsekwentnie rejestrują nadwyżki na rachunku obrotów bieżących. Pierwsza kolumna tabeli ilustruje jedną z miar globalizacji gospodarki, jaką jest relacja wartości eksportu do PKB (ang. exports of goods and services as a percentage of GDP ). Druga kolumna przedstawia natomiast saldo na rachunku obrotów bieżących. Dla większości krajów (w tabeli wyjątkiem są Niemcy i Szwecja) wartość deficytu lub nadwyżki kształtuje się w granicach +/-5% PKB. Syntetyczny obraz relacji ekonomicznych z zagranicą w wybranych gospodarkach świata w 2020 r. (w relacji do PKB) (Źródło: http://data.worldbank.org/indicator/BN.CAB.XOKA.GD.ZS). Eksport/PKB Saldo na rach. obr. bieżących Stany Zjednoczone 10,2% −2,9% Japonia 15,5% 3,2% Niemcy 43,4% 7,0% Wielka Brytania 27,9% –2,6% Kanada 29,0% −1,8% Szwecja 44,6% 5,7% Korea 36,4% 4,6% Meksyk 40,2% 2,4% Brazylia 16,9% –1,8% Chiny 18,5% 1,9% Indie 18,7% 1,2% Nigeria 8,8% −3,9% Polska 53% 2,46% Świat − 0,0% Key Concepts and Summary Stany Zjednoczone osiągały relatywnie duże nadwyżki w bilansie handlowym i na rachunku obrotów bieżących przez kolejne dwie dekady, aż do początku lat 80. XX w., a później w roku 1991. W pozostałych okresach ostatnich 60 lat zarówno saldo obrotów towarowych, jak i rachunek obrotów bieżących notowały – niekiedy nawet bardzo wysokie – deficyty. Jak wynika z treści całego rozdziału, deficyt handlowy i na rachunku obrotów bieżących oznacza napływ kapitału finansowego netto z zagranicy, podczas gdy nadwyżka tych samych parametrów przekłada się na odpływ netto kapitału finansowego z danej gospodarki do innych krajów. Self-Check Questions W jaki sposób relacja eksportu danego kraju do jego PKB odzwierciedla stopień globalizacji? PKB to wyrażona w jednostkach pieniężnych wartość całkowitej produkcji towarów i usług na terenie danego kraju. Eksport to dobra produkowane w kraju, ale wysyłane za granicę. Relacja eksportu do PKB daje nam wyobrażenie o tym, jak ważny jest eksport dla gospodarki narodowej, w relacji do wszystkich wyprodukowanych towarów i usług. W 2020 r. eksport stanowił tylko ok. 10% PKB USA, ale ponad 50% PKB Polski. Oznacza to, że dla Polski wymiana dóbr i usług z krajami trzecimi jest znacznie ważniejsza niż dla Stanów Zjednoczonych. W pewnym momencie PKB Kanady wynosił 1800 mld dol., a eksport 542 mld dol. Jaka była wówczas relacja eksportu do globalnej produkcji Kanady? Podziel 542 mld dol. przez 1800 mld dol. PKB Polski w 2020 r. wynosił 2 338 996 mln zł, natomiast saldo na rachunku obrotów bieżących osiągnęło poziom 57 451 mln zł. Oblicz relację salda na rachunku obrotów bieżących do PKB Polski. Podziel 57 451 mln zł przez 2 338 996 mln zł. Dlaczego zmienność w czasie wartości salda bilansu handlowego i salda na rachunku obrotów bieżących jest tak zbliżona? Bilans handlowy to różnica między eksportem a importem dóbr i usług. Saldo na rachunku obrotów bieżących w największym stopniu jest zdeterminowane właśnie przez tę wartość (niezależnie od tego, czy mamy do czynienia z deficytem handlowym, czy też nadwyżką), choć obejmuje również międzynarodowe przepływy pieniężne związane z dochodami czynników produkcji i transfery jednostronne. Review Question Czy w ciągu ostatnich 40 lat bilans handlowy Stanów Zjednoczonych notował zazwyczaj nadwyżkę, deficyt, czy też był zrównoważony? Critical Thinking Questions Czy kraj, w którym relacja eksportu do PKB kształtuje się na poziomie zbliżonym do Polski (ok. 50%), jest twoim zdaniem bardziej narażony na globalne kryzysy finansowe w porównaniu z gospodarką, w której relacja eksportu do PKB jest bliska tej w USA (ok. 10%)? Czy twoim zdaniem skala międzynarodowych przepływów finansowych zwiększałaby się wraz z usuwaniem barier ograniczających handel pomiędzy krajami? relacja wartości eksportu do PKB (ang. exports of goods and services as a percentage of GDP ) wyrażona w jednostkach pieniężnych (złotych, dolarach) wartość eksportu podzielona przez wyrażoną w jednostkach pieniężnych wartość PKB danego kraju udział eksportu w PKB zob. relacja wartości eksportu do PKB", "section": "Bilans handlowy w kontekście historycznym", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Bilans handlowy i przepływy kapitału Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić związek pomiędzy saldem na rachunku obrotów bieżących i międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego Identyfikować przewagi komparatywne Wyjaśnić pojęcie równowagi bilansu handlowego i rachunku obrotów bieżących, wykorzystując kategorie inwestycji i przepływów kapitałowych Zdaniem ekonomistów nie można jednoznacznie określić tego, czy nadwyżki w bilansie handlowym i na rachunku obrotów bieżących są zjawiskiem pozytywnym, czy negatywnym, podobnie jak nie można jednoznacznie ocenić zjawiska deficytu tych dwóch parametrów. Wyzwaniem w tym kontekście jest zrozumienie, w jaki sposób międzynarodowe przepływy dóbr i usług są powiązane z międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego (ang. financial capital ). W niniejszym podrozdziale spróbujemy pokazać ścisły związek pomiędzy saldem na rachunku obrotów bieżących i saldem bilansu handlowego a przepływami kapitału finansowego. W tym celu najpierw stworzymy bardzo prosty model gospodarki składającej się z dwóch osób (Robinsona Crusoe i Piętaszka), a następnie przedstawimy i poddamy analizie okrężny schemat międzynarodowych przepływów dóbr i usług oraz środków finansowych. Gospodarka dwuosobowa: Robinson Crusoe i Piętaszek Aby zrozumieć, jak ekonomiści postrzegają deficyty i nadwyżki bilansu handlowego oraz rachunku obrotów bieżących, rozważmy prosty model gospodarki oparty na historii Robinsona Crusoe. Crusoe, jeśli jeszcze pamiętacie klasyczną powieść Daniela Defoe opublikowaną po raz pierwszy w 1719 r., był żeglarzem, który trafił na bezludną wyspę jako rozbitek, jedyny ocalały z morskiej katastrofy. Po pewnym okresie samotnego życia uratował on przed śmiercią rdzennego mieszkańca tej części świata, któremu nadał imię Piętaszek. Pomyśl w związku z tym o bilansie handlowym w tej niezwykle prostej, dwuosobowej gospodarce stworzonej przez Robinsona i Piętaszka. Robinson i Piętaszek wymieniają się dobrami i usługami, czyli działają w ramach gospodarki barterowej. Być może Robinson łowi ryby i część z nich oddaje Piętaszkowi w zamian za zbierane przez niego orzechy kokosowe, albo też Piętaszek wymienia utkany przez siebie kapelusz z liści na pomoc Robinsona w noszeniu wody. Ponieważ nikt nie zmusza ani Robinsona, ani Piętaszka do zawierania takich transakcji, obaj muszą czuć, że otrzymują satysfakcjonującą ilość dóbr lub usług w zamian za to, co sami oferują na wymianę. W rezultacie „eksport” każdego z nich jest zawsze równy „importowi”, więc handel między Robinsonem a Piętaszkiem jest zrównoważony. Żaden z nich nie doświadcza deficytu handlowego, w związku z czym żaden nie notuje również nadwyżki handlowej. Jednak pewnego dnia Robinson zwraca się do Piętaszka z propozycją. Otóż chce on nawodnić swój ogród, co wymaga poświęcenia kilku tygodni na wykopanie odpowiednich rowów irygacyjnych. Będzie to oznaczało, że nie wystarczy mu czasu ani sił na pozyskiwanie pożywienia – łowienie ryb i zbieranie kokosów. Prosi więc Piętaszka, aby ten w okresie prac zaopatrywał go w określoną ilość ryb i kokosów (powiedzmy, trzy ryby i pięć kokosów dziennie), a po ich zakończeniu obiecuje spłacić Piętaszka dodatkowymi warzywami i owocami z uprawy w swoim nawodnionym ogrodzie. Jeśli Piętaszek zaakceptuje tę ofertę, w ich gospodarce pojawi się „nierównowaga handlowa”. Przez kilka miesięcy Piętaszek będzie notował nadwyżkę handlową, przekaże (wyeksportuje) bowiem Robinsonowi więcej dóbr, niż od niego pozyska (zaimportuje). Mówiąc dokładniej, Piętaszek odda Robinsonowi swoje ryby i kokosy i przynajmniej na razie nie otrzyma nic w zamian. Z drugiej strony Robinson będzie miał „deficyt handlowy”, ponieważ otrzyma od Piętaszka konkretne dobra, nie oferując nic w zamian. Możemy zatem napisać, że Piętaszek będzie codziennie pożyczał Robinsonowi trzy ryby i pięć kokosów, za co ten drugi odda mu z czasem określoną ilość warzyw i owoców (spłaci pożyczkę). Ten prosty model funkcjonowania gospodarki pozwala zrozumieć kilka istotnych ekonomicznych kwestii. Po pierwsze, możemy dzięki niemu wyjaśnić, co tak naprawdę oznaczają kategorie nadwyżki i deficytu handlowego w sensie ekonomicznym. Analizując sytuację Robinsona i Piętaszka, łatwo dostrzec, że pytanie o to, czy lepiej mieć nadwyżkę handlową, czy deficyt, samo w sobie nie ma sensu. Podobnie bowiem jak w przypadku każdej niewymuszonej transakcji rynkowej (również takiej, którą zaklasyfikujemy jako część handlu zagranicznego) zgoda na wymianę oznacza, że obie strony odnoszą w jej wyniku pewne korzyści. Z biegiem czasu, jeśli nawadniany ogród Robinsona faktycznie przyniesie większe plony, zarówno on sam, jak i Piętaszek skorzystają na zawartym porozumieniu. Po drugie, opowieść o naszej mikrogospodarce zwraca uwagę na to, co w historii współpracy tworzących ją ludzi może pójść źle. Propozycja złożona przez Robinsona niesie ze sobą element ryzyka dla Piętaszka, który udziela mu pożyczki w postaci ryb i kokosów, a jego zadowolenie z zawartej umowy uzależnione będzie od tego, czy Robinson spłaci tę pożyczkę zgodnie z planem, w całości i na czas. Może się przecież zdarzyć i tak, że Robinsonowi nie będzie się chciało ciężko pracować i ostatecznie nic nie zbuduje. A nawet jeśli system irygacyjny powstanie, może się okazać, że jego wpływ na produktywność (ilość plonów) ogrodu został mocno przeszacowany. Po zakończeniu prac Robinson może również uznać, że z różnych względów przekaże Piętaszkowi znacznie mniej warzyw i owoców, niż początkowo uzgodnili. Piętaszek w momencie zawierania umowy nie jest w stanie przewidzieć, jaki będzie ostateczny scenariusz zdarzeń. Może jedynie ufać Robinsonowi, że ten wywiąże się z umowy i wszystko pójdzie zgodnie z planem. Jeśli jednak tak się nie stanie, wymusi to kolejną rundę negocjacji. Fakt, że spłata nie nastąpiła zgodnie z ustalonymi warunkami, prawdopodobnie wpłynie na stosunek Piętaszka do tych rozmów. Jeśli Robinson naprawdę ciężko pracował, ale nie jest w stanie zaoferować Piętaszkowi uzgodnionej ilości warzyw i owoców, ponieważ przeszacował korzyści z systemu nawadniającego, Piętaszek do propozycji zmniejszenia opłat może podejść ze zrozumieniem. Jeśli jednak Robinson po prostu się lenił i dlatego niczego nie zbudował, Piętaszek może być słusznie poirytowany i domagać się wywiązania z umowy w jej pierwotnym kształcie. Po trzecie wreszcie, na przykładzie umowy pomiędzy Robinsonem i Piętaszkiem można łatwo dostrzec ścisły związek pomiędzy deficytem handlowym a koniecznością zaciągania pożyczek międzynarodowych oraz między nadwyżką handlową a udzielaniem takich pożyczek. Wielkość nadwyżki handlowej Piętaszka (trzy ryby i pięć kokosów dziennie) jest dokładnie równa pożyczce udzielonej Robinsonowi albo też – analizując sytuację z punktu widzenia tego drugiego – rozmiar deficytu Robinsona jest równy zaciągniętemu przez niego zobowiązaniu (pożyczce). Dla ekonomistów wartość nadwyżki handlowej jest równa kapitałowi wypływającemu poza granice kraju, zaś wartość deficytu pokrywa się w pełni z wartością kapitału napływającego do danego kraju z zagranicy. Kwestię tę omówimy dokładniej w dalszej części podręcznika. Prosty model gospodarki składającej się z Robinsona i Piętaszka jest również dobrą okazją do wstępnej analizy zjawiska przewagi komparatywnej (ang. comparative advantage ), które będzie przedmiotem dokładniejszych rozważań w . Poniższa pozwoli ci oszacować rozmiary przewag komparatywnych w handlu pszenicą i suknem pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i Wielką Brytanią w XIX w. Rozmiary przewag komparatywnych W XIX w. Stany Zjednoczone i Wielka Brytania handlowały pomiędzy sobą pszenicą i suknem. pokazuje nakład pracy (w godzinach) niezbędny do wyprodukowania jednostki każdego z tych dóbr. Pszenica (kwintal) Sukno (metr bieżący) Koszt alternatywny kwintala pszenicy wyrażony w metrach bieżących sukna Koszt alternatywny metra bieżącego sukna wyrażony w kwintalach pszenicy Stany Zjednoczone 8 9 8/9 9/8 Wielka Brytania 4 3 4/3 3/4 Krok 1. Zgodnie z danymi zawartymi w wyprodukowanie kwintala pszenicy w USA wymaga 8 godz. pracy (w Wielkiej Brytanii tylko 4 godz.), zaś wytworzenie metra bieżącego sukna 9 godz. pracy (w Wielkiej Brytanii jedynie 3 godz.). Krok 2. Zwróć uwagę na różnicę między przewagą bezwzględną a przewagą komparatywną. Wielka Brytania ma przewagę bezwzględną nad USA w produkcji obu towarów, ponieważ ich wytworzenie wymaga mniejszego nakładu pracy w porównaniu z sytuacją w Stanach Zjednoczonych. Teoretycznie oznaczałoby to, że Wielka Brytania powinna produkować zarówno sukno, jak i pszenicę. Przyjrzyjmy się jednak przewadze komparatywnej. Wielka Brytania jest w stanie wyprodukować pszenicę dwa razy taniej w porównaniu ze Stanami Zjednoczonymi, zaś sukno aż trzy razy taniej, jeśli potraktujemy liczbę godzin pracy niezbędną do wytworzenia jednostki każdego z dóbr (odpowiednio: kwintala i metra bieżącego) jako swoistą cenę. Pamiętając o tym, że celem jest jak najtańsze wytworzenie każdego z dwóch dóbr, pszenica powinna być wyprodukowana w USA, zaś sukno w Wielkiej Brytanii. Krok 3. Problem możemy również przeanalizować, uwzględniając koszty alternatywne. Aby to zrobić, określ względną cenę każdego z dóbr wyrażoną w jednostkach drugiego dobra. Ceną kwintala pszenicy w naszym przykładzie będzie liczba metrów bieżących sukna, z których produkcji musisz zrezygnować. Aby znaleźć tę cenę, przelicz godziny potrzebne na wyprodukowanie kwintala pszenicy i metra bieżącego sukna na odpowiednie ilości pszenicy i sukna możliwe do wytworzenia w ciągu 1 godz. pracy. Zauważ, że w Stanach Zjednoczonych wyprodukowanie kwintala pszenicy zajmuje 8 godz. pracy, więc pracownicy mogą wytworzyć 1/8 kwintala w ciągu godziny. Z kolei wyprodukowanie metra bieżącego sukna w tym kraju zajmuje 9 godz., więc robotnicy mogą wytworzyć 1/9 m bieżącego sukna w ciągu godziny. Aby wyprodukować kwintal pszenicy potrzebujesz 8 godz., a zatem w Stanach Zjednoczonych oznacza to utratę 8/9 m bieżącego sukna, podczas gdy w Wielkiej Brytanii byłoby to aż 4/3 m bieżącego. Podobnie wytworzenie metra bieżącego sukna wymaga poświęcenia 9 godz. pracy w USA, co oznacza utratę 9/8 kwintala pszenicy, zaś w wielkiej Brytanii wyprodukowanie metra bieżącego sukna wiąże się z utratą jedynie 3/4 kwintala pszenicy. Krok 4. Możemy teraz wyrazić przewagę komparatywną dzięki porównaniu kosztów alternatywnych produkcji każdego z analizowanych dóbr w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Koszt alternatywny 1 kwintala pszenica w USA jest mniejszy (8/9 wobec 4/3) niż ten sam koszt w Wielkiej Brytanii, w związku z czym pszenicę należy produkować w Stanach Zjednoczonych. Natomiast koszt alternatywny sukna jest niższy w Wielkiej Brytanii niż w USA (3/4 wobec 9/8), co oznacza, że taniej jest produkować sukno właśnie w Wielkiej Brytanii. Saldo na rachunku obrotów bieżących jako element bilansu płatniczego Związek między różnymi miarami określającymi saldo wymiany ekonomicznej z zagranicą a międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego jest tak ścisły, że ekonomiści w oparciu o wartość sprzedawanych i kupowanych dóbr, usług i czynników produkcji tworzą bilans płatniczy. Każda kategoria, która wchodzi w skład salda na rachunku bieżącym, wiąże się bowiem pośrednio lub bezpośrednio z odpowiednim przepływem finansowym pomiędzy danym krajem a resztą gospodarki światowej. przedstawia przepływ dóbr i usług oraz odpowiadających im płatności pomiędzy konkretnym krajem – niech to będzie Polska – a resztą świata. Analizując wykres z góry na dół, pierwsza linia oznacza polski eksport (towary przepływają z Polski poza jej granice), podczas gdy druga linia pokazuje płatności za te towary przepływające do Polski od podmiotów zagranicznych, które kupiły określone dobra i usługi. Trzeci wiersz opisuje import (dobra i usługi płyną z zagranicy do Polski), zaś czwarty – płatności, które uiszczają polskie podmioty przedsiębiorstwom zagranicznym. Wartość kupowanych i sprzedawanych w ramach handlu zagranicznego dóbr i usług, a co za tym idzie również płatności za te produkty, ujęte są na rachunku obrotów bieżących. Cztery linie wykreślone w dolnej części pokazują przepływy kapitału (traktujemy je jako inwestycje – bezpośrednie i portfelowe), dochodów osiągniętych dzięki tym inwestycjom oraz dodatkowo pracy wykonywanej przez Polaków poza granicami. Odpowiednio piąta linia reprezentuje inwestycje dokonane przez polskie podmioty za granicą (zakup przedsiębiorstw, wybudowanie nowej fabryki lub po prostu nabycie akcji i obligacji). Szósta linia z kolei to dochód uzyskany dzięki tym inwestycjom (wypłaty odsetek od obligacji, dywidenda związana z posiadaniem akcji lub zysk przedsiębiorstw) i wykonywanej za granicą pracy, który płynie z zagranicy do Polski. Podobnie jest w siódmym wierszu, który obrazuje inwestycje dokonywane przez podmioty z zagranicy w Polsce. W wierszu ósmym natomiast znajdują się dochody z tych zagranicznych inwestycji (i pracy) w Polsce, które wypływają z kraju i trafiają za granicę. Dochód z tytułu własności za granicą (linie szósta i ósma) znajdujemy na rachunku bieżącym, podczas gdy przepływy kapitału w postaci inwestycji zagranicznych (linie piąta i siódma) ujęte są na rachunku finansowym. Schemat pomija transfery jednostronne, które oczywiście również wiążą się z przepływem środków finansowych i które ujmuje bilans obrotów bieżących. Przepływ dóbr, czynników produkcji, dochodów czynników produkcji i kapitału Każdy element salda na rachunku obrotów bieżących wiąże się z przepływem płatności finansowych między analizowanym krajem i zagranicą. W górnej części wykresu ujęte są przepływy dóbr i usług w ramach handlu zagranicznego oraz płatności za nie. Deficyt na rachunku obrotów bieżących oznacza, że kraj jest kredytobiorcą netto z zagranicy. I odwrotnie, dodatnie saldo na rachunku bieżącym oznacza, że kraj jest pożyczkodawcą netto dla reszty świata. Podobnie jak w modelu gospodarki Robinsona i Piętaszka można sformułować wniosek, że nadwyżka handlowa oznacza odpływ kapitału finansowego, ponieważ krajowe podmioty (inwestorzy) lokują swoje środki za granicą, podczas gdy deficyt na rachunku obrotów bieżących jest dokładnie równy wartości kapitału napływającego do danego kraju z zagranicy. Należy przy tym pamiętać, że międzynarodowe przepływy kapitałowe nie odnoszą się wyłącznie do długu publicznego zaciągniętego za granicą, choć oczywiście dług zaciągnięty przez sektor finansów publicznych jest częścią tego strumienia. Międzynarodowe przepływy kapitału finansowego odnoszą się do wszystkich sposobów, w jakie prywatni inwestorzy z jednego kraju mogą inwestować środki w innym kraju – kupując nieruchomości, firmy i instrumenty finansowe takie jak akcje i obligacje. Key Concepts and Summary Międzynarodowe przepływy towarów i usług są ściśle powiązane z międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego. Deficyt na rachunku obrotów bieżących oznacza, że kraj jest pożyczkobiorcą netto od reszty świata. Natomiast nadwyżka na rachunku bieżącym świadczy o tym, że kraj jest pożyczkodawcą netto dla reszty świata. Self-Check Questions Wskaż, które z poniższych zdarzeń wiąże się z przepływem środków finansowych do polskiej gospodarki, a które oznacza odpływ środki z Polski za granicę: eksport do Niemiec, dochody z dokonanych wcześniej polskich inwestycji na Słowacji, zagraniczna pomoc dla Turcji, ropa naftowa importowana z Federacji Rosyjskiej, francuscy inwestorzy kupujący nieruchomości w Polsce. Eksport do Niemiec wiąże się z przepływem finansowym z Niemiec do Polski. Chodzi nie o inwestycje Polski na Słowacji, ale dochody uzyskane dzięki tym inwestycjom, które wiążą się z przepływem finansowym z gospodarki słowackiej do Polski. Pomoc zagraniczna z Polski do Turcji to przepływ finansowy w tym samym kierunku. Import ropy naftowej z Federacji Rosyjskiej oznacza przepływ płatności finansowych z polskiej gospodarki do Federacji Rosyjskiej. Francuscy inwestorzy kupujący nieruchomości w Polsce to przepływ finansowy z Francji do Polski. Czym różni się dolna część , pokazująca międzynarodowe przepływ inwestycji i kapitału, od części górnej? Górna część przedstawia eksport i import oraz odpowiadające im płatności. Dolna część dotyczy międzynarodowych inwestycji finansowych oraz odpływu i dopływu środków zarówno z tytułu tych inwestycji, jak i dochodów dzięki nim osiąganych. Inwestycje te mogą obejmować zakup akcji i obligacji lub nieruchomości za granicą, a także międzynarodowe pożyczki udzielane i otrzymywane. Wyjaśnij związek pomiędzy deficytem lub nadwyżką na rachunku obrotów bieżących a przepływem środków finansowych. Jeśli więcej pieniędzy wypływa z kraju (np. jako zapłata za import), saldo na rachunku bieżącym się pogorszy (np. zmniejszy się nadwyżka lub nadwyżka zamieni się w deficyt), a jeśli więcej pieniędzy wpłynie do kraju, saldo na rachunku bieżącym się poprawi (np. deficyt zamieni się w nadwyżkę lub kwota nadwyżki wzrośnie). Review Question Czy nadwyżka handlowa oznacza napływ kapitału finansowego do gospodarki netto, czy analogiczny odpływ kapitału finansowego? A co z deficytem handlowym? Critical Thinking Question Czy dla twojego kraju lepiej jest być międzynarodowym pożyczkodawcą, czy pożyczkobiorcą netto? kapitał finansowy (ang. financial capital ) środki pieniężne finansujące zakupy dóbr i usług oraz inwestycje", "section": "Bilans handlowy i przepływy kapitału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać czynniki determinujące saldo bilansu handlowego i saldo na rachunku obrotów bieżących Oszacować międzynarodową podaż i popyt na kapitał finansowy Wyjaśnić, w jaki sposób poziom krajowych oszczędności i inwestycji określa saldo bilansu handlowego Przewidzieć zmiany salda na rachunku obrotów bieżących na podstawie tożsamości (równości) krajowych oszczędności i inwestycji Ścisły związek między saldem na rachunku obrotów bieżących i bilansem płatniczym a międzynarodowymi przepływami oszczędności i inwestycji prowadzi nas do makroekonomicznej analizy całej gospodarki, zarówno jeśli chodzi o jej relacje ekonomiczne z zagranicą, jak i funkcjonowanie na poziomie krajowym. Zgodnie z takim podejściem saldo na rachunku obrotów bieżących i związane z nim przepływy kapitału finansowego są częścią zmian wpływających na globalny poziom oszczędności i inwestycji w gospodarce. Czynniki determinujące salda bilansu handlowego i rachunku obrotów bieżących Koncepcja tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji (ang. national saving and investment identity ) jest użytecznym narzędziem umożliwiającym identyfikację czynników determinujących salda rachunku obrotów bieżących i bilansu handlowego. Na krajowym rynku finansowym ilość kapitału dostarczanego w każdym momencie (podaż) musi być równa ilości kapitału niezbędnego do sfinansowania inwestycji (popyt). Przeczytaj , aby poznać składniki krajowych oszczędności. Co składa się na podaż i popyt na rynku finansowym? Podaż na rynku finansowym jest w głównej mierze pochodną krajowych oszczędności, czyli sumy oszczędności gospodarstw domowych i przedsiębiorstw (oszczędności prywatne) oraz państwa (oszczędności sektora publicznego). Jeśli w danym kraju mamy do czynienia z deficytem na rachunku obrotów bieżących, oznacza to, że do tego kraju napływają środki z zagranicy, które powiększają podaż kapitału finansowego. Popyt na kapitał finansowy (pieniądze) zgłaszają podmioty, które nie mogą sfinansować swoich wydatków za pomocą pozostających w ich dyspozycji zasobów, np. przedsiębiorstwa realizujące poważne inwestycje (zakup środków trwałych, finansowanie szkoleń dla pracowników, pozyskiwanie surowców do produkcji), gospodarstwa domowe kupujące dobra trwałego użytku (nieruchomości, samochody) i państwo, które wydaje więcej, niż zdołało zebrać w formie podatków (poprzez emisję obligacji i bonów skarbowych). Bez niezbędnej podaży kapitału finansowego działalność gospodarcza byłaby znacznie utrudniona, o ile w ogóle możliwa. Biorąc pod uwagę niemal chroniczny deficyt sektora publicznego, najważniejszymi źródłami podaży kapitału finansowego w polskiej gospodarce pozostają zatem oszczędności gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, określane zazwyczaj symbolem S (ang. savings ), oraz napływ kapitału finansowego od podmiotów zagranicznych, który – jak już wiemy – jest równy deficytowi handlowemu (Z – X), czyli importowi (Z) pomniejszonemu o eksport (X). Natomiast głównym źródłem popytu na kapitał finansowy w polskiej gospodarce są inwestycje sektora prywatnego – I (ang. investment ), a także potrzeby pożyczkowe sektora publicznego, które są równe deficytowi sektora finansów publicznych pojawiającemu się w sytuacji, gdy wydatki publiczne – G (ang. government ) są wyższe niż pobierane podatki – T (ang. taxes ). Pamiętając o tym, że podaż i popyt na rynku finansowym muszą być sobie równe, możemy wyrazić tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji za pomocą następującego równania: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (Z − X) = I + (G − T) Powyższe równanie jest zawsze prawdziwe (dlatego właśnie mówimy o tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji ), ponieważ w skali całej gospodarki ilość dostarczanego kapitału finansowego zawsze musi być równa wielkości zapotrzebowania na ten kapitał. Niektóre elementy tego równania mogą się jednak przemieszczać pomiędzy jego prawą i lewą stroną (mogą tworzyć zarówno podaż, jak i popyt na kapitał). W Polsce po 1992 r. mamy do czynienia z permanentnym deficytem w sektorze finansów publicznych, co oznacza, że państwo wydaje więcej, niż pobiera w formie podatków i parapodatków (opłat, składek itd.), a więc musi pożyczać fundusze. W takim przypadku wyrażenie (G − T) jest mniejsze od zera. Aby sfinansować swoje wydatki, państwo zgłasza popyt na kapitał finansowy po lewej stronie równania (czyli jest pożyczkobiorcą). Jeśli jednak w sektorze finansów publicznych pojawiłaby się nadwyżka (czy to jest w ogóle możliwe w Polsce?), czyli podatki byłyby wyższe niż wydatki państwa, to nadwyżka ta, opisana nierównością (T − G > 0), pojawiłaby się po oszczędnościowej (lewej) stronie analizowanego równania. Podobnie jeśli gospodarka narodowa wykazuje nadwyżkę handlową (czyli różnica pomiędzy eksportem − X i importem − Z jest większa od zera), będzie się to wiązało z odpływem kapitału finansowego do innych krajów. Nadwyżka handlowa oznacza, że występuje nadwyżka krajowego kapitału finansowego i można go inwestować za granicą. Fundamentalne założenie, że w konkretnej gospodarce ilość kapitału finansowego , na który jest zgłoszone zapotrzebowanie, jest równa całkowitej ilości dostarczonego kapitału, musi zawsze pozostać prawdziwe. Oszczędności krajowe zawsze będą pojawiać się jako część podaży kapitału finansowego, a inwestycje krajowe zawsze będą częścią popytu na kapitał finansowy. Jednak wydatki państwa i elementy bilansu handlowego występujące w równaniu mogą tworzyć zarówno stronę popytową, jak i podażową równania tożsamościowego. Działalność państwa i relacje ekonomiczne z krajami trzecimi mogą być zatem zarówno elementem podaży, jak i popytu na kapitał, w zależności od tego, czy bilans sektora finansów publicznych i bilans handlowy (a w szerszym kontekście bilans rachunku obrotów bieżących) wykazują nadwyżkę, czy deficyt. W jaki sposób krajowe oszczędności i inwestycje określają bilans handlowy Jednym z wniosków płynących z równania tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji jest to, że poziom oszczędności i inwestycji w danym kraju określa saldo bilansu handlowego. Aby zrozumieć tę zależność, przekształćmy nasze równanie w taki sposób, aby bilans handlowy znalazł się po jego lewej stronie. Rozważmy najpierw sytuację deficytu handlowego, a następnie nadwyżki. W przypadku deficytu bilansu handlowego równość krajowych oszczędności i inwestycji można zapisać w następujący sposób: Deficyt bilansu handl. = Inwestycje krajowe − Prywatne oszczędności krajowe – Oszczędności sektora publ. (Z − X) = I − S − (T − G) Jeśli lewa strona równania jest większa od zera, czyli import (Z) przewyższa eksport (X), również prawa strona równania musi być od zera większa. W takim przypadku inwestycje krajowe muszą być wyższe niż suma prywatnych i publicznych oszczędności krajowych. Nadwyżka inwestycji nad oszczędnościami jest sfinansowana napływem kapitału z zagranicy. Ostatecznie ten dodatkowy kapitał finansowy na inwestycje musi skądś pochodzić, a w kraju go nie ma. Przeanalizujmy teraz nadwyżkę handlową z punktu widzenia krajowych oszczędności i inwestycji: Nadwyżka bilansu handl. = Prywatne oszczędności krajowe + Oszczędności sektora publ. – Inwestycje krajowe (X − Z) = S + (T − G) − I W tym przypadku lewa strona równania ponownie jest większa od zera (ale tym razem to eksport – X przewyższa import – Z), więc strona prawa, w której od sumy prywatnych i publicznych oszczędności krajowych odejmujemy inwestycje, również musi być od zera większa. Nadwyżka krajowych oszczędności nad inwestycjami zostanie wydatkowana za granicą. Ten ścisły związek krajowych oszczędności i inwestycji z saldem bilansu handlowego (powtórzmy, w szerszym kontekście również z saldem rachunku obrotów bieżących) wyjaśnia, dlaczego ekonomiści postrzegają bilans handlowy jako jedną z najważniejszych zmiennych ekonomicznych. Tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji pokazuje, że wyniki osiągane przez niektóre sektory gospodarki, takie jak przemysł motoryzacyjny czy lekki, nie determinują w istocie bilansu handlowego. Co więcej, również to, czy krajowe przepisy i regulacje handlowe zachęcają do wolnego handlu, czy raczej protekcjonizmu, nie przesądza o stanie salda bilansu handlowego. Ten zależy wyłącznie od relacji pomiędzy krajowymi oszczędnościami i inwestycjami (zajrzyj do ). Analiza zmienności bilansu handlowego przy założeniu ceteris paribus Równość krajowych oszczędności i inwestycji określa także sposób analizy wpływu poszczególnych czynników wpływających na wysokość deficytu w bilansie handlowym. Rozpocznijmy od formuły równania, w której oszczędności i inwestycje krajowe znajdują się po jego lewej stronie, a deficyt handlowy po prawej: Inwestycje krajowe − Prywatne oszczędności krajowe − Oszczędności sektora publ. = Deficyt bilansu handl. I − S − (T − G) = (Z − X) Rozważmy teraz po kolei wpływ, jaki na wysokość deficytu bilansu handlowego mają czynniki znajdujące się po lewej stronie równania, przyjmując założenie ceteris paribus , czyli przy stałym poziomie wszystkich pozostałych elementów równania tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji. Na początek załóżmy, że poziom inwestycji krajowych w danym kraju rośnie, podczas gdy wolumen oszczędności prywatnych i publicznych pozostaje niezmieniony. W pierwszym wierszu podany jest efekt takiej zmiany. Ponieważ równość krajowych oszczędności i inwestycji musi być zachowana – w końcu jest to tożsamość, która z definicji musi być prawdziwa – wzrost inwestycji krajowych będzie oznaczał większy deficyt handlowy. Taka sytuacja miała miejsce w gospodarce USA pod koniec ostatniej dekady XX w. Ze względu na gwałtowny wzrost liczby nowych technologii teleinformatycznych inwestycje przedsiębiorstw poważnie wzrosły. Jednocześnie doszło do nieznacznego wzrostu oszczędności sektora publicznego i spadku oszczędności prywatnych, ale zmiany te niemal całkowicie się zrównoważyły. W rezultacie kapitał niezbędny do sfinansowania inwestycji sektora przedsiębiorstw musiał napłynąć z zagranicy, co było jedną z przyczyn bardzo wysokich deficytów handlowych Stanów Zjednoczonych na przełomie XX i XXI w. Oczywiście w przeciwnym przypadku – czyli w sytuacji, w której inwestycje uległyby zmniejszeniu – deficyt w bilansie handlowym zmniejszyłby swoje rozmiary. Czynniki wpływające na zmiany wartości bilansu handlowego Inwestycje krajowe − Prywatne oszczędności krajowe − Oszczędności sektora publicznego = Deficyt bilansu handlowego I − S − (T − G) = (Z − X) wzrost bez zmian bez zmian musi wzrosnąć bez zmian wzrost bez zmian musi spaść bez zmian bez zmian spadek musi wzrosnąć W drugim scenariuszu załóżmy, że rośnie poziom oszczędności krajowych, podczas gdy wolumen inwestycji krajowych i oszczędności sektora publicznego pozostaje niezmieniony. W takim przypadku deficyt handlowy się zmniejszy, bowiem wraz ze wzrostem krajowych oszczędności maleje zapotrzebowanie na zagraniczny kapitał, który miałby sfinansować inwestycje. Mechanizm ten jest podstawą formułowanych na forum publicznym w USA – kontrowersyjnych skądinąd – propozycji zwiększenia oszczędności gospodarstw domowych, co pozwoliłoby ograniczyć deficyt handlowy tego kraju. Ponownie: sytuacja odwrotna, czyli spadek prywatnych oszczędności krajowych, doprowadzi do wzrostu deficytu, wówczas bowiem popyt na kapitał zagraniczny, który mógłby sfinansować inwestycje, będzie rósł. W trzecim scenariuszu wyobraźmy sobie, że deficyt sektora finansów publicznych gwałtownie wzrósł (co jest tożsame ze spadkiem oszczędności publicznych), podczas gdy inwestycje krajowe i oszczędności prywatne pozostały niezmienione. Taka sekwencja zdarzeń miała miejsce w gospodarce USA w połowie lat 80. ub. wieku. Deficyt budżetu federalnego w wyniku reform podatkowych wprowadzonych przez administrację R. Reagana wzrósł z 79 mld dol. w 1981 r. do 221 mld dol. w 1986 r., co oznaczało wzrost zapotrzebowania na kapitał finansowy o 142 mld dol. Dodatnie saldo na rachunku obrotów bieżących w kwocie 5 mld dol. zamieniło się w tym samym okresie w deficyt na poziomie 147 mld dol. Gwałtowne zmniejszenie oszczędności sektora publicznego przy stałym poziomie inwestycji i oszczędności prywatnych wymusiło napływ kapitału z zagranicy, który doprowadził do zamiany niewielkiej nadwyżki na rachunku obrotów bieżących USA w pokaźnych rozmiarów deficyt. Gdyby doszło do sytuacji odwrotnej, czyli oszczędności sektora publicznego ceteris paribus by wzrosły, przyniosłoby to rzecz jasna zmniejszenie deficytu handlowego. Następna poprowadzi cię przez scenariusz, w którym prywatne oszczędności krajowe muszą wzrosnąć o określoną kwotę, aby zmniejszyć rozmiary deficytu w bilansie handlowym. Rozwiązywanie problemów w oparciu o tożsamość oszczędności i inwestycji Wykorzystaj równość oszczędności i inwestycji, aby odpowiedzieć na następujące pytanie: kraj A ma deficyt handlowy w wysokości 200 mld dol., prywatne oszczędności krajowe o wartości 500 mld dol., deficyt budżetowy na poziomie 200 mld dol., a wolumen prywatnych inwestycji krajowych wynosi 500 mld dol. O ile muszą wzrosnąć prywatne oszczędności krajowe, aby deficyt handlowy o wartości 200 mld dol. zmniejszył się o połowę (czyli o 100 mld dol.)? Krok 1. Zapisz formułę tożsamości oszczędności i inwestycji w taki sposób, aby wyrażenie opisujące deficyt handlowy znalazło się po lewej stronie: (X − Z) = S + (T − G) − I Krok 2. Do wzoru podstaw ze znakiem ujemnym wskazaną w zadaniu kwotę deficytu handlowego: −200 = S + (T − G) − I Krok 3. A teraz podstaw wartość oszczędności krajowych (S): −200 = 500 + (T − G) – I Krok 4. Wprowadź do wzoru wartość prywatnych inwestycji krajowych (I): −200 = 500 + (T − G) − 500 Krok 5. Saldo budżetu państwa to (T – G). Wstaw do wzoru ze znakiem ujemnym kwotę deficytu budżetowego: −200 = 500 + (−200) − 500 Krok 6. Równanie wygląda teraz następująco: (X − Z) = S + (T − G) − I −200 = 500 + (−200) − 500 Pytanie brzmi: o ile muszą wzrosnąć prywatne oszczędności, aby zmniejszyć deficyt handlowy (X - Z) o połowę, czyli z poziomu (-200) do (-100)? (X – Z) = S + (T − G) − I –100 = S + (−200) − 500 600 = S Krok 7. Podsumujmy: prywatne oszczędności krajowe muszą wzrosnąć o 100 mld dol., do łącznej kwoty 600 mld dol., aby deficyt w bilansie handlowym zmniejszył się do poziomu 100 mld dol., czyli aby obie strony równania pozostały w równowadze (-100) = (-100). Krótkookresowe zmiany w cyklu koniunkturalnym i bilansie handlowym W krótkim okresie to, czy gospodarka znajduje się w recesji, czy w okresie ożywienia, może determinować ewentualny brak równowagi w bilansie handlowym. Recesja zazwyczaj powoduje zmniejszenie deficytu lub zwiększenie nadwyżki, zaś szybki wzrost gospodarczy zwykle zwiększa deficyt lub zmniejsza nadwyżkę. Spójrz na . Można zauważyć, że deficyt na rachunku obrotów bieżących Stanów Zjednoczonych w latach 2006–2009 zmniejszył się prawie o połowę. Jednym z głównych czynników wywołujących tę zmianę był fakt, że podczas recesji, która w największym stopniu dotknęła amerykańską gospodarkę, popyt na towary importowane do USA spadł znacznie bardziej niż zapotrzebowanie na towary amerykańskie zgłaszane przez globalną gospodarkę. I odwrotnie: w połowie pierwszej dekady XX w., kiedy deficyt na rachunku obrotów bieżących Stanów Zjednoczonych gwałtownie się powiększył, stało się tak dzięki wysokiej dynamice wzrostu amerykańskiej gospodarki. Wraz z powiększającym się wolumenem produkcji i dochodu rosło również zapotrzebowanie amerykańskich podmiotów na dobra i usługi, w tym również na towary importowane. A zatem wzrost deficytu lub zmniejszenie nadwyżki w bilansie handlowym i bilansie na rachunku obrotów bieżących jest zwykle konsekwencją szybkiego tempa wzrostu gospodarki, podczas gdy nadwyżka handlowa (lub spadek deficytu) towarzyszą okresom spowolnienia dynamiki wzrostu gospodarczego lub recesji. Niezależnie od tego, czy deficyt handlowy spada, czy rośnie w czasie ekspansji lub spowolnienia, jego powiększenie oznacza – z konieczności – wzrost wartości netto strumienia zagranicznego kapitału finansowego. Równanie tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji wskazuje, że gospodarka danego kraju może wchłonąć ten napływ na kilka różnych sposobów. Na przykład malejące oszczędności prywatne mógłby zrekompensować dodatkowy napływ kapitału finansowego z zagranicy, pozostawiając inwestycje krajowe i oszczędności sektora publicznego bez zmian. Alternatywnie napływ zagranicznego kapitału finansowego mógłby spowodować wzrost wolumenu inwestycji krajowych, pozostawiając oszczędności prywatne i publiczne bez zmian. Jeszcze innym wariantem jest wzrost deficytu sektora finansów publicznych, który umożliwiłby wchłonięcie napływu zagranicznego kapitału finansowego, pozostawiając krajowe oszczędności prywatne i inwestycje na dotychczasowym poziomie. Tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji nie określa, który z tych scenariuszy zostanie ostatecznie zrealizowany (może być również tak, że wszystkie te zmiany wystąpią jednocześnie), niemniej co najmniej jedno ze zdefiniowanych wyżej zdarzeń na pewno się pojawi. Key Concepts and Summary Tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji wynika z tego, że podaż kapitału finansowego dostarczanego z różnych źródeł na rynek musi się równać wielkości zapotrzebowania, jakie na kapitał zgłoszono. Jeśli S oznacza prywatne oszczędności, T reprezentuje podatki, G – wydatki państwa, Z – import, X – eksport, a I – inwestycje, to dla każdej gospodarki, w której istnieje deficyt na rachunku obrotów bieżących (Z - X > 0) i deficyt sektora finansów publicznych (G - T > 0), prawdziwe jest następujące równanie: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (Z − X) = I + (G − T) W czasie recesji lub okresów spowolnienia dynamiki wzrostu gospodarczego dochodzi zazwyczaj do poprawy salda bilansu handlowego (co oznacza wyższą nadwyżkę lub niższy deficyt), podczas gdy boom gospodarczy będzie tworzył warunki do zmniejszania nadwyżki lub wzrostu wartości deficytu handlowego. Self-Check Questions Wykorzystując tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji, wyjaśnij, w jaki sposób każde z następujących zdarzeń ( ceteris paribus ) spowoduje zwiększenie lub zmniejszenie bilansu handlowego: Wolumen krajowych oszczędności zmniejsza się. Nadwyżka w sektorze finansów publicznych zamienia się w deficyt. Wartość krajowych inwestycji gwałtownie rośnie. Zapisz równanie tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji w taki sposób, aby po lewej stronie znajdowała się podaż kapitału, a z prawej popyt na kapitał reprezentowany przez inwestycje: Podaż kapitału = Popyt na kapitał S + (Z − X) + (T − G) = I Oszczędności + (Deficyt w bilansie handl.) + (Nadwyżka sektora finansów publ.) = Inwestycje Jeśli wartość wolumenu krajowych oszczędności spadnie i nic więcej się nie zmieni, to deficyt handlowy wzrośnie. W efekcie gospodarka w większym stopniu będzie wykorzystywać kapitał zagraniczny, a w mniejszym kapitał pochodzący ze źródeł krajowych. Jeśli rząd zacznie pożyczać, zamiast oszczędzać, i w ten sposób wygeneruje deficyt sektora finansów publicznych, to deficyt handlowy musi wzrosnąć. W rezultacie rząd nie będzie już miał oszczędności, więc – jeśli dodatkowo nic się nie zmieni – więcej środków na inwestycje musi napłynąć z zagranicy. Jeśli wartość inwestycji krajowych gwałtownie wzrośnie, wówczas, ceteris paribus , deficyt handlowy również musi wzrosnąć, aby zapewnić dodatkowy kapitał na sfinansowanie nakładów inwestycyjnych. Założenie ceteris paribus – czyli „przy wszystkich innych warunkach niezmienionych” – jest tutaj ważne. We wszystkich wskazanych w zadaniu sytuacjach nie ma powodu oczekiwać, że pierwotna zmiana wpłynie tylko lub przede wszystkim na deficyt handlowy. Niemniej niezależnie od tego, które zmienne ostatecznie dostosują swoją wartość do nowej sytuacji, tożsamość (równość) krajowych oszczędności i inwestycji będzie zachowana. Jeśli kraj ma nadwyżkę w sektorze finansów publicznych, to dlaczego formalny zapis salda sektora finansów publicznych (T - G) znajduje się po lewej stronie równania oszczędności i inwestycji? W sytuacji istnienia nadwyżki sektora finansów publicznych państwo raczej oszczędza, niż pożycza. Podaż oszczędności prywatnych i publicznych znajduje się po lewej stronie tego równania. Co decyduje o rozmiarach deficytu w bilansie handlowym i na rachunku obrotów bieżących w danym kraju? Oba rodzaje deficytu są określane przez relację poziomu prywatnych i publicznych oszczędności danego kraju oraz wolumenu inwestycji krajowych. Jeśli wzrastają inwestycje krajowe, a wielkość oszczędności prywatnych i publicznych się nie zmienia, to co stanie się z deficytem handlowym? Deficyt handlowy w takiej sytuacji musi wzrosnąć. Innymi słowy, wzrost inwestycji musi być finansowany napływem kapitału finansowego z zagranicy. Dlaczego recesja powoduje spadek deficytu handlowego? W czasie recesji dochody się zmniejszają, wskutek czego konsumenci kupują mniej towarów, w tym importowanych. Zarówno polska gospodarka, jak i inne gospodarki UE przeżywają boom. Czy import i/lub eksport z Polski wzrośnie? Boom gospodarczy zwiększa popyt na dobra i usługi, więc sprzedaż dóbr w UE wzrośnie. Kraje europejskie są głównymi partnerami handlowymi Polski, można zatem oczekiwać wzrostu zarówno polskiego importu, jak i eksportu. Review Questions Jak można określić prawą i lewą stronę równania tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji? Jakie są główne elementy równania tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji? Critical Thinking Questions Wiele osób uważa, że rozmiary deficytu handlowego wynikają z braku konkurencyjności krajowych przedsiębiorstw, np. tych działających w przemyśle motoryzacyjnym. Wyjaśnij, dlaczego jest to nieprawda. Czy obserwując kraj z szybko rosnącą w krótkim okresie (na przestrzeni roku) nadwyżką handlową, uznasz, że gospodarka tego kraju znajduje się w recesji, czy raczej w okresie szybkiego wzrostu? Uzasadnij swoją odpowiedź. Czasami politycy przekonują, że ich kraj powinien jednocześnie dążyć do uzyskania nadwyżki handlowej i stymulować napływ kapitału z zagranicy. Czy to jest w ogóle możliwe? Problems Wyobraźmy sobie, że gospodarka Stanów Zjednoczonych znajduje się w następującej sytuacji: deficyt sektora finansów publicznych wynosi 100 mld dol., całkowite prywatne oszczędności krajowe – 1500 mld dol., a całkowite krajowe inwestycje kapitałowe kształtują się na poziomie 1600 mld dol. Jakie będzie saldo rachunku obrotów bieżących zgodnie z równaniem tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji? Jak zmieni się to saldo, jeśli inwestycje wzrosną o 50 mld dol., podczas gdy deficyt sektora finansów publicznych i poziom prywatnych oszczędności krajowych pozostaną takie same? zawiera hipotetyczne dane dotyczące zmiennych makroekonomicznych trzech krajów reprezentowanych przez litery A, B i C (dane w miliardach jednostek walutowych). SH oznacza oszczędności gospodarstw domowych, T – dochody podatkowe, G – wydatki państwa, zaś I to inwestycje. Zmienne makroekonomiczne A B C SH 700 500 600 T 00 500 500 G 600 350 650 I 800 400 450 Oblicz saldo bilansu handlowego i napływ netto oszczędności zagranicznych dla każdego kraju. Który z krajów notuje nadwyżkę, który deficyt, a który zrównoważone saldo bilansu handlowego? Oceń, które kraje pozostają pożyczkodawcami netto, a które pożyczkobiorcami netto na arenie międzynarodowej. Uzasadnij swoją opinię. Załóżmy, że w gospodarce niemieckiej budżet sektora finansów publicznych ma nadwyżkę w wysokości 1% PKB, oszczędności prywatne to 20% PKB, a inwestycje stanowią 18% PKB. Jakie jest saldo rachunku obrotów bieżących, biorąc pod uwagę równanie tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji? Jak na saldo obrotów bieżących wpłynie obniżenie nadwyżki sektora finansów publicznych do zera? równanie tożsamości krajowych oszczędności i inwestycji (ang. national saving and investment identity ) koncepcja, zgodnie z którą na krajowym rynku finansowym ilość kapitału dostarczanego w każdym momencie (podaż) musi być równa ilości kapitału niezbędnego do sfinansowania inwestycji (popyt), co oznacza, że suma oszczędności prywatnych i oszczędności publicznych (nadwyżka budżetu państwa) musi być równa wartości inwestycji krajowych skorygowanych o saldo na rachunku obrotów bieżących (saldo w bilansie handlowym)", "section": "Tożsamość krajowych oszczędności i inwestycji", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Czy deficyt handlowy ma jakieś zalety? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać trzy mechanizmy, które sprawiają, że utrzymywanie deficytu handlowego i pozycja pożyczkobiorcy międzynarodowego netto poprawia kondycję gospodarki Wskazać trzy mechanizmy, które sprawiają, że utrzymywanie deficytu handlowego i pozycja pożyczkobiorcy międzynarodowego netto osłabia kondycję gospodarki Transakcje rynkowe zawsze obejmują ekwiwalentne wobec transferu dóbr i usług przepływy finansowe (w końcu jeśli kupujesz cokolwiek choćby w osiedlowym sklepie, to niemal jednocześnie ze zdjęciem konkretnego produktu z półki i włożeniem go do torby pieniądze z twojego portfela lub konta wędrują do właściciela sklepu). Podobnie dzieje się w ramach handlu zagranicznego, gdzie przepływom dóbr i usług pomiędzy krajami towarzyszą ekwiwalentne przepływy międzynarodowego kapitału finansowego (zakupom ropy naftowej przez Orlen w Arabii Saudyjskiej – czyli polskiemu importowi – odpowiada strumień kapitału, który jest zapłatą za ten surowiec). Pytanie o to, czy deficyty lub nadwyżki handlowe są dobre, czy złe dla gospodarki, jest z ekonomicznego punktu widzenia dokładnie tym samym, co rozstrzyganie, czy lepiej jest polegać na napływie netto kapitału finansowego z zagranicy, czy może jednak inwestować krajowy kapitał poza granicami, czyli stać się międzynarodowym pożyczkodawcą netto. Obiegowa mądrość głosi, że pożyczanie pieniędzy jest zazwyczaj nierozsądne, a kraj prowadzący rozsądną politykę, podobnie jak rozważna osoba, powinien zawsze polegać na własnych zasobach. Choć z pewnością można zapożyczyć się za bardzo (co może poświadczyć każdy, komu bank zablokował kartę kredytową), pożyczanie pieniędzy w specyficznych sytuacjach również da się ekonomicznie uzasadnić. Tym samym zarówno w wypadku jednostek, jak i państw polityka konsekwentnego powstrzymywania się od korzystania z pożyczek, w tym pożyczek udzielanych na międzynarodowym rynku finansowym, nie niesie ze sobą żadnych ekonomicznych korzyści. Pożyczanie ma sens wtedy, gdy kupuje się coś, co przynosi korzyści w długim okresie, a więc gdy pożyczka finansuje inwestycję. Zaciągnięcie kredytu, który pozwoli sfinansować studia, ma sens, ponieważ zdobycie tytułu magistra zwiększa, przeciętnie rzecz biorąc, zarobki osób z wyższym wykształceniem w stosunku do absolwentów szkół średnich. Wyższe wynagrodzenie po zakończeniu studiów umożliwi spłatę zaciągniętego kredytu. Z punktu widzenia przedsiębiorstw wzięcie pożyczki lub zaciągnięcie kredytu na zakup nowej maszyny również jest ekonomicznie uzasadnione, oczywiście jeśli maszyna pozwoli zwiększyć zyski firmy na tyle, by udało się zaciągnięte zobowiązania spłacić. Podobnie z punktu widzenia gospodarki konkretnego kraju pożyczanie pieniędzy na międzynarodowym rynku finansowym ma sens o tyle, o ile środki te zostaną wykorzystane w sposób przyspieszający tempo wzrostu gospodarczego. Wówczas taki kraj z czasem będzie w stanie spłacić zaciągnięte zobowiązania finansowe, zaś jego mieszkańcy dzięki napływowi kapitału uzyskają wyższy standard życia. Dobrym przykładem państwa, które dużo pożyczało za granicą, mądrze inwestowało otrzymane środki i doskonale sobie dzięki nim radziło, są Stany Zjednoczone w XIX w. USA utrzymywały deficyty handlowe niemal przez cały okres między rokiem 1831 a 1875 (dokładniej – przez 40 z 45 lat), co automatycznie oznaczało pozycję pożyczkobiorcy netto. Kapitał finansowy napływający z zagranicy inwestowany był m.in. w rozwój sieci kolejowej, co przyspieszyło dynamikę wzrostu i rozwoju gospodarczego. Przeczytaj poniższą , aby uzyskać więcej informacji na ten temat. Bardziej współczesnym przykładem jest Korea Południowa i jej doświadczenia z lat 70. XX w. Niemal przez całą dekadę kraj ten utrzymywał deficyt handlowy i tym samym stał się importerem kapitału. Jednocześnie jednak dzięki napływowi międzynarodowego kapitału Korea Południowa miała bardzo wysoki wolumen inwestycji przedsiębiorstw, szczególnie w maszyny i urządzenia, pozwalający jej uzyskiwać wysokie tempo wzrostu gospodarczego. Począwszy od połowy lat 80. przez kolejne dziesięć lat Korea Południowa notowała z kolei nadwyżki handlowe, co oznaczało, że spłacała swoje wcześniejsze pożyczki, wysyłając kapitał za granicę. Z drugiej strony niektóre kraje, utrzymując wysokie deficyty handlowe, zaciągają znaczne pożyczki na światowych rynkach finansowych i popadają przez to w różnego rodzaju kłopoty. Powtórzmy zatem: deficyt sam w sobie nie jest ani dobry, ani zły. Kluczowe jest to, w jaki sposób napływające do kraju środki zostaną wykorzystane. Warto w tym kontekście przeanalizować dwa rodzaje problemów o charakterze wewnętrznym i zewnętrznym. Po pierwsze, państwo pożyczkobiorca może znaleźć się w trudnej sytuacji, jeśli nie zainwestuje napływających z zagranicy środków w sposób prowadzący do wzrostu produktywności. Kilka dużych gospodarek Ameryki Łacińskiej, w tym Meksyk i Brazylia, miało w latach 70. XX w. wysokie deficyty handlowe i tym samym dużo pożyczało za granicą. Napływ kapitału finansowego nie zwiększył jednak w wystarczającym stopniu produktywności i nie doprowadził do przyspieszenia tempa wzrostu gospodarczego, co oznaczało, że kraje te miały ogromne problemy ze spłatą pożyczonych pieniędzy, gdy w kolejnej dekadzie warunki gospodarcze się zmieniły. Podobny problem dotknął wiele państw afrykańskich, które w latach 70. i 80. XX w. chętnie zaciągały pożyczki na międzynarodowych rynkach finansowych, ale nie inwestowały ich w produktywny sposób. W rezultacie większość z nich musiało później spłacać wysokie odsetki, co było wyzwaniem dla ich gospodarek, które właściwie nie skorzystały z kapitału napływającego kilka lub kilkanaście lat wcześniej. Czy deficyty handlowe zawsze są szkodliwe? Przez większą część XIX w. import USA przewyższał eksport, a gospodarka notowała deficyty handlowe. Jednak sytuacja ta wcale nie wstrzymała tempa wzrostu i rozwoju amerykańskiej gospodarki. Przeciwnie, to właśnie owe deficyty przyczyniły się do imponującego tempa wzrostu gospodarczego, który dał USA najwyższy na świecie poziom PKB per capita około roku 1900. Deficyty handlowe oznaczały, że Stany Zjednoczone były w tym samym okresie pożyczkobiorcą netto na rynkach światowych. Większość napływającego kapitału została zainwestowana w rozwój infrastruktury, przede wszystkim kolejowej, lecz również drogowej, wodociągowej czy oświatowej. Oba rodzaje inwestycji przełożyły się – jakkolwiek nie wprost – na wzrost dynamiki amerykańskiej gospodarki. Nie powinniśmy oczywiście przeceniać wpływu zagranicznego kapitału inwestycyjnego na tempo wzrostu gospodarczego w USA. Dla większości lat zagraniczny kapitał finansowy stanowił nie więcej niż 6–10% środków, które wykorzystywano na inwestycje w gospodarce. Niemniej jednak deficyty handlowe i towarzyszący im napływ funduszy z zagranicy wyraźnie pomogły, a nie przeszkodziły w rozwoju Stanów Zjednoczonych w XIX w. Drugim rodzajem problemów związanych z napływem kapitału międzynarodowego do danego kraju jest mobilność środków finansowych. Kapitał może wypłynąć z kraju równie szybko, jak wcześniej do niego wpłynął. Omówiliśmy ten scenariusz na początku niniejszego rozdziału. W połowie lat 90. ub. wieku wiele krajów wschodniej Azji – Tajlandia, Indonezja, Malezja i Korea Południowa – notowało wysokie deficyty handlowe i importowało kapitał z zagranicy. Jednak w roku 1997 i 1998 inwestorzy zagraniczni uznali, że kondycja tych gospodarek nie gwarantuje spłaty zaciągniętych wcześniej zobowiązań, i zaczęli wycofywać swoje kapitały (sprzedając akcje, obligacje, nieruchomości i likwidując depozyty w sektorze bankowym). Niezwykle szybki odpływ zagranicznego kapitału wstrząsnął systemami bankowymi i gospodarkami tych krajów, pogrążając je w głębokiej recesji. Związki pomiędzy międzynarodowymi przepływami kapitału, sektorem bankowym i kondycją gospodarki zostaną dokładnie omówione w . Jak zatem widać, deficyt handlowy nie zawsze jest zjawiskiem niekorzystnym dla gospodarki. Analogicznie nie ma również gwarancji, że nadwyżka handlowa przełoży się na poprawę kondycji ekonomicznej danego kraju. Na przykład Niemcy i Japonia w ciągu ostatnich 30 lat notowały znaczne nadwyżki handlowe niemal nieprzerwanie. Niezależnie od utrzymującego się dodatniego salda w bilansie handlowym oba kraje od czasu do czasu doświadczały recesji i żaden z nich nie odnotował w tym okresie szczególnie wysokiego tempa wzrostu gospodarczego. Więcej o nadwyżce handlowej Japonii możesz przeczytać w . Obejrzyj to wideo aby się przekonać, czy deficyt handlowy jest korzystny, czy raczej szkodliwy dla gospodarki. Czy nadwyżki handlowe zawsze są korzystne? Sytuacja Japonii pod koniec XX w. Prawdopodobnie żadna gospodarka na świecie nie kojarzy się bardziej z nadwyżkami w bilansie obrotów handlowych niż Japonia. Wraz z rozpoczęciem ostatniej dekady XX w. wysokość tych nadwyżek sięgała często nawet 100 mld dol. rocznie. Gdy japońska gospodarka rozwijała się dynamicznie w latach 60. i 70. ub. stulecia, wiele osób, szczególnie nieposiadających wykształcenia ekonomicznego, wskazywało na wysokie nadwyżki handlowe Japonii zarówno jako na przyczynę, jak i skutek jej świetnej kondycji gospodarczej. Biorąc jednak pod uwagę tempo wzrostu gospodarczego, od początku lat 90. ub. wieku Japonia balansuje na krawędzi recesji. Dynamika realnego wzrostu PKB w skali roku nie przekracza 1%, a bezrobocie cały czas rośnie. Najwyraźniej ogromna nadwyżka handlowa nie jest gwarancją wysokiego tempa wzrostu. W istocie nadwyżka handlowa Japonii odzwierciedla fakt, że kraj ten ma bardzo wysoki wolumen oszczędności krajowych. Japońska gospodarka dysponuje większymi zasobami kapitału, niż jest w stanie zainwestować w kraju, a więc środki te muszą wypłynąć za granicę. W pogrążonej w stagnacji gospodarce Japonii konsumpcja towarów importowanych jest stosunkowo niska, podobnie zresztą jak globalne wydatki na zakupy dóbr i usług. W efekcie eksport Japonii stale przewyższa import, utrzymując nadwyżkę handlową na wysokim poziomie. Dopiero z początkiem drugiej dekady XXI w. nadwyżka handlowa Japonii zaczęła się zmniejszać, zaś w 2013 r. kraj ten odnotował deficyt ze względu na wysokie koszty importowanej ropy. Niemniej w 2015 r. Japonia ponownie zanotowała nadwyżkę w bilansie handlowym i dodatnie saldo tego bilansu utrzymuje się do początku trzeciej dekady obecnego stulecia. Key Concepts and Summary Nadwyżki handlowe nie są gwarancją utrzymywania korzystnej kondycji gospodarczej, zaś deficyty handlowe nie oznaczają automatycznie jej słabości. Deficyty, podobnie jak nadwyżki, same w sobie nie są ani dobre, ani złe. Kluczowe jest to, w jaki sposób napływające do kraju środki finansowe z międzynarodowych rynków zostaną wykorzystane – czy zasilą inwestycje zwiększające produktywność i przekładające się na przyspieszenie dynamiki wzrostu gospodarczego, czy też nie. Self-Check Questions Dla każdego z poniższych punktów wskaż, czy ten rodzaj wydatku uzasadnia – z punktu widzenia produktywności – powstanie deficytu budżetowego. Wzrost strumienia środków zasilających NFZ Zwiększone wydatki na edukację Zwiększone wydatki na program przezbrajania polskiej armii Zwiększone wydatki na lotniska i kontrolę ruchu lotniczego Wzrost strumienia środków zasilających NFZ nie przekłada się automatycznie na wzrost produktywności, więc deficyt budżetowy nie jest uzasadniony. Zwiększone wydatki na edukację zwiększą produktywność i przyspieszą wzrost gospodarczy, więc deficyt budżetowy jest uzasadniony. Zwiększone wydatki na program przezbrajania armii mogą nie zwiększyć produktywności, więc deficyt budżetowy nie jest uzasadniony. Zwiększone wydatki na lotniska i kontrolę ruchu lotniczego zwiększą produktywność i przyspieszą wzrost gospodarczy, więc deficyt budżetowy jest uzasadniony. W jaki sposób wysokie deficyty handlowe zaszkodziły krajom Azji Południowo-Wschodniej w połowie lat 80. XX w.? (Przypomnijmy, że deficyty handlowe są tożsame z napływem kapitału finansowego z zagranicy). Zagraniczni inwestorzy zaczęli obawiać się o perspektywy odzyskania ulokowanych w tych krajach środków i zaczęli wycofywać kapitał z giełdy, rynków obligacji i nieruchomości oraz sektora bankowego. Opisz scenariusz, w którym nadwyżka handlowa jest korzystna dla gospodarki, oraz taki, w którym nadwyżka handlowa charakteryzuje gospodarkę znajdującą się w kiepskiej kondycji. Jaki kluczowy czynnik lub czynniki determinują wpływ salda bilansu handlowego na sytuację gospodarczą danego kraju? Szybko rosnąca nadwyżka handlowa może wynikać z wielu czynników, nie warto więc pochopnie zakładać jej konkretnej przyczyny. Jeśli jednak istnieją tylko dwie możliwości: albo gospodarka pogrążona jest w recesji, albo szybko się rozwija, to odpowiedzią będzie recesja. W czasie recesji popyt globalny na dobra i usługi, w tym oczywiście towary importowane, spada. Eksport zależy przede wszystkim od sytuacji w krajach, do których jest on kierowany, stąd wzrost nadwyżki handlowej. Review Questions W jakich warunkach deficyt handlowy może mieć korzystny wpływ na gospodarkę? A w jakich może być niekorzystny? Czy nadwyżka handlowa w automatyczny sposób przekłada się na wysokie tempo wzrostu gospodarczego? Critical Thinking Question Co jest ważniejsze: saldo na rachunku obrotów bieżących danego kraju czy tempo wzrostu jego PKB? Odpowiedź uzasadnij. References Tabuchi, Hiroko. “Japan Reports a $78 Billion Trade Deficit for 2012.” The New York Times , January 23, 2013. http://www.nytimes.com/2013/01/24/business/global/japan-reports-a-78-billion-trade-deficit-for-2012.html?_r=0. World Bank. 2014. \"Exports of Goods and Services (% of GDP).\" Accesed April 13, 2015. http://data.worldbank.org/indicator/NE.EXP.GNFS.ZS/countries.", "section": "Czy deficyt handlowy ma jakieś zalety?", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Różnica między saldem bilansu handlowego a poziomem wymiany handlowej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować trzy czynniki, które wpływają na rozmiary wymiany handlowej z zagranicą Rozróżniać saldo bilansu handlowego i rozmiary (poziom) wymiany handlowej Rozmiary (lub poziom) wymiany handlowej danego kraju mogą na pierwszy rzut oka wydawać się parametrem bardzo podobnym do salda bilansu handlowego, ale logika szacowania obu wielkości jest w rzeczywistości odmienna. Rozmiary wymiany handlowej mierzymy, wykorzystując relację wartości eksportu dóbr i usług do PKB danego kraju. Oznacza to, że konkretna gospodarka może mieć bardzo wysoki poziom wymiany handlowej (nawet powyżej 50% PKB, jak w przypadku Polski) i jednocześnie zrównoważone saldo bilansu handlowego (eksport i import są sobie równe). Rozmiary wymiany handlowej wskazują na to, jak dużą część swojej produkcji konkretny kraj eksportuje. Możliwe jest zatem i to, że w przypadku danej gospodarki sprzedaż dóbr i usług za granicę ma stosunkowo niski udział w PKB w porównaniu ze średnimi światowymi, ale nierównowaga między jej eksportem a importem jest dość duża, co może oznaczać pokaźną nadwyżkę lub równie wysoki deficyt. Rozróżnienie to było przedmiotem naszych rozważań w , który zawierał zestawienie danych ilustrujących zarówno rozmiary wymiany handlowej, jak i saldo bilansu handlowego. Jeśli poziom wymiany handlowej danego kraju informuje nas o tym, jaką część swojej produkcji wysyła on za granicę, to parametr ów możemy traktować jako swojego rodzaju przybliżenie skali globalizacji danej gospodarki. Państwa takie jak Niemcy i Polska mają bardzo wysokie rozmiary wymiany handlowej, eksportując ok. 50% swojej produkcji. Możemy powiedzieć, że gospodarki te są mocno zaangażowane w globalną wymianę handlową. Natomiast saldo bilansu handlowego niesie ze sobą informację o tym, czy dana gospodarka ma nadwyżkę handlową, czy deficyt. Konkretny kraj może cechować się relatywnie ograniczonym poziomem wymiany handlowej i jednocześnie bardzo wysokim deficytem. Na przykład Stany Zjednoczone eksportują dobra i usługi o wartości ok. 10% PKB, ale wykazują deficyt handlowy w wysokości ponad 600 mld dol. Spośród czynników, które determinują rozmiary wymiany handlowej, należy wskazać trzy najważniejsze: wielkość gospodarki, położenie geograficzne i historię wymiany handlowej. Duże gospodarki, takie jak Stany Zjednoczone, mogą w większej mierze wykorzystywać rynek wewnętrzny. Z kolei małe w skali globalnej gospodarki, takie jak Polska i Szwecja, muszą eksportować część produkcji, aby w pełni wykorzystać swój potencjał i korzyści skali. Relacja ich importu i eksportu do PKB będzie zatem większa. Sąsiadujące kraje zwykle mają większą wymianę handlową, ponieważ koszty transportu i komunikacji są relatywnie niższe (pomyśl w tym kontekście o Polsce i Niemczech). Niektóre gospodarki mają także silnie ugruntowane i wieloletnie doświadczenia w handlu zagranicznym (Szwajcaria, państwa Beneluksu). W rezultacie relatywnie mała gospodarka, taka jak Polska, z wieloma partnerami handlowymi w całej Europie, ma bardzo wysoki poziom wymiany handlowej. Zwróć uwagę na fakt, że kontekst historyczny traci na znaczeniu wraz z przyłączeniem danego państwa do takiej organizacji jak UE, dzięki czemu możliwe jest włączenie przedsiębiorstw z danego kraju w globalne łańcuchy wartości. Polskie przedsiębiorstwa eksportują swoje dobra i usługi, które są nakładem w ramach procesów produkcyjnych globalnych koncernów, takich jak firmy lotnicze i motoryzacyjne. Z kolei Brazylia i Indie, a więc gospodarki dość duże, które często starały się ograniczać skalę wymiany handlowej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, mają niższy poziom wymiany handlowej. Stany Zjednoczone i Japonia to jedne z największych gospodarek w skali globalnej, mające bardzo ograniczoną liczbę partnerów handlowych w bezpośrednim sąsiedztwie. W konsekwencji oba kraje notują dość niski poziom wymiany handlowej w porównaniu z globalnymi standardami. Relacja ich eksportu do PKB jest na poziomie o połowę niższym niż średnia dla wszystkich gospodarek świata. Saldo bilansu handlowego jest czymś innym niż rozmiary wymiany handlowej. Stany Zjednoczone mają niewielki poziom wymiany handlowej, ale przez większą część ostatnich 40 lat notowały gigantyczne deficyty bilansu handlowego. Z kolei Japonia, kraj o niskich, według światowych standardów, rozmiarach wymiany handlowej, w ostatnich dziesięcioleciach potrafiła wypracowywać nadwyżkę w bilansie handlowym. Niemcy i Wielka Brytania osiągają średnie lub wysokie rozmiary wymiany handlowej, ale w 2020 r. Niemcy zanotowały umiarkowaną nadwyżkę handlową, podczas gdy Wielka Brytania w tym samym roku importowała więcej, niż eksportowała. Jeszcze pod koniec XX w. ich saldo w bilansie handlowym było jednak bardzo zbliżone. Polska w 2020 r. miała pokaźne rozmiary wymiany handlowej i umiarkowaną nadwyżkę w bilansie handlowym, podczas gdy Kanada przy równie wysokim poziomie wymiany handlowej w tym samym okresie zanotowała umiarkowany deficyt. Krótko mówiąc, jest całkiem prawdopodobne, że kraje o stosunkowo niskiej relacji eksportu do PKB, czyli niewielkich rozmiarach wymiany handlowej, mają stosunkowo wysokie deficyty bilansu handlowego. Możliwe jest również i to, że kraje z niemalże zrównoważonym poziomem eksportu i importu będą się niepokoić konsekwencjami wysokich rozmiarów wymiany handlowej. Rozsądne wydaje się założenie, zgodnie z którym wysoki poziom wymiany handlowej jest potencjalnie korzystny dla gospodarki, gdyż umożliwia wykorzystanie przewag komparatywnych. Nie ma również nic dziwnego w obawach przed narastającym brakiem stabilności makroekonomicznej związanej z utrzymywaniem się w danym kraju wysokich deficytów bilansu handlowego w długim okresie. Poniższa pokazuje, w jaki sposób tego rodzaju problemy dotykały kolonialne Indie w XIX i XX w. Czy nadwyżki w bilansie handlowym są zawsze korzystne? Przykład kolonialnych Indii Indie znajdowały się pod formalną brytyjską zwierzchnością od roku 1858 do 1947. W tym czasie niezmiennie wykazywały nadwyżki w handlu z Wielką Brytanią. Każdy, kto uważa, że nadwyżki handlowe są oznaką siły i dominacji gospodarczej, a deficyty handlowe symptomem gospodarczej słabości, musi uznać tę prawidłowość za dziwną, ponieważ oznaczałoby to, że kolonialne Indie zdominowały i wykorzystywały Wielką Brytanię przez prawie 100 lat, co przecież byłoby tezą absurdalną. Zamiast tego nadwyżki w handlu Indii z Wielką Brytanią należy postrzegać jako przepływ kapitału finansowego z kolonii do metropolii. W Indiach wiele osób zaangażowanych w sprawy publiczne krytykowało to zjawisko, nazywając je drenażem finansowym, a wyeliminowanie tego odpływu uznawało za jedną z wielu korzyści, jakie przyniosłoby Indiom uzyskanie niepodległości. Końcowe refleksje na temat bilansów handlowych Tak jak deficyty salda bilansu handlowego mogą być dla gospodarki zarówno korzystne, jak i niekorzystne, tak też nadwyżki bywają dla niej dobrym lub złym sygnałem. Co więcej, także zerowy bilans handlowy – co po prostu oznacza, że dany kraj nie jest ani pożyczkobiorcą, ani pożyczkodawcą netto w gospodarce międzynarodowej – może sprzyjać rozwojowi gospodarczemu albo oddziaływać nań negatywnie. Najważniejszą kwestią pozostaje bowiem nie to, czy kraj pożycza pieniądze z zagranicy (deficyt), czy też udziela pożyczek na rynku międzynarodowym (nadwyżka), ale pytanie o to, czy biorąc pod uwagę określoną kondycję danej gospodarki, należy pożyczki zaciągać, czy raczej ich udzielać. Warto się zastanowić, w jaki sposób zmieniłoby się społeczne nastawienie do deficytów i nadwyżek bilansu handlowego, gdybyśmy zmienili język opisu tego fragmentu rzeczywistości gospodarczej. Czy reakcja opinii publicznej nie byłaby znacznie bardziej przychylna, gdybyśmy nie pisali o deficycie, tylko o „zachęcaniu zagranicznego kapitału finansowego do inwestycji”, co oczywiście oznacza to samo? I odwrotnie, czy nadwyżki nie straciłyby co najmniej części ze swojej medialnej atrakcyjności, gdybyśmy – zgodnie z prawdą – opisywali je jako „wysyłanie kapitału finansowego poza granice kraju”? Tak czy inaczej, kluczem do zrozumienia przyczyn, korzyści i ryzyk wiążących się ze zróżnicowaniem salda bilansu handlowego (możliwością występowania nadwyżek i deficytów) jest świadomość, że międzynarodowe przepływy dóbr i usług zawsze związane są z przepływem kapitału finansowego w przeciwnym kierunku. Pierwszym krokiem w ramach tego procesu jest wyjście poza odruchowe reakcje na terminy, takie jak: „nadwyżka handlowa”, „bilans handlowy” i „deficyt handlowy”. Więcej, niż widać na pierwszy rzut oka w Kongu Teraz, gdy dysponujesz już znacznie szerszą perspektywą, bez wątpienia zdajesz sobie sprawę z tego, że wszystkie decyzje ekonomiczne, które podejmujesz, np. zakupu importowanych produktów, sposób lokowania oszczędności lub inwestowanie w międzynarodowym funduszu inwestycyjnym, mają wpływ zarówno na przepływy towarów i usług, jak i kapitału finansowego na całym świecie. Wiesz już, że sam fakt istnienia nadwyżki bilansu handlowego dostarcza niewielu informacji na temat kondycji danej gospodarki. Demokratyczna Republika Konga zanotowała w 2013 r. nadwyżkę handlową, o czym dowiedzieliśmy się na początku niniejszego rozdziału. Jednak saldo na rachunku obrotów bieżących było już ujemne i zamknęło się kwotą -2,8 mld dol. Normalizacja sytuacji politycznej i proces odbudowy kraju po wojnie domowej przełożyły się na napływ do Konga inwestycji i kapitału finansowego. W tym przypadku ujemne saldo na rachunku obrotów bieżących oznaczało przyspieszenie tempa odbudowy kraju, dlatego było zjawiskiem korzystnym. Key Concepts and Summary Rozmiary wymiany handlowej i saldo bilansu handlowego to pojęcia, których interpretacje bardzo się od siebie różnią. Poziom wymiany handlowej gospodarki mierzony jest relacją eksportu do PKB. Małe w skali globalnej gospodarki, które w bezpośrednim sąsiedztwie mają licznych partnerów handlowych i długą historię handlu międzynarodowego, będą miały raczej wyższy poziom wymiany handlowej w porównaniu z największymi krajami, pozostającymi we względnej izolacji i z relatywnie krótką historią handlu zagranicznego. Saldo bilansu handlowego kraju to różnica między jego eksportem a importem wyrażona w jednostkach pieniężnych (złotych, dolarach). Zarówno deficyt, jak i nadwyżka w bilansie handlowym mogą być dla gospodarki – zależnie od okoliczności – korzystne lub nieść ze sobą negatywne konsekwencje. Jeśli dany kraj notuje deficyt, ale dzięki temu zaciąga na międzynarodowym rynku finansowym pożyczki i inwestuje je w projekty zwiększające produktywność gospodarki, może w ten sposób zwiększyć dynamikę wzrostu i rozwoju w długim okresie. Self-Check Questions Stany Zjednoczone eksportują ok. 10% PKB, podczas gdy Polska ok. 50% swojego PKB. Zinterpretuj te dane. Polska ma wyższe rozmiary wymiany handlowej niż Stany Zjednoczone, które dysponują znacznie większym rynkiem wewnętrznym, co jest główną przyczyną tej różnicy. Wyjaśnij krótko, czy przedstawione poniżej uwarunkowania z większym prawdopodobieństwem prowadzą do wzrostu rozmiarów wymiany handlowej w gospodarce, czy też narastania nierównowagi bilansu handlowego. Liczba ludności danego kraju Znaczna dodatnia różnica pomiędzy krajową stopą oszczędności i inwestycji Liczni i zamożni sąsiedzi danego kraju Wyjątkowo wysoki deficyt sektora finansów publicznych Żywe tradycje protekcjonistycznego ustawodawstwa blokującego import Duże gospodarki mają zwykle niższy poziom handlu międzynarodowego, ponieważ korzystają z szerokiego rynku wewnętrznego, ale rozmiary gospodarki nie przekładają się raczej na wynik salda bilansu handlowego. Brak równowagi pomiędzy krajowymi inwestycjami i oszczędnościami (w tym oszczędnościami sektora publicznego) zawsze prowadzi do nierównowagi handlowej, ale ma niewiele wspólnego z rozmiarami tej wymiany. Wielu dużych partnerów handlowych w geograficznej bliskości zwiększa poziom wymiany handlowej, ale ma niewielki wpływ na rozmiary nierównowagi. W tym przypadku odpowiedź nie jest oczywista. Wyjątkowo wysoki deficyt sektora finansów publicznych oznacza duże zapotrzebowanie na kapitał finansowy, co zgodnie z tożsamością krajowych oszczędności i inwestycji nieco zwiększa prawdopodobieństwo napływu kapitału zagranicznego, czyli deficytu handlowego. Żywa tradycja zniechęcania do handlu zagranicznego („kupuj polskie”) z pewnością obniża jego rozmiary. Jednak niekoniecznie wpływa na bilans handlowy, ponieważ jest on określany zarówno przez import, jak i eksport oraz wolumeny krajowych inwestycji i oszczędności. Review Questions Jakie trzy najważniejsze czynniki określają relację eksportu danego kraju do jego PKB? Jaka jest różnica między deficytem w bilansie handlowym a rozmiarami wymiany handlowej? Critical Thinking Questions Czy kraje, które notują wyższe rozmiary wymiany handlowej, z większym prawdopodobieństwem zanotują deficyt, czy też nadwyżkę w bilansie handlowym.? A może czynnik ten nie ma żadnego znaczenia dla salda bilansu handlowego? Niektórzy ekonomiści ostrzegają, że deficyt salda bilansu handlowego i ujemne saldo na rachunku obrotów bieżących w Stanach Zjednoczonych są zjawiskiem niekorzystnym, jeśli występują w długim okresie. Czy zgadzasz się z takim poglądem? Uzasadnij swoją odpowiedź.", "section": "Różnica między saldem bilansu handlowego a poziomem wymiany handlowej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Budowa domu W szczycie bańki na rynku nieruchomości w Stanach Zjednoczonych bardzo łatwo było uzyskać kredyt hipoteczny pozwalający na sfinansowanie zakupu nowego domu. (Źródło: modyfikacja pracy Tima Pierce’a/Flickr Creative Commons). Od bańki do krachu na amerykańskim rynku nieruchomości Liczba mieszkańców Stanów Zjednoczonych posiadających domy na własność, począwszy od lat 90. XX w. systematycznie rosła, co rzecz jasna oznaczało rozwój rynku nieruchomości w tym kraju. Tylko w latach 2004–2005 odsetek właścicieli domów w amerykańskim społeczeństwie wzrósł o ponad 5 punktów procentowych, z mniej więcej 64% do ponad 69%. Wiele osób mogło sobie wtedy kupić swój pierwszy dom lub stać się właścicielami nieruchomości większych i droższych niż dotychczas. W tym samym okresie wartość kredytów hipotecznych się potroiła. Mieszkania, uznane za bezpieczną inwestycję finansową, stały się bardziej dostępne dla Amerykanów. wskazuje, że w ciągu ostatnich 60 lat sprzedaż nowych domów jednorodzinnych osiągnęła szczytową wartość w roku 2005 (1279 tys.). Wolumen sprzedaży nowych domów jednorodzinnych w USA Od początku lat 90. XX w. do 2005 r. liczba nowych domów jednorodzinnych sprzedawanych w USA systematycznie rosła. W 2006 r. sprzedaż się załamała i ten trend utrzymywał się aż do roku 2011. Począwszy od roku 2012, sprzedaż nowych domów jednorodzinnych ponownie zaczęła rosnąć i tendencji tej nie zahamowała nawet pandemia Covid-19. (Źródło: US Census Bureau). Boom (nazywany potocznie bańką) na amerykańskim rynku nieruchomości zakończył się w roku 2005 (popularnie mówiąc, w tym właśnie roku bańka zaczęła pękać). Narastały zaległości i opóźnienia w spłatach kredytów hipotecznych, a na rynku pojawiła się nadwyżka podaży nowych domów nad popytem na to specyficzne dobro. Spadek wartości domów, będący konsekwencją nadwyżki ich podaży, przyczynił się do zmniejszenia majątku sektora gospodarstw domowych i doprowadził do obniżenia wydatków konsumpcyjnych ich właścicieli. Kilka instytucji udzielających kredytów hipotecznych zbankrutowało, bo właściciele domów przestali spłacać zaciągnięte wcześniej kredyty. Do 2008 r. negatywne skutki gwałtownego odwrócenia trendu na rynku nieruchomości rozlały się na cały rynek finansowy. Banki ograniczyły skalę działalności kredytowej i bańka nieruchomościowa ostatecznie pękła. Rynki finansowe znalazły się w kryzysie, a banki nie mogły lub nie chciały udzielać kredytów nawet klientom posiadającym zdolność kredytową. Bańka na rynku nieruchomości i kryzys na rynkach finansowych były głównymi przyczynami globalnego kryzysu z lat 2008–2012, który doprowadził w USA do wzrostu stopy bezrobocia powyżej 10% i spadku nie tylko dynamiki wzrostu, ale wręcz poziomu PKB (przypomnijmy, że w tym samym okresie Polska pozostała jedynym krajem UE, któremu udało się zachować dodatnie tempo wzrostu gospodarczego – na przełomie pierwszej i drugiej dekady XXI w. byliśmy „zieloną wyspą”). Przezwyciężenie skutków tego kryzysu zajęło Stanom Zjednoczonym wiele lat, a przywrócenie stabilności rynków finansowych zostało osiągnięte m.in. dzięki aktywnej polityce fiskalnej i pieniężnej. Historia Stanów Zjednoczonych pokazuje, że wzrost gospodarczy tego kraju, podobnie zresztą jak większości gospodarek kapitalistycznych, odbywał się w sposób cykliczny, zaś okresy ekspansji i recesji przeplatały się ze sobą. Niektóre z tych recesji były niezwykle głębokie, tak jak kilkuletnie załamanie gospodarcze w latach 30. XX w. Dlaczego gospodarka wykazuje różne tempo wzrostu w różnych latach? Jakie są przyczyny cyklicznych wahań koniunktury? W tym rozdziale przedstawimy kluczowy dla zrozumienia zmienności kierunków i dynamiki zmian poziomu PKB model, tj. model popytu globalnego i podaży globalnej (model AD-AS). Wprowadzenie do modelu popytu globalnego i podaży globalnej (modelu AD-AS) Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób makroekonomiści postrzegają popyt i podaż Jak skonstruowany jest model wykorzystujący popyt i podaż globalną (model AD-AS) Jakie czynniki powodują przesunięcie funkcji podaży globalnej Jakie zmienne determinują położenie krzywej popytu globalnego W jaki sposób włączyć do modelu AD-AS zjawiska wzrostu gospodarczego, bezrobocia i inflacji Czym są prawo rynków Keynesa i prawo rynków Saya Podobnie jak to ma miejsce w mikroekonomii, również makroekonomiści do analizy interesujących ich problemów wykorzystują modele. Jaka jest zależność pomiędzy tempem wzrostu gospodarczego i stopą bezrobocia? Czy istnieje powód, dla którego między bezrobociem a inflacją może występować relacja wymienna (relacja typu „coś za coś”), co oznacza, że parametry te zmieniają się w przeciwnych kierunkach (np. w Stanach Zjednoczonych w latach 1997–2000 – spadek bezrobocia i wzrost inflacji; na początku XXI w. – wzrost bezrobocia i spadek inflacji; po roku 2009 – ponownie wzrost bezrobocia i spadek inflacji)? Dlaczego amerykański deficyt na rachunku obrotów bieżących na początku XXI w. osiągnął tak gigantyczne rozmiary, a następnie, w roku 2009, gwałtownie spadł? Aby znaleźć odpowiedź na tego typu pytania, musimy odejść od analizy konkretnych zdarzeń w gospodarce i skonstruować modele, które pomogą nam uchwycić charakter zależności i powiązań pomiędzy różnymi parametrami makroekonomicznymi. Konstrukcja i sposób funkcjonowania modeli makroekonomicznych będą przedmiotem rozważań kolejnych trzech rozdziałów podręcznika. Zaczniemy od przedstawienia makroekonomicznego modelu popytu globalnego i podaży globalnej, nazywanego również modelem AD-AS (ang. aggregate demand - aggregate supply ). W niniejszym rozdziale zostanie również omówione wzajemne oddziaływanie popytu globalnego i podaży globalnej, sposób ustalania równowagi makroekonomicznej oraz wpływ zmian popytu i podaży globalnej na równowagę w gospodarce. Przedstawiony model stanie się poręcznym narzędziem oceny prowadzonej przez państwa polityki gospodarczej w zakresie trzech obszarów (celów) – wzrostu gospodarczego, bezrobocia i inflacji. Spróbujemy również określić, na ile cele te pozostają ze sobą w relacji substytucyjnej (innymi słowy wymiennej: albo jeden, albo drugi), a na ile komplementarnej (inaczej mówiąc uzupełniającej się: jeśli jeden to i drugi). W kolejnym wprowadzony zostanie model opisujący sposób dostosowań gospodarki w krótkim okresie, czyli model keynesowski, w ramach którego kluczowe znacznie ma popyt globalny (stąd wykorzystywana niekiedy inna nazwa – model popytowy). W następnym zaś, , przeanalizujemy model klasyczny, przedstawiający sposób funkcjonowania gospodarki w długim okresie, kiedy kluczową rolę odgrywa podaż globalna (stąd alternatywna nazwa tego modelu – ekonomia podażowa).", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Popyt i podaż z perspektywy makroekonomicznej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie : Objaśnić sposób działania prawa rynków Saya i zrozumieć, dlaczego ma ono zastosowanie przede wszystkim w długim horyzoncie czasowym Objaśnić prawo rynków Keynesa i zrozumieć, dlaczego ma ono zastosowanie przede wszystkim w krótkiej perspektywie czasowej Ekonomistów z ostatnich dwóch stuleci, którzy koncentrowali swoje dociekania na zagadnieniach makroekonomicznych, możemy podzielić na dwie grupy. Członkowie pierwszej z nich uważali, że to podaż globalna jest najważniejszym czynnikiem decydującym o wielkości produkcji w danej gospodarce, a globalny popyt dostosowuje się do podaży. Z kolei reprezentanci drugiej byli przeciwnego zdania: że to właśnie popyt globalny jest najważniejszym czynnikiem wpływającym na wielkość produkcji, a globalna podaż dostosowuje się do popytu. Prawo rynków Saya i ekonomia podażowa Ekonomiści, którzy kładą nacisk na stronę podażową w kształtowaniu wielkości produkcji, często odwołują się do prac słynnego francuskiego ekonomisty z początku XIX w. Jeana-Baptiste'a Saya (1767–1832). Prawo rynków Saya ( Say's law ) można sprowadzić do słów: „podaż kreuje popyt na samą siebie”. Żeby być precyzyjnym – Say w swoich pismach tak naprawdę jednoznacznie nigdy tego prawa nie sformułował. Stwierdzenie to jest pewnym uproszczeniem jego poglądów, niemniej dobrze oddaje sposób myślenia tego ekonomisty. Intuicja stojąca za prawem Saya polega na tym, że za każdym razem, gdy dobro lub usługa są produkowane i sprzedawane, tworzony jest czyjś dochód: pracowników i właścicieli firmy odpowiedzialnej za dostarczenie gotowego produktu na rynek, jak również pracowników i właścicieli przedsiębiorstw wchodzących w skład łańcucha tworzenia wartości (poddostawców, sprzedawców energii, właścicieli czynników produkcji wykorzystywanych w danym procesie wytwarzania itd.). Wspominaliśmy o tym wcześniej w dyskusji na temat dochodowej metody liczenia PKB. Na skutek wzajemnego oddziaływania popytu i podaży mamy do czynienia z wahaniami cen na poszczególnych rynkach. Niezależnie jednak od poziomu cen każda transakcja sprzedaży stanowi czyjś dochód, a zatem – zgodnie z prawem Saya – podaż musi gdzieś w gospodarce wykreować popyt o takiej samej wartości. Jean-Baptiste Say, Adam Smith oraz inni ekonomiści żyjący na przełomie XVIII i XIX w., którzy w ten sposób rozumieli sposób funkcjonowania gospodarki w skali makro, zaliczani są do klasyków ekonomii. Współcześni ekonomiści podzielający pogląd Saya o kluczowej roli strony podażowej w gospodarce nazywani są więc ekonomistami neoklasycznymi (ang. neoclassical economists ). Jeśli podaż co do zasady kreuje identyczny co do wartości popyt na poziomie makroekonomicznym, to – jak zauważył sam Say – trudno zrozumieć, dlaczego kiedykolwiek miałyby wystąpić okresy recesji i wysokiego bezrobocia. Aby rozwiać wszelkie wątpliwości, nawet jeśli globalna podaż zawsze kreuje taką samą wartość globalnego popytu, może się oczywiście zdarzyć, że niektóre firmy będą osiągać zyski, podczas gdy inne poniosą straty. Jednak w czasie recesji zdecydowana większość firm notuje straty i musi ograniczać skalę działalności lub nawet całkowicie ją wstrzymać. Tym samym podczas recesji gospodarka jako całość się kurczy, porażek jest więcej niż sukcesów, a wiele przedsiębiorstw bankrutuje i zwalnia pracowników. Prawo rynków Saya, zgodnie z którym globalna podaż kreuje identyczny w skali makroekonomicznej popyt, dobrze przybliża zachowanie gospodarki w długim okresie. W perspektywie lat bądź nawet dekad, wraz ze wzrostem potencjału produkcyjnego, globalny popyt rośnie mniej więcej w tym samym tempie, co globalna podaż. Jednak w krótszym horyzoncie czasowym, obejmującym raczej kwartały i lata niż dekady, mogą się pojawić okresy, w których większość przedsiębiorstw będzie się borykać z problemem niedostatecznego popytu na swoje produkty. Prawo rynków Keynesa i ekonomia popytowa Alternatywą dla prawa Saya, które podkreśla kluczową rolę strony podażowej, jest prawo rynków Keynesa ( Keynes' law ), które można wyrazić za pomocą twierdzenia, że to „globalny popyt stymuluje globalną podaż produktów”. Podobnie jak to było w przypadku Jeana-Baptiste’a Saya, John Maynard Keynes nigdy nie sformułował swojego prawa dokładnie w taki właśnie sposób, niemniej powyższa formuła trafnie oddaje jego pogląd na tę kwestię. Kiedy Keynes (właściwie powinniśmy w jego przypadku używać tytułu „lord”, ponieważ ten gigant myśli ekonomicznej XX w. w 1944 r. otrzymał tytuł szlachecki) pisał swoją najważniejszą książkę zatytułowaną „Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza” w czasie Wielkiego Kryzysu w latach 30. XX w., zwrócił uwagę na fakt, że w okresach nawet najgłębszych depresji możliwości produkcyjne gospodarki nie ulegają dużym zmianom. Stopa bezrobocia w USA w latach 1933–1935 zwiększyła się do ponad 20%, ale liczba potencjalnych pracowników utrzymywała się w zasadzie na niezmienionym poziomie. Fabryki zostały zamknięte, jednak maszyny i urządzenia były nadal gotowe do produkcji. Technologie, które zostały wynalezione w latach 20., w kolejnej dekadzie wciąż były dostępne. Keynes argumentował, że Wielki Kryzys (a także zdecydowana większość recesji o mniejszej skali) nie był spowodowany spadkiem możliwości produkcyjnych gospodarki wynikającym z ograniczenia dostępnych zasobów pracy, kapitału rzeczowego i technologii. Twierdził, że gospodarka nie wykorzystuje w pełni swojego potencjału produkcyjnego nie dlatego, że brakuje technologicznych możliwości wyprodukowania większej liczby dóbr i usług przy istniejących zasobach czynników wytwórczych, ale dlatego, że popyt w gospodarce jest zbyt mały i nie gwarantuje przedsiębiorstwom zbytu wyprodukowanych dóbr i usług. Keynes wskazywał, że w okresach recesji o poziomie PKB nie decydowały możliwości produkcyjne gospodarki, ale raczej wielkość całkowitego popytu. Prawo rynków Keynesa dość dobrze opisuje sposób funkcjonowania gospodarki w krótkim okresie, trwającym od kilku miesięcy do kilku lat. W tak zdefiniowanym horyzoncie czasowym wiele przedsiębiorstw może doświadczyć gwałtownego spadku popytu na swoje produkty w wyniku recesji. Albo przeciwnie – równie imponującego wzrostu zapotrzebowania na wytwarzane produkty podczas ożywienia gospodarczego, tak że firma będzie miała problemy z wyprodukowaniem wystarczającej ilości dóbr czy usług. Jednak wzrost popytu nie jest panaceum na problemy gospodarcze. Przecież gdyby tak było, państwo mogłoby zwiększyć PKB do dowolnego poziomu, po prostu nieustannie stymulując popyt globalny drogą wzrostu swoich wydatków lub poprzez obniżkę podatków prowadzącą do wzrostu konsumpcji. Gospodarki mają jednak swoje ograniczenia (bariery) produkcyjne zdefiniowane przez dostępne zasoby pracy, kapitału rzeczowego, technologii i pozostałych czynników wytwórczych, a także przez otoczenie instytucjonalne, które wpływa m.in. na efektywność wykorzystania dostępnych zasobów. Ograniczenia wynikające z możliwości produkcyjnych nie znikają automatycznie na skutek wzrostu popytu. Gospodarka Polski niezależnie od tego, jak gigantyczny popyt udałoby się w niej wygenerować, nie będzie w stanie produkować wolumenu dóbr i usług porównywalnego z gospodarką amerykańską. Łączne ujęcie strony popytowej i podażowej w gospodarce Prawo rynków Saya, uwypuklające znaczenie podaży globalnej, i prawo rynków Keynesa, podkreślające kluczową rolę popytu w krótkim okresie, pozwalają na sformułowanie dwóch wniosków. Po pierwsze, analiza gospodarki skoncentrowana wyłącznie na stronie podażowej lub wyłącznie na popycie globalnym będzie niekompletna, a zatem niezbędne jest ujęcie uwzględniające to, co się dzieje z oboma tymi parametrami. Po drugie, ponieważ prawo Keynesa dotyczy krótkiego okresu, a prawo Saya długiego, charakter relacji (substytucyjna lub komplementarna) pomiędzy trzema podstawowymi celami polityki gospodarczej (szybki i trwały wzrost gospodarczy, niskie bezrobocie i niska inflacja) w krótkim i długim okresie mogą być różne. Podsumowanie Ekonomiści neoklasyczni podkreślają znaczenie prawa rynków Saya, zgodnie z którym globalna podaż kreuje popyt na samą siebie. Z kolei ekonomiści identyfikujący się z poglądami głoszonymi przez Keynesa kładą nacisk na sformułowane przez niego prawo rynków, w myśl którego to popyt globalny determinuje wielkość podaży w gospodarce. Wielu ekonomistów głównego nurtu (reprezentujących ortodoksyjny nurt w makroekonomii) przyjmuje jednocześnie perspektywę keynesowską, podkreślającą znaczenie popytu globalnego, w krótkim okresie ograniczonym do kilku lat, i perspektywę neoklasyczną, kładącą nacisk na podaż globalną, w długim okresie (powyżej 5 lat). Pytania sprawdzające Opisz mechanizm, za pomocą którego globalna podaż kreuje popyt. Aby produkować, przedsiębiorstwa muszą zatrudniać pracowników (wykorzystywać kapitał i ziemię), którzy w ten sposób uzyskują dochód (czynniki produkcji są wynagradzane). Swoje wynagrodzenie, równe wartości wytworzonych dóbr i usług, pracownicy (właściciele kapitału i ziemi) przeznaczają na zakupy towarów, które wyprodukowali. Opisz mechanizm, za pomocą którego globalny popyt kreuje podaż. Kiedy konsumenci chcą kupić więcej dóbr i usług, niż jest dostępne na rynku, ceny rosną. Dodatkowe możliwości zysku skłaniają nowe przedsiębiorstwa do wejścia do gałęzi i wyprodukowania dodatkowych towarów (a te, które już funkcjonowały w branży, do zwiększenia produkcji), aby zaspokoić dodatkowy popyt. W ten sposób rośnie podaż. Sprawdź wiedzę Wyjaśnij działanie prawa rynków Saya. Wyjaśnij działanie prawa rynków Keynesa. Czy ekonomiści neoklasyczni identyfikują się z prawem rynków Keynesa, czy z prawem Saya? Czy prawo rynków Saya objaśnia funkcjonowanie gospodarki w krótkim, czy w długim okresie? A prawo rynków Keynesa? Ćwicz myślenie krytyczne Dlaczego jedni ekonomiści analizują sposób funkcjonowania gospodarki przede wszystkim na podstawie modelu neoklasycznego, inni zaś głównie na podstawie modelu keynesowskiego? Bibliografia Keynes, John Maynard. The General Theory of Employment, Interest and Money . London: Palgrave Macmillan, 1936. U.S. Department of Commerce: United States Census Bureau. “New Residential Sales: Historical Data.” http://www.census.gov/construction/nrs/historical_data/. prawo rynków Keynesa (ang. Keynes’ law ) przeświadczenie, że to popyt globalny kreuje rozmiary podaży globalnej ekonomiści neoklasyczni (ang. neoclassical economists ) ekonomiści podkreślający kluczową rolę strony podażowej w kształtowaniu rozmiarów produkcji w gospodarce w długim okresie prawo rynków Saya (ang. Say’s law ) przeświadczenie, zgodnie z którym to podaż globalna determinuje rozmiary globalnego popytu", "section": "Popyt i podaż z perspektywy makroekonomicznej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Model popytu globalnego i podaży globalnej (AD-AS) Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić kształt krzywej podaży globalnej oraz jej związek z poziomem faktycznego i potencjalnego PKB Zinterpretować kształt krzywej popytu globalnego w kontekście poziomu cen Zrozumieć sposób interakcji popytu globalnego i podaży globalnej w ramach modelu opisującego zachowanie tych dwóch zmiennych (modelu AD-AS) Określić i zinterpretować stan równowagi w modelu popytu globalnego i podaży globalnej Zrozumieć różnice pomiędzy krótkookresową i długookresową krzywą podaży globalnej Aby zbudować użyteczny model makroekonomiczny, potrzebujemy listy zmiennych (czynników) determinujących rozmiary zagregowanego popytu i podaży globalnej w gospodarce oraz opisu mechanizmu, za pomocą którego globalny popyt i zagregowana podaż oddziałują na siebie na poziomie makroekonomicznym. Do tego celu wykorzystujemy model popytu globalnego i podaży globalnej , nazywany także modelem zagregowanego popytu i zagregowanej podaży lub po prostu od angielskich określeń obu parametrów modelem AD-AS (ang. aggregate demand/aggregate supply ). Niniejszy podrozdział przedstawia sposób, w jaki ekonomiści wyobrażają sobie podaż globalną, popyt globalny i mechanizm ustalania równowagi pomiędzy tymi parametrami. W kolejnych podrozdziałach omówione zostaną czynniki, które mogą wpłynąć na zmianę wartości obu parametrów, a tym samym przesunięcie wykresów podaży i popytu globalnego. Krzywa podaży globalnej i poziom potencjalnego PKB Przedsiębiorstwa podejmują decyzje o wielkości produkcji na podstawie oczekiwanych zysków. Zysk zaś zależy między innymi od ceny sprzedawanego produktu oraz kosztu zakupu czynników wytwórczych, takich jak praca, kapitał i surowce wykorzystywane do produkcji (różnicy pomiędzy utargiem i kosztem). Podaż globalna ( podaż zagregowana , AS ) (ang. aggregate supply (AS) ) przedstawia łączny wolumen produkcji i sprzedaży dóbr i usług w danej gospodarce (tj. poziom realnego PKB). Krzywa podaży globalnej ( krzywa AS ) ( aggregate supply (AS) curve ) ilustruje łączną wielkość produkcji, jaką przedsiębiorstwa będą wytwarzać i sprzedawać przy każdym poziomie cen w gospodarce. . W dalszej części podrozdziału omówimy kolejno poszczególne elementy wykresu: wartości odłożone na osi poziomej i pionowej, samą krzywą podaży globalnej oraz pionową linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB. Krzywa podaży globalnej (krzywa AS) Krzywa podaży globalnej (AS) ma nachylenie dodatnie, ponieważ wraz ze wzrostem cen dóbr i usług, przy stałych cenach czynników wytwórczych, przedsiębiorstwa mają motywację do rozwijania produkcji i tym samym zwiększania wartości zysku. Linia wskazująca poziom potencjalnego PKB ilustruje maksymalną wielkość produkcji, jaką dana gospodarka może wytworzyć przy pełnym zatrudnieniu pracowników i kapitału rzeczowego (pełnym wykorzystaniu czynników produkcji) w określonych ramach czasowych, np. przez rok. Na osi poziomej powyższego wykresu odłożona jest wartość realnego PKB, czyli poziom produktu globalnego skorygowany o inflację. Natomiast oś pionowa przedstawia poziom cen, który najlepiej interpretować jako wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) lub deflator PKB, które przedstawiliśmy w . Należy pamiętać, że poziom cen różni się od stopy inflacji. W naszym przypadku poziom cen jest wskaźnikiem średniej ceny dóbr i usług nabywanych w gospodarce (ważonej ich udziałem np. w konsumpcji), podczas gdy stopa inflacji to procentowa zmiana wartości tego wskaźnika (poziomu cen) w czasie. Wraz ze wzrostem poziomu cen rośnie również realny PKB. Dlaczego? Na osi pionowej odłożone zostały ceny dóbr finalnych, a nie ceny dóbr pośrednich stanowiących nakłady w procesie produkcji. Zatem krzywa AS opisuje sposób, w jaki producenci reagują na wyższe ceny dóbr finalnych, w sytuacji gdy ceny nakładów, takich jak praca i energia, nie zmieniają się. Jeśli przedsiębiorstwa w całej gospodarce zauważą, że ceny produkowanych i sprzedawanych wyrobów rosną, ale koszty ich produkcji nie ulegają zmianie, wówczas pokusa wyższych zysków skłoni firmy do zwiększenia produkcji. Innymi słowy, krzywa podaży globalnej pokazuje, w jaki sposób producenci (jako grupa) reagują na wzrost popytu globalnego. Nachylenie krzywej AS na wykresie ulega zmianie: początkowo jest ona płaska, a wraz ze wzrostem wartości realnego PKB (przesuwając się w prawo) staje się bardziej stroma i w końcu prawie pionowa. Dzieje się tak dlatego, że przy stosunkowo niskim poziomie realnego PKB wolumen produkcji w gospodarce jest znacznie niższy od poziomu potencjalnego PKB (ang. potential GDP ), który jest określany jako wartość produkcji możliwa do wytworzenia przy pełnym wykorzystaniu istniejących czynników wytwórczych (pracy, kapitału rzeczowego i technologii) oraz określonym otoczeniu prawnym i instytucjonalnym. Warto dodać, że poziom potencjalnego PKB oznacza pełne wykorzystanie czynnika produkcji „praca”, a więc brak bezrobocia przymusowego. Przy stosunkowo niskich wolumenach produkcji (odległych od poziomu potencjalnego) bezrobocie przymusowe jest wysokie, a wiele fabryk działa w niepełnym wymiarze czasu lub jest zamkniętych. W takiej sytuacji stosunkowo niewielki wzrost cen produktów sprzedawanych przez przedsiębiorstwa – przy założeniu stałych cen czynników wytwórczych – może spowodować znaczny wzrost podaży globalnej, ponieważ rezerwa siły roboczej poszukującej pracy i niewykorzystany kapitał rzeczowy umożliwiają stosunkowo łatwe i szybkie zwiększenie produkcji. Jednak wraz ze wzrostem wartości realnego PKB coraz więcej przedsiębiorstw i całych gałęzi gospodarki zaczyna osiągać maksymalny możliwy do osiągnięcia wolumen produkcji. Dzieje się tak dlatego, że w niektórych branżach wszyscy pracownicy wykwalifikowani mogą już mieć pracę, a fabryki będą funkcjonować przy pełnym wykorzystaniu maszyn, urządzeń i linii produkcyjnych. W środkowej części wykresu podaży globalnej wyższe ceny nadal zachęcają przedsiębiorstwa do zwiększania produkcji, ale – jak pokazuje coraz bardziej stromy kształt krzywej AS – wzrost realnego PKB w odpowiedzi na dany wzrost cen nie będzie już tak imponujący jak poprzednio. (Przeczytaj poniższą ramkę „Poznaj szczegóły”, aby się dowiedzieć, dlaczego krzywa AS może przeciąć linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB). Dlaczego krzywa AS przecina linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB? Ekonomiści zazwyczaj wykreślają krzywą podaży globalnej tak, by przecinała linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB. Ten kształt może wydawać się dziwny: jak gospodarka może produkować więcej, niż wynosi jej potencjał, tj. PKB przy pełnym wykorzystaniu czynników wytwórczych (w tym przy pełnym zatrudnieniu)? Ekonomiczna intuicja podpowiada jednak, że gdy ceny produktów są wystarczająco wysokie, przedsiębiorstwa zrobią wszystko, aby zwiększyć produkcję. Pracownicy będą wykorzystywać nadgodziny, pracować na trzecią zmianę i w czasie weekendów, co oznacza, że maszyny działają 24 godziny na dobę przez 7 dni w tygodniu. Taki sposób intensywnego wykorzystywania czynników produkcji wykracza poza standardy pełnego zatrudnienia zasobów pracy i kapitału rzeczowego i nie jest możliwy do utrzymania w długim okresie. W związku z tym wolumen produkcji wypracowany przez gospodarkę może przekroczyć poziom potencjalny, ale tylko w krótkim okresie. Przy relatywnie bardzo wysokim poziomie realnego PKB (na prawym krańcu swojego wykresu) krzywa podaży globalnej staje się niemal pionowa. Przy takim wolumenie produkcji wyższe ceny nie przekładają się na znaczący wzrost PKB. Nawet jeśli przedsiębiorstwa chciałyby zwiększyć produkcję, nakłady pracy i kapitału w gospodarce są w pełni wykorzystane. Pionowa linia na wykresie wskazuje, że poziom potencjalnego PKB w naszej hipotetycznej gospodarce występuje przy produkcji o wartości 9500 mld zł. Kiedy faktyczny PKB jest równy potencjalnemu, maszyny i fabryki pracują na pełnych obrotach (przy pełnym wykorzystaniu swojego standardowego potencjału), a stopa bezrobocia jest stosunkowo niska, na poziomie naturalnej stopy bezrobocia. Z tego powodu potencjalny PKB jest również nazywany PKB przy pełnym zatrudnieniu (ang. full-employment GDP ). Krzywa popytu globalnego Popyt globalny ( popyt zagregowany , AD ) (ang. aggregate demand (AD) ) ilustruje poziom wydatków na krajowe dobra i usługi. (Mówiąc precyzyjniej, AD ekonomiści nazywają całkowitymi planowanymi wydatkami. Wyjaśnimy to dokładniej w Załączniku B ( ). Na razie popyt globalny traktuj po prostu jako całkowite wydatki). Popyt globalny składa się z czterech składników: konsumpcji, inwestycji, wydatków państwa na dobra i usługi oraz eksportu netto (eksportu pomniejszonego o import). Popyt globalny zależy od wielu czynników. Jednym z nich jest poziom cen – pamiętaj tylko, że poziom cen jest wyrażony w postaci wskaźnika, np. deflatora PKB, mierzącego przeciętną cenę wszystkich kupowanych dóbr i usług. Krzywa popytu globalnego ( krzywa AD ) (ang. aggregate demand (AD) curve ) ilustruje całkowite wydatki na dobra i usługi wytworzone na terenie danego kraju przy każdym poziomie cen. Podobnie jak w przypadku krzywej podaży globalnej na osi poziomej odłożony jest realny PKB, a na osi pionowej – poziom cen. Krzywa AD ma nachylenie ujemne, ponieważ zapotrzebowanie na dobra i usługi maleje wraz ze wzrostem cen. Dokładny kształt krzywej popytu globalnego zależy od tego, jak zmiany cen wpływają na poszczególne składniki popytu globalnego: konsumpcję (C), inwestycje (I), wydatki państwa na dobra i usługi (G) oraz eksport (X) pomniejszony o import (Z): C + I + G + X − Z. Krzywa popytu globalnego (krzywa AD) ma nachylenie ujemne, ponieważ wraz ze wzrostem cen spada zapotrzebowanie na krajowe dobra i usługi. Ceny wpływają na poszczególne składowe popytu globalnego: konsumpcję, inwestycje, wydatki państwa i eksport netto poprzez trzy różne kanały transmisyjne. Pierwszym z nich jest efekt majątkowy. Polega on na tym, że wraz ze wzrostem cen siła nabywcza oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w postaci innych aktywów finansowych maleje, gdyż jest zjadana przez inflację. Aby to lepiej zrozumieć, wyobraź sobie, że twoje oszczędności nie są wyrażone w jednostkach pieniężnych – złotych lub dolarach – tylko w bochenkach chleba, które możesz za te oszczędności nabyć. Im wyższa inflacja, tym liczba bochenków chleba zakupionych dzięki zaoszczędzonym przez ciebie środkom pieniężnym jest mniejsza. Ekonomiści uważają ponadto, że poziom konsumpcji jest skorelowany dodatnio (rośnie wraz) z wielkością majątku (pomyśl, kto wydaje na konsumpcję więcej – osoby zamożne, posiadające własną nieruchomość, jeden lub dwa samochody i działkę pod miastem, czy ktoś, kto ma tylko rower i mieszka w mieszkaniu wynajmowanym wspólnie ze znajomymi). A ponieważ wzrost cen zmniejsza wartość majątku, to realna wartość wydatków konsumpcyjnych będzie spadać wraz ze wzrostem poziomu cen. Z kolei efekt stopy procentowej polega na tym, że wraz ze wzrostem cen koszt zakupu danego koszyka dóbr będzie większy, wskutek czego zwiększy się również popyt na pieniądz i zapotrzebowanie na kredyty. Spowoduje to – ceteris paribus , czyli przy stałej podaży pieniądza – wzrost stóp procentowych. Wyższe stopy procentowe zmniejszą wolumen pożyczek dla przedsiębiorstw na cele inwestycyjne oraz dla gospodarstw domowych na zakup dóbr trwałego użytku (np. domów i samochodów). Skutkiem będzie spadek wartości inwestycji i konsumpcji. Wreszcie efekt cen w handlu zagranicznym oznacza, że jeśli ceny np. w Polsce wzrosną, a w innych krajach się nie zmienią, to dobra produkowane w Polsce będą relatywnie droższe niż gdzie indziej. A zatem polski eksport stanie się relatywnie droższy i jego wolumen spadnie. Z kolei import do Polski będzie względnie tańszy, więc jego wolumen wzrośnie. Tym samym wyższy poziom cen w kraju w stosunku do zagranicy zmniejszy eksport netto. Ekonomiści formułują liczne zastrzeżenia dotyczące wszystkich trzech kanałów transmisji poziomu cen na wielkość popytu globalnego. Częściowo z uwagi na to, że ich wpływ na konsumpcję, inwestycje czy eksport netto nie wydaje się bardzo duży. Z tego względu krzywa popytu globalnego na ma silne ujemne nachylenie (jest bardzo stroma). Taki kształt krzywej AD wskazuje, że wyższe ceny zmniejszają popyt globalny w niewielkim stopniu, biorąc pod uwagę działanie opisanych wyżej efektów. Przeczytaj poniższą , aby zapoznać się z interpretacją modelu AD-AS. W podanym przykładzie podaż globalna, popyt globalny i poziom cen odnoszą się do fikcyjnej gospodarki Xurbii (załóżmy, że walutą tego kraju jest złoty). Interpretacja modelu AD-AS pokazuje dane na temat podaży globalnej, popytu globalnego i poziomu cen w Xurbii. Co możesz powiedzieć o stanie gospodarki tego hipotetycznego kraju na podstawie informacji zawartych w ? Czy Xurbia notuje wysokie bezrobocie, czy też raczej grozi jej presja inflacyjna? Poziom cen, popyt globalny i podaż globalna (kwoty w zł) Poziom cen Popyt globalny Podaż globalna 110 700 600 120 690 640 130 680 680 140 670 720 150 660 740 160 650 760 170 640 770 Aby znaleźć równowagę, warto na początku wykreślić krzywe AD i AS na podstawie danych zawartych w tabeli. Krok 1. Narysuj układ współrzędnych. Na osi poziomej (odciętych) odznacz realny PKB, a na osi pionowej (rzędnych) – poziom cen. Krok 2. Na wykresie narysuj krzywą popytu globalnego (krzywą AD). Krok 3. Naszkicuj następnie krzywą podaży globalnej (krzywą AS). Krok 4. Przeanalizuj poniższy wykres, żeby lepiej zrozumieć kroki 1-3. Krzywe AD i AS Krzywe AD i AS utworzone na podstawie danych z . Krok 5. Znajdź punkt przecięcia krzywych AD i AS. Jest to stan równowagi z poziomem cen wynoszącym 130 i realnym PKB równym 680 zł. Krok 6. Zaznacz punkt równowagi na wykresie. Łatwo zauważyć, że równowaga znajduje się dość daleko od poziomów produkcji, dla których krzywa AS staje się prawie pionowa (lub przynajmniej dość stroma), co ma miejsce przy wolumenie wyższym od 750 zł. Oznacza to, że faktyczny PKB jest daleki od potencjalnego. Bezrobocie będzie więc stosunkowo wysokie. Na relatywnie płaskim fragmencie wykresu krzywej AS, gdzie położony jest punkt równowagi, zmiany cen nie będą stanowić większego problemu dla gospodarki Xurbii, ponieważ prawdopodobnie będą one niewielkie. Krok 7. Zastanów się, jaka jest interpretacja stromego fragmentu krzywej AS. Gdy wykres krzywej AS jest stromy, produkcja osiągnęła poziom równy lub zbliżony do potencjalnego. Krok 8. Wyciągnij wnioski z podanych informacji: Jeśli punkt równowagi znajduje się na płaskiej części krzywej AS, wolumen produkcji odbiega znacznie in minus od poziomu potencjalnego. W gospodarce występuje bezrobocie, ale poziom cen jest stabilny. Jeśli punkt równowagi znajduje się na stromej części krzywej AS, wolumen produkcji jest bliski lub równy potencjalnemu PKB. W gospodarce pojawia się inflacja, ale stopa bezrobocia jest niska lub występuje pełne zatrudnienie. Równowaga w modelu AD-AS Punkt przecięcia krzywych popytu globalnego i podaży globalnej wyznacza wielkość realnego PKB i poziom cen w stanie równowagi makroekonomicznej. Przy stosunkowo niskich cenach przedsiębiorstwa mają niewielką motywację do zwiększania wolumenu produkcji, chociaż konsumenci byliby skłonni do zakupu większej ilości dóbr i usług. Wraz ze wzrostem cen podaż globalna rośnie, a globalny popyt maleje, aż do osiągnięcia punktu równowagi. przedstawia naszkicowane na jednym wykresie krzywą podaży globalnej z oraz krzywą popytu globalnego z . Równowaga występuje w punkcie E przy poziomie cen równym 90 i produkcji o wartości 8800 mld zł. Popyt globalny (AD) i podaż globalna (AS) Równowaga podaży globalnej (AS) i popytu globalnego (AD) występuje przy poziomie cen wynoszącym 90 i wielkości produkcji równej 8800 mld zł. Czasami interpretacja wniosków wypływających z modelu popytu globalnego i podaży globalnej może być mylona z podejściem wykorzystywanym do analizy mikroekonomicznego modelu rynku konkretnego produktu (dobra, usługi, pracy lub kapitału), z jego popytem i podażą. Przeczytaj poniższą ramkę „Poznaj szczegóły”, aby zrozumieć, czy krzywe AD i AS reprezentują ujęcie makro-, czy mikroekonomiczne. Czy krzywe AD i AS reprezentują ujęcie makro-, czy mikroekonomiczne? Model popytu globalnego i podaży globalnej wykazuje pewne podobieństwo do modeli popytu i podaży na pojedynczych rynkach dóbr, usług, pracy i kapitału w mikroekonomii, ale należy pamiętać, że istnieją między nimi zasadnicze różnice. Na przykład wartości odłożone na obu osiach układu współrzędnych mają odmienną interpretację na wykresach ilustrujących ujęcie makro- i mikroekonomiczne. W mikroekonomii oś pionowa przedstawia cenę (stawkę płacy albo koszt wynajmu jednostki kapitału) pojedynczego dobra lub usługi. Cena ta musi być porównywalna z cenami innych produktów (np. cena pizzy w stosunku do ceny kurczaka). Z kolei oś pionowa modelu AD-AS ukazuje przeciętny poziom cen w gospodarce mierzony wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) lub deflatorem PKB, uwzględniającym ceny bardzo wielu dóbr i usług produkowanych w gospodarce. Wyrażony w taki sposób poziom cen nie jest porównywalny z żadnymi innymi cenami, ponieważ przedstawia średnią cenę wszystkich lub niemal wszystkich produktów będących przedmiotem obrotu. Oś pozioma wykresu ilustrującego mikroekonomiczny rynek przedstawia ilość określonego dobra lub usługi. Natomiast oś pozioma w modelu AD-AS reprezentuje PKB, który jest sumą wszystkich finalnych dóbr i usług wyprodukowanych w gospodarce, a nie ilością towarów oferowanych na pojedynczym rynku. Dodatkowo czynniki determinujące kształt mikroekonomicznych krzywych popytu i podaży różnią się od czynników wpływających na kształt krzywych w modelu AD-AS. Mikroekonomiczna krzywa popytu na dane dobro lub usługę ma nachylenie ujemne głównie z powodu istnienia dóbr substytucyjnych, natomiast ujemne nachylenie krzywej popytu globalnego wynika z istnienia efektu majątkowego, efektu stopy procentowej i efektu cen w handlu zagranicznym. Krzywe podaży i popytu na poszczególnych rynkach mogą mieć różne nachylenia w zależności od rodzaju dobra oraz stopnia reakcji popytu i podaży na zmiany jego ceny. Natomiast wygląd krzywych AD i AS w zasadzie niemal zawsze jest taki sam (z zastrzeżeniem, że krzywa AS może mieć różne nachylenie w krótkim i długim okresie, co zostanie omówione w kolejnych rozdziałach). Krótko mówiąc, to, że wykres z modelem AD-AS zawiera dwie przecinające się linie, nie oznacza, iż jego interpretacja jest taka sama jak każdego innego prezentującego dwie krzywe, które się przecinają. Modele przedstawiające popyt i podaż w ujęciu mikro- i makroekonomicznym są oparte na odmiennych teoriach, reprezentując dwa różne segmenty wiedzy składającej się na dorobek nauk ekonomicznych. Krótko- i długookresowe krzywe podaży globalnej (SAS i LAS) W ramce „Poznaj szczegóły” zatytułowanej „Dlaczego krzywa AS przecina linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB?” wprowadziliśmy rozróżnienie pomiędzy krótkookresowymi zmianami podaży globalnej, które można zilustrować przesuwaniem się wzdłuż wykresu krzywej AS, a długookresowym poziomem zagregowanej podaży, reprezentowanym przez pionową linię wyznaczającą wartość potencjalnego PKB (która oczywiście również może się przesuwać w prawo lub w lewo, wraz ze zmianami potencjału danej gospodarki, np. wzrostem liczby ludności w wyniku migracji). W krótkim okresie jeśli popyt jest zbyt niski (lub zbyt wysoki), przedsiębiorstwa mogą wytwarzać mniej (lub więcej), niż wynosi produkcja potencjalna. Jednak w długim okresie firmy nie mogą w trwały sposób przekroczyć poziomu produkcji potencjalnej (jak długo bylibyśmy w stanie pracować w każdy weekend i na trzecią zmianę, o ile nie uzasadniałyby tego absolutnie ekstraordynaryjne okoliczności, np. konflikt zbrojny?). Właśnie z tego powodu krzywą AS o dodatnim nachyleniu możemy traktować jako krótkookresową krzywą podaży globalnej (SAS) (ang. short run aggregate supply (SAS) curve ). Z kolei pionową linię wyznaczającą poziom potencjalnego PKB możemy traktować jako długookresową krzywą podaży globalnej (LAS) (ang. long run aggregate supply (LAS) curve ). Podsumowanie Krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS) pokazuje dodatnią zależność między poziomem cen a realnym PKB w krótkim okresie. Krzywa podaży ma nachylenie dodatnie, ponieważ gdy ceny produktów finalnych rosną, a ceny czynników wytwórczych się nie zmieniają, możliwość osiągania dodatkowych zysków zachęca przedsiębiorstwa do zwiększania produkcji. Krzywa podaży globalnej jest niemal całkowicie płaska dla stosunkowo niskich poziomów produkcji i prawie pionowa dla wysokiego realnego poziomu PKB. W długim okresie krzywa podaży globalnej (długookresowa krzywa podaży globalnej – LAS) jest linią pionową wykreślaną na poziomie produkcji potencjalnej, czyli wartości PKB, jaką gospodarka może wytworzyć przy pełnym wykorzystaniu czynników wytwórczych (pracy, kapitału rzeczowego, technologii) i danym otoczeniu instytucjonalnym. Krzywa popytu globalnego (AD) pokazuje ujemną zależność pomiędzy poziomem cen w gospodarce i wielkością całkowitych wydatków, na które składają się konsumpcja, inwestycje, wydatki państwa na zakup dóbr i usług oraz eksport netto. Krzywa ma nachylenie ujemne ze względu na działanie trzech mechanizmów: (a) efektu majątkowego oznaczającego, że wyższy poziom cen prowadzi do zmniejszenia realnej wartości majątku, co obniża wielkość konsumpcji; (b) efektu stopy procentowej, z którego wynika, że wyższe ceny prowadzą do wzrostu popytu na pieniądz, co skutkuje wzrostem stóp procentowych i spadkiem wydatków inwestycyjnych oraz konsumpcji dóbr trwałego użytku; oraz (c) efektu cen w handlu zagranicznym polegającego na tym, że w wyniku wzrostu cen produkty wytwarzane w danym kraju stają się relatywnie droższe, co utrudnia eksport i ułatwia import. Pytania sprawdzające Krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS) opiera się na założeniu, że wraz ze wzrostem cen produktów finalnych ceny czynników wytwórczych pozostają stałe. W jaki sposób wzrost cen nakładów, np. energii, wpłynie na podaż globalną? Wyższe ceny nakładów powodują, że produkcja staje się mniej opłacalna, co zmniejsza podaż. W rezultacie krzywa SAS przesuwa się w górę (inaczej mówiąc: w lewo lub w stronę początku układu współrzędnych). Jakie czynniki utrudniają ustalenie w modelu AD-AS równowagi przy wielkości produkcji równej poziomowi potencjalnemu? Równowaga występuje przy takiej wielkości PKB, dla której jest spełniony warunek AD = AS. Niewystarczający popyt globalny jest jednym z czynników powodujących, że równowaga występuje na poziomie PKB niższym od potencjalnego. Innym powodem może być spadek (tj. przesunięcie w górę) podaży globalnej. Sprawdź wiedzę Jakie wartości odłożone są na poziomej osi układu współrzędnych w modelu AD-AS? A jakie na osi pionowej? Dlaczego krzywa SAS ma nachylenie dodatnie? Jakie są elementy składające się na popyt globalny (AD)? Dlaczego krzywa AD ma nachylenie ujemne? Krótko wyjaśnij przyczynę, dla której krzywa SAS jest niemal płaska dla relatywnie niskich poziomów produkcji. Krótko wyjaśnij przyczynę, dla której krzywa SAS jest niemal pionowa dla relatywnie wysokich poziomów produkcji. Zinterpretuj stwierdzenie, że PKB osiągnął swój potencjalny poziom. Ćwicz myślenie krytyczne Zgodnie z mikroekonomiczną krzywą popytu spadek ceny powoduje wzrost wielkości zapotrzebowania, ponieważ dany produkt staje się relatywnie tańszy w porównaniu z dobrami substytucyjnymi. Wyjaśnij, dlaczego popyt globalny nie wzrasta z tego samego powodu w przypadku spadku ogólnego poziomu cen w gospodarce. Innymi słowy, dlaczego całkowite wydatki rosną, skoro wszystkie dobra i usługi w gospodarce tanieją (nie ma efektu substytucyjnego)? Problemy Wróćmy do problemu opisanego w . przedstawia dane na temat popytu globalnego, podaży globalnej i poziomu cen w Xurbii. Poziom cen, popyt globalny (AD) i podaż globalna (AS) (kwoty w zł) Poziom cen AD AS 110 700 600 120 690 640 130 680 680 140 670 720 150 660 740 160 650 760 170 640 770 Narysuj wykresy krzywych AD i AS. Wyznacz punkt równowagi. Załóżmy, że w wyniku obniżki podatków popyt globalny wzrasta o 50 jednostek przy każdym poziomie cen. Wyznacz nowy stan równowagi. Jak zmieni się wielkość produkcji? Jak zmieni się poziom cen? Co stanie się z wielkością zatrudnienia? przedstawia krzywe popytu globalnego i podaży globalnej w pewnym kraju. Poziom cen, popyt globalny (AD) i podaż globalna (AS) (wartości w umownych jednostkach pieniężnych) Poziom cen AD AS 100 700 200 120 600 325 140 500 500 160 400 570 180 300 620 Narysuj wykresy krzywych AD i AS. Wyznacz punkt równowagi. Czy bezrobocie w tej gospodarce będzie relatywnie wysokie, czy niskie? Czy ludzie będą oczekiwać relatywnie wysokiej, czy niskiej inflacji? Załóżmy, że konsumenci zaczynają tracić zaufanie do stanu gospodarki i popyt globalny maleje o 275 jednostek przy każdym poziomie cen. Wyznacz nowy stan równowagi. W jaki sposób zmiana popytu globalnego wpłynie na wielkość produkcji, poziom cen i wielkość zatrudnienia? opisuje gospodarkę pewnego kraju. Poziom cen, popyt globalny (AD) i podaż globalna (AS) (wartości w umownych jednostkach pieniężnych) Poziom cen AD AS 50 1000 250 60 950 580 70 900 750 80 850 850 90 800 900 Narysuj wykresy krzywych AD i AS. Wyznacz punkt równowagi. Czy bezrobocie w tym kraju będzie relatywnie wysokie, czy niskie? Czy ludzie będą oczekiwać relatywnie wysokiej, czy niskiej inflacji? Załóżmy, że ceny czynników wytwórczych maleją i krzywa AS przesuwa się w prawo o 150 jednostek przy każdym poziomie cen. Wyznacz nowy stan równowagi. W jaki sposób zmiana podaży globalnej wpłynie na wielkość produkcji, poziom cen i wielkość zatrudnienia? popyt globalny (AD) (ang. aggregate demand (AD) ) suma wydatków na dobra i usługi wyprodukowane w danym kraju popyt zagregowany zob. popyt globalny (AD podaż globalna (AS) (ang. aggregate supply (AS) ) całkowita produkcja (tj. realny PKB), którą przedsiębiorstwa z danego kraju mogą wytworzyć i sprzedać podaż zagregowana zob. podaż globalna (AS) krzywa popytu globalnego (ang. aggregate demand (AD) curve ) krzywa pokazująca wielkość całkowitych wydatków na dobra i usługi wyprodukowane w kraju przy każdym poziomie cen krzywa AD zob. krzywa popytu globalnego krzywa zagregowanego popytu zob. krzywa popytu globalnego krzywa podaży globalnej (ang. aggregate supply (AS) curve ) krzywa pokazująca całkowitą wielkość produkcji (realnego PKB), którą przedsiębiorstwa będą wytwarzać i sprzedawać przy każdym poziomie cen krzywa zagregowanej podaży zob. krzywa podaży globalnej krzywa AS zob. krzywa podaży globalnej model popytu globalnego i podaży globalnej (ang. aggregate demand/aggregate supply model ) model ilustrujący czynniki determinujące wolumen podaży globalnej i wartość popytu globalnego oraz sposób, w jaki popyt i podaż w gospodarce oddziałują na siebie na poziomie makroekonomicznym model zagregowanego popytu i zagregowanej podaży zob. model popytu globalnego i podaży globalnej model zagregowanego popytu i zagregowanej podaży zob. model popytu globalnego i podaży globalnej model AD-AS zob. model popytu globalnego i podaży globalnej PKB przy pełnym zatrudnieniu (ang. full-employment GDP ) inne określenie potencjalnego poziomu PKB, który występuje, gdy wielkość produkcji odpowiada możliwościom produkcyjnym gospodarki, a bezrobocie jest na poziomie swojej naturalnej stopy długookresowa krzywa podaży globalnej (LAS) (ang. long run aggregate supply (LAS) curve ) pionowa linia wykreślana na poziomie odpowiadającym potencjalnemu PKB; ilustruje brak związku pomiędzy poziomem cen a realnym PKB w długim okresie długookresowa krzywa zagregowanej podaży zob. długookresowa krzywa podaży globalnej (LAS) poziom potencjalnego PKB (ang. potential GDP ) maksymalna wielkość produkcji, jaką gospodarka może wytworzyć przy pełnym wykorzystaniu istniejących zasobów pracy, kapitału rzeczowego i technologii oraz danym otoczeniu instytucjonalnym PKB przy pełnym wykorzystaniu zasobów poziom potencjalnego PKB krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS) (ang. short run aggregate supply (SAS) curve ) krzywa ilustrująca dodatnią krótkookresową zależność pomiędzy poziomem cen produktów finalnych i realnym PKB przy stałych cenach czynników wytwórczych krótkookresowa krzywa zagregowanej podaży zob. krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS)", "section": "Model popytu globalnego i podaży globalnej (AD-AS)", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przesunięcie krzywej podaży globalnej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć, w jaki sposób wzrost wydajności pracy wpływa na krzywą podaży globalnej Objaśnić, jaki jest związek pomiędzy zmianami cen czynników wytwórczych i krzywą podaży globalnej Jeśli krzywe AS lub AD przesuwają się, punkt równowagi w modelu AD-AS zmienia swoje położenie (zmienia się stan równowagi). Gdy krzywa podaży globalnej przesuwa się w dół (w prawo), producenci wytwarzają i sprzedają więcej przy każdym poziomie cen. Gdy krzywa AS przesuwa się w lewo (w górę), producenci wytwarzają mniej przy każdym poziomie cen. W tym podrozdziale zostaną omówione dwa najważniejsze czynniki, które mogą prowadzić do przesunięć krzywej AS: wzrost wydajności pracy i zmiany cen czynników wytwórczych. W jaki sposób wzrost wydajności pracy zmienia położenie krzywej AS W długim okresie najważniejszym czynnikiem, który wpływa na położenie krzywej AS (przesuwa ją) obok zmian typowo ilościowych, takich jak wzrost liczby ludności, jest wzrost wydajności (produkcyjności) pracy. Parametr ten określa rozmiary produkcji, która może być wytworzona przy danych zasobach pracy. Jedną z miar wydajności pracy jest produkcja na pracownika lub PKB per capita. Znajomość historii gospodarczej krajów uprzemysłowionych pozwala zauważyć, że wydajność pracy cały czas rośnie, co oznacza, że przy niezmienionym zasobie pracy wolumen produkcji nieustannie się zwiększa. Analizując zmiany wydajność pracy np. w Stanach Zjednoczonych, można stwierdzić, że w drugiej połowie XX w. dynamika wzrostu realnego PKB per capita w tym kraju wynosiła średnio ok. 2–3% rocznie, przy czym w latach 60. i w drugiej połowie lat 90. ub. stulecia była nawet większa. Z kolei w latach 70. tempo wzrostu wydajności pracy spadło poniżej 2% rocznie. Wzrost wydajności pracy przesuwa krzywą AS w prawo (w dół), ponieważ przy zwiększonej produktywności przedsiębiorstwa mogą wyprodukować więcej przy każdym poziomie cen. Panel (a) na przedstawia konsekwencje dwukrotnego skokowego wzrostu wydajności pracy. Krzywa podaży globalnej przesuwa się w prawo, początkowo z położenia SAS 0 do SAS 1 , a następnie do położenia SAS 2 , co oznacza, że równowaga przesuwa się z punktu E 0 do E 1 i potem do punktu E 2 . Zauważ, że w wyniku wzrostu wydajności pracy pracownicy mogą wyprodukować więcej towarów lub tę samą ich ilość szybciej. Tym samym rośnie także poziom potencjalnego PKB, czyli produktu globalnego, który byłby możliwy do wytworzenia przy pełnym zatrudnieniu, co jest zilustrowane jako przesunięcie w prawo krzywej LAS, z położenia LAS 0 do LAS 1 , a następnie LAS 2 . Przesunięcia krzywej podaży globalnej Panel (a) Wzrost wydajności pracy powoduje przesunięcie krzywej SAS w prawo (w dół). Początkowy punkt równowagi E 0 znajduje się na przecięciu krzywych AD i SAS 0 . Gdy krzywa SAS przesuwa się w prawo, nowa równowaga występuje najpierw w punkcie E 1 , tj. Na przecięciu krzywych AD i SAS 1 , a następnie w punkcie E 2 , czyli w miejscu przecięcia się krzywych AD i SAS 2 . Przesunięcia krzywej SAS w dół prowadzą do wzrostu produkcji i obniżają poziom cen w gospodarce. Panel (b) Wyższe ceny czynników wytwórczych (np. surowców) oznaczają, że przy każdym poziomie cen produktów finalnych wytworzony zostanie niższy realny PKB, w związku z czym krzywa podaży globalnej przesunie się w lewo, z położenia SAS 0 do położenia SAS 1 . W nowym punkcie równowagi (E 1 ) produkcja będzie mniejsza, a poziom cen wyższy niż w stanie pierwotnej równowagi (E 0 ). Przesunięcie krzywej SAS w prawo przy stałym poziomie zagregowanego popytu spowoduje wzrost realnego PKB i presję na spadek cen. Jeśli jednak zmiana położenia krzywej SAS wynika ze wzrostu wydajności pracy wynoszącego zwykle kilka punktów procentowych rocznie, efekt będzie stosunkowo niewielki w ciągu kilku miesięcy lub nawet kilku lat. Na zajęciach z mikroekonomii została wprowadzona koncepcja krzywej możliwości produkcyjnych, która jest względnie stała w krótkim okresie, ale przesuwa się na zewnątrz układu współrzędnych (w prawo) w długim okresie, wraz ze wzrostem zasobu czynników produkcji lub ich wydajności. Tutaj analizujemy to samo zjawisko, tyle że przy użyciu innego modelu. W jaki sposób zmiany cen czynników produkcji wpływają na położenie krzywej AS Wyższe ceny czynników wytwórczych wykorzystywanych w całej gospodarce mogą mieć wpływ na podaż globalną. Przykładem są koszty pracy, ceny surowców (np. ropy naftowej) oraz ceny energii elektrycznej. Wzrost kosztów pozyskania takich nakładów skutkuje przesunięciem krzywej SAS w lewo (w górę), co oznacza, że przy każdym poziomie cen produktów finalnych przedsiębiorstwa będą produkować mniej. Panel (b) przedstawia przesunięcie krzywej podaży globalnej w lewo, z położenia SAS 0 do SAS 1 , co powoduje zmianę punktu równowagi z E 0 do E 1 . Przejście z początkowej równowagi E 0 do nowej równowagi E 1 prowadzi do szeregu negatywnych skutków: PKB spadnie i gospodarka może znaleźć się w recesji, bezrobocie wzrośnie, ponieważ wolumen produkcji zmniejszy się w stosunku do poziomu potencjalnego, wzrosną także ceny i w gospodarce pojawi się inflacja. Z taką właśnie sytuacją mieliśmy do czynienia w ciągu ostatnich 50 lat w Stanach Zjednoczonych, które doświadczyły recesji w latach 1974–1975, 1980–1982, 1990–1991, 2001 i 2007–2009. Każdy z tych okresów był poprzedzony lub charakteryzował się wzrostem cen ropy naftowej. W latach 70. ub. stulecia takie przesunięcie w lewo krzywej SAS, prowadzące do spadku poziomu produkcji lub gwałtownego zmniejszenia tempa jej wzrostu niemal do zera, co w konsekwencji prowadziło do wzrostu bezrobocia i jednocześnie przyspieszenia inflacji, zostało określone jako stagflacja (ang. stagflation ). Spadek cen kluczowych czynników wytwórczych, np. ropy naftowej, przesuwa krzywą SAS w prawo, co zachęca przedsiębiorstwa do zwiększenia produkcji przy każdym poziomie cen dóbr i usług finalnych. Na przykład między rokiem 1985 i 1986 średnia cena ropy naftowej zmniejszyła się o połowę, z 24 dol. do 12 dol. za baryłkę. Podobnie w latach 1997–1998 cena baryłki ropy naftowej spadła z 17 dol. do 11 dol. W obu przypadkach gwałtowny spadek cen ropy doprowadził do sytuacji przedstawionej na panelu (a) , czyli przesunięcia krzywej SAS w prawo, co prowadzi do wzrostu produkcji, spadku bezrobocia i obniżenia tempa inflacji. Obok zmian cen surowców i energii również zmiany kosztów pracy (czyli płac) oraz kosztów pozyskiwania towarów importowanych wykorzystywanych jako nakłady w procesie produkcji innych dóbr mogą prowadzić do przesunięcia krzywej SAS. Niższe ceny czynników wytwórczych powodują przesunięcie krzywej SAS w prawo, zaś wyższe ceny – jej przesunięcie w lewo. Należy zauważyć, że w przeciwieństwie do zmian produktywności czynników wytwórczych zmiany ich cen generalnie nie powodują przesunięcia krzywej LAS, a jedynie SAS. Inne szoki podażowe Krzywa podaży globalnej może się również przesunąć ze względu na gwałtowne zmiany na rynku czynników produkcji, w tym na rynku pracy. Na przykład kilkudniowe przymrozki w maju na terenie całego kraju mogą się negatywnie odbić na produkcji owoców w Polsce, wywołując szok, który przesunie krzywą AS w lewo, ponieważ ilość dostępnych truskawek, jabłek, czereśni itd. gwałtownie spadnie. Również wstrząsy na rynku pracy wpływają na podaż globalną. Ekstremalnym przykładem może być wojna, która powoduje, że duża liczba pracowników przestaje pracować i idzie walczyć za swój kraj (tak jak to ma miejsce w Ukrainie od lutego 2022 r.). W takim przypadku zarówno krzywa SAS, jak i LAS przesuną się w lewo, bo mniej pracowników będzie mogło uczestniczyć w procesie produkcji. Innym przykładem szoku podażowego może być epidemia o skali porównywalnej z pandemią Covid-19. Szybko rozprzestrzeniająca się i potencjalnie niebezpieczna choroba oznacza, że w relatywnie krótkim okresie bardzo wielu pracowników ze względu na trapiące ich dolegliwości nie jest zdolnych do pracy. Co więcej, część z nich nawet po odzyskaniu zdrowia może nie chcieć wrócić do pracy w obawie o bezpieczeństwo swoje i swoich bliskich. Choć tego typu ograniczenia rzadko mają długotrwały charakter, mogą przełożyć się na zmniejszenie podaży wielu dóbr i usług, co znajduje odzwierciedlenie w przesunięciu w górę krótkookresowej krzywej podaży globalnej (SAS). W latach 2020–2021, czyli w okresie pandemii koronawirusa, podaż produktów takich jak układy scalone wykorzystywane przy produkcji samochodów, mięso i generalnie usługi była znacznie niższa od zgłaszanego popytu ze względu na niedobór pracowników w różnych krajach świata (przede wszystkim w transporcie), co skutkowało powstawaniem tzw. wąskich gardeł uniemożliwiających dostarczanie wyprodukowanych już towarów na rynki zbytu (np. z Chin do Europy). Podsumowanie Wykres z naszkicowanymi krzywymi popytu globalnego AD i podaży globalnej AS wskazuje, w jaki sposób oba parametry wzajemnie na siebie oddziałują. Punkt przecięcia krzywych AD i AS wyznacza poziom produkcji i cen w gospodarce w stanie równowagi. Przesunięcia krzywych popytu globalnego lub podaży globalnej prowadzą do zmian wielkości produkcji i poziomu cen w punkcie równowagi. Krzywa podaży globalnej przesuwa się w prawo (w dół) w wyniku wzrostu produktywności (wydajności) czynników wytwórczych. Wzrost cen kluczowych czynników wytwórczych przesuwa krzywą podaży globalnej w lewo (w górę), a spadek cen – w prawo. Jeśli krzywa AS przesuwa się w lewo, produkcja spada, bezrobocie i inflacja rosną, a gospodarka wchodzi w okres stagflacji. Jeśli krzywa AS przesuwa się w prawo, produkcja rośnie, a inflacja i bezrobocie maleją. Pytania sprawdzające Załóżmy, że polski parlament uchwala znaczącą reformę imigracyjną, która utrudnia obcokrajowcom uzyskiwanie pozwoleń na pracę. Użyj modelu AD-AS, aby wyjaśnić, w jaki sposób wpłynie to na polski PKB i poziom cen w równowadze. W równowadze realny PKB się obniży, a poziom cen wzrośnie. Przyjmijmy, że obawy dotyczące rozmiarów deficytu budżetowego skłoniły rząd do obcięcia wszystkich funduszy na badania i rozwój na najbliższe dziesięć lat. Zakładając, że ma to wpływ na rozwój technologii, jak – zgodnie z modelem AD-AS – zmieni się PKB i poziom cen w równowadze? Biorąc pod uwagę przyjęte tutaj założenia, cięcia w finansowaniu prac badawczo-rozwojowych powinny ograniczyć tempo wzrostu wydajności czynników wytwórczych. Zgodnie z modelem AD-AS krzywa SAS przesunie się w lewo, co doprowadzi do spadku PKB i wzrostu cen w równowadze oraz najpewniej ograniczy skalę redukcji deficytu. Sprawdź wiedzę Wymień kilka czynników, które powodują przesunięcie krzywej SAS. Wskaż, w którą stronę przesunie się ona pod wpływem działania każdego z nich. Czy przesunięcie krzywej SAS w prawo (w dół) spowoduje, że poziomy produkcji i cen w równowadze będą wyższe, czy niższe? A co się stanie, gdy krzywa SAS przesunie się w lewo (w górę)? Czym jest stagflacja? Ćwicz myślenie krytyczne Ekonomiści spodziewali się, że wraz z dalszym usztywnianiem rynku pracy w USA w drugiej połowie 2015 r. pracownicy zaczną oczekiwać podwyżek płac w 2015 i 2016 r. Zakładając, że taka zmiana miała miejsce i że była to jedyna zmiana na rynku pracy w 2015 r., zastanów się, jak wpłynęło to na krzywą AS? Co by się stało, gdyby towarzyszył temu również wzrost wydajności pracowników? Jeśli nowe regulacje wymagają od przedsiębiorstw stosowania czystszej (generującej mniejsze zanieczyszczenie środowiska) technologii, która jest przy tym mniej efektywna niż dotychczasowa, jak zmieni się poziom produkcji, cen i zatrudnienie zgodnie z modelem AD-AS? Wiosną 2016 r. środkowo-zachodnie stany USA, które specjalizują się w produkcji rolnej, doświadczyły ponadprzeciętnych opadów deszczu. Korzystając z modelu AD-AS, określ, jaki jest wpływ tego zjawiska na wielkość produkcji, poziom cen i zatrudnienie. Szczelinowanie hydrauliczne (pozyskiwanie gazu łupkowego) jest metodą pozwalającą na znaczne zwiększenie wydobycia gazu ziemnego w USA. Jeśli spalanie tego surowca jest kluczowym źródłem energii dla większości amerykańskich fabryk i przedsiębiorstw, jaki będzie wpływ upowszechnienia tej technologii dla wielkości produkcji, poziomu cen i zatrudnienia w gospodarce USA? Zdaniem niektórych polityków płaca minimalna powinna być indeksowana wskaźnikiem wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). Korzystając z modelu AD-AS, określ, jaki prawdopodobny wpływ miałaby taka sytuacja na wielkość produkcji, poziom cen i zatrudnienie. stagflacja (ang. stagflation ) sytuacja, gdy w gospodarce występuje jednocześnie spadek produkcji związany ze wzrostem bezrobocia oraz wysoka inflacja; połączenie stag nacji i in flacji", "section": "Przesunięcie krzywej podaży globalnej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przesunięcie krzywej popytu globalnego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, w jaki sposób wolumen importu wpływa na popyt globalny Zrozumieć, jak nastroje konsumentów i producentów przekładają się na rozmiary popytu globalnego Określić, w jaki sposób polityka państwa oddziałuje na popyt globalny Wytłumaczyć, dlaczego ekonomiści nie zgadzają się w kwestii obniżek podatków Dzięki wcześniejszym analizom wiemy, że na popyt globalny składają się wydatki konsumpcyjne (C), wydatki inwestycyjne (I), wydatki państwa na dobra i usługi (G) oraz eksport netto (NX). (Przeczytaj poniższą , aby zrozumieć, dlaczego składową popytu globalnego jest eksport netto, a nie sam eksport). Przesunięcie krzywej AD w prawo (w górę) oznacza, że przynajmniej jeden z tych składników wzrósł i w efekcie całkowite wydatki są większe przy każdym poziomie cen. Natomiast przesunięcie krzywej AD w lewo (w dół) oznacza, że co najmniej jeden ze składników popytu globalnego zmniejszył się i w rezultacie całkowite wydatki spadły przy każdym poziomie cen. Dokładne omówienie poszczególnych składników popytu globalnego i czynników, które determinują ich wielkość, znajdzie się w . Tutaj naszkicujemy tylko związek między dwiema dość ogólnie zdefiniowanymi determinantami – zmianą nastrojów konsumentów i przedsiębiorstw oraz zmianami wysokości podatków i wydatków państwa – a położeniem krzywej AD. Czy import zmniejsza popyt globalny? Wzór na popyt globalny jest następujący: AD = C + I + G + X - Z, przy czym Z reprezentuje całkowitą wartość importowanych dóbr i usług. Dlaczego import wprowadzamy do popytu globalnego ze znakiem minus? Czy to oznacza, że większy import obniża popyt globalny? Krótka odpowiedź brzmi: tak, ponieważ popyt globalny definiujemy jako całkowity popyt na dobra i usługi wytwarzane na terenie danego kraju. Na przykład kiedy Polak kupuje towar wyprodukowany za granicą, wydatek ten jest uwzględniony w całkowitej konsumpcji. Jednak wygenerowany w związku z produkcją tego dobra dochód nie trafia do polskich producentów (pracowników i właścicieli firmy), ale do producentów w innym kraju. Błędem byłoby więc zaliczenie tego wydatku do popytu krajowego. Dlatego wartość importu jest odejmowana od popytu globalnego. Ze względu na sposób zapisu równania popytu globalnego łatwo jest popełnić błąd, uznając, że import jest dla gospodarki niekorzystny. Pamiętajmy wszakże, że każdy element zawarty w składniku Z i wchodzący do równania ze znakiem ujemnym ma swój odpowiednik w postaci dodatniej wartości zawartej w składniku C, I lub G, co powoduje, że oba strumienie wzajemnie się znoszą. Jak zmiany nastrojów konsumentów i przedsiębiorstw wpływają na położenie krzywej popytu globalnego Kiedy przewidywania konsumentów dotyczące kondycji gospodarki w przyszłości, określane również jako ich nastrój lub sentyment, poprawiają się, konsumpcja rośnie. Jeśli nie boisz się utraty pracy, a raczej spodziewasz podwyżki swojego wynagrodzenia i awansu, możesz sobie przecież pozwolić na zakup nowego samochodu lub nawet większego domu. Podobnie jeśli analogiczne przewidywania formułowane w sektorze przedsiębiorstw są optymistyczne, firmy zwykle wydają więcej na inwestycje, wierząc, że przyszłe zyski z nich będą wysokie. Przekonanie o wzroście popytu w przyszłości może je skłonić do inwestowania w nowe maszyny, urządzenia lub nawet budowy nowej fabryki. I odwrotnie, jeśli pogarszają się nastroje konsumentów lub przedsiębiorstw, konsumpcja i wydatki inwestycyjne spadają. Uniwersytet w Michigan co miesiąc przeprowadza badanie nastrojów (zaufania) konsumentów, tworząc na ich podstawie stosowny wskaźnik. Wyniki badania są publikowane na tej stronie internetowej , przedstawiającej m.in. szczegółowe dane dotyczące zmian nastrojów konsumentów w podziale na różne grupy dochodowe. Analogiczne dane dla polskiej gospodarki gromadzi i publikuje na swojej witrynie internetowej GUS ( zobacz np. tutaj ). Z kolei Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) prowadzi badania nastrojów gospodarczych (ang. business tendency surveys ), które odzwierciedlają sentyment (nastawienie) w sektorze przedsiębiorstw. OECD gromadzi dane z badań ankietowych prowadzonych w sektorze przedsiębiorstw w 21 krajach, dotyczące m.in. prognoz cen sprzedawanych towarów i zatrudnienia, a także innych elementów szeroko rozumianego klimatu gospodarczego. Oczywiście żaden ze wskaźników opartych na wynikach badań ankietowych nie jest precyzyjny. Są one jednak użyteczne jako narzędzie umożliwiające ocenę tego, czy nastroje wśród konsumentów i przedsiębiorstw poprawiają się, czy pogarszają, a także czy są one lepsze, czy gorsze w porównaniu z poprzednimi okresami. Ponieważ ekonomiści wiążą polepszenie nastrojów gospodarczych z wyższym popytem konsumpcyjnym i inwestycyjnym, wraz z ich poprawą krzywa AD przesuwa się w prawo. Pokazuje to Panel (a) . Wtedy punkt równowagi przemieszcza się z położenia E 0 do E 1 , co oznacza wzrost poziomu produkcji i cen. Nastroje konsumentów i producentów często odzwierciedlają nie tyle przewidywania co do przyszłości, ile bieżącą kondycję makroekonomiczną gospodarki. Na przykład nastroje są zwykle dobre, gdy gospodarka wykazuje szybki wzrost, i kiepskie podczas recesji. Ponadto mogą się one zmieniać także z powodów niemających bezpośredniego związku z gospodarką, takich jak ryzyko wojny, wyniki wyborów, wydarzenia związane z polityką zagraniczną lub pesymistyczne prognozy formułowane przez osoby zajmujące kluczowe stanowiska polityczne, popularnych przedsiębiorców lub nawet osoby aktywne w mediach społecznościowych i mające bardzo dużą grupę obserwujących. Na przykład prezydenci i premierzy muszą być niezwykle ostrożni w swoich publicznych wypowiedziach na temat stanu gospodarki. Jeśli dadzą wyraz swojemu pesymizmowi, ryzykują wykreowanie mechanizmu swoistej samospełniającej się przepowiedni, ponieważ tego typu komentarze mogą wywołać faktyczny spadek konsumpcji i inwestycji oraz przesunięcie w dół krzywej AD i recesję, a więc zdarzenia, przed którymi sami ostrzegali. Panel (b) ilustruje właśnie takie przesunięcie krzywej AD w lewo i korespondującą z tym zmianę punktu równowagi z E 0 do E 1 . W nowej równowadze zarówno produkcja, jak i poziom cen są niższe. Odwiedź tę stronę internetową , aby uzyskać dane dotyczące nastrojów konsumentów. Na tej stronie internetowej znajdziesz dane dotyczące nastrojów przedsiębiorstw. Przesunięcia krzywej popytu globalnego Panel (a) Poprawa nastrojów konsumentów i/lub producentów przesuwa krzywą AD w prawo, z położenia AD o do AD 1 . Kiedy krzywa AD przesuwa się w prawo, w nowym punkcie równowagi (E 1 ) produkcja oraz poziom cen będą wyższe niż w stanie początkowej równowagi (E 0 ). W tym przykładzie nowa równowaga (E 1 ) znajduje się również bliżej poziomu potencjalnego PKB, można zatem domniemywać, że w wyniku przemieszczenia krzywej AD bezrobocie spadło. Wzrost wydatków państwa i/lub obniżka podatków prowadzące do zwiększenia wydatków konsumpcyjnych także przesuwają krzywą AD w prawo. Panel (b) Pogorszenie nastrojów konsumentów i/lub przedsiębiorstw przesuwa krzywą AD w lewo, z położenia AD 0 do AD 1 . Kiedy krzywa AD przesuwa się w lewo, w nowym punkcie równowagi (E 1 ) produkcja oraz poziom cen będą mniejsze niż w stanie początkowej równowagi (E0). W tym przypadku nowa równowaga (E 1 ) ukształtuje się również znacznie poniżej poziomu potencjalnego PKB, co może oznaczać wzrost bezrobocia przymusowego. Zmniejszenie wydatków państwa i/lub podwyżka podatków prowadzące do spadku wydatków konsumpcyjnych także przesuwają krzywą AD w lewo. Jak polityka państwa wpływa na zmiany położenia krzywej popytu globalnego? Wydatki państwa na dobra i usługi są jednym ze składników popytu globalnego. A zatem wyższe wydatki państwa powodują przesunięcie krzywej AD w prawo (tak jak na panelu (a) ), natomiast mniejsze wydatki państwa przesuwają krzywą AD w lewo (panel (b). Decyzje dotyczące wysokości podatków również mogą wpływać na poziom wydatków konsumpcyjnych i inwestycyjnych. Obniżki podatków dla osób fizycznych będą prowadziły do zwiększenia popytu konsumpcyjnego, zaś podwyżki podatków będą go zmniejszać, gdyż wysokość podatku PIT (używając polskiego przykładu) bezpośrednio przekłada się na wartość dochodu, który gospodarstwa domowe mogą wydać na konsumpcję. Polityka podatkowa może również zwiększyć popyt inwestycyjny, wprowadzając np. niższe stawki podatku CIT dla przedsiębiorstw lub ulgi podatkowe dla określonych rodzajów inwestycji. Zmiany konsumpcji (C) lub inwestycji (I) przesuwają całą krzywą popytu globalnego (AD). W trakcie recesji, kiedy bezrobocie jest wysokie, a wiele przedsiębiorstw osiąga niskie zyski lub nawet notuje straty, państwo często obniża podatki lub zwiększa swoje wydatki (to pierwsze podejście dominuje w USA, zaś drugie jest typowe dla krajów europejskich, w tym również w Polsce). Politycy uzasadniają takie działania chęcią zmniejszenia obciążeń podatkowych nałożonych na podmioty gospodarcze w ciężkich czasach. Model AD-AS pozwala na określenie dokładnych skutków obniżki podatków, co przedstawia . Początkowa równowaga podczas recesji znajduje się w punkcie E 0 , stosunkowo daleko od poziomu produkcji zapewniającej pełne zatrudnienie. Obniżka podatków, zwiększając konsumpcję, przesuwa krzywą AD w prawo. W nowym punkcie równowagi (E 1 ) realny PKB jest większy, a bezrobocie mniejsze. Jednocześnie w gospodarce występuje wzrost poziomu cen, przy czym skala tego wzrostu zależy od tego, jak daleko faktyczna produkcja znajduje się od poziomu potencjalnego (w miarę zbliżania się do potencjalnego PKB wzrost cen jest coraz szybszy). Przeczytaj , aby się dowiedzieć, jakimi argumentami ekonomiści uzasadniają tezę o konieczności obniżania podatków, a jakich używają, by przekonywać do ich pozostawienia na niezmienionym poziomie. Recesja i pełne zatrudnienie w modelu AD-AS To, czy gospodarka znajduje się w recesji, jest ilustrowane w modelu AD-AS przez odległość punktu równowagi od poziomu potencjalnego PKB wyznaczonego przez pionową linię LAS. W podanym przykładzie wielkość produkcji Y 0 w stanie równowagi E 0 leży stosunkowo daleko od linii wyznaczającej potencjalny PKB, więc stan ten oznacza recesję i niepełne zatrudnienie (bezrobocie przymusowe). Natomiast produkcja Y 1 w stanie równowagi E 1 jest relatywnie bliska potencjalnego PKB, co oznacza znacznie niższą stopę bezrobocia w gospodarce. Czy ekonomiści opowiadają się za obniżkami podatków, czy są im przeciwni? Jedną z absolutnie fundamentalnych kwestii, wywołujących spory nie tylko wśród polityków w USA i nie tylko w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, jest obniżanie podatków. Ronald Reagan objął amerykańską prezydenturę w 1980 r. z pewnością również dlatego, że w czasie swojej kampanii zapowiedział obniżkę podatków. Co więcej, to, że obietnicę spełnił, pozwoliło mu rządzić przez dwie kadencje. Z kolei jego następca, George Bush senior, przegrał walkę o swoją reelekcję z Billem Clintonem w 1992 r. m.in. (a może przede wszystkim) dlatego, że złamał obietnicę z 1988 r., która brzmiała: „Żadnych nowych podatków!”. W wyborach prezydenckich w 2000 r. zarówno George W. Bush, jak i Al Gore opowiadali się za znacznymi obniżkami podatków, a Bushowi (który ostatecznie został wówczas prezydentem) udało się przeforsować w Kongresie pakiet redukcji podatków na początku 2001 r. W 2017 i 2018 r. Donald Trump zainicjował kolejną obniżkę podatków w celu pobudzenia gospodarki. Podobny pakiet zapowiedział również Joe Biden w czasie swojej kampanii wyborczej. Po której stronie tego sporu opowiadają się ekonomiści? Czy popierają obniżki podatków, czy też raczej są im przeciwni? Odpowiedź, która nie jest satysfakcjonująca dla zaprzysięgłych zwolenników obu rozwiązań, brzmi: to zależy. Dla większości ekonomistów istotna jest bowiem nie tylko skala obniżek podatków, ale również to, czy takim cięciom towarzyszą analogiczne redukcje wydatków państwa. Ekonomiści różnią się także, podobnie jak całe społeczeństwo, w swoich opiniach dotyczących tego, jaka powinny być skala wydatków państwa i które z rządowych programów mogą zostać zredukowane lub nawet całkowicie wyeliminowane. Druga kwestia, bardziej istotna dla rozważań w niniejszym rozdziale, dotyczy tego, jak daleko od poziomu pełnego zatrudnienia znajduje się gospodarka. W czasie recesji, gdy krzywe AD i AS przecinają się znacznie poniżej produkcji potencjalnej, obniżki podatków może uzasadniać chęć przesunięcia krzywej AD w prawo. Jednak gdy gospodarka produkuje niemal przy pełnym wykorzystaniu zdolności wytwórczych, obniżki podatków mogą przesunąć krzywą AD tak daleko w prawo, że wygenerują presję inflacyjną przy relatywnie bardzo niewielkim wzroście PKB, skutkując w konsekwencji niemal całkowitym brakiem skuteczności popytowego pobudzania gospodarki.. W kontekście modelu AD-AS wielu ekonomistów może uważać, że obniżki podatków wprowadzone przez Reagana w 1981 r., które weszły w życie tuż po dwóch poważnych recesjach, były korzystne dla gospodarki. Obniżki podatków za prezydentury Busha w 2001 r. i Obamy w 2009 r. też nastąpiły w okresie pogorszenia koniunktury. Jednak wielu ekonomistów popierających redukcję podatków podczas recesji będzie miało znacznie większe wątpliwości co do identycznych obniżek wprowadzanych w okresach szybkiego wzrostu gospodarczego, gdy bezrobocie przymusowe jest relatywnie niskie. Wydatki państwa i podatki (czyli, zgodnie z terminologią używaną przez ekonomistów, narzędzia polityki fiskalnej) to powszechnie stosowane przez państwo zmienne oddziałujące na popyt globalny. Omówimy je bardziej szczegółowo w oraz . Jednak państwo dysponuje także innymi narzędziami wpływającymi na popyt globalny. Na przykład za pomocą polityki pieniężnej państwo (w tym wypadku reprezentowane przez bank centralny) może wpływać na wysokość stóp procentowych i dostępność kredytów, co zostanie omówione w . Wyższe stopy procentowe zwykle zniechęcają do zaciągania pożyczek, a tym samym zmniejszają zarówno wydatki gospodarstw domowych na dobra trwałego użytku, takie jak domy i samochody, jak również wydatki inwestycyjne przedsiębiorstw. I odwrotnie, niższe stopy procentowe będą stymulować popyt konsumpcyjny i inwestycyjny. Stopy procentowe mogą również oddziaływać na kursy walutowe, co z kolei będzie miało wpływ na eksport i import i w efekcie na popyt globalny. Szczegóły dotyczące wpływu polityki państwa na poszczególne składniki popytu globalnego zostaną omówione w . Natomiast najważniejszym wnioskiem z niniejszego podrozdziału jest konstatacja, zgodnie z którą przesunięcie krzywej zagregowanego popytu w prawo prowadzi do wzrostu realnego PKB i presji inflacyjnej. I odwrotnie, przesunięcie krzywej popytu globalnego w lewo oznacza niższy realny PKB i niższy poziom cen. To, czy zmiany poziomu produkcji i cen są stosunkowo duże, czy małe, oraz jak zmiana punktu równowagi kształtuje się na tle potencjalnego PKB, zależy od tego, czy przesunięcie krzywej AD zachodzi na stosunkowo płaskiej, czy stosunkowo stromej części krzywej AS. Podsumowanie Krzywa popytu globalnego (AD) przesuwa się w prawo, gdy składniki popytu globalnego – konsumpcja (C), inwestycje (I), wydatki państwa na dobra i usługi (G) lub eksport netto (X - Z) – rosną. Z kolei ich spadek powoduje przesunięcie krzywej AD w lewo. Na wartość tych składników wpływ mają nastroje konsumentów i producentów, a także polityka państwa dotycząca np. wydatków budżetowych i podatków. Jeśli krzywa popytu globalnego przesuwa się w prawo, produkcja i poziom cen w równowadze rosną. Jeśli krzywa AD przesuwa się w lewo, produkcja i poziom cen w równowadze maleją. To, czy zmiana wielkości produkcji jest relatywnie silniejsza, czy słabsza od zmiany poziomu cen, zależy od położenia punktu przecięcia krzywych AD i AS. Na pierwszy rzut oka model AD-AS przypomina mikroekonomiczny model popytu i podaży. W rzeczywistości jednak zmienne odłożone na osi poziomej i pionowej oraz czynniki determinujące kształt poszczególnych krzywych są w obu modelach odmienne. Długookresowy wzrost gospodarczy w modelu AD-AS możemy zilustrować stopniowym przesuwaniem się krzywej podaży globalnej w prawo. Jeśli pojawi się recesja, punkt przecięcia krzywych AD i AS znajdzie się znacznie poniżej poziomu potencjalnego PKB. Natomiast gdy gospodarka jest w fazie ekspansji, przecięcie krzywych AD i AS następuje w pobliżu poziomu potencjalnego PKB wyznaczonego linią LAS. Pytania sprawdzające W jaki sposób nagły i silny wzrost wartości akcji na giełdzie papierów wartościowych wpłynie na położenie krzywej AD? Jaki ma to wpływ na PKB i poziom cen w równowadze? Wzrost cen akcji sprawia, że ludzie czują się bogatsi, a tym samym – wraz z poprawą ich nastrojów – rośnie konsumpcja. To z kolei przesunie krzywą AD w prawo. Rezultatem jest wzrost wartości PKB i wzrost poziomu cen w stanie równowagi. Załóżmy, że w Unii Europejskiej, która jest jednym z najważniejszych partnerów handlowych Polski i ważnym odbiorcą eksportu z naszego kraju, wybucha recesja. Użyj modelu AD-AS, aby określić prawdopodobny wpływ tej sytuacji na wielkość PKB i poziom cen w Polsce. Ponieważ import zależy od PKB, to jeśli kraje UE wpadną w recesję, ich PKB i import spadną. W efekcie eksport Polski zmaleje, co można przedstawić jako przesunięcie krzywej AD w lewo prowadzące do zmniejszenia wartości PKB i poziomu cen w Polsce. Pewien polityk twierdzi, że obniżki podatków wyprowadzą gospodarkę z recesji, w której rzeczywiście się ona znajduje. Czy możemy użyć modelu AD-AS, aby to potwierdzić? Niższe podatki zwiększą konsumpcję lub inwestycje (w zależności od tego, które z nich zostaną obniżone). W efekcie krzywa AD przesuwa się w prawo. A zatem jeśli podatki są obniżane podczas recesji (gdy PKB znajduje się znacznie poniżej poziomu potencjalnego), produkcja rośnie i gospodarka może znaleźć się ponownie na ścieżce wzrostu. Wielu analityków finansowych i ekonomistów z niecierpliwością czeka na komunikaty prasowe dotyczące cen nieruchomości i wskaźnika nastrojów konsumentów. Co się stanie po opublikowaniu informacji, że ceny mieszkań i domów oraz nastroje konsumentów spadają? A co by się stało, gdyby stosowny komunikat informował o wzroście cen nieruchomości i poprawie nastrojów konsumentów? Po otrzymaniu negatywnego komunikatu na temat zmiany cen nieruchomości, stanowiących dla większości osób znaczną część majątku, konsumenci będą przewidywać, że wartość ich domów i mieszkań, a tym samym majątku, zmaleje. Pogorszenie nastrojów konsumentów spowoduje, że będą oni bardziej pesymistycznie patrzeć w przyszłość. W rezultacie wydatki konsumpcyjne się zmniejszą, przesuwając krzywą AD w lewo, co doprowadzi do spadku PKB i niższego poziomu cen. Pozytywny komunikat wywoła efekty odwrotne. Sprawdź wiedzę Wymień kilka czynników, które mogą spowodować przesunięcie krzywej popytu globalnego. Określ, w którą stronę przesunie się krzywa AD. Czy przesunięcie krzywej popytu globalnego w prawo spowoduje wzrost, czy spadek produkcji i poziomu cen w równowadze? A co się stanie, gdy krzywa AD przesunie się w lewo? Ćwicz myślenie krytyczne Jeśli gospodarstwa domowe zdecydują się przeznaczać większą część swoich dochodów na oszczędności, to jak się zmieni produkcja, zatrudnienie i poziom cen w krótkim okresie? A co się stanie w długim okresie? Jeśli przedsiębiorcy bardziej optymistycznie patrzą w przyszłość, a jednocześnie innowacyjne drukarki 3D zwiększają produktywność większości pracowników, to jaki jest łączny wpływ tych zmian na produkcję, zatrudnienie i poziom cen? Jeśli państwo obniża podatki i jednocześnie wśród przedsiębiorców zaczynają dominować negatywne nastroje, to jaki jest łączny wpływ tych zmian na produkcję, poziom cen i zatrudnienie zgodnie z modelem AD-AS?", "section": "Przesunięcie krzywej popytu globalnego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak model AD-AS wyjaśnia tempo wzrostu gospodarczego, stopę bezrobocia i zmiany inflacji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wykorzystać model AD-AS do zilustrowania okresów wzrostu gospodarczego i recesji Wytłumaczyć, w jaki sposób model AD-AS pokazuje zjawiska bezrobocia i inflacji Ocenić znaczenie modelu AD-AS w ukazywaniu zależności makroekonomicznych Model AD-AS przedstawia szereg wzajemnych powiązań pomiędzy trzema parametrami makroekonomicznymi: wzrostem gospodarczym, bezrobociem i inflacją. Utrzymywanie pierwszego z nich na możliwie wysokim i stabilnym poziomie, zaś dwóch pozostałych na jak najniższym jest jednym z najważniejszych zadań realizowanej przez państwo polityki gospodarczej. Co więcej, ramy modelu AD-AS są wystarczająco elastyczne, aby uwzględnić zarówno podejście oparte na prawie rynków Keynesa, które koncentruje się na zagregowanym popycie i krótkim okresie, jak i alternatywny sposób postrzegania relacji makroekonomicznych, wykorzystujący prawo rynków Saya, w centrum rozważań stawiające zagregowaną podaż i długi okres. Są to niezwykle istotne zalety tego modelu, ale należy pamiętać, że każdy model jest uproszczeniem rzeczywistości. W niniejszym podrozdziale skupimy się na tym, w jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować szybki wzrost gospodarczy, niskie bezrobocie i niską inflację. Wzrost gospodarczy i recesja w modelu AD-AS W modelu AD-AS długookresowy wzrost gospodarczy wynikający ze wzrostu produktywności jest reprezentowany przez stopniowe przesuwanie się krzywej podaży globalnej w prawo. Pionowa linia przedstawiająca potencjalny PKB (czyli PKB przy pełnym zatrudnieniu) w miarę upływu czasu również będzie się stopniowo przemieszczać w prawo. Panel (a) pokazuje wzrost gospodarczy w ciągu trzech lat, z krzywą AS przesuwającą się nieznacznie w prawo w każdym roku. Jednak czynniki, które decydują o szybkości długookresowego tempa wzrostu gospodarczego – takie jak inwestycje w kapitał rzeczowy i ludzki oraz technologia – nie są bezpośrednio uwzględnione na wykresie przedstawiającym model AD-AS. W krótkim okresie PKB może zarówno rosnąć, jak i maleć, co odpowiada fazom ożywienia gospodarczego i recesji. W modelu AD-AS recesja występuje wtedy, gdy realny PKB w równowadze jest dużo niższy od potencjalnego, co widać w punkcie równowagi E 0 na . W okresach korzystnej koniunktury, kiedy wzrost gospodarczy przyspiesza, równowaga będzie zazwyczaj występować w punkcie położonym blisko poziomu potencjalnego PKB, co pokazuje punkt E 1 . Bezrobocie w modelu AD-AS W opisaliśmy dwa rodzaje bezrobocia. Krótkookresowe wahania bezrobocia, czyli bezrobocie cykliczne (ang. cyclical unemployment ) jest konsekwencją cykli koniunkturalnych – występujących naprzemiennie okresów ekspansji i recesji. W długim okresie (mierzonym dekadami) w Stanach Zjednoczonych, jeśli sytuacja gospodarcza jest relatywnie dobra, stopa bezrobocia zwykle oscyluje wokół 5% +/- 1 punkt procentowy. Z kolei w wielu krajach europejskich w ostatnich dziesięcioleciach nawet w okresach dobrej koniunktury stopa bezrobocia kształtowała się na poziomie ok. 10% lub niewiele niższym. Ten bazowy poziom bezrobocia, który występuje przeciętnie w długim okresie, nazywamy naturalną stopą bezrobocia ( natural rate of unemployment ). Mamy z nią do czynienia nawet wtedy, gdy rynek pracy pozostaje w równowadze, czyli wszyscy chętni mogą znaleźć zatrudnienie. Poziom naturalnej stopy bezrobocia jest efektem tego, jak dobrze struktury rynku oraz instytucje w gospodarce dopasowują pracowników i pracodawców na rynku pracy, a także czynników demograficznych (liczby pracowników schodzących z rynku pracy i tych, którzy nań wchodzą). To właśnie demografia w dużej mierze zadecydowała o dość szybkim spadku bezrobocia w Polsce na przełomie drugiej i trzeciej dekady XXI w. Naturalna stopa bezrobocia odpowiada potencjalnemu PKB. W różnych krajach wysokości naturalnych stóp bezrobocia mogą się od siebie dość znacznie różnić. Z wykresu przedstawiającego model AD-AS można odczytać wielkość bezrobocia cyklicznego na podstawie odległości między faktycznym poziomem PKB a poziomem potencjalnym (tj. PKB przy pełnym zatrudnieniu). Wracając do , względnie niskie bezrobocie cykliczne występuje wtedy, gdy produkcja jest bliska potencjalnemu PKB, co ma miejsce w punkcie równowagi E 1 . I odwrotnie, wysokie bezrobocie cykliczne pojawia się, gdy produkcja jest znacznie poniżej potencjalnego PKB, np. w punkcie równowagi E 0 . Chociaż w modelu AD-AS nie pokazujemy osobno czynników determinujących naturalną stopę bezrobocia, są one pośrednio uwzględnione w modelu, gdyż określają poziom potencjalnego PKB. Inflacja w modelu AD-AS Wysokość inflacji zmienia się w krótkim okresie. Wyższa inflacja występuje zwykle w trakcie ożywienia gospodarczego lub tuż po nim. Najwyższe tempo wzrostu wartości wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) w gospodarce amerykańskiej w XX w. wystąpiło w czasie gwałtownej poprawy koniunktury po dwu wojnach światowych. I odwrotnie, stopa inflacji na ogół spada podczas recesji. Skrajnym przykładem jest okres Wielkiego Kryzysu, kiedy inflacja przekształciła się w deflację, czyli spadek ogólnego poziomu cen w gospodarce. Również podczas stosunkowo krótkiej recesji w USA w latach 1991-1992 stopa inflacji obniżyła się z 5,4% w 1990 r. do 3,0% w 1992 r. W Polsce, w konsekwencji kryzysu finansowego z lat 2008-2014, również pojawiła się deflacja, jakkolwiek tempo wzrostu gospodarczego w naszym kraju było w ciągu całego tego okresu dodatnie. W niektórych krajach wysoka inflacja utrzymywała się na przestrzeni dekad. Z kolei w Stanach Zjednoczonych od połowy lat 80. XX w. inflacja pozostawała na relatywnie umiarkowanym poziomie 1–5% rocznie. Pytanie o to, jak długo będzie w Polsce trwał okres podwyższonej (sięgającej w szczytowym momencie blisko 20% rocznie) inflacji, zapoczątkowany w 2022 r., pozostaje w kwietniu 2023 r. bez jednoznacznej odpowiedzi. Model AD-AS wskazuje na dwie przyczyny inflacji. Pierwszym z możliwych czynników przyspieszających tempo wzrostu cen jest przesuwanie się krzywej popytu globalnego w prawo (wzrost AD) w momencie, gdy gospodarka już osiągnęła lub zbliżyła się do poziomu potencjalnego PKB i pełnego zatrudnienia. W efekcie następuje przesunięcie równowagi makroekonomicznej na stromą część krzywej AS. Panel (a) przedstawia przesunięcie krzywej popytu globalnego w prawo. Nowej równowadze E 1 towarzyszy znacznie wyższy poziom cen w porównaniu z początkowym stanem równowagi w E 0 . Oznacza to, że popyt globalny w gospodarce wzrósł do tego stopnia, iż przedsiębiorstwa nie są w stanie w określonym czasie wyprodukować więcej dóbr i usług, ponieważ praca i kapitał rzeczowy są w pełni wykorzystywane. A zatem dodatkowy wzrost zagregowanego popytu przekłada się wyłącznie na wzrost cen. Źródła presji inflacyjnej w modelu AD-AS Panel (a) Jeśli przesunięcie krzywej popytu globalnego z położenia AD 0 do AD 1 ma miejsce na odcinku krzywej SAS leżącym blisko poziomu potencjalnego PKB, konsekwencją tego ruchu jest wzrost produkcji oraz inflacji (wyższy poziomu cen). Nowa równowaga (E 1 ) znajduje się przy wyższym poziomie cen (P 1 ) niż początkowa równowaga. Panel (b) Przesunięcie krzywej podaży globalnej z położenia SAS 0 do SAS 1 powoduje spadek realnego PKB i wzrost poziomu cen (inflację). Nowa równowaga (E 1 ) ukształtuje się przy wyższym poziomie cen (P 1 ) niż stan początkowy (E 0 ), któremu odpowiada niższy poziom cen (P 0 ). Drugą przyczyną inflacji jest negatywna zmiana po stronie podażowej (przesunięcie krzywej SAS w lewo), wywołana np. wzrostem cen kluczowych czynników wytwórczych wykorzystywanych przez wszystkie lub większość przedsiębiorstw w gospodarce, np. wzrostem cen ropy naftowej lub wzrostem kosztów pracy związanym z wyższymi narzutami na pracę. W efekcie krzywa podaży globalnej przesuwa się w lewo. Na panelu (b) można dostrzec, że przesunięcie krzywej SAS w lewo zwiększa poziom cen z P 0 w początkowej równowadze (E 0 ) do P 1 w nowym stanie równowagi (E 1 ). W rezultacie wzrost cen nakładów przekłada się na wzrost cen produktów finalnych. Model AD-AS ilustruje jednorazową zmianę poziomu cen. Nie wyjaśnia, dlaczego inflacja czasem zanika po roku, a innym razem utrzymuje się przez kilka lat. Istnieją dwie przyczyny występowania trwałej inflacji. Pierwszą są ciągłe próby stymulowania przez państwo zagregowanego popytu, co prowadzi do nieustannego przesuwania się krzywej AD w prawo i wywołuje trwałą inflację, szczególnie wtedy, gdy punkt przecięcia krzywych AD i AS znajduje się na stromej części krzywej podaży globalnej. Po drugie, jeśli inflacja występuje od kilku lat, zarówno wśród gospodarstw domowych, jak i przedsiębiorstw utrwalają się oczekiwania inflacyjne (wszyscy po prostu spodziewają się, że inflacja będzie trwałym elementem życia gospodarczego i negocjując podwyżkę lub wyznaczając przyszłe ceny, dostosowują swoje zachowanie do inflacji). Jeśli tak się stanie, to ceny, płace i stopy procentowe co roku będą rosły o wartość oczekiwanej inflacji. Dwa wskazane wyżej czynniki determinujące utrzymywanie się trwałej inflacji są ze sobą powiązane, ponieważ jeśli państwo prowadzi politykę polegającą na nieustannym stymulowaniu popytu globalnego niezależnie od rezerwy niewykorzystanych czynników produkcji (możemy ją nazwać polityką proinflacyjną), ludzie zaczynają się do niej przyzwyczajać i traktować jako nieodłączny element swojego postępowania. Wykres AD-AS nie pokazuje jednak w sposób bezpośredni czynników wywołujących trwałą inflację ani też przyczyn pojawienia się oczekiwań inflacyjnych. Znaczenie modelu AD-AS Makroekonomia analizuje gospodarkę jako całość, co oznacza, że musi wykorzystywać wiele różnych pojęć i koncepcji. Na przykład trzy główne cele gospodarowania w perspektywie makroekonomicznej to: trwały wzrost gospodarczy, niska inflacja i niskie bezrobocie. Z kolei popyt globalny składa się z czterech elementów: konsumpcji, inwestycji, wydatków państwa na dobra i usługi oraz eksportu pomniejszonego o import. Podaż globalna ilustruje dodatnią zależność pomiędzy wyższymi cenami dóbr finalnych i wolumenem produkcji oferowanym przez przedsiębiorstwa. Popyt i podaż globalna mogą się zmienić (ich wykresy mogą się przesuwać) w konsekwencji różnych szoków (zdarzeń i decyzji politycznych), takich jak: zmiany podatków i wydatków, odwrócenie nastrojów konsumenckich, wzrost lub spadek cen kluczowych czynników produkcji (układy scalone, surowce energetyczne takie jak gaz ziemny i ropa naftowa, metale ziem rzadkich!) lub zmiana technologii przekładająca się na poziom produktywności. Model AD-AS, czyli model popytu globalnego i podaży globalnej, jest jednym z podstawowych modeli makroekonomicznych (podobnie jak w mikroekonomii model wyboru konsumenta omówiony w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/2-wprowadzenie-do-rozdzialu lub model popytu i podaży opisany w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/3-wprowadzenie-do-rozdzialu , ponieważ tworzy ogólne ramy do analizy bardzo różnych parametrów składających się na całość gospodarki. Różne wersje modelu AD-AS będą w związku z tym wykorzystywane w kolejnych rozdziałach podręcznika. Podsumowanie Bezrobocie przymusowe jest wysokie, jeśli równowaga w modelu AD-AS występuje przy produkcji znacznie niższej od poziomu potencjalnego. Niskie zaś jest wtedy, gdy stan równowagi w modelu AD-AS znajduje się blisko linii wyznaczającej potencjalne PKB. Naturalna stopa bezrobocia, określona przez sposób funkcjonowania (instytucje) rynku pracy, to wartość tego parametru odpowiadająca potencjalnemu PKB. Zmiany stanu równowagi w modelu AD-AS można wykorzystać do wskazania czynników determinujących wahania stopy inflacji (zmiany poziomu cen). Handel zagraniczny wpływa na równowagę w modelu AD-AS na kilka sposobów. Wzrost eksportu lub spadek importu przesuwa krzywą popytu globalnego (AD) w prawo. Zmiany cen kluczowych czynników produkcji pochodzących z importu, takich jak ropa naftowa, powodują zmiany w podaży globalnej (AS). Model AD-AS jest podstawowym narzędziem używanym w niniejszym podręczniku do wyjaśniania zagadnień z obszaru makroekonomii. Pytania sprawdzające Jaki jest – zgodnie z modelem AD-AS – wpływ spadku liczebności siły roboczej na PKB i poziom cen? Malejący zasób siły roboczej powoduje przesunięcie krzywej AS w lewo, co prowadzi do niższego PKB i wyższego poziomu cen w równowadze. Załóżmy, że po pięciu latach stagnacji gospodarka Unii Europejskiej wchodzi na ścieżkę szybkiego wzrostu gospodarczego. Jakie będą tego skutki dla bilansu handlowego, PKB i zatrudnienia w USA? Szybszy wzrost gospodarczy w UE zwiększa popyt na amerykański eksport, zmniejszając deficyt handlowy Stanów Zjednoczonych. Zwiększony popyt na amerykański eksport powoduje przesunięcie krzywej AD w prawo, prowadząc do wzrostu PKB (i wyższego poziomu cen). Wyprodukowanie większej liczby dóbr i usług składających się na PKB wymaga większej liczby pracowników, więc zatrudnienie w USA również wzrośnie. Załóżmy, że bank centralny (np. NBP) zaczyna zwiększać podaż pieniądza w coraz szybszym tempie. Jak wpłynie to na wartość PKB, bezrobocie i inflację? Ekspansywna polityka pieniężna przesuwa krzywą AD w prawo. Im dłuższy jest okres jej wdrażania, tym większa będzie skala tego przesunięcia. W rezultacie PKB, podobnie jak zatrudnienie, rośnie (bezrobocie maleje), analogicznie do poziomu cen. Po osiągnięciu wolumenu produkcji równej potencjalnemu poziomowi PKB dalsza ekspansja monetarna przekładać się będzie wyłącznie na wzrost cen (inflację). Sprawdź wiedzę W jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować długookresowy wzrost gospodarczy? W jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować recesję? W jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować bezrobocie przymusowe? W jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować naturalną stopę bezrobocia? W jaki sposób w modelu AD-AS można zilustrować inflację? W jaki sposób eksport i import mogą określać położenie krzywych popytu i podaży globalnej oraz wzajemne interakcje między tymi parametrami w modelu AD-AS? Ćwicz myślenie krytyczne Załóżmy, że bezrobocie strukturalne wzrasta. Jak wzrost tego rodzaju bezrobocia można przedstawić za pomocą modelu AD-AS? Wskazówka : Zastanów się, jak bezrobocie strukturalne wpływa na poziom potencjalnego PKB. Jeśli zagraniczni właściciele majątku zdecydują, że Polska, choćby ze względu na wojnę w Ukrainie, nie jest najbezpieczniejszym miejscem do inwestowania ich oszczędności, jaki będzie to miało wpływ na polską gospodarkę? Odpowiedź zilustruj za pomocą modelu AD-AS. Model AD-AS jest statyczny i pokazuje gospodarkę w danym punkcie w czasie. Tymczasem zarówno wzrost gospodarczy, jak i inflacja są zjawiskami dynamicznymi. Załóżmy, że wzrost gospodarczy wynosi 3% rocznie, a zagregowany popyt rośnie w tym samym tempie. Jaka powinna być stopa inflacji zgodnie z założeniami modelu AD-AS? Bibliografia Library of Economics and Liberty. “The Concise Encyclopedia of Economics: Jean-Baptiste Say.” http://www.econlib.org/library/Enc/bios/Say.html. Library of Economics and Liberty. “The Concise Encyclopedia of Economics: John Maynard Keynes.” http://www.econlib.org/library/Enc/bios/Keynes.html. Organization for Economic Cooperation and Development. 2015. \"Business Tendency Surveys: Construction.\" Accessed March 4, 2015. http://stats.oecd.org/mei/default.asp?lang=e&subject=6. University of Michigan. 2015. \"Surveys of Consumers.\" Accessed March 4, 2015. http://www.sca.isr.umich.edu/tables.html.", "section": "Jak model AD-AS wyjaśnia tempo wzrostu gospodarczego, stopę bezrobocia i zmiany inflacji", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Prawa Keynesa i Saya w modelu AD-AS Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać obszar neoklasyczny, pośredni i keynesowski w modelu popytu globalnego i podaży globalnej Wykorzystać model AD-AS do diagnozy kondycji gospodarczej swojego kraju Możemy użyć modelu AD-AS do zilustrowania zarówno prawa rynków Saya , zgodnie z którym to podaż kreuje swój popyt, jak i prawa rynków Keynesa , które kładzie nacisk na popyt jako czynnik przesądzający o wielkości podaży. W tym celu rozważmy trzy obszary na wykresie krzywej SAS, które przedstawiono na . Obszar keynesowski, neoklasyczny i pośredni na wykresie krzywej podaży globalnej W pobliżu punktu równowagi E k , czyli w obszarze keynesowskim, położonym po lewej stronie wykresu krzywej SAS, niewielkie przesunięcia krzywej popytu globalnego w prawo lub w lewo oddziałują na wolumen produkcji Y k , ale nie wpływają znacząco na poziom cen. W obszarze keynesowskim popyt globalny AD w dużej mierze determinuje wielkość produkcji. W pobliżu punktu równowagi E n , czyli w obszarze neoklasycznym znajdującym się po prawej stronie krzywej SAS, niewielkie przesunięcia krzywej AD w prawo lub w lewo będą wywierały stosunkowo niewielki wpływ na wielkość produkcji Y n , ale będą miały silny wpływ na poziom cen. W obszarze neoklasycznym to prawie pionowa krzywa SAS, położona blisko poziomu potencjalnego PKB, określa w dużej mierze wielkość produkcji. W strefie pośredniej wokół punktu równowagi E p przesunięcie krzywej AD w prawo powoduje wzrost zarówno produkcji, jak i cen, podczas gdy ruch AD w lewo prowadzi do spadku produkcji i cen. Spójrzmy najpierw na obszar keynesowski (ang. Keynesian zone ), czyli tę część krzywej SAS, która leży po lewej stronie i jest stosunkowo płaska. Jeśli krzywa AD przecina krzywą SAS w punkcie równowagi E k , to co możemy powiedzieć o sytuacji gospodarczej w tym obszarze? Otóż wartość realnego PKB jest znacznie niższa od poziomu potencjalnego, gospodarka znajduje się w recesji, a bezrobocie przymusowe jest wysokie. Jeśli popyt globalny zwiększy się lub zmniejszy, nowe położenie krzywej popytu globalnego określi finalną wielkość produkcji (a tym samym poziom bezrobocia). Presja inflacyjna w obszarze keynesowskim nie jest istotnym powodem do niepokoju, ponieważ poziom cen jest w miarę stabilny – producenci reagują na zwiększony popyt głównie wzrostem produkcji, a nie wzrostem cen. Przeanalizujmy teraz obszar neoklasyczny (ang. neoclassical zone ) krzywej SAS, charakteryzujący się niemal pionowym kształtem tej krzywej i znajdujący się po jej prawej stronie. Jeśli popyt globalny AD przecina tę część krzywej SAS w punkcie równowagi, takim jak E n , gdzie produkcja jest równa lub zbliżona do poziomu potencjalnego, wówczas wielkość potencjalnego PKB w dużej mierze określa faktyczny poziom produkcji w gospodarce. Ponieważ równowaga jest bliska potencjalnemu PKB, bezrobocie przymusowe jest niskie, chociaż problemem może być bezrobocie strukturalne. W obszarze neoklasycznym wzrost lub spadek popytu globalnego ma niewielki wpływ na wolumen produkcji i zatrudnienie. Jedynym sposobem na zwiększenie realnego PKB jest przesunięcie krzywej AS w prawo. Zmiany popytu globalnego w obszarze neoklasycznym prowadzą do zmian poziomu cen. Na koniec przyjrzyjmy się obszarowi pośredniemu (ang. intermediate zone ) krzywej SAS na . Jeśli popyt globalny przecina tę część krzywej SAS w punkcie równowagi takim jak E p , możemy się spodziewać, że przesunięcia krzywej popytu globalnego będą prowadzić do zmian bezrobocia i inflacji w przeciwnych kierunkach. Na przykład przesunięcie krzywej AD w prawo przybliży wolumen produkcji do poziomu potencjalnego, a tym samym zmniejszy bezrobocie, ale przyniesie też wyższy poziom cen (lub szybszą inflację). I odwrotnie, przesunięcie krzywej AD w lewo oddali produkcję od poziomu potencjalnego i zwiększy bezrobocie, ale spowoduje także obniżenie poziomu cen (lub spadek inflacji). Dzięki podzieleniu krzywej SAS na różne obszary możemy dokonać diagnozy stanu gospodarki, niczym lekarz badający pacjenta i określający jego kondycję na podstawie objawów. Najpierw należy określić, w jakim obszarze znajduje się analizowana gospodarka. Dzięki temu będziemy mogli stwierdzić, jakie będą konsekwencje zmian popytu globalnego i możliwości realizacji pożądanych, ale wykluczających się niekiedy celów polityki gospodarczej, w wyniku zastosowania przez państwo różnych jej kombinacji. Niektórzy ekonomiści uważają, że gospodarki w zasadzie nie przemieszczają się pomiędzy zdefiniowanymi powyżej obszarami. Na przykład ortodoksyjni keynesiści utrzymują, że gospodarki przez większość czasu znajdują się w obszarze keynesowskim, a obszar neoklasyczny postrzegają jako czysto teoretyczną abstrakcję. I odwrotnie, skrajni neoklasycy twierdzą, że gospodarki przez większość czasu znajdują się w obszarze neoklasycznym, a obszar keynesowski nie jest wart ich uwagi. i powinny pomóc w wyjaśnieniu podstaw i konsekwencji tych przeciwstawnych poglądów na gospodarkę. Recesja wywołana pandemią: kwestia popytu czy podaży? Wspomnieliśmy wcześniej, że globalna pandemia zagrażającej życiu ludzkiemu choroby, takiej jak Covid-19, może spowodować przesunięcie krzywej podaży globalnej w lewo, ze względu na tymczasowe zmniejszenie liczby pracowników chętnych do podjęcia zatrudnienia i wstrzymanie produkcji dóbr, zarówno z uwagi na brak rąk do pracy, jak i administracyjne ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, przede wszystkim w sektorze usług (określane mianem lockdownów). Pandemie mogą jednak również wpływać na zagregowany popyt. Kiedy ludzie wahają się, czy wydawać pieniądze ze względu na wysokie prawdopodobieństwo utraty pracy lub po prostu z obawy przed pojawianiem się w miejscach publicznych, będzie to miało wpływ na zagregowane wydatki w gospodarce. Konsumenci wydają mniej m.in. w restauracjach, hotelach, przestają odwiedzać bary, kluby i dyskoteki, nie chodzą na siłownię itd., zaś firmy przestają inwestować z powodu braku popytu i niepewnej przyszłości. Oba czynniki prowadzą do przesunięcia krzywej zagregowanego popytu w lewo. Choć trwają dyskusje, czy wywołana pandemią globalna recesja, której polska gospodarka doświadczyła w 2020 r., była napędzana przede wszystkim przez malejącą podaż, czy kurczący się popyt, najbardziej prawdopodobna odpowiedź będzie brzmiała: zarówno przez jedno, jak i drugie. W marcu i kwietniu 2020 r. pracownicy masowo opuszczali rynek pracy, a później w ciągu roku wahali się, czy powrócić ze względu na obawy dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa. Wiele osób było również zmuszonych do odwołania planowanych podróży lub zrezygnowało z nich dobrowolnie z obawy o swoje bezpieczeństwo, co dodatkowo zmniejszyło zagregowany popyt. Doprowadziło to do głębokiego ograniczenia wolumenu produkcji w gospodarce światowej (przede wszystkim w Chinach, z ich niezwykle restrykcyjną polityką lockdownów), które było odczuwalne jeszcze w drugiej połowie 2022 r. Podsumowanie Krzywą SAS możemy podzielić na trzy obszary. Zgodnie z prawem rynków Keynesa popyt kreuje podaż, więc przesunięcie krzywej popytu globalnego spowoduje zmiany realnego PKB i poziomu zatrudnienia. Działanie prawa Keynesa możemy pokazać na poziomej części krzywej podaży globalnej, w tzw. obszarze keynesowskim. Znajduje się on po lewej stronie krzywej SAS, czyli w jej płaskiej części, więc zmiany popytu globalnego będą miały silny wpływ na wolumen produkcji, ale niewielki na poziom cen. Prawo rynków Say'a opiera się na założeniu, iż to podaż kreuje popyt na samą siebie. W takiej sytuacji zmiany popytu globalnego nie oddziałują na realny PKB i zatrudnienie, a jedynie na poziom cen. Działanie prawa Say'a możemy pokazać na pionowej części krzywej podaży globalnej, czyli w tzw. obszarze neoklasycznym. Leży on po prawej stronie krzywej SAS, w jej stromej – prawie pionowej – części, więc zmiany popytu globalnego będą miały silny wpływ na poziom cen, ale niewielki na wolumen produkcji. Obszar pośredni znajduje się pośrodku krzywej SAS, w jej rosnącej części, co oznacza, że wzrost popytu globalnego spowoduje zwiększenie produkcji i cen, podczas gdy spadek AD doprowadzi do zmniejszenia obu parametrów. Pytania sprawdzające Jeśli kondycja gospodarki sytuuje ją w neoklasycznym obszarze krzywej SAS, a popyt globalny spada, co najprawdopodobniej stanie się z poziomem realnego PKB? Ponieważ krzywa SAS jest pionowa w obszarze neoklasycznym, spadek popytu globalnego spowoduje obniżenie poziomu cen, ale realny PKB i poziom zatrudnienia nie zmienią się (z wyjątkiem sytuacji, gdy początkowa równowaga była bardzo blisko obszaru pośredniego i właśnie tam gospodarka znajdzie się po spadku popytu globalnego). Jeśli gospodarka działa w keynesowskim obszarze krzywej SAS, a popyt globalny spada, co najprawdopodobniej stanie się z poziomem realnego PKB? Ponieważ krzywa SAS jest pozioma w obszarze keynesowskim, spadek AD powinien doprowadzić do obniżenia się realnego PKB przy stałym poziomie cen. Sprawdź wiedzę Czym jest keynesowski obszar krzywej SAS? Jak zmienia się w nim poziom cen? Czym jest neoklasyczny obszar krzywej SAS? Jak zmienia się w nim wielkość produkcji? Czym jest pośredni obszar krzywej SAS? Czy w tym obszarze powiększaniu produkcji towarzyszy wzrost, czy spadek poziomu cen? Ćwicz myślenie krytyczne Wyjaśnij, dlaczego krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS) jest dość płaska w swoim obszarze keynesowskim. W jaki sposób możemy potwierdzić, że dana gospodarka znajduje się w tym właśnie obszarze? Wyjaśnij, dlaczego krótkookresowa krzywa podaży globalnej (SAS) jest pionowa w swoim obszarze neoklasycznym. W jaki sposób możemy potwierdzić, że dana gospodarka znajduje się w tym właśnie obszarze? Dlaczego dla polityków gospodarczych kluczową kwestią pozostaje umiejscowienie gospodarki na konkretnym obszarze krzywej SAS? Czy twoim zdaniem polska gospodarka znajduje się obecnie na keynesowskim, pośrednim czy neoklasycznym obszarze krzywej podaży globalnej (SAS)? Czy prawo rynków Saya i prawo rynków Keynesa wzajemnie się wykluczają? obszar pośredni (ang. intermediate zone ) część krzywej SAS, na której PKB znajduje się poniżej poziomu potencjalnego, ale nie tak daleko, jak w obszarze keynesowskim; krzywa SAS ma nachylenie dodatnie obszar keynesowski (ang. Keynesian zone ) część krzywej SAS, na której PKB sytuuje się znacznie poniżej poziomu potencjalnego, a sama krzywa SAS jest płaska strefa keynesowska zob. obszar keynesowski obszar neoklasyczny (ang. neoclassical zone ) część krzywej SAS, na której PKB jest równy lub zbliżony do poziomu potencjalnego, a sama krzywa SAS jest stroma", "section": "Prawa Keynesa i Saya w modelu AD-AS", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Symptomy recesji Przejęcia nieruchomości przez kredytujące ich zakup banki były tylko jednym z wielu symptomów globalnego kryzysu finansowego z lat 2008–2009. W tym czasie wiele przedsiębiorstw zostało zamkniętych i mnóstwo ludzi straciło pracę. (Źródło: modyfikacja pracy Tabera Andrew Baina/Flickr Creative Commons). Globalny kryzys finansowy Kryzys finansowy, który silnie dotknął amerykańską gospodarkę w latach 2008–2009, miał negatywne konsekwencje dla całego świata, w tym w pewnym stopniu również dla Polski. Według Amerykańskiego Urzędu Statystyki Pracy ( Bureau of Labor Statistics , BLS) liczba bezrobotnych obywateli wzrosła w USA z 6,8 mln w maju 2007 r. do 15,4 mln w październiku roku 2009. W tym samym okresie, zgodnie z szacunkami U.S. Census Bureau , zamknięto ok. 170 tys. małych firm. Masowe zwolnienia osiągnęły szczyt w lutym 2009 r., kiedy pracodawcy wręczyli wypowiedzenie ponad 326 tys. pracowników (w Polsce bezrobocie, mierzone zgodnie z metodą stosowaną przez Eurostat, a więc dającą zazwyczaj niższy odczyt, wzrosło z poziomu 7,1% w roku 2008 do 10,3% w 2013). Wielkość produkcji oraz produktywność czynników wytwórczych w Stanach Zjednoczonych również spadły. Utrata pracy, kurcząca się wartość domów, malejące dochody i gwałtowny wzrost obaw o przyszłość spowodowały zmniejszenie wydatków konsumpcyjnych. Zgodnie z danymi Amerykańskiego Urzędu Statystyki Pracy wydatki gospodarstw domowych zmalały o 7,8%. Przejęcia nieruchomości na masową skalę i krach na rynkach finansowych wymagały natychmiastowych działań amerykańskich władz (Kongresu oraz prezydenta) i Banku Rezerwy Federalnej (amerykańskiego banku centralnego). Administracja prezydencka wdrożyła programy takie jak American Restoration and Recovery Act , aby pomóc milionom ludzi, m.in. udzielając ulg podatkowych nabywcom domów czy też przedłużając okres wypłaty zasiłków dla bezrobotnych. Pomimo tych działań recesja dotknęła miliony obywateli, z których wielu straciło dach nad głową. Jej efektem był spadek wydatków konsumpcyjnych oraz wzrost skali wypłat zasiłków dla bezrobotnych. Wprawdzie po zakończeniu globalnego kryzysu finansowego Stany Zjednoczone weszły w okres ożywienia gospodarczego, który trwał do czasu wybuchu pandemii koronawirusa, jednak ludzie odczuwali skutki tego załamania przez kolejną dekadę. Jaka była przyczyna recesji i co zapobiegło osunięciu się gospodarki w długotrwały kryzys o skali analogicznej do Wielkiego Kryzysu? Wydaje się, że politycy wykorzystali wnioski wyciągnięte z katastrofalnej depresji lat 30. XX w. oraz stworzone wówczas modele Johna Maynarda Keynesa, aby przeanalizować przyczyny i znaleźć rozwiązania problemów gospodarczych. Tematem niniejszego rozdziału jest właśnie ów keynesowski model gospodarki. Wprowadzenie do modelu keynesowskiego Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jaką rolę odgrywa popyt globalny w modelu keynesowskim Jakie są założenia modelu keynesowskiego Jaką relację ilustruje krzywą Phillipsa W jaki sposób ekonomiści keynesowscy postrzegają działanie mechanizmu rynkowego Jak wiemy, poziom aktywności gospodarczej, np. wielkość produkcji, zatrudnienia i wydatków konsumpcyjnych, wykazuje trend wzrostowy wraz z upływem czasu. W poznaliśmy przyczyny, dla których tak się dzieje. W pokazaliśmy, że faktyczna produkcja oscyluje wokół pewnego długookresowego trendu. Oznacza to, że faktyczne tempo wzrostu gospodarczego w konkretnym roku nie musi być równe długookresowej średniej. Czasami produkcja rośnie w tempie wyznaczonym przez długookresowy trend, czasem szybciej lub wolniej, a niekiedy wolumen produkcji może nawet spaść. Cykliczne wahania rozmiarów produkcji dobrze widać na . Stopa zmian realnego poziomu PKB Stanów Zjednoczonych w latach 1930–2020 Wykres przedstawia roczną stopę zmian poziomu realnego PKB w USA w latach 1930–2020. Względnie duże zmiany procentowe (zarówno ujemne, jak i dodatnie) wystąpiły w latach 1930–1945. (Źródło: Bureau of Economic Analysis, „National Economic Accounts” https://apps.bea.gov/itable/index.cfm ). Analiza danych przedstawionych na , każe postawić dwa istotne pytania: w jaki sposób można objaśnić zmienność produkcji w czasie (cykle koniunkturalne) i do jakiego stopnia możliwe jest kontrolowanie tego zjawiska (wpływanie na nie). W niniejszym rozdziale (z perspektywy keynesowskiej) oraz w spróbujemy udzielić na nie odpowiedzi z punktu widzenia dwóch różnych szkół ekonomicznych. Wykorzystamy przy tym wiedzę zdobytą dzięki lekturze .", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Popyt globalny w modelu keynesowskim Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić pojęcia luki inflacyjnej i luki deflacyjnej (recesyjnej) W pełni zrozumieć, w jaki sposób ekonomiści podzielający keynesowskie poglądy na gospodarkę interpretują model AD-AS Wskazać i wyjaśnić sposób działania najważniejszych czynników determinujących poziom konsumpcji, inwestycji, wydatków państwa na dobra i usługi oraz eksportu netto Analizując gospodarkę z keynesowskiego punktu widzenia, koncentrujemy się przede wszystkim na popycie globalnym. Dlaczego? Ponieważ przedsiębiorstwa produkują tylko wtedy, gdy są przekonane, że ich towary znajdą nabywców. O ile więc zasób oraz produktywność czynników wytwórczych wpływają na wielkość potencjalnego PKB (ang. potential GDP ), o tyle faktyczny wolumen produkcji, czyli realny PKB (ang. real GDP ), zależy od tego, jakie są rozmiary zagregowanego (globalnego) popytu. Obrazuje to . Keynesowska interpretacja modelu AD-AS Keynesowski sposób interpretacji modelu AD-AS zakłada, że krzywa podaży globalnej (SAS) jest płaska (pozioma) przy produkcji poniżej poziomu potencjalnego i pionowa dla produkcji potencjalnej. Zatem gdy produkcja kształtuje się na dowolnym poziomie poniżej potencjalnego, dowolny spadek popytu globalnego (AD) prowadzi tylko do zmniejszenia produkcji, a poziom cen się nie zmienia. Z kolei wzrost popytu globalnego prowadzi do wzrostu produkcji przy stałym poziomie cen (do momentu, w którym gospodarka nie osiągnie potencjalnego PKB). Keynes argumentował, że – z powodów, które za chwilę wyjaśnimy – popyt globalny ( AD ) nie utrzymuje się na stałym poziomie, lecz wykazuje nieoczekiwane wahania. Załóżmy, że gospodarka znajduje się w punkcie, w którym krzywa AD przecina krzywą SAS przy poziomie cen P 0 i produkcji Y p . Skoro Y p jest produkcją potencjalną, w gospodarce występuje pełne zatrudnienie. Ponieważ popyt globalny nie jest stały w czasie, może łatwo spaść. Jeśli AD spadnie, to gospodarka – nawet gdy startuje z poziomu potencjalnego – znajdzie się w stanie określanym przez Keynesa jako luka deflacyjna ( (luka recesyjna) (ang. recessionary gap ). Jest to nadal punkt równowagi, ale poniżej poziomu pełnego zatrudnienia, co odpowiada np. produkcji Y 1 na . Keynes uważał, że nawet w średnim i długim okresie gospodarkę może charakteryzować luka deflacyjna, z towarzyszącym jej przymusowym bezrobociem. W analogiczny sposób (chociaż nie zostało to zilustrowane na wykresie) gospodarka może wpaść w lukę inflacyjną (ang. inflationary gap ), gdy AD wzrośnie do poziomu przekraczającego produkcję potencjalną. W konsekwencji pojawi się inflacja, ponieważ gospodarka nie może w trwały sposób przekroczyć poziomu potencjalnego tylko na skutek wzrostu popytu, bez powiększenia wolumenu czynników wytwórczych lub wzrostu ich produktywności. Niezależnie od tego, która ze wskazanych wyżej sytuacji wystąpi, polityka gospodarcza powinna być ukierunkowana na likwidację luki deflacyjnej lub inflacyjnej, w zależności od tego, która z nich pojawi się w gospodarce. Państwo winno zatem zwiększyć wydatki podczas recesji i zmniejszyć je w okresach przyspieszającej inflacji (ożywienia gospodarczego), tak aby popyt globalny powrócił do poziomu odpowiadającego produkcji potencjalnej. Zgodnie z informacjami przedstawionymi w poprzednich rozdziałach popyt globalny (zagregowany) to łączne wydatki na dobra i usługi wyprodukowane w danym kraju. Popyt globalny [AD] jest w rzeczywistości tym, co ekonomiści nazywają całkowitymi planowanymi wydatkami. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w dodatku opisującym sposób interpretacji modelu wydatki-produkcja, w . Wiemy jednocześnie, że popyt globalny jest sumą czterech składników: wydatków konsumpcyjnych, wydatków inwestycyjnych, wydatków państwa na dobra i usługi (zakupów państwa) oraz wydatków netto zagranicy (tj. eksportu netto, czyli eksportu pomniejszonego o import). W kolejnej części podrozdziału przeanalizujemy dokładnie poszczególne składniki popytu globalnego z perspektywy keynesowskiej. Czynniki determinujące konsumpcję Konsumpcja to wydatki gospodarstw domowych na dobra i usługi, w tym na dobra trwałego użytku. Te ostatnie to przedmioty, które służą nam w średnim i długim okresie (w perspektywie lat lub nawet dekad), utrzymując pewną wartość. Będą to więc samochody, artykuły RTV AGD, meble, biżuteria, dzieła sztuki itd. Wszystkie inne dobra, takie jak artykuły spożywcze, po skonsumowaniu przestają istnieć. Z kolei usługi to towary, które nie mają materialnej postaci – porada lekarska, wizyta w kinie lub płatne konto w banku itp. Keynes zidentyfikował trzy główne czynniki, które wpływają na poziom konsumpcji: Dochód rozporządzalny. Konsumpcja większości z nas jest określana przez dochód uzyskiwany z pracy oraz wynajmu lub sprzedaży innych czynników produkcji (kapitału, ziemi), nazywany również dochodem rozporządzalnym (ang. disposable income ). Jest to więc dochód czynników produkcji po uwzględnieniu transferów (np. stypendium studenckiego, środków z programu „Rodzina 500 Plus” i innych zasiłków) i odliczeniu podatków. Oczekiwany przyszły dochód. Przewidywania konsumentów dotyczące przyszłości są ważne przy określaniu wielkości konsumpcji. Jeśli z optymizmem patrzą oni w przyszłość, chętniej wydają pieniądze, zwiększając tym samym popyt globalny. Natomiast doniesienia medialne wieszczące nadchodzącą recesję i kłopoty gospodarcze będą ich raczej skłaniać do ograniczenia konsumpcji. Majątek. Gdy majątek gospodarstw domowych rośnie, są one skłonne konsumować większą część swoich dochodów i oszczędzać mniej. Na przykład kiedy pod koniec lat 90. XX w. amerykańska giełda zanotowała silne wzrosty, stopa oszczędności w USA zmalała. Prawdopodobnie stało się tak dlatego, że ludzie, widząc, iż ich majątek utrzymywany w akcjach się zwiększył, łatwiej decydowali się na wydatkowanie większej części swego bieżącego dochodu. W jaki sposób ludzie wydają na konsumpcję więcej, niż zarabiają? Poprzez zaciąganie kredytów i pożyczek. Z drugiej strony, kiedy giełda w USA od marca 2008 r. do marca 2009 r. zanotowała spadek o blisko 40%, majątek gospodarstw domowych utrzymywany w papierach wartościowych gwałtownie się zmniejszył, co doprowadziło do wzrostu stopy oszczędności i spadku konsumpcji. Zdaniem Keynesa istnieje także wiele innych, mniej istotnych czynników wpływających na to, jaką część rozporządzalnego dochodu gospodarstwa domowe konsumują, a jaką oszczędzają (wielkość oszczędności i konsumpcji). Jeśli preferencje gospodarstw domowych zmienią się tak, że zwiększą one swoją konsumpcję oraz zmniejszą oszczędności, krzywa popytu globalnego przesunie się w prawo. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby uzyskać więcej informacji o tym, jak recesja wpłynęła na różne grupy ludzi. Czynniki determinujące inwestycje Wydatki na nowe dobra kapitałowe nazywamy wydatkami inwestycyjnymi (ang. investment expenditure ). Inwestycje dzielą się na cztery kategorie: środki trwałe przedsiębiorstw (w tym oprogramowanie), obiekty niemieszkalne (np. fabryki, biura i centra handlowe), zmiany stanu zapasów oraz obiekty mieszkalne (domy jednorodzinne, kamienice itp.). Przedsiębiorstwa dokonują pierwszych trzech rodzajów inwestycji, a gospodarstwa domowe – ostatniego. Keynesowskie podejście do inwestycji koncentruje się na kluczowej roli oczekiwań w kształtowaniu decyzji biznesowych. Kiedy przedsiębiorstwo decyduje się zakup środków trwałych, np. maszyn, całej linii produkcyjnej czy wręcz wybudowanie nowej fabryki, ale też dokonanie inwestycji w aktywa niematerialne, np. prowadzenie prac badawczo-rozwojowych lub szkolenia zwiększające kompetencje pracowników, bierze pod uwagę zarówno oczekiwane przyszłe korzyści z inwestycji (zyski), jak i jej spodziewane koszty (koszt alternatywny kapitału zaangażowanego w inwestycje mierzony stopą procentową). Oczekiwania dotyczące przyszłych zysków są najważniejszym czynnikiem wpływającym na skłonność do inwestycji. W sytuacji, w której w gospodarce panuje konsensus dotyczący przewidywanego przyspieszenia tempa wzrostu gospodarczego, przedsiębiorstwa spodziewają się zwiększonego popytu na swoje produkty. Lepsze nastroje producentów zachęcają ich do nowych inwestycji. Na przykład w drugiej połowie lat 90. XX w. poziom inwestycji w USA wzrósł z 18% PKB w 1994 r. do 21% PKB w roku 2000. Jednak gdy w 2001 r. rozpoczęła się recesja, w roku 2002 inwestycje w USA ponownie spadły, do poziomu 18% PKB. Wysokość stóp procentowych jest kolejnym ważnym czynnikiem wpływającym na rozmiary inwestycji przedsiębiorstw. Tak jak gospodarstwa domowe muszą zazwyczaj pożyczać pieniądze na zakup domów i mieszkań, tak firmy potrzebują finansowania, gdy dokonują dużych wydatków. Kosztem inwestycji jest stopa procentowa. Nawet jeśli przedsiębiorstwo posiada środki finansowe, stopa procentowa mierzy koszt alternatywny wykorzystywanego kapitału (przecież zamiast inwestować, można by wpłacić pieniądze do banku lub kupić za nie obligacje skarbowe i otrzymywać dochód w postaci odsetek). Niższe stopy procentowe stymulują wydatki inwestycyjne, a wyższe je ograniczają. Oczekiwana rentowność inwestycji zależy od wielu czynników. Jeśli ceny energii maleją, energochłonne inwestycje (np. związane z produkcją nawozów sztucznych) przyniosą większe zyski. Jeśli państwo oferuje specjalne zachęty do inwestowania (np. ulgi podatkowe), inwestycje będą bardziej atrakcyjne. I odwrotnie, jeśli państwo zlikwiduje ulgi podatkowe lub podniesie podatki dla przedsiębiorstw, atrakcyjność inwestycji spadnie. Zdaniem Keynesa inwestycje firm są najbardziej zmiennym składnikiem popytu globalnego. Czynniki determinujące poziom wydatków państwa na dobra i usługi Trzecim składnikiem popytu globalnego są wydatki państwa na dobra i usługi (obejmujące zarówno wydatki rządu centralnego, jak i jednostek samorządu terytorialnego). Chociaż zarówno Stany Zjednoczone, jak i Polskę zwykle postrzegamy (i słusznie!) jako gospodarki rynkowe, państwo nadal odgrywa znaczącą rolę w tworzeniu ich popytu globalnego. Na zajęciach z mikroekonomii omawiane było zaangażowanie państwa w zakupy dóbr publicznych i finansowanych ze środków publicznych dóbr prywatnych, takich jak odpowiednio: obrona narodowa, bezpieczeństwo publiczne i infrastruktura transportowa (drogi i linie kolejowe), a także edukacja i opieka zdrowotna. Zdaniem Keynesa państwo za pomocą polityki fiskalnej (budżetowej) może z ogromną siłą wpływać na popyt globalny. Z jednej strony zwiększanie wydatków państwa stymuluje popyt globalny, a zmniejszanie wydatków go obniża. Z drugiej zaś obniżanie lub podnoszenie stawek podatkowych (zwiększanie lub zmniejszanie transferów) wpływa na konsumpcję i inwestycje (pomyśl w tym kontekście o wpływie wypłaty tzw. trzynastej emerytury na konsumpcję w Polsce). Keynes doszedł do wniosku, że w skrajnych sytuacjach, takich jak głęboka recesja, tylko państwo ma siłę i środki, aby podtrzymać poziom popytu globalnego. Na przykład podczas recesji wywołanej pandemią w 2020 r. zarówno rząd federalny w USA, jak i rząd Polski przekazały bardzo poważne środki przedsiębiorstwom i gospodarstwom domowym (w ramach tzw. tarcz antykryzysowych), aby wesprzeć gospodarkę, gdy wiele przedsiębiorstw musiało wstrzymać działalność lub doświadczyło dużego spadku dochodów i musiało zwolnić pracowników. Czynniki wpływające na eksport netto Przypomnijmy, że eksport (ang. exports ) o sprzedaż za granicę produktów wytworzonych w kraju, a import (ang. imports ) to zakup produktów wytworzonych za granicą. Ponieważ popyt globalny definiujemy jako wielkość wydatków na dobra i usługi wyprodukowane w kraju, eksport zwiększa popyt globalny, zaś import należy od tego parametru odjąć. Wahania eksportu i importu zależą przede wszystkim od dwóch grup czynników: zmian względnych stóp wzrostu gospodarczego oraz zmian względnych cen pomiędzy krajami prowadzącymi wymianę handlową. Sytuacja gospodarcza u partnerów handlowych silnie wpływa na wielkość eksportu danego kraju. Na przykład, jeśli główni importerzy polskich produktów, m.in. Niemcy, Czechy i pozostałe kraje UE, doświadczają recesji (tak jak to miało miejsce po roku 2008), eksport polskich produktów do tych państw najprawdopodobniej spadnie. Analogicznie poziom dochodu w danym kraju wpływa bezpośrednio na wielkość importu: wzrost dochodu powoduje wzrost importu, zaś spadek dochodu lub gwałtowne spowolnienie tempa wzrostu (co wystąpiło w Polsce w 2023 r.) będzie ograniczał wolumen importu. Względne ceny towarów na rynkach międzynarodowych również wpływają na wartość eksportu i importu. Jeśli polskie towary są relatywnie tańsze niż produkty wytwarzane w innych państwach, np. w wyniku postępu technicznego powodującego wzrost wydajności pracy, polski eksport prawdopodobnie wzrośnie. Jeśli polskie towary staną się relatywnie droższe, np. z powodu wzrostu cen czynników wytwórczych (kosztów pracy) lub w wyniku niekorzystnej z punktu widzenia przedsiębiorstw zmiany kursu walutowego polskiego złotego (dokładniej – umocnienia kursu złotego w stosunku do dolara i/lub euro), eksport Polski najprawdopodobniej spadnie. przedstawia listę czynników wpływających na cztery składniki popytu globalnego. Determinanty popytu globalnego Czynniki wpływające na spadek popytu globalnego Czynniki wpływające na wzrost popytu globalnego Konsumpcja Podwyżka podatków / zmniejszenie kwoty transferów Obniżka podatków / zwiększenie kwoty transferów Spadek dochodu Wzrost dochodu Podwyżka stóp procentowych Obniżka stóp procentowych Zwiększenie skłonności do oszczędzania Zmniejszenie skłonności do oszczędzania Zmniejszenie wartości majątku Zwiększenie wartości majątku Pogorszenie nastrojów dotyczących przyszłego dochodu Poprawa nastrojów dotyczących przyszłego dochodu Inwestycje Pesymistyczne przewidywania dotyczące popytu w przyszłości Optymistyczne przewidywania dotyczące popytu w przyszłości Podwyżka stóp procentowych Obniżka stóp procentowych Pogorszenie klimatu inwestycyjnego Poprawa klimatu inwestycyjnego Państwo Spadek wydatków sektora publicznego Wzrost wydatków sektora publicznego Wzrost wysokości podatków Spadek wysokości podatków Eksport netto Spadek dochodu u głównych partnerów handlowych Wzrost dochodu u głównych partnerów handlowych Relatywny wzrost cen w danym kraju Relatywny spadek cen w danym kraju Podsumowanie Popyt globalny jest sumą czterech składników: konsumpcji, inwestycji, wydatków państwa na dobra i usługi oraz eksportu netto. Konsumpcja zależy od wielu czynników, w tym dochodu rozporządzalnego gospodarstw domowych, podatków i transferów, oczekiwań dotyczących przyszłości oraz wartości majątku. Kluczową determinantą inwestycji jest opłacalność danego przedsięwzięcia, uzależniona od przewidywanej dynamiki wzrostu gospodarczego, tempa wdrażania nowych technologii, cen czynników wytwórczych i polityki podatkowej państwa. Inwestycje zmieniają się również wraz z wahaniami stóp procentowych. Czynniki polityczne wpływają z kolei na poziom wydatków państwa i wysokość obciążeń podatkowych. Eksport i import zależą od relacji względnych stóp wzrostu gospodarczego i względnych cen między krajami prowadzącymi wymianę handlową. Pytania sprawdzające Które z poniższych zdarzeń mogą doprowadzić – zgodnie z założeniami modelu keynesowskiego – do recesji, a które do inflacji? W odpowiedzi wykorzystaj wykres modelu AD-AS. Znaczny wzrost wartości nieruchomości będących w posiadaniu gospodarstw domowych Przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego w kraju będącym kluczowym partnerem handlowym Postęp techniczny powodujący wzrost opłacalności przedsięwzięć inwestycyjnych Wzrost stóp procentowych Znaczny spadek cen towarów importowanych do danego kraju Wzrost wartości nieruchomości zwiększy konsumpcję ze względu na wzrost wartości majątku. Krzywa AD przesunie się w prawo i może pojawić się inflacja – jeśli produkcja będzie zbliżona do poziomu potencjalnego. Przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego w kraju, który jest kluczowym partnerem handlowym, zwiększy popyt na eksport. Krzywa AD przesunie się w prawo i może pojawić się inflacja – jeśli produkcja będzie zbliżona do poziomu potencjalnego. Wzrost opłacalności przedsięwzięć inwestycyjnych spowoduje wzrost wydatków inwestycyjnych przedsiębiorstw. Krzywa AD przesunie się w prawo i może pojawić się inflacja, jeśli produkcja będzie zbliżona do poziomu potencjalnego. Wyższe stopy procentowe zmniejszają wydatki inwestycyjne. Krzywa AD przesunie się w lewo i może pojawić się recesja – jeśli produkcja spadnie poniżej poziomu potencjalnego. Zwiększa się popyt na tańszy import, a popyt na produkty wyprodukowane w kraju maleje. Krzywa AD przesunie się w lewo i może pojawić się recesja. Które z poniższych działań w ramach polityki gospodarczej są – zgodnie z modelem keynesowskim – remedium na wystąpienie recesji, a które właściwym narzędziem obniżania presji inflacyjnej? Wykorzystaj model AD-AS. Podwyżka podatku dochodowego od osób fizycznych Gwałtowny wzrost wydatków na zbrojenia Ulgi inwestycyjne dla przedsiębiorstw Znaczący wzrost wydatków państwa na ochronę zdrowia Podwyżka podatku dochodowego od osób fizycznych, przesuwając krzywą AD w lewo, spowoduje spadek konsumpcji. Jest to dobre narzędzie polityki antyinflacyjnej. Gwałtowny wzrost wydatków na zbrojenia to przykład wzrostu wydatków państwa na dobra i usługi. Efektem jest przesunięcie krzywej AD w prawo. Jeśli realny PKB jest niższy od potencjalnego, działanie takie zapobiegnie dalszemu występowaniu recesji. Jeśli realny PKB przekracza poziom potencjalny, krzywa AD przesunie się jeszcze bardziej w prawo i wzrośnie inflacja. Ulgi inwestycyjne dla przedsiębiorstw przesuną krzywą AD w prawo. Jeśli początkowa równowaga makroekonomiczna znajduje się poniżej potencjalnego PKB, takie działanie może pomóc wyprowadzić gospodarkę z recesji (lub jej zapobiec). Wyższe wydatki państwa na ochronę zdrowia powodują przesunięcie krzywej AD w prawo. Jeśli realny PKB jest niższy od potencjalnego, gospodarka zostanie wyciągnięta z recesji. Jeśli realny PKB przekracza poziom potencjalny, krzywa AD przesunie się jeszcze bardziej w prawo i wzrośnie inflacja. Sprawdź wiedzę Wymień kilka zdarzeń, które mimo że nie są bezpośrednio związane z polityką państwa, mogą spowodować zmianę popytu globalnego. Wymień kilka możliwych posunięć państwa, które przełożą się na zmianę popytu globalnego. Ćwicz myślenie krytyczne W raporcie The Conference Board pt. Global Economic Outlook (http://www.conference-board.org/data/globaloutlook.cfm) prognozowana stopa wzrostu gospodarczego Chin na lata 2015–2019 wynosi ok. 5,5% średniorocznie. International Business Times (http://www.ibtimes.com/us-exports-china-have-grown-294-over-past-decade-1338693) donosi, że Chiny są trzecim co do wielkości rynkiem eksportowym Stanów Zjednoczonych, a eksport z USA do Chin w latach 2003–2012 wzrósł o 294%. Wyjaśnij, jaki wpływ mają Chiny na gospodarkę USA. Jakie konsekwencje dla gospodarki amerykańskiej będzie miało osłabienie tempa wzrostu gospodarczego w Chinach? A co się stanie, jeśli dynamika wzrostu będzie się utrzymywać na niezmienionym poziomie? Bibliografia Mahapatra, Lisa. “US Exports To China Have Grown 294% Over The Past Decade.” International Business Times . Last modified July 09, 2013. http://www.ibtimes.com/us-exports-china-have-grown-294-over-past-decade-1338693. The Conference Board, Inc. “Global Economic Outlook 2014, November 2013.” http://www.conference-board.org/data/globaloutlook.cfm. Thomas, G. Scott. “Recession claimed 170,000 small businesses in two years.” The Business Journals . Last modified July 24, 2012. http://www.bizjournals.com/bizjournals/on-numbers/scott-thomas/2012/07/recession-claimed-170000-small.html. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “Top Picks.” http://data.bls.gov/cgi-bin/surveymost?bls. dochód do dyspozycji zob. dochód rozporządzalny dochód rozporządzalny (ang. disposable income ) dochód uzyskany dzięki sprzedaży lub wynajmowi czynników produkcji (wynagrodzenia, zyski i renta gruntowa) powiększony o kwoty transferów publicznych i prywatnych, a pomniejszony o wartość podatków luka inflacyjna (ang. inflationary gap ) równowaga przy produkcji wyższej od potencjalnego PKB realny PKB (ang. real GDP ) wolumen dóbr i usług wytworzonych na terenie danego kraju luka recesyjna zob. luka deflacyjna luka deflacyjna (ang. recessionary gap ) równowaga przy produkcji niższej od potencjalnego PKB", "section": "Popyt globalny w modelu keynesowskim", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Najważniejsze elementy modelu keynesowskiego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć, jak keynesiści postrzegają zjawisko recesji, zakładając sztywność (lepkość) cen i płac oraz kluczową rolę popytu globalnego Wyjaśnić znaczenie trzech zjawisk: problemu koordynacji związanej z obniżaniem płac, kosztów zmienianych jadłospisów oraz makroekonomicznych efektów zewnętrznych Zrozumieć działanie mnożnika wydatków autonomicznych Wiedząc, jakie są składniki popytu globalnego, wracamy do keynesowskiej analizy gospodarki z wykorzystaniem modelu popytu globalnego i podaży globalnej (AD-AS). Gospodarkę w ujęciu keynesowskim można także analizować za pomocą modelu wydatki-produkcja (ang. the expenditure-output model), czyli tzw. krzyża keynesowskiego (ang. Keynesian cross ). W tym celu zobacz ). Keynesowska interpretacja modelu AD-AS identyfikuje czynniki, z powodu których w gospodarce pojawiają się kryzysy i recesje, a także wskazuje narzędzia z zakresu polityki gospodarczej pozwalające na minimalizację niekorzystnych następstw tych zjawisk. Keynesowskie spojrzenie na recesję (ang. recession ) opiera się na dwóch kluczowych założeniach. Po pierwsze, popyt globalny nie zawsze w automatyczny sposób dostosowuje swoją wysokość w taki sposób, aby zachęcić przedsiębiorstwa do zwiększania zatrudniania aż do momentu, w którym bezrobocie przymusowe spadnie do zera. Po drugie, w konsekwencji wahań popytu globalnego gospodarka wraca do stanu równowagi długookresowej (tj. do stanu pełnego zatrudnienia osiąganego przy potencjalnym poziomie PKB) w relatywnie wolnym tempie, z uwagi na sztywne płace i ceny ( lepkie ) (ang. sticky wages and prices ). Sztywność (lepkość) płac i cen oznacza, że nie zmieniają się one pod wpływem zmian popytu globalnego. Przeanalizujemy po kolei te dwa założenia, a następnie zobaczymy, w jaki sposób są one uwzględnione w modelu AD-AS. Zgodnie z pierwszym założeniem szkoły keynesowskiej recesje występują wtedy, gdy popyt na dobra i usługi znajduje się poniżej poziomu odpowiadającemu pełnemu wykorzystaniu czynników wytwórczych. Innymi słowy, przecięcie krzywych popytu globalnego i podaży globalnej następuje przy poziomie PKB niższym niż w stanie pełnego zatrudnienia. Załóżmy, że mamy do czynienia z załamaniem się giełdy (jak w 1929 r.) lub rynku mieszkaniowego (jak w roku 2008). W obu przypadkach wartość majątku gospodarstw domowych zmniejsza się, a w ślad za tym maleją wydatki konsumpcyjne. Gdy przedsiębiorstwa dostrzegają spadek konsumpcji lub napotykają ograniczenia wynikające np. z pandemii, które redukują skalę działalności gospodarczej, pogarszają się ich oceny opłacalności inwestycji, co skutkuje spadkiem wydatków inwestycyjnych. Powyższa sytuacja wystąpiła podczas Wielkiego Kryzysu, gdy zdolności wytwórcze dotkniętych tym zjawiskiem gospodarek właściwie się nie zmieniły. W latach 1929–1930 nie było powodzi, trzęsienia ziemi czy innych klęsk żywiołowych rujnujących fabryki. Nie wybuchła epidemia, która zdziesiątkowałaby szeregi pracowników. Ceny kluczowych nakładów, np. ropy naftowej, nie wzrosły gwałtownie na rynkach światowych. Gospodarka Stanów Zjednoczonych w 1933 r. miała prawie taki sam stan fabryk, zasób pracowników i poziom technologii jak cztery lata wcześniej, w 1929 r. – a mimo to, biorąc pod uwagę wolumen produkcji, dramatycznie się skurczyła. Tak samo było w roku 2008. Jak zauważył Keynes, scenariusz zdarzeń obserwowanych podczas Wielkiego Kryzysu był sprzeczny z prawem Saya, zgodnie z którym „podaż kreuje popyt na samą siebie”. Chociaż gospodarka posiadała odpowiedni zasób czynników produkcji, ta – ze względu na niedobór popytu – była dużo niższa od poziomu potencjalnego. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby zapoznać się z danymi umożliwiającymi samodzielne obliczenie wartości PKB. Sztywność (lepkość) cen i płac Zdaniem Keynesa ceny i płace nie reagują na wahania popytu globalnego natychmiast. Uważał on, że ceny i płace są „lepkie” (ang. sticky), co utrudnia powrót gospodarki do stanu pełnego zatrudnienia i potencjalnego PKB. Keynes podkreślał jeden szczególny powód, dla którego płace są lepkie: problem koordynacji (ang. coordination argument ). Problem koordynacji oznacza, że nawet jeśli większość ludzi byłaby skłonna – przynajmniej hipotetycznie – obniżyć swoje wynagrodzenia w czasach gorszej koniunktury, szczególnie gdyby wszyscy inni zatrudnieni również doświadczyli spadku wynagrodzeń, to jednak gospodarka rynkowa nie dysponuje metodą na wdrożenie planu skoordynowanych obniżek płac. W wskazany został szereg czynników ograniczających elastyczność płac przy próbie ich obniżenia. Większość z nich odnosi się do potencjalnego spadku zaangażowania pracowników i w konsekwencji ich produktywności, które miałyby być następstwem spadku wynagrodzeń. Niektórzy współcześni ekonomiści argumentują w duchu keynesowskim, że ceny produktów – podobnie jak płace – także mogą być lepkie. Wiele przedsiębiorstw, o ile nie wszystkie, nie zmienia cen codziennie ani nawet co miesiąc. Kiedy przedsiębiorstwo rozważa zmianę cen, musi wziąć pod uwagę dwa rodzaje kosztów. Po pierwsze, zmiana cen wymaga pewnych nakładów: menedżerowie muszą przeanalizować popyt rynkowy i zachowania konkurentów oraz odpowiednio ustalić nowe ceny, muszą zaktualizować broszury i ulotki reklamowe, zmienić zapisy w księgach rachunkowych oraz wymienić etykiety z cenami na półkach sklepowych lub produktach. Po drugie, częste zmiany cen mogą dezorientować i denerwować klientów, zwłaszcza jeśli odkryją oni, że produkt kosztuje teraz więcej, niż się spodziewali. Takie koszty zmiany cen nazywane są kosztami zmienianych jadłospisów (ang. menu costs ) (nazwa pochodzi od drukowania nowych kart dań z nowymi cenami w restauracjach). Ceny oczywiście reagują na wahania popytu i podaży, ale z perspektywy makroekonomicznej proces ich zmiany w całej gospodarce jest rozciągnięty w czasie. Aby zrozumieć wpływ sztywnych cen i płac na gospodarkę, przeanalizujmy . Panel (a) wykresu przedstawia rynek pracy, zaś panel (b) – rynek produktów. Początkowa równowaga (E 0 ) na każdym rynku występuje w punkcie przecięcia krzywej popytu (D 0 ) i krzywej podaży (S 0 ). Kiedy popyt globalny spada, krzywa popytu na pracę przesuwa się w lewo, do położenia D 1 na panelu (a), a krzywa popytu na produkt przesuwa się w lewo, do położenia D 1 na panelu (b). Jednak ze względu na lepkość płac i cen wynagrodzenia pozostają przez jakiś czas na swoim pierwotnym poziomie W 0 , a ceny – na poziomie P 0 . W rezultacie na rynku pracy oraz na rynku produktów pojawia się nadwyżka podaży, która oznacza, że oferowana ilość pracy lub produktów jest większa od zapotrzebowania przy danej płacy lub cenie. Ilość Q 1 jest mniejsza od Q 0 na panelach (a) i (b) . Jeśli sytuacja taka występuje na wielu rynkach, gospodarka znajduje się w recesji. Oznacza to, że przedsiębiorstwa nie mogą sprzedać takiej ilości, jaką chciałyby wyprodukować przy istniejącej cenie rynkowej, i nie chcą zatrudnić wszystkich pracowników, którzy chcieliby pracować przy istniejącej płacy. dokładniej omawia ten problem. Spadek popytu na rynku pracy i rynku produktów przy lepkich płacach i cenach Na panelach (a) i (b) wykresu krzywa popytu przesuwa się w lewo, z położenia D 0 do D 1 . Jednak płace na panelu (a) i ceny na panelu (b) nie spadają natychmiast. Na rynku pracy wielkość popytu na pracę przy początkowym poziomie wynagrodzenia (W 0 ) wynosi Q 0 , ale dla nowej krzywej popytu na pracę (D 1 ) jest to już tylko Q 1 . Na rynku produktów wielkość popytu przy początkowej cenie (P 0 ) wynosi Q 0 , ale dla nowej krzywej popytu (D 1 ) już tylko Q 1 . Na rynku pracy wystąpi nadwyżka podaży pracy, czyli bezrobocie. Na rynku produktów również pojawi się nadwyżka podaży, ponieważ wielkość zapotrzebowania jest znacznie mniejsza niż ilość oferowana. A zatem lepkie ceny i płace w połączeniu ze spadkiem popytu globalnego powodują bezrobocie i recesję. Dlaczego dostosowanie płac następowało w USA tak powoli? W Stanach Zjednoczonych ożywienie po globalnym kryzysie finansowym było stosunkowo powolne. Wielu relatywnie nisko opłacanych pracowników sektora usług, w przedsiębiorstwach takich jak McDonalds, Dominos i Walmart, zagroziło strajkiem w celu uzyskania wyższych wynagrodzeń. Ich trudna sytuacja była częścią szerszego trendu charakteryzującego wzrost zatrudnienia i płac w okresie ożywienia gospodarczego po głębokiej recesji. Miejsca pracy utracone i utworzone w okresie recesji lub ożywienia W wyniku globalnego kryzysu finansowego zlikwidowano przede wszystkim miejsca pracy osób o średnim poziomie wynagrodzeń, zaś w okresie następującym bezpośrednio po tej recesji utworzono głównie stanowiska niskopłatne. Dane dla Stanów Zjednoczonych wskazują, że podczas globalnego kryzysu finansowego 60% utraconych miejsc pracy dotyczyło stanowisk o średnim poziomie wynagrodzeń. Większość z nich została zastąpiona w okresie ożywienia gospodarczego niskopłatnymi miejscami pracy w usługach, handlu detalicznym oraz branży spożywczej. Wynagrodzenia w tych sektorach są równe lub zbliżone do płacy minimalnej i „lepkie” zarówno przy próbach ich obniżki, jak i podwyżki. Płace są lepkie przy próbach obniżki ze względu na przepisy dotyczące płacy minimalnej (nie można ich już zgodnie z prawem zmniejszyć). Są także lepkie przy próbach podwyżki, ponieważ niewielka konkurencja na rynku pracy dla osób o niskich kwalifikacjach pozwala pracodawcom unikać podnoszenia wynagrodzeń, co czynią chętnie, maksymalizując swoje zyski. Jednocześnie wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2007–2012 wzrósł o 11%, obniżając płace realne tych pracowników. Dwa keynesowskie założenia w modelu AD-AS przedstawia sposób funkcjonowania modelu AD-AS, w który wbudowane zostały dwa fundamentalne keynesowskie założenia. Pierwszym z nich jest kluczowa rola popytu globalnego jako czynnika wywołującego recesję, drugim – sztywność cen i płac. Ze względu na lepkość cen i płac makroekonomiczna krzywa podaży globalnej jest bardziej płaska niż mikroekonomiczne krzywe podaży pracy lub konkretnego dobra. Gdy ceny i płace są na tyle lepkie, że w ogóle się nie zmieniają w odpowiedzi na przesunięcia krzywej popytu, krzywa podaży globalnej jest całkowicie płaska (pozioma) dla wszystkich rozmiarów produkcji niższych od potencjalnego poziomu PKB, jak pokazano to na . Konkluzja ta jest jednym z najważniejszych przykładów tzw. makroekonomicznego efektu zewnętrznego (ang. macroeconomic externality ), Polega on na tym, że ścieżka dostosowań parametrów makroekonomicznych do różnego rodzaju szoków (zmian) jest nie tylko odmienna, ale z punktu widzenia gospodarki również mniej korzystna od dostosowań na poziomie mikroekonomicznym. Jeśli popyt na dobra lub usługi produkowane przez konkretne przedsiębiorstwo spada, zazwyczaj nie ma ono żadnych problemów, aby obniżyć ceny i tym samym zwiększyć sprzedaż. Jednak jeśli wszystkie przedsiębiorstwa doświadczają spadku popytu na swoje produkty (popyt globalny się zmniejsza), lepkie ceny w całej gospodarce uniemożliwiają dostosowanie się popytu globalnego (co pokazalibyśmy jako ruch wzdłuż krzywej AD w kierunku niższych cen). Początkowa równowaga w gospodarce znajduje się w punkcie przecięcia krzywej popytu globalnego (AD 0 ) i krzywej podaży globalnej (AS). Ponieważ punkt przecięcia znajduje się na poziomie potencjalnego PKB (Y p ), w gospodarce występuje pełne zatrudnienie. Jednak kiedy popyt globalny przesuwa się w lewo, sztywne ceny i płace sprawiają, że realny PKB spada, zaś ceny w ogóle się nie zmieniają. Ponieważ nowa równowaga występuje przy produkcji równej Y 1 , pojawia się wysokie bezrobocie przymusowe. Keynesowski sposób postrzegania recesji Rysunek przedstawia sposób funkcjonowania modelu AD-AS, w który wbudowane zostały dwa kluczowe założenia ekonomii keynesowskiej. Recesja w gospodarce pojawia się, gdy popyt globalny spada z AD 0 do AD 1 . Spadek poziomu realnego PKB jest trwały, ze względu na założenie stałości cen i płac, co przekłada się na płaską krzywą SAS dla wszystkich rozmiarów produkcji poniżej poziomu potencjalnego. Uchylenie tego założenia umożliwiłoby obniżenie cen (i płac), czego skutkiem byłoby ograniczenie skali spadku PKB (recesji). Jeśli krzywa podaży globalnej jest pozioma, nowym punktem równowagi staje się E 1 , przy znacznie niższej od poziomu potencjalnego wartości PKB. Mnożnik wydatków autonomicznych Kluczową koncepcją w ekonomii keynesowskiej jest mnożnik wydatków autonomicznych ( mnożnik wydatków ) (ang. expenditure multiplier ). Nie chodzi tu jednak o proste stwierdzenie, że poziom wydatków wpływa na wartość PKB. Mnożnik pokazuje, że zmiana wydatków powoduje większą niż proporcjonalna zmianę PKB (wzrost wydatków o jednostkę pieniężną – dolara lub złotego – zwiększa wartość PKB o więcej niż jednego dolara lub złotego). A zatem: ΔY ΔWydatki > 1 Zgodnie z mechanizmem mnożnikowym wydatki jednej osoby stają się dochodem innych osób, co prowadzi do wzrostu wydatków tych osób, które przekładają się na kolejny wzrost dochodów, co przekłada się na kolejny wzrost wydatków itd. W konsekwencji skumulowany wpływ pierwotnego impulsu na PKB jest większy niż wartość tego impulsu. Dodatek dotyczący modelu wydatki-produkcja ( ) zawiera szczegółowe informacje na temat mechanizmu mnożnikowego, ale koncepcja ta jest na tyle ważna, że wspominamy o niej już teraz. Z mechanizmem mnożnikowym mamy do czynienia zawsze wtedy, gdy następuje zmiana wydatków autonomicznych, czyli takich, które są niezależne od bieżącego dochodu (przede wszystkich inwestycji i wydatków państwa). Dlatego też znajomość koncepcji mnożnika jest kluczowa dla zrozumienia skuteczności polityki fiskalnej. Mechanizm mnożnikowy działa oczywiście zarówno wtedy, gdy wydatki rosną (zwiększając ponadproporcjonalnie wartość PKB), jak i wtedy, gdy maleją (ponadproporcjonalnie zmniejszając wartość PKB). Na przykład załamanie wydatków inwestycyjnych podczas Wielkiego Kryzysu spowodowało spadek realnego PKB znacznie większy niż kwota, o którą te inwestycje się zmniejszyły. W analizie skutków polityki gospodarczej istotna jest wartość mnożnika. Była ona ważnym elementem dyskusji na temat skuteczności fiskalnego pakietu stymulacyjnego wprowadzonego w USA za prezydentury Baracka Obamy. Podsumowanie Ekonomia keynesowska opiera się na dwóch głównych założeniach. Po pierwsze, krótkookresowe wahania produkcji są przede wszystkim konsekwencją zmian popytu globalnego, co oznacza, że główną przyczyną recesji jest właśnie spadek popytu. Po drugie, płace i ceny są lepkie (sztywne), co prowadzi do wzrostu bezrobocia w okresach spowolnienia gospodarczego. Ten wzrost bezrobocia jest przykładem makroekonomicznego efektu zewnętrznego. O ile nadwyżka podaży powoduje zwykle spadek cen na poziomie mikroekonomicznym, o tyle w skali makro efekt taki nie musi wystąpić. Zgodnie z założeniami modelu keynesowskiego rezultatem spadku popytu globalnego na poziomie makroekonomicznym jest zmniejszenie produkcji, a nie obniżenie poziomu cen. Jednym z powodów, dla których ceny mogą być lepkie, są koszty zmienianych jadłospisów. Obejmują one koszty wewnętrzne ponoszone przez przedsiębiorstwo w związku ze zmianą etykiet, nową dokumentacją księgową, a także koniecznością poinformowania (prawdopodobnie niezadowolonych) konsumentów o nowych cenach. Keynesiści są również przekonani, że w gospodarce działa mechanizm mnożnika wydatków, czyli koncepcja, zgodnie z którą zmiana wydatków autonomicznych powoduje ponadproporcjonalną zmianę wartości PKB. Pytania sprawdzające Wykorzystując model AD-AS, wyjaśnij, jak powstaje luka inflacyjna, jeśli gospodarka w punkcie startu analizy znajduje się w równowadze takiej jak na . Luka inflacyjna jest wynikiem wzrostu popytu globalnego w sytuacji, gdy produkcja znajduje się na poziomie potencjalnym. Ponieważ krzywa podaży globalnej (AS) jest pionowa przy potencjalnym PKB, każdy wzrost AD doprowadzi do wyższego poziomu cen (tj. inflacji) przy niezmienionym poziomie realnego PKB. Łatwo to dostrzec, jeśli narysujesz nową krzywą AD 1 na prawo od AD 0 . Załóżmy, że państwo obniża wydatki, aby zlikwidować deficyt budżetowy. Użyj modelu AD-AS, aby pokazać prawdopodobne konsekwencje takiego posunięcia dla poziomu produkcji i zatrudnienia. Wskazówka: wykorzystaj . Spadek wydatków państwa przesuwa krzywą AD w lewo. Sprawdź wiedzę Jaka jest – zgodnie z założeniami modelu keynesowskiego – główna przyczyna recesji: spadek popytu globalnego czy spadek podaży globalnej? Uzasadnij swoją odpowiedź. Dlaczego lepkie ceny i płace wzmacniają negatywny wpływ spadku popytu globalnego na poziom bezrobocia i skalę recesji? Wyjaśnij, co ekonomiści rozumieją przez termin „koszty zmienianych jadłospisów”. Ćwicz myślenie krytyczne Czy założenie, zgodnie z którym płace są lepkie wyłącznie przy próbie ich obniżki, ma sens? Uzasadnij swoją odpowiedź. Załóżmy, że w gospodarce znajdującej się na poziomie potencjalnego PKB rośnie eksport. W jaki sposób produkcja przeznaczona na eksport może wzrosnąć w odpowiedzi na powiększający się popyt, biorąc pod uwagę to, że gospodarka jest już w stanie pełnego zatrudnienia? Bibliografia Harford, Tim. “What Price Supply and Demand?” http://timharford.com/2014/01/what-price-supply-and-demand/?utm_source=dlvr.it&utm_medium=twitter. National Employment Law Project. “Job Creation and Economic Recovery.” http://www.nelp.org/index.php/content/content_issues/category/job_creation_and_economic_recovery/. problem koordynacji (ang. coordination argument ) niemożliwa do osiągnięcia doskonała informacja o skali obniżki cen i wynagrodzeń akceptowalnej dla innych pracowników i uczestników rynku w sytuacji, w której taka obniżka jest niezbędna i uzasadniona kondycją gospodarki mnożnik wydatków autonomicznych (mnożnik wydatków) (ang. expenditure multiplier ) keynesowska koncepcja, zgodnie z którą zmiana wydatków autonomicznych powoduje więcej niż proporcjonalną zmianę realnego PKB mnożnik keynesowski zob. mnożnik wydatków autonomicznych makroekonomiczny efekt zewnętrzny (ang. macroeconomic externality ) występuje, gdy ścieżka dostosowań na poziomie makroekonomicznym jest inna i prowadzi do negatywnych – w porównaniu z dostosowaniami na poziomie mikro – konsekwencji; przykładem mogą być dodatnio nachylone krzywe podaży przedsiębiorstw, przekształcające się w wyniku agregacji (połączenia) w płaską krzywą podaży globalnej, co sprawia, że ceny w gospodarce nie spadają w okresach recesji i nie stymulują popytu globalnego koszty zmienianych jadłospisów (ang. menu costs ) koszty ponoszone przez przedsiębiorstwa w związku ze zmianami cen koszty menu zob. koszty zmienianych jadłospisów lepkie (sztywne) ceny i płace (ang. sticky wages and prices ) sytuacja, w której ceny i płace pozostają stałe niezależnie od zmian popytu, czyli nie rosną w odpowiedzi na jego wzrost i nie maleją na skutek jego spadku", "section": "Najważniejsze elementy modelu keynesowskiego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Krzywa Phillipsa Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić mechanizm krzywej Phillipsa i jej znaczenie dla ekonomii keynesowskiej Narysować krzywą Phillipsa Zidentyfikować czynniki, które przekładają się na brak stabilności krzywej Phillipsa Opisać metody ograniczania bezrobocia i inflacji zgodne z założeniami ekonomii keynesowskiej Uproszczona wersja modelu AD-AS, którą wykorzystywaliśmy do tej pory, jest w pełni zgodna z oryginalnym podejściem Keynesa. Przeprowadzone w drugiej połowie XX w. badania wykazały jednak, że w rzeczywistości krzywa podaży globalnej nie łamie się pod kątem prostym, jak zostało to przedstawione w dotychczasowej części niniejszego rozdziału, lecz jest łagodnie zakrzywiona. W realnie istniejących gospodarkach krzywa AS jest faktycznie niemal płaska przy poziomach produkcji znacznie odbiegających in minus od poziomu potencjalnego („obszar keynesowski”), niemal pionowa przy wolumenie produkcji powyżej poziomu potencjalnego („obszar neoklasyczny”) i nachylona dodatnio (zakrzywiona) pomiędzy nimi („obszar pośredni”), spójrz na . Taki właśnie kształt (określany często jako typowy) krzywej podaży globalnej prowadzi nas do koncepcji krzywej Phillipsa. Obszary: keynesowski, neoklasyczny i pośredni na wykresie krzywej podaży globalnej Obszar keynesowski znajduje się najbliżej początku układu współrzędnych, obszar pośredni leży na środku wykresu, zaś obszar neoklasyczny jest położony po prawej stronie. W pobliżu punktu równowagi E k , tj. na obszarze keynesowskim znajdującym się po lewej stronie krzywej SAS, niewielkie przesunięcia krzywej AD w prawo lub w lewo doprowadzą do dużych zmian wielkości produkcji Y k , ale nie wpłyną znacząco na poziom cen. Na obszarze keynesowskim wielkość produkcji jest determinowana przede wszystkim przez popyt globalny. Z kolei w pobliżu punktu równowagi E n , tj. na obszarze neoklasycznym, występującym po prawej stronie krzywej SAS, niewielkie przesunięcia krzywej AD w prawo lub w lewo wywierają stosunkowo niewielki wpływ na wielkość produkcji Y n , ale silnie oddziałują na poziom cen. Na obszarze neoklasycznym prawie pionowa krzywa SAS, której przebieg niemal pokrywa się z poziomem potencjalnego PKB (reprezentowanego przez linię LAS), w dużej mierze determinuje wielkość produkcji. Wreszcie w strefie pośredniej, wokół punktu równowagi E i , przesunięcia krzywej AD w prawo powodują wzrost zarówno produkcji, jak i cen, zaś ruchy AD w lewo prowadzą do jednoczesnego spadku produkcji i cen. Odkrycie krzywej Phillipsa W latach 50. XX w. A.W. Phillips , ekonomista z London School of Economics, analizował keynesowski model funkcjonowania gospodarki. Wnioski wypływające z tego podejścia sugerowały, że podczas recesji presja inflacyjna jest niska, ale kiedy poziom produkcji jest równy lub nawet wyższy od potencjalnego, gospodarka staje się bardziej narażona na inflację. Phillips, wiedziony genialną intuicją, prześledził dane obrazujące stopy inflacji i bezrobocia w Wielkiej Brytanii z poprzednich 60 lat i odkrył relację wymienną pomiędzy tymi parametrami. To właśnie ta relacja wymienna (czasami nazywana wyborem typu „coś za coś”) jest znana jako krzywa Phillipsa (ang. Phillips curve ). Krzywą Phillipsa w teoretycznym ujęciu przedstawia . Poniższa ramka „Krok po kroku” pokazuje sposób wyznaczenia krzywej Phillipsa dla gospodarki Stanów Zjednoczonych. Krzywa Phillipsa ukazująca keynesowską relację wymienną pomiędzy bezrobociem a inflacją Krzywa Phillipsa pokazuje relację wymienną pomiędzy stopą bezrobocia a stopą inflacji. Oznacza ona, że jeśli jeden parametr rośnie, drugi maleje. Na przykład w punkcie A stopa inflacji wynosi 5%, a stopa bezrobocia 4%. Jeśli państwo spróbuje obniżyć inflację do 2%, nastąpi wzrost bezrobocia do 7%, co ilustruje punkt B. Krzywa Phillipsa dla Stanów Zjednoczonych Krok 1. Odwiedź poniższą tę stronę internetową , aby zapoznać się z „Raportem ekonomicznym Prezydenta Stanów Zjednoczonych z 2005 r.”. Krok 2. Przewiń stronę w dół i znajdź Tabelę B-63 w Dodatku. Tabela nosi tytuł „Zmiany wskaźników cen konsumpcyjnych w latach 1960–2004” (Changes in special consumer price indexes, 1960–2004). Krok 3. Pobierz tabelę w formacie Excel, wybierając opcję XLS, a następnie wskazując na lokalizację, w której plik ma zostać zapisany. Krok 4. Otwórz pobrany plik Excel. Krok 5. Wyświetl trzecią kolumnę, zatytułowaną „Rok do roku” (Year to year). Jest w niej zawarta informacja o rocznych stopach inflacji mierzonych procentową zmianą wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). Krok 6. Wróć do strony głównej i przewiń ją w dół, aby znaleźć Tabelę B-42 „Stopa bezrobocia w latach 1959–2004” (Civilian unemployment rate, 1959–2004) w Dodatku. Krok 7. Pobierz tabelę w formacie Excel. Krok 8. Otwórz pobrany plik Excela i spójrz na drugą kolumnę. Zawiera ona informacje o stopie bezrobocia. Krok 9. Na podstawie danych z tych dwóch tabel wykreśl krzywą Phillipsa dla lat 1960–1969, umieszczając stopę bezrobocia na osi poziomej (x), a stopę inflacji na osi pionowej (y). Twój wykres powinien wyglądać tak jak . Krzywa Phillipsa w gospodarce amerykańskiej w latach 1960–1969 Wykres pokazuje ujemną zależność pomiędzy bezrobociem a inflacją. Krok 10. Narysuj krzywą Phillipsa dla lat 1960–1979. Jak teraz wygląda wykres? Czy nadal widzisz relację wymienną pomiędzy inflacją a bezrobociem? Twój wykres powinien wyglądać tak jak . Krzywa Phillipsa w USA w latach 1960–1979 Relacja wymienna pomiędzy inflacją a bezrobociem przestała istnieć, gdyż przy danym poziomie bezrobocia inflacja przyjmowała różne wartości, zaś krzywa Phillipsa przesunęła się w prawą stronę. Wydaje się, że w długim okresie krzywa Phillipsa się przesunęła. Relacja wymienna pomiędzy bezrobociem a inflacją zanikła. Brak stabilności krzywej Phillipsa W latach 60. XX w. ekonomiści postrzegali krzywą Phillipsa jako element teorii uzasadniający wybór określonej kombinacji polityki gospodarczej (swoistą kartę menu w polityce gospodarczej). Społeczeństwo mogło wybierać między niską inflacją i wysokim bezrobociem, wysoką inflacją i niskim bezrobociem lub wariantami pośrednimi. Państwo mogło wykorzystywać politykę fiskalną i pieniężną, aby przesuwać się w górę lub w dół wzdłuż krzywej Phillipsa, zgodnie z preferencjami obywateli. Jednak na początku lat 70. zdarzyło się coś nieoczekiwanego. Pomimo zastosowania zestawu narzędzi polityki gospodarczej analogicznego do wykorzystywanych wcześniej doszło do zwiększenia zarówno stopy inflacji, jak i bezrobocia (zdarzyło się zatem coś, co było całkowicie sprzeczne z założeniami wbudowanymi w krzywą Phillipsa, czyli wyborem typu „coś za coś”). Jak to się stało? Otóż krzywa Phillipsa przesunęła się w prawo. Gospodarka USA doświadczyła wzrostu inflacji i bezrobocia, gdy wpadła w głęboką recesję w latach 1973–1975 oraz ponownie w czasie wtórnych recesji w okresie 1980–1982. Wiele krajów na całym świecie odnotowało podobny wzrost bezrobocia i inflacji. Taki schemat określono mianem stagflacji (ang. stagflation ). (Przypomnij sobie z rozdziału, w którym wprowadziliśmy model AD-AS ( ). że stagflacja jest groźną kombinacją wysokiego bezrobocia i wysokiej inflacji). Być może najważniejsze jest jednak to, że stagflacja okazała się zjawiskiem, którego tradycyjna ekonomia keynesowska nie potrafiła wyjaśnić. Ostatecznie ekonomiści doszli do wniosku, że przesunięcie krzywej Phillipsa jest konsekwencją działania dwóch czynników. Pierwszym z nich są szoki podażowe, takie jak kryzys naftowy z pierwszej połowy lat 70. XX w., który po raz pierwszy wprowadził do słownika ekonomicznego termin „stagflacja”. Drugim – zmiany w oczekiwaniach inflacyjnych społeczeństwa. Innymi słowy, relacja wymienna między bezrobociem a inflacją może się utrzymywać, dopóty społeczeństwo nie spodziewa się inflacji. Kiedy jednak ludzie zorientują się, że inflacja występuje, relacja wymienna zanika. Oba czynniki (szoki podażowe i zmiany oczekiwań inflacyjnych) powodują przesunięcie krzywej podaży globalnej, a tym samym krzywej Phillipsa. Krótko mówiąc, krzywa Phillipsa o klasycznym, ujemnym nachyleniu dobrze opisuje zachowanie gospodarki w krótkich, kilkuletnich okresach. W dłuższej perspektywie czasowej, gdy podaż globalna ulega istotnym wahaniom, opadająca krzywa Phillipsa może się przesunąć tak, że zarówno bezrobocie, jak i inflacja będą wyższe (np. w latach 70. i na początku lat 80. XX w.) lub niższe (jak na początku lat 90. ub. stulecia lub w pierwszej dekadzie XXI w.). Keynesowskie sposoby ograniczania bezrobocia i inflacji Ekonomia keynesowska dowodzi, że receptą na wyjście z recesji jest ekspansywna polityka fiskalna (ang. expansionary fiscal policy ), czyli obniżenie podatków w celu pobudzenia konsumpcji i inwestycji lub bezpośredni wzrost wydatków państwa, co przesunie krzywą popytu globalnego w prawo. Na przykład, jeśli początkową krzywą popytu globalnego jest AD r na , to gospodarka znajduje się w recesji, a właściwą polityką państwa będzie przesunięcie krzywej popytu globalnego w prawo, z położenia AD r do AD f , co umożliwi gospodarce osiągnięcie poziomu potencjalnego PKB i pełne zatrudnienie. Zdaniem Keynesa najlepiej byłoby wydawać dodatkowe środki na budowę mieszkań, dróg i inne ważne potrzeby społeczne. Jednocześnie twierdził jednak, że jeśli rząd nie może dojść do porozumienia w sprawie praktycznego sposobu wydawania pieniędzy, może je również przeznaczyć na niepotrzebne rzeczy. Keynes sugerował np. budowanie pomników, m.in. współczesnych odpowiedników egipskich piramid. Proponował także, aby rząd zakopał pieniądze pod ziemią i pozwolił przedsiębiorstwom górniczym je wydobywać. Te żartobliwe sugestie miały podkreślać, że Wielki Kryzys to nie czas na spieranie się o szczegóły rządowych programów wzrostu wydatków i obniżki podatków. Nadrzędnym celem w tym okresie powinno być zwiększenie popytu globalnego, aby gospodarka osiągnęła potencjalny PKB (ang. potential GDP ). Ograniczanie skali recesji i inflacji za pomocą narzędzi polityki keynesowskiej Jeśli gospodarka pogrążona jest w recesji i równowaga występuje w punkcie E r , wówczas zgodnie z podejściem keynesowskim państwo powinno zastosować politykę skutkującą przesunięciem krzywej popytu globalnego w prawo, z położenia AD r do AD f . Jeśli gospodarka doświadcza inflacji z równowagą w punkcie E i , polityka zgodna z założeniami modelu keynesowskiego powinna objąć przesunięcie krzywej popytu globalnego w lewo, z położenia AD i do AD f . W analogiczny sposób podejście keynesowskie można zastosować, gdy gospodarka znajduje się powyżej poziomu potencjalnego PKB. W takiej sytuacji bezrobocie jest niskie, a zagrożeniem jest inflacja. Zgodnie z założeniami modelu keynesowskiego państwo powinno wówczas prowadzić restrykcyjną politykę fiskalną (ang. contractionary fiscal policy ), polegającą na podwyższeniu podatków lub obniżeniu wydatków w celu przesunięcia krzywej popytu globalnego w lewo. Rezultatem będzie obniżenie poziomu cen przy nieznacznym spadku produkcji i niewielkim wzroście bezrobocia. Jeśli popyt globalny znajduje się początkowo w położeniu AD i na , czyli gospodarka doświadcza inflacji, właściwą polityką państwa jest przesunięcie krzywej popytu globalnego w lewo, z położenia AD i do położenia AD f , co prowadzi do obniżenia cen przy utrzymaniu pełnego zatrudnienia. W keynesowskim modelu gospodarki zbyt mały popyt globalny powoduje bezrobocie, a zbyt duży – inflację. Można więc myśleć o ekonomii keynesowskiej w kategoriach poszukiwania optymalnego poziomu popytu globalnego, który nie będzie ani za niski, ani za wysoki, pozwalając na osiągnięcie pożądanych wyników makroekonomicznych. Podsumowanie Krzywa Phillipsa ilustruje relację wymienną pomiędzy bezrobociem a inflacją. Założenia modelu keynesowskiego determinują ujemne nachylenie krzywej Phillipsa, tak aby wyższe bezrobocie oznaczało niższą inflację i odwrotnie. Jednak taki kształt krzywej Phillipsa, chociaż w krótkim okresie prawdziwy, w perspektywie długookresowej, kiedy krzywa Phillipsa przesuwa się w prawo i/lub w lewo, najczęściej nie występuje. Zgodnie z modelem keynesowskim remedium na recesję jest ekspansywna polityka fiskalna, czyli obniżka podatków pobudzająca konsumpcję i inwestycje oraz/lub wzrost wydatków państwa. Taka polityka przesuwa krzywą popytu globalnego w prawo. Analogicznie jeśli gospodarka znajduje się powyżej poziomu potencjalnego PKB, czyli gdy bezrobocie jest niskie, a zagrożenie stanowi inflacja, również można zastosować rozwiązania wynikające z założeń modelu keynesowskiego. W takiej sytuacji państwo powinno prowadzić restrykcyjną politykę fiskalną polegającą na zwiększeniu podatków lub obniżeniu wydatków w celu przesunięcia krzywej AD w lewo. Pytania sprawdzające Jak na krzywą Phillipsa wpłynąłby spadek cen energii? Spadek cen energii, czyli pozytywny szok podażowy, spowodowałby przesunięcie krzywej AS w prawo, co oznacza uzyskanie wyższego realnego PKB przy niższym poziomie cen. To przesunęłoby krzywą Phillipsa w dół, w kierunku początku układu współrzędnych. W efekcie w gospodarce zmniejszyłoby się zarówno bezrobocie, jak i inflacja. Sprawdź wiedzę Jaką relację wymienną ilustruje krzywa Phillipsa? Czy spodziewasz się, że dane dotyczące długiego okresu potwierdzą istnienie trwałej, nachylonej ujemnie (w dół) krzywej Phillipsa? Jaki jest keynesowski sposób na wyjście z recesji? A jaki na inflację? Ćwicz myślenie krytyczne Czy uważasz, że krzywa Phillipsa również dziś jest użytecznym narzędziem analizy gospodarki? Uzasadnij swoją odpowiedź. Bibliografia Hoover, Kevin. “Phillips Curve.” The Concise Encyclopedia of Economics . http://www.econlib.org/library/Enc/PhillipsCurve.html. U.S. Government Printing Office. “Economic Report of the President.” http://1.usa.gov/1c3psdL. restrykcyjna polityka fiskalna (ang. contractionary fiscal policy ) podwyżka podatków i/lub cięcia wydatków państwa mające na celu zmniejszenie popytu globalnego i spadek poziomu cen (obniżenie inflacji) ekspansywna polityka fiskalna (ang. expansionary fiscal policy ) obniżka podatków lub wzrost wydatków państwa mające na celu pobudzenie popytu globalnego i wyprowadzenie gospodarki z recesji krzywa Phillipsa (ang. Phillips curve ) odwrotna zależność pomiędzy wielkością bezrobocia i inflacji", "section": "Krzywa Phillipsa", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Funkcjonowanie rynku z perspektywy keynesowskiej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, jak mechanizm rynkowy działa w ramach keynesowskiego modelu gospodarki Analizować rolę polityki makroekonomicznej państwa w gospodarce Od narodzin ekonomii keynesowskiej w latach 30. XX w. narastały kontrowersje dotyczące zakresu interwencji państwa w gospodarce. Po Wielkim Kryzysie, który przyniósł bardzo wysoką stopę bezrobocia i wywołaną nim nędzę, wielu ludzi – w tym liczni ekonomiści – stało się bardziej świadomych słabości rynkowego mechanizmu koordynacji gospodarczej. Niektórzy zwolennicy ekonomii keynesowskiej opowiadali się w związku z tym za bardzo daleko idącą ingerencją państwa we wszystkie obszary gospodarki. Sam Keynes uważał jednak, że należy oddzielić kwestię wpływu zagregowanego popytu na wielkość produkcji globalnej od wątpliwości dotyczących efektywności funkcjonowania konkretnych mikroekonomicznych rynków. Twierdził on, że poszczególne rynki dóbr i usług mogą z zasady funkcjonować w sposób efektywny, co nie zmienia tego, że czasem poziom popytu globalnego jest po prostu zbyt niski. Argumentował, że kiedy 10 mln ludzi chce i jest w stanie pracować, ale dla miliona z nich pracy nie ma, poszczególne rynki mogą sobie doskonale radzić z alokacją 9 mln pracowników. Problem polega jednak na tym, że istnieje niewystarczający popyt globalny, aby pracę znalazł ten dziesiąty milion. Dlatego Keynes uważał, że rząd powinien zapewnić taki poziom popytu globalnego, aby w gospodarce pojawiło się pełne zatrudnienie (które, jak wiemy, nie oznacza, że zjawisko bezrobocia nie występuje). Nie twierdził jednak, że rząd powinien ustalać ceny i płace w całej gospodarce czy też przejmować i bezpośrednio zarządzać dużymi korporacjami lub całymi branżami. Nawet jeśli zgadzamy się z ekonomią keynesowską, wiele pytań pozostaje bez odpowiedzi. Czy w prawdziwym świecie ekonomiści mogą dokładnie określić poziom potencjalnego PKB? Czy lepszą metodą osiągnięcia pożądanego wzrostu popytu globalnego jest obniżka podatków, czy zwiększenie wydatków państwa? Czy rozsądne jest oczekiwanie, że rząd będzie w stanie wdrożyć we właściwym momencie działania zalecane przez ekonomię keynesowską? Zwłaszcza że nieuniknione są niepewność i opóźnienia, związane choćby z czasem, jaki musi minąć pomiędzy pojawieniem się w gospodarce niekorzystnych zjawisk a momentem, w którym efekt przyniosą zastosowane przez rząd narzędzia. Czy zakończenie recesji naprawdę jest takie proste, jak opisują to zwolennicy keynesowskich rozwiązań? Kwestie te zostaną omówione w . Podejście keynesowskie, skupiające się na popycie globalnym i lepkich cenach, okazało się przydatne w zrozumieniu wahań gospodarczych w krótkim okresie oraz przyczyn występowania recesji i bezrobocia cyklicznego. W kolejnym rozdziale przeanalizujemy niektóre ograniczenia keynesowskiego sposobu interpretacji modelu AD-AS i wyjaśnimy, dlaczego jest on nieodpowiedni do analizy zjawisk makroekonomicznych w długim okresie. Keynesowska perspektywa recesji wywołanej globalną pandemią Spowodowana przez globalną pandemię recesja z roku 2020 była niewątpliwie wyjątkowa. W przeciwieństwie do globalnego kryzysu finansowego z lat 2007–2009, wykorzystywanego jako empiryczne uzasadnienie teorii omawianej w niniejszym rozdziale, nie została ona zapoczątkowana przez pęknięcie bańki na rynku nieruchomości ani załamanie na giełdzie. Jej źródłem stał się wirus, który przyniósł śmierć milionom ludzi na całym świecie i wymagał wdrożenia absolutnie niestandardowych narzędzi polityki społecznej w celu kontroli i ograniczenia tempa rozprzestrzeniania się tego patogenu. W pewnym sensie na ostatnią recesję miały wpływ wahania zagregowanego popytu. W momencie jej największego nasilenia, w kwietniu 2020 r., ponad 20 mln ludzi w USA było bezrobotnych, co spowodowało ogromny spadek konsumpcji i tym samym zagregowanego popytu. Ponieważ przedsiębiorstwa zostały zmuszone do wstrzymania działalności lub jej przeniesienia do przestrzeni wirtualnej, wiele podmiotów całkowicie wstrzymało inwestycje, gdyż jakiekolwiek przewidywania przyszłości wydawały się niemożliwe. Rząd federalny próbował ograniczyć gigantyczną skalę załamania zagregowanego popytu poprzez pożyczki dla małych i średnich przedsiębiorstw, bezpośrednią pomoc dla stanów i samorządów, rozszerzone ubezpieczenie od bezrobocia i czeki stymulacyjne. W wyniku tych wszystkich działań gospodarka była w stanie nieco się odbić w drugiej połowie roku. Jednak jeszcze na początku roku 2022 miliony ludzi pozostawało w USA bez pracy, gdyż w gospodarce utrzymywała się niepewność dotycząca możliwej kolejnej fali epidemii wskutek pojawienia się nowych wariantów koronawirusa. Wykorzystywane narzędzia były zgodne z keynesowskim podejściem do gospodarki. Państwo próbowało wspierać popyt globalny, odbudowując aktywność gospodarczą i stymulując wzrost zatrudnienia. Niestety, wzrost napięcia międzynarodowego i zbrojna napaść Rosji na Ukrainę w lutym 2022 r. postawiły przed gospodarką światową kolejne trudne wyzwania. Podsumowanie Keynesowskie sposoby stabilizowania gospodarki wokół poziomu potencjalnego PKB zakładają aktywną interwencję państwa. Polega ona na zwiększaniu popytu globalnego (bezpośrednio, przez wyższe wydatki na zakup dóbr i usług, lub pośrednio, drogą stymulacji konsumpcji i inwestycji niższymi podatkami i wyższymi transferami), gdy maleją wydatki prywatne, i zmniejszaniu popytu globalnego, gdy wydatki prywatne rosną. Nie oznacza to, że rząd powinien regulować poziom cen i wielkość produkcji na poszczególnych rynkach. Pytania sprawdzające Czy ekonomia keynesowska wymaga, aby państwo kontrolowało poziom cen, płac lub stóp procentowych? Ekonomia keynesowska nie wymaga żadnej kontroli cen. Zgodnie z ekonomią keynesowską państwo powinno jedynie wpływać na wielkość popytu globalnego w gospodarce poprzez politykę fiskalną – poziom swoich wydatków i wysokość podatków. Wymień trzy praktyczne problemy związane z realizacją rekomendacji formułowanych przez zwolenników keynesowskiego podejścia do modelu AD-AS. Problemy dotyczą np.: (a) zdolności państwa do oszacowania poziomu potencjalnego PKB, (b) ustalenia kanałów oddziaływania państwa na popyt globalny (czy lepiej jest zmieniać wysokość podatków, czy rozmiary wydatków państwa), (c) opóźnień związanych z tym, że efektywne wdrożenie narzędzi polityki gospodarczej stymulujących popyt globalny wymaga czasu. Sprawdź wiedzę W jaki sposób ekonomia keynesowska odnosiła się do zawodności rynku podczas Wielkiego Kryzysu? Ćwicz myślenie krytyczne Zajrzyj jeszcze raz do Raportu ekonomicznego Prezydenta Stanów Zjednoczonych omówionego w Ramce „Krok po kroku” pt. „Krzywa Phillipsa dla Stanów Zjednoczonych” w poprzednim podrozdziale. Jak według ciebie w ciągu ostatnich kilkunastu lat zmieniły się wydatki publiczne w USA? Wyjaśnij, jakie działania może podjąć państwo w celu przywrócenia rozmiarów popytu globalnego do poziomu zapewniającego pełne zatrudnienie i jakie potencjalne przeszkody mogą napotkać politycy gospodarczy realizujący taką strategię. Bibliografia Blinder, Alan S., and Mark Zandi. “How the Great Recession Was Brought to an End.” Last modified July 27, 2010. http://www.princeton.edu/~blinder/End-of-Great-Recession.pdf.", "section": "Funkcjonowanie rynku z perspektywy keynesowskiej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Skutki globalnego kryzysu finansowego Jedną z najbardziej widocznych konsekwencji kryzysu w USA było załamanie się rynku mieszkaniowego; wiele ludzi było zmuszonych do opuszczenia swoich domów lub do wstrzymania prac budowlanych. (Źródło: modyfikacja pracy A. McLin/Flickr Creative Commons). Żeglując po nieznanych wodach Według amerykańskiego Narodowego Biura Badań Ekonomicznych (ang. National Bureau of Economic Research (NBER) , kryzys finansowy trwał w Stanach Zjednoczonych 18 miesięcy i zakończył się w czerwcu 2009 r. Ogólny stan gospodarki Stanów Zjednoczonych NBER ocenia na podstawie analiz miar aktywności gospodarczej, m.in. dochodów realnych, sprzedaży hurtowej i detalicznej, zatrudnienia i produkcji przemysłowej. Po zakończeniu kryzysu stało się jasne, że główną jego przyczyną było załamanie rynku mieszkaniowego i upadek instytucji kredytowych systemu finansowego. Chociaż źródła kryzysu były charakterystyczne dla gospodarki amerykańskiej, rozszerzył się on na niemal całą światową gospodarkę, doprowadzając np. Grecję do praktycznego bankructwa. W Polsce nie doszło do recesji, natomiast tempo wzrostu gospodarczego obniżyło się do jednego procenta rocznie, co doprowadziło do szybkiego wzrostu stopy bezrobocia. Podczas gdy z nowojorskiej giełdy znikały kolejne biliony dolarów, konsumpcja gwałtownie spadała, a przedsiębiorstwa zaczęły zwalniać pracowników, politycy amerykańscy toczyli boje o to, w jaki sposób zapobiec rozszerzaniu kryzysu na kolejne obszary gospodarki, zaś ich decyzje wpływały na kondycję ekonomiczną niemal wszystkich krajów na świecie. Ostatecznie zastosowano szereg kontrowersyjnych działań z zakresu polityki pieniężnej i fiskalnej, aby wesprzeć rynek mieszkaniowy i przemysł krajowy, a także ustabilizować sektor finansowy. Do najważniejszych należały: Zakup przez bank centralny USA, czyli Bank Rezerwy Federalnej ( Federal Reserve System (FED) , różnych aktywów finansowych. W ten sposób FED zasilił system bankowy w środki finansowe i zwiększył liczbę funduszy przeznaczanych na kredyty dla konsumentów i przedsiębiorstw. FED obniżył również krótkookresowe stopy procentowe do zera, co doprowadziło do spadku wartości dolara amerykańskiego na rynkach światowych i zwiększyło amerykański eksport. Kongres i prezydent uchwalili akty prawne stabilizujące rynek finansowy. Program pomocowy TARP ( Troubled Asset Relief Program ), wprowadzony pod koniec 2008 r., umożliwił rządowi dofinansowanie banków i innych instytucji finansowych borykających się z problemami oraz pozwolił na wsparcie firm takich jak General Motors i Chrysler. Przedsiębiorstwa te znalazły się na granicy bankructwa, co groziło utratą tysięcy miejsc pracy zarówno w tych podmiotach, jak i u ich kooperantów. Celem innej ustawy, ( American Recovery and Reinvestment Act ) z początku 2009 r., było zwiększenie konsumpcji przez wprowadzenie ulgi podatkowej dla gospodarstw domowych o niskich i średnich dochodach. Cztery lata po zakończeniu globalnego kryzysu finansowego gospodarka USA wciąż nie zdołała powrócić do poziomu produkcji i tempa wzrostu gospodarczego sprzed recesji. W latach 2009–2012 produktywność rosła zaledwie o 1,9% rocznie w porównaniu z dynamiką na poziomie 2,7% w latach 2000–2007. Bezrobocie utrzymywało się powyżej naturalnej stopy, a realny PKB nadal był daleko od poziomu potencjalnego. Jednocześnie krytyce poddano publiczne sposoby ograniczania negatywnych konsekwencji kryzysu, zarówno w USA, jak i innych gospodarkach świata, kwestionując zarówno ich efektywność, jak i skuteczność. W niniejszym rozdziale omówimy model neoklasyczny (ekonomię podażową), a jego założenia, wypływające z niego wnioski i postulaty dla polityki gospodarczej porównamy z modelem keynesowskim. Jako przykłady empiryczne posłużą nam globalny kryzys finansowy i zakończona niedawno recesja wywołana globalną pandemią Covid-19. Wprowadzenie do modelu neoklasycznego Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jakie są założenia modelu neoklasycznego Jakie implikacje dla polityki gospodarczej mają założenia modelu neoklasycznego W jaki sposób należy porównywać konkluzje formułowane przez model keynesowski i model neoklasyczny Jaka jest pogoda w Warszawie? Statystyki pokazują, że najwyższa zarejestrowana tam temperatura – w lipcu 1904 r. – wyniosła nieco ponad 37ºC w , a najniższą temperaturę równą prawie -31ºC zanotowano w styczniu 1987 r. kazać, że jednorazowe anomalie pogodowe niewiele mówią o typowej pogodzie w stolicy Polski. Żeby ją poznać, należy spojrzeć na długookresowe trendy. Podobnie jest z makroekonomią. Interesujące jest badanie sytuacji ekstremalnych, takich jak Wielki Kryzys (ang. Great Depression ) z lat 30. XX wieku, globalny kryzys finansowy (ang. Great Recession ) z lat 2008–2009 lub wywołana pandemią recesja z lat 2020–2021. Jeśli jednak chcesz zrozumieć, jak działa gospodarka, zastosuj analizę w długiej perspektywie czasowej. Weźmy choćby pod uwagę stopę bezrobocia. Jej wysokość wahała się w USA od zaledwie 3,5% w 1969 r. do 9,7% w 1982 r. i 8,1% w roku 2020. Nawet jeśli stopa bezrobocia w USA rosła podczas recesji i spadała podczas ekspansji, wciąż powracała do średniego poziomu 5%. Biuro Budżetowe Kongresu Stanów Zjednoczonych ( Congressional Budget Office ), niezwiązane z żadną partią polityczną, tworząc w 2010 r. długookresowe prognozy gospodarcze, zakładało, że w latach 2015–2020, po zakończeniu recesji, stopa bezrobocia wyniesie w gospodarce amerykańskiej 5%. W lutym 2020 r., tuż przed pandemią Covid-19, bezrobocie osiągnęło historycznie niski poziom 3,5% i na początku 2022 r. powróciło do poziomu nieco poniżej 5%. Z perspektywy długookresowej widzimy, że w gospodarce Stanów Zjednoczonych utrzymuje się względnie stała stopa bezrobocia. Jak sugeruje sama nazwa, model neoklasyczny, omówiony w niniejszym rozdziale, jest „nowym” spojrzeniem na „stary”, klasyczny model gospodarki. Klasyczny pogląd, będący dominującą doktryną ekonomiczną aż do Wielkiego Kryzysu (tj. do lat 30. XX w.), głosił, że krótkookresowe wahania produkcji – przy elastycznych cenach – dość szybko pozwalają gospodarce na powrót do stanu pełnego zatrudnienia. W efekcie krzywa podaży globalnej jest pionowa i odpowiada poziomowi PKB przy pełnym zatrudnieniu. Zgodnie z modelem klasycznym państwo nie powinno ingerować w gospodarkę. Na przykład gdyby gospodarka wpadła w recesję (na skutek przesunięcia krzywej popytu globalnego w lewo), wykazałaby przejściową nadwyżkę podaży. Spadek cen zlikwidowałby tę nadwyżkę, a gospodarka powróciłaby samoistnie (bez zewnętrznej ingerencji) do pełnego zatrudnienia. Nie jest potrzebna do tego żadna aktywna polityka fiskalna ani pieniężna. Klasyczny pogląd głosił, że ekspansywna polityka fiskalna lub pieniężna powodują jedynie inflację i nie prowadzą do wzrostu PKB. Wielki Kryzys zmienił to myślenie, a ekonomia keynesowska, która zalecała aktywną politykę fiskalną w celu wyeliminowania niekorzystnych skutków niskiego popytu globalnego, stała się dominującą doktryną makroekonomiczną.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Podstawy podejścia neoklasycznego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić kluczowe znaczenie poziomu potencjalnego PKB w długookresowej analizie gospodarki Zrozumieć rolę giętkich cen Zinterpretować neoklasyczną wersję modelu AD-AS Porównać różne sposoby pomiaru szybkości procesu dostosowań w gospodarce Zgodnie z modelem neoklasycznym (ang. neoclassical perspective ), gospodarka w długim okresie oscyluje wokół poziomu potencjalnego PKB i naturalnej stopy bezrobocia. Niniejszy rozdział rozpoczyna się od omówienia fundamentów ekonomii neoklasycznej, zakładającej, że: (1) w długim okresie to potencjalny PKB określa wielkość produkcji w gospodarce, a (2) ceny i płace dostosowują się w sposób elastyczny, tak że produkcja relatywnie szybko powraca do poziomu potencjalnego (ekonomiści nazywają tę cechę płac i cen giętkością). Kluczową implikację dla polityki gospodarczej wypływającą z modelu neoklasycznego można zatem streścić w sposób następujący: rząd powinien bardziej skupić się na dynamice długookresowego wzrostu gospodarczego i kontrolowaniu inflacji niż na obawach związanych z recesją lub pojawieniem się bezrobocia cyklicznego. Zdecydowane przesunięcie akcentów w kierunku tempa wzrostu w długim okresie i mniejsze znaczenie przykładane do krótkookresowych wahań poziomu produkcji oznacza, że ekonomia neoklasyczna jest bardziej przydatna do analizy gospodarki w długim okresie, zaś ekonomia keynesowska (ang. Keynesian economics ) ma zastosowanie przede wszystkim w analizie krótkookresowej. Przyjrzyjmy się dwóm przedstawionym powyżej neoklasycznym założeniom oraz sposobowi, w jaki są one uwzględnione w modelu popytu globalnego i podaży globalnej ( modelu AD-AS ) (ang. aggregate demand/aggregate supply model ). Znaczenie poziomu potencjalnego PKB w długim okresie W długim okresie wielkość produkcji jest równa potencjalnemu PKB. Termin „ potencjalny PKB ” oznacza poziom produkcji osiągnięty przy pełnym wykorzystaniu wszystkich dostępnych czynników wytwórczych (ziemi, pracy, kapitału, a także np. przedsiębiorczości obywateli). Chociaż stopa bezrobocia na makroekonomicznym rynku pracy nigdy nie będzie zerowa (jeśli nie potrafisz wyjaśnić, dlaczego tak się dzieje, cofnij się do ), pełne zatrudnienie oznacza zerowe bezrobocie cykliczne. Pamiętając o tym, że pewien niewielki poziom bezrobocia frykcyjnego i strukturalnego w gospodarce rynkowej jest obecny zawsze, przyjmujemy, że naturalna stopa bezrobocia, czyli stan pełnego zatrudnienia, pojawia się w gospodarce wraz z likwidacją bezrobocia cyklicznego. Ekonomiści porównują rzeczywisty (realny) PKB z poziomem potencjalnym, aby określić, jak efektywnie funkcjonuje gospodarka. Jak wyjaśniono w , wzrost potencjalnego PKB może wynikać m.in. z inwestycji w kapitał rzeczowy i ludzki oraz z postępu technicznego. Kapitał rzeczowy (ang. physical capital ) to całkowity zasób maszyn i urządzeń umożliwiających pracownikom wykonywanie ich pracy. Porównaj swoją produktywność w trakcie pisania pracy zaliczeniowej na zabytkowej maszynie z sytuacją, w której dysponujesz laptopem z dostępem do internetu i wykupioną subskrypcją premium na stronie oferującej usługi sztucznej inteligencji. Dzięki wykorzystaniu komputera twoja produktywność będzie niewątpliwie większa. Technologia i zasób kapitału rzeczowego w postaci laptopa i stosownego oprogramowania zwiększyły twoją wydajność pracy. Spójrzmy szerzej: rozwój technologii GPS i uniwersalnych kodów produktów (kody kreskowe na wszystkich kupowanych towarach) znacznie ułatwił przedsiębiorstwom śledzenie przesyłek, zarządzenie zapasami oraz sprzedaż i dystrybucję towarów. Przywołane powyżej innowacje technologiczne (oraz oczywiście tysiące innych) zwiększyły zdolność gospodarek do produkcji dóbr i usług. Podobnie akumulacja kapitału ludzkiego wiąże się ze zwiększaniem poziomu wiedzy, wykształcenia i umiejętności obywateli poprzez szkolnictwo wyższe i kształcenie zawodowe. Wzrost zasobu kapitału rzeczowego i ludzkiego wraz z postępem technicznym zwiększa wydajność pracy, a tym samym wartość potencjalnego PKB. Aby zobaczyć, w jaki sposób powyższe innowacje wpłynęły na produktywność i poziom potencjalnego PKB w skali całego kraju, przeanalizujmy dane z USA. W XX w. dzięki olbrzymim zmianom w poziomie rozwoju infrastruktury, zasobie maszyn i urządzeń oraz postępowi technicznemu w obszarze akumulacji kapitału rzeczowego i ludzkiego Stany Zjednoczone doświadczyły znacznego rozwoju gospodarczego. Populacja kraju wzrosła czterokrotnie, z 76 mln w 1900 r. do ponad 300 mln w roku 2016. Jednocześnie kapitał ludzki (ang. human capital ) współczesnych pracowników jest o wiele wyższy, ponieważ poziom ich wykształcenia i zakres umiejętności znacznie wzrosły. W 1900 r. tylko jedna ósma populacji USA ukończyła szkołę średnią, a zaledwie jedna osoba na 40 miała za sobą czteroletnie studia. Z kolei do roku 2010 ok. 85% Amerykanów w wieku 25 lat lub starszych miało wykształcenie średnie, a ok. 28% legitymowało się dyplomem czteroletnich studiów. W 2019 r. już 33% Amerykanów w wieku powyżej 25 lat mogło się pochwalić wykształceniem uniwersyteckim. Średni zasób kapitału rzeczowego na pracownika także znacznie wzrósł. Technologia, z jakiej korzystają współcześni pracownicy, jest o wiele lepsza niż sto lat temu: samochody, samoloty, maszyny elektryczne, smartfony, komputery, postęp w dziedzinie chemii i biologii, dostępne materiały, opieka zdrowotna – lista pozytywnych zmian mogłaby się ciągnąć niemal w nieskończoność. W wyniku wzrostu liczby ludności, poprawy poziomu umiejętności i wiedzy pracowników, większego zasobu kapitału rzeczowego na pracownika i o wiele lepszej technologii potencjalny PKB Stanów Zjednoczonych w ciągu ostatnich 120 lat znacznie wzrósł. W niektórych okresach rzeczywisty PKB (a więc wartość, którą można znaleźć w zestawieniach statystycznych) przekraczał poziom potencjalny, w innych zaś był od niego niższy. Na przykład w latach 2008–2009 gospodarka USA wpadła w recesję i aż do roku 2018 notowała produkcję niższą od poziomu potencjalnego. Po wywołanej pandemią recesji w marcu i kwietniu 2020 r. gospodarka USA ponownie osunęła się poniżej potencjalnego PKB i pozostawała na tym poziomie do początku roku 2022. W innych okresach, np. pod koniec lat 90. XX w., a także w latach 2018–2020, produkcja zwiększała się w tempie wzrostu potencjalnego PKB, a nawet nieznacznie szybciej. prezentuje wartości rzeczywistego i potencjalnego PKB w Stanach Zjednoczonych od roku 1958 do 2020. Linia ciągła przedstawia wartości potencjalnego PKB od 1958 r., będące wynikiem szacunków Biura Budżetowego Kongresu (ang. Congressional Budget Office). W okresach recesji i ożywienia gospodarczego rzeczywisty PKB odchylał się o 1–3% od poziomu potencjalnego w danym roku. Krótkookresowe wahania produkcji wokół potencjalnego PKB rzecz jasna występują, ale – jak można bez problemu dostrzec na poniższym wykresie – w długim okresie to trend wzrostowy potencjalnego PKB określa rozmiary gospodarki. Potencjalny i rzeczywisty PKB w Stanach Zjednoczonych w latach 1958–2020 (w cenach stałych z 2012 r.) Rzeczywisty PKB spada poniżej poziomu potencjalnego w okresach recesji oraz po ich zakończeniu, np. podczas recesji w latach 1980 i 1981–1982, 1990–1991, 2001 oraz 2008–2009. Po tej ostatniej rzeczywisty PKB utrzymywał się poniżej poziomu potencjalnego aż do roku 2019. W innych okresach rzeczywisty PKB może kształtować się powyżej poziomu potencjalnego, co obserwowano np. pod koniec lat 90. i w drugiej połowie lat 60. XX w. W modelu AD-AS potencjalny PKB przedstawiamy jako linię pionową. Ekonomiści neoklasyczni, którzy koncentrują się na potencjalnym PKB jako głównym wyznaczniku rzeczywistego PKB, argumentują, że długookresowa krzywa podaży globalnej znajduje się na poziomie potencjalnego PKB. A zatem długookresową krzywą podaży globalnej wykreślamy jako pionową linię leżącą na wysokości potencjalnego PKB, tak jak na . Pionowa krzywa LAS oznacza, że poziom podaży globalnej (lub potencjalnego PKB ) determinuje rzeczywisty PKB, niezależnie od rozmiarów popytu globalnego . Wraz z upływem czasu wzrost ilości i jakości kapitału rzeczowego, kapitału ludzkiego oraz postęp techniczny zwiększają stopniowo potencjalny PKB i przesuwają pionową krzywą LAS w prawo. Ekonomiści często traktują ten stopniowy wzrost potencjalnego PKB jako długoterminowy wzrost gospodarczy. Pionowa krzywa AS W modelu neoklasycznym krzywą podaży globalnej wykreślamy jako linię pionową na wysokości potencjalnego PKB. Jeśli krzywa AS jest pionowa, wyznacza ona wielkość realnej produkcji niezależnie od położenia krzywej popytu globalnego. Z biegiem czasu krzywa LAS przesuwa się w prawo wraz ze wzrostem produktywności czynników wytwórczych i będącym konsekwencją tego procesu wzrostem potencjalnego PKB. Rola giętkich cen Jak wygląda proces dostosowań gospodarki do potencjalnego PKB w długim okresie? Co się dzieje, gdy popyt globalny rośnie lub maleje? Zdaniem ekonomistów nawet jeśli ceny i płace w krótkim okresie są „lepkie” lub zmieniają się relatywnie powoli, w długim okresie stają się giętkie. Aby lepiej to zrozumieć, prześledźmy związek między równowagą krótko- i długookresową. Na , przedstawiającej model AD-AS, zaznaczone są dwie krzywe podaży globalnej. Pierwotna krzywa podaży globalnej o nachyleniu dodatnim (SAS 0 ) jest krótkookresową lub keynesowską krzywą AS. Pionowa krzywa podaży globalnej (LAS n ) jest długookresową lub neoklasyczną krzywą AS znajdującą się na wysokości potencjalnego PKB. Pierwotną krzywą popytu globalnego jest AD 0 , co oznacza, że początkowa równowaga występuje w punkcie E 0 przy poziomie produkcji potencjalnej. Powrót gospodarki do poziomu produkcji potencjalnej po wzroście popytu globalnego Początkowa równowaga (E 0 ) znajduje się na przecięciu krzywej popytu globalnego AD 0 i krótkookresowej krzywej podaży globalnej SAS 0 . W punkcie E 0 poziom cen wynosi 120, a produkcja jest równa 500. Jest ona jednocześnie równa potencjalnemu PKB. Następnie krzywa popytu globalnego przesuwa się w prawo, z położenia AD 0 do AD 1 . Nowa równowaga występuje w punkcie E 1 przy wyższym poziomie produkcji wynoszącym 550 i wyższych cenach (na poziomie 125). Ponieważ stopa bezrobocia jest wyjątkowo niska i występuje niedobór pracowników, pracodawcy podnoszą płace, co powoduje przesunięcie krótkookresowej krzywej podaży globalnej w lewo, z położenia SAS 0 do SAS 1 . Nowa równowaga (E 2 ) występuje przy tej samej początkowej wielkości produkcji równej 500, ale wyższym poziomie cen wynoszącym 130. A zatem długookresowa krzywa podaży globalnej (LAS n ) jest pionowa i przebiega na poziomie potencjalnego PKB, wyznaczając wartość rzeczywistego PKB w tej gospodarce w długim okresie. A teraz wyobraź sobie, że jakieś wydarzenie gospodarcze zwiększa popyt globalny. Przyczyną może być np. wzrost eksportu, poprawa nastrojów producentów prowadząca do większych inwestycji, zwiększenie przez państwo wydatków lub obniżka podatków. Krótkookresowa analiza keynesowska zakłada, że w takiej sytuacji krzywa popytu globalnego przesunie się w prawo, z położenia AD 0 do AD 1 , prowadząc do nowej równowagi w punkcie E 1 , z wyższą produkcją, niższym bezrobociem i presją inflacyjną. Jednak w długookresowej analizie neoklasycznej proces dostosowań trwa dalej. Gdy produkcja wzrasta powyżej potencjalnego PKB, bezrobocie spada. Gospodarka znajduje się powyżej poziomu pełnego zatrudnienia i brakuje chętnych do pracy. Pracodawcy starają się pozyskać nowych pracowników od innych przedsiębiorstw i skłonić tych już zatrudnionych do większego wysiłku i pracy w weekendy lub brania nadgodzin. Wysoki popyt na pracę prowadzi do wzrostu płac. Większość pracodawców dokonuje korekty wynagrodzeń tylko raz lub dwa razy w roku (a niekiedy nawet jeszcze rzadziej), więc proces wzrostu płac w całej gospodarce zajmuje trochę czasu. Wzrost płac oznacza przesunięcie w lewo krótkookresowej keynesowskiej krzywej podaży globalnej do położenia SAS 1 , ponieważ wzrosła cena ważnego czynnika produkcji. Gospodarka przechodzi do nowego stanu równowagi E 2 . W nowej równowadze poziom rzeczywistego PKB jest taki sam jak w punkcie początkowym E 0 , ale przy wyższych cenach. Przesunięcia punktu równowagi z E 0 do E 1 w krótkim okresie i z E 1 do E 2 w długim okresie w prosty sposób pokazują, że gospodarka nie jest w stanie utrzymać produkcji powyżej potencjalnego PKB jedynie na skutek wzrostu popytu globalnego. Gospodarka może produkować powyżej potencjalnego PKB tylko w krótkim okresie, jeśli jedynym zmiennym czynnikiem jest popyt globalny. Jednak w długim okresie wzrost makroekonomicznego popytu prowadzi wyłącznie do wzrostu cen, a nie wzrostu produkcji. Gospodarka wraca do potencjalnego PKB również w odpowiedzi na przesunięcie popytu globalnego w lewo. Przedstawia to . Punkt początkowej równowagi znajduje się na krótkookresowej keynesowskiej krzywej podaży globalnej SAS 0 i długookresowej neoklasycznej krzywej podaży globalnej LAS n . Spadek popytu globalnego – np. z powodu pogorszenia nastrojów konsumentów prowadzącego do mniejszej konsumpcji i większych oszczędności – powoduje przesunięcie początkowej krzywej popytu globalnego AD 0 do położenia AD 1 . Przejście od pierwotnej równowagi (E 0 ) do nowej równowagi (E 1 ) skutkuje spadkiem produkcji. Gospodarka jest obecnie poniżej pełnego zatrudnienia i występuje w niej nadwyżka podaży pracy. Gdy produkcja spada poniżej potencjalnego PKB, rośnie bezrobocie. Mimo że spadek cen (tj. deflacja) w Stanach Zjednoczonych jest rzadkością, to jednak sporadycznie, w okresach bardzo głębokiej recesji (np. w okresie Wielkiego Kryzysu), występuje. Ze względów praktycznych możemy uznać, że niższy poziom cen w modelu AD-AS oznacza głęboką dezinflację, czyli gwałtowny spadek stopy inflacji. Tym samym pionowa długookresowa krzywa podaży globalnej LAS n , leżąca na wysokości potencjalnego PKB, wyznacza ostatecznie rzeczywistą wielkość produkcji w gospodarce w długim okresie. Powrót gospodarki do poziomu produkcji potencjalnej po spadku popytu globalnego Początkowa równowaga (E 0 ) przy produkcji 500 i poziomie cen 120 znajduje się na przecięciu krzywej popytu globalnego (AD 0 ) i krótkookresowej krzywej podaży globalnej (SAS 0 ). Wielkość produkcji w punkcie E 0 jest równa potencjalnemu PKB. Następnie krzywa popytu globalnego przesuwa się w lewo, z położenia AD 0 do AD 1 . Nowa krótkookresowa równowaga znajduje się w punkcie E 1 , przy niższym poziomie produkcji wynoszącym 450 i niższych cenach równych 115. Ponieważ bezrobocie wzrosło, istnieje presja na spadek płac. Niższe płace dotyczą całej gospodarki i oznaczają spadek cen ważnego czynnika produkcji, co przesuwa krótkookresową krzywą podaży globalnej w prawo, z położenia SAS 0 do SAS 1 . W nowym punkcie równowagi długookresowej (E 2 ) wielkość produkcji jest na początkowym poziomie (500), ale poziom cen jest niższy (110). Z perspektywy neoklasycznej ten krótkookresowy scenariusz to dopiero początek łańcucha wydarzeń. Wyższe bezrobocie oznacza, że więcej pracowników poszukuje pracy. W rezultacie pracodawcy mogą wstrzymać się z podwyżkami płac, a nawet zastępować niektórych lepiej opłacanych pracowników osobami bezrobotnymi, które są gotowe zaakceptować niższe wynagrodzenie. Gdy płace pozostają w stagnacji lub spadają, mamy do czynienia ze spadkiem cen kluczowego czynnika produkcji, a więc niższymi kosztami wytwarzania. W efekcie krótkookresowa keynesowska krzywa podaży globalnej przesuwa się w prawo, z początkowego położenia SAS 0 do SAS 1 . Oznacza to, że punkt równowagi makroekonomicznej przesuwa się z E 0 do E 1 , a następnie do E 2 . A zatem w długim okresie wielkość produkcji powraca do potencjalnego PKB, a poziom cen jest niższy. Tak więc, zgodnie z modelem neoklasycznym, zmiany popytu globalnego mogą mieć tylko krótkookresowy wpływ na produkcję i bezrobocie. W długim okresie, gdy ceny i płace są elastyczne, potencjalny PKB i podaż globalna określają wielkość rzeczywistego PKB. Jak szybkie jest tempo dostosowań w gospodarce? Ile czasu potrzeba, aby ceny i płace się dostosowały, a gospodarka powróciła do potencjalnego PKB? Kwestia ta budzi wśród ekonomistów niezwykle silne kontrowersje. Ekonomiści keynesowscy argumentują, że jeśli przejście gospodarki ze stanu recesji do poziomu potencjalnego PKB zajmuje bardzo dużo czasu, to teoria neoklasyczna w gruncie rzeczy nie ma żadnych praktycznych implikacji i tym samym nie nadaje się do tworzenia podstaw polityki gospodarczej. W odpowiedzi na pamiętne słowa Johna Maynarda Keynesa : „w długim okresie i tak wszyscy będziemy martwi” ekonomiści neoklasyczni dowodzą, że nawet jeśli dostosowanie potrwa, powiedzmy, dziesięć lat, model neoklasyczny i tak pozostaje kluczowy dla zrozumienia gospodarki. Istnieją też tacy zwolennicy modelu neoklasycznego, których zdaniem dostosowania cen i płac w gospodarce są dość szybkie. Teoria racjonalnych oczekiwań (ang. rational expectations ) mówi, że ludzie formułują możliwie najdokładniejsze oczekiwania dotyczące przyszłości, wykorzystując wszystkie dostępne im informacje. W gospodarce, w której większość ludzi ma racjonalne oczekiwania, dostosowania mogą być rzeczywiście bardzo szybkie. Aby zrozumieć, jak racjonalne oczekiwania mogą wpływać na szybkość dostosowań cen, pomyśl o sytuacji na rynku nieruchomości. Wyobraź sobie, że kilka wydarzeń najprawdopodobniej podniesie wartość domów w sąsiedztwie. Może lokalny pracodawca ogłosi, że planuje zatrudnić znacznie więcej osób, albo miasto zapowie, że wybuduje w tej okolicy osiedlowy park lub bibliotekę. Teoria racjonalnych oczekiwań wskazuje, że nawet jeśli żadne z tych zdarzeń nie nastąpi od razu, ceny mieszkań w sąsiedztwie natychmiast wzrosną, ponieważ oczekiwanie, że w przyszłości domy będą warte więcej, spowoduje, że kupujący będą skłonni już teraz zapłacić za nie więcej. Skala wzrostu cen domów będzie zależała od tego, jak prawdopodobne i odległe w czasie są powyższe zmiany. Kluczową kwestią pozostaje jednak to, że z powodu racjonalnych oczekiwań ceny dostosowują się natychmiast, a nie dopiero po materializacji czynników stymulujących ich wzrost. Na poziomie makroekonomicznym teoria racjonalnych oczekiwań wskazuje, że jeśli krzywa podaży globalnej jest pionowa, ludzie powinni oczekiwać właśnie takiego jej kształtu. Kiedy nastąpi zmiana popytu globalnego, mieszkańcy i firmy z racjonalnymi oczekiwaniami będą wiedzieć, że wpływ na produkcję i zatrudnienie będzie tymczasowy, zaś wpływ na poziom cen – trwały. Jeśli przedsiębiorstwa i pracownicy od razu oczekują, że gospodarka dąży do określonego docelowego punktu równowagi, a także jeśli wiedzą, że wszystkie inne przedsiębiorstwa i pracownicy spodziewają się tego samego, to nikt nie ma motywacji do pokonywania całej ścieżki krótkookresowych dostosowań, czyli np. zatrudniania większej liczby pracowników przy wzroście popytu i następnie ich zwalniania, gdy podaż zmaleje. Wszyscy bowiem rozumieją, że gospodarka zmierza do nowego punktu równowagi charakteryzującego się nowym, wyższym poziomem cen, i podejmą działania zgodnie z tymi oczekiwaniami. Według tego scenariusza oczekiwana długookresowa zmiana poziomu cen może nastąpić bardzo szybko, z pominięciem jakichkolwiek zmian wielkości produkcji i zatrudnienia. Hipoteza racjonalnych oczekiwań może być uproszczeniem użytecznym dla teorii ekonomii, ale do opisu faktycznych zachowań ludzi i przedsiębiorstw raczej się nie nadaje. W końcu nie wszyscy przedsiębiorcy, a tym bardziej zwykli ludzie, są dobrze poinformowani o tym, co dzieje się w gospodarce lub jakie mechanizmy nią sterują. Alternatywnym założeniem są oczekiwania adaptacyjne (ang. adaptive expectations ): ludzie i przedsiębiorstwa wyciągają doświadczenia z przeszłości i dostosowują swoje przekonania i zachowania stopniowo, w miarę zmieniających się okoliczności. Niemniej nie są doskonale poinformowani i nie potrafią w perfekcyjnie nakreślić przyszłego scenariusza zdarzeń w takim sensie, w jakim opisuje to teoria racjonalnych oczekiwań. Jeśli większość podmiotów wykazuje jakąś formę oczekiwań adaptacyjnych, to dostosowanie z krótkiego do długiego okresu będzie przebiegało stopniowo. Empiryczne szacunki tempa dostosowań cen i płac nie są jednoznaczne. Szybkość procesu dostosowań prawdopodobnie różni się w zależności od kraju i okresu. Można przypuszczać, że początkowy krótkookresowy efekt zmiany popytu globalnego może trwać od dwóch do pięciu lat, zanim dostosowania cen i płac spowodują powrót gospodarki do poziomu potencjalnego PKB. Tak więc krótkookresowy model keynesowski można stosować dla okresu krótszego niż dwa do pięciu lat, a długookresowy model neoklasyczny – dla okresu powyżej pięciu lat. Ze względów praktycznych taka wskazówka jest bardzo nieprecyzyjna, ale przy analizie niezwykle złożonego mechanizmu społecznego, jakim jest ewoluująca w czasie gospodarka, pewien brak precyzji wydaje się nieunikniony. Podsumowanie Zgodnie z modelem neoklasycznym w długim okresie gospodarka dąży do poziomu potencjalnego PKB poprzez elastyczne zmiany cen i płac. W tym modelu długookresowa krzywa podaży globalnej jest zatem pionowa. Teoria racjonalnych oczekiwań głosi, że ludzie mają doskonałe informacje o wydarzeniach gospodarczych i mechanizmach funkcjonowania gospodarki, dlatego dostosowania cen i płac następują niemal natychmiast. Z kolei zgodnie z teorią oczekiwań adaptacyjnych ludzie dysponują ograniczonymi informacjami na temat funkcjonowania gospodarki, więc dostosowania cen i płac przebiegają relatywnie powoli. Pytania sprawdzające Czy racjonalne oczekiwania oznaczają, że podmioty ekonomiczne kierują się swoimi doświadczeniami z przeszłości, podczas gdy oczekiwania adaptacyjne bazują na przewidywaniach formułowanych odnośnie przyszłości? Uzasadnij swoją odpowiedź. Nie, to stwierdzenie jest fałszywe. Bardziej trafna byłaby teza, że racjonalne oczekiwania dążą do jak najdokładniejszego przewidywania przyszłości, wykorzystując wszystkie przeszłe doświadczenia. Oczekiwania adaptacyjne w dużej mierze polegają na obserwacji przeszłości, tzn. dostosowują się w miarę powiększania zasobu informacji z przeszłości, ale bez próby patrzenia w przód. Sprawdź wiedzę Czy ekonomia neoklasyczna koncentruje się na krótkim, czy długim okresie? Uzasadnij swoją odpowiedź. Czy ekonomia neoklasyczna postrzega ceny i płace jako sztywne (lepkie), czy raczej giętkie? Uzasadnij swoją odpowiedź. Jaki kształt ma długookresowa krzywa podaży globalnej? Z czego wynika taki sposób jej wykreślania? Jaka jest różnica pomiędzy oczekiwaniami racjonalnymi a oczekiwaniami adaptacyjnymi? Ekonomista neoklasyczny i ekonomista keynesowski badają gospodarkę pewnego kraju. Wygląda na to, że wraz ze spadkiem popytu globalnego zaczyna on doświadczać łagodnej recesji. Który z tych dwóch badaczy prawdopodobnie opowie się za podjęciem przez rząd aktywnych działań w celu zwiększenia popytu globalnego? Dlaczego właśnie ten? Ćwicz myślenie krytyczne Jeśli większość ludzi ma racjonalne oczekiwania, jak długo potrwa recesja? Wyjaśnij, dlaczego ekonomiści neoklasyczni uważają, że rząd nie musi wiele robić w sprawie bezrobocia. Czy zgadzasz się z takim podejściem? Uzasadnij swoją odpowiedź. Problemy Wykorzystaj i odpowiedz na następujące pytania. Poziom cen Podaż globalna Popyt globalny 90 3000 3500 95 3000 3000 100 3000 2500 105 3000 2200 110 3000 2100 Narysuj wykres podaży globalnej i popytu globalnego. Jaki jest poziom produkcji i cen w równowadze? Ile wyniesie produkcja w równowadze, gdy krzywa popytu globalnego przesunie się w prawo? Ile wyniesie produkcja w równowadze, gdy krzywa popytu globalnego przesunie się w lewo? Czy w tym modelu za parametr umożliwiający zmiany poziomu produkcji uznasz popyt globalny, czy raczej kontrolę stopy inflacji? Bibliografia Lumina Foundation. 2014. \"A Stronger Nation Through Higher Education.\" Accessed March 4, 2015. http://www.luminafoundation.org/publications/A_stronger_nation_through_higher_education-2014.pdf. The National Bureau of Economic Research. http://www.nber.org/. U.S. Department of Commerce: United States Census Bureau. “The 2012 Statistical Abstract.” http://www.census.gov/compendia/statab/cats/education.html. U.S. Department of the Treasury. “TARP Programs.” Last modified December 12, 2013. http://www.treasury.gov/initiatives/financial-stability/TARP-Programs/Pages/default.aspx. United States Government. “Recovery.gov: Track the Money.” Last modified October 30, 2013. http://www.recovery.gov/Pages/default.aspx. oczekiwania adaptacyjne (ang. adaptive expectations ) teoria, zgodnie z którą podmioty ekonomiczne, w oparciu o własne przeszłe doświadczenia, stopniowo dostosowują swoje przekonania i zachowania do zmieniających się okoliczności model neoklasyczny (ang. neoclassical perspective ) pogląd, zgodnie z którym produkcja (rzeczywisty PKB) w długim okresie dąży do poziomu potencjalnego (czyli PKB przy pełnym zatrudnieniu) i jest niezależna od zmian popytu globalnego kapitał rzeczowy per capita (ang. physical capital ) zasób maszyn i urządzeń, niezbędnych w ramach konkretnego procesu produkcyjnego, przypadający na jednego pracownika techniczne uzbrojenie pracy zob. kapitał rzeczowy per capita relacja kapitału do pracy zob. kapitał rzeczowy per capita kapitał fizyczny zob. kapitał rzeczowy per capita oczekiwania racjonalne (ang. rational expectations ) teoria, zgodnie z którą podmioty ekonomiczne potrafią w doskonały sposób przewidzieć scenariusz możliwych zmian w gospodarce", "section": "Podstawy podejścia neoklasycznego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wpływ podejścia neoklasycznego na politykę fiskalną i pieniężną Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać przyczyny i sposoby pomiaru oczekiwań inflacyjnych Ocenić wpływ polityki fiskalnej i pieniężnej na podaż globalną i popyt globalny Wyjaśnić kształt neoklasycznej krzywej Phillipsa, zwracając uwagę na relację wymienną pomiędzy inflacją a bezrobociem Zidentyfikować główne różnice pomiędzy ekonomią neoklasyczną a ekonomią keynesowską Aby zrozumieć formułowane przez ekonomistów neoklasycznych zalecenia dotyczące polityki gospodarczej, warto jeszcze raz wrócić do analizy modelu keynesowskiego. Załóżmy, że spadek popytu globalnego powoduje recesję, której towarzyszy wysokie bezrobocie. W takiej sytuacji keynesiści zaleciliby interwencję państwa (np. fiskalne stymulowanie popytu globalnego) i wyeliminowanie luki recesyjnej. Ekonomiści neoklasyczni uważają, że keynesowska reakcja, choć bazująca na dobrym rozeznaniu, nie przyniesie oczekiwanych rezultatów z powodów, które omówimy wkrótce. Ponieważ zdaniem ekonomistów neoklasycznych gospodarka sama z siebie powraca do stanu równowagi oznaczającego poziom produkcji potencjalnej i pełne zatrudnienie, jedyną zaletą keynesowskiej polityki stabilizacyjnej może być przyspieszenie tego procesu i skrócenie czasu utrzymywania się wysokiego bezrobocia. Czy tak jest w rzeczywistości? Keynesowska polityka gospodarcza wymaga pewnego optymizmu w kwestii możliwości trafnej identyfikacji przez państwo zbyt niskiego lub zbyt wysokiego popytu globalnego i możliwości kształtowania tego parametru poprzez adekwatne zmiany polityki fiskalnej (podatków i wydatków) we właściwym momencie. Ekonomiści neoklasyczni argumentują, że statystycy potrzebują wielu miesięcy, aby opublikować nawet wstępne szacunki PKB umożliwiające stwierdzenie, czy recesja w ogóle wystąpiła. Co więcej, te wstępne szacunki mogą zostać później znacznie skorygowane. Nie można też zapomnieć o kwestii czasu. Proces legislacyjny obejmujący zmiany polityki fiskalnej może zająć wiele miesięcy, zaś w trakcie procedury legislacyjnej z powodu uwarunkowań politycznych wyjściowe propozycje regulacji mogą ulec daleko idącym zmianom. Po uchwaleniu prawa musi minąć kolejnych kilka, a nawet kilkanaście miesięcy, aby nowe przepisy zadziałały i przełożyły się na sytuację w gospodarce. Z wymienionych wyżej względów aktywna polityka fiskalna może nie tylko nie mieć żadnego pozytywnego wpływu na istniejące problemy, ale nawet pogorszyć sytuację ekonomiczną kraju. Średnia recesja w USA po II wojnie światowej trwała około roku. A zatem zanim efekty aktywnej polityki państwa będą mogły się pojawić, recesja prawdopodobnie już się skończy. W konsekwencji jedynym rezultatem interwencji państwa będzie pobudzenie gospodarki, gdy ta już znajdzie się w fazie ożywienia (lub też schłodzenie gospodarki w początkach recesji). Innymi słowy, aktywna polityka gospodarcza raczej zwiększy wahania cykliczne, niż je stłumi. Niektórzy ekonomiści neoklasyczni uważają, że duża część obserwowanych cykli koniunkturalnych wynika z błędnej polityki rządu. Aby dowiedzieć się więcej o tym problemie, przeczytaj poniższą . W jaki sposób ekonomiści mierzą oczekiwania inflacyjne i dlaczego to robią? Ludzie uwzględniają oczekiwania inflacyjne za każdym razem, gdy dokonują zakupu dóbr trwałego użytku, np. domów lub samochodów. Podobnie zachowują się przedsiębiorcy, którzy podejmują decyzje o inwestycjach. Wraz ze zmianami stopy inflacji zmienia się również nominalne oprocentowanie kredytów. Nominalna stopa procentowa składa się z realnej stopy procentowej powiększonej o oczekiwaną inflację (ang. expected inflation ). Wynika to z faktu, że stopa procentowa jest wynagrodzeniem za udostępniony kapitał, a zatem jej cena, która jest dochodem posiadaczy kapitału, musi rosnąć wraz ze wzrostem stopy inflacji (podobnie jak rosną płace nominalne będące wynagrodzeniem za pracę). Oczekiwana stopa inflacji jest także sygnałem dla ekonomistów, jak społeczeństwo postrzega przyszłą kondycję gospodarki. Załóżmy, że podmioty gospodarcze spodziewają się wzrostu inflacji. Przyczyną może być pozytywny szok popytowy będący efektem rozwijającej się gospodarki i rosnącego popytu globalnego lub też negatywny szok podażowy wynikający np. z rosnących cen energii i spadku podaży globalnej. W obu przypadkach społeczeństwo może spodziewać się zastosowania przez bank centralny restrykcyjnej polityki pieniężnej w celu obniżenia inflacji. Polityka taka będzie skutkowała wzrostem stóp procentowych. Jeśli jednak ekonomiści przewidują spadek inflacji na skutek niższego popytu globalnego, społeczeństwo może zakładać wystąpienie recesji i spodziewać się ekspansywnej polityki pieniężnej, czyli niższych stóp procentowych. Monitorowanie oczekiwanej inflacji pozwala na zbieranie informacji o skuteczności polityki gospodarczej oraz umożliwia prognozowanie kierunku zmian realnych stóp procentowych. Dane te są niezbędne do podejmowania decyzji dotyczących finansowania przedsięwzięć inwestycyjnych. Oczekiwania inflacyjne mogą wydawać się koncepcją wysoce teoretyczną, ale w rzeczywistości bank centralny Stanów Zjednoczonych mierzy oczekiwania inflacyjne, nawiązując do metodologii wprowadzonej przez Josepha Livingstona, dziennikarza finansowego „Philadelphia Inquirer”. W 1946 r. zaczął on przeprowadzać dwa razy w roku ankiety wśród ekonomistów na temat ich oczekiwań co do inflacji. Od śmierci Livingstona w 1969 r. Bank Rezerwy Federalnej i inne amerykańskie instytucje, takie jak Survey Research Center na Uniwersytecie Michigan, Amerykańskie Towarzystwo Statystyczne i Narodowe Biuro Badań Ekonomicznych kontynuują te badania. Obecne badania Banku Rezerwy Federalnej pozwalają na porównanie oczekiwań inflacyjnych z rzeczywistą inflacją. Jak dotychczas wyniki nie są jednoznaczne. Prognozy ekonomistów w ciągu ostatnich kilku dekad stały się jednak o wiele dokładniejsze. Ekonomiści aktywnie badają, w jaki sposób kształtują się i zmieniają oczekiwania inflacyjne oraz inne zmienne ekonomiczne. Również w Polsce, szczególnie w okresie wysokiej i zmiennej inflacji, trafne oczekiwania dotyczące przyszłej inflacji mają istotne znaczenie, szczególnie dla inwestorów i kredytobiorców. Odwiedź tę stronę internetową , aby przeczytać „Komentarz ekonomiczny Banku Rezerwy Federalnej w Cleveland: nowe podejście do pomiaru oczekiwań inflacyjnych” autorstwa Josepha G. Haubricha i uzyskać więcej informacji o tym, jak ekonomiści szacują oczekiwaną inflację. Krzywa Phillipsa w ujęciu neoklasycznym W omówiliśmy krzywą Phillipsa (ang. Phillips curve ) i wyjaśniliśmy, w jaki sposób wyprowadza się ją z krzywej podaży globalnej. Krótkookresowa krzywa podaży globalnej o nachyleniu dodatnim implikuje ujemnie nachyloną krzywą Phillipsa. W krótkim okresie istnieje zatem relacja wymienna między inflacją a bezrobociem. Natomiast neoklasyczna długookresowa krzywa podaży globalnej implikuje pionową krzywą Phillipsa, co wskazuje na brak długookresowego związku między inflacją a bezrobociem. Panel (a) przedstawia pionową krzywą AS oraz trzy krzywe popytu globalnego, co skutkuje trzema różnymi stanami równowagi przy trzech różnych poziomach cen. W każdym punkcie na pionowej krzywej AS potencjalny PKB i stopa bezrobocia są takie same. Załóżmy, że dla tej gospodarki naturalna stopa bezrobocia wynosi 5%. W rezultacie długookresowa krzywa Phillipsa na panelu (b) jest pionowa. Odpowiada jej stopa bezrobocia 5% przy dowolnym poziomie inflacji. Przeczytaj ramkę „Krok po kroku”, aby uzyskać dodatkowe informacje na temat interpretacji stóp inflacji i bezrobocia. Od długookresowej krzywej podaży globalnej (LAS) do długookresowej krzywej Phillipsa Panel (a): w przypadku pionowej krzywej LAS zmiany popytu globalnego nie powodują wahań produkcji, a prowadzą jedynie do zmian cen. Ponieważ produkcja jest taka sama, niezależnie od punktu równowagi, w którym znajduje się gospodarka (odpowiednio E 0 , E 1 i E 2 ), bezrobocie w tym hipotetycznym kraju jest równe naturalnej stopie bezrobocia. Panel (b): jeżeli naturalna stopa bezrobocia jest stała i wynosi 5%, to krzywa Phillipsa jest pionowa. Oznacza to, że w długim okresie, niezależnie od stopy inflacji, stopa bezrobocia utrzymuje się cały czas na poziomie 5%. Śledzenie zmian stóp inflacji i bezrobocia Załóżmy, że od lat gromadzisz dane dotyczące stóp inflacji i bezrobocia, a zapisujesz je w . Jak interpretujesz te informacje? Rok Stopa inflacji Stopa bezrobocia 1970 2% 4% 1975 3% 3% 1980 2% 4% 1985 1% 6% 1990 1% 4% 1995 4% 2% 2000 5% 4% Krok 1. Narysuj punkty reprezentujące dane z poszczególnych wierszy tabeli na wykresie, na którym stopa inflacji zostaje odłożona na osi pionowej, a stopa bezrobocia na osi poziomej. Twój wykres powinien wyglądać podobnie do . Stopy inflacji i bezrobocia Krok 2. Czy dostrzegasz stały schemat zmian obu parametrów? Zauważ, że w niektórych latach bezrobocie spada, zaś inflacja rośnie, natomiast w innych bezrobocie rośnie, a inflacja maleje. Krok 3. Czy możesz określić naturalną stopę bezrobocia na podstawie danych zawartych w tabeli lub rozmieszczenia punktów na wykresie? Analiza wykresu pozwala przypuszczać, że naturalna stopa bezrobocia wynosi 4%. Jest to stopa bezrobocia, do której gospodarka powraca po szokach makroekonomicznych. Na przykład w 1975 r. w gospodarce pojawił się zapewne pozytywny szok popytowy. Stopa bezrobocia spadła do 3%, a inflacja wzrosła z 2% do 3%. Do 1980 r. gospodarka powróciła do stopy bezrobocia równej 4% i stopy inflacji 2%. Z kolei w 1985 r. wystąpiła recesja, ponieważ bezrobocie wzrosło do 6%, a inflacja obniżyła się do 1%. Był to prawdopodobnie efekt spadku popytu globalnego. Do 1990 r. nastąpił powrót do stopy bezrobocia 4%, ale przy niskiej inflacji wynoszącej 1%. W 1995 r. gospodarka ponownie się ożywiła i bezrobocie spadło do 2%, zaś inflacja wzrosła do 4%, co najpewniej wynikało ze wzrostu popytu globalnego. W 2000 r. gospodarka powróciła do stopy bezrobocia równej 4%, ale przy wysokiej inflacji wynoszącej 5%. Krok 4. Czy dane zilustrowane punktami na wykresie sugerują występowanie jednej, czy kilku krzywych Phillipsa? Jeśli prześledzimy rozkład punktów na wykresie, możemy dostrzec zarówno krótkookresową krzywą Phillipsa pokazującą ujemną zależność między bezrobociem a inflacją, jak i pionową linię reprezentującą długookresową krzywą Phillipsa, której odpowiada naturalna stopa bezrobocia w wysokości 4%. Stopa bezrobocia charakterystyczna dla długookresowej krzywej Phillipsa jest równa naturalnej stopie bezrobocia. Niewielkiemu wzrostowi poziomu cen w wyniku przesunięcia krzywej popytu globalnego z położenia AD 0 do AD 1 nie towarzyszy zmiana stopy bezrobocia, które pozostaje na poziomie naturalnym. Podobnie stopa bezrobocia pozostaje stała w przypadku dużego wzrostu poziomu cen wynikającego z przesunięcia krzywej AD z położenia AD 0 do AD 2 . Równowaga makroekonomiczna na pionowej krzywej podaży globalnej może występować przy wielu różnych poziomach cen, co oznacza, że naturalnej stopie bezrobocia odpowiadają różne stopy inflacji. Jeden z najwybitniejszych ekonomistów XX w. i laureat Nagrody Nobla Milton Friedman (1912–2006) w swoim przemówieniu z 1967 r. tak podsumował neoklasyczny pogląd na temat istnienia długookresowej krzywej Phillipsa: „Zawsze istnieje ujemna zależność między inflacją a bezrobociem w krótkim okresie, natomiast w długim okresie taka zależność nie występuje”. Z perspektywy keynesowskiej ważne jest znalezienie odpowiedniego poziomu popytu globalnego w taki sposób, aby – uwzględniając położenie rosnącej krzywej podaży globalnej – punkt przecięcia tych krzywych odpowiadał potencjalnemu PKB. Oznacza to, że rząd powinien dostosować rozmiary popytu globalnego do potencjalnego poziomu PKB, czyli starać się, aby AD był na tyle wysoki, by zapobiec pojawieniu się bezrobocia cyklicznego, a zarazem odpowiednio niski, aby nie wystąpiła presja inflacyjna. W modelu neoklasycznym podaż globalna określa wielkość produkcji na poziomie potencjalnym, naturalna stopa bezrobocia wyznacza faktyczny poziom bezrobocia, a zmiany popytu globalnego są głównym czynnikiem determinującym tempo zmiany cen. Wejdź na tę stronę internetową , aby dowiedzieć się, jakie mogą być skutki interwencji państwa w gospodarce. Stopy inflacji i bezrobocia Jak wyjaśniliśmy w , ekonomiści dzielą bezrobocie na dwie kategorie: bezrobocie cykliczne i bezrobocie naturalne . Bezrobocie naturalne jest sumą bezrobocia frykcyjnego i strukturalnego. Bezrobocie cykliczne wynika z istnienia cykli koniunkturalnych (czyli wahań rzeczywistej produkcji wokół poziomu potencjalnego) i pojawia się, gdy gospodarka produkuje poniżej potencjalnego PKB, co nie tworzy dostatecznych bodźców, aby pracodawcy zatrudniali wszystkie osoby zainteresowane podjęciem pracy. Gdy produkcja znajduje się na poziomie potencjalnym, bezrobocie cykliczne nie występuje. Ze względu na dynamikę rynku pracy, na którym zawsze ktoś wchodzi na rynek, a ktoś inny go opuszcza, stopa bezrobocia nigdy nie spada do zera, nawet jeśli gospodarka produkuje na poziomie równym lub wyższym od potencjalnego PKB. Chyba najlepszym wynikiem, jakiego możemy oczekiwać od rynku pracy, jest zrównanie liczby wolnych miejsc pracy z liczbą osób poszukujących zatrudnienia. Wiemy, że poszukiwanie pracy jest procesem czasochłonnym, gdyż musi minąć pewien okres, aby pracownicy i pracodawcy oferujący i poszukujący analogicznych kwalifikacji natrafili na siebie. Czas konieczny na znalezienie odpowiedniego miejsca pracy (niezbędnego pracownika) prowadzi do powstania bezrobocia frykcyjnego. Większość ekonomistów nie uważa bezrobocia frykcyjnego za coś złego. W końcu zawsze znajdą się pracownicy, którzy są bezrobotni, bo akurat poszukują pracy lepiej dopasowanej do ich umiejętności lub po prostu lepiej wynagradzanej. Cały czas istnieją również pracodawcy, którzy mają wolne stanowiska pracy, gdyż szukają pracowników o lepszych kwalifikacjach do wykonywania danego zajęcia. Idealnie byłoby, gdyby czas poszukiwań na rynku pracy był bardzo krótki, ale nawet wtedy, gdy gospodarka bardzo szybko rośnie, pewien poziom bezrobocia naturalnego jest nieunikniony i wyraża go właśnie naturalna stopa bezrobocia. Neoklasyczne spojrzenie na rynek pracy pomija problem bezrobocia cyklicznego – czyli bezrobocia spowodowanego recesją – i koncentruje się na stopie bezrobocia występującej nawet wtedy, gdy gospodarka działa na poziomie potencjalnego PKB. Innymi słowy, neoklasycy zajmują się kwestią tego, jaką politykę gospodarczą prowadzi państwo w celu zmniejszenia naturalnej stopy bezrobocia. Właściwa polityka gospodarcza może obejmować zmianę form wsparcia osób bezrobotnych i programów opieki społecznej, tak aby oferowały one pomoc potrzebującym, jednocześnie tworząc zachęty do aktywnego poszukiwania pracy. Przykładem takich działań może być przegląd przepisów pod kątem tego, czy w sposób niezamierzony nie zniechęcają przedsiębiorstw do zatrudniania nowych pracowników. Albo też tworzenie instytucji usprawniających przepływ informacji o wolnych miejscach pracy i zwiększających mobilność pracowników, aby umożliwić szybsze dopasowanie do siebie pracowników i dostępnych miejsc pracy. Z kolei w przypadku pracowników, których umiejętności nie są już poszukiwane (np. strukturalnie bezrobotnych pracownic przemysłu lekkiego, których miejsca pracy powędrowały do Azji Południowo-Wschodniej), państwo może podjąć działania ułatwiające przekwalifikowanie się, aby ludzie ci mogli ponownie znaleźć zatrudnienie. Ekonomiści neoklasyczni nie postrzegają popytu globalnego jako narzędzia służącego zmniejszaniu bezrobocia. W końcu przy pionowej krzywej podaży globalnej określającej wielkość produkcji popyt globalny nie wykazuje długookresowego wpływu na poziom bezrobocia. Ekonomiści neoklasyczni uważają natomiast, że popyt globalny powinien rosnąć tylko o tyle, by dopasować się do stopniowych przesunięć krzywej podaży globalnej w prawo i tym samym utrzymać ceny na stałym poziomie. Zgodnie z modelem neoklasycznym wzrost popytu globalnego w długim okresie prowadzi jedynie do inflacji. pokazuje pionową krzywą LAS i trzy różne poziomy popytu globalnego – w kolejności rosnącej od AD 0 , przez AD 1 , do AD 2 . Gdy punkt równowagi makroekonomicznej przesuwa się z E 0 do E 1 i następnie do E 2 , poziom cen rośnie, ale realny PKB się nie zmienia, podobnie jak stopa bezrobocia, która pozostaje na poziomie naturalnym. Z drugiej strony ograniczanie inflacji również nie wiąże się z długookresowymi kosztami. Spójrz na tak, jakby krzywa popytu globalnego przesuwała się z położenia AD 2 do AD 1 i AD 0 , a równowaga – z E 2 do E 1 i następnie do E 0 . Podczas tego procesu poziom cen spada, a realny PKB i naturalna stopa bezrobocia w długim okresie się nie zmieniają. Jak popyt globalny determinuje poziom cen w długim okresie Jeśli popyt globalny przesuwa się w prawo, z położenia AD 0 do AD 1 i następnie do AD 2 , czemu odpowiada przesunięcie punktu równowagi z E 0 do E 1 i E 2 , realny PKB i poziom bezrobocia się nie zmieniają. Pojawia się jednak presja inflacyjna i poziom cen wzrasta. Wejdź tutaj , aby uzyskać informacje o zależności między inflacją a bezrobociem. Walka z recesją czy pobudzanie długookresowego wzrostu gospodarczego? Ekonomiści neoklasyczni uważają, że gospodarka zawsze nieuchronnie wychodzi z recesji lub zaczyna się ponownie kurczyć po okresie ekspansji, ponieważ ceny i płace są elastyczne i dostosowują się w górę lub w dół, aby przywrócić poziom potencjalnego PKB. Stąd kwestią kluczową dla neoklasyków jest pobudzanie wzrostu potencjalnego PKB. Wiemy, że wzrost gospodarczy ostatecznie zależy od tempa wzrostu produktywności czynników wytwórczych w długim okresie. Produktywność jest mierzona wartością produktów finalnych, których powstanie jest konsekwencją wykorzystania określonego wolumenu nakładów. Produktywność gospodarki USA wzrastała w XX w. średnio o ok. 2% rocznie. Oznacza to, że w każdym kolejnym roku dzięki tej samej ilości nakładów można było wyprodukować o 2% więcej towarów niż w okresie poprzednim. Wiemy również, że wzrost produktywności jest bardzo zróżnicowany w krótkim okresie ze względu na czynniki cykliczne, chociaż w długim okresie również wykazuje pewne wahania. Na przykład w latach 1953–1972 wydajność pracy w USA (mierzona produkcją na godzinę w sektorze przedsiębiorstw) wzrastała w tempie 3,2% rocznie. W latach 1973–1992 dynamika wzrostu wydajności pracy znacznie się obniżyła, do poziomu 1,8% rocznie. Następnie w latach 1993–2010 ponownie lekko przyspieszyła, osiągając 2% rocznie. W ciągu ostatnich kilku lat tempo wzrostu wydajności pracy ponownie spadło poniżej 2%, choć w latach 2019 i 2020 dynamika ponownie wzrosła powyżej 2% rok do roku. Ekonomiści neoklasyczni uważają, że podstawą długookresowego wzrostu produktywności są inwestycje w kapitał ludzki, kapitał rzeczowy i technologię, realizowane w gospodarce rynkowej, która wynagradza działalność innowacyjną. Polityka rządu powinna więc koncentrować się na promowaniu tych czynników. Neoklasyczne rekomendacje dla polityki gospodarczej – podsumowanie Ekonomiści neoklasyczni nie wierzą w skuteczność polityki skoncentrowanej na popycie globalnym. Uważają natomiast, że stabilne otoczenie gospodarcze z niską stopą inflacji sprzyja wzrostowi gospodarczemu. Podobnie stawki podatkowe powinny być niskie i względnie stałe, tak aby stymulować proces inwestycji w długim okresie. W takim środowisku prywatne podmioty gospodarcze mogą podejmować najlepsze możliwe decyzje, które prowadzą do optymalnych inwestycji w kapitał rzeczowy i ludzki oraz badania i rozwój w celu promowania nowych technologii. Ekonomia neoklasyczna i ekonomia keynesowska - podsumowanie przedstawia kluczowe różnice między szkołą neoklasyczną a szkołą keynesowską. Ekonomia neoklasyczna a ekonomia keynesowska Wyszczególnienie Ekonomia neoklasyczna Ekonomia keynesowska Horyzont czasowy Długi okres Krótki okres Ceny i płace Giętkie Lepkie (sztywne) Podstawowy czynnik wyznaczający wielkość produkcji Podaż globalna Popyt globalny Krzywa podaży globalnej Pionowa Rosnąca Krzywa Phillipsa Pionowa Malejąca Czy popyt globalny jest skutecznym narzędziem kontrolowania inflacji? Tak Tak Jakie działania powinno podjąć państwo, aby zmniejszyć bezrobocie? Zreformować instytucje rynku pracy w celu obniżenia naturalnej stopy bezrobocia Zwiększyć popyt globalny w celu wyeliminowania bezrobocia cyklicznego Czy popyt globalny jest skutecznym narzędziem do zakończenia recesji? O ile w ogóle, to tylko w krótkim okresie, gdyż w długim okresie powoduje inflację Tak Podsumowanie Ekonomiści neoklasyczni kładą większy nacisk na długookresowy wzrost gospodarczy niż na walkę z recesją w krótkim okresie, ponieważ wierzą, że recesje nieuchronnie i samoczynnie zanikają w ciągu maksimum kilku lat, a czynnikiem, który ostatecznie określi standard życia, jest długookresowy wzrost gospodarczy. Koncentrują się bardziej na zmniejszaniu naturalnej stopy bezrobocia za pomocą reform instytucjonalnych i polityki państwa niż na redukcji bezrobocia cyklicznego wywoływanego przez recesję. Ekonomiści neoklasyczni nie widzą również żadnych społecznych korzyści wynikających z inflacji. Przy rosnącej keynesowskiej krzywej AS inflacja może się pojawić, gdy gospodarka zbliża się do pełnego zatrudnienia. Jednak przy neoklasycznej pionowej długookresowej krzywej AS inflacji nie towarzyszy żaden wzrost produkcji. Jeśli krzywa podaży globalnej jest pionowa, wzrost popytu globalnego nie prowadzi do wzrostu produkcji, a jedynie do inflacji. Pionowa krzywa podaży globalnej, zgodnie z którą produkcji potencjalnej może odpowiadać wiele różnych poziomów cen, implikuje również pionową krzywą Phillipsa. Pytania sprawdzające Nowe prawo zobowiązuje rząd do prowadzenia polityki gospodarczej umożliwiającej osiągnięcie stopy bezrobocia na poziomie 0% poprzez zwiększanie popytu globalnego o wielkość konieczną do realizacji tego celu. Jak z perspektywy neoklasycznej taka polityka wpłynie na produkcję i ceny w krótkim i długim okresie? Zilustruj swoją odpowiedź na wykresie z modelem AD-AS. Wskazówka: Spójrz jeszcze raz na . Jak popyt globalny determinuje poziom cen w długim okresie. Rozwiązanie 1.1 Stopa bezrobocia 0% jest prawdopodobnie o wiele niższa od naturalnej stopy bezrobocia, która odpowiada potencjalnemu PKB. Polityka taka będzie przesuwać krzywą AD bardzo mocno w prawo. W krótkim okresie możliwe jest utrzymywanie bezrobocia nieco poniżej naturalnej stopy za cenę wyższej inflacji, co pokazuje ruch z punktu E 0 do E 1 wzdłuż krótkookresowej krzywej AS. Jednak ekstremalnie niskie stopy bezrobocia doprowadzą w końcu do podwyżek płac i spowodują przesunięcie krótkookresowej krzywej AS w lewo. Rezultatem będzie wyższy poziom cen, ale gospodarka wciąż będzie znajdować się na poziomie potencjalnego PKB i naturalnej stopy bezrobocia określonej przez długookresową krzywą AS. Jeśli rząd utrzyma tę politykę, efektem będzie przyspieszona inflacja, ale zerowe bezrobocie nie zostanie osiągnięte, ponieważ w gospodarce rynkowej cel ten jest niemożliwy do zrealizowania Czy stwierdzenie, że teoria racjonalnych oczekiwań stanowi skrajną wersję ekonomii neoklasycznej, ma sens? Uzasadnij swoją odpowiedź. Takie stwierdzenie jest prawdziwe. Teorię racjonalnych oczekiwań można traktować jako wersję ekonomii neoklasycznej, zgodnie z którą potencjalny PKB i stopa bezrobocia są kształtowane przez siły rynkowe w wyniku dostosowań cen i płac. Racjonalne oczekiwania stanowią jednak wersję „ekstremalną” tego poglądu, ponieważ zakładają, że dostosowania zachodzą bardzo szybko. Inne teorie, np. hipoteza adaptacyjnych oczekiwań, sugerują, że proces dostosowań zajmuje kilka lat. Sprawdź wiedzę Czy ekonomiści neoklasyczni koncentrują się w większym stopniu na długookresowym wzroście gospodarczym, czy na recesjach? Krótko uzasadnij swoją odpowiedź. Czy ekonomiści neoklasyczni koncentrują się w większym stopniu na bezrobociu cyklicznym, czy na inflacji? Krótko uzasadnij swoją odpowiedź. Czy ekonomiści neoklasyczni są skłonni tolerować nieco wyższą inflację, jeśli pozwala ona uzyskać większą produkcję? Krótko uzasadnij swoją odpowiedź. Jeśli krzywa podaży globalnej jest pionowa, jaką rolę odgrywa popyt globalny w określaniu wielkości produkcji i poziomu cen? Jaki kształt ma neoklasyczna długookresowa krzywa Phillipsa? Jakie założenia przyjęte przez ekonomistów uzasadniają taki kształt? Ćwicz myślenie krytyczne Amerykańska ustawa o odbudowie i reinwestowaniu (American Recovery and Reinvestment Act) została skrytykowana przez ekonomistów wszystkich nurtów. „Pakiet stymulacyjny” był prawdopodobnie narzędziem zgodnym z modelem keynesowskim, dlaczego więc nie spotkał się z uznaniem keynesistów? Dlaczego krytycznie nastawieni byli ekonomiści neoklasyczni? Bibliografia American Statistical Association. “ASA Headlines.” http://www.amstat.org/. Haubrich, Joseph G., George Pennacchi, and Peter Ritchken. “Working Paper 11-07: Inflation Expectations, Real Rates, and Risk Premia: Evidence from Inflation Swaps.” Federal Reserve Bank of Cleveland . Last modified March 2011. http://www.clevelandfed.org/research/workpaper/2011/wp1107.pdf. University of Michigan: Institute for Social Research. “Survey Research Center.” http://www.src.isr.umich.edu/. oczekiwana inflacja (ang. expected inflation ) przyszła stopa inflacji, którą konsumenci i przedsiębiorstwa oszacowują, a następnie uwzględniają przy podejmowaniu bieżących decyzji", "section": "Wpływ podejścia neoklasycznego na politykę fiskalną i pieniężną", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Poszukiwanie równowagi między modelem keynesowskim a neoklasycznym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, jak na recesję reagują ekonomiści neoklasyczni, a jak keynesowscy Zrozumieć, jakie są współzależności pomiędzy modelem neoklasycznym i keynesowskim Proces poszukiwania złotego środka pomiędzy modelem keynesowskim a neoklasycznym można porównać do jednoczesnej jazdy na dwóch koniach. Kiedy artysta cyrkowy stoi na dwóch rumakach, mając jedną stopę na grzbiecie konia prawego, a drugą na grzbiecie lewego, ekscytacja widzów rośnie wraz z powiększającym się odstępem między zwierzętami. Współcześni ekonomiści wjeżdżają w przyszłość właśnie na takich dwóch koniach – jedną nogą stojąc na krótkookresowej perspektywie keynesowskiej, a drugą na długookresowym podejściu neoklasycznym. Zachowanie równowagi pomiędzy obydwoma sposobami analizy może wydawać się karkołomne, ale nie da się go uniknąć. Zarówno podejście keynesowskie, jak i neoklasyczne ma bowiem swoje mocne i słabe strony. Krótkookresowy model keynesowski, podkreślający istotną rolę popytu globalnego jako źródła cykli koniunkturalnych oraz zakładający sztywność cen i płac, dobrze objaśnia przyczyny wielu recesji oraz wahania bezrobocia cyklicznego. Koncentrując się na krótkookresowych dostosowaniach produkcji do popytu globalnego, ekonomia keynesowska pomija jednak długookresowe determinanty wzrostu gospodarczego, które trzeba wziąć pod uwagę nawet wtedy, gdy gospodarka znajduje się na poziomie potencjalnego PKB i naturalnej stopy bezrobocia. Model neoklasyczny, kładący nacisk na zagregowaną podaż, koncentruje się na podstawowych determinantach produkcji i zatrudnienia i jest przydatny przede wszystkim do analizy wzrostu gospodarczego i rynków pracy w długim okresie. Model neoklasyczny nie jest jednak szczególnie pomocny w wyjaśnianiu wahań bezrobocia w krótkim, kilkuletnim horyzoncie czasowym. W zasadzie nie jest też użyteczny, gdy gospodarka pogrążona jest w długotrwałej, głębokiej recesji, takiej jak Wielki Kryzys z lat 30. XX w. Ekonomia keynesowska postrzega inflację jako cenę, którą trzeba zapłacić za niskie bezrobocie, zaś dla ekonomistów neoklasycznych inflacja jest kosztem, który nie oferuje żadnych kompensujących korzyści w postaci niższego bezrobocia. Makroekonomia nie jest jednak wyborem między poglądami jednej grupy ekonomistów, którzy są czystymi keynesistami, a poglądami grupy drugiej, czyli czystych neoklasyków. Wielu ekonomistów głównego nurtu wierzy w użyteczność zarówno podejścia keynesowskiego, jak i neoklasycznego. Robert Solow , laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii z 1987 r., tak opisał to specyficzne podwójne podejście: Myślę, że w krótkim okresie coś w rodzaju „keynesizmu” jest użytecznym sposobem analizy gospodarki, z pewnością lepszym niż cokolwiek „neoklasycznego”. W bardzo długich okresach odpowiedzi na interesujące pytania najlepiej szukać w ramach modelu neoklasycznego, zaś ujęcie keynesowskie byłoby znacznie mniej użyteczne. W perspektywie od pięciu do dziesięciu lat musimy złożyć nasz sposób rozumienia gospodarki w całość najlepiej, jak potrafimy, i poszukać modelu eklektycznego [łączącego podejście neoklasyczne i keynesowskie], który spełni oczekiwania, jakie przed nim postawimy. Wielu współczesnych ekonomistów poświęca dużo czasu i energii na próby skonstruowania modelu, który łączyłby najbardziej atrakcyjne aspekty podejścia keynesowskiego i neoklasycznego. Możliwe jest zbudowanie złożonego modelu matematycznego, w którym popyt globalny oraz lepkie ceny i płace mają znaczenie w krótkim okresie, zaś w długiej perspektywie czasowej ceny, płace i podaż globalna dostosowują się w pełni do zmiennej sytuacji w gospodarce. Jednak opracowanie ogólnego modelu, który obejmowałby zarówno krótkookresowe ujęcie keynesowskie, jak i długookresowe ujęcie neoklasyczne, nie jest łatwe. Żeglując po nieznanych wodach – globalny kryzys finansowy i wywołana pandemią recesja z roku 2020 Czy polityka państwa realizowana w celu ustabilizowania gospodarki i rynków finansowych w okresie globalnego kryzysu finansowego była skuteczna? Wielu ekonomistów zarówno ze szkoły keynesowskiej, jak i neoklasycznej twierdziło, że tak, chociaż w różnym stopniu. Alan Blinder z Princeton University i Mark Zandi z Moody’s Analytics uważali, że bez aktywnej polityki fiskalnej spadek PKB w USA byłby znacznie większy niż 3,3% w 2008 r. i 0,1% w roku 2009. Oszacowali również, że gospodarka amerykańska straciłaby o 8,5 mln miejsc pracy więcej, gdyby rząd nie interweniował na rynku i nie realizował Programu pomocy dla zagrożonych aktywów ( Troubled Asset Relief Program – TARP) w celu wsparcia branży finansowej i kluczowych producentów samochodów, takich jak General Motors i Chrysler. Carlos Carvalho, Stefano Eusip i Christian Grisse, ekonomiści Banku Rezerwy Federalnej, wykazali w swoim badaniu pt. „Policy Initiatives in the Global Recession: What Did Forecasters Expect?”, że po interwencji państwa osoby i instytucje opracowujące prognozy gospodarcze dostosowały swoje oczekiwania do nowej polityki państwa. Częściej przewidywali wzrost inwestycji w związku z niższymi stopami procentowymi wynikającymi z ekspansywnej polityki pieniężnej oraz przyspieszonym wzrostem gospodarczym będącym efektem polityki fiskalnej. Model neoklasyczny można również wykorzystać, aby lepiej zrozumieć doświadczenia USA w zakresie polityki gospodarczej wdrożonej podczas wywołanej pandemią recesji w roku 2020. Jednym z najważniejszych zarzutów stawianych ekonomistom keynesowskim przez zwolenników perspektywy neoklasycznej jest to, że polityka rządu często zbyt wolno reaguje na pojawiające się recesje. Jednak po wybuchu pandemii rząd federalny zareagował naprawdę szybko, udzielając pomocy władzom stanowym i lokalnym, zwiększając ubezpieczenie dla bezrobotnych, pomagając firmom zmuszonym do zamknięcia działalności oraz wprowadzając czeki stymulacyjne w celu zwiększenia wydatków. Nie ma wątpliwości, że bez tej polityki skutki gospodarcze pandemii byłyby znacznie gorsze. Niektórzy ekonomiści twierdzą nawet, że rząd pomógł „za bardzo”. Ich zdaniem wysoka inflacja, jakiej doświadczyła amerykańska gospodarka od połowy 2021 r., jest spowodowana faktem, że realna produkcja rosła szybciej niż potencjalna. Teza ta jest w zasadzie akceptowana przez większość amerykańskich ekonomistów, spory budzi jedynie skala wpływu pomocy federalnej na stopę inflacji i oddzielenie czynników popytowych od podażowych (wzrostu kosztów wywołanego przerwaniem łańcuchów dostaw i wzrostem cen surowców energetycznych, do którego doszło w drugiej połowie 2022 r. w związku z przygotowaniami Rosji do napaści na Ukrainę). Skądinąd podobne argumenty pojawiają się w polskiej debacie dotyczącej strategii radzenia sobie z gospodarczymi skutkami pandemii koronawirusa. Skupiając się na potencjalnym PKB zamiast na popycie krótkookresowym, zwolennicy modelu neoklasycznego podkreślają również zależność pomiędzy bieżącą sytuacją w gospodarce a możliwościami generowania wysokich stóp wzrostu w przyszłości. Od czasu uderzenia pandemii miliony pracowników pozostało poza rynkiem pracy z powodu wcześniejszych emerytur, obaw o zdrowie i bezpieczeństwo, dostępności opieki nad dziećmi i zamknięcia szkół. Jak wspomniano w rozdziale poświęconym bezrobociu ( ), zmiany te spowodowały, że aktywność zawodowa utrzymuje się na poziomie niższym niż średnia historyczna. Pandemia utrudniła również przyszłym pracownikom zdobycie umiejętności zwiększających produktywność na rynku pracy. Im dłużej będzie się utrzymywać ta niekorzystna sytuacja, tym niższe będzie tempo wzrostu potencjalnego PKB. Podsumowanie Ekonomia keynesowska uważa zmiany popytu globalnego za przyczynę cyklicznych wahań. Keynesiści opowiadają się za tym, by państwo prowadziło aktywną politykę służącą zapobieganiu recesjom i inflacji, ponieważ ich zdaniem gospodarka szybko i samoczynnie nie powróci do stanu pełnego zatrudnienia. Ekonomia neoklasyczna kładzie większy nacisk na podaż globalną. Neoklasycy uważają, że długookresowy wzrost produktywności wpływa na potencjalny PKB i że gospodarka po zmianie popytu globalnego zazwyczaj szybko powraca do stanu pełnego zatrudnienia. Ekonomiści neoklasyczni, sceptyczni co do skuteczności polityki keynesowskiej, są bardziej skłonni opowiadać się za brakiem lub bardzo ograniczoną rolą aktywnej polityki stabilizacyjnej państwa. Podczas gdy keynesiści w walce z recesją odwołują się do ujemnej zależności między inflacją a bezrobociem, zdaniem ekonomistów neoklasycznych taka zależność nie istnieje. Neoklasycy uważają, że wszelkie wynikające z aktywnej polityki państwa krótkookresowe korzyści (np. w postaci niższego bezrobocia) w końcu znikną, a jej wynikiem będzie jedynie inflacja. Pytanie sprawdzające Spróbuj krótko podsumować założenia keynesowskiego i neoklasycznego modelu gospodarki. Krótkookresowy model keynesowski opiera się na sztywności cen i płac oraz dużej roli popytu globalnego jako czynnika powodującego cykle koniunkturalne. Dzięki temu dobrze wyjaśnia wiele recesji oraz wahania bezrobocia cyklicznego. Model neoklasyczny podkreśla dużą rolę podaży globalnej i koncentruje się na podstawowych determinantach produkcji i zatrudnienia, a tym samym kładzie większy nacisk na wzrost gospodarczy i sposób funkcjonowania rynków pracy. Sprawdź wiedzę Dlaczego zwolennicy modelu neoklasycznego sprzeciwiają się aktywnej polityce państwa polegającej na stymulowaniu popytu globalnego w czasie recesji, jeśli mogłoby to pomóc w osiągnięciu pełnego zatrudnienia? Uzasadnij swoją odpowiedź. Jeśli gospodarka cierpi z powodu wysokiej inflacji, czy ekonomista keynesowski opowiadałby się za polityką stabilizacyjną obejmującą wyższe podatki i wyższe stopy procentowe? Uzasadnij swoją odpowiedź. Ćwicz myślenie krytyczne Czy bycie neoklasycznym keynesistą jest logiczną sprzecznością? Uzasadnij swoją odpowiedź. Bibliografia Carvalho, Carlos, Stefano Eusepi, and Christian Grisse. “Policy Initiatives in the Global Recession: What Did Forecasters Expect?” Federal Reserve Bank of New York: Current Issues in Economics and Finance , 18, no. 2 (2012). http://www.newyorkfed.org/research/current_issues/ci18-2.pdf.", "section": "Poszukiwanie równowagi między modelem keynesowskim a neoklasycznym", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Muszla czy pieniądz? Czy to jest zdjęcie muszli, czy pieniądza? Odpowiedź brzmi: i tego, i tego. Przez wieki ludzie w różnych częściach świata wykorzystywali niezwykle wytrzymałe muszle kauri jako środek płatniczy. (Źródło: modyfikacja pracy „prilfish”/Flickr Creative Commons). Różne wcielenia pieniądza: od muszli do kryptowalut Jeśli chcesz popisać się przed znajomymi, zadaj im proste z pozoru pytanie: czego w historii ludzkości używano w charakterze pieniądza najdłużej i na największym obszarze? Prawidłową odpowiedzią nie jest ani złoto, ani srebro czy jakikolwiek inny metal szlachetny. To kauri, muszla morskiego ślimaka z gatunku Cypraea moneta , szczególnie licznego w wodach u wybrzeży Malediwów na Oceanie Indyjskim. Muszle porcelanek (bo taka nazwa również jest używana) służyły jako pieniądze już w roku 700 p.n.e. w Chinach. Do XVI w. były wciąż szeroko stosowane w Indiach i Afryce. Przez kilka stuleci kauri stanowiły środek wymiany na rynkach obejmujących południową Europę, zachodnią Afrykę, Indie i Chiny: można było nimi płacić za żywność, transport, a nawet całe statki z ładowniami wypełnionymi jedwabiem lub ryżem. Kauri akceptowano jako sposób opłacania podatków w niektórych krajach afrykańskich jeszcze na początku XX w. Co sprawiło, że muszle porcelanki tak dobrze sprawdzały się w roli pieniądza? Po pierwsze, są niezwykle trwałe – wytrzymują bez zbytniego uszczerbku ponad sto lat. Nieżyjący już historyk ekonomii Karl Polyani stwierdził, że można je „przesypywać, trzymać w workach, przerzucać łopatą i gromadzić w stosach”, a one pozostają „czyste, delikatne, wolne od rdzy, wypolerowane i mlecznobiałe”. Po drugie, strony transakcji mogły wykorzystywać muszle w różnych rozmiarach lub – w przypadku dużych zakupów – ważyć lub mierzyć objętość wszystkich muszli przeznaczonych na wymianę. Po trzecie, muszli kauri nie można było podrobić, co w przypadku złotych lub srebrnych monet zdarzało się dość często. Wreszcie w okresie rozkwitu pieniądza kauri, czyli od XVI do XIX w., rządy, najpierw portugalski, później również holenderski i angielski, ściśle kontrolowały pozyskiwanie tych muszli. W rezultacie „emisja” kauri rosła wystarczająco szybko, aby zaspokoić potrzeby handlu, ale nie tak szybko, aby porcelanki utraciły walor rzadkości. Pieniądz na przestrzeni wieków przybierał różne formy i ewoluuje nawet dzisiaj, czego przykładem są kryptowaluty. Czym wobec tego jest twoim zdaniem pieniądz? Wprowadzenie do tematu pieniądza i systemu bankowego Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak stworzyć definicję pieniądza, wykorzystując jego funkcje W jaki sposób mierzy się zasób pieniądza: gotówki oraz agregatów pieniężnych M1, M2 i M3 Jaką funkcję pełnią banki W jaki sposób banki kreują pieniądz Rozważania dotyczące pieniądza i systemu bankowego są kluczowym elementem makroekonomii. Rozpoczynając lekturę tego rozdziału, wiesz już, że problematyka makroekonomii koncentruje się wokół zagadnień wzrostu gospodarczego , niskiego bezrobocia i niskiej inflacji , tak jak to zostało przedstawione w . Teraz czas na omówienie kwestii pieniądza i tego, w jaki sposób przekłada się on na możliwości realizacji tych trzech podstawowych celów makroekonomicznych. Przystępując do lektury niniejszego rozdziału, znasz już keynesowskie i neoklasyczne ramy analizy makroekonomicznej oraz to, w jaki sposób można je wprowadzić do modelu AD-AS ( modelu zagregowanego popytu-zagregowanej podaży ). Biorąc pod uwagę cele, jakie stawiają sobie makroekonomiści, a także sposób analizy interesujących ich zjawisk, ostatnim elementem, który musimy omówić, jest polityka makroekonomiczna. Składają się na nią: polityka monetarna (pieniężna), koncentrująca się na pieniądzu, systemie bankowym i stopach procentowych, oraz polityka fiskalna, w ramach której podejmowane są decyzje dotyczące podatków i wydatków państwa. W tym rozdziale przedstawiony zostanie sposób, w jaki ekonomiści postrzegają pieniądz, oraz jego powiązania z systemem bankowym. Kolejny będzie rozwijał wprowadzone tutaj wątki.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Definicja pieniądza i jego funkcji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać różne funkcje pieniądza Porównać pieniądz towarowy z pieniądzem symbolicznym (papierowym lub inaczej fiducjarnym) Pieniądze (a dokładniej ich posiadanie) nie są celem samym w sobie i nie powinno się o nich myśleć w ten sposób. Banknotami dolarowymi ani kartami kredytowymi nikt się nie naje, trudno też zrobić z nich ubranie. Ostatecznie użyteczność pieniądza wynika z możliwości jego wymiany na dobra lub usługi. W 1911 r. amerykański pisarz i humorysta Ambrose Bierce (1842–1914) napisał, że pieniądze są „błogosławieństwem, które nie przynosi nam żadnej korzyści, chyba że się z nim rozstaniemy”. Jeszcze inaczej ujęła to Norma Jeane Mortenson Baker (czyli po prostu Marilyn Monroe), znana ze swojego stwierdzenia, że „pieniądze szczęścia nie dają, [czynią to] dopiero zakupy”. Pieniądze są tym, czego ludzie regularnie używają przy zakupie lub sprzedaży dóbr i usług, dlatego – jeśli transakcja ma dojść do skutku – zarówno kupujący, jak i sprzedający muszą akceptować ten sam rodzaj pieniądza. Koncepcja pieniądza jest bardzo elastyczna, stąd na przestrzeni dziejów i w różnych kulturach pieniądze przybierały zróżnicowane formy. Barter i podwójna zbieżność zapotrzebowań Aby zrozumieć źródła użyteczności pieniędzy, zastanówmy się nad tym, jak świat wyglądałby bez nich. W jaki sposób ludzie wymienialiby się swoimi produktami? W gospodarkach bez pieniędzy zazwyczaj funkcjonuje system barterowy. Barter (ang. barter ) – dosłowna wymiana jednego dobra lub usługi na inne — w koordynacji handlu w nowoczesnej gospodarce jest nieskuteczny. W gospodarce nieznającej pieniądza wymiana między dwojgiem ludzi wiąże się z koniecznością zaistnienia podwójnej zbieżności zapotrzebowań (ang. double coincidence of wants ). A więc sytuacji, w której osoba A, pragnąca jakiegoś dobra, musi nie tylko znaleźć kogoś (osobę B), kto danym dobrem dysponuje, ale będzie również skłonny je wymienić na to, co z kolei może mu zaoferować osoba A. Na przykład jeśli księgowy chce nabyć parę czarnych butów i w zamian ma do zaoferowania usługi księgowe, musi znaleźć kogoś, kto ma takie buty w odpowiednim rozmiarze i na dodatek jest skłonny je wymienić na tego typu usługi. Taka transakcja może być niezwykle trudna, jeśli nie niemożliwa do zorganizowania. Pomyśl o złożoności zawodów we współczesnej gospodarce, z jej szeroko zakrojonym podziałem pracy, który obejmuje tysiące różnych zajęć i będących ich efektem produktów. Innym problemem związanym z barterem jest to, że w praktyce uniemożliwia on zawieranie kontraktów na przyszłe zakupy dóbr i usług. Jeśli np. jedno z dóbr, które staje się przedmiotem wymiany, jest nietrwałe, jego zamiana na inne produkty może być trudna lub wręcz niemożliwa. Wyobraź sobie rolnika, który przez sześć miesięcy poszukuje osoby chętnej do sprzedaży ciągnika w zamian za zbiory świeżych truskawek. Chociaż barter może stosunkowo sprawnie działać w gospodarkach małych i relatywnie słabo rozwiniętych, to zdecydowanie ogranicza on zdolności tych gospodarek do wzrostu. Czas, który podmioty ekonomiczne mogłyby poświęcić na wytwarzanie dóbr i usług lub po prostu odpoczynek, jest nieefektywnie wykorzystywany na organizowanie handlu wymiennego. Funkcje pieniądza Pieniądz (wkrótce przejdziemy do jego definicji) rozwiązuje problemy stanowiące immanentną część systemu barterowego. Po pierwsze, służy jako środek wymiany (ang. medium of exchange ), co oznacza, że działa jako pośrednik między kupującym a sprzedającym. Zamiast wymieniać usługi księgowe na buty, księgowy sprzedaje swoje usługi za pieniądze, za które następnie kupuje sobie buty. Aby pieniądz mógł służyć jako środek wymiany, podmioty ekonomiczne (ludzie i przedsiębiorstwa) muszą go powszechnie akceptować na rynkach towarów i usług oraz czynników produkcji (rynkach pracy i kapitału). Po drugie, pieniądz musi móc służyć jako środek przechowywania wartości ( tezauryzacji ) (ang. store of value ). Wróćmy do przykładu szewca wymieniającego swoje buty na pożądane dobra i usługi (np. księgowe). Przechowując swój majątek w postaci kolejnych par butów, ryzykuje on, że wyjdą one z mody (czyli nikt nie będzie się chciał na nie wymienić) i że ich wartość z każdym kolejnym sezonem będzie spadać. Buty nie są dobrym środkiem przechowywania wartości (w przeciwieństwie np. do dzieł sztuki, alkoholi czy znaczków pocztowych). Znacznie lepszym i łatwiejszym sposobem jest utrzymywanie oszczędności w postaci pieniędzy. Możesz spokojnie przechowywać je przez wiele lat, bo zachowają swoją wartość w kolejnym dniu i roku. Ta funkcja pieniądza nie wymaga, aby był on doskonałym środkiem przechowywania wartości. W gospodarce, w której pojawia się inflacja, pieniądz co roku traci część siły nabywczej, ale pozostaje środkiem wymiany i utrzymuje zdolność do pośredniczenia między sprzedającym a kupującym. Po trzecie, pieniądz służy jako jednostka rozrachunkowa (ang. unit of account ), co oznacza, że jest instrumentem (takim jak waga lub linijka), którym mierzymy wartość. Księgowy za rozliczenie zeznania podatkowego może pobrać opłatę w wysokości 400 zł, zamiast przeliczać ją na buty, bochenki chleba, kilogramy sera lub wędliny itd. Za 400 zł można z kolei kupić dwie pary butów, 40 bochenków chleba, kilka lub kilkanaście kilogramów wędliny lub sera. Pieniądze działają jak wspólny mianownik, metoda księgowania, która upraszcza myślenie o wymianie handlowej. Wreszcie ostatnią funkcją pieniądza jest to, że służy jako miernik odroczonych płatności (ang. standard of deferred payment ). Oznacza to, że jeśli pieniądze są akceptowane jako środek wymiany w dniu dzisiejszym, muszą mieć również zdolność do regulowania płatności dokonywanych w przyszłości. Dzięki tej funkcji pieniądza możliwe jest nie tylko kupowanie dóbr i usług, za które zapłacimy w przyszłości (np. w systemie ratalnym), lecz również zaciąganie pożyczek i kredytów. Warunki tego typu umów są wyrażane w pieniądzu. Pieniądz (ang. money ) spełnia zatem wszystkie te funkcje – jest środkiem wymiany, środkiem przechowywania wartości (tezauryzacji), jednostką rozrachunkową i miernikiem odroczonych płatności. Pieniądz towarowy a pieniądz symboliczny (fiducjarny) Pieniądz przybierał różne formy w różnych kulturach. Ludzie używali jako pieniędzy złota, srebra, muszli kauri, papierosów, soli, a nawet ziaren kakaowca. Chociaż na przestrzeni dziejów używaliśmy (a niekiedy wciąż używamy) tych dóbr jako pieniądza towarowego (ang. commodity money ), mają one również swoją wartość użytkową (ekonomista powie, że mają swoją użyteczność, niezależną od pełnionej funkcji). Na przykład ludzie od wieków używali kruszcu jako pieniądza, chociaż dzisiaj złoto i srebro cenimy raczej ze względu na inne ich walory. Złoto jest dobrym przewodnikiem elektryczności, dzięki czemu jest szeroko stosowane w przemyśle elektronicznym i lotniczym. Także inne gałęzie przemysłu wykorzystują złoto – np. do produkcji energooszczędnego szkła odblaskowego stosowanego w biurowcach, a także w przemyśle medycznym. Oczywiście złoto ma również dużą wartość ze względu na swój kolor, odporność na utlenianie i kowalność, co ułatwia wytwarzanie z niego biżuterii. Złoto historycznie wykorzystywano jako pieniądz towarowy. Służyło jako środek wymiany, przechowywania wartości i jednostka rozrachunkowa. Waluty zabezpieczone surowcami (ang. commodity-backed currencies ) lub inaczej waluty surowcowe to waluty, których wartość jest oparta na złocie lub innych towarach przechowywanych w banku. Przez większą część swojej historii podaż pieniądza w Stanach Zjednoczonych opierała się na rezerwach złota i srebra. Co ciekawe, banknoty jednodolarowe emitowane do 1957 r. mają nad wizerunkiem prezydenta Jerzego Waszyngtona wydrukowany tzw. srebrny certyfikat, tak jak to przedstawia . Oznaczał on, że posiadacz banknotu mógł go zanieść do odpowiedniego banku i tam wymienić na srebro o wartości jednego dolara. Srebrny certyfikat i współczesny banknot o nominale jednego dolara Do 1958 r. certyfikaty srebra były pieniądzem zabezpieczonym konkretnym towarem – srebrem. Wskazywał na to napis „srebrny certyfikat” ( Silver Certificate ) wydrukowany na banknocie (na dolnym zdjęciu, na środku górnego obramowania) oraz słowa „Wypłacalny w srebrze posiadaczowi na żądanie\" (\"In silver payable to the bearer on demand”) widoczne pośrodku na dole banknotu. Dzisiaj Rezerwa Federalna (czyli amerykański bank centralny i emisyjny) dostarcza banknoty amerykańskie, ale jest to pieniądz symboliczny, albo inaczej fiducjarny (papierowy pieniądz, którego nie można wymienić na żaden towar i którego funkcja wynika z przepisów prawa). (Źródło: „The.Comedian”/Flickr Creative Commons). W miarę rozwoju gospodarek i postępującego procesu globalizacji (który najprościej możemy zdefiniować jako wzrost wartości obrotów handlu międzynarodowego) korzystanie z pieniądza towarowego stawało się coraz bardziej uciążliwe. Kraje zdecydowały się więc używać pieniądza symbolicznego ( fiducjarnego ) (ang. fiat money ). Pieniądz symboliczny, w przeciwieństwie do pieniądza towarowego czy walut zabezpieczonych surowcami, nie ma żadnej innej użyteczności poza pełnioną funkcją. Jest traktowany jako prawny środek płatniczy na terenie danego kraju dzięki decyzji władz znajdującej umocowanie w przepisach prawa. Na przykład wszystkie banknoty znajdujące się w obiegu w Polsce są opatrzone inskrypcją: „BANKNOTY EMITOWANE PRZEZ NARODOWY BANK POLSKI SĄ PRAWNYM ŚRODKIEM PŁATNICZYM W POLSCE”. Innymi słowy, jeśli chcesz kupić coś w sklepie, na mocy prawa sprzedawca nie może odmówić ci wydania takiego dobra, jeśli zapłacisz mu legalnym banknotem, choć jego wartość nie jest zabezpieczona żadnym towarem. Jedyną gwarancją potwierdzającą wartość używanych przez nas pieniędzy jest powszechne zaufanie i wiara w to, że mają one wartość. Nic więcej. Obejrzyj to wideo o historii pieniądza. Key Concepts and Summary Ludzie regularnie używają pieniędzy, dokonując zakupów lub sprzedaży dóbr i usług. Gdyby pieniądze nie były dostępne, musieliby wymieniać się posiadanymi przez siebie produktami, co oznaczałoby, że każdy byłby zmuszony szukać osób, z którymi ma podwójną zbieżność zapotrzebowań. Każda ze stron transakcji musiałaby więc znaleźć kogoś, kto nie tylko dysponuje pożądanym przez nią dobrem, ale dodatkowo chce je wymienić na to konkretne dobro, które jest w jej posiadaniu. Pieniądz spełnia kilka funkcji: jest środkiem wymiany, jednostką rozrachunkową, środkiem przechowywania wartości (tezauryzacji) i miernikiem odroczonych płatności. Istnieją dwa rodzaje pieniądza: pieniądz towarowy, który jest konkretnym dobrem posiadającym użyteczność dla jego posiadaczy, dodatkowo traktowanym jak pieniądz, oraz pieniądz symboliczny (fiducjarny), który nie ma żadnej innej wartości poza tym, że jest gwarantowanym przez państwo prawnym środkiem płatniczym na terenie konkretnego kraju. Self-Check Questions Na terenie kasyn w Las Vegas klienci mogą wykorzystywać żetony nie tylko do zakupu jedzenia i napojów, ale nawet zapłaty za pokój hotelowy. Czy żetony w kasynie spełniają wszystkie trzy funkcje pieniądza? Dopóki przebywasz w kasynie, żetony pasują do definicji pieniądza, bo służą jako środek wymiany, jednostka rozrachunkowa i środek przechowywania wartości. Ale przestają nim być w momencie, w którym wyjdziesz z tego przybytku hazardu. Do pewnego stopnia jest to cecha charakterystyczna wszystkich rodzajów pieniądza symbolicznego, który przestaje pełnić swoją funkcję w momencie, gdy opuszczasz kraj, którego władze gwarantują danej walucie status prawnego środka płatniczego. Trudno przecież zapłacić w polskim sklepie brazylijskimi realami lub tureckimi lirami, choć zazwyczaj można to zrobić za pomocą wspólnej waluty – euro. Czy potrafisz wymienić jakieś dobro, które jest dobrym środkiem przechowywania wartości, ale nie spełnia pozostałych funkcji pieniądza? Jest wiele takich dóbr, które traktowane są jako lokata kapitału, czyli służą przechowywaniu wartości. Do najpopularniejszych należą nieruchomości (domy, mieszkania lub ziemia), dzieła sztuki, rzadkie znaczki pocztowe lub numizmaty, alkohole, a nawet autografy sławnych ludzi. Review Questions Jakie są cztery funkcje pełnione przez pieniądz? W jaki sposób pieniądz upraszcza procesy zakupu i sprzedaży? Na czym polega zjawisko podwójnej zbieżności zapotrzebowań? Critical Thinking Questions W znajduje się omówienie tego, gdzie i w jaki sposób muszle porcelanki wykorzystywane były jako pieniądz towarowy. Dziś w tym celu nie używamy już muszli kauri, ale czy – twoim zdaniem – współcześnie możliwe jest wprowadzenie innych rodzajów pieniądza towarowego? Jaką rolę może odgrywać technologia w sposobie, w jaki definiujemy pieniądz? Wyobraź sobie, że jesteś fryzjerem w świecie bez pieniędzy. Wyjaśnij, dlaczego w takich realiach niezwykle trudno byłoby ci pozyskiwać artykuły spożywcze, ubrania i mieszkanie. References Hogendorn, Jan and Marion Johnson. “The Shell Money of the Slave Trade\". Cambridge University Press, 2003. 6. barter (ang. barter ) wymiana jednego dobra lub usługi na inne bez używania pieniędzy pieniądz towarowy (ang. commodity money ) dobro trwałe i odporne na zniszczenie, posiadające swoją pierwotną użyteczność, dzięki której jest pożądane i może być wykorzystywane jako powszechnie akceptowany pieniądz waluty zabezpieczone surowcami (ang. commodity-backed currencies ) pieniądz papierowy, którego wartość jest oparta na kruszcu lub innych surowcach; posiadacz takich banknotów może je w dowolnym momencie wymienić na kruszec lub towar stanowiący ich zabezpieczenie waluty surowcowe zob. waluty zabezpieczone surowcami podwójna zbieżność zapotrzebowań (ang. double coincidence of wants ) sytuacja, gdy dwie osoby potrzebują określonych dóbr lub usług, które mogą sobie nawzajem zaoferować pieniądz symboliczny (ang. fiat money ) pieniądz, który nie ma żadnej innej użyteczności poza pełnioną funkcją, podstawą jego wartości jako prawnego środka płatniczego jest gwarancja państwa pieniądz fiducjarny zob. pieniądz symboliczny środek wymiany (ang. medium of exchange ) dobro, które jest powszechnie akceptowane jako sposób zapłaty za dokonywane zakupy, jedna z funkcji pieniądza pieniądz (ang. money ) każde dobro, które spełnia w społeczeństwie cztery funkcje: jest środkiem wymiany, przechowywania wartości (tezauryzacji), jednostką rozrachunkową i miernikiem odroczonych płatności. miernik odroczonych płatności (ang. standard of deferred payment ) funkcja pieniądza polegająca na tym, że jest on akceptowany jako środek regulowania płatności w przyszłości za zakupy dokonywane obecnie środek przechowywania wartości (ang. store of value ) każde dobro, które pozwala na przechowanie ekonomicznej wartości w czasie, jedna z funkcji pieniądza jednostka rozliczeniowa (ang. unit of account ) funkcja pieniądza polegająca na tym, że jest on wykorzystywany jako uniwersalny i powszechnie akceptowany sposób mierzenia wartości wszystkich dóbr i usług podlegających transakcjom rynkowym", "section": "Definicja pieniądza i jego funkcji", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Agregaty pieniężne M1, M2 i M3 Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zdefiniować i porównać podaż pieniądza M1, M2 i M3 Określić, czy konkretne strumienie pieniężne wpływają na podaż pieniądza M1, czy na podaż pieniądza M2 Gotówka, którą trzymasz w kieszeni lub w portfelu, z pewnością jest pieniądzem. A karty kredytowe i debetowe? Czy to również są pieniądze? Zamiast poszukiwać jednej, uniwersalnej metody określania tego, co jest, a co nie jest pieniądzem, ekonomiści proponują szereg definicji opartych na kategorii płynności. Pojęcie to odnosi się do szybkości, z jaką dany rodzaj aktywów finansowych można wykorzystać do zakupu dóbr i usług. Najbardziej płynnym aktywem jest oczywiście gotówka. Jedyne, co musisz zrobić, aby kupić sobie na ulicznym straganie kilogram truskawek na deser, to wyjąć z kieszeni banknot o nominale 20 zł. Jeśli te same 20 zł jest zdeponowane na koncie bankowym, trzeba znaleźć bank lub bankomat i wypłacić pieniądze, co może zająć kilka lub nawet kilkadziesiąt minut. Środki, które masz na swoim rachunku bankowym (rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym – ROR) są zatem mniej płynne niż gotówka. Jeśli 20 zł znajduje się na lokacie bankowej, nie możesz ich od razu wypłacić w bankomacie. Czeka cię procedura zamknięcia lokaty, co w niektórych bankach wymaga jednodniowego okresu poprzedzającego ten proces. Lokaty bankowe są zatem mniej płynne niż rachunki ROR i gotówka. Narodowy Bank Polski, który jest bankiem centralnym w Polsce, posługuje się różnymi definicjami pieniądza, zależnie od jego płynności. Najczęściej wykorzystywane są trzy definicje pieniądza: podaż pieniądza (agregat pieniężny) M1, podaż pieniądza (agregat pieniężny) M2 i podaż pieniądza (agregat pieniężny) M3. Zgodnie z metodologią NBP podaż pieniądza M1 (ang. M1 money supply ) obejmuje najbardziej płynne aktywa, takie jak gotówka i depozyty oraz inne zobowiązania bieżące (dostępne na żądanie). Z kolei podaż pieniądza M2 (ang. M2 money supply ) obejmuje również aktywa mniej płynne, a zatem wszystko to, co tworzy agregat pieniężny M1, a dodatkowo także depozyty i lokaty terminowe (ang. savings deposits ) z okresem wypowiedzenia do trzech miesięcy włącznie oraz depozyty i inne zobowiązania z terminem pierwotnym do dwóch lat (włącznie) i zablokowane. Natomiast podaż pieniądza M3 (ang. M3 money supply ) uwzględnia wszystko to, co tworzy agregat pieniężny M2, a ponadto operacje z przyrzeczeniem odkupu oraz dłużne papiery wartościowe z pierwotnym terminem wykupu do dwóch lat włącznie. Podaż pieniądza M1 obejmuje gotówkę w obiegu (ang. coins and currency in circulation ), czyli bilon i banknoty znajdujące się w posiadaniu gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, a także te zdeponowane w bankach komercyjnych. Gotówka w obiegu nie uwzględnia natomiast banknotów i bilonu, które są przechowywane w skarbcu Narodowego Banku Polskiego. Z pieniędzmi w obiegu ściśle związane są depozyty i zobowiązania bieżące, zwane również depozytami na żądanie (ang. demand deposits ). Są to kwoty utrzymywane na rachunkach bieżących (w Polsce głównie na tzw. rachunkach oszczędnościowo-rozliczeniowych, czyli ROR-ach). Nazywa się je depozytami na żądanie, ponieważ banki komercyjne muszą posiadaczowi depozytu udostępnić jego pieniądze, gdy klient zechce skorzystać z karty debetowej, płacąc w sklepie lub wypłacając gotówkę z bankomatu. Wszystkie te pozycje razem – gotówka, depozyty i zobowiązania bieżące w bankach – spełniają kryteria pieniądza należącego do agregatu M1. Szersza definicja pieniądza, agregat M2, obejmuje wszystkie składowe M1, ale dodaje do nich również wartość depozytów, które nie są dla ich właścicieli dostępne na żądanie. Będą to zatem klasyczne lokaty, które mają z góry określony termin zapadalności, co nie tylko oznacza, że naliczenie oprocentowania jest uzależnione od utrzymywania tych środków przez cały, zdefiniowany z góry okres, lecz również to, że odzyskanie ulokowanych na lokacie środków obwarowane jest specjalną procedurą, która wydłuża dostęp do gotówki nawet w sytuacji, w której klient zdecyduje się taką lokatę zlikwidować. W skład agregatu M2 wchodzą również środki utrzymywane przez klientów banków na różnego rodzaju kontach i subkontach oszczędnościowych, które są wyżej oprocentowane niż rachunki ROR, ale do których klient nie ma bezpośredniego dostępu za pomocą karty bankomatowej lub debetowej. Krótko mówiąc, agregat M2 obejmuje wszystkie te rodzaje pieniądza, które można stosunkowo szybko wypłacić i wydać, ale do których dostęp wymaga większego wysiłku i dłuższego czasu niż do pozycji ujętych w agregacie M1. Natomiast agregat M3 jest już bardzo szeroką miarą pieniądza, zaś w jego skład wchodzą aktywa, których zamiana na gotówkę może zająć relatywnie dużo czasu. powinna ci pomóc w wyobrażeniu sobie relacji między M1, M2 i M3. Zauważ, że M1 jest uwzględniony w obliczeniach M2, zaś w skład M3 wchodzi zarówno M1, jak i M2. Relacja pomiędzy agregatami pieniężnymi M1, M2 i M3 Agregaty pieniężne M1, M2 i M3 definiują pieniądz w znaczeniu wąskim i szerokim. M1 = gotówka w obiegu + depozyty bieżące (na żądanie). M2 = M1 + depozyty i lokaty terminowe. M3 = M2 + operacje z przyrzeczeniem odkupu oraz dłużne papiery wartościowe z terminem wykupu do dwóch lat włącznie. Narodowy Bank Polski, odpowiedzialny za śledzenie wielkości wszystkich trzech agregatów statystycznych: M1, M2 oraz M3, publikuje comiesięczną informację o podaży pieniądza. Chcesz mieć wyobrażenie o tym, jakie to są kwoty? Zgodnie z pomiarem zasobów pieniężnych Polski przeprowadzonym przez NBP na koniec marca 2023 r. agregat pieniężny M1 w Polsce miał wartość ponad 1,5 bln zł, zaś agregaty M2 i M3 ponad 2,1 bln zł. przedstawia elementy składowe agregatów M1, M2 i M3 w marcu 2023 r., zgodnie z danymi NBP. Agregaty pieniężne M1, M2 i M3; publikacja statystyczna Narodowego Banku Polskiego Elementy składowe M1 w Polsce w marcu 2023 r. mln zł Pieniądz gotówkowy w obiegu 349 930 Depozyty i inne zobowiązania bieżące 1 209 652 Razem M1 1 559 582 Elementy składowe M2 w Polsce w marcu 2023 r. mln zł Agregat pieniężny M1 1 559 582 Depozyty i inne zobowiązania do 2 lat włącznie 562 393 Razem M2 2 121 976 Elementy składowe M3 w Polsce w marcu 2023 r. mln zł Agregat pieniężny M2 2 121 976 Operacje z przyrzeczeniem odkupu 14 808 Emisja dłużnych papierów wartościowych z terminem pierwotnym do 2 lat (włącznie) 3432 Razem M3 2 140 216 (Źródło: https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/statystyka-monetarna-i-finansowa/podaz-pieniadza-m3-i-czynniki-jego-kreacji/). Gdzie w tym schemacie plasują się „plastikowe pieniądze”, takie jak karty debetowe i kredytowe? Płatność kartą debetową (ang. debit card) jest niczym innym, jak dyspozycją dla banku użytkownika karty dokonania bezpośredniego i natychmiastowego przelewu pieniędzy z jego konta na konto bankowe sprzedawcy (np. księgarni uniwersyteckiej czy baru z kanapkami). Należy zauważyć, że zgodnie z przedstawionymi wyżej definicjami pieniędzmi są środki ulokowane na koncie oszczędnościowo-rozliczeniowym, do którego wydana została karta, a nie sama karta debetowa. Z kolei jeśli płacisz kartą kredytową (ang. credit card ), czyli w momencie zawarcia transakcji nie dochodzi do przelewu środków z twojego konta na konto sprzedawcy, środki i tak są transferowane, tyle że z konta firmy-wystawcy karty na konto sprzedawcy. Z twojego punktu widzenia jest to natomiast krótkoterminowa pożyczka otrzymana od firmy, która zaoferowała ci kartę kredytową. Pod koniec miesiąca wystawca karty kredytowej wysyła ci rachunek na kwotę, którą pobrałeś w danym miesiącu. Dopóki nie spłacisz karty kredytowej, faktycznie pożyczasz pieniądze od firmy, która wystawiła kartę. Oczywiście nie musisz spłacać całej pożyczonej w ciągu miesiąca kwoty. Jeśli tego nie zrobisz, wówczas pożyczka będzie miała charakter długoterminowy i dojdzie do wykreowania pieniądza w sposób, który zostanie opisany w ostatnim podrozdziale. Krótko mówiąc, karty kredytowe i karty debetowe to różne sposoby transferu pieniędzy podczas dokonywania zakupów. O ile dodatkowe karty debetowe nie zmieniają ilości pieniądza w gospodarce, to kolejna karta kredytowa, której aktywnie używasz i nie spłacasz całego zaciągniętego kredytu w okresie bezodsetkowym, już na ten zasób wpływa. Nie przejmuj się, jeśli do zapamiętania tego, co wchodzi w skład konkretnego agregatu pieniężnego (M1, M2 i M3) potrzebujesz więcej czasu. Nie jest to wiedza kluczowa z punktu widzenia makroekonomii. Najważniejsze jest uświadomienie sobie tego, że pieniądze we współczesnej gospodarce to nie tylko papierowe banknoty i bilon, ale również depozyty, które przechowywane są w systemie bankowym i których wartość wielokrotnie przekracza wartość gotówki. W następnym podrozdziale znajdzie się wyjaśnienie sposobu działania banków komercyjnych i źródeł mocy tych podmiotów pozwalającej im na kreację pieniądza, a zatem również prowadzenie polityki monetarnej kraju, na terenie którego działają. Przeczytaj krótki artykuł na temat wyzwań monetarnych w Szwecji. Key Concepts and Summary Pomiar ilości pieniądza funkcjonującego w gospodarce odbywa się za pomocą różnych agregatów statystycznych, które obrazują szersze lub węższe miary pieniądza: M1 obejmuje gotówkę i środki na rachunkach bieżących (depozyty na żądanie). M2 uwzględnia z kolei całość M1 plus depozyty oszczędnościowe i lokaty terminowe. Najszerszą miarą pieniądza wykorzystywaną do statystyki w Polsce jest M3, która dodatkowo obejmuje również operacje z przyrzeczeniem odkupu oraz dłużne papiery wartościowe z pierwotnym terminem wykupu do dwóch lat włącznie. Self-Check Questions Gdy płacisz za zakupione w centrum handlowym ubrania i książki, wykorzystujesz elementy składowe agregatu M1 czy M2? Uzasadnij swoją odpowiedź. Najpewniej wykorzystujesz elementy agregatu pieniężnego M1, czyli gotówkę albo środki z ROR-u (gdy płacisz kartą debetową). Jeśli w centrum handlowym znajduje się oddział twojego banku (albo po prostu dysponujesz w telefonie aplikacją umożliwiającą dostęp do zdeponowanych środków), istnieje również możliwość, że płatność wykorzystała część środków z konta oszczędnościowego, czyli element agregatu pieniężnego M2, które zostały przelane na ROR. Jeśli posługujesz się kartą kredytową, tak naprawdę robisz użytek z M1 – chociaż jest to M1 na koncie firmy wydającej karty kredytowe, które zwrócisz później, gdy nadejdzie termin spłaty tych zobowiązań. Wskaż, czy kategorie z poniższej listy należą do agregatu pieniężnego M1, M2, czy też żadnego z nich: Twoja linia kredytowa w wysokości 15 tys. zł na karcie wydanej przez twój bank Bilon o wartości 1 zł w twojej kieszeni 1200 zł na rachunku dostępnym na żądanie Roczna lokata bankowa o wartości 20 tys. zł Ani w M1, ani w M2 Gotówka w kieszeniach obywateli jest częścią M1, a więc również M2. Środki na takich rachunkach są częścią M1, czyli także M2. Wyłącznie M2 Review Questions Jakie elementy podaży pieniądza zaliczamy do agregatu M1? Jakie elementy podaży pieniądza zaliczamy do agregatu M2? Critical Thinking Questions Wskaż przyczyny, dla których twoim zdaniem Narodowy Bank Polski śledzi wartość agregatów pieniężnych M1, M2 i M3. Całkowita wartość polskiej waluty w obiegu podzielona przez liczbę ludności znajdującej się na terenie Polski (przyjmijmy szacunkowo, że jest to ok. 38 mln osób) w marcu 2023 r. wynosiła ok. 9209 zł na osobę. To znacznie więcej niż większość z nas nosi przy sobie i trzyma w domu. Gdzie zatem jest cała ta gotówka? Problems Czy wartość agregatu M1 zmieni się, jeśli wyjmiesz 100 zł ze świnki skarbonki i wpłacisz je na swoje konto ROR? A wartość agregatu M2? References Federal Reserve Statistical Release. November 23, 2013. http://www.federalreserve.gov/RELEASES/h6/current/default.htm#t2tg1link. gotówka w obiegu (ang. coins and currency in circulation ) bilon i banknoty znajdujące się w posiadaniu gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, a także w skarbcach banków komercyjnych karta kredytowa (ang. credit card) ) instrument finansowy umożliwiający zapłatę za dokonywane zakupy dzięki natychmiastowemu przelewowi pieniędzy z konta firmy wydającej kartę kredytową na konto sprzedawcy; osoba posługująca się kartą kredytową jest zobowiązana do spłaty swojego zadłużenia na koniec okresu bezodsetkowego; jeśli do tego nie dojdzie, środki z karty kredytowej stają się pożyczką krótkoterminową karta debetowa (ang. debit card) ) instrument finansowy, który jest dyspozycją bezpośredniego i natychmiastowego przelania pieniędzy z konta bankowego użytkownika karty na konto sprzedawcy depozyt na żądanie (ang. demand deposits ) rachunek bankowy, w Polsce określany jako rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy (ROR), na którym środki są dostępne dla ich właścicieli w każdym momencie, zaś wypłata następuje w bankomacie albo poprzez płatność kartą debetową podaż pieniądza M1 (ang. M1 money supply ) wąska definicja pieniądza, która obejmuje gotówkę i depozyty na żądanie (w Polsce głównie ROR-y) podaż pieniądza M2 (ang. M2 money supply ) szersza definicja pieniądza, która obejmuje całe M1 oraz depozyty i lokaty terminowe podaż pieniądza M3 (ang. M3 money supply ) najszersza definicja pieniądza, która obejmuje wszystkie elementy wchodzące w skład agregatów M1 i M2, a także operacje z przyrzeczeniem odkupu i dłużne papiery wartościowe z pierwotnym terminem wykupu do dwóch lat włącznie depozyt terminowy (ang. savings deposits ) konto bankowe, z którego nie można dokonać wypłaty pieniędzy, posługując się kartą debetową lub bankomatową, ale można je wypłacić w banku lub łatwo przelać na ROR, nie tracąc przy tym oprocentowania, które jest naliczane dla całego okresu utrzymywania środków na koncie bankowym lokata terminowa (ang. time deposits ) kwota na rachunku, jaką deponent zobowiązał się pozostawić w banku na określony czas w zamian za wyższe oprocentowanie, które zostanie w całości utracone, jeśli pieniądze zostaną z lokaty bankowej wypłacone przed terminem zapadalności lokaty", "section": "Agregaty pieniężne M1, M2 i M3", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Funkcje banków Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć, w jaki sposób banki działają jako pośrednicy pomiędzy oszczędzającymi a kredytobiorcami Analizować przyczyny bankructw banków i wyjaśnić, w jaki sposób sytuacja w sektorze bankowym przekłada się na występowanie recesji w gospodarce W czasie rozmowy bohaterów filmu „Vabank” w reż. Juliusza Machulskiego Henryk Kwinto (postać grana przez Jana Machulskiego) zapytany przez Moksa (Jacek Chmielnik), dlaczego „zrobił tyle banków”, odpowiada: „Tak naprawdę powód był zawsze ten sam – bo tam były pieniądze”. W dwudziestoleciu międzywojennym (w tym czasie rozgrywa się akcja filmu) była to zapewne prawda, jednak z perspektywy współczesnych ekonomistów Kwinto zarówno rację ma, jak i jej nie ma. Myli się, ponieważ przytłaczająca większość pieniędzy we współczesnej gospodarce nie ma postaci banknotów (i bilonu) zalegających w skarbcach banków i czekających na pojawienie się rabusia. Są to po prostu informacje o środkach przechowywanych na rachunkach bankowych, które istnieją wyłącznie w formie elektronicznych zapisów księgowych. Jednak patrząc z szerszej perspektywy, „pierwszemu kasiarzowi Rzeczypospolitej” nie można odmówić racji. Banki są ściśle powiązane z pieniędzmi, a co za tym idzie – z szeroko rozumianą gospodarką. Banki znacznie ułatwiają przeprowadzanie bardzo wielu transakcji na rynkach dóbr i usług oraz czynników produkcji we współczesnej niezwykle złożonej gospodarce. Wyobraź sobie przez chwilę, jak wyglądałaby gospodarka, gdyby każdy musiał dokonywać wszystkich płatności gotówką. Robiąc duże zakupy (samochodu, nieruchomości czy innych dóbr trwałego użytku) lub wyjeżdżając na wakacje, musiałbyś nosić nawet dziesiątki tysięcy złotych w kieszeni lub portfelu (o ile w jakimkolwiek portfelu taką ilość gotówki dałoby się zmieścić). Nawet małe firmy potrzebowałyby pokaźnych zapasów gotówki, aby zapłacić pracownikom i kupić surowce do produkcji. Banki umożliwiają gospodarstwom domowym i przedsiębiorstwom przechowywanie pieniędzy na rachunkach bieżących, a następnie wypłacanie tych środków w stosownym momencie za pomocą przelewu lub karty debetowej. Banki są ważnym pośrednikiem w tzw. systemie płatniczym (ang. payment system ), który ułatwia wymianę towarów i usług na pieniądze lub inne aktywa finansowe. Ci, którzy mają dochody wyższe od bieżących wydatków (czyli oszczędzają), mogą przechowywać je w banku, zamiast szukać osoby, która byłaby skłonna je od nich pożyczyć, by następnie spłacić w późniejszym terminie wraz z uzgodnionym procentem. Ci, którzy chcą wziąć pożyczkę lub kredyt, mogą udać się bezpośrednio do banku, zamiast szukać źródła funduszy wśród rodziny i znajomych. Czas niezbędny na znalezienie posiadacza kapitału, który byłby skłonny go pożyczyć, wchodzi w skład kosztów transakcyjnych (ang. transaction costs ). Banki obniżają koszty transakcyjne i działają jako pośrednicy finansowi, kontaktując oszczędzających i kredytobiorców. Dzięki bankom tego typu transakcje są po prostu znacznie bezpieczniejsze i łatwiejsze. Nie można jednak zapominać, że sektor bankowy odgrywa również kluczową rolę w procesie tworzenia pieniądza. Banki jako pośrednicy finansowi Pośrednik to podmiot, który stoi między dwiema stronami jakiegoś procesu (w naszym przypadku będą to najczęściej dwie strony transakcji). Banki są pośrednikami finansowymi (ang. financial intermediary ), czyli podmiotami działającymi między oszczędzającymi, którzy deponują w nich pieniądze, a kredytobiorcami, którzy potrzebują kapitału i w związku z tym zaciągają kredyt lub pożyczkę (różnica pomiędzy kredytem i pożyczką została wyłożona w czasie kursu mikroekonomii, na potrzeby niniejszego rozdziału będziemy te produkty – nieco rzeczywistość upraszczając – traktować jako idealne substytuty). Pośrednikami finansowymi są również inne podmioty działające na rynku finansowym, np. firmy ubezpieczeniowe i fundusze emerytalne. Nie będziemy ich jednak uwzględniać w naszej analizie, ponieważ nie są one instytucjami depozytowymi (ang. depository institutions ), czyli nie przyjmują depozytów pieniężnych, które mogłyby zostać wykorzystane do udzielania pożyczek. Wszystkie zdeponowane środki pieniężne łączą się w jedną wielką pulę, którą banki wykorzystują do pożyczania kapitału. przedstawia pozycję banków jako pośredników finansowych, do których napływają depozyty, zaś wypływają kredyty. Udzielając przedsiębiorstwom pożyczek, banki będą starały się kierować kapitał finansowy do firm w dobrej kondycji, dających większe gwarancje spłaty kapitału, a nie do przedsiębiorstw, które ponoszą straty bądź balansują na krawędzi rentowności i mogą zbankrutować, nie regulując wszystkich swoich zobowiązań. Banki jako pośrednicy finansowi Banki działają jako pośrednicy finansowi, ponieważ umożliwiają zawarcie transakcji oszczędzającym i kredytobiorcom. Oszczędzający lokują depozyty w bankach, za co są wynagradzani odsetkami. Odsetki te płacą kredytobiorcy, którzy pożyczyli pieniądze z banków, a następnie je spłacili. W istocie stronami transakcji są pożyczający kapitał i ci, którzy go udostępniają, zaś banki tylko pomiędzy nimi pośredniczą, za co pobierają wynagrodzenie (odsetki od kredytów są wyższe niż oprocentowanie depozytów). Bilans banku Bilans (ang. balance sheet ) jest dokumentem księgowym zawierającym zestawienie aktywów i pasywów w pewnym punkcie w czasie (w Polsce najczęściej na koniec roku kalendarzowego). Aktywa (ang. asset ) to coś, co przedsiębiorstwo posiada, co ma swoją wartość i może służyć do wytworzenia lub sprzedaży dóbr i usług, będących przecież głównym celem każdej firmy. Na przykład dzięki flocie aut ciężarowych można transportować towary na zlecenie i w ten sposób zarabiać pieniądze. Pasywa (ang. liability ), czyli zobowiązania, to dług lub to, co firma jest komuś winna. Jeśli część lub wszystkie samochody ciężarowe posiadane przez konkretne przedsiębiorstwo transportowe zostały zakupione na kredyt, to ciężarówki są składnikiem aktywów, zaś wartość zaciągniętego kredytu zapiszemy po stronie zobowiązań firmy, czyli pasywów. Wartość netto (ang. net worth ) to wartość aktywów pomniejszona o kwotę zadłużenia (zobowiązania). Bilans banku tworzony jest na podobnych zasadach. Wartość netto banku to kapitał banku (ang. bank capital ). Aktywami banku są: gotówka przechowywana we własnych skarbcach, środki utrzymywane w Narodowym Banku Polskim (zwane rezerwami), pożyczki i kredyty udzielane klientom oraz zakupione papiery wartościowe emitowane przez inne podmioty. przedstawia uproszczony bilans hipotetycznego banku (Bezpiecznego Banku). Bilans ma dwukolumnowy format, a dzielące go linie – jak łatwo zauważyć – tworzą kształt podobny do litery T, dlatego czasem nazywamy go teowym schematem konta (ang. T-account ). Bilans Bezpiecznego Banku Linie układające się w kształt litery T na teowym schemacie konta oddzielają aktywa firmy po lewej stronie od jej pasywów po stronie prawej. Wszystkie firmy korzystają z takiej formy zapisu, chociaż oczywiście w realnym świecie liczba pozycji zarówno po stronie aktywów, jak i pasywów jest znacznie większa niż w naszym przykładzie. W przypadku banku aktywa to zasoby, które bank posiada (jego rezerwy) lub instrumenty, które potwierdzają należności banku u podmiotów trzecich, takie jak pożyczki i kredyty udzielone przez bank, jak również rządowe papiery wartościowe, np. obligacje i bony skarbowe. Pasywa z kolei to wszystkie zobowiązania banku wobec podmiotów zewnętrznych. W szczególności bank jest zobowiązany do spłaty wszystkich depozytów złożonych w nim przez gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa. Wartość netto banku to kwota aktywów pomniejszona o sumę pasywów. Wartość netto jest uwzględniana po stronie pasywów, aby saldo na teowym koncie było równe zero (aktywa równały się pasywom). Dla przedsiębiorstw znajdujących się w dobrej kondycji wartość netto będzie zazwyczaj dodatnia, z kolei te, które bankrutują, będą miały ujemną wartość netto. Niemniej w obu przypadkach aktywa banku będą zawsze równe jego pasywom powiększonym o wartość netto. Gdy klienci banku wpłacają pieniądze na rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy lub lokatę, bank traktuje te depozyty jako własne zobowiązania. W końcu bank jest zobowiązany do spłaty środków znajdujących się na kontach klientów, gdy będą oni chcieli wypłacić swoje pieniądze. W przykładzie na , bank ma 10 mln złotych w depozytach. Udzielone pożyczki i kredyty to pierwsza z kategorii aktywów bankowych na . Przyjmijmy, że gdy gospodarstwo domowe zaciąga 30-letni kredyt hipoteczny na zakup domu, będzie spłacać ten kredyt przez trzy dekady. Kredyt jest elementem aktywów banku, ponieważ kredytobiorca ma prawny obowiązek jego spłaty. Jak w praktyce możemy zmierzyć dzisiejszą wartość kredytu hipotecznego, który kredytobiorca będzie spłacał przez kolejnych 30 lat? Jednym z uniwersalnych sposobów mierzenia wartości – pożyczki czy czegokolwiek innego – jest oszacowanie, ile taki instrument jest wart na rynku. Wiele banków udziela kredytów mieszkaniowych i pobiera za to różnego rodzaju opłaty manipulacyjne, a następnie sprzedaje kredyty innym bankom lub instytucjom finansowym, którym ostatecznie są one spłacane. Rynek, na którym instytucje finansowe udzielają kredytów i pożyczek, jest pierwotnym rynkiem kredytowym, natomiast ten, na którym instytucje finansowe kupują i sprzedają te kredyty, nazywamy wtórnym rynkiem kredytowym. Jednym z kluczowych czynników wpływających na cenę, jaką instytucje finansowe są skłonne zapłacić za pożyczkę lub kredyt kupowane na rynku wtórnym, jest ryzyko związane z tym instrumentem finansowym, szacowane np. w oparciu o cechy pożyczkobiorcy: jego dotychczasową historię kredytową, poziom dochodów, a także kondycję gospodarki. Im większe ryzyko, że pożyczkobiorca nie spłaci pożyczki, tym jej cena jest niższa. Innym kluczowym czynnikiem wpływającym na atrakcyjność danego kredytu lub pożyczki na rynku wtórnym jest porównanie stopy procentowej obciążającej pierwotną pożyczkę z aktualną stopą procentową w gospodarce. Jeśli pierwotna pożyczka została udzielona po niskiej stopie procentowej, a obecne stopy procentowe są stosunkowo wysokie, wówczas cena takiej pożyczki będzie niska (po co kupować coś, co przynosi miesięcznie 1% zwrotu z kapitału, skoro ten sam kapitał można pożyczyć, uzyskując 2% miesięcznie). Z drugiej strony, jeśli pierwotna pożyczka została udzielona na wysoki procent, a aktualne stopy procentowe są stosunkowo niskie, wówczas jej cena będzie wysoka (trudno bowiem ulokować kapitał na tak atrakcyjnych warunkach). Dla Bezpiecznego Banku w naszym przykładzie całkowita wartość jego pożyczek, gdyby sprzedał je innym instytucjom finansowym na rynku wtórnym, wynosi 5 mln zł. Drugą kategorią aktywów bankowych są obligacje, będące powszechnym sposobem zaciągania pożyczek, wykorzystywanym przede wszystkich przez instytucje publiczne (rządy i jednostki samorządu terytorialnego), a także duże przedsiębiorstwa i organizacje non profit. Bank wykorzystuje część pieniędzy otrzymanych w formie depozytów na zakup obligacji – zazwyczaj bezpiecznych papierów emitowanych przez rządy. Obligacje rządowe są obarczone niskim ryzykiem, ponieważ istnieje niemalże pewność, że rząd je wykupi. Swoistym kosztem niskiego ryzyka związanego z takimi papierami wartościowymi jest ich niskie oprocentowanie. Obligacje są składnikiem bankowych aktywów w taki sam sposób, w jaki aktywami są udzielone pożyczki i kredyty: dzięki tym instrumentom bank zapewnia sobie strumień przychodów w przyszłości. W naszym przykładzie Bezpieczny Bank posiada rządowe papiery wartościowe o łącznej wartości 4 mln zł. Ostatnią pozycją po stronie aktywów są rezerwy (ang. reserves ), czyli pieniądze, które bank trzyma w skarbcu i których nie pożycza ani nie inwestuje w obligacje – a zatem nie uzyskuje z nich odsetek. Bank centralny (w naszym kraju NBP) wymaga, aby banki utrzymywały pewną część pieniędzy wpłaconych przez deponentów w rezerwie, a więc w swoich skarbcach albo w dyspozycji banku centralnego. Nazywamy to rezerwą obowiązkową. wyjaśni, dlaczego poziom rezerw obowiązkowych jest jednym z narzędzi polityki monetarnej, za pomocą którego państwo może wpływać na sektor bankowy. Banki mogą z własnej woli utrzymywać pewne rezerwy, nawet w wysokości przekraczającej minimalny wymagany poziom. Bezpieczny Bank posiada rezerwy w wysokości 2 mln zł. Wartość netto banku definiujemy jako sumę aktywów pomniejszoną o kwotę pasywów. W Bezpiecznym Banku na wartość netto jest równa 1 mln zł (11 mln zł aktywów pomniejszonych o 10 mln zł pasywów). W przypadku banku w dobrej kondycji finansowej wartość netto będzie dodatnia. Jeśli bank ma ujemną wartość netto, a deponenci spróbują wypłacić swoje pieniądze, bank może nie być w stanie zaspokoić wszystkich ich roszczeń. Aby zapoznać się z konkretnymi przykładami strategii wdrażanych przez banki, obejrzyj to wideo z „Making Sense of Financial News” Paula Solmana. Jak banki bankrutują Dobrze zarządzany bank zawsze uwzględnia ryzyko, że pewien niewielki odsetek pożyczkobiorców nie spłaci swoich pożyczek na czas lub nie spłaci ich wcale. I uwzględnia to ryzyko w swojej strategii. Pamiętaj, że planując koszty działalności banku, zawsze należy zakładać pewien odsetek niespłacanych kredytów. Wartość kredytów i pożyczek uwzględniona w bilansie banku bierze pod uwagę to ryzyko, ponieważ nawet pomimo najstaranniej prowadzonej procedury selekcyjnej zawsze pewien odsetek klientów – również nie ze swojej winy – nie będzie w stanie spłacić zaciągniętych zobowiązań. Jednak nawet gdy bank spodziewa się określonej liczby niespłacanych kredytów w swoim portfelu, może stanąć w obliczu problemów, jeśli pomyli się w swoich szacunkach, a odsetek niespłaconych kredytów będzie znacznie większy, niż oczekiwano, co może się zdarzyć np. w czasie niespodziewanej recesji wywołanej pandemią. Jeśli takie zagrożenie się ziści, Bezpieczny Bank z będzie musiał się zmierzyć z gwałtownym wzrostem odsetka niespłacanych kredytów, co doprowadzi do spadku wartości tej pozycji aktywów z 5 mln do 3 mln zł i tym samym ujemnej wartości netto Bezpiecznego Banku. Jakie czynniki odpowiadają za kryzys finansowy w latach 2008–2009? Wiele amerykańskich banków udzielało kredytów hipotecznych, aby ludzie mogli kupić swój wymarzony dom, ale nie zatrzymywało tych kredytów w swoich aktywach, tylko je sprzedawało. Kredyty te były „sekurytyzowane”, co oznacza, że łączono je w pakiety i sprzedawano inwestorom na rynku wtórnym. Ci nabywali takie pakiety i traktowali je jako inwestycje o niskim poziomie ryzyka, ponieważ były one zabezpieczone hipotekami nieruchomości, na zakup których udzielono kredytu. Stopa zwrotu z takiej inwestycji była równa oprocentowaniu kredytów hipotecznych, które wchodziły w skład sekurytyzowanego pakietu. Sekurytyzacja (ang. securitization ) przynosi pewne korzyści. Jeśli bank udziela większości pożyczek podmiotom lokalnym (np. działającym na terenie określonego stanu lub nawet hrabstwa), wówczas ryzykuje, że znajdzie się w trudnej sytuacji finansowej, jeśli lokalna gospodarka podupadnie, a wiele osób nie będzie w stanie spłacić kredytu. Kiedy jednak bank swoje kredyty udzielone lokalnym podmiotom sprzedaje, a następnie kupuje papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką kredytów mieszkaniowych udzielonych w wielu innych stanach, może uniknąć lub znacząco zmniejszyć ryzyko związane z kondycją lokalnej gospodarki (która mogłaby zostać narażona na straty choćby w wyniku klęski żywiołowej – tornada, powodzi lub suszy). We wcześniejszym prostym przykładzie zakładaliśmy, że banki posiadają „rządowe papiery wartościowe”. W rzeczywistości mogą posiadać inne instrumenty finansowe, o ile są one wystarczająco bezpieczne, aby spełnić standardy instytucji nadzorujących sektor bankowy. Z punktu widzenia lokalnego nabywcy domu sekurytyzacja daje korzyść wynikającą z tego, że lokalny bank nie musi mieć znacznych dodatkowych środków na udzielenie mu kredytu. Bank może zatrzymać ten kredyt jako pozycję swoich aktywów tylko w krótkim okresie, a potem sprzedać ją jako sekurytyzowany instrument finansowy. Jednak sekurytyzacja niesie ze sobą również potencjalne zagrożenie. Jeśli bank planuje zatrzymać kredyt hipoteczny jako pozycję swoich aktywów, ma silną motywację, aby dokładnie prześwietlić sytuację finansową kredytobiorcy i upewnić się, że będzie on w stanie zobowiązanie spłacić. Jednak jeśli bank od razu planuje sprzedać kredyt na rynku wtórnym, może być mniej ostrożny przy jego przyznawaniu. Będzie też bardziej skłonny udzielić osobie o niskich lub zerowych dochodach tzw. kredytu substandardowego (ang. subprime loans ), cechującego się niskim lub zerowym wkładem własnym. Takie kredyty charakteryzują się stosunkowo umiarkowanym oprocentowaniem w ciągu pierwszych dwóch lat po ich udzielaniu, ale z czasem odsetki i rata kapitałowa dość szybko rosną. Ekonomiści określili niektóre z takich substandardowych kredytów udzielonych przez instytucje finansowe w latach 2005–2008 skrótem NINJA ( No Income, No Job or Assets ): pożyczki dla osób bez stałego dochodu, bez pracy i nie dysponujących żadnym zabezpieczeniem. Instytucje finansowe zazwyczaj sprzedawały takie substandardowe kredyty i zamieniały je w sekurytyzowane papiery wartościowe – ale z niespodzianką. Pomysł polegał na tym, że gdyby na tych papierach wartościowych zabezpieczonych hipoteką wystąpiły straty (czyli kredyty hipoteczne stanowiące ich podstawę nie zostałby spłacone), niektórzy inwestorzy zgodziliby się zaakceptować, powiedzmy, 5% takich strat. Inni inwestorzy zgodziliby się wziąć na siebie, powiedzmy, kolejne 5% strat. Przy takim podejściu jeszcze inni inwestorzy nie musieliby akceptować żadnych strat, chyba że aż 25 lub 30% kredytów stanowiących zabezpieczenie sekurytyzowanych papierów wartościowych nie zostałoby spłaconych. Rozwój rynku tych skomplikowanych w swojej konstrukcji papierów wartościowych wraz z innymi czynnikami ekonomicznymi, przede wszystkim polityką państwa, które realizowało strategię umożliwiającą prawie każdemu Amerykaninowi zakup własnej nieruchomości, przyczynił się do znacznej ekspansji substandardowych kredytów hipotecznych po 2005 r. Podobnie jak w dramatach Czechowa, „ekonomiczna strzelba” została zawieszona na ścianie i było pewne, że prędzej czy później wypali (czyli kryzys bankowy się zmaterializuje). Banki były przekonane, że kupują tylko ultrabezpieczne papiery wartościowe. Bo chociaż ostatecznie ich zabezpieczenie stanowiły ryzykowne substandardowe kredyty hipoteczne, banki inwestowały tylko w tę część tych papierów wartościowych, która była chroniona przed niewielkimi lub umiarkowanymi stratami. Jednak po roku 2007 ceny mieszkań zaczęły szybko spadać, a pogłębiająca się recesja utrudniła wielu ludziom spłatę hipotecznych zobowiązań. Okazało się, że straty znacznie przekraczają niewyobrażalne jeszcze rok czy dwa lata wcześniej 30% (czyli taki właśnie był odsetek niespłaconych kredytów hipotecznych będących podstawą tych instrumentów finansowych). Wiele banków stwierdziło, że ich aktywa finansowe zabezpieczone hipoteką mogą być warte znacznie mniej, niż się spodziewały. Dla wielu podmiotów oznaczało to bankructwo. W latach 2008–2011 w Stanach Zjednoczonych upadło 318 banków. Ryzyko nieoczekiwanie wysokiego poziomu niespłaconych kredytów może być szczególnie dotkliwe dla banków ze względu na ich pasywa, czyli depozyty klientów. Klienci mogą szybko (najczęściej na żądanie) wypłacić swoje środki, ale wiele aktywów banku, takich jak pożyczki, kredyty i obligacje, będzie spłaconych dopiero po latach, a nawet dziesięcioleciach. To niedopasowanie czasowe aktywów i pasywów (ang. asset-liability time mismatch ) – możliwość wycofywania pasywów banku w relatywnie krótkim okresie, a z drugiej strony spłata aktywów w długim okresie – może skutkować poważnymi problemami banków. Jeśli dany podmiot udzielił kredytu na znaczną kwotę z określoną, stałą stopą procentową (a tak działo się i dzieje w przypadku kredytów hipotecznych w USA), a ich poziom w gospodarce znacznie wzrósł (do czego doszło w roku 2022), taki bank może się znaleźć w bardzo trudnej sytuacji. Jeśli nie podniesie oprocentowania depozytów, zostaną one wypłacone i przepłyną do innych instytucji oferujących wyższe oprocentowanie. Jeśli natomiast bank podniesie stopy procentowe dla depozytariuszy, może się okazać, że za pożyczony kapitał płaci więcej, niż otrzymuje od udzielonych kredytów i pożyczek. Bank, który wypłaca depozytariuszom odsetki wyższe od tych, które otrzymuje od swoich pożyczkobiorców, nie przetrwa na rynku zbyt długo. W jaki sposób banki mogą zabezpieczyć się przed nieoczekiwanie wysokim odsetkiem niespłacanych kredytów oraz przed ryzykiem niedopasowania czasowego aktywów i zobowiązań? Jedną ze strategii jest dywersyfikacja (ang. diversify ) kredytów, co oznacza ich udzielanie różnym klientom. Załóżmy np., że bank specjalizuje się w udzielaniu pożyczek na niszowych rynkach. Powiedzmy – firmom budowlanym wznoszącym biurowce w centrach miast średniej wielkości. Jeśli na tym jednym rynku nastąpi nieoczekiwane pogorszenie koniunktury gospodarczej (związane np. z upowszechnieniem się pracy zdalnej), bank poniesie duże straty. Jeśli jednak bank pożycza środki zarówno gospodarstwom domowym, które kupują domy i samochody, jak i wielu przedsiębiorstwom z różnych branż i obszarów geograficznych, jest mniej narażony na ryzyko. Gdy bank dywersyfikuje swoje kredyty, te kategorie kredytobiorców, w których znalazło się nieoczekiwanie dużo niespłacanych zobowiązań, będą zazwyczaj równoważone, na zasadach losowych, przez innych kredytobiorców, którzy mają nieoczekiwanie niską liczbę niespłacanych zobowiązań. W ten sposób dywersyfikacja kredytów może pomóc bankom w utrzymaniu dodatniej wartości netto. Jeśli jednak recesja dotknie wszystkie lub prawie wszystkie gałęzie gospodarki, ryzyka nie da się zdywersyfikować. Oprócz dywersyfikacji portfela kredytów banki mają kilka innych strategii ograniczania ryzyka nieoczekiwanego wzrostu odsetka niespłaconych kredytów. Mogą np. sprzedawać część udzielanych pożyczek na rynku wtórnym i utrzymywać aktywa w postaci papierów wartościowych lub rezerw gotówkowych. Mimo wszystko w przypadku długotrwałej recesji większość banków odnotuje spadek wartości netto, ponieważ większa część ich klientów nie będzie spłacać kredytów w trudnych ekonomicznie czasach. Key Concepts and Summary Banki usprawniają proces zawierania transakcji rynkowych, ponieważ gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa mogą korzystać z rachunków bankowych przy sprzedaży lub kupnie dóbr i usług, opłacaniu pracowników, a także lokowaniu oszczędności i zaciąganiu pożyczek. Na rynku finansowym banki są pośrednikami ułatwiającymi zawarcie umów pomiędzy oszczędzającymi, którzy dostarczają kapitał finansowy, a kredytobiorcami, którzy kapitału potrzebują. Bilans (tworzony za pomocą schematu teowego) jest dokumentem księgowym, który zestawia aktywa i pasywa danego przedsiębiorstwa. Pasywami banku są depozyty wpłacone przez klientów. Aktywa banku obejmują udzielone pożyczki i kredyty, zakupione papiery wartościowe o niskim poziomie ryzyka i rezerwy (czyli gotówkę, której bank nie pożycza, tylko utrzymuje w swoim skarbcu). Wartość netto banku obliczamy, odejmując wartość jego pasywów od aktywów. Bank ryzykuje, że będzie miał ujemną wartość netto, jeśli wartość jego aktywów spadnie. Wartość aktywów może się zmniejszyć z powodu niespodziewanego wzrostu odsetka niespłaconych kredytów lub w przypadku wzrostu stóp procentowych i niedopasowania w czasie terminów zapadalności aktywów i pasywów. Mowa tu o sytuacji, gdy bank otrzymuje niskie oprocentowanie od udzielonych kredytów długoterminowych, ale płaci odsetki od depozytów według wyższej, rynkowej stopy procentowej, aby przyciągnąć depozytariuszy. Banki mogą zabezpieczyć się przed tym ryzykiem, dywersyfikując pulę kredytów lub utrzymując większą część aktywów w formie papierów wartościowych i rezerw gotówkowych. Jeśli banki utrzymują tylko ułamek swoich depozytów w formie rezerw gotówkowych, to proces pożyczania pieniędzy przez banki, ponownego deponowania tych pożyczek w bankach oraz udzielania przez banki kolejnych pożyczek przekłada się na kreację pieniądza bezgotówkowego w gospodarce. Self-Check Questions Wyjaśnij, dlaczego środki wykazane po stronie aktywów w bilansie banku mogą w rzeczywistości pozostawać poza tym konkretnym podmiotem. Aktywa banku obejmują gotówkę przechowywaną w ich skarbcach, ale także środki pieniężne, które bank utrzymuje na rachunkach w banku centralnym (zwane rezerwami), pożyczki udzielane klientom oraz obligacje. Review Questions Dlaczego banki nazywamy pośrednikami finansowymi? O czym informuje bilans? Czym są aktywa banku, a czym jego pasywa? W jaki sposób można obliczyć wartość netto banku? Dlaczego bank może mieć ujemną wartość netto? Czym jest niedopasowanie terminów zapadalności aktywów i pasywów, z którym borykają się wszystkie banki? Jakie ryzyko może się zmaterializować, jeśli bank nie dywersyfikuje portfela swoich kredytów? Critical Thinking Questions Wyjaśnij różnicę pomiędzy sposobem, w jaki osoba fizyczna (np. ty) porządkuje swoje depozyty bankowe, kredyty i pożyczki, czyli prywatne aktywa i pasywa (zobowiązania), a podejściem stosowanym w bilansach banków. Problems Bank ma depozyty w wysokości 400 zł, jego rezerwy wynoszą 50 zł, zakupił obligacje rządowe o wartości 70 zł i udzielił pożyczek na kwotę 500 zł. Stwórz bilans tego banku i oblicz jego wartość netto. References Credit Union National Association. 2014. \"Monthly Credit Union Estimates.\" Last accessed March 4, 2015. http://www.cuna.org/Research-And-Strategy/Credit-Union-Data-And-Statistics/. Dallas Federal Reserve. 2013. \"Ending `Too Big To Fail': A Proposal for Reform Before It's Too Late\". Accessed March 4, 2015. http://www.dallasfed.org/news/speeches/fisher/2013/fs130116.cfm. Richard W. Fisher. “Ending 'Too Big to Fail': A Proposal for Reform Before It's Too Late (With Reference to Patrick Henry, Complexity and Reality) Remarks before the Committee for the Republic, Washington, D.C. Dallas Federal Reserve. January 16, 2013. “Commercial Banks in the U.S.” Federal Reserve Bank of St. Louis. Accessed November 2013. http://research.stlouisfed.org/fred2/series/USNUM. aktywa (ang. asset ) w najszerszym znaczeniu są to wszystkie zasoby majątkowe będące własnością przedsiębiorstwa lub osoby fizycznej niedopasowanie terminów zapadalności aktywów i pasywów (ang. asset-liability time mismatch ) sytuacja, w której klienci mogą wycofywać swoje depozyty (będące pasywami z punktu widzenia banku) w krótkim okresie, podczas gdy aktywa banku (takie jak pożyczki, kredyty i papiery wartościowe) przynoszą przychód w długim okresie bilans (ang. balance sheet ) dokument księgowy, który stanowi zestawienie aktywów i pasywów kapitał banku (ang. bank capital ) wartość netto banku instytucja depozytowa (ang. depository institutions ) instytucja, która przyjmuje depozyty pieniężne, a następnie wykorzystuje je do udzielania pożyczek dywersyfikacja (ang. diversification ) udzielanie pożyczek lub kredytów podmiotom (gospodarstwom domowym i przedsiębiorstwom) działającym w różnych branżach i na różnych obszarach geograficznych, tak aby zmniejszyć ryzyko negatywnego wpływu wydarzeń w jednej lub kilku branżach na sytuację finansową banku pośrednik finansowy (ang. financial intermediary ) instytucja, która działa pomiędzy oszczędzającym, posiadającym aktywa finansowe możliwe do zainwestowania, a podmiotem, który pożycza te aktywa i płaci za nie cenę równą stopie procentowej pasywa (ang. liability ) źródła pochodzenia majątku przedsiębiorstwa wartość netto (ang. net worth ) nadwyżka wartości aktywów nad kwotą pasywów system płatniczy (ang. payment system ) mechanizm ułatwiający wymianę dóbr i usług na pieniądze lub inne aktywa finansowe w gospodarce rezerwy (ang. reserves ) środki pieniężne, które bank trzyma w swoich skarbcach i których nie pożycza ani nie inwestuje w papiery wartościowe teowy schemat konta (ang. T-account ) bilans w formacie dwukolumnowym, w kształcie litery T, utworzony przez pionową linię biegnącą przez środek i poziomą linię pod nagłówkami kolumn „Aktywa” i „Pasywa” koszty transakcyjne (ang. transaction costs ) koszty związane z dopasowaniem i zawarciem transakcji pomiędzy pożyczkodawcami i pożyczkobiorcami", "section": "Funkcje banków", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak banki kreują pieniądz Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wykorzystać wzór na mnożnik kreacji pieniądza, aby objaśnić, w jaki sposób banki kreują pieniądz bezgotówkowy Analizować i samodzielnie układać proste bilanse zgodne ze schematem teowym Wytłumaczyć ryzyko i korzyści dla gospodarki związane z istnieniem pieniędzy i sektora bankowego Banki i pieniądze pozostają ze sobą w nierozerwalnym związku. I nie chodzi tylko o to, że większa część podaży pieniądza ma formę zapisów na rachunkach bankowych. System bankowy może kreować pieniądz (tworzyć go dosłownie z niczego) poprzez proces udzielania pożyczek. W niniejszym podrozdziale dokładnie wytłumaczymy, w jaki sposób banki to robią. Proces kreacji pieniądza przez jeden bank Zacznijmy od hipotetycznego podmiotu o nazwie Bank Wyjątkowy, który ma depozyty o wartości 10 mln zł. Jego bilans w sytuacji, w której wszystkie depozyty są przechowywane w formie gotówki w skarbcu, jest przedstawiony na . Na tym etapie Bank Wyjątkowy po prostu przechowuje pieniądze depozytariuszy i nie wykorzystuje ich do udzielania jakichkolwiek pożyczek czy kredytów (można powiedzieć, że jest nie tyle bankiem, co wielką skrytką depozytową). W tym uproszczonym przykładzie Bank Wyjątkowy nie uzyskuje żadnych dochodów z tytułu odsetek od udzielonych pożyczek i nie wypłaca depozytariuszom oprocentowania (aby pokryć koszty działalności, zapewne pobiera od nich opłatę za przechowywanie środków). Bilans Banku Wyjątkowego: wpłata depozytów o wartości 10 mln zł Bank centralny wymaga, aby analizowany podmiot utrzymywał 10% wartości depozytów jako rezerwę (co stanowi 1 mln zł). Pozostałe 9 mln zł Bank Wyjątkowy może wykorzystać, aby udzielać kredytów i pożyczek. Jeśli uda mu się znaleźć chętnych na całą tę kwotę, naliczy odsetki od pożyczonego kapitału, dzięki czemu będzie dysponował środkami, które umożliwią mu zapłatę odsetek depozytariuszom i uzyskanie dochodów odsetkowych pokrywających koszty funkcjonowania i wypłatę zysku jego właścicielom (różnica pomiędzy oprocentowaniem kredytów i depozytów nazywana jest marżą odsetkową i stanowi, oprócz różnego rodzaju opłat i prowizji, podstawowe źródło przychodów każdego banku). Aby utrzymać przejrzystość analizowanego przykładu, na razie nie umieszczamy przychodów z odsetek w bilansie banku. Zwróć uwagę, że wraz z decyzją o udzielaniu kredytów i pożyczek Bank Wyjątkowy przestał być wyłącznie skrytką depozytową, a stał się w pełnym tego słowa znaczeniu bankiem, czyli pośrednikiem finansowym pomiędzy oszczędzającymi a kredytobiorcami. Opisane wyżej posunięcie oznacza zmiany w bilansie Banku Wyjątkowego, co zostało przedstawione na . Teraz ma on 1 mln zł w rezerwach i pożyczkę o wartości 9 mln zł udzieloną firmie Janek Autonaprawy. Po stronie pasywów w dalszym ciągu widnieją depozyty o wartości 10 mln zł. Bilans Banku Wyjątkowego: rezerwy w wysokości 10% depozytów, pierwsza runda pożyczek Bank Wyjątkowy pożycza 9 mln zł firmie Janek Autonaprawy. Bank rejestruje tę pożyczkę, dokonując odpowiedniej adnotacji w swoim bilansie. Pożyczka jest zapisana po stronie aktywów, ponieważ będzie generować dochód odsetkowy dla banku. Oczywiście, pan Janek, właściciel firmy, nie wyjdzie z banku, niosąc 9 mln w gotówce. Byłoby to nie tylko niebezpieczne, ale również nielegalne (w UE istnieją ograniczenia dotyczące wartości transakcji gotówkowych, jakich mogą dokonywać przedsiębiorstwa). Zgodnie z dyspozycją pana Janka Bank Wyjątkowy dokona przelewu tej kwoty na jego rachunek firmowy (dostępny na żądanie) utrzymywany w Pierwszym Banku Krajowym. Dzięki temu wartość depozytów w Pierwszym Banku Krajowym wzrośnie o 9 mln zł, o podobną kwotę powiększą się również jego rezerwy, tak jak to pokazano na . Podmiot ten, podobnie jak wszystkie inne banki komercyjne, musi utrzymywać 10% wartości depozytów w formie rezerw gotówkowych, ale resztę może pożyczyć. Zmiana w bilansie Pierwszego Banku Krajowego Udzielanie pożyczek dzięki środkom zdeponowanych na rachunkach depozytowych zwiększa podaż pieniądza M1. Pamiętaj, że definicja agregatu pieniężnego M1 obejmuje depozyty na żądanie, które można łatwo wykorzystać do zakupu dóbr i usług (wystarczy posłużyć się kartą debetową lub wypłacić pieniądze z bankomatu). Zauważ, że podaż pieniądza wynosi teraz 19 mln zł: 10 mln zł w depozytach Banku Wyjątkowego i 9 mln zł w depozytach Pierwszego Banku Krajowego (początkowa podaż pieniądza wynosiła tylko 10 mln zł). Oczywiście, ponieważ właściciel firmy Janek Autonaprawy opłaca drobne rachunki i zakup części za pomocą firmowej karty debetowej, wartość depozytów będzie się zmniejszać. Niemniej jeśli regulacje bankowe określają minimalną wysokość rezerw na 10% wartości wkładów, nadwyżkę można przeznaczyć na kredyty i pożyczki. W naszym przykładzie pożyczka zwiększyła podaż pieniądza o 9 mln zł. Pierwszy Bank Krajowy, posiadając depozyty o wartości 9 mln zł, musi utrzymywać rezerwy w wysokości jedynie 10% wartości depozytów (900 tys. zł), w związku z czym może pożyczyć pozostałe 90% wartości depozytów (8,1 mln zł) firmie Jacek Uczciwy Autohandel, co pokazuje . Kolejna zmiana w bilansie Pierwszego Banku Krajowego Jeśli właściciel firmy Jacek Uczciwy Autohandel zdeponuje tę pożyczkę na rachunku bieżącym w Drugim Banku Krajowym, podaż pieniądza wzrośnie o dodatkowe 8,1 mln zł, co łatwo dostrzec na . Zmiana w bilansie Drugiego Banku Krajowego Jak takie kreowanie pieniądza (czyli tworzenie go z niczego) jest możliwe? Otóż wynika to z faktu, że w systemie bankowym istnieje wiele podmiotów, które są zobowiązane do przechowywania jedynie niewielkiej części depozytów w formie gotówkowych rezerw (w naszym przykładzie jest to 10%). Resztę mogą zamienić na kredyt, który zostanie zdeponowany w innym banku i już jako depozyt na żądanie powiększy wartość agregatu pieniężnego M1, a tym samym podaż pieniądza. Obejrzyj to wideo , aby dowiedzieć się więcej o tym, w jaki sposób banki kreują pieniądz bezgotówkowy. Mnożnik kreacji pieniądza i system bankowy z wieloma podmiotami W systemie bankowym, w ramach którego funkcjonuje wiele podmiotów, Bank Wyjątkowy zamienił swoją nadwyżkę rezerwy (stanowiła ona bowiem 100% wartości złożonych depozytów, zaś bank centralny wymaga od banków komercyjnych rezerwy w wysokości 10% depozytów) na pożyczkę dla firmy Janek Autonaprawy, która została przetransferowana do Pierwszego Banku Krajowego. Również ten bank miał nadwyżkę rezerwy gotówkowej w stosunku do wartości depozytów, w związku z czym zamienia ją na pożyczkę udzieloną firmie Jacek Uczciwy Autohandel, która z kolei została przelana na konto w Drugim Banku Krajowym. Ten również będzie miał nadwyżkę rezerwy w stosunku do wartości depozytów, więc zapewne także będzie starał się udzielić kredytu lub pożyczki przedsiębiorstwom lub gospodarstwom domowym. Jeśli wszystkie banki będą się sukcesywnie i konsekwentnie pozbywać swojej nadwyżki rezerw gotówkowych, podaż pieniądza znacznie wzrośnie. W systemie z wieloma bankami całkowitą zdolność systemu bankowego do kreacji pieniądza określa mnożnik kreacji pieniądza. Jest to formuła matematyczna pozwalająca na obliczenie tego, ile pieniądza da się wykreować dzięki jednostce monetarnej powiększającej depozyty przy danym poziomie rezerw gotówkowych. A oto formuła mnożnika kreacji pieniądza (ang. money multiplier formula ): 1 Rezerwa obowiązkowa Aby określić całkowitą wielkość podaży pieniądza M1, która może zostać wytworzona w systemie bankowym, mnożnik kreacji pieniądza musimy pomnożyć przez nadwyżkę kwotową rezerw obowiązkowych w stosunku do ich minimalnej wysokości. Zapoznaj się z i prześledź przedstawione tam obliczenia. Wykorzystanie formuły matematycznej mnożnika kreacji pieniądza Wykorzystajmy mnożnik kreacji pieniądza do opisanego powyżej przykładu. Krok 1. W przypadku Banku Wyjątkowego, dla którego wymagana rezerwa wynosi 10% (lub 0,10), mnożnik kreacji pieniądza wynosi 1 podzielone przez 0,10, co daje 10. Ustaliliśmy, że nadwyżka kwotowa rezerwy gotówkowej w stosunku do wartości depozytów złożonych w Banku Wyjątkowym wynosi 9 mln zł, korzystając zatem ze wzoru, możemy określić całkowitą zmianę podaży pieniądza M1: Całk. zmiana podaży pieniądza M1 = 1 Rez. obowiąz. × Nadw. kwotowa rezerwy w stos. do wart. depoz. = 1 0,10 × 9 mln zł = 10 × 9 mln zł = 90 mln zł Krok 3. Możemy zatem stwierdzić, że w naszym przykładzie całkowita ilość pieniędzy wygenerowanych w tej hipotetycznej gospodarce po zakończeniu wszystkich rund pożyczkowych wyniesie 90 mln zł. Ograniczenia skuteczności mnożnika kreacji pieniądza Wartość mnożnika kreacji pieniądza będzie zależała od minimalnej wysokości rezerw, które narzuca bank centralny. Oczywiście każdy bank może utrzymywać rezerwy gotówkowe, które są wyższe od minimalnego poziomu. Banki mogą zdecydować się na zróżnicowanie wielkości i struktury posiadanych rezerw z dwóch powodów: warunków makroekonomicznych i regulacji rządowych. Gdy gospodarka znajduje się w recesji, banki prawdopodobnie będą utrzymywać wyższe rezerwy, ponieważ obawiają się, że klienci częściej nie będą w stanie spłacać swoich zobowiązań wobec nich. Bank centralny może również podnieść lub obniżyć minimalny poziom rezerw utrzymywanych przez banki, co wpływa na podaż pieniądza w gospodarce. Zostanie to dokładniej omówione w . Proces kreowania pieniądza przez banki w jednoznaczny sposób wskazuje, że wzrost podaży pieniądza w gospodarce jest ściśle powiązany z liczbą i wartością udzielanych pożyczek lub kredytów. Wszystkie pieniądze w gospodarce, z wyjątkiem wyemitowanej przez bank centralny gotówki, są konsekwencją pożyczek bankowych, które następnie trafiają jako depozyty na konta w innych bankach. Wreszcie mnożnik kreacji pieniądza zależy od tego, jak wiele pieniędzy osiada w systemie bankowym. Jeśli zamiast wpłacać gotówkę na konta bankowe, gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa zdecydują się na jej przechowywanie w skrytkach depozytowych i pudełkach po butach ukrytych w szafach, banki nie będą mogły wykorzystać tych środków, aby udzielać pożyczek. Banki centralne mają silną motywację do zapewnienia bezpieczeństwa depozytów bankowych, ponieważ jeśli ludzie obawiają się, że mogą stracić swoje pieniądze po wpłaceniu ich do banku, to po prostu tego nie zrobią, co doprowadzi do spadku liczby i wartości udzielanych kredytów i pożyczek. Stąd zresztą przepisy o minimalnym poziomie rezerw gotówkowych, który ma zabezpieczać środki umożliwiające wypłatę pieniędzy na żądanie depozytariuszy. Kraje o niskich dochodach doświadczają zjawiska określanego przez ekonomistów jako „oszczędności w materacach”, czyli pieniądze przechowywane w domach, z uwagi na niski poziom zaufania do systemu bankowego. W sytuacji, w której „oszczędności w materacach” osiągają znaczący poziom w skali gospodarki, banki nie mogą pożyczyć tych środków potencjalnym kredytobiorcom, a mnożnik kreacji pieniądza nie działa skutecznie. W takiej gospodarce zarówno podaż pieniądza, jak i wartość udzielonych kredytów maleją. Obejrzyj to wideo , w którym Jem Bendell omawia „mit pieniądza”. Pieniądze i banki – korzyści i zagrożenia Pieniądz i banki to wynalazki społeczne, które pomagają funkcjonować nowoczesnej gospodarce. W porównaniu z alternatywą, jaką jest barter, pieniądze znacznie ułatwiają wymianę towarów, pozyskiwanie czynników produkcji i działanie rynków finansowych. Sektor bankowy sprawia, że pieniądz jest jeszcze bardziej efektywnym narzędziem usprawniającym funkcjonowanie rynków. Co więcej, proces udzielania przez banki pożyczek na rynkach finansowych jest ściśle powiązany z kreacją pieniądza. Jednak nadzwyczajne korzyści ekonomiczne, które pojawiają się dzięki pieniądzom i bankom, generują również pewne niebezpieczeństwa. Jeśli banki nie działają w sposób efektywny, oznacza to niższe bezpieczeństwo transakcji i wyższe koszty w całej gospodarce. Gdy banki znajdują się w trudnej sytuacji finansowej z powodu powszechnego spadku wartości ich aktywów, dostępność kredytów znacznie się zmniejsza, co może być poważnym zagrożeniem dla branż, w których kredyt jest niezbędnym elementem działalności (rynek nieruchomości, produkcja samochodów, duże projekty infrastrukturalne itd.). Globalny kryzys finansowy z lat 2008–2009 boleśnie uwidocznił te prawidłowości. Różne kostiumy dla pieniędzy: od muszli kauri do kryptowalut Światowa gospodarka przeszła długą drogę od czasów, gdy jako waluty używano muszli kauri. Odeszliśmy od pieniądza towarowego i papierowych pieniędzy zabezpieczonych surowcami na rzecz pieniądza symbolicznego (banknotów i bilonu). Wraz z rozwojem technologii i postępem globalnej integracji zmniejsza się również zapotrzebowanie na walutę papierową. Skala wykorzystania kart kredytowych i debetowych cały czas rośnie. Ostatnim krzykiem mody, jeśli chodzi o formy pieniądza, stały się kryptowaluty. Są to cyfrowe waluty, których nie kontroluje żaden pojedynczy podmiot. Nie jest to pieniądz symboliczny, nie wspiera go bowiem żaden kraj i jego system prawny. Kryptowaluty nie są również emitowane przez banki centralne. Ich wartość (np. w stosunku do amerykańskiego dolara) jest określana przede wszystkim przez siły rynkowe, tj. podaż i popyt. Rządy mogą wpływać na wartość kryptowaluty, regulując jej użycie w granicach swojego kraju, ale ostatecznie cena i tak sprowadza się do podaży i zgłaszanego na nią popytu. Kryptowaluty przeszły długą drogę od 2009 r., kiedy to pojawił się bitcoin, a w ostatnich dwóch–trzech latach nastąpiła prawdziwa eksplozja różnych kryptowalut używanych na całym świecie. Należy zauważyć, że aby kryptowaluta mogła być uznana za pieniądz, nadal musi spełniać trzy podstawowe kryteria: musi być traktowana jako środek przechowywania wartości, jednostka rozrachunkowa i środek wymiany. O ile pierwsze dwa kryteria kryptowaluty spełniają stosunkowo łatwo, o tyle ich użycie jako środka wymiany, czyli wykorzystanie w celu kupna i sprzedaży dóbr i usług, jest bardziej skomplikowane. Podczas gdy kryptowaluty są używane w wielu nielegalnych transakcjach, rzadziej, o ile w ogóle, można je zobaczyć jako sposób płatności za dobra takie jak odzież, żywność czy czynsz za mieszkanie. Najpopularniejszą kryptowalutą jest bitcoin, a tym samym najbardziej prawdopodobne jest, że właśnie on zostanie uznany za nowy rodzaj pieniądza. Nieco mniej popularne, biorąc pod uwagę wolumen handlu, są ethereum i binance coin. Istnieje jeszcze wiele innych kryptowalut, ale ich bardziej powszechne wykorzystanie jako środka wymiany jest wciąż jeszcze przed nami. Key Concepts and Summary Mnożnik kreacji pieniądza definiujemy jako ilość pieniędzy, które system bankowy może wygenerować z każdej jednostki pieniężnej zaksięgowanej jako depozyt, powyżej kwoty obowiązkowych rezerw. Wzór na obliczenie mnożnika to iloraz jedności i stopy rezerw obowiązkowych lub rzeczywistej stopy rezerw utrzymywanych w sektorze bankowym. Ilość pieniądza w gospodarce i wartość kredytów są ze sobą nierozerwalnie związane. Większość pieniądza w gospodarce to kredyty udzielane przez sektor bankowy, które są następnie lokowane jako depozyty. Biorąc pod uwagę zagrożenia makroekonomiczne związane z nieprawidłowo działającym systemem bankowym, w zostanie omówiona polityka państwa w zakresie kontrolowania podaży pieniądza i utrzymywania bezpieczeństwa systemu bankowego. Self-Check Questions Wyobraź sobie, że kupujesz kredyty na rynku wtórnym (czyli kupujesz prawo do pobierania odsetek od tych kredytów) dla banku lub innej firmy świadczącej usługi finansowe. Wyjaśnij, dlaczego możesz zapłacić więcej lub mniej za dany kredyt, jeśli: Kredytobiorca przestał go terminowo spłacać. Stopy procentowe w całej gospodarce wzrosły od czasu, gdy bank udzielił kredytu. Kredytobiorcą jest firma, która właśnie zadeklarowała wysoki poziom zysków. Stopy procentowe w całej gospodarce spadły od czasu, gdy bank udzielił kredytu. Kredytobiorca, który przestał terminowo spłacać kredyt, ma najprawdopodobniej mniejsze szanse na jego całkowitą spłatę, w związku z czym cena tego instrumentu będzie maleć. Jeśli stopy procentowe wzrosły, to kredyt zaciągnięty w czasie relatywnie niższych stóp procentowych wygląda mniej atrakcyjnie, więc zapłacisz za niego mniej. Jeśli kredytobiorcą jest firma w bardzo dobrej kondycji finansowej, prawdopodobnie będzie w stanie bez problemu spłacić swoje zobowiązanie, stąd cena tego instrumentu finansowego może być wyższa. Jeśli stopy procentowe w gospodarce spadły, to kredyt jest wart więcej. Review Questions W jaki sposób banki kreują pieniądz? Jaki jest wzór na mnożnik kreacji pieniądza? Critical Thinking Questions Czy banki powinny utrzymywać 100% swoich depozytów jako rezerwy? Uzasadnij swoją odpowiedź. Wyjaśnij, jak wzrost stopy rezerw obowiązkowych wpłynie na proces kreacji pieniądza w systemie bankowym. Jak myślisz, jakie decyzje amerykański Bank Rezerwy Federalnej (bank centralny) podjął w kwestii stopy rezerw obowiązkowych w okresie globalnego kryzysu finansowego w latach 2008–2009? Problems Bank Gargantuiczny jest jedynym bankiem w pewnej gospodarce. Podmioty ekonomiczne dysponują gotówką o wartości 20 mln zł, którą w całości deponują w Banku Gargantuicznym. Bank Gargantuiczny decyduje się na politykę utrzymywania 100% rezerw. Stwórz bilans tego podmiotu. Bank Gargantuiczny jest zobowiązany do utrzymywania 5% swoich depozytów w kwocie 20 mln zł w charakterze rezerw, a resztę może zaoferować pożyczkobiorcom. Jak zmieni się bilans tego podmiotu po pierwszej rundzie pożyczek? Załóżmy, że Bank Gargantuiczny jednak ma konkurentów, którzy wraz z nim tworzą system bankowy. O ile wzrośnie podaż pieniądza w rozpatrywanej gospodarce po pierwotnej wpłacie dokonanej przez podmioty gospodarcze do Banku Gargantuicznego? References Bitcoin. 2013. www.bitcoin.org. National Public Radio. Lawmakers and Regulators Take Closer Look at Bitcoin . November 19, 2013. http://thedianerehmshow.org/shows/2013-11-19/lawmakers-and-regulators-take-closer-look-bitcoin. mnożnik kreacji pieniądza (ang. money multiplier formula ) odwrotność stopy rezerw obowiązkowych lub stopy rezerw utrzymywanej w dobrowolny sposób w sektorze bankowym", "section": "Jak banki kreują pieniądz", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Gmach Marrinera S. Ecclesa, główna siedziba Banku Rezerwy Federalnej w Waszyngtonie Za tymi drzwiami zapadają ważne decyzje dotyczące polityki pieniężnej w Stanach Zjednoczonych. (Źródło: modyfikacja pracy „squirrel83”/Flickr Creative Commons). Jak bardzo można obniżyć stopy procentowe? Większość ekonomistów uważa, że polityka pieniężna (czyli decyzje banku centralnego, które przekładają się na wysokość stóp procentowych m.in. poprzez zasady i warunki udzielanych kredytów) ma ogromny wpływ na gospodarkę każdego kraju. Z ekspansywną polityką pieniężną (monetarną) mamy do czynienia wtedy, gdy bank centralny obniża stopy procentowe i zwiększa dostępność kredytu. W efekcie tych działań inwestycje przedsiębiorstw i wydatki gospodarstw domowych rosną, powodując wzrost PKB i zatrudnienia. Co się jednak stanie, jeśli stopy procentowe narzucone przez banki komercyjne jako koszt kredytu są już bliskie zeru? Nie można przecież obniżyć ich poniżej zera, prawda? Oznaczałoby to bowiem, że pożyczkodawcy płaciliby pożyczkobiorcom za pożyczanie od nich pieniędzy. Właśnie w takiej sytuacji znalazł się System Rezerwy Federalnej USA pod koniec globalnego kryzysu finansowego, czyli w roku 2009, a także w czasie recesji spowodowanej pandemią koronawirusa w roku 2020. Stopa funduszy federalnych, czyli stopa procentowa będąca punktem odniesienia dla banków komercyjnych w ich działalności kredytowej, którą amerykański bank centralny traktuje jako podstawowe narzędzie polityki pieniężnej, w roku 2007 wynosiła ok. 5%. W ciągu kolejnych dwóch lat obniżyła się do poziomu 0,16%. Po zakończeniu kryzysu ponownie wzrosła do ok. 2%, a po rozpoczęciu recesji pandemicznej spadła po raz kolejny, w marcu 2020 r. osiągając zaledwie 0,05%. Politykę Banku Rezerwy Federalnej w latach 2008–2009 komplikowało również to, że polityka fiskalna, czyli drugi ze sposobów, w jaki państwo może wpływać na sytuację w gospodarce, nie mogła się opierać na obniżkach podatków i wzroście wydatków ze względu na sytuację budżetu federalnego w Stanach Zjednoczonych i powszechne obawy, że zarówno jego deficyt, jak i rozmiary długu publicznego są zbyt wysokie. Jakie było zatem pole manewru amerykańskiego banku centralnego? W jaki sposób System Rezerwy Federalnej mógł kształtować politykę pieniężną, aby stymulować gospodarkę? Dodatkowo, o ile polityka fiskalna w czasie recesji pandemicznej była bardziej agresywna, to sytuacja gospodarcza sektora przedsiębiorstw i gospodarstw domowych również była trudniejsza i konieczne okazało się dodatkowe wsparcie finansowe skierowane do obu tych grup podmiotów. Rozwiązaniem problemu dolnej granicy wysokości stóp procentowych w czasie tych kryzysów była – jak pokażemy w niniejszym rozdziale – zmiana reguł gry. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób banki centralne wpływają na działalność banków komercyjnych Jakie są narzędzia polityki pieniężnej (monetarnej) wykorzystywane przez banki centralne W jaki sposób polityka pieniężna przekłada się na sytuację w gospodarce Jakie są pułapki polityki pieniężnej Pieniądze, pożyczki (oraz kredyty) i banki pozostają ze sobą w nierozerwalnym związku. Pieniądze są deponowane na rachunkach bankowych, a następnie pożyczane przedsiębiorstwom, gospodarstwom domowym i innym bankom. Jeśli ten zazębiający się system pieniądza, pożyczek i banków działa efektywnie, transakcje gospodarcze na rynkach dóbr, usług i czynników produkcji zawierane są płynnie, a oszczędzający bez problemu wchodzą w interakcje z pożyczkobiorcami. Jednak jeśli system pieniężny i bankowy nie działa sprawnie, gospodarka może albo wpaść w recesję, albo cierpieć z powodu przedłużającej się inflacji. Państwo (jego wyspecjalizowane agendy) wspiera funkcjonowanie tego systemu. Jednak mechanizmy te nie zawsze działają bez turbulencji. W niniejszym rozdziale zostaną omówione zasady, zgodnie z którymi prowadzona jest polityka pieniężna, oraz czynniki mogące ograniczyć jej skuteczność i efektywność.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zadania banku centralnego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Omówić zadania banku centralnego Wskazać związki pomiędzy regulacjami bankowymi a polityką pieniężną Wyjaśnić sposób działania nadzoru bankowego Wytłumaczyć, w jaki sposób ubezpieczenie depozytów i funkcja ostatniej instancji kredytowej pełniona przez bank centralny chronią system bankowy przed paniką na rynkach finansowych Podejmując decyzje o podaży pieniądza, bank centralny podnosi lub obniża stopy procentowe i w ten sposób kształtuje politykę pieniężną, która – wraz z polityką fiskalną będącą w gestii rządu centralnego i jednostek samorządu terytorialnego – składa się na politykę makroekonomiczną, ukierunkowaną na utrzymywanie jak najniższych stóp bezrobocia i inflacji . Bank centralny może być również odpowiedzialny za działania regulacyjne i nadzorcze w stosunku do krajowego systemu bankowego mające służyć ochronie interesów deponentów bankowych i zapewnieniu dobrej kondycji całego sektora. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w USA. W Polsce z kolei za nadzór nad rynkiem finansowym odpowiada Komisja Nadzoru Finansowego (KNF), która jest niezależna do banku centralnego. W strefie euro sytuacja jest także specyficzna – Europejski Bank Centralny (EBC) prowadzi politykę pieniężną, ale nadzór nad systemem bankowym pełnią instytucji narodowe w poszczególnych krajach. Podmiot odpowiedzialny za prowadzenie polityki pieniężnej (ang. monetary policy ) i zapewnienie sprawnego funkcjonowania systemu finansowego kraju nazywamy bankiem centralnym (ang. central bank ). Najbardziej znanymi światowymi bankami centralnymi są: Europejski Bank Centralny (ang. European Central Bank ), Bank Japonii (ang. Bank of Japan ), Bank Anglii (ang. Bank of England ) i oczywiście System Rezerwy Federalnej w Stanach Zjednoczonych (ang. Federal Reserve ) nazywany po prostu FED-em. W Polsce funkcję banku centralnego w obszarze polityki pieniężnej pełni Narodowy Bank Polski (NBP). Jakie są zadania banku centralnego? Banki centralne na świecie prowadzą zazwyczaj swoje działania w następujących obszarach: polityka pieniężna, stabilność systemu finansowego, usługi bankowe na rzecz banków komercyjnych i innych instytucji depozytowych oraz wybranych jednostek sektora finansów publicznych (przede wszystkim rządu centralnego). Pierwszy obszar jest na tyle istotny, że poświęcimy mu osobny podrozdział, natomiast dwa kolejne zostaną omówione poniżej. Banki centralne zapewniają bankom komercyjnym wiele usług analogicznych do tych, jakie banki komercyjne świadczą na rzecz swoich klientów (czyli przedsiębiorstw i gospodarstw domowych). Na przykład wszystkie polskie banki komercyjne mają konto w Narodowym Banku Polskim (NBP), na którym deponują rezerwy. Podobnie banki mogą uzyskiwać pożyczki z banku centralnego. Na bardziej operacyjnym poziomie NBP dba, by ilość gotówki krążąca w systemie finansowym pozwalała zaspokoić zapotrzebowanie społeczeństwa na pieniądz. Na przykład każdego roku polski bank centralny zwiększa ilość gotówki dostępnej w bankach w okresie przedświątecznych zakupów i ponownie zmniejsza ją w styczniu. Utrzymywanie bezpiecznego i stabilnego krajowego systemu finansowego jest jednym z dwóch najważniejszych zadań większości banków centralnych (NBP, jak to zostało wskazane powyżej, pozostaje w tym obszarze wyjątkiem). Celem jest nie tylko ochrona oszczędności osób fizycznych, ale także utrzymanie integralności samego systemu finansowego. Przeciętny obywatel zwykle nawet nie zdaje sobie sprawy z tego, że bank centralny wykonuje takie działania, ale stało się to widoczne np. w USA podczas kryzysu finansowego w latach 2008–2009. Na pewien czas krytyczne części systemu finansowego zawiodły, a firmy nie były w stanie uzyskać finansowania na podstawową działalność gospodarczą. Wyobraź sobie, że nagle nie możesz pobrać pieniędzy ze swoich konth bankowych, ponieważ transakcja, którą chciałeś zrealizować dzięki posiadanej karcie debetowej, została odrzucona. Daje to wyobrażenie o skali awarii systemu płatniczego/finansowego, do jakiej doszło wówczas w Stanach Zjednoczonych. W Polsce jak dotychczas zarówno w początkowym okresie pandemii (tuż po rozpoczęciu lockdownu wiosną 2020 r.), jak i po napaści Rosji na Ukrainę w lutym 2022 r. udało się uniknąć takich perturbacji, jakkolwiek, co wiele osób doskonale pamięta, przez kilka dni utrzymywały się trudności z wypłatą środków z niektórych bankomatów (szczególnie tych pozostających poza bezpośrednią kontrolą banków). Celem regulacji bankowych jest utrzymanie wypłacalności całego systemu (nie bez kozery określanego często mianem „sektora zaufania publicznego”) poprzez unikanie nadmiernego ryzyka. Regulacje dzielą się na wiele kategorii. Mieszczą się w nich np. wymagania dotyczące rezerw, wymogi kapitałowe, ograniczenia rodzajów inwestycji, jakie mogą być dokonywane przez banki itd. W , powiedzieliśmy, że banki są zobowiązane do utrzymywania minimalnego odsetka swoich depozytów w formie relatywnie szybko dostępnych rezerw, które pozwalają pokryć część wypłat, jakie mogliby zgłosić depozytariusze (choć banki zazwyczaj utrzymują rezerwy na poziomie wyższym od minimalnego). Określenie „relatywnie szybko dostępnych” bywa nieco mylące, o ile bowiem pewną część swoich rezerw bank przechowuje sam w formie gotówki, o tyle większa część jego zasobów jest utrzymywana na rachunku w banku centralnym. Innym obszarem regulacji bankowych są ograniczenia dotyczące rodzajów inwestycji dokonywanych przez banki. Instytucje te mogą udzielać pożyczek przedsiębiorstwom, gospodarstwom domowym i innym bankom, a także kupować papiery skarbowe (bony i obligacje), ale nie mogą inwestować w aktywa postrzegane jako zbyt ryzykowne. Zgodnie z amerykańską konwencją kapitał banku to różnica między jego aktywami a pasywami, natomiast w Polsce zgodnie z zasadami rachunkowości przyjmuje się, że aktywa są zawsze równe pasywom, w związku z czym kapitał banku klasyfikowany jest jako część pasywów. Innymi słowy, kapitał banku stanowi jego wartość netto (ang. net worth ) banku. Bank musi mieć dodatnią wartość netto; w przeciwnym razie jest niewypłacalny lub zbankrutował, co oznacza, że nie ma wystarczających aktywów, aby spłacić swoje zobowiązania. Przepisy prawne wymagają, aby banki utrzymywały minimalną dodatnią wartość netto, zwykle wyrażoną jako procent ich aktywów, w celu ochrony swoich depozytariuszy i innych wierzycieli. Odwiedź tę stronę , aby przeczytać krótki artykuł pt. „Przestań mylić politykę pieniężną” i regulacje bankowe. Nadzór bankowy Gdy nadzór bankowy działa efektywnie, większość banków przez długi czas pozostaje w dobrej kondycji finansowej. Jeśli urzędnicy nadzoru bankowego stwierdzą, że jakiś bank ma niską lub ujemną wartość netto lub udziela zbyt dużo ryzykownych kredytów, mogą zażądać od niego zmiany postępowania, a w skrajnych przypadkach nawet zmusić właścicieli do wstrzymania działalności lub sprzedaży swoich aktywów innemu bankowi, pozostającemu w dobrej kondycji finansowej. Nadzór bankowy może wiązać się z wyzwaniami zarówno w wymiarze praktycznym, jak i politycznym. Praktyczny wymiar oznacza, że pomiar wartości aktywów banku nie zawsze jest prosty. W mówiliśmy, że aktywami banku są udzielone kredyty, a wartość tych aktywów zależy od oszacowanego ryzyka ich niespłacenia. Może się to stać jeszcze bardziej złożone, gdy bank udziela pożyczek bankom lub firmom w innych krajach lub zawiera umowy finansowe, które są znacznie bardziej skomplikowane niż zwykła pożyczka. Wymiar polityczny wynika z faktu, że decyzja nadzorcy bankowego o zamknięciu konkretnego podmiotu lub zmianie struktury jego inwestycji finansowych jest często kontrowersyjna, a nadzorca bankowy często znajduje się pod polityczną presją ze strony właścicieli banku i lokalnych polityków. Na przykład wielu obserwatorów zwróciło uwagę na to, że japońskie banki przez niemal całą dekadę lat 90. XX w. przeżywały poważne kłopoty finansowe, jednak do początku XXI w. nie zrobiono w tej sprawie niczego istotnego. Podobna niechęć do stawienia czoła problemom banków znajdujących się w poważnych tarapatach jest widoczna na całym świecie – w Azji Wschodniej, Ameryce Łacińskiej, Europie, Rosji, a także w samych Stanach Zjednoczonych. W USA pod koniec XX w. uchwalono przepisy wymagające od nadzorców bankowych ujawniania i upubliczniania ich ustaleń oraz podjęcia działań, gdy tylko zidentyfikują w jakimś banku lub grupie banków poważny problem. Krytycy przyjętych regulacji zadawali jednak zasadne pytanie, dlaczego organy nadzoru nie przewidziały chwiejności finansowej, zanim duże straty miały szansę się skumulować i doprowadzić do masowych bankructw, które zostały przywołane w poprzednim rozdziale. Panika na rynkach finansowych W XIX w. i w ciągu kilku pierwszych dekad wieku XX (np. w czasie Wielkiego Kryzysu) lokowanie pieniędzy w banku mogło być niezwykle stresujące. Wyobraź sobie, że wartość netto twojego banku stała się ujemna, a więc jego aktywa nie wystarczały na pokrycie zobowiązań. W tej sytuacji klienci, którzy zjawiali się w banku jako pierwsi, odzyskiwali całe swoje depozyty, zaś ci, którzy się nieco spóźnili, tracili wszystkie zdeponowane tam pieniądze. Masowe decyzje depozytariuszy o wypłacie środków z banku lub banków (często niemające żadnego racjonalnego uzasadnienia i wynikające z niesprawdzonych pogłosek lub plotek) nazywamy paniką na rynkach finansowych (lub „runem” na banki) (ang. bank run ). W filmie „To wspaniałe życie” ( It’s a Wonderful Life ) z 1946 r. dyrektor banku grany przez Jamesa Stewarta staje twarzą w twarz z tłumem zaniepokojonych depozytariuszy, którzy chcą wypłacić swoje pieniądze, ale udaje mu się rozwiać ich obawy, pozwalając niektórym wycofać część depozytów dzięki prywatnym środkom, które miał przeznaczyć na swój miesiąc miodowy. Panika na rynkach finansowych Panika na rynku finansowym USA w okresie Wielkiego Kryzysu tylko pogorszyła sytuację gospodarczą kraju. (Źródło: National Archives and Records Administration). Ryzyko paniki na rynkach finansowych może spowodować niestabilność całego systemu bankowego. Nawet pogłoska, że bank może mieć ujemną wartość netto, potrafi wywołać paniczne reakcje jego depozytariuszy, a wtedy również podmioty będące w dobrej kondycji finansowej mogą zbankrutować. Ponieważ bank pożycza większość otrzymanych pieniędzy, a w kasie trzyma tylko ograniczone rezerwy, panika na rynkach finansowych o dowolnej wielkości szybko wyczerpałaby każdą ilość gotówki dostępną w banku. Ogłoszenie nawet czasowego wstrzymania wypłat depozytów tylko nasiliłoby obawy pozostałych depozytariuszy o bezpieczeństwo ich pieniędzy. Co więcej, panika w jednym banku często wywoływała reakcję łańcuchową, przenosząc się na inne podmioty. Pod koniec XIX i na początku XX w. panika na rynkach finansowych zazwyczaj nie była pierwotną przyczyną recesji, ale mogła znacznie zaostrzyć jej przebieg. Ubezpieczenie depozytów i ostatnia instancja kredytowa Aby chronić się przed paniką na rynkach finansowych, banki centralne wykorzystują dwie strategie: ubezpieczenie depozytów (ang. deposit insurance ) i tworzenie podmiotów będących kredytodawcą ostatniej instancji ( ostatnią instancją kredytową ) (ang. lender of last resort ). Instytucją gwarantującą depozyty banków w Polsce, a także pełniącą funkcję ostatniej instancji kredytowej, jest Bankowy Fundusz Gwarancyjny (BFG). Zgodnie z ustawą regulującą działalność tego podmiotu z 10 czerwca 2016 r. depozyty, których równowartość w złotych nie przekracza 100 tys. euro, są gwarantowane w pełnej wysokości (w pewnych specyficznych sytuacjach gwarancje obejmują depozyty o wartości nawet do 200 tys. euro). Podstawowymi źródłami finansowania BFG są obowiązkowe składki kwartalne wnoszone przez banki objęte systemem gwarantowania. W Polsce również NBP pełni rolę kredytodawcy ostatniej instancji poprzez udzielanie kredytu lombardowego bankom komercyjnym. W bankach objętych ubezpieczeniem depozytów paniki zdarzają się już niezwykle rzadko. Problem z paniką na rynkach finansowych nie polega na tym, że niewypłacalne banki upadają; w końcu są bankrutami i trzeba je zamknąć. Kluczowe jest to, że panika na rynkach finansowych może spowodować upadek wypłacalnych banków i rozprzestrzenienie się problemu na pozostałą część systemu finansowego. Aby temu zapobiec, bank centralny jest gotów udzielać pożyczek bankom i innym instytucjom finansowym, jeśli nie mogą one uzyskać funduszy z innego źródła. Jest to funkcja nazywana ostatnią instancją kredytową . Amerykański bank centralny uaktywnia się również w przypadku kryzysów finansowych innych niż ściśle bankowe. Podczas paniki na giełdzie w 1987 r. wartość akcji w USA w ciągu jednego dnia spadła o 25%. FED, dbając o stabilność systemu finansowego, w odpowiedzi na tę bezprecedensową sytuację udzielił szeregu krótkoterminowych pożyczek ratunkowych, aby system finansowy mógł dalej funkcjonować. Podczas recesji w latach 2008–2009 politykę „luzowania ilościowego” prowadzoną przez System Rezerwy Federalnej (omówioną poniżej) również można interpretować jako gotowość do udostępniania w razie potrzeby krótkoterminowych kredytów. Key Concepts and Summary Najważniejszym zadaniem banku centralnego jest prowadzenie polityki pieniężnej, która wpływa na oprocentowanie kredytów i depozytów oraz warunki udzielania pożyczek, co – poprzez wartość kredytów zaciągniętych przez przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe – wpływa na globalny popyt w gospodarce. Nadzór bankowy polega na kontrolowaniu bilansów banków, aby upewnić się, że mają one dodatnią wartość netto, a ich aktywa nie są zbyt ryzykowne. Najbardziej znane banki centralne na świecie to: System Rezerwy Federalnej Stanów Zjednoczonych i Europejski Bank Centralny. Polskim bankiem centralnym jest Narodowy Bank Polski. Do paniki na rynkach finansowych dochodzi wówczas, gdy pojawiają się doniesienia lub plotki, że konkretny bank lub grupa banków jest narażona na ryzyko finansowe związane z ujemną wartością majątku netto. W tej sytuacji depozytariusze chcą jak najszybciej wypłacić ze swojego banku pieniądze, obawiając się o ich bezpieczeństwo. Nawet podmiot znajdujący się w doskonałej kondycji finansowej może upaść, jeśli fałszywe pogłoski spowodują wybuch paniki i doprowadzą do utraty depozytów, z których tylko bardzo mała część jest utrzymywana w formie gotówki dostępnej na żądanie. Sposobem na ograniczenie ryzyka wybuchu paniki na rynkach finansowych jest ubezpieczenie depozytów, które gwarantuje depozytariuszom wypłatę nawet wtedy, gdy bank będzie miał ujemną wartość majątku netto. W Polsce ubezpieczenie obejmuje z zasady depozyty o wartości do 100 tys. euro, a podmiotem odpowiedzialnym za tę sferę aktywności jest Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Banki centralne działają również jako ostatnia instancja kredytowa, udzielając krótkoterminowych pożyczek podmiotom zagrożonym paniką na rynkach finansowych. Bankructwo jednego banku może być traktowane jak każda inna porażka biznesowa. Jednak jeśli wiele banków upadnie, wówczas zagregowany popyt może się zmniejszyć tak bardzo, że wywoła to lub pogłębi recesję. Połączenie ubezpieczenia depozytów, nadzoru bankowego i polityki kredytodawcy ostatniej instancji pomaga zapobiegać recesjom spowodowanym słabościami systemu bankowego. Self-Check Questions Dlaczego banki, biorąc pod uwagę niebezpieczeństwo paniki na rynkach finansowych, nie przechowują większości depozytów jako gotówki w kasie, aby w razie potrzeby udostępnić ją depozytariuszom? Banki zarabiają na udzielaniu pożyczek i marży odsetkowej. Im więcej pieniędzy jest przechowywanych w formie gotówki w skarbcu banku, tym mniej można przeznaczyć na pożyczki i tym mniej pieniędzy bank może zarobić. Paniki na rynkach finansowych są często opisywane jako „samospełniające się przepowiednie”. Dlaczego to wyrażenie dobrze opisuje wspomniane zjawisko? Strach i niepewność wywołane sugestią, że bankowi grozi bankructwo, mogą skłonić depozytariuszy do wycofania swoich pieniędzy. Jeśli zbyt wiele osób zachowa się w ten sposób, bank nie będzie w stanie spełnić ich żądań i faktycznie upadnie. Review Questions W jaki sposób regulacje bankowe są powiązane z prowadzeniem polityki pieniężnej? Czym jest panika na rynkach finansowych? Co jest objęte ubezpieczeniem w programie ubezpieczenia depozytów prowadzonym przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny w Polsce? Kto finansuje ewentualne wypłaty z tego funduszu? Co podlega nadzorowi w publicznych programach nadzoru bankowego? Czym jest kredytodawca ostatniej instancji? Czym różni się bank centralny od typowego banku komercyjnego? Wymień trzy tradycyjne narzędzia, za pomocą których bank centralny kontroluje podaż pieniądza. Critical Thinking Question Termin „pokusa nadużycia” opisuje tendencję podmiotów ekonomicznych do bardziej ryzykownych zachowań, o ile ich konsekwencje są postrzegane jako mniej dokuczliwe lub groźne (badania wykazały, że np. obowiązek zapinania pasów bezpieczeństwa i instalacja poduszek powietrznych w samochodach zwiększające bezpieczeństwo w czasie ewentualnej kolizji lub wypadku wpłynęły na wzrost średniej prędkości, z jaką auta się przemieszczają). W jaki sposób koncepcja pokusy nadużycia odnosi się do ubezpieczenia depozytów i innych regulacji bankowych? References U.S. Department of the Treasury. “Office of the Comptroller of the Currency.” Accessed November 2013. http://www.occ.gov/. National Credit Union Administration. “About NCUA.” Accessed November 2013. http://www.ncua.gov/about/Pages/default.aspx. bank centralny (ang. central bank ) podmiot prowadzący politykę pieniężną danego kraju i regulujący jego system bankowy panika na rynkach finansowych (ang. bank run ) masowe decyzje depozytariuszy o wypłacie ich środków z banku, często podejmowane w wyniku fałszywych pogłosek lub plotek, a więc niemające racjonalnego uzasadnienia, a wynikające z obawy, że pieniądze mogą zostać utracone ubezpieczenie depozytów (ang. deposit insurance ) system ubezpieczeniowy, który gwarantuje, że deponenci banku nie stracą swoich pieniędzy, nawet jeśli ten zbankrutuje kredytodawca ostatniej instancji (ang. lender of last resort ) podmiot zdolny do udzielenia pożyczek bankom i innym instytucjom finansowym w sytuacjach, kiedy panika na rynkach zagraża całemu systemowi finansowemu ostatnia instancja kredytowa zob. kredytodawca ostatniej instancji", "section": "Zadania banku centralnego", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak bank centralny wprowadza politykę pieniężną Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać powody, dla których banki centralne przeprowadzają operacje otwartego rynku Wyjaśnić, w jaki sposób określanie wysokości rezerwy obowiązkowej i stóp procentowych banku centralnego wpływa na podaż pieniądza Interpretować sposób działania banku na podstawie jego bilansu Najważniejszą funkcją każdego banku centralnego jest prowadzenie polityki pieniężnej kraju. Polityka pieniężna polega na zarządzaniu stopami procentowymi i warunkami udzielania kredytów, co wpływa na poziom aktywności gospodarczej. Bank centralny dysponuje trzema tradycyjnymi narzędziami prowadzenia polityki pieniężnej w gospodarce, są to: operacje otwartego rynku zmiana wysokości stopy rezerw obowiązkowych zmiany stóp procentowych banku centralnego Analizując działanie tych trzech narzędzi, warto pomyśleć o banku centralnym jako o „banku dla banków” – co oznacza, że każdy bank sektora prywatnego ma własne konto w banku centralnym. Omówimy teraz każde z tych narzędzi polityki. Operacje otwartego rynku Od początku trzeciej dekady XX w. do 2008 r. najpopularniejszym narzędziem polityki pieniężnej w USA były operacje otwartego rynku (ang. open market operations ). Aktywność ta polega na transakcjach kupna i sprzedaży krótkoterminowych papierów wartościowych odbywających się pomiędzy bankiem centralnym a bankami komercyjnymi. Zarówno kupno, jak i sprzedaż są inicjowane przez bank centralny, a przedmiotem tych operacji są głównie rządowe instrumenty dłużne, tj. bony (weksle) skarbowe oraz inne instrumenty, np. bony (weksle) komercyjne, obligacje komunalne, papiery emitowane przez bank centralny lub waluty obce. Bank centralny dokonuje tych operacji w celu oddziaływania na wielkość rezerw gotówkowych banków komercyjnych, a tym samym na podaż pieniądza. Zarówno dla amerykańskiego Systemu Rezerwy Federalnej, jak i większości banków centralnych operacje otwartego rynku były w ciągu ostatnich kilku dekad najczęściej używanym narzędziem polityki pieniężnej. Odwiedź tę stronę Rezerwy Federalnej, aby się dowiedzieć więcej o aktualnej polityce pieniężnej. Aby zrozumieć, w jaki sposób operacje otwartego rynku wpływają na podaż pieniądza, rozważmy bilans Szczęśliwego Banku przedstawiony na . Panel (a) tego wykresu pokazuje, że Szczęśliwy Bank na początku naszej analizy dysponuje kwotą aktywów (składających się z rezerw, papierów wartościowych i pożyczek) równą 460 mln zł oraz pasywami (depozytami) powiększonymi o wartość netto banku w kwocie 400 mln zł. Tym samym wartość netto Szczęśliwego Banku wynosi 60 mln zł. Gdy bank centralny kupuje od Szczęśliwego Banku papiery wartościowe w kwocie 20 mln zł, dochodzi do zmiany wartości dwóch pozycji po stronie aktywów. Wartość papierów wartościowych zmniejsza się o 20 mln zł, zaś wartość rezerw rośnie o tę samą kwotę, tak jak zilustrowano to na panelu (b) . Jednak Szczęśliwy Bank chce utrzymać rezerwy w kwocie 40 mln zł, w związku z czym decyduje się pożyczyć dodatkowe 20 mln zł, co oczywiście oznacza wzrost wartości tej pozycji bilansu, tak jak to pokazano na panelu (c). Przeprowadzona przez bank centralny operacja otwartego rynku spowodowała wzrost wartości pożyczek udzielonych przez Szczęśliwy Bank, a tym samym zwiększenie podaży pieniądza. Ponieważ nowe pożyczki są deponowane w innych bankach funkcjonujących w tej gospodarce, one również będą pożyczać część otrzymanych depozytów, uruchamiając mnożnik kreacji pieniądza, który omówiliśmy w . Skąd bank centralny pozyskał 20 mln zł, które wykorzystał na zakup papierów wartościowych? Bank centralny ma moc kreowania pieniądza. W praktyce doszłoby po prostu do zaksięgowania odpowiedniej sumy na koncie Szczęśliwego Banku prowadzonym przez bank centralny. Ważne jest jednak to, że banki centralne mają możliwości kreacji pieniądza, czyli tworzenia go w praktyce z niczego, po prostu w drodze kilku kliknięć na klawiaturze komputera. Oczywiście operacje otwartego rynku mogą również zmniejszyć ilość pieniądza i pożyczek w gospodarce. Panel (a) ponownie pokazuje bilans Szczęśliwego Bank na początku analizy, tj. jeszcze przed zakupem papierów wartościowych od banku centralnego. Gdy Szczęśliwy Bank kupuje papiery wartościowe w kwocie 30 mln zł, strona aktywów w jego bilansie się zmienia. Wartość rezerw obniża się o 30 mln zł, zaś wartość papierów wartościowych rośnie o analogiczną kwotę, tak jak zostało to pokazane na panelu (b) . Jednak Szczęśliwy Bank w dalszym ciągu chce utrzymywać 40 mln zł w formie rezerw, zmniejszy więc wartość udzielonych pożyczek w taki sposób, aby mieć w kasie banku pożądaną kwotę. Posunięcie to zostało zilustrowane na panelu (c) poniżej. W praktyce bank może dość łatwo zmniejszyć ilość i wartość udzielanych pożyczek. Jeśli bank po prostu ograniczy lub na krótko wstrzyma udzielanie nowych pożyczek przedsiębiorstwom i gospodarstwom domowych, a środki wpływające jako spłaty rat kapitałowych zostaną dodane do rezerw, wówczas ogólna liczba i wartość pożyczek się zmniejszy. Spadek liczby pożyczek udzielonych przez Szczęśliwy Bank oznacza również mniej depozytów w innych bankach funkcjonujących w tej gospodarce, w związku z czym one także ograniczą akcję kredytową, wskutek działania mnożnika kreacji pieniądza, opisanego w . A jak na podaż pieniądza wpływa wartość papierów wartościowych, którymi handluje się w trakcie operacji otwartego rynku? Przeczytaj następną , aby uzyskać odpowiedź na to pytanie. Czy podaż pieniądza rośnie w wyniku sprzedaży, czy zakupu papierów wartościowych przez bank centralny? Aby odpowiedzieć na tak postawione pytanie, należy przede wszystkim uświadomić sobie, że bank centralny jest podmiotem znajdującym się poza systemem bankowym. Gdy bank centralny kupuje obligacje, pieniądze przepływają z banku centralnego do poszczególnych banków w gospodarce, zwiększając podaż pieniądza w obiegu. Gdy bank centralny sprzedaje obligacje, pieniądze z poszczególnych banków w gospodarce wpływają do banku centralnego, zmniejszając ilość pieniądza w gospodarce. Zmiana stóp procentowych banku centralnego Amerykański System Rezerwy Federalnej został utworzony w następstwie paniki na rynkach finansowych z 1907 r., gdy wiele banków w USA upadło. Skoro banki czerpią zyski z pożyczania swoich depozytów, nie mogą utrzymywać pełnej ich wartości w formie rezerw, co automatycznie oznacza, że nawet najlepiej zarządzany bank nie będzie w stanie zaspokoić wszystkich swoich depozytariuszy w czasie wybuchu paniki na rynkach finansowych. Aby chronić takie banki, powołano System Rezerwy Federalnej jako „kredytodawcę ostatniej instancji”. W przypadku paniki dobrze zarządzane banki (te, które nie zbankrutowały) mogły pożyczyć tyle gotówki, ile potrzebowały, z nowo utworzonego banku centralnego, aby uspokoić obawy swoich depozytariuszy. Stopę procentową płaconą przez banki za takie kredyty nazywamy stopą lombardową (ang. discount rate ). Gdy depozytariusze przekonywali się, że ich pieniądze są bezpieczne, panika na rynkach finansowych samoistnie wygasała. Krótko mówiąc, System Rezerwy Federalnej miał pierwotnie zapewniać kredyty w sposób pasywny, ale w kolejnych latach przyjął znacznie bardziej aktywną rolę w polityce pieniężnej. Drugim tradycyjnym narzędziem realizacji polityki pieniężnej jest podnoszenie lub obniżanie stopy lombardowej. Jeśli bank centralny podniesie stopę lombardową, banki komercyjne zmniejszą skalę pożyczek zaciąganych w banku centralnym i zamiast tego – pamiętając o groźbie wybuchu paniki finansowej – zwiększą wartość swoich rezerw, zmniejszając tym samym liczbę i wartość kredytów udzielanych gospodarstwom domowym i przedsiębiorstwom. Ponieważ wartość kredytów w gospodarce spada, ich oprocentowanie rośnie i obniża się podaż pieniądza. Jeśli bank centralny obniży z kolei stopę lombardową, którą pobiera od banków, cały proces przyniesie odwrotne rezultaty. W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat System Rezerwy Federalnej udzielił stosunkowo niewielu pożyczek oprocentowanych zgodnie ze stopą lombardową. Oczekuje się bowiem, że zanim bank komercyjny zaciągnie taką pożyczkę w celu uzupełnienia swoich rezerw obowiązkowych, najpierw poszuka finansowania z innych dostępnych źródeł, takich jak inne banki komercyjne. Zniechęca do tego również sam FED, stosując stopę lombardową wyższą od stopy funduszy federalnych (stopa funduszy federalnych jest to wysokość oprocentowania depozytów utrzymywanych przez banki w Systemie Rezerwy Federalnej). To odpowiednik polskiej stopy referencyjnej NBP – jednego z najważniejszych instrumentów banku centralnego. Biorąc pod uwagę to, że wolumen pożyczek oprocentowanych zgodnie ze stopą lombardową jest stosunkowo niewielki, jej zmiana nie ma znaczącego wpływu na zachowanie sektora bankowego. Co ważniejsze, FED na podstawie swoich doświadczeń przyjmuje, że operacje otwartego rynku są precyzyjniejszym i bardziej skutecznym narzędziem kontroli podaży pieniądza. Zmiana wymagań dotyczących stopy rezerw obowiązkowych Trzecim narzędziem prowadzenia polityki pieniężnej jest podnoszenie lub obniżanie przez bank centralny stopy rezerw obowiązkowych (ang. reserve requirement ), którą można zdefiniować jako minimalny odsetek wartości depozytów, jakie banki komercyjne są prawnie zobowiązane utrzymywać w formie gotówki w skarbcu lub na depozycie w banku centralnym. Jeśli banki są zobligowane do utrzymywania większej kwoty rezerw, mają mniej środków, które mogą pożyczyć gospodarstwom domowym i przedsiębiorstwom. Jeśli stopa rezerw obowiązkowych maleje, będą one dysponować większymi środkami umożliwiającymi udzielanie pożyczek. W Polsce od 31 grudnia 2010 r. podstawowa stopa rezerwy obowiązkowej (tj. od środków złotowych i walutowych zgromadzonych na rachunkach bankowych i od środków z tytułu emisji papierów wartościowych) wynosiła 3,5%. W obliczu kryzysu gospodarczego wywołanego pandemią Rada Polityki Pieniężnej obniżyła podstawową stopę rezerwy obowiązkowej do 0,5%, począwszy od 30 kwietnia 2020 r., dzięki czemu podmioty rezerwy pozyskały dodatkowy bufor płynności. W październiku 2021 r. Rada zdecydowała o podwyższeniu podstawowej stopy rezerwy obowiązkowej do poziomu 2,0% (począwszy od 30 listopada 2021 r.), co było jednym z elementów normalizacji polityki pieniężnej. Stopa rezerwy obowiązkowej została podniesiona 31 marca 2022 r. do poziomu 3,5% i pozostała niezmieniona do czasu publikacji tego podręcznika (wrzesień 2023). Banki centralne rzadko wykorzystują duże zmiany stopy rezerw obowiązkowych jako narzędzie realizacji polityki pieniężnej, choć okres pandemii był tutaj z oczywistych względów wyjątkowy. Nagłe żądanie, aby wszystkie banki zwiększyły swoje rezerwy, byłoby dla nich niezwykle uciążliwe i trudne do spełnienia, a zbytnie rozluźnienie wymogów stworzyłoby niebezpieczeństwo, że banki nie będą w stanie wypłacać przyjętych wcześniej depozytów. Obecnie banki centralne dysponują znacznie szerszym katalogiem narzędzi umożliwiających prowadzenie polityki pieniężnej, w tym przede wszystkim luzowaniem ilościowym (co do zasady narzędzie to mieści się w ramach operacji otwartego rynku). Pokazuje to, w jaki sposób polityka pieniężna ewoluowała i jak nadal się rozwija. Chociaż tematy te wykraczają poza podstawowy kurs makroekonomii, jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o najnowszych narzędziach umożliwiających Systemowi Rezerwy Federalnej kontrolę podaży pieniądza, odwiedź strony Federal Reserve Bank of New York's page on large-scale asset purchases oraz the Federal Reserve Bank of St. Louis' FRED Blog post on fixing the textbook lag . Key Concepts and Summary Bank centralny dysponuje trzema tradycyjnymi narzędziami prowadzenia polityki pieniężnej: operacjami otwartego rynku, które obejmują kupowanie i sprzedawanie bankom papierów wartościowych; stopą rezerwy obowiązkowej, która określa, jaki minimalny poziom rezerw bank jest prawnie zobowiązany utrzymywać; i wreszcie stopą lombardową, czyli stopą procentową pobieraną przez bank centralny od pożyczek udzielanych bankom komercyjnym. Najczęściej stosowanym narzędziem są operacje otwartego rynku. Self-Check Questions Jaki wpływ na wartość udzielanych pożyczek i podaż pieniądza będzie miała sprzedaż przez bank centralny papierów wartościowych w kwocie 500 zł bankowi komercyjnemu, który udzielił pożyczek o wartości 10 tys. zł i dokładnie spełnia wymóg rezerwy obowiązkowej w wysokości 10%? Bank musi mieć rezerwy w wysokości 1000 zł, gdy zatem kupi papiery wartościowe za 500 zł, będzie musiał zmniejszyć wartość swoich pożyczek o tę samą kwotę, aby pokryć różnicę. Podaż pieniądza spadnie więc o 500 zł. Jaki byłby wpływ zwiększenia stopy rezerw obowiązkowych banków na podaż pieniądza? Zwiększenie stopy rezerw obowiązkowych zmniejszyłoby podaż pieniądza, ponieważ większa część znajdującej się w obiegu gotówki osiadłaby w sejfach banków, zamiast zasilić pulę pożyczek udzielanych przez sektor bankowy. Review Questions Wyjaśnij, w jaki sposób można wykorzystać operacje otwartego rynku do zwiększenia podaży pieniądza. Wyjaśnij, w jaki sposób można wykorzystać stopę rezerwy obowiązkowej do zwiększenia podaży pieniądza. Wyjaśnij, w jaki sposób można wykorzystać stopę lombardową do zwiększenia podaży pieniądza. Critical Thinking Question Wyjaśnij, co by się stało, gdyby banki zostały poinformowane, że muszą zwiększyć swoją stopę rezerwy obowiązkowej o jeden punkt procentowy, z 9 do 10% wartości depozytów. Jakie byłyby ich opcje pozyskania niezbędnej do wypełnienia tych limitów gotówki? Problems Załóżmy, że bank centralny kupuje papiery wartościowe o wartości 10 mln zł od Banku Komicznego w ramach operacji otwartego rynku. Przeprowadź analizę zmian w bilansie Banku Komicznego wywołanych przez tę transakcję, zakładając, że podmiot ten maksymalizuje wartość pożyczek, których może udzielić. Pierwotny bilans Banku Komicznego zawiera następujące pozycje (wszystkie kwoty w mln zł): aktywa – rezerwy 30, papiery wartościowe 50, pożyczki 250; pasywa – depozyty 300, wartość netto 30. Załóżmy tym razem, że bank centralny sprzedaje papiery wartościowe o wartości 10 mln zł Bankowi Komicznemu w ramach operacji otwartego rynku. Przeprowadź analizę zmian w bilansie Banku Komicznego, które nastąpiły w wyniku tej transakcji, zakładając, że podmiot ten przywróci wymagany poziom rezerwy obowiązkowej (10% wartości depozytów) poprzez zmniejszenie kwoty udzielanych pożyczek. Pierwotny bilans Banku Komicznego wygląda następująco (wszystkie kwoty w mln zł): aktywa – rezerwy 30, papiery wartościowe 50, pożyczki 250; pasywa – depozyty 300, wartość netto 30. References Board of Governors of the Federal Reserve System. “Federal Open Market Committee.” Accessed September 3, 2013. http://www.federalreserve.gov/monetarypolicy/fomc.htm. Board of Governors of the Federal Reserve System. “Reserve Requirements.” Accessed November 5, 2013. http://www.federalreserve.gov/monetarypolicy/reservereq.htm. Cox, Jeff. 2014. \"Fed Completes the Taper.\" Accessed March 31, 2015. http://www.cnbc.com/id/102132961. Jahan, Sarwat. n.d. \"Inflation Targeting: Holding the Line.\" International Monetary Fund. Accessed March 31, 2015. http://www.imf.org/external/pubs/ft/fandd/basics/target.htm. stopa lombardowa (ang. discount rate ) stopa procentowa pobierana przez bank centralny od pożyczek udzielanych bankom komercyjnym operacje otwartego rynku (ang. open market operations ) operacje, w ramach których bank centralny sprzedaje lub kupuje papiery wartościowe, wpływając dzięki temu na podaż pieniądza i poziom stóp procentowych w gospodarce stopa rezerwy obowiązkowej (ang. reserve requirement ) minimalny odsetek depozytów, który bank jest prawnie zobowiązany przechowywać w formie gotówki w swoim skarbcu lub w banku centralnym", "section": "Jak bank centralny wprowadza politykę pieniężną", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wpływ polityki pieniężnej na sytuację w gospodarce Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Porównać ekspansywną i restrykcyjną politykę pieniężną Wyjaśnić, w jaki sposób polityka pieniężna wpływa na poziom stóp procentowych w gospodarce i zagregowany popyt Ocenić skuteczność polityki pieniężnej jako narzędzia stymulowania gospodarki na przykładzie decyzji podejmowanych przez amerykański System Rezerwy Federalnej Wyjaśnić znaczenie luzowania ilościowego (QE) jako narzędzia kontroli podaży pieniądza Polityka pieniężna, która dzięki stymulowaniu wzrostu podaży pieniądza przekłada się na obniżanie stóp procentowych i wzrost wartości zaciągniętych pożyczek, nazywana jest ekspansywną (ang. expansionary monetary policy albo loose monetary policy ). I odwrotnie – polityka pieniężna, której efektem jest wzrost stóp procentowych i zmniejszenie wartości pożyczek (dzięki zmniejszeniu podaży pieniądza), określana jest jako restrykcyjna (ang. contractionary monetary policy lub tight monetary policy . Należy tu podkreślić, iż polityka pieniężna prowadzona przez bank centralny wpływa także na bieżącą wycenę instrumentów dłużnych (głównie obligacji), których cena zależy od wysokości stóp procentowych – rosnące stopy zmniejszają bieżącą cenę obligacji. W tym podrozdziale omówimy sposób, w jaki ekspansywna i restrykcyjna polityka pieniężna wpływają na wysokość stóp procentowych, zagregowany popyt, a tym samym na wysokość bezrobocia oraz stopę inflacji. Spróbujemy też ocenić skuteczność polityki pieniężnej prowadzonej przez amerykański FED w ciągu ostatnich 50 lat. Wpływ polityki pieniężnej na stopy procentowe Rozważmy model rynku opisujący podaż i popyt na pożyczki udzielane przez banki komercyjne, przedstawiony na . Pierwotna równowaga (E 0 ) występuje przy stopie procentowej równej 8% i wartości udzielonych (zaciągniętych) pożyczek równej 10 mld zł. Ekspansywna polityka pieniężna przesunie podaż funduszy pożyczkowych w prawo (z pierwotnego położenia S 0 do S 1 ). Doprowadzi to do ukształtowania się nowej równowagi (w punkcie E 1 ), przy niższej stopie procentowej (6%) i wartości pożyczek równej 14 mld zł. I odwrotnie, restrykcyjna polityka pieniężna przesunie podaż funduszy pożyczkowych w lewo (z pierwotnego położenia S 0 do S 2 ). Tym razem równowaga wystąpi w punkcie E 2 , przy wyższym poziomie stóp procentowych (10%) i niższej wartości udzielonych pożyczek (8 mld zł). Polityka pieniężna i stopy procentowe Pierwotna równowaga opisana jest punktem E 0 . Ekspansywna polityka pieniężna przesunie podaż funduszy pożyczkowych w prawo, z położenia S 0 do S 1 , co będzie oznaczać przesunięcie równowagi do punktu E 1 i tym samym spadek stóp procentowych z 8% do 6%. Restrykcyjna polityka pieniężna przesunie podaż funduszy pożyczkowych do położenia S 2 , tj. w lewo w stosunku do pierwotnej krzywej podaży (S 0 ), co doprowadzi do wzrostu stóp procentowych do poziomu 10%. W jaki sposób bank centralny może podnieść poziom stóp procentowych w gospodarce? Analizując komentarze do działań banku centralnego w zakresie polityki pieniężnej, bardzo często można natknąć się na stwierdzenia, że bank centralny „podniósł stopy procentowe” lub „obniżył stopy procentowe”. Trzeba jednak pamiętać, że jest to skrót myślowy. Bank centralny nie ma bowiem władzy, która pozwala mu bezpośrednio ustalać poziom stóp procentowych w gospodarce, czyli np. wysokość oprocentowania, którą konkretny bank komercyjny obciąży kredyt udzielony przedsiębiorstwu produkującemu śruby i mutry, lub też oprocentowanie depozytu wpłaconego przez rodzinę Kowalskich do tego samego banku. Za pomocą narzędzi opisanych w poprzednim podrozdziale (np. operacji otwartego rynku) bank centralny wpływa jednak na wartość pożyczek udzielanych w gospodarce i tym samym – co pokazuje – na wysokość stóp procentowych. Bank centralny będzie kontynuował swoje działania dopóty, dopóki nie doprowadzi do ukształtowania się stóp procentowych w gospodarce na pożądanym poziomie. Oczywiście rynki finansowe wykorzystują bardzo wiele różnych stóp procentowych w kontekście różnego rodzaju pożyczek, kredytów, pożyczkobiorców reprezentujących różny poziom ryzyka czy okres, na jaki środki pieniężne są udostępnione przedsiębiorstwom lub gospodarstwom domowym. Niemniej jeśli działania banku centralnego zwiększają (zmniejszają) podaż pieniądza, można oczekiwać, że oprocentowanie w gospodarce spadnie (wzrośnie) niezależnie od tego, jakiego instrumentu finansowego będzie dotyczyć. Należy jednak pamiętać, że nie ma łatwego i bezpośredniego przełożenia działań banku centralnego na wysokość oprocentowania zaciągniętego przez ciebie kredytu. W Polsce podwyżki stóp procentowych wykorzystywanych przez NBP w rozliczeniach z bankami komercyjnymi doprowadziły w 2022 r. do znacznie szybszego wzrostu stopy WIBOR (odzwierciedlającej oczekiwania rynku co do zmiany stóp NBP w przyszłości), która była wówczas dość powszechnie wykorzystywana jako baza do wyznaczania oprocentowania np. kredytów hipotecznych. Dynamika wzrostu WIBOR-u przewyższała tempo podwyżek stóp procentowych, na jakie zdecydował się Narodowy Bank Polski. Warto podkreślić, iż wartość WIBOR-u kształtuje się pomiędzy wysokością stóp lombardowej i referencyjnej NBP, które zostały przywołane w poprzednim podrozdziale. Wpływ polityki pieniężnej na zagregowany (globalny) popyt Polityka pieniężna wpływa na rynkowe stopy procentowe i dostępną ilość funduszy pożyczkowych oferowanych przez sektor bankowy, co z kolei przekłada się na wolumen zagregowanego popytu. Restrykcyjna polityka pieniężna, która prowadzi do wyższych stóp procentowych i zmniejszonej ilości funduszy pożyczkowych, będzie miała negatywny wpływ na dwa składniki popytu globalnego – inwestycje i konsumpcję. Inwestycje dokonywane przez przedsiębiorstwa zmniejszą się, ponieważ pożyczki dla firm staną się droższe. Jeśli określona inwestycja (np. zakup nowej linii produkcyjnej lub ciężarówki) przyniesie w ciągu roku 8% zwrotu, to po wzroście stopy procentowej obciążającej ewentualną pożyczkę do poziomu 10% wydatkowanie środków na ten projekt stanie się nieopłacalne (środki pozyskane dzięki dokonanej inwestycji nie pozwolą na spłatę zaciągniętej pożyczki). Z kolei przedsiębiorstwa, które dysponują środkami własnymi, z pewnością zauważą, że przy wyższych stopach procentowych relatywnie bardziej atrakcyjny jest zakup papierów wartościowych lub po prostu założenie depozytu niż pozyskanie środków trwałych służących zwiększeniu potencjału produkcyjnego. Wyższe stopy procentowe zniechęcą również gospodarstwa domowe do zakupu dóbr trwałego użytku, ponieważ wzrost oprocentowania podniesie koszt nabycia domu lub samochodu. W krańcowych przypadkach wzrost stopy procentowej może oznaczać również utratę zdolności kredytowej dla części gospodarstw domowych (wysokość miesięcznej raty kapitałowej powiększonej o odsetki będzie wyższa niż ich miesięczne dochody, które mogą przeznaczyć na jej spłatę). I odwrotnie, ekspansywna polityka pieniężna, prowadząca do niższych stóp procentowych i większej ilości funduszy pożyczkowych, będzie zwiększała inwestycje przedsiębiorstw i konsumpcję gospodarstw domowych. Jeśli gospodarka zmaga się z recesją i wysokim bezrobociem, a produkcja jest poniżej poziomu potencjalnego PKB , ekspansywna polityka pieniężna może pomóc gospodarce powrócić do poziomu PKB oznaczającego pełne wykorzystanie zdolności wytwórczych. Panel (a) pokazuje taką właśnie sytuację. Analizowany przykład dotyczy krótkiego okresu, w związku z tym będziemy wykorzystywać krótkookresową krzywą podaży globalnej (SAS). Równowaga w gospodarce borykającej się z recesją występuje przy poziomie produkcji równej 600, tj. w punkcie E 0 . Ekspansywna polityka pieniężna pozwoli obniżyć stopy procentowe i tym samym pobudzi wydatki inwestycyjne i konsumpcyjne, powodując przesunięcie pierwotnej krzywej zagregowanego popytu (AD 0 ) w prawo, do położenia AD 1 . Nowa równowaga ukształtuje się na poziomie równym potencjalnemu PKB (czyli 700) w punkcie E 1 . Ekspansywna i restrykcyjna polityka pieniężna Panel (a) Gospodarka boryka się z recesją, a produkcja i poziom cen są wyznaczone przez punkt równowagi E 0 . Ekspansywna polityka pieniężna obniży stopy procentowe i przesunie zagregowany popyt w prawo, z położenia AD 0 do AD 1 , prowadząc do nowej równowagi (E 1 ), dla której wolumen produkcji jest równy poziomowi potencjalnego PKB przy niemal niezmienionym poziomie cen. Panel (b) W punkcie startu analizy wolumen produkcji jest wyższy od potencjalnego PKB, co prowadzi do powstania presji inflacyjnej (równowaga jest w punkcie E 0 ). Restrykcyjna polityka pieniężna przesunie zagregowany popyt w lewo, z położenia AD 0 do AD 1 , obniżając wolumen produkcji do poziomu potencjalnego PKB i zmniejszając poziom cen (równowaga w punkcie E 1 ). I odwrotnie, jeśli gospodarka produkuje wolumen przekraczający poziom jej potencjalnego PKB, restrykcyjna polityka pieniężna może zmniejszyć presję inflacyjną. Na panelu (b) pierwotna równowaga (E 0 ) występuje przy produkcji równej 750, czyli powyżej poziomu potencjalnego PKB. Restrykcyjna polityka pieniężna podniesie stopy procentowe, zniechęci przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe do zaciągania pożyczek na wydatki inwestycyjne i konsumpcyjne oraz spowoduje przesunięcie pierwotnej krzywej popytu (AD 0 ) w lewo, do położenia AD 1 , tak że nowa równowaga (E 1 ) ukształtuje się na poziomie potencjalnego PKB równym 700. Przykłady te sugerują, że polityka pieniężna powinna mieć charakter antycykliczny (ang. countercyclical ); to znaczy działać w taki sposób, aby zmniejszać amplitudę wahań wielkości produkcji w trakcie cyklu koniunkturalnego. Bank centralny powinien rozluźniać politykę pieniężną, gdy recesja powoduje wzrost bezrobocia, i zaostrzyć ją, gdy w gospodarce pojawia się presja inflacyjna. Oczywiście polityka antycykliczna niesie ze sobą niebezpieczeństwo nadmiernej reakcji. Jeśli ekspansywna polityka pieniężna ukierunkowana na zakończenie recesji będzie wdrażana w zbyt gwałtowny sposób, może doprowadzić do tak dużego wzrostu zagregowanego popytu (przesunąć go tak mocno w prawo), że wywoła to inflację. Z kolei jeśli restrykcyjna polityka pieniężna mająca na celu obniżenie inflacji będzie wdrażana w sposób zbyt gwałtowny (czasami w tym kontekście wykorzystuje się określenie „schładzanie gospodarki”), może doprowadzić do nadmiernego skurczenia się zagregowanego popytu (nadmiernie przesunąć go w lewo), co wywoła recesję. (Niektórzy ekonomiści wskazują, że z taką sytuacją mieliśmy do czynienia w Polsce na przełomie XX i XXI w.). podsumowuje łańcuch efektów, które łączą ekspansywną i restrykcyjną politykę pieniężną ze zmianami produkcji i poziomu cen. Mechanizm transmisji impulsów monetarnych na poziom produkcji i cen w gospodarce Panel (a) W ramach ekspansywnej polityki pieniężnej bank centralny zwiększa podaż pieniądza, co obniża stopę procentową, i stymulując wzrost inwestycji oraz konsumpcji, przesuwa zagregowany popyt w prawo. Rezultatem jest wyższy poziom cen i – przynajmniej w krótkim okresie – wyższy realny PKB. Panel (b) W ramach restrykcyjnej polityki pieniężnej bank centralny zmniejsza podaż pieniądza, co zwiększa stopę procentową, a obniżając skłonność do inwestowania i konsumpcji, przesuwa zagregowany popyt w lewo. Rezultatem jest niższy poziom cen i – przynajmniej w krótkim okresie – niższy realny PKB. Działania Rezerwy Federalnej w czasie ostatnich 50 lat Przyjrzyjmy się polityce pieniężnej prowadzonej przez System Rezerwy Federalnej w okresie ostatnich 50 lat, tj. od początku lat 70. XX w. aż do roku 2020, aby zrozumieć, w jaki sposób amerykański bank centralny za pomocą operacji otwartego rynku wpływał na wysokość stóp procentowych. Oczywiście, próba analizy historii gospodarczej USA w ciągu ostatnich 50 lat tylko przez pryzmat posunięć FED pomija inne czynniki, które w tym okresie wpływały na poziom bezrobocia, długość i częstotliwość występowania recesji, tempo wzrostu gospodarczego i poziom inflacji. Analizowany okres został podzielony na dziesięć epizodów, które potwierdzają, że Rezerwa Federalna jest podmiotem mającym największy wpływ na kondycję amerykańskiej gospodarki, a jej przewodniczący (lub przewodnicząca) dysponuje niezwykle szerokim zakresem władzy. pokazuje, w jaki sposób System Rezerwy Federalnej prowadził politykę pieniężną, decydując o wysokości stopy procentowej funduszy federalnych w latach 1970–2020. Wykres przedstawia kształtowanie się stopy procentowej funduszy federalnych (pamiętaj, że to jest właśnie parametr ustalany w ramach operacji otwartego rynku w USA), stopy bezrobocia i stopy inflacji . Polityka pieniężna, bezrobocie i inflacja Analizując kształtowanie się stopy procentowej funduszy federalnych, stopy bezrobocia i stopy inflacji, można dostrzec, że FED na wysoką inflację reagował zazwyczaj, zaostrzając politykę pieniężną (podnosząc stopę procentową funduszy federalnych), zaś wraz z rosnącym bezrobociem obniżał stopę procentową funduszy federalnych, czyli wdrażał ekspansywny wariant polityki pieniężnej. Zdarzenie 1 Przyjrzyjmy się najpierw końcówce lat 70. XX w. Stopa inflacji była wówczas relatywnie wysoka (powyżej 10% w 1979 i 1980 r.), w związku z czym FED zastosował restrykcyjny wariant polityki pieniężnej, w ramach którego stopa funduszy federalnych wzrosła z 5,5% w roku 1977 r. do 16,4% w roku 1981. Do roku 1983 stopa inflacji spadła do 3,2%, ale zagregowany popyt skurczył się na tyle gwałtownie, że w 1980 r. i w okresie 1981–1982 doszło do kolejnych recesji, a stopa bezrobocia wzrosła z 5,8% w roku 1979 do 9,7% w 1982. Zdarzenie 2 Na początku lat 80. wśród ekonomistów panował konsensus, że inflacja spada, w związku z czym FED rozpoczął cykl obniżek stopy procentowej (rozluźnił politykę monetarną), aby ograniczyć bardzo wysokie bezrobocie. Stopa procentowa funduszy federalnych zmniejszyła się z 16,4% w 1981 r. do 6,8% w 1986 r. Mniej więcej do roku 1986 inflacja spadła do ok. 2%, a stopa bezrobocia obniżyła się do 7% i nadal malała. Zdarzenie 3 Pod koniec lat 80. inflacja ponownie zaczęła jednak rosnąć, z 2% w 1986 do 5% w 1989 r. W odpowiedzi System Rezerwy Federalnej zastosował restrykcyjną politykę pieniężną i podniósł stopę funduszy federalnych z 6,6% w roku 1987 do 9,2% w 1989. Restrykcyjny wariant polityki pieniężnej zatrzymał inflację, która spadła z ponad 5% w roku 1990 do poniżej 3% w roku 1992, ale przyczynił się również do wywołania recesji w latach 1990–1991, w czasie której stopa bezrobocia wzrosła z 5,3% w roku 1989 do 7,5% w 1992. Zdarzenie 4 Na początku lat 90., gdy powszechne stało się przekonanie, że inflacja znów jest pod kontrolą, FED – rozluźniając politykę pieniężną – obniżył stopy procentowe (z 8,1% w roku 1990 do 3,5% w 1992). Wraz z rozwojem gospodarki stopa bezrobocia zaczęła spadać z 7,5% w roku 1992 do mniej niż 5% w 1997. Zdarzenia 5 i 6 W połowie lat 90. Rezerwa Federalna w odpowiedzi na rosnącą presję inflacyjną w amerykańskiej gospodarce podniosła stopę funduszy federalnych z 3% do 5,8% w latach 1993–1995. Dzięki temu relatywnie umiarkowanemu zacieśnieniu polityki pieniężnej udało się uniknąć wzrostu inflacji i utrzymać satysfakcjonujące tempo wzrostu gospodarczego. Następnie w latach 1999–2000 FED, obawiając się, że inflacja ponownie zacznie rosnąć, podniósł stopę procentową funduszy federalnych z 4,6% w grudniu 1998 r. do 6,5% w czerwcu 2000 r. Udało się w ten sposób zmniejszyć stopę inflacji, ale w roku 2001 amerykańska gospodarka wpadła w recesję. W latach 2000–2002 stopa bezrobocia wzrosła z 4,0% do 5,8%. Zdarzenia 7 i 8 Wzrost stopy bezrobocia stał się dla Systemu Rezerwy Federalnej impulsem do gwałtownego rozluźnienia polityki pieniężnej. Stopa funduszy federalnych spadła z 6,2% w roku 2000 do zaledwie 1,7% w 2002, a następnie ponownie do zaledwie 1% w roku 2003. Głównym motywem tego dość panicznego posunięcia była obawa przed deflacją, która w poprzedniej dekadzie dotknęła japońską gospodarkę. Wraz z zakończeniem recesji stopa bezrobocia również zaczęła spadać, zaś FED rozpoczął powolne zacieśnianie polityki pieniężnej, podnosząc stopę funduszy federalnych aż do 2007 r., gdy osiągnęła ona poziom 5%. Zdarzenie 9 W roku 2008 rozpoczął się globalny kryzys finansowy, który wymusił na Rezerwie Federalnej gwałtowne rozluźnienie polityki pieniężnej. Wysokość stopy funduszy federalnych spadła z poziomu 2% w roku 2008 do zera w 2009. Pomimo tego posunięcia amerykańska gospodarka wciąż pozostawała w głębokiej recesji (bezrobocie wzrosło z 4,6% w roku 2007 do 9,6% w 2010). Operacje otwartego rynku nie mogły doprowadzić stopy funduszy federalnych do poziomu niższego od zera. FED został zmuszony do znalezienia alternatywnych instrumentów polityki pieniężnej. Zdarzenie 10 Wraz z rozpoczęciem pandemii w marcu 2020 r. FED ponownie obniżył stopy procentowe, zmniejszając w ciągu kilku tygodni docelową stopę funduszy federalnych z 2% do 0–0,25%. Gwałtowne rozluźnienie polityki pieniężnej – podobnie jak 12 lat wcześniej – nie przyniosło pożądanych rezultatów (bezrobocie gwałtownie wzrosło, z poziomu 3,7% w roku 2019 do 8,1% w 2020). Wsparcie gospodarki po raz kolejny wymagało nieszablonowych rozwiązań. Luzowanie ilościowe Najskuteczniejszy i w związku z tym najczęściej wykorzystywany tradycyjny instrument polityki pieniężnej – operacje otwartego rynku – działa poprzez zwiększanie lub zmniejszanie podaży pieniądza w sposób, który wpływa na stopy procentowe w gospodarce. Jednak pod koniec roku 2008, gdy Stany Zjednoczone zmagały się z recesją, System Rezerwy Federalnej obniżył już w ten sposób stopy procentowe do poziomu bliskiego zeru. Ponieważ recesja wciąż trwała, FED zdecydował się na wykorzystanie innowacyjnego narzędzia wpływu na stopy procentowe w gospodarce, znanego jako luzowanie ilościowe ( QE ) (ang. Quantitative Easing ). Polega ono na kupowaniu przez bank centralny długoterminowych publicznych i prywatnych papierów wartościowych (zarówno tych zabezpieczonych hipoteką, jak i przede wszystkim obligacji skarbowych) w celu zwiększenia podaży funduszy pożyczkowych i pobudzenia zagregowanego popytu . Luzowanie ilościowe różniło się od tradycyjnej polityki pieniężnej na kilka kluczowych sposobów. Po pierwsze, Rezerwa Federalna kupowała obligacje (długoterminowe papiery wartościowe) zamiast bonów (czyli papierów o charakterze krótkoterminowym). Stało się tak dlatego, że w 2008 r. zniknęła możliwość stymulowania gospodarki poprzez obniżanie krótkoterminowych stóp procentowych. Te były już bowiem ekstremalnie niskie. (Więcej informacji na ten temat można znaleźć na końcu tego rozdziału w . Dlatego prezes FED Ben Bernanke dążył do obniżenia długoterminowych stóp procentowych za pomocą luzowania ilościowego. Prowadzi to do drugiej różnicy pomiędzy QE a tradycyjną polityką pieniężną. Zamiast kupować jedynie skarbowe papiery wartościowe, FED zaczął skupować również prywatne papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką, czego nigdy wcześniej nie robił. W czasie kryzysu finansowego, który stał się bezpośrednią przyczyną recesji, papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką nazywano aktywami toksycznymi, ponieważ w sytuacji załamania rynku nieruchomości nikt nie potrafił oszacować, ile w rzeczywistości są one warte, co postawiło instytucje finansowe utrzymujące te instrumenty w bardzo trudnej sytuacji. Oferując zakup papierów wartościowych zabezpieczonych hipoteką, FED nie tylko obniżał długoterminowe stopy procentowe, ale też uwalniał bilanse banków komercyjnych z tych toksycznych aktywów, co stabilizowało system bankowy. Luzowanie ilościowe (QE) zostało przeprowadzone w trzech etapach: Podczas fazy pierwszej (określanej jako QE 1 ), która rozpoczęła się w listopadzie 2008 r., FED kupił za 600 mld dol. papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką od agencji rządowych Fannie Mae i Freddie Mac. W listopadzie 2010 r. FED rozpoczął QE 2 , w ramach którego kupił amerykańskie obligacje skarbowe o wartości 600 mld dol. Etap trzeci (QE 3 ) nastąpił we wrześniu 2012 r., gdy System Rezerwy Federalnej zainicjował operację zakupu papierów wartościowych zabezpieczonych hipoteką o wartości 40 mld dol. miesięcznie. Kwota ta została zwiększona w grudniu 2012 r. do 85 mld dol. miesięcznie. Jednocześnie FED stwierdził, że gdy tylko warunki gospodarcze na to pozwolą, zacznie zmniejszać swoje zaangażowanie (lub zmniejszać wartość miesięcznych zakupów). W październiku 2014 r. System Rezerwy Federalnej ogłosił, że po raz ostatni kupuje obligacje o wartości 15 mld dol. i tym posunięciem kończy politykę luzowania ilościowego. O polityce luzowania ilościowego, którą przyjął System Rezerwy Federalnej (podobnie jak inne banki centralne na całym świecie), zwykle myślimy jako o tymczasowych środkach nadzwyczajnych. Jeśli te kroki mają być tymczasowe, FED będzie musiał zaprzestać udzielania tych dodatkowych pożyczek i sprzedać zgromadzone papiery wartościowe (zapewne ze znaczną stratą). Istnieją poważne obawy, że proces luzowania ilościowego może okazać się znacznie trudniejszy do odwrócenia niż jego uchwalenie i przeprowadzenie. Analizy sugerują, że o ile QE 1 przyniosło pożądany skutek, to już QE 2 i QE 3 były znacznie mniej efektywne. Szybko przenieśmy się do marca 2020 r., kiedy to System Rezerwy Federalnej pod przewodnictwem Jerome’a Powella obiecał kolejną rundę zakupów aktywów mającą zapewnić płynność finansową zagrożonemu kryzysem pandemicznym systemowi finansowemu, którą niektórzy nazwali „QE 4 ”. Ten etap był znacznie krótszy, a jednocześnie bardziej intensywny – FED zwiększył wartość swoich aktywów o 2 bln dol. w ciągu zaledwie kilku miesięcy. Dość szybko jednak System Rezerwy Federalnej rozpoczął proces ograniczania zakupów. Niemniej na koniec 2021 r. łączna wartość aktywów FED przekroczyła wartość 8 bln dol., wobec 4 bln w lutym 2020 r. Key Concepts and Summary Ekspansywna polityka pieniężna zwiększa ilość pieniądza oraz wartość udzielonych pożyczek i w ten sposób pozwala na obniżenie stóp procentowych w gospodarce, co zwiększa wolumen zagregowanego popytu i przeciwdziała recesji. Restrykcyjna polityka pieniężna zmniejsza ilość pieniądza oraz wartość udzielonych pożyczek i w ten sposób przyczynia się do podniesienia stóp procentowych w gospodarce, co ogranicza wolumen zagregowanego popytu i przeciwdziała inflacji. Podczas recesji w latach 2008–2009 i ponownie w czasie kryzysu pandemicznego w roku 2020 banki centralne na całym świecie wykorzystywały luzowanie ilościowe jako niestandardowe narzędzie służące zwiększaniu podaży funduszy pożyczkowych i tym samym stymulowaniu zagregowanego popytu. Self-Check Questions Dlaczego restrykcyjna polityka pieniężna powoduje wzrost stóp procentowych? Restrykcyjna polityka pieniężna zmniejsza ilość funduszy pożyczkowych w gospodarce. Podobnie jak w przypadku wszystkich innych towarów nadwyżka popytu nad podażą prowadzi do wyższej ceny, więc stopa procentowa lub inaczej mówiąc, cena pożyczanych pieniędzy rośnie. Dlaczego ekspansywna polityka pieniężna powoduje spadek stóp procentowych? Wzrost ilości dostępnych funduszy pożyczkowych sprawia, że podaż zaczyna przekraczać zgłaszany popyt, co prowadzi do obniżki stóp procentowych (ceny pieniądza na rynku). Review Questions W jaki sposób ekspansywna i restrykcyjna polityka pieniężna wpływają na ilość pieniądza w gospodarce? W jaki sposób restrykcyjna i ekspansywna polityka pieniężna wpływają na stopy procentowe? W jaki sposób ekspansywna i restrykcyjna polityka pieniężna wpływają na zagregowany popyt? Jakiej polityki pieniężnej spodziewałbyś się w odpowiedzi na wysoką inflację: ekspansywnej czy restrykcyjnej? Uzasadnij swoją odpowiedź. Objaśnij, w jaki sposób można wykorzystać luzowanie ilościowe do stymulowania zagregowanego popytu Critical Thinking Question Dobrze znany model ekonomiczny zwany krzywą Phillipsa (omówiony w ) opisuje krótkookresowy wybór typu „coś za coś” pomiędzy inflacją a bezrobociem. Wykorzystując pojęcia ekspansywnej i restrykcyjnej polityki pieniężnej, wyjaśnij, dlaczego w krótkim okresie, gdy jedna z tych zmiennych (np. bezrobocie) spada, to druga (np. inflacja) zazwyczaj rośnie. restrykcyjna polityka pieniężna (ang. contractionary monetary policy lub tight monetary policy ) polityka pieniężna, która ograniczając podaż pieniądza, prowadzi do wzrostu stóp procentowych w gospodarce antycykliczny (ang. countercyclical ) cecha polityki pieniężnej lub fiskalnej polegająca na tym, że narzędzia obu polityk wpływają na gospodarkę w sposób przeciwny do cyklu koniunkturalnego, pobudzają ją w czasie recesji i zmniejszają skalę aktywności gospodarczej w okresie silnej ekspansji ekspansywna polityka pieniężna (ang. expensionary monetary policy lub loose monetary policy ) polityka pieniężna, która zwiększając podaż pieniądza, prowadzi do spadku stóp procentowych w gospodarce luzowanie ilościowe (QE) (ang. Q uantitative E asing ) polityka polegająca na zakupie przez banki centralne długoterminowych publicznych i prywatnych papierów wartościowych (zarówno tych zabezpieczonych hipoteką, jak i przede wszystkim obligacji skarbowych) w celu zwiększenia dostępności funduszy pożyczkowych, a przez to pobudzenia zagregowanego popytu", "section": "Wpływ polityki pieniężnej na sytuację w gospodarce", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Pułapki polityki pieniężnej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić, czy decyzje dotyczące polityki pieniężnej powinny być podejmowane w bardziej demokratyczny sposób Obliczać szybkość obiegu pieniądza w gospodarce Wyjaśnić wpływ banku centralnego na inflację, bezrobocie, bańki spekulacyjne i cykle lewarowania Oszacować efekty działania bodźców pieniężnych W prawdziwym świecie skuteczna polityka pieniężna napotyka szereg istotnych przeszkód. Transmisja impulsów monetarnych następuje z pewnym opóźnieniem (szacowanym raczej w kwartałach niż miesiącach) i odbywa się zgodnie z dość skomplikowanym scenariuszem. W pierwszym kroku bank centralny musi ocenić sytuację w gospodarce, osoby podejmujące decyzje (w Polsce będą to członkowie Rady Polityki Pieniężnej) muszą się spotkać i uzgodnić reakcję na zaobserwowane zdarzenia, czyli zacieśnienie lub rozluźnienie polityki pieniężnej. Decyzja o podniesieniu (lub obniżeniu) stóp procentowych banku centralnego (lombardowej lub referencyjnej), stopy rezerw obowiązkowych lub zainicjowaniu sekwencji operacji otwartego rynku musi zostać podjęta i doprowadzić do pożądanej odpowiedzi banków komercyjnych, czyli do wzrostu lub spadku funduszy pożyczkowych i tym samym rynkowych stóp procentowych. Gdy stopy procentowe już wzrosną lub spadną, przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe dostosowują swoje postępowanie do nowej sytuacji, zwiększając lub zmniejszając wolumen zaciąganych kredytów i pożyczek. Zmiana inwestycji i konsumpcji przekłada się na wartość zagregowanego popytu, a ten z kolei wpływa na wielkość produkcji. Ze względu na rozciągnięcie w czasie tego łańcucha zdarzeń polityka pieniężna ma niewielki wpływ na sytuację gospodarki w krótkim okresie. Jej skutki będą w pełni odczuwalne za cztery, sześć lub nawet osiem kwartałów. Dość duże i w gruncie rzeczy trudno przewidywalne opóźnienia czasowe w transmisji impulsów monetarnych nie oznaczają oczywiście, że bank centralny powinien zrezygnować z podejmowania jakichkolwiek decyzji. Wskazują natomiast, że banki centralne powinny uwzględniać owe opóźnienia w procesie podejmowania decyzji ze względu na ryzyko, że ich działania (lub zaniechania!) mogą spowodować tyle samo korzyści, co kosztów w postaci wzrostu stopnia niestabilności w gospodarce. Poziom rezerw gotówkowych Banki komercyjne są zobowiązane do utrzymywania minimalnej stopy rezerw, którą ustala bank centralny, ale żadne przepisy nie zabraniają im utrzymywania dodatkowych rezerw (ang. excess reserves ) przekraczających prawnie określony limit. Na przykład podczas recesji banki mogą wstrzymywać się z udzielaniem pożyczek, obawiając się, że gdy gospodarka się skurczy, duża część osób, które zaciągnęły pożyczki w przeszłości, nie będzie w stanie ich terminowo (lub w ogóle) spłacić. Przewidując taki niekorzystny scenariusz, zwiększają ilość gotówki w skarbcach na wypadek, gdyby przestała ona regularnie spływać. Gdy wiele banków decyduje się na utrzymywanie nadmiernych rezerw, ekspansywna polityka pieniężna może nie zadziałać, ponieważ banki – zaniepokojone pogarszającym się stanem gospodarki – przestaną pozytywnie reagować na podejmowane przez bank centralny próby zwiększenia podaży pieniądza. Jeśli banki wolą utrzymywać aktywa w formie gotówki przekraczającej minimalny zdefiniowany prawem poziom, bank centralny nie jest w stanie zmusić ich do udzielania pożyczek. Podobnie zarówno przedsiębiorstwa, jak i gospodarstwa domowe mogą nie zareagować na obniżkę stóp procentowych, jeśli obawiają się o swoją kondycję finansową i możliwości spłaty zobowiązań w okresie recesji. W rezultacie podczas szczególnie głębokich recesji ekspansywna polityka pieniężna może mieć jedynie nieznaczny wpływ i na poziom cen, i na wysokość realnego PKB . Z taką sytuacją zmagała się Japonia w ostatniej dekadzie XX w. Na początku lat 90. japońska gospodarka weszła w okres bardzo powolnego wzrostu, na przemian osuwając się w recesję i notując bardzo niskie tempo wzrostu gospodarczego (w okolicach 1%). Do końca lutego 1999 r. bank centralny tego kraju obniżył stopy procentowe do 0% i utrzymywał ten poziom w zasadzie bez zmian do końca roku 2003. Co więcej, w ciągu dwóch lat, w okresie marzec 2001–marzec 2003, Bank Japonii zwiększył również podaż pieniądza o ok. 50% – w bezprecedensowej skali w tak krótkim okresie. Jednak nawet tak bardzo ekspansywna polityka pieniężna nie miała istotnego wpływu na wysokość globalnego popytu. Gospodarka Japonii zmagała się ze stagnacją aż do połowy pierwszej dekady XX w. Czy decyzje dotyczące polityki pieniężnej powinny być podejmowane w bardziej demokratyczny sposób? Kto w istocie powinien odpowiadać za prowadzenie polityki pieniężnej: organy takie jak parlament lub rząd, które są silnie uzależnione od woli wyborców, czy może jednak pochodzące z politycznego nadania, ale jednak znacznie bardziej niezależne ciała takie jak Rada Polityki Pieniężnej w Polsce lub Rada Gubernatorów Systemu Rezerwy Federalnej w USA? Oto niektóre z argumentów przywoływanych w toczącej się na ten temat dyskusji. Argumenty uzasadniające przejęcie kontroli nad polityką pieniężną przez polityków Politycy, chociaż nie cieszą się zazwyczaj nadmierną sympatią wyborców, podejmują decyzje dotyczące polityki fiskalnej, uchwalając wysokość podatków, kwotę wydatków państwa na zakupy dóbr i usług oraz sumę transferów. Dlaczego nie mieliby prowadzić również polityki pieniężnej? Oczywiście, czasami będą popełniać błędy, ale dla sposobu funkcjonowania demokratycznego państwa jest lepiej, aby błędy popełniali politycy, którzy są odpowiedzialni przed swoimi wyborcami (i troszczą się o ich satysfakcję, bo zależy im na reelekcji), a nie osoby, które w praktyce nie odpowiadają przed nikim (a jedynie „przed Bogiem i historią”, jak mówimy w Polsce, wykorzystując formułę zastosowaną w konstytucji kwietniowej z 1935 r.). Członkowie Rady Polityki Pieniężnej (osoby podejmujące decyzje w większości banków centralnych świata) to zazwyczaj bankierzy i ekonomiści. Ludzie o ponadprzeciętnie wysokich dochodach i – co szczególnie ważne – zazwyczaj pokaźnych majątkach. Nie są przedstawicielami pożyczkobiorców, takich jak małe przedsiębiorstwa lub rolnicy, nie należą również do związków zawodowych i nie muszą się martwić o utratę pracy. Banki centralne być może nie podnosiłyby stóp procentowych tak szybko i tak gwałtownie (chroniąc w ten sposób realną wartość zgromadzonych w gospodarce majątków, ale zmniejszając liczbę miejsc pracy), gdyby musiały zwracać większą uwagę na firmy i ludzi funkcjonujących w realnej gospodarce. Argumenty uzasadniające niezależność banku centralnego od polityków Bank centralny jest w pewnym stopniu odizolowany od bieżącej polityki – osoby podejmujące decyzje nie muszą się troszczyć o reelekcję lub poparcie dla partii politycznej, którą hipotetycznie by reprezentowały. Dlatego członkowie ciał decyzyjnych i prezes FED (NBP) mogą i powinni bezstronnie spojrzeć na konkretne sytuacje gospodarcze i w razie potrzeby podejmować trudne, natychmiastowe decyzje, nawet jeśli oznaczają one wysokie koszty w krótkim okresie będące ceną za znacznie większe długookresowe korzyści. Pomysł, aby dać parlamentowi (partii lub koalicji rządowej) możliwość tworzenia pieniędzy i udzielania pożyczek, prędzej czy później skończy się źle. Zwiększenie podaży pieniądza (zamiast podniesienia podatków lub ograniczenia innych wydatków) w celu sfinansowania ich projektów jest dla polityków po prostu zbyt kuszące. Długoterminowym skutkiem stworzenia takiej możliwości będzie szalejąca inflacja (mamy tu przykład Turcji w XXI w.). Ponadto bank centralny wyjęty spod bieżącej kontroli politycznej (jakkolwiek w dalszym ciągu działający zgodnie z przepisami prawa) może podejmować decyzje znacznie szybciej niż parlament. Porównaj tu choćby procedurę opisującą uchwalanie budżetu centralnego i decyzje o wysokości stóp procentowych podejmowane przez Radę Polityki Pieniężnej. Bieżąca, demokratyczna kontrola nad polityką pieniężną jest niepraktyczna i prawdopodobnie doprowadziłaby do nadmiernie ekspansywnej polityki pieniężnej i wyższej inflacji. Ekonomiści określają problem nadmiernych rezerw jako asymetryczny. Występuje on bowiem przy ekspansywnej polityce pieniężnej i nie pojawia się w przypadku jej restrykcyjnego wariantu. Bankierzy centralni zwykle porównują politykę pieniężną do sznurka. Gdy bank centralny „za niego ciągnie”, czyli stosuje restrykcyjną politykę pieniężną, może szybko i zdecydowanie podnieść stopy procentowe i zmniejszyć zagregowany popyt. Jednak gdy bank centralny próbuje „popychać sznurek”, czyli wprowadza ekspansywny wariant polityki pieniężnej, efekty mogą być bardzo ograniczone, ponieważ banki nie zdecydują się na pożyczanie klientom swoich nadwyżek rezerw. Nie traktuj tej analogii zbyt dosłownie – ekspansywna polityka pieniężna zwykle przynosi realne efekty, jednak zazwyczaj ze znacznie większym opóźnieniem w stosunku do restrykcyjnego wariantu. Zdarza się jednak i tak – jak w przypadku Japonii na przełomie XX i XXI w. – że ekspansywna polityka nie wystarcza, aby wydobyć gospodarkę z recesji. Nieprzewidywalne zmiany szybkości obiegu pieniądza Szybkość obiegu pieniądza (ang. velocity ) to termin, którym ekonomiści określają tempo, w jakim pieniądz krąży w gospodarce. Definiujemy ten parametr w zakresie jednego roku i opisujemy następującym wzorem: Szybkość obiegu pieniądza = Nominalne PKB Podaż pieniądza Konkretne miary prędkości obiegu pieniądza w gospodarce zależą od przyjętej definicji pieniądza. Rozważmy zatem prędkość obiegu agregatu M 1 , czyli gotówki i salda na rachunkach dostępnych na żądanie. Na przykład w 2009 r. w USA wartość M 1 wyniosła 1,7 bln dol., a wartość nominalnego PKB osiągnęła poziom 14,3 bln dol., możemy więc oszacować prędkość obiegu tego agregatu na 8,4 (14,3 bln dol./1,7 bln dol.). Większa prędkość obiegu pieniądza oznacza, że w ciągu roku średnio każda jednostka pieniężna zmienia właściciela częściej. Niższa prędkość wskazuje zaś, że przeciętny dolar pozostaje w ciągu roku dłużej w konkretnej kieszeni. Zapoznaj się z poniższą , aby dowiedzieć się, jaki jest wpływ deflacji na politykę pieniężną. Co się dzieje w czasie deflacji? Z deflacją mamy do czynienia wówczas, gdy przeciętny poziom cen w gospodarce maleje, co oznacza, że stopa inflacji jest ujemna. Inaczej rzecz ujmując, w czasie deflacji siła nabywcza pieniądza rośnie, za konkretną kwotę można kupić coraz więcej dóbr i usług. Deflacja jest zatem przeciwieństwem inflacji. Pozornie wydaje się, że deflacja jest zjawiskiem korzystnym dla gospodarki. W końcu któż nie chciałby płacić coraz mniej za swoje codzienne zakupy? Pomijając jednak to, że w czasie deflacji przedsiębiorcy muszą poradzić sobie z sytuacją, w której kupują surowce i czynniki produkcji po wyższych cenach, zaś gotowe wyroby sprzedają po niższych, deflacja bardzo utrudnia prowadzenie polityki pieniężnej w okresach recesji. Pamiętaj, że oceniając poziom realnej stopy procentowej w przeszłości, odejmujemy od nominalnej stopy procentowej stopę inflacji (zmniejszamy nominalną stopę procentową o stopę inflacji). Jeśli nominalna stopa procentowa wynosiła w jakimś okresie 7% rocznie, a stopa inflacji w tym samym okresie kształtowała się na poziomie 3%, wówczas pożyczkobiorca faktycznie płacił odsetki od zaciągniętej pożyczki zgodnie z realną stopą procentową równą 4% rocznie (zakładamy bowiem, że jego przychody nominalne – niezależnie od tego, czy rozpatrujemy sytuację przedsiębiorstwa, czy gospodarstwa domowego – rosły w tempie 3% rocznie). Jeśli nominalna stopa procentowa wynosiła w przeszłości 7%, a deflacja osiągała poziom 2%, to realna stopa procentowa wynosiła w rzeczywistości 9% (tym razem bowiem przyjmujemy założenie, że przychody nominalne malały w tempie 2%). W ten sposób nieoczekiwana deflacja podnosi realne płatności odsetkowe kredytobiorców. Może to doprowadzić do sytuacji, w której nie będą oni w stanie spłacić swoich zobowiązań, co z kolei przełoży się na spadek wartości netto banków komercyjnych (w krańcowych przypadkach ich wartość netto może stać się ujemna). Gdy banki ponoszą straty, ich skłonność do udzielania nowych pożyczek maleje. W ten sposób zagregowany popyt spada, co może prowadzić do recesji. A kiedy już dojdzie do recesji, utrzymująca się w gospodarce deflacja może utrudnić lub wręcz uniemożliwić prowadzenie skutecznej polityki pieniężnej. Powiedzmy, że bank centralny stosuje ekspansywną politykę pieniężną, aby obniżyć nominalną stopę procentową aż do zera – ale w gospodarce wystąpi 5-procentowa deflacja w okresie obowiązywania zerowych stóp procentowych. W rezultacie realna stopa procentowa w analizowanym okresie wciąż będzie dodatnia i wyniesie 5%, a ponieważ banki centralne niezwykle rzadko wykorzystują ujemne nominalne stopy procentowe (choć niekiedy się to zdarza, ostatnio taka sytuacja miała miejsce w strefie euro, w Szwajcarii i Szwecji), ekspansywna polityka pieniężna przestaje być skutecznym narzędziem wpływającym na sytuację w gospodarce. W gospodarce Stanów Zjednoczonych średnioroczna deflacja w latach 1930–1933 kształtowała się na poziomie 6,7%, co spowodowało, że wielu pożyczkobiorców nie było w stanie spłacić zaciągniętych wcześniej zobowiązań. Z tego powodu wiele banków zbankrutowało, co z kolei znacznie zwiększyło negatywne konsekwencje Wielkiego Kryzysu. Jednak nie wszystkie epizody deflacyjne kończą się depresją gospodarczą. Na przykład Japonia w latach 1999–2002 doświadczyła deflacji na poziomie nieco poniżej 1% średniorocznie, co oczywiście negatywnie przełożyło się na japońską gospodarkę, niemniej w dalszym ciągu notowała ona dodatnie tempo wzrostu gospodarczego w wysokości 1% rocznie. Istnieje również co najmniej jeden historyczny przykład deflacji, która pojawiła się w okresie szybkiego wzrostu gospodarczego. Gospodarka Stanów Zjednoczonych doświadczała deflacji na poziomie ok. 1,1% średniorocznie w ciągu 25-letniego okresu od 1876 do 1900 r., ale realny PKB rósł wówczas w tempie ok. 4% średniorocznie, pomimo sporadycznych recesji, które oczywiście również miały miejsce w ciągu tych 25 lat. Bank centralny powinien wystrzegać się deflacji i w razie potrzeby stosować ekspansywną politykę pieniężną, aby zapobiec wystąpieniu długotrwałych okresów spadku średniego poziomu cen w gospodarce. Niemniej współwystępowanie deflacji i głębokich recesji pozostaje raczej wyjątkiem (jakim był Wielki Kryzys) niż regułą. Zmiany szybkości obiegu pieniądza w gospodarce potrafią ograniczać skuteczność polityki pieniężnej. Aby zrozumieć, dlaczego może do tego dochodzić, wykorzystaj definicję wprowadzoną powyżej, ale przekształć ją w taki sposób, aby zmienną objaśnianą był poziom nominalnego PKB: Podaż pieniądza × Szybkość obiegu pieniądza = Nominalne PKB Zapewne pamiętasz, że w , zdefiniowaliśmy nominalne PKB w taki oto sposób: Nominalne PKB = Poziom cen (lub deflator PKB) × Realne PKB A więc, Podaż pieniądza × Szybkość obiegu pieniądza = Nominalne PKB = Poziom cen × Realne PKB Zapisaną powyżej formułę matematyczną określa się w bardzo różny sposób. W podręcznikach można spotkać nazwy: równanie ilościowe, równanie wymiany, niekiedy również równanie ilościowej teorii pieniądza. My będziemy się posługiwać określeniem równanie Fischera (ang. basic quantity equation of money ), od nazwiska wielkiego amerykańskiego ekonomisty Irvinga Fischera (1867–1947), który jako pierwszy je sformułował. Jak łatwo dostrzec, jest to po prostu przekształcone równanie definiujące szybkość obiegu pieniądza w gospodarce. Ma ono charakter tautologiczny, czyli jest prawdziwe na mocy definicji. Jeśli szybkość obiegu pieniądza jest stała w czasie, to każdy procentowy wzrost podaży pieniądza po lewej stronie równania nieuchronnie doprowadzi do tego samego procentowego wzrostu wartości nominalnego PKB. Wzrost wartości nominalnej PKB może nastąpić wskutek wzrostu cen (inflacji), wzrostu wartości realnego PKB lub kombinacji obu czynników. Jeśli szybkość obiegu pieniądza zmienia się w czasie, ale w sposób stały i przewidywalny, zmiany w podaży pieniądza również będą miały stały i przewidywalny wpływ na poziom nominalnego PKB. Jeśli jednak szybkość obiegu pieniądza w gospodarce zmienia się w sposób nieprzewidywalny, to również zmiany podaży pieniądza będą miały nieprzewidywalny wpływ na poziom nominalnego PKB. pokazuje rzeczywistą szybkość obiegu pieniądza w gospodarce Stanów Zjednoczonych mierzoną za pomocą agregatu M1, który jest dość powszechnie wykorzystywany w tym właśnie celu. W okresie 1959–1980 szybkość obiegu pieniądza w amerykańskiej gospodarce rosła w stałym tempie, co pozwala wysnuć wniosek o stałym i przewidywalnym zachowaniu tego parametru. Jednak od początku lat 80. ub. wieku szybkość obiegu pieniądza M1 staje się znacznie bardziej zmienna w czasie. Przyczyny tych gwałtownych zmian pozostają zagadką. Ekonomiści podejrzewają, że są one związane z innowacjami w bankowości i finansach, które zmieniły sposób, w jaki używamy pieniędzy w transakcjach gospodarczych (wzrost skali płatności elektronicznych, upowszechnienie kart kredytowych, a także odejście od ścisłego podziału na depozyty terminowe i dostępne na żądanie). Szybkość obiegu pieniądza M1 w gospodarce amerykańskiej w latach 1959–2020 Szybkość obiegu pieniądza to wartość nominalnego PKB podzielona przez podaż pieniądza w danym roku. Możemy obliczyć szybkość obiegu pieniądza dla różnych agregatów pieniężnych (M 1 , M 2 , M 3 ). Od początku lat 80. XX w. szybkość obiegu obliczana za pomocą agregatu M 1 zmieniała się w nieprzewidywalny sposób. Należy również zauważyć, że zmiana definicji agregatu pieniężnego M 1 w celu uwzględnienia depozytów oszczędnościowych, do jakiej doszło w 2020 r. (zob. ), drastycznie zwiększyła wartość podaży pieniądza M1 w tym samym roku, powodując jednocześnie gwałtowny spadek szybkości jego obiegu w gospodarce. (Źródło: Federal Reserve Bank of St. Louis). W latach 70. XX w., gdy zmiany szybkości obiegu pieniądza w gospodarce w kolejnych latach mierzone z wykorzystaniem agregatu M1 wydawały się przewidywalne, wielu ekonomistów, z laureatem Nagrody Nobla Miltonem Friedmanem (1912–2006) na czele, argumentowało, że najlepszą polityką pieniężną, jaką bank centralny może prowadzić, jest zwiększanie podaży pieniądza w stałym, rocznym tempie. Twierdzili oni, że przy znacznych i zmiennych w czasie opóźnieniach w transmisji impulsów monetarnych do gospodarki oraz stałych naciskach politycznych polityka pieniężna banku centralnego może mieć zarówno niepożądane, jak i pożądane skutki. Dlatego uważali, że najlepszym wariantem polityki pieniężnej będzie zwiększanie podaży pieniądza o 3% rocznie, czyli mniej więcej zgodnie z tempem wzrostu realnego PKB. Sugerowali ponadto, że przyznanie bankowi centralnemu mniejszej swobody w prowadzeniu polityki pieniężnej zapobiegłoby jego nadmiernej aktywności, która (przynajmniej ich zdaniem) może się stać źródłem niestabilności i niepewności w gospodarce. W tym właśnie duchu Friedman napisał w 1967 r.: „Pierwszą i najważniejszą lekcją, jaką możemy sformułować dzięki historycznej analizie konsekwencji polityki pieniężnej – i jest to lekcja o najgłębszym znaczeniu – jest to, że polityka pieniężna może sprawić, iż pieniądze same w sobie nie będą głównym źródłem zakłóceń gospodarczych”. Ponieważ szybkość obiegu pieniądza M1 od początku lat 80. XX w. zaczęła się w sposób nieprzewidywalny wahać, wzrost podaży pieniądza w stałym tempie przestał być – przynajmniej zdaniem większości ekonomistów – uniwersalnym sposobem prowadzenia polityki pieniężnej. Jak bowiem dowodzi równanie Fischera, połączenie stałego wzrostu podaży pieniądza i zmiennej szybkości jego obiegu spowodowałoby nieprzewidywalne zmiany poziomu nominalnego PKB. W związku z tym większość banków centralnym na świecie z początkiem lat 80. odeszła od polityki koncentrującej się na podaży pieniądza na rzecz elastycznego reagowania na zmiany poziomu inflacji i bezrobocia. Bezrobocie a inflacja Gdyby przeprowadzić ankietę wśród przedstawicieli banków centralnych i zapytać, co ich zdaniem powinno być głównym zadaniem polityki pieniężnej, zdecydowanie najpopularniejszą odpowiedzią byłaby walka z inflacją. Większość banków centralnych stoi na stanowisku, że model neoklasyczny dobrze opisuje sposób zachowania gospodarki w perspektywie średnio- i długoterminowej. Pamiętaj, że w tym modelu krzywą zagregowanej podaży wykreślamy jako linię pionową przebiegającą na poziomie potencjalnego PKB, tak jak to zostało przedstawione na . Poziom potencjalnego PKB, jak również właściwa dla niego naturalna stopa bezrobocia są zdeterminowane przez zasób i produktywność czynników produkcji w danej gospodarce. Jeśli pierwotny poziom zagregowanego popytu wynosi AD 0 , zaś gospodarka wytwarza wolumen produkcji równy potencjalnemu PKB, to ekspansywna polityka pieniężna, która w krótkim okresie przesuwa krzywą globalnego popytu do położenia AD 1 , spowoduje jedynie inflacyjny wzrost poziomu cen, ale nie wpłynie na zmienne realne, takie jak PKB i stopa bezrobocia (ekonomiści nazywają to zjawisko neutralnością pieniądza). Tym samym jeśli gospodarka spełnia założenia modelu neoklasycznego, polityka pieniężna jest skutecznym narzędziem wpływania na stopę inflacji i jedynie dzięki utrzymywaniu jej na możliwie niskim poziomie zapewnia stabilne i relatywnie wysokie tempo wzrostu gospodarczego, a także niski poziom bezrobocia. W końcu niska inflacja oznacza, że przedsiębiorstwa dokonujące inwestycji mogą skupić się na determinantach określających jej opłacalność, a nie na szukaniu sposobów ochrony przed rosnącymi kosztami i ryzykiem inflacji. Mogą również z dużą dozą pewności przewidywać wartość przyszłych przychodów i kosztów, co w warunkach wysokiej i zmiennej inflacji jest praktycznie niemożliwe. Innymi słowy, niska inflacja ogranicza ryzyko w działalności gospodarczej i sprzyja wzrostowi wartości inwestycji. W ten sposób utrzymywana w długim okresie niska stopa inflacji przekłada się na wysokie i stabilne tempo wzrostu gospodarczego. Polityka pieniężna w modelu neoklasycznym W ujęciu neoklasycznym polityka pieniężna w krótkim okresie wpływa wyłącznie na poziom cen, a nie na wolumen produkcji w gospodarce. Na przykład ekspansywna polityka pieniężna spowoduje przesunięcie zagregowanego popytu z początkowego położenia AD 0 do AD 1 . Jednak przejście gospodarki z pierwotnego stanu równowagi opisanej punktem (E 0 ) do nowej równowagi w punkcie (E 1 ) ilustruje wyłącznie inflacyjny wzrost poziomu cen z poziomu P 0 do P 1 , ale nie ma bezpośredniego wpływu w długookresowy poziom produkcji i stopę bezrobocia. W rzeczywistości żadne przesunięcie krzywej globalnego popytu AD nie wpłynie na wielkość produkcji w tym modelu. Ta jest określona wyłącznie przez zasób i produktywność czynników produkcji. Strategia, która celem polityki pieniężnej czyni utrzymywanie niskiej stopy inflacji, okazała się tak atrakcyjna, że od początku lat 90. XX w. wiele krajów zmieniło swoje regulacje opisujące sposób funkcjonowania banków centralnych w taki sposób, aby ich działania były ukierunkowane bezpośrednio i wyłącznie na stopę inflacji. Zasada bezpośredniego celu inflacyjnego (ang. inflation targeting ) oznacza, że bank centralny jest prawnie zobowiązany do skupienia swoich wysiłków przede wszystkim na utrzymywaniu inflacji na niskim poziomie. Obecnie banki centralne w 28 krajach, w tym w Polsce, Austrii, Brazylii, Kanadzie, Izraelu, Korei, Meksyku, Nowej Zelandii, Hiszpanii, Szwecji, Tajlandii i Wielkiej Brytanii (jak również Europejski Bank Centralny – EBC) działają zgodnie z tą wytyczną. Godnym uwagi wyjątkiem jest amerykański System Rezerwy Federalnej, który w swoich działaniach nie koncentruje się wyłącznie na stopie inflacji, ale bierze pod uwagę również stopę bezrobocia utrzymującą się w gospodarce USA. Ekonomistom nie udało się wypracować konsensusu, który opisywałby sposób funkcjonowania banków centralnych i to, czy mają się one w swoich działaniach koncentrować wyłącznie na stopie inflacji, czy też uwzględniać szersze spektrum celów. Ci, którzy identyfikują się ze strategią bezpośredniego celu inflacyjnego, obawiają się, że politycy, którzy w naturalny sposób skupiają się na perspektywie krótkookresowej (wyznaczanej przez termin najbliższych wyborów), będą nieustannie naciskać na bank centralny, aby ten prowadził ekspansywną politykę pieniężną, nawet jeśli gospodarka już produkuje na poziomie potencjalnego PKB. W niektórych krajach bankowi centralnemu może brakować siły politycznej, by oprzeć się takim naciskom, co skutkuje wyższą inflacją w długim okresie, bez korzyści związanych z ograniczaniem bezrobocia (trudno w tym kontekście nie wskazać NBP). Zakres niezależności Systemu Rezerwy Federalnej jest bardzo szeroki, ale nie wszystkie banki centralne cieszą się równie dużą swobodą działania. Uwzględniając te uwarunkowania – długi i zmienny okres transmisji impulsów monetarnych do gospodarki, nadmierne rezerwy, zmienną szybkość obiegu pieniądza w gospodarce oraz kontrowersje wokół celów stawianych przed bankami centralnymi – prowadzenie polityki pieniężnej w realnym świecie jest procesem niezwykle skomplikowanym. Poza sporem pozostaje jednak to, że polityka pieniężna poprzez poziom stóp procentowych wpływa na zagregowany popyt i tym samym kondycję gospodarki. Bańki na rynkach aktywów i cykle lewarowania Jedną z utrzymujących się od dawna obaw związanych z koncentracją celów banku centralnego na kwestiach inflacji i bezrobocia jest to, że tego typu podejście pomija inne istotne problemy gospodarcze. Na przykład w latach 1994–2000 pojawiła się tzw. bańka dot-comowa, czyli bardzo szybki i w dużej mierze oderwany od czynników fundamentalnych wzrost cen akcji przedsiębiorstw mających w swojej nazwie element „.com”, czyli po angielsku „dot com”. Na nowojorskiej giełdzie papierów wartościowych wartość wskaźnika Dow Jones Industrial, uwzględniającego ceny akcji 30 największych amerykańskich publicznych spółek akcyjnych (jest to indeks giełdy, taki sam jak wykorzystywany w Warszawie WIG), wzrosła blisko trzykrotnie. Natomiast wartość indeksu spółek nowych technologii Nasdaq (jego odpowiednikiem w Warszawie jest TechWIG) – prawie pięciokrotnie. Dość szybko okazało się, że wzrost cen akcji był oparty na czystej spekulacji i nie miał uzasadnienia w wynikach większości podmiotów. Wartość indeksu Dow Jones w 2009 r. była o prawie 20% niższa niż w roku 2000. Z kolei wartość indeksu Nasdaq była w 2009 r. aż o 50% niższa niż dziewięć lat wcześniej. Gwałtowna przecena na giełdzie była jednym z czynników, który przełożył się na recesję z 2001 r. i będący jej konsekwencją wzrost bezrobocia. Podobną historię można opowiedzieć o cenach nieruchomości w latach 2003–2005. W ciągu poprzednich 30 lat średnie ceny domów rosły o ok. 6% rocznie. Tymczasem w ciągu tego okresu, podczas tzw. bańki na rynku nieruchomości, ceny domów zwiększały się o blisko 100% średniorocznie. Również ten wzrost nie miał trwałych podstaw. Gdy w 2007 i 2008 r. ceny nieruchomości spadły, wiele banków i gospodarstw domowych zorientowało się, że ich aktywa są warte mniej, niż można się było spodziewać, co walnie przyczyniło się do globalnego kryzysu finansowego. Te dwa przykłady zaczerpnięte z amerykańskich realiów wskazują na niebezpieczeństwo związane z lewarowaniem. Lewarowanie lub inaczej wykorzystywanie dźwigni finansowej oznacza zaciąganie pożyczek w celu zakupu aktywów finansowych. Jeśli ceny nieruchomości rosną o 100% rocznie (lub ceny akcji o 50% rocznie) i powszechne jest przekonanie, że takie tempo wzrostu utrzyma się w średnim i długim okresie, najlepsze, co można zrobić, to zaciągnąć pożyczkę i kupować. Gdy w gospodarce mamy do czynienia z fazą wzrostową, banki i sektor finansowy chętnie udzielają kredytów, a ludzie i firmy chętnie takie zobowiązania zaciągają. Wzrost cen nieruchomości lub akcji przekłada się na wzrost wydatków i tym samym zagregowanego popytu (domy, na które popyt cały czas rośnie, trzeba przecież zbudować i urządzić, zaś wzrost cen akcji pozwala przedsiębiorstwom bez problemu plasować na rynku kolejne emisje i inwestować pozyskane w ten sposób środki). Wydaje się, że taka sytuacja będzie trwać w nieskończoność, ale oczywiście jest to mniemanie zupełnie błędne. W pewnym momencie koniunktura się pogarsza, banki podnoszą stopy procentowe i zaostrzają warunki pozyskania kredytów, a popyt na akcje lub nieruchomości błyskawicznie maleje. Gwałtowny spadek cen nieruchomości lub akcji (określany jako pęknięcie bańki) prowadzi do równie gwałtownej redukcji wydatków, zmniejszenia globalnego popytu i recesji znacznie głębszej w porównaniu z sytuacją, w której opisany powyżej scenariusz by się nie zmaterializował. Fakt, iż tego typu sytuacje powtarzają się z większą lub mniejszą regularnością, pozwala ekonomistom nazywać je cyklem lewarowania. Występowanie tego typu cykli stało się dla niektórych ekonomistów podstawą do sformułowania wniosku, że banki centralne powinny w swojej polityce uwzględniać nie tylko tempo wzrostu gospodarczego, stopę inflacji i wskaźnik bezrobocia, lecz również ceny aktywów finansowych i cykle lewarowania. Takie propozycje są jednak dość kontrowersyjne. Gdyby w 1997 r. FED ogłosił, że ceny akcji rosną zbyt szybko, lub w roku 2004 zawyrokował, że na rynku nieruchomości powstała bańka spekulacyjna, a następnie podjął skuteczne działania mające na celu powstrzymanie wzrostu cen, wielu ludzi (inwestorów giełdowych, właścicieli nieruchomości i polityków) byłoby oburzonych. Ani System Rezerwy Federalnej, ani żaden inny bank centralny nie chce brać na siebie takiej odpowiedzialności i decydować, czy ceny akcji i nieruchomości są za wysokie, za niskie, czy w sam raz. Jednak z uwagi na fakt, że pojawia się coraz więcej badań wskazujących na negatywne dla gospodarki konsekwencje baniek spekulacyjnych i cyklów lewarowania, banki centralne mogą zostać zmuszone do prowadzenia polityki pieniężnej w taki sposób, by ograniczać prawdopodobieństwo występowania takich zjawisk i łagodzić ich negatywne skutki. Zakończmy ten rozdział ilustrującą to, w jaki sposób FED – lub dowolny inny bank centralny – mógłby ożywić gospodarkę, zwiększając w tym celu podaż pieniądza. Szacowanie skutków bodźców pieniężnych Załóżmy, że bank centralny chce pobudzić gospodarkę poprzez zwiększenie podaży pieniądza. Bankowcy szacują, że szybkość obiegu pieniądza (V) wynosi 3, a poziom cen (P) wzrośnie wskutek takiego posunięcia ze 100 do 110. Korzystając z równania Fischera, oblicz, jaki będzie wpływ wzrostu podaży pieniądza (M) o 800 mld zł na wolumen produkcji w gospodarce (Q), biorąc pod uwagę to, że początkowa podaż pieniądza kształtowała się na poziomie 4 bln zł. Krok 1. Zaczynamy od zapisania równania Fischera: MV = PQ. Wiemy, że początkowo V = 3, M = 4000 (mld) i P = 100. Podstawiając te liczby, możemy obliczyć Q: MV = PQ 4000 × 3 = 100 × Q Q = 120 Krok 2. Spróbujmy obliczyć efekt wzrostu podaży pieniądza o 800 mld zł, przyjmując jednocześnie, że ceny wzrosną z poziomu 100 do 110. Nowe równanie ma następującą postać: MV = PQ 4800 × 3 = 110 × Q Q = 130,9 Jeśli weźmiemy pod uwagę różnicę pomiędzy tymi dwiema wielkościami, okaże się, że impuls monetarny zwiększył wolumen produkcji w gospodarce o 10,9 mld zł. Analiza przeprowadzona w niniejszym rozdziale koncentrowała się na krajowej polityce pieniężnej, to znaczy uwarunkowaniach i konsekwencjach ekspansywnej i restrykcyjnej polityki pieniężnej dla wysokości stóp procentowych, rozmiarów zagregowanego popytu oraz wolumenu produkcji. W następnym przejdziemy do analizy międzynarodowego wymiaru polityki pieniężnej oraz sposobu, w jaki wiąże się ona z kursami walutowymi i międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego. Jak bardzo można obniżyć stopy procentowe? W 2008 r. System Rezerwy Federalnej znalazł się w trudnej sytuacji. Stopa funduszy federalnych zbliżała się do zera, co oznaczało, że operacje otwartego rynku, w ramach których FED skupuje amerykańskie bony skarbowe w celu obniżenia krótkoterminowych stóp procentowych, przestały być skutecznym narzędziem wpływu na rynek kredytowy. Ten tzw. problem granicy zerowej skłonił System Rezerwy Federalnej, pod przewodnictwem jego ówczesnego prezesa Bena Bernanke, do zastosowania niekonwencjonalnych narzędzi polityki pieniężnej, czyli luzowania ilościowego. Na początku 2014 r. luzowanie ilościowe prawie pięciokrotnie zwiększyło rezerwy bankowe. Najprawdopodobniej przyczyniło się to do ożywienia gospodarki USA, ale wpływ ten był ograniczony, m.in. ze względu na niektóre przeszkody wymienione w ostatniej części tego rozdziału. Bezprecedensowy wzrost rezerw bankowych wywołał również obawy przed inflacją, które okazały się znacznie przesadzone. W ciągu roku 2010 nie było żadnych poważnych sygnałów przyspieszenia tempa wzrostu cen, a inflacja bazowa utrzymywała się na stabilnym poziomie 1,5–2%. Jednocześnie do początku 2015 r. nie wystąpiły żadne poważne oznaki ożywienia gospodarczego, zaś inflacja bazowa utrzymywała się na stabilnym poziomie 1,7%. Problem granicy zerowej pojawił się ponownie w amerykańskiej gospodarce w roku 2020, ze względu na pandemię i będący jej konsekwencją kryzys. W pierwszym kwartale tego roku stopa funduszy federalnych spadła o ponad 2 punkty procentowe w ciągu kilku tygodni. FED zareagował zwiększeniem skali skupu aktywów i prowadził tę operację w jeszcze szybszym tempie niż w roku 2009. Kiedy w 2021 r. stopa inflacji w USA zaczęła dość szybko rosnąć, prezes Systemu Rezerwy Federalnej Jerome Powell odpowiedział na krytykę działań amerykańskiego banku centralnego, podkreślając, że FED jest gotowy rozważyć podwyżki stóp procentowych i rozpocząć ograniczanie tempa skupu aktywów w 2022 r. Wdrożone przez Rezerwę Federalną środki okazały się skuteczne i wraz z rozpoczęciem roku 2023 inflacja w USA zaczęła powracać do długoletniej średniej. Key Concepts and Summary Polityka pieniężna może okazać się nieskuteczna ze względu na kilka czynników: a) transmisja impulsów monetarnych do gospodarki może trwać nawet kilka kwartałów i trudno przewidzieć, jak długi będzie to okres; (b) jeśli banki komercyjne decydują się na utrzymywanie nadmiernych rezerw, polityka pieniężna nie dysponuje narzędziami mogącymi wymusić na nich udzielanie pożyczek; oraz (c) szybkość obiegu pieniądza w gospodarce może zmieniać się w czasie w nieprzewidywalny sposób. Równanie Fischera wyraża wzór: MV = PQ, gdzie M to podaż pieniądza, V – szybkość obiegu pieniądza, P – poziom cen, a Q – wolumen produkcji. Niektóre banki centralne, takie jak Europejski Bank Centralny i Narodowy Bank Polski, stosują strategię bezpośredniego celu inflacyjnego, co oznacza, że jedynym celem banku centralnego jest utrzymanie inflacji na z góry założonym poziomie z niewielkim przedziałem wahań. Inne banki centralne, takie jak System Rezerwy Federalnej Stanów Zjednoczonych, mogą swobodnie koncentrować się na ograniczaniu inflacji lub stymulowaniu gospodarki znajdującej się w recesji, w zależności od tego, który cel wydaje się w danym momencie najważniejszy. Self-Check Questions Dlaczego banki komercyjne mogą z własnej woli utrzymywać nadwyżki rezerw w czasie recesji? W czasie recesji banki komercyjne mogą się obawiać, że kredytobiorcy stracą zdolność do spłaty swoich kredytów. Mogą również zabezpieczać się w ten sposób przed wybuchem paniki na rynkach finansowych, która wymusi wypłaty depozytów w ponadprzeciętnej skali. Dlaczego szybkość obiegu pieniądza w gospodarce może się nieoczekiwanie zmienić? Jeśli przewidywania konsumentów odnośnie do przyszłości ulegną zmianie, ich wydatki mogą przyspieszyć lub spowolnić. Bywa i tak, że konsumenci muszą w bardzo krótkim okresie dokonać dużych zakupów, np. w związku z zapowiadanym zamknięciem sklepów z powodu pandemii lub klęski żywiołowej. Review Questions Jakiej polityki pieniężnej oczekujesz w odpowiedzi na recesję: ekspansywnej czy restrykcyjnej? Uzasadnij swoją odpowiedź. W jaki sposób skuteczność polityki pieniężnej może ograniczyć każdy z następujących czynników: rozciągnięty w czasie i zmienny okres transmisji impulsów monetarnych do gospodarki, nadwyżka rezerw i zmiana szybkości obiegu pieniądza w gospodarce? Zdefiniuj szybkość obiegu pieniądza w gospodarce. Jaka jest formuła równania Fischera? Jak działa polityka pieniężna konstruowana zgodnie z zasadami bezpośredniego celu inflacyjnego? Critical Thinking Questions W jaki sposób polityka pieniężna oparta na precyzyjnie zdefiniowanych regułach różni się od dyskrecjonalnej polityki pieniężnej (tj. polityki pieniężnej, w ramach której takie reguły nie funkcjonują)? Jakie argumenty przemawiają za każdą z tych strategii? Czy banki centralne powinny koncentrować się przede wszystkim na ograniczaniu bezrobocia, czy inflacji? Uzasadnij swoją odpowiedź. Problems O ile wzrośnie nominalny PKB, jeśli bank centralny zwiększy podaż pieniądza o 100 mld zł, a szybkość obiegu pieniądza w gospodarce wynosi 3, ceteris paribus? (Jeśli to niezbędne, użyj tych informacji, aby odpowiedzieć na cztery kolejne pytania). Załóżmy teraz, że ekonomiści spodziewają się wzrostu szybkości obiegu pieniądza o 50% w wyniku zastosowanego bodźca pieniężnego. Jaki będzie całkowity wzrost nominalnego PKB? Jeśli PKB wynosi 1500 mld zł, a podaż pieniądza 400 mld zł, jaka jest szybkość obiegu pieniądza? Jeśli PKB wzrośnie teraz do 1600 mld zł, ale podaż pieniądza się nie zmieni, jak wpłynie to na szybkość obiegu pieniądza? Jeśli PKB spadnie z powrotem do 1500 mld zł, a podaż pieniądza zmaleje do 350 mld zł, z jaką szybkością obiegu pieniądza będziemy mieć do czynienia? References Tobin, James. “The Concise Encyclopedia of Economics: Monetary Policy.” Library of Economics and Liberty . Accessed November 2013. http://www.econlib.org/library/Enc/MonetaryPolicy.html. Federal Reserve Bank of New York. “The Founding of the Fed.” Accessed November 2013. http://www.newyorkfed.org/aboutthefed/history_article.html. równanie Fischera (ang. basic quantity equation of money ) podaż pieniądza × szybkość obiegu pieniądza w gospodarce = nominalne PKB równanie ilościowej teorii pieniądza zob. równanie Fischera równanie ilościowe zob. równanie Fischera równanie wymiany zob. równanie Fischera dodatkowe rezerwy (ang. excess reserves ) rezerwy gotówkowe, które banki komercyjne utrzymują powyżej minimalnego poziomu określonego przez regulacje banku centralnego cel inflacyjny (ang. inflation targeting zasada, zgodnie z którą bank centralny skupia się wyłącznie na utrzymywaniu niskiego poziomu inflacji szybkość obiegu pieniądza (ang. velocity ) szybkość, z jaką pieniądz krąży w gospodarce, obliczana jako iloraz nominalnego PKB i podaży pieniądza", "section": "Pułapki polityki pieniężnej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Handel światowy Czy deficyt salda bilansu handlowego Stanów Zjednoczonych w relacjach z Unią Europejską jest korzystny, czy niekorzystny dla gospodarki USA? (Źródło: modyfikacja pracy Milada Mosapoora/Wikimedia Commons). Czy mocniejszy dolar jest korzystny dla gospodarki USA? W latach 2002–2008 dolar amerykański stracił na rynkach walutowych ponad jedną trzecią swojej wartości. 1 stycznia 2002 r. jeden dolar kosztował 1,11 euro. 24 kwietnia 2008 r. notowanie dolara osiągnęło najniższy poziom w historii – był on wówczas wyceniany na 64 eurocenty. W tym samym okresie deficyt Stanów Zjednoczonych w handlu z Unią Europejską wzrósł z 85,7 mld dol. w roku 2002 do 95,8 mld dol. w 2008. Czy taki obrót spraw był korzystny, czy niekorzystny dla amerykańskiej gospodarki? Żyjemy w świecie zglobalizowanym. Amerykańscy konsumenci każdego roku kupują importowane z całego świata dobra i usługi o wartości bilionów dolarów. Firmy ze Stanów Zjednoczonych sprzedają za granicę produkty warte niewiele mniej. Amerykańscy obywatele, przedsiębiorstwa i rząd federalny co roku inwestują za granicą biliony dolarów. Z kolei zagraniczni inwestorzy, przedsiębiorstwa i rządy państw trzecich lokują w USA kwoty o porównywalnej wartości. To podmioty zagraniczne są głównym nabywcą amerykańskiego długu federalnego. Wiele osób uważa, że tańszy dolar jest niekorzystny dla Stanów Zjednoczonych i świadczy o kiepskiej kondycji tamtejszej gospodarki. Ale czy na pewno jest to pogląd słuszny? Ten rozdział będzie próbą odpowiedzi na to pytanie. Wprowadzenie do tematu kursów walutowych i międzynarodowych przepływów kapitału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak działa rynek walutowy Jakie czynniki wpływają na stronę popytową i podażową na rynkach walutowych Jakie makroekonomiczne konsekwencje wiążą się ze zmianami kursów walutowych Jakie systemy kursów walutowych są wykorzystywane w różnych krajach świata Na świecie istnieje ponad 150 walut, od afgani w Afganistanie i leka w Albanii po kwachę w Zambii i zimbabweńskiego dolara. W przypadku transakcji międzynarodowych gospodarstwa domowe lub przedsiębiorstwa muszą wymienić jedną walutę na inną. Na przykład niemiecka firma, która eksportuje produkty do Polski, musi wymienić zarobione dzięki sprzedaży samochodów na polskim rynku złote na euro, którymi będzie mogła opłacić pracowników fabryki w Ingolstadt lub Wolfsburgu. Z kolei firma z Polski (np. KGHM), która chce kupić kopalnię miedzi w Chile, musi zamienić polskie złote na chilijskie peso. Natomiast amerykański turysta odwiedzający Warszawę musi wymienić amerykańskie dolary na złote, aby zapłacić za hotel i posiłek zjedzony na Starówce. Kursy walutowe niekiedy bardzo szybko się zmieniają. Na przykład funt brytyjski tuż przed referendum, w którym społeczeństwo rozstrzygało kwestię opuszczenia przez Wielką Brytanię Unii Europejskiej (czyli tzw. brexitu), był wart ok. 1,5 dol. Tuż po ogłoszeniu wyników jego kurs spadł do poziomu 1,37 dol. i nadal się obniżał, osiągając kilka miesięcy później 30-letnie minimum. W przypadku firm zajmujących się kupnem, sprzedażą, pożyczaniem i zaciąganiem pożyczek na rynkach międzynarodowych wahania kursów walutowych mogą mieć ogromny wpływ na zyski. W niniejszym rozdziale omówimy międzynarodowy wymiar funkcjonowania pieniądza, a ściślej rzecz biorąc – kursy walutowe, które determinują sposób przeliczania jednej waluty na inną. Kurs walutowy (ang. exchange rate ) to cena jednej waluty wyrażona w innej walucie. Dlatego kurs walutowy możemy analizować za pomocą narzędzi popytu i podaży . Pierwsza część tego rozdziału rozpoczyna się od analizy rynków walutowych: ich wielkości, głównych podmiotów aktywnych na tych rynkach oraz terminologii wykorzystywanej do opisu sytuacji, która się na nich kształtuje. Kolejna część wykorzystuje wykresy popytu i podaży do analizy głównych czynników wpływających na poziom kursu walutowego. W ostatniej części zostanie omówiona rola banku centralnego i polityka kursu walutowego, jaką może on prowadzić. Każdy kraj musi zdecydować o swoim systemie kursu walutowego i wybrać, czy powinien on być kształtowany wyłącznie przez rynek, czy też znajdować się pod częściową/całkowitą kontrolą banku centralnego. Nie ma bowiem idealnego systemu kursu walutowego. Każdy ma swoje zalety i wady.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak działają rynki walutowe Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Sformułować definicję rynku walutowego Odróżniać różne rodzaje inwestycji, takich jak bezpośrednie inwestycje zagraniczne (BIZ), inwestycje portfelowe i transakcje zabezpieczające (hedging) Zrozumieć, w jaki sposób aprecjacja lub deprecjacja waluty wpływa na kurs walutowy Określać, dla jakich podmiotów korzystna jest silna waluta lokalna, a jakie zyskują na jej osłabieniu Większość krajów posiada własną walutę. Od tej reguły istnieją jednak wyjątki. Czasami małe kraje używają waluty silniejszego ekonomicznie sąsiada. Na przykład Ekwador, Salwador i Panama zdecydowały się na dolaryzację (ang. dollarize ), czyli wykorzystanie jako swojej waluty dolara amerykańskiego. Z kolei w Europie występuje zjawisko euroizacji, czyli przyjmowania przez małe kraje (np. Bośnię i Hercegowinę) europejskiej wspólnej waluty – euro. Zdarza się także, że wiele państw decyduje się na stworzenie wspólnej waluty, tak jak to miało miejsce w Unii Europejskiej (precyzyjnie rzecz ujmując, kraje, które zdecydowały się na przyjęcie wspólnej waluty – euro – tworzą Unię Gospodarczo-Walutową lub potocznie „strefę euro”). Pomijając jednak te wyjątkowe sytuacje, większość transakcji międzynarodowych obejmuje różne waluty, co oznacza, że sprzedawanie, kupowanie, wynajmowanie, pożyczanie, podróżowanie oraz inwestowanie za granicą wymaga od ludzi i przedsiębiorstw wymiany jednej waluty na inną. Rynek, na którym gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa dokonują takich operacji, nazywamy rynkiem walutowym (ang. foreign exchange market ) lub potocznie Forexem . Podstawowe informacje na temat kursów walutowych zostały już wprowadzone we wcześniejszych rozdziałach. Na przykład w omówione zostały metody, które można wykorzystać do porównywania wartości PKB w krajach o różnych walutach. We wcześniejszych przykładach zakładaliśmy pewien określony poziom kursu walutowego i nie rozważaliśmy czynników, które determinują kształtowanie się kursów walutowych. W rzeczywistości kurs walutowy jest ceną jednej waluty wyrażoną w jednostkach innej. Kluczowym modelem do analizy kształtowania się cen, niezależnie od tego, czy chodzi o rynek walutowy, czy jakikolwiek inny (np. ubrań lub pracy), pozostaje model popytu i podaży. Odwiedź poniższą stronę internetową , gdzie można znaleźć poręczny kalkulator kursów walutowych. Ogromne rozmiary rynków walutowych Wielkość obrotów realizowanych na rynkach walutowych może przyprawić o zawrót głowy. Badanie Banku Rozrachunków Międzynarodowych (ang. Bank of International Settlements ) z 2013 r. wykazało, że średnie dzienne obroty na rynkach walutowych wyniosły 5,3 bln dol., co czyni rynek walutowy największym rynkiem w gospodarce światowej. Dla porównania, realny PKB Stanów Zjednoczonych w 2013 r. wyniósł 15,8 bln dol. Strona popytowa i podażowa na rynkach walutowych Na rynkach walutowych popyt i podaż są ze sobą ściśle powiązane, ponieważ podmiot zgłaszający popyt na określoną walutę musi jednocześnie dostarczać na rynek inną walutę (czyli zapewnić jej podaż) – i odwrotnie. Aby to zrozumieć, warto przyjrzeć się czterem grupom aktywnym na tym rynku: (1) przedsiębiorstwom zaangażowanym w międzynarodowy handel dobrami i usługami; (2) turystom odwiedzającym inne kraje; (3) międzynarodowym inwestorom kupującym na własność (lub współwłasność) zagraniczne przedsiębiorstwa; (4) międzynarodowym inwestorom kupującym papiery wartościowe poświadczające istnienie wierzytelności (czyli głównie obligacje i bony skarbowe). Przeanalizujmy te grupy po kolei. W przypadku przedsiębiorstw działających na rynkach międzynarodowych koszty produkcji (na co składają się m.in. płace, płatności dla kooperantów i wynagrodzenia wypłacane właścicielom pozostałych wykorzystywanych czynników produkcji) ponoszone są co do zasady w walucie kraju, w którym odbywa się produkcja, ale przychody ze sprzedaży są pozyskiwane w walucie kraju, w którym następuje sprzedaż. Polskie przedsiębiorstwo eksportujące towary za granicę uzyska przychód (utarg) w walucie obcej, np. w dolarach amerykańskich lub euro, ale potrzebuje polskich złotych, aby pokryć koszty produkcji w kraju. Na rynku walutowym firma ta będzie oferowała do sprzedaży dolary (euro) i zgłaszała popyt na złotówki. Turyści wyjeżdżający za granicę oferują na rynku walutowym swoją walutę krajową i zgłaszają popyt na walutę państwa, które zamierzają odwiedzić. Na przykład amerykański turysta odwiedzający Polskę dostarcza na rynek walutowy dolary amerykańskie (zapewnia podaż) i zgłasza zapotrzebowanie na polskiego złotego (generuje popyt). Inwestycje finansowe, które oznaczają przepływy pieniężne pomiędzy różnymi krajami i w związku z tym wymagają wymiany walut, najczęściej dzielimy na dwie kategorie. Bezpośrednie inwestycje zagraniczne ( BIZ ) (ang. foreign direct investment (FDI) ) najczęściej odnoszą się do zakupu co najmniej 10% udziałów w przedsiębiorstwie znajdującym się na terenie innego kraju lub założenia nowego przedsiębiorstwa za granicą. Na przykład w 2008 r. belgijska firma piwowarska InBev kupiła amerykańskiego producenta piwa Anheuser-Busch za 52 mld dol. Aby dokonać tego zakupu, InBev musiał na rynku walutowym wymienić euro na dolary amerykańskie. Inny rodzaj międzynarodowych inwestycji finansowych – inwestycje portfelowe (ang. portfolio investment ) – obejmuje czysto finansowe transakcje, które nie pociągają za sobą wpływu na bieżące zarządzanie przedsiębiorstwem (w ich ramach przejmowane są mniejszościowe pakiety akcji, zwykle poniżej 10%). Przykładem takiej operacji może być zakup przez podmioty amerykańskie obligacji emitowanych przez rząd Polski albo zdeponowanie przez polskie przedsiębiorstwo środków finansowych w szwajcarskim banku. Aby dokonać takiej inwestycji, amerykański inwestor musi dostarczyć na rynek walutowy dolary amerykańskie i zgłosić zapotrzebowanie na polskiego złotego (polskie przedsiębiorstwo z kolei musi zaoferować do sprzedaży złote i zgłosić chęć zakupu franków szwajcarskich). Podmioty aktywne na rynku kapitałowym często dokonują inwestycji portfelowych, gdyż oczekują korzystnych zmian kursów walutowych. Załóżmy, że amerykański inwestor finansowy rozważa złożenie depozytu w brytyjskim banku. Dla uproszczenia pomijamy wszelkie płatności z tytułu odsetek (które w krótkim okresie i tak będą niewielkie) i koncentrujemy się na kursach walutowych. Przyjmijmy, że funt brytyjski jest obecnie wart 1,50 dol. amerykańskiego. Inwestor uważa jednak, że za miesiąc kurs funta brytyjskiego będzie się kształtował na poziomie 1,60 dol. A zatem, jak pokazuje panel (a) , inwestor ten wymieniłby 24 000 dol. na 16 000 funtów. Za miesiąc, jeśli funt rzeczywiście będzie warty 1,60 dol., inwestor portfelowy może dokonać odwrotnej operacji i kupić dolary amerykańskie po nowym kursie wymiany, dzięki czemu otrzyma 25 600 dolarów, co da mu przyzwoity zysk w kwocie 1600 dol. (stopa zwrotu z inwestycji przekracza 6,5%, co w skali miesiąca jest rezultatem więcej niż satysfakcjonującym). Inwestor portfelowy, który uważa, że kurs wymiany funta zmieni się w przeciwnym kierunku, może również z korzyścią zainwestować. Załóżmy, że inwestor oczekuje, iż kurs walutowy funta spadnie z obecnego poziomu 1,50 dol. za funta do poziomu 1,40. Następnie, jak pokazuje panel (b) , inwestor mógłby kwotę 20 000 funtów (pożyczając pieniądze, jeśli to konieczne) wymienić na 30 000 dol., odczekać miesiąc i wymienić je z powrotem na 21 429 funtów – ponownie uzyskując satysfakcjonujący zysk (o ile jego przewidywania okażą się prawdziwe). Oczywiście dokonywanie tego rodzaju operacji finansowych nie daje gwarancji zarobienia pieniędzy, a inwestor poniesie straty, jeśli kursy walutowe nie zmienią się zgodnie z jego przewidywaniami. Inwestor portfelowy próbujący uzyskać korzyści ze zmian kursów walutowych Oczekiwania dotyczące kształtowania się kursu walutowego wpływają na podaż i popyt danej waluty na rynkach walutowych. Wiele decyzji dotyczących inwestycji portfelowych jest znacznie bardziej złożonych niż tylko próba określenia, jak w przyszłości zmieni się kurs walutowy. Inwestycje portfelowe są w dużej mierze podejmowane w celu ochrony przedsiębiorstw przed wahaniami kursów walut. Wyobraź sobie, że prowadzisz polską firmę eksportującą towary do Francji. Właśnie podpisała ona umowę na dostawę dużej ilości mebli do sieci francuskich sklepów, która opiewa na milion euro i będzie realizowana przez rok. Zapłatę otrzymasz po dostarczeniu ostatniej partii wytwarzanych przez twoje przedsiębiorstwo mebli, czyli właśnie za rok. Nie wiesz jednak, jaka będzie wówczas wartość tej umowy w złotych, ponieważ kurs polskiej waluty w stosunku do euro może się znacząco różnić od bieżących notowań. Załóżmy, że chcesz znać wartość umowy z całkowitą pewnością i nie ryzykować, że euro będzie warte mniej niż obecnie (jeśli za rok za euro będzie trzeba zaoferować mniej złotych, to wartość twojego kontraktu wyrażona w polskiej walucie spadnie). Możesz się zabezpieczyć przed ryzykiem kursowym, co oznacza zawarcie transakcji zabezpieczającej (ang. hedge ), dzięki której ryzyko niekorzystnej zmiany kursu przestanie być dla ciebie istotne. Dzięki niej będziesz mieć gwarancję uzyskania określonego kursu wymiany euro na złote niezależnie od przyszłej sytuacji rynkowej. Oczywiście firma, która zaoferuje ci taką transakcję, oszacuje ryzyko zmiany kursu euro w stosunku do złotego i w zależności od tego, jakie będą owe szacunki, narzuci ci konkretną opłatę. Jeśli okaże się, że kurs euro do złotego się nie osłabił, po prostu wymienisz swoje euro na rynku, a poniesiony koszt będzie swoistym ubezpieczeniem od ryzyka zmian kursowych. Jeśli jednak euro się osłabi i jego wartość wyrażona w złotych spadnie, przedsiębiorstwo jest chronione transakcją zabezpieczającą. Gdy strony chcą zawrzeć kontrakty finansowe takie jak hedging, zwykle zwracają się do instytucji finansowej lub firmy maklerskiej zajmującej się tego typu usługami. Przedsiębiorstwa te pobierają ustaloną z góry opłatę albo wykorzystują mechanizmy dostępne na rynku walutowym, dzięki którym uzyskują wynagrodzenie za świadczoną przez siebie usługę (tzw. spread). Inwestorzy, którzy dokonują zarówno bezpośrednich inwestycji zagranicznych, jak i inwestycji portfelowych, sprzedają walutę krajową i zgłaszają zapotrzebowanie na walutę obcą. W przypadku inwestycji portfelowych inwestor nabywa mniej niż 10% udziałów (akcji) przedsiębiorstwa, w związku z czym tego typu transakcje mają zazwyczaj charakter krótkoterminowy. Jeśli natomiast inwestor dokonuje bezpośredniej inwestycji zagranicznej, nabywając ponad 10% udziałów w przedsiębiorstwie, zwykle przejmuje tym samym pewną odpowiedzialność za zarządzanie spółką. A zatem bezpośrednie inwestycje zagraniczne mają zazwyczaj długookresowy charakter. W praktyce inwestor może się wycofać z inwestycji portfelowych znacznie szybciej niż z bezpośrednich inwestycji zagranicznych. Na przykład amerykański inwestor portfelowy, który chce kupić lub sprzedać brytyjskie obligacje rządowe, może to zrobić za pomocą rozmowy telefonicznej lub kilku kliknięć na klawiaturze komputera. Jednak amerykański inwestor, który chce w Wielkiej Brytanii kupić lub sprzedać przedsiębiorstwo, np. producenta części samochodowych, przekona się, że zaplanowanie i przeprowadzenie takiej transakcji zajmuje kilka tygodni, a nawet miesięcy. Główne źródła popytu na walutę i jej podaży są przedstawione w . Źródła popytu i podaży na rynkach walutowych Popyt na polskiego złotego zgłaszają… Podaż polskiego złotego jest pochodną decyzji… Polskie przedsiębiorstwo, które uzyskało walutę obcą w wyniku eksportu towarów i próbuje pokryć poniesione w Polsce koszty Zagranicznego przedsiębiorstwa, które sprzedało swoje produkty w Polsce, za co uzyskało polskie złote, a potrzebuje waluty kraju swojego pochodzenia, aby pokryć poniesiony tam koszt Zagraniczni turyści odwiedzający Polskę Turystów z Polski wyjeżdżających do innych krajów Inwestorzy zagraniczni, którzy chcą dokonać w Polsce inwestycji bezpośrednich Polskich inwestorów, którzy chcą dokonać bezpośrednich inwestycji zagranicznych w innych krajach Inwestorzy zagraniczni, którzy chcą dokonać w Polsce inwestycji portfelowych Polskich inwestorów, którzy chcą dokonać inwestycji portfelowych w innych krajach Uczestnicy rynku walutowego Rynek walutowy nie kojarzy bezpośrednio podmiotów oferujących daną walutę z podmiotami zgłaszającymi zapotrzebowanie na nią (tak jak to się dzieje np. na rynku nieruchomości). Jeśli Magdalena postanowi opuścić Polskę i wybrać się w podróż do Hiszpanii, nie musi szukać obywatela Hiszpanii, który planuje spędzić wakacje w Polsce, i umawiać się z nim na bezpośrednią wymianę walut. Do tego celu służy rynek walutowy i instytucje finansowe. Większość osób i przedsiębiorstw wymieniających znaczną ilość waluty udaje się do banku, a większość banków zapewnia klientom usługę wymiany walut. W gospodarce światowej handlem walutami zajmuje się ok. 2 tys. przedsiębiorstw (przede wszystkim banków). Zwykle nazywa się je dealerami walutowymi. W gospodarce USA funkcjonuje mniej niż 100 takich firm, ale mniej więcej 12 największych podmiotów przeprowadza ponad połowę wszystkich transakcji na rynku. Rynek walutowy nie ma jednej centralnej lokalizacji, jednak najwięksi gracze przez cały czas uważnie się obserwują. Rynek walutowy jest ogromny nie z powodu ruchu turystycznego, eksportu towarów czy nawet bezpośrednich inwestycji zagranicznych, ale ze względu na inwestycje portfelowe i działania dealerów walutowych. Turystyka międzynarodowa to bardzo ważna branża gospodarki, z obrotami ok. 1 bln dol. rocznie. Globalny eksport stanowi ok. 23% światowego PKB, czyli ok. 18 bln dol. rocznie. Pod koniec 2013 r. bezpośrednie inwestycje zagraniczne wyniosły ok. 1,5 bln dolarów. Wartości te są jednak pomijalne w porównaniu z obrotami na rynkach walutowych wynoszącymi 5,3 bln dol. dziennie. Większość transakcji na rynku walutowym dotyczy inwestycji portfelowych, czyli stosunkowo krótkookresowych przepływów kapitału finansowego, a także działań dużych dealerów walutowych, którzy stale kupują i sprzedają waluty pomiędzy sobą. Umocnienie (aprecjacja) i osłabienie (deprecjacja) waluty Kiedy zmieniają się ceny większości dóbr i usług, mówimy, że cena „rośnie” lub „maleje”. W przypadku kursów walutowych terminologia jest inna. Kiedy kurs walutowy rośnie, czyli dana waluta jest wymieniana na więcej jednostek innej waluty, mamy do czynienia z aprecjacją (ang. appreciation ) lub wzmocnieniem waluty. Jeśli natomiast kurs walutowy spada, tak że dana waluta jest wymieniana na mniej jednostek innej waluty, jest to deprecjacja (ang. depreciation ) lub osłabienie waluty. Aby pokazać, czym jest aprecjacja i deprecjacja, przeanalizujmy kurs walutowy dolara amerykańskiego (USD) w stosunku do dolara kanadyjskiego (CAD), począwszy od 1971 r. Przedstawia to panel (a) . Oś pionowa pokazuje cenę 1 dolara amerykańskiego wyrażoną w walucie kanadyjskiej. Kursy walut mogą wykazywać silne wahania w górę i w dół, choć mogą również pozostawać względnie stałe w relatywnie długim okresie. W 1971 r. dolar amerykański kosztował niemal równo jednego dolara kanadyjskiego i jego kurs nie zmieniał się w zasadzie przez kolejne pięć lat. W 1977 r. nastąpiła aprecjacja (umocnienie) dolara amerykańskiego i kurs walutowy wzrósł do 1,09 CAD/USD. Trend ten utrzymał się w kolejnym roku, kiedy to kurs dolara amerykańskiego wyniósł 1,19 dolara kanadyjskiego, po czym znowu ustabilizował się na kolejne pięć lat. Z podobną sytuacją (tj. aprecjacją dolara) mieliśmy do czynienia w roku 1986. Z kolei w 1991 r. miała miejsce deprecjacja (osłabienie) dolara amerykańskiego i kurs walutowy spadł do 1,15 CAD/USD. Na początku roku 2002 wystąpiła silna aprecjacja (umocnienie) dolara amerykańskiego i kurs walutowy wzrósł do 1,60 CAD/USD. Potem spadł do ok. 1,20 CAD/USD w 2009 r., następnie gwałtownie wzrósł i spadł w latach 2009 i 2010. W maju 2017 r. dolar amerykański kosztował 1,36 dolara kanadyjskiego, po czym w kolejnych latach jego kurs podlegał silnym wahaniom, aby w roku 2021 wynieść 1,27 dolara kanadyjskiego. Jednostki, w których wyrażamy kursy walutowe, mogą być mylące, ponieważ kurs wymiany dolara amerykańskiego mierzymy za pomocą innej waluty, np. dolara kanadyjskiego. Kursy walutowe zawsze wyrażają cenę jednej waluty w jednostkach innej waluty. Aprecjacja (umocnienie) a deprecjacja (osłabienie) waluty Kursy walutowe krajów nawet sąsiadujących ze sobą mogą wykazywać duże wahania w krótkim okresie, tak jak to miało miejsce w przypadku USA i Kanady. Przyglądając się uważnie zmianom kursów na obu panelach, można wyraźnie zobaczyć, że panel (a) jest lustrzanym odbiciem panelu (b). A zatem przy porównywaniu kursów walut dwóch krajów (w tym przypadku Stanów Zjednoczonych i Kanady) deprecjacja (lub osłabienie) waluty jednego państwa jest jednocześnie aprecjacją (lub umocnieniem) waluty drugiego. (Źródło: Dane ekonomiczne Rezerwy Federalnej https://research.stlouisfed.org/fred2/series/EXCAUS). Z porównania kursów wymiany między dwiema walutami wynika, że aprecjacja lub umocnienie jednej musi oznaczać deprecjację lub osłabienie drugiej. Panel (b) pokazuje kurs wymiany dolara kanadyjskiego wyrażony w dolarach amerykańskich. Jak widać, kurs dolara amerykańskiego wyrażony w dolarach kanadyjskich, przedstawiony na panelu (a) , jest lustrzanym odbiciem kursu dolara kanadyjskiego mierzonego w dolarach amerykańskich, pokazanego na panelu (b) . Spadek relacji wymiennej CAD/USD oznacza wzrost relacji wymiennej USD/CAD i odwrotnie. Jeśli rozpatrujemy zmiany ceny typowego dobra lub usługi (chleba, butów, nieruchomości lub pracy), jasne jest to, że wyższe ceny przynoszą korzyści sprzedającym i pogarszają sytuację kupujących, podczas gdy niższe ceny przynoszą korzyści kupującym i pogarszają sytuację sprzedawców. W przypadku kursów walutowych warto prześledzić, jak silniejsza lub słabsza waluta wpłynie na sytuację różnych uczestników rynku. Rozważmy zatem wpływ silniejszego polskiego złotego na sześć różnych kategorii uczestników rynku walutowego, co przedstawia . Są to odpowiednio: (1) polscy eksporterzy sprzedający towary za granicę; (2) eksporterzy z krajów trzecich sprzedający towary w Polsce; (3) polscy turyści wyjeżdżający za granicę; (4) zagraniczni turyści odwiedzający Polskę; (5) polscy inwestorzy realizujący inwestycje bezpośrednie lub portfelowe za granicą; (6) inwestorzy zagraniczni realizujący inwestycje bezpośrednie lub portfelowe w Polsce. Jak zmiana kursu walutowego wpływa na różnych uczestników rynku walutowego? Zmiany kursów walutowych wpływają na eksporterów, turystów i międzynarodowych inwestorów na różne sposoby. Dla polskiej firmy sprzedającej towary za granicę mocniejszy złoty jest niekorzystny. Silny złoty oznacza, że waluty obce ulegają osłabieniu. Załóżmy, że koszt wytworzenia będącego polskim hitem eksportowym „cudaka” wraz z godziwą kupiecką marżą wynosi 100 zł. Jeśli kurs euro wyrażony w złotych wynosi 5, to „cudak” na niemieckim rynku będzie kosztował 20 euro. Aprecjacja kursu złotego oznacza, że teraz za 1 euro można otrzymać tylko 4 zł. Aby pokryć koszty produkcji i osiągnąć zysk, przedsiębiorstwo sprzedające „cudaki” w Niemczech musi teraz zażądać za nie 25 euro, co oczywiście będzie zmniejszać zainteresowanie tym produktem. Jak łatwo zauważyć, kiedy eksporter uzyskuje walutę obcą poprzez sprzedaż towarów za granicą, a następnie wymienia ją na złote, aby pokryć poniesione koszty, silniejszy złoty oznacza, że obcą walutę przedsiębiorstwo wymieni na mniej złotych niż w sytuacji, w której polska waluta nie uległaby wzmocnieniu. W takiej sytuacji zysk przedsiębiorstwa wyrażony w złotych będzie niższy lub nie będzie go wcale. W rezultacie firma może zdecydować się na ograniczenie eksportu lub podnieść cenę sprzedaży, co również spowoduje zmniejszenie eksportu. Tak oto silniejsza waluta krajowa zmniejsza eksport danego kraju. I odwrotnie, dla zagranicznej firmy eksportującej towary do Polski silniejszy złoty jest zjawiskiem korzystnym. Za każdego złotego zarobionego na sprzedaży eksportowej uzyska bowiem więcej jednostek waluty krajowej. W rezultacie mocniejszy złoty oznacza, że eksporter z kraju trzeciego osiągnie większe zyski. Firma będzie dążyć do zwiększenia sprzedaży w Polsce, np. poprzez obniżkę cen. W ten sposób silniejszy złoty powoduje, że konsumenci w Polsce będą kupować więcej towarów wytworzonych poza granicami, zwiększając wielkość polskiego importu. Dla wyjeżdżającego za granicę polskiego turysty, który musi wymienić złote na obcą walutę, umocnienie złotego jest korzystne. Za każdego złotego turysta otrzymuje więcej waluty obcej, zatem koszt pobytu za granicą liczony w złotych jest dla niego niższy. Gdy waluta danego kraju podlega aprecjacji, opłaca się wyjeżdżać za granicę. Wyobraź sobie turystę z USA, który zaoszczędził 5000 dol. na wycieczkę do Republiki Południowej Afryki (RPA). W 2010 r. za 1 dol. można było kupić 7,3 południowoafrykańskiego randa, więc turysta miał do wydania 36 500 randów. W 2012 r. za 1 dol. można było kupić 8,2 randa, więc turysta miał do wydania 41 000 randów. W 2015 r. 1 dol. kosztował już prawie 13 randów. A zatem im bardziej wartościowy dolar, tym atrakcyjniejszy był dla Amerykanów wyjazd do RPA. W przypadku zagranicznych turystów odwiedzających Polskę lub USA sytuacja jest odwrotna. Silniejszy złoty (dolar amerykański) oznacza, że ich własne waluty są słabsze. Tak więc wymieniając własną walutę na złote lub dolary, uzyskują mniej złotych (dolarów) niż wcześniej. Kiedy waluta danego kraju jest silna, nie jest to szczególnie dobry czas na wizyty w nim zagranicznych turystów. Mocniejszy złoty pogarsza sytuację polskiego inwestora finansowego, który już ulokował pieniądze w innym kraju. Polski podmiot dokonujący inwestycji za granicą musi najpierw wymienić złote na walutę obcą, zainwestować w obcym kraju, a następnie wymienić obcą walutę z powrotem na złote. Jeśli w międzyczasie złoty stanie się silniejszy, a waluta obca się osłabi, to gdy inwestor będzie chciał uzyskać z powrotem złote, stopa zwrotu z tej inwestycji będzie niższa w stosunku do założeń przyjętych w momencie jej dokonywania. Jednak mocniejszy złoty zwiększa stopę zwrotu z inwestycji realizowanej przez inwestora zagranicznego na terenie Polski. Zagraniczny inwestor wymienia walutę krajową na złote, inwestuje w Polsce, a później planuje powrót do swojej waluty krajowej. Jeśli w okresie między tymi operacjami złoty się umocni, to gdy nadejdzie czas wymiany złotych z powrotem na walutę krajową, inwestor zagraniczny uzyska jej więcej, niż oczekiwał w momencie dokonywania inwestycji. Wszystkie poprzednie akapity dotyczą sytuacji, gdy złoty się umacnia. Pierwsza kolumna zawiera syntetyczne podsumowanie tego, czy umocnienie złotego jest, czy też nie jest korzystne dla danej grupy uczestników rynku walutowego. W poniższej ramce „Krok po kroku” omówiona została sytuacja odwrotna, czyli deprecjacja złotego. Skutki osłabienia złotego Przeanalizujmy wpływ słabszego złotego na polskiego eksportera, zagranicznego eksportera sprzedającego towar w Polsce, polskiego turystę wyjeżdżającego za granicę, zagranicznego turystę przyjeżdżającego do Polski, polskiego inwestora lokującego środki finansowe za granicą i zagranicznego inwestora dokonującego inwestycji w Polsce. Krok 1. Popyt na polski eksport jest funkcją ceny wyrażonej w walucie obcej. Cena eksportowanego towaru w walucie obcej zależy od ceny wyrażonej w złotych i kursu walutowego między złotym a walutą obcą. Na przykład samochód marki Fiat kosztuje w Polsce 75 000 zł. Kiedy jest sprzedawany w Wielkiej Brytanii, cena w funtach brytyjskich wynosi 75 000 zł / 5,5 zł/GBP, czyli 13 636 GBP. Kurs walutowy wpływa na cenę, którą płacą obcokrajowcy za towary eksportowane z Polski. Jeśli złoty podlega deprecjacji (słabnie), funt zyskuje na wartości. Jeśli kurs walutowy funta rośnie do 6 zł za funta, cena wspomnianego fiata wynosi 75 000 zł / 6 zł/GBP = 12 500 GBP. Słabszy złoty oznacza, że za jednostkę waluty obcej można kupić więcej złotych, czyli że eksport z Polski jest tańszy. Słabszy złoty prowadzi do wzrostu eksportu z Polski. Dla brytyjskiego eksportera wynik jest odwrotny. Krok 2. Angielski browar jest zainteresowany sprzedażą piwa do polskiej sieci sklepów Żabka. Jeśli cena sześciopaku piwa Ale wynosi 6 GBP, a kurs wymiany jest równy 5,5 zł za funta, cena w Żabce wyniesie 6,00 × 5,5 zł/GBP = 33 zł za sześciopak. Jeśli złoty osłabi się do 6 zł za funt, cena sześciopaku wzrośnie do 6 × 6 zł/GBP = 36 zł. Z perspektywy polskich nabywców słabszy złoty oznacza, że waluta obca jest droższa, czyli towary zagraniczne również będą droższe. Prowadzi to do spadku importu do Polski, co jest niekorzystne dla zagranicznego eksportera, ale stanowi korzystną okoliczność dla polskich browarów bezpośrednio konkurujących z brytyjskim producentem piwa. Krok 3. Przeanalizuj teraz sytuację polskich turystów wyjeżdżających za granicę. Znajdują się w takiej samej sytuacji jak polski importer towarów – kupują towar z zagranicy, w tym przypadku zagraniczną wycieczkę. Słabszy złoty oznacza, że ich podróż będzie droższa, ponieważ dany wydatek w obcej walucie (np. rachunek za hotel) pochłonie więcej złotych. W rezultacie turysta może skrócić pobyt za granicą, a nawet całkowicie zrezygnować z wycieczki i zamiast wyjazdu do Turcji wybrać Hel. Krok 4. Dla zagranicznego turysty podróżującego do Polski słabszy złoty jest dobrodziejstwem. Oznacza bowiem, że waluta posiadana przez turystę umocniła się, więc koszt podróży do Krakowa lub Wrocławia będzie niższy. W efekcie cudzoziemcy mogą zdecydować się na dłuższy pobyt w Polsce, a ich liczba może być większa. Krok 5. Polski inwestor lokujący środki za granicą będzie z kolei zadowolony w sytuacji, w której złoty osłabi się już po dokonaniu przez niego inwestycji. Jeśli zakupi papiery wartościowe za 550 zł przy kursie walutowym równym 5,5 zł/GBP, to wartość inwestycji w funtach wyniesie 100. Deprecjacja złotego, czyli zmiana poziomu kursu do 6 zł za funta, będzie oznaczała, że po sprzedaży papierów wartościowych będzie dysponował 600 zł. Inwestycja będzie zyskowna nawet wtedy, gdy pominiemy spodziewaną stopę zwrotu (odsetki lub wzrost kursu akcji). Krok 6. Zagraniczni inwestorzy lokujący środki finansowe w Polsce będą natomiast niezadowoleni z osłabienia się złotego, jeśli stanie się to już po tym, jak dokonali swojej inwestycji. Lokując 100 funtów na GPW, mogli nabyć akcje o wartości 550 zł. Jeśli dojdzie do deprecjacji złotego (np. do poziomu 6 zł/GBP), to wycofując się z Polski, wymienią złote tylko na niecałe 92 funty (pomijając osiągniętą stopę zwrotu). Zapewne już wiesz, kim są główni gracze na rynku walutowym. Należą do nich przedsiębiorstwa zajmujące się handlem międzynarodowym, turyści planujący wycieczki zagraniczne, międzynarodowi inwestorzy finansowi, banki i inni dealerzy walutowi. W następnym podrozdziale wyjaśnimy, w jaki sposób podmioty aktywne na rynku walutowym mogą oddziaływać na popyt i podaż. Pozwoli to zrozumieć przyczyny umacniania się i osłabiania waluty (do tych pojęć nawiązuje też poniższa ramka „Poznaj szczegóły”). Dlaczego mocniejsza waluta niekoniecznie jest lepsza? Jednym z powszechnych nieporozumień dotyczących kursów walutowych jest to, że silniejsza (inaczej mówiąc: mocniejsza lub ulegająca aprecjacji) waluta musi być lepsza niż waluta słabsza (inaczej mówiąc: ulegająca deprecjacji). W końcu silny jest lepszy niż słaby, czyż nie? Nie daj się jednak zmylić terminologii. Kiedy waluta staje się silniejsza, czyli można za nią kupić więcej innych walut, jednym podmiotom w gospodarce przynosi to korzyść, a inne tracą. Silniejsza waluta niekoniecznie jest lepsza, jest po prostu inna. Podsumowanie Na rynku walutowym ludzie i przedsiębiorstwa wymieniają jedną walutę na inną. Popyt na złote pochodzi od polskich eksporterów, którzy przychody uzyskane w obcej walucie chcą wymienić z powrotem na złote. Zagranicznych turystów, którzy potrzebują złotych, aby móc przyjechać do Polski, a dysponują walutą obcą. I wreszcie zagranicznych inwestorów pragnących dokonać w Polsce inwestycji finansowych. Podaż złotych na rynku walutowym pochodzi od: (1) zagranicznych przedsiębiorstw, które eksportują swoje towary do Polski i chcą przewalutować przychody na swoją walutę krajową; (2) polskich turystów wyjeżdżających za granicę i (3) inwestorów z Polski, którzy pragną ulokować kapitał za granicą. Sytuację, w której za jednostkę waluty kraju A można kupić więcej waluty kraju B, nazywamy aprecjacją lub umocnieniem waluty kraju A w stosunku do waluty kraju B. Z kolei jeśli za jednostkę waluty kraju A można kupić mniej waluty kraju B, to ta pierwsza osłabiła się lub uległa deprecjacji w stosunku do drugiej. Jeśli waluta kraju A umocniła się lub uległa aprecjacji w stosunku do waluty kraju B, to waluta kraju B musiała osłabić się lub ulec deprecjacji w stosunku do waluty kraju A. Silniejsza waluta kraju A szkodzi jego eksporterom, ale jest korzystna dla przedsiębiorstw z kraju B sprzedających swoje towary do kraju A. Z kolei słabsza waluta kraju A jest korzystna dla jego eksporterów, zaś szkodzi przedsiębiorstwom z kraju B eksportującym produkty do kraju A. Pytania sprawdzające W jaki sposób silniejsze euro wpłynie na następujące podmioty: brytyjskie przedsiębiorstwo eksportujące produkty do Niemiec, holenderskiego turystę odwiedzającego Chile, grecki bank kupujący kanadyjskie obligacje rządowe, francuską firmę eksportującą wyroby do Niemiec. Brytyjczycy używają funta szterlinga, podczas gdy Niemcy wykorzystują euro. Brytyjski eksporter otrzyma za swoje produkty euro, które będzie musiał wymienić na funty. Silniejsze euro oznacza więcej funtów za euro, więc sytuacja brytyjskiego eksportera się poprawi. Ponadto umocnienie euro powoduje, że towary importowane z Wielkiej Brytanii są dla Niemców tańsze, co zwiększa popyt na eksport z Wielkiej Brytanii. Z obu tych powodów silniejsze euro jest korzystne dla brytyjskiego eksportera. Holendrzy używają euro, podczas gdy Chilijczycy peso, więc holenderski turysta musi wymienić euro na chilijskie peso. Umocnienie się euro oznacza, że turysta dostanie więcej peso za euro. W rezultacie holenderski turysta będzie miał wakacje tańsze niż planował, co jest dla niego sytuacją korzystną. Grecy używają euro, a Kanadyjczycy dolarów kanadyjskich. Umocnienie się euro oznacza, że za jedno euro można kupić więcej dolarów kanadyjskich. W rezultacie grecki bank za daną kwotę euro będzie mógł kupić więcej kanadyjskich obligacji. Grecki bank odnosi więc korzyść. Ponieważ zarówno Francuzi, jak i Niemcy używają euro, jego umocnienie się w stosunku do innych walut nie powinno mieć wpływu na francuskiego eksportera. Sprawdź wiedzę Czym jest rynek walutowy? Wymień grupy nabywców i sprzedawców na rynku walutowym, na którym handluje się złotym. Jaka jest różnica między bezpośrednimi inwestycjami zagranicznymi a inwestycjami portfelowymi? Czym są transakcje zabezpieczające (hedging)? Co to znaczy, że waluta ulega aprecjacji? Ulega deprecjacji? Umacnia się? Osłabia? Ćwicz myślenie krytyczne Jakie są korzyści związane z „dolaryzacją” lub „euroizacją” dla kraju, który nie ma prawa emitować tej waluty? Czy możesz wymienić jakieś poważne wady „dolaryzacji” („euroizacji”)? Jak w kraju, który dokonał „dolaryzacji” („euroizacji”), działa twoim zdaniem bank centralny? Problemy Funt brytyjski kosztował 2 dolary amerykańskie w 2008 r. i 1,27 dolara w 2017 r. Czy funt umocnił się, czy osłabił w stosunku do dolara? Czy dolar uległ aprecjacji, czy deprecjacji w stosunku do funta? aprecjacja (ang. appreciation ) sytuacja, w której wartość waluty danego kraju rośnie w stosunku do wartości innych walut; zwana także „umocnieniem” deprecjacja (ang. depreciation ) sytuacja, w której wartość waluty danego kraju maleje w stosunku do wartości innych walut; zwana także „osłabieniem” dolaryzacja (ang. dollarize ) sytuacja, w której kraj inny niż Stany Zjednoczone wykorzystuje dolara amerykańskiego jako własną walutę, jednak bez prawa do jej emisji bezpośrednia inwestycja zagraniczna (BIZ) (ang. foreign direct investment (FDI) ) zakup pakietu przekraczającego 10% udziałów w zagranicznym przedsiębiorstwie lub założenie nowego przedsiębiorstwa za granicą rynek dewizowy zob. rynek walutowy rynek walutowy (ang. foreign exchange market ) rynek, na którym dokonywana jest wymiana jednej waluty na inną transakcja zabezpieczająca (ang. hedge , hedging ) transakcja finansowa, która pozwala przedsiębiorstwom wykluczyć ryzyko niekorzystnych zmian kursów walutowych inwestycja portfelowa (ang. portfolio investment ) inwestycja finansowa dokonywana poza granicami kraju macierzystego w formie zakupu papierów dłużnych (obligacji i bonów skarbowych), złożenia depozytu w banku lub zakupu pakietu udziałów w zagranicznym przedsiębiorstwie mniejszego niż 10%", "section": "Jak działają rynki walutowe", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przesunięcia krzywych popytu i podaży na rynkach walutowych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić sposób funkcjonowania rynku walutowego Zdefiniować i wskazać przykłady arbitrażu Zrozumieć znaczenie parytetu siły nabywczej przy porównaniach międzynarodowych Uczestnikami rynku walutowego są przedsiębiorstwa, gospodarstwa domowe i inwestorzy, którzy kupują i oferują do sprzedaży walutę za pośrednictwem swoich banków i innych dealerów walutowych. Panel (a) przedstawia ten rynek z perspektywy dolara. Oś pionowa pokazuje kurs walutowy dolara amerykańskiego, który wyrażony jest w peso. Oś pozioma wskazuje na liczbę dolarów amerykańskich wymienianych na peso. Krzywa popytu (D) na dolary przecina się z krzywą ich podaży (S) w punkcie równowagi (E), czyli przy kursie wymiany 10 peso za dolara i całkowitym wolumenie obrotu równym 8,5 mld dol. Popyt i podaż na rynku walutowym, na którym kształtuje się kurs dolara amerykańskiego i meksykańskiego peso Panel (a) Na osi poziomej odłożona została liczba dolarów podlegających wymianie rynkowej, zaś na osi pionowej kurs wymiany mierzony liczbą peso, którą trzeba zaoferować za 1 dol. Panel (b) Na osi poziomej odłożona została liczba peso podlegających wymianie rynkowej, zaś na osi pionowej kurs wymiany mierzony liczbą dolarów, które trzeba zaoferować za 1 peso. Na obu panelach kurs równowagi występuje w punkcie E, na przecięciu krzywej popytu (D) i krzywej podaży (S). Panel (b) przedstawia te same informacje o popycie na walutę i jej podaży co panel (a), ale z perspektywy meksykańskiego peso. Oś pionowa pokazuje kurs walutowy meksykańskiego peso mierzony w dolarach amerykańskich, natomiast oś pozioma wskazuje na liczbę peso będących przedmiotem transakcji rynkowych. Krzywa popytu (D) na peso przecina się z krzywą podaży (S) peso w punkcie równowagi (E). Równowadze odpowiada kurs walutowy równy 10 centów amerykańskich (tj. 0,1 dol.) za 1 meksykańskie peso i całkowity wolumen obrotu w wysokości 85 mld peso. Zwróć uwagę, że jeden kurs wymiany jest odwrotnością drugiego: 10 peso za dolara jest tym samym, co 10 centów za peso. Na rzeczywistym rynku walutowym prawie cały handel meksykańskimi peso odbywa się w dolarach amerykańskich (a nie np. w euro czy w polskim złotym). Jakie czynniki powodują przesunięcie krzywych popytu i podaży, prowadząc w ten sposób do zmiany kursu walutowego w równowadze? Odpowiedź na to pytanie znajduje się w następnej sekcji. Oczekiwania dotyczące przyszłych kursów walutowych Do z najważniejszych czynników zwiększających popyt na daną walutę na rynku walutowym należy przekonanie, że jej wartość wkrótce wzrośnie. Jednym z głównych powodów wzrostu podaży danej waluty jest oczekiwanie, że jej wartość wkrótce spadnie. Wyobraź sobie, że wiodąca gazeta biznesowa, taka jak „Wall Street Journal” lub „Financial Times”, publikuje artykuł przewidujący aprecjację meksykańskiego peso. przedstawia prawdopodobne skutki takiego artykułu. Krzywa popytu na meksykańskie peso przesuwa się w prawo, z położenia D 0 do D 1 , ponieważ inwestorzy są bardziej zainteresowani zakupem peso. Jednocześnie krzywa podaży peso przesuwa się w lewo, z położenia S 0 do S 1 , ponieważ inwestorzy są mniej skłonni do sprzedawania posiadanych peso. W rezultacie punkt równowagi przesuwa się z E 0 do E 1 , a kurs równowagi rośnie tym samym z 12 centów/peso do 14 centów/peso. Reakcja rynku walutowego na zmianę oczekiwań dotyczących kształtowania się kursu w przyszłości Ogłoszenie, że kurs peso prawdopodobnie się umocni, prowadzi do wzrostu obecnego popytu na peso ze strony inwestorów, którzy chcą skorzystać na aprecjacji. Podobnie inwestorzy będą mniej skłonni dostarczać peso na rynek walutowy, co zmniejszy podaż. Jednoczesne przesunięcia krzywej popytu w prawo, zaś krzywej podaży w lewo powodują natychmiastową aprecjację kursu walutowego. przedstawia również pewne szczególne cechy krzywych popytu i podaży na rynku walutowym. W przeciwieństwie do wszystkich innych przypadków popytu i podaży, na rynku walutowym popyt i podaż zazwyczaj zmieniają się w tym samym czasie. Grupy uczestników rynku walutowego, takie jak przedsiębiorstwa i inwestorzy, składają się zarówno z kupujących, jak i sprzedających. Oczekiwania dotyczące kształtowania się kursu walutowego konkretnej waluty w przyszłości wpływają zarówno na kupujących, jak i sprzedających, czyli oddziałują jednocześnie na popyt i podaż waluty. Wywołane wpływem jednego czynnika przesunięcia krzywych popytu i podaży odbywają się w przeciwnych kierunkach (wzrostowi popytu odpowiada spadek podaży i odwrotnie). A zatem powodują one zmianę kursu walutowego w tym samym kierunku. W powyższym przykładzie oba przesunięcia krzywych prowadzą do umocnienia się peso. Natomiast działają one przeciwnie, jeśli chodzi o kierunek zmian wolumenu obrotów. Rosnący popyt na peso wywołuje wzrost obrotów, podczas gdy malejąca podaż peso powoduje jego spadek. W tym konkretnym przykładzie obie zmiany się znoszą i wolumen obrotów pozostaje niezmieniony, jednak w innych przypadkach rezultatem może być spadek lub wzrost wolumenu obrotów. Przykład ten pomaga również wyjaśnić, dlaczego kursy walut często zmieniają się dość znacząco w krótkim okresie, np. w ciągu kilku tygodni lub nawet dni. Kiedy inwestorzy spodziewają się umocnienia danej waluty w przyszłości, kupują ją, wywołując natychmiastową aprecjację. Zwyżka ceny waluty może wywołać w innych inwestorach przeświadczenie, że będzie się ona dalej umacniać, a to z kolei rzeczywiście doprowadzi do jeszcze większej aprecjacji. Podobnie obawa, że waluta może się szybko osłabić, prowadzi do jej natychmiastowego osłabienia, co często wzmacnia pogląd, że waluta będzie ulegać dalszej deprecjacji. Zatem przekonania na temat przyszłej ścieżki zmian kursów walutowych mogą się wzmacniać, przynajmniej przez pewien czas, a duża część obrotów na rynkach walutowych wynika z działań dealerów, którzy próbują przechytrzyć się nawzajem i lepiej odczytać nastroje podmiotów rynkowych w zakresie tego, w jakim kierunku kursy walutowe będą się dalej zmieniać. Stopa zwrotu z inwestycji walutowych a stopa procentowa w gospodarce Motywacją do inwestycji, zarówno tych krajowych, jak i zagranicznych, jest zysk. Jeśli stopy procentowe, a tym samym stopa zwrotu z inwestycji finansowych, w danym kraju wydają się relatywnie wysokie, będą one przyciągały kapitał z zagranicy. I odwrotnie, jeśli stopy zwrotu w danym kraju wydają się stosunkowo niskie, wówczas kapitał będzie odpływał do innych państw. Zmiany oczekiwanej stopy zwrotu prowadzą do przesunięć krzywych popytu i podaży na rynku walutowym. Załóżmy, że stopy procentowe w USA rosną. Tym samym oczekiwana stopa zwrotu z inwestycji finansowych w Stanach Zjednoczonych również rośnie. W rezultacie więcej inwestorów będzie zgłaszało chęć zakupu dolarów, aby móc nabyć wyżej oprocentowane amerykańskie aktywa, a mniej inwestorów będzie skłonnych sprzedawać dolary na rynku walutowym. Krzywa popytu na dolary przesunie się w prawo, z położenia D 0 do D 1 , a krzywa podaży dolara w lewo – z S 0 do S 1 . Przedstawia to . Nowa równowaga (E 1 ) wystąpi przy kursie wymiany 9 peso za dolara i tej samej liczbie dolarów będących przedmiotem transakcji (8,5 mld dol.). A zatem rosnąca stopa procentowa prowadzi do aprecjacji lub umocnienia się waluty danego kraju, a niższa stopa procentowa w stosunku do innych krajów prowadzi do deprecjacji lub osłabienia waluty. Ponieważ bank centralny może wykorzystywać politykę pieniężną do kształtowania poziomu stóp procentowych, jest on również w stanie wpływać na kursy walutowe. Związek ten omówimy dokładniej w dalszej części niniejszego rozdziału. Reakcja rynku walutowego na wzrost stóp procentowych w USA Wyższa stopa zwrotu z inwestycji w USA sprawia, że posiadanie dolarów jest bardziej atrakcyjne. A zatem krzywa popytu na dolary na rynku walutowym przesuwa się w prawo, z położenia D 0 do D 1 , a krzywa podaży dolara w lewo, z położenia S 0 do S 1 . W nowym punkcie równowagi (E 1 ) dolar jest silniejszy (trzeba za niego zapłacić więcej peso) niż w początkowym stanie równowagi (E 0 ). Liczba dolarów, które są przedmiotem transakcji, pozostaje bez zmian. Zróżnicowanie stóp inflacji Jeśli kraj doświadcza stosunkowo wysokiej inflacji w porównaniu z innymi państwami, wówczas siła nabywcza jego waluty maleje, co zwykle zniechęca podmioty aktywne na rynku walutowym do zgłaszania na nią popytu. pokazuje przykład oparty na rzeczywistych danych. W latach 1986–1987 roczna stopa inflacji w Meksyku przekraczała 200%. Inflacja dramatycznie zmniejszyła siłę nabywczą peso. W efekcie kurs peso również spadł. pokazuje, że popyt na peso na rynku walutowym przesunął się z położenia D 0 do D 1 , zaś podaż peso w tym samym okresie przesunęła się z położenia S 0 do S 1 . Kurs walutowy równoważący rynek spadł z poziomu 2,5 centa za peso w początkowym stanie równowagi (E 0 ) do 0,5 centa za peso w nowym stanie równowagi (E 1 ). Liczba peso, które są przedmiotem transakcji, pozostaje dzięki temu na niezmienionym poziomie. Reakcja rynku walutowego na wzrost inflacji w Meksyku Jeśli kraj doświadcza stosunkowo wysokiej inflacji, siła nabywcza jego waluty maleje, a międzynarodowi inwestorzy są mniej chętni do jej utrzymywania. A zatem wzrost inflacji w Meksyku prowadzi do przesunięcia krzywej popytu na peso z położenia D 0 do D 1 , zaś krzywej podaży peso z S 0 do S 1 . Oba ruchy popytu i podaży powodują silną deprecjację peso. Liczba peso, które są przedmiotem transakcji, pozostaje w tym przykładzie bez zmian, ale w rzeczywistości również ona może wzrosnąć lub zmniejszyć się, w zależności od skali przesunięć obu krzywych. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby dowiedzieć się więcej o indeksie Big Mac. Parytet Siły Nabywczej (PSN) W dłuższym horyzoncie czasowym kursy walutowe muszą mieć pewien związek z siłą nabywczą waluty w odniesieniu do towarów będących przedmiotem handlu międzynarodowego. Gdyby przy danym poziomie kursu walutowego kupno np. surowców będących przedmiotem handlu międzynarodowego – takich jak ropa, ruda uranu czy gaz ziemny – było znacznie tańsze w jednym kraju niż w innych, przedsiębiorstwa zaczęłyby kupować je taniej w tym właśnie kraju i sprzedawać na wszystkich innych rynkach lokalnych, realizując zysk w zasadzie bez żadnego ryzyka. Na przykład jeśli dolar amerykański jest wart 1,30 dolara kanadyjskiego, to uncja srebra, której cena wynosi 20 USD w Stanach Zjednoczonych, powinna być sprzedawana za 26 CAD w Kanadzie. Gdyby cena tego surowca w Kanadzie była znacznie niższa niż 26 CAD za uncję, to przynajmniej niektórzy amerykańscy przedsiębiorcy wymieniliby swoje dolary amerykańskie na dolary kanadyjskie i kupowali srebro w Kanadzie. Gdyby cena metalu w Kanadzie była znacznie wyższa niż 26 CAD, to przynajmniej niektórzy nabywcy z Kanady wymieniliby swoje dolary kanadyjskie na dolary amerykańskie i udali się do Stanów Zjednoczonych, aby kupić tam srebro. Jest to zachowanie, które określa się mianem arbitrażu (ang. arbitrage ), czyli wykorzystywania różnic w cenach dóbr w poszczególnych krajach w taki sposób, aby kupować je tam, gdzie są tańsze, i sprzedawać tam, gdzie ich cena jest wyższa. Dzięki arbitrażowi ceny surowców i innych podlegających standaryzacji towarów z czasem się wyrównują i są takie same we wszystkich krajach (oczywiście przy uwzględnieniu kursów walutowych i różnic w kosztach transportu). Mechanizm ten nosi również nazwę prawa jednej ceny. Kurs walutowy, który zrównuje ceny towarów będących przedmiotem obrotu międzynarodowego w różnych krajach, nazywamy kursem według parytetu siły nabywczej ( PSN ) (ang. purchasing power parity (PPP) ). Grupa ekonomistów z Międzynarodowego Programu Porównawczego (ang. International Comparison Program ) prowadzonego przez Bank Światowy oblicza kurs wymiany wg PSN dla wszystkich krajów świata na podstawie szczegółowych badań cen i ilości towarów będących przedmiotem handlu międzynarodowego. Kurs liczony wg parytetu siły nabywczej ma dwie istotne zalety. Po pierwsze, ekonomiści często używają kursów wg PSN do międzynarodowych porównań PKB i innych zmiennych ekonomicznych. Wyobraź sobie, że przygotowujesz tabelę przedstawiającą wartość produktu krajowego brutto w wielu krajach w ciągu ostatniej dekady i dla ułatwienia przeliczasz wszystkie wartości na dolary amerykańskie. Obliczając wartość PKB dla Japonii, należy użyć kursu walutowego jen/dolar. Czy jednak lepiej jest stosować kurs rynkowy, czy kurs wg PSN? Rynkowe kursy walut wykazują ciągłe wahania. W 2014 r. kurs wymiany wynosił 105 jenów za dolara, ale pod koniec 2015 r. za dolara amerykańskiego trzeba było zapłacić 121 jenów. Dla uproszczenia załóżmy, że PKB Japonii wyniósł 500 bln jenów zarówno w 2014, jak i 2015 r. Jeśli użyjesz rynkowych kursów walutowych, PKB Japonii wyniesie 4,8 bln dol. w 2014 r. (czyli 500 bln jenów/105 jenów za dolara) i 4,1 bln dol. w 2015 r. (czyli 500 bln jenów/121 jenów za dolara). Na pierwszy rzut oka może się wydawać, że wielkość japońskiej gospodarki uległa dużej zmianie. Taki wniosek jest jednak mylący, gdyż wykorzystaliśmy rynkowy kurs walutowy, który często podlega silnym krótkookresowym wahaniom. Natomiast kursy wg PSN pozostają dość stałe i z roku na rok zmieniają się nieznacznie lub utrzymują na niezmienionym poziomie. Drugą zaletą parytetu siły nabywczej jest to, że kursy walutowe często zbliżają się do niego w miarę upływu czasu. W krótkim i średnim okresie, gdy rynkowe kursy walutowe dostosowują się do względnych zmian stóp inflacji i stóp procentowych, jak również oczekiwań dotyczących przyszłości, mogą się one nawet dość znacznie różnić od kursu wg PSN. Jednak znajomość PSN pozwoli ci nie tylko śledzić odchylenia rynkowych kursów walutowych od pewnych długookresowych trendów, ale też przewidywać ich wysokość w przyszłości. Podsumowanie W skrajnie krótkim okresie, od kilku minut do kilku tygodni, spekulanci próbujący kupować waluty, które ich zdaniem będą się umacniać, i sprzedawać te, o których sądzą, że będą się osłabiać, wpływają na kursy walutowe. Takie spekulacje mogą zaowocować samospełniającą się przepowiednią, gdyż powszechny pogląd podmiotów rynkowych na aprecjację lub deprecjację kursu konkretnej waluty rzeczywiście do takiego zjawiska doprowadzi. W stosunkowo krótkim okresie różnice w stopach procentowych określających rentowność inwestycji pomiędzy krajami również wpływają na kursy walutowe. Kraje o względnie wysokich realnych stopach zwrotu (np. wysokich stopach procentowych) będą doświadczały aprecjacji swoich walut, ponieważ przyciągają kapitał z zagranicy. Natomiast państwa ze względnie niskimi stopami zwrotu odczują deprecjację swoich walut, ponieważ kapitał będzie z nich odpływał do innych państw. W średnim okresie, od kilku miesięcy do kilku lat, na kursy walutowe wpływają też stopy inflacji. Kraje o stosunkowo wysokiej inflacji będą doświadczały mniejszego popytu na swoją walutę niż te o niższej inflacji, a tym samym ich waluta będzie się osłabiać (podlegać deprecjacji). W długim okresie obejmującym wiele lat kursy walutowe zbliżają się do poziomu zgodnego z parytetem siły nabywczej (PSN), czyli kursu wymiany powodującego, że ceny towarów będących przedmiotem handlu międzynarodowego wyrażone w różnych walutach, po przeliczeniu wg kursu zgodnego z PSN, są zbliżone we wszystkich krajach. Pytania sprawdzające Załóżmy, że niepokoje polityczne w Egipcie powodują, iż spodziewana jest deprecjacja funta egipskiego. Jak wpłynie to na popyt na funta, jego podaż i kurs walutowy w porównaniu np. z dolarem amerykańskim? Spodziewana deprecjacja waluty powoduje, że ludzie się jej pozbywają. Należy zatem oczekiwać wzrostu podaży funtów i spadku popytu na funty. Rezultatem powinien być spadek wartości funta egipskiego w stosunku do dolara. Załóżmy, że stopy procentowe w USA spadają w porównaniu z resztą świata. Jak ta zmiana wpływa na popyt na dolary, ich podaż i kurs w porównaniu np. z euro? Niższe stopy procentowe w USA sprawiają, że amerykańskie aktywa są mniej pożądane w porównaniu z aktywami dostępnymi w Unii Europejskiej. Należy oczekiwać spadku popytu na dolary i wzrostu ich podaży na rynkach walutowych. W rezultacie trzeba spodziewać się osłabienia (deprecjacji) dolara w stosunku do euro. Załóżmy, że stopa inflacji w Argentynie znacznie spadła w porównaniu do innych krajów. Co prawdopodobnie stanie się z popytem na peso argentyńskie, ich podażą i kursem walutowym peso w stosunku do dolara amerykańskiego? Spadek inflacji w Argentynie w porównaniu z innymi krajami powinien spowodować wzrost popytu na peso, spadek jego podaży i aprecjację na rynkach walutowych. Sprawdź wiedzę Czy podzielane przez większość uczestników rynku walutowego oczekiwanie aprecjacji waluty wpływa na jej obecny kurs? Uzasadnij swoją odpowiedź. Czy wyższa stopa procentowa w danym kraju, przy innych czynnikach niezmienionych, wpływa na kurs walutowy? Uzasadnij swoją odpowiedź. Czy wyższa stopa inflacji w gospodarce, przy innych czynnikach niezmienionych, wpływa na kurs walutowy? Uzasadnij swoją odpowiedź. Wyjaśnij, w jaki sposób obliczany jest kurs walutowy według parytetu siły nabywczej. Ćwicz myślenie krytyczne Jaki będzie wpływ oczekiwanej aprecjacji waluty na rentowność krajowych papierów wartościowych, np. oprocentowanie obligacji rządowych? Wskazówka: Zastanów się, jak zmiany oczekiwanego kursu walutowego i zmiany stóp procentowych wpływają na popyt na walutę i jej podaż. Czy w kraju doświadczającym hiperinflacji jest bardziej, czy mniej prawdopodobne, że kurs walutowy będzie równy parytetowi siły nabywczej w porównaniu z krajem o niskiej stopie inflacji? arbitraż (ang. arbitrage ) proces zakupu dóbr (głównie surowców) w kraju, w którym po uwzględnieniu kursów walutowych są one tanie, i ich sprzedaży w innym, gdzie ich cena jest wyższa parytet siły nabywczej (PSN) (ang. purchasing power parity (PPP) ) wskaźniki poziomu różnic w cenach pomiędzy krajami; kurs wymiany, dzięki któremu ceny towarów będących przedmiotem handlu międzynarodowego są mniej więcej takie same we wszystkich krajach", "section": "Przesunięcia krzywych popytu i podaży na rynkach walutowych", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Skutki makroekonomiczne zmian kursów walutowych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, w jaki sposób zmiana kursu walutowego oddziałuje na globalny popyt i globalną podaż Wskazać, w jaki sposób zmiana kursu walutowego może wpływać na sektor bankowy oraz wartość udzielanych kredytów Dla banku centralnego kurs walutowy jest istotny z wielu powodów. Po pierwsze, zmiany kursu walutowego wpływają na wielkość popytu globalnego w gospodarce. Po drugie, częste i silne wahania kursu mogą zakłócać handel międzynarodowy i powodować niestabilność systemu bankowego. Jeśli kurs lokalnej waluty będzie się silnie wahał w krótkim okresie, może to doprowadzić do powstania wysokiego deficytu w bilansie obrotów bieżących i generować napływ międzynarodowego kapitału finansowego, który jest niezbędny, aby pokryć ujemne saldo na rachunku obrotów bieżących. W efekcie jeśli międzynarodowi inwestorzy zdecydują się nagle wycofać kapitał i przenieść go do innego kraju, gospodarka może wpaść w głęboką recesję. Omówmy teraz oba te scenariusze. Kursy walutowe, popyt globalny i podaż globalna Handel zagraniczny wiąże się zazwyczaj z ponoszeniem kosztów produkcji w jednej walucie przy jednoczesnym uzyskiwaniu przychodów ze sprzedaży w innej. W rezultacie zmiany kursów walutowych mogą mieć ogromny wpływ na eksport i import, a tym samym na popyt globalny w całej gospodarce. Na przykład w 1999 r., kiedy wprowadzono euro, jego wartość mierzona w dolarach amerykańskich wynosiła 1,06 dol. za jednostkę wspólnej waluty. Do końca 2013 r. kurs walutowy euro wzrósł do 1,37 USD/EUR (co oznacza jednoczesne osłabienie się dolara amerykańskiego). Pod koniec lutego 2017 r. kurs walutowy ponownie spadł do 1,06 USD/EUR. Zastanówmy się, jak te zmiany mogły wpłynąć na francuskie przedsiębiorstwo, które każdego roku ponosi koszty w wysokości 10 mln euro i sprzedaje swoje produkty w Stanach Zjednoczonych za 11 mln dol. W 1999 r., kiedy przedsiębiorstwo zamieniało 11 mln dol. na euro po kursie 1,06 USD/EUR (czyli 11 mln USD × [1 EUR/1,06 USD]), otrzymywało 10,4 mln euro i notowało zyski. W 2013 r., gdy to samo przedsiębiorstwo zamieniało 11 mln dol. na euro po kursie 1,37 USD/EUR (czyli 11 mln USD × [1 EUR/1,37 USD]), otrzymywało ok. 8 mln euro, czyli ponosiło stratę. Na początku 2017 r., przy kursie walutowym na poziomie 1,06 USD/EUR, przedsiębiorstwo znów osiągało zysk, taki sam jak w 1999 r. Przykład ten pokazuje, że mocniejsze euro zniechęca francuską firmę do eksportu, ponieważ koszty produkcji w walucie krajowej rosną w stosunku do przychodów ze sprzedaży uzyskiwanych w innym kraju. Natomiast z punktu widzenia gospodarki USA słabszy dolar sprzyja amerykańskiemu eksportowi . Ponieważ wzrost eksportu skutkuje większym napływem dolarów do amerykańskiej gospodarki, a wzrost importu oznacza większy odpływ dolarów, łatwo jest stwierdzić, że dla gospodarki USA eksport jest „korzystny”, a import „niekorzystny”. Podejście takie pomija jednak rolę kursów walutowych. Jeśli amerykański konsument kupuje japoński samochód za 20 tys. dol. zamiast amerykańskiego za 30 tys. dol., kuszące może być twierdzenie, że nie jest to dobre dla amerykańskiej gospodarki. Jednak japońska firma będzie musiała zarobione dolary wymienić na jeny, aby pokryć koszty produkcji poniesione w Japonii. Ktokolwiek kupi te dolary, będzie musiał użyć ich do zakupu amerykańskich dóbr i usług, więc pieniądze wrócą z powrotem do amerykańskiej gospodarki. Jednocześnie konsumenci oszczędzą pieniądze, kupując tańsze towary importowane, a wygospodarowane dzięki kupnie tańszych aut środki mogą przeznaczyć na inne cele (np. wyprodukowaną w USA żywność lub zakup nieruchomości). Wahania kursów walutowych Kursy walutowe mogą ulegać dużym wahaniom w krótkim okresie. Przykładem jest rupia indyjska, której wartość zmieniła się z 39 rupii za dolara w lutym 2008 r. do 51 rupii za dolara w marcu 2009 r., co oznacza spadek rynkowej wartości tej waluty o ponad jedną czwartą. Analizowane przez nas wcześniej przykłady wskazywały na to, że nawet rozwinięte gospodarczo i sąsiadujące ze sobą kraje, takie jak Stany Zjednoczone i Kanada, mogą odnotowywać znaczne zmiany kursów walutowych na przestrzeni kilku lat, czyli relatywnie krótkiego okresu. W przypadku przedsiębiorstw produkujących przede wszystkim towary na eksport lub firm importujących czynniki wytwórcze, a nawet przedsiębiorstw, które same nie są zaangażowane w handel zagraniczny, ale muszą konkurować z firmami prowadzącymi działalność tego typu, gwałtowne wahania kursów walutowych mogą prowadzić do ogromnych zmian wyników finansowych. Bank centralny może spróbować ograniczać silne wahania kursowe i w ten sposób ułatwiać przedsiębiorstwom ich codzienną działalność, w ramach której nacisk kładziony byłby na zwiększanie produktywności i innowacje, a nie na ciągłe myślenie o sposobie reakcji na wahania kursów walut. Jedna z najbardziej dotkliwych ekonomicznie konsekwencji wahań kursów walutowych może pojawić się w wyniku działań sektora bankowego. Instytucje finansowe denominują większość międzynarodowych pożyczek w kilku ważnych walutach, takich jak dolary amerykańskie, euro czy też jeny japońskie. W krajach, które nie używają tych walut, banki często pożyczają na rynkach międzynarodowych środki w walutach innych państw, np. w dolarach amerykańskich, a następnie oferują lokalnym przedsiębiorstwom i gospodarstwom domowym kredyty w walucie krajowej. Lewa część pokazuje, jak funkcjonuje ten mechanizm. Bank w Tajlandii pożycza milion dolarów amerykańskich. Następnie przelicza dolary na walutę krajową (w przypadku Tajlandii jest to bat) po kursie 40 batów za dolara, po czym udziela tajskiemu przedsiębiorstwu kredytu w batach. Przedsiębiorstwo spłaca kredyt w batach, a bank przelicza je z powrotem na dolary amerykańskie, aby spłacić pierwotną dolarową pożyczkę. Pożyczki międzynarodowe Scenariusz, w ramach którego pozyskuje się środki w walucie obcej i udziela kredytu w walucie lokalnej, widoczny po lewej stronie wykresu, kończy się dla banku sukcesem. Analogiczny scenariusz po prawej stronie – porażką. Proces zaciągania pożyczek w walucie obcej i udzielania kredytów w walucie krajowej może przebiegać bez zaburzeń, o ile kurs walutowy się nie zmienia. Jeśli jednak dolar się umocni, a bat osłabi, pojawi się problem. Prawa strona scenariusza wydarzeń na pokazuje, co się dzieje, gdy bat nieoczekiwanie się osłabi. Tajskie przedsiębiorstwo nadal spłaca kredyt w całości (wraz z odsetkami). Jednak ze względu na zmianę kursu walutowego tajski bank nie może spłacić całej pożyczki (wraz z odsetkami) w dolarach amerykańskich. (Oczywiście gdyby kurs walutowy zmienił się w przeciwnym kierunku, wzmacniając tajską walutę, bank mógłby osiągnąć nieoczekiwanie duży zysk). W latach 1997–1998 kraje Azji Południowo-Wschodniej, m.in. Tajlandia, Korea Płd., Malezja i Indonezja, zanotowały gwałtowną deprecjację swoich walut, w niektórych przypadkach o 50% lub więcej. Państwa te doświadczały wcześniej znacznego napływu zagranicznego kapitału inwestycyjnego (ang. foreign investment capital ), a w połowie lat 90. XX w. wartość kredytów bankowych zwiększała się od 20% do 30% rocznie. Kiedy kursy walutowe w tych krajach uległy deprecjacji, banki nie były w stanie spłacić zaciągniętych wcześniej pożyczek i doszło do bankructwa sektora bankowego. Podobny łańcuch wydarzeń wystąpił w 2002 r. w Argentynie. Kiedy argentyńskie peso straciło na wartości, tamtejsze banki nie były w stanie spłacić kapitału, który wcześniej pożyczyły w dolarach amerykańskich. Banki odgrywają kluczową rolę w każdej gospodarce, ułatwiając transakcje i udzielając pożyczek przedsiębiorstwom i konsumentom. Kiedy większość największych banków danego kraju jednocześnie zbankrutuje (ang. go bankrupt ), pojawia się tam gwałtowny spadek popytu i głęboka recesja. Ponieważ głównym obowiązkiem banku centralnego jest kontrolowanie podaży pieniądza i zapewnienie stabilności systemu finansowego, musi on uważać, aby duża i nieoczekiwana deprecjacja kursu walutowego nie doprowadziła większości banków do bankructwa. Aby uzyskać więcej informacji na ten temat, wróć do . Kursy walutowe a polityka państwa Każde państwo w perspektywie długookresowej preferuje stabilny kurs walutowy, aby zwiększyć skalę handlu międzynarodowego (ang. international trade ) oraz zmniejszyć stopień ryzyka i niepewności w gospodarce. Jednak w krótkim okresie korzystne może okazać się osłabienie kursu walutowego (deprecjacja), aby stymulować popyt globalny i ograniczyć recesję, lub jego umocnienie (aprecjacja), aby zmniejszyć stopę inflacji. Trzeba również pamiętać, że gwałtowne umocnienie się kursu walutowego może znacząco ograniczyć eksport, zaś gwałtowne osłabienie się waluty doprowadzić sektor bankowy na skraj bankructwa. Krótko mówiąc, każdy wybór związany z kursami walutowymi (płynny lub stały kurs walutowy; umocnienie się lub osłabienie waluty) wiąże się z różnymi korzyściami i kosztami dla gospodarki. Podsumowanie Bank centralny musi zwracać uwagę na kursy walutowe z kilku powodów. Kursy walutowe wpływają na import i eksport, a tym samym na popyt globalny w gospodarce. Wahania kursów walutowych mogą sprawiać trudności wielu przedsiębiorstwom, w szczególności bankom. Zmianom kursu walutowego może towarzyszyć niezrównoważony przepływ międzynarodowego kapitału finansowego. Pytania sprawdzające W niniejszym rozdziale wyjaśniono, że „jeden z najbardziej destrukcyjnych ekonomicznie skutków wahań kursów walutowych może wystąpić w sektorze bankowym”, jeśli banki zaciągają pożyczki za granicą, aby udzielać pożyczek w kraju. Dlaczego jest mniej prawdopodobne, że będzie to problem dla amerykańskiego systemu bankowego? Problem pojawia się, gdy banki pożyczają walutę obcą, ale udzielają kredytów w walucie krajowej. Ponieważ aktywa banków (udzielone kredyty) są denominowane w walucie krajowej, a ich długi (pożyczki) w obcej, to kiedy waluta krajowa się osłabia, długi banków wyrażone w walucie krajowej rosną. Jeśli krajowa waluta znacznie straci na wartości, jak to miało miejsce podczas azjatyckiego kryzysu finansowego, system bankowy może upaść. Jest mało prawdopodobne, aby ten problem dotyczył banków amerykańskich, ponieważ nawet jeśli pożyczają one pieniądze z zagranicy, zwykle i tak są to dolary. Pamiętaj, że w światowej gospodarce krążą biliony dolarów. Ponieważ denominowane są w nich zarówno aktywa, jak i długi, zmiana wartości dolara nie spowoduje upadku systemu bankowego, co może nastąpić, gdy banki zaciągają większość pożyczek w walucie obcej. Dynamicznie rozwijająca się gospodarka może przyciągać kapitał finansowy, który sprzyja dalszemu wzrostowi gospodarczemu. Jednak kapitał może równie łatwo odpłynąć z kraju, co doprowadzi do recesji. Czy kraj, którego gospodarka kwitnie, ponieważ państwo zdecydowało się stymulować konsumpcję, jest bardziej lub mniej narażony na ucieczkę kapitału niż ten, którego boom jest spowodowany wzrostem inwestycji? Ucieczka kapitału jest możliwa w obu przypadkach. Jeśli jednak kraj pożycza pieniądze, aby inwestować w kapitał rzeczowy, prawdopodobnie łatwiej wygeneruje dochód na spłatę swoich długów niż kraj, który pożyczkami finansuje konsumpcję. W rezultacie gospodarka stymulowana inwestycjami jest mniej podatna na odpływ kapitału i recesję gospodarczą. Sprawdź wiedzę Jakie są powody, dla których bank centralny może troszczyć się, przynajmniej w pewnym stopniu, o kurs walutowy? W jaki sposób niespodziewana deprecjacja waluty lokalnej może zaszkodzić kondycji finansowej krajowych banków? Ćwicz myślenie krytyczne Załóżmy, że kraj ma zrównoważony bilans handlowy, czyli eksport dóbr i usług jest równy ich importowi. Czy oznacza to, że kraj ten ma zrównoważony bilans z każdym ze swoich partnerów handlowych? Dowiedzieliśmy się, że zmiany kursów walutowych i odpowiadające im zmiany w bilansie handlowym wzmacniają rolę polityki pieniężnej. Czy z punktu widzenia banku centralnego jest to zjawisko korzystne, czy niekorzystne? Jeśli kraj rozwijający się potrzebuje kapitału zagranicznego, a także know-how w zakresie zarządzania i technologii, to w jaki sposób może zachęcać inwestorów zagranicznych do zaangażowania w jego gospodarkę, a jednocześnie chronić się przed ucieczką kapitału i upadkiem systemu bankowego, jak to miało miejsce podczas azjatyckiego kryzysu finansowego? eksport (ang. exports ) sprzedaż towarów wyprodukowanych w danym kraju poza jego granice zagraniczny kapitał inwestycyjny (ang. foreign investment capital kapitał finansujący inwestycje bezpośrednie i portfelowe napływający do danego kraju z zagranicy bankructwo (ang. go bankrupt sytuacja, w której przedsiębiorstwo nie jest w stanie regulować swoich zobowiązań i musi wstrzymać działalność handel międzynarodowy (ang. international trade ) wymiana dóbr i usług pomiędzy różnymi krajami", "section": "Skutki makroekonomiczne zmian kursów walutowych", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Polityki kursowe Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Omówić różne systemy kursu walutowego: płynny kurs walutowy, płynny kierowany kurs walutowy, sztywny (stały) kurs walutowy i wspólną walutę Wskazać wady i zalety różnych systemów kursu walutowego Istnieje wiele systemów kursu walutowego. Te najbardziej popularne są wyszczególnione na . Specyfika systemu kursu walutowego zależy przede wszystkim od tego, kto ma wpływ na jego poziom. Czy są to wyłącznie wskazane w pierwszej części rozdziału podmioty aktywne na rynku walutowym, czy też państwo dopuszcza sporadyczne interwencje banku centralnego w celu zapobiegania zbyt dużym wahaniom kursowym. Poziom kursu walutowego może ustalać jedynie bank centralny. Niekiedy kraje decydują się na dość radykalny krok i przyjęcie wspólnej waluty. W niniejszym rozdziale przeanalizujemy poszczególne systemy kursu walutowego, pokazując ich zalety i wady. Systemy kursu walutowego Każdy kraj może przyjąć jeden z wielu systemów kursu walutowego, począwszy od kursów płynnych (cena waluty jest ustalana wyłącznie przez rynek), poprzez kursy stałe (sztywne), gdy cena waluty jest ustalana przez państwo, a bank centralny interweniuje w celu utrzymania wyznaczonego poziomu kursu walutowego, aż po wspólną walutę. Płynny kurs walutowy Płynny kurs walutowy (ang. floating exchange rate ) to kurs wyznaczany wyłącznie przez rynek walutowy. Stany Zjednoczone, podobnie jak ok. 40% pozostałych krajów świata (w tym Polska) mają system płynnego kursu walutowego. Główną wadą tego systemu jest znaczna zmienność kursów nawet w relatywnie krótkim okresie. Rozważmy zmienność kursu walutowego dolara amerykańskiego względem innej, dość stabilnej waluty (jena japońskiego), co przedstawia . W styczniu 2000 r. kurs wymiany wynosił 114 jenów za dolara. Po roku (czyli w styczniu 2001 r.) kurs kształtował się na poziomie 131 jenów, aby w 2002 r. powrócić do poziomu ok. 119 jenów. Na początku 2005 r. był on równy jedynie 103 jenom za dolara, aby po czterech latach wzrosnąć (1 czerwca 2007 r.) do poziomu 122 jenów za dolara. Po kolejnych pięciu latach (1 stycznia 2012 r.) było to jedynie 77 jenów za dolara, a 1 marca 2015 r. – 120 jenów za dolara. Na przestrzeni analizowanych 21 lat amplituda wahań kursu walutowego pary dolar/jen wyniosła aż 54 jeny, czyli ponad 40% pierwotnej ceny. Gdy nastroje inwestorów ulegają zmianom, powodując wahania kursów walutowych, odczuwają to eksporterzy, importerzy oraz banki zaangażowane w kredyty i pożyczki międzynarodowe. W najgorszym przypadku duże zmiany kursów walutowych mogą doprowadzić firmy do bankructwa lub spowodować załamanie sektora bankowego. Jednak nawet w mniej dramatycznych scenariuszach wahania o ok. 30% w okresie 2–3 lat powodują napięcia w obu gospodarkach, ponieważ przedsiębiorstwa muszą nieustannie kontrolować i zmieniać swoje plany eksportowe i importowe, aby uwzględnić nowy poziom kursu walutowego. Wahania kursów walut mogą wstrząsnąć zwłaszcza małymi gospodarkami, w których handel międzynarodowy stanowi stosunkowo dużą część PKB. Kurs walutowy dolara amerykańskiego względem japońskiego jena w latach 2000–2021 Nawet pozornie stabilne kursy walutowe, np. kurs japońskiego jena w stosunku do dolara amerykańskiego, w długim okresie mogą wykazywać szeroki zakres zmienności. (Źródło: Dane ekonomiczne Banku Rezerwy Federalnej – FRED, https://research.stlouisfed.org/fred2/series/DEXJPUS). System płynnych kursów walutowych ma również swoje zalety. W końcu ceny towarów i usług rosną i spadają w całej gospodarce rynkowej wraz ze zmianami popytu i podaży. Jeśli kraj doświadcza silnych napływów lub odpływów międzynarodowego kapitału finansowego lub ma stosunkowo wysoką inflację, albo też następuje silny wzrost produktywności, tak że siła nabywcza waluty zmienia się w stosunku do innych gospodarek, wówczas zmiana kursu walutowego ma uzasadnienie ekonomiczne. Zwolennicy płynnego kursu walutowego często argumentują, że gdyby polityka rządu była bardziej przewidywalna i stabilna, to stopy inflacji i stopy procentowe również byłyby bardziej przewidywalne i stabilne. Kursy walutowe wykazywałyby wtedy mniejsze wahania. Na przykład znany ekonomista Milton Friedman (1912–2006) w swojej książce „Kapitalizm i wolność” („Capitalism and Freedom”) z 1962 r. bronił płynnych kursów walutowych: Opowiadanie się za płynnymi kursami walutowymi nie oznacza akceptacji niestabilnych kursów walutowych. Gdy popieramy system wolnych cen [dóbr i usług] w kraju, nie oznacza to, że faworyzujemy system, w którym ceny gwałtownie wahają się w górę i w dół. Chcemy systemu, w którym ceny mogą się swobodnie zmieniać, ale w którym determinujące je siły są wystarczająco stabilne, aby faktycznie ceny zmieniały się w relatywnie niewielkich granicach. Jest to również możliwe w systemie płynnych kursów walutowych. Ostatecznym celem jest świat, w którym kursy wymiany, choć mogą się zmieniać, w rzeczywistości są wysoce stabilne, ponieważ otoczenie gospodarcze i polityka gospodarcza państwa są stabilne. Zwolennicy płynnych kursów walutowych przyznają, że kursy wymiany mogą wykazywać pewne wahania. Uważają jednak, że jeśli bank centralny skupia się na zapobieganiu wysokiej inflacji lub głębokiej recesji za pomocą niskich i stosunkowo stabilnych stóp procentowych, wówczas kursy walutowe będą wahać się w bardzo niewielkim przedziale. Płynny kierowany kurs walutowy i stały (sztywny) kurs walutowy Kiedy bank centralny interweniuje na rynku walutowym w taki sposób, że kurs waluty różni się od tego, jaki ukształtowałby się w wyniku nieskrępowanego działania sił rynkowych, mamy do czynienia z płynnym kierowanym kursem walutowym lub stałym (sztywnym) kursem walutowym. Płynny kierowany kurs walutowy (ang. soft peg , dirty floating exchange rate ) to system kursowy, w którym państwo zwykle pozwala rynkowi ustalać poziom kursu walutowego, ale w niektórych przypadkach, zwłaszcza jeśli zmienia się on zbyt szybko w jednym kierunku, dopuszcza interwencję banku centralnego na rynku walutowym. Natomiast w przypadku stałego kursu walutowego ( sztywnego kursu walutowego ) (ang. hard peg , fixed exchange rate ), bank centralny ustala stałą wartość kursu, którego będzie konsekwentnie bronił za pomocą transakcji dokonywanych na rynku walutowym. Załóżmy, że rynkowy kurs wymiany reala brazylijskiego w stosunku do dolara amerykańskiego wynosi 35 centów za reala przy dziennym wolumenie obrotów równym 15 mld reali, co ilustruje równowaga w punkcie E 0 na panelach (a) i (b) . Jednak bank centralny Brazylii uważa, że kurs wymiany powinien wynosić 30 centów za reala, jak jest to pokazane na panelu (a). Być może Brazylia potrzebuje niższego kursu walutowego w celu pobudzenia eksportu. Albo brazylijskie władze monetarne uważają, że obecny rynkowy kurs walutowy jest wyższy niż długoterminowy parytet siły nabywczej reala, więc starają się w ten sposób minimalizować wahania ceny reala wyrażonej w dolarach amerykańskich, utrzymując kurs waluty krajowej na poziomie niższym niż rynkowy. Być może też jakiś czas temu bank centralny ustalił docelowy poziom kursu walutowego, a teraz chce go utrzymać dla zachowania stabilności waluty. Bez względu na przyczynę, jeśli bank centralny Brazylii zamierza utrzymać kurs wymiany poniżej poziomu rynkowego, musi zmierzyć się z faktem, że przy 30 centach za reala popyt na reale na rynku walutowym, wynoszący 17 mld, jest większy niż podaż reali równa 13 mld. Wpływ banku centralnego na kurs walutowy Panel (a) Jeśli kurs walutowy jest ustalony poniżej punktu równowagi rynkowej, zapotrzebowanie na walutę jest większe niż jej ilość oferowana na rynku. Panel (b) Jeśli kurs walutowy jest ustalony powyżej punktu równowagi rynkowej, zapotrzebowanie na walutę jest niższe niż jej ilość oferowana na rynku. Brazylijski bank centralny może osłabić kurs walutowy reala na dwa sposoby. Jednym z nich jest zastosowanie ekspansywnej polityki pieniężnej, która prowadzi do obniżenia stóp procentowych. Na rynku walutowym niższe stopy procentowe zmniejszą popyt na reale i zwiększą podaż reala oraz doprowadzą do deprecjacji brazylijskiej waluty. Jednak banki centralne rzadko stosują tę metodę, ponieważ obniżanie stóp procentowych w celu osłabienia waluty może być sprzeczne z wewnętrznymi celami polityki pieniężnej. Drugim sposobem jest bezpośrednie zaangażowanie się banku centralnego Brazylii w handel realem na rynku walutowym. Bank centralny może zwiększyć podaż pieniądza (w tym przypadku podaż reali) i wykorzystać dodatkowe reale do zakupu walut obcych. W ten sposób może pokryć różnicę między wielkością zapotrzebowania na reale a liczbą reali oferowaną na rynku walutowym. Panel (b) przedstawia sytuację odwrotną. W tym przypadku brazylijski bank centralny chciałby doprowadzić do wyższego kursu wymiany (40 centów za reala) niż wynosi kurs rynkowy (35 centów za reala). Być może Brazylia potrzebuje silniejszej waluty, aby zmniejszyć popyt globalny i zahamować inflację, a może władze monetarne uważają, że obecny kurs rynkowy jest niższy niż kurs wg parytetu siły nabywczej. Bez względu na powód, przy wyższym od rynkowego kursie wymiany liczba reali oferowana na rynku (16 mld) jest większa niż zapotrzebowanie na reale (14 mld). Bank centralny Brazylii może wykorzystać restrykcyjną politykę pieniężną do podniesienia stóp procentowych, co zwiększy popyt na reale i zmniejszy ich podaż na rynku walutowym oraz doprowadzi do aprecjacji reala. Alternatywnie bank centralny Brazylii może bezpośrednio uczestniczyć w handlu realem na rynku walutowym. W takim przypadku, przy nadmiernej podaży własnej waluty na rynku walutowym, bank centralny musi wykorzystać rezerwy obcych walut, np. dolarów amerykańskich, aby kupić własną walutę i w ten sposób doprowadzić do jej aprecjacji. Zarówno kurs płynny kierowany, jak i kurs stały (sztywny) wymagają interwencji banku centralnego na rynku walutowym. W przypadku sztywnego kursu walutowego określony kurs wymiany musi być zapewniony przez cały czas. Natomiast system kursu płynnego kierowanego pozwala zwykle na niewielkie wahania kursowe w krótkim okresie (kilka miesięcy lub rok) oraz na większe wahania w długim okresie, ale ma na celu uniknięcie ekstremalnych wahań krótkoterminowych. Dylematy związane z regulowaniem kursów walutowych Jeśli kraj decyduje się na zmianę systemu kursu walutowego i odejście od kursu płynnego, musi rozstrzygnąć wiele dylematów. Jeśli bank centralny chce wykorzystywać politykę pieniężną do zmiany poziomu kursu walutowego, nie może jednocześnie stosować jej jako narzędzia do rozwiązywania problemów związanych z inflacją lub recesją. Z kolei jeśli bank centralny interweniuje na rynku walutowym poprzez kupno i sprzedaż walut obcych, musi zmierzyć się z wyzwaniem, jakim jest zagospodarowanie swoich rezerw walutowych. Wreszcie system stałego (sztywnego) kursu walutowego może być również źródłem zmienności na rynku walutowym. Na przykład możliwość interwencji banku centralnego na rynku walutowym prowadzi do powstania plotek o tym, czy i kiedy takie interwencje będą miały miejsce, a dealerzy walutowi mogą na te plotki reagować. Rozważmy kolejno wszystkie przywołane powyżej kwestie. Jedną z podstawowych obaw związanych z funkcjonowaniem kursów regulowanych jest to, że po ich wprowadzeniu polityka pieniężna nie jest już skoncentrowana wyłącznie na kontrolowaniu inflacji i zapobieganiu recesji, ale musi również uwzględniać sytuację na rynku walutowym. Na przykład gdy kraj ustala swój kurs walutowy na sztywnym poziomie, może znaleźć się w sytuacji, w której chciałby zastosować ekspansywną politykę pieniężną do walki z recesją, ale nie może tego zrobić, ponieważ taka polityka doprowadziłaby do deprecjacji waluty i stały poziom kursu byłby niemożliwy do utrzymania. W przypadku kursu płynnego kierowanego bank centralny może czasami zignorować konieczność interwencji na rynku walutowym i skupić się na walce z inflacją lub recesją, a w innych przypadkach może zignorować walkę z inflacją lub recesją i skoncentrować się na utrzymaniu odpowiedniego poziomu kursu walutowego. W systemie sztywnego kursu walutowego charakter krajowej polityki pieniężnej nie jest już determinowany wielkością inflacji lub bezrobocia, ale koniecznością utrzymania kursu walutowego na stałym poziomie. Kolejne wyzwanie pojawia się, gdy bank centralny interweniuje bezpośrednio na rynku walutowym. Jeśli znajdzie się w sytuacji, w której nieustannie sprzedaje własną walutę, będzie kupował waluty innych krajów, np. dolary amerykańskie lub euro, czyli tworzył rezerwy walutowe (ang. reserves ). Utrzymywanie dużych rezerw walutowych wiąże się z kosztem alternatywnym, a banki centralne nie będą chciały zwiększać takich rezerw bez ograniczeń. Ponadto polityka banku centralnego, która powoduje duży wzrost podaży pieniądza, może doprowadzić do znacznego zwiększenia się popytu globalnego i inflacji. Natomiast gdy bank centralny chce kupić własną walutę na rynku walutowym, może to zrobić poprzez sprzedaż swoich rezerw walutowych, np. dolarów amerykańskich lub euro. Jednak w momencie, w którym rezerwy zostaną wyczerpane, bank centralny nie może dalej stosować tej metody do utrzymywania kursu swojej waluty na założonym z góry poziomie. Zatem kupowanie walut obcych na rynkach walutowych może być kosztowne i grozić inflacją, a sprzedaż walut obcych jest możliwa tylko do momentu, w którym rezerwy banku centralnego całkowicie się wyczerpią. Jeszcze inną kwestią jest to, że gdy bank centralny reguluje kurs walutowy, może nieumyślnie stworzyć kolejny czynnik, który przełoży się na dodatkowe wahania ceny waluty lokalnej. W systemie kursu płynnego kierowanego dealerzy walutowi i inwestorzy międzynarodowi reagują na każdą plotkę o tym, jak lub kiedy bank centralny będzie interweniował na rynku w celu zmiany kursu walutowego, a ich reakcja (uzasadniona lub nie) na takie pogłoski prowadzi do pogłębienia wahań kursowych. Zatem mimo że system kursu płynnego kierowanego ma na celu ograniczenie krótkookresowych wahań kursowych, istnienie takiego systemu może czasami wręcz je zwiększyć, ponieważ międzynarodowi inwestorzy starają się przewidywać interwencje banku centralnego. Poniższa ramka „Poznaj szczegóły” pokazuje skutki międzynarodowych przepływów kapitału (ang. international capital flows ), który wędruje między państwami głównie w postaci inwestycji portfelowych. W jaki sposób podatki Tobina ograniczają skalę przepływów kapitału? Niektóre kraje, takie jak Chile i Malezja, starały się zmniejszyć wahania kursów swoich walut poprzez ograniczenie skali napływu i odpływu międzynarodowego kapitału finansowego. Rząd może prowadzić takie działania za pomocą podatków lub regulacji. Podatki od międzynarodowych przepływów kapitału są nazywane podatkami Tobina (ang. Tobin taxes ), na cześć Jamesa Tobina ), laureata Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii z 1981 r., który zaproponował na swoim wykładzie w 1972 r. wprowadzenie takiego podatku. Na przykład państwo może opodatkować wszystkie transakcje walutowe, albo też próbować opodatkować krótkoterminowe inwestycje portfelowe (ang. portfolio investment ) zwalniając jednocześnie z podatku długoterminowe zagraniczne inwestycje bezpośrednie (ang. foreign direct investment ). Kraje mogą również wykorzystać regulacje, aby zakazać pewnych rodzajów inwestycji zagranicznych lub utrudnić międzynarodowym inwestorom finansowym wycofywanie kapitału z danego kraju. Celem takiej polityki jest ograniczenie skali międzynarodowych przepływów kapitału, zwłaszcza krótkookresowych inwestycji portfelowych, w nadziei, że zmniejszy to ryzyko dużych wahań kursowych, które mogą doprowadzić do katastrofy makroekonomicznej. Jednak propozycje ograniczenia międzynarodowych przepływów finansowych (ang. international financial flows ) napotykają poważne trudności praktyczne. Podatki są nakładane przez rządy krajowe, a nie międzynarodowe. Jeśli jeden rząd nałoży podatek Tobina na transakcje walutowe przeprowadzane na jego terytorium, firma mająca siedzibę np. na Kajmanach, czyli wyspiarskim kraju na Karaibach dobrze znanym jako raj podatkowy, może w dalszym ciągu z łatwością działać na rynku walutowym. W globalnej gospodarce, jeśli dobra i usługi mogą przepływać bez przeszkód i dodatkowych kosztów przez granice państwowe, płatności również muszą być przez te granice transferowane. W rzeczywistości niezwykle trudne – lub wręcz niemożliwe – wydaje się udzielanie przez państwo zezwoleń tylko na przepływy płatności związanych z dobrami i usługami, przy jednoczesnym ograniczaniu lub opodatkowywaniu innych przepływów kapitału finansowego. Jeśli kraj uczestniczy w handlu międzynarodowym, musi również uczestniczyć w międzynarodowych przepływach kapitału. Kraje na całym świecie, zwłaszcza te o niskich dochodach, zabiegają o inwestycje zagraniczne, które mogą przyspieszyć rozwój gospodarczy. Regulacje zniechęcające do międzynarodowych inwestycji finansowych mogą wprawdzie zapobiec pewnym możliwym szkodom, ale jednocześnie ograniczają znacznie większe potencjalne korzyści będące konsekwencją przepływów kapitałowych. System stałego (sztywnego) kursu walutowego nie pozwala na krótkookresowe wahania kursowe. Jeśli rząd najpierw ogłosi stały kurs walutowy, a później zmieni zdanie – gdyż np. nie będzie chciał utrzymywać wysokich stóp procentowych lub wysokiego poziomu rezerw walutowych – wówczas skutkiem porzucenia systemu kursu stałego może być jego dramatyczna wręcz zmiana. W połowie pierwszej dekady XXI w. ok. jedna trzecia krajów świata miała system kursu płynnego kierowanego, a ok. jedna czwarta stosowała system stałego (sztywnego) kursu walutowego. Ogólną tendencją w latach 90. XX w. było odejście od systemu kursu płynnego kierowanego na rzecz kursu w pełni płynnego lub stałego. Paradoksalnie zmiany te były konsekwencją relatywnego sukcesu, jakim okazało się wprowadzenie systemu kursu płynnego kierowanego. Prowadzona w umiejętny sposób polityka kursu płynnego kierowanego może przez pewien czas skutkować bardzo niewielkimi wahaniami kursów wymiany i w efekcie przedsiębiorstwa (w tym banki) zaczynają działać tak, jakby w kraju funkcjonował kurs sztywny. W takiej sytuacji, kiedy kurs walutowy jednak się zmieni, skutki będą szczególnie bolesne, ponieważ firmy nie zaplanowały i nie zabezpieczyły się przed ewentualnymi wahaniami kursowymi. Argumentowano więc, że lepiej jest albo jasno stwierdzić, że kurs wymiany ma być w pełni płynny, albo stały, zamiast wybierać opcję pośrednią w postaci kursu płynnego kierowanego, który może się okazać najgorszym dostępnym rozwiązaniem. Wspólna waluta Jeszcze inny system walutowy polega na tym, że kraj wybiera walutę, jaka występuje w innym kraju lub grupie państw. Sytuacja taka jest nazywana przyjęciem wspólnej waluty (ang. merged currency ). Wspólna waluta całkowicie eliminuje ryzyko kursowe. Tak jak nikt nie martwi się wahaniami kursowymi podczas handlu towarami między Nowym Jorkiem a Kalifornią, tak samo Europejczycy wiedzą, że wartość euro będzie taka sama w Niemczech i Francji oraz w innych krajach europejskich, które tworzą Unię Gospodarczo-Walutową (lub po prostu „strefę euro”). Jednak wspólna waluta również generuje problemy. Podobnie jak system stałego kursu walutowego, wspólna waluta oznacza, że kraje całkowicie zrezygnowały ze swojej polityki pieniężnej i przekazały ją w inne ręce. Ekwador, który używa dolara amerykańskiego jako swojej waluty, nie ma głosu w kwestii tego, czy System Rezerwy Federalnej podnosi, czy obniża stopy procentowe. Europejski Bank Centralny (EBC), który określa politykę pieniężną dla strefy euro, ma co prawda w swojej Radzie Prezesów (która stanowi główny organ decyzyjny EBC) przedstawicieli wszystkich krajów strefy euro, jednak z punktu widzenia pojedynczego państwa, np. Portugalii, decyzje Europejskiego Banku Centralnego dotyczące polityki pieniężnej nie muszą odpowiadać tym, które podjąłby portugalski bank centralny. Powyższe cztery systemy kursowe mogą niekiedy wywoływać bardzo podobne skutki. Na przykład system kursu płynnego kierowanego, w ramach którego bank centralny niezwykle rzadko interweniuje na rynku walutowym, będzie w istocie bardzo podobny do całkowicie płynnego kursu walutowego. I odwrotnie, system kursu płynnego kierowanego, w którym bank centralny często interweniuje w celu utrzymania kursu na określonym poziomie, będzie przypominać system kursu stałego. Decyzja o przyjęciu wspólnej waluty z innymi krajami jest w gruncie rzeczy decyzją o przyjęciu trwale sztywnego kursu wymiany z nimi. przedstawia krótkie podsumowanie zalet i wad różnych systemów kursowych. Porównanie różnych systemów kursu walutowego Wyszczególnienie Kurs płynny Kurs płynny kierowany Kurs stały (sztywny) Wspólna waluta Silne krótkookresowe wahania kursów walut Często występują Są rzadziej spotykane Nie występują, chyba że ma miejsce zmiana poziomu kursu walutowego Nie występują Silne długookresowe wahania kursów walut Często występują Często występują Nie występują, dopóki nie zmieni się poziom stałego kursu walutowego, co może spowodować znaczną zmienność kursu Nie występują Zdolność banku centralnego do prowadzenia antycyklicznej polityki pieniężnej Elastyczne kursy walut wzmacniają politykę pieniężną W pewnym stopniu występuje, chociaż może pojawić się konflikt między polityką kursu walutowego a polityką antycykliczną Bardzo mała; bank centralny musi utrzymywać stały kurs walutowy Żadna; kraj nie posiada własnej waluty Utrzymywanie rezerw walutowych Nie ma potrzeby utrzymywania rezerw Utrzymywanie umiarkowanych rezerw, które zmieniają się w czasie Utrzymywanie dużych rezerw Nie ma potrzeby utrzymywania rezerw Ryzyko, że kurs walutowy spowoduje dużą nierównowagę handlową i bardzo duży napływ lub odpływ kapitału finansowego Niskie, kurs walutowy zmienia się w sposób ciągły Niewielkie, kurs walutowy dostosowuje się w średnim okresie, a niekiedy również w krótkim okresie Duże, kurs walutowy może być znacznie powyżej lub poniżej poziomu rynkowego Kurs walutowy nie może się dostosować Część makroekonomii zajmująca się handlem zagranicznym i międzynarodowymi przepływami finansowymi (czyli tzw. ekonomia gospodarek otwartych lub ekonomia międzynarodowa) byłaby znacznie prostsza, gdyby cały świat miał jedną walutę i jeden bank centralny. Kursy wymiany między różnymi walutami komplikują obraz, jaki ekonomiści próbują stworzyć. Jeśli to wyłącznie rynki finansowe ustalają kursy wymiany, wykazują one znaczne wahania, ponieważ inwestorzy portfelowi skoncentrowani są na krótkim okresie i podejmują decyzje na podstawie swoich oczekiwań co do niedalekiej przyszłości. Jeśli bank centralny próbuje interweniować na rynkach walutowych w systemie kursu płynnego kierowanego lub kursu stałego, rezygnuje przynajmniej z części możliwości wykorzystania polityki pieniężnej do walki z inflacją i recesją oraz ryzykuje wywołanie jeszcze większych wahań kursów walutowych. Wśród ekonomistów nie ma zgody w kwestii tego, który z systemów kursu walutowego jest najlepszy: płynny, płynny kierowany, stały czy też wspólna waluta. Wybór zależy zarówno od tego, jak skutecznie bank centralny może wdrożyć określoną politykę kursową, jak i od sprawności krajowych przedsiębiorstw (w tym banków) w dostosowywaniu się do różnych systemów kursu walutowego. Gospodarka, która dość dobrze radzi sobie z osiąganiem czterech głównych celów ekonomicznych (tj. szybkiego wzrostu gospodarczego, niskiej inflacji, niskiego bezrobocia i zrównoważonego bilansu handlowego), najprawdopodobniej będzie dobrze funkcjonować przy każdym systemie kursu walutowego. Analogicznie, żaden system kursu walutowego nie uratuje gospodarki, której nie udaje się osiągnąć tych celów. Natomiast wspólna waluta stosowana w krajach, których kondycja i sposób funkcjonowania gospodarki znacznie się różnią, może powodować odrębne problemy związane z brakiem możliwości prowadzenia niezależnej polityki pieniężnej dostosowanej do lokalnych warunków. Czy silniejszy dolar jest korzystny dla gospodarki USA? Kurs dolara jest jego ceną wyrażoną w walutach innych krajów. To, czy wyższa cena jest korzystna, czy niekorzystna, zależy od tego, po której stronie transakcji rynkowej się znajdujemy. Sprzedawcy odnoszą korzyści z wyższych cen, a kupujący na nich tracą. Silniejszy dolar sprzyja amerykańskiemu importowi (i ludziom pracującym dla amerykańskich importerów) oraz amerykańskim inwestycjom za granicą. Jest również korzystny dla turystów z USA udających się do innych krajów. Silniejszy dolar oznacza jednak problemy dla amerykańskiego eksportu (oraz pracowników amerykańskich branż eksportowych) i jest niekorzystny dla inwestycji zagranicznych w Stanach Zjednoczonych, prowadząc np. do wyższych stóp procentowych w USA. Nie sprzyja także zagranicznym turystom odwiedzających USA (w tym również amerykańskim hotelom, restauracjom i innych podmiotom z branży turystycznej). Krótko mówiąc, pytanie o to, czy lepsza jest waluta mocniejsza, czy słabsza, jest trudniejsze, niż mogłoby się wydawać. Odpowiedź brzmi: to zależy dla kogo. Podsumowanie Wyróżniamy następujące podstawowe systemy kursu walutowego: (a) kurs płynny, (b) kurs płynny kierowany, (c) kurs stały (sztywny) oraz (d) wspólną walutę. Wszystkie systemy kursowe mają swoje zalety i wady. W systemie płynnego kursu walutowego kurs danej waluty jest określany wyłącznie przez rynek walutowy na podstawie wzajemnego oddziaływania popytu i podaży. W systemie płynnego kursu walutowego polityka pieniężna może być skoncentrowana na zmniejszaniu inflacji i bezrobocia, a kurs waluty może się dostosowywać do inflacji i stóp procentowych; pojawia się jednak ryzyko, że wahania kursowe mogą być czasami bardzo gwałtowne. W systemie kursu płynnego kierowanego kurs walutowy jest zwykle ustalany rynkowo, ale czasami bank centralny interweniuje, aby wpłynąć na jego wysokość. Jednak kurs płynny kierowany może powodować dodatkowe wahania kursowe, ponieważ rynki walutowe próbują przewidywać skalę i kierunki interwencji banku centralnego. W systemie stałego (sztywnego) kursu walutowego o poziomie kursu walutowego decyduje państwo. W systemie stałego kursu walutowego wahania kursowe nie występują (chyba że bank centralny dokona zmiany poziomu kursu), ale kraj musi skoncentrować swoją politykę pieniężną na obronie kursu walutowego, a nie inflacji czy recesji. Kiedy kraj posiada walutę wspólną z innym krajem, rezygnuje z autonomicznej polityki pieniężnej. Bank centralny może interweniować na rynkach walutowych na dwa sposoby. Może podnosić lub obniżać stopy procentowe, aby wzmacniać lub osłabiać walutę. Może również bezpośrednio kupować lub sprzedawać walutę na rynku walutowym. Polityka pieniężna może mieć różne cele, na przykład: (a) niską inflację; (b) niską inflację lub niskie bezrobocie w zależności od tego, który cel jest bardziej pożądany; (c) utrzymywanie stabilnej i przewidywalnej wielkości podaży pieniądza. Pytania sprawdzające W jaki sposób restrykcyjna polityka pieniężna wpływa na kurs walutowy, eksport netto, globalne popyt i podaż? Restrykcyjna polityka pieniężna, podnosząc krajowe stopy procentowe, powoduje aprecjację waluty. Mocniejsza waluta ogranicza eksport, który z perspektywy zagranicznych nabywców jest teraz droższy, a stymuluje import, który z punktu widzenia krajowych nabywców jest tańszy. Mniejszy eksport i większy import powodują spadek eksportu netto (X – Z), co prowadzi do spadku popytu globalnego. Rezultatem jest spadek PKB, wzmocniony przez oddziaływanie restrykcyjnej polityki pieniężnej na krajowe wydatki inwestycyjne. Jednak tańszy import, szczególnie jeśli dotyczy surowców i nakładów w procesie produkcji, może pobudzać wzrost podaży globalnej, przywracając PKB do poziomu potencjalnego, ale przy niższych cenach. Bank centralny może spowodować, aby wartość waluty krajowej malała w nieskończoność, ale nie może sprawić, aby wartość waluty krajowej w nieskończoność rosła. Dlaczego? Aby wartość waluty krajowej malała, bank centralny musi jedynie zwiększać jej podaż na rynku. Może „drukować” tyle pieniądza krajowego, ile chce. Aby wartość waluty krajowej rosła, bank centralny musi kupować walutę krajową na rynku, płacąc w walucie obcej. Ponieważ żaden bank centralny nie ma nieskończonej ilości rezerw walutowych, nie może kupować waluty krajowej w nieskończoność. Czy kraj, w którym import i eksport stanowią dużą część PKB, jest bardziej skłonny do przyjęcia płynnego, czy stałego (sztywnego) kursu walutowego? Ponieważ wahania kursów walut zmieniają ceny towarów importowanych i eksportowanych, zakłócają międzynarodowe przepływy handlowe. Gdy handel zagraniczny stanowi dużą część krajowego PKB, korzystniejszy jest system stałego kursu walutowego minimalizujący zakłócenia w przepływach handlowych. Sprawdź wiedzę Jaka jest różnica między płynnym kursem walutowym, płynnym kierowanym kursem walutowym, stałym (sztywnym) kursem walutowym i dolaryzacją? Wymień główne zalety i wady różnych systemów kursu walutowego. Ćwicz myślenie krytyczne Wiele krajów rozwijających się, takich jak Meksyk, ma umiarkowane lub wysokie stopy inflacji. Jednocześnie handel międzynarodowy odgrywa w ich gospodarkach ważną rolę. Jaki system kursu walutowego w stosunku do amerykańskiego dolara byłby najlepszy dla waluty takiego kraju? Co twoim zdaniem mogłoby skłonić kraj tworzący strefę euro do powrotu do własnej waluty? Bibliografia Friedman, Milton. Capitalism and Freedom . Chicago: University of Chicago Press, 1962. płynny kurs walutowy (ang. floating exchange rate ) system kursu walutowego, w ramach którego cena danej waluty jest określana wyłącznie w drodze interakcji kupujących i sprzedających na rynku walutowym stały (sztywny) kurs walutowy (ang. hard peg , fixed exchange rate ) system kursu walutowego, w ramach którego bank centralny ustala jego stałą i niezmienną wartość i za pomocą różnego rodzaju działań broni tego poziomu międzynarodowe przepływy kapitału (ang. international capital flows ) przepływy kapitału finansowego pomiędzy krajami w postaci inwestycji portfelowych lub bezpośrednich wspólna waluta (ang. merged currency ) system walutowy, w ramach którego jeden kraj decyduje się na wykorzystywanie waluty innego kraju, lub grupa krajów wykorzystuje wspólną walutę (tak jak ma to miejsce w krajach strefy euro) płynny kierowany kurs walutowy (ang. soft peg , dirty floating exchange rate ) system kursu walutowego, w ramach którego kurs walutowy zwykle jest ustalany na rynku, ale w niektórych przypadkach, zwłaszcza jeśli istnieje wysokie prawdopodobieństwo gwałtownych zmian kursu walutowego w jednym kierunku, bank centralny będzie interweniował na rynku walutowym podatki Tobina (ang. Tobin taxes ) hipotetyczny podatek, który miałby być nakładany na transakcje dokonywane na międzynarodowym rynku finansowym w celu zmniejszenia skali przepływów kapitału pomiędzy krajami", "section": "Polityki kursowe", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Zawieszenie pracy rządu federalnego (shutdown) a funkcjonowanie parków narodowych w USA Park Narodowy Yellowstone jest jedną z wielu instytucji publicznych, które musiały zostać zamknięte podczas zawieszenia pracy rządu federalnego w Stanach Zjednoczonych w październiku 2013 r. (Źródło: modyfikacja pracy „daveynin”/flickr Creative Commons). Zamknięcie Parku Narodowego Yellowstone Masz za sobą długą podróż, aby zobaczyć Park Narodowy Yellowstone w pięknym październiku 2013 r., ale okazało się, że jest… zamknięty. Zamknięty! Ale dlaczego? W październiku 2013 r. doszło do dwutygodniowego częściowego zawieszenia pracy rządu USA. Wiele finansowanych z budżetu federalnego służb i instytucji, np. parki narodowe, przestało pracować, a 800 tys. ludzi zwolniono. Turyści byli zszokowani, podobnie jak reszta świata: Kongres i prezydent USA nie byli w stanie dojść do porozumienia w sprawie budżetu. Republikanie i Demokraci spierali się o priorytety w wydatkach państwa i nie mogli uchwalić zwiększenia limitu długu publicznego. W każdym roku budżet Stanów Zjednoczonych, który wynosi ponad 3 bln dol., musi zostać zatwierdzony przez Kongres i podpisany przez prezydenta. Dwie trzecie budżetu to należności i inne obowiązkowe wydatki państwa realizowane automatycznie, gdy tylko dane programy zostaną uchwalone. Z debatą budżetową powiązana była kwestia zwiększenia pułapu zadłużenia, czyli tego, jak wysoki może być dług publiczny rządu USA. Izba Reprezentantów odmówiła zatwierdzenia ustaw o finansowaniu rządu, jeśli nie będą zawierały przepisów mających na celu wstrzymanie lub zmianę Ustawy o przystępnej cenie opieki zdrowotnej (ang. Affordable Health Care Act ) (potocznie znanej jako Obamacare ). Z każdym dniem Stany Zjednoczone coraz bardziej zbliżały się do momentu, w którym nie będą mogły spłacać swoich zobowiązań. Dlaczego budżet państwa wywołuje tak gorące debaty? Co by się stało, gdyby Stany Zjednoczone faktycznie przestały spłacać swoje długi? W tym rozdziale omówimy budżet państwa, podatki i politykę fiskalną. Przyjrzymy się również deficytowi budżetowemu i zadłużeniu publicznemu. Wprowadzenie do tematu budżetu państwa i polityki fiskalnej Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym są wydatki państwa i podatki W jaki sposób powstaje deficyt budżetowy i czym jest dług publiczny Jak można wykorzystać politykę fiskalną do walki z recesją, bezrobociem i inflacją Jak działają automatyczne stabilizatory koniunktury Jakie są praktyczne problemy związane z uznaniową (dyskrecjonalną) polityką fiskalną Jakie wyzwania wiążą się z kwestią zrównoważonego budżetu Rząd i jednostki samorządu terytorialnego posiadają własne budżety, na które składają się dochody, jakie spodziewają się otrzymać z podatków i innych źródeł (np. ceł), a także planowane wydatki. Budżety mogą radykalnie się zmienić w ciągu kilku lat, ponieważ decyzje polityczne i nieoczekiwane zdarzenia zakłócają wcześniejsze plany dochodów podatkowych i wydatków publicznych. W tym rozdziale ponownie przyjrzymy się polityce fiskalnej (ang. fiscal policy ). Jest ona jednym z dwóch narzędzi polityki gospodarczej służących natychmiastowemu poprawianiu stanu gospodarki (drugim jest polityka pieniężna). Bank centralny prowadzi politykę pieniężną, natomiast za politykę fiskalną odpowiada rząd. Dyskusja na temat polityki fiskalnej koncentruje się na tym, jak podatki i wydatki państwa wpływają na popyt globalny. Wszystkie wydatki państwa i podatki oddziałują na gospodarkę, ale mówiąc o polityce fiskalnej, mamy na myśli przede wszystkim politykę rządu centralnego. Rozdział zaczynamy od zwięzłego przeglądu wydatków i podatków w USA i w Polsce. Następnie omówimy politykę fiskalną z perspektywy krótkookresowej, m.in. sposoby wykorzystania przez rząd podatków i wydatków do walki z recesją, bezrobociem i inflacją, wpływ recesji i wzrostu gospodarczego na budżet państwa, a także korzyści wynikające z posiadania zrównoważonego budżetu.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wydatki państwa Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić poziom i strukturę wydatków sektora publicznego w USA w ciągu ostatnich kilku dekad Zrozumieć różnice między podatkami o charakterze regresywnym, proporcjonalnym i progresywnym Wskazać główne cele wydatków i źródła dochodów budżetu państwa w Polsce Wydatki państwa w USA obejmują szereg usług świadczonych przez władze federalne, stanowe i lokalne. Kiedy w danym roku rząd federalny wydaje więcej pieniędzy, niż zbiera z podatków, występuje deficyt budżetowy (ang. budget deficit ). I odwrotnie, kiedy dochody podatkowe w danym roku są większe niż wydatki państwa, mówimy o nadwyżce budżetowej (ang. budget surplus ). Jeśli wydatki rządowe i podatki są równe, mamy do czynienia z równowagą budżetową (ang. balanced budget ). Na przykład w 2009 r. Stany Zjednoczone zanotowały największy w historii deficyt budżetowy, w wysokości 1,4 bln dol. Stanowił on ok. 10% ówczesnego PKB kraju, co czyni go zdecydowanie największym deficytem budżetowym w stosunku do PKB od czasu gigantycznej pożyczki, którą rząd USA wykorzystał do sfinansowania swoich działań w czasie II wojny światowej. Wydatki rządu federalnego w USA Nominalne (tj. w cenach bieżących, czyli nieskorygowanych o inflację) wydatki rządu federalnego w latach 1960–2014 wzrosły ponad 38-krotnie, z 93,4 mld dol. w roku 1960 do 3,9 bln dol. w 2014. Jednak porównywanie wydatków w czasie w cenach bieżących jest mylące, bo nie uwzględnia inflacji, wzrostu liczby ludności oraz zmian w gospodarce realnej. Lepszą metodą analizy zmian wydatków państwa w czasie jest wykorzystanie danych na temat udziału wydatków państwa w PKB. Górna krzywa na pokazuje poziom wydatków federalnych wyrażony jako odsetek PKB. Pomimo powszechnego wśród Amerykanów przekonania, że ich rząd stale się rozrasta, wykres dowodzi, że przez te ponad pięć dekad wydatki federalne oscylowały w przedziale od 18% do 22% PKB. Pozostałe krzywe na przedstawiają główne kategorie wydatków federalnych: obrona narodowa, ubezpieczenia społeczne, ochrona zdrowia i odsetki. Na wykresie widać, że wydatki na obronę narodową liczone jako procent PKB od lat 60. XX w. generalnie spadały, chociaż w latach 80. XX w., w okresie rządów prezydenta Ronalda Reagana, a potem w następstwie ataków terrorystycznych z 11 września 2001 r. doszło do pewnych wzrostów. Dla kontrastu, wydatki na ubezpieczenia społeczne i ochronę zdrowia widziane jako odsetek PKB stale rosły. Wydatki na ochronę zdrowia obejmują opiekę zdrowotną dla osób w podeszłym wieku (program Medicare ) oraz dla ludzi o niskich dochodach (program Medicaid ). Program Medicaid częściowo finansują również rządy stanowe. Odsetki od długu stanowią ostatnią główną kategorię wydatków państwa na . Wydatki rządu federalnego w USA, 1960–2014 W latach 1960–2014 całkowite wydatki rządu federalnego wahały się w przedziale od ok. 18% do 22% PKB. Wprawdzie w 2009 r. były wyższe, ale do 2013 r. z powrotem spadły do wcześniejszego poziomu. Nakłady państwa na obronę narodową zmniejszyły się, podczas gdy wydatki na ubezpieczenia społeczne i ochronę zdrowia (głównie na programy Medicare i Medicaid ) wzrosły. (Źródło: Raport ekonomiczny Prezydenta, Tabele B-2 i B-22, http://www.gpo.gov/fdsys/pkg/ERP-2014/content-detail.html). Każdego roku państwo pozyskuje fundusze od obywateli i obcokrajowców na pokrycie deficytu budżetowego. Robi to poprzez sprzedaż papierów wartościowych (np. obligacji skarbowych), w istocie pożyczając pieniądze od społeczeństwa i obiecując w przyszłości spłatę należności wraz z odsetkami. W latach 1961–1997 rząd Stanów Zjednoczonych (podobnie jak rząd Polski po roku 1992) prawie co roku wykazywał deficyt budżetowy, a tym samym pożyczał pieniądze od społeczeństwa. W latach 1998–2001 Stany Zjednoczone notowały nadwyżkę budżetową, po czym w budżecie znów pojawił się deficyt. Odsetki od pożyczek zaciągniętych przez rząd federalny USA w latach 60. i 70. XX w. wynosiły zazwyczaj 1–2% PKB, ale w latach 80. przekroczyły 3% PKB i utrzymywały się na tym poziomie do późnych lat 90. XX w. Rząd był w stanie spłacić część swoich wcześniejszych zobowiązań, utrzymując nadwyżkę budżetową w latach 1998–2001, a dzięki niskim stopom procentowym wydatki z tytułu odsetek od wcześniejszych pożyczek spadły z powrotem do poziomu 1,4% PKB w 2012 r. W dalszej części tego rozdziału bardziej szczegółowo omówimy kwestie dotyczące pożyczek rządowych i długu publicznego, ale najpierw musimy wyjaśnić różnicę między deficytem budżetowym a długiem publicznym. Deficyt to nie dług. Różnica między deficytem a długiem odnosi się do horyzontu czasowego. Deficyt budżetowy (lub nadwyżka budżetowa ) dotycza stanu budżetu państwa w danym roku. Natomiast dług publiczny (ang. government debt ) narasta w czasie. Jest to suma wszystkich przeszłych deficytów i nadwyżek. Jeśli pożyczasz 10 000 zł rocznie na każde z pięciu lat studiów, twój roczny deficyt wynosi 10 000 zł, ale skumulowany dług w ciągu pięciu lat urośnie do 50 000 zł. Pięć kategorii wydatków: dopłaty do rent i emerytur (ubezpieczenia społeczne), ochrona zdrowia, pomoc społeczna, edukacja i infrastruktura stanowiło blisko 67% wszystkich wydatków budżetu państwa w Polsce w 2020 r., jak pokazano na . Pozostałe 33% obejmuje wszystkie inne kategorie wydatków, m.in.: rynek pracy, obronę narodową, bezpieczeństwo i sprawiedliwość, środowisko, naukę i szkolnictwo wyższe. Całkowite wydatki budżetu państwa w 2020 r. wyniosły 1 058 772 mln zł. Struktura wydatków budżetu państwa w Polsce w roku 2020 Około 67% wydatków budżetu państwa w Polsce w 2020 r. przeznaczono na pięć najważniejszych dziedzin: ubezpieczenia społeczne, ochronę zdrowia, pomoc społeczną, edukację i infrastrukturę. Na wszystkie pozostałe obszary zostało zatem 33%. (Źródło: www.mf.gov.pl). Podatki Ekonomiści są zgodni, że podatki mogą zostać nałożone zarówno na strumienie, jak i zasoby. W tym pierwszym przypadku opodatkowane mogą zostać zarówno dochody i przychody, jak też wydatki. Natomiast opodatkowanie zasobów będzie dotyczyć różnych składników majątku. Podatki mogą być nałożone na dochody osób fizycznych i prawnych i obciążać dochód wypracowany przez wszystkie czynniki produkcji (pracę, kapitał i ziemię). Niektóre zryczałtowane sposoby poboru podatku od osób prawnych istniejące w Polsce (np. karta podatkowa, którą podmioty gospodarze mogły wybrać jako sposób opodatkowania do końca 2021 r.) sprawiają, że podatki te zyskują charakter przychodowy. Natomiast podatki nakładane na wydatki to przede wszystkim podatki konsumpcyjne: podatek od towarów i usług (VAT) i podatek akcyzowy. Podatki obciążające zasoby to w przeważającej części podatki majątkowe, które dotyczą nieruchomości (m.in.: podatek rolny, leśny, podatek od nieruchomości), ruchomych składników majątku (podatek od środków transportowych) oraz spadków i darowizn. Klasyfikacja stosowana przez OECD jako podatki traktuje również cła, jednak zgodnie z definicją obecną w polskim prawie nie mogą być one uważane za ten rodzaj danin publicznych. Zawierają bowiem w sobie element ekwiwalentności (nabywamy pozwolenie na wwóz albo wywóz towarów). Ekonomiści dzielą również podatki na bezpośrednie i pośrednie. Te pierwsze bezpośrednio obciążają podmiot podatku, czyli podatnika, i stanowią jego koszt. W polskim systemie prawnym podatkami bezpośrednimi są m.in.: podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), podatek od spadków i darowizn. Natomiast podatki pośrednie swoją nazwę wywodzą od sposobu ich poboru. Są one płacone przy zakupie obciążonych nimi dóbr lub usług, a nie bezpośrednio w urzędzie skarbowym. W Polsce do podatków pośrednich zaliczamy: podatek od towarów i usług (VAT), podatek akcyzowy i podatek od gier. Poza wskazanymi powyżej w Polsce i na świecie funkcjonują lub funkcjonowały różne inne, nietypowe podatki. Możemy do nich zaliczyć m.in.: Podatek od czystego (zazwyczaj) powietrza, czyli tzw. opłata klimatyczna dla turystów. Jej maksymalna stawka w 2023 r. to 5,40 zł za nocleg w mieście mającym status uzdrowiska oraz 2,80 zł w pozostałych. Większość gmin ustala zazwyczaj poziom maksymalny lub zbliżony do maksymalnego. Podatek od kart i zapalniczek. Od kart do gry w pokera czy układania pasjansa też trzeba było płacić podatek. W Polsce zniesiono go stosunkowo niedawno, bo w 2009 r., ale wcześniej funkcjonował przez kilkadziesiąt lat. Karty obciążone były akcyzą, a więc podatkiem nakładanym też na papierosy, alkohol czy paliwa. Przed wojną wynosiła ona od 1,30 zł do 10 zł, w zależności od liczby kart w talii i ich przeznaczenia. Na akcyzę od kart do gry zezwala cały czas Unia Europejska, choć nie są nią objęte karty do gry dla dzieci. „Bykowe”, formalnie zwane podatkiem od bezdzietności i stanu kawalerskiego, obowiązywało na początku PRL-u. Zlikwidowano je pod koniec lat 60. XX w. Było płacone zarówno przez kobiety, jak i przez mężczyzn. Podatek reprograficzny, czyli opłata, jaką wnoszą producenci i importerzy magnetofonów, magnetowidów, nagrywarek DVD i CD, kserokopiarek czy skanerów. Słowem, wszystkich urządzeń mogących posłużyć do kopiowania książek, filmów czy innych dzieł. Od niedawna taksą obłożone są nawet aparaty fotograficzne. Podatek wprowadzono w Polsce w 1994 r. razem z ustawą o prawie autorskim. Ma być rekompensatą dla twórców za możliwość powielania ich prac. Jego wysokość waha się od 0,001% do 3% wartości sprzedanych urządzeń. Opłatę uiszczać muszą też producenci czystych nośników takich jak płyta CD czy DVD, a nawet papiernie sprzedające ryzy papieru do ksero. Podatek od solariów w USA (dodatkowo 10% wartości usługi) czy podatek od basenów przydomowych w Grecji (800 euro rocznie). W Polsce, inaczej niż w Stanach Zjednoczonych, istnieją dwie główne kategorie podatków, które przynoszą budżetowi centralnemu największe dochody. Są to podatki nałożone na konsumpcję (podatek od towarów i usług – VAT i podatek akcyzowy) oraz podatki dochodowe (podatek dochodowy od osób fizycznych – PIT i podatek od dochodów osób prawnych – CIT). W Stanach Zjednoczonych nie istnieje podatek od towarów i usług, zaś podatki nałożone na konsumpcję nie odgrywają tak istotnej roli jak w Polsce i w całej UE. Kiedy większość ludzi myśli o podatkach, pierwszym, który przychodzi im na myśl, jest podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) (ang. individual income tax , personal income tax ). Jednak wpływy z tego tytułu (68,1 mld zł) stanowiły w 2022 r. tylko niecałe 15% dochodów podatkowych budżetu państwa (465,5 mld zł) w Polsce. Najważniejszym źródłem dochodów państwa jest podatek od towarów i usług (234,3 mld zł), który odpowiadał za ponad 50% wpływów podatkowych do budżetu centralnego. Sposób konstrukcji stawek dzieli podatki na progresywne, regresywne i proporcjonalne (zwane niekiedy liniowymi). Aby dobrze zrozumieć różnice między nimi, musimy wprowadzić pojęcia krańcowej stopy podatkowej (ang. Marginal Tax Rate, MTR ) i średniej stopy podatkowej (ang. Average Tax Rate, ATR ). Średnia stopa podatkowa to relacja kwoty odprowadzonego podatku i wysokości dochodu podlegającego opodatkowaniu, zaś krańcowa stopa podatkowa to stosunek kwoty podatku i będącej jego źródłem dodatkowej jednostki uzyskanego dochodu. W przypadku podatków proporcjonalnych krańcowa i średnia stopa podatkowa są sobie równe (jak to ma miejsce w podatku od dochodów kapitałowych – „podatku Belki”). Podatki progresywne (takie jak polski PIT) oznaczają, że krańcowa stopa podatkowa jest wyższa niż średnia stopa podatkowa, zaś podatki regresywne charakteryzują się relacją odwrotną: średnia stopa podatkowa jest niższa niż krańcowa. W klasycznej formule podatek regresywny funkcjonował w pierwszej połowie lat 90. na Łotwie. W 1995 r. został zastąpiony podatkiem liniowym. Regresję podatkową próbował również wprowadzić szwajcarski kanton Obelveden, czemu 1 czerwca 2007 r. sprzeciwił się Szwajcarski Sąd Federalny, uznając ten rodzaj opodatkowania za niezgodny z konstytucją. Podatek PIT jest podatkiem progresywnym (ang. progressive tax ), co oznacza, że krańcowe stawki podatkowe (ang. marginal tax rate ) rosną wraz ze wzrostem dochodów gospodarstwa domowego. Zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym w Polsce w połowie roku 2023, jeśli twoje roczne dochody nie przekraczają 120 tys., zapłacisz podatek zgodnie ze stawką 12%, natomiast od dochodów przekraczających tę kwotę podatek wyniesie już 32%. Podatki dochodowe mogą mieć również charakter proporcjonalny lub regresywny. Jak działa krańcowa stawka podatkowa? Załóżmy, że średni miesięczny dochód podatnika wynosi 11 000 zł. Przyjmijmy również, że roczny dochód od 0 do 120 tys. zł jest opodatkowany stawką 12%, zaś wielkość powyżej tego progu stawką 32%. Ponieważ osoba w rozważanym przypadku zarabia 132 tys. zł rocznie, jej krańcowa stawka podatkowa wynosi 32%. Drugim najważniejszym źródłem dochodów do budżetu państwa w Polsce w 2022 r. był podatek akcyzowy (79,8 mld zł), czyli rodzaj selektywnego podatku pośredniego nakładanego na niektóre, ściśle określone ustawowo, produkty konsumpcyjne (są to m.in.: paliwa silnikowe, oleje opałowe i gaz, energia elektryczna, napoje alkoholowe oraz wyroby tytoniowe, jak również samochody osobowe, broń, kosmetyki, wyroby perfumeryjne, skóry futerkowe). Akcyza, jak każdy podatek pośredni, ma wpływ na cenę wyrobu, w związku z czym faktycznym podatnikiem jest tu ostateczny nabywca (konsument) danego dobra. Trzecim co do wielkości źródłem wpływów z podatków do budżetu państwa był w 2022 r. podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) (ang. corporate income tax ) - 70,1 mld zł. W polskim systemie prawnym można dodatkowo wyróżnić podatek od czynności cywilnoprawnych, podatek od gier i do niedawna podatek od posiadania psa (zamieniony obecnie na opłatę lokalną). Podsumowanie Polityka fiskalna obejmuje wydatki państwa oraz zbierane przez państwo podatki. W ostatnich dziesięcioleciach poziom wydatków i podatków rządu federalnego w USA wyrażony jako odsetek PKB niewiele się zmienił, oscylując pomiędzy 18% a 22% PKB. Pięć głównych obszarów – dopłaty do rent i emerytur (ubezpieczenia społeczne), ochrona zdrowia, pomoc społeczna, edukacja i infrastruktura – stanowiło blisko 67% wszystkich wydatków budżetu państwa w Polsce w 2020 r. Kiedy państwo wydaje więcej, niż gromadzi z podatków, notuje deficyt budżetowy. Kiedy państwo uzyskuje z podatków więcej, niż wydaje, osiąga nadwyżkę budżetową. Jeśli wydatki państwa i podatki są równe, budżet pozostaje zrównoważony. Suma wszystkich przeszłych deficytów budżetowych i nadwyżek budżetowych składa się na dług publiczny. W przypadku podatku progresywnego osoby o wyższych dochodach płacą większy odsetek dochodu w postaci podatków niż osoby o niższych dochodach. Przykładem jest polski podatek dochodowy od osób fizycznych. W podatku proporcjonalnym, jakim jest np. podatek od dochodów kapitałowych, wszyscy – niezależnie od poziomu dochodów – płacą taką samą część dochodu w postaci podatków. Podatek regresywny występuje wtedy, gdy osoby o wysokich dochodach płacą niższą część dochodu w postaci podatków niż osoby o niskich dochodach. Najważniejszym źródłem dochodów budżetu państwa w Polsce pozostają od wielu lat nałożone na konsumpcję podatki pośrednie, czyli podatek od towarów i usług (VAT) i podatek akcyzowy. Pytania sprawdzające W jaki sposób można wyrównać różnice między dochodami podatkowymi a wydatkami w sytuacji, w której państwo notuje deficyt budżetowy? Państwo może np. pożyczyć pieniądze od gospodarstw domowych lub przedsiębiorstw, sprzedając obligacje skarbowe. Na co można przeznaczyć środki wygospodarowane w ramach nadwyżki budżetowej? Środki te mogą zostać wykorzystane na spłatę długu publicznego lub zostać zwrócone podatnikom. Czy jest możliwe, że państwo corocznie notuje deficyt budżetowy, a mimo to dług publiczny liczony jako procent PKB maleje? Odpowiedź uzasadnij. Tak, państwo może wykazywać deficyt budżetowy i jednocześnie notować spadek stosunku długu publicznego do PKB. Nie jest to wcale sytuacja rzadka – występowała choćby w ostatnich latach w Polsce. Jeżeli deficyt budżetowy w danym roku jest względnie niski, a wzrost gospodarczy względnie szybki, to w ułamku przedstawiającym relację długu publicznego do PKB licznik rośnie wolniej niż mianownik, czyli cały ułamek maleje. Tak zachowywała się gospodarka amerykańska w okresie od zakończenia II wojny światowej mniej więcej do 1980 r. Czy jest możliwe, że państwo osiąga corocznie nadwyżkę budżetową, a mimo to dług publiczny (jako procent PKB) rośnie? Odpowiedź uzasadnij. Teoretycznie jest to możliwe, choć mało prawdopodobne. Wyobraźmy sobie przypadek państwa z niewielką nadwyżką budżetową osiągniętą w trakcie recesji, kiedy gospodarka się kurczy. Możliwa byłaby wówczas sytuacja, że w ułamku mierzącym relację długu do PKB spadek licznika byłby proporcjonalnie mniejszy niż spadek mianownika, więc stosunek długu publicznego do PKB wzrósłby. Załóżmy, że prezenty zostały opodatkowane według stawki 10% dla kwot do 100 tys. zł i 20% dla wszystkich kwot powyżej 100 tys. zł. Czy ten podatek będzie regresywny, czy progresywny? Progresywny. Osoby, które wręczają droższe prezenty, podlegające wyższej stawce podatkowej, zazwyczaj mają też większe dochody. Stawka podatku na ubezpieczenia społeczne w USA wynosi 6,2% od dochodów pracowników poniżej 113 tys. dol. i 0% powyżej tej kwoty. Czy podatek ten ma charakter progresywny, regresywny czy proporcjonalny? Podatek ma charakter regresywny, ponieważ osoby zamożne w ogóle nie płacą podatków od dochodu powyżej 113 000 dol. Gdy porównujemy odsetek całkowitego dochodu przeznaczony na podatki, okazuje się, że podatek na ubezpieczenia społeczne w USA uderza bardziej w osoby o niższych dochodach niż w osoby zamożniejsze. Sprawdź wiedzę Podaj kilka przykładów zmian w wydatkach państwa i podatkach, które stanowiłyby politykę fiskalną, i kilka przykładów takich zmian, których nie można byłoby zakwalifikować do tej kategorii. Czy wydatki i podatki rządu federalnego USA w ciągu ostatnich kilku dekad wykazywały tendencję wzrostową, czy spadkową? Jakie są główne kategorie wydatków budżetu państwa w Polsce? Jaka jest różnica między deficytem budżetowym, zrównoważonym budżetem i nadwyżką budżetową? Jaka jest różnica między podatkiem progresywnym, proporcjonalnym i regresywnym? Ćwicz myślenie krytyczne Dlaczego do analizy ekonomicznej lepiej jest wykorzystywać wydatki państwa mierzone jako odsetek PKB, a nie w walucie krajowej w cenach bieżących? Akcyza na papierosy i alkohol oraz w szerszym kontekście wszystkie podatki nakładane na konsumpcję są często krytykowane za swój regresywny charakter. Niemniej jednak wszyscy konsumenci płacą tę samą stawkę podatku na konkretne dobro niezależnie od swojego dochodu. Czy uważasz, że krytyka tego rozwiązania jest słuszna? Problemy W pewnym państwie w roku początkowym całkowity dług publiczny wynosi 3,5 mld dol. W pierwszym roku państwo notuje deficyt budżetowy w wysokości 400 mln dol. W drugim roku deficyt budżetu państwa jest równy 1 mld dol. W trzecim roku państwo osiąga nadwyżkę budżetową w wysokości 200 mln dol. Ile wynosi całkowity dług publiczny na koniec trzeciego roku? Bibliografia Kramer, Mattea, et. al. A People's Guide to the Federal Budget. National Priorities Project. Northampton: Interlink Books, 2012. Kurtzleben, Danielle. “10 States With The Largest Budget Shortfalls.” U.S. News & World Report . January 14, 2011. http://www.usnews.com/news/articles/2011/01/14/10-states-with-the-largest-budget-shortfalls. Miller, Rich, and William Selway. “U.S. Cities and States Start Spending Again.” BloombergBusinessweek , January 10, 2013. http://www.businessweek.com/articles/2013-01-10/u-dot-s-dot-cities-and-states-start-spending-again. Weisman, Jonathan. “After Year of Working Around Federal Cuts, Agencies Face Fewer Options.” The New York Times , October 26, 2013. http://www.nytimes.com/2013/10/27/us/politics/after-year-of-working-around-federal-cuts-agencies-face-fewer-options.html?_r=0. Chantrill, Christopher. USGovernmentSpending.com. “Government Spending Details: United States Federal State and Local Government Spending, Fiscal Year 2013.” http://www.usgovernmentspending.com/year_spending_2013USbn_15bs2n_20. budżet zrównoważony (ang. balanced budget ) sytuacja, gdy wydatki państwa są równe dochodom budżetowym deficyt budżetowy (ang. budget deficit ) sytuacja, gdy wydatki państwa są większe niż dochody budżetowe nadwyżka budżetowa (ang. budget surplus ) sytuacja, gdy wydatki państwa są mniejsze niż dochody budżetowe podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) (ang. corporate income tax ) podatek nakładany na zyski przedsiębiorstw podatek od spadków i darowizn (ang. estate and gift tax ) podatek nakładany na kwoty dziedziczone w spadku lub przekazywane w postaci darowizn przez osoby fizyczne lub prawne innym podmiotom podatek akcyzowy (ang. excise tax ) rodzaj selektywnego podatku pośredniego nakładanego na niektóre, ściśle określone ustawowo produkty konsumpcyjne, np. paliwa silnikowe, papierosy lub alkohol podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) (ang. individual income tax , personal income tax ) podatek od dochodu (we wszystkich formach) uzyskiwanego przez osoby fizyczne krańcowa stawka podatkowa (ang. marginal tax rate ) stopa podatkowa, która odnosi się do kolejnej uzyskanej jednostki dochodu podatek progresywny (ang. progressive tax ) podatek, w którym osoby o wyższych dochodach płacą w postaci podatków większą ich część niż osoby o niskich dochodach podatek proporcjonalny (ang. proportional tax ) podatek, w którym każda osoba, niezależnie od poziomu zarobków, przeznacza na podatki taki sam odsetek uzyskiwanego dochodu podatek regresywny (ang. regressive tax ) podatek, w którym osoby o wyższych dochodach płacą w postaci podatków mniejszą ich część niż osoby o niskich dochodach", "section": "Wydatki państwa", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Deficyt i dług publiczny Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Opisać budżet federalny USA w kategoriach rocznego i skumulowanego długu Wyjaśnić, w jaki sposób wzrost gospodarczy i recesja wpływają na możliwość powstania nadwyżki budżetowej i deficytu budżetowego. Po omówieniu dochodów budżetu państwa (ang. budget revenue ) i wydatków budżetowych przechodzimy do analizy deficytu i nadwyżki budżetowej, czyli różnicy między dochodami państwa (w tym wpływami podatkowymi) a wydatkami w ciągu roku podatkowego. W Stanach Zjednoczonych rozpoczyna się on 1 października, a kończy 30 września następnego roku, w Polsce zaś rok budżetowy pokrywa się z kalendarzowym. pokazuje saldo (nadwyżkę, równowagę lub deficyt) budżetu federalnego Stanów Zjednoczonych (jako procent PKB) od 1930 r. Gdy krzywa znajduje się powyżej osi poziomej, budżet państwa wykazuje nadwyżkę. Gdy krzywa schodzi poniżej osi poziomej, oznacza to deficyt budżetowy. Największy deficyt (jako procent PKB) wystąpił w okresie II wojny światowej. Wysokie deficyty notowano również w latach 30. i 80. XX w., na początku lat 90. XX w., a także podczas recesji w latach 2008–2009. Saldo budżetu federalnego USA (% PKB), 1929–2020 Rząd federalny od dziesięcioleci notuje deficyt budżetowy. Pod koniec lat 90. XX w. budżet przez krótki czas wykazywał nadwyżkę, po czym w pierwszej dekadzie XXI w. ponownie pojawił się deficyt, który był szczególnie głęboki podczas recesji w latach 2008–2009. (Źródło: Bank Rezerwy Federalnej w St. Louis (FRED) http://research.stlouisfed.org/fred2/series/FYFSGDA188S). Dług publiczny Innym użytecznym sposobem analizy deficytu budżetowego jest podejście wykorzystujące poziom skumulowanego zadłużenia. Dług publiczny (ang. national debt, public debt ) to całkowita kwota, którą rząd pożyczył i jeszcze nie spłacił. Natomiast deficyt budżetowy pokazuje, ile pieniędzy rząd pożyczył w jednym konkretnym roku. przedstawia stosunek długu publicznego do PKB w Stanach Zjednoczonych od 1966 r. Począwszy od drugiej połowy lat 60. XX w. dług publiczny w USA przez kolejne 20 lat nieustanie malał. Wysokie deficyty budżetowe w latach 80. i na początku lat 90. XX w. spowodowały gwałtowny wzrost relacji długu do PKB. Z kolei, kiedy w latach 1998–2001 rząd osiągnął nadwyżkę budżetową, dług publiczny znacznie się skurczył. W następnych latach, począwszy od 2002 r., ponownie pojawił się deficyt budżetowy, który doprowadził do wzrostu długu publicznego (liczonego jako odsetek PKB) – duży skok został zanotowany zwłaszcza w okresie recesji 2008–2009. Dług publiczny rządu federalnego USA (% PKB), 1966–2020 Dług publiczny rządu federalnego USA to skumulowana, niespłacona suma rocznych deficytów i nadwyżek budżetowych. Deficyt budżetowy nie zawsze oznacza wzrost relacji długu publicznego do PKB. W latach 60. i 70. XX w. rząd często notował niewielki deficyt budżetowy, ale ponieważ wzrost zadłużenia był niższy niż wzrost PKB, stosunek długu publicznego do PKB malał. Podczas recesji w latach 2008–2009 dług publiczny (w relacji do PKB) gwałtownie wzrósł. (Źródło: Economic Report of the President, Tabela B-20, http://www.gpo.gov/fdsys/pkg/ERP-2015/content-detail.html). Poniższa pokazuje, w jaki sposób rząd radzi sobie z długiem publicznym. Czym jest dług publiczny? Deficyt budżetu państwa powoduje, że rząd sprzedaje obligacje i bony skarbowe na rynku, aby pokryć różnicę między wydatkami a dochodami budżetu państwa. Wartość wszystkich pozostających w obiegu rządowych papierów dłużnych, które muszą zostać przez państwo odkupione, jest równa długowi publicznemu. Droga od deficytów do nadwyżek i z powrotem Dlaczego deficyty budżetowe nagle zmieniły się w nadwyżkę budżetową w latach 1998–2001, a następnie od 2002 r. znów pojawiły się deficyty? Dlaczego deficyt stał się tak bardzo wysoki po 2007 r.? sugeruje kilka odpowiedzi. Wykres przedstawia wcześniej prezentowane dane dotyczące całkowitych wydatków i dochodów podatkowych rządu federalnego USA w sposób umożliwiający odczytanie salda budżetowego od 1990 r. Całkowite wydatki i dochody podatkowe rządu federalnego w USA (% PKB), 1990–2020 Kiedy wydatki państwa przekraczają dochody podatkowe, różnica tych dwóch wielkości jest deficytem budżetowym. Kiedy dochody podatkowe są większe niż wydatki państwa, różnica jest nadwyżką budżetową. Podczas recesji, która rozpoczęła się pod koniec 2007 r., wydatki państwa były wyższe, a wpływy podatkowe niższe, co doprowadziło do gwałtownego wzrostu deficytu publicznego w roku 2009. Z analogiczną sytuacją mieliśmy do czynienia w czasie recesji wywołanej pandemią koronawirusa w roku 2020. (Źródło: Raport ekonomiczny Prezydenta, Tabele B-21 i B-1, http://www.gpo. gov/fdsys/pkg/ERP-2015/content-detail.html). Wydatki rządu federalnego USA (w % PKB) systematycznie spadały w latach 90. XX w. Najważniejszym powodem tego stanu rzeczy było zmniejszenie nakładów na obronę narodową z 5,2% PKB w 1990 r. do 3,0% PKB w roku 2000. Zmniejszyły się także wydatki rządu federalnego z tytułu odsetek (w % PKB) – o ok. 1 punkt procentowy. Dochody podatkowe na szczeblu federalnym znacznie wzrosły w późnych latach 90. XX w., skacząc z 18,1% PKB w 1994 r. do 20,8% PKB w 2000 r. Szybki rozwój gospodarczy pod koniec lat 90. ub. wieku doprowadził do znacznego wzrostu dochodów podatkowych. Podatki dochodowe od osób fizycznych zwiększają się wraz ze wzrostem dochodów gospodarstw domowych, z kolei podatki dochodowe od osób prawnych rosną wraz ze wzrostem zysków przedsiębiorstw. W tym samym czasie wydatki państwa na płatności transferowe, takie jak zasiłki dla bezrobotnych, bony żywnościowe i opieka społeczna, zmniejszyły się, ponieważ więcej osób pracowało. Tak gwałtowny wzrost dochodów podatkowych i spadek wydatków na płatności transferowe był w dużej mierze nieoczekiwany, nawet dla doświadczonych analityków budżetowych, stąd nadwyżka budżetowa była zaskoczeniem. Jednak na początku XXI w. wiele z tych korzystnych czynników wygasło. Dochody podatkowe spadły, głównie z powodu recesji, której początek odnotowano w marcu 2001 r. Kongres uchwalił serię obniżek podatków, a prezydent George W. Bush podpisał je i w 2001 r. weszły one w życie. Ponadto wydatki rządowe wzrosły z powodu zwiększenia wydatków na obronę narodową, opiekę zdrowotną, edukację, ubezpieczenia społeczne i programy wsparcia dla ludzi dotkniętych przez recesję i powolny wzrost gospodarczy, który po niej nastąpił. Budżet zaczął ponownie notować deficyt. Kiedy pod koniec 2007 r. rozpoczęła się recesja związana z globalnym kryzysem finansowym, wydatki państwa wzrosły, a wpływy podatkowe spadły do niespotykanego w historii poziomu, co doprowadziło do ogromnych niedoborów w budżecie. Długoterminowe prognozy budżetowe dla Stanów Zjednoczonych, o horyzoncie czasowym dłuższym niż 10-letni, przewidują ogromne deficyty. Wzrost deficytu budżetowego podczas recesji lat 2008–2009 wywołał negatywne długookresowe skutki. Do tego dochodzą niekorzystne następstwa pandemii koronawirusa oraz trudna sytuacja demograficzna. Głównym powodem tej ostatniej jest baby boom – wyjątkowo wysoki wskaźnik urodzeń, który rozpoczął się w 1946 r., zaraz po II wojnie światowej, i trwał przez mniej więcej dwie dekady. W 2010 r. pierwsze osoby urodzone w okresie powojennego wyżu demograficznego zaczęły osiągać wiek 65 lat, a w ciągu kolejnych dwóch dekad odsetek Amerykanów w wieku powyżej 65 lat znacznie wzrośnie. Oznacza to, że wpływy z podatków od wynagrodzeń, które są przeznaczane na finansowanie ubezpieczeń społecznych i programu Medicare, będą znacznie niższe niż przewidywane wydatki na te programy, jak pokazuje poniższa . Decyzja rządu o wzroście stawek podatkowych w celu wsparcia tych programów lub o obniżeniu poziomu wypłacanych z nich świadczeń zmieniłaby te niekorzystne długoterminowe trendy. Jakie są długookresowe prognozy budżetowe dla ubezpieczeń społecznych i programu Medicare? W 1946 r. tylko jeden na 13 Amerykanów miał ponad 65 lat. W 2000 r. stosunek ten wynosił już jeden do ośmiu. Do 2030 r. co piąty Amerykanin będzie w wieku ponad 65 lat. Ubezpieczenia społeczne ( Social Security ) i Medicare to dwa ogromne programy federalne w USA adresowane do osób starszych. Rosnąca liczba Amerykanów w starszym wieku powoduje wzrost wydatków na te programy, a także na program Medicaid . Obecny podatek od wynagrodzeń nałożony na pracowników, finansujący całość ubezpieczeń społecznych i część programu Medicare dotyczącą ubezpieczeń na wypadek hospitalizacji, nie wystarczy na pokrycie oczekiwanych kosztów. Jakie są więc możliwe opcje? Długoterminowe prognozy Biura Budżetowego Kongresu na 2009 r. wskazują, że łączne wydatki na ubezpieczenia społeczne i program Medicare wzrosną z 8,3% PKB w 2009 r. do ok. 13% PKB w roku 2035 r. i ok. 20% PKB w 2080. Sfinansowanie tych wydatków wymagać będzie pewnych zmian: (1) podatki będą musiały drastycznie wzrosnąć; (2) inne wydatki będą musiały drastycznie zmaleć; (3) wiek emerytalny lub wiek umożliwiający uzyskanie świadczenia Medicare trzeba będzie podwyższyć lub (4) rząd federalny będzie musiał akceptować bardzo wysokie deficyty budżetowe. Niektórzy sugerują zniesienie górnego limitu wynagrodzeń podlegających opodatkowaniu podatkiem od wynagrodzeń, tak aby osoby o bardzo wysokich dochodach musiały płacić podatek od całej kwoty swoich zarobków. Inni proponują finansowanie Social Security i Medicare nie w ramach systemu, w którym obecni pracownicy płacą na emerytów, a w ramach systemu kapitałowego, gdzie każdy pracownik ma indywidualne konto, na które wpłaca fundusze przez całe życie, a po przejściu na emeryturę opłaca z nich opiekę zdrowotną. Problem ten występuje nie tylko w Stanach Zjednoczonych. Zapewnienie odpowiedniego poziomu świadczeń emerytalnych i zdrowotnych rosnącemu odsetkowi osób starszych przy spadającym odsetku pracowników będzie jeszcze trudniejsze w wielu krajach europejskich (w tym w Polsce) i w Japonii. To, skąd wziąć pieniądze, aby wypłacić obiecane świadczenia osobom starszym, będzie trudną decyzją polityczną. W kolejnej części omówimy wykorzystanie polityki fiskalnej do przeciwdziałania cyklom koniunkturalnym. Ponadto przyjrzymy się polityce zrównoważonego budżetu, czyli sytuacji, w której wydatki i dochody państwa są równe. W wyjaśnimy wpływ polityki fiskalnej i zadłużenia państwa na oszczędności krajowe, a tym samym na wzrost gospodarczy i bilans handlowy. Podsumowanie Przez większą część XX w. rząd Stanów Zjednoczonych zaciągał długi w czasie wojny, a następnie spłacał je powoli w czasie pokoju. Jednak pod koniec stulecia, w latach 80. i na początku lat 90., mimo pokoju USA też mocno się zapożyczyły. Potem pojawił się okres nadwyżek budżetowych w latach 1998–2001, po którym nastąpił powrót do deficytów, szczególnie wysokich podczas recesji w latach 2008–2009. Deficyt budżetowy i nadwyżka budżetowa są mierzone w skali roku. Natomiast dług publiczny to pozostała do spłaty suma dotychczasowych sald budżetowych. Pytania sprawdzające Dług publiczny ma pewną cechę samonapędzania się. Istnieje bowiem jedna kategoria wydatków państwa, która automatycznie rośnie wraz z nim. Jakie to wydatki? Wraz ze wzrostem zadłużenia rosną również płatności odsetkowe, więc deficyt budżetowy rośnie, nawet jeśli inne wydatki państwa są stałe. Prawda czy fałsz (zadanie dotyczy gospodarki Stanów Zjednoczonych)?: Wydatki rządu federalnego w USA znacznie wzrosły w ostatnich dziesięcioleciach. Deficyty federalne były bardzo duże w latach 1995–2015. Skumulowany dług federalny (jako procent PKB) jest bliski osiągnięcia najwyższego poziomu w historii. Jako udział w PKB jest to fałsz. W dolarach nominalnych jest to prawda. Fałsz. Chociaż deficyty budżetowe były duże w latach 2003 i 2004 oraz utrzymywały się w późniejszych latach, rząd federalny wykazywał nadwyżki budżetowe w okresie 1998–2001. Fałsz. Sprawdź wiedzę Jak zmieniała się wysokość deficytów budżetowych w Stanach Zjednoczonych w ostatnich dekadach? Jaka jest różnica między deficytem budżetowym a długiem publicznym? Ćwicz myślenie krytyczne Czy w okresie szybkiego wzrostu gospodarczego rząd federalny zanotuje raczej nadwyżkę budżetową, czy deficyt budżetowy? Od czego jeszcze to zależy? Ekonomista Arthur Laffer zauważył, że w niektórych przypadkach wpływy z podatku dochodowego mogą wzrosnąć, gdy stawki podatkowe spadną. Dlaczego, twoim zdaniem, niekiedy tak właśnie się dzieje? Czy jest możliwe, aby w kraju notującym deficyt budżetowy stosunek długu publicznego do PKB malał? Odpowiedź uzasadnij. Czy w kraju może jednocześnie wystąpić nadwyżka budżetowa i wzrost relacji długu publicznego do PKB? Odpowiedź uzasadnij. Problemy Jeśli państwo notuje deficyt budżetowy w wysokości 10 mld dol. rocznie przez 10 lat, następnie nadwyżkę budżetową w wysokości 1 mld dol. przez 5 lat, a potem zrównoważony budżet przez kolejne 10 lat, to ile wynosi dług publiczny? Bibliografia Eisner, Robert. The Great Deficit Scares: The Federal Budget, Trade, and Social Security . New York: Priority Press Publications, 1997. Weisman, Jonathan, and Ashley Parker. “Republicans Back Down, Ending Crisis Over Shutdown and Debt Limit.” The New York Times , October 16, 2013. http://www.nytimes.com/2013/10/17/us/congress-budget-debate.html. Wessel, David. Red Ink: Inside the High-Stakes Politics of Federal Budget . New York: Crown Publishing Group, 2013. dług publiczny (ang. national debt , public debt ) całkowita skumulowana kwota środków, którą rząd pożyczył i jeszcze nie spłacił; inaczej mówiąc, skumulowana wartość sald budżetowych z przeszłości", "section": "Deficyt i dług publiczny", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Dyskrecjonalna polityka fiskalna wykorzystywana do walki z recesją, bezrobociem i inflacją Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, w jaki sposób ekspansywna polityka fiskalna wpływa na popyt globalny i gospodarkę Wyjaśnić, w jaki sposób restrykcyjna polityka fiskalna wpływa na popyt globalny i gospodarkę Polityka fiskalna polega na wykorzystaniu wydatków państwa i podatków do stymulowania gospodarki. Na wykresie z modelem AD-AS ekspansywna polityka fiskalna (ang. expansionary fiscal policy ), niezależnie od tego, czy polega na wzroście wydatków, czy obniżeniu podatków, przesuwa krzywą popytu globalnego (ang. aggregate demand ) w prawo, co oznacza wzrost popytu przy każdym poziomie cen. I analogicznie, restrykcyjna polityka fiskalna (ang. contractionary fiscal policy ), niezależnie od tego, czy jest realizowana poprzez spadek wydatków, czy wzrost podatków, przesuwa krzywą popytu globalnego w lewo, co jest tożsame ze spadkiem popytu, niezależnie od poziomu cen. W rozdziale o wzroście gospodarczym zostało powiedziane, że ilość i jakość naszych zasobów rośnie wraz ze wzrostem liczby ludności, a tym samym siły roboczej, ponieważ przedsiębiorstwa inwestują w nowy kapitał i ulepszają technologie. Rezultatem są regularne przesunięcia krzywej podaży globalnej w prawo, co przedstawia . Początkowa równowaga występuje w punkcie E 0 , czyli na przecięciu krzywej popytu globalnego AD 0 i krzywej podaży globalnej SAS 0 , tj. przy wielkości produkcji 200 i poziomie cen 90. Rok później krzywa podaży globalnej (ang. aggregate supply ) w związku ze wzrostem gospodarczym przesuwa się w prawo, do położenia SAS 1 , zaś krzywa popytu globalnego również przesuwa się w prawo, do AD 1 , powodując, że gospodarka znajdzie się na nowym poziomie potencjalnego PKB. W nowej równowadze (E 1 ) wielkość produkcji wynosi 206, a poziom cen jest równy 92. W kolejnym roku krzywa podaży globalnej ponownie przesuwa się w prawo, tym razem do położenia SAS 2 , przy jednoczesnym przesunięciu krzywej popytu globalnego w tym samym kierunku, do AD 2 . Równowaga występuje teraz w punkcie E 2 , gdzie wielkość produkcji i poziom cen wynoszą odpowiednio 212 i 94. Podsumowując, wykres przedstawia gospodarkę, która z roku na rok rośnie stabilnie, produkując każdego roku na poziomie swojego potencjalnego PKB przy relatywnie niskiej inflacji. Stabilnie rosnąca gospodarka W tej dobrze funkcjonującej gospodarce każdego roku krzywe podaży globalnej i popytu globalnego przesuwają się w prawo, a gospodarka przechodzi z punktu równowagi E 0 do E 1 i potem do E 2 . Każdego roku wielkość produkcji jest równa potencjalnemu PKB, a stopa inflacji jest niska (tj. występuje jedynie niewielki wzrost cen). Jeśli jednak zwiększenie popytu globalnego nie dorówna zwiększeniu podaży globalnej, wzrostowi gospodarczemu może towarzyszyć deflacja. Popyt globalny i podaż globalna nie zawsze zmieniają się w tym samym stopniu. Zastanów się, co powoduje zmiany popytu globalnego w czasie. Jeśli podaż globalna rośnie, zwiększają się także dochody. Prowadzi to zwykle do wzrostu wydatków konsumpcyjnych i inwestycyjnych, przesuwając krzywą popytu globalnego w prawo, ale w danym okresie krzywa ta nie musi przesunąć się o taką samą wielkość, jak krzywa podaży globalnej. Co się dzieje z wydatkami państwa i podatkami? Państwo każdego roku pokrywa swoje standardowe wydatki, takie jak obrona narodowa, ubezpieczenia społeczne i ochrona zdrowia, co pokazuje . Częściowo są one finansowane przez wpływy podatkowe. Okazuje się, że rezultatem wzrostu podaży globalnej może być wzrost popytu globalnego o więcej lub mniej, niż wynosi wzrost podaży. Może wystąpić nawet spadek popytu, z różnych powodów: gospodarstwa domowe zaczynają ograniczać konsumpcję; przedsiębiorstwa nie chcą tak dużo inwestować; maleje eksport. Na przykład w USA inwestycje przedsiębiorstw prywatnych w kapitał rzeczowy rozkwitły pod koniec lat 90. XX w., wzrastając z 14,1% PKB w 1993 r. do 17,2% PKB w 2000 r., po czym spadły z powrotem do 15,2% PKB w roku 2002. Jeśli natomiast wzrost popytu globalnego jest szybszy niż wzrost podaży globalnej, pojawia się inflacja. Cykle koniunkturalne, polegające na naprzemiennym występowaniu okresów ożywienia i recesji, są konsekwencją zmian popytu globalnego i podaży globalnej. Państwo może zastosować odpowiednią politykę fiskalną w celu zmniejszenia wahań cyklicznych. pokazuje, że bank centralny może wykorzystać politykę pieniężną do prowadzenia działań antycyklicznych, mających na celu łagodzenie wahań koniunkturalnych. Jeśli gospodarce grozi recesja, bank centralny stosuje ekspansywną politykę pieniężną, polegającą na zwiększeniu podaży pieniądza, zwiększeniu ilości i wartości kredytów oraz obniżeniu stóp procentowych, co powoduje przesunięcie krzywej popytu globalnego w prawo. Jeśli gospodarce grozi inflacja, bank centralny stosuje restrykcyjną politykę pieniężną, polegającą na ograniczeniu podaży pieniądza, zmniejszeniu ilości i wartości kredytów oraz podniesieniu stóp procentowych, co prowadzi do przesunięcia krzywej popytu globalnego w lewo. Natomiast polityka fiskalna to inne narzędzie polityki makroekonomicznej, służące do oddziaływania na popyt globalny za pomocą wydatków państwa i podatków. Ekspansywna polityka fiskalna Ekspansywna polityka fiskalna zwiększa popyt globalny w wyniku wzrostu wydatków państwa lub obniżki podatków. Wzrost popytu globalnego może nastąpić z powodu: (1) zwiększenia konsumpcji na skutek wzrostu dochodów rozporządzalnych gospodarstw domowych wywołanego niższym podatkiem dochodowym od osób fizycznych; (2) zwiększenia wydatków inwestycyjnych przedsiębiorstw na skutek wzrostu zysków po opodatkowaniu spowodowanego niższym podatkiem dochodowym od osób prawnych; oraz (3) zwiększenia zakupów dóbr i usług przez rząd centralny oraz samorządy (szczególnie największe aglomeracje). Restrykcyjna polityka fiskalna działa odwrotnie: obniża poziom popytu globalnego poprzez zmniejszanie konsumpcji i inwestycji (drogą podwyżki podatków) lub zmniejszanie wydatków państwa. Model AD-AS jest przydatny do oceny, czy prowadzona przez państwo ekspansywna lub restrykcyjna polityka fiskalna jest właściwa. Rozważmy sytuację przedstawioną na . Jest ona analogiczna do tej, która wystąpiła w Stanach Zjednoczonych podczas recesji w latach 2008–2009. Punkt przecięcia krzywej popytu globalnego (AD 0 ) i krótkookresowej krzywej podaży globalnej (SAS 0 ) występuje poniżej poziomu potencjalnego PKB reprezentowanego przez krzywą LAS. W równowadze E 0 pojawia się recesja i wzrasta bezrobocie. W takim przypadku ekspansywna polityka fiskalna polegająca na obniżeniu podatków lub wzroście wydatków państwa przesuwa krzywą popytu globalnego do położenia AD 1 , czyli w kierunku produkcji przy pełnym zatrudnieniu. Poziom cen rośnie do P 1 , co odpowiada produkcji potencjalnej przy popycie AD 1 . Ekspansywna polityka fiskalna Początkowa równowaga (E 0 ) reprezentuje recesję występującą przy wielkości produkcji (Y 0 ) poniżej poziomu potencjalnego PKB. Jednak wzrost popytu globalnego z AD 0 do AD 1 , wywołany ekspansywną polityką fiskalną, przesuwa gospodarkę do nowej równowagi E 1 na krzywej LAS, czyli na poziomie potencjalnego PKB. Ponieważ gospodarka pierwotnie produkowała poniżej poziomu potencjalnego PKB, wzrost poziomu cen z P 0 do P 1 powinien być stosunkowo niewielki. Jakie decyzje powinno podjąć państwo (obniżyć podatki, zwiększyć wydatki czy też zastosować kombinację obu tych posunięć), aby ekspansywna polityka fiskalna zadziałała najskuteczniej? Podczas globalnego kryzysu finansowego (2008–2009), który właściwie zaczął się pod koniec 2007 r., gospodarka USA zanotowała skumulowany spadek PKB o 3,1%. Może się to wydawać relatywnie umiarkowaną recesją, ale jest to jednocześnie więcej niż średnia roczna stopa wzrostu PKB. W tym samym okresie stopa bezrobocia podwoiła się, rosnąc z 5% do 10%. W efekcie było to najbardziej dotkliwe spowolnienie gospodarcze w historii Stanów Zjednoczonych od czasu Wielkiego Kryzysu lat 30. XX w. Wybór między obniżką podatków a zwiększeniem wydatków jest decyzją polityczną. W USA – nieco upraszczając skomplikowany obraz zależności politycznych – konserwatyści i republikanie wolą, aby ekspansywna polityka fiskalna była realizowana przez obniżki podatków, natomiast liberałowie i demokraci preferują wzrost wydatków państwa. W ponadpartyjnej próbie rozwiązania tej ekstremalnej sytuacji administracja prezydenta Baracka Obamy i Kongres Stanów Zjednoczonych wdrożyły na początku 2009 r. ekspansywny wariant polityki fiskalnej, który przełożył się na wzrost popytu globalnego o 830 mld dol. i obejmował zarówno obniżki podatków, jak i zwiększenie wydatków państwa. Jednocześnie jednak bodziec na poziomie federalnym został częściowo zniwelowany, gdy władze stanowe i lokalne, których budżety mocno ucierpiały w wyniku recesji, zaczęły ciąć wydatki. Konflikt dotyczący tego, jakiego narzędzia polityki fiskalnej należy użyć do oddziaływania na popyt globalny, może być frustrujący dla tych, którzy opowiadają się za ekonomią „liberalną” lub „konserwatywną” albo chcą wykorzystać modele ekonomiczne do polemiki ze swoimi politycznymi przeciwnikami. Jednak model AD-AS może być równie dobrze wykorzystany przez zwolenników mniejszego państwa, dążących do obniżenia podatków i wydatków publicznych, jak i zwolenników większego państwa, chcących podnieść wydatki i podatki. Badania ekonomiczne konkretnych programów podatkowych i wydatkowych mogą pomóc w podejmowaniu decyzji o tym, czy rząd powinien zmieniać podatki, czy raczej wydatki, i w jaki sposób. Niemniej jednak ostateczne decyzje dotyczące zmian w podatkach i wydatkach państwa w celu realizacji polityki makroekonomicznej są raczej decyzjami politycznymi niż czysto ekonomicznymi. Restrykcyjna polityka fiskalna Polityka fiskalna może również przyczynić się do zwiększenia popytu globalnego ponad potencjalny PKB, co wywołuje inflację. Jak pokazuje , bardzo duży deficyt budżetowy powoduje tak silny wzrost popytu globalnego, że punkt przecięcia krzywej popytu globalnego (AD 0 ) i krótkookresowej krzywej podaży globalnej (SAS 0 ) występuje w stanie równowagi E 0 , czyli przy poziomie produkcji powyżej potencjalnego PKB. Ekonomiści czasami nazywają taką sytuację „przegrzaniem gospodarki”, gdyż popyt jest tak wysoki, że istnieje presja na wzrost płac i cen, co wywołuje inflację. W tej sytuacji restrykcyjna polityka fiskalna obejmująca cięcia wydatków lub podwyżki podatków może pomóc zmniejszyć presję inflacyjną poprzez przesunięcie krzywej popytu globalnego w lewo, do położenia AD 1 . W rezultacie gospodarka przesunie się do nowego punktu równowagi E 1 znajdującego się na poziomie potencjalnego PKB, gdzie krzywa popytu globalnego przecina się z krzywą LAS. Restrykcyjna polityka fiskalna Gospodarka startuje z punktu równowagi przy produkcji Y 0 , czyli powyżej potencjalnego PKB. Ekstremalnie wysoki poziom popytu globalnego wywołuje presję inflacyjną. Restrykcyjna polityka fiskalna przesuwa krzywą popytu globalnego w dół, z położenia AD 0 do AD 1 , prowadząc do nowej wielkości produkcji w równowadze (Y 1 ) występującej przy potencjalnym PKB, gdzie krzywa AD 1 przecina się z krzywą LAS. Ponownie, model AD-AS nie mówi, w jaki sposób rząd powinien prowadzić restrykcyjną politykę fiskalną. Niektórzy mogą preferować cięcia wydatków, inni – podwyżki podatków, a jeszcze inni uważać, że zależy to od konkretnej sytuacji. Model dowodzi jedynie, że w tym konkretnym przypadku państwo powinno zmniejszyć popyt globalny. Podsumowanie Ekspansywna polityka fiskalna zwiększa poziom popytu globalnego poprzez wzrost wydatków państwa lub obniżenie podatków. Najskuteczniejsza jest wtedy, gdy gospodarka znajduje się w recesji, zaś wielkość produkcji jest niższa od poziomu potencjalnego PKB. Restrykcyjna polityka fiskalna prowadzi do spadku popytu globalnego poprzez cięcia wydatków państwa lub podwyżki podatków. Najlepiej sprawdza się wtedy, gdy gospodarka produkuje powyżej poziomu potencjalnego PKB. Pytania sprawdzające Co jest głównym celem stosowania restrykcyjnej polityki fiskalnej w okresie szybkiego wzrostu gospodarczego? Zahamowanie inflacji. Co jest głównym celem stosowania ekspansywnej polityki fiskalnej w czasie recesji? Zwiększanie zatrudnienia. Sprawdź wiedzę Jaka jest różnica między ekspansywną a restrykcyjną polityką fiskalną? Wskaż, w jakich warunkach gospodarczych rząd może zastosować ekspansywną politykę fiskalną, a kiedy może zastosować restrykcyjny wariant tej polityki. Ćwicz myślenie krytyczne Czy ekspansywna polityka fiskalna jest lepiej oceniana przez polityków, którzy są zwolennikami bardziej rozbudowanej roli państwa w gospodarce, czy też przez tych, którzy preferują jego znacznie bardziej ograniczoną rolę? Uzasadnij swoją odpowiedź. Problemy Jaki wariant polityki fiskalnej (ekspansywny czy restrykcyjny) wydaje się najbardziej odpowiedni w każdej z poniższych sytuacji? Odpowiedź zilustruj za pomocą modelu AD-AS. Recesja Załamanie na giełdzie negatywnie wpływające na nastroje konsumentów i przedsiębiorstw Niezwykle szybki wzrost eksportu Rosnąca inflacja Wzrost naturalnej stopy bezrobocia Wzrost cen ropy naftowej Bibliografia Alesina, Alberto, and Francesco Giavazzi. Fiscal Policy after the Financial Crisis (National Bureau of Economic Research Conference Report) . Chicago: University Of Chicago Press, 2013. Martin, Fernando M. “Fiscal Policy in the Great Recession and Lessons from the Past.” Federal Reserve Bank of St. Louis: Economic Synopses . no. 1 (2012). http://research.stlouisfed.org/publications/es/12/ES_2012-01-06.pdf. Bivens, Josh, Andrew Fieldhouse, and Heidi Shierholz. “From Free-fall to Stagnation: Five Years After the Start of the Great Recession, Extraordinary Policy Measures Are Still Needed, But Are Not Forthcoming.” Economic Policy Institute . Last modified February 14, 2013. http://www.epi.org/publication/bp355-five-years-after-start-of-great-recession/. Lucking, Brian, and Dan Wilson. Federal Reserve Bank of San Francisco, “FRBSF Economic Letter—U.S. Fiscal Policy: Headwind or Tailwind?” Last modified July 2, 2012. http://www.frbsf.org/economic-research/publications/economic-letter/2012/july/us-fiscal-policy/. Greenstone, Michael, and Adam Looney. Brookings. “The Role of Fiscal Stimulus in the Ongoing Recovery.” Last modified July 6, 2012. http://www.brookings.edu/blogs/jobs/posts/2012/07/06-jobs-greenstone-looney. restrykcyjna polityka fiskalna (ang. contractionary fiscal policy ) polityka fiskalna, która zmniejsza popyt globalny poprzez cięcia wydatków państwa i/lub podwyżki podatków ekspansywna polityka fiskalna (ang. expansionary fiscal policy ) polityka fiskalna, która zwiększa popyt globalny poprzez wzrost wydatków państwa i/lub obniżkę podatków", "section": "Dyskrecjonalna polityka fiskalna wykorzystywana do walki z recesją, bezrobociem i inflacją", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Automatyczne stabilizatory koniunktury Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Opisać, w jaki sposób rząd może wykorzystać dyskrecjonalną (uznaniową) politykę fiskalną do stabilizowania gospodarki Objaśnić, czym są automatyczne stabilizatory koniunktury Zrozumieć, w jaki sposób rząd może wykorzystać koncepcję budżetu strukturalnego (budżetu pełnego zatrudnienia) do identyfikowania automatycznych stabilizatorów koniunktury Miliony amerykańskich bezrobotnych, którzy stracili posady w latach 2008–2009, pobierało zasiłki, w mniejszej lub większej części zastępujące ich uzyskiwane wcześniej dochody z pracy. O dyskrecjonalnej polityce fiskalnej (zwanej też uznaniową ) (ang. discretionary fiscal policy ) mówimy wtedy, gdy rząd uchwala nowe prawo wyraźnie zmieniające wysokość podatków lub wydatków państwa. Przykładem jest pakiet stymulacyjny z 2009 r. w USA, podatkowy program Polski Ład przygotowany przez rząd PiS w 2022 r., wprowadzenie do polskiego prawa programu Rodzina 500 Plus czy też trzynastej i czternastej emerytury. Zmiany wielkości podatków i wydatków państwa mogą również zachodzić automatycznie, dzięki automatycznym stabilizatorom koniunktury (ang. automatic stabilizers ), takim jak zasiłki dla bezrobotnych, które stymulują wzrost popytu globalnego w czasie recesji i ograniczają jego rozmiary w okresie silnego ożywienia. Łagodzenie recesji i ożywienia Rozważmy najpierw sytuację, gdy popyt globalny gwałtownie rośnie, powodując przesunięcie się punktu równowagi do poziomu produkcji powyżej potencjalnego PKB. Sytuacja ta zwiększa presję inflacyjną w gospodarce. Receptą w takim przypadku jest restrykcyjna polityka fiskalna, realizowana najczęściej poprzez kombinację wyższych podatków i niższych wydatków państwa. Do pewnego stopnia obie zmiany następują automatycznie. Jeśli chodzi o podatki, wzrost popytu globalnego oznacza, że pracownicy i przedsiębiorstwa w całej gospodarce zarabiają więcej. Ponieważ podatki zależą m.in. od wysokości dochodów osobistych i zysków przedsiębiorstw, wzrost popytu globalnego automatycznie zwiększa wpływy podatkowe. Dodatkowo, rosnąca inflacja, która zazwyczaj jest konsekwencją gwałtownego wzrostu popytu globalnego, również zwiększa dochody budżetu, tak jak to miało miejsce w Polsce w 2022 r. Jeśli chodzi o wydatki, większy popyt globalny oznacza zazwyczaj niższe bezrobocie i mniej zwolnień pracowników, a więc istnieje mniejsze zapotrzebowanie na wydatki państwa przeznaczane na zasiłki dla bezrobotnych, opiekę społeczną i inne programy zabezpieczenia społecznego. Ten sam mechanizm działa również w drugą stronę. Gdy popyt globalny gwałtownie spada i pojawia się recesja, receptą jest ekspansywna polityka fiskalna – mieszanka obniżek podatków i wzrostu wydatków państwa. Niższy popyt globalny i wyższe bezrobocie powodują spadek dochodów osobistych i zysków przedsiębiorstw, co powoduje automatyczne zmniejszenie kwoty należnych podatków. Wyższe bezrobocie i pogorszenie kondycji gospodarki prowadzą do zwiększenia wydatków państwa na zasiłki dla bezrobotnych, opiekę społeczną i inne tego typu programy. Na przykład w roku 2009 w USA pakiet stymulacyjny obejmował wydłużenie okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Jak sugeruje analiza modelu AD-AS, automatyczne stabilizatory osłabiają tempo wzrostu popytu globalnego w sytuacji, w której rząd wdraża ekspansywny wariant polityki fiskalnej, i zwiększają dynamikę wzrostu wydatków globalnych wtedy, gdy rząd decyduje się na restrykcyjny wariant polityki fiskalnej. Połączenie automatycznych stabilizatorów koniunktury i dyskrecjonalnej polityki fiskalnej spowodowało bardzo duży deficyt budżetowy w USA w 2009 r. Globalny kryzys finansowy, który rozpoczął się pod koniec 2007 r., oznaczał zmniejszenie aktywności podmiotów ekonomicznych generujących podatki. Większość ekonomistów, nawet tych, którzy są zaniepokojeni utrzymującymi się dużymi deficytami budżetowymi, jest znacznie mniej niechętnych lub wręcz popiera krótkookresowe (obejmujące kilka lat) wzrosty deficytów budżetowych podczas poważnych recesji i bezpośrednio po nich. Spojrzenie wstecz na historię gospodarczą pozwala znaleźć inne przykłady kluczowej roli automatycznych stabilizatorów koniunktury. Przypomnijmy, że w drugiej dekadzie XXI w. w Stanach Zjednoczonych okresy wzrostu gospodarczego między recesjami wydłużyły się (o czym mówiliśmy w ). Trzy najdłuższe fazy wzrostu gospodarczego w ciągu XX w. w Stanach Zjednoczonych miały miejsce w latach 60. i 80. oraz w okresie 1991–2001. Jednym z powodów, dla których w ostatnich dekadach gospodarka rzadziej wpadała w recesję, jest wzrost wydatków państwa i podatków w drugiej połowie XX w. Zatem zakres i skala automatycznego stabilizowania gospodarki ze strony wydatków państwa i podatków są obecnie większe niż w pierwszej połowie XX w. Na przykład ok. 1900 r. wydatki federalne w USA stanowiły mniej więcej 2% PKB. W 1929 r., tuż przed wybuchem Wielkiego Kryzysu, wydatki rządowe nadal wynosiły tylko 4% PKB. Mniejsze rozmiary państwa przed wybuchem II wojny światowej sprawiały, że automatyczne stabilizatory były znacznie słabsze niż w ostatnich kilku dekadach, kiedy wydatki rządowe w USA osiągały często poziom 20% PKB lub nawet wyższy. Budżet strukturalny W Stanach Zjednoczonych Biuro Budżetowe Kongresu (ang. Congressional Budget Office , CBO) oblicza każdego roku saldo budżetu strukturalnego (ang. standardized employment budget ). Pokazuje ono, jaki byłby wynik budżetu (deficyt lub nadwyżka), gdyby gospodarka produkowała na poziomie potencjalnego PKB, czyli w sytuacji, w której istniałoby tylko bezrobocie naturalne. W krajach UE analogiczne działania podejmuje Komisja Europejska. Oznacza to, że deficyt strukturalny nie uwzględnia wpływu automatycznych stabilizatorów. przedstawia rzeczywisty i strukturalny deficyt budżetowy w Stanach Zjednoczonych w ostatnich dziesięcioleciach. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby dowiedzieć się więcej o Biurze Budżetowym Kongresu Stanów Zjednoczonych. Porównanie rzeczywistego i strukturalnego deficytu budżetowego w USA w latach 1965–2020 Kiedy gospodarka jest w recesji, deficyt strukturalny jest mniejszy niż deficyt rzeczywisty, ponieważ wielkość produkcji znajduje się poniżej potencjalnego PKB, a automatyczne stabilizatory zmniejszają podatki i zwiększają wydatki państwa. Kiedy gospodarka znajduje się w fazie szybkiego wzrostu, deficyt strukturalny (lub nadwyżka strukturalna) jest większy niż deficyt rzeczywisty (lub rzeczywista nadwyżka), ponieważ gospodarka produkuje na poziomie zbliżonym do potencjalnego PKB (lub nawet większym), więc automatyczne stabilizatory podnoszą podatki i zmniejszają zapotrzebowanie na wydatki państwa. (Źródła: Actual and Cyclically Adjusted Budget Surpluses/Deficits, http://www.cbo.gov/publication/43977; Economic Report of the President, Table B-1, http://www.gpo.gov/fdsys/pkg/ERP-2013/content-detail.html). Zauważmy, że w okresach recesji, takich jak wczesne lata 90. XX w., rok 2001 czy 2009, deficyt strukturalny był mniejszy niż deficyt rzeczywisty. Podczas recesji automatyczne stabilizatory zwiększają deficyt budżetowy, więc gdyby w gospodarce było pełne zatrudnienie, deficyt byłby mniejszy. Natomiast pod koniec lat 90. XX w. nadwyżka budżetu strukturalnego była niższa od nadwyżki rzeczywistego budżetu państwa. Różnica między deficytem lub nadwyżką strukturalną a deficytem lub nadwyżką rzeczywistą pokazuje skutki działania automatycznych stabilizatorów. Innymi słowy, dane na temat budżetu strukturalnego pozwalają ocenić, jaki byłby deficyt budżetowy, gdyby gospodarka produkowała na poziomie potencjalnego PKB. Automatyczne stabilizatory działają szybko. Niższe płace oznaczają, że z wypłaty od razu pobierane są mniejsze podatki. Wyższe bezrobocie lub ubóstwo oznaczają, że wydatki państwa w tych obszarach rosną od razu, gdy ludzie ubiegają się o należne im świadczenia. Chociaż automatyczne stabilizatory nieco kompensują zmiany popytu globalnego, nie wyrównują ich w całości ani nawet w większej części. W przeszłości automatyczne stabilizatory po stronie podatkowej i wydatkowej neutralizowały ok. 10% wszelkich początkowych zmian poziomu produkcji. Kompensacja może wydawać się nieduża, ale jest potrzebna. Automatyczne stabilizatory, podobnie jak amortyzatory w samochodzie, mogą być przydatne, jeśli zmniejszają wpływ największych wstrząsów, nawet jeśli nie eliminują ich całkowicie. Podsumowanie Polityka fiskalna ma częściowo charakter dyskrecjonalny (uznaniowy), co oznacza, że rząd arbitralnie wprowadza zmiany w podatkach lub wydatkach państwa w odpowiedzi na bieżące wydarzenia gospodarcze, a częściowo jest realizowana za pomocą automatycznych stabilizatorów, czyli takich zmian w podatkach i wydatkach państwa, które zachodzą automatycznie w określonej sytuacji i nie wymagają intencjonalnych działań decydentów ani zmian w prawie. Saldo budżetu strukturalnego to taki wynik budżetu państwa, który wystąpiłby, gdyby gospodarka produkowała w danym roku na poziomie potencjalnego PKB. Wielu ekonomistów i polityków krytykuje stosowanie dyskrecjonalnej polityki fiskalnej z różnych powodów, w tym obaw związanych z opóźnieniami czasowymi, wpływem na stopy procentowe oraz polityczną naturą decyzji fiskalnych. Pytania sprawdzające Czy podczas recesji rzeczywiste saldo budżetu (deficyt lub nadwyżka) jest większe, czy mniejsze niż saldo strukturalne? Rzeczywisty deficyt jest większy, m.in. dlatego, że wpływy z podatków są mniejsze, niż oczekiwano. Jaka jest główna przewaga automatycznych stabilizatorów koniunktury nad dyskrecjonalną polityką fiskalną? Automatyczne stabilizatory zaczynają działać bardzo szybko, podczas gdy wdrożenie polityki dyskrecjonalnej może zająć dużo czasu. Wyjaśnij, jak działają automatyczne stabilizatory koniunktury zarówno po stronie podatków, jak i wydatków państwa. Rozważ dwie sytuacje: a) gospodarka wytwarza mniej, niż wynosi potencjalny PKB, b) gospodarka produkuje więcej niż potencjalny PKB. Ponieważ w czasie recesji spada produkcja i maleją dochody, automatycznie zmniejszają się też wpływy podatkowe. Wiele programów pomocy społecznej i wsparcia bezrobotnych jest zaprojektowanych w taki sposób, aby osoby należące do określonych kategorii, takich jak „bezrobotni” lub „osoby o niskich dochodach”, kwalifikowały się do świadczeń od momentu, gdy w danej grupie się znajdą. Podczas recesji więcej osób trafia do tych kategorii i automatycznie dostaje świadczenia. Niższe podatki i wyższe wydatki, które występują w okresie recesji, są właśnie automatycznymi stabilizatorami koniunktury. Natomiast w przypadku ożywienia gospodarczego wzrastają średnie dochody w gospodarce, więc automatycznie rosną wpływy podatkowe. W takiej sytuacji mniej osób spełnia kryteria otrzymania pomocy dla bezrobotnych lub potrzebujących, zatem wydatki rządowe na pomoc dla bezrobotnych i opiekę społeczną automatycznie maleją. Ta kombinacja wyższych podatków i niższych wydatków państwa jest działaniem automatycznych stabilizatorów podczas okresu ożywienia. Sprawdź wiedzę Jaka jest różnica między dyskrecjonalną polityką fiskalną a automatycznymi stabilizatorami koniunktury? Dlaczego automatyczne stabilizatory koniunktury działają „automatycznie”? Co to jest budżet strukturalny? Ćwicz myślenie krytyczne Czy amerykański program Medicaid (pomoc rządu federalnego dla rodzin i osób o niskich dochodach) może być, twoim zdaniem, uznany za automatyczny stabilizator koniunktury? automatyczne stabilizatory koniunktury (ang. automatic stabilizers ) zmiany podatków i wydatków państwa, które nie wymagają podejmowania decyzji przez decydentów politycznych, a skutkują zmniejszeniem tempa spadku popytu globalnego podczas spowolnienia gospodarczego i recesji oraz ograniczeniem dynamiki wzrostu popytu globalnego, gdy gospodarka znajduje się w fazie ożywienia dyskrecjonalna polityka fiskalna (ang. discretionary fiscal policy ) polityka fiskalna wpływająca na popyt globalny, która polega na ustanowieniu przez rząd nowego prawa wyraźnie zmieniającego podatki lub poziom wydatków państwa uznaniowa polityka fiskalna zob. dyskrecjonalna polityka fiskalna budżet strukturalny (ang. standardized employment budget ) saldo budżetu państwa, które wystąpiłoby w danym roku, gdyby gospodarka produkowała na poziomie potencjalnego PKB", "section": "Automatyczne stabilizatory koniunktury", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Realne wyzwania wykorzystywania dyskrecjonalnej polityki fiskalnej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Opisać, w jaki sposób polityka fiskalna i polityka pieniężna są ze sobą powiązane Wskazać trzy przyczyny opóźnień, które często występują przy rozwiązywaniu problemów gospodarczych Zrozumieć prawne i polityczne wyzwania dotyczące mierzenia się z problemami ekonomicznymi Na początku lat 60. XX w. wielu czołowych ekonomistów uważało, że problemy związane z cyklem koniunkturalnym, bezrobociem cyklicznym i inflacją należą już do przeszłości. 31 grudnia 1965 r. na okładce „Time’a”, najważniejszego wówczas magazynu informacyjnego w Stanach Zjednoczonych, znalazło się zdjęcie Johna Maynarda Keynesa , a z opublikowanego w gazecie artykułu wynikało, że teorie keynesowskie wywarły „decydujący wpływ na światowe gospodarki”. W tekście pojawiło się stwierdzenie, że politycy gospodarczy „wykorzystywali teorie keynesowskie nie tylko po to, by uniknąć gwałtownych cykli koniunkturalnych z czasów przedwojennych, ale także po to, by osiągnąć fenomenalny wzrost gospodarczy i niezwykle stabilne ceny”. Ten szczęśliwy konsensus nie trwał jednak długo. Gospodarka USA doświadczyła recesji od grudnia 1969 r. do listopada 1970 r., jeszcze głębszego załamania gospodarczego od listopada 1973 r. do marca 1975 r., a następnie podwójnej recesji od stycznia do czerwca 1980 r. i od lipca 1981 r. do listopada 1982 r. Oczywiście oznaczało to, że zarówno bezrobocie, jak i inflacja wciąż potrafiły bardzo szybko rosnąć. Najwyraźniej problemy polityki makroekonomicznej nie zostały rozwiązane ostatecznie. Kiedy ekonomiści zaczęli się zastanawiać, co poszło nie tak, zidentyfikowali szereg problemów, które sprawiają, że dyskrecjonalna polityka fiskalna jest trudniejsza, niż się wydawało w cechujących się optymizmem latach 60. XX w. Polityka fiskalna i stopy procentowe Ponieważ polityka fiskalna wpływa na wartość pożyczek rządowych zaciąganych na rynkach finansowych (ang. financial capital markets ), oddziałuje nie tylko na popyt globalny, ale może również wywierać wpływ na stopy procentowe. Na początkowa równowaga (E 0 ) na rynku finansowym występuje przy wartości zaciągniętych pożyczek równej 800 mld dol. i stopie procentowej na poziomie 6%. Jednak wzrost deficytu budżetowego przesuwa krzywą popytu na kapitał finansowy z D 0 do D 1 . Nowa równowaga (E 1 ) występuje dla wartości pożyczek równej 900 mld dol. i stopie procentowej na poziomie 7%. Na podstawie wielu badań empirycznych można dojść do uzasadnionego wniosku, że wzrost deficytu budżetowego (lub spadek nadwyżki budżetowej) o 1 punkt procentowy w stosunku do PKB spowoduje wzrost długoterminowej stopy procentowej o 0,5–1,0 punktu procentowego. Polityka fiskalna i stopy procentowe Kiedy państwo pożycza pieniądze na rynku finansowym, krzywa popytu na kapitał finansowy przesuwa się z położenia D 0 do D 1 . Gdy punkt równowagi przemieszcza się z E 0 do E 1 , stopa procentowa rośnie z 6% do 7%. W ten sposób ekspansywna polityka fiskalna ukierunkowana na wzrost popytu globalnego może również prowadzić do wyższej stopy procentowej, co skutkuje zmniejszeniem popytu globalnego. I tutaj pojawia się pewien problem. Ekspansywna polityka fiskalna, obejmująca obniżki podatków lub wzrost wydatków państwa, ma na celu zwiększenie popytu globalnego. Jeśli prowadzi również do wyższych stóp procentowych, wówczas przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe będą mniej chętnie zaciągać pożyczki i wydawać pieniądze (dokładnie tak samo, jak działoby się w przypadku restrykcyjnej polityki pieniężnej), zmniejszając w ten sposób popyt globalny. Nawet jeśli bezpośredni wpływ ekspansywnej polityki fiskalnej na wzrost popytu nie zostanie w pełni stłumiony spadkiem popytu wynikającym z wyższych stóp procentowych, impuls fiskalny może się okazać słabszy, niż początkowo oczekiwano. Nazywamy to wypieraniem (ang. crowding out ). Efekt wypierania polega na tym, że pożyczki zaciągane przez państwo i jego wyższe wydatki skutkują wzrostem stóp procentowych, co zmniejsza poziom inwestycji przedsiębiorstw i konsumpcję gospodarstw domowych. Szerszy wniosek jest taki, że państwo musi koordynować politykę fiskalną i pieniężną. Jeśli ekspansywna polityka fiskalna ma działać dobrze, to jednocześnie bank centralny powinien obniżyć lub utrzymywać na niskim poziomie krótkoterminowe stopy procentowe. I odwrotnie, polityka pieniężna może także zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia scenariusza zdarzeń, w którym restrykcyjna polityka fiskalna doprowadzi do recesji. Długie i zmienne opóźnienia czasowe Państwo może relatywnie szybko i często zmieniać politykę pieniężną, ale zmiany polityki fiskalnej trwają znacznie dłużej. Wyobraź sobie, że gospodarka zaczyna zwalniać. Często potrzeba kilku miesięcy, zanim dane statystyczne wyraźnie zasygnalizują, że rozpoczęło się spowolnienie gospodarcze, i kilka kolejnych, aby potwierdzić, że to naprawdę recesja, a nie tylko jedno- czy dwumiesięczne zakłócenie w średnioterminowym trendzie wzrostowym. Czas potrzebny do stwierdzenia, że nastąpiła recesja, ekonomiści często nazywają opóźnieniem w rozpoznaniu (ang. recognition lag ).Po tym opóźnieniu politycy gospodarczy stają się świadomi problemu i proponują działania w zakresie polityki fiskalnej. Ustawy trafiają do różnych komisji parlamentarnych w celu przeprowadzenia rozmaitych analiz, negocjacji, głosowań, a następnie, jeśli zostaną przyjęte w komisjach i przez parlament, trafiają na biurko prezydenta i czekają na jego podpis. Wiele ustaw z zakresu polityki fiskalnej dotyczących wydatków państwa lub podatków wprowadza zmiany dopiero od następnego roku budżetowego lub stopniowo w czasie. Czas potrzebny na uchwalenie ustawy ekonomiści nazywają opóźnieniem w zastosowaniu (ang. legislative lag ). Wreszcie, gdy ustawa wejdzie w życie, zorganizowanie funduszy i ich transfer do odpowiednich agencji w celu wdrożenia programów również musi potrwać. Czas potrzebny na rozpoczęcie projektów nazywany jest opóźnieniem efektów (ang. implementation lag ). Co więcej, dokładna skala zmian, które rząd powinien wdrożyć, nigdy nie jest do końca jasna. Czy deficyt budżetu powinien się zwiększyć o pół punktu procentowego w stosunku do PKB? A może o punkt procentowy lub nawet bardziej? Na wykresie z modelem AD-AS łatwo jest naszkicować krzywą popytu globalnego przesuwającą się do poziomu potencjalnego PKB. W realnym świecie poziom produkcji potencjalnej znamy jedynie w przybliżeniu, a rzeczywisty wpływ cięcia wydatków lub podwyżki podatków na popyt globalny pozostaje zawsze przedmiotem pewnych kontrowersji. Nieznany jest również stan gospodarki w dowolnym punkcie czasowym. Na przykład w pierwszych dniach urzędowania prezydenta Baracka Obamy nikt nie znał prawdziwej skali deficytu budżetowego gospodarki Stanów Zjednoczonych. W czasie kryzysu finansowego z lat 2008–2009 gwałtowne załamanie systemu bankowego i sektora motoryzacyjnego sprawiło, że trudno było ocenić, jak bardzo skurczyła się amerykańska gospodarka. W związku z tym rozpoczęcie działań w ramach ekspansywnej polityki fiskalnej może nastąpić wiele miesięcy, a nawet ponad rok po początku recesji. I nawet wtedy pozostaje niepewność co do tego, o ile dokładnie należy zwiększyć lub zmniejszyć podatki i wydatki państwa. Kiedy politycy gospodarczy próbują wykorzystać antycykliczną politykę fiskalną do walki z recesją lub inflacją, ryzykują, że reagują na sytuację makroekonomiczną sprzed dwóch lub trzech lat za pomocą narzędzi, które mogą być niekorzystne dla gospodarki w danym momencie. George P. Schultz, profesor ekonomii, były sekretarz skarbu i dyrektor Biura Zarządzania i Budżetu, napisał kiedyś: „O ile ekonomista jest przyzwyczajony do opóźnień czasowych, polityk lubi natychmiastowe rezultaty. Napięcie bierze się stąd, że – jak wielokrotnie widziałem – zwłoka ekonomisty to zmora polityka”. Krótko- i długookresowe konsekwencje polityki fiskalnej Tymczasowa obniżka podatków lub tymczasowe zwiększenie wydatków państwa będą wpływać na sytuację w gospodarce jedynie w krótkim okresie (1–2 lata), a potem nastąpi powrót do sytuacji wyjściowej. Natomiast w przypadku trwałej obniżki podatków lub trwałego zwiększenia wydatków państwa oczekujemy utrzymania tego stanu w dającej się przewidzieć przyszłości. Wpływ tymczasowej i trwałej polityki fiskalnej na popyt globalny może być bardzo różny. Zastanów się, jaka byłaby twoja reakcja na decyzję rządu o tymczasowej obniżce podatków mającej obowiązywać tylko przez rok, a jaka na obniżkę trwałą. Większość ludzi i przedsiębiorstw reaguje silniej na zmianę trwałą niż tymczasową. Fakt ten stwarza nieuniknioną trudność w prowadzeniu antycyklicznej polityki fiskalnej. Właściwym działaniem powinna być ekspansywna polityka fiskalna z wysokim deficytem budżetowym w czasie recesji, a następnie restrykcyjna polityka fiskalna z nadwyżką budżetową w okresie korzystnej koniunktury. Jeśli jednak takie podejście jest jednoznacznie krótkookresowe, będzie miało mniejszy wpływ na gospodarkę niż polityka, która ma charakter trwały. Zmiana struktury gospodarki wymaga czasu Kiedy gospodarka wychodzi z recesji, zwykle nie powraca do stanu identycznego z tym, w jakim znajdowała się w momencie przed załamaniem koniunktury. Wewnętrzna struktura gospodarki ewoluuje bowiem i ulega zmianom. Na przykład znaczna część wzrostu gospodarczego w połowie pierwszej dekady XXI w. wystąpiła w sektorze budowlanym (zwłaszcza budownictwie jednorodzinnym) i finansowym. Kiedy jednak w 2007 r. ceny mieszkań zaczęły spadać, a wynikający z tego kryzys finansowy doprowadził do recesji (co omówiliśmy w ), obydwa sektory przeżyły kryzys. W ostatnich latach w Stanach Zjednoczonych z powodu presji zmian technologicznych i zagranicznej konkurencji także w przetwórstwie przemysłowym liczne miejsca pracy zostały zlikwidowane. Wiele osób, które straciły zatrudnienie podczas globalnego kryzysu finansowego z lat 2008–2009, już nigdy nie wróci na te same stanowiska w tych samych branżach. Gospodarka będzie się rozwijała w nowym kierunku, jak pokazuje poniższa . Polityka fiskalna może zwiększyć ogólny popyt, ale proces strukturalnych zmian gospodarczych – ekspansja nowych gałęzi przemysłu i przemieszczanie się pracowników do tych branż – wymaga czasu. Dlaczego znikają miejsca pracy? Ludzie mogą stracić pracę z różnych powodów, np. ze względu na recesję, ale także wskutek długoterminowych zmian w gospodarce, takich jak nowe technologie. Na przykład poprawa wydajności w produkcji samochodów może zmniejszyć liczbę potrzebnych pracowników i wyeliminować niektóre miejsca pracy w długim okresie. Internet stworzył pewne miejsca pracy, ale doprowadził także do likwidacji innych, od biur podróży po sprzedawców w księgarniach. Wiele z tych stanowisk pracy może już nigdy nie być potrzebnych. Krótkookresowa polityka fiskalna mająca na celu zmniejszenie bezrobocia może tworzyć miejsca pracy, ale nie zdoła wygenerować trwałego zatrudnienia pracowników na stanowiskach pracy, które przestały być potrzebne. W końcu ilu woźniców było niezbędnych w polskiej gospodarce w roku 1920, 1950 i 2000. Ograniczenia polityki fiskalnej Gospodarce, która produkuje poniżej poziomu potencjalnego PKB, polityka fiskalna może pomóc w zwiększeniu popytu globalnego, tak aby produkcja wzrosła do wolumenu bliższego pełnemu zatrudnieniu, obniżając w ten sposób bezrobocie. Jednak polityka fiskalna nie może sprawić, że produkcja przekroczy wielkość potencjalną bez wywołania inflacji. W takiej sytuacji bowiem bezrobocie staje się tak niskie, że brakuje pracowników i płace szybko rosną. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby się dowiedzieć, jak polityka fiskalna wpływa na ożywienie gospodarcze. Realia polityczne i dyskrecjonalna polityka fiskalna Ostatni problem dyskrecjonalnej polityki fiskalnej wynika z trudności w wyjaśnieniu politykom, na czym ona w istocie polega. Niektórzy politycy żywią instynktowne przekonanie, że kiedy gospodarka zwalnia i dochody podatkowe maleją, nadszedł czas, aby zacisnąć pasa, zacząć liczyć każdy grosz i ograniczać wydatki. Jednak zgodnie z zasadami polityki antycyklicznej, kiedy gospodarka zwalnia, rząd powinien gospodarkę pobudzić, czyli podnieść wydatki i obniżyć podatki. Rekompensuje to spadek koniunktury w innych sektorach. I odwrotnie, kiedy ma miejsce ożywienie gospodarcze i dochody z podatków rosną, politycy często czują, że nadszedł czas na obniżki podatków i wzrost wydatków (dzielenie owoców wzrostu gospodarczego). Tyle że zasady prowadzenia polityki antycyklicznej są jasne: boom gospodarczy powinien być czasem na utrzymanie wysokich podatków i ograniczenie wydatków. Politycy zwykle wolą realizować ekspansywną niż restrykcyjną politykę fiskalną, co w okresie recesji jest uzasadnione. Jednak ci sami politycy mniej chętnie formułują komunikat, że w czasach dobrej koniunktury podatki powinny wzrosnąć, a wydatki zmaleć. Na przykład w okresie ożywienia gospodarczego późnych lat 90. XX w. i początku XXI w. PKB Stanów Zjednoczonych szybko rósł. Szacunki wielu agencji rządowych, takich jak Biuro Budżetowe Kongresu oraz Biuro Zarządzania i Budżetu, wykazały, że PKB przekraczał poziom potencjalny, a stopy bezrobocia były niezwykle niskie. Jednak żaden polityk głównego nurtu nie mówił głośno, że okres boomu gospodarczego może być odpowiednim momentem na cięcia wydatków lub podwyżki podatków. W lutym 2017 r. prezydent Trump przedstawił plany wzrostu wydatków na obronę narodową o 10% (tj. 54 mld dol.), zwiększenia inwestycji w infrastrukturę o 1 bln dol. oraz obniżenia podatków dochodowych od osób fizycznych i prawnych, a wszystko to przy utrzymaniu dotychczasowych nakładów na ubezpieczenia społeczne i program Medicare. Jedynym sposobem na realizację tego planu był znaczny wzrost deficytu budżetu federalnego w USA. Dyskrecjonalna polityka fiskalna: podsumowanie Ekspansywna polityka fiskalna pozwala wyjść z recesji, a restrykcyjna polityka fiskalna ułatwia obniżenie inflacji. Biorąc pod uwagę niepewność co do wpływu na stopy procentowe cięć podatkowych i wzrostu wydatków z budżetu, opóźnienia czasowe, różnice między tymczasową a trwałą polityką oraz nieprzewidywalne zachowania polityczne, wielu ekonomistów i polityków gospodarczych w połowie lat 90. XX w. uznało, że dyskrecjonalna polityka fiskalna jest nieskutecznym narzędziem stabilizowania koniunktury. Używanie jej w ekstremalnych okolicznościach, takich jak szczególnie głębokie lub długotrwałe załamanie gospodarcze (kryzys finansowy, recesja pandemiczna itp.), może mieć sens. W sytuacjach bardziej standardowych, kiedy skala recesji jest niewielka, lepszym rozwiązaniem jest realizacja polityki fiskalnej za pomocą automatycznych stabilizatorów koniunktury oraz wykorzystanie polityki pieniężnej jako narzędzia do wdrażania krótkookresowych działań antycyklicznych. Podsumowanie Ponieważ polityka fiskalna wpływa na ilość pieniędzy, jakie rząd pożycza na rynkach finansowych, oddziałuje nie tylko na popyt globalny, ale może także wywierać wpływ na stopy procentowe. Jeśli ekspansywna polityka fiskalna powoduje również wzrost stóp procentowych, to przedsiębiorstwa i gospodarstwa domowe mniej chętnie zaciągają pożyczki (kredyty) i wydają pieniądze na konsumpcję, co zmniejsza popyt globalny. Sytuację taką nazywamy wypieraniem. Biorąc pod uwagę niepewność co do zmian stóp procentowych, opóźnienia czasowe (opóźnienie w rozpoznaniu, zastosowaniu i opóźnienie efektów), różnice między krótko- i długookresowymi konsekwencjami polityki fiskalnej oraz nieprzewidywalne zachowania polityczne, wielu ekonomistów i polityków gospodarczych doszło do wniosku, że dyskrecjonalna polityka fiskalna jest nieskutecznym narzędziem stabilizowania koniunktury i lepiej stosować ją tylko w ekstremalnych sytuacjach. Pytania sprawdzające Co by się stało, gdyby ekspansywna polityka fiskalna została wdrożona w czasie recesji, ale z powodu opóźnienia zaczęła faktycznie działać dopiero po powrocie gospodarki do poziomu potencjalnego PKB? W wyniku zbyt dużych wydatków państwa wzrosłyby ceny. Co by się stało, gdyby restrykcyjna polityka fiskalna została wdrożona podczas boomu gospodarczego, ale z powodu opóźnienia zaczęła faktycznie działać dopiero wtedy, gdy gospodarka ponownie wpadła w recesję? Bezrobocie wzrosłoby jeszcze bardziej, w wyniku zbyt niskich wydatków państwa. Czy sądzisz, że typowe opóźnienia charakterystyczne dla polityki fiskalnej będą dłuższe, czy krótsze niż opóźnienia właściwe dla polityki pieniężnej? Uzasadnij swoją odpowiedź. Polityka pieniężna ma prawdopodobnie krótsze opóźnienia czasowe niż polityka fiskalna. Wyobraź sobie, że dane bezsprzecznie pokazują, iż gospodarka znajduje się w recesji lub jest jej bliska. Ekspansywna polityka pieniężna może być realizowana poprzez operacje otwartego rynku, które da się przeprowadzić dość szybko. Równie szybko można obniżyć stopy procentowe lub zwiększyć poziom rezerwy minimalnej. Natomiast polityka fiskalna jest realizowana poprzez akty prawne uchwalane przez parlamenty. Negocjowanie takich przepisów często trwa miesiącami, a nawet po ustaleniu ich ostatecznego kształtu potrzeba wielu miesięcy, aby programy większych wydatków lub niższych podatków zostały w pełni wdrożone i wywarły wpływ na gospodarkę. Sprawdź wiedzę Jakie są praktyczne słabości dyskrecjonalnej polityki fiskalnej? Ćwicz myślenie krytyczne Jaki problem może się pojawić w sytuacji, w której gospodarstwa domowe uznają, że obniżka podatków ma charakter tymczasowy i jej konsekwencje będą działać wyłącznie w krótkim okresie? Wyjaśnij mechanizm powodujący wzrost stóp procentowych w sytuacji, gdy rząd wprowadzi ulgę podatkową równą 300 zł dla każdego obywatela Polski. Bibliografia Leduc, Sylvain, and Daniel Wilson. Federal Reserve Bank of San Francisco: Working Paper Series. “Are State Governments Roadblocks to Federal Stimulus? Evidence from Highway Grants in the 2009 Recovery Act. (Working Paper 2013-16).” Last modified July 2013. http://www.frbsf.org/economic-research/files/wp2013-16.pdf. Lucking, Brian, and Daniel Wilson. “FRBSF Economic Letter-Fiscal Headwinds: Is the Other Shoe About to Drop?” Federal Reserve Bank of San Francisco . Last modified June 3, 2013. http://www.frbsf.org/economic-research/publications/economic-letter/2013/june/fiscal-headwinds-federal-budget-policy/. Recovery.gov. “Track the Money.” http://www.recovery.gov/Pages/default.aspx. Bastagli, Francesca, David Coady, and Sanjeev Gupta. International Monetary Fund. “IMF Staff Discussion Note: Income Inequality and Fiscal Policy.” Last modified June 28, 2012. http://www.imf.org/external/pubs/ft/sdn/2012/sdn1208.pdf. wypieranie (ang. crowding out ) mechanizm, w ramach którego większe wydatki państwa i jego większe zapotrzebowanie na pożyczki powodują wzrost stóp procentowych i w konsekwencji spadek inwestycji prywatnych oraz konsumpcji gospodarstw domowych opóźnienie efektów (ang. implementation lag ) okres potrzebny na przekazanie funduszy na realizację polityki fiskalnej do odpowiednich agencji rządowych w celu wdrożenia programów wydatkowych państwa opóźnienie w zastosowaniu (ang. legislative lag ) okres niezbędny na uchwalenie ustaw dotyczących danych programów fiskalnych opóźnienie w rozpoznaniu (ang. recognition lag ) okres, jaki mija od momentu rozpoczęcia recesji do chwili, kiedy politycy gospodarczy i ekonomiści zdają sobie z tego sprawę", "section": "Realne wyzwania wykorzystywania dyskrecjonalnej polityki fiskalnej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Polityka zrównoważonego budżetu: za i przeciw Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć argumenty za i przeciw zrównoważonemu budżetowi Wskazać krótko- i długookresowe konsekwencje deficytu budżetowego Przez wiele dziesięcioleci, począwszy od lat 30. XX w., różni ustawodawcy przedstawiali propozycje wymagające od rządu USA corocznego równoważenia budżetu. W 1995 r. zaproponowano poprawkę do konstytucji nakazującą prowadzenie polityki zrównoważonego budżetu. Została ona przyjęta przez Izbę Reprezentantów USA z dużym zapasem głosów, ale przepadła w Senacie, gdzie zabrakło jej tylko jednego głosu. (Aby zrównoważony budżet stał się poprawką do konstytucji, musiałby uzyskać co najmniej 2/3 głosów w Kongresie i zostać przyjęty przez co najmniej 3/4 stanowych legislatur). Większość ekonomistów na propozycję permanentnie zrównoważonego budżetu (ang. balanced budget ) reaguje rozbawieniem. W końcu ekonomiści wiedzą, że w krótkim okresie saldo budżetu wykazuje wahania zarówno w górę, jak i w dół w zależności od stanu koniunktury i kierunku działań automatycznych stabilizatorów. Recesja gospodarcza automatycznie prowadzi do większych deficytów lub mniejszych nadwyżek budżetowych, podczas gdy ekspansja powoduje mniejsze deficyty lub większe nadwyżki budżetowe. Wymóg, aby budżet był co roku zrównoważony, uniemożliwiłby działanie automatycznych stabilizatorów i zwiększał koszty wahań koniunkturalnych. Niektórzy zwolennicy poprawki dotyczącej zrównoważonego budżetu uważają, że skoro gospodarstwa domowe muszą równoważyć własne budżety, to rząd też powinien tak robić. Jednak analogia między zachowaniem rządu a zachowaniem gospodarstw domowych jest błędna. Większość gospodarstw domowych nie bilansuje przecież swoich budżetów co roku. W niektórych latach gospodarstwa domowe pożyczają pieniądze na zakup domów, samochodów, na opłacenie kosztów leczenia albo czesnego. W pozostałych latach spłacają kredyty i odkładają środki na kontach emerytalnych. Po przejściu na emeryturę wydają te oszczędności. Ponadto rządu nie można traktować tak jak gospodarstw domowych z wielu powodów, z których bodaj najważniejszym jest ten, że rząd ma obowiązek troszczyć się o stan gospodarki jako całego systemu. Zgodnie z keynesowską polityką makroekonomiczną (ang. Keynesian macroeconomic policy ), dla dobra całej gospodarki rząd musi działać przeciwnie do stanu koniunktury – wydawać pieniądze w trudnych czasach i oszczędzać, gdy jest dobrze. Nie ma też szczególnego powodu, by oczekiwać, że budżet państwa będzie zrównoważony w średnim okresie kilku lat. Na przykład utrzymując duże deficyty budżetowe, państwo może dokonać kluczowych długoterminowych inwestycji w kapitał ludzki i infrastrukturę , co zwiększy produktywność gospodarki w długim okresie. Decyzje te mogą okazać się dobre lub złe, ale nie zawsze są one irracjonalne. Polityka ciągłego deficytu budżetowego może utrzymywać się przez dziesięciolecia. Jak pokazują doświadczenia USA od końca II wojny światowej do ok. 1980 r., utrzymywanie deficytu budżetowego prawie co roku przez dziesięciolecia jest jak najbardziej możliwe i dopóki procentowe przyrosty zadłużenia są mniejsze niż procentowy wzrost PKB, udział długu publicznego w PKB będzie malał. Powyższa argumentacja absolutnie nie oznacza, że deficyty budżetowe są zawsze polityką rozsądną. W krótkim okresie rząd, który ma bardzo duży deficyt budżetowy, może doprowadzić do takiego wzrostu popytu globalnego, że w gospodarce pojawi się wysoka inflacja. Ponadto państwo może zaciągać pożyczki z niemądrych lub niepraktycznych powodów. W omawiamy, w jaki sposób duże deficyty budżetowe, poprzez zmniejszenie oszczędności krajowych, mogą w niektórych przypadkach ograniczyć wzrost gospodarczy, a nawet przyczynić się do międzynarodowych kryzysów finansowych. Wymóg równowagi budżetowej w każdym roku kalendarzowym jest jednak przesadną i błędną reakcją na obawę, że deficyty budżetowe mogą czasem stać się zbyt duże. Bez Parku Narodowego Yellowstone? Zamknięcie rządu (ang. government shutdown ) w 2013 r. w Stanach Zjednoczonych odsłoniło wiele aspektów związanych z polityką fiskalną na poziomie federalnym. W 2013 r. Republikanie i Demokraci nie mogli dojść do porozumienia co do tego, jaką politykę wydatków państwa należy prowadzić i jak duży powinien być dług publiczny. Ze względu na dotkliwość recesji lat 2008–2009 oraz wysoce ekspansywną politykę fiskalną prowadzoną w kolejnych latach deficyt budżetu federalnego i dług publiczny w Stanach Zjednoczonych były historycznie wysokie. Jednym ze sposobów ograniczenia wydatków federalnych i pożyczek zaciąganych przez rząd była odmowa podniesienia prawnego limitu zadłużenia federalnego lub uzależnienie tego kroku od odrzucenia ustawy o przystępnej cenie opieki zdrowotnej (Affordable Health Care Act). Ten spór doprowadził do dwutygodniowego zamknięcia rządu federalnego i przybliżył osiągnięcie terminu, w którym rząd nie byłby w stanie wykupić swoich obligacji skarbowych. W końcu jednak partie doszły do porozumienia i uniknięto bankructwa. Ten przykład wyraźnie pokazuje, jak ściśle budżet państwa jest powiązany z polityką. Podsumowanie Polityka zrównoważonego budżetu jest popularną ideą głoszoną przez różnych polityków, ale ekonomiczne zalety takiego rozwiązania są wątpliwe. Większość ekonomistów uważa, że polityka fiskalna musi być wystarczająco elastyczna, aby umożliwiła sfinansowanie nieprzewidzianych wydatków, związanych np. z prowadzeniem wojen czy zwalczeniem recesji. Chociaż utrzymujące się duże deficyty budżetowe rzeczywiście mogą stanowić problem, polityka zrównoważonego budżetu też nie jest dobrym rozwiązaniem, gdyż uniemożliwia pojawienie się nawet niewielkich, przejściowych deficytów, które w pewnych przypadkach mogą być konieczne do prowadzenia antycyklicznej polityki gospodarczej. Pytania sprawdzające W jaki sposób wymóg utrzymywania zrównoważonego budżetu wpłynąłby na decyzję rządu o obniżce podatków podczas recesji? Rząd musiałby uzupełnić brakujące wpływy podatkowe, podnosząc podatki w innych obszarach lub tnąc wydatki. W jaki sposób wymóg utrzymywania zrównoważonego budżetu zmieniłby działanie automatycznych stabilizatorów koniunktury? Programy, w których kwota wydatków nie jest ustalona sztywno, ale określana przez warunki makroekonomiczne, np. przyznawanie bonów żywnościowych w USA, straciłyby wiele na elastyczności, gdyby wzrost wydatków państwa musiał zostać zrównoważony odpowiednimi podwyżkami podatków lub cięciami wydatków w innych obszarach. Sprawdź wiedzę Jakie są argumenty za i przeciw polityce zrównoważonego budżetu? Ćwicz myślenie krytyczne Czy zgadzasz się ze stwierdzeniem, jakoby „w najlepszym interesie każdej gospodarki było bezwzględne utrzymywanie zrównoważonego budżetu w każdym roku obrachunkowym”? Uzasadnij swoją odpowiedź. Jakich działań oczekiwano by od amerykańskiego parlamentu i prezydenta podczas globalnego kryzysu finansowego z lat 2008–2009, gdyby poprawka do konstytucji wymagająca prowadzenia polityki zrównoważonego budżetu została ratyfikowana? Jaki miałoby to wpływ na stopę bezrobocia?", "section": "Polityka zrównoważonego budżetu: za i przeciw", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Prezydent Stanów Zjednoczonych Lyndon B. Johnson Prezydent Lyndon Johnson odegrał kluczową rolę w finansowaniu szkolnictwa wyższego. (Źródło: modyfikacja obrazu LBJ Museum & Library). Finansowanie szkolnictwa wyższego 8 listopada 1965 r. prezydent USA Lyndon B. Johnson podpisał Ustawę o szkolnictwie wyższym (ang. The Higher Education Act ). Jednym pociągnięciem pióra wdrożył programy pomocy finansowej, pożyczek studenckich i wsparcia zatrudnienia studentów, aby pomóc Amerykanom opłacić studia. W swoim wystąpieniu prezydent stwierdził: „Tutaj zostały zasiane ziarna, z których wyrosło moje mocne przekonanie, że dla jednostki edukacja jest drogą do sukcesu i spełnienia; dla narodu jest to droga do społeczeństwa nie tylko wolnego, ale i cywilizowanego, a dla świata jest to droga do pokoju – ponieważ to edukacja przedkłada rozsądek nad siłę”. Dodał, że ta ustawa „odpowiada za finansowanie szkolnictwa wyższego dla milionów Amerykanów. Jest ucieleśnieniem inwestycji Stanów Zjednoczonych w kapitał ludzki”. Od momentu podpisania ustawy przez Johnsona rząd kilkakrotnie ją nowelizował. Celem Ustawy o szkolnictwie wyższym było zbudowanie kapitału ludzkiego dzięki upowszechnieniu edukacji na poziomie uniwersyteckim. Wprowadzono trzy kryteria stosowane przy ocenie tego, na ile student kwalifikuje się do przyznania pomocy: dochód, forma studiów (stacjonarne czy niestacjonarne) i wysokość czesnego. Według „Amerykańskiego badania dotyczącego pomocy dla studentów szkół wyższych” (ang. National Postsecondary Student Aid Study – NPSAS: 12), w roku akademickim 2011/2012 ponad 70% wszystkich studentów studiów stacjonarnych otrzymało jakąś formę federalnej pomocy finansowej, 47% uzyskało granty, a kolejne 55% dostało pożyczki studenckie od rządu federalnego. Budżet na pomoc finansową został zwiększony nie tylko z powodu większej liczby studentów, ale także z powodu wzrostu wysokości czesnego i innych opłat za studia. Administracja Trumpa kwestionowała te podwyżki i całą koncepcję zarządzania przez rząd szkolnictwem wyższym. Zadaniem prezydenta i Kongresu jest zapewnienie równowagi między dyscypliną fiskalną a finansowaniem przez państwo ważnych wydatków, takich jak inwestycje w kapitał ludzki. Wprowadzenie do tematu skutków zadłużenia państwa Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób zadłużenie państwa wpływa na poziom inwestycji i bilans handlowy Jakie są wzajemne relacje pomiędzy polityką fiskalną, inwestycjami i wzrostem gospodarczym Jaki jest wpływ zadłużenia państwa na wielkość prywatnych oszczędności Jakie są relacje pomiędzy polityką fiskalną i bilansem handlowym Rząd musi finansować wiele obszarów wymagających wsparcia finansowego. Wszelkie wydatki powinny być realizowane z uwzględnieniem dyscypliny fiskalnej i przy starannej analizie ich następstw. Kiedy rząd wydaje więcej, niż uzyskuje dzięki podatkom, pojawia się deficyt budżetowy, który powoduje, że rząd pożycza pieniądze i się zadłuża. Kiedy zadłużenie państwa jest szczególnie wysokie i trwałe, może to znacznie zmniejszyć ilość kapitału finansowego dostępnego dla przedsiębiorstw oraz doprowadzić do nierównowagi handlowej, a nawet kryzysów finansowych. W przedstawiliśmy pojęcia deficytu budżetowego i długu publicznego, a także sposób, w jaki rząd może wykorzystać politykę fiskalną do walki z recesją lub inflacją. Ten rozdział rozpoczyna się od przywołania ważnej tożsamości makroekonomicznej, jaką jest równość oszczędności i inwestycji, którą po raz pierwszy wprowadziliśmy w , aby pokazać, w jaki sposób zadłużenie państwa wpływa na inwestycje przedsiębiorstw w kapitał rzeczowy oraz na bilans handlowy. Przedłużający się okres występowania deficytów budżetowych może prowadzić do niższego wzrostu gospodarczego, po części dlatego, że fundusze, które rząd pożycza na finansowanie deficytu budżetowego, zazwyczaj nie są już dostępne dla inwestorów prywatnych. Co więcej, utrzymujący się wysoki deficyt budżetowy może prowadzić do niekorzystnych zjawisk gospodarczych, takich jak: wysoka inflacja, znaczny napływ kapitału finansowego z zagranicy, gwałtowny spadek kursu walutowego oraz poważne obciążenia systemu bankowego i finansowego danego kraju.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wpływ długu publicznego na bilans handlowy i inwestycje Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć implikacje tożsamości (równości) oszczędności i inwestycji dla strony popytowej i podażowej w gospodarce Ocenić, jaką funkcję pełnią nadwyżka budżetowa i nadwyżka w obrotach handlowych w równości pomiędzy inwestycjami i oszczędnościami Kiedy państwo pożycza pieniądze na rynkach finansowych, z makroekonomicznego punktu widzenia istnieją trzy możliwe źródła pozyskiwania przez nie środków: (1) wzrost oszczędności gospodarstw domowych, (2) zmniejszenie wolumenu pożyczek zaciąganych przez przedsiębiorstwa prywatne oraz (3) zwiększenie ilości środków pochodzących z zagranicy, np. od zagranicznych inwestorów finansowych. Zaczniemy od wyjaśnienia, dlaczego przynajmniej jedna z tych trzech opcji musi wystąpić, a następnie zbadamy, w jaki sposób stopy procentowe i kursy walutowe dostosowują się do nowej sytuacji. Tożsamość (równość) oszczędności i inwestycji Tożsamość oszczędności i inwestycji, którą po raz pierwszy wprowadziliśmy w , stanowi podstawę do zrozumienia zależności między źródłami popytu i podaży na rynkach kapitału finansowego. Źródłem tożsamości jest konstatacja, która zawsze musi być prawdziwa: ilość kapitału finansowego oferowanego na rynku musi być równa ilości, na którą zgłaszane jest zapotrzebowanie. W gospodarce zamkniętej występują dwa główne źródła kapitału finansowego: prywatne oszczędności pochodzące z danego kraju oraz oszczędności publiczne. Oszczędności całkowite = Oszczędności prywatne (S) + Oszczędności publiczne (T − G) W gospodarce otwartej istnieje jeszcze trzecie źródło oszczędności: napływ kapitału finansowego z zagranicy. Napływ oszczędności z zagranicy jest z definicji równy deficytowi handlowemu, jak wyjaśniliśmy w . Napływ zagranicznego kapitału inwestycyjnego możemy zapisać jako import (Z) minus eksport (X). Istnieją dwa główne źródła popytu na kapitał finansowy: inwestycje sektora prywatnego (I) oraz potrzeby pożyczkowe państwa. Pożyczki państwa w danym roku są równe deficytowi budżetowemu, który możemy zapisać jako różnicę między wydatkami państwa (G) a podatkami netto (T). Przedstawia to równanie (1): Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy Oszczędności prywatne + Napływ oszczędności z zagranicy = Inwestycje prywatne + Deficyt budżetu państwa S + (Z − X) = I + (G − T) Państwo często wydaje więcej, niż uzyskuje z podatków, a zatem oszczędności publiczne (T - G) są ujemne. W konsekwencji państwo musi zaciągać pożyczki w kwocie (G - T), zamiast zwiększać oszczędności. W przypadku deficytu budżetowego państwo jest stroną zgłaszającą zapotrzebowanie na kapitał finansowy, a nie podmiotem dostarczającym kapitał na rynek. W kategoriach algebraicznych możemy zapisać tożsamość oszczędności i inwestycji w postaci równania (2): Inwestycje prywatne = Oszczędności prywatne + Oszczędności publiczne + Deficyt handlowy I = S + (T − G) + (Z − X) Zmianie dowolnego składnika tożsamości oszczędności i inwestycji musi towarzyszyć przynajmniej jedna zmiana innego elementu tego równania, ponieważ równość podaży i popytu wynika z samej definicji równowagi rynkowej. Jeżeli zmienia się saldo budżetu państwa, to zmianie muszą ulec prywatne oszczędności lub prywatne inwestycje, lub bilans handlowy (bądź jakaś kombinacja tych trzech elementów). pokazuje możliwe skutki zmiany salda budżetu państwa. Wpływ zmian salda budżetu na inwestycje, oszczędności i bilans handlowy Panel (a) pokazuje potencjalne skutki wzrostu deficytu budżetowego (lub spadku nadwyżki budżetowej). Panel (b) przedstawia potencjalne skutki spadku deficytu budżetowego (lub wzrostu nadwyżki budżetowej). Znaczenie nadwyżki budżetowej i nadwyżki handlowej Tożsamość oszczędności i inwestycji musi zachodzić zawsze, ponieważ na rynku kapitału finansowego, podobnie jak na każdym innym, wcześniej czy później ustala się stan równowagi, w którym wielkość zapotrzebowania i oferowany wolumen kapitału finansowego są sobie równe. Jednak wzór będzie wyglądać nieco inaczej, jeśli budżet państwa osiągnie deficyt zamiast nadwyżki lub jeśli bilans handlowy wykaże nadwyżkę zamiast deficytu. Na przykład w latach 1999–2000 budżet Stanów Zjednoczonych wykazywał nadwyżkę, chociaż gospodarka nadal doświadczała deficytów handlowych. Kiedy państwo osiąga nadwyżkę budżetową, jest dostarczycielem oszczędności, a nie pożyczkobiorcą, czyli na rynku kapitału finansowego znajduje się po stronie podaży, a nie popytu. W takiej sytuacji tożsamość oszczędności i inwestycji można zapisać jako równanie (3): Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy Oszczędności prywatne + Deficyt handlowy + Nadwyżka budżetowa = Inwestycje prywatne S + (Z − X) + (T − G) = I Zauważ, że powyższe wyrażenie jest z matematycznego punktu widzenia takie samo jak równanie (2), z tym że strony oszczędnościowa i inwestycyjna tożsamości są po prostu odwrócone. W latach 60. XX w. rząd USA często wykazywał deficyty budżetowe, ale gospodarka zwykle notowała nadwyżki handlowe. Ponieważ nadwyżka handlowa oznacza, że gospodarka doświadcza odpływu netto kapitału finansowego, tożsamość oszczędności i inwestycji przybiera następującą postać: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy Oszczędności prywatne = Inwestycje prywatne + Odpływ oszczędności zagranicznych + Deficyt budżetowy S = I + (X − Z) + (G − T) Deficyt handlowy stanowi część podaży kapitału finansowego. Natomiast nadwyżka handlowa reprezentuje odpływ kapitału finansowego, który opuszcza dany kraj i jest inwestowany w innych częściach świata. Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy Oszczędności prywatne = Inwestycje prywatne + Deficyt budżetowy + Nadwyżka handlowa S = I + (G − T) + (X − Z) Istota tych równań polega na tym, że tożsamość oszczędności i inwestycji jest zawsze spełniona. Podczas zapisywania tych zależności, jeszcze przed rozpoczęciem obliczeń, ważne jest, aby zrozumieć od strony ekonomicznej, co znajduje się po stronie podaży i popytu na rynku kapitału finansowego. Wtedy znacznie trudniej jest popełnić błąd przy zapisie równania. Jak widać na , zgodnie z danymi Amerykańskiego Biura Zarządzania i Budżetu (ang. Office of Management and Budget ), USA konsekwentnie utrzymywały deficyty budżetowe od 1970 r., z wyjątkiem okresu 1998–2001. Niepokojący jest bardzo szybki wzrost deficytu budżetowego po 2008 r., co częściowo odzwierciedla spadające dochody podatkowe oraz zwiększone wydatki państwa z powodu globalnego kryzysu finansowego. (Przypomnijmy, że T to podatki netto, a więc wpływy po odjęciu transferów. Kiedy rząd musi przekazać fundusze z powrotem do gospodarstw domowych jako dochody transferowe przeznaczone np. na finansowanie programu „Rodzina 500 Plus”, deficyt budżetowy rośnie). Utrzymujące się deficyty mają wpływ na przyszłą kondycję amerykańskiej gospodarki. Saldo budżetu federalnego Stanów Zjednoczonych, 1952–2020 (mld dol.) Stany Zjednoczone od ponad 30 lat, z wyjątkiem okresu 1998–2001, wykazują deficyt budżetowy. Wydatki na zbrojenia, wydatki na zabezpieczenie społeczne oraz spadek dochodów podatkowych w połączeniu ze zwiększonym wsparciem dla gospodarstw domowych podczas globalnego kryzysu finansowego i pandemii to główne czynniki wpływające na silny wzrost deficytu po 2008 r. (Źródło: Tabela 1.1, „Summary of Receipts, Outlays, and Surpluses or Deficits”, https://www.whitehouse.gov/omb/budget/Historicals). Rosnący deficyt budżetowy może skutkować spadkiem inwestycji krajowych, wzrostem prywatnych oszczędności lub wzrostem deficytu handlowego. W dalszej części rozdziału bardziej szczegółowo omawiamy każdy z tych scenariuszy. Podsumowanie Z tożsamości (równania) oszczędności i inwestycji wynika, że jeśli zmienia się deficyt budżetu państwa, to zmienić się muszą również prywatne oszczędności lub prywatne inwestycje w kapitał rzeczowy, lub bilans handlowy (albo też jakaś kombinacja tych trzech elementów). Pytania sprawdzające W pewnym kraju oszczędności prywatne wynoszą 600, nadwyżka budżetowa jest równa 200, a nadwyżka handlowa wynosi 100. Jaki jest poziom prywatnych inwestycji w tej gospodarce? Aby odpowiedzieć na to pytanie, wykorzystujemy tożsamość oszczędności i inwestycji. W naszym przypadku rząd ma nadwyżkę budżetową, więc nadwyżka budżetowa pojawia się po stronie podaży kapitału finansowego. Mamy zatem: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (T − G) = I + (X − Z) 600 + 200 = I + 100 I = 700 W pewnej gospodarce nadwyżka budżetowa wynosi 1000, prywatne oszczędności są równe 4000, a inwestycje wynoszą 5000. Zapisz tożsamość oszczędności i inwestycji dla tej gospodarki. Ile wynosi saldo bilansu handlowego? Jeśli nadwyżka budżetowa zmieni się w deficyt budżetowy równy 1000, przy stałym poziomie prywatnych oszczędności i inwestycji, jakie będzie nowe saldo bilansu handlowego? Ponieważ rząd osiąga nadwyżkę budżetową, państwo dostarcza kapitału i wynik budżetu państwa znajduje się w równaniu po stronie podażowej. Poniższe równanie przedstawia tożsamość oszczędności i inwestycji dla tej gospodarki: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (T − G) = I + (X − Z) Podstawiając podane wartości do równania przedstawionego w części (a), mamy (X - Z) = 0. Ponieważ rząd wykazuje deficyt budżetowy, państwo zgłasza zapotrzebowanie na kapitał i wynik budżetu państwa znajduje się w równaniu po stronie popytowej. Nie wiadomo z góry, czy gospodarka notuje deficyt handlowy, czy nadwyżkę handlową. Ale kiedy podstawiając wartości do wzoru, widzimy, że wielkość popytu na kapitał finansowy zaczyna przekraczać wielkość podaży, wiemy, że musi istnieć dodatkowy zasób kapitału finansowego dostarczonego przez inwestorów zagranicznych, aby obie strony równania były równe. Oznacza to deficyt handlowy w wysokości 2000. Ten przykład pokazuje, że dużemu deficytowi budżetowemu towarzyszy duży deficyt handlowy. Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (Z − X) = I + (G − T) 4000 + 2000 = 5000 + 1000 Sprawdź wiedzę Wykorzystując tożsamość oszczędności i inwestycji, wymień trzy możliwe reakcje gospodarki na wzrost deficytu budżetowego. Jak wzrost deficytu budżetowego wpływa na inwestycje sektora prywatnego w kapitał rzeczowy? Uzasadnij swoją odpowiedź. Ćwicz myślenie krytyczne Załóżmy, że nie występuje dyskrecjonalny (uznaniowy) wzrost wydatków rządowych. Wyjaśnij, w jaki sposób poprawiająca się koniunktura gospodarcza wpływa na wynik budżetu państwa, a co za tym idzie – na inwestycje i bilans handlowy. Wyjaśnij, w jaki sposób mniejsze inwestycje krajowe, które występują z powodu deficytu budżetowego, wpłyną na przyszły wzrost gospodarczy. W najnowszej historii Stanów Zjednoczonych kilka razy doszło do zamknięcia rządu. Wyjaśnij, w jaki sposób takie wydarzenie wpływa na zmienne występujące w równaniu przedstawiającym tożsamość inwestycji i oszczędności. Czy zamknięcie rządu może wpłynąć na deficyt budżetu państwa?", "section": "Wpływ długu publicznego na bilans handlowy i inwestycje", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Polityka fiskalna a bilans handlowy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć pojęcie deficytów bliźniaczych w odniesieniu do deficytu budżetowego i deficytu handlowego Wyjaśnić związek pomiędzy deficytem budżetowym a kursami walutowymi Zrozumieć relację deficytu budżetowego i inflacji Wskazać możliwe przyczyny recesji Wynik budżetu państwa może wpływać na saldo bilansu handlowego. Jak wynika z , deficytowi handlowemu towarzyszy napływ netto zagranicznych inwestycji finansowych, zaś w przypadku nadwyżki handlowej występuje odpływ netto inwestycji finansowych. Jeden z kanałów, za pomocą którego deficyt budżetowy przekłada się na deficyt handlowy, przedstawia się następująco. Gdy państwo osiąga (zwiększa) deficyt budżetowy za pomocą jakiejś kombinacji niższych podatków i wyższych wydatków, popyt globalny w gospodarce rośnie. Zwiększa się także dochód, a część tego dodatkowego dochodu jest przeznaczona na zakup towarów importowanych, w efekcie czego rośnie import. Wyższy poziom importu przy niezmienionym eksporcie powoduje większy deficyt handlowy. Oznacza to, że zasoby waluty krajowej (złotych) wśród obcokrajowców rosną, ponieważ Polacy kupują więcej importowanych towarów. Cudzoziemcy wykorzystują te złote do inwestowania w Polsce, co prowadzi do napływu inwestycji zagranicznych. Tym samym jednym z możliwych źródeł finansowania deficytu budżetowego w Polsce jest zakup przez cudzoziemców skarbowych papierów wartościowych emitowanych przez polski rząd, dlatego też deficyt handlowy często towarzyszy deficytowi budżetowemu. Deficyty bliźniacze W połowie lat 80. XX w. ekonomiści oraz publicyści ekonomiczni często mówili o deficytach bliźniaczych, ponieważ zarówno deficyt budżetowy, jak i deficyt handlowy w USA znacznie wzrosły. Pokazuje to . Deficyt budżetu federalnego wzrósł z 2,6% PKB w 1981 r. do 5,1% PKB w roku 1985, co oznacza wzrost o 2,5 punktu procentowego (p.p.). W tym samym okresie deficyt handlowy zwiększył się z 0,5% PKB w 1981 r. do 2,9% PKB w roku 1985, co oznacza wzrost o 2,4 p.p. W połowie lat 80. XX w. napływ zagranicznego kapitału inwestycyjnego dorównywał znacznemu wzrostowi zadłużenia rządu, więc deficyt budżetu państwa i deficyt handlowy zmieniały się razem w tym samym kierunku. Deficyty budżetowe i deficyty handlowe w USA w latach 1960–2020 W pierwszej połowie lat 80. XX w. w Stanach Zjednoczonych nastąpił jednoczesny wzrost deficytów budżetowego i handlowego. Jednak od tego czasu przestały one zachowywać się w bliźniaczy sposób. Na początku lat 90. deficyt handlowy zmniejszył się przy jednoczesnym wzroście deficytu budżetowego. Następnie – pod koniec lat 90. – deficyt handlowy zwiększył się, podczas gdy budżetowy przekształcił się w nadwyżkę. W latach 2001–2005 oba deficyty wzrosły. Jednak w 2009 r. deficyt handlowy zmniejszył się, a deficyt budżetowy gwałtownie wzrósł. Oczywiście nikt nie powinien oczekiwać, że oba deficyty (budżetowy i handlowy) będą zawsze zmieniały się w tym samym kierunku, ponieważ inne składniki występujące w równaniu przedstawiającym tożsamość oszczędności i inwestycji (inwestycje i oszczędności prywatne) również często się zmieniają. Na przykład w USA pod koniec lat 90. XX w. wynik budżetu państwa przekształcił się z deficytu w nadwyżkę, ale deficyt handlowy pozostał relatywnie wysoki i wciąż rósł. W tym czasie napływ zagranicznych inwestycji finansowych wspierał gwałtowny wzrost inwestycji w kapitał rzeczowy realizowany przez amerykańskie przedsiębiorstwa. W latach 2001–2005 oba deficyty ponownie wykazały jednoczesny wzrost, ale w 2009 r. jedynie deficyt budżetowy gwałtownie wzrósł, zaś deficyt handlowy się zmniejszył. Deficyty budżetowy i handlowy są ze sobą powiązane, ale bardziej przypominają kuzynów niż bliźniaków. Deficyt budżetowy a kursy walutowe Kursy walutowe mogą również pomóc w wyjaśnieniu, dlaczego deficyty budżetowe są powiązane z deficytami handlowymi. przedstawia analizę z wykorzystaniem kursu walutowego dolara względem euro. W początkowej równowadze (E 0 ), gdzie na rynku walutowym popyt na dolary amerykańskie (D 0 ) przecina się z podażą dolarów (S 0 ), kurs wymiany wynosi 0,9 euro za dolara, a liczba dolarów w obrocie na rynku walutowym utrzymuje się na poziomie 100 mld dziennie (co w przybliżeniu odpowiadało obrotom dolara względem euro na rynkach walutowych w roku 2005). W takiej sytuacji deficyt budżetowy w USA wzrasta, a zagraniczne inwestycje finansowe stanowią ważne źródło jego finansowania. Międzynarodowi inwestorzy finansowi jako grupa będą zgłaszać zapotrzebowanie na więcej dolarów amerykańskich na rynkach walutowych w celu zakupu amerykańskich obligacji skarbowych i będą oferować do sprzedaży mniej posiadanych już dolarów. Popyt na dolary na rynku walutowym przesuwa się z D 0 do D 1 , a ich podaż spada z S 0 do S 1 . W nowej równowadze (E 1 ) kurs walutowy ulega aprecjacji do 1,05 euro za dolara, a liczba dolarów będących w obrocie na rynku walutowym – w tej konkretnej sytuacji opisanej na wykresie – nie zmienia się. Deficyt budżetowy a kursy walutowe Wyobraź sobie, że rząd USA zwiększa swoje zadłużenie, a środki pochodzą od europejskich inwestorów finansowych. Aby kupić amerykańskie obligacje skarbowe, europejscy inwestorzy muszą zgłosić zapotrzebowanie na więcej dolarów amerykańskich na rynkach walutowych, powodując przesunięcie krzywej popytu na dolary w prawo, z położenia D 0 do D 1 . Europejscy inwestorzy finansowi jako grupa będą również mniej skłonni dostarczać dolary amerykańskie na rynki walutowe, co spowoduje przesunięcie krzywej podaży dolarów z S 0 do S 1 . Kurs równowagi umacnia się z 0,9 euro za dolara w początkowym punkcie równowagi E 0 do 1,05 euro za dolara w nowym punkcie równowagi E 1 . Oczywiście silniejszy kurs walutowy utrudnia eksporterom sprzedaż swoich towarów za granicę, jednocześnie powodując, że import staje się tańszy. W rezultacie powstaje deficyt handlowy lub zmniejsza się nadwyżka handlowa. Zatem deficyt budżetowy może łatwo doprowadzić do napływu zagranicznego kapitału finansowego, umocnienia się kursu walutowego i pojawienia się deficytu handlowego. Można również wyobrazić sobie sytuację, w której stopy procentowe napędzają aprecjację kursu walutowego. Jak wyjaśniliśmy wcześniej na , deficyt budżetowy zwiększa popyt na krajowy kapitał finansowy, podnosząc krajowe stopy procentowe. Wyższe stopy procentowe przyciągają zagraniczny kapitał finansowy i powodują aprecjację kursu walutowego w odpowiedzi na wzrost popytu na dolary ze strony inwestorów zagranicznych i spadek podaży dolarów. Ze względu na wyższe stopy procentowe w Stanach Zjednoczonych Amerykanie uważają amerykańskie obligacje za bardziej atrakcyjne niż obligacje zagraniczne. Ponieważ Amerykanie kupują mniej obligacji zagranicznych, dostarczają na rynek walutowy mniej dolarów. Aprecjacja dolara amerykańskiego prowadzi do wzrostu deficytu handlowego (lub zmniejszenia nadwyżki handlowej). Powiązania między napływem kapitału zagranicznego, stopami procentowymi i kursami walutowymi to po prostu alternatywny sposób pokazania, że większy deficyt budżetowy może skutkować większym deficytem handlowym (nie należy jednak oczekiwać, że oba deficyty będą zmieniały się dokładnie o tę samą wielkość). Od deficytu budżetowego do międzynarodowego kryzysu gospodarczego Mechanizm, za pomocą którego odpływ międzynarodowego kapitału finansowego może powodować głęboką recesję, jest przedstawiony krok po kroku w . Kiedy międzynarodowi inwestorzy finansowi decydują się na wycofanie kapitału z kraju takiego jak Turcja, zwiększają podaż liry tureckiej i zmniejszają popyt na lirę, co nieuchronnie prowadzi do deprecjacji tej waluty. Gdy przedsiębiorstwa i rząd w Turcji pożyczają pieniądze na międzynarodowych rynkach finansowych, zwykle robią to etapami. Najpierw tureckie banki pożyczają środki w powszechnie akceptowanej na rynkach światowych walucie, np. dolarach amerykańskich lub euro, następnie wymieniają dolary lub euro na liry, a potem pożyczają pieniądze tureckim pożyczkobiorcom w lirach. Jeśli kurs liry ulegnie deprecjacji, tureckie banki nie będą w stanie spłacić międzynarodowych pożyczek, które są denominowane w dolarach amerykańskich lub euro. Malejący napływ zagranicznego kapitału inwestycyjnego i upadłość banków mogą gwałtownie obniżyć popyt globalny, co powoduje głęboką recesję. W ostatnich latach wiele krajów na całym świecie doświadczyło tego rodzaju kryzysów: Turcja w 2002 r., Meksyk w 1995 r., Tajlandia i kraje Azji Wschodniej w latach 1997–1998, Rosja w 1998 r. i Argentyna w roku 2002. W części z tych krajów wysokie deficyty budżetowe były dodatkowym źródłem kryzysu finansowego. Umiarkowany wzrost deficytu budżetowego, który prowadzi do umiarkowanego wzrostu deficytu handlowego i umiarkowanej aprecjacji kursu walutowego, niekoniecznie jest powodem do niepokoju. Ale powyżej pewnej wartości krytycznej, którą jednak trudno jest z wyprzedzeniem określić, duże deficyty budżetowe mogą być niebezpieczne dla międzynarodowych inwestorów. Jednym z powodów do niepokoju jest to, że pokaźne deficyty budżetowe mogą spowodować tak silny wzrost popytu globalnego, że w gospodarce pojawi się wysoka inflacja. Przykładem jest Turcja, w której bardzo wysokie ujemne salda budżetu spowodowały szybki wzrost stopy inflacji do dwucyfrowego poziomu. Ponadto ogromne deficyty budżetowe w pewnym momencie zaczynają budzić obawę, że rząd nie będzie w stanie spłacić zaciągniętych zobowiązań. W ciągu ostatnich 175 lat rząd Turcji sześciokrotnie nie był w stanie regulować swoich długów. Brazylia nie dokonała spłaty pożyczek siedem razy, Wenezuela – dziewięć razy, a Argentyna pięć razy. Ryzyko wysokiej inflacji lub niespłacania zagranicznych długów będzie niepokoić międzynarodowych inwestorów, ponieważ oba te czynniki oznaczają, że stopa zwrotu z inwestycji w danym kraju może okazać się niższa, niż oczekiwano. Jeśli międzynarodowi inwestorzy zaczną szybko wycofywać z danego kraju kapitał, może pojawić się scenariusz zawierający malejące gwałtownie inwestycje, deprecjację kursu walutowego, powszechne bankructwa banków i głęboką recesję. Poniższa przedstawia inne skutki bardzo wysokich deficytów budżetowych. Jakie są zagrożenia związane z trwale wysokimi deficytami budżetowymi w Stanach Zjednoczonych? Co może pójść nie tak, jeśli państwo notuje wysokie deficyty budżetowe w długim okresie? Według raportu Brookings Institution kluczowym ryzykiem związanym z dużym deficytem budżetowym jest zbyt wysoki wzrost długu publicznego w porównaniu ze wzrostem PKB. Wraz ze wzrostem zadłużenia państwa krajowa stopa oszczędności będzie spadać, pozostawiając mniej dostępnego kapitału finansowego na inwestycje prywatne. Wpływ trwale wysokich deficytów budżetowych na gospodarkę jest następujący: Wraz ze starzeniem się społeczeństwa będzie rosło zapotrzebowanie na usługi finansowane przez państwo, co może powodować wzrost deficytu budżetowego. Pożyczki zaciągane przez rząd i spłata odsetek od długu publicznego ograniczą zasoby dla krajowych inwestycji w kapitał ludzki i kapitał rzeczowy, co jest niezbędne dla utrzymania wysokiego tempa wzrostu gospodarczego w długim okresie. Stopy procentowe mogą zacząć rosnąć, co zwiększy również koszty finansowania długu publicznego, wywierając presję na rząd, aby zredukował deficyt budżetowy poprzez cięcia wydatków lub podwyżki podatków. Kroki te, bolesne politycznie, będą miały negatywny wpływ na popyt globalny w gospodarce. Rosnąca relacja długu do PKB powoduje niepewność na rynkach finansowych (również tych o charakterze globalnym), co może skłonić kraj do zastosowania polityki proinflacyjnej w celu zmniejszenia realnej wartości niespłaconego długu. Zmniejszy to jednak realne bogactwo i podważy zaufanie do zdolności kraju zarządzania swoimi wydatkami. W końcu, jeśli rząd zaciągnął pożyczkę oprocentowaną według stałej stopy (np. 5%) i pozwolił inflacji przekroczyć poziom 5%, to będzie w stanie spłacić swój dług przy ujemnej realnej stopie procentowej. Tradycyjne rozumowanie sugeruje, że istnieje ujemna zależność między utrzymującymi się deficytami budżetowymi, prowadzącymi do wysokiego poziomu długu publicznego, a długookresowym wzrostem gospodarczym. Mniej jasne jest to, jak ważna jest ta zależność, jak istotny jest to problem w porównaniu z innymi wyzwaniami makroekonomicznymi oraz jaki jest kierunek związku przyczynowo-skutkowego (czy to dług i deficyt prowadzą do zmniejszenia tempa wzrostu gospodarczego w długim okresie, czy odwrotnie – malejące tempo wzrostu gospodarczego prowadzi do pojawienia się deficytów i rosnącego zadłużenia publicznego; a może zarówno wzrost zadłużenia, jak i malejąca dynamika wzrostu gospodarczego są konsekwencją działania czynników trzecich). Należy jednak pamiętać, że związek między zadłużeniem a wzrostem gospodarczym jest ujemny i że w niektórych krajach może on być silniejszy niż w innych. Relacja ta jest jednak złożona, zaś próba kompleksowej odpowiedzi na pytanie o to, jakie są wszystkie uwarunkowania relacji pomiędzy wzrostem a długiem publicznym, wykracza poza zakres tematyczny niniejszego podręcznika. Wykorzystanie polityki fiskalnej do rozwiązania problemu nierównowagi handlowej Jeśli kraj doświadcza napływu zagranicznego kapitału inwestycyjnego przy jednoczesnym deficycie handlowym, ale jest to konsekwencja przede wszystkim tego, że zagraniczni inwestorzy dokonują długookresowych bezpośrednich inwestycji w krajowe przedsiębiorstwa, nie ma poważnych powodów do niepokoju. W końcu wiele państw o niskich dochodach na całym świecie z zadowoleniem przyjęłoby bezpośrednie inwestycje korporacji międzynarodowych, dzięki którym wzmocnieniu ulegną więzy z globalnymi sieciami produkcji i dystrybucji towarów i usług. W takim przypadku napływ zagranicznego kapitału inwestycyjnego i deficyt handlowy są odzwierciedleniem możliwości uzyskania wysokiej stopy zwrotu z inwestycji sektora prywatnego w gospodarce. Rządy powinny jednak wystrzegać się wysokich deficytów budżetowych i handlowych utrzymujących się w długim okresie. Niebezpieczeństwo pojawia się szczególnie wtedy, gdy napływ zagranicznego kapitału inwestycyjnego nie jest związany z długookresowymi kapitałowymi inwestycjami przedsiębiorstw, lecz obejmuje krótkookresowe inwestycje portfelowe, przede wszystkim w obligacje skarbu państwa. Kiedy napływ zagranicznych inwestycji finansowych osiągnie wysoki poziom, inwestorzy będą mieć się na baczności, obawiając się, że kurs walutowy danego kraju może spaść lub że rząd może nie być w stanie spłacić na czas swoich zobowiązań. Tak jak kilka spadających kamieni może wywołać gigantyczną lawinę, tak stosunkowo niewielka ilość niekorzystnych wiadomości o gospodarce może w takich warunkach spowodować ogromny odpływ krótkoterminowego kapitału finansowego. Zmniejszenie krajowego deficytu budżetowego nie zawsze będzie skuteczną metodą ograniczenia deficytu handlowego, ponieważ inne składniki wchodzące w skład równania przedstawiającego tożsamość oszczędności i inwestycji, np. prywatne oszczędności lub inwestycje, mogą też ulec zmianie. Jeśli główną przyczyną deficytu handlowego jest deficyt budżetowy, rządy powinny podjąć działania w celu zmniejszenia deficytów budżetowych, aby nie narazić swojej gospodarki na gwałtowny odpływ międzynarodowego kapitału finansowego, który mógłby doprowadzić do głębokiej recesji. Podsumowanie Rząd nie musi równoważyć budżetu co roku. Utrzymujący się przez długi czas wysoki deficyt budżetowy może jednak spowodować kilka negatywnych skutków makroekonomicznych. A będą to: przesunięcie w prawo krzywej popytu globalnego, co wywoła inflację; wypieranie prywatnych inwestycji spowalniające wzrost gospodarczy; uzależnienie się od napływu międzynarodowych inwestycji portfelowych, które tak łatwo i szybko, jak wpływają do danego kraju, mogą też z niego odpłynąć, wywołując kryzys gospodarczy o bardzo poważnych konsekwencjach. Pytania sprawdzające Pod koniec lat 90. XX w. Stany Zjednoczone przeszły od deficytu budżetowego do nadwyżki budżetowej przy jednoczesnym znacznym wzroście deficytu handlowego. Wykorzystując tożsamość oszczędności i inwestycji, określ, jak taka sytuacja wpłynęła na zmianę wartości inwestycji i/lub oszczędności. W tym przypadku tożsamość oszczędności i inwestycji wygląda następująco: Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy (T − G) + (Z − X) + S = I Zarówno wzrost nadwyżki budżetu państwa, jak i wzrost deficytu handlowego zwiększyły podaż kapitału finansowego. Jeśli inwestycje w kapitał rzeczowy pozostały niezmienione, prywatne oszczędności musiały spaść; natomiast jeśli oszczędności pozostały niezmienione, inwestycje musiały wzrosnąć. W rzeczywistości pojawiły się oba efekty: pod koniec lat 90. XX w. w gospodarce Stanów Zjednoczonych oszczędności spadły, a inwestycje wzrosły. Sprawdź wiedzę W jakich warunkach większy deficyt budżetowy doprowadzi do deficytu handlowego? Ćwicz myślenie krytyczne Wyjaśnij, w jaki sposób przejście od deficytu budżetowego do nadwyżki budżetowej może wpłynąć na kurs walutowy. Opisz, jak plan zmniejszenia deficytu budżetowego może wpłynąć na studenta, młodego pracownika i rodzinę o średnich dochodach. Problemy Pokaż na wykresie, w jaki sposób deficyt budżetowy powoduje deficyt handlowy. (Wskazówka: Zacznij od analizy tego, co stanie się z kursem walutowym, gdy cudzoziemcy będą finansować większy dług publiczny). Pokaż na wykresie, w jaki sposób utrzymujący się deficyt budżetowy spowalnia tempo wzrostu gospodarczego. Załóżmy, że nowy rząd niepodległej już Tanzanii zatrudnił cię w 1964 r. Parlament Tanzanii, wolnej od rządów brytyjskich, zdecydował, że rocznie będzie wydawać 10 mln szylingów na szkoły, drogi i ochronę zdrowia. Szacujesz, że podatki netto wynoszą 8 mln szylingów rocznie. Rząd sfinansuje deficyt budżetowy, sprzedając 10-letnie obligacje skarbowe oprocentowane według stopy 12% rocznie. Parlament musi co roku dodawać odsetki od wyemitowanych obligacji do wydatków budżetowych. Załóżmy, że parlament nakłada dodatkowe podatki, aby sfinansować wzrost wydatków z tytułu odsetek, więc różnica między wydatkami państwa a dochodami podatkowymi wynosi zawsze 2 mln. Przyjmując, że budżet na szkoły, drogi i ochronę zdrowia nie ulegnie zmianie, oblicz wartość skumulowanego długu za 10 lat. Bibliografia The White House. “This is why it's time to make college more affordable.” Last modified August 20, 2013. http://www.whitehouse.gov/share/college-affordability. Rubin, Robert E., Peter R. Orszag, and Allen Sinai. “Sustained Budget Deficits: Longer-Run U.S. Economic Performance and the Risk of Financial and Fiscal Disarray.” Last modified January 4, 2004. http://www.brookings.edu/~/media/research/files/papers/2004/1/05budgetdeficit%20orszag/20040105.pdf.", "section": "Polityka fiskalna a bilans handlowy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak dług publiczny wpływa na oszczędności prywatne Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wykorzystać równoważność ricardiańską (teorię Ricardo) do oceny, w jaki sposób zadłużenie państwa wpływa na prywatne oszczędności Zilustrować równoważność ricardiańską na wykresie Zmiana salda budżetu państwa może wpłynąć na prywatne oszczędności. Wyobraź sobie, że ludzie obserwują stan finansów publicznych i odpowiednio dostosowują do niego swoje oszczędności. Na przykład ilekroć rząd ma deficyt budżetowy, ludzie mogą rozumować w ten sposób: „Cóż, wyższy deficyt budżetowy oznacza, że w przyszłości będę po prostu płacić większe podatki, aby spłacić zadłużenie państwa, więc zacznę oszczędzać już teraz”. Jeśli rząd osiąga nadwyżkę budżetową, ludzie mogą pomyśleć: „Przy nadwyżce budżetowej (lub niskim deficycie budżetowym) stopy procentowe spadają, więc oszczędzanie jest mniej atrakcyjne. Co więcej, kraj dysponujący nadwyżką budżetową będzie mógł w przyszłości pozwolić sobie na obniżkę podatków. Nie będę teraz zawracać sobie głowy oszczędzaniem”. Teoria, że racjonalnie działające gospodarstwa domowe mogą dostosowywać swoje oszczędności do sytuacji sektora publicznego (salda budżetu państwa), jest znana jako równoważność ricardiańska ( ekwiwalencja ) (ang. Ricardian equivalence ). Idea ta ma naukowe korzenie w pracach słynnego ekonomisty Davida Ricardo (1772–1823). Jeśli równoważność ricardiańska jest całkowicie prawdziwa, to w równaniu przedstawiającym tożsamość oszczędności i inwestycji każda zmiana salda budżetu państwa będzie całkowicie zrekompensowana odpowiednią zmianą oszczędności prywatnych. W rezultacie zmiany zadłużenia państwa nie będą miały żadnego wpływu ani na inwestycje w kapitał rzeczowy, ani na bilans handlowy. W rzeczywistości sektor prywatny tylko czasami i jedynie częściowo dostosowuje swoje oszczędności do salda budżetu państwa. pokazuje saldo budżetu USA oraz stopę prywatnych oszczędności (obejmującą zarówno gospodarstwa domowe, jak i przedsiębiorstwa) po roku 1980. Związek między tymi wielkościami nie jest wcale oczywisty. Na przykład w połowie lat 80. XX w. deficyt budżetu państwa był dość duży, ale nie nastąpił odpowiadający mu wzrost prywatnych oszczędności. Kiedy jednak pod koniec lat 90. XX w. pojawiła się nadwyżka budżetowa, nastąpił równoczesny spadek prywatnych oszczędności. Gdy deficyty budżetowe w latach 2008–2009 stały się bardzo duże, można było dostrzec pewne oznaki wzrostu oszczędności. Badania empiryczne obejmujące gospodarkę Stanów Zjednoczonych sugerują, że wzrostowi zadłużenia państwa o 1 dolara towarzyszy wzrost prywatnych oszczędności o ok. 30 centów. Podobne wnioski wynikają z analizy przeprowadzonej przez Bank Światowy pod koniec lat 90. XX w. na danych obejmujących budżety państwa i prywatne oszczędności w wielu krajach na całym świecie. Deficyt budżetu państwa i prywatne oszczędności w Stanach Zjednoczonych Ekwiwalencja ricardiańska sugeruje, że dodatkowe oszczędności prywatne równoważą każdy wzrost zadłużenia państwa, a spadek oszczędności prywatnych kompensuje spadek zadłużenia państwa. Okazuje się, że teoria ta tylko czasami jest prawdziwa. (Źródło: Bureau of Economic Analysis and Federal Reserve Economic Data). Oszczędności prywatne do pewnego stopnia rosną, gdy państwo boryka się z wysokimi deficytami budżetowymi, a zmniejszają się, gdy deficyt maleje lub pojawia się nadwyżka budżetowa. Jednak prywatne oszczędności nie kompensują w pełni negatywnych skutków zadłużenia państwa. Ponadto efekty kompensacji mogą znacznie się różnić w zależności od kraju i okresu analizy. Jeśli wzrost deficytu budżetowego jest finansowany przez międzynarodowych inwestorów finansowych, wówczas deficytowi budżetowemu może towarzyszyć deficyt handlowy. W niektórych krajach takie deficyty bliźniacze (ang. twin deficits ) doprowadziły do sytuacji, że międzynarodowi inwestorzy finansowi najpierw przekazywali pieniądze do innego kraju, powodując aprecjację jego waluty, a następnie wycofywali swoje fundusze, przyczyniając się do spadku jej wartości i kryzysu finansowego. Podsumowanie Zgodnie z równoważnością (ekwiwalencją) ricardiańską zmiany prywatnych oszczędności równoważą zmiany zadłużenia państwa. A zatem większe oszczędności prywatne skompensują wyższe deficyty budżetowe, a nadwyżkom budżetowym będą towarzyszyć mniejsze oszczędności prywatne. Jeśli teoria ta jest prawdziwa, to zmiany w poziomie zadłużenia państwa nie powinny mieć wpływu na prywatne inwestycje w kapitał rzeczowy ani na bilans handlowy. Dowody empiryczne sugerują jednak, że ta teoretyczna koncepcja prawdziwa jest tylko częściowo. Pytania sprawdzające Wyobraźmy sobie gospodarkę, w której obowiązuje równoważność ricardiańska. W gospodarce tej deficyt budżetowy wynosi 50, deficyt handlowy jest równy 20, prywatne oszczędności wynoszą 130, a inwestycje 100. Jeśli deficyt budżetowy zwiększy się do 70, jak wpłynie to na inne składniki występujące w równaniu przedstawiającym tożsamość oszczędności i inwestycji? Równoważność ricardiańska oznacza, że prywatne oszczędności zmieniają się dokładnie w taki sposób, aby skompensować wszelkie zmiany salda budżetu państwa. Jeśli zatem deficyt budżetowy rośnie o 20, oszczędności prywatne również rosną o 20, a deficyt handlowy się nie zmienia. Równanie przedstawiające tożsamość oszczędności i inwestycji w sytuacji początkowej (przed wzrostem deficytu budżetowego) jest zapisane poniżej. Zauważ, że jeśli jakakolwiek zmiana składnika (G - T) jest równoważona zmianą S, to pozostałe składniki tego równania nie ulegają zmianie. Jeśli zatem (G - T) wzrośnie o 20, to S również musi wzrosnąć o 20. Podaż kapitału finansowego = Popyt na kapitał finansowy S + (Z − X) = I + (G − T) 130 + 20 = 100 + 50 Sprawdź wiedzę Czym jest równoważność ricardiańska? Co wspólnego mają równoważność ricardiańska i koncepcja racjonalności podmiotów ekonomicznych? Ćwicz myślenie krytyczne Wyjaśnij, czy zgadzasz się z założeniem równoważności ricardiańskiej, zgodnie z którym racjonalni ludzie rozumują tak: „Cóż, wyższy deficyt budżetowy (nadwyżka budżetowa) oznacza, że w przyszłości będę po prostu płacił więcej (mniej) podatków na pokrycie zadłużenia państwa, więc już teraz zacznę oszczędzać (wydawać) pieniądze”. Uzasadnij swoją odpowiedź. Problemy Zilustruj koncepcję ekwiwalencji ricardiańskiej za pomocą wykresu przedstawiającego popyt na kapitał finansowy i jego podaż. równoważność ricardiańska (ang. Ricardian equivalence ) teoria, zgodnie z którą racjonalne gospodarstwa domowe dostosowują swoje oszczędności do zmian poziomu zadłużenia państwa ekwiwalencja ricardiańska zob. równoważność ricardiańska deficyty bliźniacze (ang. twin deficits ) jednoczesne występowanie deficytu handlowego i deficytu budżetowego", "section": "Jak dług publiczny wpływa na oszczędności prywatne", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Polityka fiskalna, inwestycje i wzrost gospodarczy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić zjawisko wypierania i jego wpływ na inwestycje w kapitał rzeczowy Wskazać związek pomiędzy deficytem budżetowym a stopami procentowymi Zrozumieć, dlaczego wzrost gospodarczy jest powiązany z inwestycjami w kapitał rzeczowy, kapitał ludzki i technologię Głównym źródłem wzrostu gospodarczego są inwestycje w kapitał rzeczowy, kapitał ludzki i technologię, osadzone w środowisku gospodarczym, w którym ludzie i przedsiębiorstwa reagują na bodźce cenowe generowane przez efektywnie funkcjonujące rynki. Zadłużenie państwa może zmniejszyć kapitał finansowy dostępny dla prywatnych przedsiębiorstw chcących inwestować w kapitał rzeczowy. Z drugiej strony wydatki państwa mogą stymulować długookresowy wzrost gospodarczy poprzez zwiększenie nakładów na infrastrukturę, edukację lub na badania, co prowadzi do pojawienia się i rozwoju nowych technologii. Efekt wypierania Wyższy deficyt budżetowy zwiększa zapotrzebowanie państwa na kapitał finansowy. Jeśli prywatne oszczędności i bilans handlowy pozostają na niezmienionym poziomie, wówczas mniej kapitału finansowego będzie dostępne dla prywatnych podmiotów zainteresowanych wydatkami na kapitał rzeczowy. Kiedy pożyczki zaciągane przez państwo wykorzystują dostępny kapitał finansowy i zmniejszają jego zasób przeznaczony na finansowanie prywatnych inwestycji, mamy do czynienia z wypieraniem (ang. crowding out ). Aby lepiej zrozumieć efekt wypierania, przyjrzyjmy się gospodarce Stanów Zjednoczonych przed recesją, która rozpoczęła się pod koniec 2007 r. Na przykład w 2005 r. deficyt budżetowy w USA wynosił ok. 4% PKB. Prywatne inwestycje przedsiębiorstw oscylowały w ostatnich dziesięcioleciach w przedziale od 14% do 18% PKB. Jednak w każdym roku mniej więcej połowa amerykańskich inwestycji w kapitał rzeczowy miała charakter odtworzeniowy i służyła zastąpieniu maszyn i urządzeń, które się zużyły lub stały się technologicznie przestarzałe. Tylko mniej więcej połowa inwestycji skutkowała wzrostem ogólnej ilości kapitału rzeczowego w gospodarce. Inwestycje w nowy kapitał rzeczowy wynosiły zatem ok. 7–9% PKB. W takiej sytuacji nawet deficyt budżetowy rzędu 4% PKB może potencjalnie wyprzeć znaczną część nowych wydatków inwestycyjnych. I odwrotnie, mniejszy deficyt budżetowy lub wyższa nadwyżka budżetowa zwiększają pulę kapitału finansowego dostępnego dla inwestorów prywatnych. Odwiedź poniższą stronę internetową , aby zobaczyć zegar długu publicznego w USA. pokazuje wynik budżetu państwa i poziom inwestycji prywatnych w USA po roku 1980. Jeśli prawdą jest, że większy deficyt budżetowy powoduje spadek prywatnych inwestycji w kapitał rzeczowy, a mniejszy deficyt budżetowy lub większa nadwyżka budżetowa powodują wzrost takich inwestycji, obie krzywe na wykresie powinny zmieniać się mniej więcej w tym samym kierunku. Działo się tak pod koniec lat 90. XX w. i na początku XXI w. Saldo budżetu federalnego w Stanach Zjednoczonych przekształciło się z deficytu na poziomie 2,2% PKB w 1995 r. w nadwyżkę w wysokości 2,4% PKB w roku 2000, co oznacza poprawę o 4,6 punktu procentowego w relacji do PKB. W latach 1995–2000 prywatne inwestycje w kapitał rzeczowy wzrosły z 15% PKB do 18% PKB, czyli o 3 punkty procentowe. Kiedy ekspansywna polityka fiskalna rządu Stanów Zjednoczonych ponownie doprowadziła do deficytu budżetowego na początku XXI w., mniej kapitału finansowego było dostępne dla inwestycji prywatnych i ich stopa spadła w 2003 r. do ok. 15% PKB. Saldo budżetu państwa i inwestycje prywatne w USA Związek między prywatnymi oszczędnościami a przepływami międzynarodowego kapitału odgrywa istotną rolę w kształtowaniu wyniku budżetu państwa. W rezultacie pożyczki zaciągane przez państwo i inwestycje prywatne mogą być ze sobą skorelowane. Na przykład w latach 90. XX w. spadek zadłużenia państwa zmniejszył skalę efektu wypierania, dzięki czemu więcej funduszy było dostępnych na finansowanie inwestycji prywatnych. Deficyty budżetowe nie pochłaniają w całości krajowych inwestycji prywatnych, gdyż należy też uwzględnić prywatne oszczędności i napływ zagranicznych inwestycji finansowych. Na przykład w połowie lat 80. XX w. deficyt budżetowy Stanów Zjednoczonych znacznie wzrósł i nie towarzyszył mu spadek inwestycji prywatnych w tej samej skali. Prywatne inwestycje w środki trwałe (z wyłączeniem mieszkalnictwa) spadły z 1,94 bln dol. w 2008 r. do 1,64 bln dol. w roku 2009 głównie dlatego, że podczas recesji przedsiębiorstwom brakowało funduszy i motywacji do inwestowania. Według Biura Analiz Ekonomicznych wzrost inwestycji w latach 2009–2014 wyniósł średnio ok. 5,9% i osiągnął poziom 2,2 bln dol. – tylko nieznacznie powyżej wartości z 2008 r. W tym samym okresie stopy procentowe spadły z 3,94% do niecałych 0,25%, ponieważ Rezerwa Federalna podjęła dramatyczne działania zapobiegające recesji w postaci zwiększenia podaży pieniądza za pomocą obniżek krótkoterminowych stóp procentowych. Wydaje się, że wypieranie prywatnych inwestycji przez wydatki państwa nie występowało w czasie globalnego kryzysu finansowego. Jednak w miarę poprawy sytuacji gospodarczej i wzrostu stóp procentowych zadłużenie państwa może potencjalnie wywierać presję na stopy procentowe. Kanał stopy procentowej Załóżmy, że wzrost zadłużenia państwa oddziałuje na wolumen inwestycji prywatnych. Jak wpłynie to na stopy procentowe na rynkach finansowych? Na równowaga początkowa (E 0 ), w której krzywa popytu (D0) na kapitał finansowy przecina się z krzywą podaży (S 0 ), występuje przy stopie procentowej 5% i ilości kapitału finansowego odpowiadającej 20% PKB. Jednak wraz ze wzrostem deficytu budżetowego krzywa popytu na kapitał finansowy przesuwa się z położenia D 0 do D 1 . Nowa równowaga (E 1 ) występuje przy stopie procentowej równiej 6% i ilości kapitału finansowego odpowiadającej już 21% PKB. Deficyt budżetowy a stopy procentowe Na rynku finansowym wzrost zadłużenia państwa przesuwa krzywą popytu na kapitał finansowy w prawo, z położenia D 0 do D 1 . Punkt równowagi przesuwa się z E 0 do E 1 , a stopa procentowa wzrasta z 5% do 6%. Wyższa stopa procentowa jest jednym z kanałów oddziaływania, za pomocą którego wydatki państwa wypierają prywatne inwestycje. Badania empiryczne dotyczące zależności między zadłużeniem państwa a stopami procentowymi w Stanach Zjednoczonych sugerują, że wzrost deficytu budżetowego o 1 punkt procentowy w relacji do PKB prowadzi do wzrostu stóp procentowych o 0,5–1,0 punktu procentowego, przy pozostałych czynnikach niezmienionych. Z kolei wyższa stopa procentowa zwykle zniechęca przedsiębiorstwa do dokonywania inwestycji w kapitał rzeczowy. Jednym z powodów, dla których deficyt budżetu państwa wypiera inwestycje prywatne, jest wzrost stóp procentowych. Istnieją jednak badania empiryczne, które wskazują na ograniczony związek między tymi zmiennymi (przynajmniej w Stanach Zjednoczonych), ale i tak wraz ze wzrostem deficytu budżetowego niebezpieczeństwo związane z podwyżką stóp procentowych staje się bardziej realne. W tym momencie możesz zastanawiać się nad potencjalnymi działaniami amerykańskiego banku centralnego. Czy Bank Rezerwy Federalnej może zastosować ekspansywną politykę pieniężną w celu obniżenia stóp procentowych lub – jak w tym przypadku – zapobieżenia wzrostowi stóp procentowych? To interesujące pytanie podkreśla znaczenie współzależności polityki pieniężnej i fiskalnej. Wyobraź sobie, że rząd prowadzi politykę wysokiego deficytu budżetowego (ekspansywną politykę fiskalną), co powoduje wzrost stóp procentowych i wypieranie prywatnych inwestycji. Jeżeli deficyt budżetowy zwiększa popyt globalny w sytuacji, gdy gospodarka jest już blisko potencjalnego PKB, co wywołuje zagrożenie inflacją, bank centralny może zareagować i wprowadzić restrykcyjny wariant polityki monetarnej. W tej sytuacji podwyżka stóp procentowych na skutek wzrostu zadłużenia państwa będzie wzmocniona przez restrykcyjną politykę pieniężną i w efekcie wydatki publiczne mogą wyprzeć znaczną część inwestycji prywatnych. Jeżeli natomiast deficyt budżetowy zwiększa popyt globalny, gdy gospodarka wytwarza znacznie poniżej poziomu potencjalnego PKB, zagrożenie inflacją nie jest duże, więc bank centralny może zastosować ekspansywną politykę pieniężną. W takiej sytuacji wyższe stopy procentowe związane ze wzrostem zadłużenia państwa są w dużej mierze równoważone niższymi stopami procentowymi wynikającymi z ekspansywnej polityki pieniężnej, więc skala wypierania inwestycji prywatnych będzie niewielka. Jednak bank centralny, niezależnie od jego wpływu na to, co dzieje się w gospodarce, nie może zlekceważyć tożsamości oszczędności i inwestycji. Jeśli zadłużenie państwa rośnie, to albo muszą spaść prywatne inwestycje, albo wzrosnąć prywatne oszczędności lub deficyt handlowy. Prowadząc restrykcyjną lub ekspansywną politykę pieniężną, bank centralny może jedynie zwiększyć prawdopodobieństwo realizacji jednego z tych dwóch scenariuszy. Inwestycje publiczne w kapitał rzeczowy Państwo może bezpośrednio inwestować w kapitał rzeczowy, co obejmuje m.in. drogi i mosty, zaopatrzenie w wodę i kanalizację, porty morskie i lotnicze, szkoły i szpitale, elektrownie (w tym elektrownie wodne i farmy wiatrowe), urządzenia telekomunikacyjne i zbrojenia. W 2014 r. Stany Zjednoczone z budżetu federalnego wydały ok. 92 mld dol. na transport, w tym autostrady, transport zbiorowy i lotniska. pokazuje wydatki amerykańskiego rządu federalnego w 2014 r. na główne publiczne inwestycje w kapitał rzeczowy. W tabeli pominięte zostały inwestycje związane ze zbrojeniami oraz mieszkalnictwem, ponieważ koncentrujemy się na inwestycjach publicznych, które mają bezpośredni wpływ na dynamikę wzrostu produkcji w sektorze prywatnym. Wydatki na inwestycje w kapitał rzeczowy w Stanach Zjednoczonych w 2014 r. Wyszczególnienie Nakłady rządu federalnego w 2014 r. (mln dol.) Transport 91 915 Rozwój regionalny 20 670 Zasoby naturalne i środowisko 36 171 Edukacja, szkolenia, zatrudnienie i usługi społeczne 90 615 Inne 37 282 Ogółem 276 653 Tego rodzaju publiczne inwestycje w kapitał rzeczowy mogą zwiększyć produkcję i wydajność gospodarki. Gospodarka z dobrą siecią dróg oraz stabilnymi dostawami energii elektrycznej będzie w stanie wytworzyć więcej. Trudno jednak oszacować, jakie będą dokładne korzyści gospodarcze z inwestycji publicznych w kapitał rzeczowy, ponieważ rząd reaguje zarówno na bodźce polityczne, jak i ekonomiczne. Gdy przedsiębiorstwo inwestuje w kapitał rzeczowy, podlega dyscyplinie rynkowej: jeśli nie uzyska odpowiedniej stopy zwrotu z inwestycji, może stracić pieniądze, a nawet zbankrutować. W niektórych przypadkach inwestycje w kapitał rzeczowy są sposobem wydawania pieniędzy w okręgach o istotnym znaczeniu dla polityków (w amerykańskim slangu politycznym takie działania noszą nazwę „ prawa o beczce wieprzowiny ” [ang. pork barell legislation ]). Efektem mogą być niepotrzebne drogi lub biurowce. Nawet jeśli projekt jest pożyteczny i potrzebny, może być zrealizowany w sposób nadmiernie kosztowny, ponieważ lokalni kontrahenci, którzy wspierają polityków w czasie kampanii wyborczej i asygnują na ten cel pokaźne fundusze, oczekują później wyższego wynagrodzenia za świadczone przez siebie usługi. Czasami sytuacja jest odwrotna i rząd federalny lub władze lokalne nie dokonują niezbędnych inwestycji, ponieważ decyzja o wydatkach na infrastrukturę jest podejmowana na podstawie nie tylko ekonomicznych, lecz również politycznych przesłanek (musi przynosić korzyści mierzone np. wzrostem poparcia). Zarządzanie inwestycjami publicznymi w sposób efektywny kosztowo może być trudne. Jeśli rząd finansuje inwestycje w kapitał rzeczowy za pomocą wyższych podatków lub niższych wydatków publicznych w innych obszarach, nie musi się martwić o bezpośrednie wypieranie inwestycji prywatnych. Pośrednio jednak wyższe podatki od gospodarstw domowych mogą obniżyć poziom dostępnych oszczędności prywatnych i w efekcie mieć podobny skutek. Jeśli rząd finansuje inwestycje w kapitał rzeczowy za pomocą długu, może to się odbywać kosztem wypierania prywatnych inwestycji w kapitał rzeczowy, co jest niekorzystne dla gospodarki. Inwestycje publiczne w kapitał ludzki W większości krajów rząd odgrywa kluczową rolę w inwestycjach społeczeństwa w kapitał ludzki poprzez system publicznej edukacji. Wysoko wykształcona i wykwalifikowana siła robocza jest ważnym źródłem szybkiego tempa wzrostu gospodarczego. W krajach niżej rozwiniętych dodatkowe inwestycje w kapitał ludzki prawdopodobnie zwiększają produktywność i przyspieszają dynamikę wzrostu gospodarczego. W przypadku Stanów Zjednoczonych krytycy zastanawiają się, o ile jeszcze nakłady państwa na edukację muszą się zwiększyć, aby faktyczny poziom edukacji uległ poprawie. Wśród ekonomistów dyskusje na temat reformy edukacji często zaczynają się od niewygodnych faktów. Jak pokazuje , w Stanach Zjednoczonych wydatki na ucznia od przedszkola do ukończenia średniego szczebla edukacji zanotowały znaczny realny wzrost w okresie 1998–2010. Zgodnie z danymi US Census Bureau bieżące wydatki na ucznia w szkole podstawowej i średniej wzrosły z 5001 dol. w 1998 r. do 10 608 dol. w roku 2012. Jednak jak zmierzono za pomocą standardowych testów takich jak SAT, poziom osiągnięć akademickich uczniów w ostatnich dekadach niemal nie drgnął. W testach międzynarodowych uczniowie z USA pozostają w tyle za młodymi ludźmi z wielu innych krajów. (Oczywiście wyniki testów są niedoskonałą miarą poziomu wykształcenia z różnych powodów. Trudno byłoby jednak argumentować, że w amerykańskim systemie edukacji nie ma żadnych problemów, a testy są po prostu niedokładne lub w niewłaściwy sposób mierzą wiedzę i umiejętności akurat amerykańskich uczniów). Łączne wydatki na szkolnictwo podstawowe, średnie i zawodowe w USA w latach 1998–2020 Wykres pokazuje, że w analizowanym okresie wydatki państwa na edukację stale rosły aż do 2020 r. (z wyłączeniem okresu 2010–2012). (Źródło: Office of Management and Budget). Fakt, że zwiększone środki finansowe nie przyniosły wyraźnych wymiernych korzyści w wynikach studentów, skłonił niektórych ekspertów ds. edukacji do przemyśleń, czy problemy nie wynikają aby ze struktury szkolnictwa, a nie tylko z wielkości przeznaczanych na nie środków. Nie wszystkie wydatki na akumulację kapitału ludzkiego muszą być dokonywane przez państwo: wielu uczniów i studentów w Stanach Zjednoczonych pokrywa znaczną część kosztów swojej edukacji. Dla USA i innych krajów wysoko rozwiniętych główny nacisk kładziony jest obecnie na to, jak uzyskać większy zwrot z wydatków na edukację i poprawić wyniki przeciętnego absolwenta szkoły średniej, a nie na to, jak zwiększyć wydatki na tę dziedzinę. Jak polityka fiskalna może przyspieszyć postęp techniczny? Prace badawczo-rozwojowe (B+R) są siłą napędową powstawania i rozwoju nowych technologii. Według National Science Foundation federalne nakłady na badania i rozwój w Stanach Zjednoczonych kształtowały się na poziomie średnio 8,8% PKB. Około jednej piątej amerykańskich wydatków na B+R przeznacza się na badania związane z obronnością i przestrzenią kosmiczną. Chociaż wydatki na badania i rozwój ukierunkowane na obronę narodową mogą czasem prowadzić do powstania innowacji przynoszących korzyść konsumentom, prace badawczo-rozwojowe zorientowane na produkcję nowej broni mają mniejsze szanse na przyniesienie korzyści gospodarce cywilnej niż bezpośrednie wydatki cywilne na badania i rozwój. Polityka fiskalna może zachęcać do podejmowania prac badawczo-rozwojowych za pomocą bezpośredniego stymulowania wydatków lub poprzez ulgi podatkowe. Rząd może wydawać więcej pieniędzy na prace badawczo-rozwojowe prowadzone w swoich laboratoriach, a także rozszerzyć federalne dotacje na badania i rozwój przeznaczone dla uczelni wyższych, organizacji non profit i sektora prywatnego. Według danych National Science Foundation w 2014 r. fundusze federalne w Stanach Zjednoczonych były źródłem 135,5 mld dol. skierowanych na prace badawczo-rozwojowe, co stanowiło ok. 4% całkowitych wydatków budżetowych rządu federalnego. Polityka fiskalna może również wspierać badania i rozwój poprzez odpowiednie ulgi podatkowe, które umożliwiają przedsiębiorstwom płacenie niższych podatków w miarę zwiększania wydatków na sferę B+R. Polityka fiskalna, inwestycje i wzrost gospodarczy: podsumowanie Inwestycje w kapitał rzeczowy, kapitał ludzki i nowe technologie są niezbędne dla długookresowego wzrostu gospodarczego, co pokazuje . W gospodarce rynkowej przedsiębiorstwa prywatne realizują większość inwestycji w kapitał rzeczowy, a polityka fiskalna powinna być ukierunkowana na równoważenie salda budżetu w długim okresie (co jednak nie oznacza, że równowaga ma być koniecznie osiągana w każdym roku obrachunkowym!), by minimalizować ryzyko wypierania inwestycji sektora prywatnego. Efekty wielu działań prorozwojowych urzeczywistniają się stopniowo. W miarę jak społeczeństwo jest lepiej wykształcone, więcej inwestuje w kapitał rzeczowy oraz opracowuje i wdraża nowe technologie. Inwestycyjna rola sektora publicznego i prywatnego w gospodarce rynkowej Kapitał rzeczowy Kapitał ludzki Nowe technologie Sektor prywatny Nowe inwestycje w nieruchomości oraz maszyny i urządzenia Szkolenia pracownicze Prowadzenie prac badawczo-rozwojowych Sektor publiczny Infrastruktura publiczna Edukacja publiczna, szkolenia zawodowe Wspieranie badań i rozwoju poprzez zachęty dla sektora prywatnego i bezpośrednie wydatki na badania i rozwój Finansowanie szkolnictwa wyższego W latach 1982–2012 wzrost kosztów edukacji uniwersyteckiej znacznie przewyższył wzrost dochodów typowej amerykańskiej rodziny. Według zespołu badawczego prezydenta Obamy koszt czteroletniej edukacji na publicznym uniwersytecie (co odpowiada mniej więcej polskiemu licencjatowi) w ciągu ostatnich 30 lat wzrósł o 257%, gdy tymczasem dochody przeciętnego gospodarstwa domowego zwiększyły się o zaledwie 16%. Tocząca się debata na temat zrównoważonego budżetu i proponowanych cięć uwydatniła potrzebę zwiększenia inwestycji w kapitał ludzki dla rozwoju gospodarki w porównaniu z pogłębianiem i tak już znacznego poziomu zadłużenia rządu USA. Latem 2013 r. prezydent Obama przedstawił plan zwiększenia dostępności cenowej szkolnictwa wyższego, obejmujący zwiększenie wysokości grantów Pell Grant i liczby ich beneficjentów, nałożenie górnych limitów na oprocentowanie kredytów studenckich oraz zapewnienie ulg podatkowych na edukację. Ponadto plan wprowadza nowy system sprawozdawczości dla instytucji edukacyjnych, koncentrujący się na efektywności wydatków (np. poprzez pomiar liczby osób, które zdobyły tytuł licencjata w porównaniu z liczbą studentów rozpoczynających edukację). To, czy wszystkie te inicjatywy przyniosą skutek, dopiero się okaże, ale wskazują one na kreatywne podejście, które rząd może przyjąć, aby wypełnić swoje zobowiązania zarówno z perspektywy polityki publicznej, jak i fiskalnej. Podsumowanie Wzrost gospodarczy wynika z inwestycji w kapitał rzeczowy, kapitał ludzki i z postępu technicznego. Wydatki publiczne mogą wypierać inwestycje sektora prywatnego w kapitał rzeczowy, ale polityka fiskalna może również zwiększyć inwestycje w kapitał rzeczowy będący własnością publiczną, w kapitał ludzki (edukację) oraz na badania i rozwój. Możliwe metody poprawy poziomu wykształcenia społeczeństwa i zwiększenia akumulacji kapitału ludzkiego obejmują wyższe wydatki na płace dla nauczycieli i na inne potrzeby edukacyjne oraz reorganizację systemu edukacji, aby zwiększyć zachęty do efektywnego gospodarowania środkami. Stymulowanie prac badawczo-rozwojowych w celu przyspieszenia postępu technicznego może nastąpić w wyniku bezpośrednich wydatków państwa na badania i rozwój lub wprowadzenia ulg podatkowych dla przedsiębiorstw realizujących prace w obszarze B+R. Pytania sprawdzające Dlaczego wielu ekspertów ds. edukacji twierdzi, że dla amerykańskiego szkolnictwa lepsza jest zmiana systemu bodźców, a nie wzrost nakładów finansowych? Nie decydując, które rozwiązanie jest lepsze, wymień przykładowe sposoby zmiany systemu bodźców. Mimo że w ciągu ostatnich kilku dekad nakłady finansowe w przeliczeniu na jednego ucznia znacznie wzrosły, w tym samym czasie wyniki testów się pogorszyły. Skłoniło to wielu ekspertów do twierdzenia, że problemem nie są zasoby (a przynajmniej nie tylko zasoby), lecz sposób organizacji i zarządzania szkołami oraz motywacja zarówno uczniów, jak i nauczycieli. Istnieje wiele propozycji zmiany systemu bodźców, ale stosunkowo mało jest twardych dowodów na to, które propozycje ostatecznie się sprawdzą. Nie próbując oceniać, czy te propozycje są dobre, czy złe, po prostu wymieńmy niektóre z nich. A są to: regularne testowanie uczniów, nagradzanie nauczycieli lub szkół, które dobrze wypadły w takich testach, dodatkowe szkolenia dla nauczycieli, umożliwienie uczniom wyboru szkoły publicznej, umożliwienie nauczycielom i rodzicom otwierania nowych szkół, wręczanie uczniom bonów edukacyjnych, które mogą być wykorzystane na opłacenie czesnego w szkołach publicznych lub prywatnych. Jakie kroki może podjąć rząd, aby zachęcić przedsiębiorstwa do prac badawczo-rozwojowych? Rząd może finansować badania i rozwój za pomocą środków publicznych. Może również wprowadzić ulgi podatkowe dla przedsiębiorstw realizujących prace badawczo-rozwojowe. Sprawdź wiedzę W jaki sposób polityka fiskalna może stymulować wzrost gospodarczy? Wymień przykłady działań z zakresu polityki fiskalnej mających na celu zwiększenie akumulacji kapitału ludzkiego w społeczeństwie. Wymień przykłady działań z zakresu polityki fiskalnej mających na celu ulepszenie technologii, z których gospodarka będzie korzystała w przyszłości. Ćwicz myślenie krytyczne Wyjaśnij, dlaczego rząd może preferować zachęty inwestycyjne w obszarze B+R kierowane do prywatnych przedsiębiorstw, zamiast wydawać środki publiczne bezpośrednio na te cele. W jakich warunkach wypieranie nie hamuje długookresowego wzrostu gospodarczego? W jakich warunkach wypieranie spowalnia długookresowy wzrost gospodarczy? Co musi się stać, aby państwo mogło prowadzić politykę deficytu budżetowego przy całkowitym braku zjawiska wypierania? Problemy Podczas globalnego kryzysu finansowego niektórzy ekonomiści argumentowali, że stopy procentowe nie zmienią się w konsekwencji deficytu budżetowego, tak jak to jest standardowo prezentowane na wykresie popytu i podaży kapitału finansowego. Miało się tak stać ze względu na fakt, iż rząd zaczął inwestować, podczas gdy prywatne przedsiębiorstwa tego nie robiły. Korzystając z wykresu, wyjaśnij, w jaki sposób inwestycje publiczne równoważyły niedobór popytu. Bibliografia U.S. Department of Commerce: Bureau of Economic Analysis. “National Data: National Income and Product Accounts Tables.” Accessed December 1, 2013. http://www.bea.gov/iTable/iTable.cfm?ReqID=9&step=1#reqid=9&step=3&isuri=1&910=X&911=0&903=146&904=2008&905=2013&906=A. Board of Governors of the Federal Reserve System, “Selected Interest Rates (Daily) – H.15.” Accessed December 10, 2013. http://www.federalreserve.gov/releases/h15/data.htm. The White House. “Fiscal Year 2013 Historical Tables: Budget of the U.S. Government.” Accessed December 12, 2013. http://www.whitehouse.gov/sites/default/files/omb/budget/fy2013/assets/hist.pdf. The National Science Foundation. Accessed December 19, 2013. http://www.nsf.gov/.", "section": "Polityka fiskalna, inwestycje i wzrost gospodarczy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Poszukiwanie pracy Targi pracy (na zdjęciu: Hawaje, USA) i urzędy pracy pomagają znaleźć optymalne dopasowanie pracowników i wolnych stanowisk. W kraju o wysokich dochodach, takim jak Stany Zjednoczone, stosowane są narzędzia polityki makroekonomicznej mające na celu kontrolowanie odsetka osób pozostających bez pracy. Przyczyn bezrobocia może być wiele i jest ono szczególnie dotkliwe w gospodarkach o niskich i średnich dochodach. (Źródło: modyfikacja pracy Daniela Ramireza/Flickr Creative Commons). Bezrobocie wśród ludzi młodych: trzy różne przypadki Chad Harding, młody mieszkaniec Kapsztadu w RPA, ukończył szkołę, zdając egzaminy z wysokimi ocenami. Jego przyszłość wydawała się obiecująca. Jednak podobnie jak wielu młodych ludzi w jego kraju napotkał trudności ze znalezieniem pracy. „Po prostu utknąłem w domu, czekając, aż coś się pojawi” – powiedział w wywiadzie dla BBC w 2012 r. W RPA 54,6% młodych kobiet i 47,2% mężczyzn było wówczas bezrobotnych. Problem ten nie ograniczał się jednak do RPA. Według Międzynarodowej Organizacji Pracy na świecie 73 mln młodych ludzi między 15. i 24. rokiem życia było w 2012 r. bez pracy. Według „Wall Street Journal” w Indiach 60% siły roboczej to osoby samozatrudnione, głównie z powodu regulacji na rynku pracy. Zgodnie z raportem Banku Światowego dotyczącym rozwoju gospodarczego ( World Bank Development Report ) w 2010 r. stopa bezrobocia wśród młodzieży w Indiach wynosiła 9,9%. W Hiszpanii (kraju znacznie bogatszym) wśród młodych kobiet i mężczyzn było to odpowiednio 39,8% i 43,2%. Bezrobocie wśród młodzieży jest poważnym problemem w wielu częściach świata. Jednak mimo widocznych podobieństw w kształtowaniu się tego wskaźnika w RPA, Hiszpanii i Indiach narzędzia polityki makroekonomicznej mające na celu jego zmniejszenie w tych trzech krajach są różne. W niniejszym rozdziale przeanalizujemy politykę makroekonomiczną na całym świecie, ze szczególnym uwzględnieniem narzędzi wykorzystywanych do zmniejszania bezrobocia, promowania wzrostu gospodarczego oraz stabilizacji inflacji i kursów walutowych. Następnie ponownie przyjrzymy się bezrobociu wśród ludzi młodych w RPA, Hiszpanii i Indiach. Wprowadzenie do tematu polityki makroekonomicznej na świecie Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak bardzo kraje tworzące światową gospodarkę są zróżnicowane ekonomicznie W jaki sposób polityka ekonomiczna może przełożyć się na poprawę standardu życia społeczeństw Jakie mogą być przyczyny wysokiego bezrobocia w różnych krajach świata Jakie czynniki wywołują inflację w różnych gospodarkach Jakie obawy budzi niezrównoważony bilans handlowy Istnieją znaczące różnice w zamożności i wynikach gospodarczych krajów na całym świecie. Co je wyjaśnia? Czy państwa, prowadząc swoją politykę makroekonomiczną, kierują się podobnymi celami? Czy zastosowanie ram makroekonomicznych przedstawionych w tym podręczniku pozwoli nam zrozumieć wyniki gospodarcze poszczególnych krajów? Zajmijmy się tymi pytaniami po kolei. Wyjaśnianie różnic. Przypomnij sobie , w którym wyjaśnialiśmy różnice w strukturze i wydajności gospodarek, odwołując się do zagregowanej funkcji produkcji. Argumentowaliśmy, że różnice w produktywności, na które miały wpływ takie czynniki, jak kapitał fizyczny, kapitał ludzki i technologia, wyjaśniają zróżnicowanie przeciętnych dochodów na całym świecie. Każda gospodarka ma swoje charakterystyczne cechy ekonomiczne, instytucje, historię i realia polityczne, a to oznacza, że dostęp do tych „składników” będzie różny w zależności od kraju, podobnie zresztą jak jego wyniki gospodarcze. Na przykład Korea Południowa na początku lat 50. XX w. zainwestowała znaczne środki w edukację i technologię, aby zwiększyć wydajność swego rolnictwa. Część tych inwestycji była wynikiem szczególnych relacji politycznych ze Stanami Zjednoczonymi. Dzięki tym i wielu innym inicjatywom gospodarka tego kraju zdołała zbliżyć się do poziomu dochodów państw rozwiniętych, takich jak Japonia i Stany Zjednoczone. Podobne cele i ramy. Wiele gospodarek dobrze radzących sobie pod względem tempa wzrostu dochodu per capita miało – na dobre lub na złe – podobny cel: utrzymanie wzrostu i w miarę możliwości poprawę jakości życia swoich obywateli. Jakość życia w kraju jest pojęciem szerokim, ale jak można sobie wyobrazić, obejmuje m.in. niski poziom bezrobocia, stabilność cen (niski poziom inflacji) oraz swobodę produkcji i sprzedaży (również za granicę!) dóbr i usług. Wydaje się, że są to uniwersalne cele makroekonomiczne, o których mówiliśmy w i żaden kraj nie będzie prowadził polityki zmierzającej w przeciwnym kierunku. Analizując politykę makroekonomiczną na świecie, zaczynamy od porównania poziomu życia. Przyjrzymy się również takim wskaźnikom, jak bezrobocie, inflacja i handel zagraniczny w poszczególnych krajach. Pamiętaj, że każde państwo ma inne doświadczenia, dlatego chociaż zidentyfikowane przez nas cele mogą być podobne, konkretne gospodarki wymagają polityki makroekonomicznej dostosowanej do ich specyficznych uwarunkowań. Aby uzyskać więcej informacji na temat bezrobocia wśród młodzieży, odwiedź tę stronę internetową i przeczytaj artykuł Pokolenie bezrobotnych ( Generation Jobless ) w tygodniku „The Economist”.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zróżnicowanie gospodarek na świecie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować poziom produktu globalnego per capita jako miarę zróżnicowania poziomu życia pomiędzy krajami Wskazać progi przesądzające o dochodowej klasyfikacji gospodarek Wyjaśnić, w jaki sposób czynniki geograficzne, demograficzne, struktura przemysłu i instytucje gospodarcze wpływają na standard życia Gospodarki poszczególnych krajów na świecie są niezwykle zróżnicowane. Jeśli do skwantyfikowania tego zróżnicowania użyjemy kluczowego wskaźnika poziomu życia, czyli PKB per capita , szybko zauważymy, że analiza ilościowa tego problemu wiąże się z licznymi wyzwaniami i ograniczeniami. Jak wyjaśniliśmy w , musimy rozważyć użycie parytetu siły nabywczej lub „dolarów międzynarodowych” do przeliczenia przeciętnych dochodów w różnych krajach na porównywalne wielkości. Parytet siły nabywczej, jak to formalnie zdefiniowaliśmy w , uwzględnia fakt, że ceny tego samego towaru są silnie zróżnicowane w różnych krajach. W wyjaśniliśmy, jak zmierzyć PKB, wymieniliśmy wyzwania związane z wykorzystaniem PKB do porównywania poziomu życia oraz trudności wynikające z rozróżnienia pomiędzy wielkością gospodarki i wysokością dochodu na mieszkańca. Na przykład Chiny są drugą co do wielkości gospodarką na świecie, ustępując jedynie Stanom Zjednoczonym, a Japonia zajmuje miejsce trzecie. Jeśli jednak weźmiemy PKB Chin wynoszący 9,2 bln dol. i podzielimy go przez populację wynoszącą 1,4 mld, to PKB na mieszkańca wyniesie tylko 6900 dol., czyli znacznie mniej niż w Japonii (38 500 dol.) i Stanach Zjednoczonych (52 800 dol.). Pomijając kwestie pomiaru, warto powtórzyć, że celem działań państwa jest dążenie do zwiększenia PKB per capita w celu podniesienia ogólnego poziomu życia obywateli. Jak wyjaśniliśmy w , kraje mogą osiągnąć ten cel, opracowując kompleksową politykę, która zwiększy wydajność pracowników, podniesie wartość kapitału fizycznego przypadającego na jednego zatrudnionego i pozwoli na rozwój technologii. Produkt krajowy brutto per capita pozwala nam również sklasyfikować kraje według kryterium dochodowego. Najczęściej dzieli się je na trzy grupy: gospodarki o wysokich, średnich i niskich dochodach. Stosowną klasyfikację tworzy corocznie Bank Światowy. Kraje o niskich dochodach to te, w których PKB na mieszkańca wynosi poniżej 1080 dol. rocznie. W państwach o średnich dochodach PKB na mieszkańca plasuje się pomiędzy 1080 a 13 205 dol. Natomiast w krajach o wysokich dochodach PKB per capita przekracza poziom 13 205 dol. Zgodnie z klasyfikacją z 2022 r. w gospodarce światowej wyróżniono 27 krajów o niskich dochodach i 80 krajów o dochodach wysokich. Pozostałe 110 państw uwzględnionych w zestawieniu trafiło do grupy gospodarek o średnich dochodach. Choć w krajach tych żyje aż 75% populacji globu, wytwarzają one jedynie jedną trzecią światowego produktu. Jednocześnie prawie dwie trzecie wszystkich ludzi żyjących w ubóstwie stanowią mieszkańcy krajów o średnim poziomie dochodu. Procent światowego PKB i odsetek globalnej populacji Wykresy kołowe przedstawiają łączną wartość PKB (w 2022 r.) krajów przypisanych odpowiednio do grup o niskim, średnim i wysokim dochodzie. Do pierwszej kategorii zaliczane są państwa z dochodem per capita niższym niż 1080 dol. Dają one mniej niż 1% światowego PKB, choć żyje w nich niemal 9% globalnej populacji. W krajach o średnich dochodach na mieszkańca przypada suma z przedziału 1080–13 205 dol. Wypracowują one 36,5% produktu globalnego, a zamieszkuje je blisko 76% ludności świata. Kraje o wysokim dochodzie odpowiadają za 63% światowego PKB, mając łącznie prawie 16% światowej populacji. (Źródło: http://databank.worldbank.org/data/views/reports/tableview.aspx?isshared=true&ispopular=series&pid=20). Przegląd wartości PKB per capita mierzonego w porównywalnych dolarach międzynarodowych w krajach rozwijających się, zaprezentowany na , uwidacznia dość znaczne różnice między tymi gospodarkami. Jak pokazuje , nominalny PKB na mieszkańca w 2013 r. dla 588 mln ludzi żyjących w Ameryce Łacińskiej i w regionie Karaibów wyniósł 9536 dol., co znacznie przekracza przeciętny poziom PKB per capita w krajach Azji Południowej i Afryki Subsaharyjskiej. Z kolei populacja państw o wysokich dochodach, np. członków Unii Europejskiej lub USA i Kanady, dysponuje od trzech do czterech razy wyższym PKB na mieszkańca niż ludność Ameryki Łacińskiej. Mówiąc wprost, Ameryka Północna i Unia Europejska stanowią nieco ponad 9% światowej populacji, ale produkują i konsumują blisko 70% światowego PKB. Nominalny PKB per capita w dolarach amerykańskich (2008) Na całym świecie istnieje wyraźna nierównowaga w poziomie PKB per capita . Ameryka Północna, Japonia, Australia i Europa Zachodnia mają ten wskaźnik najwyższy, podczas gdy duże obszary świata osiągają znacząco niższy poziom produktu globalnego na jednego mieszkańca. Rosja i inne kraje byłego Związku Radzieckiego, a także Argentyna, Botswana, Brazylia, Chile, Gabon i Meksyk notują PKB na mieszkańca mieszczący się w przedziale 6000–12 600 dol. Chiny, choć są głównym motorem gospodarczym świata, znajdują się w przedziale 1900–3580 dol. Przeciętne dochody per capita w Egipcie, Indiach, Indonezji, Mongolii i Sudanie są niższe i zawierają się w przedziale 920–1850 dol. (Źródło: modyfikacja pracy Bsrboy/Wikimedia Commons). Regionalne porównanie nominalnego PKB per capita i liczby ludności w 2013 r. Region Ludność (w mln) Nominalne PKB per capita (w dol.) Azja Wschodnia i Pacyfik 2006,0 5536 Azja Południowa 1671,0 1482 Afryka Subsaharyjska 936,1 1657 Ameryka Łacińska i Karaiby 588,0 9536 Bliski Wschód i Afryka Północna 345,4 3456 Europa Wschodnia i Azja Środkowa 272,2 7118 (Source: http://databank.worldbank.org/data/home.aspx). Takie porównania między regionami prezentują oczywiście uproszczony obraz sytuacji. W końcu PKB per capita nie może w pełni oddać jakości życia. Duży wpływ na ów standard ma bowiem wiele innych czynników, takich jak: zdrowie, edukacja, stopień respektowania praw człowieka, jakość środowiska, przestępczość i bezpieczeństwo osobiste. Miary te ujawniają również bardzo duże różnice w poziomie życia w różnych regionach świata. Wiele z nich jest skorelowane z dochodem na mieszkańca, ale zdarzają się wyjątki. Na przykład oczekiwana długość życia w chwili urodzenia w wielu regionach o niskich dochodach jest zbliżona do krajów bardziej zamożnych. Dane pokazują również, że nikt nie może twierdzić, iż w jego kraju poziomu życia nie da się już poprawić. Na przykład w Europie i Ameryce Północnej pomimo bardzo wysokich dochodów nadal część społeczeństwa cierpi z powodu niedożywienia czy szerzej – ubóstwa. Ekonomiści wiedzą, że istnieje wiele czynników, które wpływają na poziom życia. Ludzie w krajach o wysokich dochodach mogą mieć bardzo mało czasu wolnego z powodu dużego obciążenia pracą, a także doświadczać społecznego wyalienowania. Mieszkańcy państw o niższych dochodach mogą mieć mocne sieci społeczne, ale dysponują niewielkimi zasobami materialnymi. Trudno zmierzyć te czynniki wpływające na standard życia. Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) opracowała OECD Better Life Index. Odwiedź tę stronę internetową, aby zobaczyć, jaki jest rzeczywisty komfort życia w wybranych krajach i na ile odpowiada on twoim wyobrażeniom. Różnice w statystykach ekonomicznych i innych miarach dobrobytu, choć znaczne, nie oddają w pełni przyczyn ogromnych dysproporcji ekonomicznych między krajami. Oprócz neoklasycznych determinant wzrostu, o których wspomnieliśmy wcześniej, można wskazać cztery dodatkowe czynniki, które zostały zidentyfikowane na podstawie badań empirycznych, a mianowicie: położenie geograficzne, demografia, struktura przemysłowa i instytucje. Różnice geograficzne i demograficzne Kraje wykazują różnice geograficzne: Jedne mają rozległe wybrzeża, inne są pozbawione dostępu do morza. Jedne mają duże rzeki, które od wieków były szlakami handlowymi, inne góry, stanowiące przeszkodę w handlu z sąsiednimi krajami. Jedne mają pustynie, inne lasy deszczowe. Różnice te w różny sposób (pozytywny i negatywny) oddziałują na handel, zdrowie i środowisko. Państwa mają także odmienne struktury demograficzne. W ciągu trzeciej dekady XXI w. w wielu krajach o wysokich dochodach odsetek osób w wieku poprodukcyjnym zbliży się do poziomu 50% lub nawet go przekroczy. Większość państw o niskich dochodach nadal ma znacznie wyższy odsetek młodzieży i młodych dorosłych, ale według przewidywań do 2050 r. relatywna liczba seniorów i w tej grupie będzie szybko wzrastać. Zmiany demograficzne znacząco wpłyną na poziom życia zarówno osób młodych, jak i starych. Różnice w strukturze przemysłu i instytucjach ekonomicznych Poszczególne kraje wykazują daleko idące różnice w strukturze przemysłu. W gospodarkach o wysokich dochodach tylko ok. 2% PKB pochodzi z rolnictwa, tymczasem średnia dla reszty świata to mniej więcej 12%. Różny jest też stopień urbanizacji. Kraje różnią się między sobą także architekturą instytucjonalną, czyli formalnymi i nieformalnymi regułami kształtującymi postępowanie podmiotów ekonomicznych. Niektóre gospodarki są wyjątkowo silnie zorientowane na rynek, podczas gdy inne wciąż wykorzystują mechanizmy centralnego planowania. Jedne kraje otwierają się na handel międzynarodowy, podczas gdy inne stosują cła i kontyngenty celne, aby ograniczyć swobodę wymiany z zagranicą. Są też narody targane długotrwałymi konfliktami zbrojnymi, inne zaś od lat żyją w pokoju. Istnieją również różnice w instytucjach politycznych, religijnych i społecznych. Żaden naród celowo nie dąży do niskiego poziomu życia, wysokiej stopy bezrobocia i inflacji lub znaczącego deficytu w bilansie handlowym. Jednak państwa różnią się pod względem priorytetów polityki gospodarczej i sytuacji, w których się znajdą, a zatem ich wybory polityczne również mogą się silnie różnić. W kolejnych podrozdziałach pokażemy, jak kraje o zróżnicowanym poziomie dochodów per capita podchodzą do czterech celów makroekonomicznych: wzrostu gospodarczego, niskiego bezrobocia, niskiej inflacji i zrównoważonego bilansu handlowego. Key Concepts and Summary Do głównych celów polityki makroekonomicznej większości państw należą: niski poziom bezrobocia i inflacji, a także stabilny bilans handlowy. Biorąc pod uwagę ich PKB per capita , ekonomiści wyróżniają trzy grupy: kraje o niskich, średnich i wysokich dochodach. W pierwszej grupie PKB per capita kształtuje się na poziomie poniżej 1080 dol. Kraje te wytwarzają mniej niż 1% światowego produktu, ale są zamieszkiwane przez blisko 9% światowej populacji. Kraje o średnich dochodach lokują się w przedziale 1080–13 205 dol. (wypracowują 36,5% dochodu globalnego i mają aż 75,7% globalnej populacji). W krajach o wysokich dochodach na jednego mieszkańca przypada więcej niż 13 205 dol. (odpowiadają one za 63% dochodu globalnego, choć zamieszkiwane są jedynie przez niecałe 16% globalnej populacji). Tego typu porównania pomijają oczywiście wewnętrzne zróżnicowanie pod względem PKB per capita w ramach poszczególnych grup. Self-Check Questions Korzystając z danych w , uszereguj siedem regionów świata według poziomu PKB, a następnie według wartości PKB per capita . PKB i ludność w siedmiu regionach świata Region Ludność (w mln) PKB per capita (w dol.) PKB = ludność × PKB per capita (w mln dol.) Azja Wschodnia i Pacyfik 2006,0 5536 10 450 032 Azja Południowa 1671,0 1482 2 288 812 Afryka Subsaharyjska 936,1 1657 1 287 650 Ameryka Łacińska i Karaiby 588,0 9536 5 339 390 Bliski Wschód i Afryka Północna 345,4 3456 1 541 900 Europa Wschodnia i Azja Środkowa 272,2 7118 1 862 384 Odpowiedzi przedstawiono w dwóch poniższych tabelach. Region PKB (w mln dol.) Azja Wschodnia i Pacyfik 10 450 032 Ameryka Łacińska i Karaiby 5 339 390 Azja Południowa 2 288 812 Europa Wschodnia i Azja Środkowa 1 862 384 Bliski Wschód i Afryka Północna 1 541 900 Afryka Subsaharyjska 1 287 650 Region PKB per capita (w dol.) Ameryka Łacińska i Karaiby 9536 Europa Wschodnia i Azja Środkowa 7118 Azja Wschodnia i Pacyfik 5536 Bliski Wschód i Afryka Północna 3456 Afryka Subsaharyjska 1657 Azja Południowa 1482 Azja Wschodnia i Pacyfik to region z najwyższą wartością PKB, ale w przeliczeniu na mieszkańca wartość ta daje mu dopiero trzecie miejsce, po Ameryce Łacińskiej i Karaibach oraz Europie Wschodniej i Azji Środkowej. Jakie są wady analizowania gospodarki światowej w ujęciu regionalnym? Region może mieć kilka krajów o wysokich dochodach, ale też kilka o dochodach niskich. Realny PKB na mieszkańca będzie się znacznie różnić w poszczególnych krajach, więc agregowanie danych dla regionu ma niewielki sens. Na przykład porównanie realnego PKB per capita dla USA, Kanady, Haiti i Hondurasu wygląda zupełnie inaczej niż spojrzenie na te same dane dla Ameryki Północnej jako całości. W związku z tym porównania regionalne są mocno uproszczone i mogą nie odzwierciedlać właściwie cech ekonomicznych poszczególnych krajów. Review Questions Za pomocą jakich głównych narzędzi ekonomiści mierzą poziom życia? Jakie są inne sposoby porównywania poziomu życia w krajach na całym świecie? Jakie są cztery inne czynniki, które określają ekonomiczny poziom życia na świecie? Critical Thinking Question Demografia może mieć istotne skutki ekonomiczne. Zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i w Polsce, odsetek ludzi w wieku poprodukcyjnym w populacji rośnie. Wskaż jedną korzyść ekonomiczną i jeden koszt ekonomiczny starzejącej się populacji, a także populacji bardzo młodej. Problems Wyszukaj następujące wielkości w bazie danych Banku Światowego (http://databank.worldbank.org/data/home.aspx) dla Indii, Hiszpanii i RPA za ostatni dostępny rok: realny PKB w dolarach międzynarodowych lub wg PPP, populacja, realny PKB per capita w dolarach międzynarodowych, śmiertelność niemowląt (na 1000 żywych urodzeń), wydatki na zdrowie per capita (bieżące dolary amerykańskie), oczekiwana długość życia w chwili urodzenia, ogółem (lata). Przygotuj wykres porównujący Indie, Hiszpanię i RPA na podstawie znalezionych danych. Opisz kluczowe różnice między krajami. Zaszereguj je do grup o wysokich, średnich bądź niskich dochodach. Wyjaśnij, co cię w tych danych zaskoczyło, a jakich wyników można się było spodziewać. References International Labour Organization. “Global Employment Trends for Youth 2013.” http://www.ilo.org/global/research/global-reports/global-employment-trends/youth/2013/lang--en/index.htm International Monetary Fund. “World Economic and Financial Surveys: World Economic Outlook—Transitions and Tensions.” Last modified October 2013. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2013/02/pdf/text.pdf. Nobelprize.org. “The Prize in Economics 1987 - Press Release.” Nobel Media AB 2013 . Last modified October 21, 1987. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/economic-sciences/laureates/1987/press.html. Redvers, Louise. BBC News Business. “Youth unemployment: The big question and South Africa.” Last modified October 31, 2012. http://www.bbc.co.uk/news/business-20125053. The World Bank. “The Complete World Development Report Online.” http://www.wdronline.worldbank.org/. The World Bank. “World DataBank.” http://databank.worldbank.org/data/home.aspx. Todaro, Michael P., and Stephen C Smith. Economic Development (11 th Edition) . Boston, MA: Addison-Wesley: Pearson, 2011, chap. 1–2.", "section": "Zróżnicowanie gospodarek na świecie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wzrost poziomu życia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować politykę ukierunkowaną na generowanie wysokiej stopy wzrostu gospodarczego w krajach o niskich dochodach dążących do podniesienia poziomu życia Dokonać oceny polityki ukierunkowanej na generowanie wysokiej stopy wzrostu gospodarczego w krajach o średnich dochodach, w szczególności tzw. azjatyckich tygrysach, wraz z ich naciskiem na rozwój technologii i rynków Przeanalizować działania krajów borykających się z trudnościami gospodarczymi, które chcą wprowadzić politykę wysokich stóp wzrostu gospodarczego Ocenić zasadność udzielania pomocy gospodarczej krajom o niskich dochodach Miejsca pracy powstają w gospodarkach, które zwiększają wolumen produkcji. Jakie jest podstawowe źródło wzrostu gospodarczego? Według większości ekonomistów, którzy zgadzają się z teorią wzrostu gospodarczego (ang. growth consensus ), fundamentem wzrostu gospodarczego czy też, inaczej rzecz ujmując, stałego przyrostu wolumenu produkcji dóbr i usług w gospodarce (o czym pisaliśmy w ) jest wzrost produktywności. Ten zaś wynika z powiększenia kapitału ludzkiego i rzeczowego oraz poprawy technologii, które współdziałają ze sobą w gospodarce rynkowej. W pogoni za wzrostem gospodarczym kraje i regiony startują jednak z różnych poziomów, co ilustrują przedstawione wcześniej w różnice w PKB per capita . Polityka wzrostu w krajach wysoko rozwiniętych Dla krajów o wysokich dochodach wyzwaniem w kwestii wzrostu gospodarczego jest ciągłe dążenie do uzyskania coraz bardziej wykształconej siły roboczej, która może tworzyć nowe technologie, inwestować w ich powstawanie oraz wykorzystywać je w procesie produkcji. W efekcie celem ich polityki gospodarczej zorientowanej na wzrost jest przesunięcie krzywej zagregowanej podaży w prawo (zob. ). Głównymi instrumentami polityki ukierunkowanej na osiągnięcie tego celu są: polityka fiskalna skoncentrowana na inwestycjach w kapitał ludzki, technologie oraz zakłady produkcyjne i ich wyposażenie. Kraje te uznają również, że wzrost gospodarczy osiągany jest najczęściej w stabilnym i zorientowanym na rynek otoczeniu gospodarczym. Z tego powodu stosują politykę pieniężną służącą utrzymaniu niskiej i stabilnej inflacji oraz minimalizowaniu ryzyka wahań kursów walutowych, jednocześnie zachęcając sektor przedsiębiorstw do konkurencji krajowej i międzynarodowej. Na początku drugiej dekady XXI w. wiele krajów o wysokich dochodach było jednak skupionych bardziej na perspektywie krótko- niż długoterminowej. Stany Zjednoczone, Unia Europejska i Japonia doświadczyły jednocześnie kryzysu finansowego i głębokiej recesji, a jej skutki – takie jak wysokie stopy bezrobocia – mogły się utrzymywać przez wiele lat. Większość rządów krajów rozwiniętych podjęła zdecydowane, a w niektórych przypadkach nawet kontrowersyjne kroki, aby pobudzić swoje gospodarki poprzez ekspansywną politykę fiskalną, kreując jednocześnie bardzo duże deficyty budżetowe. W konsekwencji w kolejnych latach państwa te musiały zaakceptować bardziej restrykcyjny wariant polityki fiskalnej, który połączył niższe wydatki rządowe z wyższymi podatkami. Podobnie wiele banków centralnych prowadziło wówczas silnie ekspansywną politykę pieniężną, obejmującą zarówno niemal zerowe stopy procentowe, jak i bezpośredni wzrost wartości kredytu przekładający się na szybko rosnącą podaż pieniądza gotówkowego. Na przykład w 2012 r. Shinzo Abe (zob. ), ówczesny nowo wybrany premier Japonii, przedstawił plan wydobycia swojego kraju z trwającej od dwóch dekad stagnacji gospodarczej. Obejmował on zarówno bodziec fiskalny, jak i wzrost podaży pieniądza. Na krótką metę program był całkiem skuteczny. Jednak według czasopisma „The Economist” przy długu publicznym, który zbliżył się do 240% PKB, drukowanie pieniędzy i wydatki na roboty publiczne mogły być wyłącznie rozwiązaniami krótkoterminowymi. Premier Japonii Shinzo Abe Premier Japonii wykorzystał politykę fiskalną i pieniężną do stymulowania gospodarki swojego kraju, co jednak przyniosło jedynie krótkoterminowe korzyści. (Źródło: modyfikacja pracy Chatham House/Flickr Creative Commons). Jak już zaznaczyliśmy w poprzednich rozdziałach, polityka ekonomiczna musi uwzględniać zarówno krótki, jak i długi okres. Wyzwaniem dla wielu krajów rozwiniętych w ciągu najbliższych kilku lat będzie wyjście z krótkoterminowej polityki, którą stosowały, aby zniwelować skutki recesji z lat 2008–2009 i ponownego załamania gospodarczego związanego z pandemią koronawirusa. Ponieważ powrót do stabilnych stóp wzrostu jest powolny, ponowna koncentracja wysiłków na nowych technologiach, edukacji i inwestycjach w kapitał fizyczny jest politycznie niezwykle trudna. Polityka wzrostu w gospodarkach o średnich dochodach Imponujące sukcesy gospodarcze charakterystyczne dla gospodarki światowej w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat są nierozerwalnie związane z grupą krajów określanych mianem azjatyckich tygrysów (ang. East Asian Tigers ): Koreą Południową, Tajlandią, Malezją, Indonezją i Singapurem. Lista ta czasami obejmuje również Hongkong i Tajwan, choć podmioty te – zgodnie z prawem międzynarodowym – są traktowane jako część Chin, a nie odrębne państwa. Wzrost gospodarczy tygrysów był fenomenalny, realny PKB per capita przez kilka dziesięcioleci zwiększał się średnio o 5,5% rocznie. W latach 80. ub. wieku także inne państwa zaczęły wykazywać oznaki konwergencji dochodowej (realnej). PKB w Chinach szybko rósł, często w tempie 8–10% rocznie. Podobnie w Indiach, których PKB w latach 90. zwiększał się mniej więcej o 5% rocznie, a w pierwszej dekadzie XXI w. jeszcze szybciej. Podobny proces był charakterystyczny dla krajów postsocjalistycznych, w tym Polski, wraz z rozpoczęciem procesu transformacji ustrojowej na początku ostatniej dekady XX w. Dodatkowo przyspieszył on wraz ze wstąpieniem tych krajów do UE. Znamy podstawowe przyczyny tak szybkiego tempa wzrostu: Chiny i „azjatyckie tygrysy” są zamieszkiwane przez najbardziej oszczędnych ludzi na świecie, notują więc stopę oszczędności na poziomie jednej trzeciej PKB, w porównaniu z mniej więcej jedną piątą PKB w krajach Ameryki Łacińskiej i Afryki. Państwa te wykorzystały wyższe oszczędności na inwestycje krajowe w celu zgromadzenia kapitału rzeczowego. Państwa te prowadziły politykę, która wspierała wysokie inwestycje w kapitał ludzki, najpierw rozwijając edukację na poziomie podstawowym, a następnie rozszerzając ją na poziomie średnim. Wiele z nich kładło nacisk na nauki ścisłe, które są przydatne w inżynierii i biznesie. Rządy tych krajów podjęły wysiłek poszukiwania nowych technologii, wysyłając studentów i komisje rządowe za granicę. W ten sposób dokonywały analizy najbardziej wydajnych przedsięwzięć przemysłowych w innych krajach. Stworzyły także politykę wspierania innowacyjnych firm, które chciały budować zakłady produkcyjne, aby wykorzystać dostępny i tani kapitał ludzki. Szczególnie Chiny i Indie uwolniły rynki od nadmiernej regulacji, zarówno w ramach ich własnych gospodarek krajowych, jak i zachęcając rodzime przedsiębiorstwa do aktywnego zaangażowania w gospodarce światowej. Ta kombinacja technologii, kapitału ludzkiego i kapitału rzeczowego w połączeniu z bodźcami wolnorynkowymi okazała się niezwykle silnym wsparciem dla szybkiego tempa wzrostu gospodarczego. Wyzwania, przed którymi stoją kraje o średnich dochodach, są dziedzictwem rządowej kontroli procesów gospodarczych, a tej z powodów politycznych w krótkim okresie nie można zlikwidować. W wielu z nich rząd mocno reguluje np. sektor bankowy i finansowy. Władze czasami faworyzowały także pewne branże, które otrzymywały nisko oprocentowane pożyczki lub dotacje rządowe. Gospodarki te odkryły, że nasilenie bodźców wolnorynkowych dla firm i pracowników jest kluczowym składnikiem przepisu na szybszy wzrost. Aby dowiedzieć się więcej o mierzeniu skumulowanego tempa wzrostu gospodarczego, przeczytaj poniższą ramkę. Co to jest „zasada 72”? Warto zatrzymać się na chwilę, aby przyjrzeć się tempu wzrostu „azjatyckich tygrysów”. Jeśli PKB na mieszkańca rośnie, powiedzmy, o 6% rocznie, to można zastosować wzór na procent składany, czyli (1 + 0,06) 30 , co oznacza, że poziom PKB na mieszkańca w danym kraju wzrośnie o wielokrotność 6% przez 30 lat. Inną strategią jest zastosowanie „ zasady 72 ”. Reguła ta jest przybliżeniem pozwalającym obliczyć czas podwojenia PKB per capita . Dzielimy liczbę 72 przez roczną stopę wzrostu, aby otrzymać przybliżoną liczbę lat potrzebną do podwojenia dochodu. Jeśli mamy 6% rocznego tempa wzrostu, podwojenie dochodów zajmie 72/6, czyli 12 lat. Zastosowanie tej zasady sugeruje, że kraj, którego PKB rośnie w tempie 6% średniorocznie, podwaja swój PKB co 12 lat. Oznacza to, że lider technologiczny, mający tempo wzrostu per capita na poziomie ok. 2% rocznie, podwoiłby swój dochód w ciągu 36 lat. Polityka wzrostu w krajach przeżywających trudności gospodarcze W Afryce Subsaharyjskiej czy regionie Ameryki Łacińskiej i Karaibów znajduje się wiele krajów doświadczających trudności gospodarczych i notujących niskie dochody. Istnieją polityki i recepty makroekonomiczne, które mogą złagodzić skrajne ubóstwo i niski poziom życia. Jednak wiele z tych krajów ma nieustabilizowaną sytuację ekonomiczną i prawną, nieefektywne rynki, a także cierpi na brak lub niedostateczny rozwój instytucji niezbędnych do uzyskania korzystnego klimatu dla szybkiego tempa wzrostu gospodarczego i przyciągnięcia inwestycji zagranicznych. Trudno tym samym postulować prowadzenie w tych krajach polityki analogicznej do tej, jaką realizują kraje wysoko rozwinięte. Bank Światowy swoim priorytetem uczynił walkę z ubóstwem i podniesienie ogólnego poziomu dochodów do 2030 r. Jedną z kluczowych przeszkód w osiągnięciu tego celu jest niestabilność polityczna, powszechna cecha krajów o niskich dochodach. przedstawia wartość PKB per capita dziesięciu gospodarek o najniższej, zgodnie z rankingiem Banku Światowego. Kraje te mają pewne cechy wspólne, z których najważniejszą jest fiasko wysiłków podejmowanych przez władze w celu zapewnienia ram prawnych dla wzrostu gospodarczego. W Afganistanie niedawno zakończyła się długotrwała okupacja prowadzona przez wojska koalicji pod przywództwem USA. Wojny domowe i etniczne nękają takie państwa jak Burundi i Somalia. W krajach o niskich dochodach powszechne są też gospodarki planowe, korupcja, podziały polityczne i wewnętrzne konflikty. Demokratyczna Republika Konga, niezwykle bogata w zasoby naturalne, ze względu na niestabilną sytuację polityczną nie była w stanie podnieść poziomu życia swoich obywateli. Dziesięć krajów o najniższych dochodach per capita w roku 2020 Wykres prezentuje wartość PKB per capita w dziesięciu krajach o najniższej wartości tego parametru na świecie. Są to odpowiednio: Burundi, Somalia, Mozambik, Madagaskar, Republika Środkowoafrykańska, Sierra Leone, Afganistan, Kongo, Niger i Sudan. (Źródło: http://databank.worldbank.org/data/views/reports/map.aspx#). Kraje o niskich dochodach znajdują się w niekorzystnej sytuacji, ponieważ wynagrodzenie czynników produkcji (przede wszystkim pracy, czyli płace), które pozwala na utrzymanie gospodarstw domowych, jest natychmiast wydawane na artykuły pierwszej potrzeby, takie jak żywność. Mieszkańcy tych krajów żyją za mniej niż 1080 dol. rocznie, czyli mniej niż 100 dol. miesięcznie. Brak oszczędności oznacza brak akumulacji kapitału oraz brak środków na inwestycje w kapitał rzeczowy i ludzki. Ostatnie badania przeprowadzone przez dwóch ekonomistów z MIT, Abhijita Bannerjee i Esther Duflo , potwierdziły, że gospodarstwa domowe w tych krajach są niejako uwięzione w strefie niskich dochodów, nie mogą bowiem zgromadzić wystarczającej ilości kapitału na inwestycje pozwalające wyrwać się z ubóstwa. Na przykład przeciętny obywatel Burundi, kraju o najniższych dochodach, utrzymuje się za 150 dol. rocznie (w cenach 2005 r.). Według danych Centralnej Agencji Wywiadowczej (CIA) przedstawionych w CIA Factbook w 2013 r. 90% populacji Burundi stanowili rolnicy uprawiający kawę i herbatę, będące głównym źródłem ich dochodu. Tylko co drugie dziecko uczęszczało do szkoły i, jak pokazuje , wiele z nich nie uczyło się w szkołach porównywalnych z tymi, które znamy z krajów rozwiniętych. CIA Factbook szacuje również, że 15% populacji Burundi jest zarażone wirusem HIV lub choruje na AIDS. Niestabilność polityczna utrudniła krajowi osiągnięcie istotnych postępów w zwiększaniu tempa wzrostu gospodarczego, czego najlepszym dowodem jest fakt, że zaledwie 2% gospodarstw domowych w tym kraju ma dostęp do energii elektrycznej, a 42% dochodu narodowego pochodzi z pomocy międzynarodowej. Brak środków na inwestycje w kapitał ludzki W krajach o niskich dochodach ludzie często przeznaczają całe wynagrodzenie na środki niezbędne do życia, nie mogą ich więc inwestować w kapitał rzeczowy lub ludzki. Uczniowie na tym zdjęciu uczą się w niezadaszonej przestrzeni, bez nowoczesnych pomocy dydaktycznych, nie mają też biurek i wygodnych krzeseł. (Źródło: Rafaela Printes/Flickr Creative Commons). Witryna World Factbook stanowi świetne źródło informacji nie tylko o gospodarce niemal wszystkich krajów na całym świecie. Inne kraje o niskich dochodach mają podobne historie. Państwa te przechodziły trudności z finansowaniem krajowymi oszczędnościami własnych inwestycji lub znalezieniem inwestorów zagranicznych gotowych wyłożyć pieniądze na niezbędny w ich gospodarkach kapitał fizyczny i infrastrukturę. Pomoc międzynarodowa i inwestycje zagraniczne stanowią znaczną część dochodów tych krajów, ale nie są wystarczające, aby możliwa była akumulacja środków niezbędnych do inwestowania w kapitał rzeczowy i ludzki. Czy jednak pomoc międzynarodowa zawsze przyczynia się do wzrostu gospodarczego? Kwestia ta bywa kontrowersyjna, jak pokazuje poniższa ramka. Czy pomoc międzynarodowa dla krajów o niskich dochodach jest skuteczna? Według Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) z krajów wysoko uprzemysłowionych (o najwyższych dochodach) do krajów o niskich dochodach przepływa ok. 134 mld dol. rocznie w postaci pomocy międzynarodowej. W stosunku do wielkości ich populacji lub gospodarek nie jest to kwota duża zarówno dla darczyńców, jak i obdarowanych. W przypadku krajów o niskich dochodach pomoc ta wynosi średnio 1,3% ich PKB. Jednak nawet ta stosunkowo niewielka kwota była źródłem znacznych kontrowersji. Zwolennicy dodatkowej pomocy międzynarodowej wskazują na niezwykłe cierpienie ludzi w krajach o niskich i średnich dochodach. W Afryce, Azji i na Karaibach dostrzegają niezaspokojone potrzeby i problemy, które można byłoby rozwiązać, budując szpitale, przychodnie i szkoły. Chcą pomóc w budowie infrastruktury umożliwiającej dostęp do czystej wody, kanalizacji, elektryczności i bitych dróg. Rzecznikami tej pomocy są formalne instytucje finansowane przez państwo, takie jak brytyjski Departament Rozwoju Międzynarodowego (DFID), lub niezależne organizacje pozarządowe (NGO), takie jak CARE International, które również otrzymują fundusze rządowe. Na przykład z powodu wybuchu epidemii zapalenia opon mózgowych w Etiopii w 2010 r. DFID przekazał znaczne fundusze etiopskiemu ministerstwu zdrowia na szkolenie pracowników służby zdrowia na wsi, a także na szczepionki. Pieniądze te pomogły ministerstwu uzupełnić braki w budżecie. Przeciwnicy zwiększonej pomocy nie kwestionują tego, że gigantyczną skalę ludzkiego cierpienia w tych krajach należy zmniejszyć, ale sugerują, że pomoc zagraniczna często okazywała się kontrowersyjnym narzędziem do realizacji tego celu. Na przykład według artykułu w „Attaché Journal of International Affairs” kanadyjska organizacja pomocy zagranicznej (CIDA) przekazała Tanzanii 100 mln dol. na uprawę pszenicy. Projekt rzeczywiście doprowadził do wzrostu produkcji tego zboża. Tyle że aby zrobić miejsce dla wspomnianego przedsięwzięcia, z terenów o powierzchni 60 000 ha wypędzono pasterzy, koczowników i innych mieszkańców. Niektórzy z nich odmówili opuszczenia ziemi i zostali pobici ze skutkiem śmiertelnym. Jak widać, czasami niezamierzone efekty uboczne wynikające z pomocy zagranicznej mogą być bardzo niekorzystne. Tym samym trudno ocenić, czy po uwzględnieniu wszystkich kosztów społecznych projekt ten przełożył się na jakikolwiek wzrost standardu życia w Tanzanii. William Easterly , profesor ekonomii na Uniwersytecie Nowego Jorku i autor książki „The White Man’s Burden”, twierdzi, że kraje często otrzymują pomoc z powodów politycznych i w końcu wyrządza ona więcej szkody niż pożytku. Jeśli rząd danego kraju stworzy w miarę stabilne i wolnorynkowe otoczenie makroekonomiczne, wówczas inwestorzy zagraniczni prawdopodobnie sami dostarczą środki finansowe na wiele dochodowych przedsięwzięć. Na przykład, jak donosi „The New York Times”, Facebook współpracuje z wieloma organizacjami w projekcie o nazwie Internet.org, aby zapewnić dostęp do internetu na odległych i ubogich obszarach świata, a Google rozpoczął własną inicjatywę o nazwie Project Loon. Pierwsze próby Facebooka zapewnienia dostępu do internetu za pośrednictwem telefonów komórkowych rozpoczęły się w stabilnych, wolnorynkowych krajach, takich jak: Indie, Brazylia, Indonezja, Turcja i Filipiny. Politycy są teraz rozsądniejsi w kwestii pomocy międzynarodowej niż jeszcze kilkadziesiąt lat temu. W szczególnych przypadkach, zwłaszcza jeśli pomoc międzynarodowa jest ukierunkowana na długoterminowe projekty inwestycyjne, pomoc zagraniczna może odegrać swoją skromną rolę w zmniejszaniu poziomu skrajnego ubóstwa, którego doświadczają setki milionów ludzi na całym świecie. Obejrzyj ten film , który prezentuje kwestię udzielania pomocy gospodarczej w Afryce w całej jej złożoności. Key Concepts and Summary Podstawy wzrostu gospodarczego w każdym kraju są takie same: wzrost wartości kapitału ludzkiego, kapitału rzeczowego i ciągły postęp technologiczny współdziałające w gospodarce wolnorynkowej. Kraje o wysokich dochodach zwykle koncentrują się na rozwoju i wykorzystaniu nowych technologii. Państwa o średnich dochodach skupiają wysiłki na akumulacji kapitału ludzkiego, korzystaniu w większym stopniu z importowanych technologii i rosnącym udziale w PKB wymiany handlowej z zagranicą. Niektóre z krajów rozwijających się w Azji Południowo-Wschodniej potrafiły umiejętnie połączyć swobodę rynkową z zaangażowaniem państwa w gospodarkę. Państwa o niskich dochodach, borykające się z wyzwaniami gospodarczymi, doświadczają poważnych problemów związanych z rozwojem społecznym i zdrowiem publicznym. Zmagają się również z brakiem inwestycji i pomocy międzynarodowej na rozbudowę infrastruktury, takiej jak drogi, szkoły i szpitale. Istnieje kilka pozytywnych przykładów, które można wskazać w kontekście rozwoju gospodarczego w krajach o niskich dochodach. Sugerują one, że kraje te mogą same z siebie stać się liderami technologicznymi. Jednak jest za wcześnie, aby twierdzić, czy projekty te zakończą się sukcesem. Kraje te muszą zrobić więcej, aby połączyć się z resztą światowej gospodarki i znaleźć technologie najkorzystniejsze dla wybranego przez nie modelu wzrostu. Self-Check Questions Utwórz tabelę, która identyfikuje polityki publiczne najkorzystniejsze dla kraju o wysokich dochodach, kraju o średnich dochodach i kraju o niskich dochodach. Poniższa tabela zawiera podsumowanie możliwych odpowiedzi. Kraje o wysokich dochodach Kraje o średnich dochodach Kraje o niskich dochodach Wspieraj edukację siły roboczej Twórz, inwestuj i wykorzystuj nowe technologie Przyjmij wariant polityki fiskalnej skoncentrowany na inwestycjach, w tym inwestycjach w kapitał ludzki, technologię oraz zakłady produkcyjne i ich wyposażenie Stwórz stabilne i rynkowe otoczenie gospodarcze Stosuj politykę pieniężną, która pozwoli utrzymać niską i stabilną inflację Zminimalizuj ryzyko wahań kursów walutowych, jednocześnie zachęcając do konkurencji krajowej i międzynarodowej Inwestuj w technologię, kapitał ludzki i kapitał rzeczowy Zapewnij zachęty dla podmiotów ekonomicznych wykorzystujące bodźce rynkowe Pracuj nad ograniczeniem zakresu rządowej kontroli nad działalnością gospodarczą Staraj się deregulować sektor bankowo-finansowy Ograniczaj protekcjonistyczną politykę w handlu zagranicznym Wyeliminuj ubóstwo i skrajny głód Wprowadź powszechną edukację podstawową Promuj równość płci Zmniejsz wskaźniki śmiertelności niemowląt Wdróż politykę zdrowotną ukierunkowaną na poprawę zdrowia matek Zwalczaj HIV/AIDS, malarię i inne choroby Zapewnij równowagę ekologiczną Rozwijaj globalne partnerstwo na rzecz rozwoju Użyj danych w tekście, aby porównać zalecenia dotyczące polityki ekonomicznej dla krajów o wysokim, średnim i niskim dochodzie. Kraje o niskich dochodach muszą przyjąć politykę rządową zorientowaną na rozwój rynków i mającą na celu edukację ludności. Po wykonaniu tego kroku kraje o niskich dochodach powinny skoncentrować się na wyeliminowaniu innych problemów społecznych hamujących wzrost. Kraje z problemami gospodarczymi, które utknęły w pułapce ubóstwa, muszą bardziej skupić się na zdrowiu i edukacji oraz stworzyć stabilne otoczenie rynkowe i polityczne. Będzie to stanowiło czynnik przyciągający pomoc międzynarodową i inwestycje zagraniczne. Kraje o średnich dochodach powinny dążyć do wzrostu kapitału rzeczowego i rozwoju innowacji, podczas gdy kraje wysoko uprzemysłowione muszą pracować nad utrzymaniem konkurencyjności swoich gospodarek poprzez innowacje i rozwój nowych technologii. Review Questions Jakie inne czynniki, poza wydajnością pracy, inwestycjami kapitałowymi i technologią, wpływają na wzrost gospodarczy kraju? W jaki sposób? Jakie strategie zastosowały „azjatyckie tygrysy”, aby wspierać wzrost gospodarczy? Critical Thinking Question Wyjaśnij, dlaczego trudno jest zebrać fundusze na inwestycje, gdy większość gospodarstw domowych w kraju pogrążonych jest w ubóstwie. Jak myślisz, dlaczego krajom o wysokich dochodach trudno jest osiągnąć wysokie stopy wzrostu? Problems Skorzystaj z „Reguły 72”, aby oszacować, ile czasu zajmie Indiom, Hiszpanii i RPA podwojenie dochodu per capita . Korzystając z nabytych umiejętności badawczych, pobierz następujące dane z bazy danych Banku Światowego (http://databank.worldbank.org/data/home.aspx) dla Indii, Hiszpanii i RPA za lata 2015–2022, jeśli są dostępne: a) liczba abonentów stacjonarnych telefonów, b) liczba abonamentów telefonii komórkowej, c) bezpieczne serwery internetowe (na milion osób), d) produkcja energii elektrycznej (kWh). Przygotuj wykres porównujący te trzy kraje. Opisz kluczowe różnice między nimi. References “Shinzo Abe’s Government Looks Likely to Disappoint on Fiscal Consolidation.” The Economist , May 4, 2013. http://www.economist.com/news/finance-and-economics/21577080-shinzo-abes-government-looks-likely-disappoint-fiscal-consolidation-dont. Banerjee, Abhijit V., and Esther Duflo. Poor Economics . “About the Book: Overview.” http://pooreconomics.com/about-book. CARE International. “About Us.” Accessed January 14, 2014. http://www.care-international.org/about-us.aspx. Central Intelligence Agency. “The World Factbook: Africa, Burundi.” Last modified November 12, 2013. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/by.html. Central Intelligence Agency. “The World Factbook: Africa, Democratic Republic of the Congo.” Last modified November 12, 2013. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/cg.html. Easterly, William. The White Man’s Burden: Why the West’s Efforts to Aid the Rest Have Done So Much Ill and So Little Good . Penguin Group (USA), 2006. Goel, Vindu. “Facebook Leads an Effort to Lower Barriers to Internet Access,” The New York Times. Last modified August 20, 2013. Google. “Project Loon.” http://www.google.com/loon/. GOV.UK. “Department for International Development.” https://www.gov.uk/government/organisations/department-for-international-development. The World Bank. “Millennium Development Goals.” http://www.worldbank.org/mdgs/. Todaro, Michael P., and Stephen C Smith. Economic Development (11 th Edition) . Boston, MA: Addison-Wesley: Pearson, 2011, chap. 3. Vercillo, Siera. “The Failures of Canadian Foreign Aid: Tied, Mismanaged and Uncoordinated.” The Attaché Journal of International Affairs . (2010). http://theattachejia.files.wordpress.com/2013/10/the-attache-2010-issue.pdf. azjatyckie tygrysy (ang. East Asian Tigers ) gospodarki Tajwanu, Singapuru, Hongkongu i Korei Południowej, które od wczesnych lat 60. do końca XX w. utrzymywały wysokie stopy wzrostu gospodarczego i napędzaną przez eksport szybką industrializację, co pozwoliło im zbliżyć się do liderów technologicznych z grupy krajów o wysokich dochodach teoria wzrostu gospodarczego (ang. growth consensus ) seria badań, które pokazują, że statystycznie 70% różnic w dochodach na osobę na świecie można wytłumaczyć różnicami w kapitale rzeczowym (relacji oszczędności i inwestycji) konsensus dotyczący wzrostu gospodarczego zob. teoria wzrostu gospodarczego kraj o wysokich dochodach (ang. high-income country ) kraj z dochodem na mieszkańca wynoszącym 13 250 dol. lub więcej; zazwyczaj posiadający wysoki poziom kapitału ludzkiego i rzeczowego kraj o niskich dochodach (ang. low-income country ) kraj, którego dochód na mieszkańca wynosi mniej niż 1080 dol. kraj o średnich dochodach (ang. middle-income country ) kraj z dochodem na mieszkańca pomiędzy 1080 a 13 205 dol., który wykazał pewną zdolność, nawet jeśli nie zawsze trwałą, doganiania liderów technologicznych o wysokim dochodzie", "section": "Wzrost poziomu życia", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przyczyny bezrobocia na świecie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać i przeanalizować naturę i przyczyny bezrobocia Wyjaśnić pojęcie naturalnej stopy bezrobocia i zidentyfikować czynniki, które na nią wpływają Wytłumaczyć, w jaki sposób nieefektywne rynki pracy mogą prowadzić do takich samych problemów, jakie wywołuje bezrobocie Przyczyny bezrobocia w krajach o wysokich dochodach można kategoryzować, biorąc pod uwagę dwa różne jego rodzaje: bezrobocie cykliczne, pojawiające się w gospodarce w okresie recesji, oraz naturalną stopę bezrobocia powiązaną z charakterystyką rynku pracy, na którą składają się regulacje dotyczące zatrudniania oraz zakładania i prowadzenia działalności gospodarczej. Bezrobocie cykliczne Keynesowski model analizy makroekonomicznych zjawisk w gospodarce wskazuje, że z bezrobociem będącym konsekwencją recesji (cyklicznym) można sobie poradzić, stosując zarówno narzędzia polityki pieniężnej, jak i fiskalnej. Sposób prowadzenia polityki pieniężnej, który ma ograniczyć negatywne skutki recesji, w tym przede wszystkim bezrobocie, jest stosunkowo prosty: ekspansywna polityka pieniężna prowadząca do obniżki stóp procentowych i tym samym powiększająca wartość kredytu i ilość pieniądza w obiegu zwiększa zagregowany popyt. W czasie recesji ryzyko wzrostu inflacji jest zwykle stosunkowo niewielkie, więc nawet bank centralny, którego priorytetem jest walka z inflacją, może pozwolić sobie na obniżenie stóp procentowych. Jeśli chodzi o politykę fiskalną, automatyczne stabilizatory koniunktury, o których mówiliśmy w , powinny zadziałać samoczynnie, nawet jeśli doprowadzi to do zwiększenia deficytu budżetowego w czasie recesji. Wśród ekonomistów nie ma zgody co do tego, czy poza automatycznymi stabilizatorami koniunktury rządy w czasie recesji powinny stosować uznaniową politykę fiskalną polegającą na dodatkowych obniżkach podatków lub zwiększaniu wydatków. W przypadku szczególnie głębokich recesji (takich jak globalny kryzys finansowy lub recesja pandemiczna) argumenty przemawiające za wyjątkowo agresywnie ekspansywną polityką fiskalną są silniejsze, ale w przypadku relatywnie niewielkiej skali spadku wolumenu produkcji, biorąc pod uwagę opóźnienia w realizacji polityki fiskalnej, dyskrecjonalną politykę fiskalną kraje powinny stosować ostrożnie. Ekspansywna polityka fiskalna i monetarna nie potrafią bowiem zakończyć recesji tak, jak naciśnięcie przełącznika wyłącza lampę. Nawet po zakończeniu recesji i powrocie dodatniego tempa wzrostu gospodarczego może minąć kilka miesięcy, a nawet kilka lat, nim firmy z sektora prywatnego uznają, że klimat gospodarczy jest na tyle korzystny, że mogą ponownie zwiększać zatrudnienie. Naturalna stopa bezrobocia Stopa bezrobocia w krajach europejskich jest zazwyczaj wyższa niż w Stanach Zjednoczonych. W 2006 r., przed rozpoczęciem globalnego kryzysu finansowego, w USA wynosiła ona 4,6%, w porównaniu z 9% we Francji, 10,4% w Niemczech czy 7,1% w Szwecji. Fenomen wyższych stóp bezrobocia w krajach europejskich, którego korzenie sięgają początku lat 70. ub. wieku, możemy powiązać z czynnikami instytucjonalnymi. Gospodarki europejskie mają zazwyczaj wyższą naturalną stopę bezrobocia, ponieważ występuje w nich większa liczba regulacji i ograniczeń, które zniechęcają firmy do zwiększenia zatrudnienia, a osoby bezrobotne do podjęcia pracy. Rozwiązanie problemu naturalnej stopy bezrobocia jest proste w teorii, ale trudne w praktyce. Rząd może odegrać aktywną rolę, tworząc sieć zabezpieczeń w postaci zasiłków dla bezrobotnych i świadczeń socjalnych, jak również ograniczając swobodę przedsiębiorstw w zwalnianiu pracowników. Jednak te regulacje wynikające z dobrych intencji w niektórych przypadkach mogą stać się tak uciążliwe, że firmy decydują się na ograniczenie zatrudniania. Na przykład prawo, które nakłada wysokie koszty na firmę próbującą zredukować liczbę pracowników, sprawi, że przedsiębiorstwa będą się starały przede wszystkim unikać wzrostu zatrudnienia, jak ma to miejsce we Francji. Według „Business Week”: „Francja ma 2,4 razy więcej firm zatrudniających 49 pracowników niż 50”. Zgodnie bowiem z francuskim kodeksem pracy, gdy firma ma co najmniej 50 pracowników, kierownictwo musi utworzyć trzy rady pracownicze, wprowadzić uzgodniony z przedstawicielami załogi schemat podziału zysków i przedstawiać radom pracowniczym plany restrukturyzacji, jeśli firma zdecyduje się zwolnić pracowników ze względów ekonomicznych. To prawo pracy zasadniczo ogranicza zatrudnienie (lub podnosi naturalną stopę bezrobocia). Nieefektywne rynki pracy w krajach o niskich i średnich dochodach Kraje o niskich i średnich dochodach mają problemy związane z zatrudnieniem, które wykraczają poza kwestię bezrobocia w rozumieniu gospodarek o wysokich dochodach. Znaczna liczba pracowników w tych gospodarkach zaspokaja wiele własnych potrzeb poprzez uprawę roli, rybołówstwo lub polowanie. Wymieniają się towarami i handlują z innymi mieszkańcami oraz mogą podejmować szereg krótkoterminowych lub jednodniowych prac, czasami otrzymując zapłatę w postaci jedzenia lub schronienia, a czasami pieniędzy. Nie są oni „bezrobotni” w sensie, którego używamy w Stanach Zjednoczonych i UE, ale nie są też zatrudnieni w ramach regularnej płatnej pracy. Punktem wyjścia dla działalności gospodarczej jest podział pracy, w ramach którego ludzie specjalizują się w pewnych zadaniach i wymieniają efekty swojej pracy z innymi. Pracownicy, którzy nie są związani z rynkiem pracy, często nie są w stanie specjalizować się w żadnym konkretnym działaniu, którego rezultaty można zaoferować na rynku. Ponieważ ci pracownicy oficjalnie nie są zatrudnieni, często nie są uprawnieni do świadczeń socjalnych, takich jak ubezpieczenie na wypadek utraty pracy lub świadczenia z tytułu osiągnięcia wieku emerytalnego, o ile takie świadczenia w ich kraju w ogóle pracownikom przysługują. Kluczową polityką w państwach o średnim i niskim poziomie dochodów będzie zatem próba włączenia takich pracowników w formalne instytucje rynku pracy (system emerytalny!), a nie zwalczanie, niewielkiego zazwyczaj, oficjalnego bezrobocia. Ostatnie badania przeprowadzone przez ekonomistów specjalizujących się w ekonomii rozwoju sugerują, że jednym z kluczowych czynników umożliwiających obywatelom krajów o niskich dochodach uniknięcie lub wyjście z obszarów ubóstwa jest to, czy mogą oni podjąć regularną, płatną pracę. Key Concepts and Summary Problem bezrobocia cyklicznego możemy rozwiązać poprzez ekspansywną politykę fiskalną lub monetarną. Naturalna stopa bezrobocia może być trudniejszym wyzwaniem, ponieważ wiąże się z wyborami typu „coś za coś” w kwestii maksymalizacji zatrudnienia i ochrony miejsc pracy. O ile bezrobocie pozostaje istotnym problemem w państwach o wysokich i po części średnich dochodach, to już w krajach najbiedniejszych nacisk powinien być położony na instytucje rynku pracy. Ludzie w tych krajach nie są „bezrobotni” w sensie, którego używamy w Stanach Zjednoczonych i UE, ale nie są też zatrudnieni w ramach regularnej, płatnej pracy. Podczas gdy niektórzy z nich mogą mieć zarówno umowy o pracę, jak i pewne elementy zabezpieczenia socjalnego (ochrona finansowa i prawna w przypadku zwolnienia, możliwość korzystania z publicznych systemów emerytalnych), inni są częścią gospodarki barterowej i ta forma zdobywania środków do życia wyłącza ich z regulowanego formalnym prawem rynku pracy. Self-Check Questions Jakie narzędzia polityki makroekonomicznej umożliwiają ograniczenie lub nawet wyeliminowanie problemu bezrobocia cyklicznego? W przypadku recesji i wzrostu bezrobocia możemy skorzystać z ekspansywnej polityki fiskalnej (obniżenie podatków lub zwiększenie wydatków rządowych) lub ekspansywnej polityki pieniężnej (zwiększenie podaży pieniądza i obniżenie stóp procentowych). Obie polityki stymulują popyt globalny i produkcję, zmniejszając tym samym bezrobocie. Wyjaśnij, dlaczego naturalna stopa bezrobocia może być wyższa w krajach o niskich dochodach. Oprócz wysokiej naturalnej stopy bezrobocia wynikającej z regulacji rządowych za osoby bezrobotne można również uznać ludzi, którzy nie funkcjonują na rynku pracy (wytwarzają np. żywność wyłącznie na własne potrzeby lub są zatrudnieni w sposób całkowicie nienormowany), chociaż nie spełniają oni formalnej definicji naturalnej stopy bezrobocia. Review Questions Jakie problemy i wyzwania są związane z bezrobociem cyklicznym oraz bezrobociem naturalnym? Czy twoim zdaniem twierdzenie, że w krajach o niskich dochodach ludzie bez stabilnej pracy regulowanej przepisami prawa są bezrobotni, ma sens? Critical Thinking Question Czy twoim zdaniem można ochronić pracowników przed utratą pracy bez wywoływania negatywnego wpływu na rynek pracy? Wyjaśnij, co się stanie w kraju, który próbuje rozwiązać problem bezrobocia naturalnego za pomocą ekspansywnej polityki monetarnej i fiskalnej. Narysuj jeden diagram wykorzystujący model AD-AS, oparty na modelu keynesowskim, przedstawiając pożądany przez polityków scenariusz zdarzeń. Następnie narysuj drugi diagram AD-AS, oparty na modelu neoklasycznym, aby pokazać, jaki jest bardziej prawdopodobny schemat rozwoju wydarzeń. Problems Pobierz najświeższe dane o bezrobociu z bazy danych Banku Światowego (http://databank.worldbank.org/data/home.aspx) dla Indii, Hiszpanii i RPA za okres pięciu lat. Przygotuj wykres porównujący sytuację w tych trzech krajach na podstawie zgromadzonych danych. Opisz kluczowe różnice pomiędzy nimi. Przyporządkuj te kraje do grupy o wysokich, średnich i niskich dochodach. Wyjaśnij, co cię zaskoczyło, a co można było przewidzieć jeszcze przed zapoznaniem się z wartościami liczbowymi. Jak globalny kryzys finansowy z 2008 r. wpłynął na sytuację w Indiach, Hiszpanii i RPA? References Viscusi, Gregory, and Mark Deen. “Why France Has So Many 49-Employee Companies.” Business Week . Last modified May 3, 2012. http://www.businessweek.com/articles/2012-05-03/why-france-has-so-many-49-employee-companies.", "section": "Przyczyny bezrobocia na świecie", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przyczyny inflacji w różnych krajach i regionach Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować przyczyny i skutki inflacji w różnych państwach Wyjaśnić, dlaczego w krajach rozwijających się inflacja może mieć poziom nieco wyższy i mniej stabilny niż w krajach wysoko uprzemysłowionych Wydaje się, że decydenci z krajów o wysokich dochodach wyciągnęli wnioski z dotychczasowych zmagań z inflacją. Po pierwsze, cokolwiek stałoby się ze zagregowaną podażą i zagregowanym popytem w krótkim okresie, kraje te mogą zastosować politykę pieniężną, aby zapobiec utrwaleniu się inflacji w gospodarce w okresie średnim i długim. Po drugie, istnieje powszechnie akceptowany konsensus, zgodnie z którym utrwalenie się inflacji nie przynosi długoterminowych korzyści. Dopuszczenie do tego, aby inflacja stała się trwała i uporczywa, stanowi niepożądane ryzyko i konieczność wyboru typu „coś za coś” w momencie, w którym bank centralny rozpocznie działania mające przynieść obniżenie stopy inflacji. Gdy inflacja jest wysoka, firmy i osoby prywatne muszą poświęcać czas i wysiłek, aby znaleźć sposoby ochrony przed tym zjawiskiem, zamiast szukać lepszych rozwiązań dla swoich klientów. Krótko mówiąc, wydaje się, że gospodarki o wysokich dochodach osiągnęły zarówno konsensus polityczny, aby utrzymać inflację na niskim poziomie, jak też dysponują skutecznymi narzędziami ekonomicznymi, aby cel ten zrealizować. W wielu gospodarkach o średnich i niskich dochodach sytuacja w tym zakresie jest diametralnie różna. Na początku XXI w. w Turcji przez kilka lat występowała inflacja przekraczająca 50% rocznie. Białoruś miała inflację ok. 100% rocznie od 2000 do 2001 r. W latach 2008–2010 w Wenezueli i Mjanmie ceny rosły średnio od 20% do 30% rocznie. Indonezja, Iran, Nigeria, Federacja Rosyjska i Ukraina notowały inflację dwucyfrową przez niemal całą pierwszą dekadę XXI w. Zimbabwe natomiast doświadczyło hiperinflacji, z tempem wzrostu cen, które zwiększyło się z ponad 100% rocznie w połowie 2000 r. do kilku milionów procent w roku 2008. W tych krajach problem bardzo wysokiej inflacji wynikał na ogół z ogromnych deficytów budżetowych, które rząd finansuje, dodrukowując walutę krajową. Jest to przypadek „zbyt dużej ilości pieniędzy na zbyt małą ilość towarów”. Rząd Zimbabwe pokrywał powiększające się deficyty, coraz szybciej drukując banknoty o coraz większych nominałach. Pod koniec 2008 r. pieniądz emitowany w Zimbabwe był prawie bezwartościowy i nikt go nie akceptował, co ostatecznie skłoniło władze tego kraju do przyjęcia jako swojej waluty dolara amerykańskiego. To posunięcie przyniosło bardzo szybki spadek dynamiki wzrostu cen. W niektórych krajach bank centralny udziela pożyczek politycznie faworyzowanym firmom, właściwie dodrukowując pieniądz, co również prowadzi do wyższej inflacji. Wiele państw zdołało jednak utrzymać satysfakcjonujący poziom wzrostu gospodarczego przez dłuższy czas przy poziomie inflacji, który według najnowszych standardów krajów rozwiniętych wydawałby się bardzo wysoki, np. od 10% do 30% rocznie. W takich gospodarkach rządy indeksują stopą inflacji większość kontraktów, poziom płac i nominalne stopy procentowe. Indeksowanie umów płacowych i stóp procentowych oznacza, że będą one rosły wraz ze wzrostem inflacji, aby utrzymać siłę nabywczą wynagrodzeń i mniej więcej stały poziom realnych stóp procentowych. Gdy płace nie rosną wraz ze wzrostem cen, powoduje to spadek realnej stawki płac i obniżenie poziomu życia. Podobnie nominalne stopy procentowe, które nie są indeksowane, prowadzą do sytuacji, w której pożyczkodawcy otrzymają zwrot pożyczonego kapitału w zdewaluowanej walucie, która straciła znaczną część swojej siły nabywczej. Jest oczywiście możliwe – a czasami wręcz konieczne – aby w gospodarkach rozwijających się (ang. converging economy ) (krajach wykazujących zdolność doganiania liderów technologicznych pod względem poziomu PKB per capita ) stopa inflacji była podwyższona, co byłoby politycznie nie do przyjęcia w krajach o wysokim dochodzie. W końcu tylko wzrost cen np. usług może doprowadzić do wzrostu dochodu osób, które trudnią się ich świadczeniem, a bez wzrostu dochodu trudno wyobrazić sobie proces konwergencji dochodowej, czyli wyrównywania się poziomu PKB per capita w krajach o wysokich i średnich dochodach. Concepts and Summary Większość krajów o wysokim dochodzie zauważyło, że ich banki centralne mogą kontrolować inflację w średnim i długim okresie. Ponadto władze tych krajów zdają sobie sprawę z tego, że inflacja nie przynosi długoterminowych korzyści, a jedynie koszty, jeśli utrudnia przedsiębiorstwom koncentrowanie się na realnym wzroście wydajności. Jednak biedniejsze kraje mogą akceptować nieco wyższą i bardziej zmienną inflację, ponieważ międzynarodowe przepływy kapitału i towarów mogą destabilizować ich mniejsze gospodarki, które zwiększając poziom PKB per capita , muszą również zaakceptować wzrost cen dóbr i usług. Self-Check Questions W jaki sposób indeksacja umów płacowych stopą inflacji pomaga pracownikom? Indeksowanie umów płacowych oznacza, że wynagrodzenie rośnie wraz ze wzrostem cen. Pracownicy, których wynagrodzenia są indeksowane, utrzymują więc poziom życia na stałym realnym poziomie (ich płace zachowują swoją siłę nabywczą). Kiedy zarobki nie są indeksowane lub nie rosną wraz z inflacją, standard życia zatrudnionych maleje. Użyj modelu AD/AS, aby pokazać, w jaki sposób wzrost wydatków rządowych może prowadzić do wzrostu inflacji. Wzrost wydatków rządowych przesuwa krzywą AD w prawo, podnosząc zarówno poziom dochodu, jak i cen. Pokaż za pomocą modelu AD/AS, w jaki sposób rządy mogą wykorzystać politykę pieniężną do obniżenia poziomu cen. Spadek podaży pieniądza przesunie krzywą AD w lewo i obniży poziom dochodu i cen. Banki będą miały mniej pieniędzy do pożyczania. Stopy procentowe będą rosły, wpływając na konsumpcję i inwestycje, które są kluczowymi składnikami zagregowanego popytu. Review Questions Czy w najbliższej przyszłości inflacja będzie poważnym problemem przynajmniej dla niektórych gospodarek o wysokich dochodach? Czy w najbliższej przyszłości inflacja może stanowić problem przynajmniej dla niektórych gospodarek o niskich i średnich dochodach? Critical Thinking Questions Dlaczego zagrożenia inflacyjne w gospodarkach o wysokich dochodach są mniejsze niż w gospodarkach o niskich i średnich dochodach? Problems Pobierz najświeższe dane o inflacji z bazy danych Banku Światowego (http://databank.worldbank.org/data/home.aspx) dla Indii, Hiszpanii i RPA za okres pięciu lat. Na podstawie pozyskanych danych przygotuj wykres porównujący te kraje. Zaklasyfikuj je do grup państw o wysokich, średnich bądź niskich dochodach i opisz kluczowe różnice między nimi. Wyjaśnij, co okazało się dla ciebie zaskakujące, a czego można się było spodziewać przed analizą pozyskanych danych. gospodarka rozwijająca się (ang. converging economy ) gospodarka kraju, który wykazał się zdolnością doganiania liderów technologicznych pod względem poziomu PKB per capita , dzięki inwestycjom w kapitał rzeczowy i ludzki gospodarka konwergentna zob. gospodarka rozwijająca się gospodarka konwergująca zob. gospodarka rozwijająca się", "section": "Przyczyny inflacji w różnych krajach i regionach", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Obawy dotyczące pogorszenia konkurencyjności międzynarodowej Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić znaczenie bilansu handlowego i jego implikacje dla rynku walutowego Przeanalizować uwarunkowania międzynarodowego handlu towarami i usługami oraz międzynarodowych przepływów kapitału Wskazać i ocenić reformy gospodarcze zwiększające zakres stosowania i efektywność mechanizmów rynkowych W latach 50. i 60., a nawet w latach 70. ubiegłego wieku kraje o niskich i średnich dochodach często postrzegały otwartość na globalne przepływy towarów, usług i kapitału finansowego negatywnie. Państwa te obawiały się, że handel zagraniczny oznaczałby straty ekonomiczne, ponieważ partnerzy handlowi o wysokich dochodach „wykorzystywaliby” ich gospodarki, a ponadto utraciłyby one wewnętrzną kontrolę polityczną na rzecz potężnych interesów biznesowych międzynarodowych korporacji. To spojrzenie na handel międzynarodowy z czasem ewoluowało. W końcu w przypadku wielkich sukcesów gospodarczych ostatnich lat, czyli krajów takich jak Japonia, „azjatyckie tygrysy”, Chiny czy Indie, możliwości sprzedaży ich dóbr i usług na rynkach światowych były czynnikiem absolutnie kluczowym. Gospodarki europejskie również prosperują dzięki wysokiemu poziomowi wymiany handlowej w ramach rozszerzonej Unii Europejskiej. Z kolei podpisując północnoamerykański układ o wolnym handlu ( North American Free Trade Agreement – NAFTA ), który z dniem 1 lipca 2020 r. został oficjalnie zastąpiony umową o wolnym handlu między Stanami Zjednoczonymi, Meksykiem i Kanadą (USMCA), kraje sygnatariusze zobowiązały się do zmniejszenia barier handlowych i intensyfikacji wymiany. Wiele państw przekonało się bez żadnych wątpliwości, że symetryczne (wzajemne) zmniejszenie barier w handlu jest dla gospodarki niezwykle korzystne. Wiele mniejszych gospodarek światowych odrobiło jeszcze trudniejszą lekcję: jeśli nie uczestniczą aktywnie w handlu światowym, raczej nie dołączą do gospodarek rozwijających się, które osiągnęły sukces. Nie ma w historii świata przykładów małych krajów, które odcięły się od gospodarki światowej, a mimo to osiągnęły wysoki poziom życia. Choć prawie każdy kraj twierdzi obecnie, że jego celem jest jak największy udział w światowym handlu, możliwe negatywne konsekwencje takiego postępowania wciąż zdają się trapić władze niektórych państw. Użyteczne wydaje się podzielenie tych możliwych negatywnych konsekwencji na kwestie związane z handlem towarami i usługami oraz międzynarodowymi przepływami kapitału finansowego. Zagadnienia te są oczywiście powiązane, ale nie można ich traktować łącznie. Gospodarka może się charakteryzować wysoką relacją handlu zagranicznego do PKB, ale jeśli eksport i import są zrównoważone, przepływy netto portfelowych inwestycji zagranicznych do i z takiej gospodarki będą bliskie zeru. I odwrotnie, gospodarka może mieć tylko umiarkowany poziom handlu zagranicznego w stosunku do PKB, ale jednocześnie znaczną nierównowagę na rachunku obrotów bieżących. W związku z tym przydatne jest osobne rozważenie obaw artykułowanych w związku z międzynarodowym handlem towarami i usługami oraz w odniesieniu do międzynarodowych przepływów kapitału finansowego. Międzynarodowy handel towarami i usługami Istnieje długa lista obaw związanych z handlem zagranicznym: strach przed utratą miejsc pracy w krajowych przedsiębiorstwach, których produkcja będzie substytuowana przez import, zagrożenia dla środowiska, nieuczciwe praktyki na rynku pracy narażonym na konkurencję krajów z niższymi osłonami socjalnymi i wiele innych. Argumenty te omawiamy dość obszernie w . Spośród wszystkich argumentów uzasadniających ewentualne ograniczenia w handlu zagranicznym największe kontrowersje wśród ekonomistów budzi ten dotyczący ochrony gałęzi przemysłu na wczesnym etapie rozwoju ( omawia ten problem bardziej szczegółowo). W przeszłości niektóre kraje wprowadzały z pewnymi sukcesami takie osłony (w postaci ceł lub innych barier), ale znacznie częściej protekcjonistyczna ochrona dotyczy nie tyle gałęzi przemysłu, które dopiero rozwijają się w danym kraju i jeszcze nie osiągnęły silnej pozycji, ile ugruntowanych na krajowym rynku branż dysponujących znaczną siłą polityczną, które nie są w stanie sprostać konkurencji zagranicznej, w związku z czym ponoszą straty i zwalniają pracowników. Jeśli rząd zamierza faworyzować pewne gałęzie przemysłu, które pozostają na wczesnym etapie rozwoju (przynajmniej w danym kraju), musi to zrobić w taki sposób, aby z góry było wiadomo, kiedy skończy się ten swoisty „okres ochronny”, który przygotuje je na przyszłe samodzielne funkcjonowanie w ramach konkurencji rynkowej. Sytuacja, w której seria niekończących się dotacji rządowych i ochrona przed międzynarodową konkurencją w zasadzie nigdy się nie kończy, jest zdecydowanie szkodliwa. Międzynarodowe przepływy kapitału Przypomnij sobie twierdzenie z , że deficyt bilansu handlowego występuje wtedy, gdy import danego kraju przewyższa jego eksport. Aby doszło do deficytu handlowego, kraje trzecie muszą zapewnić pożyczki lub zrealizować inwestycje w kraju notującym ujemne saldo bilansu handlowego, na co są gotowe, ponieważ ostatecznie oczekują spłaty pożyczonych środków. Być może pamiętasz również, że nadwyżka w bilansie handlowym pojawia się wtedy, gdy eksport danego kraju przewyższa jego import. Aby zatem deficyt handlowy zamienił się w nadwyżkę handlową, eksport danego kraju musi wzrosnąć lub jego import spaść. Czasami dzieje się tak, gdy waluta traci na wartości. Na przykład gdyby Stany Zjednoczone miały deficyt handlowy, a dolar stracił na wartości, import stałby się droższy. To z kolei przyniosłoby korzyści zagranicznym podmiotom, które wcześniej udzieliły USA pożyczek lub zrealizowały w tym kraju inwestycje. Oczekiwany wzorzec nierównowagi handlowej w gospodarce światowej polegał na tym, że gospodarki o wysokich dochodach będą generować nadwyżki handlowe, co oznacza, że doświadczą odpływu netto kapitału zagranicznego, podczas gdy gospodarki o niskich i średnich dochodach będą miały deficyty handlowe, co oznacza, że odczują napływ netto kapitału zagranicznego. Ten międzynarodowy model inwestowania może być korzystny dla wszystkich stron. Inwestorzy w krajach o wysokich dochodach odnoszą korzyści, ponieważ mogą uzyskiwać wysoki zwrot ze swoich inwestycji, a także dlatego, że mogą je dywersyfikować, dzięki czemu są mniej narażeni na pogorszenie koniunktury we własnej gospodarce. Kraje o niskich dochodach z kolei, które doświadczają napływu kapitału, prawdopodobnie mają potencjał do szybkiego nadrabiania zaległości w rozwoju gospodarczym i mogą wykorzystać napływ międzynarodowego kapitału finansowego, aby pobudzić swoje inwestycje w kapitał rzeczowy i ludzki. Ponadto napływ kapitału finansowego często wiąże się z transferem umiejętności, wiedzy technologicznej i szkoleniami. Jednak w ciągu ostatnich kilku dekad ten optymistyczny scenariusz napotkał dwa ograniczenia. Pierwszym z nich były bardzo wysokie deficyty handlowe lub deficyty na rachunku obrotów bieżących w gospodarce USA (zob. ). Zamiast zapewniać inwestycje finansowe netto za granicą, gospodarka USA zasysała oszczędności z całego świata. Według Sebastiana Edwardsa , pracującego w ramach National Bureau of Economic Research , te znaczne deficyty handlowe w USA mogą być niemożliwe do utrzymania w długim okresie. Podczas gdy deficyty handlowe same w sobie nie są złe, kluczowe pytanie brzmi, czy amerykańskie władze zdecydują się na ich zmniejszanie stopniowo, czy też gwałtownie. W scenariuszu ich stopniowej redukcji eksport z USA może rosnąć szybciej niż import na przestrzeni wielu lat, wspomagany przez deprecjację dolara amerykańskiego. Niezamierzoną konsekwencją spowolnienia tempa wzrostu gospodarczego w okresie po wybuchu globalnego kryzysu finansowego był spadek deficytu obrotów bieżących USA z 6% przed recesją do 3% w ostatnim okresie. Inną możliwością byłaby strategia gwałtownego zmniejszenia deficytu bilansu handlowego USA przez rząd federalny. Oto jeden z możliwych scenariuszy: jeśli zagraniczni inwestorzy będą mniej skłonni do utrzymywania aktywów w dolarach amerykańskich, kurs dolara może się osłabić. Gdy spekulanci zauważą ten proces, mogą być skłonni wyprzedawać swoje aktywa dolarowe, co jeszcze bardziej osłabi amerykańską walutę. Słabszy dolar stymulowałby zagregowany popyt, czyniąc eksport tańszym, a import droższym. Oznaczałoby to jednocześnie wyższe ceny importowanych środków produkcji w całej gospodarce, przesuwając krótkookresową krzywą zagregowanej podaży w lewo. Skutkiem mógłby być gwałtowny wzrost inflacji, a gdyby Bank Rezerwy Federalnej prowadził restrykcyjną politykę pieniężną w celu jej obniżenia, mogłoby to również doprowadzić do recesji. Czasami można odnieść wrażenie, że gospodarka USA, ze swoimi ogromnymi rozmiarami, była i jest niewrażliwa na tego rodzaju nacisk ze strony rynków międzynarodowych. Oczywiście trudno jest nią wstrząsnąć, jednak nie jest wykluczone, że nawet gospodarka USA o wartości 17 bln dol. uległaby tego typu międzynarodowej presji. Drugie ograniczenie dotyczy sposobu, w jaki mniejsze gospodarki światowe powinny radzić sobie z możliwością nagłego napływu i odpływu zagranicznego kapitału finansowego. Być może najbardziej jaskrawy przykład potencjalnie destrukcyjnej siły międzynarodowych ruchów kapitałowych wystąpił w przypadku „azjatyckich tygrysów” w latach 1997–1998. Dzięki wysokiej dynamice wzrostu w ciągu poprzednich kilkudziesięciu lat gospodarki te cieszyły się dużym zainteresowaniem inwestorów zagranicznych. Jednak w połowie lat 90. inwestycje zagraniczne w tych krajach zaczęły rosnąć w niemal szaleńczym tempie. Wiele środków zostało przekazanych za pośrednictwem banków, które zapożyczały się w dolarach amerykańskich i udzielały pożyczek w walucie lokalnej. Wolumen kredytów bankowych zwiększał się w tempie min. 20% rocznie. Ten napływ kapitału zagranicznego spowodował, że inwestycje w tych gospodarkach przekroczyły poziom oszczędności krajowych, przez co deficyty na rachunku obrotów bieżących w tych krajach podskoczyły do 5–10% PKB. Gwałtowny wzrost wolumenu kredytów oznaczał, że banki w krajach Azji Południowo-Wschodniej nie najlepiej radziły sobie z rozróżnianiem kredytobiorców bezpiecznych i ryzykownych. Wielu z nich – reprezentujących nawet od 10% do 15% wartości wszystkich pożyczek i kredytów w niektórych z tych krajów – zaczęło mieć problemy ze spłatą swoich zobowiązań. W obawie przed stratami zagraniczni inwestorzy zaczęli wycofywać swoje pieniądze. Wraz z odpływem zagranicznych środków kursy walut w tych krajach załamały się, często spadając nawet o 50% w bardzo krótkim okresie (liczonym w miesiącach, a nie latach lub nawet kwartałach). Banki znalazły się w trudnej sytuacji: nawet jeśli reszta kredytów krajowych zostałaby spłacona, to biorąc pod uwagę osłabienie walut lokalnych w stosunku do dolara, nigdy nie byłyby one w stanie pokryć swojego zadłużenia w amerykańskiej walucie. Cały sektor bankowy zbankrutował. Brak kredytów i pożyczek w gospodarce przyczynił się do załamania zagregowanego popytu, powodując głęboką recesję. Jeśli odpływ międzynarodowego kapitału mógł wpędzić w recesję nawet „azjatyckie tygrysy”, z ich znakomitymi wynikami gospodarczymi, to nic dziwnego, że inne kraje o średnich i niskich dochodach na całym świecie czują się zaniepokojone. Co więcej, podobne epizody napływu, a następnie odpływu zagranicznego kapitału finansowego wstrząsnęły wieloma gospodarkami na całym świecie. Na przykład w ciągu ostatnich kilku lat Irlandia, Islandia i Grecja doświadczyły poważnych gospodarczych turbulencji, gdy zagraniczni kredytodawcy postanowili wstrzymać swoje inwestycje w tych krajach. Zwłaszcza w Grecji miało to niezwykle bolesne społecznie konsekwencje, a wprowadzone przez rząd pod wpływem Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW) i Komisji Europejskiej środki zapobiegawcze wywołały protesty w całym kraju ( ). Protesty w Grecji Warunki gospodarcze w Grecji pogorszyły się po wybuchu globalnego kryzysu finansowego tak, że rząd musiał wprowadzić oszczędności, obniżyć płace i zwiększyć podatki. Masowe protesty stanowią tylko jedną z wielu konsekwencji takich posunięć. (Źródło: modyfikacja pracy Apostolosa/Flickr Creative Commons). Wiele krajów podejmuje kroki mające zmniejszyć ryzyko tego, że ich gospodarka ucierpi w przypadku ucieczki zagranicznego kapitału finansowego. Jednym ze sposobów ograniczenia potencjalnych negatywnych konsekwencji realizacji takiego scenariusza jest nakłanianie banków centralnych do utrzymywania wysokich rezerw walutowych, a także ścisła regulacja sposobu postępowania krajowych banków komercyjnych (ograniczająca liczbę i wartość ryzykownych kredytów i pożyczek). Najbardziej kontrowersyjne kroki w tym zakresie dotyczą kwestii kontroli lub ograniczenia przepływów kapitału zagranicznego. Gdyby jakiś kraj mógł zniechęcić krótkoterminowy kapitał spekulacyjny, a przyciągał jedynie kapitał inwestycyjny, angażujący się w średnim i długim okresie, uzyskałby znaczną odporność na wahania nastrojów globalnych inwestorów. Jeśli gospodarki biorą udział w światowym handlu dobrami i usługami, będą musiały uczestniczyć również w międzynarodowych przepływach kapitału i inwestycji finansowych. Powiązania te mogą przynieść gospodarce ogromne korzyści. Jednak każdy kraj, który doświadcza znacznego i trwałego deficytu handlowego, wraz z jednoczesnym napływem międzynarodowego kapitału finansowego netto, ma pewne powody do niepokoju. Podczas przywołanego wcześniej azjatyckiego kryzysu finansowego pod koniec lat 90. kraje, które w latach poprzedzających załamanie gwałtownie się rozwinęły dzięki napływowi międzynarodowego kapitału, doświadczyły potem głębokiej recesji, gdy kapitał ten bardzo szybko odpłynął. Reformy gospodarcze zwiększające zakres stosowania i efektywność mechanizmów rynkowych W ciągu ostatniego półwiecza poziom życia miliardów ludzi na całym świecie znacząco wzrósł. Taki postęp miał miejsce nie tylko w przypadku liderów technologicznych, takich jak Stany Zjednoczone, Kanada, kraje UE i Japonia, ale także dotyczył „azjatyckich tygrysów” oraz wielu krajów Ameryki Łacińskiej i Europy Wschodniej. Wyzwaniem dla większości tych gospodarek jest dalsze utrzymywanie wysokiej dynamiki wzrostu. Niestety, niektóre państwa (szczególnie w Afryce) popadły w stagnację i utknęły w pułapce ubóstwa. Gospodarki te muszą skoncentrować się na podstawach: zdrowiu, edukacji i rozwoju kapitału ludzkiego. Jak pokazuje , nowoczesna technologia pozwala na inwestycje w edukację i rozwój kapitału ludzkiego w sposób, który nie byłby możliwy jeszcze kilka lat temu. Technologia zasilana energią słoneczną Technologie wykorzystujące energię słoneczną i Wi-Fi umożliwiają uczniom i studentom zdobywanie wykształcenia nawet w odległych częściach kraju, pozbawionych dostępu do sieci elektrycznej. Ci studenci w Ghanie wspólnie używają laptopa zasilanego energią słoneczną. (Źródło: EIFL/Flickr Creative Commons). Poza kwestią wzrostu gospodarczego wszystkie pozostałe główne cele polityki makroekonomicznej – tj. niskie bezrobocie, niska inflacja i zrównoważony bilans handlowy – dotyczą sytuacji, w których z jakiegoś powodu gospodarka nie jest w stanie zrównoważyć sił podaży i popytu. Na przykład w przypadku wysokiego bezrobocia cyklicznego przecięcie zagregowanej podaży i zagregowanego popytu występuje na poziomie produkcji poniżej potencjalnego PKB. W przypadku wysokiej naturalnej stopy bezrobocia regulacje rządowe ograniczają skłonność przedsiębiorstw do zwiększania zatrudnienia, co z czasem prowadzi do opuszczania rynku pracy przez ludzi, których nikt nie chce zatrudnić. Inflacja z kolei może występować w sytuacji, w której zagregowany popyt przynajmniej na jakiś czas przewyższa zagregowaną podaż, tak że siła nabywcza jest zbyt duża w stosunku do zbyt małej ilości towarów. Z nierównowagą bilansu handlowego mamy do czynienia wtedy, gdy z powodu napływu lub odpływu kapitału zagranicznego netto oszczędności krajowe nie pokrywają się z inwestycjami krajowymi. Każda z tych sytuacji konfrontuje władze z wyborami politycznymi i gospodarczymi, których rozstrzygnięcie może być dość trudne. Bezrobocie wśród ludzi młodych: trzy różne przypadki Hiszpania i RPA w 2011 r. miały tak samo wysokie bezrobocie wśród młodzieży, ale przyczyny tego stanu rzeczy były różne. Bezrobocie młodzieży w Hiszpanii wzrosło z powodu globalnego kryzysu finansowego w latach 2008–2009 oraz wysokiego zadłużenia prywatnego i publicznego. Saldo na rachunku bieżącym Hiszpanii było ujemne, co oznaczało, że kraj zaciągał pożyczki. W celu obniżenia cyklicznego bezrobocia podczas recesji model keynesowski sugeruje wzrost wydatków rządowych – ekspansję fiskalną – lub luzowanie polityki pieniężnej. Żadna z tych opcji nie była dla Hiszpanii dostępna. Możliwości ekspansji fiskalnej ograniczało zadłużenie, co oznaczało, że ewentualny kapitał, który napłynąłby do Hiszpanii, zażądałby bardzo wysokich stóp procentowych jako wynagrodzenia. Ekspansja monetarna też nie była możliwa, ponieważ Hiszpania korzystała z euro i nie mogła samodzielnie zdewaluować swojej waluty, chyba że przekonałaby do tego całą UE. Co zatem można było zrobić? Czasopismo „The Economist”, podsumowując niektóre pomysły ekonomistów i decydentów, sugerowało, że jedyną realistyczną (choć bolesną) opcją dla Hiszpanii było obniżenie płac w sektorze publicznym, co pozwoliłoby zmniejszyć wydatki rządowe. W rezultacie rząd byłby w stanie obniżyć stawki podatkowe dla pracujących. Przy niższych płacach lub niższym efektywnym opodatkowaniu firmy zatrudniłyby więcej pracowników. Obniżyłoby to bezrobocie i pobudziło gospodarkę. Hiszpania mogła również zachęcać do większych inwestycji zagranicznych i starać się promować politykę wzrostu prywatnych oszczędności krajowych. Republika Południowej Afryki z kolei miała problem z naturalnym bezrobociem. Jest to interesujący przypadek, ponieważ bezrobocie wśród młodzieży wynikało głównie z faktu, że nie była ona gotowa do pracy. Ekonomiści powszechnie nazywają to problemem zdolności do zatrudnienia. Według wywiadów przeprowadzonych z południowoafrykańskimi firmami przez „The Economist” młodzi byli (i zapewne w dalszym ciągu są) inteligentni w sensie akademickim, ale brakowało im praktycznych umiejętności przydatnych w miejscu pracy. Pomimo dużego nacisku na zwiększenie inwestycji w kapitał ludzki działania te nie przyniosły jeszcze efektów. Niedawno rząd ujawnił plan dofinansowania bezrobotnej młodzieży, która odbywałaby szkolenie lub praktyki w południowoafrykańskich firmach. Rząd RPA ma możliwość zwiększenia wydatków budżetowych i dalszego finansowania inwestycji w edukację, szkolenia zawodowe i programy dla praktykantów. Republika Południowej Afryki może również poprawić klimat dla inwestycji zagranicznych ze strony liderów technologicznych, co pobudziłoby wzrost gospodarczy. Indie mają mniejszy problem z zatrudnieniem młodzieży, co pokazuje odsetek ludzi pozostających bez pracy. Należy jednak pamiętać, że biorąc pod uwagę ponadmiliardową populację tego kraju, w liczbach bezwzględnych jest to problem poważny. Według Kaushika Basu, piszącego dla BBC, „istnieje 45 ogólnokrajowych przepisów regulujących decyzje firm o zatrudnianiu i zwalnianiu pracowników i prawie czterokrotnie więcej na poziomie stanowym”. Regulacje te utrudniają firmom zwalnianie pracowników. Aby zachować elastyczność i móc reagować na bodźce rynkowe, indyjskie firmy zatrudniają więc mniejszą liczbę pracowników. Rząd Indii może wiele zrobić, aby rozwiązać ten problem, dostosowując krajowe prawo pracy do wymogów rosnącej populacji ludzi młodych. Zasadniczo rząd musi zrezygnować z wpływu na decyzje przedsiębiorstw o zatrudnianiu i zwalnianiu ludzi, aby rozwijające się indyjskie firmy mogły swobodnie dostosowywać zatrudnienie. Pracownicy indyjscy, podobnie jak ci w RPA, zwykle nie mają wysokich umiejętności. Rząd może więc zwiększyć wydatki na edukację, szkolenia zawodowe i programy podnoszące ich kwalifikacje. Wreszcie Indie mają znaczny deficyt na rachunku obrotów bieżących. Wynika on głównie z krótko- i długoterminowych przepływów kapitałowych. Aby uporać się z tym problemem, Indie eksperymentowały, znosząc ograniczenia dla obywateli w inwestowaniu za granicą. To krok we właściwym kierunku, który może ograniczyć deficyt na rachunku obrotów bieżących. Ostatnią możliwością jest poprawa funkcjonowania krajowych rynków kapitałowych, tak aby wielu samozatrudnionych Hindusów mogło uzyskać dostęp do kapitału i zrealizować swoje pomysły biznesowe. Jeśli więcej Hindusów zdobędzie kapitał na rozpoczęcie działalności, zatrudnienie – nie tylko wśród ludzi młodych – będzie rosnąć. Key Concepts and Summary Istnieje wiele uzasadnionych obaw związanych z możliwymi negatywnymi konsekwencjami wolnego handlu. Być może najlepszą odpowiedzią na nie jest to, że istnieją dobre sposoby, które pozwalają im zapobiegać, bez ograniczania skali przepływów towarowych na rynkach międzynarodowych, a tym samym utraty potencjalnych korzyści związanych z handlem zagranicznym. Istnieją dwa główne problemy związane z nierównowagą handlową na świecie. Pierwszym z nich jest niepewność, co stanie się w najbliższych latach z bardzo wysokim deficytem obrotów handlowych w USA – czy będzie on zmniejszany stopniowo, czy raczej gwałtownie. Drugim jest to, czy mniejsze kraje powinny podjąć pewne kroki w celu ograniczenia przepływów międzynarodowego kapitału w nadziei, że staną się mniej podatne na niekorzystne konsekwencje gospodarcze powodowane przez jego spekulacyjne napływy i odpływy. Self-Check Questions Co wspólnego mają międzynarodowe przepływy kapitału z nierównowagą handlową? Biorąc pod uwagę wysoki poziom aktywności na międzynarodowych rynkach finansowych, zazwyczaj uważa się, że przepływy finansowe są prawdziwą przyczyną nierównowagi handlowej. Na przykład Stany Zjednoczone miały ogromny deficyt handlowy na przełomie XX i XXI w., ponieważ przyciągały ogromne ilości kapitału zagranicznego. Mniejsze kraje, które również były w stanie zachęcić kapitał zagraniczny do inwestycji, obawiają się, że jeśli napływy nagle zamienią się w odpływy, wynikające z tego osłabienie ich waluty może załamać system bankowy i wywołać głęboką recesję. Użyj modelu rynku walutowego wraz z krzywymi popytu i podaży, aby określić, co stanie się z małą, otwartą gospodarką, która doświadczyła odpływu kapitału. W takiej sytuacji zmniejszy się popyt na krajową walutę (krzywa popytu na tę walutę przesunie się w lewo), obniżając jej kurs wymiany. Review Questions Jakie są główne problemy gospodarki USA związane z nierównowagą handlową? Jakie są główne problemy krajów o niskich i średnich dochodach (np. Polski) związane z nierównowagą handlową? Critical Thinking Question Wyjaśnij, dlaczego gospodarki rozwijające się mogą się opowiadać za ograniczaniem przepływów kapitału finansowego, ale nie za ograniczaniem handlu zagranicznego. References Edwards, S. (n.d.). “America’s Unsustainable Current Account Deficit.” National Bureau of Economic Research Digest . http://www.nber.org/digest/mar06/w11541.html. http://www.ustr.gov/trade-agreements/free-trade-agreements/north-american-free-trade-agreement-nafta. New Country Classifications | Data. (n.d.). Accessed January 14, 2014. http://data.worldbank.org/news/new-country-classifications. Office of the United States Trade Representative: Executive Office of the President. “North American Free Trade Agreement (NAFTA).” Why India’s Labour Laws are a Problem. (2006, May 18). BBC . May 18, 2006. http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4984256.stm.", "section": "Obawy dotyczące pogorszenia konkurencyjności międzynarodowej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Czy iPhone to produkt Apple’a, czy Samsunga? Chociaż iPhone jest łatwo rozpoznawalny jako produkt amerykańskiej firmy Apple, 26% jego komponentów (wg łącznych kosztów produkcji) pochodzi od konkurencyjnego producenta telefonów – koreańskiego Samsunga. W handlu międzynarodowym często dochodzi do takich sytuacji, ponieważ każdy kraj lub firma stara się skupić na tym, co robi najlepiej. (Źródło: modyfikacja pracy Yutaka Tsutano Creative Commons). To w końcu czyj jest ten iPhone? iPhone to produkt globalny. Apple jest właścicielem marki, ale nie produkuje komponentów do swoich telefonów ani ich nie montuje. Montaż jest wykonywany przez tajwańską firmę Foxconn Corporation np. w jej fabryce w Shengzhou w Chinach. Samsung, firma elektroniczna i konkurent Apple’a, dostarcza wiele części, z których składają się iPhone’y. Stanowią one ok. 26% wartości tych smartfonów, licząc wg kosztów ich produkcji. Oznacza to, że Samsung jest zarówno największym poddostawcą, jak i największym konkurentem Apple’a. Dlaczego te dwie firmy współpracują ze sobą przy produkcji iPhone’ów? Aby zrozumieć logikę ekonomiczną stojącą za handlem międzynarodowym, zaakceptuj (podobnie jak zrobiły to te dwie globalne korporacje) fakt, że handel polega na wymianie korzystnej dla obu stron. Samsung jest jednym z największych na świecie dostawców części elektronicznych. Apple pozwala Samsungowi skupić się na wytwarzaniu najlepszych części, sam zaś koncentruje się na swojej największej sile – projektowaniu produktów, które są zaawansowane technologicznie, mają elegancki design i opinię przyjaznych w użyciu. Jeśli każda firma (a co za tym idzie – każdy kraj) skupi się na tym, co robi najlepiej, dzięki wymianie handlowej zyskają wszyscy. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym różni się przewaga absolutna od przewagi komparatywnej Co może się stać, jeśli jakiś kraj będzie dysponował absolutną przewagą w produkcji wszystkich dóbr Na czym polega handel wewnątrzgałęziowy pomiędzy gospodarkami znajdującymi się na zbliżonym poziomie rozwoju Jakie są korzyści związane z ograniczaniem barier w handlu międzynarodowym Żyjemy w zglobalizowanej gospodarce. Na twoim stole mogą pojawić się świeże owoce z Chile, francuski ser i gruzińska woda mineralna. Twój telefon komórkowy mógł zostać wyprodukowany na Tajwanie lub w Korei. Ubrania, które nosisz, mogą być projektowane we Włoszech, a produkowane w Bangladeszu. Zabawki, które dajesz w prezencie dziecku, mogą pochodzić z Indii. Samochód, którym jeździsz, został wyprodukowany w Japonii, Niemczech, Korei Południowej lub Słowacji. Benzyna w jego zbiorniku może być rafinowana z ropy naftowej pochodzącej z Arabii Saudyjskiej, Meksyku lub Nigerii. Jeśli twoja praca jest związana z rolnictwem, maszynami, samolotami, samochodami, instrumentami naukowymi lub wieloma innymi branżami technologicznymi, istnieje duże prawdopodobieństwo, że spora część produkcji twojego pracodawcy – a więc jego przychodów, z których opłacana jest twoja pensja – pochodzi ze sprzedaży na eksport. Wszystkich nas łączy handel międzynarodowy, a wielkość tego handlu w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat bardzo szybko rosła. Pierwsza fala globalizacji rozpoczęła się w XIX w. i trwała do początku I wojny światowej. W tym czasie globalny eksport w relacji do światowego PKB wzrósł z niespełna 1% PKB w 1820 r. do 9% w roku 1913. W 1995 r. laureat Nagrody Nobla Paul Krugman z Uniwersytetu Princeton napisał: Twierdzenie, że dopiero teraz wynaleźliśmy globalną gospodarkę, to zarozumiałość końca XX w. W rzeczywistości rynki światowe osiągnęły imponujący stopień integracji w drugiej połowie XIX stulecia. Rzeczywiście, jeśli ktoś chce ustalić konkretną datę powstania prawdziwie globalnej gospodarki, może przyjąć rok 1869, w którym ukończono budowę zarówno Kanału Sueskiego, jak i kolei Union Pacific. W przededniu I wojny światowej statki parowe i koleje stworzyły rynki dla standaryzowanych towarów, takich jak pszenica i wełna, handel którymi miał w pełni globalny zasięg. Nawet globalny przepływ informacji był wówczas lepszy, niż uważają współcześni obserwatorzy, skupieni na technologii elektronicznej. Pierwszy podmorski kabel telegraficzny został położony pod Atlantykiem w 1858 r., a do roku 1900 wszystkie główne regiony gospodarcze świata mogły skutecznie komunikować się w czasie rzeczywistym. Ta pierwsza fala globalizacji zatrzymała się na początku XX w. I wojna światowa zerwała wiele powiązań gospodarczych. Podczas Wielkiego Kryzysu w latach 30. wiele krajów niesłusznie próbowało ratować swoje gospodarki przed głęboką recesją poprzez ograniczenie handlu zagranicznego z innymi państwami. II wojna światowa dodatkowo utrudniła handel międzynarodowy. Po tym konflikcie globalne przepływy towarów i kapitału finansowego odbudowywały się powoli. Dopiero na początku lat 80. globalne siły gospodarcze w stosunku do wielkości gospodarki światowej ponownie stały się równie ważne, jak przed I wojną światową.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przewaga absolutna i komparatywna Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zdefiniować przewagę absolutną, przewagę komparatywną i koszty alternatywne Wyjaśnić, jakie korzyści płyną z handlu opartego na specjalizacji produkcji Amerykański mąż stanu Benjamin Franklin (1706-1790) napisał kiedyś: „Żaden naród nigdy nie został zrujnowany przez handel”. Wielu ekonomistów wyraziłoby swoje nastawienie do handlu międzynarodowego w jeszcze bardziej pozytywny sposób. Istnieją przekonujące dowody na to, że handel międzynarodowy przynosi gospodarkom ogólne korzyści. Handel towarzyszył wzrostowi gospodarczemu w Stanach Zjednoczonych i na całym świecie. Wiele krajów, które w ciągu ostatnich kilku dekad osiągały szybki wzrost gospodarczy – np. Japonia, Korea Południowa, Chiny i Indie – dokonało tego poprzez radykalne ukierunkowanie swoich gospodarek na handel międzynarodowy. Współcześnie nie można podać przykładu państwa, które odcięłoby się od światowego handlu, a mimo to prosperowało. Również sukcesy gospodarcze Polski w XXI w. w jednoznaczny sposób związane są z członkostwem naszego kraju w Unii Europejskiej i nieograniczonym dostępem polskich przedsiębiorstw do gigantycznego rynku unijnego z czym wiąże się wzrost konkurencji między przedsiębiorstwami, poprawa efektywności produkcji oraz dostęp polskich konsumentów do znacznie szerszej palety dóbr i usług. Aby zrozumieć korzyści płynące z handlu lub powody, dla których w ogóle handlujemy, musimy zrozumieć koncepcje przewagi komparatywnej i absolutnej. W 1817 r. David Ricardo , biznesmen, członek brytyjskiego parlamentu i jeden z najwybitniejszych ekonomistów na przestrzeni wieków, napisał traktat zatytułowany „Zasady ekonomii politycznej i opodatkowania” („On the Principles of Political Economy and Taxation”). W tekście tym Ricardo argumentował, że specjalizacja i wolny handel przynoszą korzyści wszystkim partnerom handlowym, nawet tym, którzy mogą być stosunkowo nieefektywni. Aby zrozumieć, co ten genialny ekonomista miał na myśli, musimy być w stanie odróżnić przewagę absolutną od przewagi komparatywnej. Dany kraj ma przewagę absolutną (ang. absolute advantage ) nad innym w produkcji określonego dobra, jeśli do jego wytworzenia zużywa mniej zasobów. Absolutna przewaga może wynikać z naturalnych uwarunkowań. Na przykład wydobycie ropy naftowej w Arabii Saudyjskiej to w zasadzie kwestia „wywiercenia dziury”. Wydobycie ropy w innych krajach może wymagać długotrwałych poszukiwań i kosztownych technologii wydobywczych (np. budowania platform wiertniczych na morzu) – jeśli w ogóle mają one złoża ropy naftowej. Stany Zjednoczone i Ukraina dysponują jednymi z najżyźniejszych gleb na świecie, dzięki czemu uprawa kukurydzy i pszenicy jest tam łatwiejsza i tańsza niż na wielu innych obszarach. Klimat Gwatemali i Kolumbii szczególnie sprzyja uprawie kawy. Chile i Zambia mają jedne z największych kopalni miedzi na świecie. Jak twierdzą niektórzy, „geografia to przeznaczenie”. Chile będzie produkować miedź, a Gwatemala kawę, i będą nimi handlować. Kiedy każdy kraj ma produkt, którego inni potrzebują, a on może go wytworzyć przy nakładach niższych niż gdzie indziej, łatwo jest sobie wyobrazić, że wszystkie strony czerpią korzyści z handlu. Jednak myślenie o handlu tylko w kategoriach geograficznych i przewagi absolutnej jest niepełne. Handel zagraniczny tak naprawdę jest konsekwencją nie tyle przewag absolutnych, ile komparatywnych. W podręczniku „Mikroekonomia – Podstawy” w rozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/2-wprowadzenie-do-rozdzialu pisaliśmy, że kraj ma przewagę komparatywną (ang. comparative advantage ), gdy może wyprodukować dobro po niższych kosztach, wyrażonych w utraconym wolumenie produkcji innych dóbr. Pytanie, które każdy kraj lub firma powinni sobie zadać w trakcie analizy opłacalności handlu (w tym przede wszystkim handlu zagranicznego), brzmi: „Z czego musimy zrezygnować, aby wyprodukować to konkretne dobro?”. Nie powinno dziwić to, że koncepcja przewagi komparatywnej opiera się na idei kosztu alternatywnego (wprowadzonego we wspomnianym powyżej rozdziale). Jeśli np. Zambia koncentruje swoje zasoby na produkcji miedzi, nie może wykorzystać swojej siły roboczej, ziemi i zasobów kapitału do produkcji innych towarów, takich jak np. kukurydza. W rezultacie Zambia rezygnuje z produkowania kukurydzy. Jak obliczyć koszt takiej decyzji w odniesieniu do innych towarów? Uprość problem i przyjmij, że Zambia do produkcji miedzi i kukurydzy potrzebuje wyłącznie siły roboczej. Firmy produkujące miedź i kukurydzę mówią, że wydobycie tony miedzi zajmuje dwie godziny, a zebranie kwintala (100 kg) kukurydzy wymaga jednej godziny pracy. Oznacza to, że koszt alternatywny wytworzenia tony miedzi to dwa kwintale kukurydzy. W następnej części bardziej szczegółowo omówimy koncepcję przewagi absolutnej i komparatywnej oraz odniesiemy te pojęcia do handlu zagranicznego. Odwiedź tę stronę internetową, aby zapoznać się z listą tekstów i podcastów związanych z tematyką handlu międzynarodowego. Przewagi absolutna i komparatywna – przykład liczbowy Rozważmy hipotetyczny świat z dwoma krajami, Arabią Saudyjską i Polską, oraz dwoma produktami – ropą naftową i pszenicą. Dalej załóżmy, że konsumenci w obu krajach zgłaszają popyt na oba te towary (czyli chcą kupować oba dobra). Towary te są homogeniczne, co oznacza, że konsumenci i producenci nie potrafią odróżnić pszenicy i ropy pochodzących z różnych krajów. W obu państwach dostępny jest tylko jeden czynnik produkcji – praca mierzona liczbą godzin. Arabia Saudyjska może produkować ropę przy mniejszych nakładach pracy, podczas gdy Polska może w analogiczny (tańszy) sposób wytwarzać pszenicę. ilustruje przewagi tych dwóch krajów wyrażone jako liczba godzin potrzebnych do wyprodukowania jednej jednostki każdego towaru, czyli tzw. jednostkowe nakłady pracy (ang. unit labor input ). Zwróć uwagę, że jednostkowe nakłady pracy są w naszym przykładzie równe odwrotności produktywności pracy, czyli ilości towaru wyprodukowanego w czasie jednej godziny pracy. Ile godzin zajmuje wyprodukowanie ropy i pszenicy? Kraj Ropa (godziny na baryłkę) Pszenica (godziny na kwintal) Arabia Saudyjska 1 4 Polska 2 1 Załóżmy, że zarówno Arabia Saudyjska, jak i Polska dysponują zasobem 100 godzin pracy w ciągu jakiegoś okresu (zob. ). pokazuje wolumen każdego z dóbr, które Polska i Arabia Saudyjska są w stanie samodzielnie wyprodukować, za pomocą krzywych możliwości produkcyjnych (krzywych transformacji). Przypomnij sobie z rozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/2-wprowadzenie-do-rozdzialu , że krzywa możliwości produkcyjnych pokazuje maksymalną ilość dóbr, jaką każdy kraj może wyprodukować przy ograniczonych zasobach (w naszym przypadku są to pracownicy i poziom technologii). Możliwości produkcyjne przy założeniu całkowitej autarkii (bez handlu zagranicznego) Kraj Produkcja ropy naftowej przy 100 roboczogodzinach (baryłki) Produkcja pszenicy przy 100 roboczogodzinach (kwintale) Arabia Saudyjska 100 lub 25 Polska 50 lub 100 Krzywe możliwości produkcyjnych Panel (a) Arabia Saudyjska może wyprodukować maksymalnie 100 baryłek ropy przy zerowej produkcji pszenicy (punkt A) lub 25 kwintali pszenicy przy zerowej produkcji ropy naftowej (punkt B). Może również produkować inne kombinacje ilości ropy naftowej i pszenicy, jeśli chce konsumować oba towary, tak jak np. w punkcie C (60 baryłek ropy naftowej i 10 kwintali pszenicy). Panel (b) Jeśli Polska produkuje tylko ropę naftową, może wyprodukować maksymalnie 50 baryłek przy zerowej produkcji pszenicy (punkt A') lub, z drugiej strony, może wyprodukować maksymalnie 100 kwintali pszenicy przy zerowej produkcji ropy (punkt B'). Możliwe są również inne kombinacje produkcji ropy i pszenicy, takie jak np. w punkcie C'. Wszystkie punkty powyżej krzywych możliwości produkcyjnych są niemożliwe do wytworzenia przy obecnym poziomie zasobów (liczbie dostępnych godzin pracy) i technologii. Jak wcześniej wspomniano, konsumenci z Arabii Saudyjskiej, i z Polski chcieliby mieć dostęp zarówno do ropy naftowej, jak i pszenicy. Załóżmy, że zanim dojdzie do handlu (czyli w sytuacji, w której w obu gospodarkach występowałaby warunki autarkii (ang. autarchy ), oba kraje produkują i konsumują tak jak w punkcie C lub C' na . Zatem w warunkach autarkii gospodarka Arabii Saudyjskiej poświęci 60 godz. pracy na produkcję ropy, jak pokazuje . Biorąc pod uwagę informacje zawarte w , wybór ten oznacza, że wytworzy ona 60 baryłek ropy. Korzystając z pozostałych 40 godz. pracy, może wyprodukować tylko 10 kwintali pszenicy, ponieważ potrzebuje 4 godz. na uzyskanie 1 kwintala. Aby znaleźć się w punkcie C', gospodarka Polski poświęca 40 godz. pracy na wytworzenie 20 baryłek ropy, a pozostałe godziny pracy może przeznaczyć na wyprodukowanie 60 kwintali pszenicy. Produkcja w warunkach autarkii (bez handlu zagranicznego) Kraj Produkcja ropy (baryłki) Produkcja pszenicy (kwintale) Arabia Saudyjska (C) 60 10 Polska (C') 20 60 Całkowita światowa produkcja 80 70 Nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych przedstawia koszt alternatywny produkcji ropy naftowej w przeliczeniu na pszenicę. Wykorzystując wszystkie swoje zasoby, Polska może wyprodukować 50 baryłek ropy naftowej lub 100 kwintali pszenicy, dlatego koszt alternatywny jednej baryłki ropy to 2 kwintale pszenicy – lub inaczej mówiąc, nachylenie krzywej wynoszące minus 1/2. Zatem na wykresie krzywej możliwości produkcyjnych w Polsce każdy wzrost produkcji ropy o jedną baryłkę oznacza spadek produkcji pszenicy o 2 kwintale. Arabia Saudyjska może wyprodukować 100 baryłek ropy lub 25 kwintali pszenicy. Koszt alternatywny uzyskania 1 baryłki ropy to strata 1/4 kwintala pszenicy (czyli 25 kg ziarna), który mogliby wytworzyć saudyjscy pracownicy. Zauważ, że w porównaniu z Polską Arabia Saudyjska musi poświęcić mniej pszenicy, aby wyprodukować 1 baryłkę ropy naftowej. podsumowuje te obliczenia. Koszt alternatywny i przewaga komparatywna Kraj Koszt alternatywny wyprodukowania jednej baryłki ropy naftowej (w kwintalach pszenicy) Koszt alternatywny wyprodukowania jednego kwintala pszenicy (w baryłkach ropy naftowej) Arabia Saudyjska ¼ 4 Polska 2 ½ Ponownie przypomnij sobie, że zdefiniowaliśmy przewagę komparatywną jako koszt alternatywny produkcji towarów. Ponieważ Arabia Saudyjska poświęca mniej pszenicy, by wytworzyć baryłkę ropy (1/2 < 2 w ) ma przewagę komparatywną w produkcji ropy. Polska poświęca mniej, by wytworzyć kwintal pszenicy, więc ma przewagę komparatywną w produkcji pszenicy. W tym przykładzie istnieje symetria między przewagą absolutną a komparatywną. Arabia Saudyjska potrzebuje mniej godzin pracy, aby wyprodukować baryłkę ropy naftowej (przewaga absolutna, zob. ), a także poświęca mniej innych dóbr, aby wydobywać ropę w porównaniu z Polską (przewaga komparatywna, zob. ). Taka symetria nie zawsze ma miejsce, jak pokażemy po pełnym omówieniu korzyści z handlu. Najpierw jednak przeczytaj poniższą ramkę, aby upewnić się, że rozumiesz, dlaczego krzywa możliwości produkcyjnych na powyższych wykresach jest przedstawiona jako linia prosta. Czy krzywa możliwości produkcyjnych może być prosta? Kiedy po raz pierwszy omawialiśmy krzywą możliwości produkcyjnych w rozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/2-wprowadzenie-do-rozdzialu , była ona wygięta na zewnątrz. Ten kształt odzwierciedlał zależność, zgodnie z którą przenoszenie nakładów z produkcji jednego dobra do produkcji drugiego – np. z edukacji do usług zdrowotnych – oznaczało wzrost kosztu alternatywnego. W tym rozdziale wykreślamy krzywe możliwości produkcyjnych jako linie proste, co oznacza, że koszty alternatywne są stałe. Kiedy przeniesiemy krańcową jednostkę pracy z uprawy pszenicy do produkcji ropy naftowej, spadek ilości pszenicy i wzrost ilości ropy są zawsze takie same. W rzeczywistości jest to możliwe tylko wtedy, gdy wkład dodatkowych pracowników w produkcję nie zmienia się wraz ze zmianą wolumenu produkcji (czyli nie działa prawo malejących korzyści krańcowych). Liniowa krzywa możliwości produkcyjnych jest mniej realistycznym modelem, ale jednocześnie upraszcza obliczenia. Dzięki temu łatwiej jest zrozumieć zależności określane jako przewaga absolutna i komparatywna. To cena uproszczenia, którą warto ponieść. Korzyści z handlu Zastanów się, jaka byłaby sytuacja Polski i Arabii Saudyjskiej, gdyby oba kraje zaczęły się specjalizować w produkcji tylko jednego dobra i podjęły wymianę handlową. Przed rozpoczęciem handlu Arabia Saudyjska produkuje/konsumuje 60 baryłek ropy i 10 kwintali pszenicy. Polska produkuje/konsumuje 20 baryłek ropy i 60 kwintali pszenicy. Biorąc pod uwagę jej obecny poziom produkcji, jeśli Polska może wymienić ilość pszenicy mniejszą niż 60 kwintali i w zamian otrzymać ilość ropy większą niż 20 baryłek, to kraj ten osiągnie korzyści z handlu (ang. gain from trade ). Dzięki handlowi Polska będzie mogła konsumować większą ilość obu dóbr niż bez specjalizacji i handlu. (Przypomnij sobie, że w rozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/1-wprowadzenie-do-rozdzialu zdefiniowano specjalizację w odniesieniu do pracowników i firm. Ekonomiści używają pojęcia specjalizacji również do opisania sytuacji, w której kraj przesuwa zasoby, aby skoncentrować się na produkcji dobra, które daje mu przewagę komparatywną). Podobnie jeśli Arabia Saudyjska może wymienić pewną ilość ropy mniejszą niż 60 baryłek i otrzymać w zamian ilość pszenicy większą niż 10 kwintali, to będzie miała większą ilość obu dóbr niż przed specjalizacją i handlem. ilustruje zakres transakcji, które przyniosłyby korzyści obu stronom. Zakres transakcji, które przynoszą korzyści zarówno Polsce, jak i Arabii Saudyjskiej Gospodarka Polski po specjalizacji odniesie korzyści, jeśli: Gospodarka Arabii Saudyjskiej po specjalizacji odniesie korzyści, jeśli: Eksportuje nie więcej niż 60 kwintali pszenicy Importuje co najmniej 10 kwintali pszenicy Importuje co najmniej 20 baryłek ropy naftowej Eksportuje mniej niż 60 baryłek ropy naftowej Poniższa ramka wyjaśnia źródła korzyści z handlu dla obu stron w oparciu o koncepcję kosztu alternatywnego. Jeśli Arabia Saudyjska chciałaby rozszerzyć krajową produkcję pszenicy w świecie bez handlu międzynarodowego, to w oparciu o koszty alternatywne musi zrezygnować z 4 baryłek ropy za każdy dodatkowy kwintal zboża. Gdyby Arabia Saudyjska znalazła sposób na rezygnację z mniej niż 4 baryłek ropy za dodatkowy kwintal pszenicy (lub równoważnie, by otrzymać więcej niż 1 kwintal pszenicy za 4 baryłki ropy), znalazłaby się w lepszej sytuacji. Jakie są koszty alternatywne handlu i płynące z niego korzyści? Zakres transakcji, które przyniosą korzyści każdemu krajowi, opiera się na alternatywnym koszcie wyprodukowania każdego dobra podlegającego wymianie handlowej. Polska może wyprodukować 100 kwintali pszenicy lub 50 baryłek ropy. Dla Polski koszt alternatywny wyprodukowania 1 baryłki ropy to 2 kwintale pszenicy. Jeśli podzielimy powyższe liczby przez 50, otrzymamy ten sam stosunek: 1 baryłka ropy odpowiada 2 kwintalom pszenicy, czyli (100/50 = 2 i 50/50 = 1). W handlu z Arabią Saudyjską, jeśli Polska zamierza wyeksportować 100 kwintali pszenicy, musi w zamian otrzymać (zaimportować) co najmniej 50 baryłek ropy, aby osiągnąć ten sam efekt. Oczywiście, aby czerpać korzyści z handlu, Polska musi być w stanie uzyskać więcej niż 0,5 baryłki ropy za swój kwintal pszenicy – bowiem tylko wtedy handel będzie miał sens. Przypomnijmy, że David Ricardo przekonywał, iż jeśli każdy kraj specjalizuje się w produkcji dóbr, dla których posiada przewagę komparatywną, odniesie korzyści z handlu, a całkowita globalna produkcja wzrośnie. W jaki sposób możemy zilustrować korzyści płynące z handlu opartego na przewadze komparatywnej i specjalizacji? przedstawia produkcję przy założeniu, że każdy kraj specjalizuje się w wytwarzaniu dóbr, dla których posiada przewagę komparatywną, i nie wytwarza żadnego innego dobra. To jest stuprocentowa specjalizacja. Specjalizacja prowadzi do wzrostu całkowitej światowej produkcji. (Porównaj całkowitą światową produkcję w z tą w .) Jak specjalizacja zwiększa wydajność Kraj Ilość wyprodukowana przy stuprocentowej specjalizacji – ropa naftowa (baryłki) Ilość wyprodukowana przy stuprocentowej specjalizacji – pszenica (kwintale) Arabia Saudyjska 100 0 Polska 0 100 Całkowita produkcja światowa 100 100 Co by się stało, gdybyśmy nie mieli pełnej specjalizacji, tak jak to zostało przedstawione w ? Czy nadal będziemy osiągać korzyści z handlu? Rozważmy inny przykład, w którym produkcja Polski i Arabii Saudyjskiej znajduje się odpowiednio w punktach C i C', tak jak pokazuje . Zastanów się, co się stanie, gdy kraje zaczną handlować, a Polska wyeksportuje 20 kwintali pszenicy do Arabii Saudyjskiej w zamian za 20 baryłek ropy. Krzywa możliwości produkcyjnych w Arabii Saudyjskiej Handel pozwala krajowi przesunąć się ponad krzywą krajowych możliwości produkcyjnych. Zaczynając w punkcie C, który pokazuje produkcję saudyjskiej ropy równą 60 baryłkom, zmniejszymy krajowe zużycie ropy w Arabii o 20 baryłek, ponieważ właśnie taka ilość ropy jest eksportowana do Polski i wymieniana na 20 kwintali pszenicy. Umożliwia to Arabii przesunięcie się do punktu D, gdzie konsumpcja ropy naftowej wynosi obecnie 40 baryłek, a konsumpcja pszenicy wzrosła do 30 kwintali (zob. ). Zauważ, że nawet bez stuprocentowej specjalizacji, jeśli cena względna, w tym przypadku 20 baryłek ropy za 20 kwintali pszenicy, jest wyższy niż koszt alternatywny krajowej produkcji, Saudyjczycy na handlu zyskają. Ponieważ punkt D (po dokonanej transakcji) znajduje się ponad krzywą możliwości produkcyjnych, dla Arabii Saudyjskiej handel jest korzystny. Odwiedź tę stronę internetową, aby zobaczyć wizualizacje danych związanych z pozbawionym barier handlem zagranicznym. Key Concepts and Summary Kraj ma absolutną przewagę w produkcji tych dóbr, na wytworzenie których poświęca mniej zasobów niż jego partnerzy handlowi. Kraj ma przewagę komparatywną, gdy może wyprodukować dane dobro po niższych kosztach alternatywnych (wyrażonych w ilości innych dóbr, które trzeba poświęcić, aby je wytworzyć). Kraje, które stawiają na specjalizację w produkcji, biorąc pod uwagę przewagi komparatywne, zyskują na handlu zagranicznym. Self-Check Questions Prawda czy fałsz: źródłem przewagi komparatywnej muszą być uwarunkowania naturalne, takie jak klimat i złoża mineralne. Uzasadnij swoje zdanie. Fałsz. Wszystko, co prowadzi do różnicy w poziomach produktywności między dwiema gospodarkami, może być źródłem przewagi komparatywnej. Na przykład wykształcenie pracowników, baza wiedzy inżynierów i naukowców w danym kraju, część podzielonego łańcucha wartości, w którym kraj posiada swoją specjalistyczną wiedzę, korzyści skali i inne czynniki. Brazylia może wyprodukować 100 funtów wołowiny lub 10 samochodów. Z kolei Stany Zjednoczone mogą wyprodukować 40 funtów wołowiny lub 30 samochodów. Który kraj ma absolutną przewagę w produkcji wołowiny? Który kraj ma absolutną przewagę w produkcji aut? Jaki jest koszt alternatywny wyprodukowania jednego funta wołowiny w Brazylii? Jaki jest koszt alternatywny wyprodukowania jednego funta wołowiny w Stanach Zjednoczonych? Brazylia ma absolutną przewagę w produkcji wołowiny, a Stany Zjednoczone mają absolutną przewagę w produkcji samochodów. Koszt alternatywny wyprodukowania jednego funta wołowiny w Brazylii wynosi 1/10 samochodu, zaś w Stanach Zjednoczonych jest to 3/4 auta. We Francji do wyprodukowania i jednego swetra, i jednej butelki wina potrzebny jest jeden pracownik. W Tunezji do wytworzenia jednego swetra potrzeba dwóch robotników, a do wyprodukowania jednej butelki wina trzech. Który kraj ma absolutną przewagę w produkcji swetrów, a który w produkcji wina? Uzasadnij swoją odpowiedź. Odpowiadając na takie pytania, często warto zacząć od uporządkowania informacji w tabeli takiej jak ta poniżej. Przedstawia ona jednostkowe nakłady pracy w produkcji obu dóbr. Kraj Jeden sweter Jedna butelka wina Francja 1 pracownik 1 pracownik Tunezja 2 pracowników 3 pracowników W tym przykładzie Francja ma absolutną przewagę w produkcji zarówno swetrów, jak i wina. Możesz to łatwo stwierdzić, ponieważ we Francji nakłady pracy niezbędne do tego, aby wyprodukować zarówno jeden sweter, jak i jedną butelkę wina, są mniejsze niż w Tunezji. Review Questions Czym jest przewaga absolutna? Czym jest przewaga komparatywna? W jakich warunkach przewaga komparatywna prowadzi do zysków z handlu zagranicznego? Jakie czynniki wspierające rozwój handlu międzynarodowego w XIX w. zidentyfikował Paul Krugman? Critical Thinking Questions Czy różnice w położeniu geograficznym różnych krajów mogą określać przewagi absolutne w handlu zagranicznym? Dlaczego Stany Zjednoczone nie mają przewagi absolutnej w produkcji kawy? Spójrz na . Oblicz koszty alternatywne produkcji swetrów i wina we Francji i Tunezji. Kto ma najniższy koszt alternatywny produkcji swetrów, a kto produkcji wina? Wyjaśnij, co to znaczy mieć niższy koszt alternatywny produkcji konkretnego dobra. Problems We Francji i Tunezji panuje klimat śródziemnomorski, który jest doskonały do uprawy zielonej fasoli i pomidorów. We Francji zebranie jednostki zielonej fasoli przez każdego pracownika zajmuje 2 godz., a jednostki pomidorów 2 godz. Tunezyjscy robotnicy potrzebują tylko 1 godz. na zebranie jednostki pomidorów i 4 godz. na zebranie jednostki zielonej fasoli. Załóżmy dla uproszczenia, że w każdym kraju jest tylko jeden dostępny pracownik, który pracuje 40 godz. tygodniowo. Narysuj krzywą możliwości produkcyjnych dla każdego kraju. Podpowiedź: pamiętaj, że krzywa transformacji ilustruje maksymalną wielkość produkcji, którą wszyscy dostępni pracownicy mogą wyprodukować w założonym na potrzeby analizy okresie, czyli w tym zadaniu w ciągu 40 godz. Wskaż, który kraj ma przewagę absolutną pod względem produkcji zielonej fasoli, a który pod względem produkcji pomidorów. Określ, który kraj dysponuje przewagą komparatywną. Z ilu jednostek pomidorów musiałaby zrezygnować Francja, aby zyskać na handlu z Tunezją? A z ilu jednostek fasoli? References Krugman, Paul R. Pop Internationalism . The MIT Press, Cambridge. 1996. Krugman, Paul R. “What Do Undergrads Need to Know about Trade?” American Economic Review 83, no. 2. 1993. 23-26. Ricardo, David. On the Principles of Political Economy and Taxation . London: John Murray, 1817. Ricardo, David. “On the Principles of Political Economy and Taxation.” Library of Economics and Liberty. http://www.econlib.org/library/Ricardo/ricP.html. przewaga absolutna (ang. absolute advantage ) sytuacja, w której dany kraj zużywa mniej zasobów do produkcji konkretnego dobra niż jego partnerzy handlowi; inaczej mówiąc – kiedy kraj jest bardziej wydajny w porównaniu z innym krajem korzyści z handlu (ang. gain from trade ) sytuacja, gdy w wyniku specjalizacji opartej na kosztach komparatywnych (alternatywnych) i handlu zagranicznym kraj dysponuje większym wolumenem zasobów w porównaniu ze stanem, w którym wszystkie dobra i usługi produkowałby sam (pełna autarkia) autarkia (ang. autarchy ) sytuacja, w której dany kraj nie prowadzi żadnej wymiany handlowej z zagranicą, a wszystkie jego potrzeby zaspokaja produkcja krajowa", "section": "Przewaga absolutna i komparatywna", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Co się stanie, gdy kraj ma przewagę absolutną w produkcji wszystkich dóbr? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać związek pomiędzy kosztami produkcji a przewagą komparatywną Zidentyfikować sytuacje, w których handel jest wzajemnie korzystny Wskazać korzyści handlowe, biorąc pod uwagę koszty alternatywne Czy handel jest możliwy, jeśli jeden kraj ma przewagę absolutną w produkcji wszystkich dóbr? Jest to typowe dla państw o wysokich dochodach, które często mają dobrze wykształconych pracowników, zaawansowany technologicznie sprzęt i dysponują najnowocześniejszymi metodami produkcji. Kraj o wysokich dochodach może wytwarzać wszystkie produkty przy mniejszych nakładach czynników produkcji niż kraj o niskich dochodach. Jeśli jednak państwo o wysokich dochodach jest bardziej wydajne w produkcji wszystkich dóbr, to czy nadal będzie czerpało korzyści z handlu? Mając w pamięci to, co ponad 200 lat temu napisał David Ricardo, zapewne wiesz, że handel polega na wzajemnie korzystnej wymianie. Nawet gdy jeden kraj ma przewagę absolutną w produkcji wszystkich dóbr, handel nadal może przynieść korzyści obu stronom. Dzieje się tak, ponieważ zyski z handlu pochodzą ze specjalizacji zgodnie z teorią przewag komparatywnych. Możliwości produkcyjne i przewaga komparatywna Rozważmy przykład handlu pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Meksykiem opisany w . W tym przykładzie do wyprodukowania 1000 par butów potrzeba czterech pracowników w USA, zaś w Meksyku pięciu. Wyprodukowanie 1000 lodówek wymaga jednego robotnika w Stanach Zjednoczonych albo czterech w Meksyku. Stany Zjednoczone mają absolutną przewagę zarówno w produkcji butów, jak i lodówek. Oznacza to, że w USA potrzeba mniej pracowników niż w Meksyku, aby wyprodukować zarówno buty, jak i lodówki. Zasoby potrzebne do produkcji butów i lodówek Kraj Liczba pracowników potrzebnych do wyprodukowania 1000 par butów Liczba pracowników potrzebnych do wyprodukowania 1000 lodówek USA 4 1 Meksyk 5 4 Absolutna przewaga porównuje po prostu produktywność pracowników pomiędzy krajami, odpowiadając na pytanie o to, jakie nakłady są konieczne do produkcji określonej liczby butów w Meksyku, a jakie do wytworzenia tej samej liczby obuwia w USA. Przewaga komparatywna stawia to samo pytanie nieco inaczej. Zamiast porównywać, ilu pracowników potrzeba do wyprodukowania danego dobra, stawiane jest pytanie: „Z czego muszę zrezygnować, aby móc wyprodukować konkretne dobro (np. buty) w danym kraju?”. Innymi słowy, przewaga komparatywna wskazuje na to dobro, w przypadku którego przewaga absolutna jest relatywnie większa lub absolutna słabość relatywnie mniejsza. Stany Zjednoczone mogą wyprodukować 1000 par butów przy liczbie pracowników wynoszącej 4/5 tej w Meksyku (czterech na pięciu), ale mogą wytworzyć 1000 lodówek przy zaledwie 1/4 liczby pracowników, która jest potrzebna do tego samego procesu wytwórczego w Meksyku (jeden na czterech). A zatem Stany Zjednoczone mają przewagę komparatywną w produkcji lodówek (bowiem w tej dziedzinie ich przewaga absolutna jest większa niż w przypadku butów), zaś Meksyk dysponuje przewagą komparatywną w produkcji butów (gdyż tu jego strata absolutna w stosunku do Stanów Zjednoczonych jest mniejsza niż w przypadku lodówek). Obustronnie korzystny handel oparty na przewadze komparatywnej Kiedy dwa kraje zwiększają produkcję w obszarze swojej przewagi komparatywnej i handlują między sobą, oba mogą na tym skorzystać. Ponownie krzywa możliwości produkcyjnych jest użytecznym narzędziem do wizualizacji tych korzyści. Rozważmy sytuację, w której Stany Zjednoczone i Meksyk mają po 40 pracowników. pokazuje, że jeśli Stany Zjednoczone podzielą swoje zasoby pracy tak, aby 40 robotników produkowało buty, to ponieważ do wyprodukowania 1000 par butów potrzeba czterech robotników, w sumie zostanie wyprodukowanych 10 000 par butów. (Jeśli czterech robotników może wyprodukować 1000 par butów, to 40 robotników wyprodukuje 10 000 par). Jeśli 40 pracowników w Stanach Zjednoczonych produkuje lodówki, a każdy pracownik może wyprodukować 1000 lodówek, to w sumie wyprodukowanych zostanie 40 000 lodówek. Możliwości produkcyjne w warunkach pełnej specjalizacji bez handlu Kraj Produkcja butów (liczba par) przy wykorzystaniu 40 pracowników Produkcja lodówek (liczba sztuk) przy wykorzystaniu 40 pracowników USA 10 000 lub 40 000 Meksyk 8 000 lub 10 000 Na mocy definicji nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych dla każdego kraju odzwierciedla koszt alternatywny wyprodukowania jednego dobra (lodówek) wyrażony w jednostkach drugiego dobra (parach butów) – gdy siła robocza jest przenoszona z produkcji jednego dobra do wytwarzania drugiego (zob. ). Krzywe możliwości produkcyjnych Panel (a) Zatrudniając 40 pracowników, Stany Zjednoczone mogą wytworzyć 10 000 par butów przy zerowej produkcji lodówek lub 40 000 lodówek przy zerowej produkcji butów. Panel (b) Dysponując 40 pracownikami, Meksyk może wytworzyć maksymalnie 8000 par butów przy zerowej produkcji lodówek lub 10 000 lodówek przy zerowej produkcji butów. Wszystkie pozostałe punkty leżące na krzywych możliwości produkcyjnych odzwierciedlają osiągalne dla obu gospodarek kombinacje produkcji butów i lodówek przy założeniu, że zarówno w USA, jak i w Meksyku dostępnych jest 40 pracowników. Punkt A na obu wykresach to sytuacja, w której kraje produkują i konsumują w warunkach pełnej autarkii (bez handlu). Punkt B to sytuacja, w której znajdą się w warunkach możliwości podjęcia pomiędzy nimi wymiany handlowej. Załóżmy, że w sytuacji pełnej autarkii każdy kraj preferuje kombinację produkcji butów i lodówek opisaną punktem A. przedstawia wolumen produkcji obu dóbr w Meksyku i USA dla tej właśnie kombinacji i łączną produkcję butów i lodówek w obu krajach. Całkowita produkcja obu dóbr w punkcie A na krzywej możliwości produkcyjnych w warunkach pełnej autarkii Kraj Produkcja butów (liczba par) Produkcja lodówek (liczba sztuk) USA 5000 20 000 Meksyk 4000 5000 Razem 9000 25 000 Kontynuując analizę w ramach tego scenariusza, załóżmy, że każdy kraj przenosi pewną ilość nakładów pracy w kierunku swojego obszaru przewagi komparatywnej. Na przykład Stany Zjednoczone przenoszą sześciu pracowników z produkcji butów do wytwarzania lodówek. W efekcie produkcja obuwia w USA spada o 1500 par (6/4 × 1000), a produkcja lodówek wzrasta o 6000 sztuk (czyli 6/1 × 1000). Meksyk również przenosi nakłady pracy w kierunku obszaru swojej przewagi komparatywnej, przesuwając 10 pracowników z produkcji lodówek do przemysłu obuwniczego. W rezultacie produkcja lodówek w Meksyku spada o 2500 (10/4 × 1000) sztuk, ale butów wzrasta o 2000 par (10/5 × 1000). Zauważmy, że kiedy oba kraje przesuwają produkcję w kierunku dobra, w przypadku którego dysponują przewagą komparatywną (czyli tego, w którym są relatywnie lepsze), ich łączna produkcja obu dóbr wzrasta, jak pokazano w . Zmniejszenie produkcji obuwia o 1500 par w Stanach Zjednoczonych jest z nawiązką zrekompensowane wzrostem wolumenu o 2000 par butów w Meksyku, podczas gdy zmniejszenie produkcji lodówek o 2500 w Meksyku jest z nawiązką równoważone przez dodatkowe 6000 lodówek wytworzonych w Stanach Zjednoczonych. Przesunięcie produkcji w kierunku dobra, w przypadku którego dany kraj dysponuje przewagą komparatywną, zwiększa całkowity wolumen produkcji obu dóbr Kraj Produkcja butów (liczba par) Produkcja lodówek (liczba sztuk) USA 3500 26 000 Meksyk 6000 2500 Razem 9500 28 500 Ten liczbowy przykład ilustruje konsekwencje istnienia przewagi komparatywnej: nawet jeśli jeden kraj ma absolutną przewagę pod względem produkcji wszystkich dóbr, a inny kraj wykazuje absolutną słabość pod względem produkcji wszystkich dóbr, oba mogą nadal czerpać korzyści z handlu. Mimo że Stany Zjednoczone osiągnęły przewagę absolutną w produkcji zarówno lodówek, jak i butów, z ekonomicznego punktu widzenia opłacalne jest specjalizowanie się w produkcji tego dobra (tych dóbr), w przypadku którego mają przewagę komparatywną. Stany Zjednoczone będą eksportować do Meksyku lodówki, a w zamian importować z tego kraju buty. Jak koszt alternatywny wyznacza granice opłacalności handlu zagranicznego Przykład ten pokazuje, że obie strony mogą skorzystać na specjalizacji w zakresie swoich przewag komparatywnych i handlu. Bazując na kosztach alternatywnych w tym przykładzie, możliwe jest określenie zakresu możliwych transakcji, które przyniosłyby korzyści każdemu krajowi zaangażowanemu w handel. Meksyk w warunkach pełnej autarkii i braku specjalizacji rozpoczął od produkcji 4000 par butów i 5000 lodówek (zob. i ). Następnie w podanym przykładzie liczbowym Meksyk przesunął produkcję w kierunku swojej przewagi komparatywnej i wyprodukował 6000 par butów, ale tylko 2500 lodówek. Jeśli zatem Meksyk będzie w stanie wyeksportować do 2000 par butów (rezygnując tym samym z ich konsumpcji) w zamian za import co najmniej 2500 lodówek (co przełoży się na dodatkową konsumpcję tego dobra w kraju), będzie w stanie konsumować większą ilość obu dóbr w porównaniu z pełną autarkią. Dzięki wymianie handlowej Meksyk znajdzie się w jednoznacznie lepszej sytuacji. Z kolei Stany Zjednoczone w warunkach pełnej autarkii i braku specjalizacji zaczęły od produkcji 5000 par butów i 20 000 lodówek. W tym przykładzie USA przesunęły produkcję w kierunku swojej przewagi komparatywnej, produkując tylko 3500 par butów, ale za to 26 000 lodówek. Jeśli Stany Zjednoczone będą w stanie wyeksportować do 6000 lodówek w zamian za import co najmniej 1500 par butów, dzięki wymianie handlowej skonsumują większe ilości obu dóbr i ich sytuacja się poprawi. Zakres transakcji, które mogą przynieść korzyści obu krajom, przedstawiono w . Na przykład wymiana handlowa, w ramach której Stany Zjednoczone eksportują 4000 lodówek do Meksyku w zamian za 1800 par butów, przyniosłaby korzyści obu krajom, ponieważ byłyby w stanie konsumować większe ilości obu towarów niż w warunkach pełnej autarkii. Zakres transakcji handlowych, na których skorzystają zarówno Stany Zjednoczone, jak i Meksyk Gospodarka USA odniesie korzyści po specjalizacji, jeśli: Gospodarka Meksyku odniesie korzyści po specjalizacji, jeśli: Eksportuje mniej niż 6000 lodówek Importuje co najmniej 2500 lodówek Importuje co najmniej 1500 par butów Eksportuje nie więcej niż 2000 par butów Handel pozwala zarówno Stanom Zjednoczonym, jak i Meksykowi skorzystać z niższych kosztów alternatywnych występujących w drugim kraju. Jeśli Meksyk chce produkować więcej lodówek w warunkach pełnej autarkii, musi zmierzyć się z krajowymi kosztami alternatywnymi i zredukować produkcję obuwia. Jeśli zamiast tego Meksyk produkuje więcej butów, a następnie kupuje lodówki wyprodukowane w USA, gdzie koszt alternatywny produkcji lodówek jest niższy, może wykorzystać niższy koszt alternatywny produkcji lodówek w Stanach Zjednoczonych. I odwrotnie, gdy Stany Zjednoczone specjalizują się w produkcji, w której mają przewagę komparatywną, czyli w produkcji lodówek, i kupują buty produkowane w Meksyku, handel międzynarodowy pozwala im na skorzystanie z niższych kosztów alternatywnych produkcji obuwia w Meksyku. Teoria przewag komparatywnych wyjaśnia, dlaczego kraje handlują: ponieważ mają różne przewagi komparatywne. To pokazuje, że zyski z handlu międzynarodowego wynikają z dążenia do korzystania z przewagi komparatywnej i produkcji po niższych kosztach alternatywnych. Poniższa ramka przedstawia, jak obliczyć przewagi absolutną i komparatywną oraz w jaki sposób wykorzystać te pojęcia do wyznaczania wielkości produkcji danego kraju. Obliczanie przewag absolutnej i komparatywnej W Kanadzie jeden pracownik może wyprodukować 20 baryłek ropy naftowej lub 40 m 3 drewna. W Wenezueli pracownik może wyprodukować 60 baryłek ropy lub 30 m 3 drewna. Kraj Ropa (baryłki) Drewno (m 3 ) Kanada 20 lub 40 Wenezuela 60 lub 30 Który kraj ma przewagę absolutną w produkcji ropy, a który w produkcji drewna? Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji ropy naftowej? Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji drewna? Czy w powyższym przykładzie przewaga absolutna jest tym samym, co przewaga komparatywna? W produkcji jakiego dobra powinna specjalizować się Kanada? W produkcji którego dobra powinna się specjalizować Wenezuela? Krok 1. Przygotuj tabelę jak . Krok 2. Aby obliczyć przewagę absolutną, spójrz na większą z liczb dla każdego produktu. Jeden pracownik w Kanadzie może wyprodukować więcej drewna (40 m 3 w porównaniu z 30 m 3 ), więc Kanada ma absolutną przewagę w produkcji drewna. Jeden pracownik w Wenezueli może wyprodukować 60 baryłek ropy, podczas gdy pracownik w Kanadzie wyprodukuje tylko 20 baryłek. Wenezuela ma więc przewagę absolutną w produkcji ropy naftowej. Krok 3. Aby obliczyć przewagę komparatywną, znajdź koszt alternatywny wytworzenia 1 baryłki ropy naftowej w obu krajach. Kraj o najniższym koszcie alternatywnym ma przewagę komparatywną. Przy takim samym nakładzie pracy Kanada może wyprodukować 20 baryłek ropy lub 40 m 3 drewna. W efekcie 20 baryłek ropy odpowiada 40 m 3 drewna: 20 baryłek ropy = 40 m 3 drewna. Podziel obie strony równania przez 20, aby obliczyć koszt alternatywny jednej baryłki ropy w Kanadzie. Ropa 20/20 = drewno 40/20. 1 baryłka ropy = 2 m 3 drewna. Wyprodukowanie jednej dodatkowej baryłki ropy w Kanadzie wiąże się z kosztem alternatywnym w postaci 2 m 3 drewna. Oblicz w ten sam sposób koszt alternatywny dla Wenezueli: 60 baryłek ropy = 30 m 3 drewna. Podziel obie strony równania przez 60. Koszt alternatywny 1 baryłki ropy w Wenezueli wynosi 0,5 m 3 drewna. Ponieważ 0,5 m 3 drewna < 2 m 3 drewna, Wenezuela ma przewagę komparatywną w produkcji ropy naftowej. Krok 4. Oblicz koszt alternatywny produkcji 1 m 3 drewna, odwracając liczby, ustawiając drewno po lewej stronie równania. W Kanadzie 40 m 3 drewna odpowiada pod względem czasu pracy 20 baryłkom ropy: 40 m 3 drewna = 20 baryłek ropy. Podziel każdą stronę równania przez 40. Koszt alternatywny 1 m 3 drewna to 0,5 baryłki ropy. W Wenezueli ekwiwalentny czas pracy pozwoli wyprodukować 30 m 3 drewna lub 60 baryłek ropy: 30 m 3 drewna = 60 baryłek ropy. Podziel każdą stronę przez 30. Koszt alternatywny 1 m 3 drewna to 2 baryłki ropy. Kanada ma niższy koszt alternatywny produkcji drewna. Krok 5. W tym przykładzie przewaga bezwzględna jest tym samym, co przewaga komparatywna. Kanada ma absolutną i komparatywną przewagę w produkcji drewna; Wenezuela ma absolutną i komparatywną przewagę w produkcji ropy naftowej. Krok 6. Kanada powinna specjalizować się w produkcji dobra, dla którego ma relatywnie niższy koszt alternatywny, czyli w produkcji drewna. Natomiast Wenezuela powinna postawić na wydobycie ropy naftowej. Kanada będzie eksportować drewno i importować ropę, zaś Wenezuela będzie wysyłać za granicę ropę, a sprowadzać drewno. Zastosowanie koncepcji przewagi komparatywnej na kempingu Aby zrozumieć intuicyjnie, w jaki sposób przewaga komparatywna może przynieść korzyści wszystkim stronom zaangażowanym w wymianę handlową, odłóżmy na chwilę na bok przykłady dotyczące gospodarek narodowych i przeanalizujmy sytuację szóstki przyjaciół, którzy wybierają się pod namiot. Wszystkie osoby mają szeroki wachlarz umiejętności i doświadczeń, ale jedna z nich, Jerzy, który odbył wcześniej wiele biwaków i jest świetnym sportowcem, ma przewagę we wszystkich aspektach biwakowania. Jest sprawniejszy w marszu z plecakiem, zbieraniu drewna na opał, pływaniu kajakiem, rozbijaniu namiotu, przyrządzaniu posiłków i zmywaniu naczyń. Skoro zatem Jerzy jest najlepszy we wszystkich czynnościach związanych z biwakowaniem, to czy nie on właśnie powinien wykonać całą pracę? Oczywiście, że nie! Nawet jeśli Jerzy zechce harować jak wół, podczas gdy inni siedzą wokół, nic nie robiąc, ma on do dyspozycji tylko 24 godziny na dobę. Jeśli wszyscy będą siedzieć i czekać, aż Jerzy wykona niezbędne czynności, to on sam nie dość, że będzie wyjątkowo nieszczęśliwym obozowiczem, to jeszcze nie zdoła zapewnić wystarczającej ilości dóbr do konsumpcji dla sześcioosobowej grupy. Koncepcja przewagi komparatywnej mówi, że wszyscy odniosą korzyści, jeśli wykorzystają swoje obszary przewagi komparatywnej – to znaczy czynność niezbędną w czasie biwakowania, w której ich produktywność jest najbliższa produktywności Jerzego. Na przykład może być tak, że Jerzy jest o 80% szybszy w rozpalaniu ognia i gotowaniu posiłków niż ktokolwiek inny, ale tylko o 20% lepszy w zbieraniu drewna opałowego i 10% sprawniejszy w rozbijaniu namiotów. W takim przypadku Jerzy powinien skupić się na rozpalaniu ognia i przygotowywaniu posiłków, a pozostali obozowicze powinni zająć się innymi zadaniami, każde z nich takim, przy którym ich strata produktywności w stosunku do innych jest najmniejsza. Jeśli obozowicze skoordynują swoje wysiłki zgodnie z posiadanymi przewagami komparatywnymi, wszyscy mogą na tym skorzystać. Key Concepts and Summary Nawet jeśli kraj charakteryzuje się wysokim poziomem produktywności w procesie wytwarzania wszystkich dóbr, nadal może czerpać korzyści z handlu zagranicznego. Korzyści z wymiany handlowej z innymi krajami powstają w wyniku przewagi komparatywnej. Specjalizując się w produkcji dóbr, których wytwarzanie pochłania względnie mniej zasobów w przeliczeniu na jednostkę produkcji, kraj może wytwarzać więcej i oferować ten dodatkowy wolumen dóbr na sprzedaż. Jeżeli inne kraje również specjalizują się w obszarze swojej przewagi komparatywnej i handlują, wszystkie państwa mogą skorzystać z niższych kosztów alternatywnych produkcji dóbr, w których się specjalizują, w innych krajach. Self-Check Question W Niemczech do wyprodukowania jednego telewizora potrzeba trzech pracowników, a do wytworzenia jednego dekodera telewizji kablowej czterech. W Polsce do wyprodukowania jednego telewizora potrzeba sześciu zatrudnionych, a do wykonania jednego dekodera 12. Kto ma przewagę absolutną w produkcji telewizorów? Kto ma przewagę absolutną w produkcji dekoderów? Uzasadnij swoją odpowiedź. Oblicz koszt alternatywny wyprodukowania jednego dodatkowego telewizora w Niemczech i w Polsce. (Twoje obliczenia mogą obejmować ułamki, co nie jest błędem). Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji telewizorów? Oblicz koszt alternatywny wyprodukowania jednego dekodera telewizji kablowej w Niemczech i w Polsce. Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji dekoderów? Czy w tym przykładzie przewaga absolutna jest tym samym, co przewaga komparatywna, czy może jest inaczej? W produkcji którego dobra powinny specjalizować się Niemcy? A Polska? W Niemczech do wyprodukowania zarówno telewizora, jak i dekodera potrzeba mniej pracowników niż w Polsce. Niemcy mają przewagę absolutną w produkcji obu dóbr. Produkcja dodatkowego telewizora w Niemczech wymaga trzech pracowników. Przeniesienie tych trzech niemieckich pracowników do produkcji telewizorów zmniejszy wolumen dekoderów o 3/4 urządzenia. Wyprodukowanie dodatkowego telewizora w Polsce wymaga sześciu pracowników, co oznacza, że kosztem alternatywnym telewizora jest zmniejszenie produkcji dekoderów o 6/12, czyli 1/2 urządzenia. Tym samym koszt alternatywny produkcji telewizorów jest w Polsce niższy, więc Polska ma przewagę komparatywną w produkcji telewizorów. Uwaga: nie pozwól, aby ułamki takie jak 3/4 lub 1/2 dekodera utrudniały ci analizę. Jeśli któryś kraj miałby zwiększyć produkcję telewizorów o znaczną liczbę – to znaczy dużo więcej niż o jednostkę – wtedy będziemy mówić o całych dekoderach, a nie o ułamkach. Można również dojść do takich samych wniosków, zauważając, że absolutna słabość Polski jest relatywnie mniejsza w przypadku telewizorów, ponieważ Polska potrzebuje dwa razy więcej pracowników do wyprodukowania telewizora, a trzy razy więcej pracowników do wyprodukowania dekodera telewizji kablowej, więc w obszarze produktu, dla którego występuje relatywnie mniejsza absolutna słabość, pojawia się przewaga komparatywna Polski. Wytworzenie dekodera w Niemczech wymaga czterech pracowników, a przeniesienie tych czterech pracowników z produkcji telewizorów wiąże się z kosztem alternatywnym 4/3 telewizora. Wytworzenie dekodera w Polsce wymaga 12 pracowników, a przeniesienie tych 12 ludzi z produkcji telewizorów wiąże się z kosztem alternatywnym dwóch telewizorów. Tym samym koszt alternatywny produkcji dekoderów jest w Niemczech niższy i właśnie w produkcji tego urządzenia pojawią się korzyści komparatywne Niemiec. W tym przykładzie przewaga absolutna różni się od przewagi komparatywnej. Niemcy mają absolutną przewagę w produkcji obu towarów, ale Polska ma przewagę komparatywną w produkcji telewizorów. Niemcy powinny, przynajmniej w pewnym stopniu, specjalizować się w produkcji dekoderów i je eksportować, natomiast importować telewizory. Polska odwrotnie, powinna, przynajmniej w pewnym stopniu, specjalizować się w produkcji telewizorów i je eksportować, natomiast sprowadzać dekodery telewizji kablowej. Review Questions Czy można mieć przewagę komparatywną w produkcji danego dobra, ale nie mieć w jego przypadku przewagi absolutnej? Uzasadnij swoją odpowiedź. W jaki sposób przewaga komparatywna prowadzi do korzyści z handlu? Critical Thinking Questions Na zajęciach jedna z osób należących do twojej grupy stwierdziła: „Biedne kraje, takie jak Malawi, nie mają przewagi absolutnej w przypadku żadnego dobra. Mają słabe gleby, niskie inwestycje w system edukacji, a tym samym pracowników o niskich kwalifikacjach, brakuje im kapitału i istotnych zasobów naturalnych. Ponieważ nie dysponują przewagą, nie mogą czerpać korzyści z handlu”. Jaka mogłaby być twoja odpowiedź? Spójrz na . Czy istnieje zakres transakcji, dla których nie występują korzyści z handlu zagranicznego? Właśnie wprowadzasz się do wynajętego mieszkania z kilkoma znajomymi. Wszyscy twoi współlokatorzy są jednak próżniakami i nie sprzątają po sobie. Z drugiej strony ty możesz sprzątać szybciej niż każdy z nich. Ustalasz, że o 70% szybciej zmywasz naczynia i o 10% szybciej odkurzasz. Wszystkie te zadania trzeba wykonywać codziennie. Jakie prace powinny przypaść w udziale twoim współlokatorom, abyś uzyskał(a) możliwie najwięcej wolnego czasu? Czy możesz sobie wyobrazić analogię handlową do tego problemu? Problems W Japonii jeden pracownik może wyprodukować 5 ton gumy lub 80 radioodbiorników. W Malezji jeden pracownik może wyprodukować 10 ton gumy lub 40 radioodbiorników. Kto ma przewagę absolutną w produkcji gumy i radioodbiorników? Uzasadnij swoją odpowiedź. Oblicz koszt alternatywny wyprodukowania 80 dodatkowych radioodbiorników w Japonii i Malezji (twoje obliczenia mogą obejmować ułamki, co nie jest błędem). Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji radioodbiorników? Oblicz koszt alternatywny wyprodukowania 10 dodatkowych ton gumy w Japonii i Malezji. Który kraj ma przewagę komparatywną w produkcji gumy? Czy w tym przykładzie każdy kraj ma przewagę absolutną i przewagę komparatywną w produkcji tego samego dobra? W produkcji którego dobra powinna specjalizować się Japonia? A Malezja? Przeanalizuj wartości liczbowe dla Kanady i Wenezueli z , która opisuje, ile baryłek ropy i m 3 drewna mogą wyprodukować pracownicy w obu krajach. Wykorzystaj je, aby odpowiedzieć na poniższe pytania. Narysuj krzywą możliwości produkcyjnych dla każdego kraju. Załóżmy, że w każdym kraju jest dostępnych 100 pracowników. Kanadyjczycy i Wenezuelczycy potrzebują zarówno ropy, jak i drewna. Kanadyjczycy chcą skonsumować co najmniej 2000 m 3 drewna. Zaznacz punkt na krzywej możliwości produkcyjnych, w którym mogą uzyskać co najmniej 3000 m 3 . Załóżmy, że Kanadyjczycy specjalizują się w pełni, ponieważ zorientowali się, że mają przewagę komparatywną w produkcji drewna. Są gotowi wyeksportować 1000 m3 drewna. Jakiej ceny wyrażonej w liczbie baryłek ropy powinni zażądać w zamian, aby wyjść na tym tak samo dobrze, jak w warunkach pełnej autarkii? A jaka powinna być cena, jeśli chcą zyskać na handlu z Wenezuelą? Czy kanadyjskie ceny, które wskazujesz w poprzednim podpunkcie, są również korzystne dla Wenezuelczyków? Wykorzystaj wykres krzywej możliwości produkcyjnych dla Wenezueli, aby pokazać, że Wenezuelczycy również mogą zyskać na handlu z Kanadą. Czy w może pojawić się cena, w przypadku której Wenezuelczycy mogą uznać handel z Kanadą za nieopłacalny? Uzasadnij swoją odpowiedź. References Bernstein, William J. A Splendid Exchange: How Trade Shaped the World . Atlantic Monthly Press. New York. 2008.", "section": "Co się stanie, gdy kraj ma przewagę absolutną w produkcji wszystkich dóbr?", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Handel wewnątrzgałęziowy między podobnymi gospodarkami Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować co najmniej dwie zalety handlu wewnątrzgałęziowego Wyjaśnić związek między korzyściami skali a handlem wewnątrzgałęziowym Koncepcja przewag absolutnych i komparatywnych pomaga zrozumieć kierunki globalnych przepływów dóbr i usług pomiędzy krajami. Na przykład dzięki znajomości obu pojęć łatwo wyjaśnić, dlaczego jesz świeże owoce z Chile lub Meksyku lub dlaczego regiony o niższej produktywności, takie jak Afryka i Ameryka Łacińska, są w stanie sprzedać znaczną część eksportowanych przez siebie dóbr do regionów o wyższej produktywności, takich jak Unia Europejska i Ameryka Północna. Jednak przewaga komparatywna, przynajmniej na pierwszy rzut oka, nie wydaje się szczególnie dobrze wyjaśniać innych mechanizmów powszechnie obserwowanych w handlu międzynarodowym. Wzrost skali handlu wewnątrzgałęziowego pomiędzy gospodarkami na podobnym poziomie rozwoju Teoria przewag komparatywnych mówi, że handel międzynarodowy powinien odbywać się pomiędzy gospodarkami, w których występują duże różnice w kosztach alternatywnych produkcji różnych dóbr. Tymczasem aż połowa całego światowego handlu obejmuje przepływy towarów pomiędzy dość podobnymi gospodarkami o relatywnie wysokim dochodzie, tj. Stanami Zjednoczonymi, Kanadą, Unią Europejską, Japonią, Meksykiem i Chinami (patrz ). Polska, która również klasyfikowana jest w tej samej grupie (zgodnie z danymi GUS za rok 2021) aż 86,4% wartości sprzedawanych za granicę dóbr i usług eksportuje do krajów rozwiniętych (w tym 75,1% do gospodarek UE), zaś importuje z krajów rozwiniętych 62,7% wartości kupowanych dóbr i usług (z krajów UE 54,1%). Największym partnerem handlowym Polski pozostają Niemcy. Eksport do tego kraju w 2021 r. osiągnął wartość blisko 83 mld euro, zaś wartość polskiego importu z Niemiec wyniosła 60,6 mld euro. (https://stat.gov.pl/files/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultaktualnosci/5466/2/14/1/obroty_towarowe_handlu_zagranicznego_ogolem_i_wedlug_krajow_w_2021_r..pdf.) Struktura eksportu i importu USA (2015 r.) Kraj Odsetek eksportu z USA do danego kraju Odsetek importu z danego kraju do USA Unia Europejska 19,0 21,0 Kanada 22,0 14,0 Japonia 4,0 6,0 Meksyk 15,0 13,0 Chiny 8,0 20,0 (Źródło: https://www.census.gov/foreign-trade/Press-Release/current_press_release/ft900.pdf). Co więcej, koncepcja przewagi komparatywnej sugeruje, że każda gospodarka powinna w pewnym stopniu specjalizować się w produkcji określonych produktów, a następnie wymieniać te produkty na inne. Jednak duża część handlu zagranicznego to wymiana wewnątrzgałęziowa (ang. intra-industry trade ), czyli handel towarami w ramach tej samej gałęzi pomiędzy różnymi krajami. Na przykład Stany Zjednoczone samochody produkują i eksportują, a jednocześnie importują. przedstawia niektóre z największych kategorii eksportu i importu USA. We wszystkich tych kategoriach Stany Zjednoczone są zarówno znaczącym eksporterem, jak i importerem towarów. Według Bureau of Economic Analysis w 2014 r. USA wyeksportowały samochody o wartości 146 mld dol., a sprowadziły z zagranicy auta o wartości 327 mld dol. Około 60% handlu USA i 60% handlu europejskiego to wymiana wewnątrzgałęziowa. Wybrane kategorie eksportu i importu wewnątrzgałęziowego w USA w 2014 r. Wybrane dobra eksportowane z USA Wielkość eksportu (mld dol.) Wielkość importu (mld dol.) Samochody 146 327 Żywność i napoje 144 126 Dobra kapitałowe 550 551 Dobra konsumpcyjne 199 558 Dobra pośrednie 507 665 Pozostałe środki transportu 45 55 (Źródło: http://www.bea.gov/newsreleases/international/trade/tradnewsrelease.htm). Dlaczego podobne gospodarki o wysokich dochodach angażują się w handel wewnątrzgałęziowy? Jakie mogą być korzyści ekonomiczne z posiadania pracowników o dość podobnych umiejętnościach, wytwarzających samochody, komputery, maszyny i inne produkty, które są następnie wysyłane przez ocean z i do Stanów Zjednoczonych, Unii Europejskiej i Japonii? Istnieją dwa powody: (1) podział pracy, który prowadzi do uczenia się, innowacji i osiągania unikalnych umiejętności; oraz (2) korzyści skali. Korzyści ze specjalizacji i uczenia się Rozważmy kategorię „maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy”, w ramach której gospodarka USA wykazuje wysoki poziom handlu wewnątrzgałęziowego. Istnieją różne rodzaje maszyn, a więc Stany Zjednoczone mogą eksportować maszyny do produkcji drewna, ale importować maszyny do obróbki fotograficznej. Podstawowy powód, dla którego kraj taki jak Stany Zjednoczone, Japonia czy Niemcy produkuje taki, a nie inny rodzaj maszyn, zwykle nie jest związany z amerykańskimi, niemieckimi lub japońskimi firmami i ich pracownikami, którzy ogólnie posiadają wyższy lub niższy poziom umiejętności. Po prostu, pracując nad bardzo specyficznymi i konkretnymi produktami, firmy w niektórych krajach rozwijają unikatowe umiejętności. Specjalizację w gospodarce światowej można zdefiniować niezwykle wąsko. W rzeczywistości w ostatnich latach obserwujemy trend w handlu międzynarodowym, który ekonomiści nazywają podziałem łańcucha tworzenia wartości (ang. splitting up the value chain ). Łańcuch tworzenia wartości (ang. value chain ) opisuje poszczególne etapy produkcji dobra. Jak wskazano na początku rozdziału, produkcja iPhone’a obejmuje zaprojektowanie telefonu w Stanach Zjednoczonych, dostarczenie podzespołów z Korei, montaż urządzenia w Chinach oraz reklamę i marketing w Stanach Zjednoczonych. W dużej mierze dzięki postępom poczynionym w technologii komunikacyjnej, wymianie informacji i transporcie łatwiej jest podzielić proces produkcyjny na etapy. Zamiast wytwarzania gotowego produktu od etapu surowców, takich jak stal, masy plastyczne czy guma, w jednej dużej fabryce, różne firmy działające w różnych miejscach, a nawet w różnych krajach, mogą podzielić pomiędzy siebie kolejne etapy procesu produkcyjnego. Ponieważ firmy dzielą pomiędzy siebie różne etapy łańcucha tworzenia wartości, handel międzynarodowy nie zawsze obejmuje gotowe produkty, takie jak samochody czy lodówki, które przemieszczają się pomiędzy poszczególnymi krajami. Często wiąże się on z wysyłką podzespołów lub części składających się na finalny produkt, takich jak, powiedzmy, deski rozdzielcze samochodów lub półki, które znajdują się w lodówkach, z jednej fabryki funkcjonującej w ramach międzynarodowego koncernu w kraju „A” do będącego własnością tego samego koncernu innego zakładu produkcyjnego w kraju „B”. Handel wewnątrzgałęziowy pomiędzy podobnymi państwami przynosi korzyści ekonomiczne, ponieważ pozwala pracownikom i firmom uczyć się i wprowadzać innowacje w zakresie określonych produktów – i często skupia się na bardzo wąsko definiowanych etapach łańcucha tworzenia wartości. Odwiedź tę stronę internetową, aby uzyskać interesujące informacje na temat montażu iPhone’a. Korzyści skali, konkurencja, różnicowanie produktów Drugim ważnym powodem, dla którego handel wewnątrzgałęziowy między podobnymi krajami przynosi korzyści ekonomiczne, są korzyści skali. Pojęcie korzyści skali (lub inaczej mówiąc, rosnących przychodów ze skali produkcji), które wprowadziliśmy w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/6-wprowadzenie-do-rozdzialu , oznacza, że wraz ze wzrostem wolumenu produkcji przeciętne koszty produkcji spadają – przynajmniej do pewnego momentu. przedstawia korzyści skali dla zakładu produkującego tostery. Oś pozioma wykresu pokazuje wielkość produkcji danej firmy lub danego zakładu produkcyjnego. Oś pionowa – przeciętny koszt produkcji jednego tostera. Zakład produkcyjny S produkuje niewiele (30 jednostek) i osiąga przeciętny koszt produkcji jednego tostera równy 30 dol. Zakład M produkuje 50 tosterów i osiąga średni koszt produkcji tostera równy 20 dol. Zakład L produkuje 150 sztuk przy przeciętnym koszcie produkcji wynoszącym zaledwie 10 dol. Chociaż zakład V może wyprodukować 200 sztuk produktu, nadal uzyskuje taki sam koszt przeciętny jak zakład L. W tym przykładzie mały lub średni zakład, taki jak S lub M, nie będzie w stanie konkurować na rynku z producentem dużym lub bardzo dużym, takim jak L lub V, ponieważ firma, która zarządza zakładami L lub V, będzie w stanie produkować i sprzedawać swoje tostery po niższej cenie. W tym przykładzie korzyści skali działają do rozmiarów produkcji charakterystycznych dla zakładu L (150 sztuk), ale pomiędzy wolumenem produkcji fabryk L i V wzrost rozmiarów produkcji tosterów nie przekłada się na dalszy spadek przeciętnego kosztu produkcji. Korzyści skali Zakład produkcyjny S ma przeciętny koszt produkcji równy 30 dol. na toster. Zakład M wytwarza tostery po koszcie 20 dol. na sztukę. Zakład L ma przeciętny koszt produkcji jedynie 10 dol. na toster. Zakład V nadal produkuje po koszcie 10 dol. na toster. Tak więc zakład M może wytwarzać tostery taniej niż zakład S ze względu na korzyści skali (rosnące przychody ze skali produkcji), a zakłady L lub V mogą wytwarzać taniej niż S lub M ze względu na korzyści skali. Jednak korzyści skali wyczerpują się przy poziomie produkcji równym 150. Zakład V, mimo że jest większy, nie może produkować tosterów taniej niż zakład L. Koncepcja korzyści skali staje się szczególnie istotna w przypadku handlu międzynarodowego, gdy umożliwia jednemu lub dwóm dużym producentom zaopatrywanie całego kraju. Na przykład jedna duża fabryka samochodów mogłaby, korzystając z rosnących przychodów ze skali produkcji, zaspokoić cały popyt na nowe auta w gospodarkach o rozmiarach Belgii, Polski lub nawet Wielkiej Brytanii. Jeśli jednak w danym kraju znajduje się tylko jedna lub dwie duże fabryki produkujące samochody, a nie występuje handel międzynarodowy, konsumenci w tym kraju mają stosunkowo niewielki wybór między rodzajami aut (pomijając kolor lakieru i inne nieistotne opcje). Pomiędzy różnymi producentami samochodów będzie występować niewielka lub żadna konkurencja, a to prosta droga do obniżania jakości i wzrostu cen. Handel międzynarodowy stanowi sposób na połączenie niższych przeciętnych kosztów produkcji, które wynikają z korzyści skali, przy jednoczesnej silniejszej konkurencji, która prowadzi do niższych cen i większej różnorodności produktów dla konsumentów. Duże fabryki samochodów w różnych krajach mogą wytwarzać i sprzedawać swoje wyroby na całym świecie. Gdyby General Motors, Ford i Chrysler byli jedynymi graczami na amerykańskim rynku samochodowym, poziom konkurencji i wybór konsumentów byłyby znacznie mniejsze niż wtedy, gdy producenci z USA muszą stawić czoło konkurencji ze strony Toyoty, Hondy, Suzuki, Fiata, Mitsubishi, Nissana, Volkswagena, Hyundaia, BMW, Mercedesa i innych. Większa konkurencja niesie ze sobą innowacyjność i szybką reakcję na to, czego chcą konsumenci. Amerykańscy producenci samochodów wytwarzają teraz znacznie lepsze auta niż kilkadziesiąt lat temu, a główną przyczyną tego stanu rzeczy jest presja konkurencyjna, zwłaszcza ze strony firm z Azji Wschodniej i Europy. Dynamiczna przewaga komparatywna Źródła korzyści płynących z handlu wewnątrzgałęziowego pomiędzy podobnymi gospodarkami – a mianowicie uczenie się wynikające z korzyści skali, wysokiego stopnia specjalizacji i podziału łańcucha wartości – nie są sprzeczne z wcześniejszą teorią przewagi komparatywnej. Po prostu poszerzają tę koncepcję. W handlu wewnątrzgałęziowym klimat czy geografia nie określają poziomu produktywności pracowników. Nie determinuje go nawet ogólny poziom wykształcenia czy umiejętności. Przesądza o tym sposób, w jaki firmy angażują się w proces uczenia się coraz wydajniejszych sposobów produkcji specjalistycznych wyrobów, w tym korzystania z rosnących przychodów ze skali produkcji. W tej wizji przewaga komparatywna może być dynamiczna, to znaczy ewoluować i zmieniać się w czasie, gdy ktoś rozwija nowe umiejętności i gdy producenci dzielą łańcuch tworzenia wartości w nowy sposób. Ten tok myślenia sugeruje również, że kraje nie uzyskują żadnej przewagi komparatywnej na zawsze i muszą być elastyczne w reagowaniu na zmiany zachodzące w światowych procesach gospodarczych. Key Concepts and Summary Duża część światowego handlu odbywa się pomiędzy gospodarkami o wysokich dochodach, które są do siebie dość podobne pod względem poziomu wykształcenia pracowników i zaawansowania technologicznego. Kraje te praktykują handel wewnątrzgałęziowy, w ramach którego jednocześnie importują i eksportują te same produkty, takie jak samochody, maszyny i komputery. W przypadku handlu wewnątrzgałęziowego występującego pomiędzy gospodarkami o podobnych poziomach dochodów źródłem zysków są specjalizacja w zakresie bardzo konkretnych zadań oraz korzyści skali. Podział łańcucha wartości oznacza, że kilka etapów w ramach procesu produkcji konkretnego towaru odbywa się w różnych krajach na całym świecie. Self-Check Questions W jaki sposób kraj może czerpać korzyści ekonomiczne zarówno z importu, jak i eksportu tego samego dobra, np. samochodów? Istnieje wiele możliwych zalet handlu wewnątrzgałęziowego pomiędzy dwoma państwami. Obie gospodarki mogą skorzystać z silnej specjalizacji i efektów uczenia się przy produkcji niektórych rodzajów samochodów o określonych cechach, takich jak samochody o niskim zużyciu paliwa, samochody luksusowe, samochody sportowe, samochody dostawcze itd. Co więcej, kraje mogą skorzystać z rosnących przychodów ze skali produkcji, dzięki czemu duże firmy będą konkurować ze sobą, zapewniając klientom korzyści wynikające z rywalizacji i różnorodności. Ten sam argument dotyczy handlu między stanami USA, gdzie obywatele często kupują wyroby wykonane przez pracowników z innych stanów, mimo że podobny produkt jest wytwarzany w granicach ich stanu. Wszystkie państwa mogą czerpać korzyści z tego rodzaju konkurencji i handlu. pokazuje, jak zmieniają się przeciętne koszty produkcji półprzewodników („chipów” w pamięciach komputerów) wraz ze wzrostem skali ich produkcji w hipotetycznej fabryce. Na podstawie tych danych naszkicuj wykres przestawiający przeciętny koszt produkcji półprzewodników. W jaki sposób wykreślona przez ciebie krzywa ilustruje korzyści skali? Jeśli wymagana liczba półprzewodników w stanie równowagi wynosi 90 tys., czy ta gospodarka może w pełni wykorzystać korzyści skali? A jeśli wymagana liczba to 70 tys. półprzewodników? 50 tys. półprzewodników? 30 tys. półprzewodników? Wyjaśnij, w jaki sposób handel międzynarodowy umożliwia nawet małej gospodarce pełne wyzyskanie korzyści skali przy jednoczesnym korzystaniu z konkurencji i różnorodności wyrobów oferowanych przez kilku producentów. Liczba półprzewodników Przeciętny koszt całkowity (dol. za sztukę) 10 000 8 20 000 5 30 000 3 40 000 2 100 000 2 Zacznij od wykreślenia punktów na diagramie, a następnie połącz je linią. Poniższy wykres ilustruje średnie koszty produkcji półprzewodników. Krzywa ilustruje korzyści skali, pokazując, że wraz ze wzrostem wolumenu produkcji – to znaczy wzrostem produkcji w tej konkretnej fabryce – średni koszt spada. Korzyści skali istnieją do poziomu produkcji równego 40 tys. półprzewodników; przy wyższej produkcji średni koszt produkcji już się nie zmniejsza. Przy każdej wielkości popytu powyżej 40 tys. gospodarka ta może w pełni wykorzystać korzyści skali. Oznacza to, że jest w stanie produkować po najniższym koszcie jednostkowym. Rzeczywiście, jeśli wielkość popytu byłaby dość wysoka, np. 500 tys., wówczas mogłoby istnieć wiele różnych fabryk, a wszystkie w pełni korzystałyby z korzyści skali i konkurowały ze sobą. Jeśli wielkość popytu spadnie poniżej 40 tys., to sama gospodarka, bez handlu zagranicznego, nie jest w stanie w pełni wykorzystać korzyści skali. Najprostszą odpowiedzią na to pytanie jest spostrzeżenie, że mały kraj mógłby mieć wystarczająco dużą fabrykę, aby w pełni wykorzystać korzyści skali, a następnie eksportować większość produkcji. W przypadku półprzewodników do tego opisu pasują kraje takie jak Tajwan i Korea Południowa. Co więcej, kraj ten mógłby również importować półprzewodniki z innych państw, które również mają duże fabryki, czerpiąc w ten sposób korzyści z konkurencji i różnorodności. Nieco bardziej złożoną kwestią jest spostrzeżenie, że państwo może wykorzystywać korzyści skali, nie produkując półprzewodników, ale po prostu kupując je, wykonane po niskich kosztach, na całym świecie. Gospodarka, zwłaszcza małego kraju, może się wyspecjalizować i produkować kilka dóbr na naprawdę gigantyczną skalę, a następnie wymieniać je na inne wyroby wytwarzane masowo w innych państwach. Review Questions Czym jest handel wewnątrzgałęziowy? Jakie są dwa główne źródła korzyści ekonomicznych płynących z handlu wewnątrzgałęziowego? Co oznacza podział łańcucha tworzenia wartości? Critical Thinking Questions Czy handel wewnątrzgałęziowy jest sprzeczny z teorią przewag komparatywnych? Czy konsumenci odnoszą korzyści z handlu wewnątrzgałęziowego? Dlaczego handel wewnątrzgałęziowy może wydawać się zaskakujący z punktu widzenia przewagi komparatywnej? Problems Dzięki lekturze poprzednich rozdziałów podręcznika, jak również kursowi mikroekonomii wiesz już, że zmiany technologiczne przesuwają krzywe średniego kosztu. Narysuj wykres pokazujący, jak zmiany technologiczne mogą wpłynąć na handel wewnątrzgałęziowy. Weźmy pod uwagę dwa kraje: Koreę Południową i Tajwan. Tajwan może wyprodukować milion telefonów komórkowych dziennie przy cenie 10 dol. za sztukę, a Korea Południowa dziennie może wytworzyć 50 mln telefonów komórkowych po 5 dol. za sztukę. Załóżmy, że telefony są tego samego typu i jakości, a cena jest jedna. Jaka jest minimalna cena, po której oba kraje będą prowadzić handel? References U.S. Census Bureau. 2015. “U.S. International Trade in Goods and Services: December 2014.” Accessed April 13, 2015. http://www.bea.gov/newsreleases/international/trade/2015/pdf/trad1214.pdf. U.S. Census Bureau. U.S. Bureau of Economic Analysis. 2015. “U.S. International Trade in Goods and Services February 2015.” Accessed April 10, 2015. https://www.census.gov/foreign-trade/Press-Release/current_press_release/ft900.pdf. Vernengo, Matias. “What Do Undergraduates Really Need to Know About Trade and Finance?” in Political Economy and Contemporary Capitalism: Radical Perspectives on Economic Theory and Policy , ed. Ron Baiman, Heather Boushey, and Dawn Saunders. M. E. Sharpe Inc, 2000. Armonk. 177-183. handel wewnątrzgałęziowy (ang. intra-industry trade ) międzynarodowy handel towarami w ramach tej samej gałęzi przemysłu podział łańcucha tworzenia wartości (ang. splitting up the value chain ) sytuacja, w której wiele różnych etapów produkcji tego samego dobra odbywa się w zakładach przemysłowych zlokalizowanych w różnych krajach łańcuch produkcji zob. łańcuch tworzenia wartości łańcuch dostaw zob. łańcuch tworzenia wartości łańcuch tworzenia wartości (ang. value chain ) podzielony na etapy proces produkcyjny konkretnego produktu, od pozyskiwania surowców po sprzedaż detaliczną, reklamę i inne działania marketingowe", "section": "Handel wewnątrzgałęziowy między podobnymi gospodarkami", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Korzyści z ograniczenia barier w handlu międzynarodowym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, dlaczego cła stanowią bariery w handlu zagranicznym Określić co najmniej dwie korzyści wynikające z ograniczania barier w handlu międzynarodowym Cła ( tariffs ) to opłaty (parapodatki), które państwa nakładają z różnych powodów na towary importowane. Niektóre z tych powodów obejmują ochronę wrażliwych branż (pozostających na wczesnym etapie rozwoju, związanych z bezpieczeństwem narodowym lub najbardziej zagrożonych konkurencją z importu), względy społeczne (ochrona środowiska naturalnego i rynków pracy) oraz walkę z dumpingiem, który bywa bardzo różnie definiowany, ale najczęściej jest rozumiany jako sprzedaż dóbr i usług po cenach niższych niż koszty wytworzenia. Tradycyjnie cła były używane po prostu jako narzędzie polityczne do ochrony interesów gospodarczych, społecznych i kulturalnych. Światowa Organizacja Handlu ( World Trade Organization , WTO ) jest zaangażowana w ograniczanie barier w handlu. Przedstawiciele różnych krajów spotykają się na forum WTO, aby negocjować zmniejszanie barier w handlu, takich jak cła. Negocjacje WTO odbywają się w „rundach”, w których wszystkie kraje negocjują jedną umowę mającą zwiększyć obroty handlowe, robią sobie rok lub dwa przerwy, a następnie zaczynają negocjować nową umowę. Obecna runda negocjacji nosi nazwę Rundy z Dohy, ponieważ została oficjalnie rozpoczęta w Dosze, stolicy Kataru, w listopadzie 2001 r. W 2009 r. ekonomiści Banku Światowego podsumowali ostatnie badania i stwierdzili, że Runda z Dohy zwiększy wielkość światowej produkcji dóbr i usług od 160 mld do 385 mld dol. rocznie, w zależności od dokładnych warunków umowy, które ostatecznie zostaną wynegocjowane. W zestawieniu z rozmiarami światowej gospodarki, która wytwarza obecnie produkty o wartości ponad 30 bln dol. rocznie, kwota ta może nie robić szczególnego wrażenia: jest to wzrost o 1% lub mniej. Ale zanim zbagatelizujesz te korzyści z handlu, pomyśl o dwóch kwestiach. Po pierwsze, korzyść w wysokości kilkuset miliardów dolarów jest wystarczająco duża, by zasługiwała na uwagę! Co więcej, pamiętaj, że wzrost ten nie jest jednorazowym wydarzeniem; utrzymywałaby się corocznie w przyszłości. Po drugie, szacunki korzyści mogą być zaniżone, ponieważ niektóre z nich nie są szczególnie dobrze mierzone w statystykach gospodarczych. Na przykład trudno jest zmierzyć potencjalne korzyści dla konsumentów wynikające z dostępności różnorodnych produktów i większego stopnia konkurencji między producentami. Być może najważniejszą niemierzalną korzyścią z wolnego handlu jest to, że wymiana towarowa pomiędzy krajami, zwłaszcza gdy firmy dzielą łańcuch wartości produkcji, często wiąże się z transferem wiedzy, który może obejmować umiejętności w zakresie produkcji, technologii, zarządzania, finansów i prawa. Kraje o niskich dochodach czerpią większe korzyści z handlu niż te o wysokich dochodach. Pod pewnymi względami dla gigantycznej gospodarki USA handel międzynarodowy jest już mniej ważny, ponieważ jej rynek wewnętrzny może okazać się wystarczający. Jednak wiele mniejszych gospodarek na całym świecie, w regionach takich jak Ameryka Łacińska, Afryka, Bliski Wschód i Azja, ma znacznie bardziej ograniczone możliwości handlu w ramach swojego terytorium lub w jego najbliższym regionie. Bez handlu międzynarodowego mogą mieć niewielkie możliwości czerpania korzyści z przewagi komparatywnej, specjalizacji w ramach globalnych łańcuchów tworzenia wartości lub korzyści skali. Co więcej, w mniejszych gospodarkach funkcjonuje mniej konkurencyjnych firm wytwarzających dobra i usługi, a zatem przedsiębiorstwa doświadczają słabszej presji, aby dostarczać towary i oferować ceny, które akceptują konsumenci. Korzyści gospodarcze z rozwoju handlu międzynarodowego są mierzone w setkach miliardów dolarów, a zyski z handlu międzynarodowego jako całości prawdopodobnie sięgają nawet bilionów dolarów. Potencjał zysków z handlu zagranicznego może być szczególnie wysoki w wypadku mniejszych krajów świata o niższym poziomie dochodów. Odwiedź tę stronę internetową, aby zapoznać się z listą niektórych korzyści płynących z handlu. Od handlu pomiędzy jednostkami do handlu międzynarodowego Większość ludzi jest w stanie uwierzyć, że osobiście nie byłoby im lepiej, gdyby próbowali hodować i uprawiać całą swoją żywność, wytwarzać własne ubrania, budować od podstaw własne samochody i domy itd. Wszyscy czerpiemy bowiem korzyści z życia w gospodarkach, w których ludzie i firmy mogą się specjalizować i handlować ze sobą. Korzyści płynące z handlu nie kończą się jednak na granicach państw. Wcześniej wyjaśniliśmy, że podział pracy może zwiększyć produkcję z trzech powodów: (1) pracownicy o różnych cechach mogą specjalizować się w rodzajach produkcji, w których mają przewagę komparatywną; (2) firmy i pracownicy, którzy specjalizują się w określonej produkcji, stają się bardziej produktywni dzięki nauce i doświadczeniu; oraz (3) pozwala wykorzystywać wzrost przychodów wynikający ze skali produkcji (korzyści skali). Te trzy powody występują od poziomu jednostki i kraju aż po poziom międzynarodowy. Jeśli zgadzasz się co do tego, że handel pomiędzy jednostkami i przedsiębiorstwami działającymi w jednym kraju jest ekonomicznie korzystny, powinno być dla ciebie zrozumiałe również to, że handel międzynarodowy przynosi analogiczne korzyści. Handel międzynarodowy obejmuje obecnie towary i usługi o wartości ok. 20 bln dol. przemieszczające się po całym świecie. Niezależnie od tego, jakie są globalne korzyści osiągane dzięki temu strumieniowi, handel zagraniczny z pewnością powoduje pewne zakłócenia w funkcjonowaniu rynków (pracy!) i wywołuje lokalne kontrowersje. W tym rozdziale przedstawiono jedynie argumenty uzasadniające tezę, iż handel międzynarodowy przynosi korzyści ekonomiczne wszystkim zaangażowanym weń krajom. W innych rozdziałach niniejszego podręcznika szczegółowo omówiono argumenty przemawiające za wprowadzaniem polityk publicznych ograniczających skalę handlu zagranicznego. To w końcu czyj jest ten iPhone? Apple wykorzystuje globalny łańcuch tworzenia wartości do produkcji iPhone’a. Teraz, gdy rozumiesz pojęcie przewagi komparatywnej, możesz łatwo pojąć, dlaczego proces projektowania iPhone’a odbywa się w USA. Stany Zjednoczone zbudowały przez lata przewagę komparatywną w dziedzinie projektowania i marketingu najnowocześniejszych wyrobów takich jak smartfony, dzięki czemu poświęcają mniej zasobów na projektowanie zaawansowanych technologicznie urządzeń w porównaniu z innymi krajami. Chiny mają przewagę komparatywną w zakresie montażu smartfonów, ze względu na bardzo duże zasoby wykwalifikowanej siły roboczej. Korea Południowa ma przewagę komparatywną w produkcji komponentów wykorzystywanych przy produkcji smartfonów. Korea koncentruje swoją produkcję, zwiększając jej skalę, ucząc się lepszych sposobów wytwarzania ekranów i mikroprocesorów komputerowych oraz wykorzystując innowacje, aby obniżyć średnie koszty produkcji. Apple z kolei czerpie korzyści, ponieważ może kupować te wysokiej jakości podzespoły po niższych cenach. Teraz zbuduj globalną „linię montażową” i otrzymasz urządzenie, które wszyscy znamy. Key Concepts and Summary Cła są nakładane na towary importowane w celu ochrony wrażliwych gałęzi przemysłu, ze względów społecznych (ochrona środowiska i rynków pracy) oraz z powodu walki z dumpingiem. Cła są również dość często narzędziem ochrony interesów pewnych wybranych grup producentów (UE chroni w ten sposób rodzime rolnictwo i przemysł motoryzacyjny). Tradycyjnie cła były wykorzystywane jako narzędzie polityczne do ochrony pewnych żywotnych interesów gospodarczych, społecznych i kulturalnych. WTO była i nadal jest forum spotkań krajów tworzących światową gospodarkę służącym negocjacjom, które mają prowadzić do zmniejszania barier (celnych i pozacelnych) w handlu. Korzyści z handlu międzynarodowego są bardzo duże, zwłaszcza dla mniejszych państw o niskich i średnich dochodach, ale dotyczą wszystkich gospodarek zaangażowanych w wymianę handlową. Self-Check Question Jeśli usunięcie barier handlowych jest tak korzystne dla międzynarodowego wzrostu gospodarczego, dlaczego kraj miałby nadal ograniczać handel niektórymi importowanymi lub eksportowanymi produktami? Kraj może ograniczyć handel importowanymi produktami, aby chronić własny przemysł, który jest ważny dla bezpieczeństwa narodowego. Na przykład państwa X i kraj Y mogą być rywalami geopolitycznymi, z których każdy ma ambicje zwiększenia siły politycznej i ekonomicznej. Nawet jeśli kraj Y dysponuje przewagą komparatywną w produkcji systemów obrony przeciwrakietowej, jest mało prawdopodobne, aby chciał eksportować te towary do kraju X. Czasami zdarza się i tak, że w przypadku niektórych państw produkcja określonego towaru jest kluczowym składnikiem tożsamości narodowej. W Japonii produkcja ryżu ma bardzo duże znaczenie kulturowe. Japonia może mieć trudności z importem ryżu z kraju takiego jak Wietnam, nawet jeśli Wietnam ma przewagę komparatywną (a zapewne i absolutną) w produkcji ryżu. Review Question Czy twoim zdaniem zyski z handlu międzynarodowego będą relatywnie ważniejsze dla dużych czy małych krajów? Critical Thinking Questions Jak myślisz, za czym lobbują kraje o niskich dochodach na spotkaniach Światowej Organizacji Handlu? Dlaczego kraj o niskich dochodach chciałby stosować bariery handlowe takie jak cła nakładane na import? Czy obszar przewagi komparatywnej danego kraju może się z czasem zmienić? Jakie czynniki mogłyby sprawić, że taka sytuacja wystąpiłaby w rzeczywistości? Problems Jeśli handel zagraniczny zwiększa światowy PKB o 1% rocznie, to jaki jest globalny wpływ tego wzrostu na rozmiary światowej gospodarki w perspektywie 10 lat? Jak ten wzrost ma się do rozmiarów rocznego PKB kraju takiego jak np. Sri Lanka? Przedyskutuj te relacje. Wskazówka: Oto kroki, które warto rozważyć, aby odpowiedzieć na postawione pytanie. Przejdź do bazy World Development Indicators (online) opublikowanych przez Bank Światowy. Znajdź aktualny poziom światowego PKB w dolarach międzynarodowych. Znajdź także PKB Sri Lanki w dolarach międzynarodowych. Po uzyskaniu tych dwóch wartości oblicz kwotę dodatkowego wzrostu światowych dochodów z tytułu handlu i porównaj tę liczbę z PKB Sri Lanki. References World Trade Organization. “The Doha Round.” Accessed October 2013. http://www.wto.org/english/tratop_e/dda_e/dda_e.htm. The World Bank. “Data: World Development Indicators.” Accessed October 2013. http://data.worldbank.org/data-catalog/world-development-indicators. cła (ang. tarffs ) opłaty (parapodatki), które państwa nakładają na importowane towary", "section": "Korzyści z ograniczenia barier w handlu międzynarodowym", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Konkurencja w produkcji płaskich ekranów Rynek płaskich wyświetlaczy w Stanach Zjednoczonych jest ogromny. Tamtejsi wytwórcy muszą konkurować z producentami z całego świata. (Źródło: modyfikacja pracy „Jemimus”/Flickr Creative Commons). Jakie są wady protekcjonizmu? Rządy ingerują w rynkową alokację dochodów, dóbr i usług oraz majątku dla osiągnięcia celów politycznych lub społecznych. Chociaż władze mogą ograniczyć wzrost cen niektórych produktów, nie są w stanie kontrolować tego, ile ludzie chcą kupować, ani wolumenu produkcji przedsiębiorstw. Nawet na rynkach poddanych kontroli w dalszym ciągu obowiązywać będą prawa popytu i podaży. Polityka handlowa może wprawdzie ograniczyć zakres i miejsce oddziaływania mechanizmów ekonomicznych, jednak osłabiane w jednym miejscu, dadzą o sobie znać w innym. Przykładem działania takiego mechanizmu jest produkcja i sprzedaż monitorów komputerowych, wyświetlaczy do laptopów, tabletów i telewizorów. Na początku lat 90. ub. wieku zdecydowana większość płaskich wyświetlaczy stosowanych w laptopach produkowanych w USA była importowana, głównie z Japonii. Niewielki, ale politycznie wpływowy amerykański przemysł płaskich wyświetlaczy poskarżył się w Departamencie Handlu na dumping obcych firm. Przedstawiciele amerykańskich przedsiębiorstw argumentowali wówczas, że Japończycy sprzedają wyświetlacze „poniżej wartości godziwej”, co utrudnia konkurowanie firmom z USA. Ten powód ochrony krajowego rynku jest zazwyczaj nazywany działaniem antydumpingowym. Inne argumenty przywołane przez amerykańskich producentów odwoływały się do kwestii bezpieczeństwa narodowego. Po wstępnym dochodzeniu przeprowadzonym przez Departament Handlu, którego efektem była konstatacja, że japońskie firmy faktycznie dumping stosowały, Komisja Handlu Międzynarodowego Stanów Zjednoczonych nałożyła 63-procentowe cło antydumpingowe (które można również uznać za swoisty parapodatek) na import płaskich wyświetlaczy z Japonii. Czy było to dla USA korzystne posunięcie? Przemyśl to i sprawdź, czy pod wpływem lektury niniejszego rozdziału twoje poglądy nie ulegną zmianie. Wprowadzenie do tematu globalizacji i protekcjonizmu Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Dlaczego protekcjonizm może być uznany za rodzaj subwencji, jaką konsumenci danego dobra przekazują jego producentom W jaki sposób handel międzynarodowy wpływa na liczbę miejsc pracy, wysokość płac oraz warunki pracy Jakie argumenty mogą uzasadniać ograniczenia importu W jaki sposób polityka handlowa jest wdrażana na szczeblu globalnym, regionalnym i krajowym Z jakimi wyborami typu „coś za coś” mamy do czynienia w przypadku polityki handlowej Począwszy od drugiej połowy XX w. świat stał się znacznie bardziej zintegrowany, zwłaszcza pod względem ekonomicznym. W 1970 r. import i eksport stanowiły 11% PKB USA, podczas gdy obecnie jest to już 32%. Jednak Stany Zjednoczone, ze względu na rozmiary swojej gospodarki, są mniej uzależnione od handlu zagranicznego niż większość rozwiniętych państw świata. Na przykład według Banku Światowego 97% działalności gospodarczej Botswany jest związane z handlem zagranicznym (podobnie wysoki udział charakteryzuje gospodarkę Słowacji, która jest największym na świecie producentem samochodów per capita ). W tym rozdziale omówimy politykę handlową – prawa i strategie stosowane przez państwa do regulowania handlu międzynarodowego. Temat ten nie jest pozbawiony kontrowersji. Ponieważ gospodarka światowa podlega daleko idącej globalizacji, firmy i pracownicy w krajach o wysokich dochodach, takich jak Stany Zjednoczone, Japonia lub członkowie Unii Europejskiej, dostrzegają zagrożenie konkurencyjne ze strony firm z państw o średnich dochodach, takich jak Meksyk, Chiny czy Południowa Afryka, które mają niższe koszty życia, dlatego wypłacają swoim pracownikom niższe wynagrodzenia. Firmy i zatrudnieni w krajach o niskich dochodach niepokoją się z kolei, że ucierpią, jeśli będą musieli konkurować z bardziej produktywnymi pracownikami i zaawansowaną technologią, jaką dysponują gospodarki o wysokich dochodach. Z drugiej strony niektórzy ekolodzy obawiają się, że międzynarodowe firmy mogą ominąć przepisy dotyczące ochrony środowiska, przenosząc produkcję do państw, w których normy zanieczyszczeń są znacznie mniej restrykcyjne lub po prostu nie istnieją, co wprawdzie poprawi stan powietrza, wód i gleby w krajach rozwiniętych, za to drastycznie zmniejszy w nich liczbę miejsc pracy. Niektórzy politycy wyrażają obawy, że ich kraj może stać się nadmiernie zależny od importu kluczowych surowców, takich jak ropa naftowa, gaz ziemny czy metale ziem rzadkich, co w wypadku konfliktu zbrojnego może zagrozić bezpieczeństwu narodowemu. Wszystkie te wątpliwości skłaniają rządy do formułowania strategii politycznych polegających na ochronie zarówno bezpieczeństwa narodowego, jak i miejsc pracy, a tym samym dochodów ludności. Strategie te, mimo górnolotnego zazwyczaj brzmienia konkretnych przepisów w nich zawartych, sprowadzają się po prostu do ograniczenia importu. W niniejszym rozdziale przeanalizowano argumenty najczęściej przywoływane na obronę takiego sposoby postępowania. Najpierw jednak musimy zapoznać się z kilkoma kluczowymi pojęciami z obszaru polityki handlowej i zrozumieć, w jaki sposób model popytu i podaży odnosi się do handlu międzynarodowego.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Protekcjonizm: pośrednia subwencja od konsumentów dla producentów Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, czym jest protekcjonizm i jakie są jego trzy główne formy Przeanalizować protekcjonizm, wykorzystując modele popytu i podaży, z uwzględnieniem jego wpływu na równowagę makroekonomiczną Oszacować skutki funkcjonowania barier handlowych Kiedy rząd ustanawia przepisy mające na celu ograniczenie lub blokowanie handlu międzynarodowego, angażuje się w działania nazywane protekcjonizmem (ang. protectionism ). Polityka protekcjonistyczna najczęściej ma na celu ochronę krajowych producentów i pracowników przed zagraniczną konkurencją. Przybiera ona trzy główne formy: ceł, ograniczeń ilościowych importu (kwot importowych) oraz barier pozataryfowych. Przypomnij sobie z , że cła (ang. tariffs ) to opłaty (parapodatki) nakładane przez rządy na importowane towary i usługi. Dzięki nim import jest droższy dla konsumentów, co zniechęca ich do zakupu towarów z zagranicy. Na przykład w ostatnich latach duże telewizory z płaskim ekranem importowane do USA z Chin podlegały pięcioprocentowej stawce celnej. Innym sposobem kontrolowania handlu są kwoty importowe (ang. import quotas ), które są ilościowymi ograniczeniami nakładanymi na towary wwożone do danego kraju z zagranicy. Na przykład we wczesnych latach 80. XX w. administracja prezydenta R. Reagana nałożyła ograniczenia ilościowe na import japońskich samochodów. W latach 70. w wielu krajach rozwiniętych głęboki kryzys dotknął przemysł lekki. Produkcja tekstyliów nie wymaga wysoko wykwalifikowanych pracowników, dzięki czemu producenci mogli zakładać tańsze fabryki w krajach rozwijających się. Aby „zarządzać” utratą miejsc pracy i dochodów, państwa rozwinięte ustanowiły międzynarodową umowę handlową, tzw. Porozumienie Wielowłóknowe (ang. Multifiber Agreement ), która zasadniczo podzieliła rynek tekstyliów w krajach rozwiniętych pomiędzy importerów i nielicznych wciąż działających krajowych wytwórców. Porozumienie, które obowiązywało od 1974 do 2004 r., określało dokładną kwotę (kontyngent) importu tekstyliów z każdego kraju o niskich dochodach, którą każdy rozwinięty kraj zaakceptuje. Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku importu do Stanów Zjednoczonych cukru, nadal podlegającego kontyngentom. Bariery pozataryfowe (ang. non-tariff barriers ) to zbiór metod, za pomocą których kraj może tworzyć zasady, przepisy, inspekcje i dokumenty służące temu, aby import był droższy lub trudniejszy; do metod tych należą wspomniane wcześniej kwoty importowe oraz np. subwencje. Przepis wymagający pewnych norm bezpieczeństwa może ograniczać import tak samo skutecznie, jak np. wysokie cła lub niskie kwoty importowe. Istnieją również bariery pozataryfowe w postaci przepisów określających tzw. reguły pochodzenia. Zasady te obejmują m.in. etykietę „Wyprodukowano w kraju X” jako tym, w którym miała miejsce ostatnia istotna zmiana cech danego produktu. Producent chcący ominąć ograniczenia importowe może próbować zmienić proces produkcyjny tak, aby ostatnie istotne przekształcenie danego dobra miało miejsce w jego kraju. Na przykład w przypadku niektórych tekstyliów proces produkcji rozpoczyna się w USA, następnie częściowo przetworzone produkty są wysyłane do innych państw, tam dalej przetwarzane i łączone z tekstyliami wyprodukowanymi w tych innych krajach, a następnie ponownie eksportowane do Stanów Zjednoczonych w celu ostatecznego zamknięcia procesu produkcji, aby uniknąć płacenia ceł lub aby uzyskać etykietę „Wyprodukowano w USA”. Mimo stosowania kwot importowych, ceł i innych barier pozataryfowych udział importowanej odzieży sprzedawanej w Stanach Zjednoczonych wzrósł z ok. 50% w 1999 r. do mniej więcej 75% obecnie. Amerykańskie Biuro Statystyki Pracy oszacowało, że liczba miejsc pracy w USA w branży tekstylnej i odzieżowej zmniejszyła się z 666 tys. w roku 2007 do 385 tys. w 2012, co stanowi spadek o 42%. Jednak gdyby w USA nie wprowadzono ceł, spadek byłby z pewnością jeszcze głębszy. Niemniej ochrona krajowych miejsc pracy za pomocą kwot importowych ma swoją cenę: protekcjonizm branży tekstylnej i odzieżowej zwiększa koszty importu, więc konsumenci co roku płacą miliony dolarów więcej płacą za kupowaną odzież. Kiedy dany kraj eliminuje bariery handlowe w jednej gałęzi, konsumenci wydają zaoszczędzone dzięki temu pieniądze na inne dobra i usługi. O ile zatem zniesienie barier handlowych w jednej branży prawdopodobnie spowoduje utratę części jej miejsc pracy, powstałe oszczędności konsumenci wydadzą w innych sektorach, a tym samym zwiększą liczbę miejsc pracy, jakich one potrzebują. Oczywiście, gdyby Stany Zjednoczone zmniejszyły swoje bariery w handlu tekstyliami, pracownicy w niektórych najbiedniejszych krajach świata, którzy znaleźliby zatrudnienie przy produkcji ubrań, znacznie poprawiliby swój standard życia. To powiedziawszy, przechodzimy do stwierdzenia, że istnieją dobre powody, aby do zmniejszania barier w handlu podchodzić ostrożnie. Pożary w fabrykach tekstyliów w Bangladeszu, które w latach 2012 i 2013 przyniosły straszliwą liczbę ofiar, są istotnym elementem tego równania. Zdając sobie sprawę z konieczności zawarcia kompromisu pomiędzy krajami w dziedzinie polityki handlowej, wiele państw w 1947 r. powołało Układ Ogólny w sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT), który omówimy bardziej szczegółowo w dalszej części rozdziału. Porozumienie to zostało od tego czasu zastąpione przez Światową Organizację Handlu (ang. World Trade Organization – WTO ), do której należy ok. 150 krajów, wytwarzających zdecydowaną większość globalnego PKB. Jest to podstawowy mechanizm międzynarodowy, za pomocą którego narody negocjują swoje zasady handlowe – w tym zasady dotyczące ceł, kwot importowych i barier pozataryfowych. W kolejnej części podrozdziału przeanalizujemy skutki takiego protekcjonizmu i przedstawimy prosty model pokazujący wpływ polityki handlowej na rynki. Analiza popytu i podaży w kontekście protekcjonizmu Dla nieekonomistów ograniczanie importu może wydawać się jedynie przesuwaniem obrotów na korzyść producentów krajowych, czyli zmniejszaniem przychodów importerów. Jednak taki sposób myślenia jest zbytnim uproszczeniem, przedsiębiorstwa bowiem nie działają w próżni. Firmy sprzedają swoje produkty konsumentom lub innym firmom (jeśli są dostawcami komponentów i półproduktów), których bariery handlowe również dotyczą. Analiza popytu i podaży w kontekście protekcjonizmu pokazuje, że nie jest to tylko kwestia dodatkowych krajowych zysków i zagranicznych strat, ale także polityka, która generuje powstanie znacznych kosztów wewnętrznych. Przyjrzyjmy się dwóm krajom, Brazylii i Polsce, które produkują cukier. Każdy kraj ma własne podaż i popyt na cukier, jak pokazują i . W Brazylii w warunkach autarkii cena cukru w równowadze wynosi w przeliczeniu z reala 12 centów za kilogram, a produkcja w równowadze – 30 ton. W analogicznej sytuacji w Polsce cena równowagi cukru wynosi w przeliczeniu ze złotego 24 centy za kilogram, a ilość równowagi – 80 ton. Te warunki równowagi oznaczamy jako punkty E na obu wykresach. Handel cukrem pomiędzy Brazylią i Polską W sytuacji, w której nie dochodzi do wymiany handlowej pomiędzy Polską i Brazylią, cena cukru w stanie równowagi w Brazylii wynosi 12 centów za kilogram i 24 centy za analogiczną ilość w Polsce. Gdy handel jest możliwy, firmy będą kupować tani cukier w Brazylii i sprzedawać go w Polsce. Doprowadzi to do wyższych cen w Brazylii i niższych w Polsce. Jeśli pominiemy koszty transakcyjne, ceny powinny zbliżyć się do 16 centów za kilogram, przy czym Brazylia wyeksportuje, a Polska zaimportuje 15 ton cukru. Jeżeli handel między krajami będzie tylko częściowo otwarty, cena i ilość ukształtują się pomiędzy sytuacjami wolnego handlu i braku handlu. Handel cukrem pomiędzy Brazylią i Polską Cena (w centach) Brazylia: wielkość podaży (tony) Brazylia: wielkość popytu (tony) Polska: wielkość podaży (tony) Polska: wielkość popytu (tony) 8 20 35 60 100 12 30 30 66 93 14 35 28 69 90 16 40 25 72 87 20 45 21 76 83 24 50 18 80 80 28 55 15 82 78 Jeśli handel międzynarodowy między Brazylią a Polską stanie się możliwy, firmy nastawione na zysk dostrzegą okazję: kupią tani cukier w Brazylii i sprzedadzą go po wyższej cenie w Polsce. Ponieważ cukier jest wysyłany z Brazylii do Polski, ilość cukru wyprodukowanego w Brazylii będzie większa niż jego krajowa konsumpcja (bo część produkcji trafia na eksport), a ilość wyprodukowana w Polsce będzie mniejsza niż wolumen jego konsumpcji (na którą składa się też import). Eksport do Polski zmniejszy podaż cukru w Brazylii, podnosząc tam jego cenę. Import do Polski zwiększy w niej podaż cukru, obniżając jego cenę w Polsce. Gdyby cena cukru w warunkach autarkii była taka sama w obu krajach, nie byłoby bodźców do prowadzenia handlu zagranicznego nawet wtedy, gdyby stał się on możliwy. Jak pokazuje równowaga handlowa występuje przy cenie 16 centów za kilogram. Brazylijscy plantatorzy wytwarzają wówczas 40 ton cukru, podczas gdy konsumenci w Brazylii kupują tylko 25 ton. Dodatkowe 15 ton cukru, na co wskazuje pozioma różnica między krzywą popytu a krzywą podaży w Brazylii, jest eksportowane do Polski. W tym drugim kraju przy rynkowej cenie 16 centów za kilogram rolnicy produkują 72 tony cukru, a konsumenci zgłaszają popyt w wysokości 87 ton. Nadwyżkę popytu w wysokości 15 ton ze strony polskich konsumentów, zilustrowaną poziomą różnicą między popytem a podażą krajową przy cenie 16 centów, zaspokaja cukier z importu. Wolny handel oznacza zazwyczaj redystrybucję dochodów, ale kluczową kwestią jest umiejętność dostrzeżenia wszystkich korzyści z handlu międzynarodowego, jak to pokazuje . W podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/3-wprowadzenie-do-rozdzialu przedstawiliśmy pojęcia nadwyżki konsumenta i producenta. na panelu (a) pokazuje, że producenci w Brazylii zyskują na sprzedaży większej ilości cukru po wyższej cenie, podczas gdy panel (b) dowodzi, że konsumenci w Polsce korzystają z niższej ceny i większej dostępności cukru. Konsumenci w Brazylii znajdują się w gorszej sytuacji (porównaj ich nadwyżkę konsumenta w warunkach bez handlu z nadwyżką konsumenta w przypadku wolnego handlu), podobnie jak polscy producenci cukru. Korzyści z handlu – wzrost sumy nadwyżki producenta i konsumenta (nadwyżki społecznej) – występują w każdym kraju. Oznacza to, że zarówno Polska, jak i Brazylia znajdują się w lepszej sytuacji niż wtedy, gdy wymiany nie prowadzą. Poniższa ramka wyjaśnia, w jaki sposób polityka handlowa może wpływać na kraje o niskich dochodach. Wolny handel cukrem Wolny handel pozwala na osiąganie korzyści. Całkowita nadwyżka wzrasta w obu krajach, jak pokazują dwa obszary zacienione na niebiesko. Istnieją jednak wyraźne efekty związane z redystrybucją dochodów. W państwie eksportującym dane dobro (cukier) producenci zyskują, podczas gdy konsumenci tracą; w kraju importującym z kolei konsumenci zyskują, tracą zaś producenci. Odwiedź tę stronę , aby dowiedzieć się więcej o światowym handlu cukrem. Dlaczego istnieją kraje o niskich dochodach? Dlaczego biedne państwa na świecie są biedne? Powodów jest wiele, ale jeden z nich zapewne cię zaskoczy: to polityka handlowa krajów o wysokich dochodach. Poniżej znajduje się jednoznaczny przegląd priorytetów społecznych, szeroko nagłośnionych przez międzynarodową organizację pomocową Oxfam International . Kraje o wysokich dochodach – głównie Stany Zjednoczone, Kanada, członkowie Unii Europejskiej i Japonia – dotują swoich rolników kwotami w łącznej wysokości ok. 360 mld dol. rocznie. Dla kontrastu, całkowita kwota pomocy zagranicznej pochodzącej z tych samych państw przeznaczona dla biednych krajów świata wynosi ok. 70 mld dol. rocznie, czyli mniej niż 20% wartości subsydiów rolniczych. Dlaczego ma to tak istotne znaczenie? Ponieważ wsparcie rolników w krajach o wysokich dochodach niszczy źródła utrzymania rolników w państwach o dochodach niskich. Nawet jeśli ich klimat i ziemia są odpowiednie do uprawy lub produkcji takich dóbr jak bawełna, ryż, cukier lub mleko, rolnikom z biednych krajów trudno jest konkurować. Subsydia rolnicze w krajach o wysokich dochodach powodują bowiem, że ich rolnicy zwiększają produkcję. Ten wzrost podaży obniża światowe ceny produktów rolnych poniżej kosztów produkcji. Jak to opisuje Michael Gerson z „Washington Post”: „Skutki w regionach uprawy bawełny w Afryce Zachodniej są dramatyczne (…) przyczyniając się do utrzymywania milionów Afrykanów na krawędzi niedożywienia. W niektórych najbiedniejszych krajach na Ziemi rolnicy uprawiający bawełnę należą do najbiedniejszych, zarabiając około dolara dziennie. Kto korzysta na obecnym systemie dopłat? Około 20 tys. amerykańskich producentów bawełny ze średnim rocznym dochodem przekraczającym 125 tys. dol.”. Jakby subsydia były niewystarczające, państwa o wysokich dochodach często blokują też eksport produktów rolnych z krajów o niskich dochodach. W niektórych przypadkach sytuacja staje się jeszcze gorsza, gdy rządy krajów bogatych, kupiwszy i zapłaciwszy za nadwyżkę produktów rolnych, rozdają te produkty w państwach biednych i całkowicie wypierają lokalnych rolników z rynku. Na przykład transfer nadwyżek mleka z Unii Europejskiej na Jamajkę przyniósł ogromne trudności tamtejszym hodowcom bydła mlecznego. Przekazywanie nadwyżek ryżu ze Stanów Zjednoczonych na Haiti sprawiło, że tysiące haitańskich rolników zbankrutowało. Koszty alternatywne protekcjonizmu ponoszą nie tylko konsumenci krajowi, ale także producenci zagraniczni – a w przypadku wielu produktów rolnych ci zagraniczni producenci są biednymi tego świata. Przyjrzyjmy się teraz, jakie są konsekwencje protekcjonizmu (ang. protectionism ). Polscy cukrownicy prawdopodobnie będą przekonywać, że gdyby tylko byli chronieni przed importem z Brazylii, Polska miałyby wyższą krajową produkcję cukru, więcej miejsc pracy w przemyśle cukrowniczym, a oni otrzymaliby za swój produkt wyższą cenę. Jeśli rząd Polski ustali wystarczająco wysoką stawkę celną na importowany cukier lub zerową kwotę importową, handel cukrem pomiędzy krajami może spaść do zera, a ceny w każdym kraju powrócą do poziomu sprzed rozpoczęcia wymiany. Ten przykład jest oczywiście hipotetyczny, bowiem wraz z wejściem Polski do UE kompetencje w ustalaniu polityki handlowej pomiędzy krajami członkowskimi UE i państwami trzecimi zostały przekazane Komisji Europejskiej. Możliwe jest również zablokowanie tylko niektórych transakcji. Załóżmy, że Polska ustanowi wartość kwoty importowej cukru wynoszącą 7 ton. Brazylia tylko tyle produktu będzie mogła wyeksportować. W rezultacie cena cukru w Polsce wyniesie 20 centów za kilogram w przeliczeniu ze złotych, co jest ceną, przy której wielkość popytu jest o 7 ton większa niż podaż krajowa. I odwrotnie, jeśli Brazylia może eksportować tylko 7 ton cukru, to cena cukru w Brazylii wyniesie 14 centów za kilogram w przeliczeniu z reali, co jest ceną, przy której krajowa podaż w Brazylii jest o 7 ton większa niż popyt krajowy. Ogólnie rzecz biorąc, kiedy kraj ustala niską lub średnią wysokość cła lub kwotę importową, cena i ilość w równowadze przyjmą wartości gdzieś pomiędzy tymi, które istniałyby w sytuacji bez handlu, a tymi z handlem całkowicie wolnym. Poniższa analizuje wpływ tych barier handlowych na sytuację rynkową. Skutki barier handlowych Przyjrzyjmy się uważnie skutkom ceł lub kwot importowych. Jeśli rząd Polski nałoży cło lub kontyngent wystarczający do wyeliminowania handlu z Brazylią, zachodzą wówczas dwa procesy. Polscy konsumenci płacą wyższą cenę, dlatego kupują mniejszą ilość cukru. Z kolei polscy plantatorzy buraków cukrowych (producenci cukru) uzyskują wyższą cenę i dostarczają większą ilość buraków. Możemy zmierzyć wpływ ceł na producentów i konsumentów w Polsce za pomocą dwóch koncepcji, które omówiliśmy w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/3-wprowadzenie-do-rozdzialu : nadwyżki konsumenta i nadwyżki producenta. Podaż i popyt na cukier w Polsce W warunkach wolnego handlu równowaga znajduje się w punkcie A. Gdy nie ma handlu, równowaga występuje w punkcie E. Krok 1. Spójrz na , która pokazuje hipotetyczne kształtowanie się popytu i podaży tego produktu w Polsce. Krok 2. Zauważ, że w warunkach wolnego handlu rynek cukru jest w równowadze w punkcie A, gdzie krajowa wielkość popytu (Q d ) = wielkość podaży (krajowa podaż + import z Brazylii) po cenie P Handel . Krok 3. Zauważ również, że wartość importu jest równa odległości między punktami C i A. Krok 4. Przypomnijmy, że nadwyżka konsumenta to różnica pomiędzy ceną, którą konsumenci faktycznie zapłacili za dany produkt, i tą (wyższą), którą gotowi byliby za niego zapłacić. Graficznie jest to obszar pod krzywą popytu, ale powyżej poziomu wyznaczonego przez obowiązującą cenę rynkową. W tym przypadku nadwyżka konsumenta w Polsce jest równa polu trójkąta utworzonemu przez punkty P Handel , A i B. Krok 5. Przypomnijmy też, że nadwyżka producenta to w pewnym uproszczeniu inna nazwa zysku – dochód, który producenci uzyskują dzięki sprzedaży swojego produktu po cenie przewyższającej jednostkowe (przeciętne) koszty produkcji reprezentowane przez krzywą podaży. W tym przypadku nadwyżka producenta w warunkach handlu to obszar równy polu trójkąta utworzonego przez punkty P Handel , C i D. Krok 6. Załóżmy, że wprowadzono bariery w handlu, import jest niemożliwy, a cena rośnie do poziomu P Autarkia . Zobacz, co dzieje się z nadwyżką producenta i nadwyżką konsumenta. Przy wyższej cenie krajowa podaż rośnie z Q s do Q (punkt E na krzywej podaży krajowej). Ponieważ producenci sprzedają większą ilość po wyższej cenie, nadwyżka producenta wzrasta do obszaru równemu polu trójkąta P Autarkia , E i D. Krok 7. Porównaj obszary dwóch trójkątów, a zobaczysz wzrost nadwyżki producenta. Krok 8. Przeanalizuj nadwyżkę konsumenta. Konsumenci płacą teraz wyższą cenę, aby uzyskać mniejszą ilość (Q zamiast Q d ). Ich nadwyżka konsumenta kurczy się do obszaru trójkąta P Autarkia , E i B. Krok 9. Określ efekt netto. Nadwyżka producenta zwiększa się o obszar P Handel , C, E, P Autarkia . Większa jest jednak utrata nadwyżki konsumenta. Jest to obszar P Handel , A, E, P Autarkia . Innymi słowy, w wyniku ustanowienia barier handlowych konsumenci tracą więcej, niż zyskują producenci, a Polska ma niższą nadwyżkę społeczną. Kto czerpie korzyści, a kto płaci? Korzystając z modelu popytu i podaży, rozważ wpływ protekcjonizmu na producentów i konsumentów w każdym z tych dwóch krajów. Dla chronionych producentów, takich jak polscy cukrownicy, ograniczenie importu jest wyraźnie pozytywne. Bez konieczności zmierzenia się z produktami importowanymi są oni w stanie sprzedać więcej, po wyższej cenie. Dla konsumentów w kraju z chronionym towarem, w tym przypadku konsumentów cukru w Polsce, ograniczenie importu jest wyraźnie negatywne. Kupują bowiem mniejszą ilość dobra i płacą wyższą cenę w porównaniu z ceną i ilością zakupioną w warunkach wymiany handlowej. Poniższa ramka wyjaśnia, dlaczego dany kraj może zlecić produkcję za granicę nawet w przypadku produktu, którego właścicielem jest podmiot będący rezydentem danego kraju. Dlaczego amerykański produkt nie jest wytwarzany w Ameryce? W 1912 r. w Cleveland w stanie Ohio Clarence Crane wynalazł Life Saver – twardy cukierek z dziurką w środku. Począwszy od późnych lat 60. XX w. przez kolejnych 35 lat fabryka w Holland w stanie Michigan produkowała 46 mld cukierków Life Savers rocznie. Jednak w 2002 r. Kraft Company ogłosiła, że zamknie fabrykę w Michigan i przeniesie produkcję Life Savers za granicę, do kanadyjskiego Montrealu. Jednym z powodów takiego posunięcia było to, że kanadyjscy pracownicy otrzymują nieco niższe wynagrodzenie, zwłaszcza w zakresie kosztów opieki zdrowotnej i ubezpieczenia. Jednak najważniejszym czynnikiem, który skłonił właściciela marki do przeniesienia produkcji, było utrzymywanie przez rząd Stanów Zjednoczonych wysokich cen cukru z korzyścią dla producentów tego artykułu, dzięki połączeniu rządowego programu cen minimalnych i ścisłych kwot importowych na cukier. Według Koalicji na rzecz Reformy Cukru w latach 2009–2012 cena cukru rafinowanego w Stanach Zjednoczonych była od 64% do 92% wyższa niż cena światowa. Na produkcję Life Savers potrzeba ponad 100 ton cukru dziennie, ponieważ cukierki składają się z niego w 95%. Wiele innych firm wytwarzających cukierki również zmniejszyło wolumen produkcji w USA i rozszerzyło swoją działalność za granicą. W latach 1997–2011 przemysł wykorzystujący cukier w produkcji zlikwidował ok. 127 tys. miejsc pracy, ponad siedem razy więcej, niż wynosi całkowite zatrudnienie przy produkcji amerykańskiego cukru. Ale przemysł cukierniczy nie jest jedyną ofiarą wysokiego kosztu cukru. Konsumenci amerykańscy płacą ok. 1 mld dol. rocznie w ramach wyższych cen żywności z powodu podwyższonych kosztów produkcji cukru, zaś producenci cukru w państwach o niskich dochodach są wypierani z biznesu. Z powodu subsydiów cukrowych dla krajowych producentów i kwot importowych nie mogą oni sprzedawać swojej produkcji na amerykańskim rynku. Fakt, że polityka protekcjonistyczna podnosi ceny dla konsumentów w kraju ją stosującym, nie zawsze jest otwarcie przywoływany, ale nie jest kwestionowany. W końcu gdyby protekcjonizm nie przynosił korzyści rodzimym producentom, wprowadzenie takiej polityki w ogóle nie miałoby sensu. Protekcjonizm jest po prostu metodą dotowania producentów przez konsumentów. Dotacja ta jest pośrednia, bo konsumenci realizują ją poprzez wyższe ceny, a nie bezpośrednią subwencję rządową finansowaną z ich podatków. Jednak protekcjonizm działa jak subwencja. Amerykański satyryk Ambrose Bierce w swojej książce z 1911 r. zatytułowanej „The Devil’s Dictionary („Słownik diabła”) zdefiniował „cło” w ten sposób: „Cło – skala podatku od importu, mającego na celu ochronę krajowego producenta przed chciwością konsumentów”. Wpływ protekcjonizmu na producentów i konsumentów w kraju, z którego pochodzi ewentualny import, jest złożony. Kiedy rząd wykorzystuje kwoty importowe, aby narzucić częściowy protekcjonizm, brazylijscy producenci cukru otrzymują niższą cenę za towar, który sprzedają w Brazylii, ale wyższą za cukier, który mogą eksportować do Polski, UE lub USA. Zauważ, że część ciężaru protekcjonizmu ponoszonego przez krajowych konsumentów trafia w tym przypadku w ręce zagranicznych producentów. Brazylijscy konsumenci cukru wydają się korzystać z protekcjonizmu Polski (w szerszym kontekście krajów rozwiniętych), ponieważ obniża on cenę cukru, którą płacą (w porównaniu z sytuacją, w której całkowicie swobodny handel zagraniczny tym produktem by nie istniał). Z drugiej strony, przynajmniej niektórzy z brazylijskich konsumentów cukru pracują również jako producenci cukru, więc protekcjonizm zmniejsza ich dochody i liczbę dostępnych w tej branży miejsc pracy. Co więcej, gdyby zniknął handel pomiędzy Polską i Brazylią (w szerszym kontekście pomiędzy Brazylią i krajami rozwiniętymi), brazylijscy konsumenci utraciliby niższe ceny towarów importowanych z Polski lub krajów rozwiniętych, czego nie da się wprost pokazać w naszym przykładzie protekcjonizmu dotyczącym wyłącznie rynku cukru. Niezależnie od wpływu protekcjonizmu na kraje trzecie polityka taka oznacza, że rodzimi konsumenci produktu (konsumenci mogą obejmować gospodarstwa domowe lub przedsiębiorstwa) płacą wyższe ceny z korzyścią dla krajowych producentów tego produktu. Ponadto kiedy kraj stosuje podejście protekcjonistyczne, traci korzyści gospodarcze, które mógłby osiągnąć dzięki połączeniu przewagi komparatywnej, specjalizacji i korzyści skali, czyli koncepcji, które omawiamy w . Key Concepts and Summary Istnieją trzy narzędzia ograniczania skali handlu zagranicznego: cła, kwoty importowe (kontyngenty) i bariery pozataryfowe. Kiedy kraj nakłada ograniczenia na import, mówi się, że praktykuje protekcjonizm. Protekcjonizm podnosi cenę chronionego dobra na rynku krajowym, przez co krajowi konsumenci płacą za nie więcej, ale jego lokalni producenci więcej zarabiają. Self-Check Questions Wyjaśnij, w jaki sposób obniżenie ceł powoduje wzrost ilości towarów importowanych w równowadze i spadek ceny równowagi. Wskazówka : Rozważ sytuację przedstawioną w . Jest to przypadek odwrotny do przedstawionego w ramce. Obniżona stawka celna działa jak spadek kosztów produkcji, o czym świadczy przesunięcie krzywej podaży w dół (lub w prawo). Wyjaśnij, w jaki sposób subwencja na towary rolne takie jak cukier w kraju A niekorzystnie wpływa na dochody zagranicznych producentów cukru importowanego do kraju A. Subwencja działa jak obniżka kosztów. Przesuwa więc krzywą podaży w dół (lub w prawo), obniżając cenę cukru na rynku w kraju A. Jeśli subwencja jest wystarczająco duża, cena cukru może spaść poniżej kosztów produkcji, jakie ponoszą zagraniczni producenci, co oznacza, że stracą oni dochody, ponieważ nie będą w stanie wyprodukować i sprzedać swojego cukru (przy założeniu, że ich kraj nie jest w stanie zastosować analogicznego wsparcia). Review Questions Kogo i przed czym chroni polityka protekcjonistyczna? Wymień i zdefiniuj trzy narzędzia służące realizacji polityki protekcjonistycznej. Jak protekcjonizm wpływa na cenę chronionego dobra na rynku krajowym? Critical Thinking Questions Wykorzystując graficzny model, pokaż, że dla dowolnej wysokości cła istnieje równoważna kwota importowa, która daje ten sam efekt. Jaka jest zatem różnica między tymi dwoma rodzajami barier handlowych? Wskazówka : Nie da się tego dostrzec na wykresie. Zgodnie z informacją przedstawioną w łatwo zauważyć, że cło podnosi cenę importowanych towarów. Co ciekawe, cena rynkowa rośnie o kwotę niższą niż wartość cła. Kto płaci resztę kwoty cła? Czy możesz to pokazać na wykresie? Problems Załóżmy, że dwa kraje, Tajlandia (T) i Japonia (J), wytwarzają jeden produkt: aparaty fotograficzne. Popyt (D) i podaż (S) na aparaty w Tajlandii i Japonii są opisane przez następujące funkcje: Qd T = 60 – P Qs T = –5 + 1 4 P Qd J = 80 – P Qs J = –10 + 1 2 P P to cena mierzona we wspólnej walucie używanej w obu krajach, takiej jak baht tajlandzki. Oblicz cenę równowagi (P) i ilości (Q) w każdym kraju w sytuacji bez handlu. Załóżmy teraz, że mamy do czynienia z wolnym handlem. Cena w wolnym handlu sięga 56,36 bahtów. Kto eksportuje i importuje aparaty fotograficzne i w jakich ilościach? References Bureau of Labor Statistics. “Industries at a Glance.” Accessed December 31, 2013. http://www.bls.gov/iag/. Oxfam International. Accessed January 6, 2014. http://www.oxfam.org/. kwoty importowe (ang. import quotas ) ilościowe ograniczenia ustanawiające dokładny wolumen importu, który może być sprzedawany na terenie danego kraju ograniczenia ilościowe zob. kwoty importowe bariery pozataryfowe (ang. nontariff barriers ) sposoby ograniczania wielkości importu lub podnoszenia cen towarów importowanych stosowane przez dany kraj, inne niż nakładanie ceł, np. wymagania sanitarne, metody produkcji uwzględniające negatywne efekty zewnętrzne dla środowiska itd. protekcjonizm (ang. protectionism ) polityka państwa mająca na celu ograniczenie lub zablokowanie importu Światowa Organizacja Handlu (ang. World Trade Organization, WTO ) organizacja, której celem jest negocjowanie redukcji barier w handlu oraz rozpatrywanie skarg dotyczących naruszeń międzynarodowej polityki handlowej; następca Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT)", "section": "Protekcjonizm: pośrednia subwencja od konsumentów dla producentów", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Handel międzynarodowy i jego wpływ na miejsca pracy, płace i warunki pracy Po przeczytaniu tego rozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć, jak handel międzynarodowy wpływa na rynek pracy Przeanalizować koszt alternatywny protekcjonizmu Wyjaśnić, jak handel międzynarodowy wpływa na płace oraz standardy i warunki pracy Import, przynajmniej teoretycznie, może zaszkodzić pracownikom na kilka różnych sposobów: zmniejszyć liczbę miejsc pracy, obniżyć płace lub pogorszyć warunki pracy. Rozważmy je po kolei. Mniej miejsc pracy? Na początku lat 90. Stany Zjednoczone negocjowały z Meksykiem Północnoamerykańską umowę o wolnym handlu (ang. North American Free Trade Agreement - NAFTA ) (1 lipca 2020 r. NAFTA została oficjalnie zastąpiona umową o wolnym handlu między Stanami Zjednoczonymi, Meksykiem i Kanadą – USMCA. Jest ona co do zasady podobna do umowy NAFTA). Porozumienie to obniżyło cła, kwoty importowe i inne bariery pozataryfowe w handlu między Stanami Zjednoczonymi, Meksykiem i Kanadą. Henry Ross Perot, niezależny kandydat na prezydenta USA w 1992 r., w czasie jednego ze swoich spotkań w ramach kampanii wyborczej powiedział, że gdyby Stany Zjednoczone rozszerzyły handel z Meksykiem, pojawiłby się „ogromny dźwięk ssania”, bo amerykańscy pracodawcy przenieśliby swoją działalność do Meksyku, by skorzystać z niższych płac. W końcu średnie zarobki w Meksyku wynosiły w tamtym czasie ok. jednej ósmej tych w Stanach Zjednoczonych. NAFTA została zaakceptowana przez Kongres, prezydent Bill Clinton podpisał ją i w roku 1995 weszła w życie. Przez następne sześć lat gospodarka Stanów Zjednoczonych odnotowała jeden z najszybszych przyrostów miejsc pracy w swojej historii i jednocześnie niskie bezrobocie. Ci, którzy obawiali się, że otwarty handel z Meksykiem doprowadzi do dramatycznego spadku zatrudnienia, nie mieli racji. Dla ekonomistów ten wynik nie był zaskoczeniem. W końcu trend globalizacyjny można obserwować już od dziesięcioleci, zaś porozumienie NAFTA nie było ani pierwszym, ani z pewnością ostatnim krokiem na tej drodze. Gdyby handel zagraniczny redukował liczbę dostępnych miejsc pracy, to Stany Zjednoczone powinny być świadkiem wieloletniego trendu stałej ich utraty. O ile gospodarka Stanów Zjednoczonych doświadcza wzrostów i spadków stóp bezrobocia – według Bureau of Labor Statistics od wiosny 2007 do końca 2009 r. stopa bezrobocia wzrosła z 4,4% do 10%, po czym na koniec roku 2016 spadła z powrotem do poziomu poniżej 5% – liczba miejsc pracy w amerykańskiej gospodarce w długim okresie nie maleje. W 1970 r. było ich 71 mln, zaś w 2014 r. – 145 mln. Protekcjonizm (ang. protectionism ) z pewnością ratuje miejsca pracy w określonej branży, która jest chroniona, ale z dwóch powodów prowadzi do ich utraty w innych gałęziach, pozbawionych ochrony. Po pierwsze, jeśli konsumenci płacą wyższe ceny za dobra i usługi wytwarzane w ramach chronionej branży, mają mniej pieniędzy do wydania na towary pochodzące z innych gałęzi przemysłu, co skutkuje spadkiem liczby miejsc pracy tamże. Po drugie, jeśli przedsiębiorstwa kupują półprodukty od firm cieszących się ochroną protekcjonistyczną, to muszą płacić za nie wyższą cenę, a wówczas tracą rynek na rzecz zagranicznych producentów, którzy wyższych cen płacić nie muszą. Spadek sprzedaży przekłada się na utratę miejsc pracy. Ukryty koszt alternatywny stosowania polityki protekcjonistycznej w celu ratowania miejsc pracy w jednej branży to miejsca pracy poświęcane w innych. Właśnie dlatego Komisja Handlu Międzynarodowego Stanów Zjednoczonych w swoim badaniu barier w handlu przewiduje, że ich zmniejszenie nie doprowadzi do ogólnego spadku zatrudnienia. Protekcjonizm przenosi miejsca pracy z branż pozbawionych ochrony do tych, które są chronione przed importem, ale nowych miejsc pracy nie tworzy. Ponadto koszty ratowania miejsc pracy poprzez protekcjonizm mogą być bardzo wysokie. W wielu różnych badaniach próbowano oszacować koszt ponoszony przez konsumentów (w postaci wyższych cen) odpowiadający jednemu miejscu pracy uratowanemu dzięki protekcjonizmowi. pokazuje próbkę wyników opracowanych przez ekonomistów z Banku Rezerwy Federalnej w Dallas. Uratowanie jednego stanowiska poprzez praktyki protekcjonistyczne zazwyczaj kosztuje znacznie więcej niż rzeczywiste wynagrodzenie pracownika na tym stanowisku. Na przykład badanie opublikowane w 2002 r. dowodzi, że stosowanie protekcjonizmu w celu zachowania jednego miejsca pracy w przemyśle tekstylnym i odzieżowym kosztowałoby przeciętnie 199 tys. dol. rocznie. Innymi słowy, ci pracownicy mogliby otrzymywać 100 tys. dol. rocznie za pozostawanie bez pracy, a koszt byłby wciąż o połowę niższy niż utrzymanie ich miejsca pracy w tej branży. Ten wynik nie dotyczy jedynie przemysłu tekstylnego. Produkt wytwarzany przez branżę chronioną taryfami lub kwotami importowymi Roczny koszt ochronionego miejsca pracy (w dol.) Cukier 826 000 Żywica polietylenowa 812 000 Nabiał 685 000 Mrożony zagęszczony sok pomarańczowy 635 000 Łożyska kulkowe 603 000 Narzędzia i maszyny 479 000 Torebki damskie 263 000 Wyroby ze szkła 247 000 Odzież i tekstylia 199 000 Obuwie gumowe 168 000 Obuwie damskie 139 000 (Źródło: Federal Reserve Bank of Dallas). Dlaczego ratowanie miejsc pracy dzięki polityce protekcjonistycznej kosztuje aż tyle? Podstawowym powodem jest to, że nie wszystkie dodatkowe pieniądze, które konsumenci płacą z powodu ceł lub kwot importowych, przeznaczane są na zachowanie miejsc pracy. Na przykład jeśli rząd nakłada cła na import stali, a więc nabywcy stali płacą za nią wyższą cenę, amerykańskie firmy stalowe osiągają większe zyski, kupują więcej sprzętu, oferują wyższe premie menedżerom, podnoszą płace obecnym zatrudnionym, a także unikają zwalniania pracowników. Tylko część wyższej ceny chronionej stali idzie na ratowanie miejsc pracy. Ponadto gdy branża jest chroniona, gospodarka jako całość traci korzyści płynące z wykorzystywania swojej przewagi komparatywnej – innymi słowy, produkowania tego, w czym jest najlepsza. Dlatego też część wyższej ceny, jaką konsumenci płacą za chronione dobra, to utracona efektywność ekonomiczna, którą możemy uznać za kolejną stratę, jak to omówiliśmy w rozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/10-wprowadzenie-do-rozdzialu . Na zderzakach samochodów w USA często można zauważyć naklejki, które mówią o zagrożeniu, jakie niektórzy pracownicy amerykańscy odczuwają wobec importowanych produktów: „Kupuj amerykańskie produkty – ocal amerykańskie miejsca pracy”. Jeśli samochodem kierowałby ekonomista, naklejka mogłaby głosić: „Zablokuj import – ocal miejsca pracy niektórych Amerykanów, zlikwiduj miejsca pracy innych Amerykanów, a także płać wyższe ceny”. Handel i płace Nawet jeśli handel nie zmniejsza liczby miejsc pracy, może wpływać na płace. Tutaj ważne jest oddzielenie zagadnienia średniego poziomu płac od kwestii dotyczących tego, czy zarobki niektórych pracowników mogą być wyższe lub niższe ze względu na handel zagraniczny. Ponieważ handel zwiększa wolumen produkcji w gospodarce, pozwalając firmom i pracownikom wykorzystywać ich przewagi komparatywne, spowoduje również wzrost średniego poziomu płac w gospodarce. Pracownicy, którzy mogą więcej wyprodukować, będą bardziej pożądani przez pracodawców, co przesunie popyt na ich pracę w prawo (do góry) i podniesie ich wynagrodzenia na rynku pracy. Natomiast bariery w handlu obniżą średni poziom płac w gospodarce. Jednak nawet jeśli handel zwiększy ogólny poziom płac, nadal niektórym pracownikom przyniesie on korzyści, a innym zaszkodzi. Zatrudnieni w branżach, które mają do czynienia z konkurencją ze strony produktów importowanych, mogą zauważyć, że popyt na siłę roboczą w ich gałęzi przemysłu spada i przesuwa się z powrotem w lewo, tak że ich płace maleją wraz ze wzrostem skali handlu międzynarodowego. I odwrotnie, pracownicy w sektorach, które czerpią korzyści ze sprzedaży na rynkach globalnych, mogą zaobserwować, że popyt na ich pracę przesuwa się w prawo (rośnie), a zatem handel zagraniczny ich płace podnosi. Odwiedź tę stronę , aby przeczytać artykuł na temat zagadnień związanych ze sprawiedliwym handlem (ang. fair trade ) kawą. Jedną z obaw dość powszechnie artykułowanych w związku z rosnąca skalą globalizacji (ang. globalization ), jest ta, że ów proces może być korzystny dla wysoko wykwalifikowanych i wysoko opłacanych pracowników w krajach rozwiniętych, ale jednocześnie nakładać koszty na pracowników nisko wykwalifikowanych i słabo opłacanych. W końcu wysoko wykwalifikowani pracownicy amerykańscy prawdopodobnie korzystają ze zwiększonej sprzedaży wyrafinowanych produktów, takich jak komputery, maszyny i leki, w których Stany Zjednoczone mają przewagę komparatywną. Tymczasem nisko wykwalifikowani pracownicy amerykańscy muszą teraz konkurować z wyjątkowo nisko opłacanymi pracownikami na całym świecie w ramach wytwarzania prostszych produktów, takich jak zabawki i ubrania. W rezultacie płace nisko wykwalifikowanych pracowników w USA prawdopodobnie spadną. Istnieje jednak wiele powodów, by sądzić, że chociaż globalizacja niektórym gałęziom przemysłu w USA pomogła, a innym zaszkodziła, jej negatywny wpływ nie skupił się na płacach nisko wykwalifikowanych Amerykanów. Po pierwsze, mniej więcej połowa handlu w USA to handel wewnątrzgałęziowy. Oznacza to, że Stany Zjednoczone handlują podobnymi towarami z innymi gospodarkami o wysokich dochodach, takimi jak Kanada, Japonia, kraje UE i Wielka Brytania. Na przykład w 2014 r. USA wyeksportowały ponad 2 mln samochodów, a także sprowadziły kilka milionów aut z innych krajów. Większość amerykańskich pracowników w tych branżach ma ponadprzeciętne umiejętności i płace – a wielu z nich radzi sobie całkiem nieźle w świecie globalizacji. Niektóre analizy sugerują, że handel wewnątrzgałęziowy między podobnymi krajami miał niewielki wpływ na pracowników krajowych, ale późniejsze badania wskazują, że wszystko zależy od elastyczności rynku pracy. Innymi słowy, kluczem jest elastyczność pracowników w znajdowaniu pracy w różnych branżach. Wpływ handlu na pracowników o niskich zarobkach zależy w dużej mierze od struktury rynku pracy i efektów pośrednich odczuwanych w innych częściach gospodarki. Na przykład w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii, ze względu na relatywnie niską skalę nieefektywności na rynku pracy, wpływ handlu zagranicznego na pracowników o niskich dochodach jest niewielki. Po drugie, wielu nisko wykwalifikowanych pracowników w USA zatrudnionych jest w usługach, których nie da się importować z krajów o niskich płacach. Usług związanych z pielęgnacją trawnika czy przeprowadzkami i sprzątaniem pokojów hotelowych nie można sprowadzić z krajów takich jak Chiny czy Bangladesz. Konkurencja ze strony importowanych produktów nie jest więc głównym ogranicznikiem zarobków osób zatrudnionych w usługach. I chociaż nasza dyskusja skupia się na płacach, warto podkreślić, że nisko opłacani pracownicy amerykańscy cierpią z powodu protekcjonizmu we wszystkich branżach – nawet tych, w których nie pracują. Na przykład przemysł spożywczy i odzieżowy to gałęzie chronione. Ci nisko opłacani pracownicy płacą zatem wyższe ceny za zaspokojenie swoich podstawowych potrzeb i ich siła nabywcza jest mniejsza. Korzyści i koszty rosnącej skali handlu zagranicznego, biorąc pod uwagę jego wpływ na wysokość płac, nie rozkładają się w gospodarce równomiernie. Jednak wzrost obrotów handlu międzynarodowego pomógł podnieść średnią produktywność pracowników amerykańskich, a tym samym średni poziom ich płac. Normy pracy i warunki pracy Pracownicy w wielu krajach o niskich dochodach na całym świecie pracują w warunkach, które zarówno w UE, jak i w Stanach Zjednoczonych byłyby nielegalne. Zatrudnieni w państwach takich jak Chiny, Tajlandia, Brazylia, RPA i Rumunia często otrzymują mniejsze wynagrodzenie, niż wynosi płaca minimalna w Stanach Zjednoczonych, Francji czy Luksemburgu. Na przykład w USA płaca minimalna wynosi 7,25 dol. za godzinę. Typowa płaca w wielu krajach o niskich dochodach może wynosić ok. 7,25 dol. dziennie, a często znacznie mniej. Co więcej, warunki pracy w krajach o niskich dochodach mogą być wyjątkowo nieprzyjemne, a nawet niebezpieczne. W najgorszych przypadkach przy produkcji wykorzystywana jest praca dzieci, a nawet niewolnicza. Te obawy dotyczące zagranicznych standardów pracy nie wpływają na większość handlu w USA, który jest wewnątrzgałęziowy i realizowany z innymi krajami o wysokim dochodzie, które mają standardy pracy podobne do amerykańskich, ale jest to jednak kwestia istotna społecznie i etycznie. W myśleniu o standardach pracy w innych krajach ważne jest rozróżnienie między tym, co jest naprawdę nie do przyjęcia, a tym, co jedynie wywołuje w nas dyskomfort. Większość ludzi, w tym ekonomiści, nie ma większych trudności ze stwierdzeniem, że praca sześciolatków zamkniętych w fabrykach lub niewolnicza praca na roli są niemoralne. Poparliby oni nawet bardzo daleko idące wysiłki na rzecz wyeliminowania takich praktyk – w tym wykluczenie importowanych produktów wytwarzanych przy użyciu takiej siły roboczej. Wiele spraw jest jednak mniej jednoznacznych. Artykuł opublikowany kilka lat temu w „New York Times” opisał przypadek Ahmeda Zii, 14-letniego chłopca z Pakistanu. Zarabiał on 2 dol. dziennie, pracując w fabryce dywanów. Szkołę porzucił w drugiej klasie. Czy zatem Stany Zjednoczone i inne kraje powinny odmówić zakupu dywanów wytwarzanych przez Ahmeda i jego kolegów z pracy? Gdyby fabryki dywanów miały zostać zamknięte, prawdopodobną alternatywą dla Ahmeda byłaby praca w gospodarstwie rolnym, a jak mówi Ahmed o swojej pracy przy tkaniu dywanów: „To daje znacznie więcej pieniędzy i jest mniej uciążliwe”. Inni pracownicy mogą mieć jeszcze mniej atrakcyjną alternatywę, np. grzebanie w śmieciach lub prostytucję. Prawdziwym problemem Ahmeda i wielu innych osób w krajach o niskich dochodach nie jest to, że globalizacja pogorszyła ich życie, ale raczej to, że mają tak mało dobrych alternatyw życiowych w porównaniu z pracą w fabryce dywanów. Stany Zjednoczone doświadczały podobnych problemów w XIX i na początku XX w. Podsumowując, gdy rządy Stanów Zjednoczonych i innych państw rozwiniętych lub obywatele tych państw kwestionują standardy pracy w krajach o niskich dochodach, wypada z pewną ironią zauważyć, że one same nie są liderami w kwestii przepisów chroniących pracowników. Według niedawnego badania Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) Stany Zjednoczone są jedynym z 41 krajów, które nie zapewniają obowiązkowego płatnego urlopu dla rodziców w związku z urodzinami dziecka. Z kolei w Polsce bardzo wiele osób (najwyższy obok Hiszpanii odsetek w całej UE) jest zatrudnionych na umowach nie gwarantujących osłony socjalnej (tzw. umowach śmieciowych). Wielu europejskich pracowników ma sześć tygodni lub więcej płatnego urlopu rocznie. W Stanach Zjednoczonych wakacje trwają często od jednego do trzech tygodni w roku. Gdyby kraje europejskie oskarżyły USA o stosowanie nieuczciwych standardów pracy do taniego wytwarzania produktów i ogłosiły, że wykluczą cały import ze Stanów Zjednoczonych, dopóki nie wprowadzą one płatnego urlopu rodzicielskiego i nie podwoją długości urlopu, Amerykanie byliby oburzeni. A przecież gdy amerykańscy protekcjoniści zaczynają mówić o ograniczeniu importu z biednych krajów ze względu na niskie płace i złe warunki pracy, przedstawiają bardzo podobny argument. Nie oznacza to, że warunki pracy w państwach o niskich dochodach nie są kwestią ważną. Jak najbardziej są. Jednak powiązanie warunków pracy w krajach o niskich dochodach z handlem odwraca uwagę od realistycznego pytania: jakie są dopuszczalne i możliwe do wyegzekwowania minimalne standardy pracy i przepisy ochrony pracowników na całym świecie. Key Concepts and Summary Wzrost skali handlu międzynarodowego przyczynia się do przesunięcia miejsc pracy z branż, w których dana gospodarka nie posiada przewagi komparatywnej, do gałęzi, w których taką przewagą dysponuje. Skala i zakres wpływu handlu zagranicznego na sytuację na rynku pracy ma wiele wspólnego ze strukturą tego rynku w danym kraju oraz procesem dostosowawczym w innych branżach. Handel światowy podnosi średni poziom płac poprzez wzrost wydajności. Jednak na ten wzrost średnich płac mogą się składać zarówno korzyści pracowników w niektórych zawodach i branżach, jak i straty zatrudnionych w innych gałęziach. Myśląc o warunkach pracy w krajach o niskich dochodach, warto nakreślić granicę między tym, co wywołuje w nas dyskomfort, a praktykami, które są moralnie nieakceptowalne. Na przykład niskie płace i długie godziny pracy w biednych krajach są nieprzyjemną kwestią, ale dla tamtejszych pracowników może to być najlepsza dostępna opcja. Praktyki takie jak praca dzieci i praca przymusowa są jednak absolutnie naganne, a wiele krajów odmawia importu produktów wytworzonych w gałęziach, gdzie taki stan rzeczy jest powszechny lub nawet akceptowalny. Self-Check Questions Wyjaśnij, w jaki sposób bariery handlowe ratują miejsca pracy w chronionych branżach, ale tylko dzięki zmniejszeniu liczby zatrudnionych w innych gałęziach gospodarki. Bariery handlowe podnoszą ceny towarów w branżach chronionych. Jeśli te produkty są wkładem do produkcji w innych gałęziach, podnosi to ich koszty produkcji, a następnie ceny, więc sprzedaż spada. Niższa sprzedaż prowadzi do mniejszego zatrudnienia. Dodatkowo jeśli chronione gałęzie są związane z wytwarzaniem dóbr konsumpcyjnych, ich klienci płacą wyższe ceny, co zmniejsza popyt na inne produkty konsumpcyjne, a tym samym prowadzi do redukcji zatrudnienia w branżach niechronionych. Wyjaśnij, w jaki sposób bariery handlowe podnoszą płace w chronionych branżach poprzez obniżanie średnich płac w całej gospodarce. Handel oparty na przewadze komparatywnej podnosi średnią stawkę płac w całej gospodarce, chociaż może obniżyć dochody branż substytuowanych importem. Oddalając się od przewagi komparatywnej danego kraju, bariery handlowe działają odwrotnie: dają przewagę pracownikom w branżach chronionych, jednocześnie obniżając średnią płacę w całej gospodarce. Jak handel międzynarodowy wpływa na warunki pracy w krajach o niskich dochodach? Handel zagraniczny, podnosząc średni poziom dochodów w gospodarce, przekłada się na polepszenie warunków pracy, chociaż warunki te mogą (jeszcze) nie odpowiadać regułom panującym w krajach o wysokim dochodzie. Czy miejsca pracy dla pracowników w krajach o niskich dochodach, które obejmują wytwarzanie produktów na eksport do krajów o wysokich dochodach, są zazwyczaj lepiej, czy gorzej opłacane w stosunku do kolejnej najlepszej alternatywy zatrudnienia? Zazwyczaj są lepiej opłacane niż kolejna najlepsza alternatywa. Jeśli firma Nike nie płaciłaby pracownikom przynajmniej tyle, ile zarobiliby, np. prowadząc na własne potrzeby gospodarstwo rolne, wielu z nich nigdy nie podjęłoby się pracy dla Nike. Jak bariery handlowe wpływają na średni poziom dochodów w gospodarce? Ponieważ bariery handlowe podnoszą ceny, realne dochody spadają. Przeciętny pracownik również zarabia mniej w porównaniu z sytuacją, w której takich barier nie ma. Jak koszt ratowania miejsc pracy w chronionych branżach ma się do płac zatrudnionych w nich pracowników? Koszt ten jest znacznie wyższy. Review Questions Czy handel międzynarodowy jako całość zwiększa łączną liczbę miejsc pracy, zmniejsza łączną liczbę miejsc pracy, czy też pozostawia łączną ich liczbę mniej więcej na tym samym poziomie? Czy handel zagraniczny może mieć mniej więcej taki sam wpływ na liczbę miejsc pracy w każdej branży? Jak handel międzynarodowy jako całość może wpłynąć na średni poziom płac? Czy handel zagraniczny może mieć mniej więcej taki sam wpływ na zarobki wszystkich? Critical Thinking Questions Jeśli bariery handlowe szkodzą przeciętnemu pracownikowi w gospodarce (z powodu niższych płac), dlaczego rządy państw rozwiniętych wciąż je tworzą lub utrzymują? Jak myślisz, dlaczego standardy i warunki pracy są gorsze w krajach o niskich dochodach niż w krajach takich jak Stany Zjednoczone czy państwa UE? References Bureau of Labor Statistics. “Data Retrieval: Employment, Hours, and Earnings (CES).” Last modified February 1, 2013. http://www.bls.gov/webapps/legacy/cesbtab1.htm. Dhillon, Kiran. 2015. “Why Are U.S. Oil Imports Falling?” Time.com. Accessed April 1, 2015. http://time.com/67163/why-are-u-s-oil-imports-falling/. Kristof, Nicholas. “Let Them Sweat.” The New York Times , June 25, 2002. http://www.nytimes.com/2002/06/25/opinion/let-them-sweat.html.", "section": "Handel międzynarodowy i jego wpływ na miejsca pracy, płace i warunki pracy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Argumenty na rzecz ograniczenia importu Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować różne argumenty przemawiające za ograniczeniami importu, w tym antydumpingowy oraz te dotyczące przemysłu raczkującego (protekcjonizmu wychowawczego), ochrony środowiska, niebezpiecznych dóbr konsumpcyjnych, kwestii obronności i interesu narodowego Wyjaśnić pojęcia dumpingu i wyścigu do dna Ocenić znaczenie subiektywnego postrzegania przez kraje korzyści płynących z rozwoju handlu zagranicznego Jak już wcześniej zauważyliśmy, protekcjonizm automatycznie prowadzi do sytuacji, że krajowi konsumenci produktu, który mógłby być bez ograniczeń importowany, płacą za niego wyższe ceny, z korzyścią dla krajowych producentów tego produktu. Państwa prowadzące politykę protekcjonistyczną tracą korzyści gospodarcze możliwe do osiągnięcia dzięki połączeniu przewagi komparatywnej, specjalizacji i korzyści skali. Mając na uwadze te ogólne koszty, rozważmy teraz jeden po drugim argumenty przemawiające za wprowadzaniem ograniczeń w imporcie. Argument dotyczący przemysłu raczkującego Wyobraź sobie, że Bhutan chce rozwinąć własny przemysł komputerowy, ale nie ma firm zdolnych produkować komputery wystarczająco wysokiej jakości i po wystarczająco niskiej cenie, aby konkurować na światowych rynkach. Bhutańscy politycy, liderzy biznesu i pracownicy mają jednak nadzieję, że gdy lokalny przemysł będzie miał szansę na uzyskanie niezbędnych kompetencji, zanim zmierzy się z międzynarodową konkurencją, to krajowe przedsiębiorstwo lub grupa firm rozwinie umiejętności, techniki zarządzania, technologię i skalę działania, których potrzebuje, aby stać się branżą odnoszącą sukcesy. Tak więc argumentem uzasadniającym protekcjonizm (określany w tym kontekście jako wychowawczy ) w stosunku do przemysłu raczkującego (ang. infant industry ) jest zablokowanie importu na ograniczony i z góry zdefiniowany okres, aby dać danej branży czas na rozwój, zanim zacznie konkurować na równych warunkach w globalnej gospodarce. (W można znaleźć więcej informacji na temat argumentu dotyczącego przemysłu raczkującego). Argument przemysłu raczkującego jest teoretycznie uzasadniony, a nawet rozsądny: zapewnij danej branży krótkoterminowe wsparcie poprzez ochronę przed zagraniczną konkurencją, a następnie czerp długoterminowe korzyści z posiadania prężnego przemysłu. Implementacja tego pomysłu jest jednak trudna. W wielu krajach rozwijające się gałęzie przemysłu przeszły od „dzieciństwa” do „starości”, nigdy nie osiągnąwszy wystarczającej dochodowości. Tymczasem uchylenie protekcjonistycznych barier, które miały obowiązywać w krótkim i średnim okresie, często zajmowało niezwykle dużo czasu. Brazylia traktowała swój przemysł komputerowy jako raczkujący przez blisko 20 lat, począwszy od końca lat 70. aż do początku ostatniej dekady XX w. Próbując zbudować jego pozycję w gospodarce światowej, kraj w dużej mierze zabronił importu produktów komputerowych. Ta polityka gwarantowała wzrost sprzedaży brazylijskich komputerów. Jednak w połowie lat 80., z powodu braku międzynarodowej konkurencji, branża ta w Brazylii była zacofana i przestarzała. Zwykle pozostawała w tyle za światowymi standardami pod względem ceny i wydajności o 3–5 lat, co w tak szybko zmieniającej się gałęzi jest okresem bardzo długim. Po ponad 10 latach, w czasie których brazylijski sektor komputerowy nie zdołał osiągnąć konkurencyjnej pozycji na rynkach światowych, a brazylijscy konsumenci i branże, nie mogąc korzystać z nowoczesnych komputerów, ponieśli istotne koszty, Brazylia zrezygnowała ze swojej protekcjonistycznej polityki w stosunku do przemysłu komputerowego. Protekcjonizm nowo powstających gałęzi przemysłu zawsze oznacza koszty dla krajowych użytkowników danego produktu i zazwyczaj zapewnia niewielkie korzyści w postaci silniejszych, konkurencyjnych gałęzi gospodarki. Jednak kilka krajów Azji Wschodniej stanowi wyjątek. Japonia, Korea, Tajlandia i inne państwa tego regionu czasami zapewniały pakiet pośrednich i bezpośrednich subsydiów trafiających do niektórych branż, w tym ochronę przed zagraniczną konkurencją i pożyczki rządowe oprocentowane poniżej ceny rynkowej. W Japonii i Korei dotacje pomogły uruchomić krajowy przemysł stalowy i samochodowy. Dlaczego w Azji Wschodniej polityka protekcjonistyczna wdrażana wraz z systemem subsydiów dla przemysłu raczkującego działała dość dobrze? W badaniu Banku Światowego z początku 1990 r. przedstawiono trzy wytyczne dla krajów rozważających ochronę przemysłu raczkującego: Nie zapewniaj korzyści płynących z protekcjonizmu i innych subsydiów wszystkim branżom, ale skup się na kilku, w których twój kraj ma realną szansę na bycie producentem światowej klasy. Unikaj protekcjonizmu w obszarach takich jak np. produkcja komputerów lub technologie IT, bo wiele innych gałęzi opiera swoją konkurencyjność na najlepszych dostępnych produktach tej branży. Pomaganie temu sektorowi przez nakładanie wysokich kosztów na inne nie wydaje się korzystne dla całej gospodarki. Jasno określ, kiedy usuniesz bariery protekcjonistyczne chroniące przemysł raczkujący. W Korei w latach 70. i 80. ub. wieku powszechną praktyką było łączenie protekcjonizmu i subsydiów ze skalą sprzedaży eksportowej na rynkach światowych. Jeśli sprzedaż chronionego przemysłu do innych krajów wzrosła, to przemysł raczkujący odniósł sukces i rząd mógł stopniowo wycofywać się z mechanizmów ochronnych. Jeśli sprzedaż eksportowa nie wzrosła, oznaczało to porażkę polityki protekcjonistycznej i rząd również mógł stopniowo się z niej wycofywać. Tak czy inaczej, tego typu rozwiązania miały charakter tymczasowy. Przestrzeganie tych zasad jest łatwiejsze w teorii niż w praktyce. Kwestie polityczne często wpływają zarówno na wybór branż, które będą czerpać korzyści z cieplarnianych warunków, jak i czas wycofywania ograniczeń importowych i innych subsydiów. Ponadto jeśli rząd danego kraju chce kosztem swoich obywateli zapewnić subsydia kilku kluczowym branżom, ma do tego wiele narzędzi, takich jak bezpośrednie dotacje, pożyczki, ukierunkowane obniżki podatków oraz rządowe wsparcie badań i rozwoju nowych technologii. Innymi słowy, protekcjonizm nie jest jedynym ani nawet najlepszym sposobem wspierania kluczowych branż. Odwiedź tę stronę , aby obejrzeć prezentację Pankaja Ghemawata, który podaje w wątpliwość stopień integracji światowej gospodarki. Argument antydumpingowy Dumping to praktyka polegająca na sprzedaży towarów poniżej kosztów ich produkcji. Przepisy antydumpingowe (ang. anti-dumping laws ) blokują import takich towarów, nakładając cła, które podnoszą ich cenę do poziomu odzwierciedlającego rzeczywisty koszt ich wytworzenia. Ponieważ zgodnie z zasadami Światowej Organizacji Handlu (WTO) dumping nie jest dozwolony, kraje, które uważają, że są odbiorcami towarów oferowanych po cenach dumpingowych, mogą złożyć skargę do WTO. Liczba skarg antydumpingowych w ostatnich latach wzrosła, z ok. 100 spraw rocznie pod koniec lat 80. ubiegłego stulecia do ok. 200 na początku XXI w. Pewnie nie zaskoczy cię informacja, że przypadki zgłoszeń dumpingu mają charakter antycykliczny. W czasie recesji liczba zakładanych spraw rośnie, a w okresie ożywienia gospodarczego – maleje. Poszczególne kraje często wszczynają również własne dochodzenia antydumpingowe. Rząd USA wydał dziesiątki nakazów antydumpingowych. Na przykład w 2009 r. wśród towarów importowanych do USA objętych nakazami antydumpingowymi znajdowały się: makaron z Turcji, stalowe łączniki rurowe z Tajlandii, samoprzylepna taśma z Włoch, konserwowane grzyby i wyroby papierowe z Indii oraz cięta na wymiar stal i koncentrat soku jabłkowego z Chin. Dlaczego niektóre firmy uciekają się do dumpingu? Dlaczego zagraniczne firmy miałyby eksportować produkt po cenie niższej niż koszt jego produkcji, co prawdopodobnie oznacza ponoszenie strat? Na tak postawione pytanie można udzielić dwóch różnych odpowiedzi. Taką, która wyklucza złą wolę, i drugą, dopuszczającą całkowicie świadome działanie. Czasami w sprzedaży dóbr poniżej kosztu ich wytwarzania nie ma złych intencji. Przecież cena rynkowa determinowana jest przez wzajemną współzależność popytu i podaży, a nie tylko koszty produkcji. Może się zdarzyć, że popyt na dany produkt przesuwa się w lewo lub podaż przesuwa się w prawo, co obniża cenę rynkową nawet poniżej kosztów jego produkcji. Na przykład gdy lokalny sklep organizuje wyprzedaże, może oferować towary poniżej kosztów produkcji. Jeśli międzynarodowe firmy odkryją, że istnieje nadwyżka podaży stali, układów scalonych lub obrabiarek, która obniża ich cenę rynkową, a dobra te zostały już wyprodukowane i zalegają w magazynach, ich cena na światowym rynku może się okazać niższa od kosztów produkcji. Niekiedy jednak dumping jest częścią długoterminowej strategii, która pozwala osiągnąć w nie do końca legalny sposób pozycję monopolistyczną. Zagraniczne firmy sprzedają towary po cenach niższych od kosztów produkcji przez krótki okres, a kiedy wyeliminują krajową konkurencję, podnoszą ceny. Ekonomiści czasami nazywają takie ceny dumpingowymi, o czym mówimy w podrozdziale https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/8-wprowadzenie-do-rozdzialu . Czy procedury antydumpingowe powinny być ograniczone? W kwestii procedur antydumpingowych pojawiają się dwa pytania. Czy takie działanie ma sens z punktu widzenia teorii ekonomii i czy jest to rozsądny sposób postępowania w kontekście polityki gospodarczej. Jeśli chodzi o teorię ekonomii, argumenty przemawiające za przepisami antydumpingowymi nie są zbyt mocne. Na rynku rządzonym przez popyt i podaż rząd nie gwarantuje, że firmy będą w stanie osiągnąć zysk. W końcu niskie ceny są trudne do zaakceptowania dla producentów, ale przynoszą korzyści konsumentom. Co więcej, chociaż w wielu przypadkach zagraniczni producenci wyparli firmy krajowe, nie ma udokumentowanych przykładów, żeby w kolejnym kroku podnieśli ceny. Zazwyczaj w dalszym ciągu ostro konkurują ze sobą i zapewniają konsumentom niskie ceny. Krótko mówiąc, trudno jest znaleźć dowody na stosowanie cen dumpingowych przez zagraniczne firmy eksportujące do krajów rozwiniętych. Nawet jeśli można argumentować, że rząd powinien czasami uchwalić przepisy antydumpingowe w krótkim okresie i pozwolić na wznowienie wolnego handlu wkrótce potem, pojawia się obawa, że procedury antydumpingowe często dotyczą bardziej samej polityki niż uważnej analizy konkretnego przypadku. Departament Handlu USA jest odpowiedzialny za obliczenie właściwego „kosztu produkcji”, co może być zarówno sztuką, jak i nauką. Na przykład jeśli firma zbudowała nową fabrykę dwa lata temu, to czy powinna wliczać część kosztów związanych z powstaniem tego zakładu do tegorocznych kosztów produkcji, czy nie? Kiedy firma znajduje się w kraju, w którym rząd kontroluje ceny, np. w Chinach, to jak można zmierzyć prawdziwy koszt produkcji? Gdy krajowy przemysł skarży się wystarczająco głośno, rządowe organy regulacyjne z dużym prawdopodobieństwem stwierdzą, że doszło do nieuczciwego dumpingu. Często dzieje się tak, że rodzimy przemysł składa skargę antydumpingową, rządy spotykają się i negocjują zmniejszenie importu, a następnie krajowi producenci rezygnują z pozwu. W takich przypadkach sprawy antydumpingowe wydają się zaledwie przykrywką dla nakładania ceł lub ustanawiania kwot importowych. W latach 80. ubiegłego wieku Stany Zjednoczone, Kanada, Unia Europejska, Australia i Nowa Zelandia uznały za zasadne prawie wszystkie wnioski antydumpingowe. Do 2000 r. kraje takie jak Argentyna, Brazylia, Korea Południowa, RPA, Meksyk i Indie składały większość wniosków antydumpingowych do WTO. Ponieważ liczba takich spraw wzrosła, a Stany Zjednoczone i Unia Europejska czują się celem działań antydumpingowych innych państw, WTO może zaproponować dodatkowe wytyczne, aby ograniczyć zasięg procedur antydumpingowych. Argument dotyczący ochrony środowiska W ciągu ostatnich kilku lat dyskusja o wpływie światowego handlu na środowisko naturalne (z argumentami odwołującymi się m.in. do śladu węglowego) rozgorzała z niezwykłą siłą. Prezes Sierra Club, organizacji lobbującej na rzecz ochrony środowiska, napisał kiedyś: „Konsekwencje globalizacji dla środowiska nie są dobre. (…) Globalizacja, jeśli dopisze nam szczęście, podniesie średnie dochody na tyle, byśmy mogli zapłacić za posprzątanie części bałaganu, którego narobiliśmy. Ale zanim osiągniemy ten stan, globalizacja może również zniszczyć wystarczającą liczbę ekosystemów naszej planety tak, że perspektywy życia staną się radykalnie zagrożone”. Gdyby wolny handel zagraniczny oznaczał zniszczenie samego życia, to nawet ekonomiści opowiedzieliby się za protekcjonizmem! Chociaż globalizacja – i wszelkiego rodzaju działalność gospodarcza – mogą stanowić zagrożenie dla środowiska naturalnego, wydaje się całkiem możliwe, że dzięki odpowiednim zabezpieczeniom możemy zminimalizować wpływ handlu międzynarodowego na globalny ekosystem. W niektórych przypadkach handel może nawet przynieść środowisku korzyści. Ogólnie rzecz biorąc, państwa o wysokich dochodach, takie jak Stany Zjednoczone, Kanada, Japonia i kraje Unii Europejskiej, mają stosunkowo surowe normy środowiskowe. Z kolei w krajach o średnim i niskim dochodzie – Brazylii, Nigerii, Indiach czy Chinach – standardy środowiskowe są niższe. Zarówno rządy, jak i społeczeństwa tych państw wyznają pogląd, zgodnie z którym ochrona środowiska to luksus. Gdy tylko ich mieszkańcy będą mieli wystarczająco dużo jedzenia, przyzwoitą opiekę zdrowotną i wyższą oczekiwaną długość życia, wtedy wydadzą więcej pieniędzy na takie kwestie jak oczyszczalnie ścieków, filtry zmniejszające zanieczyszczenia powietrza z fabrycznych kominów i parki narodowe w celu ochrony dzikiej przyrody. Ta luka w standardach ochrony środowiska między krajami o wysokich i niskich dochodach w świecie rosnącego globalnego handlu rodzi dwie niepokojące możliwości: scenariusz „wyścigu do dna” i pytanie o to, jak szybko standardy ochrony środowiska ulegną poprawie w państwach o niskich dochodach. Scenariusz wyścigu do dna Wyścig do dna (ang. race to the bottom ) jest scenariuszem globalnej degradacji środowiska. Nastawione na zysk przedsiębiorstwa międzynarodowe przenoszą produkcję z krajów dbających o środowisko do państw o niskich standardach w tym względzie, zmniejszając w ten sposób swoje koszty i zwiększając zyski. W obliczu takiego zachowania kraje obniżają swoje normy środowiskowe, aby przyciągnąć międzynarodowe firmy, które przecież zapewniają miejsca pracy i generują wzrost wartości wytwarzanych dóbr i usług. W rezultacie globalna produkcja koncentruje się tam, gdzie firmy mogą najbardziej zanieczyszczać środowisko bez konieczności ponoszenia dodatkowych kosztów, a prawodawcy w kwestii ochrony środowiska wszędzie prowadzą „wyścig do dna”. Chociaż ten scenariusz brzmi wiarygodnie, wydaje się, że nie opisuje on precyzyjnie otaczającej nas rzeczywistości. W istocie zachęty finansowe dla firm do przenoszenia produkcji do krajów ubogich w celu skorzystania z ich liberalnych przepisów ochrony środowiska nie wydają się szczególnie silne. Kiedy firmy decydują, gdzie ulokować nową fabrykę, biorą pod uwagę wiele różnych czynników: koszty pracy i kapitału finansowego, lokalizację (czy jest blisko wiarygodnych dostawców surowców i klientów), jakość sieci transportowych, komunikacyjnych i elektroenergetycznych, poziom opodatkowania oraz kompetencje i uczciwość lokalnych władz. Oczywiście koszt przestrzegania przepisów dotyczących ochrony środowiska też jest czynnikiem branym pod uwagę, ale zazwyczaj nie przekraczają one 1–2% kosztów całkowitych, z jakimi borykają się duże zakłady przemysłowe. Inne czynniki, które determinują lokalizację, są dla tych firm znacznie ważniejsze niż próba zaoszczędzenia na kosztach ochrony środowiska. Kiedy międzynarodowa firma decyduje się na budowę zakładu w kraju o niskich dochodach, w którym obowiązują szczątkowe przepisy dotyczące ochrony środowiska, zazwyczaj jest on podobny do tych działających w państwach bogatych, gdzie obowiązują bardziej rygorystyczne normy. Częściowo wynika to z faktu, że projektowanie zakładu przemysłowego jest zadaniem złożonym i kosztownym, więc jeśli zakład dobrze działa w kraju o wysokich dochodach, firmy wolą wszędzie stosować ten sam projekt. Przedsiębiorstwa zdają sobie również sprawę z tego, że jeśli spowodują katastrofę ekologiczną w kraju o niskich dochodach, prawdopodobnie będzie to oznaczało znaczne koszty związane z koniecznością opłacenia szkód, utratę zaufania i zmniejszenie sprzedaży. Budując wszędzie nowoczesne zakłady, minimalizują takie ryzyko. W wyniku tych uwarunkowań zakłady przemysłowe będące własnością podmiotów z krajów rozwiniętych działające w państwach o niskich dochodach często spełniają znacznie surowsze normy środowiskowe niż wymagane lokalnie. Naciski na kraje o niskich dochodach w celu wprowadzenia ostrzejszych standardów ochrony środowiska W niektórych przypadkach problemem nie jest to, że globalizacja wywiera presję na kraje o niskich dochodach, aby obniżyły swoje normy środowiskowe, ale skuteczność presji wywieranej na te kraje za pomocą polityki handlowej w celu przyjęcia przez nie znacznie ostrzejszych standardów w zakresie ochrony środowiska. Na przykład ograniczenia importu kości słoniowej w krajach o wysokich dochodach, wraz z silniejszymi wysiłkami rządów na rzecz zwalczania kłusownictwa, przyczyniły się do ograniczenia tego procederu w niektórych państwach afrykańskich. Byłoby jednak wysoce niedemokratyczne, gdyby dobrze odżywieni obywatele krajów o wysokich dochodach próbowali dyktować niedożywionym obywatelom państw biednych, jaką politykę wewnętrzną i priorytety muszą przyjąć lub jak powinni równoważyć cele środowiskowe z innymi priorytetami społecznymi. Co więcej, jeśli kraje o wysokich dochodach chcą zaostrzonych norm środowiskowych w państwach o niskich dochodach, mają wiele innych opcji oprócz groźby protekcjonizmu. Na przykład mogą płacić za sprzęt do zwalczania zanieczyszczeń w krajach biednych lub wspierać finansowo tamtejsze parki narodowe. Państwa o wysokich dochodach mogłyby też finansować badania, które pomogłyby ekologom z krajów biednych bardziej przekonująco uzasadnić korzyści ekonomiczne wynikające z ochrony środowiska. W końcu ochrona środowiska jest ważna dla dwóch branż o kluczowym znaczeniu dla wielu krajów o niskich dochodach, czyli rolnictwa i turystyki. Zwolennicy ochrony środowiska mogą ustanowić standardy etykietowania produktów informacjami w rodzaju: „Ten tuńczyk został złapany w sieć, która chroniła delfiny” lub „Ten produkt został wykonany wyłącznie z drewna, które nie pochodzi z lasów deszczowych”, aby poprzez nacisk ze strony konsumentów wzmocnić wartości ekologiczne. Organizacja Narodów Zjednoczonych również wspiera te wartości, sponsorując traktaty dotyczące takich kwestii, jak zmiany klimatyczne i globalne ocieplenie, ochrona bioróżnorodności, pustynnienie i zdrowie środowiskowe dna morskiego. Kraje, które mają wspólną granicę lub są położone w tym samym regionie, często podpisują również umowy środowiskowe dotyczące praw do powietrza i wody. WTO, coraz bardziej świadoma kwestii ochrony środowiska, również dba o to, by wzrost handlu nie powodował szkód dla globalnych ekosystemów. Argument dotyczący niebezpiecznych dóbr konsumpcyjnych Jednym z argumentów przemawiających za wykluczeniem niektórych importowanych produktów z lokalnych rynków jest to, że są one niebezpieczne dla konsumentów. Grupy zajmujące się prawami konsumentów ostrzegały czasem, że Światowa Organizacja Handlu będzie wymagać od krajów obniżenia standardów bezpieczeństwa i higieny importowanych produktów. Jednak WTO wyjaśnia swoje aktualne porozumienie w tej sprawie tak: „Pozwalamy krajom ustalać własne standardy”. Stwierdza również, że „przepisy muszą być oparte na racjonalnych (naukowych) argumentach. (…) I nie powinny arbitralnie lub bezpodstawnie dyskryminować krajów, w których panują identyczne lub podobne warunki”. Zgodnie zatem z zasadami WTO, Stany Zjednoczone i UE całkowicie legalnie uchwalają przepisy wymagające, aby wszystkie produkty spożywcze lub samochody sprzedawane w Stanach Zjednoczonych lub na terenie Unii Europejskiej spełniały określone normy bezpieczeństwa zatwierdzone przez rząd Stanów Zjednoczonych i Komisję Europejską, niezależnie od tego, czy inne kraje zdecydują się spełnić podobne standardy, czy nie. Jednak takie standardy muszą mieć jakieś podstawy naukowe. Niewłaściwe jest narzucanie jednego zestawu norm bezpieczeństwa i higieny dla towarów produkowanych w kraju, a innego dla importu lub jednego zestawu norm dla importu z Europy, a odmiennego dla importu z Ameryki Łacińskiej. W 2007 r. Mattel wycofał z amerykańskiego rynku prawie 2 mln zabawek sprowadzonych z Chin z powodu obaw o wysoki poziom ołowiu w wykorzystanej do ich produkcji farbie, a także niektóre części, które małe dziecko mogło odczepić i połknąć. Nie jest jasne, czy inne zabawki były kontrolowane pod tym samym kątem. W 2013 r. Japonia zablokowała import pszenicy z USA z powodu obaw, że dostawy mogą zawierać pszenicę genetycznie modyfikowaną (GMO). Obecnie nie dysponujemy jednak argumentami opartymi na wiedzy naukowej, które potwierdzałyby szkodliwy wpływ takiego ziarna na ludzi lub zwierzęta hodowlane. Argument dotyczący kwestii obronności i interesu narodowego Niektórzy twierdzą, że żaden kraj nie powinien zbytnio polegać na innych państwach w zakresie dostaw pewnych kluczowych produktów, takich jak ropa naftowa, lub specjalnych materiałów czy technologii mogących mieć zastosowanie w dziedzinach związanych z obronnością i bezpieczeństwem narodowym. Jednak po dokładniejszej analizie ten argument przemawiający za protekcjonizmem okazuje się raczej słaby. Na przykład w Stanach Zjednoczonych ropa naftowa dostarcza ok. 36% całej wykorzystywanej energii, a 25% ropy zużywanej w gospodarce kraju pochodzi z importu. Kilka razy w ciągu ostatnich kilku dekad, gdy polityczne zawirowania na Bliskim Wschodzie przesunęły krzywą podaży ropy silnie w lewo i gwałtownie podniosły jej cenę, skutki były odczuwalne w całej gospodarce USA. Nie jest to jednak zbyt przekonujący argument za ograniczaniem importu ropy. Jeśli Stany Zjednoczone muszą być chronione przed możliwym odcięciem dostaw, bardziej rozsądną strategią byłoby kupowanie 100% ropy naftowej za granicą już teraz i oszczędzanie zasobów krajowych na wypadek odcięcia dostaw zagranicznych w przyszłości. Przydatne może być również importowanie dodatkowej ropy i składowanie jej na zapas do wykorzystania w sytuacjach kryzysowych, jak zrobił to rząd Stanów Zjednoczonych, uruchamiając w 1977 r. strategiczne rezerwy ropy naftowej. Co więcej, mogłoby być konieczne zniechęcenie ludzi do używania ropy i rozpoczęcie potężnego programu poszukiwania alternatyw dla tego surowca. Prostym sposobem osiągnięcia tego celu byłoby podniesienie podatków nakładanych na paliwa węglowodorowe. Ponadto argumentacja, że skoro ropa jest bardzo ważna dla gospodarki Stanów Zjednoczonych, kraj ten powinien odciąć się od importu ropy i szybciej zużyć własne jej zasoby, jest pozbawiona sensu. Nieco inną kwestią jest ograniczanie importu technologii lub materiałów, które mogą mieć istotne znaczenie dla bezpieczeństwa narodowego i systemów uzbrojenia. Jeśli konstruktorzy broni nie są pewni, że nadal będą mieli dostęp do kluczowych produktów w czasie wojny, mogą unikać ich wykorzystywania, a jeśli jest to niemożliwe, zaprojektować broń i zgromadzić wystarczającą ilość najważniejszych, zaawansowanych technologicznie produktów, komponentów lub materiałów, które pozwolą prowadzić konflikt zbrojny. Dlatego m.in. USA dysponują tak pokaźnymi strategicznymi zapasami tlenków glinu, antymonu i boksytu, wolframu, ekstraktów roślinnych garbników i cynku (jakkolwiek w ostatnich latach wiele z tych zapasów zostało zredukowanych i sprzedanych). Czy uważasz, że każdy kraj jest zwolennikiem rozszerzania skali międzynarodowej wymiany handlowej? A co z USA? Treść następnej tabeli może cię zaskoczyć. Co naprawdę Stany Zjednoczone myślą o rozwijaniu handlu zagranicznego? Co ludzie na całym świecie myślą o rozwijaniu międzynarodowego handlu? Latem 2007 r. Fundacja Pew przebadała 45 tys. osób w 47 krajach. Jedno z zadanych wówczas pytań dotyczyło opinii na temat zacieśniania więzi handlowych pomiędzy państwami. pokazuje odsetek osób w różnych krajach, które udzieliły odpowiedzi „bardzo dobry” lub „raczej dobry” na pytanie o to, czy rosnąca skala wymiany handlowej to ich zdaniem pożądany trend. Dla tych, którzy myślą o Stanach Zjednoczonych jako o największym na świecie zwolenniku rozwoju swobodnego handlu zagranicznego, wyniki badania mogą być kłopotliwe. Sumując udziały tych, którzy twierdzą, że rosnące więzi handlowe między krajami są „bardzo dobre” lub „raczej dobre”, Amerykanie mieli najmniej przychylny stosunek do postępującej globalizacji, podczas gdy Chińczycy i mieszkańcy RPA uplasowali się najwyżej. W rzeczywistości spośród 47 krajów objętych badaniem Stany Zjednoczone zajęły najniższą pozycję pod tym względem. Dokonana przez respondentów ocena trendu zacieśniania więzów handlowych między krajami Kraj Bardzo dobry Raczej dobry Razem Chiny 38% 53% 91% Afryka Południowa 42% 43% 87% Korea Południowa 24% 62% 86% Niemcy 30% 55% 85% Kanada 29% 53% 82% Wielka Brytania 28% 50% 78% Meksyk 22% 55% 77% Brazylia 13% 59% 72% Japonia 17% 55% 72% USA 14% 45% 59% (Źródło: Pew Research Center). Ostatnim powodem, dla którego ekonomiści często sceptycznie podchodzą do argumentu dotyczącego obronności i interesu narodowego (ang. national interest argument ), jest to, że lobbyści i politycy mogą podciągnąć pod tę kategorię niemal każdy produkt. W 1954 r. Stany Zjednoczone zaniepokoiły się, że importują połowę wełny potrzebnej do produkcji mundurów wojskowych, więc uznały wełnę i moher za materiał strategiczny i zaczęły dotować hodowców. Chociaż w 1960 r. rząd usunął wełnę z oficjalnej listy materiałów strategicznych, dotacje na moher utrzymywały się przez prawie 40 lat. Rząd uchylił je dopiero w 1993 r., a następnie… przywrócił subsydia w 2002 r. Zbyt często interes narodowy może stać się pretekstem do udzielania subwencji i wprowadzania protekcjonistycznych rozwiązań sprzyjających konkretnym przedsiębiorstwom i branżom. W końcu to politycy, a nie bezpartyjni analitycy podejmują decyzje o tym, co stanowi kluczowy surowiec strategiczny. Key Concepts and Summary Istnieje szereg argumentów przemawiających za ograniczaniem importu. Odwołują się one do chęci ochrony przemysłów raczkujących, walki z cenami dumpingowymi, kwestii ochrony środowiska oraz bezpieczeństwa dóbr konsumpcyjnych, obronności i interesu narodowego. Protekcjonizm dotyczący branż raczkujących jest najczęściej uzasadniany tym, że rozwijające się gałęzie krajowe muszą być tymczasowo chronione przed zagraniczną konkurencją, aby mogły uzyskać potencjał umożliwiający im rywalizowanie na rynkach światowych. W niektórych przypadkach, zwłaszcza w Azji Południowo-Wschodniej, takie podejście się sprawdziło. Często jednak młode gałęzie przemysłu nigdy nie rozwijają się w takim stopniu, aby w istocie móc podjąć skuteczną konkurencję. Z drugiej strony argumenty przeciwko dumpingowi (czyli ustalaniu cen poniżej kosztów produkcji w celu wypchnięcia konkurentów z rynku) często wydają się po prostu wygodną wymówką usprawiedliwiającą protekcjonizm. Kraje o niskich dochodach zazwyczaj mają niższe standardy ochrony środowiska niż państwa zamożne, ponieważ troszczą się przede wszystkim o podstawowe potrzeby swoich obywateli, takie jak żywność, edukacja i opieka zdrowotna. Jednakże wyeliminowanie handlu, z wyjątkiem niewielkiej liczby skrajnych przypadków, wydaje się mało skuteczną metodą osiągania korzystnych efektów środowiskowych. Wreszcie są też argumenty dotyczące bezpieczeństwa i ochrony interesu narodowego. Zgodnie z zasadami Światowej Organizacji Handlu kraje mogą ustalać dowolne normy bezpieczeństwa produktów, ale muszą być one takie same zarówno dla produktów krajowych, jak i importowanych, a także mieć naukowe podstawy. Zwolennicy protekcjonizmu odwołujący się do interesu narodowego przekonują, że nierozsądne jest importowanie pewnych kluczowych towarów, bo jeśli naród stanie się od nich zależny, będzie narażony na ich politycznie motywowane odcięcie. Jednak często rozsądniej jest gromadzić zasoby i korzystać z zagranicznych dostaw, gdy są one dostępne, niż zapobiegawczo ograniczać import, aby się od niego nie uzależniać. Self-Check Questions Wyjaśnij, w jaki sposób ceny dumpingowe mogą być motywacją do sprzedawania importowanych produktów poniżej kosztów ich produkcji. Jeżeli dobra importowane można sprzedawać po wyjątkowo niskich cenach, firmy krajowe muszą dostosować się do tych cen, aby zachować konkurencyjność. Z definicji dopasowanie cen oznaczałoby jednak sprzedaż poniżej kosztów produkcji, a tym samym utratę przychodów i zysków. Firmy nie mogą bowiem wiecznie ponosić strat. Po opuszczeniu branży przez krajowych producentów importerzy mogą przejąć kontrolę nad rynkiem, podnosząc ceny do poziomu monopolu, aby pokryć poniesione wcześniej krótkoterminowe straty i osiągnąć długoterminowe zyski. Dlaczego kraje o niskich dochodach, takie jak Brazylia, Egipt czy Wietnam, mają niższe standardy ochrony środowiska niż państwa o wysokich dochodach, takie jak Niemcy, Japonia czy Stany Zjednoczone? Ponieważ kraje o niskich dochodach muszą zapewnić swoim mieszkańcom przede wszystkim dobra pierwszej potrzeby – żywność, odzież i schronienie. Innymi słowy, ochronę środowiska uważają za luksus. Wyjaśnij logikę argumentu wyścigu do dna i podaj prawdopodobny powód, dla którego jest ona wątpliwa. Kraje o niskich dochodach mogą konkurować o miejsca pracy, obniżając normy i ograniczając regulacje dotyczące ochrony środowiska, aby przyciągnąć do siebie produkcję przemysłową. Jednak chociaż zarządzanie zanieczyszczeniami stanowi dla firm obciążenie, jest ono niewielkie w porównaniu z innymi, takimi jak koszty pracy i infrastruktury. Dla firm kosztowna jest również lokalizacja z dala od swoich klientów. Jakie warunki dany kraj musi spełnić, aby do zablokowania importu wykorzystać argument dotyczący niebezpiecznych dóbr konsumpcyjnych? Decyzja nie powinna być arbitralna ani niepotrzebnie dyskryminująca. Powinna traktować firmy zagraniczne tak samo jak krajowe i opierać się na argumentach naukowych. Dlaczego argument dotyczący obronności i bezpieczeństwa narodowego nie jest dostatecznie przekonujący? Ograniczenie importu dzisiaj nie rozwiązuje problemu strategicznych zasobów. Może nawet pogarszać sytuację, ponieważ oznacza szybsze zużycie krajowych źródeł niż w przypadku korzystania z importu. Ponadto argument bezpieczeństwa narodowego może być wykorzystany do ochrony niemal każdego produktu, nie tylko dóbr rzeczywiście krytycznych dla tego obszaru. Załóżmy, że rynek jest doskonale konkurencyjny, a kraj eksportujący mały. Posługując się diagramem popytu i podaży, pokaż wpływ rosnących standardów bezpieczeństwa na sytuację eksportera zabawek z kraju o niskich dochodach, a następnie wpływ ceł. Czy oddziaływanie obu narzędzi z zakresu polityki protekcjonistycznej na ceny zabawek jest takie samo? Dlaczego podnoszenie standardów bezpieczeństwa jest wybierane chętniej niż nakładanie ceł? Efekt podniesienia standardów bezpieczeństwa może spowodować wzrost kosztów dla małego kraju eksportującego. Krzywa podaży zabawek przesunie się w lewo. Zmniejszy się eksport, a ceny zabawek wzrosną. Cła również podnoszą ceny. A zatem wpływ na cenę zabawek jest taki sam. Niemniej cła będą generować niekorzystne efekty również w innych sektorach, dlatego podnoszenie standardów bezpieczeństwa wydaje się korzystniejszą polityką. Review Questions Jakie są główne powody ochrony przemysłów raczkujących? Dlaczego trudno jest przestać je chronić? Co to jest dumping? Dlaczego zakazanie tego procederu jest prostsze w teorii niż w praktyce? Czym jest scenariusz wyścigu do dna? Czy zasady handlu międzynarodowego wymagają, aby wszystkie narody wprowadzały te same standardy bezpieczeństwa w przypadku dóbr konsumpcyjnych? Jaka jest logika protekcjonistycznego argumentu dotyczącego kwestii obronności i interesu narodowego w odniesieniu do niektórych produktów? Critical Thinking Questions Dlaczego dotacje bezpośrednie do kluczowych gałęzi przemysłu byłyby lepsze niż cła lub kwoty importowe? W jaki sposób rządy mogą zidentyfikować branże, które kwalifikują się do ochrony przemysłów raczkujących? Czy możesz zaproponować kilka kluczowych cech takich gałęzi? Dlaczego branże takie jak produkcja komputerów nie są dobrymi kandydatami do ochrony w początkowej fazie ich rozwoju w danym kraju? Teoria mikroekonomii twierdzi, że ekonomicznie racjonalne (i opłacalne) jest sprzedawanie dodatkowej produkcji, o ile cena pokrywa zmienne koszty produkcji. Jakie to ma znaczenie dla ustalenia, czy doszło do dumpingu? Jak myślisz, jak czuliby się Polacy, gdyby inne kraje zaczęły nakłaniać Polskę do podniesienia standardów ochrony środowiska? Czy uzasadnione jest narzucanie na towary importowane standardów bezpieczeństwa wyższych niż na towary wytwarzane na terenie danego kraju? Dlaczego argument dotyczący bezpieczeństwa produktów konsumpcyjnych może być skuteczniejszą strategią (z perspektywy kraju importującego) ograniczania importu niż stosowanie ceł lub kwot importowych? Dlaczego podatek nakładany na konsumpcję dóbr wykorzystujących strategiczne (z punktu widzenia bezpieczeństwa narodowego) zasoby może być skuteczniejszym podejściem niż bariery w imporcie? Problems Właśnie spoczęła na tobie odpowiedzialność za politykę handlową Malawi. Kawa jest nowym typem upraw w tym kraju, który dobrze się rozwija, a rynek eksportowy się powiększa. W związku z tym produkcja kawy w Malawi jest przemysłem raczkującym. Plantatorzy kawy próbują cię przekonać do wprowadzenia ochrony tej branży przed importem taniej kawy z Tanzanii. Jakie narzędzia wykorzystasz? Uzasadnij swoją odpowiedź. Kraina Pieprzu eksportuje stal do Krainy Okrętów Podwodnych. Informacje dotyczące wielkości popytu (Q d ) i podaży (Q s ) stali w każdym kraju w warunkach pełnej autarkii są wskazane w i . Kraina Pieprzu Cena (w dol.) Q d Q s 60 230 180 70 200 200 80 170 220 90 150 240 100 140 250 Kraina okrętów podwodnych Cena (w dol.) Q d Q s 60 430 310 70 420 330 80 410 360 90 400 400 100 390 440 Jaka byłaby cena i ilość stali w równowadze w każdym kraju w warunkach pełnej autarkii? Uzasadnij swoją odpowiedź. Jaka byłaby cena i ilość stali w równowadze w każdym kraju, gdyby zezwolono na handel? Uzasadnij swoją odpowiedź. Naszkicuj dwa diagramy podaży i popytu, po jednym dla każdego kraju, w warunkach pełnej autarkii. Na tych wykresach pokaż cenę równowagi oraz poziomy eksportu i importu po wprowadzeniu wymiany handlowej. Jeśli Kraina Okrętów Podwodnych nakłada antydumpingową kwotę importową na stal w wysokości 30, wyjaśnij ogólnie, czy przyniesie to korzyść, czy zaszkodzi konsumentom i producentom w każdym kraju. Czy twoja ogólna odpowiedź ulegnie zmianie, jeśli Kraina Okrętów Podwodnych narzuci kwotę importową na stal w wysokości 70? References Kohut, Andrew, Richard Wike, and Juliana Horowitz. “The Pew Global Attitudes Project.” Pew Research Center . Last modified October 4, 2007. http://www.pewglobal.org/files/pdf/258.pdf. Lutz, Hannah. 2015. “U.S. Auto Exports Hit Record in 2014.” Automotive News. Accessed April 1, 2015. http://www.autonews.com/article/20150206/OEM01/150209875/u.s.-auto-exports-hit-record-in-2014. przepisy antydumpingowe (ang. anti-dumping laws ) przepisy, które blokują import dóbr i usług sprzedawanych poniżej kosztów ich produkcji, i nakładają cła podnoszące cenę takich produktów do poziomu odzwierciedlającego pełne koszty ich wytwarzania dumping (ang. dumping ) sprzedaż towarów w obrocie międzynarodowym po cenach niższych od kosztów ich produkcji argument dotyczący obronności i interesu narodowego (ang. national interest argument ) argument, zgodnie z którym istnieją kluczowe produkty, których nie można importować (lub należy zmniejszać skalę ich importu), gdyż zależność w tej materii od zagranicy osłabia zdolności obronne danego kraju lub naraża na szwank (nieprecyzyjnie definiowany) interes narodowy wyścig do dna (ang. race to the bottom ) sytuacja, w której produkcja jest najchętniej lokalizowana w krajach o najniższych standardach ochrony środowiska, co wywiera presję na ich obniżanie w innych państwach przemysł raczkujący (ang. infant industry ) gałąź przemysłu znajdująca się na bardzo wczesnym etapie rozwoju", "section": "Argumenty na rzecz ograniczenia importu", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak rządy wdrażają politykę handlową: globalnie, regionalnie i na szczeblu krajowym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić genezę i rolę Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT) oraz Światowej Organizacji Handlu (WTO) Omówić znaczenie i podać przykłady regionalnych porozumień handlowych Przeanalizować politykę handlową na poziomie krajowym Ocenić długoterminowe trendy dotyczące nakładania ograniczeń na międzynarodową wymianę handlową Kwestie właściwej reakcji polityk publicznych w dziedzinie globalizacji i handlu międzynarodowego są dyskutowane w różnych gremiach: na poziomie globalnym poprzez Światową Organizację Handlu, a także w ramach regionalnych umów handlowych pomiędzy zainteresowanymi krajami. Światowa Organizacja Handlu Światowa Organizacja Handlu (ang. World Trade Organization , WTO ) oficjalnie powstała w 1995 r., ale jej historia jest znacznie dłuższa. Po Wielkim Kryzysie i II wojnie światowej w niemal wszystkich krajach świata (z wyłączeniem bloku skupionego wokół ZSRR) dość powszechnie podzielaną potrzebą było stworzenie instytucji, które umożliwiłyby intensyfikację relacji ekonomicznych. Organizacja Narodów Zjednoczonych oficjalnie powstała w 1945 r. Bank Światowy, pomagający najbiedniejszym krajom świata, oraz Międzynarodowy Fundusz Walutowy, który zajmuje się kwestiami związanymi z międzynarodowymi transakcjami finansowymi, zostały utworzone rok później. Trzecią organizacją, której powstanie planowano, miała być Międzynarodową Organizacją Handlu zarządzająca międzynarodową wymianą handlową. Organizacji Narodów Zjednoczonych nie udało się jednak porozumieć w tej kwestii. Zamiast tego 30 października 1947 r. w Genewie 27 krajów podpisało Układ Ogólny w sprawie Taryf Celnych i Handlu (ang. General Agreement on Tariffs and Trade, GATT ) tworząc forum, na którym państwa mogły negocjować obniżki ceł i znoszenie innych barier w handlu. W 1995 r. GATT przekształcił się w WTO. Proces negocjacji w ramach GATT polegał na uzgodnieniu umowy o zmniejszeniu barier w handlu, podpisaniu tej umowy i po pewnym okresie rozpoczęciu kolejnej rundy negocjacji dotyczącej kolejnych zagadnień. W przedstawiono rundy rozmów w GATT, a obecnie w WTO. Zauważ, że wczesne rundy negocjacji GATT trwały stosunkowo krótko, obejmowały niewielką liczbę krajów i skupiały się prawie wyłącznie na obniżaniu ceł. Jednak od połowy lat 60. ub. w. rundy rozmów handlowych trwały znacznie dłużej, obejmowały rosnącą liczbę krajów i uwzględniały coraz szerszy zakres zagadnień. Rundy Negocjacyjne GATT i Światowej Organizacji Handlu Rok Nazwa rundy Główne tematy Liczba zaangażowanych krajów 1947 Genewska Obniżka taryf celnych 23 1949 z Annecy Obniżka taryf celnych 13 1951 z Torquay Obniżka taryf celnych 38 1956 Genewska II Obniżka taryf celnych 26 1960–61 Dillona Obniżka taryf celnych 26 1964–67 Kennedy'ego Taryfy celne, procedury antydumpingowe 62 1973–79 Tokijska Taryfy celne, bariery pozataryfowe 102 1986–94 Urugwajska Cła, bariery pozataryfowe, usługi, własność intelektualna, rozstrzyganie sporów, tekstylia, rolnictwo, utworzenie WTO 123 2001– z Dohy Rolnictwo, usługi, własność intelektualna, konkurencja, inwestycje, środowisko, rozstrzyganie sporów 147 Powolne tempo negocjacji GATT doprowadziło do powstania niezbyt śmiesznego żartu, jakoby skrót GATT tak naprawdę oznaczał milczącą zgodę na niekończące się rozmowy (Gentleman’s Agreement to Talk and Talk). Wolne tempo międzynarodowych rozmów handlowych jest jednak zrozumiałe, a nawet rozsądne. Zgoda tak licznej grupy krajów na jakikolwiek traktat to proces długotrwały. GATT często ustanawia odrębne zasady handlu dla niektórych branż, takich jak rolnictwo, a także dla niektórych krajów, takich jak państwa biedne. Były zasady, wyjątki od zasad, możliwości rezygnacji z zasad i precyzyjne sformułowania, o które w każdym przypadku trzeba było walczyć. Podobnie jak wcześniej GATT, WTO nie jest rządem światowym mającym uprawnienia do narzucania swoich postanowień. W 2014 r. WTO zatrudniała 640 osób, a jej roczny budżet od tego czasu wynosi 197 mln dol., co czyni ją mniejszą niż wiele dużych amerykańskich uniwersytetów. Regionalne umowy handlowe Na całym świecie różne kraje starają się tworzyć mechanizmy integracji gospodarczej. Należą do nich umowy o wolnym handlu (ang. free trade agreement ), w ramach których strony sygnatariusze zgadzają się na prowadzenie wymiany handlowej wolnej od ceł, kwot i kwot importowych, wspólne rynki (ang. common market ), których uczestnicy prowadzą wspólną zewnętrzną politykę handlową (nie tylko likwidują bariery w ramach handlu krajów tworzących wspólny rynek, ale uzgadniają też swoją politykę w stosunku do krajów pozostających poza nim), jak również pełne unie gospodarcze (ang. economic union ), w których oprócz wspólnego rynku koordynowana jest również polityka monetarna i fiskalna. Wiele krajów należy zarówno do Światowej Organizacji Handlu, jak i regionalnych porozumień handlowych. Najbardziej znanym regionalnym porozumieniem (nie tylko) handlowym jest Unia Europejska . Po zakończeniu II wojny światowej przywódcy kilku europejskich narodów (m.in. K. Adenauer z Niemiec, A. De Gasperi z Włoch, W. Churchill z Wielkiej Brytanii i Francuzi J. Monnet i R. Schuman) doszli do wniosku, że gdyby mogli ściślej powiązać swoje gospodarki, prawdopodobieństwo wybuchu kolejnego konfliktu zbrojnego byłoby znacznie mniejsze. Proces integracji zajął ponad 50 lat, od umowy o wolnym handlu, poprzez wspólny rynek, aż do pełnej unii gospodarczej, czyli obecnej Unii Europejskiej. UE ma wiele celów. Na przykład na początku 2000 r. wprowadziła wspólną walutę – euro i stopniowo wycofała większość dawnych krajowych walut, takich jak marka niemiecka i frank francuski, chociaż kilka krajów członkowskich (np. Dania, Szwecja, Czechy, Polska itd.) zachowało własny pieniądz. Innym kluczowym elementem unii, obejmującym wszystkie kraje bez wyjątku i wprowadzonym wcześniej, jest eliminacja barier w przepływie towarów, pracy i kapitału w Europie. Najważniejszą regionalną umową handlową na zachodniej półkuli jest Północnoamerykańska umowa o wolnym handlu (ang. North American Free Trade Agreement - NAFTA ). Z dniem 1 lipca 2020 r. NAFTA została oficjalnie zastąpiona umową o wolnym handlu między Stanami Zjednoczonymi, Meksykiem i Kanadą (USMCA). Jest ona zasadniczo podobna do oryginalnej NAFTA. Stany Zjednoczone uczestniczą również w niektórych mniej znaczących regionalnych umowach handlowych, takich jak Inicjatywa na rzecz Basenu Karaibskiego, która oferuje obniżone cła na import z tych krajów, oraz umowa o wolnym handlu z Izraelem. W ostatnich latach świat był świadkiem prawdziwego wysypu regionalnych porozumień handlowych. Obecnie mamy ich ok. 100. W wymieniono kilka bardziej znanych. Niektóre z nich to jedynie porozumienia uzgadniające wolę prowadzenia dalszych rozmów. Inne wyznaczają konkretne cele dotyczące redukcji ceł, kwot importowych i barier pozataryfowych. Jeden z ekonomistów określił obecne traktaty handlowe jako „miskę spaghetti”, tak bowiem wyglądałaby mapa z liniami łączącymi wszystkie kraje, które zawarły traktaty handlowe. Ekonomiści opowiadający się za wolnym handlem obawiają się, że niektóre z tych regionalnych porozumień mogą obiecywać wolny handel, ale w rzeczywistości stanowią sposób na ograniczanie handlu z krajami i regionami, które nie są sygnatariuszami umowy. W niektórych przypadkach regionalne umowy handlowe mogą nawet kolidować z szerszymi umowami Światowej Organizacji Handlu. Niektóre regionalne umowy handlowe Umowy handlowe Kraje członkowskie Współpraca Gospodarcza Azji i Pacyfiku (APEC) Australia, Brunei, Chile, Chińska Republika Ludowa, Tajwan, Filipiny, Hongkong, Indonezja, Japonia, Kanada, Malezja, Meksyk, Nowa Zelandia, Papua-Nowa Gwinea, Peru, Republika Korei, Rosja, Singapur, Stany Zjednoczone, Tajlandia, Wietnam Unia Europejska (UE) Austria, Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Cypr, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niemcy, Polska, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Szwecja, Węgry, Włochy Umowa o wolnym handlu w Ameryce Północnej (NAFTA) Kanada, Meksyk, Stany Zjednoczone Stowarzyszenie Integracji Ameryki Łacińskiej (LAIA) Argentyna, Boliwia, Brazylia, Chile, Ekwador, Kolumbia, Meksyk, Paragwaj, Peru, Urugwaj, Wenezuela Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN) Brunei, Filipiny, Indonezja, Kambodża, Laos, Malezja, Mjanma, Singapur, Tajlandia, Wietnam Południowoafrykańska Wspólnota Rozwoju (SADC) Angola, Botswana, Kongo, Lesotho, Madagaskar, Malawi, Mauritius, Mozambik, Namibia, Seszele, RPA, Suazi, Tanzania, Zambia, Zimbabwe Polityka handlowa na poziomie krajowym Kolejny wymiar polityki handlowej, obok międzynarodowych i regionalnych umów handlowych, występuje na poziomie krajowym. Na przykład Stany Zjednoczone nakładają kwoty importowe na cukier z obawy, że taki import obniży cenę cukru, a tym samym zaszkodzi krajowym producentom tego produktu. Jednym z zadań Departamentu Handlu Stanów Zjednoczonych jest ustalenie, czy ma miejsce dumping ze strony innych krajów. Komisja Handlu Międzynarodowego Stanów Zjednoczonych – agencja rządowa – orzeka, czy dumping poważnie zaszkodził przemysłowi krajowemu. Jeśli tak, prezydent może nałożyć cła mające zrównoważyć nieuczciwie niską cenę. Często wydaje się, że na arenie polityki handlowej walka toczy się między przepisami krajowymi, które zwiększają protekcjonizm, a umowami międzynarodowymi, które próbują zmniejszyć jego skalę, takimi jak WTO. Dlaczego kraj miałby uchwalać prawa lub negocjować umowy, aby odciąć się od niektórych produktów zagranicznych, takich jak cukier czy tekstylia, jednocześnie negocjując ogólnie w celu zmniejszenia barier handlowych? Jedną z prawdopodobnych odpowiedzi jest to, że międzynarodowe umowy handlowe pozwalają krajom ograniczać wpływ grup nacisku. Członek Kongresu może powiedzieć przemysłowi lobbującemu za cłami lub kontyngentami na import: „Oczywiście, chciałbym ci pomóc, ale to nieznośne porozumienie WTO po prostu mi na to nie pozwala”. Jeśli konsumenci ponoszą największe koszty polityki protekcjonistycznej, dlaczego nie próbują ograniczyć skali jej stosowania? Najbardziej prawdopodobna odpowiedź jest taka, że łatwiej jest zorganizować małą grupę podmiotów wokół wąskiej kwestii, która przynosi im znaczne korzyści (czyli producentów jakiegoś towaru), niż dużą grupę, której potencjalne korzyści nie są zbyt duże (czyli konsumentów). To jest pytanie o teorię polityki handlowej. Odwiedź tę stronę i przeczytaj artykuł Jonathana Raucha na ten temat. Długoterminowe tendencje w dziedzinie barier handlowych Na paskach w programach informacyjnych polityka handlowa pojawia się głównie w kontekście sporów i napięć. Sprawy o „nieuczciwe” praktyki handlowe innych państw wnoszone są w ramach procedur rozstrzygania sporów do WTO, Unii Europejskiej, NAFTA i innych regionalnych porozumień handlowych. Politycy w krajowych ciałach ustawodawczych, podjudzani przez lobbystów, często grożą uchwaleniem ustaw, które „ustanowią uczciwe warunki gry” lub „zapobiegną nieuczciwemu handlowi” – chociaż większość takich aktów legislacyjnych to po prostu wnioski o wprowadzenie takich czy innych praktyk protekcjonistycznych. Mniej lub bardziej uzasadnione obawy o utratę miejsc pracy sprawiają, że protestujący na ulicach mogą sprzeciwiać się określonym zasadom opisującym wymianę handlową z zagranicą lub wręcz samej idei handlu międzynarodowego. Pomimo wszystkich kontrowersji w ciągu ostatnich 60 lat świat wyraźnie zmierza w kierunku niższych barier w handlu. Średni poziom ceł nakładanych przez kraje uprzemysłowione na importowane produkty w 1946 r. wynosił 40%. W roku 1990, po dziesięcioleciach negocjacji GATT, spadł do mniej niż 5%. Jednym z powodów, dla których środek ciężkości w ramach negocjacji GATT przesunął się z obniżania ceł we wczesnych rundach na szerszą listę postulatów, było to, że cła zostały już obniżone radykalnie i w tej dziedzinie nie pozostało wiele do zrobienia. Chociaż miary dotyczące kwot importowych i barier pozataryfowych są mniej dokładne niż te dotyczące ceł, na ogół wydają się utrzymywać również na niższym poziomie niż wcześniej. W związku z tym ostatnie półwiecze przyniosło zarówno radykalne zmniejszenie barier w handlu tworzonych przez rządy, takich jak cła, kwoty importowe i bariery pozataryfowe, jak i szereg osiągnięć technologicznych, które ułatwiły handel międzynarodowy, takich jak postępy w transporcie, komunikacji i zarządzaniu informacją. Rezultatem był potężny wzrost wolumenu handlu międzynarodowego. Trendy te mogą zostać zmienione przez dwa ważne wydarzenia, do których doszło w 2016 r.: głosowanie Wielkiej Brytanii za opuszczeniem UE oraz wybór Donalda Trumpa na prezydenta Stanów Zjednoczonych, którego administracja realizowała politykę podnoszenia barier handlowych (w 2018 r. USA zwiększyło do 25% cła na towary importowane z Chin). Podwyżka ceł została utrzymana przez kolejnego prezydenta, Joe Bidena (dane z września 2023). Czas pokaże, czy jesteśmy świadkami zmiany dotychczasowego trendu, czy jedynie obserwujemy przejściowe zaburzenia w liberalizacji relacji ekonomicznych na świecie. Key Concepts and Summary Państwa określają politykę handlową na wielu różnych poziomach: agencji działających w ramach administracji publicznej, aktów prawnych uchwalanych przez ustawodawców, negocjacji regionalnych pomiędzy niewielkimi grupami krajów (czasem tylko dwoma) oraz negocjacji globalnych za pośrednictwem Światowej Organizacji Handlu. W drugiej połowie XX w. w gospodarce światowej średni poziom barier handlowych znacznie się zmniejszył. Jednym z powodów, dla których kraje podpisują międzynarodowe umowy handlowe, aby zobowiązać się do wolnego handlu, jest zapewnienie sobie ochrony przed grupami lobbystycznymi działający na poziomie krajowym i regionalnym. Kiedy przemysł lobbuje za ochroną przed zagranicznymi producentami, politycy mogą wskazać, że z powodu traktatu handlowego mają związane ręce. Self-Check Questions Jaka jest różnica między strefą wolnego handlu, wspólnym rynkiem i unią gospodarczą? Strefa wolnego handlu oferuje wolny od ceł i innych barier handel między swoimi członkami, ale każdy kraj może określić własną politykę handlową w stosunku do krajów trzecich. Wspólny rynek wymaga wspólnej zewnętrznej polityki handlowej oprócz wolnego handlu w ramach grupy. Unia gospodarcza to wspólny rynek ze skoordynowaną polityką fiskalną i monetarną. Dlaczego kraje miałyby promować protekcjonistyczne prawa, a jednocześnie negocjować zasady wolnego handlu na arenie międzynarodowej? Umowy międzynarodowe mogą służyć jako polityczna przeciwwaga dla partykularnych krajowych interesów, zapobiegając w ten sposób silniejszym tendencjom protekcjonistycznym. Co może odpowiadać za znaczący wzrost handlu międzynarodowego w ciągu ostatnich 50 lat? Obniżenie ceł, likwidacja kwot importowych i innych barier handlowych, a także rozwój środków transportu i komunikacji sprawiły, że ludzie są bardziej świadomi tego, co jest dostępne w innych krajach świata. Review Questions Wymień kilka traktatów międzynarodowych, w ramach których państwa negocjują politykę handlową. Jaki jest ogólny trend dotyczący barier handlowych w ostatnich dziesięcioleciach: są one wyższe, niższe lub mniej więcej takie same? Skoro otwarcie się na wolny handel przynosi krajom korzyści, to dlaczego państwa po prostu nie eliminują swoich barier handlowych bez zawracania sobie głowy międzynarodowymi negocjacjami? Critical Thinking Questions Dlaczego twoim zdaniem ostatnie rundy GATT, a obecnie negocjacje WTO, stały się dłuższe i trudniejsze do rozstrzygnięcia? Aby odnieść sukces, unia gospodarcza wymaga rezygnacji z części politycznej autonomii. Jakie są przykłady władzy politycznej, z której państwa musiały zrezygnować, aby stać się członkami unii gospodarczej? References United States Department of Labor. Bureau of Labor Statistics. 2015. “Employment Situation Summary.” Accessed April 1, 2015. http://www.bls.gov/news.release/empsit.nr0.htm. United States Department of Commerce. “About the Department of Commerce.” Accessed January 6, 2014. http://www.commerce.gov/about-department-commerce. United States International Trade Commission. “About the USITC.” Accessed January 6, 2014. http://www.usitc.gov/press_room/about_usitc.htm. wspólny rynek (ang. common market ) umowa gospodarcza między krajami umożliwiająca swobodny przepływ dóbr i usług oraz czynników produkcji (pracy i kapitału) pomiędzy sygnatariuszami, przy jednoczesnej wspólnej zewnętrznej polityce handlowej unia gospodarcza (ang. economic union ) umowa gospodarcza między krajami uwzględniająca wszystkie zasady wspólnego rynku, a także koordynację polityki fiskalnej i pieniężnej umowa o wolnym handlu (ang. free trade agreement ) umowa gospodarcza między krajami umożliwiająca wolny od ceł handel pomiędzy krajami sygnatariuszami Układ ogólny w sprawie taryf celnych i handlu (ang. General Agreement on Tariffs and Trade, GATT ) forum, na którym państwa mogły negocjować obniżki ceł i innych barier w handlu międzynarodowym; prekursor Światowej Organizacji Handlu", "section": "Jak rządy wdrażają politykę handlową: globalnie, regionalnie i na szczeblu krajowym", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Kompromisy w polityce handlowej Pod przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić w pełni złożoność handlu międzynarodowego Wskazać powody, dla których handel międzynarodowy tak bardzo wpływa na gospodarkę rynkową Wyjaśnić pojęcie i znaczenie „przełomowej zmiany na rynku” Ekonomiści chętnie przyznają, że handel międzynarodowy to nie tylko sielanka i sukcesy. Z biegiem czasu przeciętny człowiek zyskuje na handlu międzynarodowym, zarówno jako pracownik, który ma większą produktywność i wyższe zarobki ze względu na korzyści płynące ze specjalizacji i przewagi komparatywnej, jak i jako konsument, mogący czerpać korzyści z zakupów bardziej różnorodnych towarów wytwarzanych na całym świecie, o wysokiej jakości, w atrakcyjnych cenach. „Przeciętna osoba” jest jednak lubianym przez ekonomistów konstruktem teoretycznym, a nie realnie istniejącym bytem – reprezentuje mieszankę tych, którym poszło bardzo dobrze, tych, którym poszło dobrze, i tych, którym poszło zupełnie źle. Politycy powinni koncentrować swoje wysiłki nie tylko na „przeciętnych osobach” i niewątpliwych historiach sukcesu, ale także na tych, którzy szczęścia nie mieli. Wśród ważnych kwestii związanych z handlem międzynarodowym należy jeszcze raz wskazać pracowników w innych krajach (szczególnie tych o średnich i niskich dochodach), środowisko naturalne, perspektywy dla nowych gałęzi przemysłu, jak również obronność i kluczowe interesy gospodarki narodowej. Wśród ekonomistów panuje powszechne przekonanie, że lepiej jest czerpać korzyści płynące z handlu zagranicznego, nawet jeżeli w konsekwencji trzeba będzie radzić sobie ze wskazanymi wyżej kosztami i wyborami typu „coś za coś” (ang. tradeoffs ), niż całkowicie rezygnować z wymiany handlowej z zagranicą, aby uniknąć konieczności ich ponoszenia. Aby uzyskać lepsze intuicyjne zrozumienie tego argumentu, wyobraźmy sobie hipotetyczną amerykańską firmę o nazwie Technotron. Technotron opracowuje nową technologię, która pozwala firmie zwiększyć wydajność i jakość swoich towarów przy mniejszej liczbie pracowników i tym samym przy niższych kosztach. W wyniku tej technologii inne amerykańskie firmy z tej branży stracą pieniądze i będą musiały zwolnić pracowników, a niektóre nawet zbankrutują. Czy rząd Stanów Zjednoczonych powinien chronić istniejące firmy i ich pracowników, zakazując Technotronowi korzystania z nowej technologii? Większość ludzi żyjących w gospodarkach zorientowanych na rynek sprzeciwiałaby się blokowaniu lepszych produktów, które obniżają koszt towarów i usług. Z pewnością istnieje sytuacja, w której społeczeństwo zapewnia tymczasowe wsparcie i pomoc tym, którzy znajdują się bez pracy. Wiele osób opowiada się za wsparciem w postaci rządowych programów zachęcających do przekwalifikowania się i nabywania dodatkowych umiejętności. Rząd może również wspierać wysiłki badawczo-rozwojowe, aby inne firmy mogły znaleźć sposoby na prześcignięcie Technotronu. Całkowite zablokowanie nowej technologii wydaje się jednak błędem. W końcu niewiele osób opowiedziałoby się za rezygnacją z elektryczności, ponieważ uderzy ona w producentów nafty i świec. Niewielu sugerowałoby powstrzymanie się od ulepszeń w technologii medycznej, ponieważ mogą one spowodować utratę pieniędzy przez firmy sprzedające pijawki i olej z węża. Krótko mówiąc, większość ludzi postrzega zakłócenia spowodowane zmianami technologicznymi jako konieczny koszt, który z pewnością warto ponieść. Teraz wyobraź sobie, że nowa „technologia” Technotronu jest niezwykle prosta: firma importuje po prostu to, co sprzedaje inny kraj. Innymi słowy, pomyśl o handlu zagranicznym jako o rodzaju innowacyjnej technologii. Obiektywnie rzecz biorąc, sytuacja jest teraz dokładnie taka sama jak wcześniej. Z powodu nowej technologii Technotronu – który w tym przypadku importuje towary z innego kraju – inne firmy z tej branży stracą pieniądze i zwolnią pracowników. Tak jak niewłaściwe i ostatecznie nierozsądne byłoby reagowanie na zakłócenia wywołane przez nową technologię jej zakazywaniem, tak samo niewłaściwe i ostatecznie niemądre byłoby reagowanie na zakłócenia w handlu międzynarodowym poprzez próby ograniczania jego skali. Oczywiście, niektórzy pracownicy i firmy z powodu handlu międzynarodowego ucierpią. W dynamicznej gospodarce rynkowej różne zaburzenia będę dotykać niektórych pracowników i przedsiębiorstwa. Zarządzanie przedsiębiorstwem może być lepsze lub gorsze. Pracownicy pewnej firmy mogą być mniej lub bardziej wydajni. Twardzi krajowi konkurenci mogą wywołać tyle samo zaburzeń, co twardzi konkurenci zagraniczni. Czasami nowy produkt jest hitem wśród konsumentów, a czasami porażką. Czasem firma ma szczęście, a czasem pecha. Dla niektórych firm handel międzynarodowy będzie oznaczał ogromne możliwości zwiększenia produktywności i miejsc pracy, innym przyniesie stres i ból. Zakłócenia wywołane przez handel międzynarodowy nie różnią się zasadniczo od wszystkich innych zakłóceń spowodowanych mechanizmami gospodarki rynkowej. Innymi słowy, analiza ekonomiczna pozbawionego barier handlu zagranicznego nie opiera się na przekonaniu, że międzynarodowa wymiana handlowa sprzyja wszystkim gałęziom lokalnego przemysłu, oraz oszczędza nam (producentom, konsumentom i politykom) konfrontacji z wyborami typu „coś za coś”. W rzeczywistości historia Technotronu zaczyna się od szczególnej przełomowej zmiany na rynku (ang. disruptive market change ) – nowej technologii (lub używając pojęcia wprowadzonego przez J. Schumpetera, po prostu innowacji) – która powoduje konieczność skonfrontowania się z nową sytuacją. Najlepsze rozwiązania z zakresu polityki publicznej przeciwdziałające lub łagodzące zakłócenia wywołane przez handel zagraniczny zazwyczaj nie uwzględniają praktyk protekcjonistycznych. Są to raczej sposoby rozwiązywania konkretnych problemów wynikających z tych zakłóceń, kosztów i kompromisów, przy jednoczesnym możliwie nieograniczonym czerpaniu korzyści z handlu międzynarodowego. Jakie są wady protekcjonizmu? Amerykański krajowy przemysł płaskich wyświetlaczy zatrudniał wielu pracowników, zanim ITC (komisja handlu międzynarodowego) nałożyła podatek od dumpingu na importowane substytuty. Wyświetlacze stanowią znaczną część kosztów produkcji laptopów, sięgającą nawet 50%. W związku z tym podatek antydumpingowy znacznie zwiększył koszt, a tym samym cenę laptopów produkowanych w USA. W wyniku decyzji ITC Apple przeniósł swoją krajową fabrykę komputerów Macintosh do Irlandii (gdzie już jedną miał). Toshiba zamknęła amerykańską fabrykę laptopów. A IBM porzucił plany otwarcia fabryki laptopów w Karolinie Północnej i postanowił zwiększyć moce produkcyjne w swoim zakładzie w Japonii. W tym przypadku zamiast ochronić interesy USA i zapewnić krajowym producentom przewagę nad produktami wytwarzanymi gdzie indziej podatek antydumpingowy przyniósł całkowicie niezamierzony efekt – przeniesienie do innych krajów produkcji dóbr wykorzystujących płaskie ekrany jako komponent wyrobów gotowych. Wiele osób straciło pracę, a większość produkcji płaskich wyświetlaczy odbywa się obecnie poza USA. Key Concepts and Summary Handel międzynarodowy z pewnością ma wpływ na podział dochodów. Trudno się temu dziwić. Wszystkie krajowe lub międzynarodowe konkurencyjne siły rynkowe są do pewnego stopnia destrukcyjne. Sukces rynkowy jednych zazwyczaj oznacza co najmniej kłopoty innych, a niekiedy wręcz konieczność wycofania się z danej branży. Rząd ma do odegrania swoją rolę w zabezpieczaniu pracowników przed zakłóceniami na rynku. Jednak tak jak na dłuższą metę nierozsądne byłoby ograniczanie powstawania w kraju nowych technologii i innych czynników wpływających na sytuację rynkową, tak niewskazane jest ograniczanie skali handlu zagranicznego. W obu przypadkach zakłócenia niosą ze sobą korzyści ekonomiczne, których skala znacznie przekracza potencjalne straty. Self-Check Questions Jak konkurencja, niezależnie od tego, czy krajowa, czy zagraniczna, może szkodzić przedsiębiorstwom? Konkurencja ze strony firm oferujących lepsze lub tańsze produkty może zmniejszyć zyski firmy i doprowadzić ją do wycofania się z prowadzonej działalności. W konsekwencji jej pracownicy tracą dochody, a nawet pracę. Jakie są korzyści z konkurencji? Konsumenci otrzymują lepsze i/lub tańsze produkty. Firmy z lepszymi lub tańszymi produktami zwiększają swoje zyski. Pracownicy tych firm zarabiają więcej. W sumie zyski przeważają nad stratami. Review Questions Kto zyskuje, a kto traci na handlu zagranicznym? Dlaczego handel międzynarodowy jest czynnikiem korzystnym, jeśli niektórzy ludzie z jego powodu ponoszą poważne straty? W jaki sposób rządy mogą pomóc ludziom, którzy tracą w związku z handlem zagranicznym? Critical Thinking Questions Wskaż przykłady innowacyjnych produktów, które zrewolucjonizowały wytwarzające je branże. Zasadniczo korzyści z handlu międzynarodowego dla danego kraju przewyższają koszty, bez względu na to, czy kraj importuje, czy eksportuje. W praktyce jednak nie zawsze możliwa jest pełna rekompensata kosztów poniesionych przez przegranych w danym kraju, na przykład pracowników tracących pracę z powodu importu z zagranicy. Czy twoim zdaniem oznacza to, że aby zapobiec takim kosztom, handel powinien zostać zahamowany? Ekonomiści czasami mówią, że protekcjonizm jest dopiero „drugim najlepszym” wyborem, jeśli myślimy o sposobach radzenia sobie z konkretnymi trudnościami wywołanymi przez handel zagraniczny. Istnieją bowiem inne instrumenty polityki gospodarczej, które działają bardziej bezpośrednio lub skuteczniej łagodzą dany problem, pozwalając jednocześnie osiągać korzyści z handlu zagranicznego. Wyjaśnij, dlaczego protekcjonizm jest „drugim najlepszym” wyborem w przypadku: pomocy pracownikom, którzy tracą stanowiska pracy, ochrony wybranych branż, ochrony środowiska, obrony narodowej. Handel ma wpływ na podział dochodów. Załóżmy na przykład, że z powodu przystąpienia Polski do UE wzrastają obroty handlowe pomiędzy Niemcami a Polską. Niemcy sprzedają lakiery i farby do Polski. Polska wysyła do Niemiec meble. Czy twoim zdaniem taki model handlu zwiększy lub zmniejszy liczbę miejsc pracy i płace w przemyśle lakierniczym w Niemczech? A co z branżą meblarską w tym kraju? Jak wpłynie to na przemysł lakierniczy i produkcję mebli w Polsce? Co musi się stać, aby łączna liczba osób bezrobotnych w obu krajach nie wzrosła? References E. Helpman, and O. Itskhoki, “Labour Market Rigidities, Trade and Unemployment,” The Review of Economic Studies , 77. 3 (2010): 1100-1137. M.J. Melitz, and D. Trefler. “Gains from Trade when Firms Matter.” The Journal of Economic Perspectives , 26.2 (2012): 91-118. Rauch, J. “Was Mancur Olson Wrong?” The American , February 15, 2013. http://www.american.com/archive/2013/february/was-mancur-olson-wrong. Office of the United States Trade Representative. “U.S. Trade Representative Froman Announces FY 2014 WTO Tariff-Rate Quota Allocations for Raw Cane Sugar, Refined and Specialty Sugar and Sugar-Containing Products.”Accessed January 6, 2014. http://www.ustr.gov/about-us/press-office/press-releases/2013/september/WTO-trq-for-sugar. The World Bank. “Merchandise trade (% of GDP).” Accessed January 4, 2014. http://data.worldbank.org/indicator/TG.VAL.TOTL.GD.ZS. World Trade Organization. 2014. “Annual Report 2014.” Accessed April 1, 2015. https://www.wto.org/english/res_e/booksp_e/anrep_e/anrep14_chap10_e.pdf. przełomowa zmiana na rynku (ang. disruptive market change ) nowy produkt lub technologia produkcji, które przełamują status quo na rynku, pozwalając innowatorom osiągnąć większe zyski, a dla innych przedsiębiorstw, niepotrafiących wprowadzić własnych innowacji, oznaczają utratę dochodów; innowacja powstaje dzięki wykorzystaniu postępów wiedzy innowacja zob. przełomowa zmiana na rynku", "section": "Kompromisy w polityce handlowej", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Matematyka zastosowana w tym podręczniku Istnieją niematematyczne sposoby przedstawiania modeli ekonomicznych, np. w formie tekstu. Ale po co walić pięścią w gwóźdź, skoro masz młotek? Matematyka ma pewną przewagę nad tekstem. Gdy redukujesz model do równań algebraicznych, systematyzujesz myślenie i unikasz niejasności. Oczywiście podejście matematyczne ma również wady. Modele matematyczne z konieczności opierają się na upraszczających założeniach, więc prawdopodobnie nie będą realistyczne. Modelom matematycznym brakuje również niuansów, które można znaleźć w modelach opisowych. Matematyka jest soildnym narzędziem na użytek ekonomistów. Jakie umiejętności matematyczne są ci potrzebne do zrozumienia tej książki? Odpowiedź brzmi: niewiele większe niż algebra i rozumienie wykresów na poziomie szkoły średniej. Musisz wiedzieć: Czym jest funkcja Jak interpretować równanie funkcji liniowej (tj. nachylenie i punkty przecięcia z osiami) Jak przesuwać funkcję liniową (tj. zmieniać jej nachylenie lub punkty przecięcia) Jak obliczyć i interpretować stopę wzrostu (tj. zmianę procentową) Jak czytać i modyfikować wykresy. Posługujemy się matematyką w najprostszym możliwym wydaniu, co przedstawiamy w tym dodatku. Jeśli znajdziesz w książce fragmenty matematyczne, których nie rozumiesz, wróć do tego dodatku. Jak większość rzeczy, korzyści z nauki matematyki zachowują się zgodnie z prawem malejących przychodów. Odrobina umiejętności matematycznych daje bardzo dużo; im bardziej zaawansowaną matematykę poznajesz, tym mniej dodatkowej wiedzy uzyskujesz. Prawdę mówiąc, jeśli zamierzasz studiować ekonomię, naucz się podstaw rachunku różniczkowego. Warto poświęcić na niego trochę czasu, gdyż pomoże ci szybciej zgłębić zaawansowaną ekonomię. Modele algebraiczne Modele ekonomiczne (lub fragmenty modeli) są często wyrażane za pomocą funkcji matematycznych. Czym jest funkcja? Funkcja (ang. function ) opisuje związek. Czasami związek jest definicją. Na przykład (używając słów), twoim profesorem jest Adam Smith. Można to wyrazić jako Profesor = Adam Smith. Można tez zapisać tak twoich przyjaciół: Przyjaciele = Robert + Szymon + Magda. W ekonomii funkcje często opisują przyczynę i skutek. Zmienna po lewej stronie równania jest zmienną objaśnianą („skutkiem”). Zmienne po prawej stronie są zmiennymi objaśniającymi („przyczynami”). Załóżmy na przykład, że średnia twoich ocen została opisana w następujący sposób: Średnia ocen = 0,25 × łączny wynik egzaminu + 0,25 × obecność na zajęciach + 0,50 × liczba godzin nauki Z powyższego równania wynika, że średnia ocena zależy od trzech czynników: łącznego wyniku egzaminu, obecności na zajęciach i liczby godzin nauki. Równanie wskazuje również, że czas nauki jest dwa razy ważniejszy (0,50) niż wynik matury (0,25) lub obecność na zajęciach (0,25). Jeżeli ten związek jest prawdziwy, to jak możesz podnieść średnią ocenę? Nie opuszczając zajęć i ucząc się więcej. Pamiętaj, że nie możesz nic zrobić z wynikiem egzaminu wstępnego lub matury, ponieważ jeśli jesteś już na studiach, to już go za sobą. Oczywiście modele ekonomiczne przedstawiają zależności z wykorzystaniem zmiennych ekonomicznych. Na przykład, Budżet = pieniądze wydane na książki z ekonomii + pieniądze wydane na muzykę, zakładając, że jedyne rzeczy, które kupujesz, to książki z ekonomii i muzyka. Większość związków opisywanych w niniejszym podręczniku jest wyrażonych w postaci równań liniowych: y = b + mx Graficzne przedstawianie równań Wykresy są przydatne do dwóch celów. Pierwszym jest wizualne przedstawienie równań, a drugim - wyświetlanie statystyk lub danych. W tej sekcji omówimy wizualne przedstawianie równań. Dla matematyka lub ekonomisty zmienna (ang. variable ) to wielkość, która może przyjąć pewien zakres wartości. W powyższym równaniu prostej x i y są zmiennymi, przy czym x znajduje się na osi poziomej, y na osi pionowej, zaś b i m to parametry określające kształt prostej. Aby zobaczyć, jak to działa, rozważ przykład liczbowy: y = 9 + 3x W powyższym równaniu, opisującym określoną funkcję liniową, parametr b wynosi 9, a parametr m jest równy 3. pokazuje wartości x i y zgodnie z tym równaniem. Równanie oraz wspomniane wartości są także zilustrowane na . Aby stworzyć tabelę, wstaw szereg różnych wartości x, a następnie oblicz odpowiadającą im wartość y. Rysunek przedstawia te punkty oraz poprowadzoną przez nie linię. Nachylenie, przecięcie i równanie funkcji liniowej y = 9 + 3x. Wartości dla zmiennych x i y x y 0 9 1 12 2 15 3 18 4 21 5 24 6 27 Funkcja liniowa Na wykresie zmienna x jest zaznaczona na osi poziomej, a zmienna y - na osi pionowej. Punkt przecięcia funkcji z osią y ma wartość 9. Nachylenie funkcji wynosi 3, co oznacza, że wzrost o 3 na osi pionowej przypada na każdy wzrost o 1 na osi poziomej. Nachylenie jest takie samo wzdłuż całej linii prostej. Powyższy przykład ilustruje, w jaki sposób parametry b i m w równaniu funkcji liniowej określają jej kształt i położenie. Parametr b to wyraz wolny i wskazuje na przecięcie funkcji z osią y. Dla x = 0 parametr b pokazuje punkt przecięcia funkcji z osią pionową (y). W naszym przykładzie przecięcie z osią pionową występuje przy wartości 9. Parametr m to nachylenie prostej. Nachylenie (ang. slope ) funkcji prostej jest zmianą wartości y przyjmowanych przez funkcję podzielone przez zmianę wartości argumentu x między dwoma dowolnymi punktami. W naszym przykładzie za każdym razem, gdy argument x zwiększa się o jeden, wartość y rośnie o trzy. A zatem nachylenie funkcji wynosi trzy (m = 3). Określenie punktu przecięcia z osią y oraz określenie nachylenia — czyli parametrów b i m — wystarczy do wyznaczenia konkretnej funkcji liniowej. Chociaż rzadko zdarza się, aby dane z prawdziwego świata układały się dokładnie jak linia prosta, często okazuje się, że funkcja liniowa może zapewnić rozsądne przybliżenie rzeczywistych danych. Interpretacja nachylenia Pojęcie nachylenia jest bardzo przydatne w ekonomii, ponieważ mierzy charakter związku między dwiema zmiennymi. Nachylenie dodatnie (ang. positive slope ) oznacza, że dwie zmienne są dodatnio ze sobą powiązane, tzn. gdy x rośnie, y także rośnie, a gdy x maleje, y również maleje. Na wykresie dodatnie nachylenie oznacza, że gdy poruszamy się wzdłuż funkcji liniowej z lewej do prawej strony, jej wartości y rosną. Zależność między wzrostem a masą ciała, pokazana na w dalszej części tego załącznika, jest dodatnia. W innych rozdziałach dowiesz się, że związek między ceną a wielkością podaży także jest dodatni, co oznacza, że przedsiębiorstwa wytwarzają więcej przy wyższej cenie. Nachylenie ujemne (ang. negative slope ) oznacza, że dwie zmienne są ze sobą ujemnie powiązane, tzn. gdy x rośnie, y maleje, a gdy x maleje, y rośnie. Gdy na wykresie poruszamy się od lewej do prawej strony wzdłuż funkcji liniowej o ujemnym nachyleniu, jej wartości y maleją. Zależność między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza pokazana na w dalszej części tego załącznika, jest ujemna. Dowiemy się także, że zależność między ceną a wielkością popytu również jest ujemna, co oznacza, że konsumenci kupują mniej przy wyższej cenie. Nachylenie równe zero oznacza, że nie ma żadnego związku między x i y. Graficznie funkcja jest linią poziomą, czyli jej wartości nie zmieniają się przy zmianach argumentu. dotycząca stopy bezrobocia w dalszej części tego załącznika pokazuje typowy charakter wielu wykresów liniowych: niektóre fragmenty wykresu mają nachylenie dodatnie, inne - ujemne, a jeszcze inne mają nachylenie bliskie zeru. Nachylenie funkcji liniowej między dwoma punktami można przedstawić liczbowo. Zacznijmy od wyznaczenia jednego punktu jako „punktu początkowego”, a drugiego jako „punktu końcowego”. Następnie obliczamy zmianę wartości funkcji y oraz zmianę jej argumentu x między tymi dwoma punktami. Jako przykład, rozważmy nachylenie funkcji gęstości powietrza między punktami reprezentującymi wysokość 4000 m i 6000 m nad poziomem morza: Zmiana wartości y: Zmiana wartości zmiennej na osi pionowej (punkt końcowy minus punkt początkowy) = 0,100 – 0,307 = –0,207 Zmiana argumentu x: Zmiana wartości zmiennej na osi poziomej (punkt końcowy minus punkt początkowy) = 6000 – 4000 = 2000 Stąd nachylenie linii prostej między tymi dwoma punktami wskazuje, że od wysokości 4000 m do 6000 m gęstość powietrza spada o około 0,1 kg/m 3 na każde 1000 m. Załóżmy, że porównujemy kilka funkcji liniowych o różnym nachyleniu (m) i że rozważamy na moment tylko wartość bezwzględną m. Dla funkcji o dużych wartościach bezwzględnych m (np. y = 4 + 15x albo y = 4 – 10x ) linie proste będą bardziej strome niż dla m przyjmującego małe wartości (np. y = 4 + 3x lub y = 4 – 2x ). Gdy nachylenie jest dodatnie (czyli m = 15 lub m = 3 w powyższych przykładach), prosta rośnie w kierunku prawej górnej ćwiartki wykresu. Gdy nachylenie jest ujemne ( m = –10 lub m = –2 ), prosta maleje w kierunku prawej dolnej ćwiartki wykresu. Nachylenie zerowe to linia pozioma. Z kolei linia pionowa ma nieskończenie duże nachylenie. Załóżmy teraz, że punkt przecięcia funkcji z osią pionową przesuwa się w górę. Oznacza to jednoczesne przesunięcie całej funkcji równolegle w górę. Jeśli punkt przecięcia z osią pionową przesuwa się w dół, cała funkcja również przesuwa się równolegle w dół. Algebraiczne rozwiązywanie modeli Ekonomiści często używają modeli, aby odpowiedzieć na konkretne pytanie, np.: jaka będzie stopa bezrobocia, jeśli gospodarka będzie rosła w tempie 3% rocznie? Odpowiedź na konkretne pytanie wymaga rozwiązania „układu” równań opisujących dany model. Załóżmy, że popyt na pizzę wyraża następujące równanie: Q d = 16 – 2P gdzie Q d to liczba placków pizzy, którą konsumenci chcą kupić (tj. wielkość popytu), a P jest ceną pizzy. Załóżmy, że podaż pizzy dana jest równaniem: Q s = 2 + 5P gdzie Q s to liczba placków pizzy dostarczana przez producentów (tj. wielkość podaży). Załóżmy również, że na rynku pizzy działa tak, iż popyt jest równy podaży, czyli Q d = Q s Mamy teraz układ trzech równań z trzema niewiadomymi ( Q d = Q s i P), który możemy rozwiązać za pomocą algebry: Ponieważ Q d = Q s , możemy przyrównać do siebie równania popytu i podaży: Q d = Q s 16 – 2P = 2 + 5P Odjęcie liczby 2 z obu stron i dodanie 2P do obu stron daje: 16 – 2P – 2 = 2 + 5P – 2 14 – 2P = 5P 14 – 2P + 2P = 5P + 2P 14 = 7P 14 7 = 7P 7 2 = P Innymi słowy, cena każdej pizzy wyniesie 2 dol. Ile placków kupią konsumenci? Biorąc cenę 2 dol. i podstawiając ją do równania popytu, otrzymujemy: Q d = 16 – 2P = 16 – 2(2) = 16 – 4 = 12 Jeśli więc cena wyniesie 2 dol. za pizzę, konsumenci kupią 12 sztuk. Ile wytworzą producenci? Podstawiając cenę 2 dol. do równania podaży, otrzymujemy: Q s = 2 + 5P = 2 + 5(2) = 2 + 10 = 12 Jeśli więc cena wynosi 2 dol. za pizzę, producenci wytworzą 12 placków. Oznacza to, że obliczenia wykonaliśmy poprawnie, ponieważ Q d = Q s . Rozwiązywanie modeli za pomocą wykresów Jeśli algebra nie jest twoją mocną stroną, możesz uzyskać tę samą odpowiedź za pomocą wykresów. Wykreśl równania Q d i Q s w tym samym układzie współrzędnych jak pokazano na . Ponieważ P znajduje się na osi pionowej, najlepiej jest przekształcić każde równanie jako funkcję P. Krzywa popytu ma wtedy postać P = 8 – 0,5Q d , a krzywa podaży to P = –0,4 + 0,2Q s . Punkty przecięcia z osią pionową wynoszą 8 i –0,4, a nachylenie jest równe –0,5 dla krzywej popytu i 0,2 dla krzywej podaży. Jeśli starannie narysujesz obie funkcje, zobaczysz, że w miejscu ich przecięcia ( Q s = Q d ) cena wynosi 2 dol., a liczba placków jest równa 12, tak jak uzyskano na podstawie wcześniejszych obliczeń. Wykres popytu i podaży Równania Q d i Q s są przedstawione na rysunku jako linie proste. W niniejszej książce częściej będziemy używać wykresów niż algebry, ale już znasz matematykę opisującą wykresy. Stopy wzrostu Ze stopami wzrostu mamy często do czynienia w prawdziwym świecie. Stopa wzrostu (ang. growth rate ) to po prostu procentowa zmiana pewnej zmiennej. To może być twój dochód, wielkość sprzedaży przedsiębiorstwa lub PKB jakiegoś kraju. Wzór na obliczenie stopy wzrostu jest prosty: Zmiana procentowa = Zmiana ilości Ilość Załóżmy, że dostajesz 10 dol. za godzinę pracy. Jednak twój szef jest pod takim wrażeniem twojej pracy, że daje ci podwyżkę w wysokości 2 dol. za godzinę. Zmiana procentowa (lub stopa wzrostu) twojego wynagrodzenia wyniesie 2 dol./10 dol. = 0,20 lub 20%. Aby obliczyć stopę wzrostu jakiejś zmiennej w dłuższym okresie, np. średni roczny wzrost PKB w ciągu dekady lub więcej, mianownik jest zwykle definiowany nieco inaczej. W poprzednim przykładzie zdefiniowaliśmy ilość jako ilość początkową. Jest to właściwe podejście w przypadku jednookresowych obliczeń. Jeśli natomiast obliczamy wzrost w dłuższym horyzoncie czasowym, bardziej odpowiednie jest zdefiniowanie ilości jako średniej ilości w danym okresie. Trudniej to wyjaśnić słowami niż pokazać na przykładzie. Załóżmy, że PKB danego kraju wyniósł 1 bln dol. w 2005 r. i 1,03 bln dol. w 2006 r. Tempo wzrostu między 2005 a 2006 r. byłoby zmianą PKB (1,03 bln dol. – 1,00 bln dol.) podzieloną przez średni PKB w latach 2005–2006 (1,03 bln dol. + 1,00 bln dol. )/2. Innymi słowy: = 1,03 mld dol. – 1,00 mld dol. (1,03 mld dol. + 1,00 mld dol.) / 2 = 0,03 1,015 = 0,0296 = 2,96% Zauważ, że zmiana procentowa obliczana w stosunku do wielkości początkowej dla powyższych wartości wynosi: (1,03 bln dol. – 1,00 bln dol.) / 1,00 bln dol. = 0,30, co daje mamy 3-procentowy wzrost. Kilka rzeczy jest do zapamiętania: Dodatnia stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie. Mniejsza stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie wolniej. Większa stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie szybciej. Ujemna stopa wzrostu oznacza, że ilość maleje. Ta sama zmiana w czasie daje mniejszą stopę wzrostu. Jeśli co roku otrzymujesz podwyżkę 2 dol., w pierwszym roku stopa wzrostu wyniesie 2 dol./10 dol. = 20%, jak pokazano wyżej. Ale w drugim roku stopa wzrostu wyniosłaby 2 dol./12 dol. = 0,167 czyli 16,7%. W trzecim roku ta sama podwyżka o 2 dol. dałaby wzrost równy 2 dol./14 dol. = 14,2%. Morał tej historii jest taki: Aby utrzymać stałą stopę wzrostu, zmiana musi zwiększać się w każdym okresie. Graficzne przedstawianie danych i interpretacja wykresów Wykresy służą również do przedstawiania danych. Jest to jedna z metod prezentacji wartości liczbowych. Wykresy zamieniają szczegółowe informacje liczbowe w wizualną formę, gdzie zależności i tendencje można łatwiej dostrzec. Na przykład, które kraje mają większą lub mniejszą populację? Uważny czytelnik mógłby przeanalizować długą listę liczb reprezentujących populacje wielu krajów, ale przy ponad 200 krajach świata przeszukanie takiej listy wymaga koncentracji i czasu. Umieszczenie tych samych liczb na wykresie może ułatwić znalezienie pewnych wzorców. Ekonomiści używają wykresów zarówno do zwięzłej i czytelnej prezentacji danych liczbowych, jak i do budowania intuicyjnego zrozumienia relacji i powiązań. W tej książce używane są trzy rodzaje wykresów: liniowe, kołowe i słupkowe. Każdy z nich jest omówiony poniżej. Przedstawiamy również ostrzeżenia o tym, jak można manipulować wykresami, aby wpłynąć na postrzeganie przez Czytelnika zależności w danych. Wykresy liniowe Wykresy, które omówiliśmy do tej pory, nazywane są wykresami liniowymi (ang. line graphs ), ponieważ pokazują zależność między dwiema zmiennymi: jedną mierzoną na osi poziomej i drugą mierzoną na osi pionowej. Czasami przydatne jest pokazanie więcej niż jednego zbioru danych na tych samych osiach. Dane z przedstawiono na , która pokazuje związek między dwiema zmiennymi: wzrostem i medianą masy ciała amerykańskich chłopców i dziewczynek w pierwszych trzech latach życia. ( Mediana (ang. median ) oznacza, że połowa wszystkich dzieci waży więcej, a połowa mniej niż wynosi mediana.) Wykres liniowy przedstawia wysokość w calach na osi poziomej i wagę w funtach na osi pionowej. Na przykład, punkt A na rysunku pokazuje, że chłopiec o wzroście 28 cali (71 cm) będzie miał medianę masy ciała około 19 funtów (8,6 kg). Jedna linia na wykresie przedstawia zależność między wzrostem a masy ciała dla chłopców, a druga - dla dziewcząt. Ten rodzaj wykresu jest szeroko stosowany przez świadczeniodawców ochrony zdrowia do sprawdzenia, czy rozwój fizyczny dziecka przebiega mniej więcej w normie. Zależność między wzrostem a masą ciała u amerykańskich chłopców i dziewcząt Wykres liniowy przedstawia zależność między wzrostem a masą ciała u chłopców i dziewcząt od urodzenia do 3. roku życia. Na przykład, punkt A pokazuje, że chłopiec o wzroście 28 cali (71 cm) waży zazwyczaj 19 funtów (9,6 kg). Zależność między wzrostem a masą ciała amerykańskich chłopców i dziewcząt Chłopcy od dnia urodzenia do 36 miesięcy Dziewczynki od dnia urodzenia do 36 miesięcy Wzrost (cale) Masa ciała (funty) Wzrost (cale) Masa ciała (funty) 20,0 8,0 20,0 7,9 22,0 10,5 22,0 10,5 24,0 13,5 24,0 13,2 26,0 16,4 26,0 16,0 28,0 19,0 28,0 18,8 30,0 21,8 30,0 21,2 32,0 24,3 32,0 24,0 34,0 27,0 34,0 26,2 36,0 29,3 36,0 28,9 38,0 32,0 38,0 31,3 Nie wszystkie zależności w ekonomii są liniowe. Czasami mają one postać nieliniową. przedstawia kolejny przykład wykresu liniowego, bazującego na danych z . W tym przypadku wykres liniowy pokazuje rozrzedzenie powietrza podczas wspinaczki w górę. Oś pozioma rysunku przedstawia wysokość mierzoną w metrach nad poziomem morza. Oś pionowa ilustruje gęstość powietrza na poszczególnych wysokościach. Gęstość powietrza jest mierzona masą powietrza na metr sześcienny (czyli w przestrzeni wysokości, szerokości i długości jednego metra). Jak wynika z wykresu, ciśnienie powietrza jest największe na poziomie morza i zmniejsza się w miarę wzrostu wysokości. pokazuje, że metr sześcienny powietrza na wysokości 500 m waży w przybliżeniu jeden kilogram. Jednak wraz ze wzrostem wysokości gęstość powietrza maleje. Metr sześcienny powietrza na szczycie Mount Everestu, tj. na wysokości ok. 8828 m, waży zaledwie 0,023 kg. Rozrzedzenie powietrza na dużych wysokościach wyjaśnia, dlaczego wielu wspinaczy górskich musi używać butli z tlenem podczas ataku szczytowego. Zależność między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza Wykres pokazuje zależność między wysokością mierzoną w m n.p.m. a gęstością powietrza mierzoną w kg/m 3 . Wraz ze wzrostem wysokości, gęstość powietrza maleje. Punktowi na szczycie Mount Everestu odpowiada wysokość około 8828 metrów nad poziomem morza (oś pozioma) i gęstość powietrza 0,023 kg/m 3 (oś pionowa). Zależność między wysokością a gęstością powietrza Wysokość (m) Gęstość powietrza (kg/m 3 ) 0 1,200 500 1,093 1000 0,831 1500 0,678 2000 0,569 2500 0,484 3000 0,415 3500 0,357 4000 0,307 4500 0,231 5000 0,182 5500 0,142 6000 0,100 6500 0,085 7000 0,066 7500 0,051 8000 0,041 8500 0,025 9000 0,022 9500 0,019 10000 0,014 Zależności między wzrostem a masą ciała oraz między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza zilustrowane na obu rysunkach przedstawiają wartości średnie. Jeśli zbierzesz rzeczywiste dane o ciśnieniu powietrza na różnych wysokościach, ta sama wysokość w różnych lokalizacjach geograficznych będzie charakteryzowała się nieco inną gęstością powietrza, w zależności od czynników takich jak odległość od równika, lokalne warunki pogodowe i wilgotność powietrza. Podobnie przy pomiarach wzrostu i masy ciała u dzieci przedstawionych na wcześniejszym wykresie liniowym, dzieci o określonym wzroście miałyby w rzeczywistości różne masy ciała, niektóre powyżej średniej, a inne poniżej. W prawdziwym świecie takie zróżnicowanie danych jest naturalne. Zadaniem naukowca jest uporządkowanie danych w sposób, który pomoże zrozumieć typowe wzorce. Badanie statystyk, zwłaszcza w połączeniu ze statystykami komputerowymi i wykorzystaniem arkuszy kalkulacyjnych, jest bardzo pomocne w porządkowaniu danych, rysowaniu wykresów liniowych i poszukiwaniu typowych zależności. W przypadku większości kierunków ekonomicznych i społecznych kurs statystyki jest obowiązkowy. Niektóre wykresy liniowe ilustrują szereg czasowy (ang. time series ), gdzie oś pozioma przedstawia czas, a oś pionowa — inną zmienną. Wykres zawierający szereg czasowy pokazuje wahania zmiennej w czasie. przedstawia stopę bezrobocia w Stanach Zjednoczonych od 1975 r., gdzie stopę bezrobocia definiuje się jako odsetek osób aktywnych zawodowo, którzy chcą pracować i poszukują pracy, ale nie mogą jej znaleźć. Punkty odpowiadające stopie bezrobocia w poszczególnych latach są zaznaczone na wykresie oraz połączone linią pokazującą wzrosty i spadki stopy bezrobocia od 1975 r. Wykres liniowy ułatwia na przykład stwierdzenie, że najwyższa stopa bezrobocia w analizowanym okresie wyniosła poniżej 10% na początku lat 80. XX w. oraz w 2010 r.; ponadto malała ona w latach 90. XX w., po czym wzrosła i znów spadła na początku lat 2000., a następnie gwałtownie wzrosła w okresie recesji w latach 2008–2009. Stopa bezrobocia w USA, 1975–2014 Wykres ilustruje stopę bezrobocia. Na takim wykresie łatwo dostrzec okresy wysokiego i niskiego bezrobocia. Wykresy kołowe Wykres kołowy (ang. pie graph lub pie chart ) służy do pokazania, w jaki sposób dana wielkość jest podzielona na części. Koło reprezentuje całą grupę. Wycinki koła pokazują względne rozmiary poszczególnych podgrup. pokazuje podział populacji USA na dzieci, osoby w wieku produkcyjnym i osoby starsze w 1970 r., 2000 r. oraz wg prognoz na 2030 r. Dane są najpierw przedstawione w , a następnie na trzech wykresach kołowych. Pierwsza kolumna zawiera dane na temat całkowitej populacji USA w poszczególnych latach. Kolumny 2–4 dzielą całą populację na trzy grupy wiekowe — osoby w wieku do 18 lat, 19–64 lat oraz 65 lat i więcej. W kolumnach 2–4 pierwsza wartość pokazuje faktyczną liczbę osób w danej kategorii wiekowej, a wartość w nawiasie przelicza ją na odsetek całej populacji. Struktura ludności USA według wieku w latach 1970, 2000 i 2030 (prognoza) Rok Liczba ludności 19 lat i mniej 20–64 lata 65 lat i więcej 1970 205,0 mln 77,2 (37,6%) 107,7 (52,5%) 20,1 (9,8%) 2000 275,4 mln 78,4 (28,5%) 162,2 (58,9%) 34,8 (12,6%) 2030 351,1 mln 92,6 (26,4%) 188,2 (53,6%) 70,3 (20,0%) Wykresy kołowe przedstawiające strukturę ludności USA według wieku Trzy wykresy kołowe ilustrują podział całej populacji na trzy grupy wiekowe w trzech różnych latach. Na wykresie kołowym każdy wycinek koła reprezentuje udział w całości tj. odsetek. I tak 50% to połowa koła, a 20% to jedna piąta koła. Trzy wykresy kołowe na pokazują, że udział osób w wieku 65 lat i więcej w populacji USA rośnie. Wykresy kołowe pozwalają zorientować się co do względnej wielkości różnych grup wiekowych w latach 1970, 2000 i 2030 bez konieczności analizowania konkretnych liczb i wartości procentowych z tabeli. Niektóre typowe przykłady wykorzystania wykresów kołowych obejmują strukturę ludności według wieku, poziomu dochodów, pochodzenia etnicznego, religii i zawodu; strukturę przedsiębiorstw według wielkości, branży i liczby pracowników; czy też strukturę wydatków państwa lub dochodów podatkowych według głównych kategorii. Wykresy słupkowe Wykres słupkowy (ang. bar graph ) wykorzystuje wysokość słupków do porównywania ilości. przedstawia 12 najludniejszych krajów świata. ilustruje te same dane na wykresie słupkowym. Wysokość słupka odpowiada liczbie ludności kraju. Chociaż możesz zdawać sobie sprawę, że Chiny i Indie są najbardziej zaludnionymi krajami na świecie, to rzut oka na słupki dla Chin i Indii i słupki dla innych krajów pomaga zilustrować skalę różnicy między liczbą ludności w tych państwach. Największe kraje świata pod względem liczby ludności w 2015 r. (mln) Wykres przedstawia 12 krajów świata o największej liczbie ludności. Wysokość słupków pokazuje wielkość populacji w każdym kraju. Grupa największych 12 krajów świata pod względem liczby ludności Kraj Liczba ludności (mln) Chiny 1369 Indie 1270 USA 321 Indonezja 255 Brazylia 204 Pakistan 190 Nigeria 184 Bangladesz 158 Rosja 146 Japonia 127 Meksyk 121 Filipiny 101 Wykresy słupkowe można dzielić w sposób pozwalający na przedstawienie informacji podobnych do tych, które możemy uzyskać z wykresów kołowych. zawiera trzy wykresy słupkowe oparte na danych z na temat struktury wiekowej ludności USA w latach 1970, 2000 i 2030. (a) przedstawia trzy słupki dla każdego roku, reprezentujące całkowitą liczbę osób w poszczególnych przedziałach wiekowych w każdym roku. (b) uwzględnia tylko jeden słupek dla danego roku, ale poszczególne grupy wiekowe są teraz zaznaczone wewnątrz słupka. Na (c), nadal opartym na tych samych danych, oś pionowa mierzy odsetek a nie absolutną liczbę osób. W tym przypadku wszystkie trzy słupki mają tę samą wysokość, reprezentującą 100% populacji, przy czym każdy słupek jest podzielony według odsetka populacji należącego do poszczególnych grup wiekowych. Czasami czytelnikowi łatwiej jest przejrzeć kilka wykresów słupkowych, porównując zacienione obszary, niż analizować wykresy kołowe. Ludność USA na wykresach słupkowych Dane o populacji mogą być przedstawione na różne sposoby. Wykres (a) zawiera trzy słupki dla każdego roku, przedstawiające całkowitą liczbę osób w określonym przedziale wiekowym w poszczególnych latach. Wykres (b) zawiera tylko jeden słupek dla danego roku, ale różne grupy wiekowe są zaznaczone wewnątrz słupka. Z kolei na wykresie (c) oś pionowa mierzy wartości procentowe, a nie liczbę osób. Wszystkie trzy słupki na wykresie (c) mają tę samą wysokość, a każdy z nich jest podzielony według odsetka populacji należącego do danej grupy wiekowej. i pokazują, w jaki sposób słupki mogą reprezentować kraje lub lata oraz jak oś pionowa może uwzględniać wartości liczbowe lub procentowe. Wykresy słupkowe służą również do porównywania wielkości, ilości, stawek, odległości i innych zmiennych. Porównanie wykresów liniowych z wykresami kołowymi i słupkowymi Gdy znasz już wykresy kołowe, słupkowe i liniowe, skąd wiesz, którego wykresu użyć do swoich danych? Wykresy kołowe często lepiej niż wykresy liniowe pokazują strukturę podziału pewnej grupy. Jeśli jednak wykres kołowy ma zbyt wiele wycinków, jego interpretacja może być trudna. Wykresy słupkowe są szczególnie przydatne do porównywania wielkości liczbowych. Na przykład, jeśli badasz liczbę ludności różnych krajów jak na , wykresy słupkowe mogą dobrze pokazywać związki między wielkością populacji w wielu państwach. Mogą także wyraźnie ilustrować strukturę podziału ludności według różnych cech. Wykres liniowy jest często najlepszym sposobem zobrazowania związku między dwiema zmiennymi, które się zmieniają. Przykładowo wykres z szeregiem czasowym przedstawia zmiany danej wielkości w czasie (zmiany stopy bezrobocia). Wykresy liniowe są szeroko stosowane w ekonomii do przedstawiania ciągłych danych o cenach, płacach, kupowanych i sprzedawanych ilościach dóbr i usług, czy też wielkości gospodarki. Jak wykresy mogą wprowadzać w błąd? Wykresy nie tylko ujawniają tendencje, mogą również wpływać na sposób ich postrzegania. Rozważmy wykresy liniowe przedstawione na , i . Wszystkie wykresy przedstawiają stopę bezrobocia, ale z różnych perspektyw. Przedstawianie stóp bezrobocia na różne sposoby Zmiana szerokości i wysokości obszaru wykresu może wpłynąć na sposób postrzegania danych. Przedstawianie stóp bezrobocia na różne sposoby Zmiana szerokości i wysokości obszaru wykresu może wpłynąć na sposób postrzegania danych. Załóżmy, że ktoś chce pokazać, iż wzrost bezrobocia w 2009 r. nie był aż tak duży w perspektywie historycznej. Wówczas może przedstawić dane jak na (a). (a) zawiera informacje pokazane już wcześniej na , ale rozciąga oś poziomą tak, że staje się ona relatywnie dłuższa w stosunku do osi pionowej. Rozszerzając i spłaszczając wykres wydaje się, że wzrost bezrobocia nie był duży i był podobny do niektórych wcześniejszych wzrostów. Jeśli natomiast ktoś chce zmanipulować przekazem i pokazać, iż bezrobocie w 2009 r. znacznie zwiększyło się, to używając tych samych danych, rozciągnie oś pionową w stosunku do osi poziomej jak na (b), co spowoduje, że wszystkie wzrosty i spadki bezrobocia wydają się większe. Podobny efekt można osiągnąć bez zmiany długości osi, ale przez modyfikację skali na osi pionowej. Na (c) skala na osi pionowej jest od 0% do 30%, natomiast na (d) - od 3% do 10%. W porównaniu z , gdzie skala wynosi od 0% do 12%, na (c) wahania bezrobocia wydają się mniejsze, zaś na (d) - większe. Warto zdawać sobie także sprawę, że na postrzeganie danych prezentowanych na wykresie wpływa ograniczenie zmienności danych poprzez zmianę liczby zaznaczonych punktów. (e) przedstawia stopę bezrobocia według średnich pięcioletnich. Dzięki uśrednieniu rocznych wartości, funkcja na wykresie wydaje się gładsza i zawiera mniej ekstremów. Jednak w rzeczywistości stopa bezrobocia jest raportowana co miesiąc. (f) przedstawia miesięczne dane liczbowe od 1960 r., które wahają się bardziej niż średnia z pięciu lat. (f) jest również ilustracją tego, w jaki sposób wykresy mogą przedstawiać w zwięzłym stopniu olbrzymie ilości danych. Rysunek ten zawiera dane miesięczne od 1960 r., które na przestrzeni prawie 50 lat przekładają się na blisko 600 obserwacji. Analiza 600 wartości liczbowych w tabeli byłaby bardzo trudna. Wykres umożliwia bardzo szybki przekaz tego, co wynika z 600 danych liczbowych. Na percepcję informacji zawartych na wykresie wpływa także selektywne wybieranie punktów początkowych i końcowych. Mogą zaburzyć postrzeganie, czy zmienna faktycznie rośnie, czy spada w czasie. Pierwotne dane pokazują ogólną tendencję z niskim bezrobociem w latach 60. XX w., ale wyższym w połowie lat 70. XX w., na początku lat 80. XX w., na początku lat 90. XX w. oraz na początku i pod koniec pierwszej dekady XXI w. (g) pokazuje jednak wykres, który sięga tylko do 1975 r., co sprawia wrażenie, że bezrobocie stopniowo spadało w miarę upływu czasu aż do momentu, gdy recesja z 2009 r. przywróciła je z powrotem do „początkowego” poziomu. Jest to prawdopodobna interpretacja, jeśli rozpoczniemy analizę danych w punkcie kulminacyjnym przypadającym na połowę 1975 r. Tego rodzaju zabiegi sposobu prezentacji danych nie ograniczają się do wykresów liniowych. Na wykresie kołowym z ogromną liczbą małych wycinków koła i jednym dużym przez agregację poszczególnych kategorii można uzyskać większą przejrzystość rysunku, jednak w efekcie jednak niektóre kategorie będą wydawać się większe, a inne mniejsze. Z kolei przy tworzeniu wykresu słupkowego oś pionowa może być dłuższa lub krótsza, co spowoduje, że różnice w wysokości słupków będą sprawiać wrażenie mniejszych lub większych. Umiejętność poprawnego czytania wykresów i zachowanie czujności na wskazane wyżej manipulacje są ważne zarówno w ekonomii, jak i w życiu codziennym. Pamiętaj, aby nie wierzyć zawsze w pierwsze szybkie wrażenie uzyskiwane z wykresu. Patrz na wykres z ostrożnością. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Matematyka jest narzędziem do zrozumienia ekonomii, a związki ekonomiczne można wyrazić matematycznie za pomocą wzorów lub wykresów. Równanie algebraiczne funkcji liniowej jest następujące: y = b + mx , gdzie x to zmienna na osi poziomej, y to zmienna na osi pionowej, b jest punktem przecięcia z osią y, zaś m jest nachyleniem. Nachylenie funkcji liniowej jest takie samo w każdym punkcie i wskazuje na charakter związku (dodatni, ujemny lub zerowy) między dwiema zmiennymi ekonomicznymi. Modele ekonomiczne można rozwiązywać algebraicznie lub graficznie. Wykresy umożliwiają wizualną ilustrację danych. Mogą przedstawiać wzorce, porównania, trendy czy też strukturę jakiejś grupy, kondensując dane liczbowe i zapewniając intuicyjne wyczucie pewnych relacji. Wykres liniowy pokazuje zależność między dwiema zmiennymi: jedną zaznaczoną na osi poziomej, a drugą na osi pionowej. Wykres kołowy pokazuje sposób podziału, np. sumy pieniędzy lub grupy osób. Rozmiar każdego wycinka koła reprezentuje odpowiedni odsetek całości. Wykres słupkowy wykorzystuje wysokość słupków do ilustracji związków, przy czym każdy słupek reprezentuje określoną jednostkę, np. kraj lub grupę osób. Słupki można również podzielić na segmenty, aby pokazać podgrupy. Każdy wykres to pojedyncza wizualna perspektywa na określony temat. Wrażenie, jakie wywiera, zależy od wielu czynników, takich jak uwzględniane dane i ramy czasowe, sposób podziału danych lub grup, względny rozmiar osi pionowej i poziomej, rozpoczęcie skali na osi pionowej od zera itp. Dlatego każdy wykres należy traktować nieco sceptycznie, pamiętając, że leżący u jego podstaw związek można interpretować w różny sposób. Pytania Wymień trzy rodzaje wykresów i krótko określ, kiedy najlepiej użyć danego typu wykresu. Czym jest nachylenie funkcji liniowej? Co reprezentują wycinki wykresu kołowego? Dlaczego wykres słupkowy jest najlepszym sposobem zilustrowania porównań? Jaka jest różnica między nachyleniem dodatnim, ujemnym i zerowym?", "section": "Matematyka zastosowana w tym podręczniku", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Model dochodowo-wydatkowy (Z niniejszym dodatkiem należy się zapoznać po pierwszym przeczytaniu .) Podstawowe idee ekonomii keynesowskiej zostały opracowane przed spopularyzowaniem modelu AD-AS. Od lat 30. do 70. XX wieku ekonomię keynesowską najczęściej wyjaśniano za pomocą innego modelu, znanego jako podejście wydatkowo-produkcyjne. Podejście to jest silnie zakorzenione w fundamentalnych założeniach ekonomii keynesowskiej: koncentruje się na całkowitej kwocie wydatków w gospodarce, bez wyraźnej wzmianki o zagregowanej podaży czy poziomie cen (chociaż, jak zobaczysz, można wyciągnąć pewne wnioski na temat zagregowanej podaży i poziomów cen na podstawie poniższego wykresu). Osie wykresu wydatki-produkcja Model wydatki-produkcja (ang. expenditure-output model ), nazywany także krzyżem keynesowskim (ang. Keynesian cross diagram), określa równowagę w punkcie, w którym całkowite lub zagregowane wydatki w gospodarce są równe ilości wytworzonej produkcji. Na osiach keynesowskiego wykresu przedstawionego na są: PKB na osi poziomej, jako miara wielkości produkcji oraz zagregowane wydatki, jako miara wydatków, na osi pionowej. Model wydatki-produkcja Model zagregowanych wydatków i produkcji przedstawia zagregowane wydatki na osi pionowej i realne PKB na osi poziomej. Linia pionowa pokazuje potencjalne PKB w przypadku pełnego zatrudnienia. Linia nachylona pod kątem 45° reprezentuje wszystkie punkty, w których zagregowane wydatki i produkcja są sobie równe. Wykres zagregowanych wydatków pokazuje, w jaki sposób wydatki ogółem, a więc wydatki zagregowane, rosną wraz ze wzrostem produkcji, czyli realnym PKB. Przecięcie zagregowanych wydatków i linii 45 stopni wyznacza równowagę. Równowaga ma miejsce w punkcie E 0 , gdzie zagregowane wydatki AE 0 są równe poziomowi produkcji Y 0 . Pamiętaj, że o PKB można myśleć na kilka równoważnych sposobów: PKB mierzy zarówno wartość wydatków na dobra finalne, jak i wartość wyprodukowanych dóbr finalnych. Przychody ze sprzedaży finanlnych dóbr i usług, które składają się na PKB, ostatecznie staną się dochodem dla pracowników, menedżerów oraz inwestorów i właścicieli firm. Suma wszystkich dochodów otrzymanych za tworzenie PKB nazywana jest dochodem narodowym (Y). W niektórych punktach poniższej dyskusji przydatne będzie odniesienie się do realnego PKB jako „dochodu narodowego”. Obie osie są mierzone w wartościach realnych (skorygowanych o inflację). Linia potencjalnego PKB i linia 45 stopni Krzyż keynesowski zbudowany jest z dwóch linii, które służą jako konceptualne ramy ukierunkowujące dyskusję. Pierwsza to pionowa linia pokazująca poziom potencjalnego PKB . Potencjalny PKB oznacza tutaj to samo, co na wykresach AD/AS: odnosi się do wielkości produkcji, którą gospodarka może wytworzyć przy pełnym zaangażowaniu pracy i kapitału rzeczowego. Drugą konceptualną linią na keynesowskim diagramie krzyżowym jest tzw. linia 45 stopni, która zaczyna się w początku układu współrzędnych i idzie w górę i w prawo. Linia ta, nachylona pod kątem 45°, reprezentuje zbiór punktów (1, 1), (2, 2), (3, 3), itd., gdzie wartość na osi pionowej jest równa wartości na osi poziomej. A więc, linia 45 stopni przedstawia zbiór punktów, w których poziom zagregowanych wydatków w gospodarce mierzony na osi pionowej jest równy poziomowi produktu lub dochodu narodowego w gospodarce mierzonego PKB na osi poziomej. Gdy gospodarka jest w równowadze, to musi być prawdą, że zagregowane wydatki w gospodarce są równe realnemu PKB – bo z definicji PKB jest miarą tego, ile ostatecznie wydaje się na zakup towarów i usług w gospodarce. Zatem równowaga obliczona za pomocą keynesowskiego krzyża zawsze znajduje się tam, gdzie zagregowane wydatki i produkcja są sobie równe - co ma miejsce tylko na linii 45 stopni. Krzywa zagregowanych wydatków Ostatnim elementem krzyża keynesowskiego lub wykresu wydatki-produkcja, jest krzywa zagregowanych wydatków (ang. aggregate expenditure schedule ), która pokazuje całkowite wydatki w gospodarce dla każdego poziomu realnego PKB. Przecięcie krzywej zagregowanych wydatków z linią 45 stopni – w punkcie E 0 na — pokaże równowagę gospodarki, ponieważ jest to punkt, w którym zagregowane wydatki są równe produkcji (lub realnemu PKB). Po zrozumieniu, co oznacza krzywa zagregowanych wydatków, powrócimy do zagadnienia równowagi i jej interpretacji. Budowanie krzywej zagregowanych wydatków Zagregowane wydatki są kluczem do zrozumienia modelu wydatki-produkcja. Funkcja zagregowanych wydatków pokazuje, w formie tabeli lub wykresu, w jaki sposób zagregowane wydatki w gospodarce rosną wraz ze wzrostem realnego PKB lub dochodu narodowego. Tak więc, myśląc o składnikach krzywej zagregowanych wydatków – konsumpcji, inwestycjach, wydatkach rządowych, eksporcie i imporcie – kluczową kwestią jest to, jak wydatki w każdej z tych kategorii dostosują się do wzrostu dochodu narodowego. Konsumpcja jako funkcja dochodu narodowego W jaki sposób wydatki konsumpcyjne rosną wraz ze wzrostem dochodu narodowego? Ludzie mogą swoje dochody przeznaczać na konsumpcję lub oszczędności (na razie pomińmy płacenie podatków). Przed takim wyborem staje każda osoba, która otrzymuje dodatkową złotówkę. Krańcowa skłonność do konsumpcji ( MPC ) (ang. marginal propensity to consume ) to część dodatkowego dolara dochodu, którą dana osoba decyduje się przeznaczyć na wydatki konsumpcyjne. Krańcowa skłonność do oszczędzania ( MPS ) (ang. marginal propensity to save ) to część dodatkowego dolara, którą dana osoba decyduje się zaoszczędzić. Zawsze prawdziwa jest zależność: MPC + MPS = 1 Jeśli zatem krańcowa skłonność do konsumpcji z krańcowej kwoty dochodu wynosi 0,9, to krańcowa skłonność do oszczędzania wynosi 0,1. Mając to na uwadze, rozważ zależność między dochodami, konsumpcją i oszczędnościami pokazaną na . (Zauważ, że używamy „Zagregowanych wydatków” na osi pionowej na tym i kolejnych rysunkach, ponieważ wszystkie wydatki na konsumpcję są częścią zagregowanych wydatków). Powszechnie przyjmuje się w tym modelu, że nawet przy zerowych dochodach ludzie muszą coś konsumować. W tym przykładzie konsumpcja wyniosłaby 600 dol., nawet gdyby dochód wynosił zero. Wtedy MPC wynosi 0,8, a MPS 0,2. Tak więc, gdy dochód wzrasta o 1000 dol., konsumpcja wzrasta o 800 dol., a oszczędności o 200 dol. Przy dochodzie w wysokości 4000 dol. całkowita konsumpcja wyniesie 600 dol., które zostałyby skonsumowane nawet bez dochodu, plus 4000 dol. pomnożone przez krańcową skłonność do konsumpcji wynoszącą 0,8, czyli 3200 dol., co daje w sumie 3800 dol. Całkowita kwota konsumpcji i oszczędności musi zawsze sumować się do całkowitej kwoty dochodu. (Problem zerowych dochodów i ujemnych oszczędności nie jest ważny w praktyce, ponieważ nawet społeczeństwa o niskich dochodach nie mają dochodów równych dosłownie zero, więc sprawa jest czysto hipotetyczna). Relacja między dochodem i konsumpcją, przedstawiona na i w , nazywana jest funkcją konsumpcji (ang. consumption function ). W jaki sposób w modelu wydatki-produkcja rośnie konsumpcja wraz z wzrostem dochodu narodowego? Produkcja na osi poziomej jest koncepcyjnie tym samym co dochód narodowy, ponieważ wartość całej produkcji końcowej, musi być dochodem dla kogoś, gdzieś w gospodarce. Przy zerowym dochodzie narodowym konsumuje się 600 dol. Następnie za każdym razem, gdy dochód wzrasta o 1000 dol., konsumpcja wzrasta o 800 dol., ponieważ w tym przykładzie krańcowa skłonność do konsumpcji wynosi 0,8. Przykład konsumpcji z jest także przedstawiony graficznie na . Aby obliczyć wielkość konsumpcji, pomnóż wielkość dochodu przez 0,8, co jest wartością krańcowej skłonności do konsumpcji, oraz dodaj kwotę 600 dol., która byłaby przeznaczona na konsumpcję, gdyby dochód był równy zero. Konsumpcja plus oszczędności muszą być równe dochodowi. Dochód Konsumpcja Oszczędności 0 600 –600 1000 1400 –400 2000 2200 –200 3000 3000 0 4000 3800 200 5000 4600 400 6000 5400 600 7000 6200 800 8000 7000 1000 9000 7800 1200 Funkcja konsumpcji (dol.) Istnieje szereg przyczyn innych niż zmiany dochodu mogących spowodować przesunięcie całej funkcji konsumpcji. Zostały one przedstawione wcześniej, w dyskusji na temat konsumpcji, i wymienione w . Funkcja konsumpcji może zmieniać położenie na dwa sposoby: cała funkcja konsumpcji przesuwa się równolegle w górę lub w dół lub może się zmieniać jej nachylenie na bardziej strome lub bardziej płaskie. Jeśli na przykład obniżka podatków powoduje, że konsumenci wydają więcej, ale nie wpływa to na ich krańcową skłonność do konsumpcji, to efektem będzie przesunięcie w górę. Wówczas nowa funkcja konsumpcji będzie równoległa do pierwotnej. Jednak zmiana preferencji gospodarstw domowych co do oszczędzania, która zmniejszyłaby krańcową skłonność do oszczędzania, spowodowałaby, że nachylenie funkcji konsumpcji stałoby się bardziej strome: to znaczy, że jeśli stopa oszczędności jest niższa, to każdy wzrost dochodu prowadzi do większego wzrostu konsumpcji. Inwestycje jako funkcja dochodu narodowego Decyzje inwestycyjne wybiegają w przyszłość i są oparte na oczekiwanych stopach zwrotu. Właśnie dlatego, że decyzje inwestycyjne zależą przede wszystkim od postrzeganych przyszłych warunków gospodarczych, nie zależą one od poziomu PKB w bieżącym roku. Tak więc, na krzyżu keynesowskim funkcję inwestycji można narysować jako linię poziomą przebiegającą na ustalonym poziomie wydatków inwestycyjnych. pokazuje funkcję inwestycji, w której wartość inwestycji jest ustalona na poziomie 500. Podobnie, jak funkcja konsumpcji pokazuje zależność między poziomami konsumpcji a realnym PKB (lub dochodem narodowym), tak funkcja inwestycji (ang. investment function ) pokazuje związek między poziomem inwestycji a realnym PKB. Funkcję inwestycji rysuje się jako linię poziomą, ponieważ inwestycje opierają się na stopach procentowych i oczekiwaniach co do przyszłości, a więc nie zmieniają się wraz ze zmianami poziomu bieżącego dochodu narodowego. W tym przykładzie nakłady inwestycyjne kształtują się na poziomie 500. Zmiany czynników, takich jak możliwości technologiczne, oczekiwania dotyczące krótkoterminowego wzrostu gospodarczego i stopy procentowe, spowodują przesunięcie funkcji inwestycji w górę lub w dół. Poziomy przebieg funkcji inwestycji nie oznacza, że poziom inwestycji nigdy się nie zmienia. Oznacza to tylko tyle, że na tym dwuwymiarowym wykresie poziom inwestycji na pionowej osi zagregowanych wydatków nie zmienia się w zależności od aktualnego poziomu realnego PKB z osi poziomej. Jednak wszystkie inne czynniki, które wpływają na inwestycje — nowe możliwości technologiczne, oczekiwania dotyczące krótkoterminowego wzrostu gospodarczego, stopy procentowe, ceny kluczowych nakładów i zachęty podatkowe dla inwestycji — mogą powodować przesunięcie poziomej funkcji inwestycji w górę lub w dół. Rządowe wydatki i podatki jako funkcja dochodu narodowego Na wykresie krzyża keynesowskiego wydatki rządowe przedstawione są jako pozioma linia, co widać na , gdzie wydatki te ustalono na poziomie 1300. Podobnie, jak w przypadku wydatków inwestycyjnych, ta pozioma linia nie oznacza, że wydatki rządowe są niezmienne. Oznacza to tylko tyle, że wydatki rządowe zmieniają się i uchwalona jest zmiana budżetu, a nie przesuwają się w przewidywalny sposób wraz ze zmianami wielkości realnego PKB pokazanego na osi poziomej. Funkcja wydatków rządowych. O poziomie wydatków rządowych decydują czynniki polityczne, a nie poziom realnego PKB w danym roku. Tak więc, wydatki rządowe są przedstawione jako linia pozioma. W tym przykładzie wydatki rządowe kształtują się na poziomie 1300 dol. Decyzja o zwiększeniu wydatków rządowych spowoduje przesunięcie tej poziomej linii w górę, podczas gdy decyzje o ograniczeniu wydatków spowodują jej przesunięcie w dół. Inaczej ma się sprawa z podatkami, ponieważ podatki często rosną lub spadają wraz z wielkością działalności gospodarczej. Na przykład podatki dochodowe są oparte na poziomie dochodów, a podatki od sprzedaży są oparte na kwocie dokonanej sprzedaży, a zarówno dochód, jak i sprzedaż są zwykle wyższe, gdy gospodarka się rozwija, i niższe, gdy gospodarka znajduje się w recesji. W celu zbudowania podstawowego krzyża keynesowskiego pomocne jest postrzeganie podatków jako proporcjonalnego udziału w PKB. Na przykład w Stanach Zjednoczonych rząd zwykle pobiera w sumie ok. 30–35% dochodu w postaci podatków federalnych, stanowych i lokalnych. koryguje wcześniejszą tabelę dotyczącą konsumpcji tak, aby uwzględniała podatki. Pierwsza kolumna przedstawia dochód narodowy. W drugiej kolumnie obliczone są podatki, które w tym przykładzie wynoszą 30%, czyli 0,3. Trzecia kolumna pokazuje dochód po opodatkowaniu, czyli całkowity dochód pomniejszony o podatki. W czwartej kolumnie obliczona jest konsumpcja w taki sam sposób jak poprzednio: dochód po opodatkowaniu pomnożony jest przez 0,8, czyli krańcową skłonność do konsumpcji, a następnie dodana jest kwota 600 dol., która zostałaby skonsumowana, nawet gdyby dochód wynosił zero. Po uwzględnieniu podatków krańcowa skłonność do konsumpcji jest zmniejszana o stawkę podatkową, więc każdy dodatkowy dolar dochodu powoduje mniejszy przyrost konsumpcji niż przed opodatkowaniem. Z tego powodu funkcja konsumpcji z uwzględnieniem podatków jest bardziej płaska niż funkcja konsumpcji bez podatków, co pokazano na . Funkcja konsumpcji przed i po uwzględnieniu opodatkowania. Górna krzywa jest taka sama, jak funkcja konsumpcji z . Dolna krzywa pokazuje funkcję konsumpcji, gdy najpierw trzeba zapłacić podatki od dochodu, a konsumpcja jest oparta na dochodzie po opodatkowaniu. Dochód Podatki Dochód po opodatkowaniu Konsumpcja Oszczędności 0 0 0 600 –600 1000 300 700 1160 –460 2000 600 1400 1720 –320 3000 900 2100 2280 –180 4000 1200 2800 2840 –40 5000 1500 3500 3400 100 6000 1800 4200 3960 240 7000 2100 4900 4520 380 8000 2400 5600 5080 520 9000 2700 6300 5640 660 Funkcja konsumpcji przed i po opodatkowaniu (dol.) Eksport i import jako funkcja dochodu narodowego Funkcja eksportu, która pokazuje zmiany eksportu wraz ze zmianami realnego PKB danego kraju, jest linią poziomą tak, jak w przykładzie na (a) gdzie eksport wynosi 840 dol. Ponownie, podobnie jak w przypadku wydatków inwestycyjnych i wydatków rządowych, pozioma funkcja eksportu nie oznacza, że eksport nigdy się nie zmienia. Oznacza to tylko, że nie zmieniają się one z powodu tego, co jest na osi poziomej – czyli wielkości produkcji krajowej – a zamiast tego są kształtowane przez poziom zagregowanego popytu w innych krajach. Większy popyt na eksport w innych krajach spowodowałby przesunięcie funkcji eksportu w górę; mniejszy popyt na eksport w innych krajach spowodowałby jego przesunięcie w dół. Funkcje eksportu i importu. (a) Funkcja eksportu jest narysowana jako linia pozioma, ponieważ eksport jest zdeterminowany przez siłę nabywczą innych krajów, a zatem nie zmienia się wraz z wielkością krajowej gospodarki. W tym przykładzie eksport jest ustalony na poziomie 840. Jednak eksport może się zmieniać w górę lub w dół, w zależności od zmian zakupów w innych krajach. (b) Funkcja importu jest rysowana po stronie ujemnej, ponieważ wydatki na produkty importowane są odejmowane od wydatków w gospodarce krajowej. W tym przykładzie krańcowa skłonność do importu wynosi 0,1, więc import oblicza się mnożąc poziom dochodu przez –0,1. Import jest krzywą opadającą na wykresie krzyża keynesowskiego, przy czym nachylenie jest określone przez krańcową skłonność do importu ( MPI ) (ang. marginal propensity to import ). Na panelu b) krańcowa skłonność do importu wynosi 0,1. Tak więc, jeśli realny PKB wynosi 5000 dol., import wynosi 500 dol.; jeśli dochód narodowy wynosi 6000 dol., import wynosi 600 dol., itd. Funkcja importu jest linią opadająca, ponieważ import jest odjęty od zagregowanych wydatków. Zmiana krańcowej skłonności do importu, być może w wyniku zmian preferencji, zmieniłaby nachylenie krzywej importu. Podejście algebraiczne w modelu wydatki-produkcja W modelu wydatki-produkcja lub krzyżu keynesowskim, równowaga pojawia się tam, gdzie krzywa zagregowanych wydatków (krzywa AE) przecina linię 45 stopni. Algebraicznie współrzędne tego punktu przecięcia można bardzo łatwo obliczyć. Wyobraź sobie gospodarkę o następujących cechach: Y = realne PKB lub dochód narodowy T = podatki = 0,3Y C = konsumpcja = 140 + 0,9(Y – T) I = inwestycje = 400 G = wydatki rządowe = 800 X = eksport = 600 M = import = 0,15Y Krok 1. Zapisz zagregowaną funkcję wydatków. W tym przypadku jest to: AE = C + I + G + X – M AE = 140 + 0,9(Y – T) + 400 + 800 + 600 – 0,15Y Krok 2. Równanie linii 45 stopni to zbiór punktów, w których PKB lub dochód narodowy na osi poziomej jest równy zagregowanym wydatkom na osi pionowej. Zatem równanie dla linii 45 stopni jest następujące: AE = Y. Krok 3. W następnym kroku znajdziemy rozwiązanie tych dwóch równań dla Y (lub AE, ponieważ będą sobie równe). Zapisz Y zamiast AE po prawej stronie równania: Y = 140 + 0,9(Y – T) + 400 + 800 + 600 – 0,15Y Krok 4. Wstaw 0,3Y zamiast T. Spowoduje to utworzenie równania z tylko jedną zmienną, Y. Krok 5. Rozwiąż równanie znajdując wartość Y. Y = 140 + 0,9(Y – 0,3Y) + 400 + 800 + 600 – 0,15Y Y = 140 + 0,9Y – 0,27Y + 1800 – 0,15Y Y = 1940 + 0,48Y Y – 0,48Y = 1940 0,52Y = 1940 0,52Y 0,52 = 1940 0,52 Y = 3730 Te ramy algebraiczne są elastyczne i przydatne w przewidywaniu, w jaki sposób zdarzenia gospodarcze i działania polityczne wpłyną na realny PKB. Krok 6. Załóżmy na przykład, że z powodu zmian względnych cen towarów krajowych i zagranicznych krańcowa skłonność do importu spada do 0,1. Oblicz wielkość produkcji w stanie równowagi, gdy krańcowa skłonność do importu zmieni się na 0,1. Y = 140 + 0,9(Y – 0,3Y) + 400 + 800 + 600 – 0,1Y Y = 1940 – 0,53Y 0,47Y = 1940 Y = 4127 Krok 7. Z powodu wzrostu zaufania w biznesie, inwestycje wzrastają do 500. Oblicz nowy produkt równowagi. Y = 140 + 0,9(Y – 0,3Y) + 500 + 800 + 600 – 0,15Y Y = 2040 + 0,48Y Y – 0,48Y = 2040 0,52Y = 2040 Y = 3923 Jeśli chodzi o kwestie polityczne, kluczowe pytania dotyczyłyby tego, jak dostosować poziomy wydatków rządowych lub stawki podatkowe, aby równowaga została osiągnięta przy pełnym zatrudnieniu. W takim przypadku niech parametry ekonomiczne będą następujące: Y = dochód narodowy T = podatki = 0,3Y C = konsumpcja = 200 + 0,9(Y – T) I = inwestycje = 600 G = wydatki rządowe = 1.000 X = eksport = 600 Y = import = 0,1(Y – T) Krok 8. Oblicz równowagę dla tej gospodarki (pamiętaj, że Y = AE). Y = 200 + 0,9(Y – 0,3Y) + 600 + 1000 + 600 – 0,1(Y – 0,3Y) Y – 0,63Y + 0,07Y = 2400 0,44Y = 2400 Y = 5454 Krok 9. Załóżmy, że poziom produkcji przy pełnym zatrudnieniu wynosi 6000. Jaki poziom wydatków rządowych byłby konieczny, aby osiągnąć ten poziom? Aby odpowiedzieć na to pytanie, wstaw 6000 jako wartość Y, ale pozostaw G jako niewiadomą i znajdź jej wartość. Zatem: 6000 = 200 + 0,9(6000 – 0,3(6000)) + 600 + G + 600 – 0,1(6000 – 0,3(6000)) Krok 10. Rozwiąż ten problem arytmetycznie. Odpowiedź brzmi: G = 1240. Innymi słowy, zwiększenie wydatków rządowych o 240, z pierwotnego poziomu 1000 do 1240, podniosłoby produkcję do poziomu pełnego zatrudnienia PKB. Rzeczywiście, na pytanie, o ile zwiększyć wydatki rządowe, aby produkcja równowagi wzrosła z 5454 do 6000, można odpowiedzieć bez wielkich obliczeń, po prostu używając wzoru na mnożnik. Równanie mnożnika w tym przypadku to: 1 1 – 0,56 = 2,27 Tak więc, zwiększenie produkcji o 546 wymagałoby wzrostu wydatków rządowych o 546/2,27 = 240, co odpowiada wynikowi obliczeń algebraicznych. Ta reguła algebraiczna jest bardzo elastyczna. Podatki na przykład można traktować jako pochodne decyzji politycznych (np. wydatki rządowe) i niezależną od dochodu narodowego. Import może opierać się na dochodzie przed opodatkowaniem, a nie na dochodzie po opodatkowaniu. Czasem pomocne może być analizowanie gospodarki bez eksportu i importu. W bardziej skomplikowanym podejściu można podzielić konsumpcję, inwestycje, administrację publiczną, eksport i import na mniejsze kategorie lub uwzględnić pewną zmienność stawek podatków, oszczędności i importu. Mądry ekonomista ukształtuje model tak, aby pasował do konkretnego przypadku będącego przedmiotem badania. Budowanie zagregowanej funkcji wydatków Wszystkie składniki globalnego popytu (ang. aggregate demand ) — konsumpcja, inwestycje, wydatki rządowe i bilans handlowy — są teraz na miejscu, aby zbudować krzyż keynesowski. pokazuje funkcję zagregowanych wydatków w oparciu o numeryczne ilustracje C, I, G, X i M, które były używane wcześniej w tekście. Pierwsze trzy kolumny w zostały przeniesione z wcześniejszej , która pokazała, jak wprowadzić podatki do funkcji konsumpcji. Pierwsza kolumna to realny PKB lub dochód narodowy, czyli to, co znajduje się na poziomej osi wykresu. W drugiej kolumnie obliczony jest dochód po opodatkowaniu, w oparciu o założenie, że 30% realnego PKB jest pobierane w podatkach. Trzecia kolumna wynika z przyjęcia MPC na poziomie 0,8. Jeśli więc dochód po opodatkowaniu wzrasta o 700 dolarów z jednego wiersza do drugiego, konsumpcja wzrasta o 560 dolarów (700 × 0,8) z jednego wiersza do drugiego. Inwestycje, wydatki rządowe i eksport nie zmieniają się wraz z poziomem bieżącego dochodu narodowego. Poprzednio inwestycje wyniosły 500 dol., wydatki rządowe 1300 dol., a eksport 840 dol., co daje łącznie 2640 dol. Ta wartość jest pokazana w czwartej kolumnie. W tym przykładzie import wynosi 0,1 realnego PKB, a poziom importu jest obliczany w piątej kolumnie. Ostatnia kolumna, zagregowane wydatki (ang. aggregate expenditures ), sumuje C + I + G + X – M. Krzywa zagregowanych wydatków (ang. aggregate expenditure line ) jest przedstawiona na . Krzyż keynesowski. Każda kombinacja dochodu narodowego i zagregowanych wydatków (konsumpcja po opodatkowaniu, wydatki rządowe, inwestycje, eksport i import) jest przedstawiona na wykresie. Równowaga występuje wtedy, gdy zagregowane wydatki są równe dochodowi narodowemu. Dzieje się tak, gdy krzywa zagregowanych wydatków przecina linię 45 stopni, przy realnym PKB w wysokości 6000 dol. Potencjalny PKB w tym przykładzie wynosi 7000 dol, więc równowaga występuje na poziomie produkcji lub realnego PKB poniżej poziomu potencjalnego PKB. Dochód narodowy Dochód po opodatkowaniu Konsumpcja Wydatki rządowe + Inwestycje + Eksport Import Zagregowane wydatki 3000 2100 2280 2640 300 4620 4000 2800 2840 2640 400 5080 5000 3500 3400 2640 500 5540 6000 4200 3960 2640 600 6000 7000 4900 4520 2640 700 6460 8000 5600 5080 2640 800 6920 9000 6300 5640 2640 900 7380 Równowaga dochodu narodowego i wydatków (w dol.) Funkcja zagregowanych wydatków jest tworzona przez nałożenie na siebie funkcji konsumpcji (po opodatkowaniu), funkcji inwestycji, funkcji wydatków rządowych, funkcji eksportu i funkcji importu. Punkt, w którym zagregowana funkcja wydatków przecina oś pionową, będzie określony przez poziom wydatków inwestycyjnych, rządowych i eksportowych, które nie zmieniają się wraz ze zmianami dochodu narodowego. Nachylenie w górę funkcji wydatków zagregowanych będzie określone przez krańcową skłonność do oszczędzania, stawkę podatkową i krańcową skłonność do importu. Wyższa krańcowa skłonność do oszczędzania, wyższa stawka podatkowa i wyższa krańcowa skłonność do importu sprawią, że nachylenie funkcji zagregowanych wydatków będzie bardziej płaskie — ponieważ z każdego dodatkowego dochodu więcej pójdzie na oszczędności, podatki lub import, a mniej na wydatki na towary i usługi krajowe. Równowaga występuje wówczas, gdy dochód narodowy jest równy zagregowanym wydatkom, co pokazano na wykresie jako punkt, w którym krzywa zagregowanych wydatków przecina linię 45 stopni. W tym przykładzie równowaga występuje przy 6000 dolarów. Równowagę tę można również odczytać z tabeli pod rysunkiem; jest to poziom dochodu narodowego, przy którym zagregowane wydatki są równe dochodowi narodowemu. Równowaga w krzyżu keynesowskim Mamy już krzywą zagregowanych wydatków, następnym krokiem jest powiązanie jej z dwoma pozostałymi elementami keynesowskiego krzyża. Zatem najpierw zinterpretujemy przecięcie funkcji zagregowanych wydatków i linii 45 stopni, a następnie odniesiemy ten punkt przecięcia do linii potencjalnego PKB. Gdzie pojawia się równowaga? Punkt, w którym zagregowana linia wydatków zbudowana z C + I + G + X – M przecina linię 45 stopni, będzie równowagą dla gospodarki. Jest to jedyny punkt na linii wydatków zagregowanych, w którym łączna kwota wydatków na zagregowany popyt jest równa całkowitemu poziomowi produkcji. Na ten punkt równowagi (E 0 ) występuje przy 6000, co można również odczytać z . Znaczenie słowa „równowaga” pozostaje takie samo, to znaczy: równowaga (ang. equilibrium ) jest punktem, w którym nie ma bodźców do odejścia od tego stanu. Aby zrozumieć, dlaczego punkt przecięcia funkcji zagregowanych wydatków z linią 45 stopni jest równowagą makroekonomiczną, rozważmy, co by się stało, gdyby gospodarka znalazła się na prawo od punktu równowagi E, powiedzmy, w punkcie H na , w którym produkcja jest wyższa niż w równowadze. Punkt H znajduje się poniżej linii 45 stopni, tak więc poziom zagregowanych wydatków w gospodarce jest mniejszy niż poziom produkcji. W rezultacie w punkcie H produkcja gromadzi się na stosie niesprzedanych dóbr i usług – nie jest to stan zrównoważony. Równowaga w krzyżu keynesowskim Jeśli produkcja była większa niż produkcja w stanie równowagi, np. w punkcie H, to produkcja realna jest większa niż zagregowane wydatki w gospodarce. To nie może się jednak utrzymać, ponieważ oznaczałoby to, że towary są produkowane, ale piętrzą się w magazynach. Gdyby produkcja była niższa niż produkcja w stanie równowagi, np. w punkcie L, to zagregowane wydatki byłyby większe niż produkcja. Ten stan rzeczy również nie może się utrzymać, ponieważ oznaczałoby to, że wydatki przekraczają liczbę produkowanych dóbr. Tylko w punkcie E może być równowaga, bo produkcja, czyli dochód narodowy i zagregowane wydatki, są sobie równe. Równowaga (punkt E) musi leżeć na linii 45 stopni, która jest zbiorem punktów, w których dochód narodowy i zagregowane wydatki są równe. I odwrotnie, rozważmy sytuację, w której poziom produkcji znajduje się w punkcie L — gdzie rzeczywista produkcja jest niższa niż równowaga. W takim przypadku poziom zagregowanego popytu w gospodarce jest powyżej linii 45 stopni, co wskazuje, że poziom zagregowanych wydatków w gospodarce jest większy niż poziom produkcji. Gdy zagregowany popyt opróżni półki sklepowe, nie można go dalej zaspokoić. Firmy zareagują zwiększeniem poziomu produkcji. Tak więc, równowaga musi być punktem, w którym produkcja i wydatki są w równowadze, a więc na przecięciu krzywej wydatków zagregowanych i linii 45 stopni. Znajdowanie równowagi zawiera pewne informacje o gospodarce. Model keynesowski zakłada, że istnieje pewien poziom konsumpcji nawet przy zerowym dochodzie. Kwota ta wynosi 236 – 216 = 20 [dol.]. Czyli 20 dol. zostanie skonsumowanych, gdy dochód narodowy wyniesie zero. Załóżmy, że podatki wynoszą 0,2 realnego PKB. Niech krańcowa skłonność do oszczędzania dochodu po opodatkowaniu będzie równa 0,1. Poziom inwestycji wynosi 70 dol., poziom wydatków rządowych to 80 dol., a poziom eksportu to 50 dol. Import stanowi 0,2 dochodu po opodatkowaniu. Biorąc pod uwagę te wartości, wypełnij i odpowiedz na następujące pytania: Jaka jest funkcja konsumpcji? Gdzie jest równowaga? Dlaczego nie ma równowagi przy dochodzie równym 300 dolarów? Jak wygląda porównanie wydatków i produkcji w tym punkcie? Dochód narodowy Podatki Dochód po opodatkowaniu Konsumpcja I + G + X Import Wydatki zagregowane 300 236 400 500 600 700 Krok 1. Oblicz wysokość podatków dla każdego poziomu dochodu narodowego (przypomnienie: PKB = dochód narodowy) na przykładzie: Dochód narodowy (Y) 300 dol. Podatki = 0,2 lub 20% × 0,2 Kwota podatków (T) 60 dol. Krok 2. Oblicz dochód po opodatkowaniu, odejmując kwotę podatku od dochodu narodowego dla każdego poziomu dochodu narodowego, korzystając z następującego przykładu: Dochód narodowy minus podatki 300 dol. –60 dol. Dochód po opodatkowaniu 240 dol. Krok 3. Oblicz konsumpcję. Krańcowa skłonność do oszczędzania wynosi 0,1. Oznacza to, że krańcowa skłonność do konsumpcji wynosi 0,9, ponieważ MPS + MPC = 1. Dlatego pomnóż 0,9 przez kwotę dochodu po opodatkowaniu, używając następującego przykładu: Dochód po opodatkowaniu 240 dol. MPC × 0,9 Konsumpcja 216 dol. Krok 4. Zastanów się, dlaczego w tabeli jest konsumpcja w wysokości 236 dolarów w pierwszym rzędzie. Jak wspomniano wcześniej, model keynesowski zakłada, że istnieje pewien poziom konsumpcji nawet bez dochodu. Kwota ta wynosi 236 – 216 = 20 [dol.]. Krok 5. Jest teraz wystarczająco dużo informacji, aby napisać funkcję konsumpcji. Funkcję konsumpcji można znaleźć, ustalając poziom konsumpcji przy dochodzie równym zero. Zapamiętaj, że: C = Konsumpcja przy zerowym dochodzie narodowym + MPC (dochód po opodatkowaniu) Niech C reprezentuje funkcję konsumpcji, Y - dochód narodowy, T - podatki. C = 20 dol. + 0,9(Y – T) = 20 dol. + 0,9(300 – 60) dol. = 236 dol. Krok 6. Wykorzystaj funkcję konsumpcji, aby znaleźć konsumpcję na każdym poziomie dochodu narodowego. Krok 7. Dodaj inwestycje (I), wydatki rządowe (G) i eksport (X). Pamiętaj, że nie zmieniają się one wraz ze zmianami dochodu narodowego: Krok 8. Znajdź import, który stanowi 0,2 dochodu po opodatkowaniu na każdym poziomie dochodu narodowego. Na przykład: Dochód po opodatkowaniu 240 dol. Import w wysokości 0,2 or 20% of Y – T × 0,2 Import 48 dol. Krok 9. Znajdź zagregowane wydatki, dodając C + I + G + X – I dla każdego poziomu dochodu narodowego. Twoja wypełniona tabela powinna wyglądać tak jak . Dochód narodowy (Y) Podatek = 0.2 × Y (T) Dochód po opodatkowaniu (Y – T) Konsumpcja C = 20 + 0.9(Y – T) I + G + X Minus import (M) Zagregowne wydatki AE = C + I + G + X – M 300 60 240 236 200 48 388 400 80 320 308 200 64 444 500 100 400 380 200 80 500 600 120 480 452 200 96 556 700 140 560 524 200 112 612 Krok 10. Odpowiedz na pytanie: Gdzie jest równowaga? Równowaga występuje tam, gdzie AE = Y. pokazuje, że równowaga występuje wówczas, gdy dochód narodowy jest równy łącznym wydatkom na poziomie 500 dol. Krok 11. Zapisz równowagę matematycznie, wiedząc, że dochód narodowy jest równy zagregowanym wydatkom. Y = AE = C + I + G + X – M = 20 dol. + 0,9(Y – T) + 70 dol. + 80 dol. + 50 dol. – 0,2(Y – T) = $220 + 0,9(Y – T) – 0,2(Y – T) Ponieważ T wynosi 0,2 dochodu narodowego, zastąp T wyrażeniem 0,2 Y, czyli: Y = 220 dol. + 0,9(Y – 0,2Y) – 0,2(Y – 0,2Y) = 220 dol. + 0,9Y – 0,18Y – 0,2Y + 0,04Y = 220 dol. + 0,56Y Znajdź wartość Y. Y = 220 dol. + 0,56Y Y – 0,56Y = 220 dol. 0,44Y = 220 dol. 0,44Y 0,44 = 220 dol. 0,44 Y = 500 dol. Krok 12. Odpowiedz na pytanie: Dlaczego przy dochodzie narodowym w wysokości 300 dol. gospodarka nie jest w równowadze? Przy dochodzie narodowym w wysokości 300 dol. łączne wydatki wynoszą 388 dol. Krok 13. Odpowiedz na pytanie: Jaki jest wynik porównania wydatków i produkcji na tym etapie? Zagregowane wydatki nie mogą w dłuższej perspektywie przekroczyć produkcji (PKB), ponieważ nie byłoby wystarczającej ilości towarów do kupienia. Luka recesyjna i inflacyjna Jeśli na krzyżu keynesowskim linia zagregowanych wydatków przecina linię 45 stopni na poziomie potencjalnego PKB, to gospodarka jest w dobrej kondycji. Nie ma recesji, a bezrobocie jest niskie. Ale nie ma żadnej gwarancji, że równowaga wystąpi na poziomie potencjalnego PKB. Równowaga może zachodzić przy PKB wyższym lub niższym od potencjalnego. Na panelu (a) pokazano sytuację, w której krzywa zagregowanych wydatków przecina linię 45 stopni w punkcie E 0 . Punkt E 0 odpowiada realnemu PKB w wysokości 6000 dol. i jest niższy od potencjalnego PKB wynoszącego 7000 dol. W tej sytuacji poziom zagregowanych wydatków jest zbyt niski, aby PKB osiągnął poziom pełnego zatrudnienia i wystąpi bezrobocie. Różnica między produkcją wyznaczoną przez równowagę w punkcie E 0 , która jest niższa od potencjalnego PKB, a poziomem potencjalnego PKB, nazywana jest luką recesyjną (ang. recessionary gap ) Ponieważ poziom równowagi na poziomie realnego PKB jest tak niski, firmy nie będą chciały zatrudniać pełnej liczby pracowników gotowych do podjęcia pracy, a bezrobocie będzie wysokie. Eliminowanie luk recesyjnych i inflacyjnych (a) Jeśli równowaga występuje przy produkcji mniejszej niż potencjalne PKB, wówczas powstaje luka recesyjna. Rozwiązaniem politycznym przy istnieniu luki recesyjnej jest przesunięcie krzywej zagregowanych wydatków w górę, z AE 0 do AE 1 , przy zastosowaniu polityki obniżenia podatków lub zwiększenia wydatków rządowych. Nowa równowaga E 1 zachodzi na poziomie potencjalnego PKB. (b) Jeśli równowaga ma miejsce przy produkcji większej niż potencjalne PKB, to powstaje luka inflacyjna. Rozwiązaniem politycznym dla luki inflacyjnej jest przesunięcie krzywej zagregowanych wydatków w dół z AE 0 do AE 1 , przy stosowaniu takiej polityki, jak podwyżka podatków lub cięcia wydatków. Wówczas nowa równowaga E 1 zachodzi na poziomie równym potencjalnemu PKB. Co może spowodować lukę recesyjną? Wszystko, co przesuwa krzywą zagregowanych wydatków w dół, jest potencjalną przyczyną recesji, np. spadek konsumpcji, wzrost oszczędności, spadek inwestycji, spadek wydatków rządowych lub wzrost podatków, spadek eksportu lub wzrost importu. Co więcej, gospodarka, która jest w równowadze z luką recesyjną, może w tej sytuacji pozostać i przez długi czas doświadczać wysokiego bezrobocia; pamiętajcie, równowaga polega na tym, że w gospodarce nie ma żadnego szczególnego powodu do dostosowywania cen lub ilości, które mogłyby zakończyć recesję. Właściwą reakcją na lukę recesyjną jest obniżenie przez rząd podatków lub zwiększenie wydatków, tak aby krzywa zagregowanych wydatków przesunęła się w górę z AE 0 do AE 1 . Po takim przesunięciu nowa równowaga E 1 będzie zachodziła przy PKB na poziomie potencjalnym, co widać na (a). I na odwrót, (b) pokazuje sytuację, w której krzywa zagregowanych wydatków (AE 0 ) przecina linię 45 stopni powyżej potencjalnego PKB. Luka pomiędzy realnym PKB w stanie równowagi E 0 a potencjalnym PKB nazywana jest luką inflacyjną (ang. inflationary gap ). Luka inflacyjna również wymaga pewnej interpretacji. Nadmiernie uproszczona interpretacja krzyża keynesowskiego mogłaby prowadzić do wniosku, że podniesiona wystarczająco wysoko funkcja zagregowanych wydatków spowoduje, że realny PKB będzie tak duży, jak tylko sobie tego życzymy — można nawet podwoić lub potroić potencjalny poziom PKB gospodarki. Ten wniosek jest wyraźnie błędny. Gospodarka napotyka pewne ograniczenia po stronie podaży dotyczące tego, ile może wyprodukować w danym czasie przy istniejących zasobach pracowników, kapitału fizycznego i ludzkiego, technologii i instytucji rynkowych. Lukę inflacyjną należy interpretować nie jako dosłowną prognozę wielkości realnego PKB, ale jako wskazówkę, o ile zagregowane wydatki w gospodarce przewyższają wydatki potrzebne do osiągnięcia potencjalnego PKB. Luka inflacyjna pokazuje, że skoro gospodarka nie jest w stanie wyprodukować wystarczającej ilości towarów i usług, aby zaspokoić dany poziom zagregowanych wydatków, to te wydatki spowodują inflacyjny wzrost poziomu cen. W ten sposób, chociaż zmiany poziomu cen nie pojawiają się wyraźnie w krzyżu keynesowskim, pojęcie inflacji jest zawarte w koncepcji luki inflacyjnej. Właściwą keynesowską odpowiedź na lukę inflacyjną przedstawia (b). Pierwotne przecięcie krzywej zagregowanych wydatków AE 0 i linii 45 stopni następuje przy 8000 dol., czyli powyżej poziomu potencjalnego PKB wynoszącego 7000 dol. Jeśli AE 0 przesunie się w dół do AE 1 , to nowa równowaga znajdzie się na poziomie E 1 , a gospodarka osiągnie poziom potencjalnego PKB, bez presji na inflacyjny wzrost cen. Rząd może doprowadzić do obniżenia zagregowanych wydatków podnosząc podatki nakładane na konsumentów lub firmy lub zmniejszając wydatki rządowe. Efekt mnożnikowy Keynesowska recepta na politykę ma jeszcze jeden aspekt. Załóżmy, że dla pewnej gospodarki przecięcie funkcji zagregowanych wydatków i linii 45 stopni znajduje się na poziomie PKB równym 700, podczas gdy poziom potencjalnego PKB dla tej gospodarki wynosi 800. O ile trzeba zwiększyć wydatki rządowe, aby gospodarka osiągnęła PKB zapewniające pełne zatrudnienie? Oczywistą może wydawać się odpowiedź: 800 – 700 = 100; a więc należy podnieść wydatki rządowe o 100. Ale ta odpowiedź jest błędna. Zmiana wydatków rządowych o na przykład 100 dolarów będzie miała większy niż 100 dolarów wpływ na poziom realnego PKB w równowadze. A to dlatego, że zmiana wartości zagregowanych wydatków krąży po gospodarce: gospodarstwa domowe kupują towary od firm, firmy płacą pracownikom i dostawcom, pracownicy i dostawcy kupują towary od innych firm, te firmy płacą swoim pracownikom i dostawcom, i tak dalej. W ten sposób pierwotna zmiana w zagregowanych wydatkach jest faktycznie wydatkowana więcej niż raz. Nazywa się to efektem mnożnikowym (ang. multiplier effect ): początkowy wzrost wydatków cyklicznie powtarza się w gospodarce i ma większy wpływ niż początkowa wydana kwota. Jak działa mnożnik? Aby zrozumieć działanie mnożnika, wróć do przykładu, w którym równowaga na wykresie krzyża keynesowskiego występuje przy wielkości realnego PKB równej 700 dol. (czyli 100 dol. mniejszej niż 800 dol. potrzebnych do osiągnięcia pełnego zatrudnienia, czyli potencjalnego PKB). Jeśli rząd wyda 100 dol., aby zlikwidować tę lukę, ktoś w gospodarce otrzyma te wydatki i potraktuje je jako dochód. Załóżmy, że podmioty, które otrzymują ten dochód, płacą 30% podatków, oszczędzają 10% dochodu po opodatkowaniu, wydają 10% całkowitego dochodu na import, a resztę wydają na towary i usługi produkowane w kraju. W obliczeniach przedstawionych na i w , z pierwotnych 100 dol. wydatków rządowych, 53 dol. pozostają do wydania na towary i usługi produkowane w kraju. Te 53 dol., gdy zostaną wydane, stają się dochodem dla kogoś, gdzieś w gospodarce. Ci, którzy otrzymują ten dochód, płacą również 30% podatków, oszczędzają 10% dochodu po opodatkowaniu i wydają 10% całkowitego dochodu na import, co pokazano na , gdzie w trzeciej rundzie wydano dodatkowe 28,09 dol. (czyli 0,53 × 53 dol.). Ludzie, którzy otrzymują ten dochód, płacą podatki, oszczędzają i kupują towary importowane, a kwota wydana w czwartej rundzie wynosi 14,89 dol. (czyli 0,53 × 28,09 dol.). Efekt mnożnikowy Pierwotny wzrost wydatków rządowych o 100 dol. powoduje wzrost łącznych wydatków o 100 dol. Ale te 100 dol. to dochód dla innych w gospodarce, a po tym, jak część zostanie zaoszczędzona, podatki zapłacone i kupione towary importowane, to w drugiej rundzie zostanie wydane 53 z tych 100 dol. Z kolei te 53 dol. to dochód dla innych. Tak więc początkowe wydatki rządowe w wysokości 100 dol. są pomnażane w kolejnych cyklach wydatków, ale wpływ każdego kolejnego cyklu staje się coraz mniejszy. Biorąc pod uwagę dane w tym przykładzie, pierwotny wzrost wydatków rządowych o 100 dol. powoduje wzrost łącznych wydatków o 213 dol.; dlatego mnożnik w tym przykładzie wynosi 213 dol./100 dol. = 2,13. Pierwotny wzrost zagregowanych wydatków w wyniku wzrostu wydatków rządowych 100 To stanowi dochód ludzi w całej gospodarce: zapłać 30% podatku; oszczędź 10% dochodu po opodatkowaniu; wydaj 10% dochodu na import. Wzrost zagregowanych wydatków w drugiej rundzie wyniesie… 70 – 7 – 10 = 53 To stanowi 53 dol. dochodu ludzi w gospodarce: zapłać 30% podatków; oszczędź 10% dochodu po opodatkowaniu; wydaj 10% dochodu na import. Wzrost zagregowanych wydatków w trzeciej rundzie wyniesie… 37,1 – 3,71 – 5,3 = 28,09 To daje 28,09 dol. dochodu ludzi w gospodarce: zapłać 30% podatków; oszczędź 10% dochodu po opodatkowaniu; wydaj 10% dochodu na import. Wzrost zagregowanych wydatków w czwartej rundzie wyniesie… 19,663 – 1,96633 – 2,809 = 14,89 Obliczanie efektu mnożnikowego Tak więc, w czasie pierwszych czterech rund obiegu zagregowanych wydatków pierwotny wzrost wydatków rządowych o 100 dolarów spowodował przyrost łącznych wydatków o 100 + 53 + 28,09 + 14,89 = 195,98 [dol.]. pokazuje te łączne zagregowane wydatki po pierwszych czterech rundach, a następnie łączne zagregowane wydatki po 30 rundach. Dodatkowy impuls do wzrostu zagregowanych wydatków maleje w każdej kolejnej rundzie wydatków. Po około 10 rundach dodatkowe przyrosty są naprawdę bardzo małe - prawie niewidoczne gołym okiem. Po 30 rundach dodatkowe przyrosty w każdej rundzie są tak małe, że nie mają większego znaczenia. Po 30 rundach skumulowana wartość początkowego wzrostu łącznych wydatków wynosi ok. 213 dol. Tak więc wzrost wydatków rządowych o 100 dol. po wielu cyklach, ostatecznie spowodował wzrost łącznych wydatków i realnego PKB o ok. 213 dol. W tym przykładzie mnożnik wynosi 213 dol./100 dol = 2,13. Obliczanie mnożnika Na szczęście dla każdego, kto nie nosi ze sobą komputera z arkuszem kalkulacyjnym do prognozowania wpływu pierwotnego wzrostu wydatków przez 20, 50 lub 100 rund wydatków, istnieje wzór na obliczenie mnożnika. Mnożnik = 1 1 – (MPC × (1 – Stopa podatkowa) + MPI) Dane z i to: Krańcowa skłonność do oszczędzania MPS = 30% Stawka podatkowa = 10% Krańcowa skłonność do importu MPI = 10% MPC = 1 – MPS, czyli MPC = 0,7. Dlatego mnożnik wydatków jest równy: Mnożnik wydatków = 1 1 – (0,7 – (0,10)(0,7) – 0,10) = 1 0,47 = 2,13 Zmiana wydatków o 100 dol. pomnożona przez mnożnik wydatków wynoszący 2,13 przekłada się na zmianę PKB równą 213 dol. Nieprzypadkowo wynik ten jest dokładnie taki, jak obliczono w po wielu cyklach wydatków w gospodarce. Wielkość mnożnika zależy od tego, jaka część krańcowego dolara dochodu jest przeznaczona na podatki, oszczędności i import. Te trzy czynniki są znane jako „wycieki”, ponieważ określają, ile popytu „wycieka” w każdej rundzie działania efektu mnożnikowego. Jeśli wycieki są stosunkowo małe, to każda kolejna runda działania efektu mnożnikowego będzie dawała większe przyrosty popytu, a sam mnożnik będzie wysoki. I odwrotnie, jeśli wycieki są stosunkowo duże, to każda początkowa zmiana popytu będzie skutkowała mniejszym efektem w drugiej, trzeciej i późniejszych rundach, a mnożnik będzie mały. Zmiany wielkości wycieków – zmiana krańcowej skłonności do oszczędzania, stawki podatkowej czy krańcowej skłonności do importu – zmienią wielkość mnożnika. Obliczanie skutków keynesowskich interwencji politycznych Wracając do pierwotnego pytania: o ile należy zwiększyć wydatki rządowe, aby całkowity wzrost realnego PKB wyniósł 100 dolarów? Jeśli celem jest zwiększenie zagregowanego popytu o 100 dolarów, a mnożnik wynosi 2,13, to wzrost wydatków rządowych w celu osiągnięcia tego celu powinien wynieść 100 dol./2,13 = 47 dol. Wydatki rządowe w wysokości ok. 47 dol., w połączeniu z mnożnikiem 2,13 (który jest, pamiętajmy, oparty na konkretnych założeniach dotyczących podatków, oszczędności i stóp importu), dają ogólny wzrost realnego PKB o 100 dol., przywracając gospodarkę do potencjalnego PKB równego 800 dol., jak pokazano na . Efekt mnożnikowy w modelu wydatki-produkcja Potęga efektu mnożnikowego polega na tym, że wzrost wydatków powoduje relatywnie większy wzrost produkcji w stanie równowagi. Wzrost wydatków to przesunięcie AE 0 do położenia AE 1 . Jednak przyrost produkcji w stanie równowagi, pokazany na osi poziomej, jest wyraźnie większy. Efekt mnożnikowy jest również widoczny na wykresie krzyża keynesowskiego. pokazuje omawiany przez nas przykład: luka recesyjna z równowagą na poziomie 700 dol., potencjalnym PKB równym 800 dol., nachylenie funkcji zagregowanych wydatków (AE 0 ) określone przy założeniu, że podatki stanowią 30% dochodu, a oszczędności wynoszą 0,1 dochodu do opodatkowania, a import stanowi 0,1 dochodu przed opodatkowaniem. Przy AE 1 krzywa zagregowanych wydatków przesuwa się w górę, aby osiągnąć potencjalny PKB. Teraz porównajmy przesunięcie w górę krzywej zagregowanych wydatków o 47 dol., z przesunięciem w prawo realnego PKB, o 100 dol. (zgodnie z tym, co zostało obliczone wcześniej). Wzrost realnego PKB jest ponad dwukrotnie większy niż wzrost funkcji wydatków zagregowanych. (Podobnie, jeśli spojrzysz wstecz na , zobaczysz, że pionowe przesunięcia krzywej zagregowanych wydatków są mniejsze niż zmiana produkcji w równowadze, która jest pokazana na osi poziomej. Ponownie jest to efekt mnożnikowy.) W ten sposób potęga działania mnożnika jest widoczna na wykresie modelu wydatki-produkcja, jak również w obliczeniach arytmetycznych. Mnożnik nie tylko wpływa na wydatki rządowe, ale ma zastosowanie do wszelkich zmian w gospodarce. Powiedzmy, że spada zaufanie biznesowe i spadają inwestycje, lub że gospodarka wiodącego partnera handlowego zwalnia, co powoduje spadek eksportu. Zmiany te zmniejszą zagregowane wydatki, a następnie będą miały jeszcze większy wpływ na realny PKB ze względu na efekt mnożnikowy. Przeczytaj poniższą ramkę, aby dowiedzieć się, w jaki sposób można zastosować efekt mnożnikowy do analizy ekonomicznego wpływu sportu zawodowego. W jaki sposób można wykorzystać mnożnik do analizy wpływu sportu zawodowego na gospodarkę? Przyciąganie profesjonalnych drużyn sportowych i budowa stadionów sportowych w celu tworzenia miejsc pracy i stymulowania rozwoju biznesu to strategia rozwoju gospodarczego przyjęta przez wiele społeczności w całych Stanach Zjednoczonych. W artykule „Public Financing of Private Sports Stadiums” James Joyner z Outside the Beltway przyjrzał się publicznemu finansowaniu drużyn NFL. Odkrycia Joynera potwierdzają wcześniejsze prace Johna Siegfrieda z Vanderbilt University i Andrew Zimbalista ze Smith College. Siegfried i Zimbalist wykorzystali mnożnik do analizy tego problemu. Wzięli pod uwagę wysokość płaconych podatków i wydatków lokalnych, aby sprawdzić, czy wystąpił pozytywny efekt mnożnikowy. Większość zawodowych sportowców i właścicieli drużyn sportowych jest bogata i płaci dużo podatków – powiedzmy, że 40% ich krańcowego dochodu jest odprowadzane jako podatki. Ponieważ sportowcy często dobrze zarabiają a ich kariery są krótkie, to załóżmy, że oszczędzają jedną trzecią swojego dochodu po opodatkowaniu. Wielu zawodowych sportowców nie mieszka przez cały rok w mieście, w którym gra, więc powiedzmy, że połowa pieniędzy, które wydają, jest wydawana poza tym obszarem. W tym przykładzie można uznać wydatki dokonane poza lokalną gospodarką jako ekwiwalent towarów importowanych dla gospodarki narodowej. Pomyśl teraz o pieniądzach wydawanych na lokalną rozrywkę inną niż sport zawodowy. Właściciele tych innych biznesów mają pewnie średnie dochody, niewielu z nich znajduje się w ekonomicznej stratosferze zawodowych sportowców. Ponieważ ich dochody są niższe, to płacą też niższe podatki – powiedzmy, że płacą tylko 35% swojego krańcowego dochodu w postaci podatków. Nie mają takiej samej zdolności ani potrzeby oszczędzania jak zawodowi sportowcy, więc załóżmy, że ich MPC wynosi 0,8. Wreszcie, ponieważ więcej z nich mieszka cały rok w jednym mieście, będą wydawać większą część swoich dochodów na towary lokalne — powiedzmy 65%. Jeśli te ogólne założenia są prawdziwe, to pieniądze wydawane na sport zawodowy będą miały mniejszy wpływ na lokalną gospodarkę niż pieniądze wydawane na inne formy rozrywki. Dla zawodowych sportowców z każdego zarobionego dolara 40 centów idzie na podatki, więc pozostaje 60 centów. Z tych 60 centów jedna trzecia jest zaoszczędzona. Z pozostałych 40 centów połowa zostaje wydana poza obszarem. Tylko 20 centów z każdego dolara trafia do lokalnej gospodarki w pierwszej rundzie. W przypadku lokalnej rozrywki z zarobionego dolara 35 centów idzie na podatki, pozostawiając 65 centów. Z tego oszczędzone jest 20%, a z pozostałych 52 centów 65% wydawane jest na szczeblu lokalnym, tak więc 33,8 centa z każdego dolara dochodu jest ponownie wykorzystywane w lokalnej gospodarce. Siegfried i Zimbalist przekonująco argumentują, że w ramach domowego budżetu ludzie mają ustaloną kwotę do wydania na rozrywkę. Jeśli to założenie jest prawdziwe, to pieniądze wydane na profesjonalne imprezy sportowe są pieniędzmi, które nie zostały wydane na inne formy rozrywki w danej metropolii. Ponieważ mnożnik jest niższy w przypadku sportu zawodowego niż w przypadku innych lokalnych form rozrywki, pojawienie się sportu zawodowego w mieście spowodowałoby realokację wydatków na rozrywkę w sposób, który powoduje kurczenie się lokalnej gospodarki zamiast wzrostu. Tak więc, ich odkrycia wydają się potwierdzać to, co donosi Joyner i co donoszą gazety w całym kraju. Szybkie wyszukiwanie w Internecie hasła „wpływ sportu na gospodarkę” przyniesie liczne prace kwestionujące tę strategię rozwoju gospodarczego. Mnożnikowe kompromisy: stabilność a siła polityki ekonomicznej Czy gospodarka jest zdrowsza gdy mnożnik jest wysoki czy niski? Przy wysokim mnożniku każda zmiana zagregowanego popytu będzie oznaczała znaczne zwiększanie się dodatkowych wydatków, a więc gospodarka będzie bardziej niestabilna. Z kolei przy niskim mnożniku zmiany zagregowanego popytu nie będą znacznie pomnażane, więc gospodarka będzie bardziej stabilna. Jednak przy niskim mnożniku zmiany polityki rządu w zakresie podatków lub wydatków będą miały mniejszy wpływ na wysokość produkcji realnej w równowadze. Przy wyższym mnożniku polityka rządu mająca na celu zwiększenie lub zmniejszenie zagregowanych wydatków będzie bardziej skuteczna. Tak więc, niski mnożnik oznacza bardziej stabilną gospodarkę, ale także słabszą skuteczność polityki makroekonomicznej rządu, podczas gdy wysoki mnożnik oznacza bardziej niestabilną gospodarkę, ale także gospodarkę, w której polityka makroekonomiczna rządu jest silniejsza. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Model wydatki-produkcja oraz krzyż keynesowski pokazują, w jak sposób poziom zagregowanych wydatków (na osi pionowej) zmienia się wraz ze zmianami poziomu produkcji w gospodarce (pokazanym na osi poziomej). Ponieważ wartość produkcji w skali makro stanowi również dochód dla kogoś innego w gospodarce, oś pozioma może być również interpretowana jako dochód narodowy. Równowaga na wykresie wystąpi tam, gdzie krzywa zagregowanych wydatków przecina linię 45 stopni, która reprezentuje zbiór punktów, w których zagregowane wydatki w gospodarce są równe produkcji (lub dochodowi narodowemu). Równowaga w krzyżu keynesowskim może wystąpić przy PKB na poziomie potencjalnym, poniżej lub powyżej tego poziomu. Funkcja konsumpcji pokazuje rosnącą zależność między dochodem narodowym a konsumpcją. Krańcowa skłonność do konsumpcji (KSK lub MPC) to część dodatkowego dolara dochodu przeznaczona na konsumpcję. Wyższa krańcowa skłonność do konsumpcji oznacza bardziej stromą funkcję konsumpcji; niższa krańcowa skłonność do konsumpcji oznacza bardziej płaską funkcję konsumpcji. Krańcowa skłonność do oszczędzania (KSO lub MPS) to zaoszczędzona część każdego dodatkowego dolara dochodu. Zawsze zachodzi prawidłowość mówiąca, że MPC + MPS = 1. Funkcja inwestycji jest linią płaska, pokazująca, że inwestycje w bieżącym roku nie zależą od bieżącego poziomu dochodu narodowego. Jednak funkcja inwestycji będzie się przesuwać (w górę i w dół) w zależności od stopy zwrotu oczekiwanej w przyszłości. Wydatki rządowe także są poziomą linią na wykresie krzyża keynesowskiego, ponieważ ich poziom jest determinowany względami politycznymi, a nie bieżącym poziomem dochodu w gospodarce. Podatki w krzyżu keynesowskim uwzględniane są poprzez odpowiednie dostosowanie funkcji konsumpcji. Funkcja eksportu jest poziomą linią na wykresie krzyża keynesowskiego, ponieważ eksport nie podąża za zmianami dochodu krajowego, ale przesuwa się w wyniku zmian dochodów za granicą, a także zmian kursów walutowych. Funkcja importu jest linią opadającą, ponieważ co prawda import rośnie wraz z dochodem narodowym, ale import jest odejmowany od zagregowanego popytu. Wyższy poziom importu oznacza zatem niższy poziom wydatków na dobra krajowe. Na wykresie krzyża keynesowskiego równowaga może zachodzić na poziomie niższym niż potencjalne PKB, co nazywamy luką recesyjną, lub na poziomie wyższym od potencjalnego PKB, co określamy jako luka inflacyjna. Efekt mnożnikowy opisuje, w jaki sposób początkowa zmiana globalnego popytu generuje większy przyrost skumulowanego PKB. O wielkości mnożnika wydatków decydują trzy strumienie: wydatki na oszczędności, podatki i import. Wzór na mnożnik to: Mnożnik = 1 1 – (MPC × (1 – Stopa podatkowa) + MPI) Gospodarka z niższym mnożnikiem jest bardziej stabilna - w mniejszym stopniu wpływają na nią wydarzenia gospodarcze lub polityka rządu niż w przypadku gospodarki z wyższym mnożnikiem. Pytania sprawdzające Narysuj wykres funkcji zagregowanych wydatków z luką recesyjną. Poniższy rysunek przedstawia wykres krzywej zagregowanych wydatków z luką recesyjną. Naszkicuj model wydatki-produkcja z luką inflacyjną Poniższy rysunek przedstawia krzywą zagregowanych wydatków z luką inflacyjną. W danej gospodarce: Y = dochód narodowy Podatki = T = 0,25Y C = konsumpcja = 400 + 0,85(Y – T) I = 300 G = 200 X = 500 M = 0,1(Y – T) Znajdź równowagę dla tej gospodarki. Jeśli potencjalny PKB wynosi 3500, to jaka zmiana w wydatkach rządowych jest potrzebna, aby osiągnąć ten poziom? Rozwiąż to zadanie na dwa sposoby. Najpierw wstaw 3500 do równań i oblicz G. Potem rozwiąż to zadanie używając mnożnika. Najpierw zapisz równania. AE = 400 + 0,85(Y – T) + 300 + 200 + 500 – 0,1(Y – T) AE = Y Następnie wstaw Y w miejsce AE i 0,25Y w miejsce T Y = 400 + 0,85(Y – 0,25Y) + 300 + 200 + 500 – 0,1(Y – 0,25Y) Y = 1400 + 0,6375Y – 0,075Y 0,4375Y = 1400 Y = 3200 Jeśli pełne zatrudnienie będzie osiągnięte dla Y=3500, to jednym ze sposobów rozwiązania jest podstawienie 3500 w miejsce Y w całym równaniu, ale pozostawienie G jako obliczanej zmiennej. Y = 400 + 0,85(Y – 0,25Y) + 300 + G + 500 + 0,1(Y – 0,25Y) 3500 = 400 + 0,85(3500 – 0,25(3500)) + 300 + G + 500 – 0,1(3500 – 0,25(3500)) G = 3500 – 400 – 2231,25 – 1300 – 500 + 262,5 G = 331,25 Wartość G wynosząca 331,25 to przyrost o 131,25 z pierwotnego poziomu równego 200. Alternatywnie można rozwiązać to zadanie wykorzystując informacje, że z każdego wydanego dolara 0,25 idzie na podatki, pozostawiając 0,75, a z dochodu po opodatkowaniu 0,15 idzie na oszczędności a 0,1 na import. Ponieważ (0,75)(0,15) = 0,1123 i (0,75)(0,1) = 0,075, to oznacza, że z każdego wydanego dolara: 1 –0,25 –0,1125 –0,075 = 0,5625. Zatem, używając odpowiedniego wzoru, mnożnik wynosi: 1 1 – 0,5625 = 2,2837 Aby zwiększyć PKB w stanie równowagi o 300, potrzebna jest podwyżka o 300/2,2837, co ponownie daje 131,25. przedstawia dane pochodzące z wykresu krzyża keynesowskiego. Załóżmy, że stawka podatkowa wynosi 0,4 dochodu narodowego; MPC z dochodu po opodatkowaniu wynosi 0,8; inwestycje równe są 2000 dolarów a wydatki rządowe 1000 dolarów; eksport wynosi 2000 dolarów, a import stanowi 0,05 dochodu po opodatkowaniu. Jaki jest poziom produkcji w stanie równowagi w tej gospodarce? Dochód narodowy Dochód po opodatkowaniu Konsumpcja I + G + X Minus import Wydatki zagregowane 8000 4340 9000 10.000 11.000 12.000 13.000 Poniższa tabela jest już wypełniona. Wiersz odpowiadający równowadze jest wyróżniony kursywą. Dochód narodowy Dochód po opodatkowaniu Konsumpcja I + G + X Minus import Wydatki zagregowane 8000 4800 4340 5000 240 9100 9000 5400 4820 5000 270 9550 10.000 6000 5300 5000 300 10.000 11.000 6600 5780 5000 330 10.450 12.000 7200 6260 5000 360 10.900 13.000 7800 6240 5000 4390 11.350 Alternatywnym sposobem wyznaczenia równowagi jest obliczenie Y (Y = dochód narodowy), przy wykorzystaniu równania: Y = AE = C + I + G + X – M Y = 500 dol. + 0,8(Y – T) + 2,000 dol. + 1,000 dol. + 2,000 dol. – 0,05(Y – T) Po obliczeniach widzimy, że równowaga zachodzi przy produkcji równej Y = 10.000. Wyjaśnij, jak działa mnożnik. W przykładzie wykorzystaj MPC równe 80%. Mnożnik mówi o tym, ile razy ten sam dolar będzie się obracał w gospodarce. Wartość mnożnika opiera się na krańcowej skłonności do konsumpcji (MPC), która mówi, ile zostanie wydane z każdego otrzymanego dolara. Jeśli MPC wynosi 80%, to z każdego otrzymanego dolara zostanie wydane 0,80 dol. Te 0,80 dol. otrzymuje jakaś inna osoba. Następnie 80% z otrzymanych 0,80 dol., czyli 0,64 dol., zostanie wydane i tak dalej. Wpływ mnożnika jest osłabiony, gdy weźmie się pod uwagę wpływ podatków i wydatków na import. Aby wyprowadzić mnożnik, użyj wzoru 1/(1 – F); gdzie F jest równy odsetkowi oszczędności, podatków i wydatków na import. Sprawdź wiedzę Co przedstawione jest na osiach wykresu wydatki-produkcja? Co pokazuje linia 45 stopni? Co określa nachylenie krzywej konsumpcji? Czym jest krańcowa skłonność do konsumpcji i jaki jest jej związek z krańcową skłonnością do importu? Dlaczego funkcja inwestycji, funkcja wydatków rządowych i funkcja eksportu mają postać funkcji stałych? Dlaczego funkcja importu jest malejąca? Czym jest krańcowa skłonność do importu? Jakie są elementy składowe zagregowanej funkcji wydatków? Czy zwykle oczekuje się, że równowaga na wykresie krzyża keynesowskiego będzie równa lub zbliżona do potencjalnego PKB? Co to jest luka inflacyjna? A luka recesyjna? Co to jest efekt mnożnikowy? Dlaczego przy obliczaniu efektu mnożnikowego oszczędności, podatki i import są określane jako „wycieki\" lub „odpływy”? Czy gospodarka z wysokim mnożnikiem będzie bardziej czy mniej stabilna niż gospodarka z niskim mnożnikiem w odpowiedzi na zmiany w gospodarce lub polityce rządu? W jaki sposób ekonomiści wykorzystują mnożnik? Ćwicz myślenie krytyczne Co to oznacza, gdy zagregowana linia wydatków przecina linię 45 stopni? Innymi słowy, jak wytłumaczysz to przecięcie słowami? Który model, model AD/AS czy model AE, lepiej wyjaśnia związek między rosnącymi poziomami cen a PKB? Dlaczego? Jakie są powody, dla których gospodarka może znaleźć się w recesji, i jakie są odpowiednie działania rządu w celu złagodzenia recesji? Co powinien zrobić rząd, aby złagodzić presję inflacyjną, jeśli zagregowane wydatki są większe niż potencjalny PKB? Dwa kraje są w recesji. Kraj A ma MPC na poziomie 0,8, zaś kraj B ma MPC na poziomie 0,6. W którym kraju wydatki rządowe będą miały większy wpływ? Porównajmy dwie polityki: obniżkę podatku dochodowego lub zwiększenie wydatków rządowych na drogi i mosty. Jakie są krótko- i długoterminowe skutki takiej polityki dla gospodarki? Jaką rolę odgrywa rząd w stabilizowaniu gospodarki i jakie kompromisy należy wziąć pod uwagę? Jeśli istnieje luka recesyjna w wysokości 100 miliardów dolarów, czy rząd powinien zwiększyć wydatki o 100 miliardów dolarów, aby ją zlikwidować? Dlaczego? Jakie inne zmiany w gospodarce można ocenić za pomocą mnożnika? Bibliografia Joyner, James. Outside the Beltway. “Public Financing of Private Sports Stadiums.” Last modified May 23, 2012. http://www.outsidethebeltway.com/public-financing-of-private-sports-stadiums/. Siegfried, John J., and Andrew Zimbalist. “The Economics of Sports Facilities and Their Communities.” Journal of Economic Perspectives . no. 3 (2000): 95-114. http://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/jep.14.3.95.", "section": "Model dochodowo-wydatkowy", "book": "Makroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/makroekonomia-podstawy"}
{"text": "Przedmowa Podręcznik Mikroekonomia – Podstawy powstał po to, by bezpłatnie udostępnić studentom materiały dydaktyczne spełniające najwyższe standardy akademickie. Jest adaptacją podręcznika Principles of Microeconomics 2e stworzonego przez OpenStax, fundację non-profit działającą przy Rice University w Stanach Zjednoczonych. Został wydany w 2022 roku przez OpenStax Polska, fundację non-profit z siedzibą w Warszawie. O podręczniku Mikroekonomia – Podstawy Wierzymy, że przyszłość edukacji to swobodny i wygodny dostęp do najlepszych treści, równy dla wszystkich. Fundacja OpenStax Poland wspólnie z fundacją OpenStax realizują tę misję, tworząc wysokiej jakości podręczniki i udostępniając je studentom i wykładowcom. W ramach projektu opublikowano w języku polskim trzytomowy podręcznik Fizyka dla szkół wyższych (2018) oraz jednotomową Psychologię (2020). Mikroekonomia – Podstawy to polska adaptacja podręcznika Principles of Microeconomics 2e wydanego przez OpenStax. Dzięki aktualizacjom wprowadzonym przez polski zespół redakcyjny jest to jeden z najbardziej aktualnych podręczników do mikroekonomii na polskim rynku. Publikacja przygotowana została przez OpenStax Poland we współpracy z wykładowcami: Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, Uniwersytetu Gdańskiego, Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Uniwersytetu Łódzkiego oraz Akademii Leona Koźmińskiego. Publikacja jest odpowiedzią na rosnące zapotrzebowanie na treści mające wysokie walory dydaktyczne, a zarazem atrakcyjne dla współczesnych studentów i dostępne online bez żadnych opłat. Podręcznik został wydany na otwartej licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe (CC-BY 4.0). Gwarantuje ona całkowicie bezpłatne użytkowanie i niemal nieograniczone możliwości korzystania z publikacji: wolny dostęp, swobodne pobieranie i przekazywanie pliku PDF oraz legalne modyfikowanie kopii – zarówno tekstu, jak i ilustracji. Jeśli więc zamierzacie Państwo wykorzystać fragmenty publikacji np. do przygotowania własnych materiałów dydaktycznych, nie ma ku temu żadnych przeszkód prawnych ani technicznych, jedynym warunkiem jest powołanie się na źródło: Mikroekonomia – Podstawy , OpenStax Poland, 2022, www.OpenStax.org. Podręcznik jest dostępny w wersji cyfrowej (online oraz w pliku PDF) na stronie www.OpenStax.org. Podziękowania W pracę nad polskim wydaniem podręcznika zaangażowanych było 17 dydaktyków akademickich, trzech korektorów oraz redaktor językowy. Składamy serdeczne podziękowania wszystkim, którzy brali udział w tworzeniu tego otwartego podręcznika. W szczególności chcielibyśmy wyróżnić współpracowników, których udział był szczególnie znaczący. Są to: dr Piotr Maszczyk, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie dr Bożena Horbaczewska, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie prof. dr hab. Mariusz Próchniak, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Adaptacja podręcznika została sfinansowana z grantu przekazanego przez White Star Education Foundation. Serdecznie dziękujemy. Modyfikacje względem podręcznika Principles of Microeconomics 2e Podręcznik Mikroekonomia – Podstawy , podobnie jak Principles of Microeconomics 2e , przeznaczony jest do trwających jeden semestr zajęć z podstaw mikroekonomii. Treść dopasowano pod względem zakresu i układu do praktyki dydaktycznej większości uczelni prowadzących takie zajęcia. Niniejsza publikacja pomoże studentom poznać najważniejsze zagadnienia z dziedziny mikroekonomii. Publikacja została dostosowana do standardów nauczania przedmiotu na polskich uczelniach. Polskie wydanie wzbogacono o liczne adaptacje kulturowe. Ponadto, ze względu na różnorodność terminologii z zakresu mikroekonomii obowiązującej na polskich uczelniach, we współpracy z dydaktykami z wymienionych wyżej siedmiu uczelni wprowadziliśmy synonimy terminów w sekcji Kluczowe pojęcia na końcu każdego rozdziału. Zabieg ten sprawia, że podręcznik jest uniwersalny i odnajdzie się w nim student każdej uczelni w Polsce. Przygotowaliśmy także dodatkowy rozdział o wpływie katastrofy klimatycznej na rozwój przedsiębiorstw. Dla jasności przekazu i wygody studentów w obecnym wydaniu nie zostały natomiast uwzględnione te zagadnienia z Principles of Microeconomics 2e, które na polskich uczelniach typowo są prowadzone na kursie makroekonomii. Zakres materiału Zakres wiedzy prezentowanej w podręczniku Mikroekonomia – Podstawy został dopasowany do typowych zajęć akademickich z mikroekonomii ogólnej prowadzonych przez jeden semestr. Naszym celem było zaprezentowanie mikroekonomii jako dziedziny ciekawej i przystępnej, a poruszane zagadnienia staraliśmy się obrazować życiowymi przykładami. Publikacja zawiera następujące rozdziały: Rozdział 1. Wstęp do mikroekonomii Rozdział 2. Wybory w świecie rzadkości zasobów Rozdział 3. Popyt i podaż Rozdział 4. Elastyczność Rozdział 5. Wybory konsumenta Rozdział 6. Teoria podaży, kosztów i struktur rynku Rozdział 7. Konkurencja doskonała Rozdział 8. Monopol Rozdział 9. Konkurencja monopolistyczna i oligopol Rozdział 10. Wprowadzenie do rynku czynników produkcji Rozdział 11. Zawodność rynku – państwo a biznes Rozdział 12. Wpływ zmian klimatu na rozwój przedsiębiorstw Funkcje dydaktyczne Struktura podręcznika została przygotowana w sposób mający zachęcić czytelnika do aktywnego przetwarzania wiedzy. Każdy rozdział zawiera dodatkowe informacje przedstawione w czterech typach ramek: Do przemyślenia. Krótka analiza przypadku. Przedstawione w niej odniesienia do rzeczywistych zdarzeń pozwalają pokazać praktyczne zastosowanie wiedzy prezentowanej rozdziale. Treść analizy przypadku jest rozbita na dwa elementy: na początku i na końcu każdego rozdziału. Pierwsza część wprowadza czytelnika do omawianego zagadnienia, a druga część jest podsumowaniem analizy przypadku z wykorzystaniem wiedzy przedstawionej w rozdziale. Krok po kroku. Prowadzi czytelnika krok po kroku przez kolejne etapy rozwiązywania konkretnego problemu analitycznego albo obliczeniowego. Poznaj szczegóły. Mierzy się z popularnymi wśród studentów nieporozumieniami związanymi z wprowadzanym tematem. Zazwyczaj treść ramki jest pogłębieniem zagadnień z głównego tekstu. Sięgnij po więcej. Prowadzi do źródeł zewnętrznych jak popularne artykuły prasowe i materiały wideo, które mają nadać omawianemu zagadnieniu ciekawy kontekst i osadzić problem w realiach. Efektywne uczenie się i weryfikacja wiedzy Na końcu każdego rozdziału zamieszczone są zagadnienia do samodzielnej pracy. Pytania sprawdzające. Ćwiczenia mające ułatwić samodzielne sprawdzenie wiedzy i motywujące studenta do rozważań wykraczających poza zagadnienia wprowadzone w rozdziale. Rozwiązania do zadań znajdują się w osobnej sekcji na końcu książki. Sprawdź wiedzę. Nieskomplikowane pytania otwarte z wiedzy zawartej w rozdziale. Ćwicz myślenie krytyczne. Pytania koncepcyjne, w których czytelnik może sprawdzić rozumienie zagadnienia, stosując pozyskaną wiedzę w różnych kontekstach. Wymagają pogłębionej analizy, mają sprowokować do nieszablonowych rozważań. Problemy. Zadania dodatkowo sprawdzające wiedzę i umiejętności analityczne i obliczeniowe dotyczące wprowadzanych w rozdziale zagadnień. Zasoby dla studentów i wykładowców Na stronie OpenStax.org można znaleźć materiały dodatkowe w języku angielskim, przeznaczone zarówno dla studentów, jak i wykładowców — między innymi przewodniki użytkownika, slajdy dla prowadzących zajęcia i studentów. Aby uzyskać dostęp do materiałów dla wykładowców, należy posiadać zweryfikowane konto wykładowcy, o które można poprosić przy logowaniu na OpenStax.org. Zasoby te są dopasowane do podręcznika Principles of Microeconomics 2e . Format Podręcznik jest dostępny za darmo online oraz do pobrania w dokumencie PDF za pośrednictwem strony OpenStax.org. Zgłaszanie błędów Wszystkie podręczniki OpenStax Poland przechodzą rygorystyczny proces recenzji. Mimo to niektóre błędy mogły zostać przeoczone, co zdarza się w każdej profesjonalnej publikacji. Nasze książki są cyfrowe, dlatego możemy uaktualniać je, gdy zachodzi taka potrzeba. By zaproponować poprawkę, prosimy skorzystać z odnośnika na stronie podręcznika na OpenStax.org. Zgłoszone poprawki są analizowane przez ekspertów i wprowadzane do publikacji przez zespół redakcyjny. Twórcy podręcznika Autorzy Steven A. Greenlaw, University of Mary Washington Steven Greenlaw wykłada podstawy ekonomii od ponad 30 lat. w 1999 r. działalność dydaktyczna Greenlawa została wyróżniona przez jego macierzystą uczelnię nagrodą Grelleta C. Simpsona za Doskonałość w Nauczaniu Akademickim . Jest autorem Doing Economics: A Guide to Doing and Understanding Economic Research (Jak robić ekonomię: przewodnik po prowadzeniu badań) oraz artykułów o dydaktyce ekonomii m.in. w Journal of Economic Education , International Review of Economic Education . Greenlaw napisał także moduł Quantitative Writing for Starting Point: Teaching and Learning Economics opublikowany w portalu poświęconym najlepszym praktykom nauczania ekonomii. Mieszka w Alexandrii w stanie Wirginia w USA, razem z żoną Kathy mają troje dzieci. David Shapiro, Pennsylvania State University David Shapiro jest profesorem emerytowanym na wydziale Ekonomii, demografii oraz studiów nad tematyką kobiecości, gender i seksualności na University of Michigan. Obronił licencjat z Nauk politycznych i ekonomicznych na University of Michigan oraz dyplom i doktorat Nauk Ekonomicznych na Princeton University. Karierę akademicką rozpoczął w 1971 r. na Ohio State University, gdzie zajmował się badaniami kobiet i młodzieży na rynku pracy w USA. W latach 1978–1979 jako stypendysta Fulbrighta na Uniwersytecie w Kinszasie w Demokratycznej Republice Konga prowadził badania nad edukacją, zatrudnieniem i zachowaniami reprodukcyjnymi kobiet w Kinszasie, a później poszerzył zakres badań na cały region subsaharyjski. Shapiro zdobył najwyższe nagrody dla dydaktyków zarówno w Ohio State jak i Penn State. Waldemar Karpa, Akademia Leona Koźmińskiego Waldemar Karpa jest wieloletnim dydaktykiem i profesorem nadzwyczajnym w Katedrze Ekonomii Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie. Jest twórcą programu studiów i liderem kierunku Ekonomia na tejże uczelni. Systematycznie gości z wykładami gościnnymi w prestiżowych uczelniach zagranicznych. Magisterium i doktorat w dyscyplinie ekonomii międzynarodowej obronił na paryskiej Sorbonie (Université Paris 1 Panthéon-Sorbonne). Główną tematyką jego pracy naukowej są procesy innowacyjności w gospodarce, a w szczególności te zachodzące w obszarach ochrony zdrowia oraz tych skierowanych na niwelację negatywnych skutków zmian klimatycznych. Autor monografii, artykułów naukowych oraz opracowań na rzecz praktyki oraz prac o charakterze popularnonaukowym. W podręczniku Mikroekonomia – Podstawy jest autorem rozdziału Wpływ zmian klimatu na rozwój przedsiębiorstw. Piotr Maszczyk, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Piotr Maszczyk prodziekan Studium Magisterskiego Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie oraz kierownik Zakładu Makroekonomii i Ekonomii Sektora Publicznego w Kolegium Gospodarki Światowej. Autor i współautor blisko 50 artykułów i opracowań naukowych z obszarów teorii ekonomii, ekonomii instytucjonalnej i transformacji ustrojowej w Europie Środkowej i Wschodniej, a także licznych ekspertyz. Posiada ponaddwudziestoletnie doświadczenie dydaktyczne na studiach licencjackich, magisterskich, doktorskich i podyplomowych, potwierdzone licznymi nagrodami przyznanymi zarówno przez JM Rektora SGH, jak i samych studentów, o czym świadczy dwukrotne wyróżnienie studencką nagrodą Inspiracja Roku. Maszczyk jest także laureatem Nagrody Ministra Nauki i Edukacji. Pracował także w Ministerstwie Finansów i Ministerstwie Rozwoju Regionalnego w randze radcy ministra. Jest stałym komentatorem ekonomicznym radia Tok FM i RdC. W podręczniku Mikroekonomia – Podstawy jest współautorem rozdziału Wpływ zmian klimatu na rozwój przedsiębiorstw oraz autorem adaptacji polskiego wydania. Redakcja naukowa polskiego wydania: dr Piotr Maszczyk, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Tłumaczenia: dr Bożena Horbaczewska, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Popyt i podaż, Wprowadzenie do rynku czynników produkcji, Teoria podaży, kosztów i struktur rynku, Monopol, Dodatek C); dr Krystian Jaworski, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Wstęp do mikroekonomii, Wybór w świecie rzadkości zasobów); prof. dr hab. Mariusz Próchniak, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (rozdziały: Elastyczność, Wybory konsumenta, Konkurencja doskonała, Konkurencja monopolistyczna i oligopol, Zawodność rynku – państwo a biznes, Dodatek A, Dodatek B) Recenzje naukowe polskiego wydania: dr Ewa Ignaciuk, Uniwersytet Gdański; dr hab. Jacek Jankiewicz, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, dr Jakub Gazda, d. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu; prof. dr hab. Wojciech Giza, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie; prof. dr hab. Bożena Borkowska, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu; dr hab. Sławomir Czetwertyński, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu; dr hab. Izabela Ostoj, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach; dr hab. Jacek Pietrucha, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach; prof. dr hab. Janina Godłów-Legiędź, Uniwersytet Łódzki; dr hab. Edyta Dworak, prof. Uniwersytetu Łódzkiego; dr Tomasz Grabia, Uniwersytet Łódzki; dr hab. Bolesław Rok, prof. Akademii Leona Koźmińskiego. Redakcja językowa: Sławomir Borkowski Korekta językowa: Marcin Kuźma, Ewa Jeżewska, Weronika Dulęba Okładka i ilustracje: Marta Sztuka Wsparcie redakcji: Marta Sztuka, Dorota Rokowska Zespół redakcyjny Principles of Microeconomics 2e Prowadzenie redakcji: Thomas Sigel Specjalne podziękowania redakcji podręcznika Principles of Microeconomics 2e dla Christiana Pottera z University of Mary Washington za szczegółowy research i aktualizacje danych w publikacji. Współautorstwo: Eric Dodge, Hanover College Cynthia Gamez, University of Texas at El Paso Andres Jauregui, Columbus State University Diane Keenan, Cerritos College Dan MacDonald, California State University, San Bernardino Amyaz Moledina, The College of Wooster Craig Richardson, Winston-Salem State University Ralph Sonenshine, American University Recenzje naukowe: Bryan Aguiar, Northwest Arkansas Community College; Basil Al Hashimi, Mesa Community College; Jennifer Ball, Washburn University; Emil Berendt, Mount St. Mary's University; Zena Buser, Adams State University; Douglas Campbell, The University of Memphis; Sanjukta Chaudhuri, University of Wisconsin-Eau; Claire Xueyu Cheng, Alabama State University; Robert Cunningham, Alma College; Rosa Lea Danielson, College of DuPage; Steven Deloach, Elon University; Debbie Evercloud, University of Colorado Denver; Sal Figueras, Hudson County Community College; Reza Ghorashi, Stockton University; Robert Gillette, University of Kentucky; George Jones, University of Wisconsin-Rock County; Charles Kroncke, College of Mount St. Joseph; Teresa Laughlin, Palomar Community College; Carlos Liard-Muriente, Central Connecticut State University; Heather Luea, Kansas State University; Charles Meyrick, Housatonic Community College; William Mosher, Nashua Community College; Michael Netta, Hudson County Community College; Nick Noble, Miami University; Joe Nowakowski, Muskingum University; Shawn Osell, University of Wisconsin, Superior; Mark Owens, Middle Tennessee State University; Sonia Pereira, Barnard College; Brian Peterson, Central College; Jennifer Platania, Elon University; Robert Rycroft, University of Mary Washington; Adrienne Sachse, Florida State College at Jacksonville; Hans Schumann, Texas A&M University; Gina Shamshak, Goucher College; Chris Warburton, John Jay College of Criminal Justice, CUNY; Mark Witte, Northwestern University; Chiou-nan Yeh, Alabama State University", "section": "Przedmowa", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Czy używasz mediów społecznościowych? Na funkcjonowanie gospodarki olbrzymi wpływ ma to, jak szybko informacje są wymieniane przez ludzi. Obecnie największe serwisy na rynku mediów społecznościowych, takie jak: Twitter, Facebook i Instagram, są najważniejszymi pośrednikami ułatwiającymi tę wymianę w przestrzeni infosfery. (Źródło: Johan Larsson/Flickr) Problem wyboru. Decyzje w erze mediów społecznościowych Opublikować czy nie opublikować? Każdego dnia stajemy przed niezliczonymi decyzjami, począwszy od tego, co zjeść na śniadanie, przez wybór sposobu dotarcia na uczelnię, po kwestie bardziej złożone, np.: Czy powinniśmy wybrać kolejną specjalizację i tym samym wydłużyć okres studiowania? Nasze zachowanie w obliczu tych wyborów zależy od zakresu informacji, którymi dysponujemy w danym momencie. Ekonomiści zwykle mówią w tym kontekście o „niedoskonałej informacji”, ponieważ rzadko mamy wszystkie dane potrzebne do podjęcia optymalnej decyzji. Ale mimo braku doskonałej informacji wciąż dokonujemy setek rozstrzygnięć dziennie. Obecnie dysponujemy dodatkowym narzędziem służącym do pozyskiwania i gromadzenia informacji – mediami społecznościowymi. Portale takie jak Facebook i Twitter zmieniają to, jakie filmy oglądamy, które produkty kupujemy, modyfikują sposoby dokonywania przez nas wyborów i spędzania wolnego czasu. Wpływają na niemal każdą naszą aktywność. Ilu z was wybrało uczelnię, nie sprawdzając najpierw jej strony i profilu na Facebooku lub Twitterze, aby uzyskać informacje i opinie na jej temat? Jak zauważysz podczas lektury tego podręcznika, na procesy zachodzące w gospodarce wpływa to, jak sprawnie informacje są rozpowszechniane w społeczeństwie, np. jak szybko wiadomości publikowane są na Facebooku i w innych mediach społecznościowych. „Ekonomiści najbardziej kochają duże i płynne rynki, które działają w warunkach doskonałej informacji” – stwierdziła Jessica Irvine, redaktor National Economics w News Corp Australia. Powyższe konstatacje prowadzą nas do tematu niniejszego rozdziału, którym jest wprowadzenie do świata podejmowania decyzji, przetwarzania informacji i zrozumienia zachowań na rynkach – świata ekonomii. Każdy rozdział w niniejszej książce zaczyna się od dyskusji na temat bieżących (czasami przeszłych) wydarzeń i powraca do nich na końcu, aby czytelnik mógł utrwalić sobie przyswojoną wiedzę. Wprowadzenie Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym jest ekonomia i dlaczego jest ważna Jakie są różnice między mikro- a makroekonomią Jak ekonomiści wykorzystują teorie i modele do zrozumienia problemów ekonomicznych W jaki sposób może funkcjonować gospodarka w różnych systemach ekonomicznych Czym jest ekonomia i dlaczego warto poświęcać czas na jej studiowanie? W końcu istnieją inne dyscypliny naukowe, które możesz zgłębiać, i inne sposoby spędzania czasu. Jak to już zostało wspomniane, dokonywanie wyborów stanowi sedno tego, czym zajmują się ekonomiści, a decyzja o przeczytaniu tego podręcznika jest decyzją ekonomiczną, podobnie jak każdy inny dokonany przez ciebie wybór. Ekonomia prawdopodobnie jest czym innym niż myślisz. Nie chodzi w niej przede wszystkim o pieniądze czy finansowanie przedsiębiorstw. Nie sprowadza się do działalności biznesowej. Nie jest również matematyką. Czym zatem jest ekonomia? Otóż jest to zarówno jedna z nauk społecznych, jak i sposób postrzegania świata.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Czym jest ekonomia i dlaczego jest ona ważna? Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć, dlaczego warto studiować ekonomię Wyjaśnić relację między produkcją a podziałem pracy Ocenić znaczenie zjawiska rzadkości (ograniczoności) zasobów Ekonomia (ang. economics ) to nauka o tym, jak ludzie podejmują decyzje w obliczu rzadkości (ograniczoności) zasobów. Mogą to być decyzje indywidualne, decyzje rodzinne, decyzje biznesowe lub decyzje społeczne. Jeśli rozejrzysz się uważnie, zobaczysz, że rzadkość zasobów jest faktem. Rzadkość zasobów (ang. scarcity ) oznacza, że potrzeby w zakresie towarów, usług i surowców przekraczają dostępne zasoby, jeśli koszt ich pozyskania jest pomijalny (ich cena jest równa zero). Zasoby takie jak: siła robocza, narzędzia, ziemia i surowce są niezbędne do wytworzenia pożądanych przez nas dóbr i usług, ale ich podaż jest ograniczona. Oczywiście rzadkim zasobem jest również czas – każdy człowiek, bogaty czy biedny, ma tylko 24 godziny w ciągu doby, które może wykorzystać, aby zarobić na zakup towarów i usług albo też poświęcić je na rekreację lub sen. W danym momencie dostępna jest tylko skończona ilość zasobów. Istnieją dobra, których zasoby wydają się nieograniczone, np. powietrze czy energia słoneczna. Nazywane są one dobrami wolnymi, ale kryzys klimatyczny uświadamia nam, że nawet obfitość takich dóbr ma charakter względny. Pomyśl o tym w ten sposób: zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) w 2020 r. liczba osób aktywnych zawodowo w Polsce kształtowała się na poziomie bliskim 17 mln (w tym samym okresie osób biernych zawodowo było blisko 13,5 mln). Całkowita powierzchnia kraju wynosiła 312 679 km kw. Chociaż są to z pewnością liczby duże, nie są one nieskończone. Ponieważ zasoby te są ograniczone, podobnie rzecz się ma z ilością towarów i usług, które dzięki ich wykorzystaniu produkujemy (jakkolwiek, zgodnie z danymi GUS, produkcja dóbr i usług konsumpcyjnych w Polsce z roku na rok jest coraz większa). Jeśli dodamy do tego fakt, iż ludzkie potrzeby wprawdzie nie są nieograniczone (w końcu ile pączków w ciągu dnia jest w stanie zjeść człowiek), ale – również ze względu na to, że wciąż pojawiają się nowe produkty (przede wszystkim gadżety elektroniczne) – znacznie przekraczają dostępny zasób dóbr i usług, łatwo zauważyć, dlaczego rzadkość zasobów jest problemem. Rozwiązywanie tego problemu wymaga analizy nie tylko produkcji, ale także sposobu dzielenia dóbr (ich dostępności) między poszczególne jednostki i grupy. Dlatego przedmiot ekonomii – gospodarowanie rzadkimi zasobami – obejmuje produkcję i podział jej efektów w społeczeństwie. Podział dóbr w społeczeństwie rodzi kontrowersje, które także są przedmiotem analiz ekonomistów. W tym miejscu należy podkreślić specyficzną cechę ekonomii jako nauki społecznej. W ekonomii występują twierdzenia pozytywne, które opisują, jak ludzie działają (tzw. ekonomia pozytywna), i twierdzenia normatywne, dotyczące tego, jak być powinno (ekonomia normatywna). Temat ten zostanie rozwinięty w kolejnym rozdziale. Wprowadzenie do bazy danych FRED Dane liczbowe są bardzo ważne w ekonomii, ponieważ ilustrują problemy, które ekonomia stara się zrozumieć. Różne agencje rządowe publikują dane gospodarcze i społeczno-ekonomiczne. W tym podręczniku będziemy używać głównie danych z bazy FRED Banku Rezerwy Federalnej w St. Louis i danych dostępnych poprzez witrynę internetową Głównego Urzędu Statystycznego (GUS). Zarówno portal FRED , jak i GUS są bardzo przyjazne dla użytkownika. Umożliwiają wyświetlanie danych w tabelach lub na wykresach, a także łatwe pobieranie ich do postaci arkusza kalkulacyjnego, jeśli chcesz wykorzystać je do innych celów. Witryny FRED i GUS zawierają dane dotyczące kształtowania się w czasie prawie 400 tys. liczb obrazujących procesy gospodarcze w kraju i na świecie w szerokich kategoriach: Pieniądz, bankowość i finanse Demografia, zatrudnienie i rynek pracy (w tym rozkład dochodów) Rachunki narodowe (produkt krajowy brutto i jego składowe) Produkcja i działalność gospodarcza (w tym cykle koniunkturalne) Ceny i inflacja (w tym indeks cen towarów i usług konsumpcyjnych, indeks cen producentów oraz indeks kosztów zatrudnienia) Dane regionalne z USA i Polski Dodatkowo portal FRED zawiera również dane akademickie (w tym Penn World Tables i bazę danych NBER Macrohistory ) Aby uzyskać więcej informacji o tym, jak korzystać z FRED, zobacz filmy na YouTube, zaczynając od tego wprowadzenia. Rzadkość zasobów Kryzys bezdomności pokazuje, jak realnym problemem jest rzadkość zasobów. (Źródło: „daveynin”/Flickr Creative Commons) Jeśli nadal nie wierzysz, że rzadkość zasobów jest istotnym problemem, zastanów się nad następującymi kwestiami: Czy każdy potrzebuje jedzenia? Czy każdy potrzebuje przyzwoitego mieszkania? Czy każdy potrzebuje opieki zdrowotnej? W każdym kraju na świecie są ludzie głodni, dotknięci kryzysem bezdomności (którzy są zmuszeni nazywać ławki w parku swoimi łóżkami, jak pokazano na ), pozbawieni dostępu do usług medycznych. Z czego to wynika? Powodem jest rzadkość zasobów. Spróbujmy zgłębić kwestię rzadkości zasobów nieco dokładniej, ponieważ jest ona kluczowa dla zrozumienia tego, czym zajmuje się ekonomia. Problem rzadkości zasobów Pomyśl o wszystkich rzeczach, które konsumujesz: jedzeniu, mieszkaniu, odzieży, transporcie, opiece zdrowotnej i rozrywce. Jak zdobywasz te dobra? Sam ich nie produkujesz. Nabywasz je. Dlaczego stać cię na kupowane rzeczy? Bo pracujesz i otrzymujesz za to wynagrodzenie. Jeśli sam tego nie robisz, robi to ktoś inny, kto kupuje ci wszystkie niezbędne produkty. Jednak większość z nas nigdy nie uzyskuje wystarczającego dochodu, aby móc nabyć wszystko, czego pragnie. Dzieje się tak właśnie z powodu rzadkości zasobów. Jak zatem rozwiązać ten problem? Odwiedź tę stronę internetową , aby przeczytać o tym, jak Stany Zjednoczone radzą sobie z problemem rzadkości zasobów. Każde społeczeństwo, niezależnie od tego, jak zamożni są jego obywatele, musi dokonywać wyborów dotyczących sposobu wykorzystania swoich zasobów. Rodziny muszą zdecydować, czy wydadzą pieniądze na nowy samochód, czy na ekskluzywne wakacje. Jednostki samorządowe (gminy, powiaty i województwa) muszą określić, czy przeznaczyć większą część budżetu na policję i ochronę przeciwpożarową, czy na system oświaty. Państwa muszą dokonać wyboru, czy przeznaczyć więcej środków na obronę narodową, czy na ochronę środowiska. W większości przypadków w budżecie po prostu nie ma wystarczającej ilości pieniędzy, aby sfinansować wszystkie potrzeby. Jak najlepiej wykorzystać nasze ograniczone zasoby, aby uzyskać możliwie najwięcej towarów i usług? Istnieje kilka opcji. Po pierwsze, każdy z nas mógłby wyprodukować wszystko to, co sam konsumuje. Alternatywnie każdy mógłby wyprodukować część tego, co chciałby skonsumować, a resztę zapewnić sobie w drodze wymiany. Przyjrzyjmy się tym opcjom. Dlaczego sami nie wytwarzamy po prostu wszystkich rzeczy, które są nam niezbędne? Przypomnijmy sobie nieodległe przecież czasy, kiedy ludzie potrafili własnoręcznie zaspokoić znacznie więcej swoich potrzeb niż my dzisiaj, od budowania domów, przez uprawę roli i polowanie, po naprawę sprzętów domowych. Większość z nas nie wie, jak zrobić wszystkie – lub cokolwiek – z wymienionych wcześniej rzeczy, ale nie dlatego, że nie byliśmy w stanie się tego nauczyć. Raczej nie musimy tego robić, ponieważ żyjemy w społeczeństwie opartym na podziale i specjalizacji pracy. Na szczególne znaczenie podziału pracy zwrócił uwagę Adam Smith (1723–1790) w swoim dziele Bogactwo narodów . Adam Smith Adam Smith opisał ideę podziału procesu produkcyjnego na proste czynności. (Źródło: Wikimedia Commons) Podział i specjalizacja pracy Wielu autorów pisało o ekonomii stulecia przed Smithem, ale on jako pierwszy zajął się problemami gospodarczymi w sposób kompleksowy. Dlatego opublikowanie w 1776 r. jego dzieła znanego pod skróconym tytułem Bogactwo narodów uznane zostało za narodziny nowożytnej ekonomii. W pierwszym rozdziale Smith wprowadził pojęcie podziału pracy (ang. division of labor ), co oznaczało podział procesu wytwarzania danego produktu na szereg prostych cząstkowych czynności wykonywanych przez różnych pracowników, w miejsce sytuacji, w której jeden człowiek wykonuje wszystkie zadania związane z produkcją tego przedmiotu. Aby zilustrować ideę podziału pracy, Smith policzył, ile czynności składało się na wykonanie szpilki: przycięcie kawałka drutu na odpowiednią długość, wyprostowanie go, umieszczenie główki na jednym końcu i zaostrzenie drugiego oraz pakowanie szpilek, żeby wymienić tylko kilka z nich. Wierzcie lub nie, ale Smith naliczył 18 różnych zadań, które wykonywali różni ludzie, w celu wyprodukowania gotowych do sprzedaży szpilek! Nowoczesne przedsiębiorstwa, niezależnie od ich rozmiarów, również dokonują podziału zadań. Nawet stosunkowo prosty rodzaj działalności, jakim jest restauracja, dzieli proces produkcyjny polegający na serwowaniu posiłków gościom na szereg czynności wykonywanych przez wiele osób – szefa kuchni, specjalistów zajmujących się sosami i innymi elementami dań, mniej wykwalifikowaną pomoc kuchenną wykonującą proste działania, pracownika witającego klientów i zajmującego się rezerwacjami, kelnerów, sprzątaczy oraz menedżera do obsługi wypłat i rachunków, nie wspominając o ludziach odpowiedzialnych za zakupy żywności, mebli, sprzętu kuchennego i kontakty z właścicielem budynku, w którym restauracja się znajduje. Bardziej złożona działalność, taka jak fabryka wytwarzająca obuwie ( ) lub szpital, może opierać się na pracy osób zatrudnionych na setkach różnych stanowisk. Podział pracy Przykładem podziału pracy są pracownicy na linii montażowej. (Źródło: Nina Hale/Flickr Creative Commons) Dlaczego podział pracy zwiększa produkcję Kiedy już uda się podzielić proces produkcji dóbr lub usług na niezależne czynności wykonywane przez różne osoby, pracownicy i firmy mogą wytwarzać większą liczbę produktów. Analizując sposób funkcjonowania obserwowanych przez siebie wytwórców szpilek, Smith zauważył, że jeden pracownik wykonujący wszystkie 18 czynności może wyprodukować 20 szpilek dziennie, ale mała firma składająca się z 10 pracowników (niektórzy z nich musieliby wykonać dwa lub trzy zadania z grupy wszystkich związanych z wytwarzaniem szpilek) może wyprodukować 48 tys. szpilek dziennie. Dlaczego grupa robotników, z których każdy specjalizuje się w określonych zadaniach, może wytworzyć o wiele więcej niż ta sama liczba robotników, którzy próbują samodzielnie zrealizować cały proces produkcji określonego dobra lub usługi? Po pierwsze, specjalizacja (ang. specialization ) w konkretnym, cząstkowym obszarze pracy pozwala pracownikom skupić się na tych elementach procesu produkcyjnego, w których mają przewagę. (W kolejnych rozdziałach rozwiniemy tę ideę, wprowadzając i omawiając pojęcie przewagi komparatywnej (ang. comparative advantage ). Ludzie mają różne umiejętności, talenty i zainteresowania, więc niektóre czynności będą wykonywać lepiej i szybciej niż inni. We współczesnym świecie specjalizacja w wykonywaniu określonych zadań najczęściej jest wynikiem wyboru konkretnej ścieżki edukacyjnej, która z kolei kształtowana jest przez zainteresowania i uzdolnienia. Na przykład tylko ci, którzy mają wykształcenie medyczne, posiadają niezbędne kwalifikacje do pracy lekarza. W przypadku niektórych dóbr główny wpływ na specjalizację w ich produkcji ma umiejscowienie geograficzne przedsięwzięcia. Zdecydowanie łatwiej być sadownikiem w okolicach Grójca lub Warki niż na Suwalszczyźnie, z kolei hotel turystyczny prościej jest prowadzić w Augustowie niż w Warce czy Grójcu. W dużym mieście lub w jego pobliżu łatwiej jest przyciągnąć liczbę klientów wystarczającą do dobrego prosperowania pralni chemicznej lub kina, co na słabo zaludnionym obszarze wiejskim z pewnością będzie problemem. Bez względu na powód, jeśli ludzie specjalizują się w wytwarzaniu tego, co robią najlepiej, będą bardziej efektywni, niż gdyby koncentrowali się na wykonywaniu kilku różnych czynności, robiąc zarówno to, co umieją najlepiej, jak i to, w czym nie są zbyt biegli. Po drugie, pracownicy, którzy specjalizują się w określonych zadaniach, najczęściej uczą się produkować szybciej i osiągać wyższą jakość wytwarzanych produktów. Ten schemat odnosi się do różnych profesji i stanowisk, w tym pracowników linii montażowych, którzy składają samochody, fryzjerów układających wymyślne fryzury i lekarzy, którzy wykonują operacje serca. Wyspecjalizowani pracownicy często znają swoje zadania na tyle dobrze, że mogą proponować innowacyjne, czyli szybsze i lepsze sposoby wykonywania tej pracy. Podobny wzorzec występuje również w przedsiębiorstwach. W wielu przypadkach firma, która koncentruje się na jednym lub tylko kilku produktach (nazywanych czasami kluczowymi kompetencjami (ang. core competency ), odnosi większe sukcesy niż podmioty, które próbują wytwarzać szeroką gamę produktów. Po trzecie, specjalizacja pozwala przedsiębiorstwom wykorzystywać korzyści skali (ang. economies of scale ), co oznacza, że w przypadku wielu rodzajów dóbr wraz ze wzrostem poziomu produkcji średni koszt wytworzenia każdej jednostki spada. Na przykład jeśli fabryka wytwarza tylko 100 samochodów rocznie, każdy samochód będzie przeciętnie dość drogi w produkcji, gdyż będzie się ona odbywać w sposób chałupniczy. Jeśli jednak zakład produkuje 50 tys. samochodów na rok, może stworzyć zautomatyzowaną linię montażową z ogromnymi maszynami i pracownikami wykonującymi specjalistyczne zadania, a przeciętny koszt produkcji jednego auta będzie niższy. Ostatecznie dzięki temu, że pracownicy mogą skupić się na swoich preferencjach i talentach, nauczyć się lepiej wykonywać wyspecjalizowane zadania i pracować w większych organizacjach, społeczeństwo jako całość może produkować i konsumować znacznie więcej niż w sytuacji, w której każda osoba próbowałaby sama wytwarzać wszystkie zużywane przez siebie towary i usługi. Podział i specjalizacja pracy są sposobem radzenia sobie z rzadkością zasobów. Handel i rynki Aby zaspokoić różnorodne potrzeby w gospodarce opartej na podziale pracy, musimy za uzyskane wynagrodzenie kupować wszystkie potrzebne nam dobra. Innymi słowy, im bardziej zaawansowany podział pracy, tym większy zakres wymiany towarowej w ramach regionów, narodów i świata. Oznacza to, że pomyślność ekonomiczna zależy od umiejętności pokojowej współpracy. Podział pracy to także podział wiedzy. Aby odtwarzać muzykę, nie musisz nic wiedzieć o elektronice czy sposobach kompresji dźwięku – po prostu kupujesz smartfon lub tablet, pobierasz muzykę (lub logujesz się do serwisów streamingowych) i słuchasz. Nie musisz nic wiedzieć o sztucznych włóknach czy budowie maszyn do szycia, jeśli potrzebujesz kurtki – zwyczajnie kupujesz ją i nosisz. Możesz nie mieć pojęcia o silnikach spalinowych, a mimo to prowadzić samochód – po prostu wsiadasz i jedziesz. Zamiast próbować zdobyć całą wiedzę i umiejętności związane z produkcją wszystkich dóbr i usług, które chcesz konsumować, rynek pozwala ci nauczyć się wyspecjalizowanego zestawu umiejętności, a następnie wykorzystać otrzymywane wynagrodzenie do zakupu towarów, których potrzebujesz. W ten sposób nowoczesne społeczeństwo wykształciło silną gospodarkę. Korzyści ze studiowania ekonomii Teraz, gdy masz już ogólny pogląd na to, czym zajmuje się ekonomia, szybko omówmy, dlaczego warto ją studiować. Ekonomia, wbrew pozorom, nie jest zbiorem faktów do zapamiętania, chociaż istnieje wiele ważnych pojęć, których należy się nauczyć. Zamiast tego myśl o ekonomii jako zbiorze pytań, na które należy odpowiedzieć, lub łamigłówkach do rozwiązania. Co najważniejsze, ekonomia dostarcza narzędzi i wskazuje sposoby rozwiązania tych zagadek. Jeśli jeszcze nie zaraziliście się pasją do ekonomii, oto inne ważne powody, dla których warto ją studiować: Praktycznie każdy istotny problem, przed którym stoi dziś świat, od globalnego ocieplenia, przez ubóstwo, po konflikty w Syrii, Afganistanie, Somalii i na Ukrainie, ma wymiar ekonomiczny. Jeśli chcesz uczestniczyć w rozwiązywaniu tych problemów, musisz być w stanie je zrozumieć. Rola ekonomii jest tu zatem kluczowa. Trudno przecenić znaczenie ekonomii dla zaangażowania w sprawy publiczne i świadomości obywatelskiej. Jeśli chcesz w racjonalny sposób dokonywać wyborów, musisz rozumieć konsekwencje uchwalanych w parlamencie ustaw i innych przepisów prawa. Czy wiesz, jakie są konstytucyjne limity długu publicznego, czy rozumiesz pojęcie reguły fiskalnej, czy znasz kompetencje Narodowego Banku Polskiego? Podstawowa znajomość zasad rządzących światem ekonomii sprawia, że lepiej rozumiesz rzeczywistość wokół ciebie. Czytając artykuły o tematyce ekonomicznej, będziesz w stanie ocenić argumenty autora. Kiedy usłyszysz kolegów z grupy, współpracowników lub polityków mówiących o gospodarce i ekonomii, zdołasz odróżnić racjonalną argumentację od bzdur. Poznasz nowe sposoby myślenia o bieżących wydarzeniach, o decyzjach osobistych i biznesowych, a także o polityce. Nauka ekonomii nie wskaże zazwyczaj konkretnej odpowiedzi, ale pomoże naświetlić dostępne spektrum wyborów. Key Concepts and Summary Ekonomia stara się rozwiązać problem rzadkości zasobów, który polega na tym, że ludzkie zapotrzebowanie na towary i usługi przekracza dostępną podaż przy cenie równej zero. Dla nowoczesnej gospodarki charakterystyczny jest podział pracy, w ramach którego ludzie zarabiają dzięki specjalizacji w produkcji konkretnych dóbr i usług, a następnie wykorzystują swój dochód do zakupu produktów, których potrzebują. Podział pracy pozwala jednostkom i przedsiębiorstwom specjalizować się i produkować więcej z kilku powodów: a) Umożliwia podmiotom ekonomicznym skoncentrowanie się na tych rodzajach działalności, w których posiadają przewagę ze względu na czynniki naturalne i poziom umiejętności; b) Zachęca je do uczenia się i innowacji; c) Pozwala im na wykorzystanie zjawiska korzyści skali. Podział i specjalizacja pracy działają tylko wtedy, gdy podmioty ekonomiczne mogą kupić na rynkach to, czego same nie produkują. Nauka ekonomii ułatwia zrozumienie głównych problemów, z jakimi boryka się dzisiejszy świat, przygotowuje do bycia świadomym obywatelem i pomaga stać się wszechstronnym obserwatorem rzeczywistości. Self-Check Questions Co to znaczy, że zasoby są rzadkie? Czy możesz podać dwie przyczyny tego zjawiska? Rzadkość zasobów oznacza, że ludzkie zapotrzebowanie na towary i usługi przekracza dostępną podaż przy cenie równej zero. Podaż jest ograniczona, ponieważ zasoby służące do produkcji dóbr i usług są ograniczone czynnikami fizycznymi (dostępny areał gruntów rolnych, zasób surowców – ropy naftowej, rud metali). Popyt wprawdzie nie jest nieograniczony, ale biorąc pod uwagę dostępną podaż, suma ludzkich potrzeb niemal zawsze jest od niej większa. Mieszkańcy miasta Kowalewo lubią jeść szynkę, ale jej wytworzenie wymaga pracy 10 osób przez miesiąc. Jeśli w tej miejscowości mieszka 100 osób, jaka jest maksymalna liczba szynek, jaką mieszkańcy mogą zjeść w ciągu miesiąca? 100 osób / 10 osób na szynkę = maksymalnie 10 szynek miesięcznie, jeśli wszyscy mieszkańcy produkują szynkę. Ponieważ konsumpcja jest ograniczona tempem produkcji, maksymalna liczba szynek, które mieszkańcy mogą zjeść miesięcznie, wynosi 10. Pracownica firmy konsultingowej otrzymuje wynagrodzenie w kwocie 500 zł za godzinę. Lubi jeść warzywa, ale nie potrafi ich uprawiać. Dlaczego najbardziej opłacalne jest dla niej spędzanie czasu w pracy i kupowanie warzyw? Jej wynagrodzenie wskazuje, że jest bardzo produktywna jako konsultantka, ale jej wydajność w roli producenta warzyw jest bardzo niska. Czas spędzony w pracy przynosi jej znacznie większy dochód niż to, co mogłaby zaoszczędzić, gdyby zamiast kupować warzywa poświęcała czas na ich uprawę. Tak więc ze względów czysto ekonomicznych (pomijając choćby fakt, że uprawa warzyw może ją odprężać) powinna maksymalizować swój dochód z pracy (specjalizacja pracy) i kupować dzięki niemu ulubione warzywa. Programista mógłby sam pomalować swój dom, ale bardziej sensowne wydaje mu się zatrudnienie malarza, który zrobi to za niego. Wyjaśnij dlaczego. Programista jest lepszy w pisaniu kodu niż w malowaniu. Wykonując swoją pracę, zarabia więcej pieniędzy, niż zaoszczędziłby, gdyby w tym samym czasie sam pomalował swój dom. Oczywiście zakładając, że nie robiłby tego dla relaksu. Review Questions Wskaż trzy czynniki, które sprawiają, że podział pracy zwiększa poziom produkcji w gospodarce. Wymień trzy powody uzasadniające sensowność studiowania ekonomii. Critical Thinking Questions Załóżmy, że masz zespół składający się z dwóch pracowników: jeden jest piekarzem, a drugi szefem kuchni. Wyjaśnij, dlaczego twoja restauracja może produkować więcej posiłków w określonym czasie, jeśli każdy pracownik specjalizuje się w tym, co robi najlepiej, w porównaniu do sytuacji, w której każdy pracownik stara się robić wszystko samodzielnie, od przystawki aż po deser. Dlaczego podział pracy bez handlu nie działa? Czy możesz podać inne niż wymienione w tekście przykłady tzw. dóbr wolnych, czyli towarów lub usług, których nie brakuje, nawet jeśli ich cena wynosi zero? References Bureau of Labor Statistics, U.S. Department of Labor. 2015. \"The Employment Situation—February 2015.\" Dostęp: 27 marca 2015. http://www.bls. /news.release/pdf/empsit.pdf. Williamson, Lisa. “US Labor Market in 2012.” Bureau of Labor Statistics . Dostęp 1 grudnia 2013. http://www.bls.gov/opub/mlr/2013/03/art1full.pdf. podział pracy (ang. division of labor ) organizacja procesu produkcji, której istota polega na podziale zadań w ramach procesu produkcyjnego niezbędnego do wytworzenia dobra lub usługi ekonomia (ang. economics ) nauka badająca mechanizmy i uwarunkowania wyborów dokonywanych przez konsumentów i przedsiębiorców w warunkach rzadkości zasobów korzyści skali (ang. economies of scale ) sytuacja, w której średni (przeciętny) koszt wytworzenia każdej jednostki spada wraz ze wzrostem całkowitej produkcji rosnące korzyści skali (ang. economies of scale ) patrz: korzyści skali rzadkość zasobów (ang. scarcity ) sytuacja, w której ludzkie zapotrzebowanie na towary i usługi przekracza dostępną ilość oferowaną przy cenie równej zero specjalizacja (ang. specialization ) sytuacja, w której pracownicy lub przedsiębiorstwa w ramach całego procesu produkcyjnego koncentrują się na konkretnych zadaniach, z którymi radzą sobie najlepiej", "section": "Czym jest ekonomia i dlaczego jest ona ważna?", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Mikroekonomia i Makroekonomia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Opisać, czym zajmuje się mikroekonomia Określić zakres zainteresowań makroekonomii Ekonomia zajmuje się dobrem wszystkich ludzi, zarówno pracujących, jak i pozostających bez pracy, tych o wysokich i tych o niskich dochodach. Dla ekonomistów konstatacja, iż produkcja użytecznych dóbr i usług może stwarzać problemy związane z zanieczyszczeniem środowiska, jest oczywista. Ekonomiści analizują, jak inwestycje w edukację pomagają rozwijać umiejętności pracowników. Ludzie zajmujący się zawodowo ekonomią opracowują metody pozwalające stwierdzić, kiedy duże przedsiębiorstwa lub największe związki zawodowe działają w sposób korzystny dla całego społeczeństwa, a kiedy ich posunięcia przynoszą korzyść wyłącznie ich właścicielom lub członkom organizacji. Ekonomiści zastanawiają się również, jak wydatki rządowe, podatki i regulacje wpływają na decyzje dotyczące produkcji i konsumpcji. Powinno być już jasne, że ekonomia obejmuje znaczną liczbę zagadnień. Możemy podzielić ten obszar zainteresowań na dwie części. Mikroekonomia (ang. microeconomics ) skupia się na działaniach poszczególnych podmiotów w gospodarce, takich jak gospodarstwa domowe, pracownicy i przedsiębiorstwa. Makroekonomia (ang. macroeconomics ) natomiast koncentruje się na całościowym spojrzeniu na gospodarkę. Obszar jej zainteresowań tworzą zagadnienia takie, jak wzrost produkcji, liczba bezrobotnych, wzrost cen, saldo budżetu i szerzej – sektora finansów publicznych oraz poziom eksportu i importu. Mikroekonomia i makroekonomia nie są odrębnymi dyscyplinami naukowymi, ale raczej komplementarnymi sposobami analizowania tego, co dzieje się w gospodarce. W dalszej części tego rozdziału wrócimy jeszcze do kwestii rozróżnienia między mikro- a makroekonomią i pokażemy, w jaki sposób metoda pracy ekonomistów wpływa na obszar zainteresowań obu sposobów analizy. Aby zrozumieć, dlaczego obie perspektywy – mikro- i makroekonomiczna – są przydatne, rozważ problem badania ekosystemu biologicznego, jakim jest jezioro. Jedna z osób badających akwen może skupić się na konkretnych zagadnieniach: pewnych rodzajach glonów lub roślin; cechach poszczególnych ryb lub ślimaków; albo drzew porastających brzegi. Inna może potraktować obiekt badań całościowo: przeanalizować łańcuchy pokarmowe, zastanowić się, dzięki czemu ekosystem pozostaje w ogólnej równowadze i w jaki sposób zmiany w środowisku wpływają na tę równowagę. Oba podejścia są przydatne, przedmiotem obu jest to samo jezioro, ale punkty widzenia są różne. W podobny sposób mikro- i makroekonomia biorą pod lupę tę samą gospodarkę, ale każda z nich ma inną perspektywę. Niezależnie od tego, czy zajmujesz się zbiornikami wodnymi, czy ekonomią, spostrzeżenia mikro i makro powinny się ze sobą łączyć. Podczas badania jeziora mikrospostrzeżenia na temat poszczególnych gatunków ułatwiają zrozumienie zależności w ramach łańcucha pokarmowego, podczas gdy makrospostrzeżenia dotyczące zależności między biocenozą i biotopem pomagają wyjaśnić dostosowania anatomiczne i fizjologiczne poszczególnych roślin i zwierząt zamieszkujących ten ekosystem. W ekonomii na decyzje poszczególnych przedsiębiorstw wpływa to, czy gospodarka w skali makro działa sprawnie. Na przykład przedsiębiorstwa będą bardziej skłonne do zatrudniania pracowników, jeśli cała gospodarka będzie się dobrze rozwijać. Z kolei efekty makro ostatecznie zależą od decyzji mikroekonomicznych podejmowanych przez poszczególne gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa. Mikroekonomia Od czego zależy sposób wydatkowania przez gospodarstwa domowe i pojedyncze osoby ich budżetów? Jaka kombinacja towarów i usług będzie najlepiej odpowiadać ich potrzebom i pragnieniom, a przy tym uwzględniać ograniczenia budżetowe, w ramach których muszą funkcjonować? W jaki sposób ludzie decydują, czy chcą pracować, a jeśli tak, to czy zamierzają pracować w pełnym, czy niepełnym wymiarze godzin? Jak podejmowane są decyzje dotyczące tego, ile zaoszczędzić na przyszłość lub czy bezpiecznie jest pożyczać, aby wydawać więcej, niż się aktualnie zarabia? Jakie czynniki decydują o tym, co jest produkowane w danym przedsiębiorstwie i jaki będzie wolumen produkcji w konkretnym okresie? Co determinuje poziom cen, po jakich przedsiębiorstwo sprzedaje swoje towary? Co decyduje o tym, w jaki sposób przedsiębiorstwo będzie wytwarzać swoje produkty? Od czego zależy, ilu pracowników zatrudni? Jak firma będzie finansować własną działalność? W jakiej sytuacji zdecyduje się ją rozszerzyć, zawęzić, a nawet zakończyć? Ten podręcznik pozwoli na zapoznanie się z teorią zachowań konsumentów, sposobami i zasadami funkcjonowania przedsiębiorstw, pokaże sposób działania rynków pracy i rynków innych czynników produkcji. Umożliwi także odpowiedź na pytanie, dlaczego rynki czasami nie funkcjonują prawidłowo. Makroekonomia Od czego zależy poziom aktywności ekonomicznej w społeczeństwie? Innymi słowy, co decyduje o tym, ile dóbr i usług faktycznie produkuje dany kraj? Jakie czynniki determinują liczbę dostępnych w gospodarce miejsc pracy? Co wyznacza standard życia społeczeństwa? Co powoduje, że gospodarka przyspiesza lub zwalnia, notując wzrost lub spadek zatrudnienia? I wreszcie co sprawia, że gospodarka rozwija się w długim okresie? To tylko niektóre z zagadnień stanowiących przedmiot rozważań makroekonomistów, które są omawiane w każdym podręczniku do makroekonomii. Przekraczają one jednak obszar zainteresowania uwzględniony w niniejszej publikacji. Key Concepts and Summary Mikroekonomia i makroekonomia to dwa różne spojrzenia na gospodarkę. Perspektywa mikroekonomiczna skupia się na jej częściach składowych: jednostkach, firmach i gałęziach przemysłu. Perspektywa makroekonomiczna postrzega gospodarkę jako całość, koncentrując się na celach takich, jak ograniczanie bezrobocia czy inflacji i wzrost poziomu życia. Self-Check Questions Podaj przykład systemu istniejącego w realnym świecie innego niż ten przywołany w podręczniku, który mógłby posłużyć jako metafora mikro- i makroekonomii. Istnieje wiele systemów, które odpowiadałyby takiemu podziałowi, na przykład badanie planet (mikro) w Układzie Słonecznym (makro) lub układów słonecznych (mikro) w galaktyce (makro). Review Questions Jaka jest różnica między mikroekonomią a makroekonomią? Wskaż przykłady podmiotów gospodarczych. Jakie są główne cele makroekonomii? Critical Thinking Questions Makroekonomia jest sposobem analizy systemu, którego sposób działania jest wypadkową decyzji i postępowania bardzo wielu podmiotów mikroekonomicznych. Czy jest możliwe, aby zależności obserwowane na poziomie makroekonomicznym w zasadniczy sposób różniły się od reakcji podmiotów gospodarczych na jakiś bodziec na poziomie mikro? Podpowiedź : Pomyśl o zachowaniu tłumu. makroekonomia (ang. macroeconomics ) gałąź ekonomii, która koncentruje się na zagadnieniach dotyczących całej gospodarki, takich jak wzrost gospodarczy, bezrobocie, inflacja i bilans handlowy mikroekonomia (ang. microeconomics ) gałąź ekonomii, która koncentruje się na działaniach poszczególnych podmiotów w gospodarce, takich jak gospodarstwa domowe, pracownicy i przedsiębiorstwa", "section": "Mikroekonomia i Makroekonomia", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak ekonomiści wykorzystują teorie i modele do zrozumienia problemów ekonomicznych John Maynard Keynes, jeden z najbardziej wpływowych ekonomistów w czasach nowożytnych. (Źródło: Wikimedia Commons) Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić znaczenie teorii i modeli ekonomicznych Opisać różnice między współwystępowaniem (korelacją) i następstwem przyczynowo-skutkowym John Maynard Keynes (1883–1946), jeden z najwybitniejszych ekonomistów XX w., zwrócił uwagę, że ekonomia to nie tylko nauka, ale także sposób myślenia. Keynes ( ) napisał we wstępie do książki kolegi ekonomisty: „[Ekonomia] jest raczej metodą niż doktryną, aparatem usprawniającym działanie umysłu, techniką myślenia, która pomaga jej użytkownikowi wyciągać właściwe wnioski”. Innymi słowy, ekonomia uczy, jak myśleć, a nie – co myśleć. Obejrzyj ten film o Johnie Maynardzie Keynesie i jego wpływie na ekonomię. Ekonomiści patrzą na świat z innej perspektywy niż antropolodzy, biolodzy, historycy czy specjaliści jakiejkolwiek innej dyscypliny naukowej. Analizują zagadnienia i problemy za pomocą teorii ekonomicznych, opierających się na konkretnych założeniach dotyczących ludzkiego zachowania, bywa, że różnych niż te, które mógłby zastosować antropolog lub psycholog. Teoria (ang. theory ) to uproszczony obraz rzeczywistości. Celem teorii jest uchwycenie kluczowych zmiennych badanego zjawiska i ujawnienie charakteru zależności między tymi zmiennymi. Dobra teoria jest na tyle prosta, by można ją było zrozumieć, a jednocześnie wystarczająco złożona, aby uchwycić kluczowe cechy badanego obiektu lub zagadnienia. Czasami ekonomiści używają terminu model (ang. model ) zamiast teoria. Mówiąc ściśle, teoria jest bardziej abstrakcyjną formą, podczas gdy model jest empirycznym narzędziem umożliwiającym testowanie teorii. Zazwyczaj wykorzystujemy modele do testowania teorii, ale w tym podręczniku będziemy używać tych terminów zamiennie. Na przykład architekt, który projektuje duży budynek biurowy, często wykonuje fizyczny model – makietę – aby pokazać, jak cała dzielnica miasta będzie wyglądała po wzniesieniu nowego biurowca. Firmy często budują modele swoich nowych wyrobów, które są uproszczoną i niedopracowaną wersją produktu końcowego, ale mogą posłużyć jako ilustracja tego, jak będzie on funkcjonował. Przykładem prostego modelu, który jednak ilustruje skomplikowane zależności ekonomiczne, jest krzywa możliwości produkcyjnych, która została omówiona w kolejnym rozdziale niniejszego podręcznika. Zawiera ona niezbędny element upraszczający (wybór między dwoma produktami lub grupami produktów (edukacją i opieką zdrowotną) pozwala jednak na zilustrowanie i zrozumienie tak fundamentalnych zjawisk, jak koszt alternatywny, prawo malejących przychodów krańcowych czy przewaga komparatywna. Ekonomiści dysponują całym zestawem mniej lub bardziej skomplikowanych teorii, tak jak stolarz posiada zestaw narzędzi umożliwiających mu pracę. Kiedy dostrzegają interesujący problem ekonomiczny, do jego przeanalizowania próbują użyć jednej z dostępnych teorii. Wybór jest rzecz jasna konsekwencją całego dorobku tej dyscypliny, zgromadzonego i opisanego w książkach i artykułach naukowych. Oczywiście, czasami nie da się dokonać analizy za pomocą teorii już istniejących i należy stworzyć nową. Wbrew pozorom nie dzieje się tak zbyt często. Problemy ekonomiczne, w których kontekście nie da się wykorzystać choćby elementów dotychczasowych teorii, pojawiają się dość rzadko. Jest to o tyle ważne, że niekiedy analiza prostych zależności liczbowych pozwala snuć najbardziej fantastyczne przypuszczenia dotyczące relacji między różnymi parametrami ekonomicznymi a nieekonomicznymi (np. występowanie plam na Słońcu i zmiany cen akacji na giełdzie). Jeśli jednak te zależności (ekonomiści nazywają je korelacjami, czyli współwystępowaniem) nie są zakorzenione w spójnej teorii, najczęściej są odrzucane. Warto zapamiętać w tym kontekście jedno z najważniejszych prawideł dotyczących zależności ekonomicznych. Współwystępowanie dwóch zjawisk nie zawsze oznacza, że istnieje między nimi zależność przyczynowo-skutkowa. Istnienie takiej zależności musi zostać wykazane na podstawie spójnej teorii – istniejącej lub nowej. Ekonomiści lubią ilustrować swoje teorie różnego rodzaju diagramami (wykresami i równaniami matematycznymi), co pozwala na łatwiejsze zaprezentowanie opisywanych przez te teorie zależności. (Nie martw się. W tym podręczniku będziemy używać głównie wykresów). Nie jest tak, że ekonomiści najpierw wymyślają rozwiązanie problemu, a dopiero potem rysują wykres. Wykresy są dla nich narzędziami pozwalającymi szukać odpowiedzi. Niektóre problemy ekonomiczne można rozwiązywać bez odwoływania się do modeli i skomplikowanych teorii. Jeśli jednak będziesz dalej studiować ekonomię, szybko napotkasz problemy i zagadnienia, których analiza będzie wymagała wykorzystania nie tylko sformalizowanych teorii, lecz także wykresu, diagramu lub zestawu równań. Najbardziej znanymi teoriami ekonomicznymi są prawdopodobnie te dotyczące zależności między ceną a wielkością zapotrzebowania (popyt) oraz ceną a wielkością produkowaną i sprzedawaną przez przedsiębiorstwa (podaż). Key Concepts and Summary Głównymi narzędziami używanymi przez ekonomistów są teorie lub modele ekonomiczne. Teoria nie jest ilustracją rozwiązania problemu. Teoria jest raczej narzędziem służącym znalezieniu właściwego rozwiązania. Self-Check Question Podaj przykład problemu występującego współcześnie, który ma wymiar ekonomiczny i nie został wskazany w tym rozdziale. Takich problemów jest wiele. Rozważ epidemię AIDS. Dlaczego tak niewielu chorych w Afryce i Azji Południowo-Wschodniej jest leczonych lekami, które są wykorzystywane w skutecznej terapii w Stanach Zjednoczonych i Europie? Dzieje się tak dlatego, że ani ci pacjenci, ani ich kraje nie mają środków na zakup tych leków. Review Questions Jak John Maynard Keynes zdefiniował ekonomię? Critical Thinking Questions Dlaczego krytykowanie teorii jako „nierealistycznej” jest niesprawiedliwe lub pozbawione sensu? Załóżmy, że jako ekonomista zostaniesz poproszony o przeanalizowanie problemu, z którym nigdy wcześniej się nie spotkałeś. Załóżmy również, że nie dysponujesz konkretnym modelem służącym do jego analizy. Co powinieneś zrobić? Podpowiedź : Co w podobnej sytuacji zrobiłby stolarz? model (ang. model ) sposób przedstawienia problemu, który – jakkolwiek uproszczony – zawiera jednocześnie wystarczającą liczbę kluczowych cech pozwalających nam go zrozumieć teoria (ang. theory ) patrz: model", "section": "Jak ekonomiści wykorzystują teorie i modele do zrozumienia problemów ekonomicznych", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak zorganizować gospodarkę: przegląd systemów gospodarczych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Porównać gospodarki tradycyjne, nakazowo-rozdzielcze i rynkowe Wyjaśnić pojęcie produktu krajowego brutto (PKB) Ocenić znaczenie i konsekwencje procesu globalizacji Zastanów się, jak złożonym systemem jest nowoczesna gospodarka. Obejmuje ona sferę produkcji dóbr i usług, organizację różnych sposobów ich sprzedaży i zakupu oraz zatrudnianie niezbędnych do wytworzenia czynników produkcji (pracowników, kapitału i ziemi). Aktywność gospodarcza każdego człowieka jest powiązana z aktywnością tysięcy, a nawet milionów innych podmiotów (ludzi i przedsiębiorstw). Kto organizuje i koordynuje ten system? Jaki mechanizm gwarantuje, że liczba wyprodukowanych telewizorów jest z grubsza równa wielkości zapotrzebowania na ten towar? Co, a może kto, sprawia, że w branży elektronicznej pracuje odpowiednia liczba pracowników? Kto dba o to, by telewizory były produkowane w najlepszy możliwy sposób? Jak to wszystko się dzieje? Ekonomiści rozróżniają trzy podstawowe modele organizacji funkcjonowania gospodarki. Pierwszym z nich jest gospodarka tradycyjna (ang. traditional economy ), która jest najstarszym systemem ekonomicznym, wciąż stosowanym w niektórych częściach Azji, Afryki i Ameryki Południowej. Tradycyjne gospodarki organizują swoją sferę ekonomiczną w sposób niezmienny od setek, a nawet tysięcy lat (tj. zgodnie z tradycją). Kolejne pokolenia, postępując zgodnie z tradycją i zwyczajami swoich przodków, naśladują dotychczasowe metody produkcji. Większość ludzi zajmuje się działalnością rolniczą. To, co każdy produkuje, określa również to, co konsumuje. Ponieważ sposobem życia rządzi tradycja, postęp i rozwój gospodarczy są w tym systemie niewielkie. Gospodarka nakazowo-rozdzielcza Starożytny Egipt był przykładem gospodarki nakazowo-rozdzielczej. (Źródło: Jay Bergesen/Flickr Creative Commons) Gospodarki nakazowo-rozdzielcze (ang. command economy ) funkcjonują inaczej – cały wysiłek jest w nich podporządkowany celom wyznaczanym przez władcę lub klasę rządzącą. Dobrym przykładem jest tu starożytny Egipt, gdzie duża część życia gospodarczego podporządkowana była budowie piramid, czyli grobowców faraonów, takich jak te na . Innym przykładem jest średniowieczny feudalizm: senior, będąc właścicielem lub dysponentem ziemi, przydzielał ja swoim wasalom i zapewniał im ochronę na wypadek wojny. W zamian wasale byli zobowiązani dostarczać seniorowi siłę roboczą i żołnierzy. W dwudziestym stuleciu w wielu krajach tzw. bloku wschodniego (w tym w Polsce) wprowadzono różne odmiany gospodarki nakazowo-rozdzielczej. W gospodarce nakazowo-rozdzielczej to państwo decyduje o tym, jakie dobra i usługi będą produkowane i jakie ceny będą za nie pobierane. Państwo decyduje również o tym, jakie metody produkcji zastosować i ustala wysokość wynagrodzeń (tzw. siatki płac) dla wszystkich lub zdecydowanej większości zatrudnionych. Państwo, na zasadach wyłączności, decyduje o organizacji i finansowaniu takich potrzeb, jak opieka zdrowotna i edukacja, za które korzystający z nich obywatele nie ponoszą bezpośrednich opłat (jest to tzw. konsumpcja zbiorowa finansowana ze środków publicznych). Spośród istniejących współcześnie krajów w największym stopniu zorganizowane zgodnie z zasadami gospodarki nakazowo-rozdzielczej są Kuba i Korea Północna.Gospodarka rynkowa Nic chyba nie obrazuje rynku lepiej niż wykresy wzrostów i spadków notowań giełdowych. Podczas gdy gospodarki nakazowo-rozdzielcze mają bardzo scentralizowany system podejmowania decyzji gospodarczych, w gospodarkach rynkowych jest on zdecydowanie bardziej zdecentralizowany. Rynek (ang. market ) to instytucja kojarząca nabywców i sprzedawców (którymi mogą być osoby fizyczne lub przedsiębiorstwa) konkretnego dobra lub usługi. Giełda nowojorska jest doskonałym przykładem rynku, który pozwala na zawieranie transakcji przez kupujących i sprzedających. W gospodarce rynkowej (ang. market economy ) podejmowanie decyzji jest zdecentralizowane. Gospodarki rynkowe opierają się na prywatnych przedsiębiorstwach (ang. private enterprise ): podmioty prywatne (jednostki lub grupy osób) posiadają i zarządzają środkami produkcji. Firmy dostarczają towary i usługi, zaspokajając popyt. (W gospodarce nakazowej zasobami i przedsiębiorstwami zarządza państwo). Podaż towarów i usług zależy od zapotrzebowania (popytu). Dochód danej osoby opiera się na jej zdolności do przekształcania zasobów (zwłaszcza pracy) w coś, co stanowi wartość dla społeczeństwa. Im bardziej społeczeństwo ceni pracę danej osoby, tym wyższy uzyskuje ona dochód (pomyśl w tym kontekście o znanych aktorach i sportowcach, np. Robercie Lewandowskim). W tym systemie podstawowym kryterium decyzji są ceny kształtowane przez mechanizm popytu i podaży, a głównym motywem działalności przedsiębiorstw jest zysk. Większość gospodarek w realnym świecie wykorzystuje elementy i rozwiązania ze wszystkich systemów (nakazowo-rozdzielczego i rynkowego, a nawet tradycyjnego). Ekonomiści używają w ich kontekście określenia „gospodarki mieszane”. Gospodarka USA znajduje się niemal na końcu spektrum systemów zorientowanych na zasady rynkowe. Z kolei wiele krajów w Europie i Ameryce Łacińskiej, choć wykorzystuje głównie mechanizmy rynkowe, w znacznie większym stopniu polega na decyzjach podejmowanych w sektorze publicznym (przez państwo) niż dzieje się to w USA. Chiny i Rosja w ciągu ostatnich kilku dekad systematycznie zwiększały zakres rozwiązań rynkowych w swoich gospodarkach, w dalszym ciągu jednak pozostają bliżej końca spektrum systemów zorientowanych na model nakazowo-rozdzielczy. Przedstawione poniżej dane Heritage Foundation klasyfikują kraje zgodnie ze stopniem wolności gospodarczej. Jakie kraje uważane są za wolne gospodarczo? Kto kontroluje decyzje gospodarcze? Czy ludzie mogą robić to, co chcą i pracować tam, gdzie chcą? Czy firmy mogą swobodnie produkować, kiedy chcą i co chcą, a także zatrudniać i zwalniać pracowników według własnego uznania? Czy banki mają swobodę wyboru, kto otrzyma pożyczki, czy też państwo kontroluje tego rodzaju decyzje? Każdego roku badacze z Heritage Foundation i „ Wall Street Journal ” przyglądają się 50 różnym wymiarom wolności gospodarczej, niemal we wszystkich krajach na całym świecie. Przyznają każdemu państwu ocenę na podstawie analizy zakresu wolności gospodarczej w każdej kategorii. Warto zauważyć, że chociaż indeks Heritage Foundation/WSJ jest szeroko cytowany przez badaczy i wykorzystywany w publikacjach naukowych i popularyzatorskich, należy go traktować jako tylko jeden z wielu punktów odniesienia. Niektórzy eksperci wskazują, że wybór kategorii i wyniki indeksu są politycznie stronnicze, a Heritage Foundation ma jednoznacznie konserwatywny profil ideologiczny. Jednak indeks i inne podobne do niego wskaźniki dostarczają użytecznych informacji umożliwiających dyskusję na temat zakresu wolności gospodarczej w różnych krajach. Raport Heritage Foundation z 2021 r. pt. „Indeks Wolności Gospodarczej\" zawiera klasyfikację 178 krajów na całym świecie. W znajdziesz kilka przykładów krajów o największym i najmniejszym zakresie wolności. Chociaż formalnie nie jest to odrębny podmiot prawa międzynarodowego, Hongkong uzyskał pewien stopień autonomii, tak że w statystykach ekonomicznych bywa traktowany jako odrębny kraj. Kilka państw nie znalazło się w rankingu z powodu skrajnej niestabilności politycznej (wojny, konflikty wewnętrzne), która uniemożliwiała ocenę zakresu wolności gospodarczej na ich terytoriach (m.in. Afganistan, Irak, Libia, Syria, Somalia i Jemen). Polska zajęła w rankingu 41 miejsce i została określona jako kraj o umiarkowanym zakresie wolności (ang. moderately free ). Spośród krajów postsocjalistycznych wyższe miejsca od Polski zajęły (poza Estonią i Gruzją) Litwa (15), Czechy (27), Łotwa (30), Armenia (32), Kazachstan (34), Bułgaria (35) i Azerbejdżan (38). Przypisane noty są oparte na szacunkach, jednak nawet te przybliżone miary mogą być przydatne do oceny omawianych trendów. W 2021 r. 89 ze 178 analizowanych krajów przesunęło się w kierunku większej wolności gospodarczej, chociaż jednocześnie 80 krajów pokonało drogę odwrotną. W ciągu ostatnich kilku dekad ogólną tendencją był rosnący zakres wolności gospodarczej na całym świecie. Wskaźnik wolności gospodarczej, 2021 Największa wolność gospodarcza Najmniejsza wolność gospodarcza 1. Singapur 167. Turkmenistan 2. Nowa Zelandia 168. Iran 3. Australia 169. Surinam 4. Szwajcaria 170. Timor Wschodni 5. Irlandia 171. Kiribati 6. Tajwan 172. Boliwia 7. Wielka Brytania 173. Erytrea 8. Estonia 174. Zimbabwe 9. Kanada 175. Sudan 10. Dania 176. Kuba 11. Islandia 177. Wenezuela 12. Gruzja 178. Korea Północna (Source: The Heritage Foundation, 2021 Index of Economic Freedom, Country Rankings, http://www.heritage.org/index/ranking) (Źródło: The Heritage Foundation, Indeks wolności gospodarczej 2021, Rankingi krajów, http://www.heritage.org/index/ranking) Przepisy prawa – zasady gry Wolność gospodarcza i państwo jako regulator działalności gospodarczej nie wykluczają się. Rynki i przepisy prawa zawsze pozostawały ze sobą w ścisłym związku. Całkowicie wolny rynek w realnym świecie nie istnieje, a przepisy prawa zawsze określają „reguły gry” w gospodarce. Te kraje, które są przede wszystkim zorientowane na rynek, mają mniej regulacji – w idealnym wariancie tylko te, które pozwalają utrzymać równe szanse dla wszystkich podmiotów gospodarczych. Przepisy regulują wówczas kwestie takie, jak ochrona własności prywatnej przed kradzieżą, ochrona ludzi przed przemocą, egzekwowanie zawartych umów, zapobieganie oszustwom i sposób pobierania podatków. I odwrotnie, nawet gospodarki oparte niemal całkowicie na mechanizmie nakazowo-rozdzielczym zachowują szczątkowe rynki umożliwiające kupowanie i sprzedawanie wybranych produktów, zostawiając tym samym swoim obywatelom ograniczony wybór tego, co chcą za zarobione pieniądze nabyć. Niemniej rządy tych krajów oczywiście w dalszym ciągu ustalają zarówno wolumen produkcji, jak i ceny większości wytwarzanych towarów. W związku z tym w gospodarkach silnie regulowanych często występuje szara strefa (ang. underground economy ), czyli czarne rynki, na których kupujący i sprzedający dokonują transakcji bez zgody i poza kontrolą państwa. Przykładem takiej szarej strefy był zakup walut poza systemem bankowym w Polsce przed 1989 r., który – jakkolwiek nielegalny – był jednocześnie niezwykle rozpowszechniony. Globalizacja Kontenerowce są jednym ze sposobów transportu towarów w gospodarce światowej. (Źródło: Raul Valdez/Flickr Creative Commons) Nasilenie trendów globalizacyjnych Dla ostatnich dziesięcioleci charakterystyczny był trend oznaczający nasilanie się globalizacji (ang. globalisation ), czyli rozszerzających się kulturowych, politycznych i ekonomicznych powiązań między ludźmi na całym świecie. Jednym z mierników globalizacji jest rosnąca wielkość i wartość transgranicznych zakupów dóbr i usług oraz transferu aktywów – innymi słowy, międzynarodowy handel i przepływy kapitału finansowego. Przyspieszająca globalizacja gospodarek jest napędzana wieloma czynnikami. Udoskonalenia w transporcie wodnym, których przykładem jest kontenerowiec na , oraz rozwijający się transport lotniczy obniżyły koszty przewozu towarów między krajami i kontynentami. Innowacje w informatyce i telekomunikacji sprawiły, że zarządzanie procesem produkcyjnym obejmującym fabryki położone w różnych krajach i na różnych kontynentach stało się łatwiejsze i tańsze. Wiele wartościowych dóbr utraciło swoją materialną formę lub może być dostarczane z pominięciem osobistego kontaktu sprzedawców i nabywców, np: oprogramowanie komputerowe, porady finansowe, planowanie podróży, muzyka, książki i filmy, projekty nowych budynków. Te i wiele innych produktów można coraz taniej przesyłać, wykorzystując sieci telekomunikacyjne i połączenia komputerowe. Wreszcie międzynarodowe umowy i traktaty obniżające cła i bariery pozataryfowe tworzą bodźce do wzrostu globalnej wymiany handlowej. przedstawia jedną z miar globalizacji. Zaprezentowano w niej odsetek krajowej produkcji, która została wyeksportowana, dla wybranej grupy krajów w latach 2015–2020, wg danych Banku Światowego. Eksport (ang. export ) to miara wartości dóbr i usług, które produkuje się w kraju i sprzedaje za granicą. Import (ang. import ) z kolei to wartość towarów, które zostały wytworzone za granicą, a następnie sprowadzone i sprzedane na terenie danego kraju. Natomiast produkt krajowy brutto (PKB) (ang. Gross Domestic Product (GDP) ) mierzy wielkość całkowitej produkcji wytworzonej na określonym obszarze (najczęściej na terenie kraju) w jednostce czasu (najczęściej spotykane jest ujęcie roczne). Relacja wartości eksportu i PKB pokazuje, jaka część całkowitej produkcji gospodarczej danego państwa jest sprzedawana w innych krajach. Miara globalizacji gospodarek różnych krajów jako relacja eksportu do PKB (%) Kraje 2015 2016 2017 2018 2019 2020 Kraje z wysokim dochodem USA 12,4 11,9 12,2 12,3 11,7 - Belgia 77,8 79,4 83,2 83,0 81,8 80,6 Niemcy 46,9 46,1 47,2 47,4 46,9 43,8 Kanada 31,9 31,5 31,5 32,4 31,9 30,0 Francja 30,6 30,3 31,0 31,7 31,8 28,0 Kraje ze średnim dochodem Słowacja 90,2 93,7 95,4 96,4 92,4 85,7 Węgry 87,6 86,5 86,0 83,9 82,3 79,7 Czechy 80,6 79,1 79,0 77,0 74,4 71,5 Polska 49,1 51,9 54,2 55,2 55,5 55,6 Meksyk 34,5 37,0 37,7 39,3 38,8 40,1 Korea Południowa 43,0 40,1 41,0 41,7 40,0 36,9 Brazylia 12,9 12,5 12,5 114,6 14,1 16,9 Kraje z niskim dochodem Chiny 21,4 19,6 19,7 19,1 18,5 18,5 Indie 19,8 19,2 18,8 19,9 18,4 18,1 Kamerun 22,3 19,2 18,6 19,3 20,2 15,5 Nigeria 10,7 9,2 13,2 15,5 14,2 8,8 (Źródło: http://databank.worldbank.org/data/) W ciągu ostatnich kilku dekad udział eksportu w PKB rósł w niemal wszystkich krajach. Warto jednak zwrócić uwagę, iż relacja eksportu do PKB jest zdecydowanie niższa w dużych krajach (takich jak USA) w porównaniu z małymi gospodarkami Belgii, Korei Południowej czy Kanady. Te ostatnie muszą po prostu prowadzić handel z innymi krajami, aby w pełni wykorzystać podział pracy, specjalizację i korzyści skali. W tym sensie globalizacja ma mniejszy wpływ na ogromną gospodarkę USA niż na większość innych krajów. Dodatkowo, rok 2020 oznaczał w większości krajów spadek relacji eksportu do PKB, co było oczywiście konsekwencją pandemii wywołanej przez koronawirusa. Dane zawarte w wskazują, że wiele krajów o średnich i niskich dochodach, takich jak Meksyk i Chiny, w ostatnich dekadach również doświadczyło gwałtownego nasilenia procesów globalizacyjnych. Gdyby astronauta na orbicie mógł założyć specjalne okulary, dzięki którym wszystkie transakcje gospodarcze na Ziemi byłyby dlań widoczne jako jaskrawe kolorowe linie, zobaczyłby planetę pokrytą siecią połączeń. . Pomimo nasilenia trendów globalizacyjnych w ostatnich latach można było również dostrzec narastający sprzeciw wobec tego procesu i jego konsekwencji, wyrażany przez mieszkańców wielu krajów, zaniepokojonych utratą miejsc pracy, malejącym zakresem decyzji podejmowanych przez lokalne rządy i wzrostem nierówności dochodowych. Najważniejszymi znakami tego sprzeciwu były głosowanie w Wielkiej Brytanii w 2016 r. za wyjściem z Unii Europejskiej (tj. Brexit) oraz wybór Donalda J. Trumpa na prezydenta USA. Po przeczytaniu tego rozdziału zapewne znacznie lepiej rozumiesz, czym zajmuje się ekonomia. Zanim jednak przejdziesz do dalszej lektury, koniecznie zapoznaj się z ważnym dodatkiem do tego rozdziału, . Jest on niezbędny do lepszego poznania sposobów wykorzystywania modeli w ekonomii. Decyzje w erze mediów społecznościowych Świat, w którym obecnie żyjemy, pozwala nam na niemal natychmiastowy dostęp do nieograniczonego zasobu informacji. Jeszcze pod koniec XX w. potencjalni nabywcy, niezależnie od tego, czy chodziło o zakup aparatu fotograficznego, samochodu czy akcji spółki giełdowej, skazani byli na mozolne wyszukiwanie informacji w źródłach papierowych i wypytywanie znajomych o ich doświadczenia z użytkowaniem konkretnego produktu. Informacja – np. dotycząca tego, która z dostępnych na rynku ofert ubezpieczenia nieruchomości jest dla nas najkorzystniejsza – była towarem, za który należało zapłacić. Obecnie porównywarki cenowe dokonują takiej analizy bezpłatnie i niemal w czasie rzeczywistym. Podobnie inwestorzy giełdowi niemal od razu dowiadują się o wszystkich zdarzeniach, które miały miejsce w niemal każdym zakątku globu, jeśli tylko ich wystąpienie może przełożyć się na kursy akcji lub ceny surowców na światowych giełdach. Fakt, że za tego typu informacje nie trzeba obecnie płacić (albo przynajmniej nie ponosi się ich bezpośredniego kosztu – pomyśl o różnego rodzaju witrynach internetowych, które otrzymują prowizję od sprzedawców, jeśli tylko nabywca zdecydował się na zakup, korzystając z ich aplikacji), nie zmienia tego, że w dalszym ciągu mamy tu do czynienia z decyzjami ekonomicznymi. W końcu nasz czas jest wciąż ograniczony (jest zasobem rzadkim), a my, zalewani niemal nieograniczoną ilością danych, musimy dokonać ich selekcji i odróżnić wiarygodne opinie i profesjonalne rekomendacje od nie do końca uczciwych przekazów marketingowych i ordynarnych oszustw. A zatem, jeśli zdecydujemy się wykorzystać nowoczesne media, w tym społecznościowe, do pozyskiwania informacji, zostaniemy skonfrontowani z licznymi wyborami. Które informacje uznać za istotne, a które pominąć? Czy dalej poszukiwać danych, czy poprzestać na tych, którymi już dysponujemy? To, wbrew pozorom, bardzo trudne decyzje, a podjęcie niewłaściwej może nas sporo kosztować. Witajcie w świecie ekonomii! Key Concepts and Summary Aktywność ekonomiczna społeczeństwa może przybrać formę gospodarki tradycyjnej, nakazowo-rozdzielczej lub rynkowej. W większości krajów występują rozwiązania z każdego z tych modeli. W ciągu ostatnich kilku dekad można było zaobserwować narastanie procesów globalizacyjnych, co było konsekwencją rozwoju sieci handlowych i finansowych przekraczających granice państw i powodujących coraz większą współzależność przedsiębiorstw i pracowników z różnych krajów. Self-Check Questions Rozdział definiuje przedsiębiorstwo prywatne jako element gospodarki rynkowej. Czym zatem będzie przedsiębiorstwo publiczne? Podpowiedź: Jest to element charakterystyczny dla systemu nakazowo-rozdzielczego. Przedsiębiorstwo publiczne oznacza, że czynniki produkcji (zasoby) są własnością państwa i są przez nie (państwo) zarządzane. Dlaczego Belgia, Francja, Włochy i Szwecja mają wyższy niż USA stosunek eksportu do PKB? Stany Zjednoczone są dużą gospodarką, w związku z czym dysponują znaczną liczbą krajowych odbiorców wytwarzanych towarów. Amerykańskie przedsiębiorstwa mogą wykorzystać specjalizację, korzyści skali i podział pracy, produkując wyłącznie na rynek wewnętrzny. (Z tej sam ej przyczyny Francja i Włochy mają niższe wskaźniki niż Belgia czy Szwecja). Dodatkowym powodem jest to, że każdy z pozostałych krajów jest członkiem Unii Europejskiej, w której handel między państwami członkowskimi odbywa się bez barier handlowych takich jak cła i kontyngenty. Review Questions Jakie są trzy sposoby, które mogą wykorzystać społeczeństwa, aby zorganizować swoją aktywność gospodarczą? Czym jest globalizacja? Jak twoim zdaniem mogła ona wpłynąć na gospodarkę światową w ciągu ostatniej dekady? Critical Thinking Questions Jak myślisz, dlaczego gospodarki większości współczesnych krajów są miksem rozwiązań rynkowych i nakazowo-rozdzielczych? Czy globalizacja przyniosła ci ekonomiczne korzyści? A może ci zaszkodziła? References The Heritage Foundation. 2015. \"2015 Index of Economic Freedom.\" Dostęp: 11 marca 2015. http://www.heritage.org/index/ranking. Garling, Caleb. “S.F. plane crash: Reporting, emotions on social media,” The San Francisco Chronicle . 7 lipca 2013. http://www.sfgate.com/news/article/S-F-plane-crash-Reporting-emotions-on-social-4651639.php. Irvine, Jessica. “Social Networking Sites are Factories of Modern Ideas.” The Sydney Morning Herald . 25 listopada, 2011.http://www.smh.com.au/federal-politics/society-and-culture/social-networking-sites-are-factories-of-modern-ideas-20111124-1nwy3.html#ixzz2YZhPYeME. Pew Research Center. 2015. \"Social Networking Fact Sheet.\" Dostęp: 11 marca, 2015. http://www.pewinternet.org/fact-sheets/social-networking-fact-sheet/. The World Bank Group. 2015. \"World Data Bank.\" Dostęp: 30 marca, 2014. http://databank.worldbank.org/data/. gospodarka nakazowo-rozdzielcza (ang. command economy ) gospodarka, w której decyzje gospodarcze są podejmowane przez władzę, a państwo jest właścicielem czynników wytwórczych eksport (ang. export ) sprzedaż wytwarzanych w kraju towarów za granicę globalizacja (ang. globalisation ) trend, w ramach którego wymiana gospodarcza w coraz większym stopniu przekracza granice państw produkt krajowy brutto (PKB) (ang. Gross Domestic Product (DGP) ) miara wartości całkowitej produkcji w gospodarce import (ang. import ) zakup towarów wyprodukowanych za granicą po to, żeby sprzedać je w kraju rynek (ang. market ) mechanizm interakcji między kupującymi i sprzedającymi, którego efektem są ceny stanowiące kryterium wyborów ekonomicznych. gospodarka rynkowa (ang. market economy ) gospodarka, w której decyzje gospodarcze są zdecentralizowane, podmioty prywatne władają czynnikami produkcji, a przedsiębiorstwa dostarczają towary i usługi w reakcji na popyt przedsiębiorstwo prywatne (ang. private enterprise ) podmiot, w którym osoba prywatna lub grupa takich osób jest właścicielem środków produkcji i wykorzystuje je do wytwarzania i/lub sprzedaży dóbr i usług gospodarka tradycyjna (ang. traditional economy ) zazwyczaj gospodarka oparta na produkcji rolnej, w której metody produkcji są niezmienne od wielu lat gospodarka zwyczajowa (ang. traditional economy ) patrz: gospodarka tradycyjna czarny rynek (ang. underground economy ) patrz: szara strefa szara strefa (ang. underground economy ) rynek lub rynki, na których kupujący i sprzedający dokonują transakcji z naruszeniem przepisów prawa", "section": "Jak zorganizować gospodarkę: przegląd systemów gospodarczych", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Wybory i kompromisy Uśredniając dane dla całych populacji, można przyjąć, że im wyższe wykształcenie ma człowiek, tym wyższe wynagrodzenie osiąga. Dlaczego zatem nie wszyscy ludzie decydują się na ukończenie studiów? Najprostszą odpowiedzią jest konieczność podejmowania wyborów i godzenia się na kompromisy. (Źródło: modyfikacja pracy autorstwa „Jim, the Photographer”/Flickr Creative Commons) Wybory... do jakiego stopnia? W 2019 r. mediany dochodów pracowników w Polsce były różne dla mężczyzn i kobiet, i wynosiły odpowiednio 5265 zł i 4210 zł brutto (po uśrednieniu 4737 zł brutto). Zgodnie z badaniem przeprowadzonym przez firmę Sedlak & Sedlak wysokość wynagrodzenia zależy również od stopnia wykształcenia pracownika. Uśredniona mediana zarobków kobiet i mężczyzn z tytułami magisterskimi w 2019 r. to 5200 zł miesięcznie brutto. Pomnóż tę wartość przez 12 miesięcy, a otrzymasz średnią pensję w wysokości 62 400 zł brutto rocznie. Tymczasem mediana miesięcznych zarobków pracownika pełnoetatowego z wykształceniem średnim lub pomaturalnym wynosiła 3925 zł brutto, dając 47 100 zł rocznie. Jak zarabiają osoby, które nie ukończyły szkoły średniej? W 2019 r. zarabiały tylko 3234 zł brutto miesięcznie i 38 808 zł rocznie. Innymi słowy, zgodnie z badaniem, które objęło ponad 161 tys. osób, zdobycie tytułu magistra zwiększało pensję przeciętnie o ok. 32% w stosunku do tego, co można było zarobić, rezygnując ze studiów magisterskich. Biorąc pod uwagę te statystyki, możemy oczekiwać, że wiele osób decyduje się pójść na studia i zdobyć przynajmniej tytuł licencjata. Uznając, że ludzie chcą poprawić swój status materialny, zakładamy, że dokonaliby wyborów zapewniających im jak największą możliwość konsumowania dóbr i usług. Jak się okazuje, rzeczywistość nie jest aż tak prosta. Zgodnie z danymi GUS w latach 2009–2019 liczba studentów w Polsce systematycznie się zmniejszała, z 1927,8 tys. osób w roku akademickim 2008/2009 do 1230,3 tys. w roku 2018/2019. Największą liczbę absolwentów – 497,5 tys. osób – odnotowano w roku akademickim 2010/2011. Od tego czasu można było zaobserwować spadek liczby absolwentów, do 327,7 tys. w roku akademickim 2017/2018. Te konstatacje prowadzą nas do tematu tego rozdziału, a mianowicie odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób ludzie dokonują wyborów i jak ekonomiści wyjaśniają sposób podejmowania przez nich konkretnych decyzji. Wprowadzenie do tematu wyborów w świecie rzadkości zasobów Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak ludzie dokonują wyborów w oparciu o ograniczenia budżetowe Co to jest krzywa możliwości produkcyjnych i czym są wybory społeczne Z jaką krytyką spotyka się sprowadzanie wyborów jednostek wyłącznie do kwestii ekonomicznych Kiedy przypomnisz sobie koncepcję rzadkości zasobów, łatwo zrozumiesz, że każdy wybór uwzględniający dobra, którymi zajmuje się ekonomia (czyli niemal wszystkie), wiąże się z kosztem („coś za coś”). W 1968 r. Rolling Stones nagrali piosenkę You Can’t Always Get What You Want („Nie zawsze możesz dostać to, czego chcesz”). Ekonomiści musieli zareagować na ten tytuł śmiechem, ponieważ od dziesięcioleci mówili to samo. Angielski badacz Lionel Robbins (1898–1984) w swoim Eseju o naturze i znaczeniu nauk ekonomicznych z 1932 r. w następujący sposób opisał, dlaczego nie zawsze otrzymuje się to, czego się chce: „Czas do naszej dyspozycji jest ograniczony. Doba ma tylko dwadzieścia cztery godziny. Musimy wybierać między różnymi aktywnościami, jakim możemy poświęcić ograniczony czas. (...) Gdziekolwiek się nie zwrócimy, jeśli wybierzemy jedną rzecz, musimy zrezygnować z innych, z których w innych okolicznościach nie chcielibyśmy zrezygnować. Niewystarczające zasoby na zaspokojenie postawionych celów są niemal wszechobecnym stanem ludzkiej natury”. Ponieważ ludzie żyją w świecie rzadkości zasobów, nie mogą mieć całego czasu, pieniędzy, rzeczy i doświadczeń, których pragną. Całe społeczeństwo również nie ma tego luksusu. W tym rozdziale będziemy kontynuować nasze rozważania na temat rzadkości zasobów i ekonomicznego sposobu myślenia, wprowadzając najpierw trzy ważne koncepcje: koszt alternatywny, podejmowanie decyzji w oparciu o wielkości krańcowe i malejące korzyści. Później zastanowimy się, czy ekonomiczny sposób myślenia dokładnie opisuje, w jaki sposób dokonujemy wyborów i jak powinniśmy ich dokonywać.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak ludzie dokonują wyborów w oparciu o ograniczenia budżetowe Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyprowadzić równanie i narysować linię ograniczenia budżetowego (linię budżetu) Wyjaśnić pojęcie kosztu alternatywnego Objaśnić działanie prawa malejącej użyteczności krańcowej Wytłumaczyć, jak analiza oparta na wartościach krańcowych wpływa na wybory dokonywane przez ludzi Rozważ wybór typowego konsumenta, mającego ograniczony dochód, jaki może wydać na rzeczy, których pragnie. Załóżmy, że Tomek co tydzień ma do wydania 60 zł, które może przeznaczyć albo na bilety autobusowe i dojazdy do pracy, albo na kanapki zjadane na drugie śniadanie. Kanapki kosztują 12 zł za sztukę, a bilety autobusowe 3 zł. Możliwości, którymi dysponuje Tomek, widzimy na . Linia ograniczenia budżetowego Tomka Każdy punkt na linii ograniczenia budżetowego reprezentuje dostępne dla Tomka kombinacje (koszyki) zakupów kanapek i biletów autobusowych, których całkowity koszt jest równy jego budżetowi wynoszącemu 60 zł. Relacja cen kanapek i biletów określa nachylenie linii ograniczenia budżetowego. W opisanym przypadku rezygnacja z jednej kanapki oznacza możliwość zakupu czterech dodatkowych biletów autobusowych. Oś pionowa na rysunku przedstawia liczbę kanapek, a pozioma – liczbę biletów autobusowych. Jeśli Tomek wydaje wszystkie swoje pieniądze na kanapki, może sobie pozwolić na pięć tygodniowo (60 zł tygodniowo / 12 zł za kanapkę = 5 kanapek tygodniowo). Jeśli jednak to zrobi, nie będzie go w ogóle stać na bilety. Punkt A na rysunku pokazuje taki wybór (zero biletów autobusowych i pięć kanapek). Alternatywnie, jeśli Tomek wyda wszystkie swoje pieniądze na bilety autobusowe, może sobie pozwolić na zakup 20 tygodniowo (60 zł tygodniowo / 3 zł za bilet = 20 biletów tygodniowo). Wtedy jednak nie będzie go stać na kanapki. Punkt F pokazuje ten alternatywny wybór (20 biletów autobusowych i ani jednej kanapki). Jeśli połączymy wszystkie punkty między A a F, otrzymamy linię ograniczenia budżetowego (zamiennie używa się również określenia ścieżka budżetu ) (ang. budget constraint ) Tomka. Pokazuje ona wszystkie kombinacje (koszyki) kanapek i biletów autobusowych, na które Tomek może sobie pozwolić, biorąc pod uwagę cenę obu towarów i jego budżet. Jeśli Tomek zachowuje się jak większość ludzi, postawi na kombinację zawierającą zarówno bilety autobusowe, jak i kanapki. Oznacza to, że wybierze punkt na linii ograniczenia budżetowego, który znajduje się między koszykami A a F. Każdy punkt wzdłuż (lub poniżej) linii ograniczenia budżetowego pokazuje kombinację konsumpcji kanapek i biletów autobusowych, na którą Tomek może sobie pozwolić. Każdy punkt powyżej tej linii nie jest dla niego dostępny, ponieważ przewyższa sumę, którą Tomek dysponuje. Linia ograniczenia budżetowego wyraźnie pokazuje wybór, z jakim boryka się Tomek, decydując o liczbie zakupionych kanapek i biletów autobusowych. Załóżmy, że konsumuje on obecnie koszyk dóbr przedstawiony w punkcie D, składający się z 12 biletów autobusowych i dwóch kanapek. Ile kosztowałaby Tomka jeszcze jedna kanapka? Odpowiedź „12 zł” byłaby naturalna, ale nie odzwierciedla ona sposobu myślenia ekonomistów. Zamiast tego ekonomiści pytają, z ilu biletów autobusowych Tomek musiałby zrezygnować, aby kupić jeszcze jedną kanapkę, nie przekraczając jednocześnie swojego budżetu. Ponieważ bilety autobusowe kosztują 3 zł, Tomek musiałby zrezygnować z czterech sztuk, aby pozwolić sobie na jeszcze jedną kanapkę. To jest prawdziwy koszt, z którym musi się skonfrontować Tomek. Pojęcie kosztu alternatywnego Ekonomiści używają terminu koszt alternatywny lub inaczej koszt utraconych możliwości (ang. opportunity cost ) do wskazania, z czego trzeba zrezygnować, aby uzyskać rzecz, której się pragnie. Koncepcja kosztu alternatywnego zakłada, że kosztem jednego dobra jest stracona możliwość zrobienia lub kupienia czegoś innego. Krótko mówiąc, koszt alternatywny to wartość następnej najlepszej z punktu widzenia konsumenta alternatywy. Dla Tomka koszt alternatywny zjedzenia kanapki to cztery bilety autobusowe, z których musiałby zrezygnować. Wybierze kanapkę lub nie, w zależności od tego, czy jej wartość przewyższa wartość utraconej alternatywy – w tym przypadku czterech biletów autobusowych. Zmagając się z ograniczonością zasobów, ludzie nieuchronnie stają w obliczu wyborów, zmuszeni rezygnować z rzeczy, których pragną, aby uzyskać inne, pożądane jeszcze bardziej. Zobacz tę witrynę , aby zapoznać się ze specyficznym przykładem kosztu alternatywnego – płaceniem komuś innemu za czekanie w kolejce. Każdy wybór ma swój koszt alternatywny. Jest to fundamentalna zasada ekonomii. Jeśli prześpisz swoje zajęcia z ekonomii w ostatnim rzędzie auli, kosztem alternatywnym tego wyboru będzie wiedza, której nie uzyskasz. Jeśli przeznaczasz swoje dochody na gry wideo, nie możesz ich wydawać na filmy. Jeśli zdecydujesz się poślubić jedną osobę, rezygnujesz z możliwości poślubienia kogokolwiek innego. Krótko mówiąc, z kosztem alternatywnym mamy do czynienia na co dzień, bo stanowi on część ludzkiej egzystencji. Poniższa ramka przedstawia analizę tego, jak krok po kroku wyznaczyć linię ograniczenia budżetowego. Zapoznaj się z nią, aby zrozumieć inne ważne pojęcie – nachylenie – które dokładniej wyjaśniamy w . Zrozumienie ograniczenia budżetowego Koncepcja ograniczenia budżetowego jest łatwa do zrozumienia, jeśli wykorzystasz podstawowe umiejętności z matematyki. objaśnia cały zakres wiedzy i umiejętności matematycznych, których prawdopodobnie będziesz potrzebować, aby w pełni wykorzystać informacje zawarte w niniejszym podręczniku. Dlatego jeśli matematyka nie jest twoją mocną stroną, lepiej zapoznaj się z tym dodatkiem. Krok 1: Równanie dla dowolnego ograniczenia budżetowego przedstawia się następująco: budżet = P 1 × Q 1 + P 2 × Q 2 gdzie P i Q to cena i ilość zakupionych dóbr (zakładamy, że analizujemy tylko dwa dobra), a budżet to kwota dochodu, który trzeba wydać. Krok 2. Zastosuj równanie ograniczenia budżetowego do wybranego scenariusza. W przypadku Tomka wygląda to następująco: budżet = P 1 × Q 1 + P 2 × Q 2 60 zł budżetu = 12 złotych za kanapkę × liczba kanapek + 3 złote za bilet × liczba biletów 60 zł = 12 zł × Q kanapki + 3 zł × Q bilety autobusowe Krok 3. Używając prostej algebry, możemy przekształcić tę zależność w znane ci równanie prostej: y = b + mx Dla Tomka jest to: 60 zł = 12 zł × Q kanapki + 3 zł × Q bilety autobusowe Krok 4. Uprość równanie. Zacznij od podzielenia obu stron równania przez 3: 60/3 = (12/3) × Q kanapki + (3/3) × Q bilety autobusowe 20 = 4 × Q kanapki + 1 × Q bilety autobusowe Krok 5. Odejmij jeden bilet autobusowy z obu stron: 20 – Q bilety autobusowe = 4 × Q kanapki Podziel każdą stronę równania przez 4, aby uzyskać odpowiedź: 5 – 0,25 × Q bilety autobusowe = Q kanapki albo Q kanapki = 5 – 0,25 × Q bilety autobusowe Krok 6. Zauważ, że to równanie pasuje do linii ograniczenia budżetowego na . Punkt przecięcia prostej z osią pionową wynosi 5, a jej nachylenie –0,25, tak jak mówi równanie. Jeśli do równania podstawisz 20 biletów autobusowych, dostaniesz 0 kanapek. Jeśli podstawisz do równania inne liczby reprezentujące bilety autobusowe, otrzymasz wyniki (patrz ), które są punktami wzdłuż linii ograniczenia budżetowego Tomka. Punkt Liczba kanapek (przy cenie 12 zł) Liczba biletów (przy cenie 3 zł) A 5 0 B 4 4 C 3 8 D 2 12 E 1 16 F 0 20 Krok 7. Zauważ, że nachylenie linii ograniczenia budżetowego zawsze pokazuje koszt alternatywny dobra, które znajduje się na osi poziomej. Dla Tomka nachylenie wynosi –0,25, co oznacza, że dla każdego zakupionego biletu autobusowego musi on zrezygnować z 1/4 kanapki. Mówiąc inaczej, na każde cztery kupione bilety Tomek musi zrezygnować z jednej kanapki. Zwróćmy uwagę na dwie ważne rzeczy. Po pierwsze, algebraiczny znak nachylenia prostej jest ujemny, co oznacza, że jedynym sposobem na uzyskanie większej ilości jednego dobra jest rezygnacja z drugiego. Po drugie, nachylenie definiujemy jako cenę biletów autobusowych (lub czegokolwiek, co znajduje się na osi poziomej na wykresie) podzieloną przez cenę kanapek (lub czegokolwiek, co znajduje się na osi pionowej), w tym przypadku 3 zł/12 zł = 0,25. Jeśli chcesz szybko określić koszt alternatywny, po prostu podziel przez siebie dwie ceny. Określenie kosztu alternatywnego W wielu przypadkach zasadne jest określanie kosztu alternatywnego jako ceny (ang. price ). Jeśli twój kuzyn kupi nowy rower za 3000 zł, to kwota ta mierzy wielkość „innej konsumpcji”, z której zrezygnował. Ze względów praktycznych nie ma specjalnej potrzeby zidentyfikowania konkretnego alternatywnego produktu lub produktów, które mógłby kupić za te 3000 zł, ale czasami cena mierzona w jednostkach pieniężnych może nie odzwierciedlać dokładnie prawdziwego kosztu alternatywnego. Ten problem może być szczególnie istotny, gdy w grę wchodzą koszty czasu. Rozważmy przykład szefa, który decyduje, że wszyscy pracownicy wezmą udział w dwudniowym wyjeździe integracyjnym. Koszt księgowy imprezy może obejmować wynajęcie zewnętrznej firmy konsultingowej, która poprowadzi szkolenie, a także zakwaterowanie i wyżywienie dla wszystkich uczestników. W tym przypadku pojawi się jednak również koszt alternatywny: podczas dwóch dni wyjazdu żaden z pracowników nie wykona swojej normalnej pracy. Uczęszczanie na prywatny uniwersytet to kolejny przypadek, w którym koszt alternatywny przewyższa koszt bezpośredni. Koszty uczestnictwa w zajęciach obejmują czesne, książki, zakwaterowanie i wyżywienie oraz inne wydatki. Jednak dodatkowo, w godzinach, w których uczęszczasz na zajęcia i studiujesz, nie możesz wykonywać płatnej pracy. W związku z tym koszt studiów na prywatnej uczelni wiąże się zarówno z kosztem bezpośrednim, jak i kosztem alternatywnym w postaci utraconych dochodów. Jaki jest koszt alternatywny zwiększonych środków bezpieczeństwa na lotnisku? Po porwaniach samolotów przez terrorystów 11 września 2001 r. rozważano wiele możliwych rozwiązań w celu poprawy bezpieczeństwa podróży lotniczych. Na przykład rząd federalny mógłby zatrudnić uzbrojonych „podniebnych szeryfów” (ang. sky marshals ), którzy incognito podróżowaliby z resztą pasażerów. Koszt stworzenia etatów dla funkcjonariuszy uczestniczących w każdej z lotniczych podróży wewnątrz USA wyniósłby ok. 3 mld dol. rocznie. Doposażenie wszystkich amerykańskich samolotów we wzmocnione drzwi kokpitu, aby utrudnić terrorystom przejęcie kontroli nad maszyną, kosztowałoby 450 mln dol. Zakup wysokiej klasy sprzętu bezpieczeństwa na lotniskach, takiego jak trójwymiarowe skanery bagażu i kamery połączone z oprogramowaniem do rozpoznawania twarzy, mógłby pochłonąć kolejne 2 mld dol. Jednak największy koszt poprawy bezpieczeństwa klientów linii lotniczych nie wiąże się z wydawaniem pieniędzy. Jest to koszt alternatywny dodatkowego czasu oczekiwania na lotnisku. Według Departamentu Transportu Stanów Zjednoczonych w 2015 r. system lotniczy (na połączeniach krajowych i międzynarodowych) obsłużył łącznie 895,5 mln pasażerów. Od czasu porwań z 11 września 2001 r. kontrole bezpieczeństwa stały się bardziej intensywne, a tym samym procedury trwają dłużej niż w przeszłości. Załóżmy, że średnio każdy pasażer spędza na lotnisku dodatkowe 30 minut podczas jednej podróży. Ekonomiści często przypisują jednostce czasu wartość, aby wyrazić koszt alternatywny utraconego czasu w pieniądzu. Ponieważ wielu podróżujących samolotem to stosunkowo dobrze opłacani ludzie biznesu, ostrożne szacunki określają średnią cenę czasu dla podróżujących samolotem na poziomie 20 dol. za godzinę. Według tych uproszczonych obliczeń koszt alternatywny opóźnień na lotniskach może wynieść nawet 800 mln × 0,5 godz. × 20 dol./godz., czyli 8 mld dol. rocznie. Jak widać, koszty alternatywne związane z wydłużonym czasem oczekiwania na podróż mogą być równie ważne jak koszty, które wiążą się z bezpośrednimi wydatkami poniesionymi na poprawę bezpieczeństwa. W niektórych przypadkach uświadomienie sobie kosztu alternatywnego może zmienić twoje zachowanie. Wyobraź sobie np., że codziennie w pracy wydajesz 24 zł na lunch. Doskonale wiesz, że przyniesienie obiadu z domu kosztowałoby tylko 8 zł dziennie, więc koszt alternatywny kupienia obiadu w restauracji wynosi 16 zł każdego dnia (koszt zakupu obiadu równy 24 zł minus 8 zł, które kosztowałby obiad z domu). 16 zł dziennie to niewiele. Jeśli jednak policzysz, jaki jest koszt jedzenia w restauracji w ciągu roku – 250 dni roboczych w roku × 16 zł dziennie, co daje 4000 zł – otrzymasz cenę przyzwoitych wakacji. Jeśli opiszesz koszt alternatywny jako „fajne wakacje” zamiast „16 zł dziennie”, możesz dokonać innych wyborów. Analiza wielkości krańcowych i malejąca użyteczność krańcowa Ramy ograniczeń budżetowych pomagają uświadomić sobie, że większość wyborów w świecie rzeczywistym nie polega na tym, aby skonsumować maksymalną ilość jednej lub drugiej rzeczy. Zamiast tego większość wyborów obejmuje analizę wielkości krańcowych (ang. marginal value analysis ), co oznacza zbadanie korzyści i kosztów wyboru trochę większej lub trochę mniejszej ilości danego dobra. Ludzie w naturalny sposób porównują koszty i korzyści, ale często patrzymy na łączne koszty i korzyści, podczas gdy optymalny wybór wymaga porównania, jak kształtują się koszty i korzyści podczas zmiany jednego wyboru na inny. Możesz myśleć o analizie wielkości krańcowych jako o „analizie zmian”. Analiza wielkości krańcowych jest szeroko stosowana w ekonomii. Przejdźmy teraz do pojęcia użyteczności (ang. utility ). Ludzie pragną towarów i usług, gdyż zaspokajają one ich potrzeby. Ekonomiści określają tę własność dóbr i usług jako użyteczność lub satysfakcję. Użyteczność, którą omawiamy w rozdziale o wyborach konsumenckich ( ), ma charakter subiektywny, ale to nie czyni jej mniej realną. Ekonomiści zazwyczaj zakładają, że im więcej jakiegoś dobra (np. kawałków pizzy) konsumujemy, tym większą użyteczność uzyskujemy (po prostu wolimy mieć więcej niż mniej). Jednocześnie użyteczność, jaką dana osoba uzyskuje ze skonsumowania pierwszej jednostki dobra, jest zazwyczaj większa niż użyteczność wynikająca ze skonsumowania piątej lub dziesiątej jednostki tego samego dobra. Kiedy Tomek dokonuje wyboru między kanapkami a biletami autobusowymi, kilka pierwszych przejazdów autobusem, na które się decyduje w ciągu dnia, może zapewnić mu dużą użyteczność. Być może pomogą mu one zdążyć jednego dnia zarówno na rozmowę o pracę, jak i zaplanowaną wcześniej wizytę u lekarza. Jednak późniejsze przejażdżki autobusem tego samego dnia wiążą się ze znacznie mniejszą użytecznością, ponieważ Tomkowi nigdzie się już nie spieszy i może przemieszczać się pieszo. Podobnie pierwsza kanapka, którą Tomek zdecyduje się kupić w ciągu dnia, będzie jego jedynym posiłkiem aż do wieczora, dzięki któremu zachowa koncentrację i trzeźwy umysł. Jeśli jednak Tomek codziennie je kanapki, ostatnich kilka z nich może smakować dość nijako. Zasada ogólna, zgodnie z którą konsumpcja pierwszych kilku jednostek jakiegokolwiek dobra zazwyczaj przynosi człowiekowi większą użyteczność niż konsumpcja kolejnych jednostek, jest powszechnym wzorcem. Ekonomiści nazywają ten wzorzec prawem malejącej użyteczności krańcowej (ang. law of diminishing marginal utility ), co oznacza, że gdy ktoś otrzymuje kolejne jednostki danego dobra, dodatkowa (lub krańcowa) użyteczność z konsumpcji każdej kolejnej jednostki maleje. Innymi słowy, pierwszy kawałek pizzy przynosi więcej satysfakcji niż szósty. Prawo malejącej użyteczności krańcowej wyjaśnia, dlaczego ludzie i społeczeństwa rzadko dokonują wyborów typu „wszystko albo nic”. Nie powiedziałbyś: „Moim ulubionym jedzeniem są lody, więc od teraz nie będę jeść nic innego”. Nawet jeśli twoje ulubione jedzenie zapewnia ci bardzo wysoki poziom użyteczności, gdy odżywiasz się wyłącznie tym produktem, dodatkowa lub krańcowa użyteczność z jego kilku ostatnich porcji nie będzie zbyt wysoka. Podobnie większość pracowników nie mówi: „Lubię wypoczynek, więc nigdy więcej nie będę pracował”. Pracownicy zdają sobie bowiem sprawę, że chociaż niektóre formy wypoczynku są bardzo przyjemne, połączenie czasu wolnego i braku dochodów nie jest już tak atrakcyjne. Ramy ograniczeń budżetowych sugerują, że kiedy ludzie dokonują wyborów w świecie rzadkości zasobów, używają analizy wielkości krańcowych i zastanawiają się, czy woleliby mieć trochę więcej, czy trochę mniej. Racjonalny konsument kupuje dodatkową jednostkę jakiegoś produktu, tylko jeśli użyteczność krańcowa płynąca z tego wyboru przekracza koszt alternatywny. Załóżmy, że Tomek przesuwa się w dół swojego ograniczenia budżetowego z punktu A do punktu B, a następnie do punktu C i dalej. W miarę kupowania coraz większej liczby biletów autobusowych zmniejsza się ich krańcowa użyteczność, natomiast koszt alternatywny, jakkolwiek stały, oznacza, że porównanie użyteczności kanapek i biletów stopniowo przechyla szalę na korzyść jedzenia. Wcześniej czy później koszt alternatywny przekroczy krańcową użyteczność związaną z konsumpcją dodatkowego przejazdu komunikacją miejską (dodatkowego biletu autobusowego). Jeśli Tomek postępuje racjonalnie, nie kupi więcej biletów, gdy ich użyteczność krańcowa zrówna się z kosztem alternatywnym. Chociaż nie możemy (jeszcze) stwierdzić dokładnie, ile biletów autobusowych kupi Tomek, ta liczba prawdopodobnie nie będzie równa maksymalnej liczbie biletów, na którą może sobie pozwolić, czyli 20. Koszty utopione Mechanizm ograniczenia budżetowego można wykorzystać do podjęcia decyzji odnoszących się do przyszłości: liczby/ilości towarów, które chcemy kupić, godzin, które przepracujemy lub części dochodu, jaki zaoszczędzimy. Ten proces decyzyjny abstrahuje jednak od naszych przeszłych wyborów. W związku z tym właściwy sposób analizy decyzji z wykorzystaniem ograniczenia budżetowego zakłada, że koszty utopione (ang. sunk costs ), które są kosztami poniesionymi w przeszłości niemożliwymi do odzyskania, nie powinny wpływać na dokonywany obecnie wybór. Rozważmy przypadek Heleny, która płaci 25 zł za obejrzenie filmu, ale po 30 minutach seansu już wie, że wybrała naprawdę kiepski film. Czy powinna zostać i obejrzeć pozostałą część tego wątpliwej jakości dzieła, bo zapłaciła za bilet, czy raczej powinna wyjść z kina? Pieniądze, które wydała, to koszt utopiony i jeśli kierownik kina nie wykaże się współczuciem, Helena nie otrzyma zwrotu pieniędzy. Jednak pozostanie na widowni oznacza konieczność ponoszenia kosztów alternatywnych związanych z jej utraconym czasem. Jej wybór ogranicza się do tego, czy spędzić następne 90 minut, cierpiąc z powodu „katastrofy filmowej\", czy zrobić coś – cokolwiek – innego. Lekcja, jaką możne przynieść koncepcja kosztów utopionych, jest taka: należy zapomnieć o pieniądzach i czasie, które zostały bezpowrotnie stracone, i skupić się na kosztach i korzyściach krańcowych możliwości, z których wciąż możemy skorzystać. Zarówno dla ludzi, jak i dla firm radzenie sobie z kosztami utopionymi może być frustrujące. Często oznacza bowiem przyznanie się do wcześniejszego błędu w ocenie. Na przykład wielu firmom trudno jest zrezygnować z nowego produktu, który ma słabe wyniki sprzedażowe, ponieważ wydały bardzo dużo pieniędzy na jego stworzenie i wprowadzenie na rynek. Niemniej jednak, biorąc pod uwagę kategorię kosztów utopionych w ocenie tego, czy w nowy produkt warto inwestować dodatkowy czas i zasoby, należy pominąć przeszłe wydatki i opierać się tylko na analizie przyszłych możliwych zdarzeń. Od modelu z dwoma dobrami do modelu z wieloma dobrami Wykres z ograniczeniem budżetowym uwzględniający tylko dwa dobra, jak większość modeli użytych w tej książce, nie jest realistyczny. Wszak we współczesnej gospodarce ludzie wybierają spośród tysięcy towarów. Jednak myślenie o modelu z wieloma produktami jest prostym rozszerzeniem tego, o czym mówiliśmy dotychczas. Zamiast rysować tylko jedno ograniczenie budżetowe, pokazując wybór między dwoma dobrami, możesz narysować wiele ograniczeń budżetowych, prezentujących możliwe kompromisy między wieloma różnymi parami towarów. Wykres z dwoma dobrami, który tutaj przedstawiliśmy, wyraźnie pokazuje jednak, że każdy wybór ma swój koszt alternatywny, co stanowi naprawdę realistyczny punkt odniesienia dla mechanizmów funkcjonujących w rzeczywistym świecie. Key Concepts and Summary Ekonomiści postrzegają rzeczywistość jako świat rzadkości zasobów, to znaczy świat, w którym potrzeby ludzi przekraczają zasób tego, co jest dostępne, przy cenie równej zero. W rezultacie zachowanie jednostek w kontekście dóbr ekonomicznych wiąże się z wyborami, w ramach których jednostki, firmy i społeczeństwo muszą zrezygnować z czegoś, czego wprawdzie pragną, aby uzyskać coś, czego pożądają bardziej. Linia ograniczenia budżetowego, która przedstawia różne kombinacje konsumpcji dwóch lub więcej dóbr, ilustruje zakres dostępnych wyborów. Relacja cen dwóch dóbr, między którymi dokonywany jest wybór, określa nachylenie linii ograniczenia budżetowego. Kombinacje dóbr znajdujące się powyżej linii ograniczenia budżetowego nie są osiągalne dla jednostek dokonujących wyboru. Koszt alternatywny pokazuje, z czego musimy zrezygnować, dokonując konkretnych wyborów. Czasami można go wyrazić kwotowo, ale często dobrze jest rozważyć również wartość utraconego czasu lub ocenić go przez pryzmat innych zasobów, które musimy poświęcić, decydując się na skorzystanie z danej opcji. Większość decyzji ekonomicznych to nie są wybory typu „wszystko albo nic”. Osoby podejmujące decyzje zazwyczaj analizują wartości krańcowe, zastanawiając się, jaki będzie układ korzyści i kosztów, jeśli zwiększą lub zmniejszą konsumpcję danego doba o relatywnie niewielką ilość. Prawo malejącej użyteczności krańcowej wskazuje, że gdy dana osoba otrzymuje więcej jednej rzeczy – niezależnie od tego, czy jest to określone dobro, czy inny zasób – dodatkowe korzyści związane z nabywaniem kolejnych jednostek mają tendencję do zmniejszania się. Ponieważ koszty utopione wystąpiły w przeszłości i ich odzyskanie jest niemożliwe, przy podejmowaniu bieżących decyzji należy je pomijać. Self-Check Questions Załóżmy, że miasto, w którym mieszka Tomek, w związku ze skokowym wzrostem cen paliw silnikowych i energii elektrycznej podniosło cenę biletów autobusowych do 6 zł za podróż (podczas gdy cena kanapek pozostała na poziomie 12 zł, a jego budżet to wciąż 60 zł tygodniowo). Narysuj nową linię ograniczenia budżetowego Tomka. Co się stało z kosztem alternatywnym biletów autobusowych? Koszt alternatywny biletów autobusowych to liczba kanapek, z których trzeba zrezygnować, aby kupić jeszcze jeden bilet autobusowy. Pierwotnie, gdy cena biletu wynosiła 3 zł za przejazd, ten koszt alternatywny wynosił 3 / 12 = 0,25 kanapki. Przy pierwotnych cenach jedna kanapka (12 zł) kosztuje tyle samo, co cztery bilety autobusowe (3 zł), więc koszt alternatywny kanapki to cztery bilety autobusowe, a koszt alternatywny biletu autobusowego to 0,25 (odwrotność kosztu alternatywnego kanapki). Wraz z nową, wyższą ceną biletów autobusowych koszt alternatywny wzrasta do 6 zł/12 zł lub 0,50. Można to zauważyć również na wykresie, ponieważ nachylenie nowej linii ograniczenia budżetowego jest bardziej strome j. Jeśli Tomek wydaje cały swój budżet na kanapki, wyższa cena biletów autobusowych nie ma znaczenia, więc przecięcie linii ograniczenia budżetowego z osią pionową jest w tym samym miejscu. Jeśli cały swój budżet przeznacza on na bilety autobusowe, to teraz może sobie pozwolić tylko na połowę dotychczasowych zakupów, więc przecięcie linii ograniczenia budżetowego z osią poziomą występuje przy dwa razy mniejszej wartości. Krótko mówiąc, linia ograniczenia budżetowego obraca się zgodnie z ruchem wskazówek zegara wokół punktu przecięcia z osią pionową, stając się bardziej stromą, co oznacza, że zwiększa się koszt alternatywny biletów autobusowych. Każdy punkt na linii ograniczenia budżetowego reprezentuje dostępne dla Tomka kombinacje (koszyki) zakupów kanapek i biletów autobusowych, których całkowity koszt jest równy jego budżetowi wynoszącemu 60 zł. Relacja cen kanapek i biletów autobusowych określa nachylenie linii ograniczenia budżetowego. W opisanym przypadku rezygnacja z jednej kanapki oznacza możliwość zakupu dwóch dodatkowych biletów. Review Questions Wyjaśnij, dlaczego rzadkość zasobów wiąże się z koniecznością dokonywania wyborów. Wytłumacz, dlaczego poszczególne osoby dokonują wyborów, które są odzwierciedlone przez kombinacje dóbr leżące na linii ograniczenia budżetowego, a nie poniżej lub powyżej niej. Critical Thinking Question Załóżmy, że miasto, w którym mieszka Tomek, podnosi ceny biletów autobusowych z 3 do 6 zł, a jednocześnie cena kanapek zwiększa się z 12 do 24 zł za sztukę (czy wspomnieliśmy, że w rodzinnym mieście Tomka inflacja osiągnęła naprawdę zastraszający poziom?). Dlaczego koszt alternatywny biletów autobusowych pozostaje niezmieniony? Załóżmy, że tygodniowy budżet Tomka wzrasta z 60 do 120 zł. Jaki wpływ na jego ograniczenie budżetowe mają wszystkie trzy zmiany? Wyjaśnij. Problems Wykorzystaj te informacje, aby odpowiedzieć na kolejne cztery pytania: Maria ma tygodniowy budżet w wysokości 24 zł do wydania na rzeczy, które lubi – czasopisma i ciasta. Jeśli cena każdego czasopisma wynosi 4 zł, jaka jest maksymalna liczba czasopism, które Maria może kupić w ciągu tygodnia? Jeśli cena ciasta wynosi 12 zł, jaka jest maksymalna liczba ciast, które Maria może kupić w ciągu tygodnia? Narysuj linię ograniczenia budżetowego Marii z ciastami na osi poziomej i czasopismami na osi pionowej. Jakie jest nachylenie linii ograniczenia budżetowego? Jaki jest koszt alternatywny zakupu ciasta przez Marię? Wyraź go zarówno w złotych, jak i w czasopismach. References Bureau of Labor Statistics, U.S. Department of Labor. 2015. “Median Weekly Earnings by Educational Attainment in 2014.” Dostęp: 27 marca, 2015. http://www.bls.gov/opub/ted/2015/median-weekly-earnings-by-education-gender-race-and-ethnicity-in-2014.htm. Robbins, Lionel. An Essay on the Nature and Significance of Economic Science . London: Macmillan. 1932. United States Department of Transportation. “Total Passengers on U.S Airlines and Foreign Airlines U.S. Flights Increased 1.3% in 2012 from 2011.” Dostęp: Październik 2013. http://www.rita.dot.gov/bts/press_releases/bts016_13 linia ograniczenia budżetowego (ang. budget constraint line ) graficzne przedstawienie wszystkich możliwych kombinacji (koszyków) dwóch dóbr, konsumowanych przez wybraną osobę, uwzględniające ceny tych dóbr i całkowicie wydatkowany budżet tego konsumenta linia budżetowa (ang. budget constraint line ) patrz: linia ograniczenia budżetowego ścieżka budżetu (ang. budget constraint line ) patrz: linia ograniczenia budżetowego prawo malejącej użyteczności krańcowej (ang. law of diminishing marginal utility ) w sytuacji, w której konsumujemy więcej dobra lub usługi, dodatkowa użyteczność, jaką uzyskujemy z kolejnych nabywanych jednostek, staje się zwykle mniejsza niż ta, którą przyniosła nam konsumpcja wcześniejszych prawo malejącego produktu krańcowego (ang. law of diminishing marginal utility ) patrz: prawo malejącej użyteczności krańcowej analiza wielkości krańcowych (ang. marginal value analysis ) podejmowanie decyzji w oparciu o małe zmiany analizowanych wielkości analiza marginalna (ang. marginal value analysis ) patrz: analiza wielkości krańcowych koszt alternatywny (ang. opportunity cost ) koszt związany z podjęciem konkretnej decyzji, którego miarą jest wszystko to, z czego musimy zrezygnować w następstwie jej podjęcia; koszt alternatywny mierzy wartość utraconych możliwości koszt utraconych możliwości (ang. opportunity cost ) patrz: koszt alternatywny koszty utopione (ang. sunk costs ) koszty, które ponieśliśmy w przeszłości i których nie możemy już odzyskać użyteczność (ang. utility ) satysfakcja, zadowolenie lub wartość, jaką uzyskuje się z konsumpcji dóbr i usług", "section": "Jak ludzie dokonują wyborów w oparciu o ograniczenia budżetowe", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Krzywa możliwości produkcyjnych i wybory społeczne Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zinterpretować wykres krzywej możliwości produkcyjnych (krzywej transformacji) Odróżnić krzywą ograniczenia budżetowego (linię budżetu) i krzywą transformacji Wyjaśnić związki między kształtem krzywej możliwości produkcyjnych a prawem malejących przychodów krańcowych Porównać efektywność produkcyjną i alokacyjną Zdefiniować przewagę komparatywną Tak jak jednostki nie mogą mieć wszystkiego, czego zapragną, ale muszą dokonywać wyborów, tak społeczeństwo jako całość nie może mieć wszystkiego, czego mogłoby chcieć. W tej części rozdziału zostaną wyjaśnione ograniczenia, z jakimi boryka się społeczeństwo, przy użyciu modelu zwanego krzywą możliwości produkcyjnych lub inaczej krzywą transformacji (ang. production possibilities frontier (PPF) ). Istnieje więcej podobieństw niż różnic między wyborem jednostki a wyborem społecznym. Czytając ten rozdział, skup się na podobieństwach. Ponieważ społeczeństwo ma w danym momencie ograniczone zasoby (np. pracy, ziemi, kapitału finansowego i surowców), istnieje ściśle określona ilość towarów i usług, które może wyprodukować. Załóżmy, że społeczeństwo pożąda dwóch rzeczy: opieki zdrowotnej i edukacji. Sytuację tę pokazuje krzywa możliwości produkcyjnych na . Krzywa transformacji w zakresie opieki zdrowotnej i edukacji Ta krzywa możliwości produkcyjnych pokazuje wybór typu „coś za coś”, jeśli podejmowana jest decyzja o kierowaniu zasobów na opiekę zdrowotną lub edukację. W punkcie A wszystkie zasoby są przeznaczane na zapewnienie opieki zdrowotnej, zaś w punkcie B na ten cel kierowana jest większość środków. W punkcie D większość zasobów przydzielana jest systemowi edukacji, a w punkcie F temu celowi służą wszystkie środki. przedstawia „wielkość produkcji” opieki zdrowotnej na osi pionowej, a „wielkość produkcji” edukacji na osi poziomej. Gdyby społeczeństwo przeznaczyło wszystkie swoje zasoby na opiekę zdrowotną, znalazłoby się w punkcie A. Nie miałoby jednak żadnych zasobów na utrzymanie edukacji. Gdyby społeczeństwo chciało przeznaczyć wszystkie swoje środki na edukację, znaleźlibyśmy się w punkcie F. Alternatywnie, społeczeństwo mogłoby wybrać dowolną kombinację opieki zdrowotnej i edukacji na krzywej możliwości produkcyjnych. W efekcie krzywa możliwości produkcyjnych odgrywa taką samą rolę dla społeczeństwa, jak linia ograniczenia budżetowego dla Tomka. Społeczeństwo może wybrać dowolną kombinację dwóch dóbr na krzywej lub poniżej krzywej możliwości produkcyjnych. Jednak nie ma wystarczających zasobów, aby móc produkować kombinację, którą obrazuje dowolny punkt ponad tą krzywą. Co najważniejsze, krzywa możliwości produkcyjnych wyraźnie pokazuje kompromis między dostarczaniem opieki zdrowotnej i edukacji. Załóżmy, że społeczeństwo zdecydowało się na zapewnienie (wyprodukowanie) wolumenu obu dóbr, tak jak to ilustruje punkt B, i rozważa zwiększenie poziomu usług edukacyjnych. Ponieważ krzywa możliwości produkcyjnych jest nachylona ujemnie, jedynym sposobem, w jaki społeczeństwo może zapewnić sobie więcej edukacji, jest rezygnacja z części dostępnej opieki zdrowotnej. To jest wybór, którego trzeba dokonać. Załóżmy, że społeczność rozważa przejście z punktu B do punktu C. Jaki byłby koszt alternatywny dodatkowej jednostki edukacji? Koszt alternatywny to ilość opieki zdrowotnej, z której społeczeństwo musi zrezygnować. Podobnie jak w przypadku ograniczenia budżetowego Tomka, nachylenie (ang. slope ) krzywej możliwości produkcyjnych pokazuje koszt alternatywny. Jeśli uważnie czytasz niniejszy podrozdział, możesz spokojnie powiedzieć: „Hej, ta krzywa możliwości produkcyjnych to nic innego jak linia ograniczenia budżetowego”. Jeśli tak uważasz, przeczytaj sekcję poniżej. Jaka jest różnica między linią ograniczenia budżetowego a krzywą możliwości produkcyjnych? Istnieją dwie główne różnice między linią ograniczenia budżetowego a krzywą możliwości produkcyjnych. Pierwszą z nich jest to, że ograniczenie budżetowe jest linią prostą. Dzieje się tak dlatego, że jego nachylenie jest określone przez relację cen dwóch towarów, która to relacja z punktu widzenia indywidualnego konsumenta jest stała, więc nachylenie się nie zmienia. Krzywa możliwości produkcyjnych ma natomiast wypukły kształt ze względu na prawo malejących przychodów. W ten sposób nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych jest różne w jej różnych punktach. Drugą istotną różnicę stanowi brak określonych liczb na osiach krzywej możliwości produkcyjnych. Nie ma konkretnych liczb, ponieważ nie znamy dokładnej ilości zasobów, jakimi dysponuje ta fikcyjna gospodarka, ani też nie wiemy, ile zasobów jest potrzebnych do wyprodukowania hipotetycznej jednostki opieki zdrowotnej, a ile do wytworzenia jednostki edukacji. Gdyby był to przykład ze świata rzeczywistego, dane byłyby dostępne. Niezależnie od tego, czy dysponujemy konkretnymi liczbami, czy nie, możemy zmierzyć koszt alternatywny dodatkowej edukacji, gdy społeczeństwo przechodzi z punktu B do punktu C na krzywej transformacji. Dodatkową ilość edukacji mierzymy odległością poziomą między B i C. Utracona ilość opieki zdrowotnej jest określona przez odległość pionową między punktami B i C. Nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych między punktami B i C jest (w przybliżeniu) ilorazem wspomnianych odległości w pionie i odległości w poziomie. To jest koszt alternatywny wzrostu nakładów na edukację. Krzywa możliwości produkcyjnych i prawo rosnących kosztów alternatywnych Ograniczenia budżetowe, które przedstawiliśmy wcześniej w tym rozdziale, pokazując indywidualne wybory dotyczące ilości konsumowanych dóbr, były liniami prostymi. Linie te miały stałe nachylenie, gdyż względne ceny dwóch dóbr, które determinują nachylenie linii ograniczenia budżetowego, są dla wybierającego konsumenta stałe. Jednak krzywa możliwości produkcyjnych dla społeczeństwa wybierającego między opieką zdrowotną a edukacją został wykreślona jako wypukła. Dlaczego linia ta ma inny kształt? Aby to zrozumieć, zacznij rozważania od punktu A w lewym górnym rogu wykresu. W tym punkcie wszystkie dostępne zasoby są przeznaczane na opiekę zdrowotną i żadne nie trafiają na cele edukacyjne. Taki wybór byłby skrajny, a nawet zabawny. Na przykład dzieci codziennie odwiedzałyby lekarza, niezależnie od tego, czy byłyby chore, czy nie, ale nie chodziłyby do szkoły. Ludzie robiliby sobie niemal dowolne operacje plastyczne, ale nie mieliby żadnego wykształcenia (kto wówczas dokonywałby tych wszystkich operacji?). Teraz wyobraź sobie, że niektóre z tych zasobów zostają przekierowane z opieki zdrowotnej na edukację, tak że gospodarka znajduje się w punkcie B. Przekierowanie niektórych zasobów i przesunięcie gospodarki z punktu A do B powoduje stosunkowo niewielki spadek poziomu opieki zdrowotnej w społeczeństwie, ponieważ kilka dodatkowych (krańcowych) jednostek pieniężnych (złotych, dolarów) przeznaczanych na opiekę zdrowotną nie przynosi znaczących dodatkowych korzyści w tej dziedzinie. Jednak przeznaczenie tych pieniędzy na zorganizowanie edukacji, która jak dotychczas nie istniała, bo żadne zasoby nie były przeznaczone na zapewnienie tej usługi, może przynieść stosunkowo duże korzyści. Z tego powodu kształt krzywej możliwości produkcyjnych między punktami A i B jest dosyć płaski, co oznacza relatywnie niewielki spadek poziomu zdrowia publicznego i duży progres w poziomie edukacji. Przeanalizujmy teraz drugi koniec krzywej możliwości produkcyjnych (prawy dolny róg wykresu). Wyobraź sobie, że społeczeństwo zaczyna od wyboru D, w którym przeznacza się prawie wszystkie zasoby na system edukacji, a bardzo niewiele na opiekę zdrowotną, i przechodzi do punktu F, w którym przeznacza się wszystkie zasoby na edukację, a na opiekę zdrowotną żadnych. Aby lepiej to sobie wyobrazić, przyjmijmy, że za przesunięciem tej gospodarki z punktu D do F kryje się przekwalifikowanie kilku ostatnich lekarzy na nauczycieli przedmiotów ścisłych w liceum, kilku ostatnich pielęgniarek na szkolne bibliotekarki i przekształcenie dosłownie kilku ostatnich izb przyjęć w przedszkola. Korzyści dla edukacji wynikające z relokacji tych kilku ostatnich zasobów są bardzo małe. Jednak utracone korzyści dla ilości opieki zdrowotnej będą dość duże, zatem nachylenie krzywej między punktami D i F jest strome i pokazuje duży spadek dostępnego wolumenu opieki zdrowotnej przy niewielkim wzroście ilości edukacji. Lekcja, jaką można wyciągnąć z powyższego wywodu, jest raczej oczywista. Społeczeństwo bardzo rzadko (prawie nigdy) nie dokona skrajnego wyboru, oznaczającego przesunięcie wszystkich zasobów do produkcji wyłącznie edukacji (punkt F) lub opieki zdrowotnej (punkt A). Co więcej, korzyści z przeznaczenia dodatkowych środków na edukację zależą od tego, jak dużo środków jest już zaangażowanych w tę dziedzinę. Jeśli na edukację przeznacza się obecnie bardzo niewiele zasobów, to ich zwiększenie może przynieść stosunkowo duże korzyści. Z drugiej strony, jeśli na edukację przeznaczono już znaczną pulę zasobów, skierowanie na nią dodatkowych środków przyniesie relatywnie mniejsze korzyści. Ten wzorzec jest na tyle powszechny, że ekonomiści nadali mu nazwę: prawo rosnącego kosztu alternatywnego (ang. law of increasing opportunity cost ). Zgodnie z nim wraz ze wzrostem produkcji dobra lub usługi wzrasta również koszt alternatywny produkcji dodatkowej jednostki danego dobra. Dzieje się tak, ponieważ niektóre zasoby są lepiej przystosowane do produkcji konkretnych produktów, a w kontekście innych sprawdzają się znacznie gorzej. Gdy władze publiczne różnego szczebla zwiększają wydatki na ograniczenie przestępczości, początkowy przyrost wielkości tego specyficznego dobra, jakim jest bezpieczeństwo publiczne, jest znaczny. Jeśli po ulicach miasta chodzi tylko jeden funkcjonariusz, to zatrudnienie drugiego znacznie zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców. Koszt alternatywny, jaki społeczność tego miasta ponosi w związku z subiektywnym wzrostem poczucia bezpieczeństwa, jest stosunkowo niewielki (wynagrodzenie i wyposażenie jednego policjanta). Z pewnością dzięki drugiemu funkcjonariuszowi spadnie też liczba przestępstw i wykroczeń, do jakich będzie dochodzić. Oznacza to, że koszt alternatywny ograniczenia przestępczości może być stosunkowo niewielki. Aby jednak osiągnąć po raz kolejny ten sam procentowy spadek liczby przestępstw i taki sam wzrost poczucia bezpieczeństwa, nie wystarczy zatrudnić następnego policjanta. Teraz zapewne potrzebny byłby co najmniej nowy dwuosobowy patrol, a może nawet koordynator na komisariacie, który przyjmowałby zgłoszenia obywateli. Tym samym koszt alternatywny ograniczania przestępczości zdecydowanie rośnie. Gdyby jakiekolwiek miasto w jakimkolwiek kraju na świecie postanowiło całkowicie wyeliminować każdy przejaw przestępczości (łącznie z łamaniem przepisów drogowych), oznaczałoby to gigantyczny koszt, a może nawet byłoby niemożliwe. Nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych pokazuje, że gdy przeznaczamy więcej zasobów na zapewnienie edukacji, przesuwając się od lewej do prawej wzdłuż osi poziomej, początkowy wzrost kosztu alternatywnego jest dość niewielki, ale stopniowo rośnie. Zatem nachylenie krzywej w pobliżu punktu przecięcia z osią pionową jest stosunkowo płaskie. I odwrotnie, gdy przeznaczamy więcej zasobów na opiekę zdrowotną, przesuwając się od dołu do góry na osi pionowej, początkowe spadki kosztów alternatywnych są dość duże, ale potem stopniowo maleją. Tak więc nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych jest stosunkowo strome w pobliżu punktu przecięcia z osią poziomą. W ten sposób prawo rosnącego kosztu alternatywnego powoduje, że krzywa możliwości produkcyjnych ma wypukły kształt. Efektywność produkcji i alokacji Ekonomiści nie roszczą sobie prawa do wskazywania społeczeństwu, jakiego wyboru powinno dokonać na krzywej możliwości produkcyjnych. W gospodarce rynkowej, z demokratycznym sposobem wyłaniania władz na różnych szczeblach, taki wybór będzie wiązał się z kombinacją decyzji podejmowanych przez jednostki, przedsiębiorstwa i państwo. Ekonomiści, korzystając ze swojej wiedzy, mogą jednak pokazywać, że niektóre wybory są jednoznacznie lepsze od innych. Ta obserwacja opiera się na koncepcji efektywności. W potocznym rozumieniu efektywność odnosi się do braku marnotrawstwa. Nieefektywna maszyna pracuje przy wysokich kosztach, zaś efektywna działa przy kosztach niższych, ponieważ nie marnuje energii ani materiałów. Nieefektywna organizacja nie potrafi niczego wytworzyć na czas i charakteryzuje się wysokimi i przekraczającymi założony limit kosztami działalności, podczas gdy ta efektywna realizuje określone plany, jest skoncentrowana na założonym celu i funkcjonuje w ramach budżetu. Krzywa możliwości produkcyjnych może obrazować dwa rodzaje efektywności: efektywność produkcji i efektywność alokacji. pokazuje te koncepcje, wykorzystując krzywą transformacji przedstawiającą wybór społeczeństwa między opieką zdrowotną i edukacją. Efektywność produkcji i alokacji Efektywność produkcji oznacza, że niemożliwe jest wyprodukowanie większej ilości jednego dobra bez zmniejszenia produkcji innego (innych). Zatem wszystkie wybory (koszyki dóbr) leżące na danej krzywej możliwości produkcyjnych (krzywej transformacji), takie jak B, C i D, charakteryzują się efektywnością produkcji, ale kombinacja R, która znajduje się pod krzywą transformacji, już nie. Natomiast efektywność alokacji oznacza, że konkretna kombinacja wytwarzanych dóbr – czyli konkretny wybór na krzywej możliwości produkcyjnych – przedstawia koszyk, którego społeczeństwo najbardziej pragnie. Efektywność produkcji (ang. productive efficiency ) oznacza, że biorąc pod uwagę dostępne zasoby i technologię, niemożliwe jest wyprodukowanie większej ilości jednego dobra bez zmniejszenia produkcji innego (innych). Wszystkie koszyki dóbr reprezentowane przez punkty leżące na krzywej transformacji (A, B, C, D i F) na charakteryzują się efektywnością produkcji. Gdy przesuwamy się między tymi kombinacjami, albo zwiększa się ilość dostarczonej opieki zdrowotnej i spada ilość edukacji, albo odwrotnie, zwiększa się zasób edukacji i spada ilość wytworzonej opieki zdrowotnej. Jednak każda kombinacja zilustrowana punktem leżącym poniżej krzywej możliwości produkcyjnych jest nieefektywna i wiąże się z marnotrawstwem, ponieważ jej wybór oznacza, że można wyprodukować więcej jednego dobra bez zmniejszania produkcji drugiego lub zwiększyć równocześnie produkcję obu tych dóbr. Na przykład punkt R przedstawia nieefektywną kombinację produkcji edukacji i opieki zdrowotnej, ponieważ przy wyborze koszyka C możliwe jest zwiększenie produkcji obu dóbr: ilość edukacji oznaczona na osi poziomej jest większa w punkcie C niż w punkcie R (E 2 jest większe niż E 1 ), a ilość opieki zdrowotnej oznaczona na osi pionowej jest również większa w punkcie C niż w punkcie R (H 2 jest większe niż H 1 ). Efektywność alokacji (ang. allocative efficiency ) oznacza, że konkretna kombinacja ilości dóbr i usług na krzywej możliwości produkcyjnych, na którą zdecydowało się społeczeństwo, reprezentuje najbardziej pożądany przez to społeczeństwo wybór. Kwestia określenia, czego w istocie społeczeństwo pragnie najbardziej, jest przedmiotem rozważań na zajęciach z politologii, socjologii, filozofii, a także ekonomii. Najbardziej podstawowa definicja efektywności alokacji oznacza, że producenci dostarczają taką ilość (liczbę) każdego produktu, jakiej żądają konsumenci. Tylko jeden z wyborów efektywnych produkcyjnie będzie spełniał definicję efektywności alokacyjnej dla całego społeczeństwa. Dlaczego społeczeństwo musi wybierać? W rozdziale dowiedzieliśmy się, że każde społeczeństwo boryka się z problemem rzadkości zasobów, czyli konfliktem między ograniczonymi zasobami a potrzebami, których nie da się za ich pomocą zaspokoić. Krzywa możliwości produkcyjnych ilustruje wybory związane z tym dylematem. Każda gospodarka może wykorzystać dwie drogi, aby zwiększyć produkcję wszystkich dóbr. Pierwszą jest odkrycie, że dotychczasowy sposób wykorzystywania zasobów był nieefektywny, zatem zmieniając go na bardziej efektywny, może wytwarzać większą ilość (liczbę) wszystkich produktów albo przynajmniej części z nich, nie obniżając jednocześnie poziomu produkcji pozostałych. W modelu możliwość ta zostanie zilustrowana przesunięciem punktu symbolizującego wybraną kombinację dóbr na krzywą możliwości produkcyjnych. Druga droga to wzrost – na przestrzeni lat – wolumenu zasobów, którymi dana gospodarka dysponuje (np. zwiększanie się dostępnej ilości pracy i kapitału). Gdy tak się dzieje, krzywa możliwości produkcyjnych będzie przesuwała się na zewnątrz układu współrzędnych i społeczeństwo będzie w stanie wyprodukować większą ilość wszystkich dóbr. Jednak odkrycie i wdrożenie nowych, bardziej efektywnych metod produkcji wymaga czasu, podobnie zresztą jak przyrost zasobu dóbr, które wykorzystujemy do wytwarzania innych towarów. A to oznacza, że wzrost gospodarczy ma charakter stopniowy. Dlatego społeczeństwo musi nieustannie dokonywać wyborów typu „coś za coś”. Dla rządzących proces ten często wiąże się z próbą określenia, w jakich obszarach dodatkowe wydatki mogą przynieść najwięcej korzyści, a w których ich redukcja wywoła najmniej szkód. Na poziomie przedsiębiorstw mechanizm rynkowy zapewnia koordynację procesu, w ramach którego firmy starają się wytwarzać dobra i usługi w ilości, jakości i cenie, jakich pożądają potencjalni klienci. Jednak zarówno w przypadku decyzji podejmowanych na szczeblu rządowym, jak i wywołanej mechanizmem rynkowym reakcji przedsiębiorstw, w krótkim okresie wzrost produkcji jednego dobra zazwyczaj powoduje kompensujący go spadek produkcji w innym segmencie gospodarki. Krzywa możliwości produkcyjnych i przewaga komparatywna Chociaż każde społeczeństwo musi wybrać, jaką ilość lub liczbę każdego dobra lub usługi chce skonsumować, nie musi samodzielnie wytwarzać każdego dobra, którego potrzebuje. Dość często ilość towaru, który dany kraj zdecyduje się wyprodukować lub też decyzja o tym, żeby w ogóle produkować dany towar, zależy od tego, jak drogie jest jego wytworzenie w porównaniu z zakupem za granicą. Jak to już wskazaliśmy wcześniej, kształt krzywej możliwości produkcyjnych danego kraju dostarcza nam informacji o wyborze dokonywanym między poświęceniem zasobów na produkcję jednego lub drugiego towaru. W szczególności jej nachylenie informuje nas o koszcie alternatywnym wytworzenia jeszcze jednej jednostki dobra reprezentowanego na osi poziomej w stosunku do drugiego dobra, przedstawionego na osi pionowej. Kraje mają zwykle różne koszty alternatywne produkcji określonego dobra, m.in. z powodu różnic klimatycznych, położenia geograficznego, posiadanych technologii lub umiejętności obywateli. Załóżmy, że dwa kraje, Polska i Brazylia, muszą podjąć decyzję o areale dwóch upraw: trzciny cukrowej i pszenicy. Ze względu na swoje warunki klimatyczne Brazylia może osiągnąć całkiem spore plony trzciny cukrowej z hektara, ale pszenicy relatywnie niewielkie. I odwrotnie, Polska może produkować duże ilości pszenicy z każdego hektara, ale bardzo niewiele (o ile w ogóle) trzciny cukrowej. Tym samym Brazylia ma niższy koszt alternatywny produkcji trzciny cukrowej (wyrażony w utraconej produkcji pszenicy) niż Polska. I odwrotnie: Polska ma niższy koszt alternatywny produkcji pszenicy niż Brazylia. Obie konstatacje można przedstawić za pomocą krzywych możliwości produkcyjnych wykreślonych dla tych dwóch krajów na . Krzywa możliwości produkcyjnych pszenicy i trzciny cukrowej dla Polski i Brazylii Krzywa możliwości produkcyjnych Polski jest bardziej płaska niż w przypadku Brazylii, co oznacza, że koszt alternatywny wytworzenia pszenicy (wyrażony jako utracona produkcja trzciny cukrowej) jest niższy w Polsce niż w Brazylii. I odwrotnie, koszt alternatywny wytworzenia trzciny cukrowej jest niższy w Brazylii. Polska ma przewagę komparatywną w przypadku pszenicy, a Brazylia w przypadku trzciny cukrowej. Gdy jakiś kraj może wyprodukować dobro przy niższym koszcie alternatywnym niż inny kraj, mówimy, że ma przewagę komparatywną (ang. comparative advantage ) w zakresie produkcji tego dobra. Przewaga komparatywna to nie to samo co przewaga absolutna, kiedy kraj może po prostu wyprodukować więcej danego dobra. W naszym przykładzie Brazylia ma absolutną przewagę pod względem produkcji trzciny cukrowej, a Polska ma absolutną przewagę pod względem produkcji pszenicy. Można to łatwo zauważyć, analizując skrajne punkty produkcji na krzywych możliwości produkcyjnych obu krajów. Gdyby Brazylia przeznaczyła wszystkie swoje zasoby na produkcję pszenicy, produkowałaby w punkcie A. Gdyby jednak zamiast tego przeznaczyła wszystkie swoje zasoby na produkcję trzciny cukrowej, produkowałaby znacznie więcej niż Polska w punkcie B. Nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych informuje nas o koszcie alternatywnym wytworzenia dodatkowej jednostki pszenicy. Chociaż nachylenie nie jest stałe we wszystkich punktach na krzywej, jest całkiem oczywiste, że krzywa dla Brazylii jest znacznie bardziej stroma niż w przypadku Polski, a zatem koszt alternatywny wyprodukowania jednostki pszenicy jest ogólnie wyższy w Brazylii. Kiedy kraje angażują się w handel, specjalizują się w produkcji towarów, w których mają przewagę komparatywną, a część tej produkcji wymieniają na towary, w których przewagi komparatywnej nie mają. Dzięki wymianie handlowej producenci wytwarzają te towary, których koszt alternatywny jest najniższy, więc całkowita produkcja wzrasta, z korzyścią dla obu stron. Key Concepts and Summary Krzywa możliwości produkcyjnych określa zbiór wyborów, przed jakimi staje społeczeństwo, w odniesieniu do kombinacji dóbr i usług, które może wytworzyć, biorąc pod uwagę dostępne zasoby. Krzywa przybiera zazwyczaj postać linii wypukłej, a nie prostej. Wybory zilustrowane punktami leżącymi powyżej krzywej są nieosiągalne, a te leżące poniżej niej – nieefektywne. Z biegiem czasu rozwijająca się gospodarka będzie miała tendencję do przesuwania krzywej możliwości produkcyjnych coraz dalej na zewnątrz. Zgodnie z prawem malejących przychodów (ang. law of diminishing returns ), w miarę jak krańcowe przyrosty zasobów są przeznaczane na produkcję, krańcowy wzrost produkcji będzie coraz mniejszy. Wszystkie wybory na krzywej możliwości produkcyjnych charakteryzują się efektywnością produkcji: oznacza to, że niemożliwe jest wykorzystanie zasobów społeczeństwa do produkcji większej ilości jednego dobra bez zmniejszania produkcji drugiego. Konkretny wybór wzdłuż krzywej możliwości produkcyjnych, który odzwierciedla kombinację towarów preferowaną przez społeczeństwo, jest wyborem charakteryzującym się efektywnością alokacji. Kształt krzywej możliwości produkcyjnych może się różnić w zależności od kraju, bo różne państwa mają przewagi komparatywne w zakresie produkcji różnych towarów. Całkowita produkcja może wzrosnąć, jeśli kraje specjalizują się w produkcji towarów, w przypadku których mają przewagę komparatywną, i wymieniają część swojej produkcji na inne dobra. Self-Check Questions Wróć do przykładu z . Załóżmy, że nastąpiła poprawa technologii, która umożliwia poprawę standardu opieki zdrowotnej przy tej samej ilości użytych zasobów. Jak wpłynęłoby to na krzywą możliwości produkcyjnych, a w szczególności na koszt alternatywny zapewnienia edukacji? Ze względu na poprawę technologii punkt przecięcia krzywej z osią pionową znajdowałby się wyżej (przy większej ilości zapewnianej opieki zdrowotnej). Innymi słowy, krzywa możliwości produkcyjnych obróciłaby się zgodnie z ruchem wskazówek zegara wokół punktu przecięcia krzywej z osią poziomą. Sprawiłoby to, że krzywa byłaby bardziej stroma, co odpowiadałoby wzrostowi kosztu alternatywnego zapewnienia edukacji, ponieważ środki przeznaczone na zapewnienie edukacji oznaczałyby teraz rezygnację z większej ilości opieki zdrowotnej. Czy jakiś kraj może produkować w sposób, który stanowi alokację efektywną, ale jest nieefektywny pod względem produkcji? Nie. Efektywność alokacyjna wymaga efektywności produkcyjnej, ponieważ dotyczy wyborów na krzywej możliwości produkcyjnych. Jakie są podobieństwa między linią ograniczenia budżetowego konsumenta a krzywą możliwości produkcyjnych społeczeństwa, nie tylko te widoczne na wykresie, ale i interpretacyjne? Zarówno linia ograniczenia budżetowego, jak i krzywa możliwości produkcyjnych pokazują ograniczenia, w ramach których działamy. Obie ilustrują kompromis między posiadaniem większej ilości jednego dobra a mniejszej drugiego. Obie przedstawiają koszt alternatywny graficznie, jako nachylenie danej linii. Review Questions Czym jest przewaga komparatywna? Co ilustruje krzywa możliwości produkcyjnych? Dlaczego krzywa możliwości produkcyjnych jest zwykle rysowana jako linia wypukła, a nie prosta? Wyjaśnij, dlaczego społeczeństwa nie mogą dokonać wyboru powyżej swojej krzywej możliwości produkcyjnych i nie powinny dokonywać wyboru poniżej tej krzywej. Co to są malejące przychody krańcowe? Czym jest efektywność produkcji, a czym efektywność alokacji? Critical Thinking Questions W czasie II wojny światowej niemieckie fabryki zostały zniszczone. Niemcy poniosły również wiele ofiar w ludziach, zarówno wśród żołnierzy, jak i cywilów. Jak wojna wpłynęła na krzywą możliwości produkcyjnych Niemiec? Oczywiste jest, że nieefektywność produkcyjna jest marnotrawstwem, ponieważ zasoby są wykorzystywane w sposób, który prowadzi do wytworzenia mniejszej ilości dóbr i usług, niż byłoby to możliwe. Dlaczego marnotrawstwem jest również nieefektywność alokacji? efektywność alokacji (ang. allocative efficiency ) sytuacja, w której koszyk produkowanych towarów reprezentuje kombinację, której społeczeństwo pragnie najbardziej przewaga komparatywna (ang. comparative advantage ) sytuacja, w której kraj może wyprodukować dobro po niższych kosztach (wyrażonych za pomocą utraconej produkcji innych dóbr); gdy kraj ma niższy koszt alternatywny produkcji prawo malejących przychodów (ang. law of diminishing returns ) dodatkowe zasoby przeznaczone na produkcję dobra lub usługi przekładają się na malejącą, krańcową korzyść z tego dodatkowego wzrostu prawo malejącej produktywności krańcowej (ang. law of diminishing returns ) patrz: prawo malejących przychodów krzywa możliwości produkcyjnych (ang. production possibilities frontier ) diagram pokazujący efektywne kombinacje produkcji dwóch dóbr, które gospodarka może wytworzyć, biorąc pod uwagę dostępne zasoby krzywa jednakowego nakładu (ang. production possibilities frontier ) patrz: krzywa możliwości produkcyjnych krzywa transformacji (ang. production possibilities frontier ) patrz: krzywa możliwości produkcyjnych krzywa transformacji produktu (ang. production possibilities frontier ) patrz: krzywa możliwości produkcyjnych granica możliwości produkcyjnych (ang. production possibilities frontier ) patrz: krzywa możliwości produkcyjnych efektywność produkcji (ang. productive efficiency ) sytuacja, w której niemożliwe jest wyprodukowanie większej ilości jednego dobra (lub usługi) bez zmniejszenia ilości produkcji innego dobra (lub usługi)", "section": "Krzywa możliwości produkcyjnych i wybory społeczne", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Konfrontacja z zastrzeżeniami do podejścia ekonomicznego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Samodzielnie ocenić racjonalność argumentów krytyków czysto ekonomicznego podejścia do procesu decyzyjnego Interpretować wykresy ilustrujące wybór typu „coś za coś” Rozróżniać stwierdzenia o charakterze normatywnym i pozytywnym Nawet jeśli zrozumiemy czysto ekonomiczne podejście do procesu podejmowania decyzji, możemy czuć się niekomfortowo podczas jego stosowania. Źródła ewentualnego dyskomfortu zwykle dzielą się na dwie kategorie zilustrowane następującymi stwierdzeniami: ludzie nie postępują w sposób, który pasuje do ekonomicznego sposobu myślenia, nawet jeśli ludzie postępowaliby w ten sposób, to – zdaniem niektórych – powinni starać się tego unikać. Rozważmy kolejno te argumenty. Pierwszy zarzut: ludzie, przedsiębiorstwa i społeczeństwo nie postępują zgodnie z zasadami opisywanymi przez ekonomistów Ekonomiczne podejście do procesu podejmowania decyzji wydaje się wymagać więcej informacji, niż posiada większość osób, i większej ostrożności, jaką mało kto faktycznie wykazuje. W końcu czy ty lub któryś z twoich znajomych wyznaczacie ograniczenie budżetowe i szepczecie pod nosem o maksymalizacji użyteczności, zanim pójdziecie do centrum handlowego? Czy członkowie polskiego parlamentu analizują krzywą możliwości produkcyjnych przed corocznym głosowaniem nad budżetem? Ludzie i społeczeństwa działają w sposób chaotyczny, który nie przypomina zgrabnych ograniczeń budżetowych lub płynnie wyginających się krzywych możliwości produkcyjnych. Jednak podejście ekonomiczne może być użytecznym sposobem analizy i zrozumienia kompromisów związanych z podejmowaniem decyzji. Aby docenić tę kwestię, wyobraź sobie przez chwilę, że grasz w koszykówkę, dryblujesz w prawo i rzucasz w lewo do kolegi z drużyny, który biegnie w kierunku kosza. Fizyk lub inżynier może określić prawidłową prędkość gracza i trajektorię podania, biorąc pod uwagę szybkość wszystkich obiektów znajdujących się na boisku oraz wagę i sprężystość piłki. Jednak grając w koszykówkę, nie wykonujesz żadnego z tych obliczeń. Po prostu podajesz piłkę, a jeśli jesteś dobrym graczem, zrobisz to z dużą dokładnością. Ktoś mógłby się spierać: „Równania naukowe dotyczące gry wymagają znacznie większej wiedzy z zakresu fizyki i o wiele bardziej szczegółowych informacji na temat prędkości poruszania się i ciężaru, niż w rzeczywistości posiada koszykarz, więc musi to być nierealistyczny opis tego, jak odbywają się podania w koszykówce”. Ta reakcja byłaby błędna. Fakt, że dobry gracz dzięki wprawie i umiejętnościom może rzucać piłką dokładnie, bez wykonywania obliczeń, nie oznacza przecież, że obliczenia te są błędne. Podobnie, z ekonomicznego punktu widzenia, ktoś, kto co tydzień robi zakupy spożywcze, ma dużą praktykę w budowaniu zestawu towarów zapewniającego mu wysoką użyteczność, nawet jeśli nie formułuje swoich decyzji w kategoriach ograniczenia budżetowego. Instytucje rządowe mogą działać niedoskonale i powoli, ale generalnie w demokratyczną formę rządów wpisana jest presja ze strony wyborców i organizacji społecznych, aby dokonywać wyborów, które są w największym stopniu preferowane przez członków społeczeństwa. Tak więc myśląc o ekonomicznych podstawach sposobu zachowania grup ludzi, przedsiębiorstw i całych społeczności, zasadne jest przeanalizowanie ich – w pierwszym kroku – za pomocą narzędzi pochodzących z arsenału ekonomistów. Temat ten zostanie rozwinięty w rozdziale o wyborach konsumenckich ( ) w części poświęconej ekonomii behawioralnej. Drugi zarzut: ludzie, przedsiębiorstwa i społeczeństwo nie powinny działać zgodnie z zasadami opisywanymi przez ekonomistów Ekonomiczny sposób opisu procesu podejmowania decyzji przedstawia ludzi jako egoistyczne indywidua. Dla niektórych krytyków tego podejścia, nawet jeśli interes własny jest właściwym opisem tego, jak ludzie faktycznie się zachowują, taki sposób postępowania jest niemoralny. Twierdzą oni, że opis rzeczywistości kładący nacisk na egoistyczne wybory może zachęcać do takiego właśnie postępowania, tymczasem ludzi należy raczej uczyć większej dbałości o innych. Na tak sformułowane zarzuty ekonomiści mają kilka odpowiedzi. Po pierwsze, ekonomia nie jest formą wychowania moralnego. Stara się ona raczej opisać zachowanie podmiotów gospodarczych tak, jak ono w istocie wygląda. Filozofowie dokonują rozróżnienia między stwierdzeniami pozytywnymi (ang. positive statement ), które opisują świat takim, jaki on jest, a stwierdzeniami normatywnymi (ang. normative statement ), które opisują, jaki świat być powinien – zdaniem tego, kto owe poglądy formułuje. Pozytywne stwierdzenia są oparte na faktach. Mogą być prawdziwe lub fałszywe, ale dają się przetestować, przynajmniej co do zasady. Wypowiedzi normatywne są subiektywnym wyrażeniem opinii. Nie możemy ich przetestować, dowodząc ich prawdziwości lub fałszu. Są po prostu poglądami opartymi na czyichś sądach wartościujących. Na przykład ekonomista może przeanalizować projekt rozbudowy systemu metra w Warszawie. Jeśli oczekiwane korzyści przewyższają koszty, stwierdzi, że projekt jest sensowny – to przykład analizy pozytywnej. Inny ekonomista, zajmujący się polską transformacją systemową, sformułuje opinię, zgodnie z którą wysokość zasiłków wprowadzonych na początku lat 90. XX w. powinna być wyższa, ponieważ Polska była wówczas krajem wystarczająco bogatym, by mogła sobie pozwolić na bardziej hojne wsparcie osób, które utraciły pracę – to przykład analizy normatywnej. Nawet jeśli granica między stwierdzeniami pozytywnymi a normatywnymi nie zawsze jest czytelna, analiza ekonomiczna stara się opierać na badaniu rzeczywistych ludzi tworzących rzeczywistą gospodarkę. Na szczęście jednak założenie, że jednostki kierują się wyłącznie własnym interesem, jest uproszczeniem dotyczącym ludzkiej natury. Dowodów nie musimy szukać daleko – znajdziemy je już w pracach Adama Smitha , ojca współczesnej ekonomii. Pierwsze zdanie jego książki Teoria uczuć moralnych (ang. The Theory of Moral Sentiments ) bardzo wyraźnie to ujmuje: Jakkolwiek samolubny może być człowiek, ewidentnie w jego naturze są zakorzenione pewne zasady, które powodują, że interesuje go zadowolenie innych osób, i czynią owo zadowolenie ważnym dla niego, chociaż nie czerpie on z tego niczego poza przyjemnością oglądania go. Jasne jest, że jednostki są zarówno egoistyczne, jak i altruistyczne. Po drugie, egoistyczne zachowanie i dążenie do zysku możemy nazwać inaczej, np. osobistym wyborem i wolnością. Możliwość dokonywania osobistych wyborów dotyczących zakupów, pracy i oszczędzania jest ważną wolnością osobistą. Niektórzy ludzie mogą wybierać związane z pracą pod presją wysoko płatne aktywności, aby móc dużo zarabiać i wydawać. Inni mogą przeznaczyć dużą część swoich zarobków na cele charytatywne lub ofiarować je przyjaciołom i rodzinie. Jeszcze inni mogą poświęcić się zajęciu wymagającemu czasu, energii i wiedzy, ale nieoferującemu wysokich korzyści finansowych, wykonując zawód nauczyciela w szkole podstawowej lub pracownika socjalnego. Wreszcie znajdą się i tacy, którzy wybiorą pracę pochłaniającą dużo czasu lub zapewniającą wysoki poziom dochodów, ale nadal pozostawiającą czas dla rodziny, przyjaciół i na kontemplację uroków życia. Niektórzy ludzie mogą postawić na zatrudnienie w dużej korporacji; inni mogą preferować prowadzenie własnego biznesu. Wolność ludzi do dokonywania własnych wyborów ekonomicznych ma wartość moralną, którą warto szanować. Czy diagram pod inną nazwą to jednak to samo? Kiedy studiujesz ekonomię, lawina wykresów i schematów może cię przytłaczać. Pamiętaj jednak, że twoim celem powinno być rozpoznanie ich wspólnej logiki, a nie zapamiętywanie każdego z nich. Ten rozdział wykorzystuje tylko jeden podstawowy diagram, chociaż przedstawiamy go z różnymi zestawami etykiet. Ograniczenie budżetu konsumenta i krzywa możliwości produkcyjnych dla społeczeństwa jako całości to ten sam podstawowy schemat. pokazuje linię ograniczenia budżetowego i krzywą możliwości produkcyjnych dla dwóch dóbr, Dobra 1 i Dobra 2. Schematy skupiające się na wyborach zawsze opierają się na trzech podstawowych zagadnieniach: rzadkości zasobów, wyborze typu „coś za coś\" i efektywności ekonomicznej. Pierwszym zagadnieniem jest rzadkość zasobów (ang. scarcity ). Niemożliwe jest posiadanie nieograniczonych ilości obu towarów. Nawet jeśli zmienią się ograniczenie budżetowe lub krzywa możliwości produkcyjnych, rzadkość zasobów w dalszym ciągu będzie ograniczać wolumen dóbr, jaki możemy nabyć. Drugim zagadnieniem są wybory typu „coś za coś” ( trade off ). Jak pokazano za pomocą linii ograniczenia budżetowego i krzywej możliwości produkcyjnych, jeśli chce się kupić jedno dobro lub też zwiększyć jego produkcję w gospodarce, trzeba zmniejszyć konsumpcję lub produkcję drugiego dobra. Konieczne jest ograniczenie konsumpcji jednego dobra, aby zyskać więcej drugiego. Szczegóły opisujące ten wybór mogą być oczywiście bardzo różne. W przypadku ograniczenia budżetowego parametry wyboru (z ilu jednostek jednego dobra trzeba zrezygnować, aby nabyć kolejną jednostkę drugiego ) są określone przez relację cen dwóch analizowanych dóbr. Relacja cen pozostaje stała, w związku z czym wybór można opisać za pomocą linii prostej. Z kolei wybór w przypadku krzywej możliwości produkcyjnych ilustruje linia wypukła, ponieważ zgodnie z prawem malejących przychodów, gdy przeznaczamy więcej zasobów na produkcję danego dobra, korzyści krańcowe mają tendencję do zmniejszania się. Niezależnie od konkretnego kształtu wykresu wybory typu „coś za coś” leżą u podstaw każdego z nich. Trzecim zagadnieniem jest efektywność ekonomiczna (ang. economic efficiency ), czyli czerpanie jak największych korzyści z ograniczonych zasobów. Wszystkie wybory odzwierciedlane przez kombinację dwóch dóbr, które ilustrują punkty położone na krzywej możliwości produkcyjnych, wykazują efektywność produkcji, ponieważ w takich przypadkach nie ma możliwości zwiększenia wytwarzania jednego dobra bez zmniejszenia produkcji drugiego. Sytuacja wygląda podobnie, gdy dana osoba dokonuje wyboru w ramach ograniczenia budżetowego. Wtedy również nie ma możliwości zwiększenia konsumpcji jednego dobra bez zmniejszenia spożycia drugiego. Wybór kombinacji dwóch produktów, która jest preferowana społecznie, lub wybór koszyka dwóch dóbr odzwierciedlającego preferencje konkretnej osoby na linii ograniczenia budżetowego będą charakteryzowały się efektywną alokacją zasobów. Schemat ograniczeń budżetowych / możliwości produkcyjnych będzie się jeszcze niejednokrotnie powtarzał w tej publikacji. Niektóre przykłady obejmują wykorzystanie takich diagramów do analizy handlu, ochrony środowiska i wzrostu gospodarczego, nierówności dochodów i produkcji oraz wyboru między konsumpcją a inwestycjami. Nie pozwól, aby różne etykiety cię zmyliły. Diagram ograniczeń budżetowych / możliwości produkcyjnych jest zawsze tylko narzędziem do uważnego przemyślenia wyboru typu „coś za coś” i efektywności w konkretnej sytuacji. Wybory typu „coś za coś” Zarówno zestaw możliwych wyborów konsumenta (ścieżka ograniczenia budżetowego), jak i krzywa możliwości produkcyjnych pokazują ograniczenia, w ramach których działają pojedynczy konsumenci i społeczeństwo jako całość. Oba wykresy ilustrują konsekwencje wyboru typu „coś za coś”, który powoduje, że więcej jednego dobra pozyskujemy zawsze kosztem zmniejszenia ilości drugiego. Po trzecie, egoistyczne zachowanie może prowadzić do pozytywnych rezultatów społecznych. Na przykład kiedy ludzie ciężko pracują, aby zarobić na życie, wytwarzają dobra. Konsumenci, którzy szukają najlepszych ofert, będą zachęcać przedsiębiorstwa do oferowania towarów dóbr i usług spełniających ich potrzeby. Adam Smith , pisząc swoje najważniejsze dzieło Bogactwo narodów, nazwał tę własność niewidzialną ręką (ang. invisible hand ). Opisując interakcje konsumentów i producentów w gospodarce rynkowej, Smith napisał: Każda osoba… na ogół rzeczywiście nie zamierza działać w imię interesu publicznego ani nie wie, jak bardzo swoim działaniem przyczynia się do jego urzeczywistnienia. Preferując wsparcie przemysłu krajowego względem przemysłu zagranicznego, dąży ona tylko do zapewnienia sobie bezpieczeństwa; a kierując tym przemysłem w taki sposób, aby jego produkt mógł mieć jak największą wartość, kieruje się ona tylko swoimi korzyściami. I jest w tym, jak w wielu innych przypadkach, prowadzona przez niewidzialną rękę, aby osiągać cel, który nie był częścią jej zamiarów… Realizując swój własny interes, często przyczynia się do realizacji interesu społeczeństwa skuteczniej niż wtedy, gdyby naprawdę zamierzała go promować. Metafora niewidzialnej ręki sugeruje, że z samolubnych działań jednostki może wyłonić się dobro społeczne. Po czwarte, nawet ludzie, którzy skupiają się na własnym interesie, podejmując wybory ekonomiczne, w innych sferach życia często postępują zupełnie inaczej. Na przykład prosząc pracodawcę o podwyżkę lub negocjując zakup samochodu, możesz skupić się wyłącznie na własnym interesie. Następnie możesz skoncentrować się na potrzebach innych ludzi, gdy zgłosisz się na ochotnika do czytania dzieciom książek w pobliskiej bibliotece, pomożesz przyjacielowi przeprowadzić się do nowego mieszkania lub przekażesz pieniądze na cele charytatywne. Interes własny jest rozsądnym punktem wyjścia do analizy wielu decyzji ekonomicznych bez konieczności sugerowania, że ludzie nigdy nie robią niczego, co nie przekłada się na ich wąsko rozumianą korzyść. Wybory... do jakiego stopnia? Czego się nauczyliśmy? Wiemy, że rzadkość zasobów wpływa na wszystkie dokonywane przez nas wybory. Ekonomista skonfrontowany z kwestią wyboru ścieżki edukacyjnej może argumentować, że ludzie nie decydują się na studia licencjackie i magisterskie, ponieważ nie mają wystarczających zasobów, które umożliwiłyby im taki wybór lub ponieważ ich dochody są zbyt niskie i/lub cena studiów jest zbyt wysoka. Stopień licencjata lub magistra może nie być dostępny w ich zestawie możliwości. Cena studiów może być zbyt wysoka nie tylko dlatego, że bezpośredni koszt w postaci czesnego (i być może również zakwaterowania i wyżywienia) jest zbyt wysoki. Ekonomista może również stwierdzić, że dla wielu osób pełny koszt alternatywny uzyskania tytułu licencjata lub magistra jest zbyt wysoki. Te osoby nie chcą lub nie są w stanie dokonać wyboru, który doprowadzi je wprawdzie do tytułu licencjata lub magistra i w przyszłości zapewni wyższe zarobki, ale oznacza również, że aby studiować, trzeba zrezygnować z pełnoetatowej pracy i związanego z nią dochodu. Statystyki, które przedstawiliśmy na początku rozdziału, ujawniają informacje o wyborach międzyokresowych (ang. intertemporal choice ). Ekonomista może powiedzieć, że ludzie nie decydują się na uzyskanie dyplomu magistra, ponieważ aby zrealizować swoje plany, musieliby pożyczyć pieniądze, a odsetki, które musieliby w związku z tym zapłacić, wpłyną na ich dzisiejsze decyzje. Może się również zdarzyć, że niektórzy ludzie przedkładają bieżącą konsumpcję nad zakupy w przyszłości, więc wolą pracować teraz za niższą pensję i cieszyć się kupowanymi dobrami, zamiast odkładać tę konsumpcję do czasu ukończenia studiów. Key Concepts and Summary Ekonomiczny sposób myślenia zapewnia użyteczne podejście do zrozumienia ludzkich zachowań. Ekonomiści dokonują starannego rozróżnienia między twierdzeniami pozytywnymi, które opisują świat takim, jaki on jest, a twierdzeniami normatywnymi, wskazującymi, jaki świat być powinien zdaniem osób wypowiadających te twierdzenia. Nawet jeśli ekonomiczna analiza korzyści i kosztów będących następstwem różnych zdarzeń lub decyzji politycznych prowadzi pośrednio lub wprost do konkluzji normatywnych, mówiących, jaki powinien być sposób organizacji różnych aspektów ludzkiej działalności, to jest zakorzeniona w pozytywnej analizie tego, jak faktycznie zachowują się ludzie, przedsiębiorstwa i rządy, a nie jak podmioty te powinny się zachowywać. Self-Check Questions Jednostki mogą nie działać w sposób racjonalny, wyrachowany, opisany przez ekonomiczny model podejmowania decyzji, uwzględniający użyteczność i koszty krańcowe, ale czy możesz wskazać sytuacje, w których zachowują się w przybliżeniu w ten właśnie sposób? Kiedy ludzie porównują koszt sztuki towaru w sklepie spożywczym lub cechy jednego produktu z własnościami innego zachowują się mniej więcej tak, jak opisuje model. Czy artykuł w gazecie wzywający do realizowania określonego wariantu polityki gospodarczej byłby przykładem stwierdzeń pozytywnych, czy normatywnych? Ponieważ artykuł apeluje o konkretne rozwiązania, które zdaniem jego autora należałoby wdrożyć, wypada go uznać za normatywny. Czy badanie naukowe dotyczące wpływu spożywania napojów bezalkoholowych na rozwój poznawczy dzieci miałoby charakter pozytywny, czy normatywny? Zakładając, że badanie nie zajmuje wyraźnego stanowiska na temat tego, czy spożywanie napojów gazowanych jest dobre, czy złe, ale po prostu przedstawia wyniki dociekań naukowych, należy je uznać za pozytywne. Review Questions Jaka jest różnica między stwierdzeniem pozytywnym a normatywnym? Czy ekonomiczny model podejmowania decyzji ma stanowić dosłowny opis tego, w jaki sposób jednostki, przedsiębiorstwa i państwa faktycznie podejmują decyzje? Wskaż cztery możliwe argumenty, które zaprzeczą poglądowi, jakoby ludzie nie powinni zachowywać się w sposób opisany w tym rozdziale. Critical Thinking Questions Jakie założenia dotyczące funkcjonowania gospodarki muszą być prawdziwe, aby mechanizm „niewidzialnej ręki rynku\" działał? W jakim stopniu te założenia są aktualne w realnym świecie? Czy twoim zdaniem ekonomiści mają jakieś wyróżniające ich umiejętności lub wiedzę umożliwiającą formułowanie twierdzeń normatywnych? Innymi słowy, mają oni oczywiście doświadczenie w formułowaniu twierdzeń pozytywnych (tj. jakie będą konsekwencje określonych działań ), np. na temat skutków określonej polityki gospodarczej, ale czy mają specjalne kompetencje pozwalające ocenić, czy polityka ta powinna być r ealizowana, czy nie? References Smith, Adam. “Of Restraints upon the Importation from Foreign Countries.” In The Wealth of Nations . London: Methuen & Co., 1904, first pub 1776), I.V. 2.9. Smith, Adam. “Of the Propriety of Action.” In The Theory of Moral Sentiments . London: A. Millar, 1759, 1. niewidzialna ręka (ang. invisible hand ) koncepcja Adama Smitha, w myśl której zachowanie jednostek zgodne z własnym interesem bardzo często prowadzi do pozytywnych skutków społecznych stwierdzenie normatywne (ang. normative statement ) stwierdzenie, które opisuje, jak powinien wyglądać świat zdaniem osoby, która to stwierdzenie wypowiada stwierdzenie pozytywne (ang. positive statement ) stwierdzenie, które opisuje świat takim, jaki on jest", "section": "Konfrontacja z zastrzeżeniami do podejścia ekonomicznego", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Targ owocowo–warzywny Ekologiczne warzywa i owoce, które są uprawiane i sprzedawane w tym samym regionie, teoretycznie powinny kosztować mniej niż żywność standardowa, ponieważ niższe są koszty ich transportu. Zazwyczaj jednak wcale tak nie jest. (Źródło: modyfikacja pracy autorstwa Natalie Maynor/Flickr Creative Commons) Dlaczego nie mamy wystarczająco dużo taniej żywności ekologicznej? Żywność ekologiczna (organiczna) jest coraz bardziej popularna, nie tylko w Polsce, ale na całym świecie. Do niedawna, aby kupić tego typu owoce i warzywa, konsumenci musieli wybierać się na zakupy do wyspecjalizowanych sklepów lub na targi produktów eko. Obecnie są one dostępne w większości warzywniaków i popularnych supermarketów. Krótko mówiąc, żywność ekologiczna stała się częścią normalnego handlu. Czy kiedykolwiek zastanawialiście się, dlaczego żywność organiczna kosztuje więcej niż standardowa? Dlaczego, powiedzmy, organiczne jabłka, choć są mniejsze i nie wyglądają tak ładnie, kosztują w Warszawie 10 zł za kilogram, podczas gdy za ich standardowy odpowiednik trzeba zapłacić 3–4 zł? Podobna relacja cen występuje w przypadku prawie wszystkich produktów ekologicznych dostępnych na rynku. Skoro duża część żywności organicznej jest produkowana lokalnie, to potrzeba mniej czasu i paliwa, aby dostarczyć ją na rynek. Czy w takim razie nie powinna być tańsza? Jakie czynniki przeciwdziałają spadkowi cen? Okazuje się, że czynniki te mają całkiem sporo wspólnego z zagadnieniami poruszanymi w niniejszym rozdziale, czyli popytem i podażą. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym są popyt, podaż oraz równowaga na rynku dóbr i usług Jakie czynniki wpływają na zmiany popytu i podaży na dobra i usługi W jaki sposób zmianie ulegają cena i ilość zapewniające równowagę na rynku oraz jakie cztery etapy składają się na ten proces Czym są ceny maksymalne i minimalne W czasie aukcji oferent płaci tysiące dolarów za suknię, którą nosiła Whitney Houston. Kolekcjoner wydaje małą fortunę na kilka rysunków wykonanych przez Johna Lennona. Ludzie zwykle reagują na podobne transakcje na dwa sposoby. Albo zdumiewa ich fakt, że ktoś jest gotów zapłacić tak wysokie kwoty za tego rodzaju dobra, albo uważają, że są to przedmioty rzadkie i pożądane, więc ceny wydają się im adekwatne. Odwiedź tę witrynę , aby zobaczyć, jak dziwne rzeczy (i za jakie pieniądze!) ludzie kupują tylko dlatego, że należały one do celebrytów (np. guma do żucia Britney Spears albo uwięziony w słoiku oddech Brada Pitta i Angeliny Jolie). Te przykłady w interesujący sposób pokazują związek popytu i podaży. Gdy ekonomiści rozmawiają o cenach, bardziej niż formułowanie sądów normatywnych interesuje ich próba zrozumienia tego, co w istocie determinuje ceny i dlaczego się one zmieniają. Rozważcie cenę dobra, z zakupami którego większość z nas ma do czynienia dość regularnie, a mianowicie paliwa. Dlaczego w październiku 2021 r. średnia cena litra oleju napędowego sięgała w Polsce niemal 6 zł? Dlaczego jeszcze rok wcześniej była o blisko 30% niższa? Aby wyjaśnić te ruchy cen, ekonomiści skupiają się na determinantach określających, jaką cenę nabywcy i sprzedawcy paliwa są gotowi zaakceptować. Jak się okazuje, ceny paliw w okresie letnim są prawie zawsze wyższe od cen w styczniu tego samego roku. Prawdopodobną przyczyną stojącą za tą zależnością jest fakt, że ludzie latem znacznie więcej podróżują, a więc są gotowi zapłacić za paliwo więcej. Z tego też powodu ceny paliw na stacjach benzynowych w miejscowościach wypoczynkowych – nad morzem, w górach, na Mazurach – zazwyczaj są wyższe niż w miejscach, które nie mają walorów turystycznych. Nie wyjaśnia to jednak gwałtownego wzrostu cen benzyny, z którym mieliśmy do czynienia w ciągu 2021 r. W czasie tych 12 miesięcy w grę wchodziły także inne czynniki, takie jak zmniejszenie podaży i zwiększenie popytu na ropę naftową. Ten rozdział wprowadza ekonomiczny model popytu i podaży – jeden z najważniejszych w całej ekonomii. Zaczniemy od określenia, w jaki sposób popyt i podaż determinują cenę i ilość będącą przedmiotem transakcji na rynkach dóbr i usług oraz w jaki sposób wahania popytu i podaży prowadzą do zmian tych cen i ilości oferowanych.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Podaż, popyt i równowaga na rynku dóbr i usług Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wytłumaczyć pojęcia popytu, zapotrzebowania i prawa popytu Objaśnić pojęcia podaży, ilości oferowanej i prawa podaży Odróżnić krzywą popytu od krzywej podaży Omówić pojęcia równowagi rynkowej, ceny równowagi oraz ilości równowagi Najpierw zastanówmy się, co ekonomiści mają na myśli, gdy mówią o popycie i podaży, a później – w jaki sposób popyt i podaż wchodzą ze sobą w interakcje na rynku. Popyt na dobra i usługi Ekonomiści używają pojęcia popyt (ang. demand ) na określenie ilości jakiegoś dobra lub usługi, które konsumenci chcą i są w stanie nabyć po każdej możliwej cenie. Popyt wynika z ludzkich potrzeb i pragnień – jeśli czegoś nie potrzebujemy lub nie chcemy, to nie mamy potrzeby kupowania tego. O ile konsument może rozróżniać potrzeby i pragnienia, to dla ekonomistów są one dokładnie tym samym. Popyt wynika także ze zdolności do zapłaty. Jeśli nie stać cię na jakieś dobro, nie zgłaszasz na nie popytu. Zgodnie z tą regułą osoby bezdomne prawdopodobnie nie będą kupować mieszkań, a większość z nas nie zgłasza popytu na prywatne odrzutowce (jeśli w twoim przypadku jest inaczej, składamy ci serdeczne gratulacje). To, ile nabywca płaci za jednostkę określonego dobra lub usługi, nazywamy ceną (ang. price ). Ogólną liczbę jednostek tego dobra, którą konsumenci są skłonni nabyć po konkretnej cenie, nazywamy zapotrzebowaniem (ang. quantity demanded ). Wzrost ceny dobra lub usługi prawie zawsze zmniejsza zapotrzebowanie na te towary. I na odwrót, spadek ceny wiąże się ze wzrostem zapotrzebowania. Jeśli cena za litr benzyny wzrasta, ludzie szukają możliwości ograniczenia konsumpcji, np. poprzez łączenie kilku spraw do załatwienia przy okazji jednej podróży, organizowanie wspólnych przejazdów lub wybieranie transportu publicznego albo spędzanie weekendów i wakacji bliżej domu. Tę odwrotną zależność między ceną a zapotrzebowaniem ekonomiści nazywają prawem popytu (ang. law of demand ). Prawo popytu zakłada, że wszystkie pozostałe zmienne, które mogą wpływać na popyt (zostaną one wskazane w kolejnym podrozdziale), pozostają stałe, gdy zmienia się cena dobra. Można posłużyć się tu przykładem rynku paliw opisanego za pomocą tabeli lub wykresu. Tabelę pokazującą zapotrzebowanie przy każdym poziomie ceny, taką jak , ekonomiści nazywają rozkładem popytu (ang. demand schedule ). W opisywanym przypadku cenę mierzymy w złotych za litr benzyny, zaś zapotrzebowanie w milionach litrów w jakimś okresie (np. dziennie lub w ciągu roku) na pewnym obszarze geograficznym (w województwie lub kraju). Krzywa popytu (ang. demand curve ) pokazuje zależność między ceną a zapotrzebowaniem, tak jak na , gdzie na osi poziomej odłożona jest ilość paliwa (w mln l), a na osi pionowej cena (w zł/l). Zauważ, że jest to wyjątek od zasady przyjętej w matematyce, gdzie zmienna niezależna (x) prezentowana jest na osi poziomej, a zmienna zależna (y) na osi pionowej. Ekonomia to jednak nie matematyka. pokazuje więc rozkład popytu, a krzywą popytu. Są to dwa sposoby, za pomocą których można opisać tę samą relację między ceną a zapotrzebowaniem. Cena i zapotrzebowanie na benzynę Cena (zł/l) Zapotrzebowanie (mln l) 5,00 800 5,20 700 5,40 600 5,60 550 5,80 500 6,00 460 6,20 420 Krzywa popytu na benzynę Krzywa popytu pokazuje, że wraz ze wzrostem ceny zapotrzebowanie spada (i odwrotnie). Na wykresie zaznaczone zostały jako punkty kombinacje konkretnej ceny i ilości umieszczone w powyższej tabeli. Następnie punkty te zostały połączone, dzięki czemu powstała ciągła krzywa popytu. Ujemne nachylenie krzywej ilustruje prawo popytu – odwrotną zależność między ceną a wielkością zapotrzebowania Krzywe popytu wyglądają nieco inaczej dla różnych dóbr. Mogą być dość strome lub stosunkowo płaskie, liniowe lub zakrzywione, tak jak na . Prawie wszystkie krzywe popytu wykazują jednak podstawowe podobieństwo, jakim jest ich ujemne nachylenie. Krzywe popytu ilustrują prawo popytu: wraz ze wzrostem ceny spada zapotrzebowanie na dane dobro, zaś wraz ze spadkiem ceny zapotrzebowanie rośnie. Nie do końca radzisz sobie z różnymi rodzajami popytu? Przeczytaj następną . Czy popyt jest tym samym co zapotrzebowanie? W terminologii ekonomicznej popyt i zapotrzebowanie nie są tożsame. Gdy ekonomiści mówią o popycie, mają na myśli zależność między różnymi poziomami cen a liczbą (ilością) dóbr, na które zgłoszone jest zapotrzebowanie przy tych cenach. Ilustruje to zarówno tabela z rozkładem popytu, jak i krzywa popytu na . Natomiast gdy ekonomiści mówią o zapotrzebowaniu, mają na myśli tylko jeden, określony punkt na krzywej popytu lub jedną wielkość zapotrzebowania w tabeli z rozkładem popytu. Krótko mówiąc, popyt odnosi się do krzywej, a zapotrzebowanie dotyczy jednego (określonego) punktu na krzywej. Podaż dóbr i usług Gdy ekonomiści mówią o podaży (ang. supply ), mają na myśli ilość (liczbę) jakiegoś dobra lub usługi, jaką producent jest skłonny dostarczyć na rynek przy różnych poziomach ceny. Cena jest tym, co producent otrzymuje za sprzedaż jednej jednostki dobra (ang. good ) lub usługi (ang. service ). Wzrost ceny, kształtujący się na rynku w wyniku gry popytu z podażą, prawie zawsze powoduje wzrost ilości oferowanej (ang. quantity supplied ) tego dobra lub usługi, podczas gdy spadek ceny prowadzi do spadku ilości oferowanej. Rosnąca cena benzyny zachęca przedsiębiorstwa nastawione na zysk do podjęcia różnych działań: zintensyfikowania poszukiwań nowych złóż ropy naftowej, wydobycia większych ilości ropy z dotychczasowych pól, inwestowania w nowe rurociągi i tankowce, aby dostarczyć surowiec do rafinerii, budowy nowych zakładów przetwórstwa, zakupu nowych pojazdów dostarczających paliwo do stacji benzynowych, otwierania nowych stacji benzynowych albo wydłużania czasu pracy tych już istniejących. Ekonomiści nazywają tę dodatnią zależność między ceną a ilością oferowaną – a więc zależność, w ramach której wyższe ceny prowadzą do wzrostu ilości oferowanej, a niższe ceny powodują zmniejszenie ilości oferowanej – prawem podaży (ang. law of supply ). Prawo podaży zakłada, że wszystkie inne zmienne, które mogą wpływać na oferowaną ilość (zostaną one wskazane w kolejnym podrozdziale), pozostają stałe, gdy cena rynkowa (ang. market price ) się zmienia. Nie masz pewności, czy prawidłowo rozróżniasz różne typy podaży? Spójrz na . Czy podaż jest tym samym co ilość oferowana? W terminologii ekonomicznej podaż i ilość oferowana to dwie różne rzeczy. Gdy ekonomiści mówią o podaży, mają na myśli relacje między różnymi poziomami cen a ilościami oferowanymi przy tych cenach, a więc zależność, którą można zilustrować krzywą podaży albo rozkładem ilości oferowanych. Gdy ekonomiści mówią o ilości oferowanej, mają na myśli tylko określony punkt na krzywej podaży lub określoną ilość w tabeli z rozkładem ilości oferowanych. Krótko mówiąc, podaż odnosi się do całej krzywej, a ilość oferowana do jednego, konkretnego punktu na tej krzywej. przedstawia prawo podaży, również wykorzystując do celów ilustracyjnych rynek benzyny. Tak jak to miało miejsce w przypadku popytu, możemy zobrazować podaż, stosując tabelę lub wykres. Rozkład podaży (ang. supply schedule ) benzyny został zaprezentowany w , która wskazuje ilości oferowane przy różnych cenach. Podobnie jak w przypadku popytu cenę wyrażamy w zł/l benzyny, a ilość oferowaną w mln l. Krzywa podaży (ang. supply curve ) jest graficzną ilustracją relacji między ceną, pokazaną na osi poziomej, a ilością, zaznaczoną na osi pionowej. Rozkład podaży i krzywa podaży są dwoma różnymi sposobami zilustrowania tego samego zjawiska. Warto zauważyć, że osie pozioma i pionowa na wykresie krzywej podaży są takie same jak na wykresie krzywej popytu. Krzywa podaży benzyny Rozkład podaży jest tabelą, która pokazuje ilości benzyny oferowanej przy każdej cenie. Jeśli cena rośnie, ilość oferowana także rośnie. Krzywa podaży (S) powstała przez połączenie punktów z rozkładu podaży. Dodatnie nachylenie krzywej podaży ilustruje prawo podaży – wyższa cena prowadzi do większej ilości oferowanej i na odwrót Cena i podaż benzyny Cena (zł/l) Ilość oferowana (mln l) 5,00 500 5,20 550 5,40 600 5,60 640 5,80 680 6,00 700 6,20 720 Kształt krzywej podaży różni się nieco dla różnych produktów: bardziej stroma, bardziej płaska, liniowa lub zakrzywiona. Jednak prawie wszystkie krzywe podaży charakteryzują się podstawowym podobieństwem: mają dodatnie nachylenie i ilustrują prawo podaży: jeśli cena rośnie np. z poziomu 5 zł/l do poziomu 6,20 zł/l, to ilość oferowana zwiększa się z 500 mln l do 720 mln l. I odwrotnie, jeśli cena spada, to ilość oferowana się zmniejsza. Równowaga – tam, gdzie popyt i podaż się spotykają Ponieważ oba wykresy, krzywych popytu i podaży, mają odłożoną cenę na osi pionowej, a ilość na osi poziomej, krzywe podaży i popytu na to samo dobro lub usługę mogą być przedstawione na tym samym wykresie. Wzajemna interakcja popytu i podaży wyznacza cenę i ilość dobra, które będzie przedmiotem transakcji rynkowych. przedstawia wzajemne oddziaływanie popytu i podaży na rynku benzyny. Krzywa popytu (D) jest identyczna jak na . Krzywa podaży (S) ma taką samą postać jak na . natomiast zawiera informacje o ilości oferowanej i zapotrzebowaniu przy każdym poziomie ceny. Popyt i podaż na rynku benzyny Krzywa popytu (D) i krzywa podaży (S) przecinają się w punkcie równowagi E, przy cenie 5,40 zł/l i ilości równej 600 mln l. Jest to jedyny poziom ceny, dla którego zapotrzebowanie jest równe ilości oferowanej. Po cenie wyższej od ceny równowagi, np. 5,80 zł/l, ilość oferowana jest większa niż zapotrzebowanie, pojawia się zatem nadwyżka podaży. Przy cenie niższej od ceny równowagi, powiedzmy 5,20 zł/l, zapotrzebowanie przewyższa ilość oferowaną, występuje więc nadwyżka popytu. Cena, zapotrzebowanie i ilość oferowana Cena (zł/l) Zapotrzebowanie (mln l) Ilość oferowana (mln l) 5,00 800 500 5,20 700 550 5,40 600 600 5,60 550 640 5,80 500 680 6,00 460 700 6,20 420 720 Zapamiętaj: Jeśli dwie linie na wykresie się przecinają, zapewne coś to oznacza. Punkt, w którym krzywa podaży (S) i krzywa popytu (D) przecinają się na , tj. punkt E, nazywany jest punktem równowagi rynkowej (ang. equilibrium ). Cena równowagi (ang. equilibrium price ) jest jedynym poziomem ceny, przy którym zamierzenia konsumentów i plany producentów są zgodne – czyli ilość produktu, którą chcą nabyć konsumenci (zapotrzebowanie), jest równa ilości produktu, jaką producenci chcą sprzedać (ilość oferowana). Ekonomiści nazywają tę wielkość ilością równowagi (ang. equilibrium quantity ). Przy żadnej innej cenie zapotrzebowanie nie jest równe ilości oferowanej, a więc rynek nie znajduje się w równowadze. Na cena równowagi to 5,40 zł/l benzyny, zaś ilość równowagi to 600 mln l. Jeśli dysponujesz tylko tabelą z rozkładem popytu i podaży, a nie wykresem, także możesz znaleźć punkt równowagi, szukając w tabeli poziomu ceny, dla którego zapotrzebowanie i ilość oferowana są takie same. Jeśli na rynku mamy do czynienia z ceną i ilością równowagi, nie występują żadne bodźce, które mogłyby skłonić konsumentów i producentów do zmiany ich zachowania. Kiedy jednak rynek nie jest w równowadze, zaczynają działać siły ekonomiczne, które sprawią, że zarówno cena, jak i ilość zaczną się zmieniać w taki sposób, aby rynek osiągnął ten pożądany stan. Wyobraź sobie np., że cena za litr benzyny zostałaby podniesiona powyżej ceny równowagi, do 5,80 zł/l. Na została wykreślona przerywana linia dla tego właśnie poziomu ceny. Po wzroście ceny zapotrzebowanie spada z 600 mln l do 500 mln l. To oczywiste, że wyższa cena zmniejsza zainteresowanie paliwami wykazywane przez konsumentów, szukają oni bowiem alternatywnych sposobów zaspokajania swoich potrzeb. Dodatkowo przy wyższej cenie ilość benzyny dostarczonej na rynek zwiększa się z 600 mln l do 680 mln l. Producenci postrzegają ją jako bardziej atrakcyjną i są gotowi sprzedać znacznie większe ilości paliwa. Teraz zastanówmy się, w jaki sposób zapotrzebowanie i ilość oferowana oddziałują na siebie przy cenie wyższej od ceny równowagi. Zapotrzebowanie spada do 500 mln l, podczas gdy ilość oferowana wzrasta do 680 mln l. Analogiczna sytuacja wystąpi przy każdym poziomie ceny wyższym od ceny równowagi – ilość zaoferowana przewyższy zapotrzebowanie. Zjawisko to nazywamy nadwyżką podaży (ang. excess supply ). W sytuacji, w której taka nadwyżka wystąpi, niesprzedana benzyna będzie gromadzona na stacjach benzynowych, w cysternach samochodowych i kolejowych, rurociągach i rafineriach. Wytworzy to oczywiście presję na sprzedawców benzyny. Jeśli nadwyżka pozostaje niesprzedana, przedsiębiorstwa zaangażowane w produkcję i sprzedaż benzyny nie otrzymają wystarczająco dużo gotówki, aby zapłacić swoim pracownikom oraz pokryć inne wydatki. W takiej sytuacji niektórzy producenci będą chcieli obniżyć ceny, ponieważ lepiej jest sprzedać towar po niższej cenie niż nie sprzedać go w ogóle. Gdy tylko niektórzy sprzedawcy zaczną zmniejszać ceny, pozostali zrobią to samo, aby uniknąć strat. Takie zmniejszenie ceny pociągnie za sobą wzrost zapotrzebowania. Tak więc jeśli cena jest wyższa od ceny równowagi, bodźce wbudowane w mechanizmy popytu i podaży wygenerują presję, która wymusi spadek ceny i jej powrót do stanu równowagi. Teraz załóżmy, że cena zostanie obniżona o 20 gr i wyniesie 5,20 zł/l, czyli kształtować się będzie poniżej poziomu równowagi. Również i dla tej ceny na została wykreślona linia przerywana. Po obniżce ceny zapotrzebowanie wzrośnie z 600 mln l do 700 mln l, bo kierowcy będą teraz bardziej skłonni do wykorzystywania paliwa, np. mniej chętnie organizować będą wspólny transport z domu do pracy, porzucą myśli o zamontowaniu instalacji gazowej i chętniej będą kupować większe samochody zużywające więcej paliwa. Jednocześnie nowa, niższa cena ogranicza bodźce działające na producentów, aby produkować i sprzedawać benzynę, dlatego ilość oferowana na rynku spadnie z 600 mln l do 550 mln l. Gdy cena znajduje się poniżej poziomu równowagi, występuje nadwyżka popytu (ang. excess demand ), co oznacza, że przy tej cenie stymulowane przez nią zapotrzebowanie przewyższa ilość oferowaną, która z kolei zmniejszyła się pod wpływem spadku ceny. W tej sytuacji nabywcy benzyny będą jeździć na stacje benzynowe tylko po to, aby dowiedzieć się, że nie ma możliwości nabycia paliwa. Spółki naftowe i właściciele stacji benzynowych szybko zauważą, że mają możliwość zwiększenia swoich przychodów ze sprzedaży, oferując benzynę po wyższych cenach. W rezultacie cena będzie wzrastać aż do momentu, w którym osiągnie poziom zapewniający równowagę. Przeczytaj , w którym rozważania nad znaczeniem modelu popytu i podaży są kontynuowane. Key Concepts and Summary Rozkład popytu to przedstawione w formie tabelarycznej wielkości zapotrzebowania przy różnych poziomach ceny rynkowej. Krzywa popytu to graficzna ilustracja zależności między zapotrzebowaniem a ceną rynkową. Zgodnie z prawem popytu wyższa cena zazwyczaj oznacza niższe zapotrzebowanie. Rozkład podaży to z kolei przedstawione w formie tabeli ilości oferowane przez producentów przy różnych poziomach ceny rynkowej. Krzywa podaży ilustruje w formie graficznej zależność między ilością oferowaną a ceną. Prawo podaży mówi, że wyższa cena rynkowa zazwyczaj oznacza większe ilości oferowane na sprzedaż. Cena równowagi i ilość równowagi są wyznaczone przez punkt przecięcia się krzywych popytu i podaży, co oznacza, że zapotrzebowanie jest w nim równe ilości oferowanej. Jeśli cena rynkowa jest niższa od ceny równowagi, zapotrzebowanie przekracza ilość oferowaną. W konsekwencji pojawi się nadwyżka popytu. Jeśli zaś cena rynkowa przekracza cenę równowagi, wówczas ilość oferowana jest większa od zapotrzebowania, co prowadzi do pojawienia się nadwyżki podaży. W obu przypadkach mechanizmy wbudowane w popyt i podaż będą wpływać na cenę rynkową w taki sposób, aby wróciła ona do stanu równowagi. Self-Check Question Spójrz na . Załóżmy, że cena benzyny wynosi 5,60 zł/l. Czy zapotrzebowanie jest wyższe, czy niższe niż to, które występuje przy cenie równowagi równej 5,40 zł/l? Jaka jest ilość oferowana przy cenie 5,60 zł? Czy na rynku występuje nadwyżka popytu, czy też nadwyżka podaży? Ponieważ 5,60 zł/l jest ceną wyższą od ceny równowagi, to zapotrzebowanie będzie mniejsze i wyniesie 550 mln l, zaś ilość oferowana będzie wyższa i wyniesie 640 mln l. W rezultacie na rynku benzyny pojawi się nadwyżka podaży równa 640 – 550 = 90 mln l . Review Questions Co wpływa na poziom cen na rynku? Jak nabywcy na rynku zareagują na wyższe ceny, wziąwszy pod uwagę kształt krzywej popytu (jej ujemne nachylenie)? Czy krzywa popytu ma dokładnie taki sam kształt na wszystkich rynkach? Jeśli nie, jakie mogą być różnice? Czy krzywa podaży ma taki sam kształt na wszystkich rynkach? Jeśli nie, jakie mogą być różnice? Jaki jest związek między zapotrzebowaniem a ilością oferowaną przy cenie zapewniającej rynkową równowagę? Jaka jest relacja między tymi dwiema wielkościami, gdy na rynku występuje nadwyżka popytu, a jaka, gdy pojawi się nadwyżka podaży? W jaki sposób można zlokalizować punkt równowagi na wykresie popytu i podaży? Jeśli cena rynkowa jest wyższa od ceny równowagi, to spodziewasz się nadwyżki popytu, czy nadwyżki podaży? Jeśli cena rynkowa jest niższa od ceny równowagi, to spodziewasz się nadwyżki popytu, czy nadwyżki podaży? Dlaczego? Zakładając, że cena rynkowa kształtuje się powyżej ceny równowagi, wyjaśnij, w jaki sposób dochodzi do zmiany ceny i jej przesunięcia do poziomu zapewniającego równowagę. Rozumowanie powtórz dla sytuacji, w której cena rynkowa znajduje się poniżej punktu równowagi. Jaka jest różnica między popytem a zapotrzebowaniem na jakiś produkt, np. mleko? Wyjaśnij to, posługując się wykresem, na którym naszkicujesz krzywą popytu na mleko. Jaka jest różnica między podażą danego dobra (np. mleka) a jego ilością oferowaną? Różnicę tę również wyjaśnij za pomocą wykresu, na którym narysujesz krzywą podaży mleka. Critical Thinking Questions Spójrz na . Załóżmy, że rząd uznał benzynę za dobro niezbędne i zdecydował, że jej cena zostanie prawnie ograniczona do poziomu 5,30 zł/l. Jak myślisz, co stanie się w tej sytuacji na rynku benzyny? Wyjaśnij, dlaczego fałszywe jest następujące stwierdzenie: „Na rynku dóbr nikt nie chce zapłacić za dany produkt więcej, niż wynosi cena równowagi”. Wyjaśnij, dlaczego fałszywe jest następujące stwierdzenie: „Na rynku dóbr nikt nie chce sprzedawać po cenie niższej niż cena równowagi”. Problems Raz jeszcze przyjrzyj się . Załóż, że cena benzyny wynosi 5 zł/l. Czy zapotrzebowanie będzie mniejsze, czy większe niż przy cenie równowagi wynoszącej 5,40 zł/l? Czy ilość oferowana będzie mniejsza, czy też większa? Czy na rynku występuje nadwyżka popytu, czy nadwyżka podaży? Jeśli tak, to w jakiej wysokości? References Costanza, Robert, and Lisa Wainger. “No Accounting For Nature: How Conventional Economics Distorts the Value of Things.” The Washington Post . September 2, 1990. European Commission: Agriculture and Rural Development. 2013. \"Overview of the CAP Reform: 2014-2024.\" Accessed April 13, 205. http://ec.europa.eu/agriculture/cap-post-2013/. Radford, R. A. “The Economic Organisation of a P.O.W. Camp.” Economica . no. 48 (1945): 189-201. http://www.jstor.org/stable/2550133. krzywa popytu (ang. demand curve ) graficzna ilustracja relacji między ceną rynkową a zapotrzebowaniem na określone dobro lub usługę, przy czym na osi poziomej wskazana jest ilość, a na osi pionowej – cena rynkowa rozkład popytu (ang. demand schedule ) przedstawione w formie tabelarycznej dane prezentujące różne poziomy ceny rynkowej i odpowiadającą każdej z tych cen wielkość zapotrzebowania tabela popytu (ang. demand schedule ) patrz: rozkład popytu popyt (ang. demand ) relacja między ceną rynkową a zapotrzebowaniem na określone dobro lub usługę cena równowagi (ang. equilibrium price ) cena rynkowa, przy której zapotrzebowanie jest równe ilości oferowanej ilość równowagi (ang. equilibrium quantity ) wolumen, przy którym zapotrzebowanie jest równe ilości oferowanej przy określonej cenie rynkowej równowaga (ang. equilibrium ) sytuacja, w której zapotrzebowanie na dane dobro jest równe ilości oferowanej; kombinacja ceny rynkowej i ilości, przy której nie ma ani nadwyżki popytu, ani nadwyżki podaży, w związku z czym nie pojawia się presja ekonomiczna mogąca spowodować zmianę ceny lub ilości nadwyżka popytu (ang. excess demand ) sytuacja, w której przy danej cenie rynkowej zapotrzebowanie przewyższa ilość oferowaną niedobór podaży (ang. excess demand ) patrz: nadwyżka popytu niedobór rynkowy (ang. excess demand ) patrz: nadwyżka popytu nadwyżka podaży (ang. excess supply ) sytuacja, w której przy danej cenie rynkowej ilość oferowana przewyższa zapotrzebowanie niedobór popytu (ang. excess supply ) patrz: nadwyżka podaży nadwyżka rynkowa (ang. excess supply ) patrz: nadwyżka podaży prawo popytu (ang. law of demand ) zależność, zgodnie z którą wraz ze wzrostem ceny rynkowej zapotrzebowanie na dane dobro maleje, zaś przy spadku ceny rynkowej zapotrzebowanie na to dobro rośnie – przy założeniu, że pozostałe zmienne, które mogą wpływać na zapotrzebowanie, są stałe prawo podaży (ang. law of supply ) zależność, zgodnie z którą wraz ze wzrostem ceny rynkowej oferowana ilość danego dobra się zwiększa, zaś przy spadku ceny rynkowej oferowana ilość tego dobra maleje – przy założeniu, że pozostałe zmienne wpływające na ilość oferowaną do sprzedaży są stałe cena rynkowa (ang. market price ) kwota, którą płaci nabywca za jednostkę określonego dobra lub usługi zapotrzebowanie (ang. quantity demanded ) ilość jednostek dobra lub usługi, które konsumenci chcą nabyć po danej cenie rynkowej wielkość zapotrzebowania (ang. quantity demanded ) patrz: zapotrzebowanie ilość nabywana (ang. quantity demanded ) patrz: zapotrzebowanie ilość oferowana (ang. quantity supplied ) ilość jednostek dobra lub usługi, które producenci są gotowi sprzedać po określonej cenie rynkowej krzywa podaży (ang. supply curve ) graficzna ilustracja relacji między ceną rynkową a ilością oferowaną przez sprzedawców na rynku; na osi poziomej oznaczona jest ilość oferowana, a na osi pionowej – cena rynkowa tabela podaży (ang. supply schedule ) patrz: rozkład podaży rozkład podaży (ang. supply schedule ) dane przedstawione w formie tabelarycznej prezentujące różne poziomy ceny rynkowej i odpowiadającą każdemu z nich ilość oferowaną do sprzedaży podaż (ang. supply ) związek między ceną rynkową a oferowaną do sprzedaży ilością określonego dobra lub usługi", "section": "Podaż, popyt i równowaga na rynku dóbr i usług", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Pozacenowe determinanty popytu i podaży Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazywać czynniki wpływające na popyt Wykreślać krzywą popytu, a następnie pracować ze stworzonym wykresem Identyfikować czynniki wpływające na podaż Wykreślać krzywą podaży i pracować ze stworzonym wykresem W poprzednim podrozdziale zbadaliśmy, w jaki sposób cena wpływa na zapotrzebowanie i ilość oferowaną przez sprzedawców na rynku. Udało nam się również wyjaśnić koncepcje krzywych popytu i podaży. Jednak cena nie jest jedynym czynnikiem oddziałującym na decyzje kupujących i sprzedających. Zastanów się np., w jaki sposób popyt na produkty wykorzystywane w diecie wegetariańskiej kształtuje przekonanie podzielane przez rosnącą grupę konsumentów, iż unikanie mięsa jest korzystne dla naszego zdrowia. A jak na podaż diamentów wpłynie to, że ich producenci uruchomią kilka nowych kopalni tego cennego minerału? Jakie są zatem główne czynniki – obok ceny rynkowej – wpływające na popyt i podaż? Odwiedź tę witrynę internetową i przeczytaj krótką notatkę opisującą, jak strategie marketingowe mogą wpływać na podaż i popyt na różne produkty. Jakie czynniki wpływają na popyt? Popyt zdefiniowaliśmy jako ilość jakiegoś dobra lub usługi, którą konsumenci chcą i są w stanie kupić przy różnych poziomach ceny rynkowej. Zgodnie z tą definicją istnieją co najmniej dwa, łatwe do zidentyfikowania, czynniki, które kształtują popyt. Jeśli chcę coś kupić, to znaczy, że dane dobro lub usługa może zaspokoić potrzebę wynikającą z moich gustów i preferencji. Jeśli jestem palaczem, nałóg skłania mnie do zakupu papierosów lub tytoniu. Moje gusta i preferencje sprawiają, że palę, to z kolei powoduje, że odczuwam nieodpartą potrzebę dostarczenia mojemu organizmowi nikotyny, a tę potrzebę mogę zaspokoić, kupując paczkę papierosów. Jeśli jednak nie palę, nie jestem zainteresowany zakupem papierosów. Jeśli czegoś nie potrzebujesz ani nie chcesz, to po prostu tego nie kupisz. Z kolei stwierdzenie „są w stanie kupić\" jednoznacznie wskazuje, że dochód konsumentów jest również istotnym czynnikiem wpływającym na ich decyzje zakupowe. Profesorów zazwyczaj stać na lepsze lokum i środek transportu niż studentów, ponieważ mają większe dochody, jakkolwiek zarówno studenci, jak i wykładowcy zapewne tak samo mocno pragną mieć dach nad głową i możliwość nieskrępowanego przemieszczania się. Ceny towarów pokrewnych do dobra lub usługi, których zakup rozważamy, również mogą wpływać na popyt. Jeśli potrzebujesz nowego samochodu i poważnie rozważasz zakup fiata, cena skody lub opla nie pozostanie bez wpływu na twoją decyzję. Wreszcie struktura demograficzna populacji (liczba ludzi w konkretnym wieku) również oddziałuje na popyt. Im więcej dzieci rodzi się w danym kraju, tym większy pojawia się popyt na pieluchy i ubranka dla niemowląt. Z kolei wraz z dorastaniem tych dzieci popyt na mleko modyfikowane i środki pielęgnacji maluchów maleje, a rośnie na ubezpieczenie samochodów młodych kierowców i różnego rodzaju elektroniczne gadżety. Wskazane powyżej czynniki mają znaczenie zarówno dla popytu zgłaszanego przez konkretną osobę, jak i dla całego rynku. W jaki sposób każdy z nich wpływa na popyt i jak zilustrować ten wpływ na wykresie? Aby odpowiedzieć na te pytania, musimy najpierw wprowadzić i objaśnić założenie ceteris paribus . Założenie ceteris paribus Krzywa popytu (ang. demand curve ) lub krzywa podaży (ang. supply curve ) to relacja między dwiema i tylko dwiema zmiennymi: ilością na osi poziomej i ceną rynkową na osi pionowej. Założeniem leżącym u podstaw tworzenia krzywej popytu lub krzywej podaży jest to, że nie zmieniają się żadne istotne dla obu wielkości czynniki ekonomiczne inne niż rynkowa cena produktu. Ekonomiści nazywają to założenie ceteris paribus , co jest łacińskim wyrażeniem oznaczającym „inne rzeczy są stałe” lub „przy innych czynnikach niezmienionych\". Zależność opisana krzywą popytu lub podaży opiera się na założeniu ceteris paribus . Zmniejszenie ceny rynkowej wywołuje wzrost zapotrzebowania i spadek ilości oferowanej tylko wtedy, gdy wszystkie czynniki, które mogłyby wpłynąć na popyt i podaż, pozostają niezmienione. Jeśli dopuścimy zmianę jakiegokolwiek czynnika determinującego popyt lub podaż, wówczas prawa podaży i popytu oczywiście wciąż będą obowiązywać, ale efekt wzrostu lub spadku ceny wcale nie musi być zgodny z naszymi oczekiwaniami, jak pokazuje poniższa . Kiedy ceteris paribus ma zastosowanie? Klauzulę ceteris paribus stosujemy zazwyczaj wtedy, gdy chcemy dokładnie wskazać, jak zmiany cen wpływają na popyt lub podaż, ale założenie to możemy wykorzystać także w szerszym kontekście. W realnym świecie popyt i podaż zależą od znacznie większej liczby czynników niż tylko ceny rynkowe. Na przykład popyt zależy od dochodów konsumentów, a podaż zdeterminowana jest przez koszty wytworzenia produktu. W jaki sposób możemy przeanalizować wpływ, jaki wywiera na popyt lub podaż wiele czynników zmieniających się w tym samym czasie – powiedzmy, rosnące ceny rynkowe i spadające dochody? Ekonomiści radzą sobie z tym problemem, badając każdą ze zmiennych wpływających na popyt oddzielnie i zakładając, że pozostałe czynniki pozostają niezmienne. W poniższym przykładzie łatwo stwierdzić, że wzrost ceny rynkowej zmniejszy ilość, jaką konsumenci będą chcieli kupić (zakładając, że dochód i wszystkie inne czynniki wpływające na popyt pozostają stałe). Z kolei spadek dochodów zmniejsza kwotę, którą konsumenci mogą przeznaczyć na zakup tego konkretnego dobra, co zapewne również zmniejszy wielkość zapotrzebowania przy każdym poziomie ceny (ponownie przy założeniu, że cena i wszystkie inne zmienne determinujące popyt pozostają niezmienne). To właśnie w praktyce oznacza założenie ceteris paribus . W tym konkretnym przypadku, po przeanalizowaniu każdego czynnika oddzielnie, możemy połączyć wyniki. Ilość tego konkretnego dobra, na którą konsumenci zgłoszą popyt, spadnie ze względu na dwa czynniki: wyższą cenę i niższe dochody. W jaki sposób dochód wpływa na popyt? Wykorzystajmy dochód jako przykład tego, w jaki sposób czynniki inne niż cena rynkowa wpływają na popyt. pokazuje początkowe zapotrzebowanie na używane samochody jako D 0 . Na przykład w punkcie Q, gdzie cena wynosi 20 tys. zł za samochód, liczba aut, na które jest zapotrzebowanie, kształtuje się na poziomie 18 tys. D 0 pokazuje również, jak zmieniłoby się zapotrzebowanie na samochody przy wyższej lub niższej cenie. Gdyby cena samochodu wzrosła do 22 tys. zł, zapotrzebowanie spadłoby do 17 tys. sztuk (pokazuje to punkt R). Pierwotne położenie krzywej popytu D 0 , jak każdej krzywej popytu, opiera się na założeniu ceteris paribus , zgodnie z którym żadne inne istotne dla popytu czynniki nie ulegają zmianie. Teraz wyobraź sobie, że gospodarka rozwija się, rosną dochody wielu ludzi, co sprawia, że samochody stają się bardziej przystępne cenowo (przeciętny konsument za swój roczny dochód jest w stanie kupić nie jeden, ale dwa samochody). Jak wpłynie to na popyt? Jak możemy to pokazać na wykresie? Wracamy do . Cena samochodów nadal wynosi 20 tys. zł, ale przy wyższych dochodach zapotrzebowanie dla tego poziomu ceny rynkowej wzrosło teraz do 20 tys. aut, jak pokazuje to punkt S. W wyniku wzrostu poziomu dochodów krzywa popytu przesuwa się w prawo do nowego położenia D 1 , wskazując na wzrost popytu. pokazuje wyraźnie, że ten zwiększony popyt występuje przy każdym poziomie ceny rynkowej, nie tylko tym wyznaczonym przez punkty Q i S. A teraz wyobraź sobie, że gospodarka zwalnia, wielu ludzi traci pracę lub pracuje krócej, osiągając niższe dochody. W takim przypadku spadek dochodów spowodowałby zmniejszenie zapotrzebowania na samochody przy każdym poziomie ceny rynkowej, a krzywa popytu D 0 z pierwotnego położenia przesunęłaby się w lewo, do położenia D 2 . W naszym przykładzie cena 20 tys. zł oznacza zapotrzebowanie na poziomie 18 tys. samochodów dla pierwotnej krzywej popytu, ale tylko 14,4 tys. aut po przesunięciu popytu. Przesunięcia krzywej popytu: przykład rynku samochodów Zwiększony popyt oznacza, że przy każdym poziomie ceny rynkowej zapotrzebowanie jest większe, a więc krzywa popytu przesuwa się w prawo, z położenia D 0 do położenia D 1 . Zmniejszony popyt oznacza, że przy każdym poziomie ceny rynkowej zapotrzebowanie jest mniejsze, a zatem krzywa popytu przesuwa się w lewo, z położenia D 0 do położenia D 2 . Cena a przesunięcia krzywej popytu: przykład rynku używanych samochodów Cena (zł) Spadek zapotrzebowania do D 2 Pierwotne zapotrzebowanie (D 0 ) Wzrost zapotrzebowania do D 1 16 000 17 600 22 000 24 000 18 000 16 000 20 000 22 000 20 000 14 400 18 000 20 000 22 000 13 600 17 000 19 000 24 000 13 200 16 500 18 500 26 000 12 800 16 000 18 000 Gdy krzywa popytu przesuwa się, nie oznacza to, że zapotrzebowanie zgłaszane przez każdego indywidualnego nabywcę zmienia się w taki sam sposób. W naszym przykładzie nie każdy klient zainteresowany kupnem auta musiałby się zmierzyć ze zmianą dochodu w tym samym kierunku (wzrost albo spadek) i tym samym stopniu, co oznacza, że nie każdy zdecydowałby się na kupno samochodu przy wzroście dochodów w gospodarce lub przeciwnie, nie dokonałby zakupu, gdyby dochody w gospodarce się obniżyły. Przesunięcie krzywej popytu pokazuje zmianę dla całego rynku i jest wypadkową decyzji podejmowanych przez wszystkie osoby zainteresowane kupnem samochodu. W poprzednim podrozdziale dowodziliśmy, że wyższy dochód powoduje większy popyt przy każdym poziomie ceny rynkowej. Dotyczy to większości dóbr i usług. Ale dla pewnych produktów – takich jak luksusowe samochody, wakacje w egzotycznych miejscach i ekskluzywna biżuteria – efekt wzrostu dochodów może być szczególnie wyraźny. Dobro, na które popyt rośnie wraz ze wzrostem dochodu i spada wraz ze spadkiem dochodu, nazywane jest dobrem normalnym (ang. normal good ). Istnieje kilka wyjątków od tego wzorca. Wraz ze wzrostem dochodów wiele osób będzie kupować mniej artykułów spożywczych sprzedawanych pod marką własną supermarketów i dyskontów, a więcej tych opatrzonych logo producenta. Można się również spodziewać spadku popytu na samochody używane i wzrostu na nowe. Dobro, na które popyt spada wraz ze wzrostem dochodów i rośnie wraz z ich spadkiem, nazywane jest dobrem niższego rzędu (ang. inferior good ). Innymi słowy, gdy dochód rośnie, krzywa popytu na dobra niższego rzędu przesuwa się w lewo. Inne czynniki wpływające na przesunięcie krzywych popytu Dochód nie jest jedynym czynnikiem, który powoduje zmiany popytu. Inne czynniki przesuwające krzywą popytu to gusta i preferencje, struktura lub wielkość populacji, ceny dóbr pokrewnych, a nawet oczekiwania co do ceny danego dobra w przyszłości. Zmiana któregokolwiek z czynników określających, jaką ilość dobra lub usługi ludzie są skłonni kupić po danej cenie, spowoduje zmianę popytu. Graficznie nowa krzywa popytu leży po prawej stronie (wzrost) lub po lewej stronie (spadek) od pierwotnego położenia. Przyjrzyjmy się teraz wspomnianym wyżej czynnikom. Zmiana gustów i preferencji Po rozpoczęciu procesu transformacji systemowej w Polsce w 1989 r. doszło do znaczącej zmiany w strukturze konsumpcji polskich gospodarstw domowych. Ilość kupowanego masła zaczęła spadać, zaś ilość margaryny, na którą konsumenci zgłaszali popyt, systematycznie rosła. Podobną tendencję obserwowano w relacji popytu na mięso wieprzowe i drobiowe. Udział drobiu w zakupach przeciętnego gospodarstwa domowego rósł, zaś wieprzowiny malał. Tego typu zmiany odzwierciedlają transformację gustów i preferencji konsumentów, która skutkuje zmianami ilości dóbr i usług, na które zgłaszany jest popyt przy każdej cenie. Oznacza to, że przesuwają one krzywą popytu na to dobro w prawo w przypadku kurczaka (margaryny) i w lewo w przypadku wieprzowiny (masła). Zmiana gustów i preferencji może być konsekwencją zarówno powszechnej zmiany trybu życia – co będzie np. zwiększać popyt na produkty wegetariańskie i wegańskie – jak i intensywnych kampanii marketingowych. Pomyślmy w tym kontekście o wzroście popytu na margarynę, która w okresie PRL była powszechnie uważana za produkt zdecydowanie gorszy od masła, a dzięki reklamie w telewizji stała się wręcz synonimem nowoczesnego i zdrowego stylu życia. Zmiany struktury populacji Odsetek osób starszych (w wieku 65 lat i więcej) w populacji Polski systematycznie rośnie. W 1990 r. było to 10,2%, w 2010 r. 13,5%, zaś w roku 2019 już 18,1%. W kolejnych latach przewidywany jest jego dalszy wzrost, do 25,2% w 2030 r. (dane opublikowane przez GUS). W społeczeństwie z relatywnie większą liczbą dzieci, takim jak Polska przed rokiem 1990, występuje większy popyt na towary i usługi kupowane przez młodych rodziców – rowery trójkołowe, pieluchy i usługi związane z opieką nad małymi dziećmi. Z kolei społeczeństwo ze stosunkowo dużą liczbą osób starszych, takie jak Polska w 2030 r., będzie zgłaszało większe zapotrzebowanie na domy opieki i aparaty słuchowe. Podobnie zmiany w wielkości populacji mogą wpłynąć na popyt na mieszkania oraz wiele innych dóbr. Każda z tych zmian zostanie pokazana jako przesunięcie krzywej popytu. Zmiany cen dóbr pokrewnych Zmiany cen dóbr pokrewnych, takich jak dobra substytucyjne i komplementarne, również mogą wpływać na popyt na dany produkt. Dobro substytucyjne (ang. substitute good ) to towar lub usługa, które pozwalają zaspokoić tę samą lub podobną potrzebę, można je zatem wykorzystać jako zamiennik konkretnego produktu. Ponieważ książki elektroniczne (e-booki), takie jak ten podręcznik, stają się coraz bardziej dostępne, można oczekiwać spadku popytu na książki tradycyjne, drukowane. Niższa cena substytutu zmniejsza popyt na rozpatrywany produkt. Na przykład w ostatnich latach, gdy ceny tabletów dość szybko spadały, popyt na nie wzrósł (z powodu działania prawa popytu). Ponieważ ludzie kupują tablety jako substytut laptopów, nastąpił spadek popytu na komputery przenośne, co można zilustrować jako przesunięcie krzywej popytu na laptopy w lewo. Wyższa cena za dobro substytucyjne przynosi odwrotny skutek. Dobra komplementarne (ang. complementary good ) wzajemnie się uzupełniają, co oznacza, że często używamy ich razem, ponieważ konsumpcja jednego dobra zwiększa użyteczność (korzyści) z konsumpcji drugiego. Najczęściej przywoływane przykłady to: płatki śniadaniowe i mleko, notesy i długopisy lub ołówki, piłki golfowe i kije golfowe, benzyna i samochody oraz kawa i cukier lub mleczko. Jeśli cena kijów golfowych rośnie, to wskutek działania prawa popytu spada na nie popyt, a jednocześnie spada również popyt na dobra komplementarne, czyli piłki golfowe. Podobnie wyższa cena zimowych wakacji w górach przesunęłaby krzywą popytu na dobra komplementarne, jakimi są narty i kombinezony narciarskie, w lewo, podczas gdy niższa cena za dobra komplementarne miałaby skutek odwrotny. Zmiany oczekiwań dotyczące przyszłych cen i innych czynników wpływających na popyt Łatwo zrozumieć, w jaki sposób cena rynkowa dobra wpływa na zapotrzebowanie, jednak popyt na dany produkt będą również kształtować oczekiwania dotyczące przyszłego poziomu jego ceny, a także inne czynniki (gusta i preferencje, dochody itd.), które w przyszłości mogą determinować popyt na to dobro. Na przykład jeśli ludzie usłyszą, że nadchodzi powódź lub huragan, mogą wykupić ze sklepów baterie do latarek i wodę butelkowaną, słusznie zakładając, że po klęsce żywiołowej produktów tych nie wystarczy dla wszystkich. Jeśli zaś dowiedzą się, że cena dobra takiego jak kawa prawdopodobnie wzrośnie w przyszłości, mogą wybrać się do sklepu, aby zaopatrzyć się w kawę na zapas. Z kolei, jeśli konsumenci spodziewają się obniżki cen w przyszłości, wówczas wstrzymują bieżący popyt (np. na tablety), licząc, że później (np. w przyszłym roku) uda im się kupić to dobro taniej. Pokazujemy te zmiany popytu jako przesunięcia krzywej w prawo lub w lewo. Przesunięcie krzywej popytu (ang. shift in demand ) następuje wówczas, gdy zmiana jakiegoś czynnika ekonomicznego (innego niż cena rynkowa) powoduje, że zapotrzebowanie zmienia się przy każdym poziomie ceny rynkowej. Poniższa dokładnie ilustruje kierunek tych zmian. Zmiany popytu, przesunięcie krzywej popytu Zmiana popytu oznacza, że przy każdym poziomie ceny rynkowej zapotrzebowanie ulegnie zmianie. Poniżej znajduje się przykład przesunięcia krzywej popytu spowodowanego wzrostem dochodów. Krok 1. Narysuj krzywą popytu dla dobra normalnego, takiego jak pizza. Oznacz cenę (np. P 0 ). Zaznacz odpowiednią dla niej ilość Q 0 . Spójrz na przykład nakreślony na . Krzywa popytu Krzywa popytu może być wykorzystana do oceny tego, jaką ilość danego dobra konsumenci chcieliby kupić przy każdym poziomie ceny. Krok 2. Załóżmy, że dochód wzrośnie. Czy w wyniku tej zmiany konsumenci będą kupować mniej, czy więcej pizzy? Odpowiedź brzmi: więcej. Narysuj przerywaną linię poziomą biegnącą od wybranej ceny, przez pierwotne zapotrzebowanie, do nowego punktu z nową ilością Q 1 . Narysuj przerywaną linię pionową w dół do osi poziomej i oznacz nowy Q 1 . ilustruje wskazane powyżej posunięcia. Krzywa popytu a wzrost dochodu Wraz ze wzrostem dochodu konsumenci będą nabywali większe ilości dobra, co przesunie popyt w prawo. Krok 3. Teraz przesuń krzywą tak, aby jej wykres przechodził przez nowy wyznaczony punkt. Zobaczysz, że wzrost dochodu powoduje przesunięcie w górę (lub w prawo) krzywej popytu, w efekcie przy każdej cenie popyt będzie wyższy, jak to widać na . Krzywa popytu przesunięta w prawo Wraz ze wzrostem dochodu konsumenci będą nabywali większe ilości pizzy, co oznacza wzrost zapotrzebowania przy każdym poziomie ceny, czyli przesunięcie krzywej popytu w prawo. Podsumowanie: czynniki wpływające na popyt podsumowuje działanie sześciu czynników, które mogą przesunąć krzywe popytu. Kierunek strzałek wskazuje, czy przesunięcie krzywej popytu oznacza jego wzrost, czy też spadek. Zauważ, że zmiana ceny samego dobra lub usługi nie jest wymieniona wśród czynników, które mogą przesunąć krzywą popytu. Zmiana ceny towaru lub usługi powoduje ruch po krzywej popytu i zazwyczaj prowadzi do pewnej zmiany zapotrzebowania, ale nie wywołuje przesunięcia krzywej. Czynniki, które powodują przesunięcia krzywej popytu (a) Lista czynników, które mogą spowodować wzrost popytu z D 0 do D 1 . (b) Te same czynniki, ale działające w odwrotnym kierunku, mogą spowodować spadek popytu z D 0 do D 1 Gdy krzywa popytu się przesunie, przetnie się z krzywą podaży w innym punkcie, wskazując inną cenę i ilość równowagi. Jednak nie powinniśmy się spieszyć. Zanim omówimy to, jak zmiany popytu mogą wpływać na cenę i ilość równowagi, najpierw musimy przeanalizować możliwe czynniki wpływające na podaż i tym samym przesunięcie wykresu krzywej podaży. W jaki sposób koszty produkcji wpływają na podaż? Krzywa podaży pokazuje, jak zmieni się ilość oferowana wraz ze wzrostem lub spadkiem ceny rynkowej, przy założeniu ceteris paribus , zgodnie z którym żadne inne istotne dla podaży czynniki nie ulegają zmianie. Jeśli jakakolwiek ze zmiennych, które determinują podaż i nie są ceną rynkową, zmieni się, przesunie to całą krzywą podaży. Tak samo jak przesunięcie krzywej popytu, które opisaliśmy jako zmianę zapotrzebowania przy każdej cenie, przesunięcie krzywej podaży (ang. shift in supply ) oznacza zmianę ilości oferowanej przy każdym poziomie ceny rynkowej. Myśląc o czynnikach wpływających na podaż, pamiętajmy, co stanowi podstawowy cel działalności gospodarczej – to zysk (ang. profit ), który jest różnicą między przychodami a kosztami. Przedsiębiorstwo wytwarza towary i usługi, używając kombinacji pracy, kapitału finansowego, materiałów i maszyn (kapitału fizycznego), czyli tego, co nazywamy nakładami (ang. input ) lub czynnikami produkcji (ang. factor of production ). Jeśli koszty produkcji z punktu widzenia przedsiębiorstwa są niższe, a ceny towarów lub usług, które ono wytwarza, pozostają niezmienione, wówczas zyski rosną. Gdy zyski przedsiębiorstwa rosną, chętniej zwiększa ono produkcję, ponieważ im więcej towarów dostarczy na rynek, tym większy dochód osiągnie. Gdy koszty produkcji spadają, przedsiębiorstwo będzie chciało dostarczać większą ilość swoich produktów przy danym poziomie ceny. Zmianę tę możemy pokazać, przesuwając w prawo krzywą podaży. Potraktujmy jako przykład firmę kurierską, która dostarcza paczki i przesyłki na terenie danego miasta. Przedsiębiorstwo to może uznać, że koszt zakupu benzyny jest jedną z najważniejszych pozycji na liście jego kosztów. Jeśli cena benzyny spadnie, wówczas przedsiębiorstwo stwierdzi, że może dostarczać przesyłki taniej niż dotąd. Ponieważ niższe koszty przekładają się na wyższe zyski, firma ta może rozszerzyć zakres usług przy danej cenie na kolejne dzielnice miasta. Dzięki niższym cenom benzyny może teraz obsłużyć większy obszar i w ten sposób zwiększyć podaż swoich usług. I odwrotnie, jeśli przedsiębiorstwo poniesie wyższe koszty produkcji, będzie osiągać niższe zyski przy każdym poziomie ceny rynkowej swoich produktów. W rezultacie wyższy koszt produkcji zwykle powoduje, że przedsiębiorstwo oferuje do sprzedaży mniejsze ilości dóbr i usług przy każdym poziomie ceny rynkowej. W tym przypadku krzywa podaży przesuwa się w lewo. Rozważmy teraz podaż samochodów używanych zaprezentowaną za pomocą krzywej S 0 na . Punkt J wskazuje, że przy cenie równej 20 tys. zł liczba oferowanych aut wyniesie 18 tys. sztuk. Jeśli cena wzrośnie do 22 tys. zł za samochód ( ceteris paribus) , podaż wzrośnie do 20 tys. samochodów, co pokazuje punkt K na krzywej S 0 . Możemy oczywiście zaprezentować te same informacje za pomocą zestawienia takiego jak . Zmiany podaży: przykład rynku samochodów używanych Zmniejszona podaż oznacza, że przy każdej cenie rynkowej liczba oferowanych samochodów jest mniejsza, a więc krzywa podaży przesuwa się w lewo, z położenia S 0 do S 1 . Zwiększona podaż oznacza, że przy każdym poziomie ceny rynkowej liczba oferowanych aut jest większa, a więc krzywa podaży przesuwa się w prawo, z położenia S 0 do położenia S 2 . Ceny a zmiany podaży: przykład rynku samochodów używanych Cena (zł) Spadek liczby oferowanych aut do S 1 Początkowa liczba oferowanych aut (S 0 ) Wzrost liczby oferowanych aut do S 2 16 000 10 500 12 000 13 200 18 000 13 500 15 000 16 500 20 000 16 500 18 000 19 800 22 000 18 500 20 000 22 000 24 000 19 500 21 000 23 100 26 000 20 500 22 000 24 200 A teraz wyobraź sobie, że stawki najmu powierzchni biurowo-wystawienniczej, ważnego komponentu kosztów w ramach działalności sprzedawców używanych samochodów, rosną, przez co aktywność ta staje się droższa. Przy każdym poziomie ceny rynkowej sprzedawcy używanych aut zaoferują do sprzedaży ich mniejszą liczbę (część sprzedawców będzie bowiem zmuszona zawiesić działalność). Można to zilustrować, przesuwając krzywą podaży w lewo, z położenia S 0 do położenia S 1 , co będzie oznaczało, że przy każdym poziomie ceny rynkowej liczba oferowanych samochodów maleje. W tym przykładzie przy cenie 20 tys. zł zaoferowana liczba spada z 18 tys. sztuk na początkowej krzywej podaży (S 0 ) do 16,5 tys. na przesuniętej krzywej podaży S 1 . Nową wielkość wskazuje punkt L. I odwrotnie, jeśli stawki najmu powierzchni spadają, sprzedaż samochodów staje się tańsza. Przy każdym poziomie ceny rynkowej sprzedawcy aut mogą teraz oczekiwać wyższych zysków, więc zaoferują do sprzedaży większą liczbę samochodów. Przesunięcie krzywej podaży w prawo, z S 0 do S 2 , oznacza, że przy każdym poziomie ceny rynkowej zaoferowana liczba aut wzrosła. W naszym przykładzie przy cenie 20 tys. zł ilość oferowana wzrasta z 18 tys. na pierwotnej krzywej podaży (S 0 ) do 19,8 tys. na krzywej podaży S 2 . Nową wielkość wskazuje punkt M. Inne czynniki wpływające na podaż Na powyższym przykładzie można było zaobserwować, że zmiany cen nakładów w procesie produkcji wpływają na koszty produkcji, a tym samym na podaż. Przecież powierzchnia biurowo-wystawiennicza jest właśnie takim nakładem w procesie sprzedaży używanych samochodów. Na koszt wytwarzania dóbr i usług w przedsiębiorstwach oddziałuje również kilka innych elementów, takich jak zmiany pogody lub warunków naturalnych, nowe technologie produkcji i niektóre rodzaje polityki ekonomicznej państwa. Zmiany pogody i – w dłuższym horyzoncie czasowym – klimatu wpływają na koszty produkcji wielu produktów rolnych. Na przykład w 2014 r. Nizina Mandżurska w północno-wschodnich Chinach, która odpowiada za większość produkcji pszenicy, kukurydzy i soi w tym kraju, została dotknięta najpoważniejszą od 50 lat suszą. Drastyczny spadek ilości opadów zmniejsza podaż produktów rolnych, a to oznacza, że przy danej cenie rynkowej do sprzedaży zostanie zaoferowana mniejsza ilość towarów. Z drugiej strony szczególnie korzystna pogoda przesunęłaby krzywą podaży w prawo. Gdy przedsiębiorstwo opracuje nową technologię, która pozwala produkować taniej, krzywa podaży również przesunie się w prawo. Na przykład w latach 60. XX w. wielki projekt naukowy, zwany zieloną rewolucją, doprowadził do upowszechnienia wydajniejszych odmian podstawowych roślin, takich jak pszenica i ryż. Na początku lat 90. XX w. ponad dwie trzecie areału wykorzystywanego pod uprawę pszenicy i ryżu w krajach rozwijających się było obsiane ziarnem stworzonym dzięki zielonej rewolucji – w konsekwencji plony z hektara były dwukrotnie wyższe. Udoskonalenie technologiczne obniżające koszty produkcji przesunie krzywą podaży w prawo, dzięki czemu przy danej cenie można wyprodukować większą ilość. Polityka państwa również może zmieniać koszty produkcji, a tym samym krzywą podaży, poprzez podatki, regulacje i dotacje. Na przykład rząd Polski nakłada podatek akcyzowy na napoje alkoholowe. Wpływy z tego tytułu wyniosły w 2020 r. ponad 13,5 mld zł. Przedsiębiorstwa traktują podatki jako koszty działalności. Wyższe koszty zmniejszają podaż z powodów, które omówiliśmy powyżej. Innym przykładem polityki, która może wpływać na wysokość kosztów wytwarzania, jest szeroki wachlarz przepisów regulujących postępowanie przedsiębiorstw w zakresie ochrony środowiska lub bezpieczeństwa i higieny pracy. Konieczność dostosowania się do przepisów zwykle zwiększa koszty pojedynczego przedsiębiorstwa. Z drugiej strony ewentualna subwencja (ang. subsidy ) wypłacana przez władze różnego szczebla jest odwrotnością podatku. Z subwencją mamy do czynienia wtedy, kiedy państwo bezpośrednio wspiera przedsiębiorstwa, zasilając je środkami finansowymi, lub obniża wysokość podatków, gdy podejmują one działania pożądane przez władze. Z perspektywy przedsiębiorstwa podatki lub regulacje są dodatkowym kosztem produkcji, który przesuwa podaż w lewo, co prowadzi do zmniejszenia ilości oferowanej przy każdym poziomie ceny rynkowej. Z kolei dotacje rządowe obniżają koszty produkcji i zwiększają podaż oraz ilość oferowaną przy każdym poziomie ceny rynkowej, co przesuwa krzywą podaży w prawo. Następna pokazuje, jak przebiega ta zmiana. Zmiany podaży Wiemy, że krzywa podaży pokazuje minimalną cenę rynkową, jaką przedsiębiorstwo zaakceptuje, aby wyprodukować i sprzedać daną ilość produktu. Co dzieje się z krzywą podaży, gdy koszty produkcji rosną? Poniżej znajduje się przykład przesunięcia krzywej podaży spowodowanego wzrostem kosztów produkcji. (W i przedstawimy kilka innych koncepcji dotyczących podejmowania decyzji przez przedsiębiorstwo.) Krok 1. Narysuj wykres krzywej podaży pizzy. Wybierz ilość (np. Q 0 ). Jeśli narysujesz pionową linię od Q 0 do krzywej podaży, wyznaczysz cenę, którą wybierze przedsiębiorstwo. pokazuje ten przykład. Krzywa podaży Krzywą podaży można wykorzystać, aby pokazać minimalną cenę rynkową, jaką zaakceptuje przedsiębiorstwo przy produkcji określonej ilości towaru. Krok 2. Dlaczego przedsiębiorstwo wybrało tę, a nie inną cenę rynkową? Żeby to zrozumieć, warto sobie uświadomić, że cena składa się z dwóch części. Pierwsza z nich to koszt produkcji jednej pizzy. W tym przykładzie na koszt wyprodukowania pizzy składają się koszty składników (np. mąki, sosu, sera i szynki), koszt pieca do pizzy, czynsz za wynajmowane pomieszczenie i wynagrodzenie pracowników. Druga część ceny to oczekiwany zysk firmy wypracowany na jednym placku; jest on określany m.in. przez marżę zysku uzyskiwaną w ramach tego rodzaju działalności gospodarczej. (Oczekiwany zysk niekoniecznie jest tym samym co zysk ekonomiczny, zostanie to wyjaśnione w .) Po zsumowaniu tych dwóch składowych otrzymujemy cenę rynkową, jaką przedsiębiorstwo jest gotowe zaakceptować. Ilość Q 0 i związana z nią cena P 0 określają jeden punkt na krzywej podaży przedsiębiorstwa, co przedstawia . Wyznaczanie cen Jednostkowy koszt produkcji powiększony o oczekiwany zysk równy jest cenie rynkowej, jaką firma ustaliła za swój produkt przy danej wielkości produkcji. Krok 3. Załóżmy teraz, że koszt produkcji wzrasta. Być może ser stał się droższy o 1,75 zł w przeliczeniu na pizzę. Jeśli to prawda, firma będzie chciała podnieść cenę o ten wzrost kosztów (1,75 zł). Narysuj ten punkt na krzywej podaży bezpośrednio nad początkowym punktem wyznaczonym na krzywej, ale o 1,75 zł wyżej, jak to widać na . Rosnące koszty powodują wzrost cen rynkowych Krok 4. Przesuń krzywą podaży tak, aby przeszła przez nowy punkt, wyznaczony przez wyższe koszty jednostkowe. Zobaczysz, że wzrost kosztów powoduje przesunięcie w górę (lub w lewo) krzywej podaży, tak że przy każdej cenie zaoferowana ilość będzie teraz mniejsza, co widać na . Przesunięcie krzywej podaży Gdy jednostkowy koszt produkcji wzrasta, krzywa podaży przesuwa się w górę, w związku z czym dla każdego poziomu oferowanej liczby placków pizzy cena rynkowa wzrasta. Podsumowanie – czynniki wpływające na podaż Zmiany cen dóbr i usług wykorzystywanych do produkcji (nakładów), klęski żywiołowe, nowe technologie i zmiany polityki państwa znajdują odbicie w kosztach produkcji. To zaś ma wpływ na ilość produktów, jaką firmy są skłonne dostarczać przy każdym poziomie ceny rynkowej. podsumowuje działanie czterech czynników, które mogą przesuwać krzywe podaży dóbr i usług. Zauważ, że zmiana ceny rynkowej produktu do nich nie należy. Chociaż zmiana ceny dobra lub usługi zazwyczaj wywołuje zmianę ilości oferowanej, a więc ruch po krzywej podaży tego konkretnego dobra lub usługi, nie powoduje jednak przesunięcia samej krzywej podaży. Czynniki, które powodują przesunięcie krzywych podaży (a) Lista czynników, które mogą spowodować wzrost podaży z S 0 do S 1 . (b) Te same czynniki, ale działające w odwrotnym kierunku, mogą spowodować spadek podaży z S 0 do S 1 . Ponieważ krzywe popytu i podaży przedstawione są na dwuwymiarowym wykresie (z ceną rynkową i ilością odłożonymi na jego osiach), nieostrożny podróżnik po krainie ekonomii może odnieść błędne wrażenie, że nauka ta zajmuje się tylko czterema tematami: popytem, podażą, cenami i ilościami. Jednak popyt i podaż są tak naprawdę pojemnymi hasłami. Popyt obejmuje także wszystkie elementy, które wpływają na zapotrzebowanie przy każdym poziomie ceny rynkowej, a podaż obejmuje wszystko to, co wpływa na ilość zaoferowaną na rynku przy różnych poziomach ceny rynkowej. Uwzględnia także czynniki inne niż cena rynkowa, których zmiana przejawia się przesunięciami krzywych popytu lub podaży. W ten sposób dwuwymiarowy model popytu i podaży staje się potężnym narzędziem do analizy szerokiego katalogu czynników ekonomicznych. Key Concepts and Summary Ekonomiści często stosują założenie ceteris paribus , czyli „przy innych czynnikach niezmienionych”. Podczas badania ekonomicznego wpływu jednego zdarzenia na interesujący ich parametr traktują wszystkie inne czynniki, które również mogą determinować ten parametr, jako stałe (niezmienne). Czynniki, które mogą przesunąć krzywą popytu na dobra i usługi, powodując wzrost lub spadek zapotrzebowania przy każdym poziomie ceny rynkowej, obejmują zmiany: gustów i preferencji, liczby potencjalnych klientów, dochodów, cen dóbr substytucyjnych i komplementarnych oraz oczekiwań dotyczących przyszłych warunków i cen determinujących popyt. Czynniki, które mogą przesunąć krzywą podaży dóbr i usług, powodując wzrost lub spadek ilości oferowanej przy każdym poziomie ceny rynkowej, obejmują zmiany: cen nakładów (czynników produkcji), warunków naturalnych, technologii oraz regulacji prawnych, jak również wysokości podatków i dotacji rządowych. Self-Check Questions Dlaczego ekonomiści stosują założenie ceteris paribus ? Aby ułatwić analizę złożonych problemów. Ceteris paribus pozwala przyjrzeć się wpływowi tylko jednego czynnika na parametr, który próbujesz analizować. Po przeanalizowaniu wszystkich czynników oddzielnie ostateczna odpowiedź będzie sumą analiz cząstkowych. Analizując rynek farb, ekonomista konstatuje wymienione poniżej fakty. Określ, czy wpłyną one na wzrost, czy na spadek popytu, a może na wzrost bądź spadek podaży. Ostatnio pojawiły się nowe rozwiązania technologiczne pozwalające zmniejszyć koszty wytwarzania farb. Farba utrzymuje się dłużej na pomalowanych powierzchniach, dzięki czemu właściciele nieruchomości nie muszą ich teraz malować tak często jak wcześniej. Z powodu silnego gradobicia wiele osób musi ponownie pomalować swoje nieruchomości. To samo gradobicie uszkodziło kilka fabryk produkujących farby na tyle, że zostały one zamknięte na kilka miesięcy. Udoskonalenie technologii obniżające koszty produkcji spowoduje wzrost ilości oferowanej przy każdym poziomie ceny, czyli przesunięcie krzywej podaży w prawo (lub w dół). Poprawa jakości farby jest traktowana jako zmiana gustów lub preferencji na korzyść tego produktu, co oznacza, że konsumenci domagają się większej ilości farby przy dowolnym poziomie cenowym, więc krzywa popytu przesuwa się w prawo. Jeśli wydaje się to sprzeczne z intuicją, należy zauważyć, że w przyszłości popyt na trwalszą farbę spadnie, ponieważ konsumenci zasadniczo przeniosą popyt z przyszłości na moment obecny. Zwiększenie potrzeb powoduje wzrost zapotrzebowania, czyli przesunięcie krzywej popytu w prawo. Uszkodzenie fabryk oznacza, że obecnie przedsiębiorstwa nie są w stanie dostarczyć tak dużo farb jak poprzednio. Technicznie jest to wzrost kosztów produkcji. Tak czy inaczej krzywa podaży przesuwa się w lewo. Na rynek ropy naftowej wpływa wiele czynników. Postaraj się przewidzieć, jak każde z poniższych zdarzeń zmieni cenę rynkową i ilość równowagi. W każdym przypadku określ, w jaki sposób zdarzenie wpłynie na krzywe podaży i popytu. W razie potrzeby narysuj stosowny wykres. Samochody stają się coraz bardziej oszczędne, a zatem pokonują więcej kilometrów na jednym litrze paliwa. Zima jest wyjątkowo mroźna. U wybrzeży Norwegii dokonano ważnego odkrycia nowego złoża ropy naftowej. Gospodarki niektórych krajów wykorzystujących duże ilości ropy naftowej, takich jak Japonia, rozwijają się wolniej. Wojna na Bliskim Wschodzie zakłóca harmonogramy wydobycia ropy. Właściciele budynków instalują w nich dodatkową izolację termiczną. Cena energii pozyskiwanej za pomocą paneli słonecznych gwałtownie spada. Firmy chemiczne opracowują nowy rodzaj plastiku na bazie ropy naftowej, który nadaje się do bardzo wielu zastosowań. Bardziej oszczędne samochody oznaczają mniejsze zapotrzebowanie na paliwa. Powoduje to przesunięcie w lewo krzywej popytu na benzynę i olej napędowy, a tym samym także na ropę naftową. Ponieważ krzywa popytu przesuwa się w dół krzywej podaży, spada zarówno cena, jak i ilość równowagi. Niskie temperatury zwiększają zapotrzebowanie na olej opałowy. Powoduje to przesunięcie popytu na ten produkt, a tym samym na ropę naftową, w prawo. Ponieważ krzywa popytu przesuwa się w górę krzywej podaży, wzrasta zarówno cena rynkowa, jak i ilość równowagi. Odkrycie nowych złóż ropy naftowej sprawi, że będzie jej więcej. Można to pokazać jako przesunięcie w prawo krzywej podaży, co spowoduje spadek ceny równowagi wraz ze wzrostem ilości równowagi. (Krzywa podaży przesuwa się w dół po krzywej popytu, więc cena i ilość zachowują się zgodnie z prawem popytu. Jeśli cena spada, ilość rośnie). Jeśli gospodarka rozwija się wolniej, produkcja maleje i wymaga mniejszych nakładów, w tym energii, która jest wykorzystywana do wytwarzania praktycznie wszystkiego. Zmniejszenie popytu na energię przełoży się na spadek popytu na ropę naftową, czyli nastąpi przesunięcie w lewo krzywej popytu na to dobro. Ponieważ krzywa popytu przesuwa się w dół krzywej podaży, zarówno cena, jak i ilość równowagi spadną. Zakłócenie wydobycia ropy naftowej zmniejszy jej podaż. To przesunięcie w lewo krzywej podaży oznacza ruch w górę po krzywej popytu, powodując wzrost ceny i spadek ilości zapewniających równowagę na rynku. Lepsza izolacja zmniejszy zapotrzebowanie na ogrzewanie. To oznacza przesunięcie popytu na ropę naftową w lewo, a więc ruch w dół po krzywej podaży, a to skutkuje spadkiem ceny i ilości równowagi na rynku ropy. Energia słoneczna jest substytutem energii wytwarzanej z ropy naftowej. Jeśli więc energia słoneczna stanie się tańsza, popyt na ropę naftową spadnie, ponieważ konsumenci przestawią się z ropy naftowej na energię słoneczną. Spadek popytu na ropę naftową zostanie pokazany jako przesunięcie krzywej popytu w lewo. Gdy krzywa popytu przesuwa się w dół krzywej podaży, zarówno cena równowagi, jak i ilość wydobywanej ropy naftowej spadną. Nowy, popularny rodzaj plastiku zwiększy popyt na ropę. Jego wzrost zostanie pokazany jako przesunięcie krzywej popytu w prawo podnoszące cenę równowagi i ilość ropy będącej przedmiotem transakcji. Review Questions W jaki sposób ekonomiści radzą sobie z problemem wpływu wielu czynników na konkretny rynek w tym samym czasie? Wymień kilka czynników, które mogą spowodować przesunięcie krzywej popytu na rynku dóbr i usług. Wymień kilka czynników, które mogą spowodować przesunięcie krzywej podaży na rynku dóbr i usług. Critical Thinking Questions Przeanalizuj popyt na hamburgery. Jeśli cena dobra substytucyjnego (np. hot dogów) wzrośnie i cena dobra komplementarnego (np. bułek do hamburgerów) także pójdzie do góry, to czy możesz z całą pewnością powiedzieć, co stanie się z popytem na hamburgery? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Zilustruj swoją odpowiedź wykresem. Jak sądzisz, jak starzenie się pokolenia powojennego wyżu demograficznego wpłynie na popyt na mleko? Uzasadnij swoją odpowiedź. Wiemy, że zmiana ceny produktu powoduje ruch wzdłuż krzywej popytu. Załóżmy, że konsumenci uważają, iż w przyszłości ceny będą rosły. Jak wpłynie to na popyt na produkt w teraźniejszości? Czy możesz to zilustrować za pomocą wykresu? Załóżmy, że istnieje podatek od słodzonych napojów gazowanych („opłata cukrowa\") wprowadzony, aby ograniczyć problem otyłości. Jak obniżka takiego podatku wpłynie na podaż tych napojów oraz na cenę i ilość w równowadze? Czy możesz to pokazać na wykresie? Podpowiedź: Przyjmijmy, że podatek ten jest pobierany od sprzedawców. Problems pokazuje informacje o popycie i podaży rowerów, przy czym liczba rowerów podana jest w tysiącach sztuk, a cena rynkowa w złotych. Cena (zł) Popyt Podaż 1200 50 36 1500 40 40 1800 32 48 2100 28 56 2400 24 70 Jakie jest zapotrzebowanie i liczba jednośladów oferowanych w cenie 2100 zł? Przy jakiej cenie liczba zaoferowanych do sprzedaży rowerów wynosi 48 tys.? Narysuj krzywe podaży i popytu na rowery. Czy możesz określić cenę i ilość równowagi na podstawie tego wykresu? Jak możesz określić cenę i ilość równowagi na podstawie powyższej tabeli? Ile wynosi ilość i cena równowagi? Gdyby cena była równa 1200 zł, to jaka byłaby liczba rowerów zaoferowana do sprzedaży i jakie byłoby zapotrzebowanie na rowery? Czy pojawi się wówczas nadwyżka podaży lub nadwyżka popytu? Jeśli tak, to jakiej wielkości? Na rynku komputerów w ostatnich latach cena, po której sprzedawano ten produkt, znacznie spadła. Jakie zmiany popytu i podaży mogą wyjaśnić ten efekt? Naszkicuj krzywe i przedstaw swoje uzasadnienie. Zwiększenie popytu Spadek popytu Wzrost podaży Spadek podaży References Landsburg, Steven E. The Armchair Economist: Economics and Everyday Life . New York: The Free Press. 2012. specifically Section IV: How Markets Work. National Chicken Council. 2015. \"Per Capita Consumption of Poultry and Livestock, 1965 to Estimated 2015, in Pounds.\" Accessed April 13, 2015. https://www.nationalchickencouncil.org/about-the-industry/statistics/per-capita-consumption-of-poultry-and-livestock-1965-to-estimated-2012-in-pounds/. Wessel, David. “Saudi Arabia Fears $40-a-Barrel Oil, Too.” The Wall Street Journal . May 27, 2004, p. 42. https://online.wsj.com/news/articles/SB108561000087822300. ceteris paribus założenie, zgodnie z którym wszystkie czynniki inne niż rozpatrywany są stałe dobra komplementarne (ang. complementary good ) dobra, które są używane razem, ponieważ konsumpcja jednego z nich zwiększa korzyści z konsumpcji (użyteczność) drugiego czynniki produkcji (ang. factors of production [or inputs ]) zasoby, takie jak praca, kapitał finansowy, ziemia wraz z surowcami oraz urządzenia (kapitał rzeczowy), które są używane do produkcji dóbr i usług dobro niższego rzędu (ang. inferior good ) dobro, na które popyt (zapotrzebowanie) spada wraz ze wzrostem dochodu i rośnie wtedy, gdy dochód spada dobro podrzędne (ang. inferior good ) patrz: dobro niższego rzędu nakłady (ang. factors of production [or inputs ]) patrz: czynniki produkcji dobro normalne (ang. normal good ) dobro, na które zapotrzebowanie rośnie wraz ze wzrostem dochodu oraz spada wraz ze zmniejszaniem się dochodu dobro zwykłe (ang. normal good ) patrz: dobro normalne zmiana popytu (ang. shift in demand ) następuje wówczas, gdy zmiana czynników ekonomicznych determinujących wielkość popytu (innych niż cena rynkowa danego dobra) powoduje, że zapotrzebowanie na dane dobro zmienia się przy każdym poziomie ceny rynkowej przesunięcie krzywej popytu (ang. shift in demand ) patrz: zmiana popytu zmiana podaży (ang. shift in supply ) następuje wówczas, gdy zmiana czynników ekonomicznych determinujących wielkość podaży (innych niż cena rynkowa danego dobra) powoduje, że oferowana przy każdym poziomie ceny rynkowej ilość tego dobra się zmienia przesunięcie krzywej podaży (ang. shift in supply ) patrz: zmiana podaży dobro substytucyjne (ang. substitute good ) dobro, które zaspokaja tę samą lub zbliżoną potrzebę co inne dobro, dzięki czemu można je wykorzystać jako zamiennik konkretnego produktu, stąd większa konsumpcja jednego z nich oznacza mniejszą konsumpcję drugiego", "section": "Pozacenowe determinanty popytu i podaży", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Czteroetapowy proces zmiany ceny i ilości równowagi na rynku Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować cenę i ilość zapewniające równowagę na rynku, wykorzystując do tego proces czteroetapowej analizy Wskazać na wykresie cenę i ilość równowagi Odróżnić przesunięcia krzywych popytu i podaży od ruchów po tych krzywych Wykreślać krzywe popytu i podaży oraz wskazywać cenę i ilość zapewniające równowagę, na podstawie danych z realnie istniejących rynków Rozważania zawarte w tym podrozdziale rozpocznijmy od analizy tego, jak pojedyncze zdarzenie wpływa na konkretny rynek. Może to być zmiana, która ma konsekwencje dla popytu, taka jak wzrost (lub spadek): dochodów, liczby ludności, cen dóbr substytucyjnych lub komplementarnych albo zmiana gustów i preferencji konsumentów lub oczekiwań dotyczących przyszłych cen. Może to być również zdarzenie, które wpływa na podaż, takie jak zmiana: warunków naturalnych, cen nakładów, technologii lub polityki państwa, determinująca koszty produkcji. Jak takie pojedyncze, konkretne zdarzenie gospodarcze wpływa na cenę i ilość równowagi na rynku? Spróbujemy odpowiedzieć na to pytanie, wykorzystując czteroetapowy proces. Etap 1. Narysuj model rynku uwzględniający krzywe popytu i podaży, tak jak wygląda on przed zmianą, którą chcesz analizować. Aby poprawnie wykorzystać ten model, potrzebujesz czterech standardowych elementów: prawa popytu, które mówi nam o nachyleniu krzywej popytu; prawa podaży, które wskazuje na nachylenie krzywej podaży; listy zmiennych przesuwających popyt oraz listy zmiennych wpływających na położenie krzywej podaży. Dzięki modelowi możesz znaleźć początkowe wartości ceny i ilości zapewniające równowagę na rynku. Etap 2. Oceń, czy zdarzenie ekonomiczne, które analizujesz, wpływa na popyt czy na podaż. Innymi słowy, czy zmiana ta znajduje się na liście czynników przesuwających krzywą popytu, czy może krzywą podaży? Etap 3. Oceń, czy czynnik wpływający na przesunięcie odpowiedniej krzywej oznacza wzrost, czy może spadek zapotrzebowania lub ilości oferowanej na rynku przy każdym poziomie ceny rynkowej. Następnie naszkicuj nową krzywą popytu lub podaży na wykresie z prawej lub lewej strony jej pierwotnego położenia. Etap 4. Zidentyfikuj nowy punkt równowagi rynkowej, a następnie porównaj pierwotną cenę i ilość równowagi z nowymi wartościami tych parametrów. Rozważmy jeden przykład wiążący się wyłącznie ze zmianą podaży i jeden związany wyłącznie z przesunięciem krzywej popytu. Następnie omówimy przypadek, w którym jednocześnie zmieniać się będzie położenie i krzywej popytu, i krzywej podaży. Dobra pogoda na połów łososi pacyficznych Przyjmijmy, że latem 2015 r. warunki pogodowe u wybrzeży Kalifornii sprzyjały komercyjnym połowom łososia. Ulewne deszcze oznaczały wyższy niż zwykle poziom wód w rzekach, co korzystnie wpływa na rozród tej ryby. Z kolei nieco niższe temperatury oceanu stymulowały rozwój planktonu, mikroskopijnych organizmów znajdujących się na początku oceanicznego łańcucha pokarmowego, zapewniając dostateczną ilość pożywienia dla wszystkich organizmów bytujących w tym regionie Pacyfiku. Ocean był spokojny podczas sezonu połowowego, więc komercyjne połowy mogły się odbywać przez wiele dni, dłużej niż zazwyczaj w tym okresie. Jak te warunki klimatyczne wpłynęły na ilość i cenę rynkową łososia? prezentuje cztery etapy analizy, które przedstawimy poniżej, aby pokazać, jak zmieniła się sytuacja na rynku łososi pacyficznych. także dostarcza użytecznych informacji pozwalających przeanalizować zmiany na tym rynku. Dobra pogoda na połów łososia: czteroetapowy proces analizy Nadzwyczaj dobra pogoda w okresie połowowym prowadzi do zmian ceny i ilości łososia będącego przedmiotem transakcji rynkowych. Połowy łososia (ilość w tys. ryb) Cena (dol./funt) Ilość oferowana w 2014 r. Ilość oferowana w 2015 r. Zapotrzebowanie 2,00 80 400 840 2,25 120 480 680 2,50 160 550 550 2,75 200 600 450 3,00 230 640 350 3,25 250 670 250 3,50 270 700 200 Etap 1. Narysuj wykres prezentujący rynek łososi pacyficznych wraz z krzywymi popytu i podaży dla roku 2014, czyli dla okresu ze standardową pogodą. Punkt przecięcia krzywej popytu D 0 i krzywej podaży S 0 wskazuje na pierwotną cenę równowagi na poziomie 3,25 dol. za funt łososia i ilość równowagi równą 250 tys. ryb. (Wskazana cena za funt to koszt, jaki ponoszą nabywcy komercyjni przy rybackim nabrzeżu. Konsumenci w sklepie spożywczym płacą cenę wyższą.) Przyjmijmy również upraszczające założenie, że każdy odławiany łosoś waży tyle samo. Etap 2. Czy omawiane zdarzenie wpłynęło na podaż czy na popyt? Wyjątkowo dobra aura to przykład naturalnych uwarunkowań wpływających na podaż. Etap 3. Czy podaż w wyniku omawianego zdarzenia zwiększyła się, czy też zmniejszyła? Korzystne warunki atmosferyczne to przykład zmiany, która zwiększa ilość oferowaną przy każdym poziomie ceny rynkowej. Krzywa podaży przesuwa się w związku z tym w prawo, przechodząc z pierwotnego położenia S 0 do nowego położenia S 1 , co pokazują i . Etap 4. Porównaj z pierwotną sytuacją nową cenę rynkową i ilość, które równoważą rynek. W nowym punkcie równowagi rynkowej E 1 cena spada z 3,25 dol. do 2,50 dol., a liczba łososi, które będą przedmiotem transakcji, wzrasta z 250 tys. do 550 tys. Zauważ, że zapotrzebowanie w punkcie równowagi wzrosło, mimo iż krzywa popytu nie przesunęła się. Podsumowując: wyjątkowo korzystne warunki pogodowe zwiększyły podaż kalifornijskiego łososia. W rezultacie liczba łososi, które zostały sprzedane na tym rynku, wzrosła, a ich cena rynkowa spadła. Gazety i internet Według Pew Research Center for People and the Press coraz więcej osób, zwłaszcza młodych, wiedzę o otaczającym świecie czerpie ze źródeł internetowych. Większość dorosłych Amerykanów, podobnie zresztą jak Polaków, ma już smartfony lub tablety, a ci, którzy nimi dysponują, wykorzystują je m.in. po to, aby uzyskać dostęp do informacji. W latach 2004–2012 odsetek Amerykanów, którzy deklarowali, że szukają wiadomości w źródłach cyfrowych, wzrósł z 24% do 39%. Jak wpłynęło to na zakupy prasy papierowej oraz oglądanie i słuchanie wiadomości radiowych i telewizyjnych? Analiza tego problemu w czterech etapach została zilustrowana na i opisana w poniższym fragmencie tekstu. Rynek prasy drukowanej: czteroetapowy proces analizy Zmiana przyzwyczajeń na korzyść cyfrowych źródeł informacji oddziałuje na rynek prasy drukowanej, co skutkuje przesunięciem krzywej popytu w lewo. W efekcie zmniejsza się zarówno ilość, jak i cena równowagi. Etap 1. Wykorzystaj krzywe popytu i podaży, aby pokazać, jak wyglądał ten konkretny rynek przed zmianą preferencji na korzyść cyfrowych źródeł informacji. Krzywa popytu D 0 i krzywa podaży S 0 pokazują pierwotne zależności między ceną rynkową a zapotrzebowaniem oraz między ceną rynkową a oferowaną na rynku ilością drukowanej prasy. W tym przypadku wykonujemy analizę bez wskazywania konkretnych wartości na obu osiach układu współrzędnych. Etap 2. Czy omawiana zmiana wpłynęła na podaż, czy na popyt? Zmiana gustów konsumentów, czyli wybieranie cyfrowych źródeł informacji zamiast tradycyjnych (drukowanej prasy, radia i telewizji), wpłynęło na zmianę popytu na te drugie. Etap 3. Czy wpływ na popyt był pozytywny, czy negatywny? Częstsze korzystanie z cyfrowych źródeł informacji będzie oznaczać mniejsze zapotrzebowanie na źródła tradycyjne przy każdym poziomie ceny rynkowej, powodując przesunięcie krzywej popytu na drukowaną prasę w lewo, z położenia D 0 do D 1 . Etap 4. Porównaj nowe cenę i ilość równowagi z pierwotnymi wielkościami. Nowa równowaga (w punkcie E 1 ) kształtuje się przy mniejszej ilości i niższej cenie niż w pierwotnym stanie równowagi (E 0 ). Spadek czytelnictwa prasy drukowanej miał swój początek przed rokiem 2004. Nakład gazet w USA osiągnął swój szczyt w 1973 r. i od tego czasu spadał z powodu konkurencji ze strony wiadomości telewizyjnych i radiowych. W 1991 r. 55% Amerykanów wskazywało, że wiadomości czerpie ze źródeł drukowanych, podczas gdy w 2012 r. twierdziło tak tylko 29% ankietowanych. W ostatnich dziesięcioleciach popyt na informacje radiowe zachowywał się według tego samego schematu, a odsetek Amerykanów słuchających wiadomości przez radio spadł z 54% w roku 1991 do 33% w 2012 r. Wiadomości telewizyjne przez ostatnie 15 lat utrzymały swój udział w rynku na poziomie ponad 50%. Czy sytuacja ta może pozostać niezmieniona w długim okresie, jeśli weźmiemy pod uwagę fakt, że dwie trzecie Amerykanów poniżej 30. roku życia twierdzi, że w ogóle nie ogląda programów informacyjnych w telewizji? Nawiasem mówiąc, podobne zależności, tyle że przesunięte w czasie o ok. 5–10 lat, można zaobserwować również w Polsce. Powiązania i szybkość dostosowań na realnych rynkach W realnym świecie wiele czynników wpływających na popyt i podaż może się zmieniać jednocześnie. Na przykład popyt na samochody może rosnąć z powodu powiększających się dochodów i coraz większej liczby ludności, a jednocześnie zmniejszać się z uwagi na rosnące ceny benzyny (dobra komplementarnego). Podobnie podaż samochodów może rosnąć dzięki nowym, innowacyjnym technologiom, które obniżają koszty produkcji, a jednocześnie maleć w wyniku wprowadzania regulacji zmuszających producentów do kosztownych działań służących ograniczeniu emisji zanieczyszczeń. Co więcej, rosnące dochody i liczba ludności czy zmiany cen benzyny wpłyną na wiele rynków, nie tylko ten, na którym handluje się samochodami. Jak ekonomista może uporządkować te wszystkie powiązane ze sobą zdarzenia? Odpowiedź leży w założeniu ceteris paribus. Najpierw oceń, jak każde zdarzenie z osobna wpływa na interesujące cię rynki, przyjmując klauzulę, zgodnie z którą wszystkie inne czynniki determinujące popyt i podaż pozostają na stałym poziomie. Następnie postaraj się sformułować wnioski dotyczące łącznego efektu wszystkich przeanalizowanych zmian cząstkowych. Przykład łączony Poczta Polska stoi przed trudnymi wyzwaniami. Wynagrodzenia pracowników tego przedsiębiorstwa rosną ze względu na wzrost kosztów utrzymania i podnoszenie płacy minimalnej. Jednocześnie coraz więcej osób korzysta z poczty elektronicznej i innych cyfrowych sposobów komunikowania się (SMS, Facebook, Twitter itd.). Jak zmiany te wpływają na przyszłą rentowność usług oferowanych przez Pocztę Polską? wraz z poniższymi objaśnieniami pokazuje cztery etapy analizy, która pozwoli odpowiedzieć na to pytanie. Wyższe wynagrodzenie dla pracowników poczty: czteroetapowy proces analizy (a) Wyższe wynagrodzenie za pracę powoduje przesunięcie krzywej podaży w lewo, a w efekcie spadek ilości usług równoważących rynek i wzrost ceny równowagi. (b) Zmiana gustów polegająca na coraz rzadszym korzystaniu z usług pocztowych powoduje przesunięcie krzywej popytu w lewo i w konsekwencji spadek ilości usług będących przedmiotem transakcji rynkowych oraz spadek ceny równowagi. Ponieważ wskazane wyżej zmiany oznaczają dwa różne, niezależne zakłócenia pierwotnego stanu równowagi na rynku usług pocztowych, aby ocenić, w jaki sposób punkt równowagi rynkowej przemieści się w ich konsekwencji, czteroetapową analizę trzeba przeprowadzić dwukrotnie. Najpierw należy zbadać skutki podwyższenia wynagrodzeń pracowników poczty, a później ocenić, w jaki sposób na rynek wpłynie rezygnacja wielu osób z tradycyjnych usług pocztowych i zwrot w kierunku cyfrowych form komunikacji. (a) pokazuje przesunięcie krzywej podaży. Przeanalizujmy tę zmianę, korzystając z czteroetapowego procesu. Etap 1. Wykorzystaj krzywe popytu i podaży, aby pokazać, jak wyglądał rynek usług pocztowych przed wystąpieniem analizowanego zjawiska. Krzywa popytu D 0 i krzywa podaży S 0 ilustrują pierwotne zależności. Etap 2. Czy opisana zmiana wpłynęła na podaż, czy na popyt? Wynagrodzenie za pracę to jedna z najważniejszych składowych kosztów produkcji. Zmiana tych kosztów spowodowała zmianę podaży usług świadczonych przez Pocztę Polską. Etap 3. Czy wpływ na podaż był pozytywny, czy negatywny? Wyższe wynagrodzenie za pracę oznacza zmniejszenie ilości usług pocztowych oferowanych przy każdym poziomie ceny rynkowej, co powoduje przesunięcie krzywej podaży usług pocztowych w lewo, z S 0 do S 1 . Etap 4. Porównaj nową cenę i ilość równowagi z pierwotnymi wartościami tych parametrów. Nowa równowaga (oznaczona jako punkt E 1 ) kształtuje się przy mniejszej ilości oferowanej na rynku i wyższej cenie niż w pierwotnym punkcie równowagi (E 0 ). (b) z kolei obrazuje przesunięcie krzywej popytu. Powtórzmy analizę w czterech krokach. Etap 1. Ponownie naszkicuj krzywe popytu i podaży, aby pokazać, jak wyglądał rynek usług pocztowych przed wystąpieniem analizowanego zjawiska. Krzywa popytu D 0 i krzywa podaży S 0 znajdują się w pierwotnych położeniach. Zauważ, że narysowany schemat jest niezależny od tego z panelu (a). Etap 2. Czy opisana zmiana wpłynęła na podaż, czy na popyt? Zmiana upodobań konsumentów, czyli preferowanie przesyłania wiadomości za pośrednictwem kanałów elektronicznych, spowoduje zmianę popytu na usługi pocztowe. Etap 3. Czy wpływ na popyt był pozytywny, czy może negatywny? Odejście od usług oferowanych przez Pocztę Polską na korzyść wiadomości cyfrowych spowoduje, że zapotrzebowanie na usługi pocztowe zmniejszy się przy każdym poziomie ceny rynkowej, tym samym przesuwając krzywą popytu w lewo, z położenia D 0 do D 1 . Etap 4. Porównaj nową cenę i ilość równowagi z pierwotnymi wartościami tych parametrów. Nowa równowaga (oznaczona jako punkt E 2 ) kształtuje się przy mniejszej ilości oferowanej na rynku i niższej cenie niż w przypadku pierwotnej równowagi (E 0 ). Ostatnim etapem w naszej analizie jednoczesnych zmian popytu i podaży jest sformułowanie wniosków dotyczących tego, co stanie się z ceną i ilością równowagi pod wpływem obu zmian zachodzących w tym samym okresie. Wykorzystamy do tego oba omówione wcześniej diagramy, które nałożymy na siebie, tak jak widać to na . Połączony efekt zmniejszonego popytu i zmniejszonej podaży Przesunięcia krzywych podaży i popytu doprowadzą do zmiany ceny równowagi i ilości równowagi. Wnioski przedstawiają się następująco: Wpływ na ilość: Konsekwencją wzrostu wynagrodzeń pracowników Poczty Polskiej są wyższe koszty produkcji usług pocztowych, a tym samym zmniejszenie ilości równowagi. Konsekwencją zmiany gustów konsumentów, polegającej na odejściu od tradycyjnych usług pocztowych, również jest zmniejszenie ilości równowagi. Ponieważ zarówno popyt, jak i podaż przesuwają się w lewo, wypadkową obu zmian jest spadek ilości usług pocztowych w równowadze (do poziomu Q 3 ). Łatwo to dostrzec na wykresie, ponieważ ilość Q 3 znajduje się z lewej strony ilości Q 0 . Wpływ na cenę: Ocena tego, jak obie analizowane zmiany wpłynęły na cenę równowagi, jest bardziej skomplikowana. Skutkiem wzrostu wynagrodzeń są wyższe koszty produkcji i wzrost ceny równowagi. Z kolei konsekwencją zmiany gustów konsumentów i zmniejszenia zapotrzebowania na usługi Poczty Polskiej jest obniżenie ceny równowagi. Te dwa efekty działają w przeciwnych kierunkach. Jeśli nie znamy skali przesunięcia krzywych popytu i podaży w wyniku obu analizowanych zmian, trudno jest jednoznacznie stwierdzić, jaka będzie ostateczna cena, która ukształtuje się na rynku. To zresztą wcale nie jest takie niezwykłe. Gdy obie krzywe się przesuwają, zazwyczaj możemy ustalić ogólny wpływ na cenę i ilość, ale dość trudno jest określić skalę omawianych zmian. Oznacza to, że jeśli analizowane zmiany działają w przeciwnych kierunkach, udzielenie ostatecznej odpowiedzi na pytanie, czy cena równowagi lub ilość spadła, czy wzrosła, może być trudne, a nawet niemożliwe. W naszym przykładzie określiliśmy ogólny wpływ omawianych zmian na ilość równowagi, ale już nie na cenę równowagi. W innych przypadkach może być odwrotnie. Jaka jest różnica między przesunięciami krzywych popytu i podaży a ruchami po krzywej popytu i podaży? Jednym z powszechnych błędów popełnianych przez wszystkich, którzy wykorzystują przedstawiony w tym rozdziale model popytu, jest mylenie przesunięcia krzywej popytu lub podaży z ruchem po krzywej popytu lub podaży. Jako ilustrację tego błędu wykorzystajmy następujący problem: czy susza zwiększy, czy zmniejszy ilość i cenę równowagi na rynku pszenicy. Ludwik, student zapisany na zajęcia wprowadzające do zagadnień ekonomicznych, mógłby rozumować w następujący sposób: „Cóż, jasne jest, że susza zmniejsza podaż, przesunę więc na wykresie krzywą podaży z pierwotnego położenia S 0 do S 1 (przesunięcie 1). Nowy punkt równowagi to E 1 , podczas gdy pierwotna równowaga oznaczona była jako punkt E 0 . Oznacza to zmniejszenie ilości równowagi i wzrost ceny równoważącej rynek. Ale przecież wyższa cena pszenicy skłoni rolników do zwiększenia oferowanej ilości tego zboża przy każdym poziomie ceny rynkowej, więc krzywa podaży przesunie się w konsekwencji w prawo, tak jak ilustruje to wykres, z położenia S 1 do S 2 (przesunięcie 2). Teraz równowaga przesuwa się z punktu E 1 do E 2 . Jednak wyższa cena zmniejsza również popyt, a zatem spowoduje przesunięcie tej krzywej z położenia D 0 do położenia D 1 (przesunięcie 3). Punkt równowagi ponownie się przemieszcza, tym razem z położenia E 2 do E 3 ”. Przesunięcia popytu i podaży a ruchy po krzywej popytu lub podaży Przesunięcie jednej z krzywych nigdy nie powoduje przesunięcia drugiej krzywej. Przesunięcie jednej z krzywych powoduje natomiast ruch wzdłuż drugiej krzywej. Mniej więcej w tym punkcie Ludwik zaczyna podejrzewać, że jego sposób rozumowania zmierza w niewłaściwym kierunku (przecież susza powinna sprawić, że ceny rynkowe pszenicy wzrosną, a nie spadną!). Zastanów się, jakie błędy w swojej analizie popełnił Ludwik, a następnie przeczytaj poniższą odpowiedź. Odpowiedź: Pierwszy punkt rozważań Ludwika jest poprawny: susza rzeczywiście spowoduje przesunięcie w lewo krzywej podaży pszenicy i doprowadzi do zmniejszenia ilości równowagi i wzrostu ceny. Odpowiada to ruchowi wzdłuż pierwotnej krzywej popytu (D 0 ), z punktu E 0 do E 1 . Pozostała część rozumowania Ludwika jest już błędna, ponieważ miesza on przesunięcia krzywej podaży ze zmianą ilości oferowanej na rynku pod wpływem zmiany ceny oraz przesunięcia krzywej popytu ze zmianą zapotrzebowania zgłaszanego przez potencjalnych nabywców pod wpływem zmiany ceny rynkowej. Wyższa cena rynkowa oczywiście zmniejszy zapotrzebowanie klientów na pszenicę i nie będzie to skutkiem przesunięcia samej krzywej popytu, ale przemieszczenia się punktu równowagi w górę po tej krzywej. Nie dojdzie również do drugiego przesunięcia krzywej podaży (przesunięcia 2), ponieważ zmiana ceny rynkowej dobra nigdy nie powoduje przesunięcia krzywej popytu lub podaży dla tego dobra, a jedynie ruch po krzywej. Jedyną konsekwencją suszy na rynku pszenicy jest przesunięcie krzywej podaży w lewo (z położenia S 0 do S 1 , co na wykresie oznaczone jest jako przesunięcie 1), które doprowadzi do wzrostu ceny rynkowej i spadku ilości równoważącej rynek (równowaga przesuwa się z punktu E 0 do E 1 ). Zastanów się nad sekwencją czasową analizowanych zdarzeń; które z nich występują wcześniej, a które później. Co jest przyczyną, a co skutkiem? Jeśli zachowasz odpowiednią kolejność rozważanych zdarzeń, masz większe szanse na poprawną analizę. W czteroetapowej analizie wpływu zdarzeń gospodarczych na cenę i ilość równowagi przejście od pierwotnej do nowej równowagi wydaje się natychmiastowe. Jednak w praktyce ceny i ilości dość często pozostają na poziomie odległym od wyobrażonego punktu równowagi. W rzeczywistości jeśli jakieś zdarzenie wpływa na konkretny rynek, przesuwając krzywe popytu i podaży, cena i ilość zmieniają się co do zasady w kierunku nowego punktu równowagi, ale niekoniecznie osiągają ten poziom. Zwłaszcza że sytuacja na rynku zmienia się dość często i przesunięcie cen oraz ilości w kierunku jednego punktu równowagi może zostać zakłócone przez zdarzenia, które wywołają ruch w odwrotnym kierunku. Key Concepts and Summary Korzystając z modelu rynku z krzywymi podaży i popytu do oceny wpływu jakiegoś zdarzenia na cenę i ilość równowagi, wykonaj cztery kroki: (1) naszkicuj wykres podaży i popytu, aby wiedzieć, jak wyglądał rynek przed analizowanym zdarzeniem; (2) zastanów się, czy wpływa ono na podaż, czy na popyt; (3) określ, czy wpływ ten jest ujemny, czy dodatni, i narysuj odpowiednią krzywą w nowym położeniu; (4) porównaj nową cenę i ilość równowagi z pierwotnymi wielkościami. Self-Check Questions Pomyśl o rynku pasażerskich usług lotniczych. Od sierpnia 2014 r. do stycznia 2015 r. cena paliwa do silników odrzutowych wzrosła o ok. 47%. Korzystając z czteroetapowej analizy, odpowiedz, jak twoim zdaniem wzrost cen paliwa wpłynął na cenę biletów lotniczych i liczbę podróży samolotem. Etap 1. Wykonaj rysunek z pierwotnym położeniem krzywych podaży i popytu. Zaznacz cenę i ilość równowagi. Etap 2. Czy to zdarzenie gospodarcze wpłynęło na podaż, czy na popyt? Paliwo do silników odrzutowych to element kosztów organizowania lotów pasażerskich, więc wzrost ceny paliwa do silników odrzutowych wpływa na podaż. Etap 3. Wzrost ceny paliwa lotniczego spowodował wzrost kosztów podróży lotniczych. Pokazujemy to jako przesunięcie w górę lub w lewo krzywej podaży. Etap 4. Przesunięcie krzywej podaży w lewo powoduje ruch w górę po krzywej popytu, zwiększając cenę równowagi biletów lotniczych i zmniejszając liczbę odbytych podróży samolotem. Cło to podatek nakładany na importowane towary. Załóżmy, że rząd Polski obniży cło na importowane telewizory. Korzystając z czteroetapowej analizy, ustal, jak obniżenie ceł wpłynie twoim zdaniem na cenę i ilość równowagi na rynku telewizorów. Etap 1. Narysuj wykres z początkowymi krzywymi podaży i popytu. Oznacz początkowe cenę i ilość równowagi. Etap 2. Czy omawiane zdarzenie gospodarcze wpłynęło na podaż, czy popyt? Cło jest traktowane jak koszt produkcji, a więc wpływa na podaż. Etap 3. Obniżenie ceł jest równoznaczne ze spadkiem kosztów produkcji, który możemy pokazać jako przesunięcie w prawo (lub w dół) krzywej podaży. Etap 4. Przesunięcie podaży w prawo powoduje ruch w dół po krzywej popytu, obniżając cenę równowagi i zwiększając ilość równowagi. Review Questions W jaki sposób należy dokonywać analizy rynku, na którym przesuwają się zarówno krzywa podaży, jak i krzywa popytu? Co powoduje ruch po krzywej popytu? Co powoduje ruch po krzywej podaży? Critical Thinking Questions Skorzystaj z czteroetapowego procesu, aby przeanalizować wpływ pojawienia się iPoda (lub innych przenośnych cyfrowych odtwarzaczy muzycznych) na cenę i ilość równowagi na rynku odtwarzaczy kasetowych Sony Walkman (lub innych przenośnych odtwarzaczy kaset audio). Wykorzystaj czteroetapowy proces do analizy wpływu zmniejszenia ceł importowych na iPody na cenę i ilość równowagi na rynku odtwarzaczy typu Sony Walkman. Załóżmy, że oba te wydarzenia miały miejsce w tym samym czasie. Połącz swoje analizy wpływu wynalezienia iPoda i obniżki ceł na ten produkt, aby określić prawdopodobny wpływ na cenę i ilość równowagi na rynku produktów typu Sony Walkman. Zilustruj swoją odpowiedź za pomocą odpowiednich wykresów. Problems przedstawia podaż i popyt na rynku żółtego sera. Narysuj odpowiedni wykres i znajdź punkt równowagi. Następnie w tabeli pokaż zmianę zapotrzebowania lub ilości oferowanej w każdej z następujących sytuacji. Narysuj również odpowiednie wykresy ilustrujące poniższe zdarzenia. Cena mleka, kluczowego surowca do produkcji sera, rośnie. W efekcie podaż sera spada o 80 kg przy każdym poziomie ceny. Opublikowane zostają wyniki badań, zgodnie z którymi jedzenie sera jest korzystne dla zdrowia, więc popyt wzrasta o 20% przy każdym poziomie ceny. Cena żółtego sera (zł/kg) Popyt Podaż 30 750 540 32 700 600 34 650 650 36 620 700 38 600 720 40 590 730 wskazuje podaż i popyt na bilety do kina w pewnym mieście (w tys. sztuk). Narysuj wykres popytu i podaży oraz znajdź punkt równowagi rynkowej. Następnie przedstaw w tabeli i wykreśl efekt dwóch zmian. Otwarcie w tym mieście trzech nowych klubów nocnych. Występują w nich modne zespoły muzyczne i nie ma opłat za wstęp, właściciele przybytków zarabiają wyłącznie na sprzedaży jedzenia i napojów. W rezultacie popyt na bilety do kina spada o 6 tys. sztuk przy każdym poziomie ceny Miasto znosi podatek nakładany na wszystkie lokalne przedsiębiorstwa rozrywkowe. W rezultacie liczba dostarczanych filmów przy każdym poziomie ceny rynkowej biletów wzrasta o 10%. Cena jednego biletu (zł) Popyt Podaż 25 26 16 26 24 18 27 22 20 28 21 21 29 20 22 References Pew Research Center. “Pew Research: Center for the People & the Press.” http://www.people-press.org/.", "section": "Czteroetapowy proces zmiany ceny i ilości równowagi na rynku", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Cena maksymalna i cena minimalna Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić pojęcia kontroli cen, ceny maksymalnej i ceny minimalnej Wskazać konsekwencje ustalania cen minimalnych i maksymalnych dla różnych grup społecznych Wszystkie dotychczasowe rozważania w niniejszym rozdziale prowadzone były przy założeniu, że rynki funkcjonują bez interwencji państwa (czasami w kontekście takiej sytuacji używa się pojemnego, lecz nieprecyzyjnego określenia „wolne rynki”). W tym podrozdziale przyjrzymy się zarówno antycypowanym, jak i rzeczywistym konsekwencjom podejmowanych przez państwo interwencji rynkowych, których celem jest zapobieżenie „zbyt wysokiemu” lub „zbyt niskiemu” poziomowi cen dóbr i usług. Ekonomiści uważają, że istnieje relatywnie niewielka liczba podstawowych reguł, które objaśniają sposób reakcji podmiotów gospodarczych w konkretnych sytuacjach. Omówiliśmy już dwie takie reguły, czyli prawo popytu i podaży. Państwo może przyjmować formalne regulacje wpływające w różny sposób na rynki, ale żadne przepisy nie mogą zanegować tych ekonomicznych reguł o najbardziej podstawowym charakterze. Wręcz przeciwnie, zazwyczaj owe reguły ujawniają się w tak nieoczekiwany sposób, iż może to zniweczyć intencje państwowego regulatora. To jeden z podstawowych wniosków wypływających z niniejszego podrozdziału. Ceny i ilości równoważące popyt i podaż na niektórych rynkach, szczególnie tych, na których handluje się produktami uważanymi za niezbędne, wzbudzają wiele kontrowersji. Czasami kontrowersje te są na tyle duże, że przekładają się na presję wywieraną przez opinię publiczną na polityków, którzy – aby utrzymać poparcie wyborców – mogą uchwalić przepisy zapobiegające „nadmiernemu” wzrostowi ceny określonego dobra lub przeciwnie, jej „zbyt gwałtownemu” spadkowi. Model wykorzystujący popyt i podaż pomaga zrozumieć, jak ludzie i przedsiębiorstwa zareagują na bodźce, które pojawią się wraz z wprowadzeniem przepisów mających służyć kontroli cen. Zwłaszcza że niektóre z tych reakcji mogą być całkowicie sprzeczne z intencją publicznego regulatora. Co szczególnie istotne, inne niż bezpośrednia kontrola cen narzędzia wpływające na równowagę rynkową mogą przynieść osiągnięcie pożądanych przez państwo celów bez negatywnych konsekwencji w postaci niechcianych kosztów i wyborów typu „coś za coś” (ang. trade off ). Cena maksymalna Prawa uchwalane przez państwo w celu ograniczenia swobody kształtowania cen rynkowych przez mechanizmy popytu i podaży nazywane są kontrolą cen (ang. price control ). Kontrola te może przyjąć postać ceny maksymalnej (ang. price ceiling ) lub ceny minimalnej (ang. price floor ). Cena maksymalna uniemożliwia wzrost cen rynkowych powyżej określonego poziomu („pułapu”), podczas gdy cena minimalna uniemożliwia spadek cen poniżej wyznaczonego poziomu („limitu”). Teraz, wykorzystując model rynku z popytem i podażą, omówimy, jaki wpływ na rynek ma ustanowienie cen maksymalnych. Następnie przejdziemy do analizy konsekwencji wprowadzenia cen minimalnych. Cena maksymalna wyznacza najwyższy poziom cen, który zgodnie ze stosownymi regulacjami państwowymi może być wykorzystany w legalnych transakcjach rynkowych. Państwo narzuca ceny maksymalne, aby koszt zakupu niektórych niezbędnych towarów lub usług był przystępny dla przeciętnego konsumenta. Na przykład w 2005 r. podczas huraganu Katrina cena wody butelkowanej, a więc artykułu absolutnie niezbędnego do przeżycia na terenach, które dotknęła ta klęska żywiołowa, wzrosła w Luizjanie powyżej 5 dol. za galon (ok. 3,8 l). W rezultacie wiele osób wzywało do kontroli cen tego artykułu, gdyż uznało, że są zbyt wysokie, wziąwszy pod uwagę siłę nabywczą mieszkańców Luizjany i to, jak potrzebny był to produkt. W tym konkretnym przypadku nie doszło do narzucenia ceny maksymalnej, ale istnieją inne przykłady, w których takie rozwiązanie zostało wprowadzone. Na wielu rynkach dóbr i usług liczba potencjalnych nabywców znacznie przewyższa liczbę potencjalnych dostawców. Konsumenci, którzy są również wyborcami, potrafią niekiedy na tyle skutecznie się zjednoczyć, że wywierają presję na polityków i wymuszają ograniczenie tempa wzrostu cen. W niektórych niemieckich miastach, takich jak Berlin, najemcy naciskali (skutecznie!) na rządzących, aby ci uchwalili przepisy dotyczące kontroli czynszów. Taki mechanizm zazwyczaj działa w ten sposób, że właściciele każdego roku mogą podnieść czynsze tylko o pewien maksymalny współczynnik. Podobne rozwiązania funkcjonują również w USA, m.in. w Nowym Jorku, Waszyngtonie czy San Francisco. Kontrola czynszów za pomocą mechanizmu ceny maksymalnej pojawia się w centrum debaty publicznej zawsze wtedy, gdy opłaty za wynajęcie lokum zaczynają gwałtownie rosnąć. Każdy człowiek potrzebuje miejsca do życia, na które będzie mógł sobie pozwolić. Może się to stać niemożliwe, gdy np. zmiana gustów sprawi, że jakaś dzielnica lub całe miasto stanie się bardziej popularnym miejscem do zamieszkania. Również wtedy, gdy przedsiębiorstwa funkcjonujące w określonej lokalizacji zwiększą skalę swojej działalności, przyciągając nowych pracowników. Przywołane zdarzenia powodują zazwyczaj wzrost popytu na mieszkania czynszowe, tak jak to widać na . Początkowy stan równowagi (E 0 ) leży na przecięciu krzywej podaży S 0 i krzywej popytu D 0 , co odpowiada cenie równowagi 500 dol. i liczbie 15 tys. mieszkań na wynajem (dla uproszczenia sytuacji przyjmijmy, że wszystkie mieszkania są takie same i wynajmujący żądają za nie tej samej kwoty czynszu). Konsekwencją wzrostu dochodów lub zmiany gustów jest przesunięcie na wykresie krzywej popytu na mieszkania czynszowe w prawo, zgodnie z danymi zawartymi w , z położenia D 0 do D 1 . Na tym rynku, przy nowej równowadze w punkcie E 1 , cena wynajmowanego mieszkania wzrosłaby do 600 dol., a liczba wynajętych mieszkań powiększyłaby się do 17 tys. Przykład ceny maksymalnej – kontrola czynszów na rynku mieszkań Początkowo przecięcie popytu i podaży występuje w punkcie E 0 . Jeśli krzywa popytu przesunie się z położenia D 0 do położenia D 1 , nowy punkt równowagi rynkowej ukształtuje się w E 1 – chyba że wprowadzenie ceny maksymalnej zapobiegnie wzrostowi ceny powyżej poziomu 500 dol. Jeśli cena nie może wzrosnąć, podaż pozostaje na poziomie 15 tys. mieszkań. Jednak pod wpływem czynników zwiększających popyt, zapotrzebowanie przy tej cenie rośnie do 19 tys. mieszkań, co oznacza, że pojawia się nadwyżka popytu w wysokości 4 tys. lokali. Kontrola czynszów Cena (dol.) Oferowana liczba mieszkań na wynajem Początkowe zapotrzebowanie na wynajmowane mieszkania Nowa wielkość zapotrzebowania na wynajmowane mieszkania 400 12 000 18 000 23 000 500 15 000 15 000 19 000 600 17 000 13 000 17 000 700 19 000 11 000 15 000 800 20 000 10 000 14 000 Załóżmy, że władze miejskie uchwalają prawo, na mocy którego czynsz za typowe mieszkanie nie może przekroczyć kwoty 500 dol., czyli nie może być wyższy niż pierwotna cena równowagi na tym rynku. Na pozioma linia przebiegająca przez wartość 500 dol. pokazuje tę mającą umocowanie prawne cenę maksymalną. Jednak wprowadzenie ceny maksymalnej nie unieważnia istnienia czynników, które spowodowały przesunięcie krzywej popytu w prawo. Przy administracyjnie ustalonym poziomie ceny, liczba mieszkań zaoferowanych na rynku pozostaje bez zmian i dalej wynosi 15 tys., ale zapotrzebowanie wzrosło i teraz kształtuje się na poziomie 19 tys. mieszkań. Innymi słowy, przy tej cenie zapotrzebowanie przewyższa ilość oferowaną, więc brakuje mieszkań na wynajem. Jak na ironię, ceny maksymalne miały pomóc najemcom, tymczasem po ich wprowadzeniu liczba wynajmowanych mieszkań obniża się w stosunku do hipotetycznej sytuacji, w której na rynku nie byłoby żadnego mechanizmu kontroli cen (gdyby czynsz kształtował się wyłącznie pod wpływem czynników wynikających z prawa popytu i podaży, to jego wysokość wzrosłaby do 600 dol. za mieszkanie, ale najemcy mieliby do dyspozycji aż 17 tys. lokali). Powyższa analiza wskazuje, że wprowadzenie cen maksymalnych nie musi oznaczać poprawy sytuacji dla wszystkich najemców i ogranicza dochody właścicieli. Może się przecież zdarzyć i tak, że niektórzy najemcy (lub potencjalni najemcy) stracą mieszkania, ponieważ właściciele zamiast zaoferować je indywidualnym klientom, przekształcą je w biura lub zaoferują podmiotom instytucjonalnym. Istnieje również możliwość, że nawet jeśli mieszkanie pozostanie na rynku wynajmu, właściciele wydadzą mniej na jego utrzymanie, w tym ogrzewanie, chłodzenie, ciepłą wodę i oświetlenie. Pierwsza zasada ekonomii mówi, że nie dostajesz niczego za darmo – wszystko ma koszt alternatywny. Tak więc jeśli najemcy uzyskują dostęp do „tańszych” – niż wynikałoby to z sytuacji zdeterminowanej czynnikami rynkowymi – mieszkań, zazwyczaj otrzymają również towar o niższej jakości. Z drugiej strony jednak wprowadzenie ceny maksymalnej pozwoli wynająć aż 15 tys. mieszkań po cenie 500 dol., co oznacza, że właśnie tyle gospodarstw domowych uzyska dach nad głową, ponosząc koszty niższe niż w sytuacji, w której ten mechanizm nie byłby wprowadzony. Czy zatem zawsze należy go stosować? Oczywiście, że nie. Ceny maksymalne zazwyczaj są korzystne dla pewnej grupy klientów (tych, którzy jednak wynajmą mieszkanie i zapłacą czynsz równy 500 dol.) i niekorzystne dla innej grupy (to ci, którzy byliby gotowi zapłacić czynsz równy 600 dol. i legalnie wynająć mieszkanie, ale nie mogą tego uczynić). Polityka państwa niezwykle rzadko prowadzi jednak do sytuacji, w której na konkretnych rozwiązaniach korzystają wszyscy. Zazwyczaj są zarówno ich beneficjenci, jak i ci, którzy ponoszą koszty. W żadnym przypadku nie oznacza to jednak, że instrumentów, które wiążą się z kosztami dla określonej grupy społecznej (takich jak cena maksymalna!) nigdy nie należy wprowadzać. Ceny maksymalne ustanawiane są w celu utrzymania niskich cen rynkowych, dzięki czemu wszyscy zainteresowani danym produktem mogą go kupić taniej w porównaniu z sytuacją, w której takich ograniczeń by nie było. Jednak gdy cena rynkowa nie może wzrosnąć do poziomu równowagi, zapotrzebowanie przewyższa ilość oferowaną, a zatem pojawia się nadwyżka popytu. Korzystają na tym ci, którym uda się kupić produkt po cenie określonej przez maksymalny pułap, ale ucierpią sprzedawcy produktu oraz ci, którzy nie są w stanie w ogóle go nabyć. Również jakość produktu, na który nałożona jest cena maksymalna, może ulec pogorszeniu. Cena minimalna Cena minimalna to najniższa cena, za jaką można legalnie nabyć jakieś dobro lub usługę. Być może najbardziej znanym przykładem ceny minimalnej jest płaca minimalna, której wysokość ma odzwierciedlać przekonanie, zgodnie z którym osoba pracująca w pełnym wymiarze godzin (w Polsce jest to 40 godzin tygodniowo) powinna dzięki swoim zarobkom utrzymać pewien minimalny standard życia. W 2021 r. minimalne wynagrodzenie w Polsce wynosiło 2800 zł brutto, a najniższa stawka godzinowa przyjmowała wartość 18,3 zł brutto. Jak łatwo zauważyć, płaca minimalna w Polsce znacznie przekracza wysokość dochodu, który wyznacza tzw. ubóstwo skrajne, wyliczane w oparciu o minimum egzystencji. Minimum egzystencji z kolei oznacza bardzo niski poziom zaspokojenia potrzeb. Konsumpcja poniżej tego poziomu utrudnia przeżycie i stanowi zagrożenie dla psychofizycznego rozwoju człowieka. Za minimum egzystencji uznawany był w 2020 r. dochód na poziomie 640 zł na osobę samotną i 1727 zł na rodzinę czteroosobową (dwoje rodziców z dwojgiem dzieci do lat 14). Wysokość płacy minimalnej jest sukcesywnie podnoszona w ostatnich latach, a jej wysokość w 2022 r. w Polsce wzrosła o ponad 200 zł, do poziomu 3010 zł brutto (minimalna stawka za godzinę pracy wyniosła 19,7 zł). Ceny minimalne są czasami nazywane „wsparciem cenowym”, ponieważ stanowią zabezpieczenie przed „nadmiernym” (przynajmniej zdaniem publicznego regulatora) spadkiem cen rynkowych. W wielu krajach funkcjonują regulacje mające na celu utrzymanie cen produktów rolnych powyżej pewnego minimalnego poziomu. Ceny produktów rolnych, a co za tym idzie również dochody gospodarstw domowych zajmujących się produkcją żywności, ulegają niekiedy znacznym wahaniom. Nawet jeśli przeciętnie dochody tych gospodarstw są na poziomie umożliwiającym pewien satysfakcjonujący poziom egzystencji, to w niektórych latach mogą być dość niskie. Celem, który przyświeca wprowadzeniu cen minimalnych, jest zapobieganie tym krótkookresowym wahaniom i stabilizowanie dochodów rolników. Najczęstszym sposobem wspierania cen są zakupy dokonywane przez rząd na rynku określonego produktu (zakupy interwencyjne). Rząd dokonując takich zakupów, zwiększa popyt, co pozwala utrzymać ceny wyższe niż w sytuacji, w której o ich poziomie decydują wyłącznie czynniki rynkowe. Zgodnie z uchwaloną w 2013 r. reformą wspólnej polityki rolnej Unia Europejska (UE) wydawała ok. 60 mld euro rocznie, czyli ok. 38% swojego budżetu, na wsparcie cenowe dla rolników europejskich w latach 2014–2020. pokazuje efekty działania programu finansowanego ze środków publicznych, który zapewnia utrzymanie cen powyżej poziomu równowagi na rynku pszenicy w Europie. Przy braku interwencji państwa cena ukształtowałaby się na poziomie zapewniającym równowagę popytu i podaży, tj. P 0 , co równocześnie zdeterminowałoby ilość równowagi na poziomie Q 0 . Punkt równowagi rynkowej oznaczony jest jako E 0 . Jednak polityka ukierunkowana na utrzymywanie wysokich cen na produkty rolne sprawia, że wprowadzona zostaje cena minimalna wyższa od ceny równowagi, tj. cena P f , której poziom wyznacza linia na wykresie. W rezultacie ilość oferowana (Q s ) jest większa od zapotrzebowania (Q d ). Gdy ilość oferowana przekracza zapotrzebowanie, pojawia się nadwyżka podaży (ang. excess supply ). Ekonomiści szacują, że w krajach o najwyższych dochodach na świecie, w tym w Stanach Zjednoczonych, UE i Japonii, wydaje się ok. 1 mld dol. dziennie na wspieranie rodzimych rolników. Jeśli rząd wprowadza cenę minimalną, musi wykupić nadwyżkę podaży (lub zapłacić prywatnym podmiotom za jej wykupienie). Skorzystają na tym rolnicy, których dochody wzrosną, ale zapłacą za to podatnicy, którzy poniosą koszty tej polityki, oraz konsumenci żywności (bo ceny artykułów rolnych będą wyższe). Ekonomiści zajmujący się tym sektorem przedstawili liczne propozycje zmniejszenia subsydiów na rynkach żywności, jednak w wielu krajach poparcie polityczne dla dopłat dla rolników pozostaje wciąż silne. Wynika to zapewne z faktu, że większość opinii publicznej postrzega ceny minimalne i inne subsydia jako wspieranie tradycyjnego wiejskiego stylu życia, lub też z działań silnego lobby rolników i przedsiębiorców związanych z przemysłem rolnym. Ceny na europejskim rynku pszenicy: przykład ceny minimalnej Przecięcie popytu (D) i podaży (S) znajdowałoby się w punkcie równowagi E 0 . Jednak cena minimalna ustalona na poziomie P f utrzymuje cenę powyżej P 0 i zapobiega jej spadkowi. Konsekwencją wprowadzenia ceny minimalnej jest to, że ilość oferowana Q s przekracza zapotrzebowanie Q d . Pojawia się więc nadwyżka podaży. Key Concepts and Summary Cena maksymalna zapobiega wzrostowi ceny powyżej pewnego poziomu określonego przez regulatora. Gdy cena maksymalna zostanie ustalona poniżej ceny równowagi, zapotrzebowanie przekroczy ilość oferowaną, co spowoduje powstanie nadwyżki popytu. Ceny minimalne z kolei zapobiegają spadkowi ceny poniżej określonego przez regulatora poziomu. Gdy cena minimalna zostanie ustalona powyżej ceny równowagi, ilość oferowana przekroczy zapotrzebowanie i powstanie nadwyżka podaży. Ceny minimalne i maksymalne często prowadzą do niezamierzonych przez wprowadzający je podmiot konsekwencji. Self-Check Questions Jaki jest wpływ ceny maksymalnej na popyt (zapotrzebowanie) na produkt? Jaki jest wpływ ceny maksymalnej na podaż (ilość oferowaną)? Dlaczego akurat cena maksymalna powoduje nadwyżkę popytu? Cena maksymalna (ustalona na poziomie niższym od ceny równowagi) spowoduje wzrost zapotrzebowania i spadek ilości oferowanej. Dlatego cena maksymalna prowadzi do nadwyżki popytu. Czy cena maksymalna zmienia cenę równowagi? Cena maksymalna jest ograniczeniem prawnym. Równowaga jest uwarunkowaniem ekonomicznym. Ludzie mogą, ale nie muszą, przestrzegać ceny maksymalnej, więc rzeczywista cena może być równa lub wyższa od ceny maksymalnej, ale cena maksymalna nie zmienia ceny równowagi. Jaki może być efekt ustalenia ceny minimalnej poniżej ceny równowagi? Cena minimalna jest ceną usankcjonowaną prawnie, podobnie jak cena maksymalna. W konsekwencji ich wprowadzenia nie ma możliwości zawierania legalnych transakcji po cenie, która jest niższa. Jeśli cena rynkowa kształtuje się na poziomie wyższym od ceny minimalnej, jej wprowadzenie nie będzie miało żadnego efektu, ponieważ i tak nikt nie będzie zawierał transakcji po cenie niższej od minimalnej. Review Questions Czy cena maksymalna ma wywołać wzrost, czy spadek ceny? W jaki sposób cena maksymalna ustalona poniżej poziomu równowagi wpływa na zapotrzebowanie i ilość oferowaną? Czy cena minimalna ma wpłynąć na wzrost, czy na spadek ceny? W jaki sposób cena minimalna ustalona powyżej poziomu równowagi wpływa na zapotrzebowanie i ilość oferowaną? Critical Thinking Questions W konsekwencji większości decyzji politycznych państwa pojawiają się wygrani (beneficjenci) i przegrani (ci, którzy ponoszą koszty). Jakie są skutki podniesienia płacy minimalnej? Ceny minimalne w rolnictwie skutkują koniecznością utrzymywania znacznych zapasów produktów rolnych. Jak myślisz, dlaczego rząd nie może po prostu rozdać ich biednym ludziom? Czy możesz zaproponować jakieś konkretne posunięcie, które doprowadzi do wzrostu liczby mieszkań oferowanych na sprzedaż lub wynajem na rynku? Problems Kraj o niskich dochodach postanawia ustalić cenę maksymalną na chleb, aby mieć pewność, że będzie on dostępny dla ludzi biednych. pokazuje popyt i podaż chleba. Jaka jest cena równowagi i ilość równowagi przed wprowadzeniem ceny maksymalnej? Jaka będzie nadwyżka popytu (tj. zapotrzebowanie minus ilość oferowana), jeśli cena maksymalna zostanie ustalona na poziomie 2,40 dol.? A jak będzie wyglądała sytuacja przy cenie na poziomie 2,00 dol.? A jak przy cenie 3,60 dol.? Cena (dol.) Popyt Podaż 1,60 9 000 5 000 2,00 8 500 5 500 2,40 8 000 6 400 2,80 7 500 7 500 3,20 7 000 9 000 3,60 6 500 11 000 4,00 6 000 15 000 cena maksymalna (ang. price ceiling ) poziom ceny określony przepisami prawa, powyżej którego nie może wzrosnąć cena rynkowa kontrola cen (ang. price control ) prawa uchwalane przez państwo w celu ograniczenia swobody kształtowania cen rynkowych przez siły popytu i podaży cena minimalna (ang. price floor ) poziom ceny określony przepisami prawa, poniżej którego nie może spaść cena rynkowa", "section": "Cena maksymalna i cena minimalna", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Popyt, podaż i efektywność Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Porównać nadwyżkę konsumenta, nadwyżkę producenta i nadwyżkę całkowitą (nazywaną również nadwyżką społeczną lub ekonomiczną) Objaśnić, dlaczego ceny minimalne i ceny maksymalne są źródłem nieefektywności Traktować popyt i podaż jako kluczowe elementy mechanizmu regulacji społecznych Model popytu i podaży (ang. demand and supply model ), który został przedstawiony w tym rozdziale, może zostać wykorzystany do objaśnienia pojęcia efektywności ekonomicznej. Jednym ze sposobów, w jaki ekonomiści definiują efektywność (ang. efficiency ), jest wskazanie, że efektywną jest sytuacja, w której nie można poprawić położenia ani jednego podmiotu bez pogorszenia sytuacji innego. I odwrotnie, sytuacja jest nieefektywna, jeśli możliwe jest poprawienie sytuacji choćby jednej osoby bez obciążania kosztami kogokolwiek innego. Jeśli popyt i podaż znajdują się w równowadze, sytuacja również jest efektywna: gospodarka (społeczeństwo) wykorzystuje w maksymalnym stopniu swoje ograniczone zasoby, a wszystkie możliwe korzyści z handlu zostają osiągnięte. Innymi słowy, przedmiotem transakcji jest optymalna ilość każdego dobra i usługi, którymi handluje się na rynku. Nadwyżka konsumenta, nadwyżka producenta, nadwyżka społeczna Pomyśl o rynku tabletów w pewnym mieście wojewódzkim, który został zilustrowany na . Cena równowagi to 800 zł, a ilość równowagi to 28 tys. Aby zorientować się, jakie są korzyści dla konsumentów, spójrz na fragment krzywej popytu, z lewej strony powyżej punktu równowagi . Ta część krzywej popytu wskazuje, że przynajmniej część nabywców byłaby skłonna zapłacić więcej niż 800 zł za tablet. Na przykład punkt J wskazuje, że gdyby cena wynosiła 900 zł, przedsiębiorstwa sprzedałyby 20 tys. tabletów. Konsumenci, którzy byliby gotowi zapłacić 900 zł za tablet, bo na taką właśnie kwotę oceniają użyteczność tego sprzętu, płacą cenę równowagi wynoszącą 800 zł. Skorzystali, bo zapłacili mniej, niż skłonni byliby uiścić. Pamiętaj, krzywa popytu pokazuje gotowość konsumentów do płacenia za różne ilości dobra. Kwota, którą ludzie byliby skłonni zapłacić, pomniejszona o kwotę, którą faktycznie zapłacili, nazywana jest nadwyżką konsumenta (ang. consumer surplus ). Nadwyżka konsumenta to obszar oznaczony na wykresie jako F, to znaczy obszar powyżej ceny rynkowej i poniżej krzywej popytu. Nadwyżka konsumenta i producenta Niemal trójkątny obszar oznaczony literą F pokazuje nadwyżkę konsumenta, która powstaje wówczas, gdy cena równowagi na rynku jest niższa niż ta, którą wielu konsumentów byłoby skłonnych zapłacić. Punkt J na krzywej popytu wskazuje, że nawet przy cenie 900 zł konsumenci kupiliby 20 tys. tabletów. Obszar oznaczony literą G reprezentuje nadwyżkę producenta. Nadwyżka producenta wskazuje, że cena równowagi jest wyższa niż cena, którą wielu producentów byłoby skłonnych zaakceptować za dostarczenie swoich produktów na rynek. Na przykład punkt K na krzywej podaży wskazuje, że przy cenie 450 zł przedsiębiorstwa byłyby skłonne zaoferować na rynku aż 14 tys. tabletów. Krzywa podaży pokazuje liczbę tabletów, jaką przedsiębiorstwa są skłonne zaoferować na rynku przy każdym poziomie ceny. Na przykład punkt K na reprezentuje 14 tys. tabletów, które przedsiębiorstwa byłyby w stanie dostarczyć na rynek po cenie 450 zł. Ci producenci, którzy byliby gotowi sprzedać tablety po 450 zł, ale otrzymują za nie cenę równowagi równą 800 zł, uzyskują dodatkowe korzyści mocno przewyższające to, co spodziewali się otrzymać, dostarczając dobro na rynek. Dodatkowa korzyść, jaką producenci uzyskują w związku ze sprzedażą dobra lub usługi, mierzona nadwyżką ceny, którą producent faktycznie otrzymał nad tą, którą byłby w stanie zaakceptować, nazywana jest nadwyżką producenta (ang. producer surplus ). Na nadwyżka producenta to obszar oznaczony jako G – czyli obszar między poziomem ceny rynkowej a odcinkiem krzywej podaży poniżej punktu równowagi rynkowej (E). Suma nadwyżki konsumenta i nadwyżki producenta to nadwyżka społeczna (ang. social surplus ), zwana także nadwyżką ekonomiczną (ang. economic surplus ) lub nadwyżką całkowitą (ang. total surplus ). Na nadwyżka społeczna to obszar będący sumą obszarów oznaczonych jako F i G. Nadwyżka społeczna dla ceny i ilości równoważących rynek jest większa, niż byłaby przy jakimkolwiek innym poziomie tych dwóch parametrów. Oznacza to, że równowaga rynkowa może być określona jako sytuacja efektywna ekonomicznie. Ponadto przy efektywnym poziomie produkcji (równoważącym na rynku popyt i podaż) niemożliwe jest uzyskanie większej nadwyżki konsumenta bez zmniejszenia nadwyżki producenta, a także niemożliwe jest osiągnięcie większej nadwyżki producenta bez zmniejszenia nadwyżki konsumenta. Ceny minimalne i maksymalne jako rozwiązania nieefektywne ekonomicznie Narzucenie ceny minimalnej lub maksymalnej uniemożliwi ustalenie na rynku ceny rynkowej i ilości, które zrównoważą popyt i podaż. Automatycznie oznaczać to będzie ukształtowanie się sytuacji nieefektywnej ekonomicznie. Co więcej, poza tym, że ceny minimalne i maksymalne oznaczają pojawienie się nieefektywnego rozwiązania (bo nadwyżka społeczna jest mniejsza, niż mogłaby być), to dodatkowo instrumenty te przenoszą część nadwyżki konsumenta na producentów lub część nadwyżki producenta na konsumentów. Wyobraź sobie, że kilka amerykańskich przedsiębiorstw pracuje nad nowym, skutecznym lekarstwem na ból pleców. Niestety, jak to bywa z nowymi medykamentami, zazwyczaj są one dość drogie. Jeśli rynek, na którym nowy środek będzie sprzedawany i kupowany, zostanie wyłączony spod ingerencji państwa, to cena równowagi wyniesie 600 dol. za miesięczną kurację, a leku będzie używać 20 tys. osób, tak jak zilustrowano to na panelu (a) . Pierwotny poziom nadwyżki konsumenta to obszar T + U, a nadwyżka producenta to obszar V + W + X. Jednak, biorąc pod uwagę naciski lobby pacjentów zainteresowanych nowym, obiecującym specyfikiem, rząd decyduje się na narzucenie ceny maksymalnej w wysokości 400 dol. za miesięczną kurację, aby uczynić lek bardziej przystępnym cenowo. Przy takiej cenie maksymalnej przedsiębiorstwa zaoferują na rynku ilość, która wystarcza tylko dla 15 tys. pacjentów. W rezultacie zachodzą dwie zmiany. Po pierwsze, pojawia się nieefektywność i zmniejsza się nadwyżka społeczna. Utrata nadwyżki społecznej, która następuje, gdy gospodarka produkuje nieefektywną ekonomicznie ilość dobra lub usługi, nazywana jest zbędną stratą społeczną (ang. deadweight loss ). Używając obrazowej analogii, to trochę tak, jak wyrzucanie przez okno pieniędzy, których nikt nie zdoła złapać i wykorzystać. Na (a) strata społeczna to obszar U + W. Oznacza to, że po wprowadzeniu ceny maksymalnej obszar reprezentujący nadwyżkę całkowitą zmniejszył się z poziomu T + U + V + W + X do poziomu T + V + X. W przypadku straty społecznej może się zdarzyć, że choć nadwyżka społeczna będzie mniejsza, to rozpatrywane oddzielnie nadwyżka konsumenta lub producenta będą wyższe. W tym przypadku jest to skutkiem wprowadzenia mechanizmu kontroli cen (ang. price control ), który powoduje zablokowanie możliwości zawarcia legalnej transakcji producentom i konsumentom. Drugą zmianą zachodzącą w efekcie wprowadzenia ceny maksymalnej (ang. price ceiling ) jest właśnie transfer części nadwyżki producenta na korzyść konsumentów. Po nałożeniu ceny maksymalnej nowa nadwyżka konsumenta wynosi T + V, natomiast nowa nadwyżka producenta to jedynie obszar X. Innymi słowy, cena maksymalna przenosi obszar nadwyżki (V) z producentów na konsumentów. Zauważ, że korzyść konsumentów jest mniejsza niż strata producentów, co jest tylko kolejnym sposobem zaprezentowania straty społecznej wynikającej ze zmniejszenia efektywności. Efektywność a cena minimalna i cena maksymalna Panel (a) Pierwotna cena równowagi wynosi 600 dol. przy ilości równowagi 20 tys. Nadwyżka konsumenta to T + U, a nadwyżka producenta to V + W + X. Po narzuceniu ceny maksymalnej na poziomie 400 dol. przedsiębiorstwa dostarczają ilość wystarczającą dla 15 tys. odbiorców. W rezultacie nowa nadwyżka konsumenta to T + V, podczas gdy nowa nadwyżka producenta to X. Panel (b) Pierwotnie równowaga zachodzi przy cenie 8 dol. i ilości 1800 biletów. Nadwyżka konsumenta to G + H + J, a nadwyżka producenta I + K. Przy cenie minimalnej równej 12 dol. zapotrzebowanie spada do 1400 biletów. W rezultacie nowa nadwyżka konsumenta to G, a nowa nadwyżka producenta H + I. (b) pokazuje działanie ceny minimalnej na przykładzie kin w pewnym mieście. Pierwotna cena równowagi wynosi 8 dol. za bilet, a zapotrzebowanie kształtuje się na poziomie 1800 biletów. Pierwotna nadwyżka konsumenta to G + H + J, a nadwyżka producenta I + K. Władze miasta obawiają się, że kina zbankrutują, co ograniczy ofertę rozrywki dostępnej dla obywateli i w dłuższym horyzoncie czasowym wywoła ich niezadowolenie, które zwróci się przeciw włodarzom. Postanawiają więc narzucić cenę minimalną na poziomie 12 dol. za bilet. W efekcie zapotrzebowanie na bilety do kin spada do poziomu 1400 biletów. Nowa nadwyżka konsumenta to G, a nowa nadwyżka producenta H + I. W efekcie cena minimalna powoduje przeniesienie obszaru H z nadwyżki konsumenta do nadwyżki producenta, ale jednocześnie prowadzi do zmniejszenia nadwyżki całkowitej o obszar J + K. Ta analiza pokazuje, że cena maksymalna, podobnie jak ustawa ustanawiająca kontrolę czynszów, przeniesie część nadwyżki producenta na konsumentów – co pomaga wyjaśnić, dlaczego konsumenci chętnie popierają takie regulacje. I odwrotnie, cena minimalna, taka jak gwarancja, że rolnicy otrzymają określoną cenę za swoje uprawy, przeniesie część nadwyżki konsumenta na producentów, co wyjaśnia, dlaczego sprzedawcy na tym rynku tak gwałtownie się jej domagają. Jednak zarówno ceny minimalne, jak i maksymalne blokują legalną możliwość zawarcia transakcji, które inaczej doszłyby do skutku, i powodują tym samym powstanie zbędnej straty społecznej. Usunięcie tych barier i przywrócenie swobody kształtowania się cen rynkowych wyznaczających ilość równowagi zwiększy nadwyżkę społeczną wypracowywaną przez gospodarkę. Popyt i podaż jako mechanizm regulacji społecznych Model popytu i podaży pozwala nam lepiej zrozumieć, że cena rynkowa nie jest zdeterminowana wyłącznie przez popyt albo tylko przez podaż, ale zostaje ukształtowana przez interakcję, w jaką wchodzą te dwa parametry. W 1890 r. słynny ekonomista Alfred Marshall napisał, że pytanie o to, czy cenę determinuje wyłącznie podaż, czy wyłącznie popyt, nie ma sensu. Byłoby bowiem równie sensowne, jak zastanawianie się: „czy to górne, czy dolne ostrze nożyczek przecina kawałek papieru”. Odpowiedź jest taka, że w proces cięcia (kształtowania cen) zawsze zaangażowane są oba „ostrza” – popytu i podaży. Dostosowania ceny i ilości równowagi na konkretnych rynkach w gospodarce rynkowej (kapitalistycznej) najczęściej rozgrywają się bez nacisków lub nadzoru ze strony państwa. Jeśli zbiory kawy w Brazylii są zmniejszone z powodu niespodziewanej w tym kraju fali mrozów, to krzywa podaży kawy przesuwa się w lewo i cena kawy rośnie. Niektórzy ludzie – nazwijmy ich „kawoszami” – nadal piją kawę i płacą wyższą cenę za każdą filiżankę. Inni zmieniają przyzwyczajenia i zaczynają pić więcej herbaty lub innych napojów bezalkoholowych. Żaden publiczny organ nie jest zaangażowany w ustalenie „optymalnej” ceny kawy ani podejmowanie decyzji, które przedsiębiorstwa będą mogły nabyć kawę od plantatorów, które supermarkety i w których miastach dostaną konkretne ilości kawy do sprzedania lub którym konsumentom ostatecznie wolno będzie pić ten napar. Takie dostosowania w odpowiedzi na zmiany cen zachodzą w gospodarce rynkowej cały czas, zwykle tak płynnie i szybko, że ledwo je zauważamy. Pomyśl o wszystkich sezonowych produktach spożywczych, które są szeroko dostępne i niedrogie w określonych porach roku (np. świeże truskawki na przełomie czerwca i lipca), ale droższe w pozostałych. Ludzie zmieniają swoją dietę, a restauracje menu w odpowiedzi na te wahania cen, bez zamieszania i fanfar. Zarówno dla gospodarki amerykańskiej, jak i dla polskiej, ale też dla gospodarki światowej jako całości rynki – to znaczy popyt i podaż – są fundamentalnym mechanizmem społecznym, który odpowiada na podstawowe pytania o to, co jest produkowane, jak jest produkowane i dla kogo jest produkowane. Dlaczego nie mamy wystarczająco dużo taniej żywności organicznej? Żywność ekologiczna (organiczna) jest uprawiana bez syntetycznych pestycydów, nawozów chemicznych czy genetycznie modyfikowanych nasion. W ostatnich dziesięcioleciach gwałtownie wzrosło zapotrzebowanie na produkty ekologiczne. Organic Trade Association poinformowało, że ich sprzedaż w Stanach Zjednoczonych wzrosła z 1 mld dol. w 1990 r. do 35,1 mld dol. w roku 2013, z czego ponad 90% stanowiły produkty spożywcze. Dlaczego zatem żywność ekologiczna jest droższa niż jej standardowe odpowiedniki? Odpowiedź na to pytanie jest dość łatwa, jeśli do jej udzielenia wykorzystamy model podaży i popytu. Ponieważ ludzie dowiedzieli się więcej o szkodliwym wpływie nawozów chemicznych, hormonów wzrostu, pestycydów i tym podobnych substancji stosowanych w uprawach przemysłowych, doszło do znaczącej zmiany preferencji konsumentów na korzyść bezpieczniejszej żywności ekologicznej. Ta zmiana gustów połączona ze wzrostem dochodów pozwoliła ludziom kupować droższe produkty i sprawiła, że żywność ekologiczna stała się bardziej popularna, a to doprowadziło do zwiększonego popytu. Ilustracją graficzną tych trendów byłoby przesunięcie krzywej popytu w prawo, co automatycznie oznacza przesunięcie w górę po krzywej podaży, ponieważ reakcją producentów na wzrost cen rynkowych byłoby zwiększenie ilości oferowanych na rynku. Oprócz ruchu po krzywej podaży doszło również do przesunięcia tej krzywej w prawo, bowiem z biegiem czasu liczba rolników zajmujących się uprawami ekologicznymi także wzrosła. Ponieważ zarówno popyt, jak i podaż przesunęły się w prawo, ilość żywności ekologicznej w równowadze jest zdecydowanie wyższa niż jeszcze 20–30 lat temu. Jednak cena warzyw i owoców ekologicznych spadłaby tylko wtedy, gdyby wzrost podaży był większy niż wzrost popytu. A to może potrwać, ponieważ dostosowanie po stronie podaży (wzrost areału upraw organicznych) następuje wolniej niż dostosowanie po stronie popytu. Koszt produkcji tej żywności może również w sposób trwały pozostać wyższy w porównaniu z uprawami przemysłowymi, ponieważ nawozy organiczne i naturalne metody zwalczania szkodników są droższe niż pestycydy i nawozy sztuczne. A więc ceny żywności ekologicznej mogą nigdy nie obniżyć się do poziomu jej standardowych odpowiedników. Na koniec konkretny przykład z rynku amerykańskiego: w kwietniu 2013 r. Environmental Working Group opublikowało zestawienie „parszywej dwunastki” owoców i warzyw, które zawierają szczególnie dużo pestycydów, nawet po umyciu. Wpisanie na tę listę truskawek doprowadziło do wzrostu popytu na truskawki ekologiczne, co skutkowało wzrostem zarówno ceny równowagi, jak i ilości truskawek organicznych będących przedmiotem transakcji rynkowych. Key Concepts and Summary Nadwyżka konsumenta to różnica między ceną, którą konsumenci są gotowi zapłacić w oparciu o swoje preferencje, a ceną równoważącą rynek. Nadwyżka producenta z kolei to różnica między ceną, przy której producenci są skłonni zaoferować swój produkt na rynku, biorąc pod uwagę koszty produkcji, a ceną równowagi rynkowej. Nadwyżka społeczna (całkowita, ekonomiczna) to suma nadwyżek konsumenta i producenta. Wartość całkowitej nadwyżki jest maksymalna, jeśli na rynku panuje równowaga. Przy każdym innym poziomie ceny i ilości nadwyżka ekonomiczna będzie mniejsza. Strata społeczna to zmniejszenie całkowitej nadwyżki, które jest konsekwencją zmniejszenia lub zwiększenia ilości będącej przedmiotem transakcji rynkowych w stosunku do poziomu równoważącego rynek. Self-Check Question Czy cena maksymalna zwiększa lub zmniejsza liczbę transakcji na rynku? Dlaczego? A co z ceną minimalną? Zakładając, że ludzie przestrzegają prawa i nie zawierają transakcji przy cenach wyższych od ceny maksymalnej, cena rynkowa będzie poniżej równowagi, co oznacza, że popyt (Q d ) będzie większy niż podaż (Q s ). W konsekwencji liczba transakcji spadnie do Q s . Analogicznie rozumując, przy cenie minimalnej cena rynkowa będzie wyższa od ceny równowagi, więc Q d będzie mniejsze niż Q s . Ponieważ limitem transakcji jest tutaj popyt, liczba transakcji spadnie do Q d . Należy zauważyć, że ponieważ zarówno ceny minimalne, jak i ceny maksymalne zmniejszają liczbę transakcji, nadwyżka społeczna także jest mniejsza. Jeśli cena minimalna przynosi korzyści producentom, to dlaczego zmniejsza nadwyżkę społeczną? Ponieważ straty dla konsumentów są większe niż korzyści dla producentów, efekt netto jest ujemny. Ponieważ utracona nadwyżka konsumenta jest większa niż dodatkowa nadwyżka producenta, nadwyżka społeczna spada. Review Questions Czym jest nadwyżka konsumenta? W jaki sposób można ją zilustrować, wykorzystując krzywe popytu i podaży? Co to jest nadwyżka producenta? W jaki sposób można ją zilustrować, wykorzystując krzywe popytu i podaży? Czym jest nadwyżka całkowita? W jaki sposób można ją zilustrować, wykorzystując krzywe popytu i podaży? Jaki jest związek między nadwyżką całkowitą a efektywnością ekonomiczną? Czym jest zbędna strata społeczna? Critical Thinking Questions Jakiego terminu użyłby ekonomista, aby zdefiniować sytuację, w której kupujący dostaje „dobrą ofertę” na jakiś produkt? Wyjaśnij, dlaczego dobrowolne transakcje poprawiają dobrobyt społeczny. Dlaczego na wolnym rynku nigdy nie dojdzie do transakcji w liczbie większej niż ta zapewniająca równowagę? Podpowiedź: Co byłoby potrzebne, aby transakcje zostały zawarte właśnie w tej liczbie? nadwyżka konsumenta (ang. consumer surplus ) dodatkowa korzyść, którą konsument otrzymuje dzięki zakupowi dobra lub usługi, mierzona różnicą między tym, ile byłby skłonny zapłacić, a ceną faktycznie przezeń zapłaconą zbędna strata społeczna (ang. deadweight loss ) strata nadwyżki społecznej, która pojawia się wówczas, gdy rynek produkuje nieefektywną ilość dóbr martwa renta (ang. deadweight loss ) patrz: zbędna strata społeczna nadwyżka ekonomiczna (ang. economic surplus ) patrz: nadwyżka społeczna nadwyżka producenta (ang. producer surplus ) dodatkowa korzyść, jaką otrzymuje producent, sprzedając dobro lub usługę, mierzona różnicą między ceną rzeczywiście uzyskaną przez producenta a ceną, którą byłby on gotowy zaakceptować nadwyżka całkowita (ang. total surplus ) patrz: nadwyżka społeczna", "section": "Popyt, podaż i efektywność", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Multimedia na żądanie Archiwalny zrzut witryny Netflix, Inc., amerykańskiego producenta filmowego oraz dostawcy internetowych usług streamingowych działającego w wielu krajach świata, w tym w Polsce. W USA serwis oferuje klientom również wysyłkę pocztą płyt DVD z filmami. Za usługę tę płaci się stałą opłatę abonamentową. (Źródło: modyfikacja pracy Traci Lawson/Flickr Creative Commons) Ile to będzie? Wyobraź sobie, że idziesz do ulubionej kawiarni, a kelner informuje cię o zmianie cen. Zamiast 6 zł za filiżankę kawy ze śmietanką i cukrem zapłacisz teraz 5 zł za kawę i ewentualnie po złotówce za śmietankę i wybrany słodzik, cukier lub miód. Jeśli nie chcesz zapłacić za kawę więcej niż dotychczasowe 6 zł, musisz wybrać pomiędzy śmietanką a czymś słodkim do kawy. Jeśli chcesz mieć jedno i drugie, musisz zapłacić o 1 zł więcej. Brzmi absurdalnie? Cóż, jest to sytuacja podobna do tej, w jakiej w 2011 r. znaleźli się klienci Netfliksa – platforma podniosła wówczas cenę za jeden ze swoich pakietów usług aż o 60%. Na początku 2011 r. klienci Netfliksa płacili ok. 10 dol. miesięcznie za pakiet składający się z usługi dostępu do streamingu treści wideo oraz możliwości korzystania z wypożyczalni DVD. W lipcu 2011 r. firma ogłosiła zmianę pakietu usług. Klienci, którzy chcieli zachować dostęp zarówno do streamingu, jak i wypożyczalni DVD, musieli zapłacić 15,98 dol. miesięcznie, co stanowiło wzrost ceny o niemal 60%. W 2014 r. przedsiębiorstwo podniosło również cenę subskrypcji usługi streamingu wideo z 7,99 do 8,99 dol. miesięcznie dla nowych klientów z USA. W tym samym roku Netflix zwiększył ponadto cenę korzystania z treści w standardzie 4K z 9 do 12 dol. miesięcznie. Jak na podwyżkę cen zareagowali klienci tego przedsiębiorstwa? Czy porzucili Netfliksa? Czy łatwość dostępu do innych dostawców treści wideo wpłynęła na sposób ich reakcji? Odpowiedzi na te pytania są przedmiotem analizy w niniejszym rozdziale. Skoncentrujemy się w nim na zmianie zapotrzebowania zgłaszanego przez konsumentów w reakcji na zmianę ceny rynkowej, czyli zjawisku, które ekonomiści nazywają elastycznością. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym jest elastyczność cenowa popytu i elastyczność cenowa podaży W jakich przypadkach elastyczność przyjmuje skrajne bądź stałe wartości Jakie są związki pomiędzy elastycznością a polityką cenową Względem jakich, poza ceną, parametrów można liczyć elastyczność popytu i podaży Każdy, kto zajmuje się ekonomią, zna prawo popytu: wyższa cena prowadzi do mniejszego zapotrzebowania, ceteris paribus . Jednak odpowiedź na pytanie o to, o ile niższa będzie wielkość zapotrzebowania w reakcji na wzrost ceny, nie jest już taka prosta. Podobnie prawo podaży mówi, że wyższa cena przynosi większą ilość oferowaną na rynku przez sprzedawców, ceteris paribus . Pytanie brzmi: o ile większą? W tym rozdziale wyjaśnimy, jak znaleźć odpowiedzi na te pytania i dlaczego są one niezwykle ważne w świecie realnych problemów ekonomicznych. Analizowanie tych zagadnień wymaga zrozumienia pojęcia elastyczności. Elastyczność (ang. elasticity ) to koncepcja ekonomiczna, która mierzy wrażliwość jednej zmiennej na zmiany innej zmiennej. Załóżmy, że zrzucasz dwa przedmioty z balkonu na drugim piętrze. Pierwszym jest piłka tenisowa, drugim – cegła. Który przedmiot odbije się wyżej? Oczywiście piłka tenisowa. Powiedzielibyśmy, że piłka tenisowa ma większą elastyczność. Rozważmy teraz przykład ekonomiczny. Podatek akcyzowy nałożony na papierosy jest przykładem instrumentu finansowego mającego zmniejszyć negatywne konsekwencje konsumpcji tego specyficznego dobra, które co prawda sprawia subiektywną przyjemność osobie uzależnionej od nikotyny, ale obiektywnie szkodzi zarówno samemu palaczowi, jak i całemu społeczeństwu. W 2021 r. w Polsce stawka podatku akcyzowego nałożonego przez ministra finansów na papierosy wyniosła 747,67 zł za 1 tys. sztuk. Zgodnie z planami rządu podatek akcyzowy miałby w 2022 r. wzrosnąć o 5%, co przełożyłoby się na średni wzrost ceny paczki papierosów o 30 gr. Kluczowe pytanie brzmi: jeśli taka propozycja zostanie ostatecznie wprowadzona w życie, o ile spadną zakupy papierosów? Podatki nakładane na wyroby tytoniowe służą dwóm celom: zwiększaniu dochodów podatkowych państwa i zniechęcaniu do konsumpcji papierosów. Jeżeli wyższy podatek skutecznie zmniejsza konsumpcję i powoduje duży spadek wielkości sprzedaży papierosów, wówczas wzrost podatku nie przyniesie państwu wyraźnie wyższych dochodów. Natomiast w sytuacji, w której wyższy podatek od papierosów nie doprowadzi do znacznego spadku popytu, państwo uzyska większe dochody. Tak więc gdy rząd próbuje określić skutki zmiany stawki podatku od papierosów, musi przeanalizować, w jakim stopniu podatek wpływa na liczbę kupowanych papierosów. To zagadnienie jest znacznie szersze i nie dotyczy jedynie państwa i zbieranych przez nie podatków. Każde przedsiębiorstwo boryka się bowiem z podobnymi problemami. Kiedy rozważa podniesienie ceny, musi określić, jak bardzo jej wzrost zmniejszy wielkość zapotrzebowania na to, co sprzedaje. I odwrotnie, gdy przedsiębiorstwo wystawia swoje produkty na sprzedaż, musi oczekiwać (lub mieć nadzieję), że niższa cena doprowadzi do znacznego wzrostu zapotrzebowania.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Elastyczność cenowa popytu i podaży Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć cenową elastyczność popytu Obliczyć cenową elastyczność podaży Zarówno krzywa popytu, jak i krzywa podaży pokazują zależność pomiędzy ceną rynkową a liczbą jednostek, na którą jest zapotrzebowanie lub która jest oferowana przez sprzedawców, ceteris paribus .. Elastyczność cenowa (ang. price elasticity ) to stosunek procentowej zmiany wielkości popytu (Q d ) lub podaży (Q s ) do wywołującej je procentowej zmiany ceny. Elastyczność cenowa popytu (ang. price elasticity of demand ) to procentowa zmiana wielkości zapotrzebowania na dane dobro lub usługę podzielona przez procentową zmianę ceny. Elastyczność cenowa podaży (ang. price elasticity of supply ) to procentowa zmiana ilości oferowanej podzielona przez procentową zmianę ceny. Aby w łatwy sposób wykorzystać kategorie elastyczności, możemy podzielić wartości, jakie przyjmuje ta zmienna, na trzy przedziały, klasyfikujące popyt lub podaż, dla których jest ona liczona, na elastyczne, nieelastyczne lub o elastyczności jednostkowej. Ponieważ w odniesieniu do większości dóbr i usług działa prawo popytu, tzn. że cena i wielkość zapotrzebowania zmieniają się w przeciwnych kierunkach, współczynnik elastyczności cenowej popytu jest zazwyczaj liczbą ujemną. Dlatego wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu podaje się zwykle jako wartość bezwzględną, bez znaku ujemnego. W zestawieniu zawartym w znajdują się wartości bezwzględne współczynnika elastyczności cenowej popytu. Elastyczny popyt (ang. elastic demand ) lub elastyczna podaż (ang. elastic supply ) występują, gdy wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu lub podaży jest większa niż 1, co oznacza, że reakcja zapotrzebowania lub ilości oferowanej na zmianę ceny jest silniejsza niż sama zmiana ceny. Elastyczności mniejsze niż 1 wskazują, że procentowa zmiana zapotrzebowania lub ilości oferowanej jest mniejsza niż wywołująca je zmiana ceny, co oznacza nieelastyczny popyt (ang. inelastic demand ) lub nieelastyczną podaż (ang. inelastic supply ). Elastyczności jednostkowe (ang. unitary elasticities ) wskazują na proporcjonalną (taką samą) zmianę zapotrzebowania lub ilości oferowanej w stosunku do wywołującej je zmiany ceny. Powyższe stwierdzenia podsumowuje . Trzy przypadki elastyczności Jeżeli... To... Zmienna jest klasyfikowana jako... % zmiana ilości > % zmiana ceny % zmiana ilości % zmiana ceny > 1 elastyczna % zmiana ilości = % zmiana ceny % zmiana ilości % zmiana ceny = 1 o elastyczności jednostkowej % zmiana ilości < % zmiana ceny % zmiana ilości % zmiana ceny < 1 nieelastyczna Zanim przeanalizujemy bardziej szczegółowo kwestie elastyczności, zapoznaj się z poniższym artykułem dotyczącym elastyczności popytu i cen biletów na finał rozgrywek futbolu amerykańskiego Super Bowl. Aby obliczyć elastyczność wzdłuż krzywej popytu lub podaży, ekonomiści używają średniej procentowej zmiany zarówno ilości, jak i ceny. Nazywa się to elastycznością łukową i jest reprezentowane następującymi równaniami: % zmiana ilości = Q 2 – Q 1 Q 2 + Q 1 /2 × 100 % zmiana ceny = P 2 – P 1 P 2 + P 1 /2 × 100 Zaletą metody łukowej pomiaru elastyczności (ang. midpoint method ) jest to, że uzyskuje się taką samą wartość elastyczności między dwoma punktami, niezależnie od tego, czy cena wzrasta, czy spada. Dzieje się tak, ponieważ do wzoru wchodzi w obu przypadkach ta sama podstawa (średnia ilość i średnia cena). Oczywiście, niekiedy liczy się również elastyczność punktową, wówczas zmiana wielkości zapotrzebowania (ilości oferowanej) jest odniesiona do wartości początkowej, a nie średniej z wartości początkowej i końcowej, tak jak w przypadku elastyczności łukowej. Obliczanie elastyczności cenowej popytu Obliczmy elastyczność cenową popytu między punktami A i B oraz między punktami G i H jak na . Obliczanie elastyczności cenowej popytu Elastyczność cenową popytu obliczamy jako procentową zmianę ilości podzieloną przez procentową zmianę ceny. Najpierw stosujemy wzór do obliczenia elastyczności, gdy cena spada z 70 jednostek pieniężnych w punkcie B do 60 w punkcie A: % zmiana ilości = 3000 – 2800 ( 3000 + 2800 ) /2 × 100 = 200 2900 × 100 = 6,9 % zmiana ceny = 60 – 70 ( 60 + 70 ) /2 × 100 = –10 65 × 100 = –15,4 elastyczność cenowa popytu = 6,9% –15,4% = –0,45 A zatem wartość bezwzględna elastyczności popytu między tymi dwoma punktami wynosi 0,45. Jest to wartość mniejsza od jedności, co oznacza, że popyt w tym przedziale jest nieelastyczny. Przypomnijmy, że elastyczność cenowa popytu jest zazwyczaj ujemna, ponieważ cena i wielkość zapotrzebowania z reguły zmieniają się w przeciwnych kierunkach (na krzywej popytu). Niemniej, zgodnie z konwencją przyjętą w tym podręczniku, będziemy traktować elastyczność jako wartość dodatnią. Z matematycznego punktu widzenia będziemy wykorzystywać wartość bezwzględną obliczonego wyniku. Od tej chwili ignorujemy ten szczegół, pamiętając o interpretowaniu elastyczności w kategoriach liczb dodatnich. Oznacza to, że wzdłuż krzywej popytu między punktem B i A zmiana ceny o 1% wywołuje zmianę zapotrzebowania o 0,45% (czyli o mniej niż 1%). Jednoprocentowa zmiana ceny wywołuje procentowo mniejszą zmianę zapotrzebowania. Na przykład wzrost ceny o 10% spowoduje spadek wielkości zapotrzebowania jedynie o 4,5%. Obniżenie ceny o 10% spowoduje wzrost wielkości zapotrzebowania jedynie o 4,5%. Poniższa przeprowadzi cię krok po kroku przez proces obliczania elastyczności cenowej popytu. Obliczanie elastyczności cenowej popytu Oblicz elastyczność cenową popytu na podstawie danych z dla wzrostu ceny z punktu G do H. Czy elastyczność wzrosła, czy spadła? Krok 1. Wiemy, że: elastyczność cenowa popytu = % zmiana ilości % zmiana ceny Krok 2. Na podstawie wzoru na elastyczność łukową wiemy, że: % zmiana ilości = Q 2 – Q 1 ( Q 2 + Q 1 )/2 × 100 % zmiana ceny = P 2 – P 1 ( P 2 + P 1 )/2 × 100 Krok 3. Możemy więc użyć wartości podanych na wykresie w obu równaniach: % zmiana ilości = 1600 – 1800 ( 1600 + 1800 )/2 × 100 = –200 1700 × 100 = –11,76 % zmiana ceny = 130 – 120 ( 130 + 120 )/2 × 100 = 10 125 × 100 = 8,0 Krok 4. Następnie możemy wykorzystać te wartości do obliczenia elastyczności cenowej popytu: elastyczność cenowa popytu = % zmiana ilości % zmiana ceny = –11,76 8 = –1,47 Wartość bezwzględna elastyczności popytu na odcinku między punktami G i H wynosi 1,47. Wartość elastyczności wyrażona w liczbach bezwzględnych wzrosła w miarę przesuwania się w górę wzdłuż krzywej popytu (ang. demand curve ) od punktów A i B do punktów G i H. Przypomnijmy, że elastyczność między punktami A i B wynosi 0,45. Popyt jest nieelastyczny między punktami A i B, a elastyczny między punktami G i H. To pokazuje nam, że elastyczność cenowa popytu zmienia się wzdłuż liniowej krzywej popytu. Obliczanie elastyczności cenowej podaży Załóżmy, że typowe mieszkanie jest wynajmowane za 2600 zł miesięcznie i po tej cenie właściciele wynajmują 10 tys. lokali, jak pokazano na . Kiedy cena wzrasta do 2800 zł miesięcznie, właściciele oferują na rynku 13 tys. lokali. O ile procent wzrasta liczba mieszkań oferowana na rynku? Jaka jest wrażliwość podaży na zmianę ceny? Elastyczność cenowa podaży Obliczamy elastyczność cenową podaży jako procentową zmianę ilości oferowanej na rynku przez sprzedawców podzieloną przez procentową zmianę ceny. Wykorzystując wzór na metodę łukową pomiaru elastyczności (ang. midpoint method ), mamy: % zmiana ilości = 13000 – 10000 ( 13000 + 10000 )/2 × 100 = 3000 11500 × 100 = 26,1 % zmiana ceny = 700 – 650 ( 700 + 650 )/2 × 100 = 50 675 × 100 = 7,4 elastyczność cenowa podaży = 26,1% 7,4% = 3,53 Podobnie jak elastyczność popytu, elastyczność podaży nie jest mierzona w żadnych jednostkach. Elastyczność to stosunek jednej zmiany procentowej do innej zmiany procentowej - nic więcej - i odczytujemy ją jako wartość bezwzględną. W tym przypadku wzrost ceny o 1% powoduje wzrost ilości oferowanej o 3,5%. Wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży większa niż 1 oznacza, że procentowa zmiana ilości oferowanej jest większa niż procentowa zmiana ceny. Jeśli zaczynasz się zastanawiać, czy te obliczenia uwzględniają nachylenie krzywej, przeczytaj poniższą . Czy elastyczność jest nachyleniem krzywej? Częstym błędem jest mylenie nachylenia krzywej podaży lub popytu z jej elastycznością. Nachylenie to zmiana mierzona w jednostkach wzdłuż danej krzywej (zmiana y względem zmiany x). Na przykładna w każdym punkcie na krzywej popytu spadek ceny o 10 jednostek pieniężnych powoduje wzrost zapotrzebowania o 200 w porównaniu z punktem po lewej stronie. Nachylenie wynosi –10/200 wzdłuż całej krzywej popytu i nie zmienia się. Elastyczność cenowa zmienia się jednak wzdłuż krzywej. Elastyczność między punktami A i B wynosiła 0,45 i wzrosła do 1,47 między punktami G i H. Elastyczność to zmiana procentowa , która różni się sposobem obliczenia od nachylenia i ma inną interpretację. Kiedy znajdujemy się na górnym końcu krzywej popytu, gdzie cena jest wysoka, a wielkość zapotrzebowania – niska, niewielka zmiana wielkości zapotrzebowania (nawet o jednostkę) jest dość duża w ujęciu procentowym. Z kolei zmiana ceny (np. o 1 zł) będzie o wiele mniej istotna w ujęciu procentowym, niż byłaby na dolnym odcinku krzywej popytu. Natomiast na dolnej części krzywej popytu, gdzie wielkość zapotrzebowania jest wysoka, jej zmiana o jednostkę będzie niewielka w ujęciu procentowym. Tak więc na jednym końcu krzywej popytu, gdzie obserwujemy duże procentowe zmiany wielkości zapotrzebowania przy niewielkich procentowych zmianach ceny, wartość współczynnika elastyczności będzie wysoka, innymi słowy – popyt będzie względnie elastyczny. Natomiast na drugim krańcu krzywej popytu, nawet jeśli zmiana ceny jest analogiczna (czyli cena zmienia się o tyle samo jednostek pieniężnych) i wywołuje taką samą zmianę wielkości zapotrzebowania, to z uwagi na fakt, iż wartości zapotrzebowania są tu znacznie większe, a poziom cen niższy, procentowa zmiana wielkości zapotrzebowania jest mniejsza, a procentowa zmiana ceny – o wiele większa. Oznacza to, że na dole krzywej licznik ułamka będzie mały, a mianownik – duży, więc wartość współczynnika elastyczności będzie o wiele niższa, innymi słowy – popyt będzie nieelastyczny. Gdy poruszamy się wzdłuż krzywej popytu, ilość i cena rosną lub maleją w zależności od tego, czy przesuwamy się w górę, czy w dół. A zatem wartości procentowe np. dla zmiany ceny o jedną jednostkę pieniężną lub zmiany ilości o jednostkę będą się także zmieniać, co oznacza, że stosunek tych zmian procentowych, a co za tym idzie elastyczność, ulegną zmianie. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Elastyczność cenowa mierzy reakcję zapotrzebowania lub ilości danego dobra oferowanej na rynku na zmianę jego ceny. Obliczamy ją jako względną (procentową) zmianę zapotrzebowania (lub ilości oferowanej na rynku) podzieloną przez względną (procentową) zmianę ceny. Popyt lub podaż mogą być elastyczne (bardzo wrażliwe), o elastyczności jednostkowej lub nieelastyczne (mało wrażliwe). Elastyczny popyt lub podaż wskazują, że zapotrzebowanie lub ilość oferowana reagują na zmiany cen w sposób bardziej niż proporcjonalny. Nieelastyczne popyt lub podaży to takie, w wypadku których dana względna zmiana ceny powoduje mniejszą co do skali względną zmianę wielkości zapotrzebowania i ilości oferowanej. Elastyczność jednostkowa oznacza, że dana procentowa zmiana ceny prowadzi do takiej samej procentowej zmiany zapotrzebowania lub ilości oferowanej. Pytania Self-Check Na podstawie danych z , dotyczących zapotrzebowania na używane smartfony, oblicz elastyczność cenową popytu przy wzroście ceny: na obszarze pomiędzy punktami B i C, D i E oraz G i H. Za każdym razem oceń, czy popyt jest elastyczny, nieelastyczny, czy może ma elastyczność jednostkową. Punkt P Q A 60 3000 B 70 2 800 C 80 2600 D 90 2400 E 100 2200 F 110 2000 G 120 1800 H 130 1600 Przesuwając się z punktu B do punktu C, cena wzrasta z 70 do 80 jednostek pieniężnych, a zapotrzebowanie spada z 2800 do 2600. A zatem popyt jest nieelastyczny, gdyż wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest mniejsza niż 1. Przesuwając się z punktu D do punktu E - popyt jest nieelastyczny, gdyż wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest mniejsza niż 1. Przesuwając się z punktu G do punktu H - popyt jest elastyczny, gdyż wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest większa niż 1. Na podstawie danych z , odnoszących się do liczby budzików oferowanej na rynku, oblicz elastyczność cenową podaży przy wzroście ceny: na obszarze pomiędzy punktami J i K, L i M oraz N i P. Za każdym razem oceń, czy podaż jest elastyczna, nieelastyczna, czy może ma elastyczność jednostkową. Punkt P Q J 8 50 K 9 70 L 10 80 M 11 88 N 12 95 P 13 100 Przesuwając się z punktu J do punktu K, cena wzrasta z 8 do 9 jednostek pieniężnych, a ilość rośnie z 50 do 70. Czyli podaż jest elastyczna, tzn. jej elastyczność jest większa niż 1. Przesuwając się z punktu L do punktu M, cena wzrasta z 10 do 11 jednostek, podczas gdy liczba budzików oferowana na rynku rośnie z 80 do 88, co oznacza, że podaż ma elastyczność jednostkową. Przesuwając się z punktu N do punktu P, cena wzrasta z 12 do 13 jednostek, zaś liczba budzików oferowana na rynku rośnie z 95 do 100, podaż jest więc nieelastyczna - jej wartość jest mniejsza niż 1. Pytania Review Jaki jest wzór na elastyczność cenową popytu? Czym jest elastyczność cenowa popytu? Spróbuj to wyjaśnić własnymi słowami. Czym jest elastyczność cenowa podaży? Czy możesz to wyjaśnić własnymi słowami? Pytania Critical Thinking Transatlantyckie podróże lotnicze w klasie biznes mają szacunkową wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu na poziomie 0,62, podczas gdy transatlantyckie podróże lotnicze w klasie ekonomicznej mają szacowaną wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu na poziomie 0,12. Jak myślisz, dlaczego tak jest? Jaka jest zależność między wartością współczynnika elastyczności cenowej popytu a punktem na krzywej popytu? Na przykład gdy przesuwasz się w górę krzywej popytu, do wyższych cen i mniejszych ilości, co się dzieje z wartością współczynnika elastyczności cenowej popytu? Jak można to wytłumaczyć? Zadania Równanie krzywej popytu to P = 48 – 3Q. Ile wynosi wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu przy zmianie zapotrzebowania z 5 do 6? Równanie krzywej popytu to P = 2/Q. Jaka jest wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu, gdy cena spada z 5 do 4? Jaka jest wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu, gdy cena spada z 9 do 8? Czy można by oczekiwać, że te odpowiedzi będą takie same? Równanie krzywej podaży to 4P = Q. Jaka jest wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży przy wzroście ceny z 3 do 4? Jaka jest wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży przy wzroście ceny z 7 do 8? Czy można by oczekiwać, że te odpowiedzi będą takie same? Równanie krzywej podaży to P = 3Q – 8. Ile wynosi wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży przy zmianie ceny z 4 do 7? popyt elastyczny (ang. elastic demand ) wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest większa niż 1, co wskazuje na wysoką wrażliwość zapotrzebowania na zmiany cen rynkowych podaż elastyczna (ang. elastic supply ) wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży jest większa niż 1, co wskazuje na wysoką wrażliwość ilości oferowanej na rynku na zmiany cen rynkowych elastyczność (ang. elasticity ) koncepcja ekonomiczna, która mierzy wrażliwość jednej zmiennej na zmiany innej zmiennej popyt nieelastyczny (ang. inelastic demand ) wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest mniejsza niż 1, co oznacza, że wzrost ceny rynkowej o 1 % prowadzi do zmiany zapotrzebowania o mniej niż 1 % (i odwrotnie); wskazuje to na słabą reakcję konsumentów na zmiany cen rynkowych podaż nieelastyczna (ang. inelastic supply ) wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży jest mniejsza niż 1, co oznacza, że wzrost ceny rynkowej o 1% powoduje wzrost ilości oferowanej na rynku o mniej niż 1%; wskazuje to na słabą reakcję przedsiębiorstw na wzrost cen rynkowych (i analogicznie na spadek cen) elastyczność cenowa (ang. price elasticity ) zależność między względną zmianą ceny rynkowej a wynikającą z niej odpowiednią względną zmianą wielkości popytu lub podaży elastyczność cenowa popytu (ang. price elasticity of demand ) względna zmiana wielkości zapotrzebowania na dobro lub usługę podzielona przez względną zmianę ceny rynkowej elastyczność cenowa podaży (ang. price elasticity of supply ) względna zmiana ilości oferowanej podzielona przez względną zmianę ceny rynkowej elastyczność jednostkowa (ang. unitary elasticity ) sytuacja, w której zmiana ceny rynkowej dobra lub usługi powoduje jednakowo proporcjonalną zmianę wielkości zapotrzebowania lub ilości oferowanej na rynku; w przypadku elastyczności jednostkowej wartość współczynnika elastyczności cenowej jest równa 1", "section": "Elastyczność cenowa popytu i podaży", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Skrajne przypadki elastyczności Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Identyfikować doskonale elastyczne i doskonale nieelastyczne przypadki popytu i podaży Analizować wykresy doskonale elastycznych i doskonale nieelastycznych krzywych popytu, jak również wykres krzywej popytu o stałej elastyczności jednostkowej Popyt/podaż doskonale elastyczne (ang. perfectly elastic demand/supply ) lub inaczej nieskończenie elastyczne popyt/podaż (ang. infinitely elastic demand/supply ) [wykorzystywany jest również termin elastyczność doskonała (ang. perfect elasticity )] odnosi się do skrajnej sytuacji, w której wielkość zapotrzebowania (Q d ) lub ilość oferowana na rynku (Q s ) zmienia się o nieskończoną wartość w odpowiedzi na jakąkolwiek zmianę ceny rynkowej. W obu przypadkach krzywa podaży (ang. supply curve ) i krzywa popytu (ang. demand curve ) są poziome, jak pokazano na . Doskonale elastyczne krzywe podaży występują na realnych rynkach niezwykle rzadko, niemniej jednak dobra, które produkuje się wykorzystując stosunkowo łatwo dostępne nakłady i których produkcję można łatwo zwiększać, będą się charakteryzować wysoce elastycznymi krzywymi podaży (np. pizza, chleb, książki lub ołówki). Podobnie rzecz ma się z popytem doskonale elastycznym, który – jako teoretyczny koncept – występuje w modelu doskonale konkurencyjnego rynku, co zostanie omówione w jednym z kolejnych rozdziałów podręcznika. Jednak towary luksusowe, dobra, na które konsumenci wydają istotną część swoich dochodów, oraz dobra mające wiele substytutów prawdopodobnie będą charakteryzowały się wysoce elastycznymi krzywymi popytu. Przykładami takich dóbr są rejsy po Karaibach i sportowe samochody. Popyt i podaż doskonale elastyczne Linie poziome pokazują, że zarówno zapotrzebowanie, jak i ilość oferowana mogą przyjąć nieskończone wartości przy określonej cenie rynkowej. Wykres ilustruje przypadki doskonale (lub nieskończenie) elastycznych krzywych popytu (panel a) i podaży (panel b). Wielkość zapotrzebowania lub ilości oferowanej jest niezwykle czuła na zmiany cen rynkowych, przesuwając się od zera dla cen bliskich P do nieskończoności, gdy ceny osiągają poziom P. Popyt/podaż doskonale nieelastyczne (ang. perfectly inelastic demand/supply ), jak pokazuje , odnoszą się do skrajnego przypadku, w którym procentowa zmiana ceny, bez względu na jej wielkość, nie prowadzi do zmiany zapotrzebowania lub ilości oferowanej. Podczas gdy doskonale nieelastyczna podaż jest skrajnym przypadkiem, który wyłącznie jako teoretyczna koncepcja wykorzystywany jest w rozważaniach makroekonomicznych, towary, do których produkcji wykorzystuje się czynniki wytwórcze o ograniczonej podaży, najprawdopodobniej będą charakteryzować się wysoce nieelastycznymi krzywymi podaży. Przykładami są pierścionki z brylantami lub mieszkania w doskonałych lokalizacjach, takich jak te z widokiem na Central Park w Nowym Jorku lub warszawskie Łazienki. Podobnie, podczas gdy doskonale nieelastyczny popyt w zasadzie nie występuje na realnie istniejących rynkach, dobra zaspokajające najważniejsze potrzeby (żywność) i niemające bliskich substytutów mogą mieć wysoce nieelastyczne krzywe popytu. Tak jest w przypadku specjalistycznych leków i paliw silnikowych. Popyt i podaż doskonale nieelastyczne Pionowa krzywa podaży i pionowa krzywa popytu wskazują, że procentowa zmiana wielkości zapotrzebowania (panel a) lub ilości oferowanej na rynku (panel b) będzie wynosiła zero, niezależnie od skali względnych zmian ceny rynkowej. Stała elastyczność jednostkowa (ang. constant unitary elasticity ), zarówno dla krzywej podaży, jak i popytu, występuje, gdy dla każdych rozmiarów popytu lub podaży zmiana ceny rynkowej o 1% powoduje zmianę zapotrzebowania lub ilości oferowanej również o 1%. przedstawia krzywą popytu o stałej elastyczności jednostkowej. Korzystając z elastyczności łukowej, można obliczyć, że gdy pomiędzy punktami A i B na krzywej popytu cena zmienia się o 66,7%, to wielkość zapotrzebowania również zmienia się o 66,7%, stąd elastyczność wynosi 1. Między punktami B i C cena ponownie zmienia się o 66,7%, podobnie jak zapotrzebowanie. Między punktami C i D zmiany procentowe ceny rynkowej i zapotrzebowania też wynoszą 66,7%. Dla każdego punktu na krzywej popytu procentowa zmiana ceny jest równa procentowej zmianie zapotrzebowania, stąd elastyczność popytu w każdym punkcie wynosi 1. Zauważ, że w kategoriach absolutnych spadki ceny w miarę schodzenia w dół po krzywej popytu nie są identyczne. Cena spada o 8 jednostek pieniężnych przy przejściu z punktu A do B, ale tylko o 4, gdy przemieszczamy się z punktu B do C, i o 2 jednostki przy ruchu z punktu C do D. W rezultacie krzywa popytu o stałej elastyczności jednostkowej ma bardziej strome nachylenie po lewej stronie i bardziej płaskie po prawej oraz kształt wypukłej, zakrzywionej linii (hiperboliczny), a nie prostej. Krzywa popytu o stałej elastyczności jednostkowej Krzywa popytu o stałej elastyczności jednostkowej będzie zakrzywioną linią (matematycy nazwaliby ją hiperbolą równoosiową). Zwróć uwagę, że cena i wielkość zapotrzebowania zmieniają się o identyczną wielkość procentową między każdą parą punktów na krzywej popytu. W przeciwieństwie do krzywej popytu o stałej elastyczności jednostkowej, która ma kształt zakrzywionej linii, krzywa podaży o stałej elastyczności jednostkowej jest linią prostą przechodzącą przez początek układu współrzędnych. Między każdą parą punktów zaznaczonych na krzywej podaży występuje taka sama różnica w ilości oferowanej, równa w naszym przypadku 30. Natomiast wielkości procentowe, obliczone przy wykorzystaniu elastyczności łukowej, maleją w miarę przesuwania się z lewej strony do prawej: z 28,6% do 22,2% i 18,2%. Dzieje się tak, ponieważ przy obliczaniu procentowych zmian ilości oferowanej mianownik wyrażenia cały czas rośnie, podczas gdy wartość licznika nie ulega zmianie. Przyjrzyjmy się zmianom ceny przy ruchu w górę krzywej podaży na . Przesuwając się z punktu D do E, a następnie do punktu F i G, zmiana ceny jest każdorazowo taka sama w kategoriach absolutnych i wynosi 1,50 jednostki pieniężnej. Jednak zmiany cen w kategoriach procentowych, biorąc pod uwagę elastyczność łukową, maleją: z 28,6% do 22,2% i 18,2%. Ponownie wynika to z faktu, że mianownik wyrażenia służącego obliczeniu elastyczności cały czas rośnie (wraz ze wzrostem poziomu ceny rynkowej), natomiast licznik pozostaje na niezmienionym poziomie. Przy ruchu wzdłuż krzywej podaży o stałej elastyczności jednostkowej procentowe wzrosty ilości oferowanej, odkładane na osi poziomej, dokładnie odpowiadają procentowym wzrostom ceny rynkowej, odkładanym na osi pionowej, tak więc krzywa podaży ma stałą elastyczność jednostkową dla wszystkich tworzących ją punktów. Krzywa podaży o stałej elastyczności jednostkowej Krzywa podaży o stałej elastyczności jednostkowej jest linią prostą mającą swój początek w punkcie przecięcia osi układu współrzędnych. Między każdą parą punktów tworzących podaż procentowy wzrost ilości oferowanej jest taki sam jak procentowy wzrost ceny rynkowej. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Popyt lub podaż doskonale elastyczne występują w skrajnym przypadku, w którym wielkość zapotrzebowania lub ilości oferowanej zmienia się o nieskończoną wartość w odpowiedzi na jakąkolwiek zmianę ceny rynkowej. Natomiast popyt lub podaż doskonale nieelastyczne występują w skrajnej sytuacji, w której procentowa zmiana ceny rynkowej, bez względu na jej wielkość, nie prowadzi do zmiany ani zapotrzebowania, ani ilości oferowanej. Stała elastyczność jednostkowa krzywej podaży lub popytu odnosi się do sytuacji, w której zmiana ceny o 1% zawsze powoduje analogiczną zmianę ilości oferowanej i zapotrzebowania. Pytania Self-Check Dlaczego krzywa popytu o stałej elastyczności jednostkowej jest wypukła? Krzywa popytu o stałej elastyczności jednostkowej jest wypukła, ponieważ aby utrzymać stałe względne tempo zmian cen, nie może ono pozostać niezmienne w kategoriach absolutnych. Po lewej stronie krzywej popytu występują wysokie ceny, zaś przy przesuwaniu się w prawą stronę spadki cen są coraz mniejsze. Powoduje to, że krzywa popytu jest stroma po lewej stronie i płaska po prawej, przyjmując zakrzywiony, wypukły kształt. Dlaczego krzywa podaży o stałej elastyczności jednostkowej jest linią prostą? Jest ona linią prostą, ponieważ krzywa ma nachylenie dodatnie i zarówno cena, jak i ilość rosną proporcjonalnie. Pytania Review Opisz ogólny wygląd krzywej popytu lub podaży o zerowej wartości współczynnika elastyczności cenowej. Opisz ogólny wygląd krzywej popytu lub podaży o wartości współczynnika elastyczności cenowej równej nieskończoności. Pytania Critical Thinking Czy możesz pomyśleć o rynku konkretnego produktu (lub branży), na którym występuje podaż o niemal nieskończonej elastyczności w krótkim okresie? Oznaczałoby to, że na tym rynku w odpowiedzi na wzrost ceny można zwiększać ilość oferowaną (Q s ) prawie bez ograniczeń . Problemy Podaż obrazów zmarłego w 1519 r. Leonarda da Vinci, który namalował m.in. Mona Lisę oraz Damę z gronostajem . jest nieelastyczna. Naszkicuj wykres podaży i popytu, zwracając uwagę na odpowiednie elastyczności, aby pokazać, że popyt na te obrazy określa ich cenę. Powiedzmy, że pewien stadion ma pojemność 70 tys. miejsc. Jaki kształt przyjmie krzywa podaży biletów na zawody sportowe na tym obiekcie? Uzasadnij odpowiedź. Kiedy czyjeś nerki zawodzą, osoba ta musi być poddawana dializom (chyba że otrzyma przeszczep nerki), inaczej umrze. Naszkicuj wykres podaży i popytu, zwracając uwagę na odpowiednie elastyczności, aby pokazać, że cenę dializy będzie determinować przede wszystkim podaż urządzeń umożliwiających ten zabieg. stała elastyczność jednostkowa (ang. constant unitary elasticity ) sytuacja, w której określona względna zmiana ceny rynkowej prowadzi do takiej samej względnej zmiany wielkości zapotrzebowania lub ilości oferowanej popyt doskonale elastyczny (ang. infinite elastic demand ) sytuacja, w której jakakolwiek zmiana ceny danego dobra powoduje nieskończenie silną reakcję konsumentów, w zakresie zmiany wielkości popytu na to dobro; w przypadku popytu doskonale elastycznego wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest równa nieskończoności podaż doskonale elastyczna (ang. infinite elastic supply ) sytuacja, w której jakakolwiek zmiana ceny danego dobra powoduje nieskończenie silną reakcję producenta, w zakresie zmiany wielkości podaży; w przypadku podaży doskonale elastycznej wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży wynosi nieskończoność popyt doskonale nieelastyczny (ang. perfectly inelastic demand ) zwany także popytem sztywnym, sytuacja, w której procentowa zmiana ceny danego dobra, bez względu na jej wielkość, nie prowadzi do zmiany wielkości popytu na to dobro podaż doskonale nieelastyczna (ang. perfectly inelastic supply ) zwana także podażą sztywną, sytuacja, w której procentowa zmiana ceny danego dobra, bez względu na jej wielkość, nie prowadzi do zmiany wielkości podaży tego dobra", "section": "Skrajne przypadki elastyczności", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Elastyczność a cena Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować, w jaki sposób zmiana ceny przy różnej wartości współczynnika elastyczności cenowej popytu wpływa na zmianę utargu przedsiębiorstwa Przewidzieć, w jaki sposób czynniki wpływające na elastyczność w krótkim i długim okresie wpływają na równowagę rynkową Objaśnić, w jaki sposób elastyczności popytu i podaży wpływają na rozkład obciążeń podatkowych ponoszonych przez nabywców i sprzedawców Wykorzystanie kategorii elastyczności jest przydatne z wielu powodów, z których najważniejszym jest polityka cenowa. Przeanalizujmy, jaki jest związek elastyczności z utargiem i cenami zarówno w długim, jak i krótkim okresie. Najpierw przyjrzyjmy się elastycznościom popytu na niektóre powszechnie nabywane w USA dobra i usługi. przedstawia wartości współczynnika elastyczności cenowej popytu na wybrane dobra i usługi, zaczerpnięte z różnych badań przeprowadzonych przez ekonomistów w Stanach Zjednoczonych, uszeregowane rosnąco. Wybrane wartości współczynnika elastyczności cenowej popytu w USA Dobra i usługi Wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu Mieszkania 0,12 Transatlantyckie podróże lotnicze klasą ekonomiczną 0,12 Transport kolejowy w godzinach szczytu 0,15 Elektryczność 0,20 Taksówki 0,22 Benzyna 0,35 Transatlantyckie podróże lotnicze pierwszą klasą 0,40 Wino 0,55 Wołowina 0,59 Transatlantyckie podróże lotnicze klasą biznes 0,62 Artykuły AGD 0,63 Telewizja kablowa – pakiety podstawowe na obszarach wiejskich 0,69 Kurczaki 0,64 Napoje bezalkoholowe 0,70 Piwo 0,80 Nowe samochody 0,87 Transport kolejowy – poza szczytem 1,00 Komputery 1,44 Telewizja kablowa – pakiety podstawowe na obszarach miejskich 1,51 Telewizja kablowa – kanały premium 1,77 Posiłki w restauracji 2,27 Należy pamiętać, że popyt na dobra zaspokajające najważniejsze potrzeby, takie jak mieszkania i elektryczność, jest nieelastyczny, podczas gdy zapotrzebowanie na produkty, które zaspokajają potrzeby mniej istotne z punktu widzenia przeciętnego konsumenta, takie jak posiłki w restauracji, jest bardziej wrażliwy na zmiany ceny rynkowej. Jeśli cena posiłku restauracyjnego wzrośnie o 10%, wielkość zapotrzebowania zmniejszy się o 22,7%. Wzrost ceny rynkowej mieszkań o 10% spowoduje jedynie nieznaczny spadek zapotrzebowania – o 1,2%. Zwróć uwagę na ten artykuł , opisany w nim przykład elastyczności cenowej może dotyczyć ciebie. Czy podnoszenie ceny przynosi większy utarg? Wyobraź sobie, że zespół muzyczny występuje w hali z 15 tys. miejsc siedzących. Aby uprościć ten przykład, załóżmy, że członkowie zespołu zatrzymują dla siebie wszystkie pieniądze ze sprzedaży biletów. Przyjmijmy dalej, że zespół ponosi koszty swojego występu, ale te koszty, np. podróż i przygotowanie sceny, są takie same (stałe) bez względu na liczbę osób na widowni. Na koniec załóżmy, że wszystkie bilety mają tę samą cenę. (Wysnute tu wnioski dotyczą również sytuacji, gdy ceny biletów na niektóre miejsca są droższe niż na inne, ale obliczenia stają się wówczas bardziej skomplikowane). Członkowie zespołu wiedzą, że mają do czynienia z krzywą popytu o ujemnym nachyleniu; tzn. jeśli cena biletów wzrośnie, zapotrzebowanie spadnie i uda się sprzedać mniej biletów. W jaki sposób wyznaczyć cenę biletów tak, aby uzyskać największy utarg całkowity, który w tym przykładzie, ze względu na występowanie tylko stałych kosztów, będzie również oznaczał największe zyski? Zauważmy na marginesie, że decyzję, której warunki zostały naszkicowane w powyższym akapicie, ekonomiści nazywają czystym problemem sprzedaży (ang. pure selling problem ) i jest ona charakterystyczna dla wszystkich modeli biznesowych, w których – upraszczając – chodzi o to, żeby coś wypełnić. Podobnie jak w przypadku hali widowiskowej rzecz się ma ze środkami transportu (np. samolotem lub pociągiem), aulą wykładową, a także płatnym odcinkiem autostrady. Czy zespół powinien sprzedać więcej biletów po niższej cenie, czy raczej mniej biletów po cenie wyższej? Kluczową kwestią w rozważaniach nad zmaksymalizowaniem wpływów z utargu jest elastyczność cenowa popytu. Utarg całkowity to cena pomnożona przez liczbę sprzedanych biletów. Wyobraź sobie, że członkowie zespołu zaczynają zastanawiać się nad ustaleniem konkretnej ceny za bilet, co oczywiście zdeterminuje wielkość sprzedaży. Wybierając określoną cenę, można oczekiwać trzech różnych konsekwencji, przedstawionych w . Jeżeli popyt jest elastyczny przy danej cenie, zespół powinien ją obniżyć, ponieważ procentowy spadek ceny spowoduje większy procentowy wzrost sprzedanej liczby biletów, a tym samym zwiększenie utargu całkowitego. Jeśli jednak popyt dla wybranego poziomu ceny jest nieelastyczny, członkowie zespołu powinni ją podnieść, ponieważ procentowy wzrost ceny spowoduje wprawdzie spadek liczby sprzedanych biletów, ale o mniejszej skali, co umożliwi wzrost utargu. Jeśli popyt ma elastyczność jednostkową dla wybranego poziomu ceny, wówczas procentowa zmiana zapotrzebowania będzie identyczna jak umiarkowana procentowa zmiana ceny – tak więc członkowie zespołu uzyskają taki sam utarg niezależnie od tego, czy (umiarkowanie) zwiększą lub zmniejszą cenę biletu. Czy zespół uzyska większy utarg, podnosząc cenę biletów? Jeśli popyt jest . . . To . . . W związku z tym . . . Elastyczny % zmiana Q d > % zmiana P Dany procentowy wzrost P zostanie z nawiązką zniwelowany przez większy procentowy spadek Q, więc utarg całkowity (P × Q) spadnie. O elastyczności jednostkowej % zmiana Q d = % zmiana P Dany procentowy wzrost P zostanie zniwelowany przez dokładnie taki sam procentowy spadek Q, więc utarg całkowity (P × Q) pozostanie niezmieniony. Nieelastyczny % zmiana Q d < % zmiana P Dany procentowy wzrost P spowoduje mniejszy procentowy spadek Q, więc utarg całkowity (P × Q) wzrośnie. Co się stanie, jeśli zespół będzie obniżał cenę, ponieważ popyt wciąż będzie elastyczny, aż osiągnie poziom cen umożliwiający sprzedaż wszystkich 15 tys. miejsc i wypełnienie hali? Jeśli popyt pozostanie elastyczny przy tej liczbie, zespół może spróbować przenieść się do większej hali, aby uzyskać jeszcze większy wzrost utargu, związany z dalszymi obniżkami ceny. Jeśli jednak hala na 15 tys. miejsc jest jedyną dostępną lub też większa arena znacznie zwiększyłaby koszty organizacji koncertu, rozwiązanie to może nie zadziałać. Z drugiej strony, niektóre zespoły są tak sławne lub mają tak zagorzałych fanów, że popyt na bilety może być nieelastyczny aż do momentu, w którym hala jest pełna. Członkowie tych zespołów mogą, jeśli zechcą, podnosić cenę biletu nawet do poziomu, który uniemożliwi wyprzedaż wszystkich miejsc. Przyniesie to bowiem – jak na ironię – większy utarg niż w sytuacji, w której sprzedają wszystkie dostępne bilety, ale po niższej cenie. Dzieje się tak jednak dość rzadko. Zazwyczaj limitem cen, powyżej którego przestają one rosnąć, jest właśnie liczba dostępnych miejsc. Przecież fani, którzy – gdyby musieli – przeznaczyliby jeszcze więcej pieniędzy na bilet, mogą je wówczas wydać na koszulki lub gadżety związane z zespołem. Czy przedsiębiorstwa mogą przenosić koszty na konsumentów? Dla większości przedsiębiorstw najważniejszym obszarem ich codziennej aktywności są próby znalezienia takich sposobów produkcji, które umożliwią obniżenie kosztów działalności i tym samym zagwarantują wyższe zyski. Jednak w pewnych przypadkach cena kluczowego czynnika wytwórczego, na którą przedsiębiorstwo nie ma wpływu, może wzrosnąć. Na przykład wiele przedsiębiorstw chemicznych wykorzystuje ropę naftową jako najważniejszy surowiec do swojej produkcji, ale z oczywistych względów nie mają one kontroli nad ceną ropy na światowych rynkach. Dla kawiarni kluczowym czynnikiem wytwórczym jest kawa, ale nie kontrolują one cen jej ziaren na giełdach towarowych. Jeśli koszt kluczowego dla danego rodzaju produkcji czynnika wytwórczego wzrośnie, to czy przedsiębiorstwo może w całości przenieść tę podwyżkę na konsumentów, po prostu podnosząc ceny? I odwrotnie, jeśli wynalezione zostaną nowe i tańsze sposoby produkcji, to czy przedsiębiorstwo może przejąć wszystkie korzyści wynikające z tego faktu i zwiększyć swoje zyski, czy też rynek będzie wywierał presję, aby przynajmniej część obniżki kosztów zamieniła się w niższe ceny rynkowe dla nabywców? Kategoria elastyczności cenowej popytu odgrywa kluczową rolę w odpowiedzi na te pytania. Wyobraź sobie, że jako nabywca produktów farmaceutycznych czytasz w gazecie artykuł o tym, że nastąpił przełom technologiczny w produkcji aspiryny. Dodajmy tu, że Aspiryna to nazwa zastrzeżona dla kwasu acetylosalicylowego; może jej używać wyłącznie koncern Bayer AG, który jako pierwszy zsyntetyzował tę substancję. Inne przedsiębiorstwa posługują się swoimi nazwami i znakami towarowymi, np. w Polsce są to Etopiryna, Excedrin itd. Dzięki tej innowacji każda fabryka produkująca kwas acetylosalicylowy może teraz wytwarzać specyfik taniej. Co to odkrycie oznacza dla ciebie? przedstawia dwie możliwości. Na panelu (a) krzywa popytu jest bardzo stroma. W tym przypadku postęp technologiczny, który przesuwa krzywą podaży w prawo, z położenia S0 do S1, tak że równowaga przesuwa się z punktu E0 do E1, prowadzi do znacznego obniżenia ceny produktu przy stosunkowo niewielkim wpływie na sprzedawaną ilość. Na panelu (b) krzywa popytu jest niemal płaska. W tym przypadku postęp technologiczny prowadzi do znacznego wzrostu wielkości sprzedaży rynkowej po cenie bardzo zbliżonej do pierwotnej. Ogólnie rzecz biorąc, konsumenci odnoszą większe korzyści, gdy krzywa popytu jest raczej stroma, ponieważ wzrost podaży skutkuje znacznie niższą ceną dla konsumentów. Oczywiście, zależy to od preferencji konsumentów, czy przedkładają znaczny spadek ceny rynkowej przy nieznacznej zmianie wielkości produkcji, czy raczej pokaźny wzrost ilości oferowanej na rynku przez sprzedawców przy nieznacznym tylko spadku ceny. Rozkład korzyści będzie się również zmieniał w sytuacji, w której krzywa podaży będzie przesuwać się w lewo (np. na skutek wzrostu kosztów produkcji). Wówczas stroma krzywa popytu będzie się przekładała na znaczny wzrost cen. Wpływ obniżki kosztów na cenę równowagi rynkowej Postęp technologiczny powoduje przesunięcie podaży w prawo, z położenia S 0 do S 1 ; tzn. przy każdej cenie przedsiębiorstwa będą skłonne dostarczać większą ilość produktu. Jeżeli popyt jest nieelastyczny przy poszczególnych poziomach cen (jego krzywa ma stromy kształt), jak to zostało pokazane na panelu (a), konsekwencją postępu technologicznego prowadzącego do obniżenia kosztów będą znacznie niższe ceny i niewielki wzrost ilości równoważącej rynek. Jeżeli popyt jest elastyczny przy poszczególnych poziomach cen (jego krzywa ma niemal płaski kształt) (panel (b)), rezultatem będą tylko trochę niższe ceny i znaczny wzrost ilości oferowanej na rynku. Konsumenci uzyskują korzyści w obu przypadkach, z powodu większej ilości i niższej ceny, ale korzyść związana ze spadkiem ceny jest większa, gdy krzywa popytu ma stromy kształt, jak na panelu (a). W opisywanym przykładzie producenci aspiryny mogą znaleźć się w trudnym położeniu. Sytuacja przedstawiona na , przy wyjątkowo nieelastycznym popycie, oznacza, że nowy wynalazek może spowodować drastyczny spadek ceny przy niewielkich zmianach ilości będącej przedmiotem transakcji rynkowych. W rezultacie nowa technologia produkcji może prowadzić do spadku utargu, jaki przedsiębiorstwa uzyskują ze sprzedaży aspiryny. Jeśli jednak istnieje silna konkurencja między producentami aspiryny, każdy z nich może nie mieć innego wyboru, jak tylko wynajdować innowacyjne rozwiązania, które pozwolą mu obniżyć koszty produkcji. Ostatecznie jeśli tylko jedna firma nie wdroży nowej technologii redukującej koszty, inne przedsiębiorstwa, które to zrobią, mogą – obniżając ceny rynkowe – doprowadzić ją do bankructwa. Ponieważ popyt na żywność jest generalnie nieelastyczny, rolnicy często mogą spotkać się z sytuacją taką jak na (a). Oznacza to, że wzrost produkcji prowadzi do znacznego spadku cen, co może obniżyć utarg całkowity otrzymywany przez rolników. I odwrotnie, zła pogoda lub pogorszenie innych warunków, które determinują rozmiary produkcji rolnej, mogą gwałtownie podnieść ceny, tak że utarg całkowity rolnika wzrośnie. pokazuje, w jaki sposób zależności te wpływają na rynek kawy. Jak zmieniają się ceny kawy? Kawa jest rośliną uprawianą w wielu krajach świata. Pięcioro największych eksporterów stanowią, Brazylia, Wietnam, Kolumbia, Indonezja i Etiopia. W tych i innych państwach 20 mln rodzin jest uzależnionych od sprzedaży ziaren kawy jako swojego głównego źródła dochodu. Rodziny te są narażone na ogromne finansowe ryzyko, ponieważ światowa cena kawy potrafi podlegać bardzo gwałtownym zmianom, zarówno w górę, jak i w dół. Na przykład w 1993 r. światowa cena kawy wynosiła mniej więcej 50 centów za funt. W 1995 r. była już czterokrotnie wyższa i kształtowała się na poziomie 2 dol. Do 1997 r. spadła o połowę, do 1 dol. za funt. W 1998 r. podskoczyła z powrotem do 2 dol., by w 2001 r. ponownie zanurkować, do poziomu 46 centów za funt. Na początku 2011 r. cena wspięła się na wysokość 2,31 dol., a do końca roku 2012 znów spadła – do 1,31 dol. W czwartym kwartale 2021 r. cena kawy na rynkach światowych podlegała bardzo silnym wahaniom dziennym w przedziale 1,60–2 dol. za funt. Najważniejszym czynnikiem determinującym te silne wahania cenowe jest kombinacja nieelastycznego popytu i gwałtownych zmian podaży. Znaczenie ma również to, że kawa jest towarem wykorzystywanym do spekulacji, w związku z czym jej ceny zmieniają się także wtedy, gdy inwestorzy zwiększają (lub zmniejszają) zakupy surowca, spodziewając się w przyszłości wzrostu (lub spadku) zapotrzebowania. Elastyczność cenowa globalnego popytu na kawę wynosi z grubsza 0,3, czyli wzrost ceny kawy o 10% prowadzi do spadku zapotrzebowania na kawę o ok. 3%. Kiedy w 1994 r. brazylijskie zbiory kawy znacznie zmalały ze względu na niespodziewaną falę mrozu, krzywa podaży kawy przesunęła się w lewo przy nieelastycznym popycie, co doprowadziło do znacznego wzrostu cen. I odwrotnie, kiedy pod koniec lat 90. XX w. Wietnam wszedł na światowy rynek kawy jako główny producent, krzywa podaży przesunęła się w prawo. Przy nieelastycznym popycie ceny kawy drastycznie spadły. (a) przedstawia tę sytuację. Elastyczność decyduje również o tym, czy przedsiębiorstwa mogą przerzucić wyższe koszty na konsumentów. Relatywnie łatwe jest to w wypadku używek, na które popyt jest nieelastyczny. Na przykład popyt na papierosy charakteryzuje się bardzo niską wartością współczynnika elastyczności cenowej popytu wśród uzależnionych od nikotyny osób, które regularnie palą. Badania przeprowadzone przez ekonomistów w USA wskazują, że wzrost ceny papierosów o 10% prowadzi do zmniejszenia liczby wypalanych papierosów jedynie o mniej więcej 3%, a zatem elastyczność popytu na papierosy wynosi 0,3. Jeżeli państwo zwiększy podatki nałożone na papierosy, rezultatem będzie przesunięcie krzywej podaży z położenia S 0 do S 1 , tak jak na (a). Ponieważ jednocześnie równowaga przesuwa się z punktu E 0 do E 1 , ciężar opodatkowania spada głównie na konsumentów, w postaci wyższych cen. Wyższe podatki na papierosy zwiększają dochody podatkowe państwa, ale nie wpływają znacząco na wielkość konsumpcji papierosów. Jeśli celem państwa jest zmniejszenie liczby wypalanych papierosów, można go osiągnąć, wpływając na popyt, czyli przesuwając go w lewo dzięki finansowanym ze środków publicznych programom zniechęcającym do palenia bądź wspomagającym proces porzucania nałogu. Antynikotynowe kampanie reklamowe w istocie przyniosły pewne efekty w ograniczeniu palenia wśród ludności USA. Gdyby jednak popyt na papierosy był bardziej elastyczny, tak jak na (b), wzrost podatków przesuwający krzywą podaży z położenia S 0 do S 1 i równowagę z punktu E 0 do E 1 znacznie zmniejszyłby liczbę wypalanych papierosów. Popyt na papierosy wśród ludzi młodych, którzy dopiero zaczynają palić, wydaje się znacznie bardziej elastyczny niż w przypadku ludzi dorosłych – to znaczy, że w odpowiedzi na dany procentowy wzrost ceny rynkowej liczba palaczy wśród młodzieży zmniejszy się o większy procent niż liczba palaczy wśród dorosłych. Wpływ wzrostu kosztów na cenę równowagi rynkowej Wyższe koszty, które mogą być konsekwencją omawianego powyżej wzrostu opodatkowania papierosów, prowadzą do przesunięcia krzywej podaży w lewo. Przesunięcie to ma tę samą skalę na panelach (a) i (b). Jednak w przypadku nieelastycznego popytu, którym charakteryzują się ceny P 0 i P 1 wskazane na panelu (a), przedsiębiorstwa mogą w dużej mierze przenieść wzrost kosztów opodatkowania na konsumentów, co prowadzi do wyższej ceny rynkowej, bez znacznego spadku liczby papierosów kupowanych w stanie równowagi. Na panelu (b) popyt jest elastyczny przy cenach P 0 i P 1 , więc przesunięcie krzywej podaży skutkuje przede wszystkim znaczącym spadkiem liczby nabywanych papierosów i tylko nieznacznym wzrostem ceny rynkowej. Sytuacja konsumentów pogarsza się w obu wariantach, ale w przypadku popytu nieelastycznego (a) cierpią z powodu płacenia wyższej ceny za niemal tę samą ilość, podczas gdy w sytuacji popytu elastycznego (b) cierpią z powodu zmniejszenia konsumpcji przy zbliżonym poziomie cen (i prawdopodobnie muszą przenieść swoje wydatki na inny rynek). Elastyczność i rozkład obciążeń podatkowych Przykład podatków nakładanych na papierosy pokazał, że w sytuacji, w której popyt jest nieelastyczny, daniny nie są skutecznym narzędziem pozwalającym ograniczyć konsumpcję opodatkowanego dobra i prowadzą przede wszystkim do wzrostu cen rynkowych. To, w jakich proporcjach ciężar podatku obciąża konsumentów i producentów, nazywa się rozkładem obciążeń podatkowych (ang. tax incidence ). Zazwyczaj część podatku jest opłacana przez sprzedawców, a część przez nabywców na rynku opodatkowanego produktu. Jeśli jednak chcemy przewidzieć, która z tych dwóch stron poniesie większy ciężar, wystarczy zbadać elastyczność cenową popytu i podaży. W przykładzie z papierosami łatwo dostrzec, że obciążenie podatkiem spada głównie na nabywców, ponieważ popyt jest mniej elastyczny niż podaż. Jeśli popyt jest mniej elastyczny niż podaż, konsumenci ponoszą większość obciążeń podatkowych. Jeśli z kolei podaż jest mniej elastyczna niż popyt, większość obciążeń podatkowych spada na sprzedawców. Powyższy wniosek wydaje się dość oczywisty. Gdy popyt jest nieelastyczny, konsumenci słabo reagują na zmiany cen i wielkość zapotrzebowania zmniejsza się tylko nieznacznie po wprowadzeniu podatku. W przypadku papierosów popyt jest nieelastyczny, ponieważ konsumenci są uzależnieni od tego produktu. Producenci mogą zatem poprzez wyższe ceny przenieść ciężar podatku na konsumentów, bez znacznego spadku ilości równoważącej rynek. Podobnie dzieje się, gdy państwo wprowadza podatek na rynku o nieelastycznej podaży, takim jak np. hotele przy plaży. Właściciele hoteli nie mają wówczas innego wyjścia, jak tylko zaakceptować niższe ceny, zaś liczba zaoferowanych w równowadze miejsc hotelowych właściwie się nie zmieni. Ciężar podatku przechodzi teraz niemal w całości na sprzedawców. Gdyby podaż była elastyczna, a sprzedawcy mieli możliwość zmiany profilu działalności, reakcja podaży na wprowadzone opodatkowanie byłaby znacznie silniejsza, a ciężar podatku spadający na właścicieli hoteli mniejszy. Podatek doprowadziłby do znacznego zmniejszenia liczby oferowanych miejsc hotelowych przy zachowaniu niemal niezmienionego poziomu cen. przedstawia zależność między rozkładem obciążeń podatkowych a elastycznością popytu i podaży. Elastyczność i rozkład obciążeń podatkowych Nałożenie podatku akcyzowego (i innych podatków obciążających konsumpcję) prowadzi do powstania różnicy pomiędzy ceną rynkową (P c ) a przychodem jednostkowym otrzymywanym przez producentów (P p ). Pionowa odległość między P c i P p to stawka podatku nałożona na jednostkę towaru. P e to cena równowagi przed wprowadzeniem podatku. (a) Gdy popyt jest bardziej elastyczny niż podaż, obciążenie podatkowe konsumentów (P c – P e ) jest mniejsze niż obciążenie podatkowe producentów (P e – P p ). (b) Gdy podaż jest bardziej elastyczna niż popyt, obciążenie podatkowe konsumentów (P c – P e ) jest większe niż obciążenie podatkowe producentów (P e – P p ). Im bardziej elastyczne krzywe popytu i podaży, tym niższe dochody podatkowe. Na (a) podaż jest nieelastyczna, tak jak w przykładzie z hotelami przy plaży. Podczas gdy konsumenci mogą zdecydować się na inne sposoby spędzenia wakacji, hotelarze (sprzedawcy) nie są w stanie łatwo zmienić profilu działalności swoich przedsiębiorstw. Wprowadzając podatek, państwo przyczynia się do powstania różnicy (którą ekonomiści nazywają klinem podatkowym) między ceną rynkową płaconą przez konsumentów P c a przychodem jednostkowym otrzymywanym przez producentów P p . Innymi słowy, cena rynkowa, którą płacą nabywcy, w części jest zatrzymywana przez sprzedawców (przychód jednostkowy), zaś jej pozostała część trafia do państwa w formie podatku. Odległość między ceną rynkową P c a przychodem jednostkowym P p to stawka podatku. Nowa cena rynkowa to P c , ale sprzedawcy otrzymują tylko jej część (P p ), zaś resztę oddają państwu (P cp ). Ponieważ podatek możemy postrzegać jako składnik podnoszący koszty produkcji, analizowana sytuacja mogłaby zostać zobrazowana przez przesunięcie krzywej podaży w lewo, w taki sposób, aby przecinała popyt przy nowej cenie rynkowej (P c ), co prowadzi do ukształtowania się nowej ilości równowagi, tj. Q t . Dla uproszczenia jednak pomija przesunięcie krzywej podaży. Dochód podatkowy jest zdefiniowany jako zacieniony obszar na , który uzyskujemy, mnożąc stawkę podatku nałożonego na dobro lub usługę (w naszym przykładzie na papierosy) przez całkowitą liczbę sprzedanych produktów Q t . Obciążenie podatkowe konsumentów jest konsekwencją wzrostu ceny z początkowego poziomu P e do nowej ceny równowagi P c . Obciążenie podatkowe sprzedawców jest wyrażone jako różnica między początkową ceną równowagi P e a przychodem jednostkowym, który uzyskują po nałożeniu podatku (P p ). Na (a) ciężar podatku spada w nieproporcjonalnie dużym stopniu na sprzedawców, a większa część wpływów podatkowych (obszar zacieniony) wynika z niższego przychodu jednostkowego otrzymywanego przez sprzedających, a nie z wyższych cen płaconych przez kupujących. (b) pokazuje przykład rynku wyrobów tytoniowych, na który nałożono podatek akcyzowy i na którym podaż jest bardziej elastyczna niż popyt. Obciążenie podatkiem dotyka tym razem w nieproporcjonalnie dużym stopniu konsumentów, o czym świadczy duża różnica między płaconą przez nich nową ceną rynkową P ce . Sprzedawcy otrzymują wprawdzie niższy przychód jednostkowy w porównaniu z pierwotną ceną równowagi, ale różnica ta jest znacznie mniejsza niż zmiana ceny dla konsumentów. Na podstawie analizy wykorzystującej kategorie elastyczności popytu i podaży można również przewidzieć, czy podatek nałożony na konkretny rynek może wygenerować duże wpływy do budżetu. Im bardziej elastyczny popyt, tym bardziej prawdopodobne, że konsumenci zmniejszą zapotrzebowanie zamiast płacić wyższe ceny. Im bardziej elastyczna podaż, tym większe prawdopodobieństwo, że sprzedawcy zmniejszą ilość oferowaną, zamiast godzić się na niższe ceny. Na rynku, na którym zarówno popyt, jak i podaż są bardzo elastyczne, nałożenie podatku akcyzowego generuje niskie wpływy do budżetu. Niektórzy uważają, że podatki akcyzowe wpływają negatywnie głównie na konkretne branże, na które są nakładane. Na przykład akcyza na wyroby medyczne obowiązująca od 2013 r. w USA jest rozwiązaniem kontrowersyjnym, ponieważ może zmniejszać rentowność przedsiębiorstw rozpoczynających taką działalność, a tym samym negatywnie wpływać na skalę innowacji w branży medycznej. To z kolei niekorzystnie odbije się na wszystkich potencjalnych konsumentach nowoczesnych produktów medycznych. Jednak to, czy ciężar podatku spadnie głównie na producentów wyrobów medycznych, czy na pacjentów, zależy po prostu od elastyczności popytu i podaży. Wpływ długookresowy a krótkookresowy Wartości elastyczności są często niższe w krótkim niż w długim okresie. Jeśli chodzi o popyt rynkowy, czasami zmiana zapotrzebowania (Q d ) może być trudna w krótkim okresie, ale łatwiejsza w długim. Dobrym przykładem tych zależności jest sposób funkcjonowania rynku energii. W krótkim okresie bardzo trudno jest znacząco zmniejszyć zużycie surowców energetycznych. Owszem, można czasem zabrać się z kimś samochodem zamiast jechać własnym i ustawić domowy termostat na kilka stopni mniej, jeśli koszty paliwa, gazu lub ciepła wzrosną, ale to wszystko. Natomiast w długim okresie można zmienić samochód na małolitrażowy, poszukać pracy bliżej miejsca zamieszkania, kupić energooszczędne sprzęty AGD (żarówki!) lub poprawić izolację energetyczną domu. W efekcie popyt na energię jest w krótkim okresie raczej nieelastyczny, a w długim okresie dość elastyczny. j est przykładem opartym z grubsza na doświadczeniach historycznych, który pokazuje reakcję zapotrzebowania (Q d ) na zmiany cen w krótkim i długim okresie. W 1973 r. cena ropy naftowej była równa 12 dol. za baryłkę, a całkowita konsumpcja ropy w USA wynosiła 17 mln baryłek dziennie. W tym samym roku kraje będące członkami Organizacji Krajów Eksportujących Ropę Naftową (OPEC) wstrzymały eksport ropy do Stanów Zjednoczonych na sześć miesięcy, ponieważ arabscy członkowie organizacji chcieli w ten sposób ukarać USA za poparcie Izraela. OPEC nie przywrócił rozmiarów eksportu do pierwotnego poziomu aż do roku 1975 – posunięcie to możemy interpretować jako przesunięcie krzywej podaży w lewo na amerykańskim rynku ropy naftowej. (a) i (b) pokazują ten sam pierwotny punkt równowagi i identyczne przesunięcie krzywej podaży w lewo z położenia S 0 do S 1 . Jak zmiana podaży może wpłynąć na cenę lub ilość równowagi? Punkt przecięcia krzywej popytu D i krzywej podaży S 0 jest taki sam w na obu panelach (a) i (b) i został oznaczony jako E 0 . Również skala przesunięcia krzywej podaży w lewo, z położenia S 0 do S 1 , jest identyczna na obu panelach. Nowa równowaga (oznaczona jako punkt E 1 ) charakteryzuje się wyższą ceną i mniejszą ilością równowagi w stosunku do początkowych warunków równowagi (E 0 ) na obu panelach. Jednak analizowane na obu panelach ceny różnią się wartością współczynnika elastyczności cenowej popytu – na panelu (b) popyt jest elastyczny, zaś na na panelu (a) nieelastyczny. W rezultacie przesunięcie krzywej podaży może doprowadzić do ustalenia się nowej równowagi przy znacznie wyższym poziomie cen rynkowych w sytuacji nieelastycznego popytu, takiej jak na panelu (a), albo nowej równowagi z niewielkim wzrostem ceny oraz relatywnie dużym spadkiem równowagi przy bardziej elastycznym popycie, takim jak na panelu (b). (a) pokazuje nieelastyczny popyt na ropę w krótkim okresie podobny do tego, jaki istniał w Stanach Zjednoczonych w 1973 r. Na (a) nowa równowaga (E 1 ) występuje przy cenie 25 dol. za baryłkę, czyli przy mniej więcej dwukrotności ceny sprzed wstrzymania eksportu przez kraje OPEC i przy ilości równowagi wynoszącej 16 mln baryłek dziennie. (b) pokazuje, jaki byłby efekt, gdyby popyt na ropę w USA był bardziej elastyczny, co w dłuższej perspektywie byłoby bardziej prawdopodobne. Ta alternatywna równowaga (E 1 ) spowodowałaby wzrost ceny rynkowej tylko do poziomu 14 dol. za baryłkę i większy spadek ilości równowagi – do 13 mln baryłek dziennie. Na przykład w 1983 r. zużycie ropy naftowej w USA wyniosło 15,3 mln baryłek dziennie, czyli mniej niż w 1973 lub 1975 r. Zużycie ropy w USA spadło, mimo że gospodarka amerykańska mierzona wartością PKB była o około jedną czwartą większa w roku 1983 niż w 1973. Głównym powodem zmniejszenia zużycia ropy było to, że wyższe ceny energii pobudziły wysiłki na rzecz jej oszczędzania, a po dekadzie poprawiania izolacji energetycznej domów, używania mniej paliwożernych samochodów, bardziej wydajnych urządzeń i maszyn oraz innych działań oszczędzających paliwo popyt na energię stał się bardziej elastyczny. Po stronie podażowej rynku producentom towarów i usług zazwyczaj łatwiej jest zwiększać produkcję w perspektywie kilkuletniej niż w krótkim, kilkumiesięcznym okresie. W końcu w krótkim okresie zbudowanie nowej fabryki, zatrudnienie wielu nowych pracowników lub otwarcie nowych sklepów może być bardzo kosztowne lub wręcz niemożliwe. Jednak w czasie kilku lat wszystkie te działania stają się znacznie tańsze i łatwiejsze. Na większości rynków dóbr i usług wahania cen rynkowych są większe niż zmiany ilości równowagi w krótkim okresie, ale wahania ilości równowagi są zazwyczaj większe niż zmiany cen w długim okresie. Podstawową przyczyną jest to, że podaż i popyt są często nieelastyczne w krótkim okresie, więc zmiany w popycie lub podaży mogą spowodować stosunkowo większą zmianę ceny równowagi rynkowej. Ponieważ jednak podaż i popyt są bardziej elastyczne w długim okresie, długookresowe ruchy cen są bardziej stłumione, a ilość łatwiej dostosowuje się do zmian sytuacji rynkowej. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Na rynkach dóbr i usług wielkości podaży i popytu często stosunkowo ociężale reagują na zmiany cen w krótkim okresie, natomiast w długim okresie skala reakcji jest już znacznie większa. W rezultacie popyt i podaż często (ale nie zawsze) są relatywnie nieelastyczne w krótkim okresie i stosunkowo elastyczne – w długim. Rozkład obciążeń podatkowych zależy od względnej elastyczności cenowej podaży i popytu. Gdy wartość współczynnika elastyczności cenowej podaży jest większa od wartości współczynnika elastyczności cenowej popytu, większość obciążeń podatkowych spada na nabywców, zaś gdy wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu jest większa od wartości współczynnika elastyczności cenowej podaży, większość kosztów podatku ponoszą producenci. Wpływy do budżetu z tytułu podatku są tym większe, im bardziej nieelastyczny jest popyt i podaż. Pytania Self-Check Komisja Europejska nakłada na producentów samochodów obowiązek instalowania nowych urządzeń redukujących emisję zanieczyszczeń, co dla jednego pojazdu kosztuje średnio 2000 euro. W jakich warunkach producenci samochodów mogą przenieść prawie wszystkie te koszty na nabywców? W jakich warunkach producenci samochodów mogą przenieść tylko niewielką część tych kosztów na nabywców? Producenci samochodów mogą przenieść ten koszt na konsumentów, jeśli popyt na samochody jest nieelastyczny. Jeśli popyt na samochody jest elastyczny, to producenci muszą ponieść większość kosztów instalacji nowych urządzeń. Przyjmijmy, że zajmujesz się sprzedażą w koncernie farmaceutycznym, a twoje przedsiębiorstwo opracowało nowy lek, który powoduje, że łysym mężczyznom rosną włosy. Załóżmy, że przedsiębiorstwo chce uzyskać jak największy utarg ze sprzedaży tego medykamentu. Jeśli elastyczność cenowa popytu na produkt twojego przedsiębiorstwa przy obecnej cenie wynosi 1,4, czy radzisz podnieść cenę, obniżyć cenę czy utrzymać cenę na niezmienionym poziomie? A gdyby wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu wynosiła 0,6? A gdyby była równa 1? Uzasadnij swoją odpowiedź. Jeśli współczynnik elastyczności cenowej popytu wynosi 1,4, należałoby doradzać przedsiębiorstwu obniżenie ceny produktu, ponieważ spadek ceny zostanie z nadwyżką skompensowany przez wzrost ilości sprzedawanego leku. Gdyby wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu wynosiła 0,6, przedsiębiorstwo powinno podnieść cenę. Wzrost ceny bowiem z nadwyżką zrekompensuje spadek liczby sprzedanych jednostek i zwiększy utarg całkowity. Jeśli wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu wynosi 1, utarg całkowity jest już maksymalny i należałoby rekomendować utrzymanie przez przedsiębiorstwo obecnego poziomu cen. Pytania Review Jeśli popyt jest elastyczny, to przesunięcia krzywej podaży będą miały większy wpływ na ilość czy cenę równowagi? Jeśli popyt jest nieelastyczny, to przesunięcia krzywej podaży będą miały większy wpływ na cenę czy ilość równowagi? Jeśli podaż jest elastyczna, to przesunięcia krzywej popytu będą miały większy wpływ na ilość czy cenę równowagi? Jeśli podaż jest nieelastyczna, to przesunięcia krzywej popytu będą miały większy wpływ na cenę czy ilość równowagi? Czy uważasz, że wartość współczynnika elastyczności cenowej popytu lub podaży będzie większa w krótkim, czy długim okresie? Dlaczego? W jakich okolicznościach ciężar podatku jest ponoszony w całości przez nabywców? Pytania Critical Thinking Czy uważasz, że podaż będzie odgrywać większą rolę w kształtowaniu ceny artykułów zaspokajających podstawowe potrzeby, takich jak żywność, czy raczej towarów luksusowych, takich jak perfumy? Odpowiedź uzasadnij. Wskazówka : Zastanów się, jaki jest popyt na obie grupy produktów. Miasto zbudowało most na rzece i postanawia opodatkować przejazd po nim. Przez rok miasto pobiera różne opłaty za przejazd, pozyskując informacje o liczbie kierowców i elastyczności popytu. Jeśli chce uzyskać jak największy utarg, na jakiej części krzywej popytu zdecyduje się pobierać opłaty: nieelastycznej, elastycznej czy o elastyczności jednostkowej? Odpowiedź uzasadnij. Jak podatek akcyzowy wpływa na cenę płaconą przez konsumentów oraz ilość równowagi rynkowej na rynku, na którym podaż jest doskonale nieelastyczna? Problemy Załóżmy, że podaż pracowników o niskich kwalifikacjach jest dość elastyczna, ale popyt pracodawców na takich pracowników jest nieelastyczny. Jeśli celem polityki jest zwiększenie zatrudnienia pracowników o niskich kwalifikacjach, czy lepiej jest skoncentrować się na działaniach w celu przesunięcia krzywej podaży niewykwalifikowanej siły roboczej, czy na działaniach mających na celu przesunięcie krzywej popytu na niewykwalifikowaną siłę roboczą? A jeśli celem polityki jest podniesienie płac dla tej grupy? Wyjaśnij swoje odpowiedzi za pomocą odpowiednich wykresów podaży i popytu. rozkład obciążeń podatkowych (ang. tax incidence ) sposób podziału zawartej w cenie kwoty podatku między nabywców i sprzedawców", "section": "Elastyczność a cena", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Pozacenowe parametry elastyczności Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć dochodową elastyczność popytu i mieszaną elastyczność cenową popytu Obliczyć elastyczność rynku pracy i rynku kapitałowego dzięki wykorzystaniu płacowej elastyczności podaży pracy i elastyczności oszczędności Wykorzystać koncepcję elastyczności do analizy realnych problemów gospodarczych Koncepcja elastyczności, czyli ocena tego, w jaki sposób względna zmiana jednej zmiennej powoduje względną zmianę innej zmiennej, nie dotyczy jedynie reakcji ilości oferowanej na rynku i zapotrzebowania na zmiany ceny danego dobra. Przypomnijmy, że popyt (Q d ) zależy nie tylko od ceny dobra, lecz również od dochodów, gustów i preferencji, cen dóbr pokrewnych itd. Podobnie podaż (Q s ) zależy nie tylko od wysokości cen rynkowych, lecz także od czynników determinujących koszty produkcji. Możemy zmierzyć elastyczność dla dowolnej determinanty podaży i popytu, nie tylko dla ceny. Elastyczność dochodowa popytu Elastyczność dochodowa popytu (ang. income elasticity of demand ) to procentowa zmiana wielkości popytu podzielona przez procentową zmianę dochodu. Elastyczność dochodowa popytu = % zmiana wielkości zapotrzebowania % zmiana dochodu Dla większości produktów elastyczność dochodowa popytu jest zazwyczaj dodatnia: to znaczy, że wzrost dochodu powoduje wzrost wielkości popytu. Takie zachowanie jest na tyle powszechne, że wykazujące je dobra nazywamy dobrami normalnymi (ang. normal goods ). Jednak w przypadku niektórych dóbr przy wzroście dochodu nabywcy zmniejszają swoje zapotrzebowanie i kupują mniej, np. hamburgerów (a więcej steków) czy taniego wina (a więcej importowanego piwa). Kiedy elastyczność dochodowa popytu jest ujemna, mamy do czynienia z dobrem niższego rzędu (ang. inferior good ). Czasami elastyczność dochodowa jest zbliżona do zera, wówczas popyt na dane dobra nie zmienia się wraz ze wzrostem dochodu. Przykładami dóbr, w wypadku których elastyczność dochodowa wynosi 0, są sól, sznurówki i trumny. Pojęcia dóbr normalnych i niższego rzędu wprowadziliśmy w . Wyższy poziom dochodu powoduje przesunięcie krzywej popytu na dobro normalne w prawo, co oznacza, że elastyczność dochodowa popytu jest dodatnia. To, jak daleko przesunie się popyt, zależy od wartości dochodowej elastyczności popytu. Wyższa elastyczność dochodowa oznacza większą skalę przesunięcia. Jednak dla dobra niższego rzędu, tzn. gdy elastyczność dochodowa popytu jest ujemna, wyższy poziom dochodu spowoduje przesunięcie krzywej popytu na to dobro w lewo. Ponownie to, jak bardzo przesuwa się krzywa, zależy od (ujemnej) wartości elastyczności dochodowej. W przypadku dóbr o elastyczności dochodowej równej zero, zmiana dochodu nie będzie przesuwać krzywej popytu ani w prawo, ani w lewo. Mieszana elastyczność cenowa popytu Zmiana ceny jednego dobra może zmienić popyt na inne. Jeśli dwa dobra są komplementarne, jak chleb i masło lub kawa i cukier, to spadek ceny jednego doprowadzi do wzrostu popytu na drugie. Jednak jeśli dwa dobra są substytutami, np. bilety lotnicze i kolejowe lub coca-cola i pepsi-cola, wówczas spadek ceny jednego dobra spowoduje, że ludzie będą zwiększać jego konsumpcję, zmniejszając jednocześnie zakupy drugiego. Tańsze bilety lotnicze przynoszą zmniejszenie liczby kupowanych biletów kolejowych i odwrotnie. Mieszana elastyczność cenowa popytu (ang. cross-price elasticity of demand ) pozwala ocenić, jaka relacja łączy dwa dobra. Mieszana elastyczność cenowa popytu jest zatem miarą względnej zmiany wielkości popytu na dobro A, jaka zachodzi pod wpływem określonej względnej zmiany ceny dobra B. Mieszana elastyczność cenowa popytu = % zmiana popytu na dobro A % zmiana ceny dobra B Dobra substytucyjne mają dodatnią mieszaną elastyczność cenową popytu: jeśli dobro A jest substytutem dobra B, jak kawa i herbata, wówczas wyższa cena dobra B będzie oznaczać większą konsumpcję dobra A. Dobra komplementarne mają z kolei ujemną mieszaną elastyczność cenową: jeśli dobro A jest komplementarne w stosunku do dobra B, tak jak kawa i cukier, to wyższa cena dobra B będzie oznaczać mniejszą konsumpcję dobra A. Elastyczność na rynkach pracy i kapitału finansowego Pojęcie elastyczności ma zastosowanie do wszystkich rynków, nie tylko do tych, na których handluje się dobrami i usługami konsumpcyjnymi. Na przykład na rynku pracy płacowa elastyczność podaży pracy (ang. wage elasticity of labor supply ) – czyli procentowa zmiana liczby przepracowanych godzin podzielona przez procentową zmianę płacy – będzie odzwierciedlać kształt krzywej podaży pracy. Konkretnie: Elastyczność podaży pracy = % zmiana wielkości podaży pracy % zmiana płacy Podaż pracy nastoletnich pracowników charakteryzuje się generalnie dość wysoką elastycznością płacową: tzn. dana względna zmiana wynagrodzeń prowadzi do większej względnej zmiany liczby przepracowanych godzin. I odwrotnie, płacowa elastyczność podaży pracy dorosłych pracowników w wieku 30 i 40 lat jest dość niska. Kiedy zarobki rosną lub spadają o określoną wartość wyrażoną w procentach, liczba godzin, które dorośli w sile wieku są skłonni przepracować, zmienia się, ale o względnie mniejszą wartość. Na rynku kapitału finansowego elastyczność oszczędności (ang. elasticity of savings ) – tj. procentowa zmiana wielkości oszczędności podzielona przez procentową zmianę stóp procentowych – opisuje kształt krzywej podaży kapitału finansowego. A zatem: Elastyczność oszczędności = % zmiana wielkości oszczędności finansowych % zmiana stopy procentowej Czasami rząd proponuje przepisy, które mają na celu zwiększenie wolumenu oszczędności poprzez oferowanie ulg podatkowych, tak aby stopa zwrotu (zarobek) z oszczędności był wyższy. W polskich warunkach oznaczałoby to zwolnienie oszczędności z tzw. podatku Belki. Taka polityka będzie miała stosunkowo duży wpływ na zwiększenie kwoty oszczędności, jeśli krzywa podaży kapitału finansowego jest elastyczna, ponieważ określony względny wzrost stopy zwrotu z oszczędności spowoduje silniejszy wzrost ich wolumenu. Jeśli jednak krzywa podaży kapitału finansowego jest wysoce nieelastyczna, wówczas względny wzrost stopy zwrotu z oszczędności spowoduje tylko niewielkie zwiększenie ich wolumenu. Kształt krzywej podaży kapitału finansowego budzi spory wśród ekonomistów, ale elastyczność oszczędności względem stopy procentowej, przynajmniej w krótkim okresie, jest dość niska. Rozszerzenie pojęcia elastyczności Pojęcie elastyczności wcale nie musi odnosić się tylko do typowej krzywej podaży lub popytu. Wyobraź sobie np., że badasz, czy urząd skarbowy powinien wydawać więcej pieniędzy na kontrolę zeznań podatkowych. Możemy sformułować to pytanie, wykorzystując pojęcie elastyczności, tj. mierząc elastyczność dochodów podatkowych względem wydatków na egzekucję podatkową. Inaczej mówiąc – jaka jest procentowa zmiana wielkości pobieranych podatków wynikająca z danej procentowej zmiany wydatków na egzekucję podatkową. Przy stosunkowo dużej liczbie różnych rodzajów elastyczności, które zdefiniowaliśmy w niniejszym rozdziale i z których wybrane znajdują się w , pojawia się możliwość pomyłki. Kiedy słyszysz sformułowania „elastyczność popytu” lub „elastyczność podaży”, odnoszą się one do elastyczności względem ceny. Czasami aby formułować myśli maksymalnie precyzyjnie, będziemy nazywać elastyczność popytu cenową elastycznością popytu lub elastycznością popytu względem ceny. Podobnie gdy ekonomiści czasami używają skróconego terminu „elastyczność podaży”, mają na myśli elastyczność cenową podaży lub elastyczność podaży względem ceny. Niezależnie jednak od kontekstu, pojęcie elastyczności zawsze odnosi się do względnej (wyrażonej w procentach) zmiany jednego parametru, prawie zawsze ceny lub zmiennej wyrażonej w kategoriach pieniężnych, oraz będącej efektem tej zmiany względnej zmiany innego parametru, zazwyczaj mierzącego ilość. Wzory na obliczanie elastyczności Elastyczność dochodowa popytu = % zmiana popytu % zmiana dochodu Mieszana elastyczność cenowa popytu = % zmiana popytu na dobro A % zmiana ceny dobra B Płacowa elastyczność podaży pracy = % zmiana wielkości podaży pracy % zmiana płacy Płacowa elastyczność popytu na pracę = % zmiana wielkości popytu na pracę % zmiana płacy Elastyczność oszczędności względem stopy procentowej = % zmiana oszczędności % zmiana stopy procentowej Elastyczność pożyczek względem stopy procentowej = % zmiana wielkości pożyczek % zmiana stopy procentowej Ile to będzie? Jak wzrost cen o 60% w 2011 r. zakończył się dla Netflixa? To była naprawdę szalona jazda po wyboistym gruncie. Przed podwyżką cen przedsiębiorstwo miało ok. 24,6 mln abonentów w USA. Po wzroście cen 810 tys. rozwścieczonych klientów anulowało subskrypcję, co zmniejszyło łączną liczbę abonentów do 23,79 mln. W czerwcu 2013 r. w Stanach Zjednoczonych było 36 mln subskrybentów usług streamingowych oferowanych przez Netfliksa. Był to wzrost o 11,4 mln od czasu podwyżki cen – średnio kwartalnie o mniej więcej 1,6 mln. Skala wzrostu była jednak mniejsza od tej, którą podmiot ten notował w czwartym kwartale 2010 i w pierwszym kwartale 2011 r. – wówczas miesięczne wzrosty liczby abonentów sięgały 2 mln. W pierwszym roku po wzroście cen abonamentu cena akcji przedsiębiorstwa (która jest w pewnym przybliżeniu miarą oczekiwań dotyczących przyszłości firmy) spadła z ok. 33,60 dol. do prawie 7,80 dol. Jednak pod koniec 2016 r. cena akcji wyniosła 123 dol. Dziś Netflix ma ponad 86 mln subskrybentów w 50 krajach. Co się stało? Oczywiście menedżerowie przedsiębiorstwa rozumieli działanie prawa popytu. Nie ukrywali, ogłaszając podwyżkę cen, że może to spowodować odejście ok. 600 tys. subskrybentów usług. Korzystając ze wzoru na elastyczność popytu, łatwo zauważyć, że przedstawiciele tej firmy oczekiwali nieelastycznej odpowiedzi w zakresie zmian wielkości popytu: = –600,000/[(24 miliony + 24,6 miliona)/2] 6/[(10 + 16)/2] = –600,000/24,3 miliona 6/13 = –0,025 0,46 = –0,05 Ponadto kierownictwo Netfliksa przewidywało, że podwyżka cen będzie miała niewielki wpływ na tempo napływu nowych klientów. Przedsiębiorstwo prognozowało uzyskanie do 1,29 mln nowych subskrybentów w trzecim kwartale 2011 r., co – jak łatwo zauważyć – oznaczało spadek dynamiki w stosunku do 4 mln nowych klientów, których udało się pozyskać w ciągu dwóch kwartałów poprzedzających podwyżkę. Dlaczego szacunki dotyczące liczby klientów, którzy mieli zrezygnować z subskrypcji po podwyżce cen, okazały się tak odległe od rzeczywistości? W ciągu ponad dwóch dekad od powstania Netfliksa wzrosła liczba bliskich, ale nie doskonałych, substytutów dla usług oferowanych przez to przedsiębiorstwo. Konsumenci w USA mieli teraz wybór – od Vudu, Amazon Prime, Hulu i Redbox po sklepy detaliczne. Jaime Weinman napisał, że kioski Redbox to „pięć minut jazdy samochodem dla mniej niż 68% Amerykanów i wygląda na to, że wiele osób nadal uważa, iż pięć minut jazdy jest wygodniejsze niż wczytywanie filmu online”. Wydaje się, że w 2012 r. wielu konsumentów nadal przedkładało możliwość wypożyczenia płyty DVD nad usługi streamingowe. Jakie błędy popełnił zarząd Netfliksa? Oprócz niewłaściwej oceny elastyczności popytu, która nie uwzględniała bliskich substytutów, wydaje się, że jego członkowie mogli również źle ocenić preferencje i gusty klientów. Jednak wraz ze wzrostem populacji i grupy młodych ludzi, zakładających swoje własne gospodarstwa domowe, usługi streamingowe znacznie zyskały na popularności. Netflix, który w 2011 r. był źródłem licznych dowcipów i zjadliwych uwag w nocnych talk-show, znów śmieje się jako ostatni. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Elastyczność to koncepcja, która mierzy siłę reakcji dwóch zmiennych. Odnosi się do względnej zmiany jednego parametru podzielonej przez analogiczną zmianę drugiego. Elastyczność możemy wykorzystać przy analizie wielu zależności ekonomicznych. Na przykład elastyczność dochodowa popytu to względna zmiana popytu podzielona przez względną zmianę dochodu. Mieszana elastyczność cenowa popytu to względna zmiana popytu na jedno dobro podzielona przez względną zmianę ceny innego dobra. Podobnie jak na rynkach dóbr i usług, elastyczność ma też zastosowanie na rynkach pracy i kapitału finansowego. Płacowa elastyczność podaży pracy to względna zmiana wielkości podaży pracy podzielona przez analogiczną zmianę płacy. Elastyczność oszczędności względem stopy procentowej to względna zmiana wielkości oszczędności podzielona przez względną zmianę stóp procentowych. Pytania Self-Check Średni roczny dochód wzrasta z 25 tys. do 38 tys. jednostek pieniężnych, a ilość chleba konsumowanego przez przeciętnego człowieka w ciągu roku spada z 30 do 22 bochenków. Jaka jest elastyczność dochodowa konsumpcji chleba? Czy chleb jest dobrem normalnym, czy niższego rzędu? W tym przykładzie chleb jest dobrem niższego rzędu, ponieważ jego konsumpcja maleje wraz ze wzrostem dochodu. Załóżmy, że mieszana elastyczność cenowa jabłek względem ceny pomarańczy wynosi 0,4, a cena pomarańczy spada o 3%. Co stanie się z popytem na jabłka? Wzór na mieszaną elastyczność cenową popytu to: % zmiana popytu na jabłka / % zmianę ceny pomarańczy. Pomnożenie obu stron przez procentową zmianę ceny pomarańczy daje: % zmiana popytu na jabłka = mieszana elastyczność cenowa × % zmiana ceny pomarańczy = 0,4 × ( –3% ) = –1,2% czyli spadek popytu na jabłka o 1,2%. Pytania Review Jaki jest wzór na elastyczność dochodową popytu? Jaki jest wzór na mieszaną elastyczność cenową popytu? Jaki jest wzór na płacową elastyczność podaży pracy? Jaki jest wzór na elastyczność oszczędności względem stóp procentowych? Pytania Critical Thinking Ekonomiści definiują dobra normalne jako posiadające dodatnią elastyczność dochodową. Dobra normalne możemy podzielić na dwie grupy: te, dla których wartość współczynnika elastyczności dochodowej popytu jest mniejsza niż 1 i te, dla których wartość współczynnika elastyczności dochodowej popytu jest większa niż 1. Pomyśl o produktach, które pasują do każdej kategorii. Czy możesz zaproponować nazwy dla tych kategorii? Załóżmy, że możesz kupować buty pojedynczo, a nie parami. Jaka będzie według ciebie mieszana elastyczność cenowa dla lewych i prawych butów tej samej pary? Bibliografia Abkowitz, A. “How Netflix got started: Netflix founder and CEO Reed Hastings tells Fortune how he got the idea for the DVD-by-mail service that now has more than eight million customers. CNN Money . Last Modified January 28, 2009. http://archive.fortune.com/2009/01/27/news/newsmakers/hastings_netflix.fortune/index.htm. Associated Press (a). ”Analyst: Coinstar gains from Netflix pricing moves.” Boston Globe Media Partners, LLC . Accessed June 24, 2013. http://www.boston.com/business/articles/2011/10/12/analyst_coinstar_gains_from_netflix_pricing_moves/. Associated Press (b). “Netflix loses 800,000 US subscribers in tough 3Q.” ABC Inc . Accessed June 24, 2013. http://abclocal.go.com/wpvi/story?section=news/business&id=8403368 Baumgardner, James. 2014. “Presentation on Raising the Excise Tax on Cigarettes: Effects on Health and the Federal Budget.” Congressional Budget Office. Accessed March 27, 2015. http://www.cbo.gov/sites/default/files/45214-ICA_Presentation.pdf. Funding Universe. 2015. “Netflix, Inc. History.” Accessed March 11, 2015. http://www.fundinguniverse.com/company-histories/netflix-inc-history/. Laporte, Nicole. “A tale of two Netflix.” Fast Company 177 (July 2013) 31-32. Accessed December 3 2013. http://www.fastcompany-digital.com/fastcompany/20130708?pg=33#pg33 Liedtke, Michael, The Associated Press. “Investors bash Netflix stock after slower growth forecast - fee hikes expected to take toll on subscribers most likely to shun costly bundled Net, DVD service.” The Seattle Times . Accessed June 24, 2013 from NewsBank on-line database (Access World News). Netflix, Inc. 2013. “A Quick Update On Our Streaming Plans And Prices.” Netflix (blog). Accessed March 11, 2015. http://blog.netflix.com/2014/05/a-quick-update-on-our-streaming-plans.html. Organization for Economic Co-Operation and Development (OECC). n.d. “Average annual hours actually worked per worker.” Accessed March 11, 2015. https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=ANHRS. Savitz, Eric. “Netflix Warns DVD Subs Eroding; Q4 View Weak; Losses Ahead; Shrs Plunge.” Forbes.com , 2011. Accessed December 3, 2013. http://www.forbes.com/sites/ericsavitz/2011/10/24/netflix-q3-top-ests-but-shares-hit-by-weak-q4-outlook/. Statistica.com. 2014. “Coffee Export Volumes Worldwide in November 2014, by Leading Countries (in 60-kilo sacks).” Accessed March 27, 2015. http://www.statista.com/statistics/268135/ranking-of-coffee-exporting-countries/. Stone, Marcie. “Netflix responds to customers angry with price hike; Netflix stock falls 9%.” News & Politics Examiner , 2011. Clarity Digital Group. Accessed June 24, 2013. http://www.examiner.com/article/netflix-responds-to-customers-angry-with-price-hike-netflix-stock-falls-9. Weinman, J. (2012). Die hard, hardly dying. Maclean's, 125(18), 44. The World Bank Group. 2015. “Gross Savings (% of GDP).” Accessed March 11, 2015. http://data.worldbank.org/indicator/NY.GNS.ICTR.ZS. Yahoo Finance. Retrieved from http://finance.yahoo.com/q?s=NFLX mieszana elastyczność cenowa popytu (ang. cross-price elasticity of demand ) miara względnej zmiany popytu na dobro A w wyniku względnej zmiany ceny dobra B krzyżowa elastyczność cenowa popytu (ang. cross-price elasticity of demand ) patrz: mieszana elastyczność cenowa popytu elastyczność oszczędności (ang. elasticity of savings ) względna zmiana wielkości oszczędności podzielona przez względną zmianę stopy procentowej płacowa elastyczność podaży pracy (ang. wage elasticity of labor supply ) względna zmiana liczby przepracowanych godzin podzielona przez względną zmianę płacy", "section": "Pozacenowe parametry elastyczności", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Wybory inwestycyjne Na ogół decyzję o kontynuowaniu nauki na poziomie uniwersyteckim postrzegamy jako dobrą inwestycję, oczywiście jeśli możemy sobie na to pozwolić finansowo. Dzieje się tak niezależnie od kondycji, w jakiej znajduje się gospodarka naszego kraju. (Źródło: modyfikacja pracy Jasona Bache/Flickr Creative Commons) Entliczek, pentliczek, czerwony stoliczek... Globalny kryzys ekonomiczny, który w latach 2008–2012 dotknął większość gospodarek i nie bez kozery został nazywany największym po Wielkiej Depresji z lat 30. ubiegłego stulecia, wpłynął na dochody gospodarstw domowych na całym świecie. W wielu państwach liczba bezrobotnych gwałtownie wzrosła. Co prawda w krajach rozwiniętych system zabezpieczenia społecznego dzięki zasiłkom i transferom z budżetu gwarantował utrzymanie pewnego minimalnego standardu życia, ale rodziny nadal odnotowywały wyraźny spadek dochodu rozporządzalnego i musiały podejmować trudne decyzje dotyczące struktury i wielkości wydatków. Oczywiście w pierwszej kolejności redukowano wydatki najmniej istotne i te, które pozwalały zaspokoić mniej ważne potrzeby. Mimo tych uwarunkowań istniała jedna, szczególna kategoria wydatków, która odchyliła się od tego trendu, przejawiając w tym czasie powszechny wzrost na całym świecie – np. w USA było to aż 18%. Można byłoby podejrzewać, że chodzi tu o wzrost wydatków na żywność, gdyż drastyczny spadek dochodów z pewnością zredukował popyt na „jedzenie na mieście”, co oznaczałoby, że większe sumy zostaną przeznaczone na zakupy produktów w sklepach spożywczych, do późniejszego przyrządzenia dań w domu. Jednak przeprowadzona przez amerykański urząd statystyczny ( Bureau of Labor Statistics ) analiza wydatków na żywność w USA wykazała, że „rzeczywiste całkowite wydatki na żywność w amerykańskich gospodarstwach domowych w latach 2006–2009 spadły o 5%”. Czyli nie były to artykuły spożywcze. Jakiego zatem dobra (lub usługi) ludzie na całym świecie w czasie kryzysu pragnęli znacznie bardziej niż przed nim? A co ważniejsze – dlaczego? (Cierpliwości, dowiesz się tego na końcu rozdziału). To pytanie prowadzi nas do głównego tematu niniejszego rozdziału – analizy tego, jak konsumenci RZECZYWIŚCIE dokonują wyborów. Jest to proces znacznie bardziej skomplikowany niż nieracjonalne zastosowanie dziecięcej wyliczanki: „entliczek, pentliczek, czerwony stoliczek...”. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jak ekonomiści objaśniają wybory dokonywane przez konsumentów W jaki sposób zmiany dochodu i cen dóbr wpływają na wybory konsumentów Dlaczego wybory konsumentów nie zawsze są racjonalne Mikroekonomia koncentruje się na zrozumieniu sposobów postępowania poszczególnych podmiotów gospodarczych, takich jak ludzie i przedsiębiorstwa. Ekonomiści uważają, że możemy analizować decyzje jednostek, np. jakie dobra i usługi kupować, jako wybory, których dokonujemy w ramach pewnych ograniczeń budżetowych. Generalnie konsumenci chcą jak najlepiej wykorzystać swój ograniczony budżet. W kategoriach ekonomicznych starają się zmaksymalizować całkowitą użyteczność lub satysfakcję z konsumpcji, biorąc pod uwagę ograniczenia budżetowe. Każdy ma swoje osobiste gusta i preferencje. Francuzi mawiają: Chacun à son goût , czyli „Każdy według własnego gustu”. Z kolei stare łacińskie powiedzenie stwierdza: De gustibus non est disputandum , czyli „O gustach się nie dyskutuje”. Jeśli jednak ludzie opierają swoje decyzje konsumpcyjne na własnych gustach i preferencjach, to w jaki sposób ekonomiści mogą analizować dokonywane przez nich wybory? Ekonomiczne wyjaśnienie tego, dlaczego ludzie dokonują tak różnych wyborów, zaczyna się od zaakceptowania obiegowej mądrości, zgodnie z którą gusty są kwestią osobistą. Jednak ekonomiści uważają również, że na dokonywane przez ludzi wybory wpływ mają ich dochody, ceny konsumowanych dóbr i usług oraz takie czynniki, jak np. miejsce zamieszkania. Niniejszy rozdział przedstawia ekonomiczną teorię opisującą sposób, w jaki konsumenci dokonują swoich wyborów przy ograniczonych dochodach. Analiza przedstawiona w tym rozdziale będzie opierać się na koncepcji ograniczenia budżetowego, którą wprowadziliśmy w . Teraz pokażemy również, w jaki sposób – dzięki teorii ekonomii i narzędziom, które wypracowała – przewidzieć reakcje konsumentów na zmiany cen lub dochodów, do których dostosowują oni swoje wybory. Po przeczytaniu tego rozdziału zapoznaj się z , aby dowiedzieć się więcej o prezentowaniu wyborów konsumenta i osiąganego poziomu użyteczności za pomocą krzywych obojętności.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wybory konsumpcyjne Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć użyteczność całkowitą Wskazać decyzje, które pozwolą na maksymalizację użyteczności Objaśnić pojęcie użyteczności krańcowej i znaczenie prawa malejącej użyteczności krańcowej Informacje na temat struktury konsumpcji polskich gospodarstw domowych można znaleźć w publikacjach Głównego Urzędu Statystycznego. ilustruje wzorce wydatków przeciętnego gospodarstwa domowego w Polsce w 2021 r. GUS publikuje tutaj dane dotyczące dochodu i wydatków na jedną osobę w gospodarstwie domowym. Pierwszy wiersz przedstawia miesięczny dochód rozporządzalny, czyli już po odjęciu podatków i innych obowiązkowych narzutów na dochody. Wiersz drugi wskazuje, że w 2021 r. przeciętne polskie gospodarstwo domowe składające się z czterech osób wydawało na konsumpcję nieco ponad 5264 zł w ciągu miesiąca. Tabela następnie dzieli konsumpcję na różne kategorie. Wzorce te będą się różnić dla poszczególnych gospodarstw domowych, w zależności od poziomu dochodów rodziny, głównego źródła dochodów (emeryci i renciści, pracujący na własny rachunek, rolnicy itd.), położenia geograficznego i preferencji. Zgodnie z subiektywną oceną sytuacji materialnej gospodarstw domowych w Polsce w 2021 r. (przywołaną przez GUS w tym samym badaniu, s. 14), ponad 53% z nich oceniło swoją sytuację materialną jako „dobą” i „raczej dobrą”, a kolejne 42% – jako „przeciętną”. Polskie wybory konsumpcyjne w 2021 r. Miesięczny dochód rozporządzalny na osobę 2061,93 zł Przeciętne miesięczne wydatki na osobę 1316,09 zł Żywność i napoje bezalkoholowe 347,45 zł Posiłki poza domem 47,38 zł Użytkowanie mieszkania lub domu i nośniki energii 250,06 zł Odzież i obuwie 57,91 zł Transport 123,71 zł Zdrowie 73,70 zł Rekreacja i kultura 78,97 zł Edukacja 14,48 zł Źródło: GUS, Sytuacja gospodarstw domowych w 2020 r. w świetle badania budżetów gospodarstw domowych Użyteczność całkowita i malejąca użyteczność krańcowa Aby zrozumieć sposób dokonywania wyborów przez gospodarstwo domowe, ekonomiści uwzględniają zarówno to, na jakie dobra i usługi konsumentów stać, jak również ich gusta i preferencje, które determinują poziom satysfakcji lub użyteczności całkowitej (ang. total utility ) płynącej z konsumenckich decyzji. Ilustracją ograniczeń nałożonych na decyzje konsumenta przez wysokość dochodu i ceny dóbr jest ograniczenie budżetowe (lub linia budżetu ) (ang. budget constraint lub budget line ). W przypadku linii ograniczenia budżetowego maksymalna możliwa do nabycia ilość jednego dobra zostaje odłożona na osi poziomej, a maksymalna ilość drugiego – na osi pionowej. Linia ograniczenia budżetowego pokazuje różne kombinacje dwóch dóbr, na które konsumenta stać przy danym dochodzie i cenach. Przyjrzyjmy się sytuacji Jana pokazanej na . Jan lubi kolekcjonować i nosić używane koszulki oraz oglądać stare filmy. przedstawia wykres, na którym liczbę koszulek oznaczono na osi poziomej, a liczbę filmów – na osi pionowej. Gdyby Jan miał nieograniczony dochód lub wspomniane dobra byłyby darmowe, mógłby je nabywać bez ograniczeń. Jednak Jan, jak każdy z nas, napotyka na ograniczenie budżetowe. Na swoje hobby ma do wydania łącznie 56 zł. Cena koszulki wynosi 14 zł, zaś cena filmu 7 zł. Zwróć uwagę, że przecięcie linii ograniczenia budżetowego z osią pionową występuje przy 8 filmach i zerowej liczbie koszulek (56 zł / 7 zł = 8). Punkt przecięcia linii ograniczenia budżetowego z osią poziomą ma wartość 4. To sytuacja, w której Jan wydaje wszystkie swoje pieniądze na koszulki i nie kupuje żadnych filmów (56 zł / 14 zł = 4). Nachylenie linii ograniczenia budżetowego jest równe (–8) / 4 = (–2). Poszczególne punkty wzdłuż linii ograniczenia budżetowego pokazują kombinacje (koszyki) koszulek i filmów, na które Jana stać. Wybór między dwoma dobrami konsumpcyjnymi Jan ma dochód w wysokości 56 zł. Film kosztuje 7 zł, a koszulka 14 zł. Punkty na linii ograniczenia budżetowego pokazują kombinacje liczb filmów i koszulek, na które stać Jana. Jan chce wybrać taką kombinację, która zapewni mu największą użyteczność (ang. utility ). Jest to termin, którego ekonomiści używają do opisania poziomu zadowolenia lub szczęścia danej osoby w konsekwencji jej wyborów konsumpcyjnych. Zacznijmy od założenia, które omówimy bardziej szczegółowo później: że Jan może zmierzyć swoją użyteczność za pomocą umownej jednostki zadowolenia zwanej utylem. (Ważne jest, aby pamiętać, że nie można porównywać zadowolenia różnych osób. Jeśli jedna osoba uzyskuje 20 utyli w związku z wypiciem filiżanki kawy, a druga tylko 10, nie oznacza to, że ta pierwsza lubi kawę dwa razy bardziej. Utyle są bowiem nie tylko miarą subiektywną, różną dla każdego człowieka. ale przede wszystkim jedynie porządkową (ich wartości pozwalają stwierdzić tylko, który koszyk konsumpcji jest bardziej, a który mniej preferowany przez konsumenta, sama bezwzględna różnica między wartościami nie ma żadnej interpretacji). pokazuje, jak użyteczność Jana jest związana z zakupami (konsumpcją) koszulek lub filmów. Pierwsza kolumna tabeli zawiera liczbę kupowanych koszulek. Druga kolumna przedstawia całkowitą użyteczność lub całkowitą satysfakcję, jaką Jan uzyskuje w związku z zakupem danej liczby koszulek. Typową cechą użyteczności całkowitej w tym przykładzie jest to, że konsumpcja dodatkowych jednostek dobra prowadzi do wzrostu użyteczności całkowitej, ale w coraz wolniejszym tempie. Trzecia kolumna przedstawia użyteczność krańcową (ang. marginal utility ), czyli dodatkową użyteczność wynikającą ze wzrostu konsumpcji o jednostkę. Wzór na użyteczność krańcową jest następujący: MU = zmiana użyteczności całkowitej zmiana konsumowanej ilości Zauważmy, że użyteczność krańcowa maleje w miarę kupowania dodatkowych jednostek danego dobra, co oznacza, że każda kolejna konsumowana jednostka zapewnia nabywcy mniejszą dodatkową użyteczność. Na przykład pierwsza koszulka, którą wybrał Jan, jest jego ulubioną i daje mu 22 utyle. Czwarta koszulka jest po prostu czymś do noszenia, gdy wszystkie inne ubrania są w praniu, i daje tylko 18 dodatkowych utyli . Jest to przykład prawa malejącej użyteczności krańcowej (ang. diminishing marginal utility ), zgodnie z którym dodatkowa użyteczność maleje z każdą kolejną nabywaną jednostką. Malejąca użyteczność krańcowa to kolejny przykład bardziej ogólnego prawa malejących przychodów, które omawialiśmy wcześniej w . Pozostała część przedstawia liczbę filmów, które Jan ogląda, oraz jego całkowitą i krańcową użyteczność związaną z oglądaniem każdego filmu. Całkowita użyteczność zachowuje się zgodnie z oczekiwaną prawidłowością: rośnie wraz ze wzrostem liczby oglądanych przez niego filmów. Krańcowa użyteczność również zachowuje się zgodnie z oczekiwanym wzorcem: każdy dodatkowy film przynosi mu mniejszy przyrost użyteczności niż poprzedni. Jan najbardziej chciał zobaczyć pierwszy film, dzięki czemu zapewnia mu on najwyższy poziom użyteczności lub satysfakcji. Piąty film, który ogląda, to tylko sposób zabicia czasu. Zauważ, że użyteczność całkowita jest również sumą użyteczności krańcowych. Przeczytaj , aby poznać sposób obliczania użyteczności całkowitej. Użyteczność całkowita i krańcowa Liczba koszulek Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa Liczba filmów Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa 1 22 22 1 16 16 2 43 21 2 31 15 3 63 20 3 45 14 4 81 18 4 58 13 5 97 16 5 70 12 6 111 14 6 81 11 7 123 12 7 91 10 8 133 10 8 100 9 uwzględnia każdy punkt na linii ograniczenia budżetowego z i sumuje całkowitą użyteczność Jana dla pięciu możliwych kombinacji koszulek i filmów. Znalezienie punktu z najwyższą użytecznością całkowitą Punkt Koszulki Filmy Użyteczność całkowita P 4 0 81 + 0 = 81 Q 3 2 63 + 31 = 94 R 2 4 43 + 58 = 101 S 1 6 22 + 81 = 103 T 0 8 0 + 100 = 100 Obliczanie użyteczności całkowitej Przyjrzyjmy się bardziej szczegółowo, jak Jan podejmuje decyzję. Krok 1. Zauważ, że w punkcie Q (dla przykładu) Jan konsumuje trzy koszulki i dwa filmy. Krok 2. Spójrz na . W trzecim wierszu drugiej kolumny widać, że trzy koszulki są warte 63 utyle . Podobnie, drugi wiersz piątej kolumny pokazuje, że dwa filmy są warte 31 utyli . Krok 3. Na podstawie tych informacji możesz obliczyć, że punkt Q ma całkowitą użyteczność równą 94 (63 + 31). Krok 4. Możesz powtórzyć te same obliczenia dla każdego punktu w , w której w ostatniej kolumnie podane są wartości użyteczności całkowitej. Dla Jana najwyższa użyteczność całkowita dla wszystkich możliwych kombinacji dóbr występuje w punkcie S, z całkowitą użytecznością 103, uzyskiwaną z konsumpcji jednej koszulki i sześciu filmów. Wybór przy wykorzystaniu użyteczności krańcowej Większość ludzi podchodzi do swoich wyborów, które maksymalizują użyteczność, krok po kroku. Podejście to opiera się na spojrzeniu na dostępne spektrum wyborów i porównywaniu użyteczności krańcowej związane z konsumowaniem mniejszej ilości jednego, a większej – drugiego dobra. Powiedzmy np., że Jan zaczyna myśleć o wydaniu wszystkich swoich pieniędzy na koszulki i wybiera punkt P, który odpowiada czterem koszulkom i rezygnacji z filmów, jak pokazuje . Jan wybiera punkt początkowy losowo, ponieważ od czegoś musi zacząć. Następnie rozważa rezygnację z ostatniej koszulki, czyli tej, która zapewnia mu najmniejszą krańcową użyteczność i planuje wykorzystać zaoszczędzone pieniądze na zakup dwóch filmów. śledzi krok po kroku serię decyzji, które może podjąć Jan ( Przypomnijmy : koszulka kosztuje 14 zł, film 7 zł, a dochód, który Jan przeznacza na te dwa dobra, wynosi 56 zł). Poniższa sekcja Work It Out wyjaśnia, w jaki sposób użyteczność krańcowa może wpływać na proces podejmowania decyzji. Podejście krok po kroku do maksymalizacji użyteczności Koszyk Zawartość Użyteczność całkowita Krańcowa korzyść i utrata użyteczności w porównaniu z poprzednim wyborem Wniosek Wybór 1: P 4 koszulki i 0 filmów 81 z 4 koszulek + 0 z 0 filmów = 81 – – Wybór 2: Q 3 koszulki i 2 filmy 63 z 3 koszulek + 31 z 2 filmów = 94 Strata 18 ze względu na 1 koszulkę mniej, ale korzyść 31 w związku z 2 filmami więcej; przyrost netto użyteczności: 13 Q jest preferowane w stosunku do P Wybór 3: R 2 koszulki i 4 filmy 43 z 2 koszulek + 58 z 4 filmów = 101 Strata 20 ze względu na 1 koszulkę mniej, ale korzyść 27 w związku z 2 filmami więcej; przyrost netto użyteczności: 7 R jest preferowane w stosunku do Q Wybór 4: S 1 koszulka i 6 filmów 22 z 1 koszulki + 81 z 6 filmów = 103 Strata 21 ze względu na 1 koszulkę mniej, ale korzyść 23 w związku z 2 filmami więcej; przyrost netto użyteczności: 2 S jest preferowane w stosunku do R Wybór 5: T 0 koszulek i 8 filmów 0 z 0 koszulek + 100 z 8 filmów = 100 Strata 22 ze względu na 1 koszulkę mniej, ale korzyść 19 w związku z 2 filmami więcej; ubytek netto użyteczności: 3 S jest preferowane w stosunku do T Podejmowanie decyzji poprzez porównanie użyteczności krańcowej Jan mógłby przeprowadzić następujący proces myślowy (jeśli myślałby, wykorzystując utyle ), aby podjąć decyzję o tym, ile koszulek i filmów kupić: Krok 1. W Jan widzi, że krańcowa użyteczność czwartej koszulki wynosi 18. Jeśli Jan zrezygnuje z czwartej koszulki, nie zyska 18 utyli . Krok 2. Rezygnacja z czwartej koszulki uwalnia jednak 14 zł (cena koszulki), pozwalając Janowi na zakup dwóch pierwszych filmów (po 7 zł za sztukę). Krok 3. Jan wie, że krańcowa użyteczność pierwszego filmu wynosi 16, a krańcowa użyteczność drugiego filmu jest równa 15. Tak więc, jeśli Jan przechodzi z punktu P do punktu Q, rezygnuje z 18 utyli (w związku z koszulką, której nie kupi), ale zyskuje 31 utyli (ze względu na filmy, które obejrzy). Krok 4. Zyskanie 31 i strata 18 utyli daje korzyść netto równą 13. To kolejny sposób na stwierdzenie, że całkowita użyteczność w punkcie Q (94 według ostatniej kolumny ) jest o 13 większa niż całkowita użyteczność w punkcie P (81). Krok 5. Dla Jana działaniem sensownym jest zatem rezygnacja z zakupu czwartej koszulki, aby obejrzeć dwa filmy. Jan wyraźnie preferuje punkt Q względem punktu P. Teraz powtórz krok po kroku ten sam proces podejmowania decyzji na podstawie użyteczności krańcowych. Jan zastanawia się nad rezygnacją z trzeciej koszulki i utratą użyteczności krańcowej 20 w zamian za zakup dwóch kolejnych filmów, które dadzą łączną użyteczność krańcową wynoszącą 27. Jan woli punkt R od punktu Q. A jeśli Jan będzie dalej zwiększał konsumpcję filmów kosztem nabywanych koszulek (przejście z punktu R do S)? Rezygnacja z drugiej koszulki oznacza utratę użyteczności krańcowej wynoszącą 21, a piąty i szósty film łącznie dawałyby korzyść w postaci użyteczności krańcowej wynoszącą 23. Tak więc Jan woli punkt S od R. Jeśli jednak Jan chciałby w dalszym ciągu zwiększać zakupy filmów, zmniejszając liczbę nabywanych koszulek (przejście z S do T), odkryje, że utrata użyteczności krańcowej w związku z rezygnacją z pierwszej koszulki wynosi 22, podczas gdy korzyść związana ze wzrostem użyteczności krańcowej z dwóch ostatnich filmów wynosi tylko 19. Gdyby Jan wybrał punkt T, jego użyteczność spadłaby do 100. Przechodząc przez te etapy myślenia o krańcowych korzyściach i kosztach, Jan ponownie stwierdza, że punkt S, z jedną koszulką i sześcioma filmami, jest wyborem, który zapewni mu najwyższy poziom całkowitej użyteczności. To podejście krok po kroku prowadzi do tego samego wniosku, niezależnie od kombinacji dwóch dóbr, od której Jan zaczynałby swoje rozumowanie. Możemy opracować bardziej systematyczną metodę korzystania z opisanego wyżej sposobu, koncentrując się na satysfakcji w przeliczeniu na 1 zł. Jeśli przedmiot kosztujący 5 zł daje 10 utyli , to jest wart 2 utyle z każdej wydanej złotówki. Użyteczność krańcowa ze złotego (ang. marginal utility per zloty ) to wartość dodatkowej użyteczności, którą uzyskuje Jan, podzielona przez cenę produktu. pokazuje użyteczność krańcową ze złotego uzyskiwaną przez Jana w związku z zakupami koszulek i filmów. użyteczność krańcowa ze złotego = użyteczność krańcowa cena Jeśli Jan chce zmaksymalizować użyteczność, jaką uzyskuje ze swojego ograniczonego budżetu, zawsze kupi przedmiot o największej użyteczności krańcowej ze złotego swoich wydatków (jeśli może sobie na to pozwolić, biorąc pod uwagę, ile pieniędzy mu jeszcze zostało). Jan zaczyna swoją analizę w momencie, w którym nie ma ani koszulek, ani filmów. Jeśli kupi koszulkę, użyteczność krańcowa z wydanego złotego wyniesie 1,6. Jeśli kupi film, użyteczność krańcowa z wydanego złotego wyniesie 2,3. Dlatego pierwszym zakupem Jana będzie film. Dlaczego? Ponieważ daje mu to największą użyteczność krańcową w przeliczeniu na złotego. Następnie Jan kupi kolejny film. Dlaczego? Ponieważ krańcowa użyteczność następnego filmu (2,14) jest większa niż krańcowa użyteczność kolejnej koszulki (1,6). Zauważ, że kiedy Jan nie ma koszulek, kolejna koszulka jest jego pierwszą. Jan będzie nadal kupował kolejne dobra o najwyższej użyteczności krańcowej ze złotego, dopóki nie wyczerpie swojego budżetu. Będzie kontynuował kupowanie filmów, ponieważ zapewniają mu większą „opłacalność”, aż do szóstego filmu, który daje taką samą krańcową użyteczność ze złotego jak pierwsza zakupiona koszulka. Jan ma akurat wystarczający budżet, aby kupić oba dobra. W sumie Jan kupi sześć filmów i jedną koszulkę. Użyteczność krańcowa ze złotego Liczba koszulek Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa Użyteczność krańcowa ze złotego Liczba filmów Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa Użyteczność krańcowa na złotego 1 22 22 22/14 = 1,6 1 16 16 16/7 = 2,3 2 43 21 21/14 = 1,5 2 31 15 15/7 = 2.,4 3 63 20 20/14 = 1,4 3 45 14 14/7 = 2,0 4 81 18 18/14 = 1,3 4 58 13 13/7 = 1,9 5 97 16 16/14 = 1,1 5 70 12 12/7 = 1,7 6 111 14 14/14 = 1,0 6 81 11 11/7 = 1,6 7 123 12 12/14 = 1,2 7 91 10 10/7 = 1,4 Zasada maksymalizacji użyteczności Powyższy proces podejmowania decyzji sugeruje regułę, której należy przestrzegać przy maksymalizacji użyteczności (ang. maximizing utility ). Ponieważ cena koszulek jest dwa razy większa niż cena filmów to, aby zmaksymalizować użyteczność, ostatnia koszulka, którą wybrał Jan, musi zapewniać dokładnie dwukrotność użyteczności krańcowej (MU) ostatniego filmu. Jeśli ostatnia koszulka przynosi mniej niż dwukrotna użyteczność krańcowa w porównaniu z ostatnim filmem, to koszulka zapewnia mniejszą „opłacalność” (tj. krańcową użyteczność z wydanego złotego), niż uzyskałby Jan, wydając te same pieniądze na filmy. Jeśli tak jest, Jan powinien wymienić koszulkę na więcej filmów, aby zwiększyć swoją użyteczność całkowitą. Jeśli ostatnia koszulka przynosi ponad dwa razy wyższą użyteczność krańcową niż ostatni film, to koszulka zapewnia większą „opłacalność” lub krańcową użyteczność ze złotego, niż gdyby pieniądze zostały wydane na filmy. W rezultacie Jan powinien kupić więcej koszulek. Zauważ, że przy optymalnym wyborze punktu S przez Jana użyteczność krańcowa pierwszej koszulki, równa 22, jest dokładnie dwukrotnością użyteczności krańcowej szóstego filmu, równej 11. Przy tym wyborze użyteczność krańcowa ze złotego jest taka sama dla obu dóbr. To charakterystyczny sygnał, że Jan znalazł punkt o najwyższej użyteczności całkowitej. Możemy to zapisać jako ogólną zasadę: Jeśli zawsze wybierasz przedmiot o największej użyteczności krańcowej z wydanego złotego aż do momentu, gdy twój budżet zostanie wyczerpany, to maksymalizacja użyteczności ma miejsce, gdy użyteczność krańcowa na wydanego złotego jest taka sama dla obu dóbr. MU 1 P 1 = MU 2 P 2 Rozsądny podmiot ekonomiczny zapłaci za coś dwa razy więcej tylko wtedy, gdy dany przedmiot zapewni mu dwa razy większą użyteczność niż alternatywny wybór. Zauważ, że wzór dla powyższej tabeli to: 22 14 = 11 7 1,6 = 1,6 Poniższa pokazuje krok po kroku wybory maksymalizujące użyteczność. Maksymalizacja użyteczności Ogólna zasada: MU 1 P 1 = MU 2 P 2 oznacza, że ostatni złoty wydany na każde dobro zapewnia dokładnie taką samą użyteczność krańcową. Tak jest w przypadku punktu S. A zatem: Krok 1. Gdybyśmy zamienili „złotego więcej filmów” na „złotego więcej koszulek”, użyteczność krańcowa uzyskana z dodatkowych koszulek dokładnie zrównoważyłaby użyteczność krańcową utraconą na skutek mniejszej liczby filmów. Innymi słowy, korzyść netto wyniosłaby zero. Krok 2. Produkty jednak zwykle kosztują więcej niż jedną jednostkę pieniężną, więc nie możemy wymieniać filmów o wartości 1 zł, gdyż takie nie istnieją. Najlepsze, co możemy zrobić, to wymienić dwa filmy na kolejną koszulkę, ponieważ w tym przykładzie koszulka kosztuje dwa razy więcej niż film. Krok 3. Jeśli zamienilibyśmy dwa filmy na jedną koszulkę, przenieślibyśmy się do punktu R (dwie koszulki i cztery filmy). Krok 4. Wybór 4 w pokazuje, że gdybyśmy przeszli do punktu R, zyskalibyśmy 21 utyli z jednej koszulki więcej, ale stracilibyśmy 23 utyle z dwóch filmów mniej, więc w punkcie R skończylibyśmy z mniejszą użytecznością całkowitą. Krótko mówiąc, powyższa ogólna zasada pokazuje nam wybór maksymalizujący użyteczność, który nazywa się równowagą konsumenta (ang. consumer equilibrium ). Jest jeszcze jeden, alternatywny sposób rozważania tych zagadnień. Możemy wyrazić ogólną zasadę determinującą sposób postępowania jednostek również następująco: stosunek cen dwóch dóbr powinien być równy stosunkowi użyteczności krańcowych . Kiedy podzielimy cenę pierwszego dobra przez cenę drugiego, w punkcie, w którym użyteczność jest maksymalna, będzie to równe użyteczności krańcowej pierwszego dobra podzielonej przez użyteczność krańcową drugiego. P 1 P 2 = MU 1 MU 2 Wzdłuż linii ograniczenia budżetowego ceny dwóch dóbr pozostają takie same, więc stosunek cen nie zmienia się. Jednak użyteczność krańcowa obu dóbr zmienia się wraz ze zmianami ich nabywanych ilości. Przy optymalnym wyborze jednej koszulki i sześciu filmów (punkt S) stosunek użyteczności krańcowej do ceny dla koszulek (22:14) odpowiada stosunkowi użyteczności krańcowej do ceny dla filmów (11:7). Mierzenie użyteczności za pomocą liczb Nasza dyskusja o użyteczności rozpoczęła się od przyjęcia założenia, że temu parametrowi jesteśmy w stanie przypisać wartości liczbowe, co może się wydawać założeniem wątpliwym. Możesz kupić w supermarkecie termometr okienny do pomiaru temperatury powietrza, ale nie ma sklepu, który sprzedaje utylimetry służące do pomiaru użyteczności. Owszem, mierzenie użyteczności za pomocą wartości liczbowych jest założeniem służącym przejrzystości wywodu, jednak bardziej istotne niż to, czy ktoś może dokładnie zmierzyć swoją użyteczność, jest fakt, że jednostki są w stanie zdecydować, którą z dwóch dostępnych alternatyw preferują. Aby to zrozumieć, cofnijmy się do analizy procesu stopniowego znajdowania punktu o najwyższej użyteczności całkowitej. Proces ten opiera się na porównaniu użyteczności krańcowej, którą zyskujemy i tracimy w wyniku wyborów różnych koszyków dwóch dóbr leżących wzdłuż linii ograniczenia budżetowego. Gdy Jan porównuje każdą kolejną kombinację leżącą wzdłuż jego ograniczenia budżetowego ze swoim poprzednim wyborem, liczy się nie to, jakie konkretne wartości przypisuje swojej użyteczności – ani czy w ogóle używa jakichś liczb – tylko to, że może osobiście wskazać, które koszyki preferuje. Tym samym opisany proces wyboru najwyższego poziomu użyteczności „krok po kroku” jest podobny do rzeczywistego sposobu, w jaki ludzie podejmują decyzje konsumpcyjne. Zastanawiamy się, które z możliwych do zakupu dóbr sprawią, że będziemy najszczęśliwsi. Myślimy, ile te rzeczy kosztują. Zastanawiamy się nad zakupem trochę większej ilości jednego produktu i rezygnacją z czegoś innego. Wybieramy to, co daje nam największą satysfakcję. Porównywanie koszyków dóbr leżących wzdłuż linii ograniczenia budżetowego oraz użyteczność całkowita i krańcowa to tylko zestaw narzędzi do analizy tego codziennego procesu. To dobra wiadomość, że konkretne wartości użyteczności nie mają kluczowego znaczenia, ponieważ trudno jest znaleźć dobry utylimetr . Nie martwmy się tym jednak – chociaż nie możemy dokładnie zmierzyć użyteczności związanej z konkretnymi wyborami, pod koniec następnego modułu przekształcimy naszą analizę w coś, co możemy zmierzyć – popyt. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Analiza ekonomiczna zachowań gospodarstw domowych opiera się na założeniu, że konsumenci poszukują najwyższego poziomu użyteczności lub satysfakcji. Ludzie są jedynym sędzią własnej użyteczności. Ogólnie rzecz biorąc, większa konsumpcja dobra oznacza większą użyteczność całkowitą. Jednak dodatkowa użyteczność, jaką ludzie pozyskują z każdej dodatkowo konsumowanej jednostki, ma tendencję do zmniejszania się, zgodnie z zasadą malejącej użyteczności krańcowej. Koszyk maksymalizujący użyteczność przy uwzględnieniu ograniczenia budżetowego można znaleźć na kilka sposobów. Można zsumować całkowitą użyteczność każdej kombinacji leżącej na linii budżetowej i wybrać tę, która reprezentuje najwyższą wartość. Można losowo wybrać punkt początkowy i porównać krańcowe korzyści i straty użyteczności wynikające z przejścia do sąsiednich punktów – i w ten sposób ostatecznie wybrać preferowany koszyk. Jednak najlepszym i najszybszym sposobem identyfikacji koszyka maksymalizującego łączną użyteczność z konsumpcji jest porównanie stosunku użyteczności krańcowej do ceny dla pierwszego dobra ze stosunkiem użyteczności krańcowej do ceny dla drugiego dobra. Przy optymalnym wyborze te dwie relacje powinny być sobie równe. Pytania Self-Check Jerzy jest głęboko zakochany w Joannie. Niestety mieszka w okolicy, w której zasięg telefonii komórkowej jest bardzo słaby, w związku z czym, aby usłyszeć głos ukochanej, może zadzwonić do niej na telefon stacjonarny za 5 gr za minutę rozmowy lub pojechać do jej mieszkania, co wiąże się z wydatkiem 2 zł za benzynę spaloną w czasie podróży w obie strony. Jerzy dysponuje kwotą 10 zł, którą może przeznaczyć na podtrzymywanie kontaktu z Joanną w ciągu tygodnia. Aby dokonać optymalnego wyboru, Jerzy używa podręcznego utylimetru , który mierzy jego łączną całkowitą użyteczność z wizyt osobistych i rozmów telefonicznych. Korzystając z wartości w , wyznacz punkty na linii ograniczenia budżetowego Jerzego (przydatne może być wykonanie rysunku) i określ jego punkt maksymalizacji użyteczności. Podróże w obie strony Użyteczność całkowita Minuty rozmów telefonicznych Użyteczność całkowita 0 0 0 0 1 80 20 200 2 150 40 380 3 210 60 540 4 260 80 680 5 300 100 800 6 330 120 900 7 200 140 980 8 180 160 1040 9 160 180 1080 10 140 200 1100 Wiersze tabeli nie reprezentują koszyków dostępnych dla Jerzego przy danym ograniczeniu budżetowym, tzn. kombinacji podróży i minut rozmów telefonicznych, na które stać Jerzego z założonym budżetem. Jeśli Jerzy ma tylko 10 zł do wydania, a podróż w obie strony kosztuje 2 zł, zaś rozmowy telefoniczne kosztują 5 gr za minutę, może wydać cały swój dochód na pięć podróży w obie strony przy braku rozmów telefonicznych lub na 200 minut rozmów telefonicznych przy braku podróży, albo na dowolną pośrednią kombinację obu dóbr. Dla wyborów od zera do pięciu podróży w obie strony (kolumna 1) poniższa tabela pokazuje, na ile minut rozmów telefonicznych stać Jerzego przy jego dochodzie (kolumna 3). Wartości użyteczności całkowitej podano w poniższej tabeli. Podróże w obie strony Użyteczność całkowita z podróży Minuty rozmów telefonicznych Użyteczność całkowita z rozmów Użyteczność całkowita 0 0 200 1100 1100 1 80 160 1040 1120 2 150 120 900 1050 3 210 80 680 890 4 260 40 380 640 5 300 0 0 300 Zsumowanie całkowitej użyteczności z podróży w obie strony i rozmów telefonicznych w różnych punktach linii budżetowej daje całkowitą użyteczność w każdym punkcie na linii budżetowej. Najwyższa możliwa użyteczność znajduje się przy kombinacji jednej podróży i 160 minut rozmów telefonicznych i wynosi 1120. Na podstawie danych o całkowitej użyteczności Jerzego z wykorzystaj koncepcję użyteczności krańcowej, aby potwierdzić, że wskazany przez ciebie wybór liczby minut rozmów telefonicznych i podróży w obie strony maksymalizuje użyteczność Jerzego. Pierwszym krokiem jest wykorzystanie danych o użyteczności całkowitej do obliczenia użyteczności krańcowej, pamiętając, że użyteczność krańcowa jest równa zmianie użyteczności całkowitej podzielonej przez zmianę liczby podróży lub minut. Podróże w obie strony Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa podróży Minuty rozmów telefonicznych Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa minuty rozmowy 0 0 – 200 1100 – 1 80 80 160 1040 60/40 = 1,5 2 150 70 120 900 140/40 = 3,5 3 210 60 80 680 220/40 = 5,5 4 260 50 40 380 300/40 = 7,5 5 300 40 0 0 380/40 = 9,5 Zauważ, że nie możemy bezpośrednio porównywać użyteczności krańcowych, ponieważ jednostkami są podróże i minuty rozmów telefonicznych. Do porównania potrzebujemy wspólnego mianownika, którym jest cena. Po podzieleniu MU przez cenę otrzymujemy kolumny 4 i 8 w poniższej tabeli. Podróże w obie strony Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa podróży MU/P Minuty rozmów telefonicznych Użyteczność całkowita Użyteczność krańcowa minuty rozmowy MU/P 0 0 – – 200 1100 60/40 = 1,5 1.5/0,05 = 30 1 80 80 80/2 = 40 160 1040 140/40 = 3,5 3.5/0,05 = 70 2 150 70 70/2 = 35 120 900 220/40 = 5,5 5.5/0,05 = 110 3 210 60 60/2 = 30 80 680 300/40 =7,5 7.5/0,05 = 150 4 260 50 50/2 = 25 40 380 380/40 = 9,5 9.5/0,05 = 190 5 300 40 40/2 = 20 0 0 – – Zacznijmy od dołu tabeli, gdzie mamy kombinację pięciu podróży i żadnej rozmowy telefonicznej. Punkt wyjścia jest oczywiście przyjęty arbitralnie, ale liczby w tym przykładzie układają się najlepiej, jeśli zaczynamy właśnie od tego koszyka. Załóżmy, że rozważamy przejście w górę do następnej kombinacji. W tym punkcie (4 podróże, 40 minut rozmów) użyteczność krańcowa na złotówkę wydaną na podróże w obie strony wynosi 25. Użyteczność krańcowa na złotówkę wydaną na minuty rozmów telefonicznych wynosi 190. Ponieważ 25 < 190, otrzymujemy znacznie większą użyteczność za złotego wydanego na minuty rozmów telefonicznych, więc wybieramy ich więcej. W punkcie (3 podróże, 80 minut rozmów) MU/P RT wynosi 30 < 150, ale zauważmy, że różnica się zmniejsza. Kontynuujemy wymianę podróży na minuty rozmów telefonicznych, aż dojdziemy do punktu (1 podróż, 160 minut), co jest najlepszym wyborem z punktu widzenia Jerzego. Wartości MU/P są w tym punkcie tak bliskie, jak się da (40 w porównaniu z 70). Często w prawdziwym świecie nie jest możliwe uzyskanie dokładnie takich samych wartości MU/P dla obu produktów, więc należy wybrać wartości leżące możliwie najbliżej. Pytania Review Kto decyduje o tym, jaka użyteczność wiąże się z konsumpcją określonego dobra w przypadku konkretnej osoby? Czy oczekujesz, że całkowita użyteczność wzrośnie, czy spadnie wraz z konsumpcją dodatkowej jednostki danego dobra? Dlaczego? Czy oczekujesz, że krańcowa użyteczność wzrośnie, czy spadnie wraz z konsumpcją dodatkowej jednostki danego dobra? Dlaczego? Czy jest możliwe, aby użyteczność całkowita wzrosła, gdy użyteczność krańcowa maleje? Odpowiedź uzasadnij. Jeśli ludzie nie znają dokładnej wartości swojej użyteczności dla wszystkich możliwych do osiągnięcia poziomów konsumpcji, jak mogą znaleźć koszyk maksymalizujący ich użyteczność? Jaka jest reguła dotycząca stosunku użyteczności krańcowej do ceny dla dwóch dóbr przy wyborze ich optymalnej kombinacji? Dlaczego wybór nie może maksymalizować użyteczności, jeśli ten warunek nie jest spełniony? Pytania Critical Thinking Przypomnij sobie ostatnio dokonany zakup. Jak opisałbyś swój sposób myślenia przed tą decyzją? Zasady polityki czasem są inne niż zasady ekonomii. W dyskusjach na temat ustalania budżetów agencji rządowych w USA istnieje strategia zwana „zamknięciem Pomnika Waszyngtona”. Kiedy dany podmiot staje przed niepożądaną perspektywą dotyczących go cięć budżetowych, może zdecydować się na zamknięcie dobrze rozpoznawalnej atrakcji, z której korzysta wiele osób (np. Pomnika Waszyngtona). Wyjaśnij w kategoriach malejącej użyteczności krańcowej, dlaczego strategia Pomnika Waszyngtona nie jest właściwa. Wskazówka : Jeśli naprawdę starasz się znaleźć jak najlepszą drogę postępowania przy cięciach budżetowych, to powinieneś ograniczać w swoim budżecie wydatki na pozycje o najwyższej użyteczności krańcowej czy raczej te o najniższej użyteczności krańcowej? Czy przywołana strategia redukuje wydatki na pozycje o najwyższej, czy najniższej użyteczności krańcowej? Problemy Afrodyta, która żyje w starożytnej Grecji, czerpie użyteczność z czytania wierszy i jedzenia ogórków. Afrodyta uzyskuje 30 jednostek użyteczności krańcowej z pierwszego wiersza, 27 jednostek użyteczności krańcowej z drugiego wiersza, 24 jednostki użyteczności krańcowej z trzeciego wiersza itd., przy czym użyteczność krańcowa spada o trzy jednostki z każdym kolejnym wierszem. Afrodyta uzyskuje sześć jednostek użyteczności krańcowej za każdy z pierwszych trzech skonsumowanych ogórków, pięć jednostek użyteczności krańcowej za każdy z trzech kolejnych zjedzonych ogórków, cztery jednostki użyteczności krańcowej za każdy z kolejnych trzech skonsumowanych ogórków itd., przy czym użyteczność spada o jeden na każde trzy spożyte ogórki. Wiersz kosztuje trzy brązowe monety, a ogórek kosztuje tylko jedną brązową monetę. Afrodyta ma 18 brązowych monet. Narysuj ograniczenie budżetowe Afrodyty w zakresie wyboru między wierszami a ogórkami, umieszczając wiersze na osi pionowej, a ogórki na osi poziomej. Zacznij od wyboru zera wierszy i 18 ogórków i oblicz zmiany użyteczności krańcowej przy poruszaniu się po linii budżetowej do następnego koszyka, składającego się z jednego wiersza i 15 ogórków. Korzystając z procesu „krok po kroku\", opartego na użyteczności krańcowej, utwórz tabelę i wskaż punkt maksymalizujący użyteczność Afrodyty. Porównaj krańcową użyteczność obu dóbr i względne ceny w punkcie optymalnym, aby sprawdzić, czy zachodzi oczekiwana zależność. Wskazówka : Oznacz kolumny tabeli: 1) Wybór, 2) Krańcowa korzyść z większej liczby wierszy, 3) Krańcowa strata z mniejszej liczby ogórków, 4) Łączna korzyść lub strata, 5) Czy poprzedni wybór był optymalny? Oznacz wiersze tabeli: 1) 0 wierszy i 18 ogórków, 2) 1 wiersz i 15 ogórków, 3) 2 wiersze i 12 ogórków, 4) 3 wiersze i 9 ogórków, 5) 4 wiersze i 6 ogórków, 6) 5 wierszy i 3 ogórki, 7) 6 wierszy i 0 ogórków. Bibliografia GUS, Sytuacja gospodarstw domowych w 2020 r. w świetle badania budżetów gospodarstw domowych, link do raportu https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/dochody-wydatki-i-warunki-zycia-ludnosci/sytuacja-gospodarstw-domowych-w-2020-r-w-swietle-badania-budzetow-gospodarstw-domowych,3,20.html U.S. Bureau of Labor Statistics. 2015. “Consumer Expenditures in 2013.” Accessed March 11, 2015. http://www.bls.gov/cex/csxann13.pdf. U.S. Bureau of Labor Statistics. 2015. “Employer Costs for Employee Compensation—December 2014.” Accessed March 11, 2015. http://www.bls.gov/news.release/pdf/ecec.pdf. U.S. Bureau of Labor Statistics. 2015. “Labor Force Statistics from the Current Population Survey.” Accessed March 11, 2015. http://www.bls.gov/cps/cpsaat22.htm. ograniczenie budżetowe (ang. budget constraint ) pokazuje możliwe kombinacje dwóch dóbr, na które konsumenta stać przy danym poziomie dochodu i cenach równowaga konsumenta (ang. consumer equilibrium ) punkt na linii budżetowej, w którym konsument osiąga największą satysfakcję, związaną ze swoją konsumpcją; dzieje się tak, gdy stosunek cen dóbr, między którymi dokonuje wyboru, jest równy stosunkowi użyteczności krańcowych związanych z ich konsumpcją. optimum konsumenta (ang. consumer equilibrium ) patrz: równowaga konsumenta malejąca krańcowa użyteczność (ang. diminishing marginal utility ) powszechna reguła, zgodnie z którą każda kolejna jednostka konsumowanego dobra powoduje coraz mniejszy przyrost użyteczności całkowitej. Innymi słowy, dodatkowa satysfakcja z konsumpcji kolejnych jednostek danego dobra jest coraz mniejsza. użyteczność krańcowa (ang. marginal utility ) dodatkowa użyteczność (zmiana użyteczności całkowitej) uzyskana dzięki konsumpcji dodatkowej jednostki dobra użyteczność krańcowa ze złotego (ang. marginal utility per zloty ) dodatkowa satysfakcja z zakupu dobra przy danej cenie; użyteczność krańcowa/cena użyteczność całkowita (ang. total utility ) łączna satysfakcja płynąca z konkretnego wyboru konsumenckiego", "section": "Wybory konsumpcyjne", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak zmiany dochodów wpływają na wybory konsumentów Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić, w jaki sposób zmiana dochodu i cen wpływa na dokonywane przez konsumentów wybory Odróżnić efekt substytucyjny od dochodowego Wykorzystać zależności opisane prawem popytu do analizy wyborów konsumentów Zastosować instrumentarium służące opisowi maksymalizujących użyteczność wyborów do problemów, z jakimi konfrontują się przedsiębiorstwa i państwa Koncepcje użyteczności całkowitej i krańcowej, używane przez nas dotąd do omawiania wyborów konsumenckich dokonywanych przy ograniczeniu budżetowym, możemy wykorzystać również do rozpatrzenia, jak zmieniają się wybory konsumenta, gdy ograniczenie budżetowe przesuwa się w odpowiedzi na zmiany dochodu lub cen. Ponieważ możemy użyć ograniczenia budżetowego do analizy tego, jak zmienia się wielkość zapotrzebowania pod wpływem zmian cen, model ograniczenia budżetowego może zilustrować logikę leżącą u podstaw tworzenia krzywych popytu. Wpływ zmiany dochodów na wybory konsumentów Zacznijmy od konkretnego przykładu pokazującego, jak zmiany poziomu dochodów wpływają na wybory konsumentów. przedstawia ograniczenie budżetowe (ang. budget constraint ), które reprezentuje wybór Karoliny między biletami na koncert w cenie 50 zł za sztukę a noclegami w hotelu po 200 zł za noc. Karolina ma 1000 zł rocznie do wydania na te dwie przyjemności. Po przeanalizowaniu jej użyteczności całkowitej i krańcowej oraz zastosowaniu reguły decyzyjnej, zgodnie z którą stosunek użyteczności krańcowych do cen powinien być taki sam dla obu dóbr, Karolina wybiera punkt M z ośmioma koncertami i trzema noclegami jako kombinacją maksymalizującą jej użyteczność. Zmiana dochodów a wybory konsumenta Punkt maksymalizujący użyteczność przy początkowym ograniczeniu budżetowym to M. Przerywane linie poziome i pionowe przechodzące przez punkt M pozwalają od razu zobaczyć, czy ilość konsumowanych dóbr przy nowym ograniczeniu budżetowym jest większa, czy mniejsza. Przy nowym ograniczeniu budżetowym Karolina dokona wyboru takiego jak N, jeśli oba dobra są dobrami normalnymi. Jeśli noclegi są dobrem niższego rzędu, Karolina dokona wyboru takiego jak P. Jeśli bilety na koncert są dobrem niższego rzędu, Karolina wybierze kombinację bliską Q. Załóżmy teraz, że dochód Karoliny do wydania na te dwa dobra wzrasta do 2000 zł rocznie, powodując przesunięcie jej ograniczenia budżetowego w prawo. Jak wzrost dochodów zmienia jej wybór maksymalizujący użyteczność? Karolina ponownie weźmie pod uwagę użyteczność całkowitą i krańcową, jaką uzyskuje z biletów na koncert i noclegów, i poszuka swojego wyboru maksymalizującego użyteczność (ang. utility-maximizing choice ) na nowej linii budżetowej. Ale jaka będzie relacja jej nowego wyboru do poprzedniego? Możemy podzielić możliwe wybory wzdłuż nowego ograniczenia budżetowego na trzy grupy, których granice wskazują przerywane linie poziome i pionowe, przechodzące przez początkowy punkt równowagi (M). Wszystkie koszyki w lewym górnym rogu nowego ograniczenia budżetowego, znajdujące się na lewo od pionowej linii przerywanej, takie jak punkt P z dwoma noclegami i 32 biletami na koncert, uwzględniają mniej jednostek dobra z osi poziomej, ale znacznie więcej jednostek dobra z osi pionowej. Wszystkie koszyki na prawo od pionowej linii przerywanej i powyżej poziomej linii przerywanej – takie jak punkt N z pięcioma noclegami i 20 biletami na koncert – charakteryzują się większą konsumpcją obu dóbr. Wreszcie, wszystkie koszyki znajdujące się na prawo od pionowej linii przerywanej, ale poniżej poziomej linii przerywanej, takie jak punkt Q z czterema koncertami i dziewięcioma noclegami, uwzględniają mniej dobra z osi pionowej, ale znacznie więcej dobra z osi poziomej. Wszystkie te wybory są teoretycznie możliwe w zależności od osobistych preferencji Karoliny wyrażonych przez całkowitą i krańcową użyteczność, jaką otrzymałaby z konsumpcji obu dóbr. Gdy dochód rośnie, najczęstszą reakcją jest zakup większej ilości obu dóbr, np. punkt N, który znajduje się w prawym górnym rogu w stosunku do pierwotnego wyboru M, chociaż skala przyrostu konsumpcji danego dobra będzie się różnić w zależności od osobistych upodobań. I odwrotnie, gdy dochód maleje, najbardziej typową reakcją jest kupowanie mniejszej ilości obu dóbr. Jak zdefiniowaliśmy w oraz ponownie w , dobra i usługi nazywamy dobrami normalnymi (ang. normal goods ), gdy wzrost dochodu prowadzi do wzrostu ilości konsumowanego dobra, a spadek dochodu prowadzi do spadku konsumowanej ilości. Jednak, w zależności od preferencji Karoliny, wzrost dochodu może powodować wzrost konsumpcji jednego dobra, a spadek konsumpcji drugiego. Wybór taki jak P oznacza, że wzrost dochodu spowodował spadek liczby noclegów, podczas gdy w punkcie Q wzrost dochodu powoduje zmniejszenie liczby koncertów. Tak jak to już wskazaliśmy w dobra, na które popyt maleje wraz ze wzrostem dochodu (lub odwrotnie – popyt rośnie wraz ze spadkiem dochodu), nazywane są dobrami niższego rzędu. Przypomnijmy, że dobra niższego rzędu (ang. inferior good ) to takie, których konsumpcję ludzie zmniejszają wraz ze wzrostem dochodów, gdy już mogą sobie pozwolić na preferowane produkty droższe i lepsze. Na przykład gospodarstwo domowe o wyższych dochodach może zmniejszyć konsumpcję hamburgerów lub mniej chętnie kupować używane samochody, a zamiast tego jeść więcej steków i nabyć nowe auto. Jak zmiany cen wpływają na wybory konsumentów Aby przeanalizować możliwy wpływ zmiany ceny na konsumpcję, ponownie posłużmy się konkretnym przykładem. przedstawia sytuację Sebastiana, który dokonuje wyboru między zakupem kijów bejsbolowych bejsbolowych a zakupem aparatów fotograficznych. Podwyżka cen kijów bejsbolowych nie ma wpływu na możliwości zakupu aparatów, ale zmniejsza liczbę kijów, na które Sebastian może sobie pozwolić. Tak więc wzrost ceny kijów bejsbolowych, tj. dobra na osi poziomej, powoduje, że linia ograniczenia budżetowego obraca się do wewnątrz, czyli wokół punktu przecięcia z osią pionową. Podobnie jak w poprzedniej części, punkt M reprezentuje pierwotnie preferowany koszyk na początkowym ograniczeniu budżetowym, wybrany przez Sebastiana na podstawie jego użyteczności całkowitej i krańcowej oraz limitów wynikających z wysokości dochodu. W niniejszym przykładzie na osi poziomej i pionowej nie są zaznaczone jednostki liczbowe, więc dyskusja musi koncentrować się na ogólnym stwierdzeniu, czy Sebastian będzie konsumował mniej, czy więcej danego dobra, a nie na wartościach liczbowych. Jak zmiana ceny wpływa na wybory konsumenta Początkowym punktem maksymalizującym użyteczność jest M. Gdy cena kijów bejsbolowych rośnie, ograniczenie budżetowe obraca się zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Linie przerywane pozwalają od razu zobaczyć, czy nowy koszyk zawiera mniej obu dóbr, czy też mniej jednego dobra, a więcej drugiego. Nowe możliwe wybory to mniej kijów bejsbolowych i więcej aparatów fotograficznych, tak jak w punkcie H, lub mniej obu dóbr, jak w punkcie J. Wybór K oznaczałby, że wyższa cena kijów nie zmieniła wielkości konsumpcji kijów, ale zmniejszyła liczbę nabywanych aparatów. Teoretycznie możliwe, ale mało prawdopodobne w prawdziwym świecie, są wybory takie jak L, gdzie wyższa cena kijów bejsbolowych oznacza ich większą konsumpcję. Po wzroście ceny Sebastian dokonuje wyboru zgodnie z nowym ograniczeniem budżetowym. Ponownie możemy podzielić jego wybory na trzy segmenty, wyznaczone przerywanymi liniami pionowymi i poziomymi. W górnej lewej części nowego ograniczenia budżetowego, w punkcie H, Sebastian kupuje więcej aparatów fotograficznych i mniej kijów bejsbolowych. W centralnej części nowego ograniczenia budżetowego, przy wyborze J, konsumuje mniejsze ilości obu dóbr. Na prawym końcu, przy koszyku L, kupuje więcej kijów, ale mniej aparatów. Typową odpowiedzią na wzrost ceny jest zmniejszenie konsumpcji dobra, które zdrożało. Dzieje się tak z dwóch powodów i oba mogą zachodzić jednocześnie. Efekt substytucyjny (ang. substitution effect ) występuje, gdy cena się zmienia i konsumenci mają motywację do konsumowania mniejszej ilości dobra o relatywnie wyższej cenie, a większej ilości dobra o relatywnie niższej cenie. Efekt dochodowy (ang. income efffect ) polega na tym, że wyższa cena oznacza w efekcie zmniejszoną siłę nabywczą dochodu (chociaż nominalny dochód się nie zmienia), co prowadzi do zakupu mniejszej ilości dobra (w przypadku dobra normalnego). W naszym przykładzie wyższa cena kijów bejsbolowych sprawia, że Sebastian kupuje mniej kijów z obu powodów. Jak silnie wzrost ceny kijów zmniejszy ich konsumpcję? sugeruje szereg możliwości. Sebastian może zareagować na wyższą cenę kijów bejsbolowych, kupując taką samą liczbę kijów, a mniejszą – aparatów fotograficznych. Wówczas nowym wyborem będzie punkt K na nowym ograniczeniu budżetowym, tuż poniżej pierwotnego punktu M. Alternatywnie Sebastian może zareagować, radykalnie ograniczając zakupy kijów i zamiast tego kupować więcej aparatów. Istotą analizy jest to, że nieroztropnie byłoby zakładać, iż zmiana ceny jednego dobra wpłynie WYŁĄCZNIE na jego konsumpcję. W naszym przykładzie, ponieważ Sebastian kupuje wszystkie produkty z tego samego budżetu, zmiana ceny kijów bejsbolowych może również wywołać efekt – pozytywny lub negatywny – zmiany jego zapotrzebowania na aparaty fotograficzne. A zatem zmiana ceny jednego dobra może wpłynąć, pozytywnie lub negatywnie, na wielkość konsumpcji wszystkich wybieranych dóbr. Krótko mówiąc, wyższa cena zazwyczaj powoduje zmniejszenie konsumpcji danego dobra, ale może również wpływać na konsumpcję innych dóbr. Przeczytaj artykuł o zmiennych cenach w automatach do sprzedaży (automatach vendingowych). Podstawy krzywych popytu Zmiana ceny dobra prowadzi do obrócenia się linii ograniczenia budżetowego. Obrót linii budżetu oznacza, że konsument chcąc osiągnąć najwyższą użyteczność, zmieni wielkość zapotrzebowania na dane dobro. W ten sposób logiczne podstawy prawa popytu – odzwierciedlające związek między cenami a wielkością zapotrzebowania – opierają się na działaniu jednostek dążących do maksymalizacji swojej użyteczności. (a) pokazuje ograniczenie budżetowe z wyborem między mieszkaniami a pozostałymi dobrami i usługami. (Umieszczenie pozostałych dóbr i usług na osi pionowej może być przydatnym podejściem w niektórych przypadkach, zwłaszcza gdy analiza koncentruje się na jednym konkretnym dobru). Preferowany wybór, który zapewnia najwyższą możliwą użyteczność na początkowej linii ograniczenia budżetowego, oznaczamy przez M 0 . Pozostałe trzy ograniczenia budżetowe reprezentują sukcesywnie wyższe ceny mieszkań – odpowiednio P 1 , P 2 i P 3 . W miarę jak linia ograniczenia budżetowego obraca się w kierunku osi pionowej, wybory maksymalizujące użyteczność oznaczamy jako M 1 , M 2 i M 3 , a wielkość zapotrzebowania na mieszkania spada z Q 0 do Q 1 , Q 2 i Q 3 . Podstawy tworzenia krzywej popytu: przykład mieszkań Panel (a) przedstawia wykres ograniczenia budżetowego. Gdy cena wzrasta z P 0 do P 1 , P 2 i P 3 , linia ograniczenia budżetowego obraca się zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Wybór maksymalizujący użyteczność zmienia się z M 0 na M 1 , M 2 i M 3 . W efekcie wielkość zapotrzebowania na mieszkania zmienia się z Q 0 na Q 1 , Q 2 i Q 3 , ceteris paribus . Panel (b) pokazuje wyprowadzenie krzywej popytu. Krzywa popytu przedstawia każdą kombinację ceny mieszkań i wielkości zapotrzebowania na mieszkania, ceteris paribus . Liczba mieszkań jest taka sama w poszczególnych punktach paneli (a) i (b) wykresu. A zatem początkowa cena mieszkań (P 0 ) i początkowa liczba mieszkań (Q 0 ) pojawiają się na krzywej popytu jako punkt E 0 . Wyższa cena mieszkań (P 1 ) i odpowiadająca jej mniejsza wielkość zapotrzebowania na mieszkania (Q 1 ) pojawiają się na krzywej popytu jako punkt E 1 . Tak więc gdy cena mieszkań rośnie, linia ograniczenia budżetowego obraca się zgodnie z ruchem wskazówek zegara, a wielkość konsumpcji mieszkań spada, ceteris paribus . Zależność ta – spadek wielkości zapotrzebowania na mieszkania z Q 0 do Q 1 , Q 2 i Q 3 przy wzroście ceny mieszkań z P 0 do P 1 , P 2 i P 3 – jest przedstawiona na krzywej popytu na (b). Pionowe linie przerywane ciągnące się między górnym i dolnym panelem pokazują, że wielkość zapotrzebowania na mieszkania w poszczególnych punktach jest taka sama. Ostatecznie określamy kształt krzywej popytu na podstawie wyborów maksymalizujących użyteczność przy ograniczeniu budżetowym. Chociaż ekonomiści mogą nie być w stanie zmierzyć utyli , z pewnością mogą zmierzyć cenę i wielkość popytu. Zastosowania w polityce państwa i biznesie Koncepcja ograniczenia budżetowego służąca do dokonywania wyborów maksymalizujących użyteczność pokazuje, że ludzie mogą reagować na zmianę ceny lub dochodu na wiele różnych sposobów. Na przykład w IV kwartale 2021 r. i pierwszym kwartale roku 2022 ceny energii elektrycznej i gazu w Polsce znacznie wzrosły. Niektórzy ludzie zareagowali na tę sytuację zmniejszeniem zapotrzebowania na energię, np. przykręcając termostaty w swoich domach o kilka stopni i zakładając grubszy dres. Mimo to wiele rachunków za ogrzewanie domów wzrosło, więc ludzie dostosowali swoją konsumpcję również w inny sposób. Jak wiemy z , krótkookresowy popyt na ogrzewanie domu jest generalnie nieelastyczny. A zatem wiele gospodarstw domowych ograniczyło również wydatki na inne produkty, z których najłatwiej było im zrezygnować. Dla części z nich mógł to być obiad zjedzony poza domem, dla innych wakacje albo odłożenie w czasie zakupu nowej lodówki czy samochodu. Znacznie wyższe ceny gazu i prądu mogą mieć skutki wykraczające poza rynek energii, prowadząc do powszechnego zmniejszenia zakupów w pozostałych gałęziach gospodarki. Podobny problem pojawia się, gdy rząd nakłada podatki na niektóre produkty, takie jak benzyna, papierosy i alkohol. Powiedzmy, że podatek od alkoholu prowadzi do wyższej ceny w sklepie monopolowym. Wyższa cena alkoholu powoduje, że ograniczenie budżetowe obraca się w lewo, a spożycie napojów alkoholowych prawdopodobnie spadnie. Jednak ludzie mogą również zareagować na wyższą cenę napojów alkoholowych, ograniczając inne zakupy. Mogą np. zmniejszyć konsumpcję przekąsek w restauracjach, takich jak skrzydełka z kurczaka i frytki. Nierozsądne byłoby zakładanie, że podatek od napojów alkoholowych wpłynie wyłącznie na przemysł alkoholowy. Czy ma znaczenie, kto kontroluje dochody gospodarstwa domowego? W połowie lat 70. XX w. w Wielkiej Brytanii dokonano interesującej zmiany w polityce socjalnej. Wprowadzono program, który, podobnie jak jego polski odpowiednik Rodzina 500 Plus, obecnie zapewnia stałą kwotę wsparcia na każde dziecko, niezależnie od dochodu rodziny. Wcześniej jednak zasiłek na dziecko był alokowany poprzez ulgę podatkową, możliwą do wykorzystania przez głównego żywiciela rodziny – w tamtym czasie zwykle ojca. Nowe prawo przewidywało zasiłek na dziecko jako płatność gotówkową, zazwyczaj na rzecz matki. W wyniku tej zmiany gospodarstwa domowe uzyskiwały ten sam poziom dodatkowych dochodów i napotykały na te same ceny rynkowe, ale pieniądze częściej znajdowały się w portfelu matki niż ojca. Czy ta zmiana polityki wpłynęła twoim zdaniem na wzorce konsumpcji gospodarstw domowych? Podstawowe modele decyzji konsumpcyjnych, takie jak te, które badaliśmy w niniejszym rozdziale, zakładają, że nie ma znaczenia, które z rodziców – matka czy ojciec – otrzymuje pieniądze, ponieważ oboje dążą do maksymalizacji użyteczności rodziny jako całości. W efekcie model zakłada, że wszyscy w rodzinie mają te same preferencje. W rzeczywistości to, czy dochody są kontrolowane przez ojca, czy matkę, ma wpływ na konsumpcję w gospodarstwie domowym. Wiele badań przeprowadzonych w Wielkiej Brytanii i innych krajach wykazało, że kiedy matka kontroluje większą część dochodów, rodzina wydaje więcej na posiłki w restauracji, opiekę nad dziećmi i odzież damską, a mniej na alkohol i tytoń. Wyniki te sugerują, że przy udzielaniu pomocy rodzinom ubogim, zarówno w krajach o wysokich, jak i niskich dochodach, znaczenie ma nie tylko kwota wsparcia. Liczy się również to, który członek rodziny faktycznie otrzymuje środki. Model maksymalizacji użyteczności przy ograniczeniu budżetowym i jego zdolność do objaśniania rzeczywistości Interakcje między cenami, ograniczeniem budżetowym i osobistymi preferencjami determinują wybory gospodarstwa domowego. Elastyczna i użyteczna terminologia maksymalizacji użyteczności daje ekonomistom słownictwo umożliwiające połączenie tych elementów. Jednak nawet ekonomiści nie zakładają, że ludzie chodzą w kółko przed sklepem, bankiem lub siedzibą pracodawcy, myśląc o swoich użytecznościach krańcowych, zanim wejdą do środka, podejmą pracę lub złożą depozyt na koncie oszczędnościowym. Ekonomiści są przekonani, że ludzie szukają satysfakcji lub użyteczności i często decydują się na niewielkie ograniczenie konsumpcji jednych dóbr, by zwiększyć nieznacznie konsumpcję innych. Jeśli akceptujemy te założenia, wówczas idea maksymalizujących użyteczność gospodarstw domowych stojących w obliczu ograniczeń budżetowych staje się bardzo bliska rzeczywistości. Koncepcja ograniczenia budżetowego przypomina nam o wielu możliwych konsekwencjach zmian dochodów lub cen, a nie tylko o tych, które determinują zapotrzebowanie na jeden, konkretny produkt, co może wydawać się najbardziej oczywistym rodzajem oddziaływania. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Koncepcja ograniczenia budżetowego sugeruje, że w przypadku zmiany dochodu lub cen możliwe są różne reakcje. Gdy dochód rośnie, jednostki będą zgłaszać zapotrzebowanie na większą ilość dóbr normalnych, ale mniejszą ilość dóbr niższego rzędu. Gdy cena dobra rośnie, gospodarstwa domowe zazwyczaj będą zgłaszać zapotrzebowanie na mniejszą ilość tego dobra – ale to, czy zechcą znacznie mniejszej, czy tylko nieco mniejszej ilości, zależy od osobistych preferencji. Ponadto wyższa cena jednego dobra może prowadzić do wzrostu lub spadku popytu na inne dobro. Pytania Self–Check Wskaż możliwe przyczyny, dla których spadek ceny danego dobra może prowadzić do wzrostu popytu na nie. Jest to przeciwieństwo przykładu wyjaśnionego w tekście. Spadek ceny wywołuje efekt substytucyjny i efekt dochodowy. Zgodnie z efektem substytucyjnym, gdy dane dobro jest tańsze w stosunku do innych towarów kupowanych przez konsumenta, będzie on skłonny zwiększyć jego konsumpcję (i zmniejszyć konsumpcję innych). Z kolei zgodnie z efektem dochodowym po spadku ceny konsument może kupić te same dobra, co wcześniej i nadal mieć pieniądze na zakup kolejnych dóbr. Z obu powodów spadek ceny powoduje wzrost popytu. Jako student pracujesz w niepełnym wymiarze godzin, ale twoi rodzice wysyłają ci również miesięczne kieszonkowe. Załóżmy, że w pewnym miesiącu zapomnieli przekazać ci pieniądze. Przedstaw na wykresie, jak wpłynie to na twoje ograniczenie budżetowe. Zakładając, że nabywasz tylko dobra normalne, co stanie się z zakupami, których dokonujesz? Jest to negatywny efekt dochodowy. Ponieważ kieszonkowe od rodziców nie dotarło, twoje miesięczne dochody są mniejsze niż zwykle, a ograniczenie budżetowe przesuwa się w kierunku początku układu współrzędnych. Jeśli kupujesz tylko dobra normalne, spadek dochodów oznacza, że będziesz kupować mniej każdego dobra. Pytania Review Czy można co do zasady bezpiecznie założyć, że zmiana ceny dobra zawsze będzie miała największy wpływ na wielkość popytu na dane dobro, a nie na wielkość popytu na inne dobra? Uzasadnij odpowiedź. Dlaczego zmiana dochodów powoduje równoległe przesunięcie ograniczenia budżetowego? Pytania Critical Thinking Efekt dochodowy zależy od elastyczności dochodowej popytu na każde kupowane dobro. Jeśli jedno z nabywanych dóbr ma ujemną elastyczność dochodową, czyli jest dobrem niższego rzędu, co można powiedzieć o elastyczności dochodowej drugiego kupowanego dobra? Zadania Jeśli spadek ceny jednego kupowanego dobra o 10% powoduje zwiększenie popytu na to dobro o 8%, to czy dalszy spadek ceny o 10% spowoduje wzrost wielkości popytu o kolejne 8%? efekt dochodowy (ang. income effect ) wyższa cena oznacza, że siła nabywcza dochodu zmalała, mimo że nominalny dochód się nie zmienił, może zmniejszać lub zwiększać zakupy danego dobra w zależności od tego, czy konsument postrzega je jako dobro niższego rzędu czy normalne efekt substytucyjny (ang. substitution effect ) gdy cena się zmienia, konsumenci mają motywację, aby konsumować mniej dobra o stosunkowo wyższej cenie, a więcej dobra o stosunkowo niższej cenie", "section": "Jak zmiany dochodów wpływają na wybory konsumentów", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Ekonomia behawioralna: inne podejście do wyborów konsumenckich Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Ocenić przyczyny, które uzasadniają dokonywanie wyborów międzyokresowych Zinterpretować międzyokresowe ograniczenie budżetowe Odpowiedzieć na pytanie, dlaczego ludzie w Stanach Zjednoczonych i w Polsce mają tendencję do oszczędzania relatywnie niewielkiego odsetka swojego dochodu Jak wiemy, ludzie czasami podejmują decyzje, które na pierwszy rzut oka wyglądają na irracjonalne, niezgodne z ich własnym, najlepiej pojętym interesem. Niektóre osoby wydają się wręcz celowo ignorować dostępne sposoby oszczędzania pieniędzy lub czasu. Tradycyjne modele ekonomiczne zakładają racjonalność podmiotów ekonomicznych, co oznacza, że teoretycznie ludzie powinni wykorzystywać wszystkie dostępne informacje oraz podejmować spójne i świadome decyzje, które leżą w ich najlepszym interesie. W rzeczywistości wykładowcy ekonomii często z satysfakcją zwracają swoim nowym studentom uwagę na tzw. nieracjonalne zachowania i przedstawiają ekonomię jako sposób na bardziej racjonalne podejście do procesu podejmowania decyzji. Jedna z nowych szkół ekonomicznych, znana jako ekonomia behawioralna (ang. behavioral economics ), twierdzi jednak, że tradycyjna metoda pomija pewien kluczowy element: nastawienie ludzi podejmujących decyzje. Na przykład o pieniądzach i związanych z nimi wyborach można myśleć w bardzo różny sposób, jeśli odczuwa się chęć zemsty, ma się poczucie straty albo negatywne podejście do życia. Tego typu uczucia nie są irracjonalne, to po prostu emocje wpływające na nasze codzienne wybory. Ponadto wybory dokonywane pod wpływem różnego rodzaju emocji można zrozumieć, jeśli zrozumie się środowisko, w którym funkcjonują ludzie podejmujący decyzje. Ekonomia behawioralna stara się rozszerzyć nasz sposób analizy procesu decyzyjnego poprzez włączenie do ekonomii elementów psychologii. Głównym narzędziem ekonomistów behawioralnych jest badanie, w jaki sposób określone kwoty pieniężne mogą być postrzegane przez jednostki w zależności od sytuacji, w której ludzie ci się znajdują. Postronny obserwator, który nie jest wyposażony w odpowiedni aparat analityczny, może uznać ich decyzje za niezrozumiałe. Sposób, w jaki funkcjonuje ludzki umysł, może wydawać się tradycyjnym ekonomistom niespójny, jednak w rzeczywistości jest o wiele bardziej złożony niż pozbawiona emocji maszyna porównująca koszty i korzyści. Tradycyjny ekonomista powie, że jeśli twój banknot dziesięciozłotowy gdzieś się zapodział, ale jednocześnie dysponujesz dodatkową wypłatą w wysokości 10 zł, to twój nastrój nie powinien się zmienić. W końcu (–10 zł) + 10 zł = 0 zł. Twoja sytuacja finansowa nie uległa zmianie. Jednak ekonomiści behawioralni przeprowadzili badania, które pokazują, że w podobnych okolicznościach wiele osób odczuwa negatywne emocje, takie jak gniew lub frustracja. Mamy bowiem tendencję do skupiania się bardziej na stratach niż na zyskach. Nazywamy to niechęcią (awersją) do strat (ang. loss aversion ). Zgodnie z wynikami badań przeprowadzonych przez Daniela Kahnemana i Amosa Tversky'ego, które opublikowano w 1979 r. w czasopiśmie Econometrica , strata 1 dol. dotyka ludzi 2,25 razy bardziej niż cieszy 1 dol. zysku. Ta zależność będzie miała daleko idące konsekwencje, np. dla sposobu funkcjonowania rynku kapitałowego, ponieważ inwestorzy będą znacznie silniej reagować na straty niż na zyski. Takie zachowanie wydaje się irracjonalne dla tradycyjnych ekonomistów, ale według ekonomistów behawioralnych jest spójne. Tradycyjni ekonomiści zakładają również, że ludzie mogą w pełni kontrolować swoje zachowanie. Jednak stoi to w sprzeczności z postępowaniem przynajmniej części z nas, o ile np. kupujemy papierosy w paczkach, a nie w kartonach (choć oznacza to, że za jednego papierosa płacimy więcej), wierząc, że w ten sposób ograniczymy palenie. Ktoś inny z kolei kupuje zamek do lodówki i nadpłaca podatki, aby w ten sposób zmusić się do ograniczenia jedzenia lub do oszczędzania. Innymi słowy, chronimy się przed najgorszymi pokusami, ale nie siłą naszej woli (co nie wiązałoby się z żadnym kosztem), tylko płacimy za to określoną, wcale niemałą, cenę. Ekonomiści behawioralni proponują rozwiązanie tego typu problemów (co pozwoli uniknąć przynajmniej części zachowań, które w ewidentny sposób nam szkodzą), ale raczej przez tworzenie bodźców skłaniających do racjonalnego zachowania, a nie przez obowiązkowe prawne regulacje. Na przykład niemal 20% nowych pracowników w USA nie zapisuje się od razu po rozpoczęciu pracy do programów emerytalnych, gdyż nie chcą myśleć o bardzo – przynajmniej z ich perspektywy – odległej przyszłości lub po prostu czują się przytłoczeni liczbą możliwych wyborów w tym zakresie. Aby zmniejszyć dolegliwość tego problemu, niektóre przedsiębiorstwa tworzą system, w którym nowy pracownik jest automatycznie zapisywany do systemu emerytalnego wybranego przez pracodawcę. Zatrudnionym pozostawiono oczywiście prawo zmiany systemu, ale korzysta z niego tylko niewielka grupa nowych pracowników. Dzięki temu młodzi ludzie zaczynają odkładać środki na emeryturę niemal od razu po rozpoczęciu pracy, co jest kluczowe dla wysokości ich przyszłego świadczenia. Innym obszarem podejmowania decyzji, który na pierwszy rzut oka wydaje się pozbawiony logiki, jest idea księgowania umysłowego lub przypisywanie pieniądzom różnych kategorii mentalnych, w kontekście których przyjmują one różną wartość. Ekonomiści zazwyczaj uważają, że pieniądze są wymienialne (ang. fungible ) lub mają taką samą wartość dla osoby, niezależnie od sposobu ich pozyskania. Możesz np. pomyśleć o 30 zł znalezionych na ulicy inaczej niż o 30 zł zarobionych przez godzinę pracy w barze szybkiej obsługi. Możesz traktować znalezione środki jako „szalone pieniądze”, w związku z czym nie będziesz dążyć do maksymalizowania ich użyteczności i postanowisz wydać je na głupstwa, np. kupisz za nie los na loterii lub kupon LOTTO. Do pewnego stopnia może się to wydawać dziwne, ponieważ te 30 zł dalej odpowiada godzinie twojej ciężkiej pracy. Jednak podejście „łatwo przyszło – łatwo poszło” zastępuje racjonalne myślenie ekonomiczne ze względu na sytuację lub kontekst, w którym zdobyło się pieniądze. A oto inny przykład związany z umysłową księgowością, który tradycyjnemu ekonomiście, zakładającemu racjonalne postępowanie, z pewnością wyda się niespójny. Ktoś może mieć dług na karcie kredytowej w wysokości 1000 zł (przy czym roczny koszt odsetek od tego zobowiązania to 15%), a zarazem posiadać 2000 zł na koncie oszczędnościowym, które przynosi tylko 2% rocznie w postaci odsetek. Oznacza to, że osoba ta płaci 150 zł rocznie wystawcy karty kredytowej, a jednocześnie pobiera tylko 40 zł rocznie tytułem odsetek bankowych od depozytu. Traci zatem 110 zł rocznie, co nie wydaje się rozsądne. „Racjonalną” decyzją byłaby spłata długu, ponieważ 1000 zł na koncie oszczędnościowym przy braku długu jest kwotą równoważną i przynosi dodatkowo 20 zł rocznie w postaci odsetek. Jednak często zdarza się, że ludzie ignorują ten sposób postępowania, ponieważ stratę na koncie oszczędnościowym wyceniają wyżej niż korzyść ze spłaty karty kredytowej. Nie traktują pieniędzy w kategoriach w pełni wymienialnych, co tradycyjni ekonomiści uznają za irracjonalne. Które podejście jest słuszne – ekonomistów behawioralnych czy tradycyjnych? Oba sposoby analizy rzeczywistości mają swoje zalety, ale ekonomistom behawioralnym trzeba oddać, że zidentyfikowali różne rodzaje zachowań, które ekonomiści tradycyjni traktowali wcześniej jako nieracjonalne, spróbowali je przeanalizować i wskazać powody ich występowania. Jeśli większość z nas jest zaangażowana w jakieś „irracjonalne zachowanie”, być może istnieją ku temu jakieś głębsze przyczyny. Warto zdawać sobie z nich sprawę i spróbować wyeliminować przynajmniej część z nich. Dokonywanie wyborów Jaką kategorię wydatków zwiększyli konsumenci na całym świecie podczas globalnego kryzysu? Wydatki na szkolnictwo wyższe. Według Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO) liczba uczniów i studentów w college'ach i na uniwersytetach wzrosła o jedną trzecią w Chinach, o blisko dwie trzecie w Arabii Saudyjskiej, prawie podwoiła się w Pakistanie, potroiła w Ugandzie i wzrosła o 18% (czyli 3 mln) w Stanach Zjednoczonych. Dlaczego konsumenci w czasach kryzysu byli skłonni wydawać więcej na edukację? Zarówno ludzie, jak i państwa postrzegają szkolnictwo wyższe jako drogę do dobrobytu. Wielu uważa, że większe zarobki są ważną korzyścią płynącą z uczęszczania na studia. Po co wydawać pieniądze na studia w czasie recesji? Ponieważ jeśli jesteś bezrobotny lub zatrudniony w niepełnym wymiarze godzin, koszt alternatywny twojego czasu jest niski. Jeśli jesteś bezrobotny, nie musisz rezygnować z pracy i dochodów, idąc na studia. Jeśli nie przekonuje cię ta argumentacja, jeszcze raz sięgnij do i sprawdź, jak różnią się średnie zarobki Polaków z wykształceniem podstawowym i wyższym. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Ludzie regularnie podejmują decyzje, które wydają się nieracjonalne, czyli sprzeczne z tradycyjną teorią konsumenta. Dzieje się tak, ponieważ tradycyjna teoria ignoruje stan umysłu lub uczucia ludzi, które silnie wpływają na ich zachowanie. Na przykład skłonni są oni przywiązywać znacznie większą wartość do jednostki pieniężnej (złotego, dolara lub euro) straconej niż zyskanej, mimo że kwoty są takie same. Podobnie wiele osób odkłada roczne rozliczenie podatków aż do ostatniej chwili, nawet gdy mogą być pewni otrzymania zwrotu nadpłaconej kwoty, udzielając w ten sposób rządowi darmowej pożyczki. Bibliografia Holden, Sarah, and Daniel Schrass. 2012. “The rose of IRAs in U.S Households’ Saving for Retirement, 2012.” ICI Research Perspective 18.8 (2012). http://www.ici.org/pdf/per18-08.pdf. Kahneman, Daniel and Amos Tversky. “Prospect Theory: An Analysis of Decision under Risk.” Econometrica 47.2 (March 1979) 263-291. Thaler, Richard H. “Shifting Our Retirement Savings into Automatic.” The New York Times , April 6, 2013. http://www.nytimes.com/2013/04/07/business/an-automatic-solution-for-the-retirement-savings-problem.html?pagewanted=all. UNESCO Institute for Statistics. “Statistics in Brief / Profiles” Accessed August 2013. http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/document.aspx?ReportId=121 &IF_Language=en&BR_Country=5580. ekonomia behawioralna (ang. behavioral economics ) gałąź ekonomii (szkoła ekonomiczna), która stara się wzbogacić rozumienie sposobu podejmowania decyzji przez podmioty ekonomiczne, dzięki uwzględnieniu czynników psychologicznych, oraz badanie zmian postrzegania określonych kwot pieniężnych w zależności od sytuacji, w jakiej podmioty te się znajdują wymienialny (ang. fungible ) idea, że dobra, takie jak waluty, kruszec lub surowce, są w pełni zastępowalne, niezależnie od sytuacji, w jakiej znajduje się podmiot ekonomiczny, i zawsze przynoszą mu taką samą wartość wymienialność (ang. fungible ) patrz: wymienialny zastępowalność (ang. fungible ) patrz: wymienialny", "section": "Ekonomia behawioralna: inne podejście do wyborów konsumenckich", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Amerykańska firma Amazon zrewolucjonizowała rynek wydawniczy, upowszechniając sprzedaż książek za pośrednictwem internetu. Do niedawna Amazon nie prowadził sklepów stacjonarnych. (Źródło: modyfikacja pracy Williama Christiansena/Flickr Creative Commons) Książkowa potęga W niecałe 20 lat Amazon zmienił sposób kupowania, sprzedawania, a nawet czytania książek. Przed powstaniem tej firmy nabywcy kupowali książki przede wszystkim w małych, niezależnych księgarniach, które dysponowały ograniczonymi zapasami konkretnych pozycji. W ciągu ostatnich 10 lat niezależne księgarnie w większości zniknęły z rynku lub całkowicie zmieniły swój model biznesowy. Amerykańskie firmy Borders i Barnes & Noble (a w Polsce np. Empik) dawniej posiadały większe sklepy usytuowane w centrach miast. Borders zbankrutował, zaś Barnes & Noble ma problemy finansowe. Empik natomiast coraz większą część przychodów uzyskuje ze sprzedaży artykułów innych niż książki. Firma zamyka sklepy w galeriach handlowych i, podobnie jak inne polskie księgarnie, przestawia się sprzedaż książek przez elektroniczne kanały dystrybucji. Jak Amazon przyczynił się do tego, że księgarnie internetowe wyparły bardziej tradycyjne modele biznesowe? Dlaczego zdołał zmiażdżyć konkurencję? Głównym powodem sukcesu Amazona jest zmiana sposobu, w jaki ludzie nabywają i czytają książki: teraz kupuje się je przede wszystkim poprzez witryny internetowe, a tradycyjny papier jest stopniowo wypierany przez e-booki i audiobooki. Amazon najszybciej dostosował swój model działalności do zmieniających się zachowań konsumentów. Ponadto swoimi posunięciami biznesowymi – np. sprzedażą czytników elektronicznych poniżej kosztów wytwarzania lub wręcz oferowaniem ich gratis – wzmacniał te trendy. Pozwoliło to na zasadniczą obniżkę kosztów wytworzenia książek i oferowanie ich po cenach, których nie mogły zaproponować księgarnie stacjonarne. Lektura dalszej części niniejszego rozdziału powoli ci lepiej zrozumieć, w jak sposób wielkie firmy (takie jak Amazon ) i małe przedsiębiorstwa (takie jak twój ulubiony warzywniak) decydują o tym, ile produkować, co sprzedać i po jakiej cenie. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: W jaki sposób można zorganizować działalność gospodarczą Czym są koszty i zyski ekonomiczne, a także koszty i zyski księgowe Co determinuje poziom produkcji przedsiębiorstwa w krótkim i w długim okresie Jakie rodzaje kosztów przedsiębiorstwa ponoszą w krótkim i długim okresie Niniejszy rozdział jest pierwszym z czterech, w których przedstawiona jest teoria przedsiębiorstwa. Wyjaśnia ona, jak firmy działają i co to znaczy. Zdefiniujmy najpierw, co rozumiemy przez przedsiębiorstwo. Przedsiębiorstwo (producent, firma) (ang. firm ) to wydzielona prawnie jednostka organizacyjna łącząca nakłady pracy, kapitału, ziemi oraz surowców lub półproduktów, aby wytworzyć dobra i usługi, które zostaną następnie sprzedane na rynku. Jeśli przedsiębiorstwo jest dochodowe (przynosi zyski), wyroby gotowe mają większą wartość niż poniesione nakłady. Musimy pamiętać, że produkcja to coś więcej niż tylko wytwarzanie dóbr. To także każdy proces lub usługa, które tworzą wartość, w tym transport, dystrybucja, sprzedaż hurtowa i detaliczna. W ramach organizowania procesów produkcyjnych przedsiębiorstwo (a dokładniej jego kierownictwo) musi podejmować szereg ważnych decyzji, m.in.: Jaki produkt lub produkty powinno wytwarzać przedsiębiorstwo. W jaki sposób przedsiębiorstwo powinno produkować sprzedawane dobra lub usługi (jakie metody produkcji powinno wykorzystywać). Ile pracy i kapitału przedsiębiorstwo powinno zatrudnić. Jaka powinna być wielkość produkcji. Jaką cenę przedsiębiorstwo powinno pobierać za wytworzone produkty. Odpowiedzi na te pytania zależą od metod produkcji i kosztów, z jakimi ma do czynienia każde przedsiębiorstwo. I to właśnie jest tematem niniejszego rozdziału. Odpowiedzi zależą również od struktury rynku, na którym przedsiębiorstwa sprzedają swoje dobra i usługi. Struktury rynku (lub inaczej struktury konkurencji) to wielowymiarowe modele opisujące sposób konkurowania firm sprzedających te same lub podobne produkty. Poszczególne struktury rynku można odróżnić, odpowiadając na następujące pytania: Jaką siłę rynkową posiada każde przedsiębiorstwo w branży, czyli jaką swobodą dysponuje, kształtując cenę swojego produktu? Czy sprzedawane w danej gałęzi produkty są identyczne (homogeniczne), czy jednak różną się znacząco? Jak wysokie są koszty rozpoczęcia i zakończenia działalności w danej gałęzi, czyli jakie są bariery wejścia i wyjścia? Jak wielu jest sprzedawców w danej branży? pokazuje najważniejsze cechy różnych struktur rynku, które będziemy analizować w , oraz . Najważniejsze struktury rynku Przedsiębiorstwa wytwarzające różne produkty napotykają na różne rodzaje struktur rynku. Z jednej strony może to być konkurencja doskonała, gdy wiele przedsiębiorstw próbuje sprzedawać wielu nabywcom identyczne produkty. Na drugim biegunie znajduje się monopol, gdy tylko jedno przedsiębiorstwo sprzedaje konkretny produkt i w zasadzie nie ma żadnej konkurencji. Konkurencja monopolistyczna i oligopol znajdują się między tymi skrajnościami. Konkurencja monopolistyczna to sytuacja, w której wiele przedsiębiorstw sprzedaje podobne, ale nie identyczne produkty. Oligopol natomiast to układ, w którym relatywnie niewiele przedsiębiorstw sprzedaje identyczne lub podobne produkty, a wszystkie podmioty są od siebie silnie uzależnione. Najpierw przeanalizujemy to, w jaki sposób przedsiębiorstwa określają swoje koszty i oczekiwane zyski. Następnie omówimy źródła kosztów, zarówno w krótkim, jak i długim okresie. Zacznijmy jednak od tego, w jaki sposób można organizować działalność przedsiębiorstwa. Gospodarkę polską, podobnie zresztą jak amerykańską, charakteryzuje prywatna przedsiębiorczość oparta na prywatnej własności środków produkcji, jednak zarówno w gospodarce polskiej, jak i w amerykańskiej istnieją przedsiębiorstwa będące własnością publiczną (państwową lub komunalną). Prywatne przedsiębiorstwa mogą zostać zorganizowane w formie firm jednoosobowych (ang. sole proprietorships ) i spółek, zarówno takich, w których odpowiedzialność współwłaścicieli jest nieograniczona, wówczas noszą one nazwę spółek jawnych (ang. partnerships ), jak i ograniczona (ang. corporations ). Mówimy wówczas o spółkach kapitałowych , które dzielą się na spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (ang. limited liabity company ) i spółki akcyjne (ang. joint stock company ). Organizacja przedsiębiorstwa Gdy myślimy o przedsiębiorstwach, często przychodzą nam na myśl korporacyjni giganci tacy jak Wal-Mart, Orlen, Microsoft czy Fiat. Jednak przedsiębiorstwa mają różne wielkości, co przedstawia . Zgodnie z danymi GUS na koniec września 2020 r. liczba podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w Polsce przekraczała 4,1 mln. Nie oznacza to oczywiście, że w Polsce było wówczas aktywnych aż tyle firm. W statystykach GUS znajdują się bowiem podmioty, które zawiesiły wykonywanie działalności, podmioty, które zakończyły działalność, lecz informacja o tym fakcie nie dotarła do GUS, oraz podmioty, które nie są przedsiębiorstwami (fundacje, stowarzyszenia), ale prowadzą działalność gospodarczą. Z kolei wykorzystując dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tego samego okresu, liczbę podmiotów opłacających składki ubezpieczeniowe lub zdrowotne w ZUS można oszacować na 2,6 mln. W tej liczbie 120 tys. to podmioty sektora publicznego: urzędy, szkoły, domy dziecka itp. Z danych ZUS wynika również, iż tylko niespełna 900 tys. podmiotów zatrudnia pracowników (w tym podmioty sektora publicznego). 1,7 mln. to tzw. samozatrudnieni, czyli przedsiębiorcy odprowadzający składki za samych siebie. Niezależnie zatem od źródła danych, wniosek będzie taki sam: największa grupa polskich przedsiębiorstw to firmy jednoosobowe. Firmy jednoosobowe stanowią przedsiębiorstwa należące do jednego właściciela. Ma on prawo do całości dochodów, lecz ponosi również pełną odpowiedzialność za ewentualne straty. Każdy z nas może otworzyć punkt ksero, wynajmując lokal, maszyny biurowe oraz personel do obsługi klientów. Całość zysków przypada właścicielowi, ale w przypadku pojawienia się systematycznych strat musi on ogłosić bankructwo. Oznaczać to będzie, że straty będzie musiał pokryć, wykorzystując również osobisty majątek, taki jak dom, samochód czy sprzęt elektroniczny, które zostaną sprzedane, aby zaspokoić roszczenia wierzycieli. Natomiast jeśli punkt ksero funkcjonuje bez problemów, może się okazać, że niezbędne będą fundusze na rozszerzenie skali działalności, zakup nowych kserokopiarek i ploterów, nowy samochód dostawczy lub wynajęcie większego biura. Dobrym sposobem zebrania tych funduszy może być utworzenie z innymi osobami spółki jawnej. Spółka jawna (ang. partnership ) jest organizacją mającą cele gospodarcze, którą tworzą co najmniej dwie osoby będące jej współwłaścicielami. Dzielą one między siebie zyski i ponoszą wspólną, nieograniczoną odpowiedzialność za ewentualne straty. Spółka jawna jest spółką z nieograniczoną odpowiedzialnością, dlatego też w przypadku jej bankructwa właściciele muszą spłacić długi firmy, spieniężając, jeśli okaże się to konieczne, również swój majątek osobisty. Jest to jeden z najważniejszych powodów, dla których przedsiębiorstwa opierające swój sukces rynkowy na zaufaniu klientów, np. firmy oferujące usługi księgowe czy prawnicze, są zazwyczaj zorganizowane w formie spółki jawnej. Stanowi to bowiem gwarancję dla ich klientów, że wspólnicy są gotowi zaangażować swój prywatny majątek, gdyby sytuacja spółki tego wymagała. Każde przedsiębiorstwo w momencie startu potrzebuje określonej wielkości kapitału w celu sfinansowania zakupów umożliwiających prowadzenie działalności gospodarczej, zakupu surowców, maszyn lub opłacenia kampanii marketingowej. Spółki jawne najczęściej wykorzystują w tym celu środki własne osób zaangażowanych w ich działalność i ewentualnie kredyt bankowy. Natomiast przedsiębiorstwa wymagające dużych początkowych nakładów na zakup maszyn lub skomplikowanych linii produkcyjnych wymagają zainwestowania znacznie większych środków. Ze względu na komplikacje prawne unikają one formy spółki jawnej z dużą lub bardzo dużą liczbą udziałowców (spółka jawna przestaje istnieć w momencie, w którym jeden ze wspólników rezygnuje z prowadzenia działalności lub nie jest do niej zdolny, np. wskutek swojej śmierci). W ich sytuacji dogodną formą organizacji jest spółka kapitałowa (ang. corporation ). W takiej spółce, inaczej niż w spółce jawnej, osobowość prawna powstałego podmiotu jest oddzielona od osobowości prawnej jego właścicieli. Własność jest rozdzielona między akcjonariuszy (w przypadku spółek akcyjnych) lub udziałowców (w przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością – z o.o.). Pierwotnymi akcjonariuszami lub udziałowcami są osoby, które założyły przedsiębiorstwo, lecz potem sprzedały swój udział w przyszłych zyskach spółki innym osobom. W ten sposób liczba właścicieli może rosnąć niemal w nieograniczony sposób. Sprzedaż prawa do udziału w zyskach (czyli sprzedaż udziałów lub akcji) staje się źródłem nowych funduszy dla przedsiębiorstwa. W przeciwieństwie do spółki jawnej, spółki kapitałowe mogą zmieniać strukturę swoich udziałowców lub akcjonariuszy, a mimo to prowadzić działalność nieprzerwanie. W przypadku spółek notowanych na giełdzie (czyli publicznych spółek akcyjnych) akcje mogą zostać odsprzedane na rynku kapitałowym. Informacje o cenach akcji ukazujące się w mediach dotyczą właśnie warunków sprzedaży lub odsprzedaży akcji spółek publicznych. Jednak czasami nawet największe podmioty muszą wyemitować dodatkowe akcje w celu sfinansowania szczególnie dużych przedsięwzięć gospodarczych. Aby stać się akcjonariuszem spółki, trzeba nabyć jej akcje na giełdzie. Można dzięki temu uzyskać dochód z tytułu wypłacanej przez spółkę dywidendy (czyli udziału w tej części zysków, który nie jest przeznaczony na inwestycje) i osiągnąć zyski kapitałowe. Jeśli nabędziemy akcje jakiejś firmy za 150 zł za jedną, a w kolejnych dniach ich cena będzie rosła, to odsprzedając je po 160 zł, osiągniemy 10 zł zysku kapitałowego z jednej akcji. Oczywiście w przypadku spadku cen zamiast zysków notować będziemy straty kapitałowe. Akcjonariusze i udziałowcy spółek kapitałowych ponoszą jedynie ograniczoną odpowiedzialność za straty podmiotu, którego są współwłaścicielami. Nigdy nie będą zmuszeni do sprzedaży majątku osobistego, aby spłacić dług spółki. W najgorszym przypadku posiadane przez nich akcje lub udziały staną się bezwartościowym „kawałkiem papieru\" (obecnie akcje są zdematerializowane, więc ten „kawałek papieru” należy traktować metaforycznie). Ponieważ akcjonariusze spółek publicznych to bardzo szeroka grupa, często składająca się z tysięcy, a nawet milionów inwestorów, to na swoim walnym zgromadzeniu wybierają oni radę nadzorczą, która z kolei zatrudnia zarząd do prowadzenia bieżącej działalności firmy. Im więcej akcji posiada akcjonariusz, tym więcej głosów może oddać w wyborach do rady nadzorczej spółki. Teoretycznie rada nadzorcza powinna zapewniać, że działalność spółki prowadzona jest rzeczywiście w interesie jej właścicieli, czyli akcjonariuszy. Jednak najwyższe kierownictwo, czyli zarząd, ma silny głos w sprawie wyboru kandydatów do rady nadzorczej. Wydaje się, że niewielu akcjonariuszy ma wystarczającą wiedzę lub motywację osobistą, aby zużywać energię czy wydawać pieniądze na wskazywanie potencjalnych członków zarządu. Większość z nich, kupując akcje, swoją motywację opiera przede wszystkim, jeśli nie wyłącznie, na zyskach kapitałowych. Wielkość i liczba przedsiębiorstw w Polsce w 2020 r. Liczba zatrudnionych Liczba przedsiębiorstw (% ogólnej liczby przedsiębiorstw) Razem 2 597 672 (100%) 1 1 700 000 (65,4%) 2–9 739 000 (28,5%) 10–49 128 298 (4,9%) 50–249 26 256 (1%) 250 i więcej 4 118 (0,2%) (Źródło: GUS www.stat.gov.pl i ZUS www.zus.pl) długi okres (ang. long run ) okres, w którym wszystkie nakłady są zmienne", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Koszty całkowite i księgowe, zysk księgowy i zysk ekonomiczny Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać różnicę między kosztem księgowym a kosztem ekonomicznym Zrozumieć relację utargu i kosztów Każde przedsiębiorstwo, niezależnie od swoich rozmiarów i rodzaju działalności, dąży do osiągnięcia zysku: Zysk = Utarg całkowity – Koszty całkowite Utarg całkowity (ang. total revenue ) lub inaczej przychód całkowity ( przychód ze sprzedaży ) to środki, jakie przedsiębiorstwo uzyskuje ze sprzedaży wytwarzanych przez siebie produktów. Obliczamy go, mnożąc cenę produktu przez wolumen sprzedanej produkcji: Zysk = Cena × Ilość W kolejnych rozdziałach dowiedziemy, że przychody ze sprzedaży są funkcją popytu na produkty przedsiębiorstwa. Koszty całkowite (ang. total costs ) to wszystkie wydatki, jakie przedsiębiorstwo ponosi, produkując i sprzedając wytwarzane dobra i usługi. Przypomnijmy, że proces produkcji to przekształcanie nakładów w gotowe do sprzedaży dobra i usługi (wyroby gotowe). Pozyskanie każdego z tych nakładów wiąże się dla przedsiębiorstwa z pewnym kosztem. Suma wszystkich kosztów stanowi koszt całkowity. W tym rozdziale pokażemy, że koszty ponoszone przez przedsiębiorstwa w krótkim okresie różnią się od tych ponoszonych w długim okresie. Możemy rozróżnić dwa rodzaje kosztów: księgowe i ekonomiczne. Koszty księgowe (ang. explicit costs ) to koszty, które, jak sama nazwa wskazuje, są możliwe do ujęcia w księgach rachunkowych. Najczęściej mają formę rzeczywistych płatności dokonywanych przez przedsiębiorstwa. Niekiedy jednak koszty księgowe nie wiążą się bezpośrednio z żadnym wydatkiem. Takim kosztem jest amortyzacja (ang. amortisation ), czyli odpis związany z wykorzystaniem maszyny lub innego składnika kapitału rzeczowego, który jest użytkowany przez więcej niż jeden cykl produkcyjny. Najczęściej firmy dokonują pełnej płatności za taką maszynę przy jej zakupie, ale jako koszt traktują tylko część ceny. Koszt ten, czyli właśnie amortyzacja, będzie wpisywany w księgi rachunkowe przez cały okres, w którym dana maszyna jest eksploatowana, choć nie będzie już za sobą pociągał żadnego wydatku (ten opis jest oczywiście uproszczony, ale z uwagi na to, że niniejszy podręcznik traktuje o ekonomii, a nie o rachunkowości, możemy sobie na to pozwolić). Kosztami księgowymi są pensje wypłacane pracownikom lub czynsz za wynajęcie biura. Koszty ekonomiczne (ang. implicit costs ) są natomiast sumą kosztów księgowych oraz kosztów alternatywnych zasobów posiadanych i wykorzystywanych przez przedsiębiorstwo. W przypadku małych przedsiębiorstw zwykle są to zasoby wniesione przez właścicieli. Wartość pracy właściciela firmy, który nie pobiera za to wynagrodzenia, lub potencjalny dochód, jaki wiązałby się z wynajęciem części posiadanej przez tegoż właściciela i wykorzystywanej na działalność gospodarczą nieruchomości, to przykłady kosztów ekonomicznych. Te dwie definicje kosztu są ważne dla rozróżnienia dwóch koncepcji zysku: zysku księgowego i zysku ekonomicznego. Zysk księgowy (ang. accounting profit ) wyraża podejście oparte wyłącznie na kosztach księgowych. Obliczany jest jako różnica między utargiem całkowitym a kosztem księgowym. Natomiast zysk ekonomiczny (ang. economic profit ) to utarg całkowity pomniejszony o koszty ekonomiczne, czyli zarówno o koszty księgowe, jak i koszty alternatywne wykorzystywanych zasobów. Różnica jest o tyle istotna, że nawet jeśli przedsiębiorstwo płaci podatek dochodowy od zysku księgowego (zysku brutto), wcale nie oznacza to, że notuje zyski ekonomiczne. A właśnie ta kategoria decyduje o sukcesie przedsiębiorstwa. Obliczanie wartości kosztów oraz zysków księgowych i ekonomicznych Przeanalizujmy następujący przykład. Fryderyk obecnie pracuje w dużej kancelarii prawniczej. Rozważa jednak otwarcie w swoim rodzinnym, średniej wielkości mieście własnej firmy, w której – po rozkręceniu działalności – spodziewa się zarabiać 200 tys. zł rocznie. Aby prowadzić własną działalność gospodarczą, potrzebuje siedziby i jeszcze jednego pracownika wykonującego proste prace biurowe na pół etatu. Znalazł idealne biuro, które może wynająć za 50 tys. zł rocznie. Może też zatrudnić pracownika za 35 tys. zł rocznie. Jeśli te wielkości są dobrze oszacowane, to czy praktyka prawnicza Fryderyka będzie opłacalna? Krok 1. Najpierw musisz obliczyć koszty. Mając już wiedzę o kosztach księgowych, możesz je zsumować: Wynajęcie biura : 50 000 zł Wynagrodzenie pracownika : +35 000 zł ____________ Całkowite koszty księgowe : 85 000 zł Krok 2. Odjęcie kosztów księgowych od przychodów całkowitych pozwala obliczyć zysk księgowy. Przychody całkowite : 200 000 zł Całkowite koszty księgowe : –85 000 zł ____________ Zysk księgowy : 115 000 zł Obliczenia te uwzględniają jednak tylko koszty księgowe. Aby otworzyć własną praktykę, Fryderyk musiałby porzucić obecną pracę, w której zarabia rocznie 125 tys. zł. Jest to koszt alternatywny jego pracy, jaką wykonywałby jako właściciel firmy prawniczej. Krok 3. Aby określić zysk ekonomiczny, musisz od przychodów odjąć zarówno koszty księgowe, jak i alternatywne: Zysk ekonomiczny = przychody całkowite – koszty księgowe – koszty ekonomiczne = 200 000 zł – 85 000 zł – 125 000 zł = –10 000 zł rocznie Na prowadzeniu własnej firmy Fryderyk traciłby 10 tys. zł rocznie. Nie oznacza to, że z pewnością jej nie otworzy (w końcu może mu bardzo zależeć na tym, żeby zostać swoim własnym szefem), ale jeśli się na to zdecyduje, zarobi o 10 tys. zł mniej, niż utrzymując posadę w dużej kancelarii. Koszty ekonomiczne mogą obejmować również inne kategorie. Być może Fryderyk ceni sobie wolny czas, a założenie własnego przedsiębiorstwa wymagałoby od niego poświęcenia na pracę większej liczby godzin niż w korporacji prawniczej. W tym przypadku utracony czas wolny byłby również kosztem alternatywnym pomniejszającym zysk ekonomiczny. Teraz, gdy zapoznaliśmy się z podziałem kosztów na dwie zasadnicze kategorie, przyjrzyjmy się ich strukturze. Może się ona różnić w zależności od tego, czy analizujemy sytuację przedsiębiorstwa w długim, czy w krótkim okresie. Rozróżnienie to będzie przedmiotem naszych rozważań w kolejnych podrozdziałach. Key Concepts and Summary Przedsiębiorstwa prywatne są nastawione na osiąganie zysków. Zysk to różnica między utargiem (przychodami) a kosztami. Zysk księgowy wynika tylko z kosztów księgowych, zaś zysk ekonomiczny uwzględnia również koszty alternatywne wykorzystywanych zasobów (w tym pracy własnej właścicieli), czyli koszty ekonomiczne. Self-Check Questions Przedsiębiorstwo osiągnęło przychody ze sprzedaży w wysokości 1 mln zł. Na wynagrodzenia wydało 6oo tys. zł., 150 tys. zł to koszty kapitałowe, a 200 tys. zł – wydatki na zakup materiałów. Jaki był zysk księgowy tego przedsiębiorstwa? zysk księgowy = utarg całkowity minus koszty księgowe = 1 000 000 – ( 600 000 + 150 000 + 200 000 ) = 50 000 [ zł ] Kontynuując rozważania na temat przedsiębiorstwa przedstawionego w , przyjmijmy, że zakład należący do tego przedsiębiorstwa znajduje się na ziemi, która jest jego własnością. Można byłoby ją wydzierżawić za 30 tys. zł rocznie. Jaki zatem był zysk ekonomiczny tego przedsiębiorstwa? zysk ekonomiczny = zysk księgowy minus koszty ekonomiczne = 50 000 – 30 000 = 20 000 [ zł ] Review Questions Czym różnią się koszty księgowe od kosztów ekonomicznych? Jak myślisz, czy spłata odsetek od pożyczki udzielonej przedsiębiorstwu jest kosztem księgowym, czy kosztem ekonomicznym? Jaka jest różnica między zyskiem księgowym a zyskiem ekonomicznym? Critical Thinking Questions Małe przedsiębiorstwa „U sąsiada”, takie jak sklepy spożywcze w centrach miast, czasami istnieją, mimo że nie osiągają zysków ekonomicznych. Jak możesz to wyjaśnić? Problems Przedsiębiorstwo rozważa inwestycję, która przyniesie 6% zwrotu w stosunku rocznym. Gdyby zaciągnęło pożyczkę na jej sfinansowanie, musiałby od niej zapłacić 8% odsetek rocznie, ale obecnie ma gotówkę, więc nie będzie musiało pożyczać kapitału. Czy ów podmiot gospodarczy powinien dokonać tej inwestycji? Posłuż się obliczeniami. Wskazówka: Czy to zadanie da się rozwiązać, jeśli nie wiemy, jaką roczną stopę zwrotu firma może osiągnąć dzięki zainwestowaniu posiadanej gotówki? References 2010 U.S. Census. www.census.gov. American Community Survey. 2012. \"School Enrollment and Work Status: 2011.\" Accessed April 13, 2015. http://www.census.gov/prod/2013pubs/acsbr11-14.pdf. National Center for Educational Statistics. “Digest of Education Statistics.” (2008 and 2010). Accessed December 11, 2013. nces.ed.gov. CreditCards.com. 2013. http://www.creditcards.com/credit-card-news/credit-card-industry-facts-personal-debt-statistics-1276.php. AFL-CIO. “Training and Apprenticeships.” http://www.aflcio.org/Learn-About-Unions/Training-and-Apprenticeships. Central Intelligence Agency. “The World Factbook.” https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/index.html. Clark, John Bates. Essentials of Economic Theory: As Applied to Modern Problems of Industry and Public Policy. New York: A. M. Kelley, 1907, 501. United Auto Workers (UAW). “About: Who We Are.” http://www.uaw.org/page/who-we-are. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “Economic News Release: Union Members Summary.” Last modified January 23, 2013. http://www.bls.gov/news.release/union2.nr0.htm. United States Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. 2015. “Economic News; Union Members Summary.” Accessed April 13, 2015. http://www.bls.gov/news.release/union2.nr0.htm. Clune, Michael S. “The Fiscal Impacts of Immigrants: A California Case Study.” In The Immigration Debate: Studies on the Economic, Demographic, and Fiscal Effects of Immigration, edited by James P. Smith and Barry Edmonston. Washington, DC: National Academy Press, 1998, 120–182. http://www.nap.edu/openbook.php?record_id=5985&page=120. Smith, James P. “Immigration Reform.” Rand Corporation: Rand Review. http://www.rand.org/pubs/periodicals/rand-review/issues/2012/fall/leadership/immigration-reform.html. U.S. Department of Homeland Security: Office of Immigration Statistics. “2011 Yearbook of Immigration Statistics.” September 2012. http://www.dhs.gov/sites/default/files/publications/immigration-statistics/yearbook/2011/ois_yb_2011.pdf. Anderson, Deborah J., Melissa Binder, and Kate Krause. “The Motherhood Wage Penalty Revisited: Experience, Heterogeneity, Work Effort, and Work-Schedule Flexibility.” Industrial and Labor Relations Review. no. 2 (2003): 273–294. http://www2.econ.iastate.edu/classes/econ321/orazem/anderson_motherhood-penalty.pdf. Turner, Margery Austin, Rob Santos, Diane K. Levy, Doug Wissoker, Claudia Aranda, Rob Pitingolo, and The Urban Institute. “Housing Discrimination Against Racial and Ethnic Minorities 2012.” U.S. Department of Housing and Urban Development. Last modified June 2013. http://www.huduser.org/Publications/pdf/HUD-514_HDS2012.pdf. Austin, Algernon. “The Unfinished March: An Overview.” Economic Policy Institute. Last modified June 18, 2013. http://www.epi.org/publication/unfinished-march-overview/. Bertrand, Marianne, and Sendhil Mullainathan. “Are Emily and Greg More Employable Than Lakisha and Jamal? A Field Experiment on Labor Market Discrimination.” American Economic Review. no. 4 (2004): 991-1013. https://www.aeaweb.org/articles.php?doi=10.1257/0002828042002561&fnd=s. Blau, Francine D., and Laurence M. Kahn. “The Gender Pay Gap: Have Women Gone as Far as They Can?” Academy of Management Perspectives. no. 1 (2007): 7–23. 10.5465/AMP.2007.24286161. Card, David, and Alan B. Kruger. “Trends in Relative Black–White Earnings Revisited (Working Paper #310).” Princeton University and the National Bureau of Economic Research. December 1992. http://harris.princeton.edu/pubs/pdfs/310.pdf. Donovan, Theresa. Jurist. “Federal Judge Rejects Class Status in Wal-Mart Discrimination Suit.” Last modified August 5, 2013. http://jurist.org/paperchase/2013/08/federal-judge-rejects-class-status-in-wal-mart-discrimination-suit.php. Harris, Elizabeth A. “Labor Panel Finds Illegal Punishments at Walmart.” The New York Times, November 18, 2013. http://www.nytimes.com/2013/11/19/business/labor-panel-finds-illegal-punishments-at-walmart.html?_r=1&. Kolesnikova, Natalia A., and Yang Liu. Federal Reserve Bank of St. Louis: The Regional Economist. “Gender Wage Gap May Be Much Smaller Than Most Think.” Last modified October 2011. http://www.stlouisfed.org/publications/re/articles/?id=2160. Podmolik, Mary Ellen. “HUD Finds Housing Discrimination ‘Hidden’ But Prevalent.” Chicago Tribune: Business, June 12, 2013. http://articles.chicagotribune.com/2013-06-12/business/ct-biz-0612-housing-discrimination-20130612_1_renters-testers-chicago-area. Spreen, Thomas Luke. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “Recent College Graduates in the U.S. Labor Force: Data from the Current Population Survey.” Monthly Labor Review (February, 2013). http://www.bls.gov/opub/mlr/2013/02/art1full.pdf . U.S. Bureau of Labor Statistics: BLS Reports. 2014. “Women in the Labor Force: A Databook (Report 1052).” Accessed April 13, 2015. http://www.bls.gov/opub/reports/cps/women-in-the-labor-force-a-databook-2014.pdf. U.S. Equal Employment Opportunity Commission, “Walmart to Pay More than $11.7 Million to Settle EEOC Sex Discrimination Suit.” Last modified March 1, 2010. http://www.eeoc.gov/eeoc/newsroom/release/3-1-10.cfm. United States Census Bureau. 2014. “Table 1. Educational Attainment of the Population 18 Years and Over, by Age, Sex, Race, and Hispanic Origin: 2014.” Accessed April 13, 2015. http://www.census.gov/hhes/socdemo/education/data/cps/2014/tables.html. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “News Release: Usual Weekly Earnings of Wage and Salary Workers (Third Quarter 2013).” November 1, 2013. http://www.bls.gov/news.release/pdf/wkyeng.pdf. Warner, Judith. 2014. “Fact Sheet: The Women’s Leadership Gap: Women’s Leadership by the Numbers.” Center for American Progress. Accessed March 16, 2015. https://www.americanprogress.org/issues/women/report/2014/03/07/85457/fact-sheet-the-womens-leadership-gap/. Weinberger, Catherine J., and Lois Joy. “The Relative Earnings of Black College Graduates, 1980–2001.” In Race and Economic Opportunity in the 21st Century, edited by Marlene Kim. New York: Routledge, 2007. http://www.econ.ucsb.edu/~weinberg/grads.pdf. zysk księgowy (ang. accounting profit ) utarg całkowity pomniejszony o koszty księgowe zysk ekonomiczny (ang. economic profit ) utarg całkowity pomniejszony o koszty ekonomiczne, czyli koszty księgowe i koszty alternatywne wykorzystywanych zasobów koszty księgowe (ang. explicit costs ) koszty, które można zapisać w księgach rachunkowych, np. płatności dokonywane przez przedsiębiorstwo na wynagrodzenia personelu, czynsz, zakupy materiałów i surowców itd. przedsiębiorstwo (ang. firm ) wydzielona prawnie jednostka organizacyjna, która łączy nakłady pracy, kapitału, ziemi, surowców i półproduktów, aby wyprodukować dobra i usługi koszty ekonomiczne (ang. economic costs ) suma kosztów księgowych i kosztów alternatywnych zasobów wykorzystywanych przez przedsiębiorstwo w działalności gospodarczej, np. zarobków utraconych przez właściciela firmy, który świadczy na jej korzyść nieodpłatną pracę przedsiębiorstwo prywatne (ang. private firm ) sytuacja, w której podmioty prywatne są właścicielami całego przedsiębiorstwa lub większości jego akcji lub udziałów produkcja (ang. production ) proces łączenia nakładów w taki sposób, aby wyprodukować dobra i usługi, które następnie zostaną zaoferowane do sprzedaży na rynku, wartość produktów powinna być wyższa niż suma wartości nakładów i kosztów procesu produkcyjnego przychód całkowity (ang. total revenue ) patrz: utarg całkowity całkowite przychody ze sprzedaży (ang. total revenue ) patrz: utarg całkowity utarg całkowity (ang. total revenue ) środki, jakie przedsiębiorstwo uzyskuje ze sprzedaży wytworzonych dóbr i usług; definiowane jako iloczyn ceny oraz wolumenu produkcji (sprzedaży)", "section": "Koszty całkowite i księgowe, zysk księgowy i zysk ekonomiczny", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Produkcja w krótkim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić koncepcję funkcji produkcji Wymienić rodzaje nakładów i czynników produkcji Rozróżnić stałe i zmienne nakłady w procesie produkcji w krótkim okresie Dokonać rozróżnienia między produkcją w krótkim okresie a produkcją w długim okresie Odróżnić produkt krańcowy od całkowitego Przedstawić koncepcję malejącej produktywności krańcowej W tym podrozdziale chcemy zbadać związek między wytwarzanym przez przedsiębiorstwo wolumenem produkcji a kosztem jego wytworzenia. Wspomnieliśmy już, że koszt konkretnego dobra lub usługi zależy od tego, ile nakładów jest potrzebnych do ich wyprodukowania i ile te nakłady kosztują. Na pierwsze pytanie możemy odpowiedzieć, wprowadzając funkcję produkcji przedsiębiorstwa. Proces produkcji pizzy obejmuje takie elementy, jak: składniki potrzebne do przygotowania placka, wierzchnie dodatki, praca kucharza oraz narzędzia i materiały niezbędne do przygotowania i zaserwowania tego dania. (Źródło: Haldean Brown/Flickr Creative Commons) Produkcja to proces (lub znacznie częściej szereg procesów), który przedsiębiorstwo wykorzystuje do przekształcania nakładów (np. pracy, kapitału, surowców) w gotowe produkty, tj. dobra lub usługi oferowane przez firmę na rynku. Przeanalizujmy proces powstawania pizzy. Pizzaiolo (czyli kucharz formujący pizzę) potrzebuje mąki, wody i drożdży, aby zrobić ciasto. Następnie z pomidorów, przypraw i wody przygotowuje sos, którym posmaruje uformowany placek. Po nałożeniu nań sera i innych dodatków (szynki, grzybów, owoców morza itp.) pizza trafia do pieca. No właśnie, w pizzerii niezbędny jest piec opalany drewnem, jak również specjalna drewniana deska podobna do łopaty, która służy do wkładania i wyjmowania pizzy. Po upieczeniu pizzę pakuje się do pudełka (jeśli jest na wynos), a klient płaci za przygotowany produkt. Jakie są zatem nakłady (lub czynniki produkcji) wykorzystywane w procesie produkcji pizzy? Ekonomiści dzielą czynniki produkcji na kilka kategorii: Zasoby naturalne (ziemia i surowce) (ang. natural resources ). Składniki niezbędne do przygotowania pizzy to surowce. Należą do nich mąka, drożdże i woda do ciasta, pomidory i zioła do sosu oraz ser i inne dodatki, które dopełnią pizzę. Jeśli pizzeria korzysta z pieca opalanego drewnem, wówczas jako surowiec dodamy drewno. Gdyby piec był ogrzewany gazem ziemnym, do surowców zaliczylibyśmy gaz. Nie zapominajmy o elektryczności potrzebnej do oświetlenia kuchni. Gdybyśmy – zamiast procesu wytwarzania pizzy – analizowali proces produkcji zbóż, wśród zasobów naturalnych umieścilibyśmy ziemię, którą rolnik wykorzystuje pod uprawy. Praca (ang. labor ). W kontekście produkcji praca oznacza ludzki wysiłek, zarówno fizyczny, jak i umysłowy. Praca kucharza jest najważniejszym elementem tego czynnika produkcji. Pizzaiolo musi być wystarczająco silny, aby rozwałkować ciasto, włożyć pizzę i wyjąć ją z pieca, a jednocześnie wystarczająco zręczny, aby uformować w powietrzu cienki placek. Oczywiście musi też wiedzieć, jak zrobić pizzę, jak długo ją piec i znać inne tajniki wytwarzania pizzy. Pizzeria może również zatrudniać jedną osobę lub więcej do obsługi klientów, przyjmowania zamówień i inkasowania płatności. Kapitał (ang. capital ). Gdy ekonomiści stosują ten termin, nie mają na myśli kapitału finansowego (pieniędzy), lecz kapitał fizyczny, czyli maszyny, sprzęt i budynki, których używa się w trakcie produkcji. W przypadku pizzerii kapitał obejmuje piec do pizzy, przybory kuchenne wykorzystywane przez kucharza, budynek i pozostałe niezbędne wyposażenie (np. stoły i krzesła). Technologia (ang. technology ). Pojęcie to odnosi się do procesu lub procesów produkcji. W jakiej proporcji pizzaiolo łączy składniki, aby zrobić idealne ciasto na pizzę? Do jakiej temperatury powinien być nagrzany piec? Jak długo należy trzymać w nim pizzę? Jaki jest najlepszy dostępny na rynku piec opalany drewnem? A może jednak lepszy będzie gazowy? Czy restauracja powinna wyrabiać własne ciasto i sos, czy może lepiej je kupić (tak jak zazwyczaj dzieje się z deserami we włoskich knajpkach)? Przedsiębiorczość (ang. entrepreneurship ). Proces produkcji wymaga podjęcia wielu istotnych decyzji i dużej wiedzy, nawet w przypadku produktu tak nieskomplikowanego jak pizza. Kto podejmuje te decyzje? Ostatecznie to przedsiębiorca, osoba prowadząca działalność gospodarczą, musi się z nimi zmierzyć. Przedsiębiorczość to nic innego jak dostrzeganie potrzeb konsumentów i wymyślanie sposobów, które pozwolą zarobić pieniądze na ich zaspokajaniu. Mark Zuckerberg jako pierwszy zorientował się, że pieniądze będzie można zarobić na umożliwieniu ludziom dzielenia się z innymi szczegółami z prywatnego życia za pomocą specjalnie do tego zaprojektowanej aplikacji komputerowej. W ten sposób stworzył rynek, na którym działają media społecznościowe i niezależnie od tego, że młodzi ludzie znacznie częściej niż Facebooka używają teraz TikToka, jak również niezależnie od wątpliwości etycznych i prawnych związanych ze sprzedażą danych, które użytkownicy Facebooka dobrowolnie udostępniają w tej aplikacji, uczyniło to z Marka Zuckerberga jednego z najbogatszych ludzi na świecie. To chyba najlepszy przykład przedsiębiorczości w działaniu. Koszt produkcji pizzy (lub dowolnego innego produktu) zależy od ilości kapitału, pracy, surowców i innych niezbędnych czynników produkcji oraz ceny, którą musi zapłacić przedsiębiorca za każdy z nich. Przyjrzyjmy się zatem temu problemowi nieco dokładniej. Możemy podsumować nasze dotychczasowe rozważania w formie funkcji produkcji – wyrażenia matematycznego lub równania, które wyjaśnia relację między danymi wejściowymi a wynikami: Q = f [ N R , L , K , t , E ] gdzie NR to zasoby naturalne ( Natural Resources ), L to praca ( Labor ), K to kapitał ( Capital ), t to technologia ( Technology ) oraz E to przedsiębiorczość ( Entrepreneurship ). Funkcja produkcji daje odpowiedź na pytanie, jaką wielkość produkcji może wytworzyć przedsiębiorstwo przy różnych poziomach nakładów. Dla każdego produktu (pizzy, samochodu i zboża) można stworzyć specyficzną i unikalną funkcję produkcji. Ilość pracy wykorzystywanej przez rolnika do wyprodukowania kwintala pszenicy jest prawdopodobnie inna niż ilość pracy potrzebna do wyprodukowania samochodu. Każde przedsiębiorstwo może produkować w nieco inny sposób, więc nawet funkcje produkcji przedsiębiorstw z tej samej branży mogą być nieco inne (w jednej pizzerii wszystkie składniki pizzy wytwarzane będą w lokalu, zaś w drugiej ciasto i sos dostarczą poddostawcy). Pizzeria z konsumpcją na miejscu prawdopodobnie zużywa więcej pracy (kelnerów i osób zmywających zastawę stołową) niż restauracja produkująca wyłącznie na wynos. Możemy opisać te nakłady i czynniki produkcji (oraz wiążące się z nimi koszty) jako stałe lub zmienne . Stałe nakłady i czynniki produkcji (ang. fixed inputs ) to takie, których ilości nie można zwiększyć lub zmniejszyć w krótkim okresie. W przykładzie z pizzą nakładem stałym jest np. lokal. Gdy przedsiębiorca podpisze umowę najmu i zobowiąże się opłacać czynsz w jakimś okresie, nie może się z niej wycofać aż do momentu jej wygaśnięcia. W krótkim okresie nie da się również znaleźć kolejnej nieruchomości, którą od razu można wykorzystać jako pizzerię. Oznacza to, że również koszt najmu pomieszczeń jest stały. Stałe nakłady określają maksymalną zdolność produkcyjną przedsiębiorstwa w krótkim okresie. Przecież nawet jeśli będziemy powiększać zatrudnienie i kupować więcej surowców, to w jednym budynku nie da się zwiększać produkcji pizzy w nieskończoność. Analogicznie jest z potencjalnym produktem możliwym do wytworzenia w danym społeczeństwie, który zdefiniowany jest przez krzywą możliwości produkcyjnych. Wskazuje ona na maksymalną wielkość produkcji, jaką społeczeństwo może wytworzyć w danym momencie przy użyciu dostępnych zasobów. Zmienne nakłady i czynniki produkcji (ang. variable inputs ) można łatwo zwiększyć lub zmniejszyć w krótkim okresie. Aby zamówić więcej mąki, pomidorów i szynki, pizzaiolo może po prostu zadzwonić do dostawcy. Składniki do przygotowania placków są zatem nakładami zmiennymi. Właściciel może również dość szybko zatrudnić nową osobę do obsługi telefonicznych zamówień, ponieważ praca ta nie wymaga żadnych długo nabywanych umiejętności ani kwalifikacji. Ekonomiści zwykle używają skróconej formy funkcji produkcji: Q = f [ L , K ] , gdzie L reprezentuje wszystkie nakłady zmienne, zaś K – wszystkie nakłady stałe. Wynika to z przyjęcia założenia, zgodnie z którym w krótkim okresie łatwo jest zwiększać nakład pracy (Labor), natomiast powiększanie nakładu Kapitału nie jest możliwe. W konsekwencji ekonomiści analizują sytuację przedsiębiorstwa, w tym przede wszystkim poziom jego produkcji, w krótkim i w długim okresie. Krótki okres (ang. short run ) to czas, w którym przynajmniej niektóre czynniki produkcji są stałe. Dla pizzerii krótkim okresem będzie czas obowiązywania umowy najmu pomieszczeń, ponieważ związany bieżącą umową właściciel nie może wybrać innego lokalu. W długim okresie (ang. long run ) wszystkie nakłady i czynniki produkcji są zmienne. Po wygaśnięciu umowy najmu pomieszczeń na pizzerię właściciel może przenieść się do większego lub mniejszego lokalu, w zależności od popytu na przygotowywane przezeń placki. Przyjrzyjmy się produkcji w krótkim okresie na konkretnym przykładzie: ścinania drzew za pomocą piły spalinowej. Zasady rządzące produkcją w krótkim okresie można omówić na przykładzie drwali ścinających drzewa. Ponieważ na mocy definicji nakład kapitału jest stały w krótkim okresie, nasza funkcja produkcji ma postać: Q = f [ L , K − ] lub Q = f [ L ] To równanie w prosty sposób pokazuje, że wielkość produkcji (np. liczba drzew ścinanych dziennie) zależy tylko od wielkości zatrudnionej siły roboczej (np. liczby pracujących drwali), przy założeniu, że nakład kapitału jest stały (czyli dysponują oni jedną piłą spalinową). Możemy zilustrować funkcję produkcji konkretnymi wartościami, tak jak to zostało pokazane w . Krótkookresowa funkcja produkcji ściętych drzew Liczba drwali 1 2 3 4 5 Produkt całkowity (TP) 4 10 12 13 13 Produkt krańcowy (MP) 4 6 2 1 0 Warto zauważyć, że do naszych rozważań wprowadziliśmy nowe pojęcia. Produkcję (Q) możemy także nazwać produkcją całkowitą (TP – total product ), co oznacza wielkość produkcji wytworzoną przy danej ilości pracy i stałej ilości kapitału. W tym przykładzie jeden drwal używający piły może ściąć cztery drzewa w ciągu godziny. Dwóch drwali, mając do dyspozycji jedną piłę, może ściąć w tym samym okresie dziesięć drzew. Dzieje się tak dlatego, że podczas gdy pierwszy pracuje przy ścinaniu, drugi wyszukuje kolejne drzewa nadające się do ścięcia. Mogą się również zmieniać przy pracy, dzięki czemu mniej się męczą i pracują wydajniej. Powinniśmy również wprowadzić bardzo ważne pojęcie: produkt krańcowy (marginalny) (ang. marginal product ). Produkt krańcowy to dodatkowa produkcja, która zostaje wytworzona dzięki zatrudnieniu kolejnego pracownika. Produktu krańcowego nie należy jednak utożsamiać z konkretnymi dobrami lub usługami, które wytworzyła nowo zatrudniona osoba. Przecież dodatkowe 6 ściętych drzew w naszym przykładzie zostało wyprodukowane przez dwóch drwali. Przyrost produkcji był możliwy dzięki zatrudnieniu kolejnego pracownika, ale nie jest on efektem wyłącznie jego pracy. W ujęciu matematycznym produkt krańcowy to przyrost produktu całkowitego podzielony przez przyrost nakładu pracy: M P = Δ (T P) / Δ L W powyższej tabeli, ponieważ 0 pracowników ścina 0 drzew, produkt krańcowy pierwszego pracownika to cztery drzewa dziennie, ale produkt krańcowy drugiego pracownika to sześć drzew dziennie. Dlaczego tak się dzieje? Jak wskazaliśmy powyżej, wynika to z charakteru omawianego procesu produkcyjnego. Załóżmy, że dodamy do tej historyjki trzeciego drwala. Jaki będzie produkt krańcowy tej osoby? Co ta osoba wniesie do zespołu? Może na przykład dbać o dostarczanie paliwa, dzięki któremu piła mechaniczna działa, albo przynosić wodę, którą orzeźwiać się będą koledzy. Trzeci pracownik umożliwi również jeszcze częstsze zmiany przy ścinaniu, co uczyni pracę każdego z drwali szybszą. Wartości, które zostały wskazane w tabeli, pozwalają na sformułowanie niezwykle ważnego wniosku dotyczącego produkcji w krótkim okresie. Wraz ze wzrostem liczby zatrudnionych osób produkt krańcowy początkowo rośnie, ale wcześniej czy później nieuchronnie zaczyna maleć. Od pewnego poziomu zatrudnienia każdy kolejny pracownik nie przekłada się już na wzrost wielkości produkcji albo jego wpływ na produkt całkowity jest ujemny. Wniosek ten nazywany jest prawem malejącego produktu krańcowego (ang. law of diminishing marginal product ) i jest immanentną cechą produkcji w krótkim okresie. Koncepcja malejącej produktywności krańcowej jest bardzo podobna do malejącej użyteczności krańcowej, o której była mowa w rozdziale dotyczącym wyboru konsumenta. Obie z kolei są przykładami bardziej ogólnej koncepcji malejących przychodów krańcowych. Dlaczego produktywność krańcowa maleje? Dzieje się tak ze względu na stały nakład kapitału (szerzej – na nakłady stałych czynników produkcji). Wrócimy do tego zagadnienia, gdy w jednym z kolejnych podrozdziałów będziemy omawiać produkcję w długim okresie. Prawo malejącego produktu krańcowego możemy również przedstawić graficznie, na przykład tak, jak na i . wykorzystuje dane z . Natomiast przedstawia bardziej ogólne przypadki krzywych produktu całkowitego i krańcowego. Prawo malejącego produktu krańcowego: całkowita produkcja drzew w krótkim okresie (na górze), krańcowa produkcja drzew (na dole). Krzywe produktu całkowitego (na górze) i produktu krańcowego (na dole). Key Concepts and Summary Produkcja to seria toczących się w przedsiębiorstwie procesów, które prowadzą do przekształcania nakładów i czynników produkcji (np. pracy, kapitału, surowców itp.) w dobra i usługi, jakie będzie można zaoferować nabywcom na rynku. Zmiana nakładu stałych czynników produkcji (przede wszystkim kapitału) w krótkim okresie jest niemożliwa. Przyrost produkcji w krótkim okresie jest zatem konsekwencją rosnącego nakładu zmiennych czynników produkcji, przede wszystkim wzrostu liczby zatrudnionych pracowników. Produkt krańcowy to dodatkowa produkcja, którą przedsiębiorstwo uzyskuje, zatrudniając kolejne jednostki siły roboczej (dodatkowych ludzi). Dla każdej funkcji produkcji w krótkim okresie wzrost zatrudnienia powyżej pewnego poziomu doprowadzi do spadku produktu krańcowego – kolejni zatrudniani pracownicy będą przyczyniać się do coraz mniejszych przyrostów produkcji całkowitej. Z matematycznego punktu widzenia produkcja krańcowa to nachylenie krzywej produkcji całkowitej. Review Questions Co to jest funkcja produkcji? Jaka jest różnica między stałymi a zmiennymi nakładami (czynnikami produkcji)? malejąca produktywność krańcowa (ang. diminishing marginal productivity ) ogólna zasada, zgodnie z którą zatrudnianie kolejnych jednostek siły roboczej przy stałym zasobie kapitału prowadzi do coraz mniejszych przyrostów produktu całkowitego nakłady (koszty) stałe (ang. fixed inputs ) czynniki produkcji, których wielkości zatrudnienia w krótkim okresie nie można zwiększyć lub zmniejszyć produkt krańcowy (ang. marginal product ) zmiana wielkości produkcji całkowitej w przedsiębiorstwie wynikająca ze wzrostu zatrudnienia o jednostkę; matematycznie MP = Δ(TP) / ΔL", "section": "Produkcja w krótkim okresie", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Koszty w krótkim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć zależność między wielkością produkcji a kosztami Dopasować wynagrodzenie do każdego czynnika produkcji Przeanalizować koszty w krótkim okresie, wykorzystując kategorie kosztów całkowitych, kosztów stałych, kosztów zmiennych, kosztu krańcowego i kosztu przeciętnego Obliczyć zysk przeciętny Wskazać znaczenie zmienności kosztów dla wartości zysku przedsiębiorstwa W poprzednim podrozdziale wyjaśniliśmy już, że całkowite koszty zależą od wielkości nakładów, które przedsiębiorstwo wykorzystuje do wytworzenia konkretnego wolumenu swojej produkcji, oraz od kosztów tych nakładów. Funkcja produkcji przedsiębiorstwa wskazuje, jaki wolumen produkcji zostanie wytworzony przy danym poziomie nakładów. Na problem ten można jednak spojrzeć również z drugiej strony: ile i jakich nakładów potrzebuje przedsiębiorstwo, aby wyprodukować konkretną ilość produktów. Jest to pierwsza informacja, jakiej potrzebujemy, aby określić koszt całkowity. Przejdźmy teraz do drugiej, czyli do kosztu pozyskania konkretnych nakładów i czynników produkcji. Z każdym czynnikiem produkcji (lub nakładem) związany jest konkretny rodzaj wynagrodzenia za jego wykorzystanie. Płatności za wykorzystanie czynników produkcji są kosztem z punktu widzenia przedsiębiorstwa. Z kolei dla właściciela każdego z czynników produkcji te płatności są jego dochodami. Opłaty za wykorzystane czynniki produkcji obejmują: Ceny surowców. Należy jednak zaznaczyć, że w klasycznym ujęciu surowce (takie jak węgiel kamienny, ropa naftowa lub drewno) są elementem czynnika produkcji „ziemia” Rentę gruntową lub czynsz za grunt albo budynki (czynnik produkcji „ziemia”) Płace i wynagrodzenia za pracę Odsetki (procenty) i dywidendy za wykorzystanie kapitału finansowego (kredyty i inwestycje kapitałowe) Zysk za przedsiębiorczość (ang. profit for entrepreneurship ). Zysk jest wartością rezydualną, która pozostaje po odjęciu od przychodów wszystkich kosztów poniesionych przez przedsiębiorstwo. Choć traktowanie zysku jako „kosztu” może wydawać się dziwne, to właśnie zysk jest wynagrodzeniem przedsiębiorcy za podjęcie ryzyka działalności gospodarczej. Mamy teraz wszystkie informacje niezbędne do określenia kosztów działalności przedsiębiorstwa. Funkcja kosztu to wyrażenie lub równanie matematyczne, które pokazuje koszt wytworzenia różnych wielkości produkcji. Funkcja kosztów dla produkcji gadżetów (wszystkie wartości w tej i kolejnych tabelach w zł) Wielkość produkcji (Q) 1 2 3 4 Koszt 32,50 44 52 90 Możemy zauważyć, że koszt wzrasta, gdy przedsiębiorstwo zwiększa wolumen produkcji. Jest to dość intuicyjne, ponieważ wytwarzanie większej liczby produktów wymaga większych nakładów, których pozyskanie kosztuje więcej. Skąd pochodzą dane dotyczące kosztów? Wynikają one z funkcji produkcji przedsiębiorstwa i cen czynników produkcji. Znajdujące się powyżej omówienie kosztów związanych z konkretnymi czynnikami produkcji i nakładami w krótkim okresie bazuje na funkcji produkcji podobnej do tej, którą zastosowano w poprzednim podrozdziale w odniesieniu do ścinanych drzew – . Pracownicy (L) 1 2 3 3,25 4,4 5,2 6 7 8 9 Gadżety (Q) 0,2 0,4 0,8 1 2 3 3,5 3,8 3,95 4 Możemy wykorzystać informacje z funkcji produkcji do określenia kosztów produkcji. Musimy jednak wiedzieć, ilu pracowników jest potrzebnych do wyprodukowania każdej liczby gadżetów. Jeśli zamienimy kolejność wierszy w tabeli, przekształcimy funkcję produkcji tak, aby pokazała L = f(Q). Gadżety (Q) 0,2 0,4 0,8 1 2 3 3,5 3,8 3,95 4 Pracownicy (L) 1 2 3 3,25 4,4 5,2 6 7 8 9 Teraz skupimy się wyłącznie na rozmiarach produkcji wyrażonej w liczbach całkowitych, a więc eliminujemy z tabeli wartości ułamkowe. Załóżmy również, że każdy z pracowników, który produkuje gadżety, zarabia 10 zł za godzinę swojej pracy. Pomnożenie wiersza zawierającego dane o liczbie pracowników przez 10 zł (i eliminacja pustych pól) pozwoli nam oszacować koszt produkcji konkretnej liczby gadżetów. Gadżety (Q) - - - 1 2 3 - - - 4 Pracownicy (L) - - - 3,25 4,4 5,2 - - - 9 Gadżety (Q) 1,00 2,00 3,00 4,00 Pracownicy (L) 3,25 4,4 5,2 9 × godzinowa stawka płacy 10 10 10 10 = Koszt 32,50 44,00 52,00 90,00 To ta sama funkcja kosztów, od której zaczęliśmy! (Pokazana w .) Teraz, gdy mamy już ogólne pojęcie o źródłach kosztów i ich związku z wielkością produkcji, przejdźmy do szczegółów. Koszty przeciętne i krańcowe Koszt wytworzenia produkcji zależy od tego, ile pracy i kapitału fizycznego wykorzystuje przedsiębiorstwo. Lista kosztów związanych z produkcją samochodów będzie wyglądać zupełnie inaczej niż w przypadku produkcji oprogramowania komputerowego, strzyżenia włosów czy dostarczania posiłków typu fast food. Możemy mierzyć koszty na różne sposoby, a każdy zapewnia nieco inną perspektywę. Czasem przedsiębiorstwa muszą spojrzeć na jednostkowy koszt produkcji, a nie tylko na koszt całkowity. Istnieją dwa sposoby mierzenia kosztów jednostkowych. Najbardziej intuicyjny sposób to koszt przeciętny, czyli średni koszt wyprodukowania jednego dobra dla danych rozmiarów produkcji. Koszt przeciętny (ang. average cost ) definiujemy jako koszty całkowite podzielone przez liczbę wytworzonych produktów: A C = T C / Q . Jeśli wyprodukowanie dwóch gadżetów kosztuje łącznie 44 zł, to koszt przeciętny jednego gadżetu wynosi 44 / 2 = 22 [ zł ] . Innym sposobem mierzenia kosztu w przeliczeniu na jednostkę jest koszt krańcowy (ang. marginal cost ). Jeśli koszt przeciętny jest średnim kosztem na jednostkę wytworzonej produkcji, to koszt krańcowy jest kosztem wyprodukowania każdej dodatkowej jednostki produkcji. Bardziej formalnie, koszt krańcowy to koszt wytworzenia każdej kolejnej jednostki produkcji. Matematycznie koszt krańcowy to zmiana kosztu całkowitego podzielona przez zmianę wielkości produkcji: M C = Δ ( T C ) / Δ Q . Jeśli koszt pierwszego gadżetu to 32,50 zł, a koszt dwóch gadżetów 44 zł, wówczas koszt krańcowy drugiego produktu wynosi 44 – 32,50 = 11,50 [ zł ] . Poniżej znajduje się tabela z kosztami produkcji gadżetów rozbudowana o wartość kosztu przeciętnego i krańcowego. Rozszerzona funkcja kosztów produkcji gadżetów Wielkość produkcji 1 2 3 4 Koszt całkowity 32,50 44,00 52,00 90,00 Koszt przeciętny 32,50 22,00 17,00 22,50 Koszt krańcowy 32,50 11,50 8,00 38,00 Zauważ, że koszt krańcowy pierwszej jednostki produkcji jest zawsze taki sam jak koszt całkowity. Koszty stałe i zmienne Koszty całkowite (ang. total costs ) możemy podzielić na koszty stałe i koszty zmienne. Koszty stałe (ang. fixed costs ) to koszty stałych nakładów czynników produkcji (np. kapitału). Ponieważ nakłady stałe nie zmieniają się w krótkim okresie, koszty stałe to wydatki, które są niezależne od wielkości produkcji. Bez względu na to, czy produkujesz dużo, czy mało, koszty stałe są takie same. Jednym z przykładów kosztu stałego jest czynsz za fabrykę lub powierzchnię handlową. Po podpisaniu umowy najmu czynsz jest taki sam niezależnie od tego, ile wyprodukujesz; przynajmniej do czasu wygaśnięcia umowy. Koszty stałe związane są również z innymi nakładami i procesami produkcyjnymi: będą to np. koszty maszyn lub sprzętu do wytwarzania produktów, koszty badań i rozwoju nowych produktów, a nawet wydatki na reklamę popularyzującą markę. Wysokość kosztów stałych jest różna w różnych branżach, np. produkcja układów scalonych wykorzystywanych w komputerach wymaga budowy drogiej fabryki, ale lokalne przedsiębiorstwo zajmujące się przeprowadzkami i transportem może obejść się prawie bez kosztów stałych, jeśli będzie wynajmować ciężarówki tylko w te dni, w których prowadzi aktywną działalność. Koszty zmienne (ang. variable cost ) to koszty zmiennych nakładów czynników produkcji (np. pracy). Jedynym sposobem na zwiększenie lub zmniejszenie produkcji w krótkim okresie jest zwiększenie lub zmniejszenie tych nakładów. Dlatego koszty zmienne rosną lub maleją wraz ze zmianą wolumenu produkcji. Traktujemy pracę jako koszt zmienny, ponieważ wyprodukowanie większej ilości dóbr lub usług zazwyczaj wymaga większej liczby pracowników lub większej liczby godzin pracy. Koszty zmienne obejmują również koszt pozyskania surowców. Koszty całkowite to suma kosztów stałych i zmiennych. Spójrzmy na inny przykład. Pomyślmy o zakładzie fryzjerskim działającym pod nazwą Strzyżenie Owiec, którego koszty całkowite zostały przedstawione na . Dane dotyczące produkcji i kosztów znajdują się w . Koszty stałe prowadzenia salonu fryzjerskiego, łącznie z wynajęciem powierzchni i wyposażenia, wynoszą 160 zł dziennie. Koszty zmienne to koszty zatrudnienia fryzjerów, które w naszym przykładzie wynoszą 80 zł na fryzjera dziennie. Pierwsze dwie kolumny tabeli pokazują dzienną liczbę ostrzyżonych głów przy różnych poziomach zatrudnienia. Trzecia kolumna zawiera koszty stałe, które nie zmieniają się niezależnie od wielkości produkcji. Czwarta kolumna przedstawia koszty zmienne przy każdym z poziomów produkcji. Obliczamy je, mnożąc liczbę zatrudnionych pracowników przez ich płacę. Na przykład dwóch fryzjerów kosztuje: 2 × 80 = 160 [ zł ] . Zsumowanie kosztów stałych z trzeciej kolumny i kosztów zmiennych z czwartej kolumny daje łączne koszty w piątej kolumnie. Na przykład przy zatrudnieniu dwóch fryzjerów koszt całkowity wynosi: 160 + 160 = 320 [ zł ] . Produkcja i koszty całkowite zakładu fryzjerskiego Strzyżenie Owiec (kwoty w zł) Praca Liczba ostrzyżonych głów Koszty stałe Koszty zmienne Koszty całkowite 1 16 160 80 240 2 40 160 160 320 3 60 160 240 400 4 72 160 320 480 5 80 160 400 560 6 84 160 480 640 7 82 160 560 720 Nawet wtedy, gdy przedsiębiorstwo nic nie produkuje, musi pokrywać koszty stałe w wysokości 160 zł. Rozpoczęcie produkcji oznacza pojawienie się kosztów zmiennych, a koszty całkowite są sumą tych dwóch składowych. Przy zerowej produkcji koszty stałe wynoszą 160 zł. Wraz ze wzrostem jej wolumenu do kosztów stałych dodajemy koszty zmienne, a koszt całkowity jest sumą tych dwóch elementów. przedstawia związek między wielkością produkcji a kosztem jej wytworzenia. Wartość kosztów stałych jest odłożona na osi pionowej, w punkcie jej przecięcia z krzywą kosztów całkowitych. Jak widać, koszty stałe występują również wtedy, gdy przedsiębiorstwo nic nie produkuje. Na wykresie daje się zauważyć, że po rozpoczęciu produkcji koszty zmienne, a w konsekwencji również całkowite, rosną. Koszty zmienne mogą początkowo powiększać się w bardzo umiarkowanym tempie, ale w pewnym momencie zaczynają przyrastać coraz szybciej. Jest to spowodowane malejącą produktywnością krańcową – zależnością, którą omówiliśmy w poprzednim podrozdziale. Po zatrudnieniu pierwszego fryzjera pojawia się w ogóle jakikolwiek produkt, który definiujemy jako 16 ostrzyżonych głów. Tyle właśnie wynosi produkt krańcowy. Po zatrudnieniu kolejnego pracownika produkcja wzrasta z 16 do 40 ostrzyżonych głów, a zatem produkt krańcowy jest równy 24. Od tego momentu jednak produkt krańcowy maleje wraz z zatrudnianiem kolejnych pracowników. Gdy liczba fryzjerów wzrasta z dwóch do trzech, produkt krańcowy wynosi tylko 20, zaś gdy liczba zatrudnionych powiększa się z trzech do czterech, produkt krańcowy osiąga wartość jedynie 12. Aby zrozumieć, dlaczego tak się dzieje, weź pod uwagę, że jednoosobowy zakład fryzjerski to bardzo pracochłonny biznes. Jeśli w zakładzie zatrudniony jest tylko jeden fryzjer, to musi on robić wszystko: przywitać się z wchodzącymi klientami, odbierać telefony, strzyc włosy, sprzątać i przyjmować należności. Zatrudnienie drugiego pracownika zmniejsza problemy związane z odrywaniem się od strzyżenia i czesania głów oraz pozwala na podział pracy i specjalizację. Rezultatem może być wzrost produktu krańcowego. Jednak zatrudnianie kolejnych fryzjerów powoduje, że korzyści z przyjęcia do pracy każdego nowego pracownika są mniejsze, ponieważ specjalizacja pracy może postępować tylko do pewnego momentu. Dodanie szóstego, siódmego lub ósmego fryzjera tylko po to, by witał ludzi przy drzwiach lub zamiatał podłogę, będzie miało mniejszy wpływ na wielkość produkcji niż zatrudnienie drugiego. I z tego właśnie powodu produkt krańcowy wcześniej czy później zaczyna maleć. W rezultacie koszty całkowite zaczynają rosnąć szybciej wraz ze wzrostem produkcji. W pewnym momencie może się wręcz okazać, że zatrudnienie kolejnego pracownika generuje ujemny produkt krańcowy (tak dzieje się z siódmym fryzjerem w naszym hipotetycznym zakładzie), gdy pracownicy zaczną obijać się łokciami, przeszkadzać sobie w pracy i wchodzić nawzajem w drogę. Ten wzorzec malejącej produktywności krańcowej (ang. diminishing marginal productivity ) występuje powszechnie w działalności produkcyjnej. Rozważ teraz problem nawadniania upraw. Areał wykorzystywanych pól jest stałym czynnikiem produkcji, podczas gdy koszt pozyskania wody stanowi kluczowy element kosztów zmiennych. Gdy rolnik zwiększa ilość wykorzystywanej wody, wzrasta wydajność jego produkcji. Jednak dodawanie coraz większej ilości wody powoduje mniejsze przyrosty zbiorów z hektara, aż w pewnym momencie wody jest tak dużo, że uprawy po prostu gniją. Malejąca produktywność krańcowa pojawia się, ponieważ przy stałych nakładach części czynników produkcji (w tym przykładzie ziemia) każda dodatkowa jednostka nakładu zmiennego (np. woda) w coraz mniejszym stopniu przekłada się na wzrost produkcji. Przeciętny koszt całkowity, przeciętny koszt zmienny i koszt krańcowy Podział kosztów całkowitych na stałe i zmienne może również stanowić podstawę do innych spostrzeżeń. Pierwsze pięć kolumn w wykorzystuje explicite dane z poprzedniej tabeli, ale ostatnie trzy kolumny prezentują przeciętny koszt całkowity, przeciętny koszt zmienny i koszt krańcowy. Te nowe kategorie analizują koszty w przeliczeniu na jednostkę (a nie w ujęciu całkowitym) i są pokazane na . Krzywe kosztów dla zakładu fryzjerskiego Strzyżenie Owiec Możemy również przedstawić informacje o kosztach całkowitych (zarówno stałych, jak i zmiennych) w przeliczeniu na jednostkę produkcji. Przeciętny krótkookresowy koszt całkowity (SATC) obliczamy, dzieląc całkowite koszty przez wielkość produkcji. Krzywa przeciętnego kosztu całkowitego ma zwykle kształt litery U. Przeciętny krótkookresowy koszt zmienny (SAVC) obliczamy, dzieląc całkowite koszty zmienne przez wielkość produkcji. Krzywa przeciętnego kosztu zmiennego leży poniżej krzywej przeciętnego kosztu całkowitego i zazwyczaj również ma kształt litery U. Koszt krańcowy w krótkim okresie (SMC) obliczamy, dzieląc przyrost kosztów całkowitych przez wzrost produkcji, który ten przyrost spowodował. Krzywa kosztu krańcowego początkowo nieznacznie maleje wraz ze wzrostem produkcji, aby później zacząć szybko (bardziej niż wykładniczo) rosnąć. Różne rodzaje kosztów zakładu fryzjerskiego Strzyżenie Owiec (kwoty w zł) Praca Liczba ostrzyżonych głów Koszty stałe (FC) Koszty zmienne (VC) Koszty całkowite (TC) Koszt krańcowy (MC) Przeciętny koszt całkowity (SATC) Przeciętny koszt zmienny (SAVC) 1 16 160 80 240 15,00 15,00 5,00 2 40 160 160 320 3,33 8,00 4,00 3 60 160 240 400 4,00 6,67 4,00 4 72 160 320 480 6,67 6,67 4,44 5 80 160 400 560 10,00 7,00 5,00 6 84 160 480 640 20,00 7,62 5,71 Przeciętny koszt całkowity (ang. average total cost ) – czasami nazywany po prostu kosztem przeciętnym – jest kosztem całkowitym podzielonym przez wielkość produkcji. Ponieważ całkowite koszty ostrzyżenia 40 głów wynoszą 320 zł, to przeciętny koszt całkowity jednego strzyżenia wynosi 320 / 40, czyli 8 [zł]. Krzywe kosztu przeciętnego zwykle mają kształt litery U, tak jak to widać na . Krzywa przeciętnego kosztu całkowitego zaczyna się stosunkowo wysoko, ponieważ przy niskich poziomach produkcji koszty całkowite są zdominowane przez koszty stałe. Matematycznie – mianownik jest tak mały, że przeciętny koszt całkowity jest duży. Następnie przeciętny koszt całkowity spada, ponieważ koszty stałe rozkładają się na coraz większą liczbę wytworzonych produktów. Jednak wraz z dalszym wzrostem produkcji koszt przeciętny zaczyna rosnąć. Wraz z malejącą produktywnością krańcową koszty zmienne zaczynają przyrastać szybciej niż wolumen produkcji, co zwiększa również przeciętny koszt całkowity. Przeciętny koszt zmienny (ang. average variable cost ) otrzymujemy, dzieląc koszty zmienne przez wielkość produkcji. Na przykład koszt zmienny ostrzyżenia 80 głów wynosi 400 zł, więc przeciętny koszt zmienny to 400 / 80, czyli 5 [zł] za strzyżenie. Należy zauważyć, że dla każdego poziomu produkcji krzywa przeciętnego kosztu zmiennego zawsze będzie leżeć poniżej krzywej przeciętnego kosztu całkowitego ( ). Po prostu przeciętny koszt całkowity uwzględnia również koszty stałe, zatem musi być większy niż przeciętny koszt zmienny. Stąd dla Q = 80 ostrzyżonych głów przeciętny koszt całkowity to 8 zł na strzyżenie, podczas gdy przeciętny koszt zmienny to tylko 5 zł na strzyżenie. Jednak wraz ze wzrostem produkcji koszty stałe stają się relatywnie mniej istotne (ponieważ nie rosną one wraz z powiększającym się wolumenem produkcji), więc przeciętny koszt zmienny zbliża się wartością do przeciętnego kosztu całkowitego. Przeciętne koszty całkowity i zmienny mierzą koszt wytworzenia jednego produktu dla każdego wolumenu produkcji. Koszt krańcowy (ang. marginal cost ) niesie ze sobą nieco inną informację. Koszt krańcowy to dodatkowy koszt wytworzenia jeszcze jednej jednostki produkcji. Nie jest to koszt jednostkowy wszystkich wyprodukowanych jednostek. Interesuje nas tylko koszt związany z produkcją następnej jednostki (lub kilku następnych). Koszt krańcowy obliczamy, dzieląc zmianę całkowitych kosztów przez zmianę wyprodukowanej liczby produktów. Na przykład, gdy liczba ostrzyżonych głów wzrośnie z 40 do 60, to całkowite koszty wzrosną o 400 – 320, czyli 80 [zł]. Zatem koszt krańcowy każdej z tych dodatkowych 20 jednostek produkcji wyniesie 80 / 20, czyli 4 [zł] na strzyżenie. Krzywa kosztów krańcowych jest na ogół nachylona w górę, ponieważ malejące korzyści krańcowe oznaczają, że wytworzenie dodatkowych jednostek produkcji jest coraz bardziej kosztowne. Na wykresie widzimy również niewielki zakres produkcji, w którym krzywa kosztu krańcowego opada. Nas jednak najbardziej interesuje punkt, w którym wykresy krzywych kosztu krańcowego i kosztu przeciętnego przecinają się. O znaczeniu tego punktu (tych rozmiarów produkcji) piszemy w poniższej . Gdzie spotykają się koszty krańcowe i przeciętne? Krzywa kosztu krańcowego przecina krzywą kosztu przeciętnego w punkcie jej minimum, który występuje przy ilości 72 i koszcie 6,60 zł, tak jak to widać na . Przecięcie tych krzywych dokładnie w tym miejscu wynika z ekonomicznego znaczenia kosztów krańcowych i przeciętnych. Jeśli krańcowy koszt produkcji jest niższy od przeciętnego kosztu wyprodukowania poprzednich jednostek, tak jak w przypadku punktów na lewo od punktu przecięcia SMC z SATC, wówczas wyprodukowanie jeszcze jednej dodatkowej jednostki zmniejszy ogólne koszty, a krzywa SATC będzie w dalszym ciągu opadać. I odwrotnie, jeśli krańcowy koszt wyprodukowania dodatkowej jednostki jest wyższy od przeciętnego kosztu produkcji wcześniejszych jednostek, jak to ma miejsce w przypadku punktów na prawo od punktu przecięcia SMC z SATC, wtedy wyprodukowanie krańcowej jednostki zwiększy ogólne koszty, zaś krzywa SATC będzie nachylona w górę. Punkt przejścia między miejscem, w którym SMC ściąga SATC w dół, a miejscem, w którym ciągnie go w górę, musi nastąpić w minimalnym punkcie krzywej SATC. Koncepcja kosztu krańcowego „ciągnącego” przeciętny koszt w dół lub w górę może brzmieć abstrakcyjnie, ale pomyśl o własnych ocenach. Jeśli wynik z ostatniego (krańcowego) testu z ekonomii jest niższy niż średni wynik z poprzednich sprawdzianów, to ten krańcowy test obniża twoją średnią. Jeśli wynik z ostatniego testu jest wyższy niż średnia z poprzednich sprawdzianów, to krańcowy test podnosi twoją średnią. W ten sam sposób niskie koszty krańcowe produkcji najpierw obniżają koszty przeciętne, a następnie wyższe koszty krańcowe ciągną je w górę. Konkretne wartości liczbowe reprezentujące całkowity koszt przeciętny, przeciętny koszt zmienny i koszt krańcowy zmieniają się, co oczywiste, w przypadku różnych przedsiębiorstw. Jednak ogólne wzorce zmienności tych krzywych oraz stojące za nimi relacje i intuicja ekonomiczna nie ulegną zmianie niezależnie od tego, czy rozważamy funkcjonowanie zakładu fryzjerskiego, produkcję zboża, czy też wytwarzanie gadżetów. Lekcje płynące z alternatywnych metod mierzenia kosztów Podział kosztów całkowitych na koszty stałe, krańcowe i przeciętne jest przydatny, ponieważ każda z tych alternatywnych miar pozwala spojrzeć na sposób funkcjonowania przedsiębiorstwa w nieco inny sposób. Bez względu na wielkość produkcji utarg całkowity musi przekraczać koszty całkowite, jeśli przedsiębiorstwo ma osiągnąć zysk. Jednak, jak omówiliśmy to w , koszty stałe są często kosztami utopionymi (ang. sunk costs ), których przedsiębiorstwo nie może odzyskać. Powinny być zatem ignorowane podczas podejmowania decyzji o tym, co można zrobić, aby poprawić sytuację przedsiębiorstwa. Można natomiast zmienić wartość kosztów zmiennych, dzięki czemu przedsiębiorstwo ma szansę stać się dochodowe. Jest to przecież jedyna kategoria kosztów, które mogą się zmieniać w krótkim okresie, w związku z czym to one właśnie rosną lub maleją wraz ze wzrostem lub spadkiem wolumenu produkcji. Dlaczego koszty całkowite i koszt przeciętny nie są przedstawione na tym samym wykresie? Koszty całkowite, koszty stałe i koszty zmienne odzwierciedlają różne aspekty kształtowania się kosztów produkcji danego wolumenu. Mierzymy je w złotych (lub innych jednostkach pieniężnych). Natomiast koszt krańcowy, koszt przeciętny i przeciętny koszt zmienny są kosztami przeliczonymi na jednostkę produkcji. W poprzednim przykładzie mierzyliśmy je w złotych za ostrzyżoną głowę. Zatem umieszczanie wszystkich krzywych na tym samym wykresie nie miałoby sensu, ponieważ mierzymy je w różnych jednostkach (w złotych albo w złotych na jednostkę produkcji). To tak, jakby oś pionowa mierzyła dwie różne rzeczy. Ponadto, ze względów praktycznych, gdyby krzywe kosztu krańcowego, kosztu przeciętnego i przeciętnego kosztu zmiennego znajdowały się na tym samym wykresie co krzywe kosztów całkowitych, stałych i zmiennych, wówczas te trzy pierwsze linie byłyby prawie płaskie (nie wykazywałaby zmienności). Korzystając z danych z poprzedniego przykładu, całkowity koszt wyprodukowania 40 ostrzyżonych głów wynosi 320 zł. Jednak koszt przeciętny to 320 / 40, czyli 8 [zł]. Jeśli na tym samym wykresie umieścisz zarówno krzywą kosztów całkowitych, jak i krzywą kosztu przeciętnego, to zmienność kosztu przeciętnego będzie prawie niewidoczna. Koszt przeciętny informuje, czy przedsiębiorstwo może osiągać zyski przy danej cenie na rynku. Jeśli podzielimy zysk przez wielkość produkcji, otrzymamy zysk jednostkowy (ang. average profit ), nazywany również marżą zysku. Rozszerzone równanie zysku ma postać: zysk jednostkowy = zysk wielkość produkcji = przychód całkowity – koszt całkowity wielkość produkcji = przychód całkowity wielkość produkcji – koszt całkowity wielkość produkcji = przychód jednostkowy – koszt jednostkowy Jednak zauważ, że przychód jednostkowy = cena × wielkość produkcji wielkość produkcji = cena A zatem zysk jednostkowy = cena – koszt jednostkowy Tak właśnie definiujemy marżę zysku (ang. profit margin ) przedsiębiorstwa. Z tej definicji wynika, że jeśli cena rynkowa jest wyższa od kosztu przeciętnego, to zysk przeciętny, a tym samym zysk całkowity, będzie dodatni. Jeśli cena rynkowa jest niższa od kosztu przeciętnego, wówczas zyski będą ujemne. Możemy również porównać krańcowy koszt wytworzenia dodatkowej jednostki z krańcowym przychodem uzyskanym ze sprzedaży tej dodatkowej jednostki, aby pokazać, czy dodatkowa jednostka zwiększa całkowity zysk, czy nie. Tak więc koszt krańcowy pomaga producentom zrozumieć, w jaki sposób zwiększenie lub zmniejszenie produkcji wpłynie na ich zyski. Zróżnicowanie kosztów Struktura kosztów jest różna w różnych gałęziach gospodarki, a nawet w różnych przedsiębiorstwach działających w tej samej branży. Niektóre firmy mają wysokie koszty stałe, ale niskie koszty krańcowe. Rozważmy przykład operatora prywatnego odcinka autostrady (lub innego elementu infrastruktury: mostu, tunelu itd.). Koszty zbudowania odcinka autostrady, postawienia infrastruktury służącej do poboru opłat i ewentualnie wynagrodzenia personelu pracującego w punktach poboru opłat mają charakter stały. Nie zależą od tego, ile samochodów przejedzie płatnym odcinkiem drogi (co jest substytutem wielkości produkcji). Gdy autostrada zostanie oddana do użytku, może zapewnić wysokie przychody (z opłat wnoszonych przez kierowców) przy bardzo niskich kosztach zmiennych. W takim przypadku krzywa kosztów całkowitych może zaczynać się na wysokim poziomie ze względu na wysokie koszty stałe, ale potem może być dość płaska, aż do znacznych wielkości produkcji, co odzwierciedla niskie koszty zmienne eksploatacji. Jednak jeżeli ten odcinek stanie się popularny, duża liczba podróżnych będzie powodować korki, co będzie oczywiście wymagało rozbudowy zarówno punktów poboru opłat, jak i samej drogi. W przypadku innych przedsiębiorstw koszty stałe mogą być stosunkowo niskie. Weźmy jako przykład firmy, które zajmują się utrzymaniem czystości chodników i terenów zielonych. Jeśli chodzi o koszty stałe, to potrzebują one niewiele więcej niż samochód do transportu pracowników oraz kilka sztuk grabi i łopat. W jeszcze innych przedsiębiorstwach wartość produktu krańcowego może bardzo gwałtownie maleć. Jeśli zakład produkcyjny próbowałby działać 24 godziny na dobę przez siedem dni w tygodniu, to niewiele czasu pozostawałoby na rutynową konserwację sprzętu. Koszty krańcowe mogłyby drastycznie wzrosnąć, gdyby przedsiębiorstwo musiało naprawić lub wymienić zużyty sprzęt. Każde przedsiębiorstwo może stosunkowo łatwo zorientować się, jaki jest wpływ strony kosztowej na jego wynik finansowy, dzieląc swoje całkowite koszty na koszty stałe i zmienne, a następnie obliczając przeciętny koszt całkowity, przeciętny koszt zmienny i koszt krańcowy. Jednak podjęcie ostatecznej decyzji o wielkości produkcji maksymalizującej zysk i cenie rynkowej będzie wymagało połączenia informacji dotyczącej kosztów z analizą sprzedaży i przychodów. To z kolei wymaga przyjrzenia się strukturze rynku w branży, w której działa przedsiębiorstwo. Zanim w kolejnych rozdziałach przejdziemy do analizy struktur rynku, przeanalizujemy zmienność i rodzaje kosztów, jakie ponosi przedsiębiorstwo w perspektywie długoterminowej. Key Concepts and Summary Wykorzystanie każdego nakładu i czynnika produkcji (np. kapitału lub pracy) wiąże się z koniecznością poniesienia odpowiedniej płatności (np. odsetek lub dywidend za kapitał, jak również płacy za pracę). Koszt wyprodukowania określonego wolumenu produkcji jest pochodną ilości każdego z wykorzystanych czynników produkcji pomnożonej przez związaną z nim płatność. W perspektywie krótkookresowej możemy podzielić całkowite koszty przedsiębiorstwa na koszty stałe, które trzeba ponieść, zanim cokolwiek zostanie wyprodukowane, i które nie zmieniają się wraz ze wzrostem lub spadkiem wolumenu produkcji, oraz koszty zmienne, które ponoszone są w związku ze zmianami wielkości produkcji. Koszty stałe to koszty utopione: przedsiębiorstwo poniosło je w przeszłości i obecnie nie może ich uniknąć czy zmienić, a więc nie powinny odgrywać żadnej roli w decyzjach ekonomicznych dotyczących przyszłej produkcji lub cen. Koszty zmienne zwykle odzwierciedlają malejące przychody krańcowe, tak więc krańcowy koszt wytwarzania dodatkowych jednostek produkcji rośnie. Koszt krańcowy obliczamy, dzieląc zmianę kosztu całkowitego (lub zmianę kosztu zmiennego, co przecież oznacza to samo) przez zmianę wielkości produkcji dla określonego wolumenu. Koszt krańcowy zazwyczaj rośnie. Przedsiębiorstwo może porównać koszt krańcowy z dodatkowym przychodem, jaki uzyskuje ze sprzedaży kolejnej jednostki, aby dowiedzieć się, czy ta krańcowa jednostka produkcji zwiększa zysk. Przeciętny koszt całkowity obliczamy, dzieląc koszty całkowite przez wielkość produkcji dla każdego jej wolumenu. Krzywa przeciętnego kosztu całkowitego ma zazwyczaj kształt litery U. Jeśli przeciętny koszt całkowity jest niższy niż cena rynkowa, przedsiębiorstwo osiąga zyski. Przeciętny koszt zmienny obliczamy analogicznie, dzieląc koszty zmienne przez wielkość produkcji dla każdego jej wolumenu. Krzywa przeciętnego kosztu zmiennego ma zazwyczaj kształt litery U. Jeśli przeciętny koszt zmienny jest niższy niż cena rynkowa, to przedsiębiorstwo powinno kontynuować produkcję w krótkim okresie (ponieważ traktujemy koszty stałe jako utopione i niemożliwe do zmiany). Self-Check Questions Przedsiębiorstwo Jak Się Nie Przewrócisz produkuje narty dla początkujących. Koszty stałe wynoszą 30 zł. Wypełnij poniższą tabelę, obliczając koszty całkowite, przeciętny koszt zmienny, przeciętny koszt całkowity i koszt krańcowy. Liczba par nart Koszty zmienne Koszty stałe Koszty całkowite Przeciętny koszt zmienny Przeciętny koszt całkowity Koszt krańcowy 0 0 30 1 10 30 2 25 30 3 45 30 4 70 30 5 100 30 6 135 30 Liczba par nart Koszty zmienne Koszty stałe Koszty całkowite Przeciętny koszt zmienny Przeciętny koszt całkowity Koszt krańcowy 0 0 30 30 – – 1 10 30 40 10,00 40,00 10 2 25 30 55 12,50 27,50 15 3 45 30 75 15,00 25,00 20 4 70 30 100 17,50 25,00 25 5 100 30 130 20,00 26,00 30 6 135 30 165 22,50 27,50 35 Na podstawie odpowiedzi udzielonych na poprzednie pytanie wyobraź sobie sytuację, w której przedsiębiorstwo produkuje 5 par nart i sprzedaje każdą parę po 25 zł. Jakie będą zyski lub straty przedsiębiorstwa? Czy patrząc na koszt przeciętny, można – bez przeprowadzania obliczeń – stwierdzić, że przedsiębiorstwo zarabia lub traci pieniądze przy tej cenie? Czy przy danej wielkości produkcji i cenie szósta para nart zwiększa zyski (przyjmij, że cena pozostaje na tym samym poziomie)? Całkowity utarg w tym przykładzie będzie równy 125 i wynika z pomnożenia pięciu wyprodukowanych jednostek przez cenę jednostkową na poziomie 25 zł. Całkowity koszt produkcji pięciu sztuk wynosi 130 zł, tak więc dla tego poziomu produkcji przedsiębiorstwo notuje straty w wysokości 5 zł. Jeśli cena jest niższa niż koszt przeciętny, przedsiębiorstwo nie osiąga zysku. Przy danej produkcji koszt przeciętny to 26 zł. Tak więc na pierwszy rzut oka widać, że przedsiębiorstwo przynosi straty. Przy produkcji równej 5 jednostkom koszty krańcowe wynoszą 30 zł. Cena to 25 zł za parę nart. Tak więc szósta wyprodukowana para nart nie zwiększa, ale zmniejsza zyski, co sugeruje, że przedsiębiorstwo w żadnym wypadku nie powinno jej wytwarzać. Review Questions W jaki sposób obliczamy produkt krańcowy? Jaki kształt ma twoim zdaniem krzywa produkcji całkowitej i krzywa produkcji krańcowej? Jak nazywamy wynagrodzenie za czynniki produkcji, takie jak ziemia, praca i kapitał? Jak jest różnica między kosztami stałymi a kosztami zmiennymi? Critical Thinking Questions Popularną nazwą kosztu stałego jest „narzut”. Chodzi o to, że cena dobra lub usługi wyznaczona przez przedsiębiorstwo powinna nie tylko pokrywać koszty zmienne, ale też część kosztu stałego zdefiniowaną przez przeciętny koszt stały. Załóżmy, że przewidywany koszt stały to 1000 zł. Jak wygląda krzywa przeciętnych kosztów stałych? Wykorzystaj swoją odpowiedź, aby wyjaśnić, w jaki sposób koszt stały wpływa na cenę przy różnym wolumenie produkcji (co nazywane jest „rozkładaniem narzutu”). W jaki sposób koszty stałe wpływają na koszty krańcowe? Dlaczego ta zależność jest ważna? Krzywe kosztów przeciętnych (z wyjątkiem krzywej przeciętnego kosztu stałego) mają zwykle kształt litery U i najpierw maleją, a następnie rosną. Krzywe kosztu krańcowego mają ten sam kształt, choć może to być trudniejsze do zauważenia, ponieważ większa część krzywej kosztu krańcowego rośnie. Jak myślisz, dlaczego krzywe kosztu przeciętnego i krańcowego mają ogólnie rzecz biorąc ten sam kształt? Problems Wróć do . Jaki będzie zysk krańcowy wynikający ze zwiększenia liczby zatrudnianych fryzjerów z 4 do 5 i z 5 do 6? Czy twoja odpowiedź pasuje do schematu malejących przychodów krańcowych? Oblicz przeciętny koszt całkowity, przeciętny koszt zmienny i koszt krańcowy „wyprodukowania\" 60 i 72 ostrzyżonych głów. Na wykresie narysuj te trzy krzywe dla rozmiarów produkcji określonych przez przedział od 60 do 72 ostrzyżonych głów.", "section": "Koszty w krótkim okresie", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Produkcja w długim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zrozumieć różnice między funkcją produkcji w krótkim a funkcją produkcji w długim okresie W długim okresie wszystkie czynniki produkcji (łącznie z kapitałem) są zmienne, a więc nasza funkcja produkcji ma postać: Q = f [ L , K ] Rozważmy sytuację przedsiębiorstwa, które zajmuje się przygotowywaniem korespondencji handlowej w różnych językach na zlecenie. Firma zatrudnia maszynistki, które będziemy traktować jako czynnik produkcji – praca. Wykorzystują one komputery, które są kapitałem przedsiębiorstwa. Na początku firma ma niewiele zleceń, tak że tylko jedna maszynistka i jeden komputer są zajęci przez cały dzień. Powiedzmy, że w ciągu jednego dnia firma jest w stanie przygotować pięć dokumentów. Załóżmy teraz, że następnego dnia przedsiębiorstwo otrzyma od dobrego klienta pilne zlecenie na przygotowanie 10 dokumentów. W świecie idealnym firma po prostu zatrudni dwie maszynistki i kupi dwa komputery, by wykonać zadanie w ciągu jednego dnia. To pozwoli wyprodukować dwa razy więcej dokumentów niż normalnie. Tyle że w krótkim okresie przedsiębiorstwo ma określony kapitał trwały, czyli tylko jeden komputer. Poniższa tabela przedstawia tę sytuację: Krótkookresowa funkcja produkcji przedsiębiorstwa przygotowującego dokumenty handlowe na zlecenie Maszynistki (L) 1 2 3 4 5 6 Produkt całkowity/dzień (TP) 5 7 8 8 8 8 Kapitał = 1 komputer Produkt krańcowy (MP) 5 2 1 0 0 0 W krótkim okresie jedynym zmiennym czynnikiem jest praca, więc jedynym sposobem zwiększenia produkcji jest zatrudnienie dodatkowych pracowników. Co może robić druga maszynistka? Co może wnieść do tego specyficznego procesu produkcyjnego? Być może będzie odbierała telefony, co często przeszkadza w maszynopisaniu. A co z trzecim pracownikiem? Może mógłby przynieść kawę dwóm pierwszym. Jeśli liczba maszynistek wzrasta, mogą się one częściej zmieniać przy komputerze, dzięki czemu będą pracować szybciej, bo ich wzrok nie będzie się męczył. W tabeli została wskazana produkcja całkowita analizowanej firmy, ale stosunkowo łatwo możesz obliczyć również produkcję krańcową dla tego przedsiębiorstwa. Zastanów się zatem, w którym momencie (np. po zatrudnieniu której maszynistki) zaczyna się zmniejszać produktywność krańcowa i, co ważniejsze, dlaczego. W tym przykładzie produktywność krańcowa zaczyna spadać wraz z zatrudnieniem drugiego pracownika. Oczywiście dlatego, że przedsiębiorstwo dysponuje stałym nakładem kapitału. Proces produkcyjny polegający na przygotowywaniu korespondencji handlowej na zlecenie działa najlepiej, kiedy każda maszynistka dysponuje swoim komputerem. Zwiększanie liczby pracowników bez powiększania liczby komputerów gwałtownie zmniejszy produktywność krańcową. Rozważmy teraz sytuację przedsiębiorstwa w długim okresie. Załóżmy, że zapotrzebowanie na usługi przedsiębiorstwa wzrasta w sposób trwały do 15 dokumentów dziennie. Co można zrobić, aby przedsiębiorstwo działało bardziej wydajnie? Jeśli popyt się potroi, to przedsiębiorstwo może nabyć dwa dodatkowe komputery, co dałoby nam nową funkcję produkcji w krótkim okresie. Została ona przedstawiona w czwartym i piątym wierszu . Długookresowa funkcja produkcji przedsiębiorstwa przygotowującego dokumenty handlowe na zlecenie Maszynistki (L) 1 2 3 4 5 5 Produkt całkowity/dzień (TP) 5 6 8 8 8 8 Kapitał = 1 komputer Produkt krańcowy (MP) 5 2 1 0 0 0 Produkt całkowity/dzień (TP) 5 10 15 17 18 18 Kapitał = 3 komputery Produkt krańcowy (MP) 5 5 5 2 1 0 Mając do dyspozycji większy zasób kapitału, przedsiębiorstwo może zatrudnić trzech pracowników i każdy z nich będzie generował taki sam produkt krańcowy (5 dokumentów dziennie). Mówiąc bardziej ogólnie – ponieważ wszystkie czynniki produkcji mają zmienny charakter, to długookresowa funkcja produkcji pokazuje efektywny sposób wytwarzania jej dowolnego wolumenu. Key Concepts and Summary W długim okresie nakłady wszystkich czynników produkcji są zmienne. Ponieważ malejąca produktywność krańcowa jest spowodowana stałym nakładem kapitału trwałego, w długim okresie zjawisko to nie występuje. Przedsiębiorstwa mogą wybrać optymalny zasób kapitału, aby wytworzyć pożądany wolumen produkcji. Self-Check Questions Jeśli dwóch malarzy jest w stanie pomalować 18 m 2 ściany w ciągu godziny, a trzech malarzy 25 m 2 , to jaki jest produkt krańcowy trzeciego malarza? Produkt krańcowy trzeciego malarza to 7 m 2 . produkt krańcowy = zmiana produkcji całkowitej/zmiana wielkości zatrudnienia zmiennego czynnika produkcji zmiana produktu całkowitego = 25 − 18 [ m 2 ] zmiana produktu całkowitego = 7 m 2 produkt krańcowy = 7 m 2 na 1 pracownika produkt krańcowy = 7 m 2 Review Questions W jaki sposób obliczamy następujące rodzaje kosztów: koszt krańcowy, przeciętny koszt całkowity i przeciętny koszt zmienny? Jaki kształt będą miały: krzywa kosztów stałych, krzywa kosztów zmiennych, krzywa kosztu krańcowego, krzywa przeciętnego kosztu całkowitego i krzywa przeciętnego kosztu zmiennego?", "section": "Produkcja w długim okresie", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Koszty w długim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczać koszty całkowite w długim okresie Identyfikować rosnące, malejące i stałe przychody ze skali produkcji Interpretować wykresy krzywych długo- i krótkookresowego kosztu przeciętnego Analizować wielkość produkcji i poziom kosztów w długim i w krótkim okresie Długi okres to horyzont analizy sposobu funkcjonowania przedsiębiorstwa, w którym firma może dostosować nakłady wszystkich czynników produkcji do swoich potrzeb, co automatycznie oznacza, że wszystkie koszty mają zmienny charakter. To, kiedy następuje przejście od krótkiego do długiego okresu (czy mówimy o perspektywie tygodni, miesięcy, czy lat), zależy od specyfiki danego przedsiębiorstwa i branży, w której ono działa – nie ma tu żadnych ścisłych reguł. Jeśli wynajmujesz samochody ciężarowe w swojej firmie transportowej i obowiązuje cię roczna umowa leasingowa, to długi okres należy rozumieć jako „więcej niż rok”, ponieważ po 12 miesiącach nie wiąże cię już bieżąca umową leasingu. Możesz ją w związku z tym renegocjować, zmniejszając lub zwiększając liczbę wynajmowanych samochodów za inną niż dotychczas stawkę najmu. W długim okresie żaden koszt nie ma stałego charakteru, każdy może się zmienić wraz ze zmianą wolumenu produkcji. Przedsiębiorstwo może budować nowe zakłady produkcyjne i kupować nowe maszyny lub zamykać istniejące obiekty i pozbywać się niepotrzebnych składników kapitału. Oznacza to, że w długim okresie przedsiębiorstwo może całkowicie swobodnie wybrać proces produkcji lub inaczej technologię produkcji (ang. production technology ). W tym kontekście pojęcie technologii (używane jest również pojęcie metoda produkcji ) odnosi się do wszystkich alternatywnych sposobów łączenia nakładów w celu uzyskania konkretnej ilości dóbr i usług. Desygnat tego pojęcia jest zatem inny niż w potocznym rozumieniu. Ekonomiści mówią o technologii, nie odnosząc się ani do konkretnego wynalazku (np. tablet), ani do opisanego przez inżynierów sposobu syntezy substancji chemicznych (np. nawozów sztucznych). W języku ekonomistów technologia to konkretny sposób łączenia pracy i kapitału, który umożliwia wytworzenie określonego wolumenu produkcji. Jeśli przedsiębiorstwo zajmuje się przygotowywaniem wykopów pod okablowanie, może wybrać technologię produkcji wykorzystującą głównie pracę (wówczas kopać będą ludzie za pomocą łopat) lub głównie kapitał (wówczas pracę wykona koparka i jej operator). Przedsiębiorstwo będzie poszukiwać i wybierać takie technologie produkcji, które pozwolą na uzyskanie pożądanego poziomu produkcji przy najniższych kosztach. W końcu niższe koszty prowadzą do wyższych zysków, przynajmniej jeśli łączne przychody pozostają niezmienione. Co więcej, przedsiębiorstwo musi mieć na uwadze, że jeśli nie wybierze najtańszej dostępnej technologii, to może zostać wypchnięte z rynku przez konkurentów, którzy będą produkować i sprzedawać takie same lub podobne produkty taniej. Wybór technologii produkcji Przedsiębiorstwo może realizować wiele elementów procesu produkcyjnego (zadań), wykorzystując różne kombinacje siły roboczej i kapitału fizycznego. Na przykład może zatrudniać pracowników, aby odbierali telefony i wiadomości od klientów, lub też zainwestować w zautomatyzowane systemy poczty głosowej i infolinię. Firma może zatrudnić urzędników do prowadzenia dokumentacji i sekretarki do zarządzania teczkami i szafkami na dokumenty lub zainstalować skomputeryzowany system ewidencji, który będzie wymagał mniejszej liczby pracowników, ale większej liczby komputerów i specjalistycznego oprogramowania. Przedsiębiorstwo może zatrudnić pracowników i kupić im wózki widłowe do transportowania surowców i gotowych wyrobów na terenie swojej fabryki lub postawić na roboty i zautomatyzowane pojazdy. Podmioty gospodarcze często zostają postawione przed wyborem między zakupem wielu małych maszyn, które wymagają grupy pracowników do obsługi każdej z nich, a zakupem jednego większego i droższego urządzenia, które wymaga zaangażowania tylko jednego lub dwóch pracowników. Krótko mówiąc, kapitał fizyczny i praca często mogą się wzajemnie zastępować (ekonomiści mówią wówczas o substytucyjnej relacji pracy i kapitału). Przeanalizujmy przykład władz lokalnych zatrudniających prywatną firmę do sprzątania parków publicznych. W przedstawiono trzy różne kombinacje nakładów siły roboczej i kapitału fizycznego potrzebne do uporządkowania jednego średniej wielkości parku. Pierwsza technologia produkcji ma charakter pracochłonny, oznacza konieczność zatrudnienia wielu pracowników i zaangażowania niewielu urządzeń. Dwie kolejne w znacznie większym stopniu wykorzystują kapitał i maszyny, mają więc bardziej kapitałochłonny charakter. Ponieważ wszystkie trzy metody produkcji pozwalają na osiągnięcie tego samego efektu, czyli uporządkowania parku miejskiego, przedsiębiorstwo nastawione na zysk wybierze technologię, która jest najmniej kosztowna, biorąc pod uwagę wynagrodzenia pracowników i stawki najmu maszyn. Trzy sposoby porządkowania parku Technologia produkcji 1 10 pracowników 2 maszyny Technologia produkcji 2 7 pracowników 4 maszyny Technologia produkcji 3 3 pracowników 7 maszyn Technologia produkcji 1 wykorzystuje najwięcej pracy i najmniej kapitału (maszyn), natomiast trzecia technologia produkcji polega w najmniejszym stopniu na pracy i w największym na kapitale. przedstawia kształtowanie się łącznych kosztów produkcji dla każdej z technologii, przy różnym poziomie wynagrodzenia pracowników. Ponieważ koszt robocizny wzrasta, przedsiębiorstwo ma silne bodźce do zastępowania pracy kapitałem. Kształtowanie się kosztów całkowitych przedsiębiorstwa wraz z rosnącymi kosztami pracy (wszystkie kwoty w zł) A: Koszt jednego pracownika 40, koszt jednej maszyny 80 Koszt pracy Koszt maszyn Koszt całkowity Łączny koszt technologii 1 10 × 40 = 400 2 × 80 = 160 560 Łączny koszt technologii 2 7 × 40 = 280 4 × 80 = 320 600 Łączny koszt technologii 3 3 × 40 = 120 7 × 80 = 560 680 B: Koszt jednego pracownika 55, koszt jednej maszyny 80 Koszt pracy Koszt maszyn Koszt całkowity Łączny koszt technologii 1 10 × 55 = 550 2 × 80 = 160 710 Łączny koszt technologii 2 7 × 55 = 385 4 × 80 = 320 705 Łączny koszt technologii 3 3 × 55 = 165 7 × 80 = 560 725 C: Koszt jednego pracownika 90, koszt jednej maszyny 80 Koszt pracy Koszt maszyn Koszt całkowity Łączny koszt technologii 1 10 × 90 = 900 2 × 80 = 160 1060 Łączny koszt technologii 2 7 × 90 = 630 4 × 80 = 320 950 Łączny koszt technologii 3 3 × 90 = 270 7 × 80 = 560 830 Przykład A ilustruje kształtowanie się kosztów całkowitych przedsiębiorstwa dla wynagrodzenia na poziomie 40 zł i stawki najmu maszyny równej 80 zł. W takiej sytuacji najtańsza jest technologia pierwsza, która w największym stopniu wykorzystuje względnie tanią siłę roboczą. W przykładzie B płace rosną do 55 zł, podczas gdy koszt najmu maszyn się nie zmienia. W takiej sytuacji najtańsza jest technologia druga. Jeśli płace wzrosną do poziomu 90 zł, a koszt maszyn pozostaje niezmieniony, wówczas najtańsza będzie trzecie technologia, która wykorzystuje tylko trzech, bardzo już kosztownych, pracowników. Ten przykład pokazuje, że gdy nakłady jednego z wykorzystywanych czynników produkcji stają się coraz droższe (w tym przypadku nakłady pracy), przedsiębiorstwa będą próbowały ograniczyć jego zatrudnienie i przestawią działalność na metody, które opierają się na relatywnie tańszych czynnikach produkcji (w naszym przypadku na kapitał). Schemat ten ma charakter uniwersalny i tłumaczy, dlaczego krzywa popytu na pracę (i każdy inny rodzaj nakładów i czynników produkcji) ma nachylenie ujemne. Im wyższe są bowiem koszty pracy, tym częściej przedsiębiorstwa nastawione na zysk będą starały się zastąpić ją kapitałem. Gdy międzynarodowy koncern, taki jak Coca-Cola lub McDonald's, otwiera rozlewnię lub sieć restauracji w kraju o wysokich kosztach pracy, takim jak Stany Zjednoczone, Kanada, Japonia, Francja lub Niemcy, prawdopodobnie użyje kapitałochłonnych technologii. Jednak ten sam pracodawca wykorzysta najpewniej technologie pracochłonne, gdy będzie wytwarzać swoje produkty lub oferować usługi w kraju o niższych kosztach produkcji, takim jak Meksyk, Chiny czy RPA. Jeśli dany proces produkcyjny umożliwia tylko bardzo ograniczoną substytucję pracy kapitałem (tak jak to się dzieje w przypadku przemysłu lekkiego – produkcji odzieży), fabryki będą lokowane głównie w krajach o taniej i bardzo taniej sile roboczej (w Indiach, Pakistanie, Bangladeszu, Wietnamie itd.). Schemat ten tłumaczy również, dlaczego w Polsce powstaje tak wiele przedsiębiorstw oferujących korporacjom międzynarodowym tzw. usługi biznesowe (księgowość, logistyka, informatyka etc.). W naszym kraju wykwalifikowana siła robocza jest wciąż znacznie tańsza niż w krajach tzw. starej UE, Stanach Zjednoczonych czy Wielkiej Brytanii. Korzyści skali (przychody ze skali produkcji) i korzyści zakresu (korzyści z produkcji łączonej) Gdy przedsiębiorstwo określi najmniej kosztowną technologię produkcji, może rozważyć kwestię optymalnej skali produkcji lub podjąć decyzję, jaki wolumen produkcji będzie wytwarzać. W wielu gałęziach pojawia się zjawisko określane przez ekonomistów jako korzyści skali lub rosnące przychody ze skali produkcji. Korzyści skali (ang. economies of scale ) odnoszą się do sytuacji, w której wraz ze wzrostem wolumenu produkcji przeciętny koszt wytwarzania maleje. To właśnie dzięki temu zjawisku super- i hipermarkety (takie jak działające w Polsce Auchan, Kaufland czy Leclerc), kupując większe partie towaru, są w stanie obniżać cenę płaconą producentom żywności i część tych korzyści – w postaci niższych cen detalicznych – oferować klientom. Małe sklepy z żywnością nie mają takiej siły przetargowej, dlatego zakupy spożywcze są w nich droższe. Podobnie, największe fabryki i zakłady produkcyjne mogą zazwyczaj obniżać koszty produkcji w stosunku do małych i średnich podmiotów. przedstawia koncepcję korzyści skali, wskazując na to, jak szybko – wraz ze wzrostem rozmiarów produkcji – maleje przeciętny koszt wytworzenia budzika. W przypadku małej fabryki, która tygodniowo produkuje tylko 1 tys. budzików, koszt wytworzenia jednego budzika kształtuje się na poziomie 12 zł (punkt S na wykresie). Dla średniej wielkości fabryki, której tygodniowy wolumen produkcji wynosi 2 tys. budzików, średni koszt wyprodukowania jednego to już tylko 8 zł (punkt M na wykresie). W przypadku dużej fabryki, która produkuje aż 5 tys. budzików tygodniowo, przeciętny koszt wytworzenia jednej sztuki to jedynie 4 zł (punkt L). Korzyści skali (rosnące przychody ze skali produkcji) Mała fabryka produkuje 1 tys. budzików tygodniowo przy przeciętnym koszcie 12 zł za sztukę (S). Średnia fabryka produkuje 2 tys. budzików tygodniowo przy koszcie przeciętnym równym 8 zł (punkt M). Duża fabryka produkuje 5 tys. budzików tygodniowo przy koszcie przeciętnym równym 4 zł (punkt L). Korzyści skali pojawiają się, gdy wzrost wolumenu produkcji prowadzi do obniżki kosztu przeciętnego. Kształt krzywej kosztu przeciętnego na może wydawać się podobny do kształtu krzywych, które zaprezentowaliśmy w tym rozdziale wcześniej. Zwróć jednak uwagę, że jest ona raczej nachylona w dół, niż przybiera kształt litery U. Należy też podkreślić, iż korzyści skali pojawiają się w długim okresie, gdy istnieje możliwość w pełni swobodnego dostosowania nakładu każdego z wykorzystywanych czynników produkcji. Linia na wykresie jest zatem krzywą długookresowego kosztu przeciętnego (LAC), a wcześniej wykreślaliśmy głównie krzywe krótkookresowego kosztu przeciętnego (SATC), w które wbudowane było założenie istnienia niezależnych od rozmiarów produkcji kosztów stałych. Możemy przedstawić jeszcze jeden ewidentny przykład korzyści skali, który związany jest z przemysłem chemicznym. W fabrykach produkujących chemikalia ze względu na charakter procesów produkcyjnych wykorzystuje się bardzo wiele rur. Koszt materiałów do produkcji rury jest związany z jej obwodem i długością. Powierzchnia przekroju rury determinuje z kolei objętość chemikaliów, które mogą przez nią przepływać w jednostce czasu (w ciągu sekundy lub godziny). Obliczenia w pokazują, że rura, do wyprodukowania której wykorzystuje się dwa razy więcej materiałów (czyli rura o dwukrotnie większym obwodzie) pozwala na tłoczenie w jednostce czasu czterokrotnie większej objętości substancji chemicznych. Dzieje się tak dlatego, że pole powierzchni koła (czyli przekrój rury) wzrasta wraz z kwadratem jego promienia. Porównanie obwodów i średnic rur: korzyści skali w przemyśle chemicznym Obwód (2πr) Przekrój (πr 2 ) 4-centymetrowa rura 12,5 cm 12,6 cm 2 8-centymetrowa rura 25,1 cm 50,2 cm 2 16-centymetrowa rura 50,2 cm 201 cm 2 Podwojenie kosztów produkcji rury związane z podwojeniem ilości materiałów (np. stali) niezbędnych do jej wytworzenia pozwala firmie chemicznej przetworzyć czterokrotnie więcej produktu. Oczywiście, źródła korzyści skali w zakładzie chemicznym są bardziej złożone, niż sugeruje to proste obliczenie. Inżynierowie projektujący zakłady chemiczne od dawna stosują „zasadę sześciu dziesiątych” – praktyczną regułę, która mówi, że zwiększenie wielkości produkcji w zakładzie chemicznym o np. 1% zwiększy koszty całkowite tylko o 0,6%. Innym przykładem wykorzystania rosnącej skali i zdywersyfikowanej struktury produkcji w celu obniżenia kosztów są korzyści zakresu, inaczej nazywane korzyściami produkcji łączonej. Korzyści zakresu (ang. economies of scope ) odnoszą się do sytuacji, w której łączny koszt produkcji dwóch różnych produktów jest niższy od sumy kosztów ich wytworzenia oddzielnie. Załóżmy np., że wyprodukowanie dwóch dóbr oddzielnie kosztuje odpowiednio 11 i 7 mln zł. Łączna produkcja obu dóbr w takich samych ilościach kosztuje zaś 15 mln zł. Istnieje wiele źródeł korzyści zakresu. Czasem w pojedynczym procesie produkcyjnym można otrzymać kilka różnych wyrobów. Hodowcy bydła i trzody chlewnej sprzedają zarówno mięso, jak i skóry. W istocie hodowla bydła tylko dla skór bądź tylko dla mięsa prawdopodobnie nie byłaby opłacalna. W innych przypadkach przy wytwarzaniu podstawowego wyrobu powstają nieuniknione produkty uboczne, które również można sprzedać (trociny przy produkcji desek). Jeszcze innym źródłem korzyści z produkcji łączonej jest niepełne wykorzystanie czynników wytwórczych. Jeśli firma dystrybuująca materiały budowlane ma wolne miejsce w swoim magazynie, może je odnająć i osiągać z tego tytułu dodatkowy przychód. Korzyści zakresu mogą również wynikać z posiadanego uniwersalnego know-how , które da się zastosować do wytwarzania różnych produktów (producenci soków łatwo mogą rozszerzyć strukturę produkcji na napoje gazowane). Kształt krzywych kosztu przeciętnego w długim okresie Podczas gdy w krótkim okresie przedsiębiorstwa mają ograniczoną swobodę w kształtowaniu nakładu wszystkich czynników produkcji, co oznacza, że znajdują się na konkretnej krzywej krótkookresowego kosztu przeciętnego (odpowiadającej wybranemu poziomowi kosztów stałych), to w długim okresie, gdy wszystkie koszty są zmienne, mogą napotykać bardzo różne krzywe długookresowych kosztów przeciętnych. W konsekwencji krzywa długookresowego kosztu przeciętnego (LAC) (ang. long-run average cost curve ) w rzeczywistości bazuje na wielu krzywych krótkookresowego przeciętnego kosztu całkowitego (SATC) (ang. short-run average total cost curve ), z których każda reprezentuje jeden określony poziom kosztów stałych. Mówiąc precyzyjniej: długookresowa krzywa kosztu przeciętnego będzie sumą krzywych krótkookresowego kosztu przeciętnego dla każdego poziomu produkcji, które pozwalają na zminimalizowanie kosztów produkcji. Poniższy wykres ( ) pokazuje, w jaki sposób konstruujemy długookresową krzywą kosztu przeciętnego w oparciu o krzywe krótkookresowego kosztu przeciętnego. Na wykresie pojawia się pięć krótkookresowych krzywych całkowitego kosztu przeciętnego. Każda krzywa SATC reprezentuje inny poziom kosztów stałych. Na przykład można sobie wyobrazić SATC 1 jako krzywą kosztu dla przedsiębiorstwa posiadającego tylko jedną małą fabrykę, SATC 2 jako koszty przeciętne dla tej samej firmy wykorzystującej dwa zakłady produkcyjne, SATC 3 jako koszty dla trzech fabryk, zaś SATC 4 i SATC 5 jako krzywe całkowitych kosztów przeciętnych dla tegoż przedsiębiorstwa posiadającego odpowiednio 4 i 5 zakładów produkcyjnych. Chociaż diagram pokazuje tylko pięć krzywych SATC, przypuszczalnie istnieje nieskończona liczba innych krzywych krótkookresowego przeciętnego kosztu całkowitego, które można narysować między wykreślonymi przez nas krzywymi. Pomyśl o tej grupie krótkookresowych krzywych kosztu przeciętnego jako o reprezentantach różnych możliwości wyboru z punktu widzenia przedsiębiorstwa, które planuje swój poziom inwestycji w kapitał fizyczny. Dzisiejsze decyzje dotyczące inwestycji kapitałowych spowodują ostatecznie powstanie różnych krótkookresowych krzywych całkowitego kosztu przeciętnego w przyszłości. Od krzywych krótkookresowego całkowitego kosztu przeciętnego do długookresowej krzywej kosztu przeciętnego Każda z pięciu różnych krzywych krótkookresowego kosztu przeciętnego (SATC) reprezentuje inny poziom kosztów stałych, od niskiego w SATC 1 do bardzo wysokiego poziomu kosztów stałych w SATC 5 . Inne krzywe SATC, których nie ma na wykresie, leżą między tymi, które są tutaj narysowane. Krzywa długookresowego kosztu przeciętnego (LAC) pokazuje najniższy koszt wytworzenia każdej wielkości produkcji, przy różnych poziomach kosztów stałych. LAC jest więc utworzona przez dolne krawędzie grupy krzywych SATC. Jeśli przedsiębiorstwo chciałoby wyprodukować ilość Q 3 , wybrałoby koszty stałe związane z krzywą SATC 3 . Długookresowa krzywa kosztu przeciętnego pokazuje koszt wytworzenia dowolnego wolumenu produkcji w długim okresie, gdy przedsiębiorstwo może wybrać pożądany nakład wszystkich czynników produkcji (a tym samym zdeterminować poziom przeciętnego kosztu całkowitego w krótkim okresie). Jeśli przedsiębiorstwo planuje wytwarzać w długim okresie produkcję równą Q 3 , powinno dokonać inwestycji, które pozwolą mu znaleźć się na SATC 3 , co umożliwi produkcję wolumenu Q 3 po najniższych kosztach. Trzymając się przykładu zilustrowanego wykresem, optymalną wielkością przedsiębiorstwa byłyby wówczas trzy fabryki. Przedsiębiorstwo, które zamierza produkować Q 3 , popełniłoby błąd, gdyby wybrało poziom kosztów stałych równy SATC 2 (dwa zakłady produkcyjne) lub SATC 4 (cztery fabryki). Dla SATC 2 nakład kapitału przekładający się na koszty stałe jest zbyt niski, aby wyprodukować Q 3 po najniższych możliwych kosztach. Produkcja Q 3 wymagałaby bardzo wysokich kosztów zmiennych (zatrudniania pracowników na trzy zmiany i w czasie weekendów) i spowodowała, że koszt przeciętny byłby bardzo wysoki. W SATC 4 nakład kapitału i tym samym poziom kosztów stałych jest zbyt wysoki, aby wyprodukować Q 3 po najniższych możliwych kosztach, w wyniku czego przeciętne koszty byłyby bardzo wysokie. Dla produkcji równej Q 3 po prostu nie trzeba budować czwartej fabryki, nie byłaby ona bowiem wykorzystana i zwiększyłaby jedynie koszty przedsiębiorstwa. Kształt długookresowej krzywej kosztu przeciętnego na jest dość typowy dla większości gałęzi. Lewa część długookresowej krzywej kosztu przeciętnego, która jest nachylona w dół od poziomu produkcji Q 1 do Q 2 i dalej do Q 3 , ilustruje rosnące przychody ze skali produkcji (korzyści skali). W tej części długookresowej krzywej kosztów przeciętnych większe rozmiary produkcji prowadzą do niższych kosztów przeciętnych. Pokazaliśmy to wcześniej na . W środkowej części długookresowej krzywej kosztów przeciętnych, tzn. w jej płaskiej części w okolicach Q 3 , wyczerpały się korzyści skali. W tej sytuacji dalsze zwiększanie nakładów nie zmienia w zasadzie przeciętnego kosztu produkcji. Nazywamy to stałymi przychodami ze skali produkcji (ang. constant returns to scale ). Na tym obszarze krzywej LAC przeciętny koszt produkcji nie zmienia się znacząco, gdy skala produkcji rośnie lub spada. Poniższa wyjaśnia, w jaki sposób malejące przychody krańcowe determinują kształt krzywej długookresowego kosztu przeciętnego. Jak połączyć korzyści ze skali z malejącymi przychodami krańcowymi Koncepcja korzyści skali, w której koszty przeciętne spadają wraz ze wzrostem produkcji, może wydawać się sprzeczna z ideą malejących przychodów krańcowych, zakładającą wzrost kosztu krańcowego wraz ze wzrostem produkcji. Jednak malejące przychody krańcowe odnoszą się tylko do krótkookresowej krzywej całkowitego kosztu przeciętnego, w której nakład zmiennego czynnika produkcji (np. pracy) rośnie, ale inne nakłady (takie jak kapitał) są stałe. Rosnące przychody ze skali produkcji odnoszą się zaś do długoterminowej krzywej kosztu przeciętnego, w której nakłady WSZYSTKICH czynników produkcji mogą się zmieniać. Tak więc jest możliwe (a nawet zdarza się dość często), że w danej branży pojawiają się zarówno malejące przychody krańcowe w krótkim okresie, jak i korzyści skali, gdy możliwe jest dostosowanie nakładu wszystkich czynników produkcji do potrzeb produkcyjnych przedsiębiorstwa. Zwróć uwagę na to, że prawa część długookresowej krzywej kosztu przeciętnego, biegnąca od poziomu produkcji Q 4 do Q 5 , wskazuje na sytuację, w której wraz ze wzrostem poziomu produkcji rosną również koszty przeciętne. Sytuacja taka określana jest przez ekonomistów jako niekorzyści skali lub malejące przychody ze skali produkcji (ang. diseconomies of scale ). Przedsiębiorstwo lub fabryka może tak się rozrosnąć, że zarządzanie podmiotem gargantuicznych rozmiarów okazuje się bardzo trudne, co skutkuje niepotrzebnie wysokimi kosztami. I choć kierownictwo wkłada wówczas wiele wysiłku w komunikację z pracownikami oraz między sobą, nie zawsze jest ona skuteczna; brak efektywnej komunikacji prowadzi do zakłóceń we właściwym przepływie materiałów i czynników produkcji. Taką sytuację ekonomiści określają jako menedżerskie niekorzyści skali. W realnym świecie istnieje niewiele przesadnie dużych fabryk, ponieważ przy bardzo wysokich kosztach produkcji nie są one w stanie długo konkurować z mniejszymi, bardziej elastycznymi i tym samym tańszymi zakładami produkcyjnymi. W niektórych gospodarkach planowych, takich jak gospodarka Związku Radzieckiego, np. elektrownie były tak duże, że wykazywały rażącą nieefektywność, ale mogły nadal działać, ponieważ nie miały konkurencji. Niekorzyści skali mogą również występować w całym przedsiębiorstwie, a nie tylko w pojedynczej fabryce. „Efekt Lewiatana” może uderzyć w przedsiębiorstwa, które stają się zbyt duże, aby działać efektywnie. Firmy, które będą potrafiły wyciągnąć wnioski z takiej sytuacji, ograniczą skalę działalności i zmniejszą koszty przeciętne, obniżając wolumen swojej produkcji. Jakie czynniki determinują liczbę i rozmiary przedsiębiorstw działających w danej gałęzi Kształt długookresowej krzywej kosztu przeciętnego ma wpływ na to, ile przedsiębiorstw będzie konkurować w branży i czy będą to podmioty gospodarcze tej samej wielkości czy różnych rozmiarów. Załóżmy, że gałąź zajmująca się produkcją artykułów AGD sprzedaje rocznie milion zmywarek w cenie nieznacznie przekraczającej 1,5 tys. zł za sztukę. Długookresowa krzywa kosztu przeciętnego z wyraźnie zaznaczonym minimum jest przedstawiona na panelu (a) . Punkt minimum krzywej LAC występuje przy wolumenie produkcji równym 10 tys. sztuk. Rynek zmywarek będzie się zatem składał ze 100 przedsiębiorstw tej samej wielkości. Gdyby któreś przedsiębiorstwo chciało dostarczać na rynek tylko 5 tys. zmywarek rocznie lub dla odmiany postanowiło zwiększyć podaż do 20 tys. zmywarek rocznie, koszty przeciętne produkcji w takich zakładach znacznie przekroczyłyby 1,5 tys. zł i te przedsiębiorstwa nie byłyby w stanie zaoferować konkurencyjnych cen rynkowych (czyli takich, które tylko nieznacznie przekraczają 1,5 tys. zł). Krzywa LAC a wielkość i liczba przedsiębiorstw Panel (a): Jeśli krzywa LAC ma wyraźnie zaznaczone minimum, przedsiębiorstwa będą dążyć do tego, aby ich produkcja była równa bądź jak najbliższa wolumenowi wyznaczającemu minimum długookresowego kosztu przeciętnego (10 tys. sztuk rocznie oznaczone jako punkt R). Dla każdego innego poziomu produkcji, np. 5 tys. lub 20 tys. sztuk rocznie, koszty przeciętne będą wyższe i tym samym cena rynkowa również będzie musiała wzrosnąć. Panel (b): Przedsiębiorstwa, które zaproponują produkcję między 5 tys. (punkt R) i 20 tys. sztuk rocznie (punkt S), będą miały identyczny koszt przeciętny w długim okresie (wskazuje na to płaski odcinek krzywej LAC), będą zatem mogły oferować swoje zmywarki po tej samej cenie. Wielkość produkcji przedsiębiorstw działających na rynku będzie się zatem kształtować między 5 tys. a 20 tys. sztuk rocznie. Dopiero dla rozmiarów produkcji poniżej 5 tys. i powyżej 20 tys. rocznie koszt przeciętny gwałtownie rośnie, wymuszając zażądanie niekonkurencyjnych cen rynkowych. Miasta jako przykład korzyści skali Dlaczego ludność i działalność gospodarcza są skoncentrowane w miastach (dużych aglomeracjach), a nie równomiernie rozłożone po całym kraju? Zasadniczy powód musi być związany z koncepcją korzyści skali – grupowanie działalności gospodarczej jest w wielu przypadkach bardziej produktywne niż jej rozpraszanie. Miasta zapewniają np. dużą liczbę klientów, dzięki czemu przedsiębiorstwa mogą korzystać z rosnących przychodów ze skali produkcji. Oferują także dużą grupę pracowników i dostawców, dzięki czemu przedsiębiorstwa mogą z łatwością zatrudniać fachowców i kupować potrzebne im specjalistyczne surowce. Stadiony sportowe, muzea i inne miejskie atrakcje mogą działać tylko wtedy, gdy mają dostęp do dużej bazy potencjalnych klientów. Miasta są wystarczająco duże, aby oferować szeroką gamę produktów, co przemawia do wielu kupujących. Czynniki te nie są oczywiście korzyściami skali w wąskim znaczeniu funkcji produkcji pojedynczego przedsiębiorstwa, ale są związane ze wzrostem ogólnej wielkości populacji i rynku na danym obszarze. Miasta są czasami nazywane „aglomeracyjnymi gospodarkami”. Czynniki aglomeracyjne pomagają wyjaśnić, dlaczego każda gospodarka w miarę rozwoju ma coraz większy odsetek ludności zamieszkującej obszary miejskie. W Stanach Zjednoczonych ok. 80% populacji żyje obecnie na obszarach metropolitalnych (w tym na przedmieściach wokół miast) w porównaniu do zaledwie 40% w 1900 r. W Polsce w roku 2018 w miastach mieszkało 60,1% populacji, zaś w największych ośrodkach (czyli tych z liczbą ludności powyżej 100 tys.) 28,1%. Jednak w biedniejszych krajach świata, w tym w dużej części Afryki, odsetek populacji na obszarach miejskich wynosi tylko ok. 30%. Jednym z wielkich wyzwań dla tych krajów w miarę wzrostu ich gospodarek będzie zarządzanie rozwojem wielkich miast. Jeśli miasta oferują korzyści ekonomiczne w formie rosnących przychodów ze swojej skali, to dlaczego wszyscy nie mieszkamy w jednym gigantycznym mieście? W pewnym momencie aglomeracyjne gospodarki muszą zmierzyć się z niekorzyściami skali. Na przykład zagęszczenie ruchu może osiągnąć punkt, w którym korzyści wynikające z zamieszkiwania w pobliżu wielu potencjalnych pracodawców, sklepów i placówek edukacyjnych są równoważone przez wydłużenie czasu potrzebnego na podróż do pracy, na zakupy i do centrów rozrywki. Duże zagęszczenie ludzi, samochodów i fabryk może oznaczać więcej śmieci oraz zanieczyszczenie powietrza i wody. Obiekty takie jak parki czy muzea mogą stać się przepełnione. Korzyści skali mogą dotyczyć także produkcji dóbr o ujemnej użyteczności, takich jak przestępczość czy prostytucja, ponieważ zagęszczenie ludzi i przedsiębiorstw, w połączeniu z większą anonimowością w miastach, ułatwia nie tylko legalne, ale również nielegalne działania. Przyszłość miast, zarówno w Stanach Zjednoczonych, Unii Europejskiej, jak i w innych krajach na całym świecie, będzie zdeterminowana przez ich zdolność do czerpania korzyści z rosnących przychodów z ich skali oraz minimalizowania lub równoważenia odpowiadających im niekorzyści skali. Na panelu (b) widać bardziej powszechny przypadek, gdy krzywa LAC ma płaski obszar stałych przychodów ze skali produkcji. W takiej sytuacji każde przedsiębiorstwo, które rocznie wytworzy między 5 tys. a 20 tys. zmywarek, będzie w stanie produkować przy mniej więcej tym samym poziomie kosztu przeciętnego. Biorąc pod uwagę to, że rynek będzie potrzebował miliona zmywarek rocznie w cenie nieznacznie wyższej od 1,5 tys. zł, może na nim funkcjonować od 200 producentów (tj. milion zmywarek będzie dostarczone przez przedsiębiorstwa produkujące po 5 tys. sztuk) do 50 (każdy z producentów dostarczy 20 tys. sztuk). Producenci będą zatem różnili się wielkością: od małych podmiotów wytwarzających 5 tys. sztuk rocznie do relatywnie dużych, z produkcją na poziomie 20 tys. sztuk. Przedsiębiorstwa z produkcją poniżej 5 tys. sztuk lub powyżej 20 tys. sztuk nie sprostają konkurencji, ponieważ ich koszty przeciętne będą zbyt wysokie. Jeśli zatem w jakiejś gałęzi funkcjonują wyłącznie przedsiębiorstwa o zbliżonych rozmiarach, można podejrzewać, że ich krzywe kosztu przeciętnego w długim okresie mają zbliżony kształt i wyraźnie zaznaczone minimum (panel (a) na ). Natomiast współistnienie małych i dużych przedsiębiorstw jest konsekwencją specyficznego kształtu ich krzywych LAC, z relatywnie dużym obszarem o stałych przychodach ze skali produkcji (panel (b) na – krzywa LAC z płaskim dnem). Stałe przychody ze skali produkcji zaznaczone jako płaskie dno krzywej LAC wykreślonej na panelu (b) na mogą być interpretowane na dwa sposoby. Zgodnie z pierwszą interpretacją, niezależnie od tego, czy w fabryce wytwarzanych jest 5 tys., czy też 20 tys. zmywarek rocznie, koszt przeciętny produkcji jednej sztuki jest taki sam. Natomiast druga interpretacja zakłada, że wszystkie przedsiębiorstwa dysponują fabrykami o zdolnościach produkcyjnych na poziomie 5 tys. zmywarek rocznie, tylko niektóre z nich mają jeden zakład, a inne aż cztery. Choć oba warianty występują w realnym świecie, to znacznie częściej występuje sytuacja, w której fabryki wytwarzające określone dobro mają mniej więcej te same zdolności produkcyjne, natomiast przedsiębiorstwa różnią się od siebie liczbą wykorzystywanych fabryk. Mimo wszystko bowiem, ze względu na malejące przychody krańcowe charakterystyczne dla większości procesów produkcyjnych, znacznie rzadsza jest sytuacja, w której fabryki o tak różnej skali rocznej produkcji (5 tys. i 20 tys. sztuk) będą charakteryzowały się tymi samymi kosztami przeciętnymi. Wzrost kosztów przeciętnych powyżej określonego wolumenu produkcji (w naszym przypadku powyżej 20 tys. zmywarek rocznie) wynika zaś najczęściej z menedżerskich niekorzyści skali. Im więcej bowiem zakładów produkcyjnych posiada przedsiębiorstwo, tym większe są koszty koordynacji procesu produkcyjnego między nimi. W dotychczasowych przykładach przyjmowaliśmy, że zapotrzebowanie na rynku jest dość duże (milion dóbr) w porównaniu z produkcją w punkcie minimum długookresowej krzywej kosztu przeciętnego (5 tys., 10 tys. lub 20 tys. sztuk). W takiej sytuacji rynek jest otwarty na konkurencję między wieloma przedsiębiorstwami. Co się jednak stanie, jeśli minimum długookresowej krzywej kosztu przeciętnego kształtuje się dla produkcji na poziomie 10 tys. sztuk rocznie i właśnie takie (albo wręcz nieco niższe) jest rynkowe zapotrzebowanie? Wróć do panelu (a) na , gdzie minimum długookresowej krzywej kosztu przeciętnego wynosi 10 tys., ale teraz wyobraź sobie, że liczba zmywarek, na które potencjalni klienci zgłaszają zapotrzebowanie przy cenie nieco wyższej od 1,5 tys. zł, wynosi tylko 30 tys. sztuk. W tej sytuacji łączna liczba przedsiębiorstw na rynku wyniosłaby trzy. Taką garstkę przedsiębiorstw na rynku nazywamy oligopolem, a rozdział dotyczący konkurencji monopolistycznej i oligopolu omawia strategie konkurencyjne, które mogą mieć zastosowanie, gdy rywalizuje ze sobą tak niewiele przedsiębiorstw. Możemy mieć do czynienia z jeszcze bardziej interesującą sytuacją. Ponownie rozważmy panel (a) na , z minimum krzywej LAC na poziomie produkcji równej 10 tys. sztuk, ale jednocześnie przyjmijmy, że zapotrzebowanie rynkowe wynosi tylko 5 tys. sztuk. (Dla uproszczenia wyobraź sobie, że ten popyt jest bardzo nieelastyczny, więc nie zmienia się wraz ze zmianami ceny.) W tej sytuacji rynek może równie dobrze skończyć z jednym przedsiębiorstwem – monopolistą – produkującym wszystkie 5 tys. sztuk. Gdyby jakiekolwiek przedsiębiorstwo próbowało przełamać ten monopol, produkując mniej niż 5 tys. sztuk, miałoby wyższy koszt przeciętny, a więc nie byłoby w stanie zaakceptować cen rynkowych bez ponoszenia strat. Inne specyficzne cechy rynku, na którym działa tylko jeden sprzedawca, omawia rozdział poświęcony monopolom. Zatem kształt długookresowej krzywej kosztów przeciętnych wskazuje, czy na rynku będą konkurowały przedsiębiorstwa tej samej, czy różnej wielkości. Jeśli krzywa LAC ma wyraźnie zaznaczone minimum, wówczas przedsiębiorstwa na rynku będą mniej więcej tej samej wielkości, ale gdy krzywa LAC ma płaskie dno, czyli obszar o stałych przychodach ze skali produkcji, wówczas przedsiębiorstwa na rynku mogą mieć różne rozmiary. Relacja między wielkością produkcji wyznaczającą minimum długookresowej krzywej kosztu przeciętnego a zapotrzebowaniem rynkowym przy cenie zbliżonej do minimum kosztu przeciętnego w długim okresie pozwoli przewidzieć, jaki będzie charakter konkurencji w danej gałęzi. Jeśli zapotrzebowanie znacznie przekracza wielkość produkcji w minimum LAC, wówczas będzie ze sobą konkurować wiele przedsiębiorstw. Jeśli zapotrzebowanie jest tylko nieznacznie wyższe niż wielkość produkcji przy minimum LAC, konkurencja ograniczy się do kilku przedsiębiorstw. Jeżeli zapotrzebowanie jest mniejsze niż wolumen produkcji przy minimum LAC, prawdopodobnie efektem będzie monopol. Zmieniające się wzorce długoterminowego kosztu przeciętnego Nowe technologie i metody produkcji mogą przesunąć długookresową krzywą kosztów przeciętnych w sposób, który zmieni rozkład i wielkość przedsiębiorstw w danej branży. Przez większą część XX w. zmiany technologii faworyzowały dużych producentów. Na przykład linia montażowa lub duży dom towarowy pozwalały obniżyć koszty jednostkowe produkcji samochodów lub sprzedaży żywności i innych artykułów pierwszej potrzeby. Korzyści skali zdawały się występować dla coraz większego odcinka krzywej długookresowego kosztu przeciętnego. Natomiast najnowsze technologie i metody produkcyjne nie prowadzą nieuchronnie do zwiększenia średniej wielkości przedsiębiorstw. Na przykład w ostatnich latach pojawiły się nowe sposoby wytwarzania energii elektrycznej na mniejszą skalę. Tradycyjne elektrownie węglowe musiały produkować od 300 do 600 MW energii, aby w pełni wykorzystać korzyści skali. Wysoko wydajne turbiny do produkcji energii elektrycznej ze spalania gazu ziemnego mogą wytwarzać energię elektryczną po konkurencyjnej cenie dla wolumenu na poziomie 100 MW lub mniejszym. Te nowe technologie stwarzają mniejszym przedsiębiorstwom możliwość wytwarzania energii elektrycznej równie wydajnie, jak to ma miejsce w dużych i bardzo dużych podmiotach. Innym przykładem zmiany technologicznej prowadzącej do zmniejszania rozmiarów zakładów przemysłowych może być branża oponiarska. Tradycyjna fabryka opon średniej wielkości produkuje ok. 6 mln wyrobów rocznie. Jednak w 2000 r. włoska firma Pirelli otworzyła nową fabrykę opon, w której wykorzystywanych jest wiele robotów i zautomatyzowanych ciągów produkcyjnych. Fabryka opon Pirelli produkowała tylko około miliona opon rocznie, ale po niższych kosztach przeciętnych niż tradycyjna fabryka opon średniej wielkości. W ostatnich latach rosły kontrowersje dotyczące tego, czy nowe technologie informacyjne i komunikacyjne doprowadzą do wzrostu, czy do zmniejszenia rozmiarów przedsiębiorstw. Z jednej strony nowe technologie mogą ułatwić małym podmiotom wyjście poza ich lokalny obszar geograficzny i znalezienie klientów w całym regionie, kraju, a nawet poza jego granicami. To może sprzyjać zwiększeniu się liczby małych podmiotów. Z drugiej strony być może nowe technologie informacyjno-komunikacyjne stworzą rynki, na których „zwycięzca bierze wszystko”, a więc jedno duże przedsiębiorstwo będzie zmierzało do kontrolowania dużej części całkowitej sprzedaży, tak jak zrobił to Microsoft, produkując oprogramowanie dla komputerów osobistych, lub Amazon, który zorganizował księgarnie internetowe. Co więcej, ulepszone technologie informacyjne i komunikacyjne mogą usprawnić zarządzanie wieloma różnymi zakładami i operacjami w skali całego kraju lub na całym świecie, a tym samym ułatwić działanie większym przedsiębiorstwom. Ta walka między małymi i dużymi podmiotami gospodarczymi będzie przedmiotem wielkiego zainteresowania ekonomistów, biznesmenów i decydentów politycznych w ciągu kolejnej dekady XXI w. Amazon Księgarnie tradycyjnie działały w punktach sprzedaży detalicznej, a zapasy książek znajdowały się na półkach lub na zapleczu. Czynsz w tych lokalizacjach był zazwyczaj bardzo wysoki, co ograniczało dostępną podaż książek do niezbędnego minimum (najczęściej były to przede wszystkim nowości wydawnicze i bestsellery). Do niedawna Amazon nie miał sklepów detalicznych. Sprzedawał tylko online i dostarczał zakupione książki pocztą. Obecnie firma prowadzi sklepy detaliczne w Kalifornii, Oregonie i stanie Waszyngton, a kolejne punkty powstaną w Illinois, Massachusetts, New Jersey i Nowym Jorku. Amazon posiada jednak podstawową przewagę nad swoimi stacjonarnymi konkurentami. Jest w stanie dostarczyć klientowi niemal każdą wydaną na terenie kraju lub nawet poza jego granicami książkę w relatywnie bardzo krótkim czasie i po niezwykle konkurencyjnej cenie. Dzieje się tak dlatego, że firma przechowuje swoje zapasy w ogromnych magazynach w niskoczynszowych lokalizacjach na całym świecie (w tym również w Polsce, co wciąż sytuuje nasz kraj po stronie niskich kosztów pracy). Magazyny są w wysokim stopniu skomputeryzowane, zrobotyzowane i zatrudniają stosunkowo słabo wykwalifikowanych pracowników, co zapewnia niskie przeciętne koszty sprzedaży. Amazon jest przykładem znaczących korzyści, jakie rosnąca skala produkcji może przynieść przedsiębiorstwu. Key Concepts and Summary Technologia (albo metoda) produkcji, to termin, jakim określa się konkretną kombinację nakładów czynników produkcji (przede wszystkim pracy i kapitału), pozwalającą na wytworzenie danego wolumenu produkcji. W długim okresie przedsiębiorstwa mogą w dowolny sposób zmieniać technologię produkcji, więc wszystkie koszty mają charakter zmienny. Przedsiębiorstwa, wybierając technologię (metodę produkcji), dążą do zminimalizowania kosztów całkowitych, będą więc zastępować nakłady drogich czynników produkcji tańszymi. Pojęcie korzyści skali (rosnących przychodów ze skali produkcji) odnosi się do sytuacji, w której wraz ze wzrostem rozmiarów produkcji spada długookresowy koszt przeciętny. Stałe przychody ze skali to z kolei sytuacja, w której koszt przeciętny jest niezależny od wolumenu produkcji. Niekorzyści skali oznaczają wzrost kosztu przeciętnego wraz ze wzrostem rozmiarów produkcji. Długookresowa krzywa kosztu przeciętnego (LAC) wskazuje przedsiębiorstwom najniższy możliwy koszt wytworzenia jednostki produkcji dla jej każdych rozmiarów i umożliwia tym samym wybór optymalnej technologii. Ujemne nachylenie LAC wskazuje na korzyści skali; jej płaski odcinek – na stałe przychody ze skali produkcji, zaś część nachylona w górę – na niekorzyści skali. Jeśli długookresowa krzywa kosztu przeciętnego ma wyraźnie zaznaczone minimum, to wszystkie przedsiębiorstwa konkurujące w branży powinny mieć te same rozmiary, czyli wytwarzać ten sam, wskazany przez minimum LAC, wolumen produkcji. Jeśli jednak LAC ma odcinek wskazujący na stałe przychody ze skali produkcji (płaskie dno), oznacza to, że koszt przeciętny nie zmienia się dla szerokiego zakresu rozmiarów produkcji; przedsiębiorstwa w gałęzi będą miały różne rozmiary, czyli będą dostarczać na rynek zróżnicowane ilości dóbr i usług. Rozmiary popytu rynkowego w połączeniu z typowym dla danej gałęzi kształtem długookresowej krzywej kosztu przeciętnego określą, ile przedsiębiorstw będzie działało w tej branży. Jeśli zapotrzebowanie na dany produkt na rynku jest znacznie większe niż wielkość produkcji wyznaczająca minimum LAC, to w gałęzi będzie konkurować wiele przedsiębiorstw. Jeżeli zapotrzebowanie jest mniejsze niż wielkość produkcji wskazana przez minimum LAC, wówczas branża najprawdopodobniej zostanie zmonopolizowana. Self-Check Questions Powróćmy do problemu przedstawionego w i Jeśli koszt robocizny pozostaje na poziomie 40 zł, ale stawka najmu maszyny spada do 50 zł, to jaki będzie całkowity koszt każdej z trzech metod produkcji? Którą metodę przedsiębiorstwo powinno zastosować i dlaczego? Nowa tabela prezentująca koszty całkowite każdej z technologii wygląda w sposób następujący (kwoty w zł): Koszt pracy Koszt maszyn Koszt całkowity Koszt technologii 1 10 × 40 = 400 2 × 50 = 100 500 Koszt technologii 2 7 × 40 = 280 4 × 50 = 200 480 Koszt technologii 3 3 × 40 = 120 7 × 50 = 350 470 Przedsiębiorstwo powinno wybrać wybrać trzecią technologię, ponieważ charakteryzuje się ona najniższymi kosztami całkowitymi. Ma to sens, gdyż przy niższych stawkach najmu maszyn można oczekiwać, że metody kapitałochłonne okażą się mniej kosztowne od tych opartych głównie na wykorzystaniu pracy. Załóżmy, że stawka najmu maszyny wzrośnie do 55 zł, podczas gdy koszt robocizny pozostanie na poziomie 40 zł. Jak wpłynie to na całkowite koszty trzech dostępnych metod produkcji? Na którą metodę przedsiębiorstwo powinno teraz postawić? Koszt pracy Koszt maszyn Koszt całkowity Koszt technologii 1 10 × 40 = 400 2 × 55 = 110 510 Koszt technologii 2 7 × 40 = 280 4 × 55 = 220 500 Koszt technologii 3 3 × 40 = 120 7 × 55 = 385 505 Przedsiębiorstwo powinno wybrać technologię drugą, ponieważ to ona pozwala obniżyć koszty całkowite produkcji do minimum. Jako że stawka najmu maszyn wzrosła (w porównaniu z poprzednim pytaniem), można się spodziewać przejścia firmy na technologię wykorzystującą mniej kapitału, a więcej pracy. Produkcja samochodów to branża charakteryzująca się znacznymi korzyściami skali. Załóżmy, że istnieje czterech krajowych producentów aut, ale popyt na samochody krajowe nie przekracza 2,5-krotności wolumenu produkcji wyznaczonego przez minimum długookresowej krzywej kosztu przeciętnego charakterystycznej dla tych czterech firm. Jak myślisz, co stanie się w tej gałęzi przemysłu w długim okresie? Taka sytuacja miała miejsce w Stanach Zjednoczonych w latach 70. XX w. Ponieważ popyt nie pozwala na osiągnięcie poziomu produkcji charakteryzującego się najniższymi kosztami przeciętnymi w długim okresie nawet dla trzech przedsiębiorstw, najpewniej jedno z nich będzie musiało się wycofać z branży, a kolejne będzie się zmagać z poważnymi problemami. Review Questions Czy w długim okresie istnieją jakiekolwiek koszty stałe? Odpowiedź krótko uzasadnij. Czy koszty stałe są kosztami utopionymi? Wyjaśnij ten problem. Czym są malejące przychody krańcowe w odniesieniu do kosztów? Które z poniższych kosztów mierzone są w przeliczeniu na jednostkę: koszty stałe, koszt przeciętny, przeciętny koszt zmienny, koszty zmienne i koszt krańcowy? Co to jest technologia w znaczeniu używanym przez ekonomistów? Jak przedsiębiorstwa zachowają się przy wyborze technologii, jeśli jeden z nakładów stanie się relatywnie droższy? Co to jest długookresowa krzywa kosztu przeciętnego? Jaka jest różnica między korzyściami skali, stałymi przychodami ze skali produkcji i niekorzyściami skali? Jaki kształt długookresowej krzywej kosztu przeciętnego ilustruje korzyści skali, stałe przychody ze skali produkcji i niekorzyści skali? Dlaczego przedsiębiorstwa na większości rynków będą wytwarzać wolumen produkcji zbliżony do minimum krzywej długookresowego kosztu przeciętnego? Critical Thinking Questions Jaki jest związek między produktem krańcowym a kosztem krańcowym? (Wskazówka: spójrz na krzywe.) Jak myślisz, dlaczego tak jest? Czy ta relacja jest taka sama w długim i w krótkim okresie? Oczywiste jest, że przedsiębiorstwa działają w krótkim okresie, ale czy w ogóle działają w długim okresie? Omów ten problem. Wróć do . W którym momencie w górnej połowie tabeli pojawia się malejąca produktywność krańcowa? A co w dolnej połowie tabeli? Jak to wytłumaczysz? W jaki sposób ulepszenie technologii, takie jak wysoko wydajne turbiny gazowe lub fabryka opon Pirelli, wpłynie na długookresową krzywą przeciętnego kosztu przedsiębiorstwa? Czy możesz narysować starą i nową krzywą w tym samym układzie współrzędnych? Jak taka zmiana technologii może oddziaływać na inne przedsiębiorstwa z danej branży? Czy działalność korporacji taksówkowych w dużych miastach charakteryzuje się znaczącymi korzyściami skali? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Problems Mała firma odśnieżająca chodniki i podjazdy ma tej zimy 100 domów, które wykupiły abonament na jej usługi. Może ona wykorzystywać różne kombinacje nakładów kapitału i pracy: intensywną pracę przy ręcznych łopatach, mniej pracy przy odśnieżarkach i jeszcze mniej pracy przy traktorku z pługiem śnieżnym z przodu. Podsumowując, dostępne są następujące metody produkcji: Metoda 1: 50 jednostek pracy, 10 jednostek kapitału Metoda 2: 20 jednostek pracy, 40 jednostek kapitału Metoda 3: 10 jednostek pracy, 70 jednostek kapitału Jeśli zatrudnienie siły roboczej na zimę kosztuje 400 zł za jednostkę, a koszt najmu jednostki kapitału na okres zimowy kosztuje 1600 zł, to jaka jest optymalna (najtańsza) metoda produkcji? Jaką metodę powinno zastosować przedsiębiorstwo, jeśli koszt robocizny, w związku z podwyżką minimalnego wynagrodzenia, wzrośnie do 800 zł za jednostkę? stałe przychody ze skali produkcji (ang. constant returns to scale ) sytuacja, w której proporcjonalne zwiększenie wszystkich nakładów nie zmienia przeciętnego kosztu produkcji w długim okresie korzyści skali (ang. economies of scale ) sytuacja, w której długookresowy koszt przeciętny spada wraz ze wzrostem rozmiarów produkcji rosnące przychody ze skali produkcji (ang. economies of scale ) patrz: korzyści skali ekonomia skali (ang. economies of scale ) patrz: korzyści skali niekorzyści skali (ang. diseconomies of scale ) sytuacja, w której długookresowy koszt przeciętny rośnie wraz ze wzrostem wolumenu produkcji malejące przychody ze skali produkcji (ang. diseconomies of scale ) patrz: niekorzyści skali krzywa długookresowego kosztu przeciętnego (LAC) (ang. long-run average cost curve ) wskazuje najniższy możliwy koszt przeciętny dla każdego rozmiaru produkcji, dzięki czemu przedsiębiorstwo dokonuje wyboru optymalnej technologii technologia produkcji (ang. production technology ) konkretna metoda łączenia nakładów różnych czynników produkcji pozwalająca na wytworzenie określonego wolumenu produkcji metoda produkcji patrz: technologia produkcji krzywa krótkookresowego przeciętnego kosztu całkowitego (SATC) (ang. short-run average total cost curve ) wskazuje na przeciętny koszt całkowity w krótkim okresie; jest sumą przeciętnego kosztu stałego i przeciętnego kosztu zmiennego", "section": "Koszty w długim okresie", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału W zależności od liczby konkurentów i oferowanych cen rolnik może zdecydować się na uprawę innej rośliny. (Źródło: modyfikacja pracy Daniela X. O’Neil/Flickr Creative Commons) Liczba sprzedawców liczona na pęczki Część z was z pewnością kiedyś wykonywała odpłatnie proste prace na rzecz sąsiadów – myła samochody, kosiła trawniki albo opiekowała się dziećmi. Jeśli tak, to wasze usługi napotykały na silną konkurencję ze strony wielu innych młodych ludzi gotowych wykonywać te same prace. Wszyscy pobieraliście standardową stawkę przyjętą za świadczenie tego typu usług. Gdyby ktoś zażądał więcej, jego klienci po prostu porozumieliby się z kimś innym. Reguły te są bardzo podobne do warunków, z jakimi mają do czynienia rolnicy zajmujący się produkcją roślinną. Rozpoczęcie uprawy jest nieco trudniejsze i bardziej kosztowne niż opieka nad dziećmi lub koszenie trawnika, a konkurencja, z jaką rolnicy mają do czynienia, jest tak samo (a nawet bardziej) zacięta. Biorąc pod uwagę skalę światowej produkcji roślinnej, zmagają się z konkurencją ze milionami innych osób, ponieważ sprzedają identyczny produkt. W końcu pszenica ozima jest pszenicą ozimą niezależnie od tego, gdzie jest uprawiana. Ponadto jeśli trudno im zarobić na sprzedaży tego konkretnego zboża, mogą stosunkowo łatwo opuścić jego rynek i zasiać żyto lub kukurydzę. A zatem nie sprzedają rodzinnego gospodarstwa, lecz zmieniają rodzaj uprawy. Rozważmy przykład jednego z regionów Stanów Zjednoczonych, Środkowego Zachodu, który przez wiele pokoleń nazywany był „pszenicznym królestwem”. Według statystyk Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych w 1997 r. w Dakocie Północnej pszenicą obsiano 4,7 mln ha, zaś kukurydzą tylko 315 tys. ha. Czy w ciągu kolejnych 20 lat struktura upraw uległa znaczącym przeobrażeniom? Jako że decyzja o zmianie upraw jest stosunkowo łatwa i tania, to czy rolnicy reagowali w ten sposób na fluktuacje względnych cen? Dowiemy się tego na końcu rozdziału. Tymczasem rozważmy główny temat tego rozdziału – rynek doskonale konkurencyjny. Jest to rynek, na którym nie istnieją bariery wejścia i wyjścia, co oznacza, że zarówno rozpoczęcie, jak i zakończenie działalności jest stosunkowo proste i tanie, w związku z czym liczbę sprzedawców można na nim liczyć na pęczki. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Na czym polega struktura rynku zwana konkurencją doskonałą i jakie jest jej znaczenie dla teorii ekonomii W jaki sposób przedsiębiorstwa działające na rynku doskonale konkurencyjnym podejmują decyzje o rozmiarach produkcji Co determinuje decyzje firm o wejściu (lub wyjściu) na rynek doskonale konkurencyjny w długim okresie Czy rynki doskonale konkurencyjne są efektywne Większość przedsiębiorstw musi zaakceptować dwa istotne fakty, które determinują ich działalność. Po pierwsze – nikt nie musi kupować wytwarzanych przez nich produktów. Po drugie – nawet klienci, którzy chcieliby nabyć te produkty, mogą zwrócić się do konkurentów. Firmy, które działają na rynkach doskonale konkurencyjnych, w największym stopniu mierzą się z tą rzeczywistością. W niniejszym rozdziale dowiesz się, w jaki sposób takie przedsiębiorstwa podejmują decyzje o tym, ile produkować, czy pozostać na rynku, jaki zysk uda się osiągnąć i wiele innych. Poszczególne branże (czyli grupy sprzedawców wytwarzające ten sam lub podobny produkt) różnią się między sobą pod względem liczby działających przedsiębiorstw, kosztów rozpoczęcia działalności oraz rodzaju sprzedawanego produktu (na ile jest on postrzegany przez potencjalnych nabywców jako standardowy). Modele opisujące sposób postępowania przedsiębiorstw w takich sektorach ekonomiści nazywają strukturami rynku (ang. market structure ). W tym rozdziale skupiamy się na strukturze rynku nazywanej konkurencją doskonałą. W kolejnych przyjrzymy się innym modelom: monopolowi, konkurencji monopolistycznej i oligopolowi.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Specyfika konkurencji doskonałej jako struktury rynku Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Scharakteryzować specyfikę rynków doskonale konkurencyjnych Objaśnić, jak przedsiębiorstwa działające w ramach tej struktury rynku zachowują się w długim i krótkim okresie Przedsiębiorstwa działają w ramach konkurencji doskonałej (ang. perfect competition ), gdy w ich gałęzi występują następujące warunki: (1) bardzo dużo przedsiębiorstw wytwarza identyczny produkt (produkty); (2) istnieje wielu nabywców kupujących produkt oraz wielu sprzedawców sprzedających produkt; (3) nabywcy i sprzedawcy mają wszystkie istotne informacje, aby podejmować racjonalne decyzje dotyczące kupowanego i sprzedawanego produktu; i wreszcie (4) – przedsiębiorstwa mogą wchodzić na rynek i opuszczać go bez ograniczeń, nie ponosząc przy tym żadnych kosztów – innymi słowy, nie istnieją bariery wejścia i wyjścia z gałęzi. Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne (ang. perfectly competitive firm ) jest określane jako biorca ceny (w literaturze funkcjonuje również określenie cenobiorca ) (ang. price taker ), ponieważ presja konkurentów zmusza go do zaakceptowania obowiązującej na rynku ceny równowagi. Jeśli firma na rynku doskonale konkurencyjnym podniesie cenę swojego produktu nawet o grosz, nie będzie w stanie nic sprzedać, bo potencjalni nabywcy sięgną po tańsze produkty oferowane przez konkurentów. Kiedy plantator pszenicy, jak wspomnieliśmy w , chce znać aktualną cenę pszenicy, musi to sprawdzić, korzystając z ogólnodostępnych informacji podawanych przez media. W podobnej sytuacji jest każdy podmiot, który chce kupić pszenicę. Jeśli zaoferuje sprzedawcy cenę, która jest niższa od rynkowej, nikt nie będzie mu chciał sprzedać nawet kilograma. Cenę rynkową określają podaż i popyt na całym rynku, a nie decyzje pojedynczego rolnika lub nabywcy pszenicy. Oznacza to jednak, że ze względu na relatywnie niewielką ilość lub liczbę produktów oferowaną przez pojedyncze przedsiębiorstwo działające na tym rynku w stosunku do całej podaży rynkowej, może ono zwiększać lub zmniejszać produkcję bez zauważalnego wpływu na całkowitą wielkość podaży i cenę rynkową charakteryzujące konkretną gałąź. Tak jak wskazaliśmy powyżej, struktury rynku, w tym konkurencja doskonała, to modele opisujące działanie realnych przedsiębiorstw, ale – co jest charakterystyczne dla modeli – pokazują one pewien uproszczony obraz rzeczywistości. Producenci w bardzo wielu gałęziach gospodarki w istocie mają do czynienia z wieloma konkurencyjnymi firmami sprzedającymi bardzo podobne towary i często muszą działać jako cenobiorcy. Ekonomiści zwykle używają rynków rolnych jako przykładu gałęzi doskonale konkurencyjnych. Te same zboża uprawiane przez różnych rolników są postrzegane przez nabywców jako produkt całkowicie standardowy (choć oczywiście pewne różnice pomiędzy poszczególnymi plantatorami, np. w wilgotności ziarna, mogą się pojawić). Zgodnie z danymi publikowanymi przez Główny Urząd Statystyczny cena za tonę pszenicy konsumpcyjnej w sierpniu 2021 r. kształtowała się na poziomie ok. 800 zł, z bardzo niewielkimi różnicami w poszczególnych województwach odzwierciedlającymi zróżnicowanie kosztów transportu zboża do punktów skupu. Plantator pszenicy, który próbowałby ją sprzedawać po 900 zł za tonę, nie znalazłby nabywców. Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne nie będzie sprzedawać także poniżej ceny równowagi. Dlaczego miałoby to robić, skoro może zbyć wszystko po wyższej cenie? Czy oferowanie pszenicy w cenie 700 zł za tonę miałoby jakikolwiek sens, jeśli właściciel elewatora za tę samą ilość zapłaci 800 zł? Innymi przykładami rynków rolnych, które działają w warunkach zbliżonych do doskonale konkurencyjnych, są małe przydrożne targowiska produktów rolnych i drobni rolnicy ekologiczni. Odwiedź stronę internetową , która pokazuje obecną wartość różnych towarów. Niniejszy rozdział prezentuje proces decyzyjny, który determinuje wielkość produkcji nastawionego na zysk przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji doskonałej. Firmy biorą pod uwagę swoje koszty, które omówiliśmy w . W krótkim okresie przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne będzie poszukiwać takiej wielkości produkcji, przy której zyski są największe lub, jeśli osiągnięcie zysków nie jest możliwe, straty są najmniejsze. W długim okresie zyski ekonomiczne przyciągną konkurencję, gdyż na rynek wejdą zwabione nimi kolejne przedsiębiorstwa. Z kolei straty ekonomiczne spowodują, że niektóre przedsiębiorstwa wyjdą z rynku. Ostatecznie rynki doskonale konkurencyjne osiągną długookresową równowagę , gdy zyski ekonomiczne każdego z działających na nim podmiotów zostaną zredukowane do zera. Wówczas żadne nowe przedsiębiorstwa nie będą chciały wejść na rynek, a istniejące przedsiębiorstwa nie będą chciały z niego wyjść. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne jest biorcą ceny, co oznacza, że musi zaakceptować rynkową cenę równowagi, po której sprzedaje swoje towary. Jeśli firma będzie chciała sprzedawać dobro lub usługę po cenie nawet niewiele wyższej od rynkowej, nikt nie zechce niczego od niej kupić. Na doskonale konkurencyjnym rynku działają tysiące sprzedawców, jest również bardzo wielu nabywców, produkty są traktowane przez konsumentów jako identyczne (homogeniczne) i nie ma żadnych barier utrudniających wejście do tej gałęzi i jej opuszczenie. Analiza sytuacji przedsiębiorstwa w krótkim okresie oznacza, że nakłady niektórych czynników produkcji są stałe. Długookresowa równowaga w gałęzi doskonale konkurencyjnej występuje wtedy, gdy zyski ekonomiczne wszystkich funkcjonujących w niej przedsiębiorstw spadły do zera. Oznacza to, że nie ma żadnych bodźców ani do wejścia do niej, ani do jej opuszczenia. Konkurencja doskonała to model opisujący rynek (gałąź gospodarki), na którym funkcjonuje bardzo wielu sprzedawców i nabywców, nie ma żadnych barier wejścia i wyjścia na ten rynek (co oznacza, że rozpoczęcie i zakończenie działalności nie wiąże się z żadnym kosztem), produkty będące przedmiotem transakcji są identyczne niezależnie od oferenta, a wszyscy producenci są biorcami cen. Pytania Self-Check Zgodnie z założeniami modelu konkurencji doskonałej, przedsiębiorstwa działające na takich rynkach są biorcami cen – tzn. muszą zaakceptować cenę równowagi określoną przez rynek. Jeśli sprzedajesz produkt na rynku doskonale konkurencyjnym, ale nie jesteś zadowolony z występującej na nim ceny, czy podniesiesz swoją choćby o grosz? Nie, nie podniesiesz ceny. Twój produkt jest dokładnie taki sam jak produkty wielu innych przedsiębiorstw działających na tym rynku. Jeśli twoja cena jest wyższa niż u konkurencji, klienci przestaną od ciebie kupować i wybiorą produkty oferowane przez inne podmioty. Stracisz całą sprzedaż. Czy rynek, na którym zleca się transport towarów samochodami ciężarowymi, miałby cechy gałęzi doskonale konkurencyjnej? Owszem, to możliwe, jednak wyłącznie wtedy, gdy na rynku tym dominują niezależni kierowcy ciężarówek będący właścicielami tylko jednego samochodu, a nie duże przedsiębiorstwa transportowe. Tacy niezależni przedsiębiorcy są z definicji mali (mają tylko jedną ciężarówkę) i dość liczni. Wszystko, co jest potrzebne, aby dostać się do gałęzi, to ciężarówka (choć nie jest to tani składnik aktywów, jednak nie trzeba go zaraz kupować, można skorzystać z długoterminowego najmu lub leasingu) i odpowiednie prawo jazdy. Aby wyjść z tego biznesu, wystarczy sprzedać ciężarówkę. Wszystkie ciężarówki są zasadniczo takie same, zapewniając transport z punktu A do punktu B. (Zakładamy, że nie mówimy o specjalistycznych pojazdach). Tacy niezależni kierowcy muszą zaakceptować obowiązującą stawkę za swoje usługi (są za mali, aby móc na nią wpływać), więc są również biorcami cen z rynku. Pytania Review Pojedyncze przedsiębiorstwo na rynku doskonale konkurencyjnym jest stosunkowo małe w porównaniu z resztą rynku. Co to oznacza? Jakie „małe” jest „małe”? Jakie są cztery podstawowe warunki determinujące istnienie konkurencji doskonałej? Wyjaśnij, w jaki sposób wpływają one na funkcjonowanie doskonale konkurencyjnego przedsiębiorstwa. Czym charakteryzuje się przedsiębiorstwo będące biorcą cen? Pytania Critical Thinking Znalezienie partnera życiowego to skomplikowany proces, który może zająć wiele lat. Niełatwo myśleć o tym procesie jak o części bardzo złożonego rynku z popytem i podażą partnerów. Spróbuj się jednak zastanowić, jak mógłby działać taki rynek, jakie byłyby jego najważniejsze cechy, np. koszty znalezienia partnera. Czy uważasz, że ten hipotetyczny rynek spełnia założenia konkurencji doskonałej? Czy możesz wymienić pięć przykładów realnie istniejących rynków doskonale konkurencyjnych? A jeśli nie – dlaczego ? struktura rynku (ang. market structure ) model opisujący funkcjonowanie przedsiębiorstw na rynku (w gałęzi) zdeterminowany przez liczbę sprzedawców i nabywców, istnienie (bądź nieistnienie) barier wejścia i wyjścia (rozumianych jako koszty rozpoczęcia i zamknięcia działalności) oraz rodzaj sprzedawanych produktów forma rynku (ang. market structure ) patrz: struktura rynku struktura konkurencji (ang. market structure ) patrz: struktura rynku konkurencja doskonała (ang. perfect competition ) model, w którym każde przedsiębiorstwo ma wielu konkurentów sprzedających identyczne produkty biorca ceny (ang. price taker ) przedsiębiorstwo na rynku doskonale konkurencyjnym, które musi zaakceptować rynkową cenę równowagi jako daną cenobiorca (ang. price taker ) patrz: biorca cen", "section": "Specyfika konkurencji doskonałej jako struktury rynku", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne podejmują decyzje o produkcji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczyć zysk przedsiębiorstwa dzięki porównaniu przychodu (utargu) całkowitego i kosztu całkowitego Zidentyfikować zyski i straty dzięki krzywej kosztu przeciętnego Wyjaśnić pojęcie ceny zamknięcia Określić najniższą cenę, przy której przedsiębiorstwo powinno kontynuować produkcję w krótkim okresie Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne (ang. perfectly competitive firm ) musi podjąć tylko jedną ważną decyzję – jaką ilość swoich produktów wytworzyć. Aby zrozumieć ten problem decyzyjny, rozważ alternatywny sposób zapisu podstawowej definicji zysku (ang. profit ): zysk = utarg całkowity – koszt całkowity = ( cena ) ( wielkość produkcji ) – ( koszt przeciętny ) × ( wielkość produkcji ) Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne nie ma wpływu na rynkową cenę swoich produktów i musi zaakceptować tę wyznaczoną przez rynkowe popyt i podaż. Z drugiej strony może ono sprzedać dowolną liczbę swoich dóbr lub usług bez konieczności obniżania ceny. Oznacza to, że firma doskonale konkurencyjna ma do czynienia z doskonale elastyczną krzywą popytu na swój produkt (tym samym jest to linia prosta, równoległa do poziomej osi układu współrzędnych). Nabywcy są skłonni kupić dowolną liczbę jednostek produktu po cenie rynkowej. Kiedy doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo decyduje, jaką ilość towaru wyprodukować, to ta ilość – wraz z rynkową ceną sprzedawanego produktu i cenami kupowanych czynników wytwórczych – określi utarg całkowity, koszty całkowite i ostatecznie poziom zysków firmy. Wyznaczanie maksymalnego zysku dzięki porównaniu utargu całkowitego i kosztu całkowitego Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne może sprzedać dowolną ilość swojego produktu, o ile akceptuje jego cenę rynkową. Jak łatwo zauważyć, choćby dzięki równaniu zapisanemu powyżej, utarg całkowity zależy od sprzedanej ilości i pobieranej ceny. Jeśli firma sprzeda większą ilość, utarg całkowity wzrośnie. Jeśli cena rynkowa wzrasta, utarg całkowity również wzrasta, bez względu na wielkość sprzedaży. Analizę procesu podejmowania decyzji determinującego wielkość produkcji firmy działającej na doskonale konkurencyjnym rynku przeprowadzimy na przykładzie małego przedsiębiorstwa ogrodniczego, które produkuje maliny i sprzedaje je w postaci zamrożonej po 4 zł za opakowanie. Sprzedaż jednego opakowania owoców przyniesie 4 zł, dwóch opakowań 8 zł, trzech opakowań 12 zł itd. Jeśli cena mrożonych malin podwoi się, wówczas sprzedaż jednego opakowania malin przyniesie 8 zł, dwóch opakowań 16 zł, trzech opakowań 24 zł itd. pokazuje utarg całkowity (ang. total revenue ) i koszty całkowite (ang. total costs ) producenta malin, które w formie graficznej (odpowiednich krzywych) znajdują się także na . Oś pozioma pokazuje liczbę opakowań mrożonych malin. Oś pionowa przedstawia zarówno utarg całkowity, jak i koszty całkowite mierzone w złotych. Krzywa kosztu całkowitego przecina oś pionową przy wartości, która określa poziom kosztów stałych, a następnie rośnie wraz ze wzrostem rozmiarów produkcji (ma nachylenie dodatnie). Wszystkie wykreślone krzywe kosztów charakteryzują się zależnościami, które omówiliśmy w . Koszt całkowity i utarg całkowity producenta malin Utarg całkowity przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego to linia prosta o nachyleniu dodatnim. Nachylenie jest równe cenie produktu. Koszt całkowity również rośnie, ale nieliniowo. Przy wyższych poziomach produkcji koszt całkowity zaczyna gwałtownie rosnąć z powodu malejących przychodów krańcowych. Maksymalny zysk występuje przy wielkości produkcji, dla której różnica między utargiem całkowitym a kosztem całkowitym jest największa. Koszt całkowity, utarg całkowity i zysk producenta malin (kwoty w zł) Liczba opakowań malin (Q) Koszt całkowity (TC) Utarg całkowity (TR) Zysk 0 62 0 −62 10 90 40 −50 20 110 80 −30 30 126 120 −6 40 138 160 22 50 150 200 50 60 165 240 75 70 190 280 90 80 230 320 90 90 296 360 64 100 400 400 0 110 550 440 −110 120 715 480 −235 Na podstawie krzywych utargu całkowitego i kosztu całkowitego przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne, takie jak plantator malin, może obliczyć wielkość produkcji, która zapewni mu najwyższy poziom zysku. Dla dowolnej wielkości produkcji utarg całkowity pomniejszony o koszt całkowity wyznacza wynik finansowy przedsiębiorstwa (zysk lub stratę). Jednym ze sposobów określenia najbardziej opłacalnej wielkości produkcji jest sprawdzenie, przy jakim wolumenie utarg całkowity przewyższa koszt całkowity o największą wartość. pokazuje utarg całkowity, koszt całkowity i zysk na podstawie danych z . Pionowa odległość między utargiem całkowitym a kosztem całkowitym to zysk. Na przykład, przy Q = 60 , TR = 240 i TC = 165 , różnica pomiędzy utargiem całkowitym i kosztem całkowitym wynosi 75, co jest wartością funkcji zysku dla tej wielkości produkcji. Firma nie osiąga zysku przy każdym poziomie produkcji. W naszym przykładzie koszty całkowite przekraczają utargi całkowite przy poziomach produkcji od 0 do mniej więcej 30, a więc w tym zakresie produkcji przedsiębiorstwo będzie ponosić straty. Przy wielkościach produkcji od 40 do 100 utargi całkowite przewyższają koszty całkowite, więc przedsiębiorstwo osiąga zyski. Natomiast przy każdej wielkości produkcji większej niż 100 całkowite koszty ponownie przekraczają całkowite utargi i przedsiębiorstwo notuje coraz większe straty. Zysk całkowity został zaprezentowany w ostatniej kolumnie . Maksymalny zysk występuje przy produkcji między 70 a 80 i wynosi 90 zł. Wyższa cena oznaczałaby, że utarg całkowity byłby większy dla każdego poziomu sprzedaży. Niższa cena oznaczałaby zaś, że utarg całkowity byłby mniejszy dla każdej wielkości sprzedaży. Co się stanie, jeśli cena spadnie na tyle, że linia utargu całkowitego znajdzie się poniżej krzywej kosztów całkowitych, czyli dla każdego poziomu produkcji łączne koszty będą wyższe niż utargi? W tym przypadku jedyne, co firma może zrobić, to zaakceptować straty. Jednak przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk będzie preferować taką wielkość produkcji, dla której utarg całkowity jest najbliższy kosztom całkowitym, a zatem straty są najmniejsze. (W kolejnych podrozdziałach wskazane zostaną warunki, w których jedynym rozsądnym rozwiązaniem jest zamknięcie przedsiębiorstwa ponoszącego straty). Porównanie utargu krańcowego i kosztów krańcowych Analiza wykorzystująca utarg całkowity i koszt całkowity, którą opisaliśmy powyżej, nie jest jedynym sposobem określania poziomu produkcji maksymalizującego zysk. W tej sekcji przedstawiamy alternatywne podejście, które wykorzystuje utarg krańcowy i koszt krańcowy. Przedsiębiorstwa często nie mają niezbędnych danych, aby wyznaczyć krzywą kosztów całkowitych dla wszystkich poziomów produkcji. Nie mogą być pewne, jak wyglądałyby ich koszty całkowite, gdyby, powiedzmy, podwoiły produkcję lub zmniejszyły ją o połowę, ponieważ nigdy nie zdecydowały się na tak daleko idącą zmianę. Zamiast tego przedsiębiorstwa eksperymentują. Produkują nieco większą lub mniejszą ilość i obserwują, jak wpływa to na zyski. Z ekonomicznego punktu widzenia to praktyczne podejście do problemu maksymalizacji zysków oznacza zbadanie, w jaki sposób niewielkie zmiany produkcji wpływają na utarg krańcowy i koszt krańcowy. przedstawia krzywe utargu krańcowego i kosztu krańcowego w oparciu o wartości przychodu całkowitego i kosztu całkowitego z . Krzywa utargu krańcowego (ang. marginal revenue ) przedstawia dodatkowy przychód uzyskany ze sprzedaży kolejnego dobra lub usługi. Jak wspomniano wcześniej, przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne ma do czynienia z doskonale elastyczną krzywą popytu na swój produkt – co oznacza, że krzywa popytu przedsiębiorstwa jest linią poziomą leżącą na wysokości ceny rynkowej. Oznacza to również, że krzywa utargu krańcowego przedsiębiorstwa pokrywa się z linią jego popytu: za każdym razem, gdy konsument chce nabyć dodatkową jednostkę produkcji, przedsiębiorstwo sprzedaje ją po cenie rynkowej, zaś przychód wzrasta o stałą kwotę równą tej cenie. W naszym przykładzie za każdym razem, gdy przedsiębiorstwo sprzedaje opakowanie mrożonych malin, utarg rośnie o 4 zł. Wartości (w zł) przychodu całkowitego i przychodu krańcowego plantatora malin prezentuje . Powyższa zależność między utargiem krańcowym a ceną dotyczy tylko przedsiębiorstw działających w warunkach konkurencji doskonałej i będących biorcami cen, dla których: utarg krańcowy = cena Wzór na utarg krańcowy: utarg krańcowy = zmiana utargu całkowitego zmiana ilości Wartości przychodu całkowitego i przychodu krańcowego plantatora malin (kwoty w zł) Cena (P) Liczba opakowań malin (Q) Utarg całkowity Utarg krańcowy 4 1 4 – 4 2 8 4 4 3 12 4 4 4 16 4 Zauważ, że utarg krańcowy nie zmienia się, gdy firma produkuje więcej. Dzieje się tak, ponieważ w warunkach doskonałej konkurencji cena jest określana przez rynkowe podaż i popyt. Cena nie zmienia się, gdy plantator zwiększa produkcję i sprzedaż (przy założeniu, że ze względu na stosunkowo niewielki rozmiar tej i innych firm produkujących mrożone maliny zwiększenie jej podaży nie ma wpływu na całkowitą podaż na rynku, na którym ustalana jest cena). Ponieważ przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne jest biorcą ceny (cenobiorcą) może sprzedawać dowolną ilość po cenie ustalonej na rynku. Koszt krańcowy ( marginal cost ), czyli koszt dodatkowej sprzedanej jednostki, obliczamy, dzieląc zmianę kosztu całkowitego przez zmianę ilości. Wzór na koszt krańcowy jest następujący: koszt krańcowy = zmiana kosztu całkowitego zmiana ilości W przykładzie z producentem malin z , i koszt krańcowy na początku spada wraz ze wzrostem produkcji z 10 do 20, a później również 30 i 40 opakowań malin – jest to odzwierciedleniem rosnących przychodów krańcowych, co nie jest rzadkością przy niskich poziomach produkcji. Jednak w pewnym momencie koszty krańcowe zaczynają rosnąć, co znów odzwierciedla dość typową zależność związaną z malejącymi przychodami krańcowymi wraz ze wzrostem produkcji powyżej pewnego poziomu. Jeśli przedsiębiorstwo produkuje ilość, dla której MR > MC , np. 40 lub 50 opakowań malin, może zwiększyć zysk poprzez zwiększenie produkcji, ponieważ utarg krańcowy przekracza wówczas koszt krańcowy. Jeśli przedsiębiorstwo produkuje ilość, dla której MC > MR , np. 90 lub 100 opakowań, może zwiększyć zysk poprzez zmniejszenie produkcji, ponieważ spadek kosztu krańcowego będzie większy niż spadek utargu krańcowego. Wielkość produkcji maksymalizująca zysk występuje, gdy MR = MC (lub blisko tego punktu). Utargi krańcowe i koszty krańcowe producenta malin: pojedyncze przedsiębiorstwo Dla przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego krzywa utargu krańcowego (MR) jest linią poziomą, ponieważ utarg krańcowy jest równy cenie dobra określonej przez rynek, jak pokazuje . Krzywa kosztu krańcowego (MC) może być początkowo nachylona w dół, jeśli dla niewielkich rozmiarów produkcji przychody krańcowe rosną, ale wraz ze wzrostem wolumenu produkcji uzyskuje dodatnie nachylenie, co odzwierciedla malejące przychody krańcowe. Utargi krańcowe i koszty krańcowe producenta malin: cały rynek Cena równowagi na rynku malin jest określana poprzez interakcję podaży i popytu i wynosi 4 zł. Utargi krańcowe i koszty krańcowe producenta malin (wartości kosztów, utargów i zysku w zł) Liczba opakowań malin (Q) Koszt całkowity (TC) Koszt krańcowy (MC) Utarg całkowity (TR) Utarg krańcowy (MR) Zysk 0 62 – 0 0 – 62 10 90 2.80 40 4 – 50 20 110 2.00 80 4 – 30 30 126 1.60 120 4 – 6 40 138 1.20 160 4 22 50 150 1.20 200 4 50 60 165 1.50 240 4 75 70 190 2.50 280 4 90 80 230 4.00 320 4 90 90 296 6.60 360 4 64 100 400 10.40 400 4 0 110 550 15.00 440 4 – 110 120 715 16.50 480 4 – 235 W niniejszym przykładzie krzywe przychodu krańcowego i kosztu krańcowego (ang. marginal cost ) przecinają się przy cenie 4 zł i produkcji na poziomie 80 opakowań. Gdyby nasz plantator zaczął od produkcji na poziomie 60 opakowań, a następnie eksperymentował ze zwiększeniem produkcji do 70, utarg krańcowy związany ze wzrostem produkcji i sprzedaży przewyższyłby koszt krańcowy – a więc zysk by się zwiększył. Plantator malin miałby zatem motywację do rozwijania produkcji. Przy poziomie produkcji równym 80 koszt krańcowy i utarg krańcowy są sobie równe, więc wzrost produkcji do tego poziomu nie wpływa na wielkość zysku, jest on taki sam jak dla produkcji na poziomie 70 opakowań. Gdyby jednak nasz przedsiębiorca dalej eksperymentował ze zwiększaniem produkcji z 80 do 90 opakowań, zauważyłby, że koszty krańcowe wzrostu produkcji są większe niż utargi krańcowe, a więc zyski spadają. Punkt maksymalizacji zysku dla przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego występuje przy poziomie produkcji, dla którego utarg krańcowy jest równy kosztowi krańcowemu, tzn. gdy MR = MC . Na wykresie takim poziomem produkcji jest Q = 80 . Czy zysk jest maksymalny dla określonego poziomu, czy dla przedziału produkcji? wskazuje, że maksymalny zysk występuje dla każdego poziomu produkcji pomiędzy 70 a 80 opakowaniami. Ale MR = MC występuje tylko przy produkcji na poziomie 80 opakowań. Jak możemy wyjaśnić tę niewielką rozbieżność? Dopóki MR > MC , firma nastawiona na zysk powinna zwiększać produkcję. Natomiast rozszerzenie produkcji o strefę, w której MR < MC zmniejsza zyski ekonomiczne. To prawda, że zysk jest taki sam przy Q = 70 i Q = 80 , ale dopiero przekroczenie poziomu 80 opakowań prowadzi do spadku zysków. Tak więc MR = MC jest sygnałem do zaprzestania dalszego wzrostu produkcji, traktujemy go zatem jako pożądany poziom produkcji przedsiębiorstwa. Ponieważ utarg krańcowy przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego jest równy cenie rynkowej (P), warunek maksymalizacji zysku dla przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego możemy również określić jako konieczność wytwarzania wielkości produkcji, dla której P = MC . Obliczanie zysków i strat na podstawie krzywej kosztów przeciętnych Czy produkcja na poziomie, który zrównuje utarg krańcowy i koszt krańcowy (zgodnie z warunkiem MR = MC ), faktycznie prowadzi do osiągnięcia zysku ekonomicznego? Odpowiedź zależy od relacji ceny do przeciętnego kosztu całkowitego, czyli od zysku przeciętnego albo inaczej marży zysku (ang. profit margin ). Jeśli cena rynkowa jest wyższa niż przeciętny koszt produkcji dla danego wolumenu, wówczas marża zysku jest dodatnia i przedsiębiorstwo osiąga zysk. Natomiast jeśli cena rynkowa jest niższa niż przeciętny koszt produkcji, marża zysku jest ujemna i przedsiębiorstwo ponosi straty. Możesz pomyśleć, że w tej sytuacji przedsiębiorstwo będzie chciało natychmiast zakończyć działalności. Pamiętaj jednak, że firma poniosła już koszty stałe, takie jak zakup wyposażenia, więc może jeszcze przez jakiś czas produkować mimo ponoszonych strat. ponownie przedstawia przykład producenta malin. przedstawia trzy położenia, w jakich znaleźć się może to przedsiębiorstwo: (a) cena przecina się z kosztem krańcowym na poziomie wyższym od kosztu przeciętnego, (b) cena przecina się z kosztem krańcowym na poziomie równym kosztowi przeciętnemu oraz (c) cena przecina się z kosztem krańcowym na poziomie niższym od kosztu przeciętnego. Cena i koszt przeciętny producenta malin Na panelu (a) cena przecina koszt krańcowy powyżej krzywej kosztu przeciętnego. Ponieważ cena jest wyższa niż koszt przeciętny, przedsiębiorstwo osiąga zysk. Na panelu (b) cena przecina koszt krańcowy w punkcie minimum krzywej kosztu przeciętnego. Ponieważ cena jest równa kosztowi przeciętnemu, przedsiębiorstwo osiąga próg rentowności (nie ma zysków ekonomicznych). Na panelu (c) cena przecina koszt krańcowy poniżej krzywej kosztu przeciętnego. Ponieważ cena jest niższa niż koszt przeciętny, przedsiębiorstwo ponosi stratę. Rozważmy sytuację, w której cena wynosi 5 zł za opakowanie mrożonych malin. Regułą pozwalającą na maksymalizację zysku dla przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego jest wytwarzanie takiego poziomu produkcji, dla którego Cena = MR = MC , a więc producent malin wyprodukuje ok. 85 opakowań, co jest oznaczone jako punkt E' na (a). Pamiętając, że powierzchnia prostokąta jest równa jego podstawie pomnożonej przez wysokość, utarg całkowity plantatora jest zatem równy polu prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, wielkości produkcji na poziomie 85 opakowań malin (podstawa), punktu E' (wysokość), ceny równej 5 zł i znów początku układu współrzędnych. Koszt przeciętny wyprodukowania 85 opakowań jest wyznaczony przez punkt C' i wynosi ok. 3,50 zł. Koszt całkowity jest równy produkcji na poziomie 85 opakowań pomnożonej przez koszt przeciętny równy 3,50 zł, co odzwierciedla pole prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, wielkości produkcji na poziomie 85 opakowań, punktu C', wartości kosztu przeciętnego (3,5 zł) odłożonej na osi pionowej i znów początku układu współrzędnych. Różnica między utargiem całkowitym a kosztem całkowitym to zysk. Tak więc zysk jest równy polu niebieskiego prostokąta. Obliczenia: zysk = utarg całkowity – koszt całkowity = 85 × 5,00 – 85 × 3,50 = 127,50 [zł] Możemy to także obliczyć w następujący sposób: zysk = (cena – koszt przeciętny) × ilość = 5,00 – 3,50 × 85 = 127,50 [zł] Rozważmy teraz (b), na którym cena spadła do 2,75 zł za opakowanie mrożonych malin. Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne ponownie wybierze wielkość produkcji zgodnie z warunkiem: Cena = MR = MC , więc wyprodukowana ilość wyniesie 75. Przy tym poziomie ceny i wielkości produkcji krzywa kosztu krańcowego przecina się z krzywą kosztu przeciętnego, a cena otrzymywana przez przedsiębiorstwo jest dokładnie równa przeciętnemu kosztowi produkcji. Nazywamy to progiem rentowności (ang. break even point ). Utarg całkowity przedsiębiorstwa przy tej cenie jest równy polu prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, produkcji na poziomie 75 opakowań (podstawa), punktu E (wysokość), ceny na poziomie 2,75 i ponownie początku układu współrzędnych. Wartość funkcji kosztu przeciętnego odpowiadająca ilości Q = 75 , czyli punkt E, pokazuje koszt przeciętny wytworzenia danego wolumenu produkcji. Koszt całkowity jest równy ilości 75 pomnożonej przez koszt przeciętny na poziomie 2,75 zł, co jest pokazane jako pole prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, produkcji na poziomie 75, punktu E, wartości kosztu przeciętnego odłożonej na osi pionowej i ponownie początku układu współrzędnych. Jak widać, prostokąty określające utarg całkowity i koszt całkowity są takie same. Przedsiębiorstwo osiąga zatem zerowy zysk. Obliczenia są następujące: zysk = utarg całkowity – koszt całkowity = 75 × 2,75 – 75 × 2,75 = 0 [zł] Możemy to także obliczyć jako: zysk = (cena – koszt przeciętny) × ilość = (2,75 – 2,75) × 75 = 0 [zł] Na (c) cena rynkowa spadła jeszcze bardziej, do 2 zł za opakowanie mrożonych malin. Przy tej cenie utarg krańcowy przecina się z kosztem krańcowym przy produkcji równej 65. Utarg całkowity przedsiębiorstwa jest równy polu prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, produkcji na poziomie 65 opakowań (podstawa), punktu E” (wysokość), ceny 2 zł i ponownie początku układu współrzędnych. Koszt przeciętny wyprodukowania 65 opakowań jest oznaczony jako C” i wynosi ok. 2,73 zł. Całkowite koszty będą równe produkcji na poziomie 65 pomnożonej przez koszt przeciętny 2,73 zł, co ilustruje pole prostokąta wyznaczonego przez połączenie początku układu współrzędnych, produkcji na poziomie 65, punktu C”, wartości kosztu przeciętnego odłożonej na osi pionowej i ponownie początku układu współrzędnych. Porównując pola tych dwóch prostokątów, zauważymy, że utarg całkowity jest mniejszy niż koszt całkowity. A zatem, przedsiębiorstwo traci pieniądze, a strata (ujemny zysk) jest równa polu różowego prostokąta. Obliczenia są następujące: zysk = (utarg całkowity – koszt całkowity) = 65 × 2,00 – 65 × 2,73 = –47,45 [zł] lub: zysk = (cena – koszt przeciętny) × ilość = (2,00 – 2,73) × 65 = –47,45 [zł] Jeśli cena rynkowa, którą posługuje się firma doskonale konkurencyjna, wskazuje na wielkość produkcji, dla której koszt przeciętny jest niższy od tej ceny, przedsiębiorstwo osiągnie zyski. Natomiast jeśli cena rynkowa determinuje wytwarzanie wolumenu produkcji, dla którego koszt przeciętny jest równy cenie, co ma miejsce w punkcie minimum krzywej AC, przedsiębiorstwo zanotuje zerowe zyski. Wreszcie jeśli cena wskazuje na poziom produkcji, dla którego koszt przeciętny jest wyższy od tej ceny, przedsiębiorstwo poniesie straty. podsumowuje powyższe konstatacje. Jeżeli wówczas Cena > ATC przedsiębiorstwo osiąga zysk ekonomiczny Cena = ATC przedsiębiorstwo wykazuje zerowy zysk ekonomiczny (zysk normalny) Cena < ATC przedsiębiorstwo notuje stratę Który punkt przecięcia powinno wybrać przedsiębiorstwo? Przy cenie 2 zł za opakowanie mrożonych malin krzywa MR przecina wykres MC w dwóch punktach: Q = 20 i Q = 65 . Przedsiębiorstwom nigdy nie opłaca się wybierać poziomu produkcji na opadającej części krzywej kosztu krańcowego, ponieważ zysk jest wtedy niższy (strata jest większa) niż w sytuacji, w której produkcja byłaby większa. Jeśli koszt krańcowy maleje wraz ze wzrostem produkcji, a cena pozostaje na stałym poziomie, wówczas na pewno opłaca się zwiększać wolumen produkcji. Pojawi się bowiem nadwyżka ceny nad kosztem krańcowym, która pozwoli na wypracowanie zysku albo przynajmniej zmniejszenie straty. Stąd, prawidłowy wybór wielkości produkcji to Q = 65 . Cena zamknięcia Sytuacja, w której przedsiębiorstwo notuje straty, automatycznie nasuwa pytanie o to, czy nie powinno wstrzymać produkcji i w ten sposób uniknąć ich ponoszenia. Aby zrozumieć, dlaczego zakończenie działalności wcale nie musi być najkorzystniejszą opcją, powinniśmy sobie uświadomić, że wstrzymanie produkcji wprawdzie zredukuje koszty zmienne do zera, ale w krótkim okresie przedsiębiorstwo i tak nie uniknie kosztów stałych. Oznacza to, że nawet jeśli firma wytworzy zerową wielkość produkcji, wciąż będzie generować straty, ponieważ nadal będzie musiała opłacać koszty stałe. Jako przykład rozważmy sytuację Klubu dla Mam, który podpisał umowę z Centrum Handlowym na wynajem powierzchni za 10 000 zł miesięcznie. Jeśli firma zdecyduje się działać, jej koszty krańcowe związane z zatrudnieniem opiekunek dla dzieci wyniosą 15 000 zł miesięcznie. Jeśli to mikroprzedsiębiorstwo zostanie zamknięte, nadal będzie musiało opłacać czynsz, ale nie będzie wypłacać pensji pracownikom. przedstawia trzy możliwe scenariusze. W pierwszym z nich Klub dla Mam nie ma żadnych klientów, a zatem nie osiąga żadnych utargów. W takim przypadku ponosi straty w wysokości 10 000 zł równe kosztom stałym. W drugim scenariuszu klub ma klientów, którzy przynoszą utarg w kwocie 10 000 zł miesięcznie. Ostatecznie zatem firma ponosi stratę w wysokości 15 000 zł z powodu konieczności zatrudniania opiekunek zajmujących się maluchami. W trzecim scenariuszu Klub dla Mam osiąga utarg w wysokości 20 000 zł miesięcznie, czyli ponosi stratę w wysokości 5000 zł. We wszystkich trzech przypadkach Klub dla Mam osiąga stratę. A zatem w długim okresie, po tym, jak umowa najmu wygaśnie (i przy założeniu, że utargi nie wzrosną), firma powinna wstrzymać działalność. Jednak w krótkim okresie decyzje mogą być inne w zależności od wielkości strat i tego, czy firma jest w stanie zarobić na koszty zmienne. W scenariuszu pierwszym firma nie ma żadnych utargów, więc zatrudnienie opiekunek oznaczałoby pojawienie się kosztów zmiennych i powiększyłoby stratę. Firma powinna zatem zostać zamknięta i pokrywać tylko koszty stałe. W scenariuszu drugim kontynuowanie działalności również powiększałoby stratę, ponieważ przedsiębiorstwo nie generuje wystarczających utargów, aby pokryć wynikające z jego funkcjonowania koszty zmienne. Powinno więc natychmiast zostać zamknięte i ponosić tylko koszty stałe. Jeśli cena jest poniżej minimum przeciętnego kosztu zmiennego, firma musi zostać zamknięta nawet w krótkim okresie. Natomiast w scenariuszu trzecim utarg Klubu dla Mam jest na tyle wysoki, że strata zmniejsza się przy utrzymywaniu działalności, więc w krótkim okresie firma powinna funkcjonować. Czy Klub dla Mam powinien zostać zamknięty od razu, czy też dopiero po wygaśnięciu umowy najmu powierzchni (wszystkie kwoty wyrażone są w zł)? Scenariusz 1 Jeśli Klub zostanie zamknięty od razu, utarg wyniesie zero, przedsiębiorstwo nie będzie ponosić żadnych kosztów zmiennych, ale musi opłacać koszty stałe w wysokości 10 000 zł. zysk = utarg całkowity – (koszty stałe + koszty zmienne) = 0 – 10 000 = –10 000 Scenariusz 2 Klub dla Mam uzyskuje utarg 10 000 zł i ponosi koszty zmienne w kwocie 15 000 zł. Klub powinien zostać zamknięty od razu. zysk = utarg całkowity – (koszty stałe + koszty zmienne) = 10 000 – (10 000 + 15 000) = –15 000 Scenariusz 3 Klub dla Mam uzyskuje utarg w wysokości 20 000 zł i ponosi koszty zmienne w kwocie 15 000 zł. Klub powinien kontynuować działalność. zysk = utarg całkowity – (koszty stałe + koszty zmienne) = 20 000 – (10 000 + 15 000) = –5 000 Wróćmy do przykładu związanego z produkcją i sprzedażą malin. wskazuje, że kontynuowanie produkcji w krótkim okresie jest uzasadnione tylko wtedy, gdy cena przekracza przeciętny koszt zmienny. Jeżeli przedsiębiorstwo działa poniżej progu rentowności, w którym cena równa się kosztowi przeciętnemu, ponosi stratę, więc stoi przed dwiema możliwościami: kontynuować produkcję ze stratą lub wstrzymać działalność. Która opcja jest lepsza? Oczywiście ta, przy której strata pieniędzy jest najmniejsza. Przy cenie 2 zł za opakowanie malin, jak pokazuje (a), jeśli przedsiębiorstwo zdecyduje się działać, będzie produkować 65 opakowań malin i poniesie stratę w wysokości 47,45 zł (jak zostało to wyjaśnione w poprzedniej sekcji). Alternatywą byłoby wstrzymanie działalności i poniesienie straty równej kosztom stałym w wysokości 62 zł. Ponieważ strata w wysokości 47,45 zł jest w oczywisty sposób mniejsza niż strata w kwocie 62 zł, wybór maksymalizujący zysk (lub, jak w tym przypadku, minimalizujący stratę) polega na kontynuowaniu produkcji. Kluczowe jest to, że cena przewyższa przeciętne koszty zmienne. A zatem przy obecnej cenie przedsiębiorstwo jest w stanie pokryć wszystkie swoje koszty zmienne, a utarg wystarcza jeszcze na pokrycie części kosztów stałych. Tak więc strata jest równa tylko części kosztów stałych, których przedsiębiorstwo nie jest w stanie w całości opłacić, co jest rzecz jasna mniejszą kwotą niż łączna suma kosztów stałych. Gdyby jednak cena spadła do 1,50 zł za opakowanie, jak pokazuje (b) i gdyby firma zastosowała zasadę P = MR = MC , to wyprodukowałaby ilość równą 60. Cena jest jednak wówczas na poziomie niższym od przeciętnego kosztu zmiennego. Jeśli przedsiębiorstwo nie jest w stanie pokryć płac swoich pracowników (koszty zmienne) dzięki wypracowanemu utargowi, to musi zostać zamknięte. Przy tej cenie i poziomie produkcji utarg całkowity byłby równy 90 zł (ilość 60 pomnożona przez cenę 1,50 zł), a koszt całkowity wyniósłby 165 zł, prowadząc do strat w wysokości 75 zł. Jeśli przedsiębiorstwo zostanie zamknięte, musi opłacić tylko koszty stałe w kwocie 62 zł, więc wstrzymanie działalności jest lepszym rozwiązaniem niż sprzedawanie malin po cenie 1,50 zł za opakowanie. Cena zamknięcia dla producenta malin Na panelu (a) przedsiębiorstwo produkuje 65 sztuk. Ponosi stratę w wysokości 47,50 zł, ale cena znajduje się powyżej przeciętnego kosztu zmiennego, więc firma kontynuuje działalność. Na panelu (b) utarg całkowity wynosi 90 zł, a koszt całkowity 165 zł, co daje łączne straty w wysokości 75 zł. Jeśli przedsiębiorstwo zostanie zamknięte, musi opłacić tylko koszty stałe w wysokości 62 zł. Wstrzymanie działalności jest zatem lepszym rozwiązaniem niż sprzedaż po cenie 1,50 zł za opakowanie. Z wynika, że jeśli cena spadnie poniżej poziomu równego ok. 1,65 zł, czyli minimum przeciętnego kosztu zmiennego, przedsiębiorstwo musi wstrzymać działalność. Koszty produkcji ponoszone przez producenta malin (w zł) Liczba opakowań malin (Q) Przeciętny koszt zmienny (SAVC) Przeciętny koszt całkowity (SATC) Koszt krańcowy (SMC) 0 – – – 10 2,80 9,00 2,80 20 2,40 5,50 2,00 30 2,13 4,20 1,60 40 1,90 3,45 1,20 50 1,76 3,00 1,20 60 1,72 2,75 1,50 70 1,83 2,71 2,50 80 2,10 2,88 4,00 90 2,60 3,29 6,60 100 3,38 4,00 10,40 110 4,44 5,00 15,00 120 5,44 5,96 31,50 Punkt przecięcia krzywej przeciętnego kosztu zmiennego i krzywej kosztu krańcowego wskazujący cenę, poniżej której przedsiębiorstwo nie miałoby wystarczających utargów, aby pokryć swoje koszty zmienne, nazywa się ceną zamknięcia (ang. shutdown point ) Jeśli przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne napotyka na cenę rynkową na poziomie wyższym od ceny zamknięcia, to pokrywa z nawiązką swoje koszty zmienne. Przy cenie wyższej od ceny zamknięcia firma osiąga również wystarczający utarg, aby pokryć przynajmniej część kosztów stałych, więc powinna produkować, nawet jeśli ponosi stratę w krótkim okresie, ponieważ ta strata będzie mniejsza niż całkowity koszt stały. Jeśli jednak przedsiębiorstwo napotyka na cenę niższą od ceny zamknięcia, to nie pokrywa nawet swoich kosztów zmiennych. W tym przypadku kontynuowanie produkcji prowadzi do jeszcze większych strat i przedsiębiorstwo powinno natychmiast zaprzestać działalności. Podsumowując, jeżeli: cena < minimalny krótkookresowy przeciętny koszt zmienny, to przedsiębiorstwo wstrzymuje produkcję w krótkim okresie cena > minimalny krótkookresowy przeciętny koszt zmienny, to przedsiębiorstwo kontynuuje produkcję w krótkim okresie Krótkookresowe wyniki przedsiębiorstw doskonale konkurencyjnych Krzywe kosztu przeciętnego i przeciętnego kosztu zmiennego dzielą krzywą kosztu krańcowego na trzy segmenty jak obrazuje to . Przy danej cenie rynkowej doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk wybiera poziom produkcji, dla którego cena i utarg krańcowy (czyli te same wielkości dla firmy działającej w ramach konkurencji doskonałej) są równe kosztowi krańcowemu: P = MR = SMC . Zysk, strata, wstrzymanie działalności Krzywą kosztu krańcowego możemy podzielić na trzy segmenty w zależności od punktów jej przecięcia z krzywymi kosztu przeciętnego i kosztu zmiennego. Punkt, w którym SMC przecina SATC, nazywamy progiem rentowności. Jeśli przedsiębiorstwo napotyka na cenę rynkową, która jest na poziomie wyższym niż próg rentowności, to jest też ona wyższa niż koszt przeciętny i przedsiębiorstwo notuje zyski ekonomiczne. Jeśli cena znajduje się dokładnie na wysokości progu rentowności, przedsiębiorstwo osiąga zerowy zysk ekonomiczny. Jeśli cena spadnie do strefy pomiędzy ceną zamknięcia a progiem rentowności, przedsiębiorstwo ponosi stratę, ale powinno kontynuować działalność w krótkim okresie, ponieważ pokrywa nie tylko swoje koszty zmienne, lecz również część kosztów stałych. Jeśli cena spadnie poniżej poziomu ceny zamknięcia, przedsiębiorstwo powinno wstrzymać produkcję, jako że nie pokrywa nawet kosztów zmiennych. Najpierw rozważmy sytuację w segmencie położonym najwyżej na krzywej kosztu krańcowego, gdzie ceny są wyższe od progu rentowności, w którym koszt krańcowy (SMC) przecina się z kosztem przeciętnym (SATC). Przy każdej cenie powyżej tego punktu przedsiębiorstwo osiąga dodatni zysk w krótkim okresie. Jeśli cena spadnie dokładnie do poziomu odpowiadającemu progowi rentowności, gdzie przecinają się krzywe SMC i SATC, przedsiębiorstwo osiąga zerowy zysk ekonomiczny. Jeśli cena znajdzie się w strefie pomiędzy progiem rentowności, gdzie SMC przecina SATC, a ceną zamknięcia, gdzie SMC przecina SAVC, przedsiębiorstwo ponosi stratę w krótkim okresie, ale ponieważ utarg przedsiębiorstwa pokrywa nie tylko koszty zmienne, ale też część kosztów stałych, strata jest mniejsza niż w przypadku natychmiastowego zamknięcia firmy. Na koniec rozważmy cenę na poziomie równym lub niższym od ceny zamknięcia, gdzie SMC przecina SAVC. Przy każdej cenie z tego przedziału przedsiębiorstwo powinno natychmiast wstrzymać działalność, ponieważ nie jest w stanie pokryć nawet swoich kosztów zmiennych. Przy cenie zamknięcia utarg pokrywa w całości koszty zmienne, więc z punktu widzenia przedsiębiorstwa nie ma znaczenia, czy zostanie zamknięte, czy będzie produkować, gdyż w obu przypadkach strata będzie równa kosztom stałym. Koszt krańcowy i krzywa podaży przedsiębiorstwa Krzywa podaży przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego to krzywa jego kosztów krańcowych powyżej punktu minimum przeciętnego kosztu zmiennego. Aby zrozumieć, dlaczego to zaskakujące spostrzeżenie jest prawdziwe, zastanów się, jaką zależność ilustruje w istocie krzywa podaży. Przedsiębiorstwo sprawdza cenę rynkową, a następnie patrzy na swoją krzywą podaży, aby zdecydować, jaką ilość wyprodukować. Teraz zastanów się, co to znaczy, że przedsiębiorstwo maksymalizuje swoje zyski, produkując ilość, dla której P = SMC . Ta reguła oznacza, że przedsiębiorstwo sprawdza cenę rynkową, a następnie patrzy na swój koszt krańcowy, aby określić wielkość produkcji, i upewnia się, że cena jest większa od minimalnego przeciętnego kosztu zmiennego. A zatem krzywa kosztu krańcowego powyżej punktu minimum na krzywej przeciętnego kosztu zmiennego jest krzywą podaży przedsiębiorstwa. Obejrzyj ten film , który pokazuje, jak susza w Stanach Zjednoczonych może wpływać na ceny żywności na całym świecie. Jak to stwierdziliśmy w , najważniejszymi czynnikami, które powodują przesunięcie krzywych podaży, są zmiany kosztów wytwarzania. Na przykład niższa cena kluczowych czynników wytwórczych lub nowe technologie obniżające koszty produkcji powodują przesunięcie krzywej podaży w prawo. Z kolei złe warunki atmosferyczne lub dodatkowe regulacje państwa mogą zwiększyć koszty wytwarzania niektórych towarów w sposób powodujący przesunięcie krzywej podaży w lewo. Możemy również interpretować przesunięcia krzywej podaży przedsiębiorstwa jako przesunięcia krzywej kosztów krańcowych. Zmiana kosztów produkcji, która zwiększa koszty krańcowe dla wszystkich poziomów produkcji – przesuwając wykres SMC w górę i w lewo – powoduje, że doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo będzie produkować mniej przy danej cenie rynkowej. I odwrotnie, zmiana kosztów produkcji, która zmniejsza koszty krańcowe dla każdego poziomu produkcji, powoduje przesunięcie wykresu SMC w dół i w prawo, w wyniku czego przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne zdecyduje się zwiększyć produkcję przy każdym poziomie ceny. Poniższa przedstawia odpowiedni przykład liczbowy. Przy jakiej cenie przedsiębiorstwo powinno kontynuować produkcję w krótkim okresie? Aby określić krótkookresową sytuację przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji doskonałej, wykonaj czynności opisane poniżej. Użyj danych z . Q P FC VC TC SAVC SATC SMC TR Zysk 0 28 20 0 - - - - - - 1 28 20 20 - - - - - - 2 28 20 25 - - - - - - 3 28 20 35 - - - - - - 4 28 20 52 - - - - - - 5 28 20 80 - - - - - - Krok 1. Określ strukturę kosztów przedsiębiorstwa. Dla danych całkowitych kosztów stałych i zmiennych oblicz koszt całkowity, przeciętny koszt zmienny, przeciętny koszt całkowity i koszt krańcowy. Postępuj zgodnie ze wzorami podanymi w . Obliczenia znajdują się w . Q P FC VC TC (FC + VC) SAVC (VC/Q) SATC (TC/Q) SMC (TC 2 − TC 1 )/(Q 2 − Q 1 ) 0 28 20 0 20 + 0 = 20 - - - 1 28 20 20 20 + 20 = 40 20/1 = 20,00 40/1 = 40,00 (40 − 20)/(1 − 0) = 20 2 28 20 25 20 + 25 = 45 25/2 = 12,50 45/2 = 22,50 (45 − 40)/(2 − 1) = 5 3 28 20 35 20 + 35 = 55 35/3 = 11,67 55/3 = 18,33 (55 − 45)/(3 − 2) = 10 4 28 20 52 20 + 52 = 72 52/4 = 13,00 72/4 = 18,00 (72 − 55)/(4 − 3) = 17 5 28 20 80 20 + 80 = 100 80/5 = 16,00 100/5 = 20,00 (100 − 72)/(5 − 4) = 28 Krok 2. Określ cenę rynkową, jaką przedsiębiorstwo otrzymuje za swój produkt. Ponieważ przedsiębiorstwo w konkurencji doskonałej jest biorcą ceny, cena rynkowa jest stała. Przy danej cenie oblicz utarg całkowity jako iloczyn ceny i ilości dla wszystkich poziomów produkcji. W naszym przykładzie cena wynosi 28 zł. Widać to w drugiej kolumnie . Ilość Cena Utarg całkowity (P × Q) 0 28 28 × 0 = 0 1 28 28 × 1 = 28 2 28 28 × 2 = 56 3 28 28 × 3 = 84 4 28 28 × 4 = 112 5 28 28 × 5 = 140 Krok 3. Oblicz zysk jako utarg całkowity pomniejszony o koszt całkowity co jest pokazane w . Ilość Utarg całkowity Koszt całkowity Zysk (TR−TC) 0 0 20 0 − 20 = −20 1 28 40 28 − 40 = −12 2 56 45 56 − 45 = 11 3 84 55 84 − 55 = 29 4 112 72 112 − 72 = 40 5 140 100 140 − 100 = 40 Krok 4. Aby znaleźć poziom produkcji maksymalizujący zysk, spójrz na kolumnę „Koszt krańcowy” (jak pokazuje ) i określ, dla jakiego poziomu produkcji koszt krańcowy jest równy cenie rynkowej. Wolumen produkcji, dla którego cena równa się kosztowi krańcowemu, to właśnie poziom maksymalizujący zysk. Q P FC VC TC SAVC SATC SMC TR Zysk 0 28 20 0 20 - - - 0 −20 1 28 20 20 40 20,00 40,00 20 28 −12 2 28 20 25 45 12,50 22,50 5 56 11 3 28 20 35 55 11,67 18,33 10 84 29 4 28 20 52 72 13,00 18,00 17 112 40 5 28 20 80 100 16,00 20,00 28 140 40 Krok 5. Po ustaleniu poziomu produkcji maksymalizującego zysk (w naszym przypadku produkcja równa 5) możesz spojrzeć na wielkość osiąganych zysków (w naszym przypadku 40 zł). Krok 6. Jeśli przedsiębiorstwo ponosi stratę, musi ustalić, czy ma kontynuować produkcję, dla której cena równa się utargowi krańcowemu i kosztowi krańcowemu, czy też wstrzymać działalność i ponosić tylko koszty stałe. Krok 7. Sprawdź, czy dla poziomu produkcji, dla którego utarg krańcowy jest równy kosztowi krańcowemu, cena rynkowa jest większa niż przeciętny koszt zmienny wytworzenia tej wielkości produkcji. Jeżeli P > SAVC i jednocześnie P < SATC , przedsiębiorstwo kontynuuje produkcję w krótkim okresie, ponosząc stratę ekonomiczną. Jeżeli P < SAVC , przedsiębiorstwo przestaje produkować i ponosi jedynie koszty stałe. W naszym przykładzie cena 28 zł jest wyższa niż przeciętny koszt zmienny wytworzenia 5 jednostek (16 zł), więc przedsiębiorstwo kontynuuje produkcję. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Gdy przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne zwiększa produkcję, jego utarg całkowity systematycznie rośnie w stałym tempie określonym przez cenę rynkową. Zyski będą największe (lub straty najmniejsze) przy wielkości produkcji, dla której różnica między utargiem całkowitym a kosztem całkowitym jest największa (a gdy utargi są niższe niż koszty – gdy ta różnica jest najmniejsza). Alternatywnie zysk będzie największy, gdy utarg krańcowy, czyli cena dla przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego, jest równy kosztowi krańcowemu. Jeśli cena rynkowa, którą napotyka przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne, jest wyższa niż koszt przeciętny dla wielkości produkcji maksymalizującej zysk, wówczas przedsiębiorstwo osiąga zysk. Jeśli cena rynkowa znajduje się poniżej kosztu przeciętnego dla wielkości produkcji maksymalizującej zysk, przedsiębiorstwo ponosi stratę. Jeśli cena rynkowa jest równa kosztowi przeciętnemu dla wielkości produkcji maksymalizującej zysk, przedsiębiorstwo osiąga zerowy zysk ekonomiczny. Punkt, w którym krzywa kosztu krańcowego przecina krzywą kosztu przeciętnego w minimum krzywej kosztu przeciętnego, nazywamy progiem rentowności. Jeśli cena rynkowa, którą napotyka przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne, jest niższa od przeciętnego kosztu zmiennego przy wielkości produkcji maksymalizującej zysk, wówczas przedsiębiorstwo powinno natychmiast wstrzymać działalność. Jeśli cena rynkowa, którą napotyka przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne, jest wyższa niż przeciętny koszt zmienny, ale niższa niż przeciętny koszt całkowity, to przedsiębiorstwo powinno kontynuować produkcję w krótkim okresie i wyjść z gałęzi w długim okresie (o ile oczywiście nie uda się zmienić struktury i wysokości napotykanych kosztów). Punkt, w którym krzywa kosztu krańcowego przecina krzywą przeciętnego kosztu zmiennego, nazywamy ceną zamknięcia. Pytania Self-Check Spójrz na . Co stanie się z zyskiem przedsiębiorstwa, jeśli cena rynkowa wzrośnie do 6 zł za opakowanie malin? Przy niezmienionych kosztach całkowitych zysk dla każdego poziomu produkcji wzrośnie. Liczba opakowań malin (Q) Koszt całkowity Koszt stały Koszt zmienny Utarg całkowity Zysk 0 62 62 - 0 -62 10 90 62 28 60 -30 20 110 62 48 120 10 30 126 62 64 180 54 40 144 62 82 240 96 50 166 62 104 300 134 60 192 62 130 360 168 70 224 62 162 420 196 80 264 62 202 480 216 90 324 62 262 540 216 100 404 62 342 600 196 Załóżmy, że cena rynkowa wzrasta do 6 zł, jak pokazuje . Co stałoby się z poziomem produkcji maksymalizującym zysk? Liczba opakowań malin (Q) Koszt całkowity Koszt stały Koszt zmienny Koszt krańcowy Utarg całkowity Utarg krańcowy 0 62 62 - - 0 - 10 90 62 28 2,80 60 6,00 20 110 62 48 2,00 120 6,00 30 126 62 64 1,60 180 6,00 40 144 62 82 1,80 240 6,00 50 166 62 104 2,20 300 6,00 60 192 62 130 2,60 360 6,00 70 224 62 162 3,20 420 6,00 80 264 62 202 4,00 480 6,00 90 324 62 262 6,00 540 6,00 100 404 62 342 8,00 600 6,00 Gdy cena rynkowa rośnie, zwiększa się utarg krańcowy. Przedsiębiorstwo zwiększa wówczas produkcję do punktu, w którym nowa cena zrównuje się z kosztem krańcowym, czyli do poziomu 90. Wyjaśnij, dlaczego przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk nie zdecyduje się na produkcję ilości, dla której koszt krańcowy przewyższa utarg krańcowy. Jeśli koszt krańcowy przewyższa utarg krańcowy, przedsiębiorstwo zmniejsza swoje zyski wraz z każdą dodatkowo wytworzoną jednostką produkcji. Zysk będzie największy, gdy przedsiębiorstwo obniży produkcję do poziomu, w którym MR = MC . Krzywa kosztów krańcowych przedsiębiorstwa, powyżej krzywej przeciętnego kosztu zmiennego, jest jednocześnie krzywą podaży tej konkretnej firmy. Oznacza to, że przedsiębiorstwo będzie skłonne dostarczyć taką wielkość produkcji, dla której cena rynkowa równa się kosztowi krańcowemu. Co dzieje się z indywidualną krzywą podaży przedsiębiorstwa, jeśli koszty krańcowe wzrosną? Przedsiębiorstwo będzie skłonne dostarczyć mniej jednostek dobra przy każdej cenie. Innymi słowy, indywidualna krzywa podaży przedsiębiorstwa przesuwa się w lewo. Pytania Review W jaki sposób doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo decyduje o cenie, jakiej zażąda za swoje produkty? Co powstrzymuje doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo przed poszukiwaniem wyższych zysków poprzez zwiększanie ceny? Jak doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo oblicza utarg całkowity? Wyjaśnij krótko, jakie czynniki determinują kształt krzywej utargu krańcowego przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego. Jakie dwie zasady stosuje przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne, aby określić wielkość produkcji maksymalizującą zysk? W jaki sposób krzywa kosztu przeciętnego pomaga określić wynik finansowy przedsiębiorstwa? Jakie dwie krzywe na wykresie funkcji kosztów przecinają się w punkcie oznaczonym jako „próg rentowności”? Czy przedsiębiorstwo powinno natychmiast wstrzymać produkcję w krótkim okresie, jeśli przynosi straty? W jaki sposób krzywa przeciętnego kosztu zmiennego pomaga przedsiębiorstwu zadecydować o natychmiastowym wstrzymaniu produkcji? Jakie dwie krzywe na wykresie funkcji krótkookresowych kosztów przecinają się w punkcie określanym jako „cena zamknięcia”? Pytania Critical Thinking Twoja firma działa na doskonale konkurencyjnym rynku. Powiedziano ci, że reklama może pomóc w zwiększeniu sprzedaży w krótkim okresie. Czy stworzyłbyś agresywną kampanię reklamową dla swojego produktu? Skoro przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne może sprzedawać tyle, ile chce po cenie rynkowej, dlaczego nie może zwiększyć swoich zysków, sprzedając bardzo dużą liczbę swoich produktów? Problemy Spółka Aaaby Kupić Akwarium sprzedaje małe akwaria po 200 zł za sztukę. Koszty stałe produkcji to również 200 zł. Całkowite koszty zmienne wynoszą 200 zł za jedno akwarium, 250 zł za dwie sztuki, 350 zł za trzy, 500 zł za cztery i 800 zł za pięć akwariów. Wykorzystując tabelę, oblicz utarg całkowity, utarg krańcowy, koszt całkowity i koszt krańcowy dla każdego poziomu produkcji (od jednej do pięciu jednostek). Jaka jest wielkość produkcji maksymalizująca zysk? Na jednym rysunku narysuj krzywe utargu całkowitego i kosztu całkowitego, na drugim wykreśl krzywe utargu krańcowego i kosztu krańcowego. Doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo Raj Dla Piesków sp. z o.o. sprzedaje zimowe okrycia dla czworonogów. Płaszcze są sprzedawane po 72 zł za sztukę. Koszty stałe produkcji wynoszą 100 zł. Całkowite koszty zmienne wynoszą 64 zł za jedno okrycie, 84 zł za dwie sztuki, 114 zł za trzy, 184 zł za cztery i 270 zł za pięć okryć. Wykorzystując tabelę, oblicz utarg całkowity, utarg krańcowy, koszt całkowity i koszt krańcowy dla każdego poziomu produkcji (od jednej do pięciu jednostek). Na jednym rysunku narysuj krzywe utargu całkowitego i kosztu całkowitego, na drugim wykreśl krzywe utargu krańcowego i kosztu krańcowego. Jaka jest wielkość produkcji maksymalizująca zysk? Firma komputerowa produkuje niedrogie, łatwe w obsłudze domowe systemy komputerowe i ponosi stałe koszty w wysokości 250 zł. Koszt krańcowy produkcji komputerów wynosi 700 zł za pierwszy komputer, 250 zł za drugi, 300 zł za trzeci, 350 zł za czwarty, 400 zł za piąty, 450 zł za szósty i 500 zł za siódmy komputer. Utwórz tabelę, która pokaże produkcję przedsiębiorstwa, koszt całkowity, koszt krańcowy, koszt przeciętny, koszt zmienny i przeciętny koszt zmienny. Jaka cena wyznacza próg rentowności tej firmy? Przy jakiej cenie przedsiębiorstwo powinno wstrzymać działalność? Jeśli przedsiębiorstwo sprzedaje komputery za 500 zł, to osiąga zysk czy stratę? Jak duży jest zysk lub strata? Narysuj wykres z krzywymi AC, MC i AVC, aby zilustrować odpowiedź i pokazać obszar zysku lub straty. Jeśli przedsiębiorstwo sprzedaje komputery za 300 zł, to osiąga zysk czy stratę? Jak duży jest zysk lub strata? Narysuj wykres z krzywymi AC, MC i AVC, aby zilustrować odpowiedź i pokazać obszar zysku lub straty. utarg krańcowy (ang. marginal revenue ) dodatkowy utarg (zmiana utargu całkowitego) uzyskany ze sprzedaży kolejnej jednostki produkcji przychód krańcowy (ang. marginal revenue ) patrz: utarg krańcowy cena zamknięcia (ang. shutdown point ) poziom ceny, dla którego krzywa kosztu krańcowego przecina krzywą przeciętnego kosztu zmiennego (AVC) w punkcie minimum tej krzywej; jeśli cena znajduje się poniżej tego punktu, przedsiębiorstwo powinno natychmiast zostać zamknięte próg rentowności (ang. break even point ) poziom produkcji, dla którego krzywa kosztów krańcowych przecina krzywą kosztu przeciętnego (AC) w punkcie minimum tej krzywej; jeśli cena jest na poziomie progu rentowności, przedsiębiorstwo osiąga zerowy zysk ekonomiczny", "section": "Jak przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne podejmują decyzje o produkcji", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Decyzje o wejściu i wyjściu w długim okresie Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić, jak decyzję pojedynczych przedsiębiorstw o wejściu lub wyjściu z gałęzi przekładają się na zerowe zyski ekonomiczne w długim okresie Opisać przebieg dostosowań na rynku doskonale konkurencyjnym w długim okresie Nie da się precyzyjnie określić granicy między krótkim a długim okresem za pomocą stopera czy nawet kalendarza. Różnice zależą od konkretnej firmy i gałęzi, dlatego rozróżnienie między krótkim a długim okresem jest bardziej techniczne: w krótkim okresie przedsiębiorstwa nie mogą w pełni swobodnie dostosowywać do swoich potrzeb nakładu wszystkich czynników produkcji, a w długim okresie taką swobodę już mają. Na konkurencyjnym rynku zyski są elementem zachęcającym przedsiębiorstwa do zwiększenia skali aktywności gospodarczej. Jeśli firma osiąga zysk w krótkim okresie, ma motywację do rozbudowy istniejących fabryk lub budowy kolejnych. Również nowe przedsiębiorstwa mogą rozpocząć produkcję i sprzedaż na rynku. Kiedy nowe firmy wchodzą do branży zachęcone zwiększonymi zyskami, jakie oferuje, nazywa się to wejściem lub decyzją o wejściu (ang. entry ). Z kolei straty są elementem, który powoduje ucieczkę przedsiębiorstw z gałęzi. Jeśli przedsiębiorstwo ponosi straty w krótkim okresie, wówczas albo będzie ograniczać wykorzystanie mocy wytwórczych, produkując ze stratą, albo po prostu się zamknie, w zależności od tego, czy jego utarg pokrywa koszty zmienne, czy też jest od nich niższy. Jednak w długim okresie firmy, które ponoszą straty, całkowicie zaprzestaną produkcji. Długookresowy proces wygaszania działalności w odpowiedzi na utrzymujące się straty nazywa się wyjściem lub decyzją o wyjściu (ang. exit ). Poniższa zawiera omówienie możliwych czynników powodujących straty przedsiębiorstw, a także determinant decyzji o wyjściu z gałęzi. Dlaczego przedsiębiorstwa przestają istnieć? Czy możemy powiedzieć cokolwiek o przyczynach, dla których przedsiębiorstwa wychodzą z gałęzi? Najważniejszą miarą przesądzającą o tym, czy firma ma dalej działać, są zyski ekonomiczne. W końcu ludzie zakładają firmy właśnie w celu osiągania zysków. Inwestują swoje pieniądze, czas, wysiłek i wiele innych zasobów, aby wyprodukować i sprzedać coś, co – jak mają nadzieję – w zamian da im profity. Niestety nie wszystkie przedsiębiorstwa odnoszą sukcesy, a wiele nowych startupów szybko zdaje sobie sprawę, że ich przedsięwzięcie biznesowe musi ostatecznie przestać istnieć. W modelu konkurencji doskonałej przedsiębiorstwa, które konsekwentnie nie mogą zarabiać, wyjdą z gałęzi, co jest łagodnym określeniem w istocie bolesnego i trudnego procesu. Gdy biznes upada, pracownicy tracą przecież pracę, inwestorzy pieniądze, a właściciele i menedżerowie marzenia. Każdego roku wiele firm bankrutuje. Amerykańska rządowa agencja odpowiedzialna za monitorowanie małych i średnich przedsiębiorstw ( Small Business Administration ) wskazuje, że w 2011 r. w USA pojawiło się 534 907 nowych podmiotów gospodarczych, ale równocześnie aż 575 691 upadło. Czasami przedsiębiorstwo bankrutuje z powodu złego sposobu zarządzania, niskiej produktywności pracy zatrudnionych ludzi albo silnej konkurencji krajowej bądź zagranicznej. Przedsiębiorstwa upadają również z innych przyczyn. Na przykład warunki popytu i podaży na rynku mogą zmienić się w nieoczekiwany sposób, co oznacza spadek cen pobieranych za sprzedawane produkty lub wzrost kosztów pozyskiwania nakładów. Przy setkach tysięcy lub nawet milionach przedsiębiorstw w gospodarkach różnych krajów upadek nawet niewielkiej części z nich dotknie wielu ludzi, a niepowodzenia biznesowe mogą być bardzo trudne dla bezpośrednio zaangażowanych pracowników i menedżerów. Jednak z punktu widzenia całego systemu wyjście przedsiębiorstwa z gałęzi jest czasami złem koniecznym, jeśli rynkowy mechanizm alokacji ma oferować elastyczne instrumentarium zaspokajania potrzeb klientów, utrzymywania niskich kosztów i kreowania nowych produktów. Jak decyzje przedsiębiorstw o wejściu i wyjściu z gałęzi prowadzą do zerowych zysków w długim okresie? Żadne przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne (ang. perfectly competitive firm ) działając samodzielnie, nie może wpłynąć na cenę rynkową. Jednak grupa wielu przedsiębiorstw wchodzących lub wychodzących z danej gałęzi wpłynie na ogólną podaż rynkową. Z kolei zmiana podaży odbije się na cenie rynkowej. Wejście i wyjście z rynku to siły napędowe procesu, który w długim okresie obniża cenę do poziomu minimalnych przeciętnych kosztów całkowitych, przez co wszystkie firmy działające w danej branży osiągają jedynie zerowy zysk ekonomiczny. Aby zrozumieć, jak krótkookresowe zyski przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego znikają w długim okresie, wyobraź sobie następującą sytuację. Rynek jest w równowadze długookresowej (ang. long-run equilibrium ), wszystkie firmy osiągają zerowe zyski ekonomiczne, wytwarzając produkcję, dla której P = MR = LMC i P = LAC . Żadna firma nie ma motywacji do wejścia lub wyjścia z gałęzi. Załóżmy następnie, że popyt na produkt rośnie, a wraz z nim zwiększa się cena rynkowa. Istniejące w danej gałęzi gospodarki przedsiębiorstwa stoją teraz w obliczu wyższej ceny, więc zwiększają produkcję do nowego poziomu, dla którego P = MR = LMC . Spowoduje to chwilowy wzrost ceny rynkowej powyżej punktu minimum na krzywej kosztu przeciętnego, a zatem istniejące na rynku firmy będą osiągać zyski ekonomiczne. Ta perspektywa przyciągnie do gałęzi nowe przedsiębiorstwa. Wejście wielu nowych firm spowoduje przesunięcie krzywej podaży w prawo. Gdy krzywa podaży przesuwa się w prawo, cena rynkowa zaczyna spadać, a wraz z nią maleją zyski ekonomiczne nowych i istniejących firm. Dopóki na rynku nadal będą zyski, wejście na rynek będzie przesuwało podaż w prawo. Proces zostanie zatrzymany, gdy cena rynkowa spadnie do poziomu, dla którego żadne przedsiębiorstwo nie będzie już osiągać zysków. Z kolei krótkookresowe straty znikną dzięki odwrotnemu procesowi. Załóżmy, że rynek jest w długookresowej równowadze. Tym razem popyt spada, a wraz z nim maleje cena rynkowa. Istniejące w gałęzi przedsiębiorstwa mają teraz do czynienia z niższą ceną niż wcześniej, a ponieważ będzie ona poniżej krzywej kosztu przeciętnego, przedsiębiorstwa będą ponosić straty ekonomiczne. Niektóre firmy będą kontynuować produkcję według warunku: nowa cena P = MR = LMC , o ile uda im się pokryć swoje koszty zmienne. Inne zaś będą musiały natychmiast wstrzymać działalność, ponieważ nie zdołają pokryć swoich kosztów zmiennych. Wyjście wielu przedsiębiorstw z branży spowoduje przesunięcie krzywej podaży rynkowej w lewo. Gdy krzywa podaży przesuwa się w lewo, cena rynkowa zaczyna rosnąć, a straty ekonomiczne maleć. Proces ten kończy się, gdy cena rynkowa wzrośnie do poziomu zerowego zysku ekonomicznego, dla którego wszystkie istniejące w gałęzi przedsiębiorstwa nie tracą już pieniędzy. Tak więc podczas gdy doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo może notować zysk w krótkim okresie, w długim okresie proces wejścia będzie obniżał ceny, aż osiągnięty zostanie poziom zerowego zysku. I odwrotnie, doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwo może ponosić stratę w krótkim okresie, ale firmy nie będą w stanie stale tracić pieniędzy. W długim okresie przedsiębiorstwa ponoszące straty mogą pozbyć się kosztów stałych, a ich wyjście z rynku spowoduje powrót ceny do poziomu zysku zerowego. W długim okresie procesy wejścia i wyjścia doprowadzą cenę na doskonale konkurencyjnych rynkach do progu rentowności (ang. break even point ), dla którego koszt krańcowy przecina koszt przeciętny. Długookresowe dostosowania i rodzaje branż Ilekroć w gałęzi doskonale konkurencyjnej następuje wzrost produkcji, koszty wytwarzania w istniejących i nowych przedsiębiorstwach mogą pozostać takie same, wzrosnąć, a nawet spaść. Dlatego możemy kategoryzować te branże jako: (1) gałęzie o stałych kosztach (gdy koszty w przedsiębiorstwach pozostają takie same wraz ze wzrostem produkcji), (2) gałęzie o rosnących kosztach (w miarę wzrostu produkcji koszty w przedsiębiorstwach rosną), lub (3) gałęzie o malejących kosztach (gdy produkcja rośnie, koszty maleją). W przypadku gałęzi o stałych kosztach (ang. constant cost industry ), ilekroć występuje wzrost popytu na rynku i wzrost ceny, krzywa podaży przesuwa się w prawo wraz z wejściem nowych przedsiębiorstw i zatrzymuje się w punkcie, w którym nowa długookresowa równowaga występuje przy tej samej cenie rynkowej co poprzednio. Jest to przypadek stałych przychodów ze skali, które omówiliśmy wcześniej w . Dlaczego jednak koszty pozostają takie same? W tego typu branżach krzywa podaży jest bardzo elastyczna. Firmy mogą z łatwością wyprodukować dowolną ilość, której zażądają konsumenci. Ponadto istnieje doskonale elastyczna podaż nakładów – np. przedsiębiorstwa mogą łatwo zwiększyć zatrudnienie pracowników bez wzrostu płac. Włączając w nasze rozważania przykład z , zwiększony popyt na etanol w ostatnich latach spowodował wzrost popytu na kukurydzę. W związku z tym wielu rolników przerzuciło się z uprawy pszenicy na uprawę kukurydzy. Rynki rolne są ogólnie dobrymi przykładami gałęzi o stałych kosztach. W gałęzi o rosnących kosztach (ang. increasing cost industry ) wraz ze wzrostem produkcji rynkowej stare i nowe przedsiębiorstwa doświadczają wzrostu kosztów, co sprawia, że nowy poziom zerowego zysku występuje przy wyższej cenie niż wcześniej. W tym przypadku przedsiębiorstwa mogą mieć np. do czynienia z czynnikami produkcji, których podaż jest ograniczona (takimi jak wykwalifikowana siła robocza), co oznacza, że wzrost produkcji i tym samym wzrost popytu na te czynniki będzie zwiększał ich cenę (wynagrodzenia pracowników) i podnosił koszty wytwarzania. Krzywa podaży gałęzi jest mniej elastyczna. W przypadku gałęzi o malejących kosztach (ang. decreasing cost industry ) wraz ze wzrostem produkcji rynkowej stare i nowe przedsiębiorstwa doświadczają niższych kosztów, co sprawia, że nowy poziom zerowego zysku występuje przy cenie niższej niż poprzednio. W tym przypadku branża i wszystkie funkcjonujące w niej przedsiębiorstwa doświadczają spadku przeciętnych kosztów całkowitych. Może to być spowodowane zmianą technologii w całej gałęzi lub wzrostem wykształcenia pracowników. Dobrym przykładem rynków o malejących kosztach są branże high-tech. na panelu (a) przedstawia proces dostosowawczy w gałęzi o stałych kosztach. Ilekroć w takiej gałęzi następuje wzrost produkcji, efekt długookresowy oznacza większą produkcję przy dokładnie tej samej cenie co wcześniej. Należy zauważyć, że podaż była w stanie wzrosnąć, aby sprostać zwiększonemu popytowi. Kiedy połączymy początkową i końcową równowagę długookresową, otrzymamy linię będącą krzywą długookresowej podaży (LRSS) na rynkach doskonale konkurencyjnych. W tym przypadku jest to pozioma linia. na panelu (b) i na panelu (c) przedstawiają odpowiednio gałęzie o rosnących i malejących kosztach. W przypadku branży o rosnących kosztach LRSS ma nachylenie dodatnie, natomiast w gałęzi o malejących kosztach LRSS ma nachylenie ujemne. Proces dostosowawczy w gałęzi o stałych, rosnących i malejących kosztach Na panelu (a) popyt wzrósł, a podaż się dostosowała. Zauważ, że wzrost podaży jest równy wzrostowi popytu. W rezultacie cena równowagi pozostaje taka sama przy wzroście ilości sprzedanych towarów. Na panelu (b) sprzedawcy nie byli w stanie zwiększyć podaży w stopniu odzwierciedlającym wzrost popytu. Brakowało niektórych nakładów lub zwiększyły się płace. Cena równowagi wzrosła. Na panelu (c) sprzedawcy z łatwością zwiększyli podaż w odpowiedzi na wzrost popytu. Tutaj nowa technologia lub korzyści skali spowodowały duży wzrost podaży skutkujący spadkiem ceny równowagi. Kluczowe pojęcia i podsumowanie W długim okresie przedsiębiorstwa reagują na istnienie zysków ekonomicznych w gałęzi doskonale konkurencyjnej, decydując się na rozpoczęcie w niej działalności (wejście), a podmioty, które już w niej funkcjonowały, zwiększając produkcję. I odwrotnie, przedsiębiorstwa reagują na straty w długim okresie, decydując się na wstrzymanie produkcji i wyjście z rynku. W konsekwencji, poziom cen na rynku doskonale konkurencyjnym będzie się zmieniał w taki sposób, aby każde przedsiębiorstwo, które działa w tej gałęzi miało tylko zyski normalne (osiągnęło próg rentowności, gdzie krzywa kosztu krańcowego przecina krzywą kosztu przeciętnego w punkcie jej minimum). Długookresowa krzywa podaży pokazuje wielkość produkcji wszystkich przedsiębiorstw w długim okresie w trzech różnych typach gałęzi doskonale konkurencyjnych: o stałych kosztach, rosnących kosztach i malejących kosztach. Pytania Self-Check Jeśli nowa technologia na doskonale konkurencyjnym rynku przyniesie znaczną redukcję kosztów produkcji, jak wpłynie to na ten rynek? Wraz z postępem technicznym, który przyniesie obniżenie kosztów produkcji, na rynku nastąpi proces dostosowawczy. Postęp techniczny spowoduje wzrost podaży poszczególnych przedsiębiorstw i całego rynku. Istniejące firmy będą przez jakiś czas osiągać większe zyski, co przyciągnie na rynek nowe podmioty. Proces wejścia zostanie wstrzymany, gdy tylko podaż na rynku wystarczająco wzrośnie (zarówno dzięki produkcji istniejących wcześniej, jak nowych firm), tak że zyski wrócą do poziomu zerowego. Rynek doskonale konkurencyjny znajduje się w równowadze długookresowej. Co stanie się z tym rynkiem, jeśli związki zawodowe będą w stanie wywalczyć podniesienie płac pracowników? Wraz ze wzrostem płac rosną koszty produkcji. Niektóre przedsiębiorstwa zaczną ponosić straty ekonomiczne i zostaną zamknięte. Krzywa podaży będzie przesuwała się w lewo, podnosząc cenę rynkową. Proces ten zakończy się, gdy wszystkie przedsiębiorstwa pozostające na rynku osiągną zerowe zyski ekonomiczne. Rezultatem będzie zmniejszenie produkcji rynkowej. Pytania Review Dlaczego firmy decydują się na wejście do danej gałęzi? Dlaczego firmy decydują się na wyjście z gałęzi? Czy proces wchodzenia i wychodzenia z gałęzi występuje w krótkim okresie, w długim okresie, w obu okresach czy w żadnym z nich? Jaką cenę w długim okresie będzie pobierała firma doskonale konkurencyjna? Dlaczego? Pytania Critical Thinking Wiele przedsiębiorstw co roku składa wniosek o upadłość, ale nadal działają. Dlaczego to robią, zamiast całkowicie wstrzymać działalność? Dlaczego zyski przedsiębiorstw w gałęzi doskonale konkurencyjnej mają tendencję do zanikania w długim okresie? Dlaczego straty przedsiębiorstw w gałęzi doskonale konkurencyjnej mają tendencję do zanikania w długim okresie? wejście (ang. entry ) długookresowy proces wchodzenia przedsiębiorstw do gałęzi w odpowiedzi na zyski, które w niej występują decyzja o wejściu (ang. entry ) patrz: wejście wyjście (ang. exit ) długookresowy proces ograniczania produkcji i wstrzymywania działalności przedsiębiorstw w odpowiedzi na straty występujące w danej gałęzi gospodarki decyzja o wyjściu (ang. exit ) patrz: wyjście równowaga długookresowa (ang. long-run equilibrium ) sytuacja, gdy wszystkie przedsiębiorstwa osiągają zerowe zyski ekonomiczne wytwarzając produkcję, dla której P = MR = LMC i P = LAC", "section": "Decyzje o wejściu i wyjściu w długim okresie", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Efektywność rynków doskonale konkurencyjnych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zastosować koncepcję efektywności produkcyjnej i efektywności alokacyjnej do rynków doskonale konkurencyjnych Porównać model konkurencji doskonałej i realnie istniejące rynki Kiedy połączymy analizę sposobu postępowania przedsiębiorstw maksymalizujących zysk na rynkach doskonale konkurencyjnych z analizą zachowania konsumentów maksymalizujących użyteczność, dostrzeżemy ciekawą zależność: wolumen produkcji na takim rynku charakteryzuje się zarówno efektywnością produkcyjną, jak i efektywnością alokacyjną (są to terminy, które zostały wprowadzone po raz pierwszy w ). Efektywność produkcyjna (ang. productive efficiency ) oznacza produkcję bez marnotrawstwa, zatem ilustrują ją punkty leżące na krzywej możliwości produkcyjnych. W długim okresie na rynku doskonale konkurencyjnym, ze względu na proces wejścia i wyjścia, cena rynkowa jest równa minimum długookresowej krzywej kosztów przeciętnych. Innymi słowy, przedsiębiorstwa produkują i sprzedają dobra w takiej ilości, która oznacza najniższy możliwy koszt przeciętny. Efektywność alokacyjna (ang. allocative efficiency ) oznacza, że spośród punktów leżących na krzywej możliwości produkcyjnych, wybrana kombinacja produkcji konkretnych dóbr jest społecznie preferowana – przynajmniej w pewnym określonym i specyficznym znaczeniu. Na rynku doskonale konkurencyjnym cena jest równa kosztowi krańcowemu. Pomyśl o cenie płaconej za jakieś dobro jako o mierze korzyści społecznych uzyskiwanych w związku z jego konsumpcją; w końcu gotowość do zapłaty określonej kwoty oznacza, ile dany towar jest wart dla kupującego. Następnie pomyśl o krańcowym koszcie wytworzenia tego samego dobra jako wartości, która nie tylko odzwierciedla wydatki ponoszone w związku z jego wyprodukowaniem przez konkretne przedsiębiorstwo, ale w szerszym kontekście – społeczny koszt wytworzenia tego produktu. Kiedy przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne przestrzegają zasady maksymalizacji zysku, wytwarzając ilość, dla której cena jest równa kosztowi krańcowemu, zapewniają w ten sposób, że społeczne korzyści uzyskiwane z produkcji dobra są równe społecznym kosztom produkcji. Aby lepiej pojąć, co ekonomiści rozumieją przez efektywność alokacyjną, warto zapoznać się z przykładem. Zacznijmy od założenia, że hurtowy rynek kwiatów jest doskonale konkurencyjny, więc P = MC . Zastanówmy się teraz, co by się stało, gdyby przedsiębiorstwa na tym rynku produkowały mniej kwiatów. Przy mniejszym wolumenie koszty krańcowe spadną, w związku z czym cena będzie od nich wyższa, czyli P > MC . W takiej sytuacji korzyść dla całego społeczeństwa związana z produkcją dodatkowego bukietu (krańcowej jednostki dobra), mierzona gotowością konsumentów do zapłaty za ów bukiet konkretnej ceny, byłaby wyższa niż koszt opłacenia nakładów pracy i kapitału rzeczowego potrzebnych do wytworzenia dodatkowego bukietu (krańcowej jednostki dobra). Innymi słowy, korzyści dla całego społeczeństwa z produkcji dodatkowego bukietu będą większe niż koszty. Rozsądne wydaje się zatem przesunięcie zasobów w ramach gospodarki i zwiększenie produkcji kwiatów kosztem produkcji warzyw lub owoców. I odwrotnie, zastanówmy się, jakie byłyby konsekwencje sytuacji, w której przedsiębiorstwa wyprodukowałyby większą ilość kwiatów niż ta wynikająca z warunku zapewniającego efektywność alokacyjną, tj. P = MC . Przy większej ilości koszty krańcowe produkcji wzrosną tak, że P < MC . Krańcowe koszty produkcji dodatkowego bukietu są więc większe niż korzyść dla społeczeństwa mierzona tym, ile ludzie są gotowi za ów bukiet zapłacić. Ponieważ koszty przewyższają korzyści, dla całego społeczeństwa sensowne będzie produkowanie mniejszej ilości kwiatów. Oznacza to, że zasoby wykorzystywane do produkcji kwiatów powinny zostać przesunięte do produkcji innych dóbr, np. warzyw lub owoców. Kiedy doskonale konkurencyjne przedsiębiorstwa maksymalizują zyski, produkując zgodnie z warunkiem P = MC , dodatkowo przyczyniają się do ukształtowania sytuacji, w której korzyści dla konsumentów z dokonywanych zakupów, mierzone ceną, którą są oni gotowi zapłacić, są równe kosztom społecznym dodatkowej produkcji mierzonym kosztami krańcowymi ponoszonymi przez przedsiębiorstwo. Występuje zatem efektywność alokacyjna. Na twierdzenia, że doskonale konkurencyjny rynek w długim okresie będzie charakteryzował się efektywnością produkcyjną i alokacyjną, powinniśmy spojrzeć z pewnym sceptycyzmem co do ich prawdziwości. Pamiętajmy, że ekonomiści używają pojęcia „efektywny” w pewnym określonym, specyficznym znaczeniu, a nie jako synonimu wyrażenia „pożądany pod każdym względem”. Przede wszystkim dlatego, że zdolność konsumentów do zapłaty za dane dobro odzwierciedla rozkład dochodów w danym społeczeństwie. Tak więc osoba bezdomna może nie mieć możliwości zapłaty za mieszkanie, ponieważ nie dysponuje wystarczającymi dochodami. Z punktu widzenia bezdomnego efektywność alokacyjna i produkcyjna będą nic nieznaczącymi stwierdzeniami, a nie rozwiązaniem ze wszech miar pożądanym. Konkurencja doskonała w długim okresie jest hipotetycznym punktem odniesienia. W przypadku struktur rynkowych takich jak monopol, konkurencja monopolistyczna i oligopol, które w świecie rzeczywistym występują znacznie częściej niż konkurencja doskonała, przedsiębiorstwa nie zawsze będą produkować przy minimalnym koszcie przeciętnym i nie zawsze ustalą cenę równą kosztowi krańcowemu. A zatem pozostałe struktury rynkowe nie zapewniają efektywności produkcyjnej ani alokacyjnej. Co więcej, na rzeczywistych rynkach występuje wiele elementów, które są dalekie od założeń modelu doskonałej konkurencji. Wymieńmy tu choćby zanieczyszczenie środowiska, nowe technologie, ubóstwo mogące sprawić, że niektórzy ludzie nie będą w stanie opłacić podstawowych potrzeb niezbędnych do przeżycia, programy rządowe takie jak obrona narodowa czy edukacja, dyskryminację na rynkach pracy oraz niedoskonałą informację, z którą muszą sobie radzić zarówno nabywcy, jak i sprzedawcy. Kwestie te omówimy w kolejnych rozdziałach. Jednak teoretyczna efektywność konkurencji doskonałej stanowi użyteczny punkt odniesienia do porównywania różnych zagadnień wynikających z problemów istniejących w rzeczywistym świecie. Liczba przedsiębiorstw liczona na pęczki Wystarcza szybki rzut oka na , żeby dostrzec olbrzymi wzrost produkcji kukurydzy w Dakocie Północnej będący konsekwencją ponadośmiokrotnego przyrostu areału tej uprawy w latach 1972–2021. Wziąwszy pod uwagę, że kukurydza zwykle daje dwa do trzech razy więcej buszli (buszel kukurydzy to ok. 31,75 kg łuskanych ziaren) z hektara niż pszenica, oczywiste jest, że nastąpił znaczny wzrost podaży kukurydzy. A jaka była przyczyna tego wzrostu? Zbieżność cen. Rok Kukurydza (mln ha) 1972 0,2 2021 1,7 Źródło: USDA Amerykański Urząd Statystyczny Rolnictwa Historycznie ceny pszenicy były wyższe niż ceny kukurydzy, kompensując niższe plony pszenicy z hektara. Jednak w ostatnich latach ceny pszenicy i kukurydzy wykazywały zbieżność. W kwietniu 2013 r. czasopismo Agweek poinformowało, że różnica wynosiła zaledwie 71 centów za buszel przeliczeniowy (waga buszla waha się w zależności od konkretnego zboża). Ponieważ różnica w cenach zmniejszała się, przejście na produkcję kukurydzy, charakteryzującej się większą wydajnością z hektara, było rozsądną decyzją biznesową. Erik Younggren, prezes Amerykańskiego Stowarzyszenia Plantatorów Pszenicy, powiedział w artykule w Agweek : „Nie sądzę, abyśmy kiedykolwiek zobaczyli ponownie kolejne kilometry falujących bursztynowych pól [pszenicy]”. (Dopóki ceny pszenicy nie wzrosną, będziemy w zamian widzieli najprawdopodobniej niekończące się pola kukurydzy). Kluczowe pojęcia i podsumowanie Stan długookresowej równowagi na rynkach doskonale konkurencyjnych oznacza efektywność alokacyjną i efektywność produkcyjną. Te dwie cechy mają ważne implikacje. Po pierwsze, zasoby są wykorzystywane w najlepszy z możliwych sposobów. Po drugie, sposób wykorzystania dostępnych zasobów zapewnia maksymalną satysfakcję możliwą do osiągnięcia przez społeczeństwo. Pytania Self-Check Efektywność produkcyjna i efektywność alokacyjna w długim okresie to dwie cechy rynku doskonale konkurencyjnego. Właśnie z ich powodu taki rynek nazywamy „doskonałym”. Jak można je wykorzystać do analizy innych struktur rynkowych, które uznajemy za niedoskonałe? Konkurencja doskonała nazywana jest tak, ponieważ w równowadze długookresowej jednocześnie osiągane są zarówno efektywność alokacyjna, jak i produkcyjna. Jeśli w ramach danej struktury rynku przedsiębiorstwa znajdujące się w stanie długookresowej równowagi nie minimalizują przeciętnych kosztów całkowitych i/lub nie ustalają ceny równej kosztowi krańcowemu, wówczas albo efektywność alokacyjna, albo produkcyjna (lub obie) nie są osiągane, a zatem rynek nie może być uznany za „doskonały”. Wyjaśnij, w jaki sposób zasada maksymalizacji zysku P = MC prowadzi do tego, że rynek doskonale konkurencyjny charakteryzuje się efektywnością alokacyjną. Pomyśl o cenie rynkowej jako o sposobie pomiaru korzyści dla społeczeństwa związanych z zakupem danego dobra. Z kolei o koszcie krańcowym pomyśl jako o koszcie ponoszonym przez społeczeństwo w związku z wytworzenia ostatniej jednostki tego dobra. Jeżeli P > MC , wówczas korzyści z wyprodukowania dodatkowych jednostek dobra przewyższają koszty, a więc społeczeństwo odniosłoby korzyści z wytworzenia większej ilości tego dobra. Jeżeli P < MC , to społeczne koszty produkcji ostatniej jednostki dobra przewyższają korzyści społeczne, a więc społeczeństwo powinno zmniejszyć produkcję tego dobra. Tylko jeśli P = MC , tj. przy warunku stosowanym przez przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne maksymalizujące zysk, koszty i korzyści dla społeczeństwa będą zbilansowane. A zatem takie rozwiązanie przyniesie społeczeństwu największe korzyści. Pytania Review Czy rynek doskonale konkurencyjny wykazuje efektywność produkcyjną? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Czy rynek doskonale konkurencyjny wykazuje efektywność alokacyjną? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Pytania Critical Thinking Zakładając, że na rynku papierosów panuje konkurencja doskonała, co w tym przypadku oznacza efektywność alokacyjna i produkcyjna? Jakie zjawiska nie mieszczą się w tych pojęciach w kontekście tego konkretnego rynku? Uzasadniając to, dlaczego doskonała konkurencja charakteryzuje się efektywnością alokacyjną, przyjmujemy, że cena, którą ludzie są gotowi zapłacić za dany produkt, reprezentuje korzyści dla społeczeństwa, a koszt krańcowy ponoszony przez przedsiębiorstwo w związku z produkcją tego dobra reprezentuje koszty dla społeczeństwa. Czy umiesz znaleźć jakieś koszty społeczne lub inne elementy, które nie są uwzględnione w koszcie krańcowym ponoszonym przez przedsiębiorstwo? Czy umiesz znaleźć jakiekolwiek korzyści społeczne, które nie są uwzględnione w cenie danego dobra? Bibliografia Index Mundi. n.d. “Wheat Monthly Price—U.S. Dollars per Metric Ton.” Accessed March 11, 2015. http://www.indexmundi.com/commodities/?commodity=wheat. Knutson, J. “Wheat on the Defensive in the Northern Plains.” Agweek, Associated Press State Wire: North Dakota (ND) . April 14, 2013. SBA Office of Advocacy. 2014. “Frequently Asked Questions: Advocacy: the voice of small business in government.” Accessed March 11, 2015. https://www.sba.gov/sites/default/files/advocacy/FAQ_March_2014_0.pdf.", "section": "Efektywność rynków doskonale konkurencyjnych", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Polityczna siła monopolu na rynku bawełny W połowie XIX w. południowe stany USA miały niemalże monopol na dostawy bawełny do Wielkiej Brytanii. Stany te usiłowały wykorzystać tę siłę ekonomiczną jako główny element siły politycznej i skłonić Wielką Brytanię do formalnego uznania Skonfederowanych Stanów Ameryki. (Źródło: modyfikacja pracy ashleylovespizza/Flickr Creative Commons) Reszta jest historią Wiele z otwierających kolejne rozdziały niniejszej publikacji studiów przypadków koncentruje się na wydarzeniach bieżących lub niedawnych. Tym razem jednak cofniemy się głębiej w przeszłość, aby zobaczyć, jak monopole kształtowały historię. Wiosną 1773 r. Kompania Wschodnioindyjska ( East India Company ), przedsiębiorstwo, które w swoim czasie było określane jako „zbyt duże, by upaść”, przeżywało trudności finansowe związane ze spadkiem cen herbaty na rynkach światowych. Aby wesprzeć upadającą spółkę, brytyjski parlament zatwierdził ustawę o herbacie ( Tea Act) . Prawo to podtrzymało opodatkowanie herbaty i uczyniło Kompanię Wschodnioindyjską jedynym uprawnionym dostawcą suszu herbacianego do kolonii amerykańskich. Nowe regulacje uderzyły w amerykańskich importerów tego produktu. W listopadzie mieszkańcy Bostonu mieli już dość. Odmówili zezwolenia na rozładunek herbaty, powołując się na zasadę, zgodnie z którą nakładanie podatków i opłat powinno być ściśle powiązane z emancypacją polityczną amerykańskich kolonii ( no taxation without representation ). Kilka gazet, w tym „The Massachusetts Gazette” , ostrzegało statki przypływające z herbatą: „Jesteśmy przygotowani i nie omieszkamy sprawić, by niepożądaną wizytę na pokładzie złożyli Mohawkowie”, co było ledwie zawoalowaną groźbą. W rzeczywistości napaści na brytyjskie statki dokonali koloniści przebrani za Indian. Teraz przenieśmy się w czasie do roku 1860. W przeddzień wojny secesyjnej istniał inny, niemal monopolistyczny dostawca o historycznym znaczeniu – amerykański przemysł bawełniany. W tym czasie stany południowe dostarczały większość bawełny importowanej do Wielkiej Brytanii. Południe, chcąc odłączyć się od Unii, usiłowało wykorzystać znaczną zależność Wielkiej Brytanii od amerykańskiej bawełny i wymóc na Brytyjczykach formalne dyplomatyczne uznanie Skonfederowanych Stanów Ameryki. To prowadzi nas do tematu niniejszego rozdziału: monopolu, czyli przedsiębiorstwa, które kontroluje całość lub zdecydowaną większość rynkowej podaży dobra lub usługi. Jak przedsiębiorstwa monopolistyczne zachowują się na rynku? Jaką siłą dysponują? Czy może ona mieć niezamierzone konsekwencje? Powrócimy do tego przykładu na końcu rozdziału, aby zobaczyć, jak monopole na rynkach herbaty i bawełny wpłynęły na historię Stanów Zjednoczonych. Wprowadzenie do rozdziału Z lektury tego rozdziału dowiesz się: Jak dzięki różnym barierom wejścia powstają monopole W jaki sposób maksymalizująca zysk firma monopolistyczna wybiera wielkość produkcji i określa cenę wyrobu Wiele osób sądzi, że menedżerowie najwyższego szczebla w przedsiębiorstwach są największymi zwolennikami konkurencji rynkowej, ale to przekonanie jest dalekie od prawdy. Pomyśl o tym w ten sposób: jeśli bardzo chcesz zdobyć złoty medal olimpijski, to czy wolisz być – dzięki ciężkiemu treningowi, dobrym trenerom i unikatowemu wyposażeniu – w znacznie lepszej formie od wszystkich innych konkurentów, czy też rywalizować z wieloma sportowcami równie dobrymi jak ty? Podobnie jeśli chcesz osiągnąć bardzo wysoki poziom zysków: wolisz zarządzać biznesem, który ma tylko niewielką konkurencję (lub nie ma jej wcale), czy borykać się z wieloma sprawnymi, konkurencyjnymi firmami, które próbują sprzedawać swoje wyroby twoim klientom? Być może masz już za sobą lekturę rozdziału o doskonałej konkurencji. W tym rozdziale przeanalizujemy przykład struktury rynku z drugiego bieguna, czyli monopol. Jeśli doskonała konkurencja to rynek, na którym pojedyncze przedsiębiorstwa nie mają żadnej siły wpływu i po prostu reagują na cenę rynkową, to monopol jest rynkiem bez konkurencji, a przedsiębiorstwo będące jedynym sprzedawcą danego produktu dysponuje pełnią siły monopolowej. Ponieważ monopol nie ma żadnej znaczącej konkurencji, może pobierać dowolną cenę, oczywiście uwzględniając zależności wynikające z krzywej popytu. Monopol z definicji odnosi się do pojedynczego przedsiębiorstwa, jednak w praktyce ludzie często używają tego terminu do opisu rynku, w którym jeden podmiot gospodarczy ma po prostu bardzo duży udział. Jest to podejście słuszne, gdyż czynnikiem, który odróżnia monopol od innych struktur rynku jest swoboda w kształtowaniu cen. Swoboda ta jest niezależna od tego, czy na rynku rzeczywiście działa tylko jedna firma, czy też takich podmiotów jest więcej, ale największy z nich ma udział wielokrotnie przekraczający względną sprzedaż wszystkich konkurentów razem wziętych. Jakkolwiek w ścisłym sensie tego typu struktura rynku nie jest monopolem, lecz oligopolem z liderem na rynku. Chociaż istnieje bardzo niewiele prawdziwych monopoli, to mamy z nimi do czynienia codziennie, często nie zdając sobie z tego sprawy: Totalizator Sportowy na terenie Polski, przedsiębiorstwa zajmujące się dystrybucją energii elektrycznej na rynkach lokalnych, wodociągowe i wywożące śmieci na terenie konkretnych jednostek samorządu terytorialnego (gmin i miast na prawach powiatów) – to jedynie kilka przykładów. Niektóre nowe leki są produkowane tylko przez jedno przedsiębiorstwo farmaceutyczne i nie istnieją żadne ich substytuty. Od połowy lat 90. XX w. do 2004 r. Departament Sprawiedliwości Stanów Zjednoczonych ścigał firmę Microsoft Corporation za instalację aplikacji Internet Explorer jako domyślnej przeglądarki internetowej w systemie operacyjnym Windows. Departament Sprawiedliwości argumentował, że Microsoft – posiadając niezwykle duży udział w rynku systemów operacyjnych i udostępniając bezpłatną przeglądarkę internetową – stosował nieuczciwą konkurencję w stosunku do producentów innych aplikacji tego typu, takich jak Netscape Navigator . Ponieważ prawie wszyscy użytkownicy indywidualni korzystali z systemu Windows, a za jego pośrednictwem również z Internet Explorera, niemal wyeliminowało to potrzebę poszukiwania innych przeglądarek i uniemożliwiło konkurentom zdobycie choćby przyczółka na rynku, dającego widoki na jakąkolwiek ekspansję w dłuższym okresie. W 2013 r. system Windows działał na ponad 90% najczęściej sprzedawanych komputerów osobistych w Stanach Zjednoczonych. W 2015 r. amerykański sąd federalny odrzucił z kolei zarzuty antymonopolowe wysunięte wobec Google Inc. (obecne Alphabet Inc. ), jakoby firma ta zawarła umowę z producentami urządzeń mobilnych (telefonów i tabletów), aby ci instalowali Google jako domyślną wyszukiwarkę. Niniejszy rozdział rozpoczyna się od opisu tego, w jaki sposób monopole są chronione przed konkurencją, np. przez prawo, które ją wyklucza, przez przewagi technologiczne oraz pewne specyficzne konfiguracje popytu i podaży. Następnie zostanie wyjaśniony sposób, w jaki monopolista wybiera maksymalizującą zysk wielkość produkcji i jak określa cenę swojego wyrobu. Przedsiębiorstwo monopolistyczne wciąż martwi się o to, czy konsumenci będą kupować jego produkty, czy też wydadzą pieniądze na coś zupełnie innego. Ale nie musi się już przejmować działaniami innych, konkurencyjnych przedsiębiorstw wytwarzających takie same lub podobne produkty. W rezultacie monopol nie przyjmuje cen z rynku, jak czyni to przedsiębiorstwo na rynku doskonale konkurencyjnym, bo ma możliwości wyznaczania ceny za swój produkt. O monopoliście mówimy, że jest twórcą cen.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak powstaje monopol: bariery wejścia Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Odróżnić monopol naturalny od monopolu opartego na przepisach prawa Objaśnić, w jaki sposób korzyści skali i kontrola nad zasobami naturalnymi prowadzą nieuchronnie do powstania monopoli Analizować znaczenie znaków handlowych, marek i patentów w promowaniu innowacji Identyfikować przykłady cen dumpingowych Brak konkurencji powoduje, że monopole mogą osiągać znaczne zyski ekonomiczne. Ich wysokość powinna pobudzać energiczne działania potencjalnych konkurentów, tak jak to zostało opisane w rozdziale traktującym o doskonałej konkurencji. Jednak ze względu na jedną szczególną cechę monopolu tak się nie dzieje. Bariery wejścia (ang. barriers to entry ) to przepisy prawa, rozwiązania technologiczne lub siły rynkowe, które zniechęcają potencjalnych konkurentów do wejścia na rynek opanowany przez monopolistę lub im to uniemożliwiają. Bariery wejścia mogą być relatywnie niewielkie i łatwe do pokonania, np. barierą wejścia na rynek detalicznego handlu żywnością będzie koszt wynajmu powierzchni handlowej, lub też bardzo restrykcyjne, np. istnieje skończona liczba częstotliwości radiowych dostępnych dla nadawców. Gdy przedsiębiorstwo zdobędzie prawa do wykorzystywania ich wszystkich, nowi konkurenci nie będą mogli wejść na rynek. Istnienie barier wejścia może prowadzić do powstania monopolu lub ograniczyć konkurencję do kilku przedsiębiorstw. Takie bariery mogą blokować wejście do gałęzi nowych producentów, nawet jeśli działające w niej przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwa osiągają zyski. Tak więc na rynkach chronionych znacznymi barierami wejścia nawet ponadprzeciętne zyski nie przełożą się na wzrost liczby funkcjonujących firm. Tym samym cena obowiązująca na takim rynku nie spadnie, a zyski ekonomiczne nawet w długim okresie nie zmniejszą się do poziomu zysków normalnych. Istnieją dwa rodzaje monopoli, wyróżnione na podstawie rodzaju barier wejścia chroniących rynki, na których monopole te działają. Pierwszym z nich jest monopol naturalny (ang. natural monopoly ), w którego przypadku bariery wejścia mają charakter pozaprawny. Drugim jest monopol oparty na przepisach prawa / prawny (ang. legal monopoly ), w którym zakaz konkurencji (lub jej poważne ograniczenie) wprost wynika z różnego rodzaju regulacji. Monopol naturalny Jeśli korzyści skali występują dla rozmiarów produkcji zdefiniowanych przez popyt rynkowy, może to stanowić istotny czynnik ograniczający konkurencję (wprowadziliśmy ten temat w ). przedstawia krzywą długookresowych kosztów przeciętnych typowego producenta samolotów. Dla produkcji o wielkości do 8 tys. sztuk rocznie i cenie P 0 przedsiębiorstwo napotyka rosnące przychody ze skali produkcji (korzyści skali), dla produkcji od 8 tys. do 20 tys. samolotów rocznie przychody ze skali produkcji są stałe, a dla produkcji większej niż 20 tys. maszyn rocznie przychody ze skali produkcji maleją (pojawiają się niekorzyści skali). Rozważmy teraz na wykresie krzywą popytu, która przecina długookresową krzywą kosztów przeciętnych (LAC) przy poziomie produkcji 5 tys. samolotów rocznie i przy cenie P 1 wyższej niż P 0 . W takiej sytuacji na rynku jest miejsce tylko dla jednego producenta. Jeśli drugie przedsiębiorstwo będzie próbowało wejść na rynek i produkować na przykład 4 tys. samolotów, to jego koszty przeciętne będą wyższe niż w przypadku obecnego już na rynku przedsiębiorstwa. A więc nowy podmiot nie będzie w stanie przedstawić konkurencyjnej oferty dla potencjalnych klientów. Jeśli nowe przedsiębiorstwo spróbuje wejść na rynek i produkować więcej, np. 8 tys. maszyn rocznie, to osiągnie niższe koszty przeciętne, ale nie sprzeda wszystkich wyprodukowanych samolotów z powodu niewystarczającego popytu na rynku. Ekonomia skali i monopol naturalny Na tym rynku krzywa popytu przecina długookresową krzywą kosztów przeciętnych (LAC) w jej opadającej części. Monopol naturalny powstaje wówczas, gdy zapotrzebowanie jest mniejsze niż minimalna wielkość produkcji pozwalająca osiągnąć najniższe koszty przeciętne (optimum techniczne), zaznaczone na krzywej długookresowych kosztów przeciętnych. Rynek, na którym korzyści skali występują dla rozmiarów produkcji zbliżonych do rynkowego zapotrzebowania, ekonomiści nazywają „monopolem naturalnym”. Takie struktury często powstają w gałęziach, w których krańcowy koszt pozyskania dodatkowego klienta jest bardzo niski w sytuacji, gdy koszty stałe zostały już poniesione. Skutkuje to pojawieniem się znacznych korzyści skali. Na przykład gdy firma wodociągowa ułoży już szkielet systemu rur w danej dzielnicy, koszt krańcowy świadczenia usługi dla kolejnej nieruchomości będzie dość niski. Podobnie gdy przedsiębiorstwo dystrybuujące energię elektryczną zainstaluje już linie przesyłowe w nowym rejonie, krańcowy koszt podłączenia do sieci jeszcze jednego domu stanie się minimalny. Wejście na rynek drugiego przedsiębiorstwa świadczącego usługi wodociągowe i inwestycja polegająca na położeniu konkurencyjnego systemu rur lub wejście na rynek drugiego przedsiębiorstwa energetycznego i dublowanie układu linii przesyłowych byłoby nie tylko bardzo kosztowne, ale i niepotrzebne. W tego typu gałęziach jeden sprzedawca, ze względu na korzyści skali, może obsłużyć cały rynek bardziej efektywnie niż wielu mniejszych producentów, którzy musieliby niezależnie od siebie inwestować w kapitał rzeczowy. Warto zwrócić uwagę, że brak ekonomicznego uzasadnienia dla istnienia konkurencji na takich rynkach tworzy presję na regulację działalności monopoli naturalnych przez państwo. Regulator publiczny najczęściej zastrzega sobie prawo do zatwierdzania nowych cen proponowanych przez naturalnego monopolistę, tak aby firma nie nadużywała swojej dominującej pozycji. Przykładem takiego regulatora w polskim środowisku prawnym jest Urząd Regulacji Energetyki (URE) odpowiedzialny za regulację gospodarki paliwowej i energetycznej. Naturalny monopol może również powstać na mniejszych, lokalnych rynkach produktów, których transport jest utrudniony lub kosztowny. Na przykład produkcja cementu charakteryzuje się korzyściami skali, gdyż zapotrzebowanie na cement na danym obszarze bywa zbliżone do ilości, którą może wyprodukować pojedyncza cementownia. Ponadto koszty transportu drogowego tego materiału są wysokie, a więc cementownia działająca na obszarze pozbawionym możliwości transportu wodnego może stać się naturalnym monopolistą. Kontrola zasobów Z inną odmianą monopolu mamy do czynienia wówczas, gdy przedsiębiorstwo kontroluje dostęp do zasobów jakiegoś surowca. W gospodarce amerykańskiej historycznym przykładem takiego monopolu była ALCOA – Aluminium Company of America – przedsiębiorstwo, które dysponowało większością złóż boksytu, kluczowego minerału używanego do produkcji aluminium. W latach 30. XX w., kiedy ALCOA kontrolowała większość podaży boksytów, inne firmy po prostu nie były w stanie wyprodukować wystarczającej ilości aluminium, aby z nią konkurować. Albo inny przykład: większość światowej produkcji diamentów kontrolowana jest przez DeBeers, międzynarodową firmę, która prowadzi działalność wydobywczą w RPA, Botswanie, Namibii oraz Kanadzie, wciąż aktywnie poszukuje nowych złóż na czterech kontynentach i jednocześnie kieruje ogólnoświatową siecią dystrybucji nieoszlifowanych diamentów. Choć w ostatnich latach firma ta napotyka rosnącą konkurencję, to jej wpływ na rynek diamentów jest nadal znaczny. Monopol oparty na przepisach prawa (prawny) W przypadku produkcji niektórych dóbr lub usług to państwo tworzy bariery wejścia, zakazując lub ograniczając konkurencję. Zgodnie z prawem Stanów Zjednoczonych żaden podmiot poza US Postal Service nie może dostarczać przesyłek pierwszej klasy. W Polsce z kolei, realizując monopol państwa, tylko Totalizator Sportowy może oferować klientom hazardowe gry liczbowe i produkty loteryjne. W wielu miastach obowiązują przepisy, które pozwalają gospodarstwom domowym na wybór tylko jednego przedsiębiorstwa energetycznego, jednego przedsiębiorstwa świadczącego usługi wodociągowe i jednego podmiotu wywożącego śmieci. Większość prawnych monopoli to firmy działające na rynku mediów, w jakie wyposażone są budynki (woda, energia elektryczna, gaz lub ciepło), dostarczające produkty niezbędne do codziennego życia, czyli dobra społecznie pożądane. Z drugiej strony prawny monopol jest w pewnym sensie potwierdzeniem tego, że przedsiębiorstwa te są najczęściej naturalnymi monopolami, ze względu na dostęp do kosztownej infrastruktury przesyłowej. Państwo, gwarantując tym podmiotom status monopolistów, zapewnia klientom dostęp do odpowiedniej ilości wysokiej jakości produktów lub usług, jednocześnie rezerwując sobie wpływ na te specyficzne rynki i prawo do kontroli cen. Promocja innowacji Wprowadzenie innowacji wymaga czasu i zasobów. Załóżmy, że przedsiębiorstwo farmaceutyczne inwestuje spore kwoty w badania i dzięki temu wynajduje lekarstwo na przeziębienie. W świecie niemal nieograniczonego dostępu do informacji inne przedsiębiorstwa mogłyby przejąć tę nową substancję i wyprodukować swój lek. A ponieważ nie poniosły kosztów badań, mogłyby zaoferować cenę rynkową poniżej poziomu wyznaczonego przez firmę, która opracowała nowe lekarstwo. Wziąwszy pod uwagę taki scenariusz, wiele przedsiębiorstw w ogóle nie zdecydowałoby się na prowadzenie jakiejkolwiek działalności w obszarze badań i rozwoju (BiR), co w rezultacie znacznie ograniczyłoby liczbę innowacji. Aby temu zapobiec, większość państw wprowadziła rozwiązanie zapewniające autorom i wynalazcom wyłączne prawo do ich odkryć na pewien ograniczony czas. Jest to patent (ang. patent ), który tylko wynalazcy przyznaje prawo do wytwarzania, używania lub sprzedaży wynalazku. W Polsce, podobnie jak w Stanach Zjednoczonych, wyłączne prawa patentowe obowiązują maksymalnie przez 20 lat. Chodzi o to, aby, zapewniając firmie-wynalazcy kontrolę nad rynkiem, umożliwić jej odzyskanie nakładów poniesionych na badania i rozwój, a następnie pozwolić innym przedsiębiorstwom na wytwarzanie tego konkretnego produktu i sprzedawanie go po niższej cenie już po wygaśnięciu patentu. W ten sposób nowy produkt stanie się tańszy i będzie dostępny dla szerszej grupy klientów. Znak towarowy (ang. trademark ) to nazwa konkretnego towaru, takiego jak banany Chiquita , samochody Chevrolet i czekolady Wedel, lub symbol (logo) identyfikujący dany produkt (trzy paski firmy Adidas, gwiazda Mercedesa lub żuraw LOT-u). W USA jest zarejestrowanych ok. 1,9 mln znaków towarowych. W przeciwieństwie do patentu wyłączne prawo do posługiwania się konkretnym znakiem towarowym można sobie zagwarantować na czas nieokreślony, o ile oczywiście symbol lub nazwa są przez przedsiębiorstwo aktywnie używane. Prawo patentowe obejmuje wynalazki, natomiast książki, piosenki i dzieła sztuki są chronione prawami autorskimi. Prawa autorskie ograniczają możliwości wykorzystywania (tj. powielania, kopiowania, prezentowania itd.) oryginalnych dzieł tylko do sytuacji, w których autor wyrazi na to zgodę. Jednak w niektórych obszarach, takich jak tworzenie nowego oprogramowania, nie jest jasne, czy należy stosować ochronę patentową, czy raczej prawo autorskie. Istnieje również zbiór praw znany jako tajemnica handlowa (ang. trade secret ). Nawet jeśli przedsiębiorstwo nie ma patentu na wynalazek, to konkurentom nie wolno kraść tych tajemnic. Jedną z najsłynniejszych tajemnic handlowych jest formuła Coca-Coli, a w Polsce dokładny przepis na wiele słodyczy sprzedawanych np. pod marką Wedel (Ptasie Mleczko). Receptury te nie są chronione ani prawem autorskim, ani prawem patentowym, stanowią po prostu tajemnicę konkretnych przedsiębiorstw. Jeśli zatem komuś udałoby się legalnie skopiować przepisy na wytwarzane przez te firmy produkty, mógłby je zgodnie z prawem sprzedawać, oczywiście pod inną marką. Podsumowując: kombinację wspomnianych wyżej patentów, znaków towarowych, praw autorskich i tajemnicy handlowej nazywamy własnością intelektualną (ang. intellectual property ), ponieważ oznacza ona prawa do pomysłu, koncepcji lub obrazu, a nie części majątku rzeczowego, takiego jak nieruchomości lub środki transportu. Wiele państw uchwaliło prawa chroniące własność intelektualną, chociaż okresy ochrony i szczegółowe przepisy dotyczące tych praw różnią się w zależności od kraju. Trwają międzynarodowe negocjacje prowadzone m.in. pod egidą Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) mające na celu zwiększenie harmonizacji prawa własności intelektualnej w różnych krajach. Chodzi o ustalenie zakresu, w jakim podmioty w danych państwach będą respektować zagraniczne patenty i prawa autorskie. W większości krajów rozwiniętych, w tym i w Polsce, monopole publiczne wynikające z przepisów prawa były jeszcze 50 lat temu znacznie bardziej powszechne niż obecnie. Przez większą część XX w. w Stanach Zjednoczonych telefoniczne usługi usługi lokalne i międzymiastowe mogła legalnie świadczyć tylko jedna firma – AT&T . Od lat 30. do 70. XX w. przepisy federalne ograniczały w USA możliwości swobodnego oferowania przez linie lotnicze usług na konkretnych trasach, jak również ustalania wysokości opłat pobieranych za bilety. Z kolei w Europie okres swobody świadczenia usług przewozów lotniczych zaczął się dopiero w XXI w. Inne przepisy ograniczały odsetki, jakie banki mogły wypłacać deponentom; jeszcze inne określały, jakie opłaty firmy przewozowe mogły pobierać od klientów. To, jakie produkty uważamy za media związane trwale z nieruchomościami, zależy w dużej mierze od dostępnej technologii. 50 lat temu firmy telekomunikacyjne świadczyły usługi lokalne i międzymiastowe, wykorzystując przewody. Nie było zatem uzasadnienia, aby wiele przedsiębiorstw budowało swoje sieci kablowe w miastach i na terenie całego kraju. AT&T straciło monopol na usługi międzymiastowe, gdy technologia świadczenia usług telefonicznych zmieniła się z przewodowej na transmisję radiową. Dzięki temu wiele przedsiębiorstw mogło korzystać z tego samego urządzenia do przesyłania informacji. To samo stało się z usługami lokalnymi, zwłaszcza w ostatnich latach, wraz z rozwojem systemów telefonii komórkowej. Z kolei rozwój technologii paneli fotowoltaicznych do pewnego stopnia ogranicza monopole związane z przesyłaniem energii. Jak widać, postęp techniczny i rozwój technologii przekładają się na ograniczenie skali funkcjonowania monopoli naturalnych, a w konsekwencji również tych, które cieszą się ochroną prawa. Pod koniec lat 70. XX w. w USA postęp techniczny, zmiana nastawienia opinii publicznej a także przedstawicieli władz federalnych i stanowych, doprowadziły do spopularyzowania przekonania, że rynki mogą zapewnić odpowiednią jakość świadczonych usług. Zapoczątkowało to proces deregulacji (ang. deregulation ), który trwał do lat 90. XX w. Konsekwencją tego procesu było zmniejszenie lub wręcz likwidacja ograniczeń nałożonych na swobodę świadczeń usług (zasady określające możliwości wejścia do branży, wolność wyznaczania cen itd.) w wielu gałęziach gospodarki, takich jak telekomunikacja, przewozy lotnicze, transport samochodowy, bankowość i energetyka. Mimo to nadal na całym świecie – od Europy, przez Amerykę Łacińską, Afrykę i Azję, a na Stanach Zjednoczonych kończąc – wiele rządów nadal kontroluje i ogranicza konkurencję (szczególnie zagraniczną) w branżach, które postrzegane są jako kluczowe, np. transporcie lotniczym i kolejowym, bankowości, telekomunikacji, przemyśle wydobywczym itp. Wejdź na tę stronę , aby dowiedzieć się, jak dziwaczne rzeczy zostały kiedyś opatentowane. Odstraszanie potencjalnych konkurentów Przedsiębiorstwa opracowały bardzo wiele sposobów tworzenia barier, które mają zniechęcać potencjalnych konkurentów do wchodzenia na rynek. Jedna z nich znana jest jako drapieżnictwo cenowe (w literaturze przedmiotu spotykane są również określenia: ceny dumpingowe lub antykonkurencyjne ) (ang. predatory pricing ) i polega na groźbie ogromnych obniżek cen, które zostałyby wprowadzone, gdyby konkurenci zdecydowali się na rozpoczęcie działalności na konkretnym rynku. Posługiwanie się cenami dumpingowymi jest nielegalne zarówno w USA, jak i w Polsce, ale proceder ten bardzo trudno udowodnić. Pomyśl o dużej linii lotniczej, która obsługuje większość lotów między dwoma miastami. Nowa, niewielka linia lotnicza również postanawia oferować swoje usługi na trasie między tymi dwoma ośrodkami. Duża linia natychmiast obcina ceny za to połączenie do poziomu, który wyklucza jakikolwiek zysk małej firmy. Niekiedy wystarczy jednoznacznie zadeklarować, że będzie się stosować tego typu strategię (wystarczy obniżyć ceny do poziomu kosztu przeciętnego, który w przypadku dużych podmiotów zazwyczaj jest niższy, w dodatku będzie to działanie legalne), żeby nikt nie próbował wejść na ten wąski rynek. Dzięki temu nie trzeba nawet obniżać cen w krótkim okresie, żeby podnosić je w okresie długim. To dlatego małe linie lotnicze często oskarżają większe o ustalanie antykonkurencyjnych cen (drapieżnictwo cenowe). Na początku XXI w. w USA ValuJet oskarżał o takie działanie Deltę, Frontier – linie United , a Reno Air przewoźnika Northwest . Z drugiej strony, aby taka strategia miała sens, poziom cen na trasach zmonopolizowanych przez duże linie lotnicze nie może być zbyt wysoki, a to jest korzystne dla klientów. Odbywa się to jednak kosztem coraz niższej jakości, czego najlepszym przykładem na rynku europejskim jest firma Ryanair i wprowadzane przez nią liczne opłaty za usługi, które inne linie lotnicze traktują jako standard. W niektórych przypadkach duże budżety reklamowe również mogą zniechęcać konkurencję. Jeśli jedynym sposobem na wprowadzenie na rynek krajowy nowego, odnoszącego sukcesy napoju jest przeznaczenie na jego marketing sum większych niż te przewidziane w budżetach na reklamę i promocję produktów sprzedawanych pod markami Coca-Cola i Pepsi Cola , to niewiele firm spróbuje to zrobić. Jeśli marka cieszy się renomą i popularnością wśród konsumentów, próba zastąpienia lidera rynkowego swoim produktem może być niezwykle kosztowna lub wręcz niemożliwa do realizacji. Podsumowanie barier wejścia wymienia bariery wejścia, które już omówiliśmy. Ich lista nie jest pełna, ponieważ przedsiębiorstwa wykazują się dużą kreatywnością w wymyślaniu praktyk biznesowych zniechęcających potencjalną konkurencję. Gdy na rynku istnieją bariery wejścia ograniczające swobodę świadczenia usług, model konkurencji doskonałej nie jest właściwym sposobem opisu funkcjonowania danej gałęzi gospodarki. Gdy bariery wejścia są wystarczająco wysokie, może to doprowadzić do powstania monopolu. Bariery wejścia Bariery wejścia Rola państwa Przykład Monopol naturalny Państwo często reaguje na taką sytuację, wprowadzając publicznego regulatora lub nawet nacjonalizując przedsiębiorstwo Przedsiębiorstwa wodociągowe i przesyłające energię elektryczną Kontrola zasobów naturalnych Nie DeBeers na rynku diamentów Monopol prawny Tak Poczta, monopole loteryjne, w przeszłości również regulacja zasad funkcjonowania linii lotniczych i transportu samochodowego Patenty, znaki towarowe, logotypy, prawa autorskie Tak, poprzez ochronę własności intelektualnej Nowe lekarstwa i oprogramowanie Odstraszanie potencjalnych konkurentów Do pewnego stopnia Drapieżnictwo cenowe, budowa silnych marek Key Concepts and Summary Bariery wejścia zniechęcają konkurentów do wejścia na rynek lub uniemożliwiają im to. Bariery te obejmują: korzyści skali, które – jeśli dotyczą rozmiarów produkcji równych popytowi rynkowemu – prowadzą do powstania naturalnego monopolu zaopatrującego cały rynek i niepozostawiającego miejsca dla innych wytwórców; kontrolę zasobów naturalnych; prawne ograniczenia konkurencji; ochronę patentów, znaków towarowych i praw autorskich; i wreszcie praktyki mające na celu odstraszenie konkurencji, takie jak drapieżnictwo cenowe (ceny dumpingowe lub inaczej antykonkurencyjne). Własność intelektualna odnosi się do chronionych przepisami prawa wartości niematerialnych (pomysłów i idei), a nie do fizycznych składników kapitału. Prawa chroniące własność intelektualną obejmują patenty, prawa autorskie, znaki towarowe i tajemnice handlowe. Self-Check Questions Określ, czy następujące rozwiązania są barierą wejścia narzuconą przez państwo, barierą wejścia, która nie jest egzekwowana przez państwo, czy też w ogóle nie są barierą wejścia. Opatentowany wynalazek Popularny, ale łatwy do skopiowania przepis na danie serwowane w restauracji Rynek, na którym rozmiary produkcji dające korzyści skali są bardzo małe w porównaniu z popytem Ugruntowana reputacja firmy, która zawsze znacznie obniża ceny w odpowiedzi na wejście na rynek nowego przedsiębiorstwa Dobrze rozpoznawalna marka starannie budowana przez wiele lat Patent jest narzuconą przez państwo barierą wejścia To nie jest bariera wejścia To nie jest bariera wejścia To jest bariera wejścia, ale nie jest egzekwowana przez państwo To jest bariera wejścia, ale nie jest bezpośrednio ustanowiona przez państwo Określ, czy następujące elementy są barierą wejścia narzuconą przez władze, barierą wejścia, która nie jest egzekwowana przez władze, czy też w ogóle nie są barierą wejścia. Miasto uchwala prawo określające, ile licencji na prowadzenie taksówek zostanie wydanych. Miasto uchwala prawo, zgodnie z którym wszyscy kierowcy taksówek muszą zdać test z bezpiecznej jazdy i posiadać ubezpieczenie Dobrze znane logo Prawa do eksploatacji źródła niezwykle czystej wody Branża, w której rosnące przychody ze skali produkcji występują aż do osiągnięcia wolumenu zdecydowanie przekraczającego popyt rynkowy To jest wprowadzona przez władze bariera wejścia. Jest to przykład prawa wprowadzonego przez władze, ale nie musi ono stanowić istotnej bariery wejścia, jeśli większość osób zainteresowanych prowadzeniem taksówki może bez problemu zdać ten test i nabyć ubezpieczenie. Znaki handlowe są chronione przepisami prawa, których egzekucją zajmuje się państwo, dlatego są barierami wejścia. Najprawdopodobniej nie jest to bariera wejścia, ponieważ jest wiele różnych sposobów pozyskiwania czystej wody. To jest bariera wejścia, ale nie jest wprowadzona przez rząd. Załóżmy, że lokalny zakład energetyczny, prawny monopol oparty na korzyściach skali, został podzielony na cztery przedsiębiorstwa równej wielkości. Celem było wyeliminowanie monopolu i promowanie konkurencji cenowej wśród dostawców energii elektrycznej. Jak myślisz, co stanie się z cenami? Ze względu na korzyści skali każde przedsiębiorstwo produkowałoby przy wyższym niż poprzednio koszcie przeciętnym. (Każde musiałoby zbudować własne linie przesyłowe). W rezultacie każde z przedsiębiorstw musiałoby podnieść ceny, aby pokryć wyższe koszty. Takie rozwiązanie byłoby przeciwskuteczne. Gdyby parlament pewnego kraju skrócił okres ochrony patentowej z 20 do 10 lat, co najprawdopodobniej stałoby się z inwestycjami prywatnych przedsiębiorstw w badania i rozwój? Krótsza ochrona patentowa sprawiłaby, że innowacje stałyby się mniej opłacalne, więc liczba badań i inicjatyw rozwojowych prawdopodobnie by się zmniejszyła. Review Questions Czym różni się monopol od doskonałej konkurencji? Co to jest bariera wejścia? Podaj kilka przykładów. Czym jest monopol naturalny? Co to jest monopol oparty na przepisach prawa (prawny)? Czym jest drapieżnictwo cenowe (ceny dumpingowe lub inaczej antykonkurencyjne)? Czym różni się własność intelektualna od innych rodzajów własności? Jakie prawne mechanizmy chronią własność intelektualną? W jakim sensie monopol naturalny jest „naturalny”? Critical Thinking Questions ALCOA nie ma już monopolu tak silnego jak kiedyś. Jak sądzisz, w jaki sposób doszło do osłabienia barier wejścia chroniących rynek, na którym działa to przedsiębiorstwo? Dlaczego leki generyczne są znacznie tańsze niż markowe? Przez wiele lat amerykański Departament Sprawiedliwości próbował rozbić duże firmy, takie jak IBM, Microsoft , a ostatnio Google , argumentując, że ich duże udziały w rynku w zasadzie czynią je monopolistami. Czy na globalnym rynku, na którym firmy amerykańskie konkurują z przedsiębiorstwami z innych krajów, ta polityka miałaby taki sam sens jak w kontekście wewnętrznym? Prawna ochrona własności intelektualnej ma na celu promowanie innowacji, ale niektórzy ekonomiści, np. Milton Friedman, twierdzili, że takie prawa nie są potrzebne. W Stanach Zjednoczonych nie ma ochrony własności intelektualnej przepisów kulinarnych ani projektów ubrań. Wziąwszy pod uwagę kondycję tych dwóch branż i mając na uwadze dyskusję na temat nieefektywności monopoli, czy możesz podać powody, dla których prawo własności intelektualnej może w niektórych sytuacjach zmniejszać innowacyjność? Problems Wróć do . Załóżmy, że P 0 to 10 zł, a P 1 to 11 zł. Załóżmy też, że nowe przedsiębiorstwo próbuje wejść na rynek, sprzedając 4 tys. sztuk produktu. To nowe przedsiębiorstwo ma taką samą krzywą LAC jak operator zasiedziały już na rynku. Na podstawie wykresu oszacuj, jaki byłby koszt przeciętny produkcji w nowej firmie. Jeśli przedsiębiorstwo zasiedziałe będzie nadal wytwarzać 6 tys. sztuk, jaką wielkość produkcji oba podmioty dostarczą na rynek? Oszacuj, co stanie się z ceną rynkową w wyniku dostarczania produktów na rynek przez obie firmy. Ile w przybliżeniu zarobi każda z nich? bariery wejścia (ang. barriers to entry ) przepisy prawa, rozwiązania technologiczne lub siły rynkowe, które uniemożliwiają potencjalnym konkurentom wejście na rynek lub zniechęcają ich do tego deregulacja (ang. deregulation ) zniesienie państwowych narzędzi kontroli nad podażą i cenami w wybranych branżach własność intelektualna (ang. intellectual property ) zbiór praw, w tym patentów, znaków towarowych, praw autorskich i tajemnic handlowych, które chronią prawo autorów wynalazków do ich produkcji i sprzedaży monopol oparty na przepisach prawa (ang. legal monopoly ) prawny zakaz konkurencji będący konsekwencją regulowanych monopoli ustanowionych przez państwo lub przepisów chroniących własność intelektualną monopol prawny patrz: monopol oparty na przepisach prawa monopol (ang. monopoly ) sytuacja, w której tylko jedno przedsiębiorstwo odpowiada za całą produkcję na rynku monopol naturalny (ang. natural monopoly ) rynek, na którym to czynniki ekonomiczne, takie jak korzyści skali lub kontrola nad kluczowymi zasobami, ograniczają efektywną konkurencję patent (ang. patent ) reguła, zgodnie z którą wynalazca otrzymuje wyłączne prawo do wytwarzania, używania lub sprzedaży swojego wynalazku przez pewien ograniczony okres (najczęściej 20 lat) ceny dumpingowe patrz: drapieżnictwo cenowe drapieżnictwo antykonkurencyjne patrz: drapieżnictwo cenowe drapieżnictwo cenowe (ang. predatory pricing ) strategia polegająca na zastosowaniu przez przedsiębiorstwo funkcjonujące na rynku dużych obniżek cen w krótkim okresie po to, by zniechęcić potencjalnych konkurentów do wejścia na zajęty przez nie rynek lub wyeliminować z niego konkurentów tajemnica handlowa (ang. trade secret ) utrzymywana przez przedsiębiorstwo w tajemnicy receptura produktu lub metoda produkcji znak towarowy (ang. trademark ) nazwa konkretnego towaru lub symbol (logo) identyfikujący dany produkt; może być używany wyłącznie przez firmę, która zarejestrowała ten znak towarowy", "section": "Jak powstaje monopol: bariery wejścia", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Jak maksymalizujący zyski monopol ustala produkcję i ceny Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić kształt krzywej popytu postrzeganej przez monopolistę i firmę doskonale konkurencyjną Przeanalizować kształt krzywej popytu na wyroby monopolisty oraz wskazać wielkość produkcji maksymalizującą jego zysk i utarg Obliczyć przychód krańcowy i koszt krańcowy Wyjaśnić pojęcie efektywności alokacyjnej w warunkach monopolu Wyobraźmy sobie przedsiębiorstwo monopolistyczne w pełni chronione barierami wejścia, tak że nie musi obawiać się konkurencji ze strony innych producentów. W jaki sposób taka firma wybierze wielkość produkcji maksymalizującą zysk i jaką cenę ustali? Zyski monopolisty, jak każdej firmy, będą równe sumie przychodów pomniejszonej o sumę kosztów. Możemy analizować koszty monopolu tak samo jak koszty ponoszone przez przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne – to znaczy badając koszt całkowity, koszt stały, koszt zmienny, koszt krańcowy, całkowity koszt przeciętny i przeciętny koszt zmienny. Jednak z uwagi na to, że monopol nie ma konkurencji, jego sytuacja i sposób podejmowania decyzji będą się różnić od położenia przedsiębiorstwa działającego na rynku doskonale konkurencyjnym. ( omawia problemy, które pojawiają się wraz z próbami definiowania rynku w sytuacji monopolu.) Krzywe popytu postrzegane przez przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne i monopolistę Przedsiębiorstwo działające na rynku doskonale konkurencyjnym jest cenobiorcą. Jego całkowity utarg obliczamy więc, mnożąc cenę rynkową przez wybraną wielkość produkcji. Krzywą popytu – tak jak ją postrzega przedsiębiorstwo na rynku doskonale konkurencyjnym – przedstawia (a). Płaska krzywa popytu oznacza, że przedsiębiorstwo na rynku doskonale konkurencyjnym może sprzedać albo stosunkowo małą ilość, jak Q l , albo stosunkowo dużą ilość, jak Q h , po tej samej cenie rynkowej P. Krzywa popytu dla doskonałej konkurencji i dla monopolu Panel (a) Dla przedsiębiorstwa na rynku doskonale konkurencyjnym krzywa popytu jest płaska. Taki jej przebieg oznacza, że firma może sprzedać małą (Q l ) lub dużą (Q h ) ilość swoich produktów po dokładnie tej samej cenie (P). Panel (b) W przypadku monopolisty jego krzywą popytu jest popyt rynkowy, który – dla większości towarów – ma nachylenie ujemne (opada). Tak więc jeśli monopolista wybierze wysoki poziom produkcji (Q h ), musi ustalić stosunkowo niską cenę (P l ). I odwrotnie, jeśli monopolista postawi na niski poziom produkcji (Q l ), może wówczas żądać wyższej ceny (P h ). Wyzwaniem dla monopolisty jest wybór takiej kombinacji ceny i ilości, która pozwoli na maksymalizację zysków. Jaka jest definicja rynku? Monopolista to przedsiębiorstwo, które sprzedaje wszystkie lub prawie wszystkie towary i usługi dostępne na danym rynku. Jednak jak zdefiniować „rynek”? W słynnej sprawie z 1947 r. amerykański rząd federalny oskarżył firmę DuPont o posiadanie monopolu na rynku celofanu, wskazując, że wyprodukowała ona 75% celofanu w Stanach Zjednoczonych. DuPont odpowiedział, że chociaż ma 75% udziału w rynku celofanu, to stanowi to mniej niż 20% udziału w „elastycznych materiałach opakowaniowych”, które obejmują wszystkie inne odporne na wilgoć papiery i folie. W 1956 r., po wielu latach kolejnych apelacji, Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych uznał, że szersza definicja rynku jest właściwsza, i oddalił sprawę przeciwko spółce DuPont . Z drugiej strony, w lipcu 2010 r. liderzy na rynku sprzedaży książek niespecjalistycznych (czyli głównie beletrystyki), firmy Empik i Merlin, złożyły do polskiego Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) wniosek o zgodę na połączenie. Podmioty dowodziły, że nawet po fuzji nie osiągną 40% udziału w sprzedaży całego rynku, co zgodnie z polskim prawem uznaje się za pozycję dominującą. UOKiK nie wyraził jednak zgody na tę operację (i ostatecznie nie doszła ona do skutku), argumentując, że wprawdzie nowe przedsiębiorstwo (o nazwie E-Newco) miałoby rynkowe udziały poniżej 40%, ale i tak uzyskałoby dominującą pozycję zarówno wobec ostatecznych klientów, jak i wydawców i firm fonograficznych. Głównym argumentem, który przywołał UOKiK, był ten, że połączenie doprowadziłoby do powstania faktycznego monopolu, gdyż inne działające w tej branży przedsiębiorstwa miałyby udziały w rynku kilkukrotnie mniejsze niż firma E-Newco. Dodatkowo UOKiK wskazywał, że ogólnopolska rozpoznawalność obu marek jest wysoka, a ponadto tylko te dwa podmioty mają dobrze rozwinięte sieci punktów osobistego odbioru. Pytania o to, jak zdefiniować rynek, pojawiają się do dziś. To prawda, że Microsoft w latach 90. XX w. miał dominujący udział w rynku komputerowych systemów operacyjnych, ale w 2014 r. udział Microsoftu w całym rynku oprogramowania i usług komputerowych, od gier po programy naukowe, wynosił tylko ok. 14%. Greyhound , firma świadcząca usługi autobusowych przewozów pasażerskich w USA, może i ma faktyczny monopol na tym rynku, ale jest to tylko niewielki udział w rynku transportu międzymiastowego w ogóle, tj. przewozów samochodami prywatnymi, samolotami i koleją. DeBeers jest monopolistą w handlu diamentami, ale ma znacznie mniejszy udział w całym rynku kamieni szlachetnych i jeszcze mniejszy w całym rynku biżuterii. W małym miasteczku może znajdować się tylko jedna stacja benzynową: czy jest ona wówczas „monopolem”, czy może konkuruje z punktami dystrybucji paliwa znajdującymi się w sąsiednich miejscowościach? Ogólnie rzecz ujmując, jeśli przedsiębiorstwo wytwarza produkt niemający bliskich substytutów, możemy je uznać za producenta monopolistycznego. Jeśli jednak nabywcy mają szereg identycznych lub podobnych opcji dostępnych w innych firmach, to nie mamy do czynienia z monopolistą. Tym niemniej spory o to, czy substytuty są dostatecznie bliskie, czy nie, często budzą emocje. Monopolista może żądać dowolnej ceny za swój produkt, ale popyt na sprzedawane przez niego dobra lub usługi tę swobodę jednak ogranicza. Żaden monopolista, nawet ten w pełni chroniony wysokimi barierami wejścia, nie może wymusić na konsumentach zakupu jego produktu. Ponieważ monopolista jest jedynym przedsiębiorstwem na rynku, jego indywidualna krzywa popytu pokrywa się krzywą rynkową, która (w przeciwieństwie do sytuacji przedsiębiorstwa na rynku doskonale konkurencyjnym) opada. pokazuje tę sytuację. Monopolista może wybrać np. punkt R z niską ceną (P l ) i dużą ilością (Q h ), albo punkt S z wysoką ceną (P h ) i małą ilością (Q l ) lub dowolny punkt pośredni. Ustalenie zbyt wysokiej ceny będzie skutkowało niską sprzedażą i nie przyniesie dużego utargu. I odwrotnie, ustalenie ceny zbyt niskiej może skutkować sprzedażą dużej ilości, ale ze względu na niską cenę również nie przyniesie dużego utargu. Wyzwaniem dla monopolisty jest maksymalizacja zysku dzięki znalezieniu optymalnej relacji między ceną, którą pobiera, a ilością, którą sprzedaje. Dlaczego jednak krzywa popytu dla przedsiębiorstwa działającego na rynku doskonale konkurencyjnym nie jest jednocześnie krzywą popytu rynkowego? Spójrz na kolejną , aby odpowiedzieć na to pytanie. Jaka jest różnica między popytem postrzeganym przez konkretne przedsiębiorstwo a popytem rynkowym? Krzywa popytu postrzegana przez przedsiębiorstwo działające na rynku doskonale konkurencyjnym nie jest tożsama z krzywą popytu rynkowego. Natomiast monopolista krzywą popytu traktuje jak popyt rynkowy. Dzieje się tak z uwagi na fakt, że każde przedsiębiorstwo z bardzo wielu działających na rynku doskonale konkurencyjnym dostrzega tylko popyt na sprzedawane przez siebie produkty, czyli maleńki wycinek całego popytu rynkowego. Natomiast monopol cały popyt rynkowy postrzega jak zapotrzebowanie na swoje produkty. Koszty całkowite i utarg całkowity monopolisty Wielkość zysków monopolisty przedstawione na za pomocą krzywych utargu całkowitego i kosztów całkowitych hipotetycznej firmy Tabletka Zdrowia. Krzywa kosztów całkowitych ma typowy kształt, taki jaki przedstawiliśmy w i jaki wykorzystywaliśmy w rozdziale poświęconym konkurencji doskonałej. Wartość kosztów całkowitych rośnie coraz bardziej wraz ze wzrostem wolumenu produkcji (krzywa kosztów jest coraz bardziej stroma), zgodnie z danymi z ostatniej kolumny w . Utarg całkowity i koszt całkowity dla monopolistycznego przedsiębiorstwa Tabletka Zdrowia Utarg całkowity monopolistycznego przedsiębiorstwa Tabletka Zdrowia najpierw rośnie, a następnie, wraz ze wzrostem sprzedaży powyżej poziomu równego 7, zaczyna spadać. Niski poziom produkcji oznacza stosunkowo niewielki utarg całkowity, ponieważ zapotrzebowanie jest niewielkie. Wysoki poziom produkcji przynosi ponownie relatywnie mniejsze przyrosty utargu, ponieważ duża ilość oferowana na rynku obniża cenę akceptowaną przez klientów. Krzywa kosztów całkowitych jest nachylona w górę. Zyski będą najwyższe przy takiej wielkości produkcji, przy której różnica między utargiem całkowitym a kosztem całkowitym jest największa. Poziom produkcji maksymalizujący zysk nie pokrywa się z poziomem produkcji maksymalizującym utarg, ponieważ zyski poza utargiem uwzględniają jeszcze koszty. Koszt całkowity i utarg całkowity firmy Tabletka Zdrowia (kwoty w zł) Wielkość produkcji (Q) Cena (P) Utarg całkowity (TR) Koszt całkowity (TC) 1 1200 1200 500 2 1100 2200 750 3 1000 3000 1000 4 900 3600 1250 5 800 4000 1650 6 700 4200 2500 7 600 4200 4000 8 500 4000 6400 Ponieważ dla monopolisty krzywa popytu opada, jedynym sposobem na zwiększenie sprzedaży jest obniżenie ceny. Sprzedawanie większej ilości produktów przekłada się na wzrost utargu, ale jednoczesne obniżanie ceny go zmniejsza. W związku z tym wielkość utargu całkowitego zmienia się niejednokierunkowo. Przyjrzyjmy się temu, korzystając z danych w , która wskazuje zapotrzebowanie dla określonych punktów na krzywej popytu i cenę dla każdej z analizowanych wielkości zapotrzebowania. W tabeli zaprezentowana została również wartość utargu całkowitego, czyli iloczyn ceny i wielkości produkcji. (W tym przykładzie dla uproszczenia podajemy wynik jako 1, 2, 3, 4 itd.; jeśli wolisz odrobinę więcej realizmu, możesz sobie wyobrazić, że to przedsiębiorstwo farmaceutyczne mierzy poziomy produkcji i odpowiadające im ceny dla tysiąca lub 10 tys. tabletek.) Na wykresie łatwo zauważyć, że utarg całkowity monopolisty ma kształt stylizowanej paraboli, najpierw rośnie, następnie się wypłaszcza, po czym maleje. W tym przykładzie utarg całkowity jest najwyższy dla produkcji na poziomie 6 lub 7. Jednak monopolista nie dąży do maksymalizacji utargu, ale do osiągnięcia najwyższego możliwego zysku. Nasza firma, której sytuacja jest zilustrowana na , największy zysk osiągnie przy takiej wielkości produkcji, dla której wykres utargu całkowitego jest najbardziej oddalony od krzywej kosztów całkowitych. Wydaje się, że to miejsce znajduje się na środku wykresu, ale gdzie dokładnie? Łatwiej jest znaleźć poziom produkcji maksymalizujący zysk, stosując podejście oparte na wartościach krańcowych (marginalnych), które zaraz przedstawimy. Utarg krańcowy i koszt krańcowy monopolisty W realnym świecie monopolista zwykle nie ma kompletnych informacji umożliwiających analizę krzywych utargu całkowitego lub kosztów całkowitych dla bardzo szerokiego spektrum produkcji i sprzedaży. W końcu przedsiębiorstwo nie wie dokładnie, co by się stało, gdyby rozmiary produkcji zwiększyły się dziesięciokrotnie lub spadły o 90%. Jednak monopolista zazwyczaj ma dość wiarygodne informacje o tym, jak niewielka zmiana produkcji wpłynie na jego krańcowe przychody i koszty. W końcu niewielkie zmiany wytwarzanej ilości dóbr lub usług są chlebem powszednim każdego przedsiębiorstwa, zaś konsekwencje takich umiarkowanych zmian łatwo jest ekstrapolować na podstawie obecnych doświadczeń. Monopolista może wykorzystać wiedzę o utargu krańcowym ( przychodzie marginalnym ) (ang. marginal revenue ) i kosztach krańcowych (ang. marginal costs ), aby znaleźć kombinację ilości oferowanej na rynku i ceny, która pozwoli zmaksymalizować zysk. prezentuje wartości utargu krańcowego i kosztu krańcowego przedsiębiorstwa Tabletka Zdrowia obliczone na podstawie kosztów całkowitych i utargu całkowitego przedstawionych w . Kształt obu krzywych jest typowy: krzywa kosztu krańcowego jest rosnąca, zaś krzywa utargu krańcowego opadająca, jak to widać na . Zauważ, że utarg krańcowy wynosi zero przy wielkości produkcji równej 7 i staje się ujemny przy produkcji powyżej tego poziomu. To, że utarg krańcowy może być zerowy lub ujemny, wydaje się sprzeczne z intuicją: czyż zwiększenie sprzedaży nie powinno oznaczać większego przychodu? Dla przedsiębiorstwa na rynku doskonale konkurencyjnym każda dodatkowo sprzedana jednostka powiększała utarg całkowity, gdyż utarg krańcowy (przychód marginalny) był nie tylko dodatni, ale również stały i równy cenie rynkowej. Jednak monopolista może sprzedać więcej i odnotować spadek utargu całkowitego ( przychodu całkowitego ) (ang. total revenue ). Gdy monopolista zwiększa zbyt o dodatkową jednostkę, osiąga pewien utarg krańcowy z jej sprzedaży i w konsekwencji utarg całkowity rośnie. Jednocześnie jednak jest zmuszony obniżyć cenę na wszystkie dotychczas sprzedawane jednostki (w końcu krzywa popytu opada). To z kolei będzie zmniejszać jego utarg całkowity. Wraz ze wzrostem ilości oferowanej na rynku relatywne znaczenie malejącej ceny staje się większe niż wpływ dodatkowego utargu ze sprzedaży jeszcze jednej sztuki produktu. Oznacza to, że wraz ze wzrostem sprzedaży utarg całkowity zaczyna maleć, zaś utarg krańcowy staje się ujemny. Utarg krańcowy i koszt krańcowy w przedsiębiorstwie monopolistycznym Tabletka Zdrowia W przypadku monopolu takiego jak Tabletka Zdrowia utarg krańcowy maleje wraz ze wzrostem produkcji i sprzedaży. Krzywa kosztów krańcowych jest nachylona w górę. Wyborem maksymalizującym zysk dla monopolu będzie produkcja na poziomie, przy którym utarg krańcowy jest równy kosztowi krańcowemu, czyli MR = MC . Jeśli monopol produkuje mniej, to MR > MC , a przedsiębiorstwo mogłoby osiągać wyższe zyski dzięki zwiększeniu produkcji. Jeśli przedsiębiorstwo produkuje więcej, to MC > MR , a zatem zyski mogłyby być wyższe dzięki zmniejszeniu produkcji. Koszty i utarg przedsiębiorstwa Tabletka Zdrowia (kwoty w zł) Wielkość produkcji (Q) Utarg całkowity (TR) Utarg krańcowy (MR) Koszt całkowity (TC) Koszt krańcowy (MC) 1 1200 1200 500 500 2 2200 1000 775 275 3 3000 800 1000 225 4 3600 600 1250 250 5 4000 400 1650 400 6 4200 200 2500 850 7 4200 0 4000 1500 8 4000 –200 6400 2400 Monopolista może określić cenę i wielkość produkcji maksymalizującą zysk dzięki analizie utargu krańcowego i kosztu krańcowego. Jeśli utarg krańcowy przekracza koszt krańcowy, przedsiębiorstwo powinno zdecydować się na wyprodukowanie tej dodatkowej jednostki. Na przykład dla produkcji równej 4 na utarg krańcowy wynosi 600, a koszt krańcowy 250, więc produkcja tej jednostki wyraźnie zwiększy zysk całkowity. Przy produkcji równej 5 utarg krańcowy wynosi 400, a koszt krańcowy 400, zatem produkcja tej jednostki oznacza, że całkowite zyski pozostają niezmienione. Jednak zwiększenie produkcji z 5 do 6 wiązałoby się z utargiem krańcowym wynoszącym 200 i kosztem krańcowym równym 850, a więc wytworzenie i sprzedaż tej jednostki faktycznie zmniejszy zyski. A zatem, na podstawie analizy wartości utargu i kosztu krańcowego zaprezentowanych w tabeli, monopolista może stwierdzić, że wielkość produkcji maksymalizująca zysk wynosi 5. Monopolista mógłby poszukiwać poziomu produkcji maksymalizującego zysk, obliczając wartości utargu krańcowego i kosztu krańcowego przy niewielkim wzroście produkcji i sprzedaży, a następnie albo zwiększać produkcję, dopóki utarg krańcowy nie przekroczy wartości kosztu krańcowego, albo zmniejszyć produkcję, jeśli koszt krańcowy stanie się większy niż utarg krańcowy. Zwróćmy uwagę, że taki sposób analizy nie wymaga obliczania wartości utargu całkowitego ani kosztów całkowitych. Zatem monopolista maksymalizujący zysk powinien kierować się zasadą zwiększania produkcji do poziomu, w którym utarg krańcowy zrówna się z kosztem krańcowym, czyli MR = MC . Ta wielkość jest łatwa do identyfikacji na wykresie, gdyż w tym punkcie krzywe MR i MC się przecinają. Maksymalizacja zysków Jeśli fakt, że wielkość produkcji, dla której utarg krańcowy zrównuje się z kosztem krańcowym, pozwala zmaksymalizować zysk przedsiębiorstwa, wydaje ci się sprzeczny z intuicją, przeanalizuj poniższy przykład liczbowy. Krok 1. Pamiętaj, że koszt krańcowy definiujemy jako zmianę kosztu całkowitego związaną z wytworzeniem dodatkowej jednostki produkcji. MC = zmiana kosztu całkowitego zmiana wielkości produkcji Krok 2. Zauważ w , że gdy produkcja wzrasta z jednej do dwóch jednostek, koszt całkowity zwiększa się z 500 zł do 775 zł. W rezultacie koszt krańcowy wyprodukowania drugiej jednostki wyniesie: MC = 775 zł – 500 zł 1 = 275 zł Krok 3. Pamiętaj, że analogicznie do kosztu utarg krańcowy to zmiana przychodu całkowitego wynikająca ze sprzedaży dodatkowej wyprodukowanej jednostki. MR = zmiana utargu całkowitego zmiana wielkości sprzedaży Krok 4. Zauważ w , że gdy produkcja wzrasta z jednej do dwóch jednostek, utarg całkowity wzrasta z 1200 zł do 2200 zł. W rezultacie utarg krańcowy ze sprzedaży drugiej jednostki wyniesie: MR = 2200 zł – 1200 zł 1 = 1000 zł Utarg krańcowy, koszt krańcowy, zysk krańcowy i całkowity (kwoty w zł) Wielkość produkcji (Q) Utarg krańcowy (MR) Koszt krańcowy (MC) Zysk krańcowy Zysk całkowity 1 1200 500 700 700 2 1000 275 725 1425 3 800 225 575 2000 4 600 250 350 2350 5 400 400 0 2350 6 200 850 −650 1700 7 0 1500 −1500 200 8 −200 2400 −2600 −2400 zawiera te same wartości kosztu krańcowego i utargu krańcowego, które znajdują się w . Pojawiają się jednak dwie dodatkowe kolumny: zysk krańcowy (ang. marginal profit ) to zysk możliwy do uzyskania z każdej dodatkowej sprzedanej jednostki; definiujemy go jako różnicę między utargiem krańcowym a kosztem krańcowym, i zysk całkowity, który jest sumą zysków krańcowych. Dopóki zysk krańcowy jest dodatni, produkcja i sprzedaż dodatkowej jednostki zwiększy zyski całkowite. Gdy zysk krańcowy staje się ujemny, produkcja i sprzedaż dodatkowej jednostki zmniejszy całkowite zyski. Całkowity zysk jest maksymalizowany, gdy utarg krańcowy równa się kosztowi krańcowemu. W tym przykładzie maksymalny zysk występuje przy 5 jednostkach produkcji. Przedsiębiorstwo działające na rynku doskonale konkurencyjnym również wyznaczy wolumen produkcji maksymalizujący zysk na poziomie, dla którego MR = MC . Kluczowa różnica polega na tym, że w przypadku przedsiębiorstwa na rynku doskonale konkurencyjnym utarg krańcowy jest równy cenie ( MR = P ) , podczas gdy dla monopolisty utarg krańcowy nie jest równy cenie, bo wraz ze zmianami wielkości produkcji, cena również się zmienia. Graficzne przedstawienie zysku monopolu Obliczenie wartości zysku, jeśli znany jest zarówno utarg całkowity, jak i koszt całkowity, jest bardzo łatwe. Wielkość zysków monopolisty można również zilustrować graficznie, tak jak na . Krzywe kosztu krańcowego i utargu krańcowego są takie same jak na poprzednim wykresie, a dodatkowo pokazane są: krzywa kosztów przeciętnych i krzywa popytu rynkowego na produkt monopolisty. zawiera dane liczbowe potrzebne do narysowania tych krzywych (kwoty w zł). Wielkość produkcji (Q) Cena (P) Utarg krańcowy (MR) Koszt krańcowy (MC) Koszt przeciętny (AC) 1 1200 1200 500 500 2 1100 1000 275 388 3 1000 800 225 333 4 900 600 250 313 5 800 400 400 330 6 700 200 850 417 7 600 0 1500 571 8 500 –200 2400 800 Graficzna ilustracja wartości zysków dla monopolistycznego przedsiębiorstwa Tabletka Zdrowia Na wykresie najpierw narysowano te same krzywe utargu krańcowego i kosztu krańcowego co na wykresie poprzednim. Następnie dodana została krzywa kosztu przeciętnego i krzywa popytu na produkty monopolisty. Przedsiębiorstwo Tabletka Zdrowia zaczyna od wyboru wielkości produkcji, dla której MR = MC . W tym przykładzie wynosi ona 5. Następnie monopolista decyduje, jaką cenę wyznaczyć, kierując się zależnościami z krzywej popytu. Pole dużego prostokąta ograniczone wybraną wielkością produkcji na osi poziomej i ceną odczytaną z krzywej popytu na osi pionowej wskazuje utarg całkowity tego przedsiębiorstwa. Jaśniejsze pole, które ograniczone jest przez wielkość produkcji na osi poziomej i koszt przeciętny dla wybranej wielkości produkcji na osi pionowej, wskazuje całkowity koszt przedsiębiorstwa. Duże pole utargu całkowitego minus mniejsze pole kosztu całkowitego daje ciemne pole ilustrujące zysk całkowity. Ponieważ wyznaczona przez monopolistę cena jest wyższa od kosztu przeciętnego, przedsiębiorstwo osiąga zyski większe od zera (zyski nadzwyczajne lub monopolowe). pokazuje trzyetapowy proces, w ramach którego monopolista: wybiera wielkość produkcji maksymalizującą zysk, decyduje, jaką cenę wyznaczyć, i określa swój utarg całkowity, koszt całkowity i zysk. Krok 1: Monopolista określa poziom produkcji maksymalizujący zysk Przedsiębiorstwo może wykorzystać krzywą popytu do obliczenia utargu całkowitego i na tej podstawie wyznaczyć swoją krzywą utargu krańcowego. Produkcja maksymalizująca zysk występuje dla wolumenu, dla którego zostanie spełniony warunek MR = MC , lub dla ostatniego poziomu produkcji, dla którego utarg krańcowy jest wciąż wyższy od kosztu krańcowego. Na warunek MR = MC występuje przy wielkości produkcji równej 5. Krok 2: Monopolista decyduje, po jakiej cenie sprzedawać produkt Monopolista będzie pobierał maksymalną cenę, jaką konsumenci są gotowi zapłacić. Linia przerywana poprowadzona od wielkości produkcji maksymalizującej zysk do krzywej popytu wskazuje cenę maksymalizującą zysk, która na wynosi 800 zł. Ta cena jest wyższa od poziomu kosztów przeciętnych dla tych rozmiarów produkcji, co oznacza, że przedsiębiorstwo realizuje zyski nadzwyczajne. Nadwyżka ceny nad kosztem krańcowym określana jest przez ekonomistów jako „siła monopolowa”. Monopolista taką siłą dysponuje, w przeciwieństwie do przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego, które zrównuje cenę z kosztem krańcowym, zgodnie z warunkiem P = MR = MC . Krok 3: Obliczenie utargu całkowitego, kosztów całkowitych i zysku Utarg (przychód) całkowity to cały zacieniony obszar, którego szerokość wyznaczona jest przez wielkość produkcji i sprzedaży, a wysokość – przez cenę. Na jest to 5 × 800 = 4000 [ zł ] . Na dolna część tego pola, zacieniona nieco jaśniejszym odcieniem, wskazuje koszty całkowite; jest to wielkość produkcji na osi poziomej pomnożona przez koszt przeciętny na osi pionowej, zatem 5 × 330 = 1650 [ zł ] . Większe pole utargu całkowitego minus mniejsze pole kosztów całkowitych to zysk, zilustrowany przez intensywnie zacieniowane pole. Korzystając z danych, dostajemy 4000 – 1650 = 2350 [ zł ] . Na rynku doskonale konkurencyjnym brak barier wejścia w długim okresie zmniejszyłby ten zysk do zera. Jednak monopolistę i jego rynek takie bariery chronią. W praktyce jedną z oczywistych wskazówek świadczących o tym, że gałąź jest zmonopolizowana, są zyski ekonomiczne, które działające w niej przedsiębiorstwo regularnie notuje, robiąc cały czas to samo i nie przejmując się potencjalną konkurencją, która mogłaby te zyski ograniczyć lub zlikwidować. W jaki sposób monopol maksymalizujący zyski podejmuje decyzję o cenie swoich produktów W pierwszym kroku monopolista wybiera poziom produkcji Q 1 , przy którym zysk jest maksymalny; jest to wielkość spełniająca warunek MR = MC . W kroku drugim monopolista decyduje, jaką cenę wyznaczyć dla tego poziomu produkcji (Q 1 ). Może to łatwo zrobić, wykreślając linię prostą od Q 1 do punktu R na jego indywidualnej krzywej popytu (która jest tożsama z popytem rynkowym). W ten sposób monopolista określi cenę (P 1 ). W kroku trzecim monopolista oblicza swój zysk. Utarg całkowity to Q 1 pomnożone przez P 1 . Koszt całkowity zostanie określony przez pomnożenie wielkości produkcji Q 1 przez koszt przeciętny. Jest on wskazany przez punkt S na krzywej kosztu przeciętnego i wynosi P 2 . Zysk to utarg całkowity minus koszt całkowity, a więc zacieniony obszar na rysunku. Dlaczego utarg krańcowy monopolisty jest zawsze niższy od ceny? Krzywa utargu krańcowego (przychodu marginalnego) monopolisty zawsze leży poniżej krzywej popytu rynkowego. Aby zrozumieć dlaczego, pomyśl o zwiększeniu zapotrzebowania o jednostkę wraz z przesuwaniem się wzdłuż krzywej popytu. Zrób jeden krok w dół krzywej popytu do nieco większej ilości, ale nieco niższej ceny. Krzywa popytu zazwyczaj nie jest sekwencyjna: nie możemy najpierw sprzedać ilości Q 1 po wyższej cenie, a następnie sprzedać dodatkowe jednostki po cenie niższej (aby osiągnąć poziom Q 2 ). Krzywa popytu jest raczej warunkowa: jeśli naliczymy wyższą cenę, to sprzedamy Q 1 . Jeśli zamiast tego wyznaczymy cenę niższą (na wszystkie sprzedawane jednostki), możemy sprzedać Q 2 . Warto jednak zwrócić uwagę, że niekiedy monopolista jest w stanie sprzedawać ten sam produkt różnym klientom lub grupom klientów po zróżnicowanych cenach (pomyśl w tym kontekście np. o ulgowych biletach do kina dla uczniów i studentów). Takie działanie nosi nazwę różnicowania ceny (ang. differential pricing ). Jeśli przedsiębiorstwo jest w stanie sprzedawać swój produkt każdemu kolejnemu klientowi po innej cenie, mamy do czynienia z doskonałym różnicowaniem ceny (ang. perfect price discrimination ). Zwiększenie sprzedawanej ilości o jednostkę na utarg krańcowy wpływa dwojako. Po pierwsze, sprzedajemy dodatkową jednostkę po nowej cenie rynkowej. Po drugie, wszystkie poprzednie jednostki, które sprzedawaliśmy po wyższej cenie, teraz sprzedawane są taniej. Ze względu na nową, niższą cenę wszystkich sprzedawanych jednostek utarg krańcowy ze sprzedaży jednostki jest mniejszy niż jej cena, dlatego krzywa utargu krańcowego znajduje się poniżej krzywej popytu. Wskazówka : W przypadku krzywej popytu mającej postać linii prostej MR i popyt wychodzą z tego samego punktu na pionowej osi. Wraz ze wzrostem produkcji utarg krańcowy zmniejsza się dwa razy bardziej niż popyt, tak że punkt przecięcia MR z osią poziomą znajduje się w połowie odległości między punktem przecięcia krzywej popytu z osią poziomą a początkiem układu współrzędnych. Możesz to zobaczyć na . Ta sama zależność będzie charakterystyczna dla wszystkich przedsiębiorstw, dla których indywidualna krzywa popytu ma nachylenie ujemne, czyli dla wszystkich poza firmami doskonale konkurencyjnymi. Krzywa utargu krańcowego vs krzywa popytu dla monopolisty Ponieważ krzywa popytu rynkowego jest warunkowa, to krzywa utargu krańcowego monopolisty leży poniżej krzywej popytu Nieefektywność monopolu Większość ludzi krytykuje monopole, ponieważ wyznaczają zbyt wysokie ceny na oferowane przez siebie produkty. Ale ekonomiści wskazują raczej na fakt, iż monopole nie dostarczają na rynek dostatecznie dużych rozmiarów produkcji, które zapewniłyby efektywność alokacyjną. Aby zrozumieć, dlaczego monopol jest nieefektywny, warto porównać go ze wzorcowym modelem konkurencji doskonałej. Przypomnijmy, że efektywność alokacyjna (ang. allocative efficiency ) to koncepcja ekonomiczna odnosząca się do efektywności na poziomie społecznym (całego społeczeństwa). Oznacza wytwarzanie takiego wolumenu produkcji jakiegoś dobra lub usługi, dla którego społeczna korzyść krańcowa jest równa społecznemu kosztowi krańcowemu. Dla przedsiębiorstwa działającego w gałęzi doskonale konkurencyjnej warunek ten jest spełniony. Przedsiębiorstwo doskonale konkurencyjne produkuje i sprzedaje swoje towary w takiej ilości, dla której cena równa się kosztowi krańcowemu P = MC ) , przy czym cena rynkowa jest wyrażoną w pieniądzach miarą tego, jak bardzo kupujący cenią dane dobro, a koszt krańcowy (MC) jest pieniężną miarą tego, ile społeczeństwo musi poświęcić, aby to dobro wyprodukować. Przestrzeganie tej zasady zapewnia efektywność alokacyjną. Jeśli cena jest wyższa niż koszt krańcowy P > MC ) , wtedy krańcowa korzyść dla społeczeństwa (mierzona ceną) jest większa niż krańcowy koszt społeczny wyprodukowania dodatkowych jednostek, a więc produkcja powinna zostać zwiększona. Jednak w przypadku monopolu cena jest zawsze wyższa niż koszt krańcowy dla produkcji maksymalizującej zysk, jak to można zauważyć na przykład na . Tym samym działania monopolu przekładają się na pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy będą mogli na rynku kupić mniejszą ilość i będą musieli zapłacić wyższą cenę, niż miałoby to miejsce na rynku doskonale konkurencyjnym. Problem nieefektywności monopoli jest często jeszcze bardziej skomplikowany niż omówione powyżej kwestie, szczególnie wtedy, gdy rozważymy bodźce do zwiększania efektywności tych przedsiębiorstw w długim okresie. Na firmy funkcjonujące na rynku działają równoważące się do pewnego stopnia siły. Z jednej strony bowiem przedsiębiorstwa mogą inwestować w działalność innowacyjną, licząc na to, że patenty, czy w szerszym kontekście własność intelektualna, pozwolą im na uzyskanie (lub wzmocnienie) pozycji monopolistycznej i osiąganie wysokich zysków, przynajmniej przez kilka lat, dopóki konkurencja nie nadrobi zaległości. A więc monopole mogą powstać z powodu presji konkurencyjnej wywieranej na przedsiębiorstwa. Jednak po ustanowieniu barier wejścia monopolista, który nie musi się już obawiać konkurencji, może po prostu wytwarzać te same produkty w ten sam sposób (niezależnie od tego, czy istnieją możliwości poprawy jakości sprzedawanych przez monopolistę wyrobów lub szanse na obniżenie kosztów procesów produkcyjnych), jednocześnie zapewniając sobie wystarczająco wysoką stopę zysku. John Hicks, zdobywca Nagrody Nobla z ekonomii w 1972 r., napisał w roku 1935: „Największą korzyścią z pozycji monopolistycznej jest spokojne życie” ( „The best of all monopoly profits is a quiet life” ). Oczywiście nie była to żadną miarą aprobata dla zachowania tego typu firm. Hicks miał na myśli to, że monopoliści mogą gromadzić zyski, nie troszcząc się specjalnie o satysfakcję swoich klientów. Gdy AT&T było wyłącznym dostawcą usług telefonii lokalnej i międzymiastowej w Stanach Zjednoczonych oraz produkowało większość sprzętu telefonicznego, plany taryfowe i modele telefonów właściwie się nie zmieniały. Było to wręcz źródłem gorzkich dowcipów, jakoby klient tej firmy mógł nabyć swój telefon w dowolnym kolorze pod warunkiem, że będzie to kolor czarny. Jednak w 1982 r., na skutek zainicjowanego przez amerykański rząd federalny postępowania sądowego, monopolista został podzielony na kilka mniejszych podmiotów: lokalne firmy telekomunikacyjne (tzw. baby bells ), przedsiębiorstwo świadczące usługi połączeń międzymiastowych i producenta sprzętu telefonicznego. Konsekwencją tego posunięcia była eksplozja innowacji. Udostępniono takie usługi, jak połączenie oczekujące, identyfikacja dzwoniącego numeru, połączenia trójstronne, pocztę głosową utrzymywaną dzięki infrastrukturze technicznej operatorów, a nie aparatom telefonicznym wyposażonym w rejestrację głosu, telefony komórkowe i bezprzewodowe połączenia z internetem. Firmy oferowały również szeroką gamę planów taryfowych, które pozwoliły obniżyć ceny połączeń dla większości klientów. Również aparaty telefonicznie stały się dostępne w szerokiej gamie kolorów i kształtów. Likwidacja monopolu telefonicznego przyniosła niższe ceny, bardziej dostępne usługi, a także falę innowacji ukierunkowanych na wzrost satysfakcji klientów. Reszta jest historią W przykładzie na początku rozdziału przedstawiliśmy Kompanię Wschodnioindyjską i Stany Skonfederowane jako monopolistycznych lub prawie monopolistycznych dostawców towarów. Znamy wynik wizyty kolonistów przebranych za Mohawków na statkach przewożących herbatę w porcie bostońskim, czyli „herbatki bostońskiej\". Jeśli zaś chodzi o przemysł bawełniany, wiemy również, że Wielka Brytania pozostała neutralna podczas wojny secesyjnej, nie opowiadając się po żadnej ze stron konfliktu. Czy monopolistyczny charakter tych przedsięwzięć gospodarczych miał niezamierzone historyczne konsekwencje? Czy rewolucja amerykańska zostałaby powstrzymana, gdyby Kompania Wschodnioindyjska zawróciła statki z herbatą do Anglii? Czy stany południowe mogły podjąć inne decyzje, gdyby nie były tak pewne, że „Królestwo Bawełny” wymusi dyplomatyczne uznanie Skonfederowanych Stanów Ameryki? Pewności co do tych kwestii nie będziemy mieć nigdy. Nie możemy cofnąć czasu i przetestować alternatywnych scenariuszy. Możemy jednak wziąć pod uwagę monopolistyczny charakter tych przedsiębiorstw, ocenić ich konsekwencje i zastanowić się, co mogłoby się wydarzyć w innych okolicznościach. Gdyby istniał wolny handel herbatą, być może koloniści patrzyliby na relację z Koroną Brytyjską inaczej. Na rynek amerykański przemycano by herbatę holenderską. Gdyby koloniści mogli ją swobodnie kupować, zapłaciliby niższe ceny i uniknęliby podatku. A co z monopolem na sprzedaż bawełny? Jedno na pięć miejsc pracy w Wielkiej Brytanii opierało się na importowanej z południowych stanów bawełnie, a Stany Skonfederowane były prawie jedynym jej dostawcą. Dlaczego Wielka Brytania zachowała neutralność podczas wojny secesyjnej? Na początku konfliktu po prostu ściągnęła ogromne zapasy bawełny, które były wykorzystywane do końca 1862 r. Dlaczego nie uznała Konfederacji po wyczerpaniu tych zapasów? Z dwóch powodów: Proklamacji Emancypacji i nowych źródeł bawełny. Po zniesieniu niewolnictwa w Wielkiej Brytanii w 1833 r. dyplomatyczne uznanie Skonfederowanych Stanów, które jednoznacznie popierały prawo do posiadania i handlu niewolnikami, było politycznie niemożliwe bez względu na to, czy magazyny bawełny były puste, czy nie. Ponadto w ciągu dwóch lat korzystania z zapasów amerykańskiej bawełny Wielka Brytania rozszerzyła import tego surowca z Indii, Egiptu i Brazylii. Sprzedawcy cieszący się pozycją monopolistyczną często nie dostrzegają zagrożeń dla swojego uprzywilejowanego statusu na rynku. Czy w przywołanych historycznych przykładach siła monopolu zaślepiła decydentów? Czy to w wyniku ich działań historia potoczyła się w sposób, jaki znamy? To całkiem możliwe. Key Concepts and Summary Monopolista nie jest cenobiorcą, ponieważ decydując, jaką ilość wyprodukuje, określa również cenę rynkową. Dla monopolisty utarg całkowity jest stosunkowo niski zarówno przy relatywnie małych, jak i przy znacznych rozmiarach produkcji i sprzedaży –początkowo ze względu na niewielki popyt, a później z powodu niskiej ceny rynkowej. Tak więc łączny utarg monopolisty wraz ze wzrostem produkcji najpierw rośnie, żeby później zacząć spadać. Krańcowy utarg monopolisty, czyli dodatkowy utarg ze sprzedaży kolejnych jednostek, maleje dla całych rozmiarów popytu, gdyż wraz ze wzrostem sprzedaży monopolista jest zmuszony obniżać cenę na coraz większy wolumen produkcji. Monopolista wybierze poziom produkcji maksymalizujący zysk przy rozmiarach, dla których MR = MC , a następnie wyznaczy cenę odczytaną z krzywej popytu rynkowego, który jest jednocześnie popytem na wyroby monopolisty. Zazwyczaj cena ta jest wyższa niż poziom kosztów przeciętnych, dzięki czemu monopolista realizuje zyski ekonomiczne. Firmy monopolistyczne wyznaczają produkcję na poziomie, który nie jest efektywny, bo nie produkują przy minimum krzywej kosztów przeciętnych. Monopoliści nie zapewniają również efektywności alokacyjnej, ponieważ sprzedają wyroby po cenie, która jest wyższa od kosztu krańcowego (dysponują siłą monopolową). W rezultacie podaż na rynkach zmonopolizowanych jest mniejsza, a cena wyższa niż w przypadku gałęzi doskonale konkurencyjnych. Monopoliści napotykają również na niewielkie bodźce skłaniające ich do inwestycji w innowacje, jako że nie muszą obawiać się wejścia na ich rynek nowych przedsiębiorstw. Self-Check Questions Załóżmy, że popyt na produkt monopolu spada tak, że jego cena maksymalizująca zysk jest niższa od średniego kosztu zmiennego. Jaką wielkość produkcji powinna zaoferować ta firma? Podpowiedź : Narysuj wykres. Jeśli cena spadnie poniżej AVC, przedsiębiorstwo nie będzie w stanie uzyskać przychodów wystarczających nawet na pokrycie kosztów zmiennych. W takim przypadku poniesie mniejsze straty, jeśli wstrzyma produkcję. Gdyby jednak postanowiło działać i wyprodukowało ilość, dla której MR = MC , ponosiłoby straty w wysokości sumy kosztów stałych i części kosztów zmiennych. Jeśli zakończy działalność, poniesie straty jedynie w wysokości kosztów stałych. Wyobraź sobie, że monopolista może żądać od każdego klienta innej ceny w zależności od tego, ile ten jest gotów zapłacić (czyli doskonale różnicuje ceny). Jak wpłynęłoby to na zyski monopolistów? Konsekwencją takiego działania byłby wzrost produkcji oferowanej na rynku przez monopolistę do poziomu, jaki zostałby osiągnięty w gałęzi doskonale konkurencyjnej. Nie pojawiłaby się jednak nadwyżka konsumenta, ponieważ każdy kupujący płaciłby dokładnie tyle, ile według niego wart jest ten konkretny produkt. Dlatego monopolista osiągałby w takiej sytuacji maksymalne możliwe do uzyskania zyski. Review Questions Czym różni się krzywa popytu postrzegana przez firmę doskonale konkurencyjną od krzywej popytu postrzeganej przez monopolistę? Jak można porównać krzywą popytu postrzeganą przez monopolistę z krzywą popytu rynkowego? Czy monopolista jest cenobiorcą? Wyjaśnij pokrótce. Jaki jest typowy kształt krzywej utargu całkowitego dla monopolisty? Dlaczego? Jaki jest typowy kształt krzywej utargu krańcowego dla monopolisty? Dlaczego? Jak monopolista może określić poziom produkcji maksymalizujący zysk, jeśli zna krzywe utargu całkowitego i kosztów całkowitych? Jak monopolista może określić poziom produkcji maksymalizujący zysk, jeśli zna swój utarg krańcowy i koszty krańcowe? Gdy monopolista określi wielkość produkcji maksymalizującą zysk, w jaki sposób decyduje o cenie? Czy monopolista zapewnia efektywność alokacyjną? Dlaczego tak lub dlaczego nie? Jak różnią się wielkość produkcji i cena określona przez monopolistę od wielkości produkcji i ceny uzyskiwanej przez firmę doskonale konkurencyjną? Critical Thinking Questions Wyobraź sobie, że zarządzasz małym przedsiębiorstwem i myślisz o wejściu na zmonopolizowany rynek. Monopolista posługuje się dość wysoką ceną, a z twoich obliczeń wynika, że możesz osiągnąć niezły zysk, pobierając 10% mniej niż on. Zanim zdecydujesz się na ten krok i rzucisz mu wyzwanie, jakie możliwe reakcje monopolisty musisz wziąć pod uwagę? O ile zmniejszą się zyski monopolistyczne w długim okresie w związku z wejściem na rynek nowych podmiotów? Problems Narysuj krzywe popytu, utargu krańcowego i kosztu krańcowego takie jak na . Określ wielkość produkcji, jaką monopol chce dostarczać, oraz cenę, jaką będzie pobierać. Załóżmy, że popyt na ten produkt gwałtownie wzrośnie. Narysuj nową krzywą popytu. Co dzieje się z utargiem krańcowym w wyniku wzrostu popytu? Co dzieje się z krzywą kosztu krańcowego? Zidentyfikuj nową ilość i cenę maksymalizującą zysk. Czy odpowiedź ma dla ciebie sens? Narysuj krzywe popytu, utargu krańcowego i kosztu krańcowego monopolisty. Zidentyfikuj poziom produkcji maksymalizujący jego zysk. Teraz pomyśl o nieco wyższym poziomie produkcji (powiedzmy Q 0 + 1 ). Czy zgodnie z wykresem istnieje jakiś konsument skłonny zapłacić więcej niż koszt krańcowy wzrostu produkcji? Jeśli tak, co to oznacza? References Aboukhadijeh, Feross. “Chapter 20: Girding for War – The North and the South, 1861-1865.” StudyNotes, Inc . Accessed July 7, 2013. http://www.apstudynotes.org/us-history/outlines/chapter-20-girding-for-war-the-north-and-the-south-1861-1865/. British Parliament. “(28 August 1833). Slavery Abolition Act 1833; Section LXIV.” Accessed July 2013. http://www.pdavis.nl/Legis_07.htm. Dattel, E. (nd). \"Cotton and the Civil War.\" Mississippi Historical Society . Accessed July 2013. http://mshistorynow.mdah.state.ms.us/articles/291/cotton-and-the-civil-war. Gartner. 2015. “Gartner Says Tablet Sales Continue to Be Slow in 2015.” Accessed March 12, 2015. http://www.gartner.com/newsroom/id/2954317. Grogan, David. 2015. “Federal Judge Finds AmEx’s Anti-Steering Rule Violates Antitrust Law.” American Booksellers Association. Accessed March 12, 2015. http://www.bookweb.org/news/federal-judge-finds-amex%E2%80%99s-anti-steering-rule-violates-antitrust-law. Massachusetts Historical Society. “The Coming of the American Revolution 1764-1776: The Boston Tea Party.” Retrieved from http://www.masshist.org/revolution/teaparty.php. Massachusetts Historical Society. “Whereas our Nation.” The Massachusetts Gazette , p. 2. Accessed July 2013 http://www.masshist.org/revolution/image-viewer.php?old=1&item_id=457&img_step=1&nmask=1&mode=large. Pelegrin, William. 2015. “Judge Overrules Antitrust Case Against Google, Says Setting Default Search Engines Is Fair.” Digital Trends. Accessed March 12, 2015. http://www.digitaltrends.com/mobile/judge-tosses-out-google-antitrust-lawsuit/. efektywność alokacyjna (ang. allocative efficiency ) optymalna wielkość produkcji dobra lub usługi spełniająca zależność, zgodnie z którą społeczna korzyść krańcowa związana z wyprodukowaniem kolejnej jednostki jest równa społecznemu kosztowi krańcowemu zysk krańcowy (ang. marginal profit ) zysk związany ze sprzedażą kolejnej jednostki produkcji obliczony jako różnica między przychodem krańcowym a kosztem krańcowym", "section": "Jak maksymalizujący zyski monopol ustala produkcję i ceny", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Konkurujące marki Rynek płynów do prania nie jest doskonale konkurencyjny, ale nie jest też zmonopolizowany. (Źródło: modyfikacja pracy autorstwa Pixel Drip/Flickr Creative Commons) Pokusa, aby przeciwstawić się prawu Płyny do prania i lód do napojów to produkty, które wydają się dość przyziemne, a może nawet nudne. Tak samo postrzegane są rynki, na których sprzedaje się i kupuje te dobra. W rzeczywistości wcale nudne nie są! Na obu tych rynkach doszło do sekretnych spotkań i tajnych porozumień godnych szpiegowskiej opowieści. We Francji w latach 1997–2004 czterech największych producentów płynów do prania ( Procter & Gamble , Henkel , Unilever i Colgate-Palmolive ) kontrolowało ok. 90% rynku tych produktów. Pracownicy wspomnianych firm spotykali się potajemnie w ustronnych paryskich kawiarniach, by wyeliminować konkurencję i zagwarantować poziom cen satysfakcjonujący wszystkich wtajemniczonych. Mniej więcej w tym samym czasie pięciu największych producentów lodu do napojów na Środkowym Zachodzie USA ( Home City Ice , Lang Ice , Tinley Ice , Sisler’s Dairy i Products of Ohio ) chciało osiągnąć analogiczne cele. Ich pracownicy również odbywali potajemne spotkania, na których dzielili między swoich pracodawców rynek lodu do napojów. W Polsce z kolei tajne porozumienie zawarli producenci farb (m.in. Tikkurila i Akzo Nobel) i właściciele marketów budowlanych (m.in. sieci Praktiker i Castorama ), którzy również starali się ograniczać konkurencję ze strony innych podmiotów i ustalić poziom cen zapewniający uczestnikom zmowy dodatkowe zyski. Gdyby przedsiębiorstwom zawierającym takie tajne porozumienia udało się osiągnąć swoje cele, zachowywałyby się jak jedno przedsiębiorstwo (monopolista na rynku), zapewniając sobie zyski monopolowe. Gdzie leży problem? Otóż w większości krajów świata, w tym w Polsce, Unii Europejskiej i Stanach Zjednoczonych, przedsiębiorstwa nie mogą w ten sposób dzielić rynków ani wspólnie ustalać cen. Tego typu działania są nielegalne. Opisane wyżej przypadki są przykładami rynków, które nie są ani konkurencją doskonałą, ani monopolem. To struktury rynkowe znajdujące się między tymi dwiema skrajnościami. Jak się zachowują? Dlaczego istnieją? Na końcu niniejszego rozdziału wrócimy do nielegalnych porozumień, by wyjawić, jakie były ich konsekwencje. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jakie cechy wyróżniają strukturę rynku określaną jako konkurencja monopolistyczna Na czym polega specyfika oligopolu Konkurencja doskonała i monopol znajdują się na przeciwległych krańcach spektrum struktur rynku. W gałęzi doskonale konkurencyjnej istnieje wiele przedsiębiorstw sprzedających identyczne produkty, wszystkie firmy działają jako biorcy ceny, a ich rynek nie jest chroniony żadnymi barierami wejścia (nie ma również żadnych barier wyjścia). Jako biorców cen lub cenobiorców (ang. price takers ) określamy przedsiębiorstwa, które nie mają siły monopolowej. Muszą po prostu przyjąć cenę rynkową jako daną. Monopol zaś powstaje, gdy tylko jedno przedsiębiorstwo sprzedaje produkt, dla którego nie ma żadnych bliskich substytutów. W Polsce przez wiele lat monopolistą pozostawała Poczta Polska, ponieważ tylko to przedsiębiorstwo oferowało usługi polegające na przekazywaniu przesyłek pocztowych. Ostatecznie ten zagwarantowany prawem monopol na przesyłanie listów o masie poniżej 50 g wygasł z początkiem 2013 r. A co z ogromną większością realnie istniejących przedsiębiorstw, które znajdują się między tymi skrajnościami – firmami, które działają na rynkach niedoskonale konkurencyjnych (ang. imperfectly competitive )? Co determinuje ich zachowanie? Mają one większy wpływ na cenę niż przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne, ale nie tak silny jak monopol. Jaka zatem będzie ich strategia rynkowa? Jednym z dwóch podstawowych rodzajów rynku konkurencji niedoskonałej jest konkurencja monopolistyczna (ang. monopolistic competition ). Na rynkach konkurencji monopolistycznej działa duża liczba konkurujących ze sobą przedsiębiorstw. Sprzedawane przez nie produkty wprawdzie nieco się różnią, są jednak dość bliskimi substytutami. Rozważmy jako przykład Arkadię, jedno z centrów handlowych w Warszawie (choć równie dobrze mogłaby to być łódzka Manufaktura). Na początku 2022 r. w Arkadii mieściło się 97 sklepów, w których można było kupić artykuły określane przez właścicieli tego centrum jako moda (m.in. Bershka, Mango, Reserved i Zara). Dodatkowo, odzież można było też nabyć w istniejącym na terenie Arkadii supermarkecie i sklepach sprzedających akcesoria sportowe (np. Intersport i 4F). Większość rynków, na których sprzedaje się dobra konsumpcyjne ostatecznym nabywcom, zorganizowana jest na zasadach konkurencji monopolistycznej. Innym rodzajem niedoskonale konkurencyjnego rynku jest oligopol (ang. oligopoly ). Rynki oligopolistyczne to takie, na których funkcjonuje niewielka liczba przedsiębiorstw. Dobrym przykładem są producenci pasażerskich samolotów odrzutowych: Boeing, Airbus i Embrarer, którzy łącznie mają niemal 100% sprzedaży w tej gałęzi przemysłu. Innym przykładem jest amerykański (i polski!) przemysł napojów bezalkoholowych, na którym dominują Coca-Cola i PepsiCo . Oligopolem jest również światowy rynek samochodów osobowych, na którym działa kilkunastu producentów, a także polski rynek ubezpieczeń majątkowych (również kilkanaście podmiotów), na którym kupujemy ubezpieczenia aut. Oligopole charakteryzują się wysokimi barierami wejścia i współzależnością wszystkich działających na nich przedsiębiorstw. Podmioty na rynkach oligopolistycznych określają wolumen produkcji, ustalają ceny i podejmują inne decyzje strategiczne w oparciu o swoje przewidywania dotyczące zachowania konkurentów. W pierwszej części niniejszego rozdziału pokażemy, w jaki sposób firmy na rynku konkurencji monopolistycznej wybierają poziom produkcji i ceny pozwalające na maksymalizację zysku. W drugim podrozdziale omówimy z kolei strategie przedsiębiorstw oligopolistycznych, które stoją w obliczu dwóch sprzecznych bodźców: legalnej lub nielegalnej współpracy, która zamieni ich branżę w faktyczny monopol, lub twardej walki konkurencyjnej polegającej na zwiększaniu sprzedaży i obniżaniu cen. Przedsiębiorstwa działające na rynkach oligopolistycznych, w zależności od konkretnych warunków, niekiedy mogą również wykorzystywać elementy strategii monopolistów i przedsiębiorstw działających w warunkach konkurencji doskonałej.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Konkurencja monopolistyczna Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić znaczenie procesu różnicowania produktów Opisać, w jaki sposób przedsiębiorstwo działające na rynku konkurencji monopolistycznej wybiera wielkość produkcji i poziom cen Objaśnić, w jaki sposób pojęcia efektywności, a także wyjścia z rynku i wejścia na rynek, odnoszą się do konkurencji monopolistycznej Przeanalizować wpływ kampanii marketingowych na rynek konkurencji monopolistycznej Konkurencja monopolistyczna obejmuje wiele przedsiębiorstw konkurujących ze sobą, ale sprzedających produkty, które – choć zaspokajają tę samą lub bardzo zbliżoną potrzebę – różnią się od siebie. Najbardziej typowymi przykładami rynków, na których konkurencję można opisać za pomocą tego modelu, są sklepy odzieżowe, restauracje, sklepy spożywcze, producenci nabiału i piwa, czyli produktów, które są bardzo do siebie zbliżone (konia z rzędem temu, kto w tzw. ślepej próbie rozpozna rozmaite marki masła czy sera edamskiego), ale różnią się w percepcji konsumentów ze względu na reklamę i siłę marki. Pamiętajmy w tym kontekście, że w Polsce w 2020 r. działało blisko 65,5 tys. stałych i sezonowych placówek gastronomicznych. Gdy produkty są zróżnicowane (przynajmniej zdaniem potencjalnych nabywców), każde przedsiębiorstwo ma minimonopol na swój konkretny styl, smak lub nazwę marki. Większość z nas ma przecież ulubiony bar czy restaurację, choć trudno byłoby nam wyjaśnić postronnemu obserwatorowi, dlaczego na spotkanie z przyjaciółmi i rodzinny obiad wybieramy właśnie to konkretne miejsce. Jednak przedsiębiorstwa sprzedające tego typu dobra lub usługi, niezależnie od tego, jak bardzo klienci są przekonani o ich wyjątkowości, wciąż muszą rywalizować z podmiotami mającymi podobną ofertę. Termin „konkurencja monopolistyczna” ujmuje tę mieszankę minimonopolu i ostrej konkurencji, a poniższa opisuje jej pochodzenie. Kto wymyślił teorię konkurencji niedoskonałej? W 1933 r. dwoje ekonomistów niemal jednocześnie, ale niezależnie od siebie, opracowało teorię konkurencji niedoskonałej. Pierwszym był Edward Chamberlin z Uniwersytetu Harvarda, który opublikował książkę Economics of Monopolistic Competition . Drugą Joan Robinson z Cambridge University, autorka monografii The Economics of Imperfect Competition. Robinson następnie zainteresowała się makroekonomią i stała się wybitną keynesistką, a później ekonomistką postkeynesowską. (Więcej informacji o J. M. Keynesie znajdziesz w .) Różnicowanie produktów Przedsiębiorstwo może próbować odróżnić swoje produkty od oferty konkurencji na kilka sposobów: wykorzystując ich fizyczne cechy, lokalizację miejsca sprzedaży, aspekty niematerialne, jak również przez postrzeganie i renomę rynkową swoich dóbr i usług. Proces ten nazywamy różnicowaniem produktów (ang. product differentiation ). Fizyczne aspekty produktu obejmują wszystkie słyszane w reklamach zwroty typu: „niezwykle wytrzymała na odkształcenia”, „nieprzywierająca powierzchnia”, „na nowo zaprojektowane dla twojej wygody”, czy nawet „bielszy odcień bieli”. Różnicę między producentami może również stanowić lokalizacja przedsiębiorstwa. Na przykład stacja benzynowa znajdująca się przy ruchliwej arterii prawdopodobnie będzie notować większe obroty niż ta zlokalizowana na uboczu, ponieważ przejeżdża obok niej więcej samochodów. Podobnie bar szybkiej obsługi umiejscowiony w pobliżu uniwersytetu sprzeda więcej kanapek i frytek niż ten na obrzeżach miasta. Z kolei wytwórca podzespołów samochodowych zapewne uzna, że korzystne jest ulokowanie swojego zakładu w pobliżu fabryki samochodów. Różnicować produkty mogą również aspekty niematerialne, np.: obietnica zwrotu pieniędzy, jeśli produkt nam się nie spodoba, bezpłatna dostawa lub oferowanie (albo pośredniczenie w uzyskaniu) pożyczki na zakup danego dobra. Wreszcie różnice w postrzeganiu produktu mogą mieć całkowicie subiektywny charakter. Na przykład wiele osób nie potrafi odróżnić smaków popularnych odmian ketchupu lub majonezu, gdy nie widzi ich opakowania, ale nawyki i reklamy wyrobiły w nich silne preferencje w stosunku do określonych marek. Reklama może odgrywać rolę w kształtowaniu tych niematerialnych preferencji. Pojęcie różnicowania produktów jest ściśle związane ze stopniem różnorodności dóbr i usług dostępnych na rynku. Gdyby wszyscy członkowie społeczeństwa chcieli nosić tylko niebieskie dżinsy, jeść wyłącznie biały chleb i pić wodę z kranu, rynki odzieży, żywności i napojów byłyby znacznie bliższe konkurencji doskonałej. Różnorodność oferowanych stylów, smaków, lokalizacji i cech, która odzwierciedla potrzeby klientów, powoduje zróżnicowanie produktów i tym samym istnienie konkurencji monopolistycznej. Popyt na produkt przedsiębiorstwa w konkurencji monopolistycznej Popyt na produkt przedsiębiorstwa działającego w ramach w konkurencji monopolistycznej jest przypadkiem pośrednim między monopolem a konkurencją doskonałą, jakkolwiek stosunkowo bliskim konkurencji doskonałej. przypomina, że krzywa popytu (ang. demand curve ) na dobro lub usługę przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego jest doskonale elastyczna (ang. perfectly elastic ) lub płaska, ponieważ firma doskonale konkurencyjna może sprzedać dowolną wielkość produkcji po cenie rynkowej (ang. market price ). W przeciwieństwie do tego krzywa popytu na produkt monopolisty jest nie tylko nachylona ujemnie, ale jest to również rynkowa krzywa popytu, ponieważ monopolista jest jedynym przedsiębiorstwem działającym na tym rynku. Natomiast z oczywistych względów krzywa popytu na produkty pojedynczego przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji (zarówno doskonałej, jak i monopolistycznej) różni się od rynkowej krzywej popytu. Krzywa popytu na produkt przedsiębiorstwa w konkurencji monopolistycznej nie jest płaska, lecz, podobnie jak to ma miejsce w monopolu, ma nachylenie ujemne, co oznacza, że przedsiębiorstwo może podnieść cenę bez utraty wszystkich klientów lub obniżyć cenę i zwiększyć wolumen sprzedaży. Ponieważ istnieje wiele bliskich substytutów, krzywa popytu na produkt przedsiębiorstwa w konkurencji monopolistycznej jest bardziej elastyczna niż krzywa popytu dla monopolu, który nie ma żadnych konkurentów. Jeśli monopolista podniesie cenę, niektórzy konsumenci zrezygnują z zakupu jego produktu, ale wtedy będą musieli zaspokoić swoją potrzebę w inny sposób (rezygnacja z monopolistycznej oferty transportu publicznego w ich mieście spowoduje, że zaczną np. chodzić pieszo lub dojeżdżać na uczelnię rowerem). Natomiast gdy na ten sam krok zdecyduje się firma działająca w ramach konkurencji monopolistycznej, niektórzy konsumenci zrezygnują z zakupu produktu, ale inni przeniosą popyt na podobne dobro lub usługę oferowane przez konkurentów (jeśli jedna z wielu korporacji taksówkowych podniesie ceny, mogą nie tylko całkowicie zaprzestać korzystania z taksówek, lecz również wybrać dojazdy z inną firmą). Jeśli zatem przedsiębiorstwo w konkurencji monopolistycznej podniesie cenę, straci więcej klientów niż monopolista, ale utrzyma się na rynku. Natomiast przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji doskonałej w przypadku podniesienia ceny nie sprzeda nic. Na pierwszy rzut oka krzywe popytu na produkty monopolisty i przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji monopolistycznej wyglądają podobnie – obie mają nachylenie ujemne. Jednak ich podstawowe znaczenie ekonomiczne jest inne, ponieważ monopolista napotyka na rynkową krzywą popytu, a przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej nie. Krzywa popytu na produkt przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji monopolistycznej jest tylko jedną z wielu łącznie tworzących popyt dla całego rynku (gdyż na tym rynku działa wiele przedsiębiorstw). Czy rozumiesz tę różnicę? Jeśli tak, to jak sklasyfikujesz rynek piłek golfowych? Zastanów się, a następnie przejdź do . Czy piłki golfowe są naprawdę zróżnicowanymi produktami? Konkurencja monopolistyczna opisuje sytuację w gałęzi, w której działa wiele przedsiębiorstw, a każde z nich oferuje produkt różniący się – z punktu widzenia konsumenta – od dóbr i usług konkurentów. Amerykańskie Stowarzyszenie Golfa (USGA) prowadzi laboratorium, które testuje 20 tys. piłek golfowych rocznie. Istnieją ścisłe regulacje dotyczące parametrów piłki golfowej. Jej masa nie może przekraczać 1,62 uncji, a średnica nie może być mniejsza niż 1,68 cala (co oznacza odpowiednio 45,93 g i 42,67 mm, gdybyście się nad tym zastanawiali). Stowarzyszenie testuje również piłki, uderzając je z różnymi prędkościami. Na przykład test odległości polega na tym, że maszyna uderza piłkę tytanowym kijem i rozpędza do prędkości 120 mph (czyli 193 km/godz.). Jak wyjaśnia ośrodek testowy: „System USGA wykorzystuje następnie szereg czujników, które dokładnie mierzą trajektorię lotu piłki golfowej w pomieszczeniu. Na podstawie tych danych komputer oblicza siły nośne i oporu generowane przez prędkość, rotację i wzór wgłębień piłki. (...) Limit odległości, na jaki musi polecieć piłka, to 317 jardów (czyli bez mała 290 m)”. Ponad 1800 rodzajów piłek golfowych sprzedawanych pod różnymi markami przez ponad 100 firm spełnia standardy USGA. Piłki różnią się wzorem wgłębień i rodzajem plastiku na powierzchni oraz wewnątrz, a także innymi, niedostrzegalnymi dla laika elementami. Wszystkie te piłki muszą przejść te same testy USGA, więc podobieństwa między nimi są znacznie większe niż różnice. Innymi słowy, producenci piłek golfowych tworzą rynek będący konkurencją monopolistyczną. Wartość sprzedaży detalicznej piłek golfowych w USA wynosi ok. 500 mln dol. rocznie, co oznacza, że wiele dużych przedsiębiorstw ma silną motywację do przekonywania graczy, że piłki golfowe bardzo się między sobą różnią, a wybór konkretnego modelu ma ogromne znaczenie. To oczywiste, że Tiger Woods potrafi wskazać takie różnice. Jednak dla przeciętnego golfisty amatora, który gra kilka razy w sezonie – i który traci wiele piłek w lesie i w jeziorze, tak że wciąż musi kupować nowe – większość piłek golfowych jest prawie nie do rozróżnienia. Jak przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej wybiera wielkość produkcji i cenę Przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej decyduje o maksymalizujących zysk wielkości produkcji i cenie w sposób analogiczny jak monopolista. Ono również ma do czynienia z opadającą krzywą popytu, więc wybierze jedną z leżących na niej kombinacji ceny i wolumenu produkcji. Jako przykład maksymalizującego zysk przedsiębiorstwa działającego w ramach konkurencji monopolistycznej niech posłuży mała restauracyjka o nazwie Prawdziwie Polska Pizza, której specjalnością są placki z ketchupem, oscypkiem i wyborem polskich kiełbas. Chociaż Prawdziwie Polska Pizza musi konkurować z innymi pizzeriami i knajpkami oferującymi kuchnię polską i międzynarodową, to w kontekście tego rodzaju działalności mamy do czynienia ze zróżnicowanym produktem. Krzywa popytu, jaką napotyka firma, ma nachylenie ujemne, tak jak to zostało pokazane na i w dwóch pierwszych kolumnach . W jaki sposób maksymalizujące zysk przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej wybiera wielkość produkcji i cenę Aby zmaksymalizować zysk, Prawdziwie Polska Pizza wybrałby wielkość produkcji (Q), dla której utarg krańcowy równa się kosztowi krańcowemu, czyli MR = MC . Będzie to 40 małych placków sprzedawanych po 16 zł za sztukę. Zestawienie dziennych utargów i kosztów firmy Prawdziwie Polska Pizza (kwoty w zł) Liczba placków Cena Utarg całkowity (TR) Utarg krańcowy (MR) Koszt całkowity (TC) Koszt krańcowy (MC) Koszt przeciętny (AC) 10 23 230 23 340 34 34 20 20 400 17 400 6 20 30 18 540 14 480 8 16 40 16 640 10 580 10 14,50 50 14 700 6 700 12 14 60 12 720 2 840 14 14 70 10 700 –2 1020 18 14,57 80 8 640 –6 1280 26 16 Aby policzyć utarg całkowity przedsiębiorstwa wskazany w trzeciej kolumnie , musimy pomnożyć cenę przez zapotrzebowanie właściwe dla każdego punktu na krzywej popytu. W czwartej kolumnie tabeli został wskazany utarg krańcowy, który jest obliczany jako iloraz zmiany utargu całkowitego i zmiany wielkości produkcji. Ostatnie trzy kolumny wskazują koszty całkowite, koszt krańcowy i koszt przeciętny. Koszt krańcowy obliczamy, dzieląc zmianę kosztów całkowitych przez zmianę wielkości produkcji, a koszt przeciętny ustalamy, dzieląc koszty całkowite przez wielkość produkcji. Więcej w poniższej . Jak przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej ustala wielkość produkcji i cenę Proces wyboru wielkości produkcji i ceny, które maksymalizują zysk przedsiębiorstwa działającego w warunkach konkurencji monopolistycznej bardzo przypomina sposób, w jaki decyzje te podejmuje monopolista. Najpierw przedsiębiorstwo wybiera wielkość produkcji maksymalizującą zysk. Następnie decyduje, jaką cenę rynkową narzucić w tym konkretnym przypadku. Krok 1. Przedsiębiorstwo określa wielkość produkcji, która pozwala zmaksymalizować zysk. W tym przypadku firma Prawdziwie Polska Pizza wyznacza poziom produkcji, biorąc pod uwagę swoje utargi krańcowe i koszty krańcowe. Możliwe są dwa scenariusze: 1. Jeśli podmiot wytwarza wielkość produkcji, dla której utarg krańcowy jest wyższy niż koszt krańcowy, to powinien zwiększać produkcję, ponieważ każda dodatkowa jednostka podnosi zysk (dodatkowy utarg przewyższa dodatkowy koszt). W ten sposób firma będzie zwiększać produkcję aż do poziomu, w którym MR = MC . 2. Jeśli podmiot wytwarza wielkość produkcji, dla której koszt krańcowy jest wyższy niż utarg krańcowy, to każda dodatkowa pizza oznacza stratę, gdyż dodatkowy koszt związany z jej wytworzeniem jest większy niż dodatkowy utarg wynikający z jej sprzedaży. Tym samym przedsiębiorstwo zwiększy swoje zyski, zmniejszając produkcję aż do momentu, w którym MR = MC . W naszym przykładzie MR i MC przecinają się przy wielkości produkcji równej 40 plackom, co jest wolumenem maksymalizującym zysk przedsiębiorstwa. Krok 2. Przedsiębiorstwo w konkurencji monopolistycznej decyduje, jaką cenę narzucić. Kiedy określi wielkość produkcji maksymalizującą zysk, może spojrzeć na swoją krzywą popytu, aby wyznaczyć cenę pobieraną za tę konkretną liczbę placków. Na wykresie ilustrujemy ten proces jako pionową linię biegnącą w górę, od wielkości produkcji maksymalizującej zysk do krzywej popytu firmy. Spółka Prawdziwie Polska Pizza powinna pobierać cenę 16 zł za pizzę, przy wielkości sprzedaży równej 40 sztukom. Gdy przedsiębiorstwo wybierze cenę i wielkość produkcji, jest w stanie obliczyć utarg całkowity, koszty całkowite i zysk. Przy wolumenie produkcji równym 40 cena 16 zł leży powyżej krzywej kosztów przeciętnych, więc firma osiąga zyski ekonomiczne. Z wynika, że przy ilości 40 utarg całkowity przedsiębiorstwa wynosi 640 zł, a jego koszty całkowite 580 zł, więc zysk wynosi 60 zł. Na utarg całkowity przedsiębiorstwa to prostokąt o wymiarach odpowiadających ilości 40 na osi poziomej i cenie 16 na osi pionowej. Koszty całkowite przedsiębiorstwa to jasno zacieniony prostokąt o wymiarach odpowiadających takiej samej ilości 40 na osi poziomej, ale kosztowi przeciętnemu 14,50 zł na osi pionowej. Zysk to utarg całkowity pomniejszony o koszt całkowity, czyli zacieniony obszar powyżej krzywej kosztu przeciętnego. Chociaż proces podejmowania przez przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej decyzji ilościowych i cenowych jest podobny do sposobu, w jaki decyzje te podejmuje monopolista, warto pamiętać o dwóch różnicach. Po pierwsze, mimo że zarówno monopolista, jak i monopolistyczny konkurent mają do czynienia z krzywymi popytu o ujemnym nachyleniu, krzywa popytu monopolisty jest rynkową krzywą popytu, natomiast krzywa popytu przedsiębiorstwa działającego w ramach konkurencji monopolistycznej jest silnie zdeterminowana zakresem, w jakim stara się ono odróżnić swój produkt od dóbr lub usług oferowanych przez konkurentów i od liczby tych konkurentów. Po drugie, w monopolu istnieją nieprzekraczalne bariery wejścia i monopolista nie obawia się zaistnienia nowych przedsiębiorstw w gałęzi. Natomiast monopolistyczny konkurent osiągający zysk ekonomiczny musi spodziewać się wejścia do branży firm oferujących zbliżony produkt. Przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej a decyzje o wejściu do gałęzi Jeśli jakieś przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej osiąga zysk ekonomiczny, to inne firmy będą chciały wejść na ten rynek. Doskonale zlokalizowana stacja benzynowa (np. przy drodze wylotowej z dużej aglomeracji) powinna bardzo poważnie obawiać się nie tylko otwarcia nowych punktów w najbliższej okolicy, ale również tego, że nowe stacje benzynowe będą oferować dodatkowo kawę i drobne przekąski lub możliwość umycia auta. Odnoszącą sukcesy restaurację z wyjątkowo smacznymi pierogami musi niepokoić możliwość, że inne punkty gastronomiczne będą próbowały skopiować przepis na to danie lub zaproponować smaczniejsze potrawy i darmowe napoje. Producent proszku do prania cieszącego się doskonałą reputacją musi mieć na uwadze, że konkurenci zapewne będą dążyć do utrwalenia wśród konsumentów pozytywnych opinii o swoich produktach. Wejście nowych przedsiębiorstw na konkretny rynek (np. detalicznej sprzedaży paliw, restauracji lub środków do prania) przesuwa krzywą popytu na produkty pojedynczego przedsiębiorstwa w konkurencji monopolistycznej. Gdy nowe firmy wejdą na rynek, wielkość zapotrzebowania przy każdym poziomie ceny dla wszystkich przedsiębiorstw sprzedających swoje dobra lub usługi na tym rynku spadnie, a tym samym ich krzywe popytu przesuną się w lewo. To przesunięcie doprowadzi do analogicznego ruchu krzywą utargu krańcowego, która również przesunie się w lewo. To z kolei przyniesie zmniejszenie wielkości produkcji dostarczanej przez każde z przedsiębiorstw na rynek, bowiem utarg krańcowy i koszt krańcowy zrównają się, wyznaczając mniejszy wolumen produkcji. Panel (a) na pokazuje sytuację, w której przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej osiąga zysk przy początkowej krzywej popytu (D 0 ). Przecięcie krzywej utargu krańcowego (MR 0 ) i krzywej kosztu krańcowego (MC) następuje w punkcie S, odpowiadającym produkcji na poziomie Q 0 . Z krzywej popytu wynika, że dla tego wolumenu produkcji cena rynkowa będzie wynosić P 0 . Punkt T, oznaczający kombinację ceny P 0 i ilości Q 0 , leży powyżej krzywej kosztów przeciętnych, co oznacza, że firma osiąga dodatnie zyski ekonomiczne. Konkurencja monopolistyczna, wejście i wyjście z gałęzi Panel (a) Przy P 0 i Q 0 konkurent monopolistyczny osiąga zysk ekonomiczny. Jest to zrozumiałe, ponieważ jeśli podążysz wzdłuż linii przerywanej powyżej Q 0 , zobaczysz, że cena leży powyżej kosztu przeciętnego. Dodatnie zyski ekonomiczne przyciągają do gałęzi nowe podmioty, obniżając popyt pierwotnego przedsiębiorstwa do D 1 . W nowym punkcie równowagi (P 1 , Q 1 ) pierwotne przedsiębiorstwo osiąga zerowe zyski ekonomiczne, a bodźce skłaniające kolejne przedsiębiorstwa do wejście do gałęzi ustają. Na panelu (b) mamy pokazaną odwrotną sytuację. Przy P 0 i Q 0 firma notuje straty. Jeśli podążysz wzdłuż linii przerywanej nad Q 0 , zobaczysz, że koszt przeciętny jest wyższy niż cena. Straty – jeśli jest to sytuacja typowa dla wielu przedsiębiorstw w tej branży – skłaniają firmy do jej opuszczenia. Kiedy tak się dzieje, popyt na produkty przedsiębiorstwa, które zdecydowało się kontynuować działalność, wzrasta do D 1 , gdzie znów osiąga ono zerowy zysk ekonomiczny. W przeciwieństwie do monopolu, chronionego nieprzekraczalnymi barierami wejścia, przedsiębiorstwa działające w warunkach konkurencji monopolistycznej, jeśli tylko notują zyski ekonomiczne, muszą się liczyć z wejściem na ich rynek kolejnych podmiotów. Kiedy nowe firmy wchodzą na rynek, krzywe popytu przedsiębiorstw zasiedziałych w branży przesuwają się w lewo, z D 0 do D 1 , a związane z nią krzywe utargu krańcowego przesuwają się z MR 0 do MR 1 . Nowa produkcja maksymalizująca zysk to Q 1 , ponieważ przecięcie MR 1 i MC występuje teraz w punkcie U. Dla tego wolumenu produkcji i zgodnie z nową krzywą popytu cena rynkowa wynosi P 1 . Dopóki przedsiębiorstwa działające w danej gałęzi osiągają dodatnie zyski ekonomiczne, nowi konkurenci będą wchodzić na rynek, zmniejszając popyt i utarg krańcowy zasiedziałych firm. Długookresowa równowaga takiego przykładowego przedsiębiorstwa wskazana jest na wykresie przez punkt Y, w którym krzywa popytu na produkty działającego od dawna podmiotu jest styczna do krzywej kosztu przeciętnego. Gdy cena jest równa kosztowi przeciętnemu, zyski ekonomiczne wynoszą zero. Tak więc, chociaż przedsiębiorstwo w konkurencji monopolistycznej może osiągać dodatnie zyski ekonomiczne w krótkim okresie, to w długim okresie nowi producenci zwabieni owymi zyskami rozpoczną działalność w tej gałęzi i obniżą zyski ekonomiczne do zera. Pamiętaj, że zerowy zysk ekonomiczny nie jest równoznaczny z zerowym zyskiem księgowym (ang. accounting profit ). Zerowy zysk ekonomiczny oznacza, że zysk księgowy jest dodatni i równy kosztom alternatywnym kapitału i pracy zaangażowanych w działalność tego przedsiębiorstwa (jest równy temu, ile czynniki produkcji wykorzystane w firmie mogłyby zarobić, gdyby zostały wykorzystane w kolejny najlepszy sposób). Panel (b) na przedstawia z kolei sytuację odwrotną, w której typowe przedsiębiorstwo działające w warunkach konkurencji monopolistycznej ponosi straty. Sposób dostosowania do stanu długookresowej równowagi jest analogiczny jak w przypadku krótkookresowych zysków nadzwyczajnych. Straty ekonomiczne sprawiają, że część firm opuszcza gałąź, co powoduje wzrost popytu na produkty przedsiębiorstw kontynuujących działalność, a w konsekwencji stopniowo zmniejsza ich straty. Proces ten będzie trwał dopóty, dopóki typowe przedsiębiorstwo przestanie notować straty ekonomiczne, czyli jego krzywa popytu stanie się styczna do krzywej jego kosztu przeciętnego (punkt Z). Przedsiębiorstwa w konkurencji monopolistycznej mogą osiągać zysk ekonomiczny lub ponosić stratę w krótkim okresie, ale w długim swoboda wejścia i wyjścia z gałęzi doprowadzi zysk ekonomiczny do zera. Jednak zerowy zysk ekonomiczny w branży, w której mamy do czynienia z konkurencją monopolistyczną, nie oznacza sytuacji identycznej jak w długookresowej równowadze gałęzi doskonale konkurencyjnej. Różnice są związane zarówno z kryterium efektywności, jak i szerokością oferty rynkowej. Konkurencja monopolistyczna a efektywność Długookresowym rezultatem pełnej swobody wejścia i wyjścia na doskonale konkurencyjnym rynku jest to, że wszystkie firmy sprzedają po cenie określonej przez minimum kosztu przeciętnego (najniższy punkt na krzywej). Oznacza to, że doskonała konkurencja wykazuje efektywność produkcyjną (ang. productive efficiency ): dobra lub usługi są produkowane po najniższych możliwych kosztach przeciętnych. Jednak w warunkach konkurencji monopolistycznej konsekwencje niemal całkowitej swobody wejścia i wyjścia z gałęzi będą inne. Przedsiębiorstwa wyznaczą cenę, która znajdzie się na opadającej części krzywej kosztu przeciętnego (AC), a nie w punkcie jej minimum. Konkurencja monopolistyczna nie będzie zatem efektywna produkcyjnie. Na rynku doskonale konkurencyjnym każde przedsiębiorstwo wytwarza wolumen produkcji, dla którego cena jest równa kosztowi krańcowemu, zarówno w krótkim, jak i w długim okresie. Oznacza to, że konkurencja doskonała wykazuje również efektywność alokacyjną (ang. allocative efficiency ): społeczne korzyści z dodatkowej produkcji (dodatkowo wytworzonych jednostek), mierzone ceną tych jednostek, która odzwierciedla korzyść krańcową, są jednocześnie – z punktu widzenia społeczeństwa – równe kosztom krańcowym produkcji. Na rynku konkurencji monopolistycznej, podobnie jak na każdym innym, regułą maksymalizacji zysku jest zasada, zgodnie z którą koszt krańcowy i utarg krańcowy są sobie równe ( MR = MC ) , ale cena jest wyższa niż utarg krańcowy, ponieważ krzywa popytu na produkty pojedynczego przedsiębiorstwa ma nachylenie ujemne (firma taka dysponuje siłą monopolową). W sytuacji, w której cena przewyższa koszt krańcowy ( P > MC ) , co jest charakterystyczne dla równowagi długookresowej firm działających w ramach konkurencji monopolistycznej, mierzone ceną rynkową korzyści społeczne związane z wytworzeniem i sprzedażą dodatkowej jednostki produkcji przewyższają krańcowe koszty społeczne związane z produkcją tej jednostki. Ze społecznego punktu widzenia korzystne byłoby zatem zwiększanie produkcji aż do momentu, w którym malejąca cena i koszt krańcowy się zrównają. Przedsiębiorstwo będące monopolistycznym konkurentem nie ma jednak bodźców do zwiększania produkcji (perspektywy indywidualne i społeczne są w tym przypadku odmienne), co oznacza, że społeczeństwo traci korzyść netto z tych niewyprodukowanych jednostek. W monopolu sytuacja jest oczywiście analogiczna, ale ze względu na to, że konkurenci monopolistyczni dysponują znacznie mniejszą siłą monopolową (nadwyżka ceny nad kosztem krańcowym jest mniejsza), w warunkach konkurencji monopolistycznej nieefektywność alokacyjna jest mniejsza niż w monopolu. A zatem w warunkach konkurencji monopolistycznej wielkość produkcji będzie mniejsza, a cena większa niż dla konkurencji doskonałej, ale wolumen produkcji będzie wyższy, a cena niższa niż w hipotetycznej sytuacji monopolu na rynku. Zobacz kolejną , aby dowiedzieć się więcej na temat możliwych konsekwencji przesunięć krzywej popytu. Dlaczego przesunięcie krzywej popytu powoduje przesunięcie krzywej utargu krańcowego? Używamy iloczynu ceny i wielkości produkcji charakterystycznych dla każdego punktu tworzącego krzywą popytu przedsiębiorstwa, aby obliczyć jego utarg całkowity ( P × Q ) . W kolejnym kroku możemy obliczyć utarg krańcowy jako iloraz zmiany utargu całkowitego i zmiany wielkości produkcji. Przesunięcie krzywej popytu, które zmienia wielkość zapotrzebowania przy każdym poziomie ceny, a tym samym determinuje wartość utargu całkowitego, doprowadzi do przesunięcia krzywej utargu krańcowego. A zatem gdy w gałęzi monopolistycznie konkurencyjnej pojawiają się nowe podmioty, krzywa popytu na produkty zasiedziałych przedsiębiorstw przesunie się w lewo, ponieważ zapotrzebowanie na oferowane przez nie dobra lub usługi będzie mniejsze przy każdym poziomie ceny (część klientów przerzuci się na dobra i usługi konkurencyjne). Alternatywnie, aby utrzymać dotychczasową sprzedaż, zasiedziałe przedsiębiorstwa będą musiały obniżyć ceny. W konsekwencji utarg krańcowy będzie niższy dla każdej sprzedanej ilości, a krzywa utargu krańcowego przesunie się w lewo. I odwrotnie, wyjście z branży części przedsiębiorstw spowoduje przesunięcie w prawo krzywej popytu na produkty monopolistycznych konkurentów, którzy zdecydują się kontynuować produkcję, i w tę samą stronę przemieści się krzywa utargu krańcowego. Gałąź, która funkcjonuje zgodnie z zasadami konkurencji monopolistycznej, nie wykazuje efektywności produkcyjnej i alokacyjnej ani w krótkim okresie, kiedy przedsiębiorstwa osiągają zyski i straty ekonomiczne, ani w długim, kiedy przedsiębiorstwa osiągają zerowe zyski ekonomiczne. Korzyści z różnorodności i zróżnicowania produktów Mimo że konkurencja monopolistyczna nie zapewnia efektywności produkcyjnej ani alokacyjnej, sama w sobie przynosi korzyści konsumentom i społeczeństwu. Proces różnicowania produktów opiera się na innowacyjności i podążaniu za preferencjami nabywców. Większość z nas woli żyć w gospodarce z wieloma rodzajami ubrań, żywności i marek samochodów, a nie w świecie doskonałej konkurencji, gdzie wszyscy zawsze będą nosić jednakowe niebieskie dżinsy i białe koszule, jeść takie same mięsne pierogi ze skwarkami i jeździć identycznym modelem samochodu. Przeważająca część społeczeństwa preferuje rozwiązania, które sprawiają, że przedsiębiorstwa starają się znaleźć sposoby na przyciągnięcie klientów metodami takimi jak przyjazna obsługa, bezpłatna dostawa, gwarancja zwrotu środków i ciągłe udoskonalanie produktów, które zwiększa ich dostępne na rynku spektrum. Z drugiej strony, wielu z nas nie zdaje sobie sprawy, jak wiele kosztuje wszystkich ten – imponujący na pierwszy rzut oka – wybór. Jeśli nie potrafimy w pełni ocenić użyteczności związanej z zakupem danego produktu (tak dzieje się choćby z tzw. suplementami diety), to reklama nie tyle dostarcza nam użytecznych informacji, ile nami manipuluje. W końcu, na ile różnią się między sobą te wszystkie preparaty witaminowe i czy naprawdę potrzebujemy tak wielu marek na rynku? Ekonomiści od wielu lat usiłują, niestety z bardzo umiarkowanym powodzeniem, odpowiedzieć na pytanie o to, czy gospodarka rynkowa wytwarza optymalną ilość różnorodności. Krytycy rozwiązań opartych na nieskrępowanej wolności gospodarczej twierdzą, że społeczeństwo tak naprawdę nie potrzebuje dziesiątek różnych marek i modeli butów sportowych, rodzajów płatków śniadaniowych czy samochodów. Uważają, że znaczna część kosztów tak daleko posuniętego procesu różnicowania produktów, którego konsekwencją są późniejsze wydatki na reklamę i inne działania marketingowe, jest społecznie bezproduktywna, co oznacza, że większość ludzi byłaby równie zadowolona, gdyby dostępne spektrum wyborów było nawet znacznie mniejsze, jeśli doprowadziłoby to do obniżki cen (kilka zamiast kilkudziesięciu rodzajów żółtego sera, którego cena byłaby jednak znacznie niższa). Obrońcy rozwiązań rynkowych odpowiadają, że jeśli ludzie nie chcą kupować całej gamy zróżnicowanych produktów lub intensywnie reklamowanych marek, nikt ich do tego nie zmusza. Na rynku przecież może pojawić się produkt, który będzie wykorzystywał niską cenę jako swój atut podstawowy (tak jak marka Dosia, której proszki do prania były oceniane przez przeciętnego nabywcę jako równie skuteczne jak intensywnie reklamowane marki, w związku z czym „jeśli nie widać różnicy, to po co przepłacać”). Problem ten może nigdy nie zostać w pełni rozwiązany, po części dlatego, że podjęcie decyzji o optymalnej ilości różnorodności jest bardzo trudne, a po części z powodu faktu, że obie strony różnie wartościują to, co różnorodność oznacza dla konsumentów. Warto jednak zwrócić uwagę na postępującą zmianę preferencji konsumentów (szczególnie młodych), którzy – w związku z szeroko dyskutowanym problemem zmian klimatycznych – ograniczają konsumpcję i preferują znacznie mniejsze zróżnicowanie produktów dostępnych na rynku. Przeczytaj kolejną , aby zrozumieć rolę, jaką reklama odgrywa w konkurencji monopolistycznej. Jak reklama wpływa na konkurencję monopolistyczną Zgodnie z raportem opublikowanym przez Publicis Groupe Polska w lutym 2022 r. wartość netto rynku reklamowego w Polsce w 2021 r. przekroczyła po raz pierwszy w historii 10 mld zł i wyniosła 10505,9 mln zł (10,5 mld zł). Oznaczało to wzrost o 16,2% względem roku poprzedniego i aż o 7% w stosunku do roku przedpandemicznego. Blisko 90% tej kwoty to niemal w równych częściach wydatki na reklamę w telewizji i w internecie. Podobnie jak ma to miejsce w Stanach Zjednoczonych, urządzenia mobilne (telefony i tablety) zwiększają możliwości reklamodawców i umożliwiają niemal nieustanny dostęp do potencjalnych klientów. Reklama polega na wskazywaniu ludziom mniej lub bardziej realnych różnic między produktami sprzedawanymi przez różne podmioty lub po prostu na skutecznym przekonywaniu potencjalnych nabywców, że niektóre produkty są nie tylko w zasadniczy sposób inne, lecz również lepsze od wyrobów konkurentów. Ze względu na sposób rywalizowania przedsiębiorstw działających w ramach konkurencji monopolistycznej reklamy mogą zmniejszać elastyczność popytu na dobra lub usługi konkretnej firmy (dzięki czemu podniesienie ich cen może doprowadzić do wzrostu utargu) lub zwiększać zapotrzebowanie zgłaszane na produkty tego przedsiębiorstwa przy każdym poziomie ceny (co oznacza przesunięcie krzywej popytu w prawo). W obu przypadkach udana kampania reklamowa przełoży się na wzrost zysków – dzięki wyższym cenom, większej sprzedaży lub obu zjawiskom jednocześnie. Jednak ekonomiści i właściciele przedsiębiorstw od dawna podejrzewali, że znaczna część wydatków na reklamę może jedynie równoważyć analogiczne działania konkurentów. Ekonomista A.C. Pigou napisał w 1920 r. w swojej książce poświęconej ekonomii dobrobytu ( The Economics of Welfare ): „Może się zdarzyć, że nakłady na reklamę konkurujących monopolistów (czyli przedsiębiorstw, które teraz określilibyśmy jako rywalizujące na rynku konkurencji monopolistycznej) po prostu zneutralizują się nawzajem i pozostawią gałąź dokładnie taką, jaką byłaby bez reklam. Jeśli bowiem każdy z dwóch rywali podejmuje równe wysiłki, aby zyskać przychylność potencjalnych nabywców, łączny wynik jest taki sam, jak gdyby żaden z nich nie podjął choćby minimalnych starań ”. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Pojęcie konkurencji monopolistycznej odnosi się do rynku, na którym wiele przedsiębiorstw sprzedaje zróżnicowane produkty. Proces różnicowania produktów może wykorzystywać ich fizyczne cechy, lokalizację miejsca sprzedaży, aspekty niematerialne, jak również postrzeganie i renomę rynkową. Krzywa popytu na produkty przedsiębiorstwa będącego monopolistycznym konkurentem ma nachylenie ujemne, co oznacza, że firma ta ma wpływ na cenę rynkową swoich produktów i sama wybiera kombinację ceny i wielkości sprzedaży. Jednak indywidualna krzywa popytu postrzegana przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w ramach konkurencji monopolistycznej jest bardziej elastyczna niż krzywa popytu monopolisty, ponieważ podmioty te muszą konkurować z innymi firmami produkującymi i sprzedającymi dobra lub usługi zaspokajające tę samą potrzebę. Maksymalizujące zysk przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej będzie poszukiwało takiej wielkości produkcji, dla której utarg krańcowy jest równy kosztowi krańcowemu ( MR = MC ) . Następnie wyznaczy cenę, którą odczyta ze swojej indywidualnej krzywej popytu. Jeśli przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej będą osiągać zyski ekonomiczne, stworzy to bodźce zachęcające nowe podmioty do wchodzenia na ten rynek. Zachęty ustaną dopiero wtedy, gdy w długim okresie zyski ekonomiczne wszystkich konkurentów na rynku zostaną sprowadzone do zera. Jeśli przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej będą ponosić straty ekonomiczne, wówczas część z nich zacznie opuszczać rynek. Proces ten ustanie dopiero wtedy, gdy w długim okresie wszystkie przedsiębiorstwa działające na rynku osiągną zerowy zysk ekonomiczny. Firmy będące monopolistycznymi konkurentami nie są efektywne produkcyjnie, ponieważ ich wolumen produkcji nie jest równy minimum długookresowego kosztu przeciętnego (nie produkują po najniższym możliwym koszcie). Nie są też efektywne alokacyjnie, ponieważ nie produkują zgodnie z warunkiem P = MC , lecz P > MC . A zatem przedsiębiorstwa działające w warunkach konkurencji monopolistycznej będą wytwarzały drożej (przy wyższych kosztach) mniejszy wolumen produkcji i sprzedawały go po wyższej cenie niż przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne. Gałęzie, w których występuje konkurencja monopolistyczna, oferują konsumentom korzyści w postaci większej różnorodności produktów, nabywcy są również beneficjentami nieustannego procesu ulepszania i uatrakcyjniania sprzedawanych dóbr i usług. Wśród ekonomistów istnieje jednak utrzymująca się różnica zdań dotycząca tego, czy gospodarka rynkowa nie generuje zbyt dużej różnorodności, co może przekładać się na znaczny wzrost kosztów wytwarzania i cen rynkowych. Pytania Self-Check Załóżmy, że dzięki udanej kampanii reklamowej przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej odnotowuje wzrost popytu na swój produkt. Jak wpłynie to na oferowaną przez nie na rynku wielkość sprzedaży i cenę? Wzrost popytu można zilustrować przesunięciem krzywych popytu i utargu krańcowego w prawo. Przesunięcie krzywej utargu krańcowego (MR) spowoduje ruch w górę po krzywej kosztu krańcowego (MC) do nowego punktu przecięcia MR i MC przy wyższym poziomie produkcji. Nową cenę można odczytać, rysując linię od nowego poziomu produkcji do nowej krzywej popytu, a następnie do osi pionowej. Nowa cena powinna być wyższa. Wzrost oferowanej na rynku wielkości produkcji spowoduje ruch w górę, wzdłuż krzywej kosztu przeciętnego (wzrost kosztu przeciętnego). Cena jednak wzrośnie bardziej, powodując przyrost kwoty całkowitego zysku. Kontynuując rozważania w oparciu o sytuację zarysowaną w poprzednim pytaniu; w długim okresie dodatnie zyski ekonomiczne osiągane przez to konkretne przedsiębiorstwo wywołają reakcję ze strony innych działających w tej gałęzi lub firm spoza branży. Gdy przedsiębiorstwa te przejmą zysk podmiotu, który zrealizował udaną kampanię reklamową, co stanie się z poziomem jego produkcji i ceną? Dopóki analizowane przedsiębiorstwo będzie osiągało dodatnie zyski ekonomiczne, inne firmy będą dążyły do ich przejęcia. Te wysiłki zapewne doprowadzą do spadku popytu na produkty tego podmiotu, obniżenia się oferowanej przez nie ceny i wielkości produkcji pozwalającej zmaksymalizować zysk, co w zasadzie jest kontynuacją procesu opisanego w odpowiedzi na pytanie 1. W stanie równowagi długookresowej wszystkie przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej osiągną zerowe zyski ekonomiczne. Pytania Review Jaki jest związek między procesem różnicowania produktów a konkurencją monopolistyczną? Czym różni się krzywa popytu na produkty przedsiębiorstwa działającego w ramach konkurencji monopolistycznej od krzywych popytu na produkty monopolisty i przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjnego? W jaki sposób przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej wybiera maksymalizujące zysk wielkość produkcji i cenę? W jaki sposób przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej może stwierdzić, czy wybrany poziom ceny rynkowej przyniesie zyski, czy wygeneruje straty? Jeśli przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej osiągają zyski lub straty ekonomiczne w krótkim okresie, to czy można oczekiwać, że sytuacja ta nie zmieni się w długim okresie? Dlaczego? Czy przedsiębiorstwo działające w ramach konkurencji monopolistycznej jest efektywne produkcyjnie? Czy jest efektywne alokacyjnie? Odpowiedź uzasadnij. Pytania Critical Thinking W jaki sposób, poza reklamowaniem swoich produktów, firma działająca na rynku konkurencji monopolistycznej może zwiększyć popyt na sprzedawane przez siebie dobra lub usługi? Wyjaśnij, dlaczego gałęzie, w których występuje konkurencja monopolistyczna, nigdy nie osiągają równowagi długookresowej. Wolisz efektywność czy różnorodność? Kosztem alternatywnym posiadania szerokiej oferty zróżnicowanych produktów jest to, że każdy z nich kosztuje więcej niż w hipotetycznej sytuacji, w której wszyscy producenci w danej gałęzi wytwarzaliby dokładnie takie samo dobro (np. buty). Albo stawiając sprawę nieco inaczej: Jaki jest właściwy zakres różnorodności? Czy możemy mieć np. zbyt wiele marek, modeli i fasonów butów? Problemy Firma Najlepsze Spa u Andżeliki zaczęła oferować relaksujący zabieg aromaterapii. Przedsiębiorstwo konsultuje z tobą, jaką cenę za ten zabieg wyznaczyć, aby zmaksymalizować zyski. Pierwsze dwie kolumny zawierają dane (cenę i wielkość zapotrzebowania) określające popyt na zabiegi. Trzecia kolumna pokazuje koszty całkowite świadczenia tej usługi. Dla każdego poziomu produkcji oblicz utarg całkowity, utarg krańcowy, koszt przeciętny i koszt krańcowy. Jaka liczba zabiegów pozwoli zmaksymalizować zysk i jaka będzie jego wysokość? Cena (w zł) Wielkość zapotrzebowania Koszt całkowity (TC) (w zł) 100 0 520 96 10 1100 92 20 1740 90 30 2440 88 40 3200 86,4 50 4020 84,8 60 4900 Bibliografia The United States Department of Justice. „Antitrust Division.” Accessed October 17, 2013. http://www.justice.gov/atr/. eMarketer.com. 2014. „Total US Ad Spending to See Largest Increase Since 2004: Mobile advertising leads growth; will surpass radio, magazines and newspapers this year. Accessed March 12, 2015. http://www.emarketer.com/Article/Total-US-Ad-Spending-See-Largest-Increase-Since-2004/1010982. Federal Trade Commission. „About the Federal Trade Commission.” Accessed October 17, 2013. http://www.ftc.gov/ftc/about.shtm. Kantar Media. “Our Insights: Infographic—U.S. Advertising Year End Trends Report 2012.” Accessed October 17, 2013. http://kantarmedia.us/insight-center/reports/infographic-us-advertising-year-end-trends-report-2012. Statistica.com. 2015. “Number of Restaurants in the United States from 2011 to 2014.” Accessed March 27, 2015. http://www.statista.com/statistics/244616/number-of-qsr-fsr-chain-independent-restaurants-in-the-us/. Federal Trade Commission. “About the Federal Trade Commission.” Accessed October 17, 2013. http://www.ftc.gov/ftc/about.shtm. różnicowanie produktów (ang. product differentiation ) proces polegający na odróżnieniu produktu sprzedawanego przez konkretne przedsiębiorstwo od dóbr i usług oferowanych przez konkurentów przedsiębiorstwa działające na rynkach niedoskonale konkurencyjnych (ang. imperfectly competitive ) przedsiębiorstwa i organizacje, które znajdują się między skrajnymi przypadkami konkurencji doskonałej i monopolu konkurencja monopolistyczna (ang. monopolistic competition ) sytuacja, w której na rynku konkuruje wiele przedsiębiorstw oferujących do sprzedaży podobne, ale różniące się od siebie (zróżnicowane) produkty oligopol (ang. oligopoly ) sytuacja, w której kilka dużych przedsiębiorstw odpowiada za całość lub zdecydowaną większość sprzedaży w gałęzi", "section": "Konkurencja monopolistyczna", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Oligopol Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić, dlaczego oligopole istnieją i jakie strategie przyjmują przedsiębiorstwa działające w ramach tej struktury rynku Porównać zmowę i konkurencję oraz wskazać najważniejsze różnice między tymi strategiami wykorzystywanymi przez przedsiębiorstwa Zinterpretować tabelę wypłat w grze „dylemat więźnia” Przeanalizować wybory społeczne związane z istnieniem konkurencji niedoskonałej Wiele dóbr i usług jest kupowanych przez ludzi na rynkach, które nie są doskonale konkurencyjne ani zmonopolizowane i nie występuje na nich konkurencja monopolistyczna. Są to rynki określane mianem oligopoli. Oligopol (ang. oligopoly ) występuje w gałęzi, w której niewielka liczba relatywnie dużych przedsiębiorstw odpowiada za całość lub większość wolumenu produkcji i sprzedaży. Znamy wiele przykładów oligopoli, obejmują one m.in. przemysł samochodowy, operatorów telewizji kablowej i linie lotnicze. Firmy oligopolistyczne mogą z jednej strony prowadzić bezpardonową walkę konkurencyjną, która obniży ich zyski niemal do zera, a z drugiej porozumieć się i w praktyce w ogóle nie konkurować. Jeśli oligopoliści ze sobą konkurują, mogą zachowywać się jak przedsiębiorstwa doskonale konkurencyjne i sprzedawać po cenie równej minimum długookresowych kosztów przeciętnych. Jednak jeśli zawrą zmowę, mogą skutecznie działać jak monopolista i zagwarantować sobie zyski ekonomiczne w długim okresie. W ramach oligopolu działa na tyle mało firm, że koszty zawarcia i utrzymywania takiego porozumienia są relatywnie niewielkie, w każdym razie w porównaniu z postrzeganymi korzyściami. Charakteryzując strategie firm konkurujących w ramach oligopolu, kładziemy największy nacisk na ich wzajemną współzależność. Wielkość sprzedaży, strategie marketingowe, cena rynkowa i zyski każdego z przedsiębiorstw w takim samym stopniu zależą od jego własnych decyzji, jak i od posunięć konkurentów. Przedsiębiorstwa oligopolistyczne zawsze również wystawione są na pokusę zawarcia zmowy w miejsce uczciwego konkurowania. Decyzja o ewentualnym porozumieniu będzie oczywiście pochodną analizy korzyści i kosztów związanych z każdym z tych dwóch wyborów. Jak powstają oligopole? Połączenie wysokich barier wejścia (w oligopolu są to najczęściej nakłady finansowe związane z rozpoczęciem działalności) oraz będącego odpowiedzią na potrzeby klientów procesu różnicowania produktów może stworzyć warunki do powstania oligopolu. Na przykład, aby produkować samochody lub telefony komórkowe, niezbędne są nie tylko gigantyczne wydatki na badania i rozwój, lecz również liczne zakłady produkcyjne. Oznacza to konieczność poniesienia bardzo wysokich nakładów przed rozpoczęciem produkcji. Z drugiej strony, zarówno samoloty, jak i komórki to dobra, które stosunkowo łatwo dają się różnicować. Stąd w obu gałęziach mamy do czynienia z globalnymi oligopolami. Niekiedy źródłem oligopolu jest polityka państwa, które może przyznać koncesje na świadczenie usług telefonii komórkowej nie jednemu (i nie 50), tylko trzem lub czterem podmiotom. Podobnie jak w kontekście monopolu naturalnego (ang. natural monopoly ), który pojawia się w gałęzi wówczas, gdy wielkość popytu rynkowego pozwala tylko jednemu przedsiębiorstwu na produkcję przy minimum długookresowych kosztów przeciętnych, również powstanie oligopolu może być konsekwencją specyficznej relacji między popytem rynkowym a kształtem krzywej kosztów przeciętnych typowego przedsiębiorstwa w danej gałęzi. W przypadku monopolu naturalnego na rynku jest miejsce tylko dla jednego przedsiębiorstwa, ponieważ żadna mniejsza firma nie może działać przy wystarczająco niskich kosztach przeciętnych, aby móc konkurować z podmiotem, który jako pierwszy zdołał obniżyć koszty, a żadna większa firma nie mogłaby sprzedać tego, co by wyprodukowała, wziąwszy pod uwagę wielkość popytu rynkowego. Wielkość zapotrzebowania (ang. quantity demanded ) na rynku może być jednak również dwu- lub trzykrotnie większa niż wielkość produkcji odpowiadająca minimum krzywej długookresowych kosztów przeciętnych typowego przedsiębiorstwa, co oznacza, że na rynku jest miejsce tylko dla dwóch lub trzech firm oligopolistycznych (i wówczas nie muszą one wytwarzać zróżnicowanych produktów). Ponownie, mniejsze przedsiębiorstwa miałyby wyższe koszty przeciętne i nie byłyby w stanie konkurować, podczas gdy dodatkowe duże przedsiębiorstwa wyprodukowałyby tak wiele, że nie byłyby w stanie sprzedać produkcji po opłacalnej cenie. Takie połączenie korzyści skali i popytu rynkowego tworzy barierę wejścia, która doprowadziła do powstania oligopolu Boeing-Airbus (zwanego również duopolem) dla szerokokadłubowych samolotów pasażerskich. Zróżnicowanie produktów stanowiące rdzeń konkurencji monopolistycznej może również odgrywać istotną rolę w tworzeniu oligopoli. Na przykład przedsiębiorstwa, które chciałyby wykreować rozpoznawalną w skali globalnej lub przynajmniej krajowej, markę, muszą się liczyć z tym, że wydatki na reklamę i promocję będą bardzo wysokie. Aby pozwolić sobie na tak pokaźne nakłady, firma musi osiągnąć pewien minimalny próg obrotu. Potencjalni konkurenci przedsiębiorstw wytwarzających napoje pod markami Coca-Cola i Pepsi nie tyle napotykają problem technologiczny (wytwarzanie napojów gazowanych nie jest wszak zbyt skomplikowane), ile finansowy. W końcu stworzenie marki i wysiłek marketingowy dorównujący temu, który jest charakterystyczny dla właścicieli marek Coca-Cola czy Pepsi , to ogromne finansowe wyzwanie. Zmowa czy konkurencja? Kiedy przedsiębiorstwa działające w ramach oligopolu podejmują decyzję dotyczącą optymalnej – z ich punktu widzenia – wielkości produkcji i ceny rynkowej, napotykają pokusę, aby zamiast konkurować, zachowywać się tak, jakby były monopolistą posiadającym wiele zakładów produkcyjnych. Działając razem i w porozumieniu, mogą ograniczać produkcję całej gałęzi, co doprowadzi do podwyższenia cen i pozwoli wypracować dodatkowy zysk ekonomiczny. Kiedy przedsiębiorstwa działają razem w celu zmniejszenia produkcji i utrzymania wysokich cen, nazywa się to zmową (ang. collusion ). Grupa przedsiębiorstw, które zawierają takie porozumienie (zmawiają się ze sobą), zmniejszają wolumen produkcji i podnoszą cenę rynkową, nazywana jest kartelem (ang. cartel ). Przeczytaj kolejną , aby dowiedzieć się więcej na temat różnic między zmową a kartelem. Zmowy i kartele: czym się od siebie różnią? W Polsce, podobnie jak w innych krajach Unii Europejskiej i w Stanach Zjednoczonych, zmowy przedsiębiorstw prowadzące do powstania karteli są nielegalne, ponieważ stanowią zachowanie antykonkurencyjne, co stanowi naruszenie prawa antymonopolowego (w Polsce zabrania ich art. 6 Ustawy z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów). Organizacją odpowiedzialną w naszym kraju za zwalczanie karteli jest Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). Problem egzekwowania prawa antymonopolowego leży w znalezieniu mocnych dowodów na istnienie zmowy. Kartele to formalne porozumienia mogące obejmować wielkość produkcji, poziom cen, politykę rabatową itd. Ponieważ formalne umowy kartelowe dostarczają niezbitych dowodów na zmowę, zdarzają się rzadko. Większość zmów ma charakter milczący, gdy przedsiębiorstwa domyślnie uświadamiają sobie, że konkurencja jest szkodliwa dla zysków. Ewentualne formalizowanie porozumienia narażałoby uczestniczących w nim pracowników przedsiębiorstw na odpowiedzialność prawną. Ekonomiści doskonale zdają sobie sprawę, że istnieją silne bodźce skłaniające przedsiębiorstwa do unikania konkurencji, podnoszenia cen i zwiększania zysków. Adam Smith napisał w Bogactwie narodów ( Wealth of Nations ) w 1776 r.: „Ludzie z tej samej branży rzadko spotykają się razem, nawet dla zabawy i rozrywki, ale (jeśli już tak się dzieje) rozmowa kończy się spiskiem przeciwko społeczeństwu lub jakimś sposobem na podniesienie cen”. Nawet jeśli oligopoliści uznają, że działając jako grupa, odnieśliby korzyści, gdyż doprowadziliby do monopolizacji swojej branży, każdy z podmiotów uczestniczących w zmowie konfrontuje się z pokusą, aby nieco zwiększyć rozmiary produkcji (w stosunku do uzgodnionego w ramach kartelu wolumenu) i osiągać nieco większy zysk, licząc na to, że inni uczestnicy zmowy dotrzymają porozumienia. Jeśli dostatecznie duża grupa oligopolistów ulegnie tej pokusie i zacznie zwiększać produkcję, wówczas cena rynkowa spadnie. W konsekwencji nawet relatywnie bardzo mała grupa oligopolistów (dwa lub trzy przedsiębiorstwa), zamiast stworzyć kartel, będzie tak zaciekle konkurować, że wszystkie osiągną zerowe zyski ekonomiczne, tak jakby były firmami działającymi w ramach konkurencji doskonałej. Dylemat więźnia Ze względu na wysoki stopień komplikacji sposobu postępowania przedsiębiorstw działających w ramach oligopolu, będący pochodną ich wzajemnych zależności, nie ma jednej, ogólnie przyjętej teorii (ani jednego modelu) opisującej sposób postępowania oligopolistów, tak jak było to w przypadku omówionych wcześniej struktur rynkowych. Zamiast tego ekonomiści wykorzystują teorię gier (ang. game theory ), tj. dział matematyki analizujący sytuacje, w których uczestnicy pewnych gier podejmują decyzje charakterystyczne dla danego problemu, zaś ich wypłaty zależą nie tylko od ich decyzji, lecz również od posunięć innych graczy. Teoria gier znalazła szerokie zastosowanie w naukach społecznych, również w zarządzaniu, prawie i strategii wojskowej. Dylemat więźnia (ang. prisoner's dilemma ) to gra, w której korzyści ze współpracy – z punktu widzenia biorących w niej udział podmiotów – są większe niż korzyści z forsowania wyłącznie własnego interesu (teoretycy teorii gier powiedzieliby, że strategia pokojowa jest lepsza niż strategia konfliktu). Nie zmienia to faktu, że gracze mimo wszystko dość często wybierają strategię konfliktu. Dzięki temu dylemat więźnia bardzo dobrze nadaje się do analizy decyzji oligopolistów. Pierwotny scenariusz gry przedstawia się w sposób następujący: Aresztowano dwóch kryminalistów (nazwijmy ich więźniem A i więźniem B), co do których istnieje bardzo silne podejrzenie, że dokonali poważnego przestępstwa. Niestety, policja nie dysponuje niepodważalnymi dowodami, które powiążą ich z tym zdarzeniem. Samo zatrzymanie ma związek z relatywnie błahym wykroczeniem, zagrożonym maksymalną karą dwóch lat więzienia. Kiedy więźniowie zostali zabrani na posterunek policji, obaj solidarnie milczeli i nie chcieli zeznawać. Zostali jednak umieszczeni w oddzielnych pomieszczeniach i do każdego z nich przyszedł śledczy, który wygłosił krótką przemowę: „Wiesz co? Twój partner w drugim pokoju sypie aż miło. Już zawarł umowę z prokuratorem, dzięki czemu otrzyma nadzwyczajne złagodzenie kary i po roku wyjdzie na wolność. Ty zaś, jak frajer, pójdziesz siedzieć aż na osiem lat. Nie bądź głupi i też nam wszystko opowiedz, dzięki czemu otrzymasz krótszy, pięcioletni wyrok\". Policjanci oczywiście nie wspomnieli o tym, że jeśli obaj wspólnicy zachowają milczenie, nie będzie ich można powiązać z poważnym przestępstwem i maksymalna kara, którą im grozi, to dwa lata za kratkami. Opisany za pomocą teorii gier problem decyzyjny, przed którym stoją dwaj więźniowie, został przedstawiony w . Aby zrozumieć dylemat, najpierw rozważmy wybory z punktu widzenia więźnia A. Jeśli wierzy on, że więzień B przyzna się do winy, to on sam także powinien się przyznać, aby nie utknąć w więzieniu na osiem lat. Jeśli jednak więzień A wierzy, że wspólnik nie pójdzie na współpracę z policją, wówczas pokusa, aby postępować samolubnie i przyznać się, by odsiedzieć tylko rok, stanie się nieodparta. Kluczową kwestią jest to, że więzień A ma motywację do przyznania się, bez względu na decyzję podjętą przez więźnia B! Więzień B ma te same opcje wyboru, a zatem będzie miał motywację do przyznania się bez względu na wybór dokonany przez więźnia A. Używając języka teorii gier, przyznanie się do winy jest zatem strategią dominującą w tej rozgrywce. Określenie to odnosi się do sposobu postępowania, który gracz (osoba lub przedsiębiorstwo) wybierze, niezależnie od decyzji drugiego gracza. Rezultat jest taki, że jeśli więźniowie kierują się wyłącznie własnym interesem (wybierają strategię konfliktu), obaj prawdopodobnie zdecydują się na współpracę z policją i dostaną łącznie 10 lat więzienia (tj. po 5 lat każdy). Gdyby solidarnie milczeli (wybrali strategię pokojową), łącznie spędziliby za kratkami tylko 4 lata (po dwa lata każdy). Stąd „dylemat” w nazwie gry. Czy postępować zgodnie ze strategią dominującą i sypać, czy utrzymać swoistą formę współpracy ze wspólnikiem, milczeć i spędzić w więzieniu tylko dwa lata (zamiast pięciu)? Dylemat więźnia Więzień B Milczenie (współpraca z drugim więźniem) Przyznanie się (brak współpracy z drugim więźniem) Więzień A Milczenie (współpraca z drugim więźniem) A siedzi 2 lata, B siedzi 2 lata A siedzi 8 lat, B siedzi 1 rok Przyznanie się (brak współpracy z drugim więźniem) A siedzi 1 rok, B siedzi 8 lat A siedzi 5 lat, B siedzi 5 lat Oligopolistyczna wersja dylematu więźnia Również przedsiębiorstwa działające w ramach oligopolu mogą mieć do czynienia z dylematem więźnia. Jeśli każdy z oligopolistów będzie współpracował i ograniczał produkcję, wszystkim firmom zaangażowanym w ten proceder uda się osiągnąć wysokie zyski monopolowe. Każdy oligopolista musi się jednak liczyć z tym, że podczas gdy sam ograniczy produkcję, inne przedsiębiorstwa zaczną zwiększać jej wolumen, wykorzystując wysoką cenę i realizując tym samym jeszcze wyższe zyski. ilustruje dylemat więźnia w kontekście decyzji podejmowanych przez dwóch oligopolistów, w tzw. duopolu (ang. duopoly ). Jeśli przedsiębiorstwa A i B zgodzą się na ograniczenie produkcji, to działając razem jak monopol, każde osiągnie 1000 zł zysku dziennie. Jednak dominującą strategią dla obu przedsiębiorstw jest zwiększenie produkcji (łamanie porozumienia); w takim przypadku każde z nich uzyska zysk równy jedynie 400 zł dziennie. Dylemat więźnia w oligopolu (wszystkie kwoty w zł) Przedsiębiorstwo B Ograniczenie produkcji (współpraca z drugim przedsiębiorstwem) Zwiększenie produkcji (brak współpracy z drugim przedsiębiorstwem) Przedsiębiorstwo A Ograniczenie produkcji (współpraca z drugim przedsiębiorstwem) A zarobi 1000, B zarobi 1000 A zarobi 200, B zarobi 1500 Zwiększenie produkcji (brak współpracy z drugim przedsiębiorstwem) A zarobi 1500, B zarobi 200 A zarobi 400, B zarobi 400 Czy duopoliści mogą sobie ufać? Rozważ sytuację przedsiębiorstwa A: Jeśli przedsiębiorstwo A podejrzewa, że firma B zerwie umowę i zwiększy produkcję, A również zawczasu zwiększy produkcję, ponieważ dla A zysk w wysokości 400 zł (w sytuacji, w której oba podmioty produkują dużo – prawy dolny róg ) jest korzystniejszy niż zysk w kwocie 200 zł (w sytuacji, w której firma A utrzyma produkcję na niskim poziomie, a B ją zwiększy – prawy górny róg tabeli). Jednak jeśli przedsiębiorstwo A zakłada, że firma B będzie współpracowała i utrzyma produkcję na niskim poziomie, wówczas przedsiębiorstwo A tym bardziej może wykorzystać okazję do osiągnięcia wyższych zysków przez zwiększenie produkcji. W końcu jeśli B zamierza produkować mało, to A może zarobić 1500 zł (dzięki dużej produkcji – dolny lewy róg tabeli), zamiast kontentować się zyskiem w kwocie 1000 zł (jeśli będzie ograniczać produkcję – górny lewy róg tabeli). W związku z tym przedsiębiorstwo A uzna za opłacalne zwiększanie produkcji zarówno wtedy, gdy firma B ją ogranicza, jak i wtedy, gdy B ją zwiększy. Przedsiębiorstwo B stoi w obliczu podobnych bodźców, które najprawdopodobniej doprowadzą je do zwiększenia produkcji. W konsekwencji dylemat więźnia, z jakim skonfrontowane zostają przedsiębiorstwa działające w ramach oligopolu, prowadzi do sytuacji, w której mimo iż przedsiębiorstwa A i B mogą osiągnąć najwyższe możliwe łączne zyski, współpracując w ograniczaniu produkcji i zachowując się jak monopolista, to każde z nich produkuje dużo i kończy z zyskami na poziomie 400 zł. Poniższa opisuje jeden ze szczególnie bulwersujących przypadków powstania kartelu w USA. Czym jest kartel lizynowy? Produkcja lizyny, czyli aminokwasu, którego hodowcy używają jako dodatku paszowego zapewniającego prawidłowy wzrost trzody chlewnej i drobiu, to gałąź o wartości sprzedaży równej w USA 600 mln dol. rocznie. Głównym amerykańskim producentem lizyny jest Archer Daniels Midland (ADM), ale na tym rynku działa również kilka innych dużych europejskich i japońskich firm. W pierwszej połowie lat 90. XX w. przedstawiciele największych światowych producentów lizyny przez pewien czas spotykali się w hotelowych salach konferencyjnych i ustalali dokładnie, jaka będzie wielkość produkcji każdej z firm uczestniczących w tej zmowie i jakiej ceny każda z nich zażąda za swój produkt. Jednak amerykańskie Federalne Biuro Śledcze (FBI) dowiedziało się o istnieniu tego kartelu i założyło podsłuch w telefonach pracowników zaangażowanych w jego tworzenie oraz w miejscach ich sekretnych spotkań. Na jednym z nagrań zarejestrowano wypowiedź, którą do uczestników spotkania, jakie odbyło się w 1994 r. w Mona na Hawajach, skierował Terry Wilson, prezes oddziału przetwórstwa kukurydzy w ADM: „Chcę jeszcze raz podkreślić bardzo prosty fakt. Jeżeli możemy sobie ufać, to OK, i jeśli mam pewność, że do końca roku pozwolicie mi sprzedać 67 tys. ton (lizyny), to zrobię to po uzgodnionych dzisiaj cenach [...]. Jedyna rzecz, o której musimy porozmawiać, ponieważ będziemy manipulowani przez [tu pada przekleństwo, którego nie chcemy cytować] kupujących – będą mądrzejsi od nas tylko wówczas, gdy im na to pozwolimy. Oni [klienci] nie są waszymi przyjaciółmi. Nie są moimi przyjaciółmi. Musimy się z nimi kontaktować, ale to nie są moi przyjaciele. Wy jesteście moimi przyjaciółmi. Chcę mieć z wami relacje bliższe niż z którymkolwiek z moich klientów. Bo to wy pozwalacie mi zarabiać pieniądze. [...] A wszystko, co chcę wam jeszcze raz powiedzieć, to... zapiszmy ceny na tablicy. Zgódźmy się wszyscy, że tak właśnie postąpimy, a potem wyjdźmy stąd i zróbmy to”. W czasie, w którym firmy utrzymywały zmowę, cena lizyny wzrosła dwukrotnie. Skonfrontowane z nagraniami FBI przedsiębiorstwo ADM przyznało się do winy w 1996 r. i zapłaciło grzywnę w wysokości 100 mln dol. Wielu czołowych menedżerów, zarówno z ADM, jak i innych firm, także zapłaciło grzywny w wysokości do 350 tys. dol. i zostało skazanych na 24–30 miesięcy więzienia. W innym nagraniu posiadanym przez FBI prezes ADM powiedział członkowi zarządu innej firmy uczestniczącej w zmowie, że ADM ma slogan, który – zgodnie z jego słowami – „przeniknął (jego) całą organizację”. Prezes sformułował go w ten sposób: „Nasi konkurenci to nasi przyjaciele. Naszymi wrogami są nasi klienci”. To hasło mogłoby stać się mottem karteli na całym świecie. Czy współpracę można wymusić? Jak podmioty, które mają do czynienia z dylematem więźnia, mogą uniknąć niepożądanej walki i współpracować ze sobą? Oczywistym rozwiązaniem byłoby znalezienie sposobu na ukaranie tych, którzy nie współdziałają. Prawdopodobnie najłatwiejszym z punktu widzenia oligopolistów uczestniczących w zmowie sposobem, jaki można sobie wyobrazić, byłoby podpisanie formalnej umowy o utrzymywaniu niskiej produkcji i wysokich cen (ze wskazaniem kar umownych). Gdyby jednak grupa przedsiębiorstw w jakimkolwiek kraju (Polsce, USA czy w ramach UE) podpisała taką umowę, byłoby to jawne złamanie prawa zagrożone sankcją karną. Niektóre organizacje międzynarodowe, np. zrzeszające kraje będące członkami Organizacji Krajów Eksportujących Ropę Naftową (OPEC – ang. Organization of Petroleum Exporting Countries ), podpisały umowy międzynarodowe, aby działać jak monopol, ograniczać produkcję i utrzymywać wysokie ceny w celu osiągania wysokich zysków z eksportu ropy. Jednak takie umowy między państwami znajdują się w szarej strefie prawa międzynarodowego i nie poddają się egzekucji. Jeśli np. Nigeria zdecyduje się sprzedawać więcej ropy i w ten sposób obniży jej cenę na światowych rynkach, Arabia Saudyjska nie może pozwać tego kraju do sądu i zmusić go do przestrzegania ustalonych limitów. Odwiedź stronę internetową Organizacji Krajów Eksportujących Ropę Naftową (OPEC) i dowiedz się więcej o tej organizacji, w tym o jej historii. Ponieważ oligopoliści nie mogą podpisać umowy, za złamanie której można byłoby dochodzić roszczeń, aby skutecznie działać jak monopolista, muszą nieustannie kontrolować się nawzajem i sprawdzać wielkość produkcji oraz ceny rynkowe każdego z uczestników zmowy. Model złamanej krzywej popytu (ang. kinked demand curve ) ilustruje jeden z możliwych sposobów wywierania presji, jakie przedsiębiorstwa mogą wobec siebie zastosować. Dzięki niemu oligopoliści mogą naśladować posunięcia konkurentów, jeśli ci obniżają ceny, i w specyficzny sposób karać tych, którzy zdecydują się na ich podnoszenie. pokazuje tę sytuację. Powiedzmy, że oligopolistyczna linia lotnicza uzgodniła z resztą kartelu, iż zapewni 10 tys. miejsc rocznie na trasie z Krakowa do Gdańska za cenę 500 zł. Porozumienie to sprawia, że krzywa popytu na usługi oferowane przez to konkretne przedsiębiorstwo łamie się właśnie w tym punkcie. Powodem, dla którego firma ma do czynienia ze złamaną krzywą popytu (czyli używając języka ekonomicznego, że popyt powyżej punktu złamania staje się bardzo elastyczny, zaś poniżej tego punktu niemal sztywny), jest reakcja rywali na ewentualne zmiany cen wprowadzane przez tę firmę. Jeśli analizowane przedsiębiorstwo zdecyduje się produkować więcej i obniżyć cenę, pozostali członkowie kartelu natychmiast postąpią podobnie i również obniżą ceny, a zatem niższa cena spowoduje bardzo niewielki wzrost wielkości sprzedaży (krzywa popytu ma bardzo niską elastyczność). Jeśli analizowane przedsiębiorstwo zdecyduje się na obniżkę cen do 300 zł za bilet (a zatem aż o 40%), jego sprzedaż wzrośnie do 11 tys. biletów rocznie (jedynie o 10%). Jeśli jednak ta sama linia lotnicza będzie chciała podnieść ceny do 550 zł za bilet, czyli o 10%, pozostali oligopoliści nie będą naśladować tego ruchu, co doprowadzi do spadku popytu na usługi oferowane przez analizowaną firmę aż o 50% (popyt na bilety będzie się kształtował na poziomie 5 tys. rocznie). Tak więc jeśli oligopoliści zawsze naśladują obniżki cen dokonywane przez współuczestników zmowy, ale nie podnoszą cen w ślad za takim posunięciem jednego z uczestników kartelu, żaden z nich nie będzie miał silnej motywacji do zmiany cen, ponieważ potencjalne korzyści z takiego ruchu są minimalne, o ile w ogóle się pojawiają. Ta strategia może działać jak cicha forma współpracy, dzięki której kartelowi udaje się z powodzeniem ograniczać produkcję, zwiększać ceny i pomnażać zyski monopolowe, nawet jeśli tworzące go podmioty nie zawrą umowy, której złamanie prowadziłoby do odpowiedzialności prawnej. Złamana krzywa popytu Przyjrzyjmy się przedsiębiorstwu będącemu członkiem kartelu, które – zgodnie z zawartą zmową – ma produkować 10 tys. sztuk jakiegoś dobra i sprzedawać je w cenie 500 zł. Pozostali członkowie kartelu mogą wymuszać na nim wywiązywanie się z tego porozumienia dzięki strategii, która prowadzi do złamania krzywej popytu na produkty oferowane przez analizowaną firmę. Jeżeli oligopolista spróbuje obniżyć cenę, żeby zwiększyć swoją produkcję i sprzedaż, inne firmy natychmiast zrobią to samo. Jeśli zatem przedsiębiorstwo obniży cenę do 300 zł, zwiększy swoją produkcję jedynie do 11 tys. sztuk. Z drugiej strony, jeśli oligopolista spróbuje podnieść swoją cenę, inne firmy nie powtórzą tego ruchu, więc gdy przedsiębiorstwo zwiększy cenę do 550 zł, jego sprzedaż gwałtownie spadnie (do 5 tys. sztuk). W ten sposób, poprzez strategię polegającą na naśladowaniu obniżek cen i ignorowaniu podwyżek, członkowie kartelu mogą wzajemnie się kontrolować, aby trzymać się uzgodnionych wcześniej wolumenów produkcji i cen. Wiele rzeczywistych oligopoli, podlegających presji ze strony otoczenia gospodarczego i prawnego, naciskom polityczny, a nawet wskutek rozbuchanego ego swoich menedżerów, przechodzi przez epizody współpracy i rywalizacji. Gdyby oligopoliści byli w stanie utrzymywać zmowy dotyczące cen i wielkości produkcji w długim okresie, osiągaliby zyski porównywalne z tymi, które są charakterystyczne dla monopolistów. Jednak każde przedsiębiorstwo działające w ramach oligopolu ma silną motywację, by produkować więcej, niż wynikałoby to z rzeczywistej bądź potencjalnej zmowy, i powiększać udział w rynku. Kiedy firmy zaczynają zachowywać się właśnie w ten sposób, łączna produkcja całej gałęzi, poziom cen rynkowych i zyski przedsiębiorstw są bardzo zbliżone do tych, które występują na konkurencyjnych rynkach. Wybory społeczne związane z istnieniem konkurencji niedoskonałej Konkurencja monopolistyczna jest prawdopodobnie najczęściej występującą strukturą rynku w najbardziej rozwiniętych gospodarkach świata (zarówno w USA, jak i w Polsce). Zapewnia silne bodźce do innowacji, ponieważ przedsiębiorstwa dążą do osiągania zysków w krótkim okresie, jednocześnie zdają sobie sprawę, że w długim okresie – dzięki bardzo niskim barierom ograniczającym możliwość rozpoczęcia produkcji przez nowe w gałęzi podmioty – zyski ekonomiczne spadną do zera. Jednak przedsiębiorstwa działające w ramach konkurencji monopolistycznej nie produkują wolumenu, który pozwala obniżyć koszt przeciętny do najniższego możliwego poziomu (nie osiągają optimum technologicznego). Ponadto nieustanne próby różnicowania produktów i zdobycia w ten sposób uwagi konsumentów mogą prowadzić do nadmiernych, ze społecznego punktu widzenia, wydatków na reklamę i marketing. Oligopol jest prawdopodobnie drugą, biorąc pod uwagę częstotliwość występowania, strukturą rynku w krajach rozwiniętych. Gdy oligopole powstają w konsekwencji opatentowanych innowacji lub istnienia szerokiego zakresu korzyści skali, ich funkcjonowanie może przekładać się na korzyści dla konsumentów. Istnienie dość wysokich kosztowych barier wejścia do zoligopolizowanych gałęzi umożliwia działającym w nich podmiotom osiąganie trwałych zysków ekonomicznych nawet w długim okresie. Oligopoliści zwykle nie dostarczają na rynek rozmiarów produkcji, które umożliwią im osiągnięcie minimum długookresowej krzywej kosztów przeciętnych. Gdy walka konkurencyjna w gałęzi oligopolistycznej ma ograniczony charakter, na przedsiębiorstwa funkcjonujące w ramach tej struktury rynkowej nie działają silne bodźce zmuszające je do dostarczania na rynek innowacyjnych produktów i wysokiej jakości usług. Podstawowym zadaniem państwa w odniesieniu do branż, w których istnieją warunki określane jako konkurencja niedoskonała, jest tworzenie takich bodźców i zachęt prowadzących do korzystnego – ze społecznego punktu widzenia – sposobu postępowania przedsiębiorstw (np. promowanie innowacji) i ograniczą do minimum strategie nakierowane na maksymalizowanie zysków, bez istotnych korzyści dla konsumentów (np. zmowy i kartele). W rozdziale poświęconym zaangażowaniu państwa w gospodarkę omówione są reguły, które rządzą politykami publicznymi w zakresie promowania konkurencji. Pokusa przeciwstawienia się prawu Przedsiębiorstwa oligopolistyczne działające w jednej gałęzi często współistnieją niczym pies z kotem, ale równie często potrafią godzić to z bliską, nielegalną współpracą. Francuscy producenci środków czystości zdecydowali się na takie właśnie postępowanie. Konsekwencje? Trudny i wątły związek. Wall Street Journal , donosząc o sprawie, napisał: „Zgodnie z oświadczeniem menedżera firmy Henkel skierowanego do [francuskiej antymonopolowej] komisji, producenci proszków do prania chcieli »ograniczyć intensywność konkurencji i uporządkować rynek«. Niemniej jednak na początku lat 90. XX w. wybuchła między nimi wojna cenowa”. Podczas spotkań menedżerów przedsiębiorstw produkujących środki czystości, trwających czasem ponad cztery godziny, firmy ustalały niezwykle skomplikowane sposoby wyznaczania cen, które każda z nich mogłaby zastosować. „Jeden z menedżerów [przedsiębiorstwa produkującego ten asortyment] opisywał »chaotyczne« spotkania, w czasie których każda ze stron próbowała ustalić, w jaki sposób inne nagięły ustalone wcześniej zasady”. Podobnie jak wiele innych karteli wcześniej, ten „mydlany” także się rozpadł – z powodu bardzo silnej pokusy, aby maksymalizować własne zyski, bez oglądania się na innych uczestników zmowy. Jak skończyła się ta mydlana opera? Po zakończeniu śledztwa prowadzonego przez francuskie organy antymonopolowe na koncerny Colgate-Palmolive , Henkel i Procter & Gamble została nałożona grzywna w łącznej wysokości 361 mln euro. Podobny los spotkał producentów lodu do napojów. Lód w workach to dobro doskonale substytucyjne. Nabywców zazwyczaj w ogóle nie obchodzi, jaka etykieta jest na worku. Zgadzając się na podział rynku i wspólne ustalanie cen, producenci lodu przeszli od doskonałej konkurencji do monopolu. W wyniku umów każde przedsiębiorstwo stało się jedynym dostawcą lodu w workach w danym regionie. Zyski były osiągane zarówno w długim, jak i krótkim okresie. Jak to określono w sentencjach wyroków sądowych: „Przedsiębiorstwa nielegalnie spiskowały, aby manipulować rynkiem”. Grzywny wyniosły ok. 600 tys. dol. i były wysokie, wziąwszy pod uwagę fakt, że worek lodu w większości regionów Stanów Zjednoczonych sprzedaje się za mniej niż 3 dol. W Polsce z kolei UOKiK rozbił kartel łączący producentów farb i markety budowlane (udało się to dzięki temu, że o zmowie władze zostały poinformowane przez kierownictwo firmy Castorama i nieco później przez producenta farb Tikkurila, który – o ironio – był jednym z inicjatorów powstania kartelu). Największa kara została nałożona na sieć Praktiker (39 mln zł). Producent farb dzięki współpracy zapłacił jedynie 9,3 mln, a Castorama w ogóle uniknęła odpowiedzialności. Mimo że w zdecydowanej większości krajów świata ustalanie cen i podział rynku są zachowaniami nielegalnymi, pokusa wyższych zysków sprawia, że zawieranie zmów i tworzenie karteli jest dość powszechne. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Oligopol to struktura rynku, w ramach której kilka przedsiębiorstw dostarcza większość lub całość produkcji w danej gałęzi. Oligopoliści osiągają największe zyski, jeśli potrafią zjednoczyć się w kartel i działać jak monopolista, ograniczając produkcję i podnosząc cenę. Ponieważ każdy członek oligopolu może zwiększyć swoje zyski, łamiąc takie porozumienie, zmowy zazwyczaj przestają obowiązywać w średnim i długim okresie, zwłaszcza że mają nielegalny charakter i ich przestrzeganie nie może być egzekwowane na drodze prawnej. Dylemat więźnia jest przykładem zastosowania teorii gier do analizy postępowania firm działających w ramach oligopolu. Pokazuje on, dlaczego w pewnych sytuacjach wszystkie strony mogą bardziej skorzystać na współpracy niż na kierowaniu się własnym wąsko pojmowanym interesem. Wyzwaniem dla stron pozostaje jednak znalezienie sposobów egzekwowania i zachęcania do zawarcia ewentualnego porozumienia. Pytania Self-Check Przeanalizujmy poniższy wykres, który ilustruje sumaryczne krzywe popytu rynkowego, kosztu krańcowego i utargu krańcowego przedsiębiorstw działających w ramach oligopolu. W tym przypadku zakładamy, że przedsiębiorstwa te nie ponoszą żadnych kosztów stałych. Załóżmy, że przedsiębiorstwa te zmawiają się w celu stworzenia kartelu. Jaką cenę ustali kartel? Jaki wolumen produkcji wytworzą podmioty go tworzące? Jaki zysk osiągnie kartel? Załóżmy teraz, że kartel się rozpada i oligopoliści konkurują ze sobą tak energicznie, jak to możliwe, obniżając ceny i zwiększając produkcję. Jaka będzie wielkość produkcji i cena w tej gałęzi? Jakie będą łączne zyski wszystkich przedsiębiorstw w branży? Porównaj cenę równowagi, wielkość produkcji i zyski dla sytuacji, w której kartel powstał, i dla takiej, w której przedsiębiorstwa energicznie ze sobą konkurują. Jeśli przedsiębiorstwa stworzą kartel, będą działać jak monopol, wybierając wielkość produkcji, dla której MR = MC (Q kartel ). Przerywana linia prowadząca od wyznaczonego w ten sposób wolumenu produkcji do krzywej popytu wskazuje cenę rynkową, jaką ustalą uczestnicy zmowy (P kartel ). Zakładając, że koszty stałe są równe zeru oraz rozumiejąc pojęcia kosztów i zysków, możemy wywnioskować, że gdy krzywa kosztu krańcowego jest pozioma, koszt przeciętny jest stały i równy kosztowi krańcowemu. W ten sposób kartel osiągnie dodatnie zyski ekonomiczne równe powierzchni prostokąta z podstawą odpowiadającą wielkości produkcji wyznaczonej dla MC = MR i wysokością równą różnicy między ceną (odłożoną na krzywej popytu dla tego wolumenu produkcji) a kosztem przeciętnym, tak jak to pokazano na poniższym wykresie. Konkurując energicznie, przedsiębiorstwa będą zwiększać produkcję i obniżać cenę, dopóki będą w stanie generować zyski, czyli do momentu, w którym osiągnie ona poziom równy kosztowi przeciętnemu. Równowaga długookresowa wystąpi w punkcie, w którym koszt przeciętny jest równy popytowi, co odpowiada produkcji na poziomie Q konkurowanie . W wyniku energicznej konkurencji oligopol będzie osiągał zerowe zyski ekonomiczne (gdyż cena P konkurowanie jest równa kosztowi przeciętnemu), tak jak to pokazano na wykresie poniżej. P kartel > P konkurowanie . Q kartel < Q konkurowanie . Zysk ekonomiczny kartelu jest dodatni i wysoki. Zysk ekonomiczny dla sytuacji bezwzględnej konkurencji jest zerowy. Czasami oligopoliści działający w tej samej gałęzi to przedsiębiorstwa o różnych rozmiarach. Załóżmy, że mamy duopol, w którym przedsiębiorstwo A jest duże, a przedsiębiorstwo B małe. Pokazuje to dylemat więźnia w poniższej tabeli. Jeśli założymy, że oba przedsiębiorstwa znają tabelę wypłat, jaka równowaga zostanie najprawdopodobniej osiągnięta w tym przypadku? Przedsiębiorstwo B jest w zmowie z przedsiębiorstwem A Przedsiębiorstwo B oszukuje, sprzedając więcej Przedsiębiorstwo A jest w zmowie z przedsiębiorstwem B A zarabia 1000 zł, B zarabia 100 zł A zarabia 800 zł, B zarabia 200 zł Przedsiębiorstwo A oszukuje, sprzedając więcej A zarabia 1050 zł, B zarabia 50 zł A zarabia 500 zł, B zarabia 20 zł Przedsiębiorstwo B zdaje sobie sprawę, że gdy zacznie oszukiwać, to – w stosunku do stanu podtrzymywania zmowy – podwoi swoje zyski, przynajmniej do momentu, w którym przedsiębiorstwo A zauważy złamanie porozumienia i samo zacznie produkować więcej. Ponieważ jednak zyski przedsiębiorstwa A zaczną szybko spadać wraz ze wzrostem produkcji przedsiębiorstwa B, jest mało prawdopodobne, aby nie zorientowało się ono w sytuacji. A zatem przedsiębiorstwo A w odpowiedzi zapewne również zwiększy produkcję, przez co zyski przedsiębiorstwa B zmniejszą się o 90% kwoty, którą zyskało na oszustwie i 80% pierwotnej sumy zysków. Można domniemywać, że przedsiębiorstwo A uzna w tej sytuacji, że przedsiębiorstwo B raczej nie zaryzykuje oszustwa. Jeśli żadne z nich nie oszukuje, przedsiębiorstwo A zarabia 1000 zł. Jeśli przedsiębiorstwo A jako pierwsze zacznie oszukiwać (zakładając, że konkurent utrzyma niską produkcję), może tylko nieznacznie zwiększyć swoje zyski, ponieważ konkurent jest bardzo mały. Jeśli oba przedsiębiorstwa będą oszukiwać, przedsiębiorstwo A straci co najmniej 50% tego, co mogłoby zarobić w ramach kartelu. Możliwość niewielkiego zysku (50 zł) prawdopodobnie nie wystarczy, aby skłonić przedsiębiorstwo A do oszustwa, więc w tym przypadku najpewniej obie firmy będą trwać w zmowie. Pytania Review Czy przedsiębiorstwa w oligopolu działają bardziej jak pojedynczy monopolista, czy bardziej jak konkurenci? Odpowiedź krótko uzasadnij. Czy każda strona w dylemacie więźnia bardziej korzysta na współpracy, czy na dążeniu do własnego interesu? Odpowiedź krótko uzasadnij. Co powstrzymuje oligopolistów przed porozumieniem i realizowaniem strategii analogicznej do monopolu, pozwalającej na osiągnięcie najwyższych możliwych zysków? Pytania Critical Thinking Jak sądzisz, czy kształt złamanej krzywej popytu będzie bliższy kątowi prostemu, czy raczej normalnej krzywej popytu (złamanie będzie niemal niezauważalne), jeśli każde przedsiębiorstwo w kartelu będzie wytwarzało prawie identyczny produkt, jak w przypadku OPEC i ropy naftowej? A jeśli każde przedsiębiorstwo będzie wytwarzało nieco inny produkt? Odpowiedź uzasadnij. Kiedy OPEC drastycznie podniósł cenę ropy w pierwszej połowie lat 70. XX w., eksperci twierdzili, że jest mało prawdopodobne, aby kartel mógł utrzymać się w długim okresie, ponieważ bodźce skłaniające poszczególnych członków do oszukiwania staną się zbyt silne. Blisko 50 lat później OPEC nadal istnieje. Jak myślisz, dlaczego ta organizacja mimo wszystko była w stanie utrzymać spójność i kontynuować zmowę? Wskazówka : Możesz rozważyć powody nieekonomiczne. Problemy Marysia i Rafał to dwoje plantatorów, którzy jako jedyni dostarczają ekologiczną kukurydzę do lokalnego sklepu spożywczego. Wiedzą, że gdyby współpracowali (zmówili się) i produkowali mniej kukurydzy, mogliby podnieść cenę. Jeśli będą negocjować z odbiorcą niezależnie, każde z nich zarobi 100 zł dziennie. Jeśli zdecydują się współpracować i oboje zmniejszą produkcję, każde z nich zarobi 150 zł dziennie. Jeśli jedna osoba obniży produkcję, a druga nie, to ta, która obniży produkcję, nic nie zarobi, a druga przejmie cały rynek i zarobi 200 zł dziennie. W tabeli przedstawiono opcje dostępne dla Marysi i Rafała. Jaka jest najlepsza opcja dla Rafała, jeśli Marysia będzie współpracować i utrzymywać niską produkcję? Jeśli Marysia podejrzewa, że Rafał będzie oszukiwał, co powinna zrobić i dlaczego? Jaki jest rezultat tego konkretnego dylematu więźnia? Jaki byłby preferowany przez nich wybór, gdyby oboje mieli gwarancję współpracy? Objaśnienia tabeli: wszystkie kwoty wyrażone są w zł; A – Niezależne kontakty i negocjacje ze sklepem; B – Współpraca i zmniejszenie produkcji. (Komórki z wypłatami zawierają na pierwszym miejscu zarobki Rafała, a na drugim miejscu zarobki Marysi). Dylemat więźnia dla Marysi i Rafała (wszystkie kwoty w zł) Marysia A B Rafał A (100, 100) (200, 0) B (0, 200) (150, 150) Janinę i Błażeja zatrzymuje policja, oskarżając ich o napad na bank. Na komisariacie zostali umieszczeni w oddzielnych pomieszczeniach i są przesłuchiwani na okoliczność udziału w tym przestępstwie. Policja proponuje każdej z podejrzanych osób układ: jeśli przyzna się i wyda wspólnika, otrzyma niższy wyrok. Jeśli przyznają się oboje, każde z nich zostanie skazane na 30 lat więzienia. Jeśli żadne się nie przyzna, spędzą za kratkami po 20 lat. Jeśli tylko jedno z nich się przyzna, zostanie skazane na 15 lat więzienia, a osoba, która milczała, dostanie 35 lat. Tabela poniżej przedstawia opcje dostępne dla Janiny i Błażeja. Co powinna zrobić Janina, jeśli wierzy, że – niezależnie od okoliczności – Błażej będzie milczał? Co powinna zrobić, jeśli podejrzewa, że Błażej jednak się przyzna? Czy Janina dysponuje strategią dominującą? Czy Błażej ma taką strategię? Objaśnienia tabeli: A – Przyznać się i wydać wspólnika, B – Milczeć. (Na pierwszym miejscu wysokość wyroku dla Janiny, a na drugim miejscu wyrok dla Błażeja. Dylemat więźnia dla Janiny i Błażeja (wyroki w latach więzienia) Janina A B Błażej A (30, 30) (15, 35) B (35, 15) (20, 20) kartel (ang. cartel ) grupa przedsiębiorstw, które zmawiają się, aby dzielić rynek, ograniczać produkcję i podnosić ceny zmowa (ang. collusion ) sytuacja, w której przedsiębiorstwa działają razem w celu zmniejszenia produkcji i utrzymania wysokich cen porozumienie monopolistyczne (ang. collusion ) patrz: zmowa duopol (ang. duopoly ) rynek oligopolistyczny, na którym działają tylko dwa przedsiębiorstwa teoria gier (ang. game theory ) gałąź matematyki wykorzystywana m.in. przez ekonomistów do analizowania sytuacji, w których wypłaty przysługujące konkretnym graczom nie zależą wyłącznie od ich decyzji, lecz również od strategii stosowanych przez pozostałych uczestników gry złamana krzywa popytu (ang. kinked demand curve ) krzywa popytu na produkt będąca konsekwencją strategii oligopolistów, którzy decydują się na naśladowanie wyłącznie obniżek cen wprowadzanych przez któregokolwiek z nich i ignorowanie ewentualnych podwyżek dylemat więźnia (ang. prisoner’s dilemma ) gra, w ramach której korzyści ze współpracy są większe niż korzyści z forsowania wąsko rozumianego własnego interesu", "section": "Oligopol", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Ludzie często myślą o popycie i podaży wyłącznie w odniesieniu do dóbr i usług konsumpcyjnych, ale rynki pracy, np. pielęgniarek, i rynki kapitału również mogą być poddane takiej analizie. (Źródło: modyfikacja pracy „Fotos GOVBA\"/Flickr Creative Commons) Pokolenie wyżu demograficznego wkracza w jesień życia The Census Bureau , amerykański odpowiednik GUS-u, donosi, że w 2013 r. 20% populacji USA miało ponad 60 lat, co oznacza, że prawie 63 mln ludzi osiągnęło wiek, w którym będą potrzebować rozbudowanej opieki medycznej. W Polsce na koniec 2019 r. osób w wieku 60+ było 9 mln, a odsetek osób starszych w populacji naszego kraju wynosił 25,3%. Demografowie szacują, że w roku 2050 liczba seniorów zwiększy się do poziomu blisko 14 mln, link do danych znajdziesz tutaj . W USA 74 mln ludzi urodzonych w czasie powojennego wyżu demograficznego (czyli w latach 1946–1964) właśnie osiągnęło wiek emerytalny. Wraz z upływem czasu zaczną dotykać ich dość powszechne dla tej grupy wiekowej problemy zdrowotne, takie jak choroby serca, zapalenie stawów i choroba Alzheimera, które mogą wymagać przedłużającej się hospitalizacji lub domowej opieki pielęgniarskiej. Starzenie się pokolenia wyżu demograficznego oraz postęp w technologiach ratujących i przedłużających życie zwiększą zapotrzebowanie na opiekę zdrowotną i pielęgniarską. Dodatkowo popyt ten pobudzi The Affordable Care Act (ustawa o przystępnej cenie opieki), rozszerzający dostęp do opieki zdrowotnej dla milionów Amerykanów. Według Bureau of Labor Statistics (BLS) można oczekiwać, że liczba pracowników zatrudnionych w charakterze pielęgniarki i pielęgniarza w latach 2014–2024 w Stanach Zjednoczonych zwiększy się o 16%. Mediana rocznych wynagrodzeń (która w 2015 r. wyniosła 67 490 dol.) zapewne również wzrośnie. BLS prognozuje, że do 2022 r. pojawi się zapotrzebowanie na 439 tys. nowych etatów pielęgniarskich. Zgodnie z raportem przygotowanym przez Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych w 2021 r. w Polsce zawody te wykonywało 261 tys. osób. Jednak w przeciwieństwie do prognoz formułowanych dla USA liczba pielęgniarek i położnych zatrudnionych w Polsce ma się zmniejszyć o 16 761 do 2025 r. i aż o 36 293 do roku 2030 niezależnie od rosnącego zapotrzebowania na opiekę; link do źródła . Te dane mówią nam – ekonomistom – że rynek pracowników służby zdrowia, a w szczególności pielęgniarek i pielęgniarzy, stanie przed poważnymi wyzwaniami. Wprowadzony wcześniej sposób analizy podaży i popytu pomoże nam ocenić, jakie będą konsekwencje przedstawionych wyżej czynników dla rynku pracy zawodów medycznych. Omówimy je na końcu niniejszego rozdziału. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Jakie czynniki wpływają na popyt i podaż na rynkach pracy Jakie zmienne determinują popyt i podaż na rynkach finansowych W jaki sposób mechanizm rynkowy tworzy efektywny system dystrybucji informacji wśród podmiotów ekonomicznych Prawa popytu i podaży nie dotyczą tylko rynków dóbr i usług. Odnoszą się do każdego rynku, na którym coś jest sprzedawane i kupowane, a więc również do rynków czynników produkcji, czyli pracy i kapitału. Rynki pracy to rynki pracowników lub miejsc pracy, a bardziej precyzyjnie – usług pracy. Rynki kapitałowe (usług finansowych) to rynki oszczędności lub pożyczek. Gdy myślimy o krzywych popytu i podaży na rynkach dóbr i usług, łatwo wyobrazić sobie, kto zgłasza popyt i kto zapewnia podaż: przedsiębiorstwa wytwarzają i sprzedają swoje produkty, a gospodarstwa domowe je kupują. Kim są nabywcy i sprzedawcy na rynkach pracy i usług finansowych? Na rynkach pracy stroną podażową są osoby poszukujące pracy, czyli oferujące swe usługi pracy, podczas gdy przedsiębiorstwa i inni pracodawcy zatrudniający zgłaszają na nią popyt. Na rynkach finansowych z kolei każdy podmiot, który oszczędza, tworzy podaż kapitału niezbędnego do realizacji procesów produkcyjnych, a każdy, kto pożycza ten kapitał od innych (osoba fizyczna, przedsiębiorstwo lub rząd), tworzy na niego popyt. Należysz do grona studentów, więc najprawdopodobniej albo już jesteś częścią rynku pracy (zapewne tworząc podaż, jakkolwiek możesz też kreować popyt, jeśli posiadasz własną firmę), albo wejdziesz na ten rynek w nieodległej przyszłości. Niniejszy rozdział pozwoli ci dostrzec, że rynki pracy i rynki finansowe możemy analizować za pomocą tych samych narzędzi, których używamy do analizy popytu i podaży na rynkach dóbr i usług konsumpcyjnych.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Podaż i popyt na rynku pracy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przewidywać kierunek i skalę przesunięcia krzywych popytu i podaży na rynku pracy Wyjaśnić wpływ postępu technicznego na popyt i podaż na rynku pracy Wytłumaczyć oddziaływanie płacy minimalnej na rynek pracy Na rynku pracy kształt krzywych popytu i podaży jest analogiczny do tego, jaki występuje na standardowym rynku dóbr i usług. Również prawo popytu działa w ten sam sposób: wyższa płaca (wynagrodzenie), czyli wyższa cena pracy, prowadzi do zmniejszenia zapotrzebowania na pracowników zgłaszanego przez pracodawców, podczas gdy niższa płaca spowoduje wzrost tego zapotrzebowania. Zasady działania prawa podaży również są niezmienne: wyższa cena (wynagrodzenie) prowadzi do wzrostu ilości pracy oferowanej na rynku; niższa cena prowadzi do spadku liczby chętnych do podjęcia zatrudnienia (lub oferowanych przez nich godzin pracy). Równowaga na rynku pracy W 2015 r. na terenie aglomeracji Minneapolis zatrudnionych było ok. 35 tys. dyplomowanych pielęgniarek (według BLS). Pracowały one dla różnych pracodawców: szpitali, gabinetów lekarskich, szkół, przychodni i domów opieki. pokazuje, jak popyt i podaż wyznaczają równowagę na tym konkretnym rynku pracy. Dane zawarte w przedstawiają wielkość oferty i zapotrzebowania na pracę pielęgniarek przy różnych poziomach wynagrodzenia (płacy). Przykład rynku pracy: popyt i podaż na rynku pracy pielęgniarek w aglomeracji Minneapolis Krzywa popytu na pracę zgłaszanego przez pracodawców (D), którzy chcą zatrudnić pielęgniarki, przecina się z krzywą podaży wykwalifikowanych pielęgniarek (S) w punkcie równowagi (E). Wynagrodzenie równowagi wynosi 70 tys. dol., a liczba zatrudnionych pielęgniarek równoważąca rynek to 34 tys. Przy płacy powyżej poziomu równowagi, wynoszącej np. 75 tys. dol., liczba osób chętny do pracy wzrasta do 38 tys., ale liczba pielęgniarek, na pracę których jest zapotrzebowanie, spada do 33 tys. Przy płacy wyższej od poziomu równowagi istniałaby nadwyżka podaży pracy pielęgniarek. Przy cenie pracy poniżej poziomu równowagi, wynoszącej np. 60 tys. dol., liczba oferowanych miejsc pracy spada do 27 tys., podczas gdy zapotrzebowanie wzrasta do 40 tys. osób. Przy płacy poniżej poziomu równowagi pojawiłaby się nadwyżka popytu. Popyt i podaż pielęgniarek w aglomeracji Minneapolis Roczne wynagrodzenie (dol.) Zapotrzebowanie Liczba ofert 55 000 45 000 20 000 60 000 40 000 27 000 65 000 37 000 31 000 70 000 34 000 34 000 75 000 33 000 38 000 80 000 32 000 41 000 Oś pozioma na wykresie prezentuje liczbę pielęgniarek. W tym przykładzie ilość pracy mierzymy liczbą pracowników, ale innym powszechnym sposobem jest pomiar wykorzystujący liczbę przepracowanych godzin. Oś pionowa pokazuje cenę, którą pracodawcy muszą zapłacić za pracę pielęgniarek. W realnym świecie ta cena byłaby równa płacy brutto, czyli wynagrodzeniu wpływającemu na konta pielęgniarek wraz z narzutami (podatki i składki np. na ubezpieczenie zdrowotne lub emerytalne) na płace. W Polsce pracodawcy dokładają 20,48% wynagrodzenia brutto dla każdego pracownika zatrudnionego na etacie. Dodatkowo od wynagrodzenia brutto pracownika odprowadzane są obowiązkowe składki w wysokości blisko 23%. Do tego należy jeszcze doliczyć podatek od dochodów osobistych, którego wymiar jest uzależniony od wynagrodzenia (płacy zasadniczej i wszystkich dodatków, np. premii, kwoty związanej z wysługą lat itd.). W tym przykładzie mierzymy cenę pracy wynagrodzeniem w ujęciu rocznym, chociaż w innych przypadkach możemy mierzyć ją płacą miesięczną lub tygodniową, a nawet stawką za godzinę. Wraz ze wzrostem wynagrodzenia pielęgniarek zapotrzebowanie na ich pracę spada. Niektóre szpitale i domy opieki mogą zmniejszyć liczbę nowo zatrudnianych pielęgniarek lub zwolnić te, które już pracują, gdyż nie będą skłonne płacić im wyższych wynagrodzeń. Pracodawcy, skonfrontowani z wyższymi płacami pielęgniarek, mogą również próbować zmniejszyć koszty i zakres obowiązków, inwestując w sprzęt zastępujący pielęgniarki, taki jak skomputeryzowane systemy diagnostyczne do monitorowania pacjentów, lub angażując pracowników o niższych kwalifikacjach, których płace będą niższe. Wraz ze wzrostem wynagrodzenia pielęgniarek wzrośnie liczba chętnych do podjęcia tej pracy. Jeśli ich płace w aglomeracji Minneapolis są wyższe niż w innych miastach, coraz więcej osób posiadających stosowne uprawnienia przeniesie się do tej metropolii, aby znaleźć w niej zatrudnienie. Więcej osób będzie też skłonnych do zdobycia wykształcenia umożliwiającego tę pracę, a dyplomowane pielęgniarki będą wydłużać czas pracy lub wręcz podejmować zatrudnienie na drugim etacie. Innymi słowy, w okolicy będzie więcej pielęgniarek szukających zajęcia. W stanie równowagi (ang. equilibrium ) zapotrzebowanie i ilość oferowana są sobie równe. Tak więc każdy pracodawca, który chce zatrudnić pielęgniarkę za płacę równowagi, może znaleźć osobę gotową do podjęcia pracy, a każda pielęgniarka, która chce pracować za takie wynagrodzenie, może znaleźć pracę. Na krzywa podaży (S) i krzywa popytu (D) przecinają się w punkcie równowagi (E). Liczba zatrudnionych pielęgniarek, która równoważy rynek pracy w tym mieście, wynosi 34 tys., a płaca równowagi kształtuje się na poziomie 70 tys. dol. rocznie. Ten przykład oczywiście stanowi uproszczenie rzeczywistości (podobnie jak każdy model ekonomiczny), koncentrując analizę na statystycznie uśrednionej pielęgniarce. W rzeczywistości rynek pracy pielęgniarek obejmuje wiele mniejszych rynków (segmentów), do których dostęp uzależniony jest np. od posiadania specjalistycznych kwalifikacji (położne) i doświadczenia. Jednak podobnie rzecz się ma z rynkami dóbr konsumpcyjnych. Rynek paliw, na którym wyznaczamy cenę równowagi, też składa się z segmentów obejmujących etyliny w wersji regularnej i premium, jak również olej napędowy lub gaz. Jednak omawianie średniej ceny benzyny, tak jak i średniej pensji pielęgniarek, może być nadal przydatne, ponieważ odzwierciedla typowe procesy zachodzące w większości segmentów składających się na ten konkretny rynek pracy. Trudno oczekiwać, aby płace pielęgniarek nie wzrosły w sytuacji, w której systematycznie zwiększa się wynagrodzenie położnych. Gdy cena pracy odchyli się od poziomu równowagi, mechanizm rynkowy będzie działał w taki sposób, by relatywnie szybko ów stan przywrócić. Na przykład gdyby cena pracy pielęgniarek w Minneapolis kształtowała się powyżej poziomu równowagi i wynosiła 75 tys. dol. rocznie, aż 38 tys. osób chciałoby podjąć tę pracę, ale pracodawcy gotowi byliby zatrudnić tylko 33 tys. pielęgniarek. Przy płacy powyżej poziomu równowagi powstaje nadwyżka podaży. W tej sytuacji, przy wielu kandydatach na każde miejsce pracy, pracodawcy będą mieli możliwość oferowania niższych płac. Wynagrodzenia pielęgniarek będą spadać, aż osiągną poziom równowagi. Z drugiej strony, jeśli wynagrodzenia będą niższe od poziomu równoważącego rynek, powiedzmy w wysokości 60 tys. dol. rocznie, powstanie nadwyżka popytu na pracę. Relatywnie niskie płace będą skłaniały pracodawców z Minneapolis do zwiększania zatrudnienia, ale popyt na 40 tys. pracowników napotka podaż w wysokości jedynie 27 tys. osób. Brak chętnych do podjęcia pracy będzie skłaniał pracodawców do stopniowego podnoszenia wynagrodzenia, aby eliminować wakaty i zapobiec zwalnianiu się pracowników już zatrudnionych. Z drugiej strony rosnące wynagrodzenie będzie przyciągać do tego miasta pielęgniarki i skłaniać młodych ludzi do kształcenia się w tym kierunku. Dzięki tym procesom cena i zatrudnienie na rynku pracy ponownie będą zmierzać w kierunku równowagi. Przesunięcia krzywej popytu na pracę Krzywa popytu na pracę pokazuje ilość pracy (liczbę pracowników lub godzin ich pracy), na jaką pracodawcy zgłaszają zapotrzebowanie przy każdym poziomie wynagrodzenia lub każdej stawce godzinowej, przy założeniu ceteris paribus . Zmiana płacy spowoduje zmianę ilości pracy, na którą jest zapotrzebowanie. Jeśli stawka wynagrodzenia wzrośnie, pracodawcy będą chcieli zatrudniać mniej pracowników. Ilość pracy, na którą jest zapotrzebowanie, zmniejszy się i nastąpi ruch w górę wzdłuż krzywej popytu. Jeśli płace spadają, pracodawcy są bardziej skłonni do zatrudniania większej liczby pracowników. Ilość pracy, na którą jest zapotrzebowanie, wzrośnie, co spowoduje ruch w dół wzdłuż krzywej popytu. Przesunięcia krzywej popytu na pracę mogą nastąpić z wielu różnych powodów. Jednym z nich jest to, że popyt na pracę zależy od popytu na wyprodukowane dzięki niej dobra lub usługi. Na przykład im więcej nowych aut chcą kupić konsumenci, tym większą liczbę pracowników będą chcieli zatrudnić producenci samochodów. Dlatego właśnie ekonomiści nazywają popyt na pracę i inne czynniki produkcji (kapitał) popytem pochodnym. Oto kilka przykładów pochodnego popytu na pracę: Popyt na szefów kuchni jest uzależniony od popytu na jedzenie w restauracjach. Popyt na farmaceutów jest uzależniony od popytu na leki. Popyt na adwokatów jest uzależniony od popytu na usługi prawne. Wraz ze wzrostem popytu na towary i usługi popyt na pracę wzrośnie, czyli przesunie się w prawo, aby sprostać potrzebom produkcyjnym pracodawców. Wraz ze spadkiem popytu na towary i usługi popyt na pracę zmniejszy się, czyli przesunie się w lewo. pokazuje, że oprócz konsekwencji pochodnego charakteru popytu na pracę może on również wzrosnąć lub spaść (przesunąć się) w odpowiedzi na kilka innych czynników. Czynniki, które mogą przesunąć krzywą popytu na pracę Czynniki Rezultaty Popyt na dobra i usługi Gdy popyt na produkowane dzięki wykorzystaniu pracy dobra i usługi rośnie, wzrasta zarówno ich cena, jak i rentowność procesu produkcyjnego. W rezultacie producenci zgłaszają większe zapotrzebowanie na siłę roboczą, aby zwiększyć wolumen produkcji. Poprawa poziomu wykształcenia i kwalifikacji pracowników Dobrze wyszkolona i wykształcona siła robocza (np. dzięki finansowanym przez państwo programom szkoleń) powoduje wzrost zapotrzebowania na pracę ze strony pracodawców. Wraz z rosnącymi umiejętnościami, kwalifikacjami i doświadczeniem rośnie również wartość produkcji, którą pracownicy są w stanie wytworzyć, co przesuwa popyt na pracę w prawo. Jeśli pracownicy mają tylko podstawowe wykształcenie i brak im doświadczenia, pracodawcy będą ich zatrudniać mniej chętnie, ponieważ będą musieli poświęcić znaczną ilość czasu i pieniędzy na szkolenia. Popyt na pracę przesunie się więc w lewo. Technologia Zmiany technologiczne mogą być zarówno substytucyjne, jak i komplementarne wobec pracy. Gdy postęp technologiczny umożliwia zmniejszenie zatrudnienia, mówimy o substytucyjnej relacji między technologią a pracą. Na przykład wprowadzenie komputerowych edytorów tekstu i drukarek znacznie zmniejszyło zapotrzebowanie na pracę maszynistek. To z kolei przesunęło krzywą popytu na osoby z takimi umiejętnościami w lewo. Ale wzrost dostępności i obniżenie kosztu wprowadzenia niektórych technologii może też zwiększyć popyt na pracę (mówimy wówczas o relacji komplementarnej). Zmiany technologiczne, które działają w ten sposób, zwiększają popyt na niektóre rodzaje pracy, powodując przesunięcie krzywej popytu w prawo. Masowe wykorzystanie oprogramowania do edycji tekstu zwiększyło zapotrzebowanie na specjalistów IT, którzy rozwiązują problemy użytkowników z oprogramowaniem i sprzętem. Podobnie pojawienie się silnika spalinowego i samochodów drastycznie zmniejszyło zapotrzebowanie na woźniców, ale zwiększyło popyt na pracę mechaników samochodowych i pracowników stacji benzynowych. Szersze zastosowanie nowych technologii zwiększy zapotrzebowanie na wykwalifikowanych pracowników, którzy wiedzą, jak ją wykorzystać do zwiększenia produktywności (ilości wytworzonych dóbr i usług) w miejscu pracy. Pracownicy, którzy nie dostosowują się do tych zmian, odczują spadek popytu na swoją pracę. Liczba przedsiębiorstw Wzrost liczby przedsiębiorstw wytwarzających dane dobro lub usługę spowoduje wzrost popytu na pracę, która jest niezbędna do ich wyprodukowania. Spowoduje to oczywiście przesunięcie krzywej popytu na pracę w prawo. Spadek liczby przedsiębiorstw wytwarzających dany towar zmniejszy popyt na pracę, co spowoduje przesunięcie krzywej popytu na pracę w lewo. Regulacje wprowadzane przez państwo Regulacje mogą zwiększyć lub zmniejszyć zapotrzebowanie na pracę przy każdym poziomie wynagrodzenia (płacy rynkowej). Państwo może nakazać, aby na każdym oddziale szpitalnym na jednego pacjenta przypadała jedna pielęgniarka, co zwiększy popyt na ich pracę. Gdyby natomiast regulacje zakazywały wykonywania określonych procedur medycznych położnym i dopuszczały do nich wyłącznie lekarzy, popyt na pracę położnych przesunąłby się w lewo. Cena i dostępność innych czynników produkcji (nakładów) Praca nie jest jedynym nakładem w procesie produkcyjnym. Na przykład sprzedawca w call center potrzebuje telefonu i terminala komputerowego, aby wprowadzać dane i rejestrować sprzedaż. Jeśli ceny innych czynników produkcji spadną, produkcja stanie się bardziej opłacalna, a wytwórcy będą potrzebować więcej siły roboczej, aby zwiększyć produkcję. Spowoduje to przesunięcie w prawo krzywej popytu na pracę. Oczywiście relacja ta jest symetryczna. Wyższe ceny innych nakładów obniżają popyt na pracę. Kliknij tu , aby przeczytać więcej o trendach i wyzwaniach dla pracy w XXI w. Przesunięcia krzywej podaży pracy Podaż pracy jest krzywą nachyloną dodatnio, która w związku z tym spełnia warunki prawa podaży albo odpowiada działaniu prawa podaży: im wyższa cena, tym większa ilość pracy oferowana na rynku, a im cena niższa, tym ta ilość jest mniejsza. Krzywa podaży ceteris paribus ilustruje wybór typu coś za coś między zaangażowaniem w pracę a wykorzystaniem czasu wolnego przy każdym poziomie wynagrodzeń. Im wyższa płaca, tym więcej osób jest skłonnych pracować i rezygnować z wypoczynku. zawiera listę niektórych czynników wpływających na wzrost lub spadek podaży pracy. Czynniki, którą mogą przesunąć krzywą podaży pracy Czynniki Rezultaty Liczba pracowników Zwiększenie liczby pracowników spowoduje przesunięcie krzywej podaży w prawo. Wzrost liczby osób zainteresowanych świadczeniem pracy może być spowodowany kilkoma czynnikami, takimi jak imigracja czy wzrost dzietności kobiet. Z kolei starzenie się społeczeństwa będzie miało odwrotny efekt. Polityka zachęcająca do imigracji zwiększy podaż pracy, natomiast zaostrzenie polityki migracyjnej ogranicza liczbę osób chętnych do podjęcia pracy. Populacja rośnie również, gdy liczba urodzeń przewyższa liczbę zgonów w ciągu roku. To ostatecznie zwiększy podaż siły roboczej, gdy młodzi ludzie osiągną wiek produkcyjny. Natomiast wysoka liczba osób, które przechodzą na emeryturę, zmniejszy podaż siły roboczej. Na liczbę pracowników wpływają też zmiany kulturowe, takie jak wzrost liczby kobiet podejmujących pracę zarobkową poza domem. Niezbędne kwalifikacje Im wyższy poziom wykształcenia i kwalifikacji jest niezbędny do świadczenia pracy, tym mniejsza jej podaż. Osób posiadających doktorat z matematyki jest mniej niż nauczycieli matematyki w szkołach średnich; podaż kardiologów jest mniejsza niż lekarzy pierwszego kontaktu, a liczba lekarzy jest mniejsza niż liczba pielęgniarek. Działania państwa Działania państwa również mogą wpływać na podaż pracy. Aktywność regulacyjna władz różnych szczebli może określić minimalny poziom wykształcenia, doświadczenia i kwalifikacji niezbędnych do świadczenia określonych rodzajów pracy. Gdy te wymagania zostaną zaostrzone, liczba wykwalifikowanych pracowników zmniejszy się przy każdym poziomie wynagrodzenia. Z drugiej strony, rząd może dofinansować szkolenia, a nawet obniżyć wymagany poziom kwalifikacji, np. zaoferować dotacje dla szkół pielęgniarskich lub studentów pielęgniarstwa i zezwolić na świadczenie porad prawnych absolwentom studiów prawniczych, którzy nie ukończyli aplikacji. Takie przepisy przesunęłyby krzywe podaży pielęgniarek i prawników w prawo. Ponadto polityka rządu zmieniająca względną atrakcyjność pracy w porównaniu z brakiem zatrudnienia również wpływa na podaż tego czynnika produkcji. Obejmuje ona m.in. wysokość i dostępność zasiłków dla bezrobotnych, długość płatnego urlopu rodzicielskiego, zasiłki na opiekę nad dzieckiem oraz inne programy socjalne. Przykładem może być wprowadzenie w Polsce programu Rodzina 500+, które zmniejszyło podaż pracy wśród kobiet posiadających dzieci. Długoterminowe zasiłki dla bezrobotnych mogą ich zniechęcać do poszukiwania pracy. Polityka socjalna państwa musi być zatem dogłębnie przemyślana, aby ograniczyć negatywne skutki dla rynkowej podaży pracy. Zmiana wynagrodzenia spowoduje ruch wzdłuż krzywych popytu na pracę lub podaży pracy, ale nie przesunie samych krzywych. Jednak inne wydarzenia, takie jak te, które zostały opisane w dwóch tabelach powyżej, spowodują przesunięcie albo popytu na pracę, albo jej podaży, a tym samym zmienią stan równowagi na rynku. Technologia i zróżnicowanie płac: czteroetapowy proces Różne trendy obserwowane w gospodarkach rynkowych prowadzą do zmian poziomu wynagrodzeń i wielkości zatrudnienia. Zastanów się, w jaki sposób nowe technologie informatyczne, takie jak sieci komputerowe i telekomunikacyjne, wpłynęły na sytuację pracowników wysoko wykwalifikowanych, a jak na sytuację tych, którzy nie posiadają specjalistycznego wykształcenia i umiejętności? Z punktu widzenia pracodawców zgłaszających zapotrzebowanie na siłę roboczą nowe technologie często zastępują pracowników o niskich kwalifikacjach, takich jak urzędnicy zajmujący się aktami, którzy kiedyś przeczesywali szafki pełne papierowych dokumentów potwierdzających zawarcie transakcji i podpisanie umów. Jednak te same nowe technologie ułatwiają pracę wysoko wykwalifikowanych pracowników, takich jak menedżerowie, którzy dzięki komputerom i sieciom teleinformatycznym są w stanie dotrzeć do większej ilości informacji i lepiej nadzorować zarówno pracowników, jak i procesy produkcyjne w różnych częściach kraju i świata. Jak nowe technologie wpłyną na płace pracowników o wysokich i niskich kwalifikacjach? W przypadku tego pytania czteroetapowy proces analizy wpływu zmian podaży lub popytu na rynek (wprowadzony w ) działa w następujący sposób: Krok 1. Jak wyglądały rynki pracowników o wysokich i niskich kwalifikacjach przed pojawieniem się nowych technologii? Na dwóch panelach S 0 to pierwotna krzywa popytu na pracę. Na każdym panelu pierwotny punkt równowagi E 0 występuje przy płacy W 0 i ilości Q 0 . Technologia i wynagrodzenia: zastosowanie modelu popytu i podaży Panel (a): Popyt na nisko wykwalifikowaną siłę roboczą przesuwa się w lewo, kiedy zmiana technologiczna umożliwi zastąpienie pracy wykonywanej wcześniej przez tych pracowników zautomatyzowanymi procesami. Panel (b): Nowe technologie mogą również zwiększyć zapotrzebowanie na wysoko wykwalifikowaną siłę roboczą w dziedzinach takich jak IT i telekomunikacja. Krok 2. Czy nowa technologia wpływa na podaż pracy oferowaną przez gospodarstwa domowe, czy na popyt na pracę ze strony przedsiębiorstw? Opisana tutaj zmiana technologii wpływa na popyt na pracę zgłaszany przez przedsiębiorstwa. Krok 3. Czy nowa technologia zwiększy, czy zmniejszy popyt na pracę? Na podstawie wcześniejszego opisu możemy założyć, że gdy pojawią się techniczne możliwości zastąpienia pracowników o niskich kwalifikacjach, popyt na taką pracę przesunie się w lewo, z D 0 do D 1 . Z kolei obniżenie cen zaawansowanych technologicznie urządzeń zwiększy atrakcyjność pracowników wykorzystujących je w swojej pracy, w związku z czym popyt na wysoko wykwalifikowaną siłę roboczą przesunie się w prawo, z D 0 do D 1 . Krok 4. Nowa równowaga na rynku pracowników o niskich kwalifikacjach ustali się w punkcie E 1 z płacą W 1 i ilością Q 1 , czyli dla niższych poziomów zarówno wynagrodzenia, jak i zatrudnienia w stosunku do pierwotnego punktu równowagi E 0 . Nowa równowaga na rynku pracowników o wysokich kwalifikacjach (E 1 ) będzie natomiast wskazywać na wyższy poziom płacy (W 1 ) i wyższą wielkość zatrudnienia (Q 1 ) w porównaniu z pierwotnym punktem równowagi (E 0 ). Zatem model popytu i podaży przewiduje, że nowe technologie komputerowe i telekomunikacyjne wpłyną na wzrost płac pracowników o wysokich kwalifikacjach, ale obniżą wynagrodzenia pracowników o niskich kwalifikacjach. Od lat 70. ubiegłego stulecia do roku 2005 w gospodarce amerykańskiej można było obserwować pogłębianie się luki płacowej między pracownikami o wysokich a pracownikami o niskich kwalifikacjach. Na przykład według National Center for Education Statistics w 1980 r. absolwent college'u zarabiał ok. 30% więcej niż absolwent szkoły średniej z porównywalnym doświadczeniem zawodowym. Ale w 2014 r. absolwent college'u zarabiał już ok. 66% więcej niż absolwent szkoły średniej, który przepracował tyle samo lat. Zdaniem wielu ekonomistów trend silnego różnicowania wysokość płac w gospodarce USA wynika w przeważającej mierze z postępu technologicznego. Podobne tendencje obserwowane są również w gospodarce Polski. Na tej stronie przeczytasz o dziesięciu umiejętnościach technicznych, które straciły znaczenie na dzisiejszym rynku pracy. Ograniczenia cenowe na rynku pracy – płaca minimalna W przeciwieństwie do rynków dóbr i usług narzędzie takie jak ceny maksymalne na rynkach pracy jest wykorzystywane niezwykle rzadko, ponieważ przepisy uniemożliwiające ludziom powiększanie ich dochodów, nie są popularne politycznie. Da się jednak wskazać kilka wyjątków od tej zasady. Po pierwsze zatem – rady nadzorcze lub akcjonariusze proponują ograniczenia dochodów kadry kierowniczej najwyższego szczebla. Po drugie zaś, stosowane są ograniczenia łącznej wysokości zarobków w klubach sportowych uniemożliwiające podnoszenie wynagrodzenia gwiazd piłki nożnej, koszykówki lub hokeja w nieskończoność (tzw. salary cap w USA i mechanizm finansowego fair play wprowadzony w klubach piłkarskich przez UEFA). Zupełnie inaczej wygląda sytuacja z cenami minimalnymi, które są narzędziem wykorzystywanym w celu podniesienia wynagrodzeń pracowników o niskich kwalifikacjach. Rządy większości krajów rozwiniętych (ale nie wszystkich, płacy minimalnej nie ma np. w Szwecji, w Niemczech zaś została ona wprowadzona dopiero w drugiej dekadzie XXI w.) ustalają płacę minimalną (ang. minimum wage ), czyli cenę minimalną pracy, która uniemożliwia obniżenie wynagrodzenia pracowników (zarówno definiowanego jako płaca miesięczna, jak i za godzinę pracy) poniżej wskazanego w prawie poziomu. W Polsce w ciągu ostatnich pięciu lat, tj. między rokiem 2018 a 2022, minimalna płaca za standardowy miesięczny okres pracy wzrosła z 2100 do 3010 zł brutto. Jednocześnie w tym samym okresie minimalne wynagrodzenie za godzinę pracy zostało zwiększone z kwoty 13,70 do 19,70 zł brutto. W Stanach Zjednoczonych poza minimalną płacą federalną funkcjonuje jeszcze jeden poziom ceny minimalnej na rynku pracy, tzw. płaca zapewniająca utrzymanie (ang. living wage ). Zwolennicy ustawy o płacy zapewniającej utrzymanie twierdzą, że płaca minimalna jest zbyt niska, aby zapewnić rozsądny poziom życia. Opierają ten wniosek na wyliczeniu, zgodnie z którymi jeśli ktoś pracuje 40 godzin tygodniowo przy płacy minimalnej 7,25 dol. za godzinę przez 50 tygodni w roku, to jego roczny dochód wynosi 14 500 dol., czyli mniej niż oficjalnie przyjęta przez rząd USA granica ubóstwa dla czteroosobowego gospodarstwa domowego. Federalna granica ubóstwa dla takiego gospodarstwa domowego wynosiła w 2015 r. 24 250 dol. Jeśli jedna z osób dorosłych nie pracuje, żeby zapewnić opiekę małoletnim dzieciom, dochody tej drugiej są znacznie poniżej granicy ubóstwa. Odkąd Baltimore uchwaliło w 1994 r. pierwszą ustawę o płacy zapewniającej utrzymanie, podobne rozwiązania przyjęło kilkadziesiąt miast. Rozporządzenia dotyczące płacy zapewniającej utrzymanie nie mają zastosowania do wszystkich pracodawców, ale określiły, że wszyscy pracownicy zatrudnieni w urzędach i przedsiębiorstwach komunalnych, jak również pracownicy przedsiębiorstw zatrudnianych przez miasto, otrzymują płacę nie mniejszą niż ustalona przez władze lokalne, która zwykle jest o kilka dolarów za godzinę wyższa niż płaca minimalna w USA. przedstawia sytuację kraju biorącego pod uwagę wprowadzenie płacy minimalnej. Wynagrodzenie oznaczone jest na osi pionowej, bo płaca jest ceną na rynku pracy. Przed uchwaleniem ustawy o płacy minimalnej płaca równowagi wynosiła 10 zł za godzinę, a zatrudnienie kształtowało się na poziomie 1200 pracowników. Jednak silny lobbing obywateli przekonuje parlamentarzystów do uchwalenia ustawy o płacy minimalnej, wymagającej od pracodawców płacenia nie mniej niż 12 zł za godzinę pracy. W odpowiedzi na wyższe zarobki 1600 pracowników zaczyna aktywnie poszukiwać pracy. Przy wyższej płacy pracodawcy są skłonni zatrudnić tylko 700 pracowników. Dla tego poziomu wynagrodzenia liczba chętnych do podjęcia pracy przewyższa zapotrzebowanie, a więc istnieje nadwyżka podaży pracy. Standard życia pracowników, którzy nadal mają pracę za wyższą płacę, uległ poprawie. Oni skorzystali na tej decyzji. Dla tych, którzy chcieli pracować przy dotychczasowej stawce, ale stracili posadę wraz z podwyżką, warunki życia się się pogorszyły. Oni ponoszą koszt decyzji o wprowadzeniu płacy minimalnej. pokazuje różnice w podaży i popycie na pracę przy różnych poziomach wynagrodzenia (płacy). Płaca minimalna Pierwotna równowaga na rynku pracy wyznaczona była w punkcie E, przy płacy równej 10 zł/godz. i liczbie 1200 pracowników. Narzucenie minimalnego poziomu płac na poziomie 12 zł/godz. prowadzi do nadwyżki podaży pracy. Przy tej płacy ilość oferowanej pracy wynosi 1600, a zapotrzebowanie jest równe 700. Płaca minimalna Wynagrodzenie (zł/godz.) Zapotrzebowanie na pracę Oferowana ilość pracy 18 1900 500 19 1500 900 20 1200 1200 21 900 1400 22 700 1600 23 500 1800 24 400 1900 Płaca minimalna w USA jest ustalona albo bardzo blisko płacy równowagi, albo nawet nieco poniżej. Około 1% amerykańskich pracowników faktycznie otrzymuje płacę minimalną. Innymi słowy, płace w zdecydowanej większości przypadków w USA są ustalane na rynku pracy, a nie w wyniku przyjęcia rządowego dolnego progu cenowego. Zupełnie inaczej sytuacja wygląda w Polsce. W 2022 r. minimalne wynagrodzenie pobierać będzie ok. 2,2 mln pracowników. Zważywszy, że zatrudnienie kształtuje się na poziomie ok. 16,5 mln osób, minimalne wynagrodzenie uzyskuje ok. 13% pracujących. Ekonomiści niejednokrotnie próbowali oszacować, o ile płaca minimalna zmniejsza zapotrzebowanie na pracowników o niskich kwalifikacjach. Najczęściej takie badania pokazują, że podwyżka płacy minimalnej o 10% zmniejszyłaby w USA zatrudnienie pracowników niewykwalifikowanych o 1–2%, co wydaje się stosunkowo niewielką redukcją. Niektóre badania nie wykazały żadnego wpływu wyższej płacy minimalnej na zatrudnienie w określonych godzinach i miejscach, chociaż analizy te są kontrowersyjne. Załóżmy, że płaca minimalna leży nieco poniżej poziomu równowagi. Płace mogą wahać się zgodnie z siłami rynkowymi powyżej tej granicy cenowej, ale nie będą mogły zejść poniżej dolnego pułapu. W tej sytuacji minimalna płaca nie jest wiążąca – to znaczy, że nie ma ona wpływu na sytuację na rynku. Jeśli płaca minimalna nieznacznie wzrośnie, to i tak nie będzie miała wpływu na wielkość zatrudnienia w gospodarce, o ile pozostanie poniżej płacy równowagi. A jeśli rząd podniesie płacę minimalną na tyle, aby wzrosła nieco powyżej płacy równowagi, stała się wiążąca i zaczęła oddziaływać, wystąpi tylko niewielka nadwyżka podaży pracy. Te spostrzeżenia pomagają wyjaśnić, dlaczego amerykańskie przepisy dotyczące płacy minimalnej historycznie miały niewielki wpływ na zatrudnienie. Działo się tak, ponieważ płaca minimalna była zwykle ustalana w pobliżu płacy równowagi dla pracowników o niskich kwalifikacjach, a czasem nawet poniżej tego poziomu, nie miała ona więc dużego wpływu na tworzenie nadwyżki podaży pracy. Gdyby jednak płaca minimalna wzrosła znacząco – powiedzmy, gdyby się podwoiła, by zrównać się z płacą zapewniającą utrzymanie, co rozważały niektóre miasta w USA – wówczas jej wpływ na zmniejszenie zapotrzebowania na pracę byłby znacznie większy. W Polsce z kolei wysokość płacy minimalnej w dalszym ciągu jest znacznie niższa niż produktywność większości pracowników, to znaczy, że są oni w stanie wytworzyć dobra i usługi o wartości znacznie przekraczającej poziom ich wynagrodzenia lub koszt ich pracy. Zapewne właśnie dlatego w naszym kraju wzrost płacy minimalnej nie przekłada się na wzrost stopy bezrobocia, która jest miarą nadwyżki podaży na rynku pracy. Poniższa bardziej szczegółowo opisuje niektóre argumenty za i przeciw zmianom płacy minimalnej. Jakie są możliwe konsekwencje podniesienia płacy minimalnej? Z prawa popytu wiemy, że wyższa płaca zmniejszy poziom zatrudnienia wśród pracowników o niskich kwalifikacjach, zarówno jeśli zdefiniujemy ilość pracy w kategoriach liczby pracujących osób, jak i przepracowanych godzin. Chociaż wielkości te mogą budzić zastrzeżenia, przyjmijmy, że podwyżka płacy minimalnej o 10% zmniejszy zatrudnienie takich pracowników o 2%. Czy ta zależność oznaczałaby, że nie należy podnosić płacy minimalnej o 10%? Niekoniecznie. Jeśli 98% osób otrzymujących za swą pracę minimalne wynagrodzenie dostanie podwyżkę o 10%, ale 2% straci pracę, to czy korzyści dla całego społeczeństwa będą większe niż straty? Na tak postawione pytanie trudno odpowiedzieć jednoznacznie, gdyż utrata pracy, nawet przez relatywnie małą grupę, może spowodować więcej szkód niż skromny wzrost dochodów dla większej liczby osób. Po pierwsze, musimy zastanowić się, którzy spośród pracowników otrzymujących płacę minimalną rzeczywiście stracą pracę w wyniku podwyżki minimalnego wynagrodzenia. Jeśli są to osoby posiadające małe dzieci na utrzymaniu, to ocenimy tę sytuację inaczej niż wtedy, gdy zwolnieni zostaną uczniowie szkół średnich, pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i dorabiający do kieszonkowego. Innym problemem jest to, że wielu pracowników otrzymujących płacę minimalną nie pracuje przez cały rok. Wyobraź sobie robotnika z minimalną pensją, który przez kilka wiosennych i letnich miesięcy wykonuje różne prace na pełen etat, a w okresach między tymi zajęciami jest bezrobotny. Pracownik w tej sytuacji otrzymuje 10-procentową podwyżkę płacy w okresie, w którym ma zatrudnienie, ale także przepracuje o 2% mniej czasu w ciągu roku, ponieważ wyższa płaca minimalna zmniejsza zapotrzebowanie zgłaszane na jego usługi przez pracodawców. Ogólnie rzecz biorąc, dochód tego pracownika wzrósłby, ponieważ podwyżka o 10% z nawiązką zrównoważyłaby mniejszą liczbę przepracowanego czasu. Podwyżkę płacy minimalnej dałoby się w tej sytuacji obronić. Oczywiście, przywołane wyżej argumenty nie dowodzą jednoznacznie, że podniesienie płacy minimalnej jest zawsze dobrym pomysłem. Istnieją przecież inne sposoby, które można wykorzystać, aby zwiększyć dochody takich pracowników (jednym z nich jest szeroko dyskutowana koncepcja bezwarunkowego dochodu podstawowego). Nauka, jaka płynie z tego splotu sprzecznych argumentów jest raczej taka, że złożone problemy społeczne rzadko mają jedno proste rozwiązanie. Nawet ci, którzy zgadzają się w kwestii możliwych konsekwencji zastosowania danych narzędzi dla zapotrzebowania i podaży pracy na rynku, mogą różnić się między sobą w ocenie tego, czy konkretna polityka na rynku pracy jest dobrą propozycją. Concepts and Summary Na rynku pracy gospodarstwa domowe tworzą stronę podażową, a przedsiębiorstwa popytową. Na rynku kapitału finansowego gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa mogą znajdować się po obu stronach rynku: są dostawcami kapitału finansowego, gdy oszczędzają lub dokonują inwestycji finansowych, oraz zgłaszają zapotrzebowanie na kapitał finansowy, gdy zaciągają pożyczki lub otrzymują kapitał za pośrednictwem rynków finansowych lub sektora bankowego. W analizie popytu i podaży na rynkach pracy możemy mierzyć cenę na podstawie otrzymywanego rocznego wynagrodzenia lub stawki godzinowej. Ilość pracy możemy mierzyć na różne sposoby, np. liczbą zatrudnionych pracowników lub przepracowanych godzin. Czynniki, które mogą przesunąć krzywą popytu na pracę, obejmują: zmianę zapotrzebowania na towar wytwarzany dzięki zatrudnieniu, zmianę procesu produkcyjnego (zużywanie mniejszej lub większej ilości tego czynnika produkcji) oraz zmianę polityki państwa wpływającą na ilość siły roboczej, jaką przedsiębiorstwa chcą zatrudnić przy danym poziomie wynagrodzeń. Popyt może również wzrosnąć lub spaść (przesunąć się) w odpowiedzi na zmiany w poziomie wykształcenia i doświadczenia pracowników, technologię, liczbę przedsiębiorstw oraz dostępność i ceny innych czynników produkcji, którymi można zastąpić pracę. Główne czynniki mogące przesunąć krzywą podaży pracy to: atrakcyjność pracy dla pracowników (w porównaniu z czasem wolnym), polityka państwa, która ogranicza lub zwiększa liczbę pracowników odpowiednio przeszkolonych do wykonywania konkretnej pracy, liczba pracowników w gospodarce oraz wymagane wykształcenie. Self-Check Questions Jakie zjawiska na rynku pracy powodują ruch wzdłuż krzywej popytu na pracę, a jakie przesunięcie tej krzywej? Zmiany stawki płac (ceny pracy) powodują ruch wzdłuż krzywej popytu. Zmiana jakiegokolwiek innego czynnika wpływającego na popyt na pracę (np. zmiany wielkości produkcji, modyfikacje procesu produkcyjnego wykorzystującego więcej lub mniej siły roboczej, regulacje rządowe) wywołuje przesunięcie krzywej popytu. Jakie zjawiska na rynku pracy powodują ruch wzdłuż krzywej podaży pracy, a jakie przesunięcie samej krzywej? Zmiany stawki płac (ceny pracy) powodują ruch wzdłuż krzywej podaży. Zmiana jakiegokolwiek innego czynnika wpływającego na podaż pracy (np. zmiany w postrzeganiu atrakcyjności pracy, polityka rządu promująca szkolenia w tej dziedzinie) wywołuje przesunięcie krzywej podaży. Review Questions Jak potocznie nazywana jest „cena” na rynku pracy? Czy gospodarstwa domowe stoją po stronie popytu, czy podaży na rynku dóbr i usług? Czy przedsiębiorstwa tworzą popyt, czy podaż na rynku towarów konsumpcyjnych? A co z rynkiem pracy i rynkiem finansowym? Wymień kilka czynników, które mogą spowodować przesunięcie krzywej popytu na rynku pracy. Wymień kilka czynników, które mogą spowodować przesunięcie krzywej podaży na rynku pracy. Critical Thinking Questions Poza popytem na pracę, jaki inny przykład popytu pochodnego możesz podać? Załóżmy, że wzrost płacy minimalnej o 5% powoduje analogiczną redukcję zatrudnienia. Jak wpłynie to na pracodawców i pracowników? Czy twoim zdaniem byłoby to korzystne rozwiązanie? W jakich okolicznościach płaca minimalna miałaby niewiążący charakter? Problems Oceń, czy podmioty oznaczone literami od a do f reprezentują stronę podażową, czy popytową (wskazówka: niektóre z nich mogą reprezentować obie strony na rynku dóbr i usług). Gospodarstwa domowe na rynku pracy. Przedsiębiorstwa na rynku dóbr. Przedsiębiorstwa na rynku finansowym. Gospodarstwa domowe na rynku dóbr. Przedsiębiorstwa na rynku pracy. Gospodarstwa domowe na rynku finansowym. Postaraj się przewidzieć, jak każde z poniższych zdarzeń wpłynie na płacę równowagi i liczbę pracowników przemysłu naftowego zatrudnionych w Teksasie. W każdym przypadku naszkicuj popyt i podaż, aby zilustrować swoją odpowiedź. Cena ropy naftowej rośnie. Wynaleziono nowy, tani i zautomatyzowany sprzęt do wierceń. Kilka dużych firm otwiera w Teksasie fabryki, oferując wiele dobrze płatnych miejsc pracy poza przemysłem naftowym. Rząd przyjmuje nowe, kosztowne z punktu widzenia przedsiębiorstw przepisy z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP). References American Community Survey. 2012. \"School Enrollment and Work Status: 2011.\" Accessed April 13, 2015. http://www.census.gov/prod/2013pubs/acsbr11-14.pdf. National Center for Educational Statistics. “Digest of Education Statistics.” (2008 and 2010). Accessed December 11, 2013. nces.ed.gov. płaca minimalna (ang. minimum wage ) cena minimalna pracy, która sprawia, że pracodawca nie może legalnie płacić zatrudnionym mniej niż określona stawka wynagrodzenia definiowana w ujęciu miesięcznym, tygodniowym lub godzinowym", "section": "Podaż i popyt na rynku pracy", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Rynek pracy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Określić, jakie czynniki determinują popyt na pracę, jeśli przedsiębiorstwo sprzedaje swoje produkty na rynku doskonale konkurencyjnym Wyjaśnić, jakie czynniki determinują popyt na pracę, jeśli przedsiębiorstwo sprzedaje swoje produkty na rynkach konkurencji niedoskonałej Wskazać, jakie czynniki określają stawkę płac na rynku W poprzednim podrozdziale zdefiniowaliśmy rynek pracy jako jeden z rynków czynników produkcji (nakładów). Oczywiście nie istnieje jeden rynek pracy. Ekonomiści posługują się tym określeniem, żeby opisać rynki różniące się m.in. kwalifikacjami pracowników i rodzajem wykonywanej przez nich pracy (istnieje rynek pracowników sektora IT, rynek prawników i rynek robotników niewykwalifikowanych), zasięgiem (rynki lokalne, na których zatrudnienie uzyskują pracownicy handlu detalicznego, i globalny rynek oficerów i marynarzy floty handlowej) oraz stopniem regulacji wprowadzonej przez państwo (ściśle regulowany rynek lekarzy, pilotów samolotów i nauczycieli). Trzeba też wspomnieć o pozostającym praktycznie poza jakimikolwiek regulacjami rynkiem pracowników rolnych. Chociaż każdy rynek pracy jest inny, wszystkie działają w podobny sposób. Na przykład gdy płace rosną na jednym, zwykle w górę idą również na innych. Gdy ekonomiści mówią o rynku pracy, wskazują właśnie na te podobieństwa. Równowagę na rynku pracy określiliśmy jako konkretny poziom wynagrodzenia (płacy) oraz wielkość zatrudnienia. Wskazaliśmy na popyt i podaż na rynku pracy jako parametry wyznaczające poziom równowagi. Od czego zależy jednak wysokość wynagrodzenia, którą pracodawcy (przedsiębiorstwa) są skłonni zapłacić pracownikom? Dlaczego wraz ze wzrostem płac zapotrzebowanie na siłę roboczą maleje? Z drugiej zaś strony – jakie czynniki determinują dochód gospodarstw domowych? W krajach o gospodarce rynkowej, takich jak Stany Zjednoczone i Polska, dochód pochodzi ze sprzedaży lub wynajmu czynników produkcji (pracy, kapitału i ziemi). Mówiąc dokładniej, dochód jest funkcją dwóch czynników: tego, jaką ilość konkretnego czynnika produkcji posiadamy, oraz wartości, jaką społeczeństwo mu przypisuje (w społeczeństwie, w którym nikt już nie wykorzystuje transportu konnego do przewożenia ludzi i towarów, nawet najlepsi woźnice będą mieli problemy z uzyskaniem godziwego dochodu). Dla większości z nas najważniejszym zasobem, jaki posiadamy, jest nasza praca. Tak więc większość naszych dochodów to płace, prowizje, napiwki i inne dochody z pracy. Twój dochód z pracy zależy od tego, ile godzin musisz przepracować, oraz wynagrodzenia, jakie wypłaci ci pracodawca. Jednocześnie niektórzy z nas są właścicielami nieruchomości, z których mogą korzystać samodzielnie lub wynajmować innym użytkownikom. Niektórzy ludzie mają aktywa finansowe, takie jak lokaty bankowe, akcje i obligacje, za które otrzymują odsetki, dywidendy lub inną formę dochodu. Wysokość wynagrodzenia za czynniki produkcji (płaca za pracę, odsetki od kapitału finansowego) jest określana na poszczególnych rynkach. W dalszej części tego podrozdziału skupimy się na rynkach pracy, ale rynki innych czynników produkcji działają bardzo podobnie. Po lekturze pierwszego podrozdziału wiesz już, że na rynku pracy, podobnie jak na każdym innym, mamy do czynienia z popytem i podażą. Teraz spróbujmy się zastanowić, dlaczego właściwie przedsiębiorstwa zgłaszają zapotrzebowanie na pracę. Dlaczego pracodawca jest gotów zapłacić ci za twoje usługi? Nie dzieje się tak dlatego, że cię lubi lub czuje się do tego moralnie lub społecznie zobowiązany, to oczywiste. Pracodawca wypłaca ci wynagrodzenie, ponieważ twoja praca ma dla niego wartość – dzięki niej przedsiębiorstwo może coś wyprodukować, a następnie sprzedać i osiągnąć z tego tytułu przychód. Ile pracodawca jest gotów ci zapłacić? To zależy od twoich umiejętności i doświadczenia, czyli tego, jaka jest wartość twojej pracy (umiejętności, doświadczenia) z punktu widzenia przedsiębiorstwa. Jeśli przedsiębiorstwo chce maksymalizować zyski, nigdy nie zapłaci pracownikowi (w formie płac i dodatkowych świadczeń) więcej, niż wynosi wartość jego krańcowej produktywności dla tego przedsiębiorstwa. Nazywamy to pierwszą zasadą rynków pracy (ang. first rule of labor markets ). Załóżmy, oczywiście upraszczając i pomijając inne koszty produkcji, że przeciętny pracownik może wyprodukować dwa gadżety w ciągu godziny, a przedsiębiorstwo może sprzedać każdy gadżet po 4 zł. Wówczas pracownik generuje dla przedsiębiorstwa produkt wartości 8 zł w ciągu godziny, a maksymalizujący zysk pracodawca zapłaci pracownikowi co najwyżej 8 zł za godzinę, bo tyle jest warta jego praca z punktu widzenia przedsiębiorstwa. Przypomnij sobie definicję produktu krańcowego. Produkt krańcowy (ang. marginal product ) to dodatkowa produkcja, którą przedsiębiorstwo może wytworzyć, zwiększając liczbę pracowników o jednostkę. Ponieważ pracodawcy często zatrudniają pracowników na godziny, zdefiniujemy produkt krańcowy jako dodatkową produkcję, którą przedsiębiorstwo wytwarza, dodając do procesu produkcyjnego jeszcze jedną godzinę pracy. W tym rozdziale zakładamy, że pracownicy nie różnią się – mają takie same wykształcenie, doświadczenie i umiejętności oraz wkładają w pracę taki sam wysiłek. Zatem produkt krańcowy zależy od zasobów kapitału i technologii, jakimi pracownicy dysponują. Maszynistka wyposażona w komputer z odpowiednim oprogramowaniem i drukarką może w ciągu godziny przepisać więcej stron niż w sytuacji, gdyby miała do dyspozycji jedynie elektryczną maszynę do pisania. Zaś na elektrycznej maszynie zdołałaby przepisać więcej stron niż na maszynie ręcznej. Doświadczony operator z koparką jest w stanie wykopać w jednostce czasu dół o bez porównania większej kubaturze niż najsilniejszy nawet robotnik machający łopatą. Wziąwszy pod uwagę powyższe zależności, możemy zdefiniować popyt przedsiębiorstwa na pracę jako produkt krańcowy pracy (wyrażony w jednostkach fizycznych) pomnożony przez rynkową wartość tego produktu z punktu widzenia przedsiębiorstwa. Krańcowy produkt pracy Liczba pracowników (L) 1 2 3 4 Krańcowy produkt pracy (MP L ) 4 3 2 1 Krańcowy produkt pracy Ze względu na stały zasób kapitału, jakim dysponuje przedsiębiorstwo, krańcowy produkt pracy maleje wraz ze wzrostem zatrudnienia (co jest zgodne z prawem malejących przychodów krańcowych). Od czego zależy wartość produktu krańcowego wytworzonego dzięki zatrudnieniu kolejnego pracownika? Jeśli przyjmiemy, że pracodawca sprzedaje wytwarzane przez siebie dobra lub usługi na rynku doskonale konkurencyjnym, to wartość produkcji uzyskanej dzięki zatrudnieniu kolejnego pracownika będzie równa rynkowej cenie produktu. Zatem: popyt na pracę = MP L × P = wartość krańcowego produktu pracy ( MVP L ) Stosowne dane zawarte są w , która jest rozszerzoną wersją Wartość krańcowego produktu pracy Liczba pracowników (L) 1 2 3 4 Krańcowy produkt pracy (MP L ) 4 3 2 1 Cena produktu 4 4 4 4 Wartość krańcowego produktu pracy (MVP L ) 16 12 8 4 Zauważ, że z punktu widzenia przedsiębiorstwa wartość pracy wykonywanej przez każdego kolejnego pracownika jest mniejsza od wartości pracy tych, którzy zostali zatrudnieni wcześniej. Wartość krańcowego produktu pracy W przypadku przedsiębiorstw działających na doskonale konkurencyjnym rynku wartość dodatkowej wytworzonej i sprzedanej produkcji jest równa cenie, jaką przedsiębiorstwa otrzymują za powstały produkt. Ponieważ MP L spada wraz z zatrudnieniem każdego kolejnego pracownika, również wartość produktu krańcowego spada wraz ze wzrostem zatrudnienia. Popyt na pracę w warunkach doskonałej konkurencji na rynku dóbr Podstawowe pytanie, na jakie musi odpowiedzieć sobie każde przedsiębiorstwo, brzmi następująco: ile pracy (pracowników, godzin pracy) zatrudnić? Możemy zdefiniować doskonale konkurencyjny rynek pracy (nazywany inaczej rynkiem pracy konkurencji doskonałej lub doskonałym rynkiem pracy ) (ang. perfectly competitive labor market ) jako taki, na którym przedsiębiorstwa mogą w nieograniczony sposób zwiększać zatrudnienie, bez konieczności podnoszenia stawki płac dla kolejnych przyjmowanych pracowników. Pomyśl o sekretarkach i asystentkach w dużym mieście. Pracodawcy, którzy potrzebują tego rodzaju pracy, mogą bez problemów zatrudnić tyle pracownic, ile potrzebują, oferując im rynkową stawkę wynagrodzenia. Graficzne przedstawienie takiej sytuacji to pozioma krzywa podaży siły roboczej wykreślona na wysokości rynkowej stawki płac, tak jak to widać na . Biorąc pod uwagę płacę rynkową, przedsiębiorstwa maksymalizujące zysk zwiększają zatrudnienie do momentu, w którym płaca rynkowa nie zrówna się z MVP L . Optymalny poziom zatrudnienia dla przedsiębiorstw działających na doskonale konkurencyjnym rynku pracy Na doskonale konkurencyjnym rynku pracy przedsiębiorstwa mogą zwiększać zatrudnienie bez konieczności podnoszenia płacy dla kolejnych pracowników. W związku z tym zatrudnienie rośnie aż do poziomu wyznaczonego przez punkt L 1 , w którym rynkowa stawka płacy zrównuje się z wartością krańcowego produktu pracy. Popyt pochodny Ekonomiści opisują popyt na czynniki produkcji – takie jak praca – jako popyt pochodny (ang. derived demand ). Ponieważ popyt na pracę jest zdeterminowany przez krańcowy produkt pracy oraz cenę rynkową sprzedawanego dobra i opisany wzorem: MP L × P , jest on zależny od popytu na dobra i usługi, które wytwarza przedsiębiorstwo. Wzrost popytu na towary sprzedawane przez przedsiębiorstwo zwiększa ich rynkową cenę, co przekłada się na wzrost zgłaszanego przez firmę popytu na siłę roboczą i inne czynniki produkcji. Zatem popyt na pracę wyprowadzamy z popytu na dobra i usługi sprzedawane przez przedsiębiorstwa. Popyt na pracę w warunkach konkurencji niedoskonałej na rynku dóbr Jeśli pracodawca nie sprzedaje swojej produkcji na rynku doskonale konkurencyjnym, napotyka na opadającą krzywą popytu, co oznacza, że aby zbyć dodatkowe jednostki produkcji, musi obniżyć cenę. Dzieje się tak, jeśli przedsiębiorstwo jest monopolistą, oligopolistą lub działa w warunkach konkurencji monopolistycznej. W tej sytuacji wartość krańcowego produktu pracy każdego kolejnego pracownika określona jest przez przychód krańcowy, a nie cenę. Zatem popyt na pracę to iloczyn krańcowego produktu pracy i przychodu krańcowego. popyt na pracę = MP L × MR = krańcowy przychód z pracy ( MRP L ) Krańcowy przychód z pracy Liczba pracowników (L) 1 2 3 4 Krańcowy produkt pracy (MP L ) 4 3 2 1 Przychód krańcowy (MR) 4 3 2 1 Krańcowy przychód z pracy (MRP L ) 16 9 4 1 Krańcowy przychód z pracy W przypadku firm posiadających siłę monopolową (napotykających opadającą krzywą popytu na sprzedawane produkty) wartość dodatkowej sprzedanej produkcji jest krańcowym przychodem przedsiębiorstwa. Ponieważ MPL spada wraz ze wzrostem zatrudnienia, podobnie zresztą jak MR wraz z każdą dodatkową sprzedaną jednostką produkcji, krańcowe przychody przedsiębiorstwa spadają wraz ze wzrostem zatrudnienia. Biorąc pod uwagę stały poziom płacy rynkowej, przedsiębiorstwa maksymalizujące zysk będą zwiększać zatrudnienie pracowników do momentu, w którym płaca rynkowa zrówna się z przychodem krańcowym, jak to widać na . Optymalny poziom zatrudnienia dla przedsiębiorstw posiadających pewną siłę monopolową Przedsiębiorstwa, które dysponują pewną siłą monopolową (napotykające opadającą krzywą popytu na swoje produkty), wybierają liczbę pracowników wyznaczoną przez punkt L 2 , w którym płaca rynkowa zrównuje się z krańcowym przychodem z pracy. Ponieważ przychód krańcowy jest zawsze mniejszy od ceny, popyt na pracę przedsiębiorstwa, które posiada siłę monopolową, jest mniejszy niż popyt na pracę dla przedsiębiorstwa działającego na rynku doskonale konkurencyjnym (L 1 ). W rezultacie zatrudnienie w gałęziach zmonopolizowanych, zoligopolizowanych i takich, gdzie występuje konkurencja monopolistyczna, będzie niższe niż w gałęziach doskonale konkurencyjnych. Czy pracodawcy maksymalizujący zysk wykorzystują siłę roboczą? Jeśli jeszcze raz przyjrzysz się wykresom zaprezentowanym w niniejszym podrozdziale, łatwo zauważysz, że przedsiębiorstwa oferują swoim pracownikom płace, które są niższe niż wartość ich produktu pracy lub krańcowy przychód z ich pracy. Dokładniej rzecz ujmując, tylko ostatni zatrudniony pracownik otrzymuje wynagrodzenie, które jest równe korzyściom, jakie przedsiębiorstwo odnosi w związku z jego zatrudnieniem. Konstatacja ta prowadzi często do stwierdzenia, że pracodawcy wyzyskują pracowników, ponieważ nie płacą im tyle, ile są oni warci z punktu widzenia firmy. Zastanówmy się nad tym stwierdzeniem. Pierwszy pracownik jest dla przedsiębiorstwa wart x, a drugi y jednostek pieniężnych. Z czego jednak wynika ta różnica? Dzieje się tak ze względu na zasób kapitału i technologię, którą wykorzystują oni w swojej pracy. Różnica między wartością pracy kolejnych pracowników a ich wynagrodzeniem jest przeznaczana na opłacenie kosztów kapitału i technologii, bez których pracownicy nie mieliby gdzie i czym pracować. Nadwyżka pozwala także na osiągnięcie zysków właścicielom przedsiębiorstw i skłania ich do kontynuowania działalności. Gdyby nie zysk, nikt nie miałby pracy, bo nikomu nie opłacałoby się zakładać przedsiębiorstw. Oczywiście problem eksploatacji pracy jest realny (stąd zresztą narzędzia takie jak płaca minimalna, która została omówiona w poprzednim podrozdziale), ale jego natura jest znacznie bardziej skomplikowana niż nadwyżka krańcowego przychodu z pracy i wartości krańcowego produktu pracy nad stawką wynagrodzenia. Co determinuje stawkę płac na rynku? Z poprzedniego podrozdziału dowiedzieliśmy się, że na rynkach czynników produkcji krzywe popytu i podaży mają kształt analogiczny do tych, które są obserwowane na rynkach dóbr i usług konsumpcyjnych. Krzywa popytu na pracę jest opadającą funkcją stawki płac. Popyt na pracę to suma zapotrzebowania wszystkich przedsiębiorstw na pracę. Krzywa podaży pracy jest nachyloną w górę funkcją stawki płac. Jeśli wynagrodzenia za określony rodzaj pracy wzrosną na danym rynku pracy, osoby o odpowiednich umiejętnościach mogą zmienić pracę, a wakaty przyciągną osoby z innych regionów lub branż. Rynkowa podaż pracy to horyzontalna suma podaży pracy wszystkich pracowników. Rynkowa stawka płac Na konkurencyjnym rynku pracy płaca i poziom zatrudnienia w równowadze (mierzony liczbą pracowników lub liczbą przepracowanych godzin) są wyznaczone w punkcie, w którym podaż i popyt się przecinają. Key Concepts and Summary Przedsiębiorstwo potrzebuje pracy ze względu na jej wartość. Zatrudnieni pracownicy zwiększają produkcję przedsiębiorstwa, co oznacza, że ich praca jest źródłem przyrostu produktu, czyli produktu krańcowego. Wraz ze wzrostem zatrudnienia krańcowy produkt pracy maleje, zgodnie z prawem malejących przychodów krańcowych. Dla przedsiębiorstwa działającego na rynku dóbr i usług w warunkach doskonałej konkurencji wartość każdego kolejnego zatrudnionego pracownika będzie równa wartości krańcowego produktu jego pracy, którą definiujemy jako krańcowy produkt pracy pomnożony przez stałą cenę produktu. Dla przedsiębiorstwa, które nie działa na rynku doskonale konkurencyjnym, właściwym parametrem pozwalającym określić wartość pracownika dla firmy jest krańcowy przychód z pracy, który definiujemy jako iloczyn krańcowego produktu pracy i krańcowego przychodu. Firmy maksymalizujące zysk zatrudniają siłę roboczą do momentu, w którym rynkowa płaca jest równa korzyści związanej z zatrudnieniem ostatniego pracownika. Na konkurencyjnym rynku pracy płacę rynkową określamy poprzez interakcję między podażą a popytem na pracę. Self-Check Questions pokazuje różne poziomy zatrudnienia, produkt krańcowy dla każdego z tych poziomów oraz cenę, po której przedsiębiorstwo może sprzedawać produkcję, działając na rynku doskonale konkurencyjnym. Ilość pracy Krańcowy produkt pracy (MP L ) Cena produktu (zł) 1 10 4 2 8 4 3 7 4 4 5 4 5 3 4 6 1 4 Jaka jest wartość produktu krańcowego dla każdego poziomu zatrudnienia? Jeśli przedsiębiorstwo działa na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, na którym obecna płaca rynkowa wynosi 12 zł, to jaki jest jego zysk, jeżeli wybrało ono optymalny poziom zatrudnienia? Dla przedsiębiorstwa działającego na doskonale konkurencyjnym rynku dóbr wartość produktu krańcowego to krańcowy produkt pracy pomnożony przez cenę za ten produkt. Na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, gdzie obecna płaca rynkowa wynosi 12, przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk będzie zatrudniać pracowników do momentu, w którym płaca rynkowa zrówna się z wartością krańcowego produktu pracy. W tym przypadku płaca rynkowa jest równa przychodowi krańcowemu, gdy wielkość zatrudnienia wynosi 5, ponieważ na tym poziomie przychód krańcowy wynosi 12. pokazuje różne poziomy zatrudnienia, produkt krańcowy na każdym z tych poziomów oraz krańcowy przychód monopolu. Ilość pracy Krańcowy produkt pracy (MP L ) Cena produktu (zł) 1 10 10 2 8 7 3 7 5 4 5 4 5 3 2 6 1 1 Jaki jest krańcowy przychód monopolu dla każdego poziomu zatrudnienia? Jeśli monopol działa na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, na którym obecna płaca rynkowa wynosi 20 zł, to jaki jest jego zysk, jeśli poziom zatrudnienia jest optymalny? W przypadku przedsiębiorstw o pewnej sile monopolowej wartość dodatkowej sprzedanej produkcji jest krańcowym przychodem, a nie ceną. Dzieje się tak dlatego, że mają one do czynienia z opadającą krzywą popytu na produkty. To oznacza, że aby sprzedać dodatkową jednostkę produkcji, przedsiębiorstwo musi obniżyć jej cenę. Krańcowy przychód równa się krańcowemu produktowi pracy pomnożonemu przez przychód krańcowy. Przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk będzie zatrudniało pracowników do momentu, w którym płaca rynkowa zrówna się z krańcowym przychodem z pracy. Jeśli obecna płaca rynkowa wynosi 20 zł, maksymalizujący zysk poziom zatrudnienia wynosi 4, ponieważ w tym momencie krańcowy przychód wynosi 20 zł. Review Questions Od czego zależy popyt na pracę w przedsiębiorstwie działającym na doskonale konkurencyjnym rynku dóbr? Co determinuje popyt na pracę w przedsiębiorstwie o pewnej sile monopolowej na rynku dóbr? Na czym polega doskonała konkurencja na rynku pracy? References AFL-CIO. “Training and Apprenticeships.” http://www.aflcio.org/Learn-About-Unions/Training-and-Apprenticeships. Central Intelligence Agency. “The World Factbook”. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/index.html. Clark, John Bates. Essentials of Economic Theory: As Applied to Modern Problems of Industry and Public Policy . New York: A. M. Kelley, 1907, 501. United Auto Workers (UAW). “About: Who We Are.” http://www.uaw.org/page/who-we-are. United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. “Economic News Release: Union Members Summary.” Last modified January 23, 2013. http://www.bls.gov/news.release/union2.nr0.htm. United States Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. 2015. “Economic News; Union Members Summary.” Accessed April 13, 2015. http://www.bls.gov/news.release/union2.nr0.htm. pierwsza zasada rynków pracy (ang. first rule of labor markets ) pracodawca nigdy nie zapłaci pracownikowi więcej, niż wynosi wartość jego krańcowej produktywności z punktu widzenia przedsiębiorstwa doskonały rynek pracy patrz: doskonale konkurencyjny rynek pracy rynek pracy konkurencji doskonałej patrz: doskonale konkurencyjny rynek pracy doskonale konkurencyjny rynek pracy (ang. perfectly competitive labor market ) rynek pracy, na którym ani dostawcy siły roboczej, ani podmioty poszukujące pracowników nie mają żadnej siły rynkowej, zatem pracodawca może zwiększać zatrudnienie bez konieczności podnoszenia płac", "section": "Rynek pracy", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Płace i zatrudnienie na niedoskonale konkurencyjnym rynku pracy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zdefiniować siłę monopsonu Wyjaśnić, w jaki sposób na rynkach czynników produkcji, na których mamy do czynienia z konkurencją niedoskonałą, a siła przetargowa jest po stronie pracodawców, ustalane są wielkości zatrudnienia i poziom płac W rozdziałach poświęconych strukturom rynku zauważyliśmy, że chociaż ekonomiści często wykorzystują model konkurencji doskonałej, to w rzeczywistym świecie istnieje bardzo niewiele przykładów rynków doskonale konkurencyjnych. A co z rynkami pracy? Ile rynków pracy jest doskonale konkurencyjnych? Prawdopodobnie jest więcej przykładów doskonale konkurencyjnych rynków pracy niż takich rynków produktów, co jednak nie oznacza, że wszystkie rynki pracy są doskonale konkurencyjne. Kiedy osoba ubiegająca się o pracę negocjuje z pracodawcą warunki swojego zatrudnienia, często znajduje się w niekorzystnej sytuacji – potrzebuje pracy znacznie bardziej niż pracodawca tego konkretnego kandydata. John Bates Clark (1847–1938), nazywany pierwszym wielkim amerykańskim ekonomistą, napisał w 1907 r.: „Przy zawieraniu umowy o pracę pojedynczy robotnik jest zawsze w niekorzystnej sytuacji. Ma coś, co jest zmuszony sprzedać [aby przeżyć], a czego jego pracodawca nie ma obowiązku nabyć, ponieważ on [czyli pracodawca] może bez konsekwencji odrzucać konkretne kandydatury”. Istnieją dwa źródła niedoskonałej konkurencji na rynkach pracy. Są to źródła leżące po stronie popytu (czyli znaczna siła pracodawców) oraz po stronie podaży (siła leżąca po stronie pracowników). Konkurencyjny rynek pracy to taki, na którym istnieje wielu potencjalnych pracodawców chętnych do zatrudnienia ludzi posiadających określone umiejętności, powiedzmy sekretarek lub księgowych. Załóżmy jednak, że na rynku pracy jest tylko jeden pracodawca zainteresowany ludźmi konkretnej profesji. Ten pracodawca nie ma bezpośrednich konkurentów. Jeśli zaoferuje płace niższe niż te, które ukształtowałby się na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, to potencjalni pracownicy nie będą mieli wielu innych opcji zatrudnienia. Jeśli będą chcieli podjąć tę konkretną pracę, muszą zaakceptować oferowaną stawkę płacy (choć oczywiście sekretarki wciąż mogą zatrudnić się w sklepie, a księgowi w magazynie). Przedsiębiorstwo wykorzystujące swoją siłę rynkową na rynku czynników produkcji nazywamy monopsonem (ang. monopsony ). Klasycznym przykładem monopsonu są miejskie zakłady komunikacyjne w średniej wielkości mieście. Jeśli kierowcy autobusów chcą pracować w swoim zawodzie, muszą zaakceptować stawkę, którą oferuje miejska spółka. To nie jedyny przykład monopsonu. Pomyśl o pielęgniarkach-instrumentariuszkach (czyli tych, które biorą udział w zabiegach chirurgicznych) w mieście mającym tylko jeden szpital. Pracodawcy, którzy mają pewną przewagę rynkową nad potencjalnymi pracownikami, nie są niczym niezwykłym. W końcu większość przedsiębiorstw zatrudnia wielu pracowników, nie uczestnicząc w grze konkurencyjnej. Jak siła rynkowa pracodawcy wpływa na rynek pracy? W pierwszym odruchu zapewne przyszła ci do głowy myśl, że w takiej sytuacji płace będą niższe niż na konkurencyjnym rynku. Sprawdźmy to. Wykorzystamy przykład monopsonu, czyli jedynego nabywcy pewnych umiejętności, ale wyniki będą zbliżone, choć mniej ekstremalne, dla każdego przedsiębiorstwa posiadającego pewną siłę monopolową na rynku pracy. Wróćmy do monopolu. Korzyść z bycia jedynym sprzedawcą polega na tym, że można zażądać za swoje produkty dowolnej ceny (monopolista jest w końcu „twórcą cen\"). Jednak jeśli monopolista chce sprzedać więcej dóbr lub usług, musi cenę obniżyć. Monopsonista napotyka w swej działalności podobne ograniczenia. Ponieważ monopson jest jedynym pracodawcą na rynku, może zaoferować potencjalnym pracownikom dowolną płacę. Jednak musi się skonfrontować z krzywą podaży siły roboczej. Jeśli chce zatrudnić więcej pracowników, musi podnieść im wynagrodzenie. Stwarza to dylemat, który możemy zrozumieć, wprowadzając nowe pojęcie: krańcowy koszt pracy (ang. marginal cost of labor ). Krańcowy koszt pracy to dodatkowy koszt, jaki przedsiębiorstwo ponosi w związku z zatrudnieniem kolejnego pracownika. Zobaczmy, jak to wygląda na przykładzie w . Krańcowy koszt pracy (kwoty w zł) Ilość pracy 1 2 3 4 5 Stawka płac (za godz.) 10 12 13 14 15 Całkowity koszt pracy 10 24 39 56 75 Krańcowy koszt pracy (MC L ) 10 14 15 17 19 W kontekście danych zawartych w powyższej tabeli warto podkreślić kilka istotnych zależności. Po pierwsze, krańcowy koszt pracy rośnie szybciej niż stawka płacy. W rzeczywistości dla dowolnej liczby pracowników (więcej niż jednego) krańcowy koszt pracy jest wyższy niż płaca. Dzieje się tak dlatego, że zatrudnienie jeszcze jednego pracownika wymaga płacenia wyższej stawki wynagrodzenia nie tylko jemu, lecz również wszystkim dotychczas zatrudnionym. Ilustracja graficzna tej zależności jest zaprezentowana na poniższym wykresie. Krańcowy koszt pracy Ponieważ na rynku w warunkach monopsonu działa tylko jeden podmiot zgłaszający popyt na pracę, napotyka on rynkową krzywą podaży pracy. Aby zwiększyć zatrudnienie, musi podnieść płacę nie tylko nowym pracownikom, ale wszystkim zatrudnionym, którym dotychczas płacił mniej. W rezultacie krańcowy koszt dodatkowej jednostki pracy jest wyższy niż płaca, a zatem dla każdego poziomu zatrudnienia (powyżej pierwszego pracownika) MC L znajduje się powyżej rynkowej podaży pracy. Rynek pracy w warunkach monopsonu Monopson będzie zatrudniał pracowników do momentu, w którym jego popyt na pracę zrówna się z krańcowym kosztem dodatkowej jednostki pracy. W konsekwencji wynagrodzenie ukształtuje się na poziomie W m , zaś wielkość zatrudnienia L m . Jeśli przedsiębiorstwo chce maksymalizować zyski, zatrudni liczbę pracowników wyznaczoną przez punkt L m , w którym popyt na pracę (D L ) zrówna się z wartością krańcowego produktu pracy lub krańcowym przychodem z pracy (MVP L lub MRP L ), tak jak to widać na . Następnie krzywa podaży pracy wskaże wysokość wynagrodzenia, które przedsiębiorstwo będzie musiało zapłacić, aby przyciągnąć daną grupę pracowników. Wysokość wynagrodzenia w tym konkretnym przypadku kształtuje się na poziomie W m . Jak ta sytuacja ma się do rynku doskonale konkurencyjnego? Rynek doskonale konkurencyjny odnalazłby równowagę tam, gdzie popyt na pracę zrówna się z podażą pracy ( D L = S L ) . Innymi słowy, w warunkach monopsonu pracodawcy zatrudniają mniej pracowników i płacą im niższe wynagrodzenie. Chociaż czysty monopson może być zjawiskiem relatywnie rzadkim, to wielu pracodawców dysponuje pewną siłą monopolową. Rezultaty dla pracodawców będą podobne, choć nie tak ekstremalne jak na rynkach monopsonistycznych. Key Concepts and Summary Monopson na rynku pracy to jedyny pracodawca, może więc oferować dowolną płacę, zależnie od rynkowej podaży siły roboczej. Oznacza to, że jeśli monopson proponuje zbyt niską płacę, może nie znaleźć wystarczającej liczby chętnych do pracy. Aby pozyskać więcej pracowników, musi ustalić wyższą płacę, a krańcowy koszt zatrudnienia dodatkowego pracownika jest wyższy niż płaca. Aby zmaksymalizować zyski, monopson będzie zatrudniał pracowników do momentu, w którym krańcowy koszt pracy zrówna się z jego popytem na pracę. Skutkuje to niższym poziomem zatrudnienia i wynagrodzeń niż zapewniałby doskonale konkurencyjny rynek pracy. Critical Thinking Questions Jaki jest krańcowy koszt pracy dla przedsiębiorstwa działającego na konkurencyjnym rynku pracy? Jak to wygląda w porównaniu z analogicznym parametrem (MC L ) dla monopsonu? Clune, Michael S. “The Fiscal Impacts of Immigrants: A California Case Study.” In The Immigration Debate: Studies on the Economic, Demographic, and Fiscal Effects of Immigration , edited by James P. Smith and Barry Edmonston. Washington, DC: National Academy Press, 1998, 120–182. http://www.nap.edu/openbook.php?record_id=5985&page=120. Smith, James P. “Immigration Reform.” Rand Corporation: Rand Review . http://www.rand.org/pubs/periodicals/rand-review/issues/2012/fall/leadership/immigration-reform.html. U.S. Department of Homeland Security: Office of Immigration Statistics. “ 2011 Yearbook of Immigration Statistics.” September 2012. http://www.dhs.gov/sites/default/files/publications/immigration-statistics/yearbook/2011/ois_yb_2011.pdf. monopson (ang. monopsony ) rynek na którym występuje tylko jeden nabywca, na rynku pracy oznacza to występowanie tylko jednego pracodawcy", "section": "Płace i zatrudnienie na niedoskonale konkurencyjnym rynku pracy", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Dyskryminacja na rynku pracy Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować różnice w poziomie wynagrodzeń wynikające z płci i pochodzenia etnicznego Objaśnić wpływ dyskryminacji płacowej na konkurencyjne rynki Dyskryminacja (ang. discrimination ) polega na działaniu opartym na przekonaniu, że członkowie określonej grupy zdefiniowanej za pomocą płci, rasy, pochodzenia etnicznego, wyznawanej religii lub jakiegokolwiek innego czynnika są gorsi wyłącznie ze względu na ten czynnik. Istnieje wiele rodzajów dyskryminacji, ale w tym podrozdziale nacisk zostanie położony na dyskryminację na rynkach pracy, która pojawia się wówczas, gdy pracownicy o tym samym poziomie umiejętności – określanym przez wykształcenie, doświadczenie i wiedzę specjalistyczną – otrzymują różne wynagrodzenie lub mają różne szanse na podjęcie pracy. Różnica między średnimi zarobkami dla różnych kobiet i mężczyzn lub ludzi o różnym pochodzeniu etnicznym sama w sobie nie dowodzi, że na rynku pracy występuje dyskryminacja. Musimy porównać te same cechy opisujące wydajność dla wszystkich zaangażowanych stron (pracowników). Dyskryminacja ze względu na płeć na rynku pracy ma miejsce wówczas, gdy pracodawcy płacą kobietom mniej niż mężczyznom, mimo że mają one porównywalny poziom wykształcenia, doświadczenie i wiedzę. Do dyskryminacji rasowej na rynku pracy dochodzi wtedy, gdy pracodawcy płacą odmiennym rasowo pracownikom mniej niż ich współpracownikom należącym do rasy będącej na danym terytorium w większości, mimo posiadania przez nich porównywalnego poziomu wykształcenia, doświadczenia i wiedzy. Aby wnieść pozew o dyskryminację np. ze względu na płeć, pracownica musi udowodnić, że pracodawca płaci jej mniej niż pracownikowi płci męskiej, który ma podobny zakres obowiązków, analogiczne wykształcenie, doświadczenie i kompetencje. Istnieją jednak czynniki, które mogą wpływać na obniżenie średnich zarobków kobiet. Na przykład na kobiety może spadać nieproporcjonalnie duża część obowiązków domowych. Jest też bardziej prawdopodobne, że matka małych dzieci opuści rynek pracy na kilka lat lub będzie pracowała w niepełnym wymiarze godzin. W rezultacie kobiety 30–40-letnie mają przeciętnie mniejsze doświadczenie zawodowe niż mężczyźni w tym samym wieku. W Stanach Zjednoczonych bezdzietne kobiety z takim samym jak mężczyźni wykształceniem i doświadczeniem otrzymują zazwyczaj porównywalną płacę. Jednak kobiety mające rodziny i dzieci zarabiają zazwyczaj od 7% do 14% mniej niż kobiety o podobnym wykształceniu i doświadczeniu zawodowym, ale nieposiadające dzieci. (Tymczasem żonaci mężczyźni zarabiają od 10% do 15% więcej niż samotni mężczyźni z porównywalnym wykształceniem i doświadczeniem zawodowym.) Czynniki wskazane powyżej tworzą swoisty mechanizm negatywnego sprzężenia zwrotnego, który obniża przeciętne płace kobiet. Ponieważ istnieje ryzyko, że pracownica zajdzie w ciążę i po urodzeniu dziecka odejdzie z pracy, pracodawcy są mniej skłonni do zatrudniania kobiet i w związku z tym mniej im płacą. W sytuacji, w której para decyduje się na dziecko, z pracy zrezygnuje osoba o niższych zarobkach, czyli najczęściej kobieta. Taka indywidualna, racjonalna skądinąd decyzja wzmacnia trend obserwowany w skali makro. Zapewne moglibyśmy nazwać różne wzorce obowiązków rodzinnych dyskryminacją, ale zarówno w Polsce, jak i w USA jest to przede wszystkim podział zakorzeniony w społecznych wzorcach dotyczących ról wypełnianych przez ojców i matki w wychowaniu dzieci, a nie dyskryminacja ze strony pracodawców przy podejmowaniu decyzji o zatrudnieniu i wynagrodzeniu. Rynki konkurencyjne i dyskryminacja Gary Becker (1930–2014), laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii w 1992 r., był jednym z pierwszych badaczy, którzy analizowali dyskryminację w kategoriach ekonomicznych. Becker zwrócił uwagę na to, że chociaż konkurencyjne rynki mogą pozwalać niektórym pracodawcom na dyskryminację, to jednocześnie potrafią stwarzać przedsiębiorstwom maksymalizującym zysk zachęty do niedyskryminowania. Biorąc je pod uwagę, Becker badał, dlaczego dyskryminacja się utrzymuje. Jeśli przedsiębiorstwo działające na obszarze zamieszkiwanym przez dużą populację mniejszościową odmawia członkom tej mniejszości sprzedaży swoich produktów lub niechętnie ich zatrudnia, to redukuje własne zyski. Dzięki przedsiębiorstwom prowadzonym przez pracodawców odmawiających płacenia wynagrodzenia kobietom i/lub mniejszościom w oparciu o ich produktywność, inni – poszukujący zysku – pracodawcy mogą zatrudnić tych pracowników. Na rynku, na którym funkcjonuje wiele podmiotów, jeśli właścicielom przedsiębiorstw bardziej zależy na kolorze pieniędzy niż na kolorze skóry, istnieje silna motywacja do podejmowania decyzji dotyczących kupna, sprzedaży, zatrudniania i promocji w oparciu wyłącznie o czynniki ekonomiczne. Dlaczego zatem na konkurencyjnych rynkach dyskryminacja się utrzymuje? Gary Becker starał się wyjaśnić tę zagadkę. Impulsy dyskryminacyjne mogą pojawiać się na wielu poziomach: wśród menedżerów, pracowników i klientów. Rozważ sytuację menedżera, który nie jest osobiście uprzedzony, ale ma wielu pracowników lub klientów, którzy nie zaakceptują kobiety pracującej w „typowo męskim” zawodzie. Jeśli ten menedżer traktuje grupy mniejszościowe lub kobiety sprawiedliwie, może to odbić się na morale jego uprzedzonych współpracowników lub odstraszyć niektórych klientów. W takiej sytuacji polityka niedyskryminacji mogłaby zmniejszyć zyski firmy. W końcu przedsiębiorstwo jest częścią społeczeństwa i jeśli nie przestrzega jego norm, prawdopodobnie ucierpi. Same siły rynkowe raczej nie stłumią silnych postaw społecznych dotyczących dyskryminacji. Key Concepts and Summary Dyskryminacja na rynku pracy ma miejsce wtedy, gdy pracodawcy płacą zróżnicowane wynagrodzenia pracownikom mającym jednakowe wykształcenie, doświadczenie i umiejętności – ze względu na rasę, płeć, religię, wiek lub niepełnosprawność. W Stanach Zjednoczonych kobiety zarabiają średnio mniej niż pracownicy płci męskiej, z kolei czarnoskórzy otrzymują średnio niższe pensje niż biali. Istnieją pewne kontrowersje co do tego, które z niedyskryminacyjnych różnic w wykształceniu i doświadczeniu zawodowym mogą uzasadniać te różnice w zarobkach. Wolny rynek może pozwolić na dyskryminację, ale groźba utraty części zysków lub odejścia produktywnych pracowników stwarza również zachęty dla przedsiębiorstw, by zaniechały zachowań dyskryminacyjnych. Self-Check Questions pokazuje informacje o krzywej podaży pracy dla monopsonu, czyli stawki płacy oczekiwanej na każdym poziomie zatrudnienia. Liczba pracowników Płaca jednostkowa 1 1 2 3 3 5 4 7 5 9 6 11 Jaki jest krańcowy koszt pracy dla monopsonu przy każdym poziomie zatrudnienia? Jeśli każdy pracownik generuje przyrost utargu całkowitego o wartości 13 zł, to jaki jest zysk przedsiębiorstwa, które wybrało optymalny poziom zatrudnienia? Krańcowy koszt pracy to koszt, jaki przedsiębiorstwo ponosi z powodu zatrudnienia jeszcze jednego pracownika. Aby znaleźć krańcowy koszt pracy, należy najpierw ustalić całkowity koszt zatrudnienia dla każdej liczby pracowników, a następnie policzyć różnicę. Monopsonista będzie zwiększał zatrudnienie do momentu, w którym korzyść z zatrudnienia dodatkowego pracownika nie zrówna się z kosztem krańcowym jego zatrudnienia. Oznacza to, że optymalnym poziomem zatrudnienia we wskazanej sytuacji jest 4 pracowników. Wyjaśnij, w jaki sposób w każdej z poniższych sytuacji siły rynkowe mogą zachęcić przedsiębiorstwo do działania w mniej dyskryminacyjny sposób. Lokalne przedsiębiorstwo dostarczające kwiaty, prowadzone przez fanatycznego białego właściciela, zauważa, że wielu klientów to osoby czarnoskóre. Linia montażowa tradycyjnie zatrudnia tylko mężczyzn, ale ma trudności ze znalezieniem odpowiednio wykwalifikowanych pracowników. Stronniczy właściciel przedsiębiorstwa świadczącego usługi domowej opieki zdrowotnej chciałby płacić Latynosom pensje niższe niż innym pracownikom. Przedsiębiorstwa mają motywację do osiągania zysków, a więc powinny sprzedawać produkty wszystkim, bez względu na rasę, pochodzenie etniczne, religię czy płeć. Przedsiębiorstwo musi zatrudniać ludzi, aby się rozwijać i zwiększać sprzedaż. Może ono stwierdzić, że przyjmując pracowników tylko ze swojej tradycyjnej puli – powiedzmy, białych mężczyzn – nie znajdzie ich w wystarczającej liczbie. To dobra motywacja do tego, by zatrudniać kobiety i przedstawicieli różnych mniejszości. Przedsiębiorstwo zaniżające płace swoim pracownikom może ich stracić, gdyż odejdą do innego pracodawcy, oferującego lepsze wynagrodzenie. Ta presja rynkowa może zmienić podejście dyskryminującej firmy. Czy różnica w średnich zarobkach między kobietami a mężczyznami świadczy o dyskryminacji na rynku pracy? Uzasadnij swoją odpowiedź. Nie. Różnica w zarobkach sama w sobie nie świadczy o dyskryminacji, ponieważ nie porównuje płac mężczyzn i kobiet wykonujących tę samą pracę, mających takie samo wykształcenie, doświadczenie i wydajność. Review Questions Critical Thinking Questions Jeśli dyskryminacja nie jest opłacalna, dlaczego ciągle mamy z nią do czynienia? Czy na przedsiębiorstwo, które dyskryminowało mniejszości w przeszłości, powinny być dziś nałożone specjalne wymogi, które będą faworyzować przedstawicieli dyskryminowanej do niedawna mniejszości? Dlaczego tak lub dlaczego nie? dyskryminacja (ang. discrimination ) działania oparte na przekonaniu, że członkowie określonej grupy lub grup są w jakiś sposób gorsi wyłącznie ze względu na określony czynnik, np. rasę, płeć lub religię", "section": "Dyskryminacja na rynku pracy", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Popyt i podaż na rynku finansowym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować sprzedawców i nabywców na rynku kapitału Wyjaśnić, jak stopy procentowe wpływają na popyt i podaż na rynku finansowym Omówić znaczenie przepisów antylichwiarskich Gospodarstwa domowe, organizacje non-profit i przedsiębiorstwa w Stanach Zjednoczonych zaoszczędziły w 2015 r. prawie 1,3 bln dol. (z kolei w Polsce we wrześniu 2021 r. oszczędności gospodarstw domowych szacowano na 1,94 bln zł i była to kwota o blisko 13% wyższa niż na koniec września poprzedniego roku). Gdzie te oszczędności trafiają i jak są wykorzystywane? Część zostaje przekazana do banków, które z kolei pożyczają te pieniądze gospodarstwom domowym lub podmiotom gospodarczym w formie pożyczek lub kredytów. (Zgodnie z polskim prawem pożyczka to środki pieniężne, które pożyczkobiorca może wykorzystać w dowolny sposób. Kredyt natomiast zawsze zaciągany jest na konkretny cel, np. zakup nieruchomości – domu lub mieszkania, ale też samochodu, sprzętu RTV i AGD itd.). Inna część zostaje zainwestowana w prywatne przedsiębiorstwa lub pożyczona instytucjom sektora finansów publicznych (państwu lub samorządom), zbierającym fundusze na takie cele jak budowa dróg lub finansowanie komunikacji zbiorowej. Niektóre przedsiębiorstwa reinwestują swoje oszczędności, kupując nowe maszyny, środki transportu, sprzęt komputerowy lub opłacając swoim pracownikom szkolenia. W tym podrozdziale omówimy, jak model popytu i podaży łączy podmioty, które mają do zaoferowania kapitał finansowy (ang. financial capital ) (tj. oszczędności) z jednostkami i organizacjami zgłaszającymi zapotrzebowanie na ten środek produkcji (tj. pożyczki i kredyty). Ci, którzy oszczędzają pieniądze (lub dokonują inwestycji finansowych, co de facto oznacza to samo), zarówno osoby fizyczne, jak i przedsiębiorstwa, stoją po stronie podaży na rynku finansowym. Natomiast ci, którzy zaciągają pożyczki lub biorą kredyty, znajdują się na tym rynku po stronie popytu. Kto tworzy popyt i podaż na rynku finansowym? Na każdym rynku dostawcy otrzymują określoną, uiszczaną przez nabywców cenę za sprzedane dobro. Na rynku finansowym dostawcy środków finansowych (pochodzących z oszczędności) oczekują założonej stopy zwrotu (wynagrodzenia za udostępniony kapitał), podczas gdy ci, którzy te środki pożyczają od innych (otrzymują fundusze), rozumieją, że muszą za to zapłacić. Ta zapłata może przybierać różne formy, w zależności od rodzaju inwestycji. Najprostszym przykładem stopy zwrotu jest stopa procentowa (ang. interest rate ). Na przykład, kiedy wpłacasz pieniądze na konto oszczędnościowe w banku, otrzymujesz odsetki od swojego depozytu. Odsetki, które bank ci wypłaca, są naliczane zgodnie z obowiązującą stopą procentową. Podobnie jeśli zaciągniesz kredyt na zakup samochodu lub pożyczkę na świąteczne zakupy, musisz zapłacić odsetki od pożyczonych pieniędzy. Spójrzmy na rynek pożyczek udzielanych za pomocą kart kredytowych. W 2015 r. prawie 200 mln Amerykanów posiadało takie karty (na koniec 2020 r. liczba kart kredytowych w portfelach Polaków szacowana była na 5,5 mln). Karty kredytowe pozwalają pożyczyć pieniądze od wystawcy karty i spłacić pożyczoną kwotę wraz z odsetkami. Większość z nich pozwala na spłatę pożyczki bez płacenia odsetek, jeśli nastąpi to w określonym czasie (tzw. okresie bezodsetkowym). Typowe oprocentowanie kredytu zaciągniętego za pomocą karty kredytowej w Polsce wynosi czterokrotność stopy lombardowej NBP (w kwietniu 2022 r. było to 20%). Na początku 2018 r. wysokość zadłużenia Polaków na kartach kredytowych była szacowana na blisko 700 mln zł. Na pokazany jest popyt i podaż na rynku pożyczek udzielanych za pośrednictwem kart kredytowych. Na osi poziomej przedstawiona jest ilość środków finansowych pożyczonych na tym rynku. Oś pionowa, czyli oś ceny, pokazuje stopę oprocentowania takich pożyczek. pokazuje ilość pieniędzy, których konsumenci potrzebują przy różnych poziomach stóp procentowych, oraz ilość pieniędzy, jaką przedsiębiorstwa obsługujące karty kredytowe (najczęściej banki) są skłonne dostarczyć. Popyt i podaż na rynku pożyczek na kartach kredytowych Na rynku pożyczek udzielanych poprzez karty kredytowe krzywa popytu (D) na środki finansowe przecina krzywą podaży (S) w punkcie równowagi (E). W równowadze stopa procentowa (czyli cena na tym rynku) wynosi 15%, a wartość pożyczonych środków pieniężnych to 600 mld zł. Cena równowagi wyznaczona jest przez zrównanie popytu i podaży. Przy stopie procentowej powyżej poziomu równowagi, np. 21%, ilość oferowanych na pożyczki środków finansowych wzrosłaby do 750 mld zł, ale zapotrzebowanie spadłoby do 480 mld zł (pojawiłaby się nadwyżka podaży). Przy stopie procentowej niższej od ceny równowagi, np. 13%, zapotrzebowanie na pożyczki wzrosłoby do 700 mld zł, ale ilość oferowanych środków zmniejszyłaby się do 510 mld zł (wystąpiłaby nadwyżka popytu). Popyt i podaż na rynku pożyczek z kart kredytowych Stopa procentowa (%) Zapotrzebowanie na pożyczki (mld zł) Ilość środków finansowych oferowanych na pożyczki (mld zł) 11 800 420 13 700 510 15 600 600 17 550 660 19 500 720 21 480 750 Na rynku finansowym nadal obowiązują prawa popytu i podaży. Zgodnie z prawem popytu (ang. law of demand ) wyższa stopa zwrotu (czyli wyższa cena) zmniejszy zapotrzebowanie. A więc wraz ze wzrostem stopy procentowej konsumenci zmniejszą wielkość zaciąganych pożyczek. Zgodnie z prawem podaży (ang. law of supply ) wyższa cena powoduje wzrost ilości oferowanej ( ceteris paribus ). W konsekwencji wraz ze wzrostem oprocentowania pożyczek na kartach kredytowych coraz więcej przedsiębiorstw będzie skłonnych je wydawać i zachęcać klientów do ich używania. I odwrotnie, jeśli oprocentowanie kart kredytowych spadnie, ilość środków pieniężnych dostarczonych na rynek kart kredytowych się zmniejszy, a zapotrzebowanie wzrośnie. Równowaga na rynku finansowym Na rynku pożyczek z kart kredytowych przedstawionym na krzywa podaży (S) i krzywa popytu (D) przecinają się w punkcie równowagi (E). Równowaga występuje przy stopie procentowej równej 15%, gdzie zapotrzebowanie na pożyczki i oferowana wielkość środków finansowych są sobie równe i wynoszą 600 mld zł. Jeśli stopa procentowa (pamiętajmy, że jest to cena na rynku finansowym) jest wyższa od poziomu równowagi, pojawi się nadwyżka oferowanej ilości pożyczek. Na przykład przy stopie procentowej 21% ilość dostarczonych na rynek środków wzrasta do 750 mld zł, podczas gdy zapotrzebowanie spada do 480 mld. Przy takiej stopie procentowej wystawcy kart chętnie udzielają pożyczek ich posiadaczom, ale stosunkowo niewiele osób lub podmiotów gospodarczych chce brać te pożyczki (przeciąga spłatę poza okres bezodsetkowy). W rezultacie niektóre firmy obsługujące karty kredytowe obniżą pobierane oprocentowanie (lub inne opłaty), aby przyciągnąć więcej klientów. Ta strategia zepchnie stopę procentową w dół, do poziomu równowagi. Jeżeli stopa procentowa jest poniżej poziomu równowagi, wówczas na tym rynku występuje nadwyżka popytu. Przy stopie procentowej równej 13% zapotrzebowanie na pożyczki na kartach kredytowych wzrasta do 700 mld zł, ale firmy obsługujące karty kredytowe są w stanie dostarczyć tylko 510 mld (w praktyce będą znacznie mniej chętne do oferowania kart kredytowych klientom i będą zmniejszać limity wydatków przypisane do konkretnych osób). W takiej sytuacji firmy zauważą, że mają wielu chętnych do wyrobienia karty kredytowej i zaciągnięcia pożyczki, co przełoży się na podniesienie oprocentowania, opłat i prowizji. Stopa procentowa będzie poddawana presji ekonomicznej pchającej ją w górę, w kierunku poziomu równowagi. W bazie danych FRED dostępne są informacje dotyczące ok. 20 różnych stóp procentowych w USA, w tym oprocentowania kart kredytowych, kredytów samochodowych, pożyczek osobistych, kredytów hipotecznych i innych. Możesz je znaleźć na tej stronie . Przesunięcia krzywych popytu i podaży na rynku finansowym Dostawcy środków finansowych na rynek kapitałowy stoją przed dwiema ważnymi decyzjami: ile zaoszczędzić i w jaki sposób alokować swoje oszczędności między różne rodzaje inwestycji finansowych. Omówimy kolejno każdą z nich. Uczestnicy rynku finansowego muszą zdecydować, kiedy wolą realizować swoją konsumpcję: teraz czy w przyszłości? Ekonomiści nazywają to podejmowaniem decyzji międzyokresowych (ang. intertemporal decision making ), ponieważ dotyczy spraw rozłożonych w czasie. W przeciwieństwie do decyzji o zakupach w sklepie spożywczym, te inwestycyjne lub dotyczące oszczędności podejmowane są w dłuższym horyzoncie czasowym i podmioty gospodarcze niechętnie je zmieniają. Większość pracowników oszczędza na emeryturę, ponieważ przyszłe dochody mogą okazać się niewystarczające, aby zaspokoić ich potrzeby. Z tego powodu zmniejszają bieżącą konsumpcję i zasilają rynki finansowe. A jeśli ich dochody rosną, to oszczędzają więcej. Zmiana postrzegania ich przyszłej sytuacji (np. rosnąca obawa przed popadnięciem w biedę po ustaniu aktywności zawodowej) powoduje zmianę wysokości ich dzisiejszych oszczędności. W przeciwieństwie do osób w sile wieku wielu studentów potrzebuje pieniędzy dzisiaj, gdy ich dochody są niskie (lub w ogóle ich nie mają), aby opłacić czesne za studia i koszty utrzymania po założeniu samodzielnego gospodarstwa domowego (wyprowadzce od rodziców). W rezultacie zaciągają pożyczki, zwiększając bieżącą konsumpcję, a więc zgłaszają zapotrzebowanie na kapitał na rynku finansowym. Po ukończeniu studiów i podjęciu pracy spłacają zaciągnięte pożyczki i wtedy maleją ich środki na bieżącą konsumpcję. Osoby fizyczne pożyczają także pieniądze na zakup domów lub samochodów. Przedsiębiorstwa z kolei poszukują środków finansowych, aby mieć kapitał niezbędny do sfinansowania budowy fabryk lub realizacji projektów badawczo-rozwojowych, których horyzont inwestycyjny może wynosić nawet kilka–kilkanaście lat. Tak więc gdy konsumenci i przedsiębiorstwa oceniają jako wysoce prawdopodobne, że będą w stanie spłacić zadłużenie w przyszłości, dzisiejszy popyt na pożyczki i kredyty przesunie się w prawo. Na przykład w czasie boomu technologicznego pod koniec lat 90. XX w. (tzw. bańki dotcomowej) wiele przedsiębiorstw nabrało pewności, że inwestycje w nową technologię przyniosą wysoką stopę zwrotu. Ich popyt na kredyty i pożyczki przesunął się w prawo. I odwrotnie, podczas kryzysu finansowego, który rozpoczął się w 2008 r., zapotrzebowanie na kredyty i pożyczki przy dowolnej stopie procentowej przesunęło się w lewo. Do tej pory szukaliśmy oszczędności, aby zapewnić dopływ kapitału na rynek. Zastanówmy się teraz, co wpływa na wybór instrumentów finansowych umożliwiających oszczędzanie/inwestowanie. Decydując się na konkretny produkt finansowy (lokatę, obligacje, akcje itd.), dostawcy kapitału będą musieli wziąć pod uwagę zarówno stopy zwrotu, jak i związane z nimi ryzyko. Jeśli inwestycja A stanie się bardziej ryzykowna lub stopa zwrotu związana z tą formą lokowania kapitału się zmniejszy, oszczędzający przesuną swoje środki finansowe do inwestycji B. Krzywa podaży środków finansowych dla inwestycji A przesunie się więc w lewo, podczas gdy krzywa podaży środków finansowych dla inwestycji B powędruje w prawo. Pułapy cenowe na rynku finansowym: przepisy dotyczące lichwy Jak zauważyliśmy wcześniej, miliony Amerykanów i Polaków posiadają karty kredytowe. Odsetki i opłaty za ich użytkowanie wynoszą rocznie dziesiątki miliardów dolarów i złotych. Nic więc dziwnego, że czasami pojawiają się naciski polityczne na ustalanie maksymalnego poziomu stóp procentowych lub opłat pobieranych przez firmy obsługujące karty kredytowe i udzielające pożyczek i kredytów. Przedsiębiorstwa te, a także banki, koncerny paliwowe, firmy telekomunikacyjne i sklepy detaliczne, odpowiadają, że wyższe stopy procentowe są konieczne, aby pokryć straty poniesione w związku z tymi klientami, którzy nie spłacają swoich zobowiązań w terminie. Zwracają również uwagę, że posiadacze kart mogą uniknąć płacenia odsetek, jeśli na czas spłacają zobowiązania z tytułu pożyczek z kart kredytowych. Pierwsza ustawa antylichwiarska w Polsce została wprowadzona 20 lutego 2006 r. Uchwalono ją z myślą o kredytobiorcach, którzy często zmuszani byli zwrócić bankowi nawet dwukrotność pożyczonej kwoty. Ustawa ta określała jasno, że odsetki od zobowiązań nie mogą być wyższe niż czterokrotność stopy lombardowej NBP (i tyle, jak to już zostało wskazane powyżej, zazwyczaj wynosi oprocentowanie pożyczek z kart kredytowych w Polsce). Zmiany w ustawie wprowadzono w roku 2015, a następnie w 2019 r., kiedy to pojawił się w niej zapis dotyczący ograniczenia pozaodsetkowych kosztów pożyczki do maksymalnie 10% jej wartości. Spójrz na rynek kart kredytowych zaprezentowany na . Oś pionowa pokazuje stopę procentową (która jest ceną na rynku finansowym). Popyt na rynku kart kredytowych generują gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa. Dostawcami tworzącymi podaż są firmy wydające karty kredytowe. Ten wykres nie zawiera konkretnych danych, ale skupia się na podstawowych relacjach ekonomicznych. Wyobraźmy sobie, że prawo nakłada pułap cenowy, który utrzymuje oprocentowanie pożyczek z kart kredytowych na poziomie R c , niższym od stopy procentowej równej R 0 , która ukształtowałaby się na rynku wolnym od ustawowej ingerencji. Zależności wbudowane w model popytu i podaży przewidują, że przy stopie procentowej niższej od stopy równowagi zapotrzebowanie na pożyczki z kart kredytowych wzrośnie z poziomu Q 0 do Q d ; jednak ilość oferowanych pożyczek z tych kart zmniejszy się z pierwotnego Q 0 do Q s . Przy cenie maksymalnej (R c ) zapotrzebowanie przewyższy ofertę. W efekcie wiele osób, które chcą otrzymać karty kredytowe i płacić obowiązujące oprocentowanie, spotka się z odmową. W konsekwencji liczba udzielonych pożyczek i ich wartość spadną. Stopy procentowe na rynku kart kredytowych: kolejny przykład pułapu cenowego Pierwotnie przecięcie popytu D i podaży S następuje w stanie równowagi w punkcie E 0 . Jednak maksymalny poziom odsetek, jakich kredytodawcy mogą zażądać, jest zgodnie z wprowadzonymi regulacjami równy R c , czyli kształtuje się poniżej stopy procentowej równoważącej rynek (R 0 ). Stopa procentowa nie może więc wzrosnąć do poziomu równowagi. Przy cenie maksymalnej zapotrzebowanie Q d przewyższa ilość oferowaną Q s . Na rynku istnieje nadwyżka popytu na kredyt (środki finansowe). W wielu krajach obowiązuje prawo antylichwiarskie (ang. anti-usury law ), które ustanawia górny limit dla wysokości stopy procentowej, jakiej mogą zażądać pożyczkodawcy. Jednak w wielu przypadkach limity te są zdefiniowane powyżej rynkowej stopy procentowej. Z taką sytuacją mamy do czynienia m.in. w Polsce. Jeśli limit oprocentowania pożyczek i kredytów został ustalony na poziomie 30%, to oprocentowanie nie może być wyższe, ale może kształtować się poniżej tego limitu. Maksymalny poziom oprocentowania nie będzie wówczas wiążący i nie będzie oddziaływał, chyba że cena równowagi (stopa procentowa) wzrośnie wystarczająco wysoko i przekroczy zdefiniowany przez ustawodawcę pułap cenowy. Key Concepts and Summary Ceną na rynkach finansowych jest stopa zwrotu, jaką podmioty dostarczające kapitał (pożyczkodawcy) spodziewają się uzyskać za zaoferowane pożyczkobiorcom środki finansowe. Najczęściej taką stopą zwrotu jest stopa procentowa. Natomiast wielkość produkcji na tym rynku to wartość pieniędzy przepływających od tych, którzy dostarczają środki finansowe, do tych, którzy ich potrzebują. Krzywa podaży środków finansowych przeznaczonych na konkretną inwestycję może ulec przesunięciu w związku z dwoma czynnikami: zmianą obecnego poziomu konsumpcji oraz zmianą poziomu ryzyka lub stopy zwrotu z tej konkretnej inwestycji w relacji do innych sposobów wykorzystania kapitału. Czynniki, które mogą zmienić popyt na środki finansowe, obejmują przede wszystkim przewidywania przedsiębiorców i konsumentów odnoszące się do przyszłości, ponieważ inwestycje finansowe wykorzystujące pożyczony kapitał ze swej istoty spłacane są w przyszłości. Self-Check Questions Jakie zjawiska na rynku finansowym powodują ruch wzdłuż krzywej popytu, a jakie jej przesunięcie? Zmiany stopy procentowej (tj. ceny środków finansowych) wywołują ruch wzdłuż krzywej popytu. Zmiana innych czynników determinujących popyt na środki finansowe (poza ceną, np. przewidywań odnośnie przyszłości) przesunęłaby całą krzywą popytu. Jakie zjawiska na rynku finansowym powodują ruch wzdłuż krzywej podaży, a jakie jej przesunięcie? Zmiany stopy procentowej (tj. ceny środków finansowych) wywołują ruch wzdłuż krzywej podaży. Zmiana jakichkolwiek innych czynników determinujących podaż pieniądza (dochodu pożyczkodawców, decyzji międzyokresowych) przesunęłaby krzywą podaży. Jeśli prawo dotyczące lichwy ogranicza stopy procentowe do maksymalnego poziomu 35%, to jaki byłby prawdopodobny wpływ tego prawa na kwotę udzielanych pożyczek i spłacanych odsetek? Jeżeli rynkowe stopy procentowe pozostają poniżej poziomu 35%, limit cenowy wprowadzony przez ustawodawcę nie będzie miał żadnego wpływu na sytuację rynkową. Gdyby jednak stopa procentowa w równowadze wzrosła powyżej 35%, wówczas pożyczkodawcy nie mogliby jej – przynajmniej legalnie – zastosować. Wartość udzielonych pożyczek i kredytów byłaby niższa niż poziom równowagi, a więc spowodowałoby to nadwyżkę popytu na rynku. Która z poniższych zmian na rynku finansowym doprowadzi do spadku stóp procentowych? wzrost popytu spadek popytu wzrost podaży spadek podaży Zdarzenia drugie i trzecie doprowadzą do spadku stóp procentowych. Przy niższym popycie pożyczkodawcy nie będą mogli pobierać tak wysokich opłat, a przy większej liczbie dostępnych pożyczek i kredytów konkurencja o pożyczkobiorców obniży stopy procentowe. Która z poniższych zmian na rynku finansowym doprowadzi do wzrostu liczby udzielonych i otrzymanych pożyczek? wzrost popytu spadek popytu wzrost podaży spadek podaży Zdarzenia pierwsze i trzecie zwiększą liczbę pożyczek. Większa liczba osób, które chcą pożyczyć, spowoduje udzielenie większej liczby pożyczek, podobnie jak wzrost liczby osób, które chcą udzielić pożyczek. Review Questions W jaki sposób ekonomiści definiują równowagę na rynku finansowym? Co byłoby oznaką nadwyżki popytu na rynku finansowym? Czy przepisy dotyczące lichwy pomogłyby, czy utrudniłyby rozwiązanie problemu nadwyżki popytu na rynku finansowym? Critical Thinking Questions Załóżmy, że wzrost gospodarczy w Polsce był wyższy niż w innych krajach regionu (w UE). Jaki byłby prawdopodobny wpływ tej sytuacji na polski rynek finansowy jako część unijnej gospodarki? Gdyby rząd pewnego kraju ustanowił pułap cenowy w wysokości 20% na stopy procentowe obciążające wszystkie pożyczki, kto wówczas zyskałby, a kto by stracił? Problems Zastanów się, jak każda z poniższych zmian ekonomicznych wpłynie na cenę i ilość równowagi na rynku kredytów mieszkaniowych. Wykorzystaj model popytu i podaży, aby uzasadnić swoje odpowiedzi. Wzrasta liczba osób w wieku, w którym najczęściej kupuje się domy. Ludzie zyskują pewność, że gospodarka się rozwija, a ich miejsca pracy są bezpieczne. Banki, które udzieliły kredytów mieszkaniowych, stwierdzają, że większa od oczekiwanej liczba osób nie spłaca tych kredytów. Z powodu groźby wojny ludzie zaczynają postrzegać przyszłość znacznie mniej optymistycznie. Ogólny poziom oszczędności w gospodarce maleje. Rząd zmienia przepisy bankowe w taki sposób, aby banki udzielały kredytów mieszkaniowych taniej i łatwiej. pokazuje wielkość oszczędności i wartość (w mln zł) kredytów na rynku kredytów mieszkaniowych, przy różnych stopach procentowych. Jaka jest stopa procentowa i wielkość pożyczek w równowadze na tym rynku? Jak możesz to określić? A teraz wyobraź sobie, że z powodu zmiany postrzegania sytuacji przez inwestorów zagranicznych krzywa podaży przesunie się tak, że podaż będzie o 10 mln mniejsza przy każdej stopie procentowej. Oblicz nową stopę procentową i nową ilość równowagi oraz wyjaśnij, czy kierunek zmiany stopy procentowej ma intuicyjny sens. Stopa procentowa Q s Q d 5% 130 170 6% 135 150 7% 140 140 8% 145 135 9% 150 125 10% 155 110 References CreditCards.com. 2013. http://www.creditcards.com/credit-card-news/credit-card-industry-facts-personal-debt-statistics-1276.php. stopa procentowa (ang. interest rate ) cena pożyczek na rynku finansowym; stopa zwrotu z inwestycji prawo antylichwiarskie (ang. anti-usury law ) prawo, które ustanawia górny limit oprocentowania, jakiego mogą żądać pożyczkodawcy za oferowany klientom kapitał", "section": "Popyt i podaż na rynku finansowym", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "System rynkowy jako efektywny mechanizm informacyjny Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wykorzystać popyt i podaż do analizy poziomu cen i produkcji zapewniających równowagę na rynku Objaśnić, jaki jest wpływ wprowadzenia kontroli cen na stan równowagi rynkowej Ceny to podstawowy parametr określający sytuację na rynkach dóbr i usług, pracy oraz na rynku finansowym. Są one nośnikiem istotnych informacji, kluczowych z punktu widzenia podmiotów chcących zawrzeć transakcje na konkretnym rynku. W gospodarce rynkowej żadna agencja rządowa ani żaden system sztucznej inteligencji nie śledzą reakcji podmiotów ekonomicznych na zmiany cen. Każdy konsument reaguje zgodnie z własnymi preferencjami i ustalonym budżetem, a każdy producent dąży do maksymalizacji zysku. Poniższa objaśnia sposób funkcjonowania modeli popytu i podaży (ang. demand and supply model ). Dlaczego krzywe popytu i podaży są tak istotne? Model popytu i podaży jest drugą co do ważności koncepcją prezentowaną w ramach tego kursu mikroekonomii. (Najważniejszy jest model prezentujący sposób podejmowania decyzji w warunkach ograniczonych zasobów, który został przedstawiony w pierwszym rozdziale podręcznika.) Próby nauczenia się tego, na czym polega dzielenie dwóch liczb, metodą zapamiętywania ilorazu każdej możliwej kombinacji liczb byłyby chyba niezbyt mądre. Podobnie niemądre byłoby zapamiętywanie każdego konkretnego przykładu rynku z popytem i podażą, opisanego w tym podręczniku, czy w czasie całego kursu mikroekonomii. Znacznie rozsądniej jest potraktować ten model jako uniwersalne narzędzie do analizy czynników determinujących ceny i wielkość produkcji na KAŻDYM rynku. Twoim celem powinno być zrozumienie logiki podstawowego modelu, aby można było go używać do analizy dowolnego rynku. przedstawia typowe krzywe popytu i podaży. Na osi poziomej zaznaczone są różne miary określające ilość oferowaną na rynku: wielkość produkcji dóbr lub usług, ilość pracy i wartość środków finansowych. Oś pionowa pokazuje z kolei różne sposoby definiowania ceny rynkowej: cenę (dla dóbr i usług), płacę (na rynku pracy) i zwrot z kapitału (stopę procentową na rynku finansowym). Model popytu i podaży objaśnia, dlaczego na rynku mamy do czynienia z takimi, a nie innymi poziomami cen, płac i stóp procentowych. Aby przeprowadzić podobną analizę, zastanów się, jakie będzie zapotrzebowanie i jaka ilość oferowana na rynku przy każdym poziomie ceny rynkowej – to znaczy pomyśl o kształcie krzywych popytu i podaży – oraz o tym, jak wzajemna interakcja tych parametrów doprowadzi do równowagi rynkowej. Możemy również wykorzystać popyt i podaż, aby wyjaśnić, w jaki sposób konkretne czynniki o charakterze ekonomicznym (czyli szoki lub wstrząsy rynkowe) wpłyną na zmiany cen, płac i stóp procentowych. Dla każdego szoku istnieją tylko cztery możliwe scenariusze: przesunięcie krzywej popytu w prawo, przesunięcie krzywej popytu w lewo, przesunięcie krzywej podaży w prawo i przesunięcie krzywej podaży w lewo. Kluczem do oceny wpływu konkretnego zdarzenia na cenę i ilość równoważące rynek jest ustalenie, z którym ze wspomnianych scenariuszy mieliśmy do czynienia. Aby zrobić to poprawnie, trzeba wrócić do listy czynników przesuwających krzywe popytu i podaży. Jeśli w tym samym czasie pojawi się więcej niż jeden szok, ostateczny wpływ będzie zależał od skali przesunięcia każdej z krzywych. W przypadku współistniejących zmian ekonomiści izolują każdą z nich i analizują przy założeniu ceteris paribus . Krzywe popytu i podaży Rysunek przedstawia podstawowe krzywe popytu i podaży. Na osi poziomej odłożone są różne miary ilości oferowanej na różnych rynkach: wielkość produkcji dóbr lub usług, ilość pracy lub wartość środków finansowych. Na osi pionowej zaznaczono różne ujęcia cen rynkowych: cenę (na rynku dóbr i usług), płacę (na rynku pracy) lub stopę zwrotu (np. stopę procentową na rynku finansowym). Możemy użyć krzywych popytu i podaży, aby wyjaśnić, w jaki sposób konkretne zdarzenia w gospodarce (szoki rynkowe) wpłyną na poziomy cen, płac i stóp zwrotu. Wzrost ceny niektórych produktów sygnalizuje konsumentom ich niedobór na rynku (nadwyżkę popytu), dlatego mogą chcieć zaoszczędzić na ich zakupie. Na przykład jeśli myślisz o podróży samolotem do Włoch lub Francji, ale bilet na wybrany przez ciebie dzień okazuje się zbyt drogi, możesz rozważyć inne terminy. Cena może być wysoka, ponieważ planowałeś podróż w piątek w czasie szkolnych wakacji (choć sam nie masz jeszcze dzieci) lub w bezpośrednim sąsiedztwie świąt, czyli w okresie, w którym zapotrzebowanie na to specyficzne dobro jest szczególnie wysokie. Być może wzrósł koszt nakładów niezbędnych do produkcji tego dobra, bo zdrożało paliwo do silników odrzutowych, albo linia lotnicza tymczasowo podniosła cenę, aby zobaczyć, ile osób jest gotowych ją zapłacić. Być może wszystkie te czynniki występują jednocześnie. Nie musisz analizować rynku i rozkładać zmiany ceny na czynniki pierwsze. Wystarczy spojrzeć na cenę biletu i zdecydować, czy i kiedy ostatecznie chcesz lecieć. W ten sam sposób zmiany cen dostarczają użytecznych informacji producentom. Wyobraź sobie sytuację rolnika, który uprawia owies i dowiaduje się, że cena owsa wzrosła. Wyższa cena może być spowodowana wzrostem popytu, uzasadnionym nowymi badaniami naukowymi potwierdzającymi bez żadnych wątpliwości, że jedzenie owsa jest szczególnie zdrowe (nie tylko dla koni!). Być może cena zbóż zastępczych, takich jak kukurydza, wzrosła, a ludzie zareagowali, kupując więcej owsa. Producent owsa nie musi znać takich szczegółów, choć oczywiście powinien się nimi interesować, jeśli profesjonalnie zajmuje się tą konkretną działalnością. Musi być natomiast świadomy, że cena owsa wzrosła i że w rezultacie opłaca się zwiększyć jego produkcję. Sposoby reakcji każdego z konsumentów i producentów na zmiany cen nakładają się i zazębiają na rynkach dóbr konsumpcyjnych i czynników produkcji (pracy i kapitału). Zmiana na każdym z pojedynczych rynków może być następnie w pewnym stopniu odzwierciedlona przez przesunięcia krzywych popytu i podaży na innych rynkach. To, że ostatecznie efektem każdego z możliwych szoków będzie ustalenie równowagi na wszystkich rynkach w gospodarce, zaś kluczową rolę w tym procesie odgrywają ceny, pomaga wyjaśnić, dlaczego kontrola cen (ang. price control ) może być tak nieproduktywna. Proces ten nie unieważnia przecież czynników (szoków), które wpłynęły na zmianę ceny lub cen na konkretnym rynku (rynkach). Jest reakcją na objawy, a nie próbą zlikwidowania przyczyn. Jeśli państwo w arbitralny sposób ograniczy możliwość podnoszenia cen na rynku wynajmu mieszkań (zamiast pomyśleć o tym, jak zwiększyć dostępny zasób lokali), zachowa się jak osoba, która ból zęba próbuje zwalczyć połknięciem tabletki przeciwbólowej, zamiast pójść do dentysty. Ostatecznie i tak trzeba będzie zmierzyć się z przyczyną problemu, a nie łagodzić objawy jego występowania. Ceny pełnią funkcję analogiczną do starożytnych posłańców, którzy przynosili władcom złe wieści. Pokusa, aby zabić takiego posłańca, jest bardzo duża, ale jest to działanie kontrproduktywne, bo przecież to nie wina posłańca, że armia władcy poniosła w bitwie klęskę. Co więcej, zabicie posłańca miałoby niepożądany efekt uboczny: inni posłańcy odmawialiby przekazywania wiadomości temu władcy, co pozbawiałoby go dostępu do ważnych informacji. Dążenie do kontroli cen to próba „zabicia posłańca” lub przynajmniej zagłuszenia niepożądanego komunikatu o tym, że popyt i podaż w istotny sposób się zmieniają. Kontrola cen nie wpływa na podstawowe siły popytu i podaży, a to może mieć poważne reperkusje. Podczas chińskiego „Wielkiego skoku” pod koniec lat 50. XX w. rząd sztucznie utrzymywał ceny żywności na niskim poziomie, w wyniku czego 30–40 mln ludzi zmarło z głodu, ponieważ niskie ceny doprowadziły do obniżenia produkcji rolnej. Przypomnijmy, „Wielki skok” to była polityczna kampania zainicjowana przez przywódcę partii komunistycznej Mao Zedonga. Jej celem było przekształcenie kraju z rolniczego w przemysłowy poprzez wprowadzenie kolektywizacji i szybkiej industrializacji. Kontrola cen powoduje unieruchomienie informatora cenowego, jakim jest rynek, uniemożliwiając podmiotom w gospodarce dostęp do kluczowej informacji. Bez niej wszystkim, zarówno kupującym, jak i sprzedającym, trudno będzie reagować w elastyczny i właściwy sposób na zmiany zachodzące w całej gospodarce. Pokolenie wyżu demograficznego wchodzi w jesień życia Wzajemne interakcje podaży i popytu pomogą nam wyjaśnić, co dzieje się na rynkach pracy, i podpowiadają, że zapotrzebowanie na pracę pielęgniarek będzie rosło wraz ze wzrostem potrzeb zdrowotnych pokolenia wyżu demograficznego, tak jak zostało to zaprezentowane na . Wpływ tych nasilających się potrzeb spowoduje również, że mediana płac pielęgniarek będzie wyższa niż 67 490 dol., czyli poziom wynagrodzeń osób wykonujących ten zawód w 2015 r. Nowy punkt równowagi rynkowej (E 1 ) będzie wskazywał na wzrost zarówno płacy (do wysokości Pe 1 ), jak i liczby pracujących pielęgniarek (z Qe 0 do Qe 1 ). Wpływ rosnącego popytu na pracę pielęgniarek w latach 2014–2024 na równowagę rynkową W 2014 r. mediana pensji pielęgniarek w Stanach Zjednoczonych wynosiła 67 490 dol. Wraz ze wzrostem zapotrzebowania na ich usługi krzywa popytu przesuwa się w prawo (z D 0 do D 1 ), a liczba pielęgniarek zatrudnionych w stanie równowagi na rynku rośnie z Qe 0 do Qe 1 . Płaca równoważąca rynek rośnie z Pe 0 do Pe 1 . Załóżmy, że wraz ze wzrostem zapotrzebowania na pracę pielęgniarek jednocześnie kurczy się jej podaż, ze względu na rosnącą liczbę pielęgniarek przechodzących na emeryturę i wzrost czesnego na studiach na kierunku pielęgniarstwo. Przesunięcie krzywej podaży w lewo na pokazuje wpływ malejącej podaży usług pielęgniarek na rynek. Przesunięcia obu krzywych skutkują wyższymi płacami, ale ogólny wpływ na liczbę zatrudnionych pielęgniarek jest niejednoznaczny, ponieważ zależy od skali względnych przesunięć krzywych podaży i popytu. Wpływ malejącej podaży pracy pielęgniarek w latach 2014–2024 na równowagę rynkową Wzrost popytu na usługi pielęgniarek pokazany na prowadzi zarówno do wyższych wynagrodzeń, jak i większej liczby osób zatrudnionych w tym zawodzie. Wraz z odchodzeniem pielęgniarek na emeryturę podaż ich pracy spada ( ), powodując przesunięcie krzywej podaży w lewo i ponowny wzrost ich płac (do poziomu Pe 2 ). Efekt netto – jeśli chodzi o liczbę pielęgniarek zatrudnionych w stanie nowej równowagi – jest niepewny. W tym przykładzie liczba pielęgniarek pracujących w równowadze jest mniejsza niż Qe 1 , ale większa niż początkowe Qe 0 . Chociaż nie wiemy, czy liczba zatrudnionych pielęgniarek się zwiększy, czy zmniejszy do 2024 r., mamy pewność, że te, które będą pracować, otrzymają wyższe wynagrodzenie. Key Concepts and Summary System cen rynkowych zapewnia wysoce efektywny mechanizm dystrybuowania informacji o względnych niedoborach dóbr i usług, siły roboczej i środków finansowych. Uczestnicy rynku nie muszą wiedzieć, dlaczego ceny się zmieniły, a jedynie, że zmiany te wymagają od nich ponownego rozważenia wcześniejszych decyzji dotyczących zakupu lub sprzedaży. Mechanizmy kontroli cen, takie jak ceny minimalne i maksymalne, ukrywają informacje o realnej skali niedoborów na rynkach, a tym samym powodują niewłaściwą alokację zasobów. Self-Check Questions Zidentyfikuj najbardziej trafne stwierdzenie. Cena minimalna będzie miała największy wpływ na rynek, jeśli zostanie ustalona: znacznie powyżej ceny równowagi nieco powyżej ceny równowagi nieco poniżej ceny równowagi znacznie poniżej ceny równowagi Aby zilustrować swoją odpowiedź, naszkicuj wszystkie cztery warianty, wykorzystując krzywe popytu i podaży. Cena minimalna ustalona powyżej poziomu równowagi będzie miała wpływ na rynek, ponieważ podmioty ekonomiczne nie mogą zawierać legalnych transakcji z wykorzystaniem cen niższych niż minimalne. Jeśli cena rynkowa jest niższa od minimalnej, pojawi się znaczna nadwyżka podaży, taka jak na wykresie poniżej. Jeśli cena minimalna w dalszym ciągu jest wyższa niż cena równowagi, nadwyżka podaży będzie się utrzymywać, chociaż jej rozmiary będą mniejsze. Ilustruje to poniższy wykres. Cena minimalna ustalona poniżej poziomu równowagi nie będzie miała żadnego wpływu na rynek niezależnie od tego, czy będzie to niewielka, czy znaczna różnica. Cena rynkowa mieści się w limicie wyznaczonym przez regulacje państwa, w związku z tym transakcje będą zawierane po cenie rynkowej. Poniższe wykresy ilustrują te sytuacje. Największy wpływ na rynek będzie miała cena maksymalna ustalona: znacznie poniżej ceny równowagi nieco poniżej ceny równowagi znacznie powyżej ceny równowagi nieco powyżej ceny równowagi Aby zilustrować swoją odpowiedź, naszkicuj wszystkie cztery warianty, wykorzystując krzywe popytu i podaży. Cena maksymalna ustalona poniżej poziomu równowagi będzie miała wpływ na rynek, ponieważ podmioty ekonomiczne nie mogą zawierać legalnych transakcji z wykorzystaniem cen wyższych niż maksymalne. Jeśli cena rynkowa jest wyższa od maksymalnej, wówczas pojawi się nadwyżka popytu taka jak na wykresach poniżej. Rozmiary nadwyżki popytu zależą od tego, czy cena maksymalna jest dużo niższa niż równowaga rynkowa (znaczna nadwyżka popytu), czy tylko nieznacznie niższa (mała nadwyżka popytu). Poniższy wykres ilustruje te sytuacje. Cena maksymalna ustalona powyżej poziomu równowagi nie będzie miała żadnego wpływu na rynek, niezależnie od tego, czy będzie to niewielka, czy znaczna różnica. Cena rynkowa mieści się w limicie wyznaczonym przez regulacje państwa, w związku z tym transakcje będą zawierane po cenie rynkowej. Poniższe wykresy ilustrują te sytuacje. Wybierz poprawne stwierdzenie. Cena minimalna spowoduje przesunięcie: popytu podaży popytu i podaży żadne z powyższych Naszkicuj swoją odpowiedź na wykresie. Odpowiedź prawidłowa to „żadne z powyższych\". Przesunięcie popytu lub podaży oznacza, że przy każdej cenie popyt lub podaż są większe lub mniejsze dla każdego poziomu ceny. Cena minimalna nie powoduje takiego efektu. Jeśli jednak cena minimalna jest ustalona powyżej poziomu równowagi, wówczas ilość oferowana na rynku będzie większa niż zapotrzebowanie, co doprowadzi do nadwyżki podaży. Wybierz poprawne stwierdzenie. Cena maksymalna spowoduje przesunięcie: popytu podaży i popytu, i podaży żadne z powyższych Odpowiedź prawidłowa to „żadne z powyższych\". Przesunięcie popytu lub podaży oznacza, że przy każdej cenie popyt lub podaż są większe lub mniejsze dla każdego poziomu ceny. Cena maksymalna nie powoduje takiego efektu. Jeśli jednak cena maksymalna jest ustalona poniżej poziomu równowagi, wówczas zapotrzebowanie będzie większe niż ilość oferowana na rynku, co doprowadzi do nadwyżki popytu. Review Question Niezależnie od tego, czy rozważamy rynek dóbr i usług, czy rynek pracy, co stanie się z ceną i ilością równoważącą rynek dla każdego z czterech następujących zdarzeń: wzrost popytu, spadek popytu, wzrost podaży i spadek podaży? Critical Thinking Questions Dlaczego czynniki przesuwające popyt na dobra i usługi konsumpcyjne różnią się od czynników wpływających na położenie krzywej popytu na pracę? Dlaczego czynniki, które przesuwają krzywą podaży dóbr i usług, różnią się od tych, które przesuwają krzywą podaży pracy? Kilka lat temu, podczas dyskusji na temat budowy gazociągu do przesyłu gazu ziemnego z Alaski, Senat USA uchwalił ustawę przewidującą istnienie gwarantowanej ceny minimalnej za gaz ziemny przesyłany tym rurociągiem. Uzasadnienie pomysłu było takie, że prywatne przedsiębiorstwa mające gwarantowaną cenę za swój gaz będą bardziej skłonne robić odwierty w poszukiwaniu gazu na Alasce i płacić za budowę gazociągu. Korzystając z modelu popytu i podaży, postaraj się przewidzieć wpływ tej ceny minimalnej na cenę, zapotrzebowanie i ilość gazu oferowaną na rynku. Jakie są prawdopodobne, niezamierzone konsekwencje wprowadzenia ceny minimalnej na gaz ziemny? Zaproponuj politykę inną niż wprowadzenie ceny minimalnej, którą amerykański rząd może zastosować, by zachęcić firmy do prowadzenia poszukiwań złóż gazu ziemnego i budowy rurociągu na Alasce. Problems Wyobraź sobie, że aby zachować tradycyjny styl życia w małych rybackich wioskach, rząd postanawia ustanowić cenę minimalną ryb, która zagwarantuje wszystkim rybakom określone dochody związane z ich połowami. Korzystając z modelu popytu i podaży, spróbuj przewidzieć wpływ tej decyzji na cenę rynkową, zapotrzebowanie i ilość ryb oferowaną przez rybaków. Jakie są prawdopodobne, niezamierzone konsekwencje związane z wprowadzeniem tej ceny minimalnej? Zaproponuj inne niż cena minimalna ryb sposoby wsparcia, które umożliwią rybakom zachowanie dotychczasowego sposobu życia. Co się stanie z ceną i ilością kupowanego i sprzedawanego na rynku kakao, jeśli kraje, w których uprawia się kakaowce, dotknie ciężka susza, a jednocześnie opublikowane zostaną wyniki badań dowodzące korzystnego wpływu kakao na zdrowie ludzi? Swoją odpowiedź zilustruj wykresem wykorzystującym krzywe popytu i podaży.", "section": "System rynkowy jako efektywny mechanizm informacyjny", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Zdjęcie zrobione przez sondę kosmiczną Voyager I Głównym zadaniem sondy kosmicznej Voyager 1 wystrzelonej przez NASA 5 września 1977 r. było dostarczenie szczegółowych zdjęć Jowisza, Saturna i ich księżyców. Powyższa fotografia jest efektem pracy tego urządzenia. W sierpniu 2012 r. Voyager I jako pierwszy obiekt stworzony przez człowieka znalazł się w przestrzeni międzygwiezdnej i do roku 2025 będzie przekazywał na Ziemię dane dokumentujące jego podróż. Stworzenie tak innowacyjnego urządzenia, jakim jest sonda kosmiczna, jest wyzwaniem nie tylko technologicznym, ale także ekonomicznym. (Źródło: modyfikacja pracy NASA/JPL) Korzyści z misji sondy kosmicznej Voyager I Szybki rozwój technologii, który obserwujemy od 50. lat XX w., rozszerzył nam zakres dostępu do danych i umożliwił ich kompleksowe przetwarzanie. Dzięki niemu możemy m.in. komunikować się z mieszkańcami innych kontynentów oraz sprawne poruszać się po zatłoczonym mieście. Zaangażowanie gigantycznych środków prywatnych i publicznych w badania naukowe i rozwój nowych technologii i produktów zrewolucjonizowało nowoczesną gospodarkę. Aby to sobie uświadomić, wystarczy porównać Voyagera – jedno z największych osiągnięć ludzkości – ze smartfonem, który większość z nas na co dzień nosi w kieszeni. Pierwotnym zadaniem sondy Voyager I było przesłanie na Ziemię zdjęć Jowisza, Saturna i ich księżyców. To skomplikowane urządzenie, wystrzelone w kosmos w 1977 r., poleciało jednak dalej niż do odległych planet Układu Słonecznego. Mijało kolejne ciała niebieskie, aż na początku drugiej dekady XXI w. opuściło Układ Słoneczny i znalazło się w przestrzeni międzygwiezdnej. To największe osiągnięcie ówczesnej techniki zostało wyposażone przez Narodową Agencję Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej Stanów Zjednoczonych (NASA) w procesor o maksymalnej dostępnej mocy obliczeniowej 8 tys. operacji na sekundę. Obecnie zwykły smartfon w ciągu sekundy wykonuje 14 mld operacji. Produkowane dziś przez prywatne przedsiębiorstwa telefony, komputery, tablety, telewizory, samobieżne odkurzacze a nawet maszyny umożliwiające prowadzenie dializ i mammografii zapewne nie powstałyby (lub nie powstałyby tak szybko), gdyby 50 lat temu NASA nie uruchomiła programu kosmicznego finansowanego z pieniędzy amerykańskich podatników. Wiele badań naukowych nie ma natychmiastowego przełożenia na wytworzenie gotowych do sprzedaży dóbr i usług, dlatego prowadzenie ich jest możliwe wyłącznie dzięki strumieniowi pieniędzy publicznych. Tak jak w przypadku programu sond kosmicznych Voyager, efektem tych działań są jednak nie tylko bezpośrednie korzyści związane z konkretnym zadaniem (poznawaniem kosmosu), lecz również wzrost dobrobytu całego społeczeństwa a nawet ludzkości. W ten sposób nowa wiedza i wynalazki stają się tym, co ekonomiści nazywają dobrem publicznym. Prowadzi to nas do tematu niniejszego rozdziału: obszarów, w których zaangażowanie wyłącznie podmiotów prywatnych przestaje być wystarczające, zaś wzrost dobrobytu (rozumianego jako pojawienie się dodatkowych korzyści i ograniczanie możliwych kosztów) oznacza konieczność włączenia się państwa w działalność gospodarczą. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: Czym są zawodności rynku Jakie są ekonomiczne uwarunkowania wyzwań związanych z zanieczyszczeniem środowiska naturalnego i polityką jego ochrony Dlaczego prywatne przedsiębiorstwa nie inwestują dostatecznych środków w rozwój technologii Czym są dobra publiczne W jaki sposób państwo reguluje działalność monopoli i zapewnia niezbędny poziom konkurencji rynkowej W jaki sposób asymetria informacji ogranicza efektywność rynku rozumianego jako mechanizm alokacji zasobów. Od pewnego czasu i w krajach rozwijających się, i w krajach rozwiniętych coraz wyraźniejsza staje się tendencja wzrostu znaczenia rynku jako głównego mechanizmu określania tego, co jest produkowane i sprzedawane, w jakiej ilości i po jakiej cenie. Jej najważniejszym przejawem jest wprowadzana w wielu państwach na szeroką skalę deregulacja, w efekcie której prywatne przedsiębiorstwa powiększają swój margines swobody w procesie podejmowania decyzji. Polityka, która rozstrzyganie dylematów gospodarczych pozostawia rynkowi, jest dość powszechnie akceptowana. Mechanizm rynkowy często jednak zawodzi. Mimo nieustannie rosnącego poziomu rozwoju i wzrostu dobrobytu społecznego nasze rzeki pozostają zanieczyszczone, ulice miast są coraz bardziej zatłoczone, zaś postęp techniczny, który jeszcze 50 lat temu miał zapewnić człowiekowi bazy na Marsie i uwolnienie od większość chorób i ograniczeń, spowolnił. Niemal egzystencjalnym problemem ludzkości staje się kwestia zmian klimatycznych, które mogą zagrozić fizycznym unicestwieniem miliardów ludzi w perspektywie najbliższego stulecia. W konsekwencji rola państwa w gospodarce wcale nie maleje. Wydaje się wręcz, że niektóre problemy ludzkości (poza kwestiami klimatycznymi można do nich zaliczyć również globalne pandemie) dają się rozwiązać wyłącznie dzięki współpracy na szczeblu globalnym. W niniejszym rozdziale przedstawimy różne formy i przejawy zawodności rynku, z powodu których nie zapewnia on należytej realizacji interesów społecznych. Przyjrzymy się również metodom wykorzystywanym zarówno przez państwo, jak i podmioty prywatne, aby zidentyfikowane ułomności korygować.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Negatywne efekty zewnętrzne związane z problemem zanieczyszczenia środowiska Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Objaśnić pojęcie i wskazać przykłady pozytywnych i negatywnych efektów zewnętrznych Opisać sytuację, w której pojawia się zawodność rynku Wytłumaczyć, dlaczego zanieczyszczenie środowiska jest negatywnym efektem zewnętrznym Rynki, np. rynek telefonii komórkowej, oferują efektywny sposób łączenia kupujących i sprzedających oraz określania, jakie dobra produkować, jak również dla kogo i w jaki sposób to robić. Fundamentem ekonomicznego sposobu myślenia jest zasada, że dobrowolne wymiany (transakcje rynkowe) przynoszą korzyści zarówno kupującym, jak i sprzedającym, dlatego w ogóle dochodzą one do skutku. Co się jednak dzieje, gdy zakupy dokonywane na rynku wpływają na podmioty trzecie, które nie są ani kupującymi, ani sprzedającymi? Jako przykład rozważmy sytuację organizatora koncertów, który w odległości pół kilometra od twojego miejsca zamieszkania chce zbudować scenę na świeżym powietrzu mającą służyć występom wykonawców muzyki disco polo. Będziesz słyszeć ich popisy, siedząc w swoim przydomowym ogródku (lub na balkonie), a może nawet w jadalni. W tym przypadku zarówno organizator koncertu, jak i nabywcy biletów mogą być całkiem zadowoleni z ich dobrowolnej wymiany, zaś twoje zdanie nie ma wpływu na to, czy ich transakcja zostanie zawarta i jakie będą jej warunki. Wpływ konkretnej wymiany rynkowej na stronę trzecią, która w niej nie uczestniczy, a więc znajduje się „na zewnątrz”, nazywa się efektem zewnętrznym (ang. externality ). Ponieważ efekty zewnętrzne oddziałują na podmioty niezaangażowane w transakcję rynkową, są one czasami nazywane efektami ubocznymi (ang. spillovers ). Efekty zewnętrzne mogą być negatywne (ujemne) lub pozytywne (dodatnie). Jeśli nienawidzisz muzyki disco polo, konieczność słuchania jej w każdy weekend jest negatywnym efektem zewnętrznym (ang. negative externality ). Jeśli zaś uwielbiasz ten gatunek, wówczas możliwość bezpłatnego słuchania tego typu utworów w domu będzie pozytywnym efektem zewnętrznym (ang. positive externality ). Zanieczyszczenie środowiska jako negatywny efekt zewnętrzny Zanieczyszczenie środowiska to negatywny efekt zewnętrzny. Ekonomiści przedstawiają koszty społeczne (ang. social costs ) produkcji, posługując się wykresem z krzywymi popytu i podaży. Koszty społeczne obejmują zarówno prywatne koszty produkcji, które ponosi firma, jak i koszty zanieczyszczeń, które przenoszone są na społeczeństwo. przedstawia popyt i podaż lodówek. Krzywa popytu (D) pokazuje wielkość zapotrzebowania na lodówki przy każdym poziomie ceny rynkowej. Krzywa podaży (S pryw ) wskazuje z kolei liczbę lodówek oferowaną do sprzedaży przez wszystkie przedsiębiorstwa w tej gałęzi przemysłu przy każdej cenie, zakładając, że przedsiębiorstwa biorą pod uwagę tylko swoje koszty prywatne i mogą całkowicie bezkosztowo emitować zanieczyszczenia. Równowaga rynkowa (E 0 ), czyli punkt zrównania podaży z popytem, występuje przy cenie 650 zł za lodówkę i wolumenie produkcji równym 45 tys. lodówek. Informacje te są zawarte w pierwszych trzech kolumnach . Koszty społeczne a rachunek ekonomiczny: przesunięcie krzywej podaży Jeśli przedsiębiorstwa wezmą pod uwagę tylko prywatne koszty produkcji, krzywą podaży rynkowej będzie S pryw , a równowaga ukształtuje się w punkcie E 0 . Po uwzględnieniu dodatkowych kosztów zewnętrznych (kosztu emisji zanieczyszczeń), w wysokości 100 zł za każdą wyprodukowaną lodówkę, krzywą podaży rynkowej będzie S społ , a nowym punktem równowagi – E 1 . Zmiana podaży po uwzględnieniu kosztu zanieczyszczeń (kwoty w zł) Cena Wielkość zapotrzebowania Liczba lodówek oferowana przed uwzględnieniem kosztów zanieczyszczeń Liczba lodówek oferowana po uwzględnieniu kosztów zanieczyszczeń 600 50 000 40 000 30 000 650 45 000 45 000 35 000 700 40 000 50 000 40 000 750 35 000 55 000 45 000 800 30 000 60 000 50 000 850 25 000 65 000 55 000 900 20 000 70 000 60 000 Producenci lodówek powodują zanieczyszczenie środowiska, co jest produktem ubocznym zastosowanej technologii, w ramach której zużywane są metale, tworzywa sztuczne, chemikalia i energia. Załóżmy, że koszt zanieczyszczeń powstałych przy produkcji jednej lodówki równy jest 100 zł. Koszty te są wynikiem niekorzystnego wpływu zanieczyszczeń na zdrowie ludzi, wartość nieruchomości, siedliska dzikiej przyrody, możliwości rekreacji lub z powodu innych negatywnych skutków, jakie ze sobą niosą. Na rynku, na którym nie ma ograniczeń dotyczących emisji zanieczyszczeń, przedsiębiorstwa mogą pozbywać się niektórych odpadów całkowicie za darmo. A teraz wyobraź sobie, że firmy produkujące lodówki muszą uwzględniać koszty zewnętrzne (ang. external costs ) zanieczyszczenia. Oznacza to, że firmy muszą brać pod uwagę nie tylko koszty pracy i materiałów, ale także koszty społeczne związane z wynikającymi z procesu produkcyjnego lodówek szkodami na zdrowiu i życiu ludzi oraz degradacją środowiska naturalnego. Jeśli przedsiębiorstwo musi zapłacić 100 zł za dodatkowe koszty zewnętrzne (ang. additional external costs ) zanieczyszczeń za każdym razem, gdy wytworzy lodówkę, produkcja staje się droższa i krzywa podaży przesuwa się w górę o odcinek równy 100 zł. Jak widać na i , nowa równowaga wystąpi w punkcie E 1 . Przedsiębiorstwa uzyskają cenę równą 700 zł za każdą lodówkę i wyprodukują 40 tys. sztuk tego dobra, a nową krzywą podaży będzie S społ . Krótko mówiąc, uwzględnienie dodatkowych kosztów zewnętrznych zanieczyszczeń skutkuje wyższą ceną, niższą produkcją i mniejszą ilością zanieczyszczeń. Poniższa poprowadzi cię przez kolejny przykład negatywnych efektów zewnętrznych, tym razem związany z grą na trąbce. Wyznaczanie ceny i wielkości produkcji równoważących rynek, na którym generowane są negatywne efekty zewnętrzne przedstawia podaż i popyt dla bardzo specyficznego podmiotu gospodarczego, który oferuje usługę na żądanie polegającą na grze na trąbce na ulicy. Produkcja jest mierzona średnią liczbą utworów wykonywanych w ciągu godziny. Popyt i podaż dla przedsiębiorstwa oferującego usługi grania na trąbce (cena w zł) Cena Wielkość zapotrzebowania Liczba utworów oferowana bez uwzględnienia kosztów związanych z efektami zewnętrznymi Liczba utworów oferowana po uwzględnieniu kosztów związanych z efektami zewnętrznymi 20 0 10 8 18 1 9 7 15 2,5 7,5 5,5 12 4 6 4 10 5 5 3 5 7,5 2,5 0,5 Krok 1. Określ negatywne efekty zewnętrzne. Aby to zrobić, pomyśl o tej specyficznej sytuacji i uwzględnij wszystkie osoby, które nie wykupiły tej usługi, a na które wykonywany na trąbce utwór może mieć wpływ. Negatywnym efektem zewnętrznym może być np. zwiększenie hałasu na obszarze, na którym działa firma. Krok 2. Określ początkową cenę i ilość równowagi, biorąc pod uwagę tylko koszty prywatne. Następnie wyznacz nową równowagę, uwzględniając pełne koszty społeczne. Pamiętaj, że równowaga występuje wtedy, gdy wielkość popytu jest równa wielkości podaży. Krok 3. Znajdź wiersz, dla którego wielkość zapotrzebowania (druga kolumna) jest równa ilości oferowanej bez ponoszenia kosztów efektów zewnętrznych (trzecia kolumna). Następnie odczytaj cenę równowagi w pierwszej kolumnie. W tym przypadku, gdy uwzględniamy tylko koszty prywatne, równowaga występuje przy cenie równej 10 zł i 5 utworach zagranych w ciągu godziny. Krok 4. Wyznacz cenę i liczbę utworów równoważącą rynek w sytuacji, w której zostaną uwzględnione dodatkowe koszty zewnętrzne. Spójrz na kolumny: „wielkość zapotrzebowania” (druga kolumna) i „liczba utworów oferowana po uwzględnieniu kosztów związanych z efektami zewnętrznymi” (czwarta kolumna), a następnie odczytaj cenę równowagi w pierwszej kolumnie. W tym przypadku równowaga występuje przy cenie 12 zł i tylko 4 utworach zagranych w ciągu godziny. Krok 5. Zastanów się, jak uwzględnienie efektów zewnętrznych wpływa na cenę i ilość równowagi. Wykonaj ten krok, porównując dwa stany równowagi. Jeśli przedsiębiorstwo jest zmuszone do ponoszenia dodatkowych kosztów zewnętrznych, usługi gry na trąbce stają się droższe i krzywa podaży przesuwa się w górę. Pamiętaj, że krzywa podaży reprezentuje decyzje produkcyjne przedsiębiorstw podejmowane na podstawie kosztów krańcowych, a krzywa popytu przedstawia korzyści uzyskiwane przez ludzi, którzy maksymalizują swoją prywatną użyteczność. Gdyby nie istniały żadne efekty zewnętrzne, koszty prywatne byłyby takie same jak koszty dla ogółu społeczeństwa, a korzyści prywatne byłyby takie same jak korzyści społeczne. A zatem przy braku efektów zewnętrznych równość popytu i podaży doprowadzi do zbilansowania się kosztów i korzyści społecznych. Jeśli jednak istnieją efekty zewnętrzne związane z zanieczyszczeniem środowiska, krzywa podaży nie reprezentuje już wszystkich kosztów społecznych. Ponieważ w przypadku występowania efektów zewnętrznych rynki nie uwzględniają wszystkich kosztów społecznych, a tylko niektóre z nich (wyłącznie koszty prywatne), ekonomiści traktują efekty zewnętrzne jako przykład zawodności rynku (ang. market failure ). Gdy występuje zawodność rynku, niemożliwe jest osiągnięcie efektywnej wielkości produkcji, ponieważ firmy nie uwzględniają wszystkich kosztów produkcji i/lub konsumenci nie uwzględniają – w przypadku pozytywnych efektów zewnętrznych – wszystkich korzyści związanych z zakupem dóbr (dokładna analiza konsekwencji istnienia pozytywnych efektów zewnętrznych znajdzie się w kolejnych podrozdziałach). Gdy mamy do czynienia z zanieczyszczeniem środowiska, społeczne koszty produkcji przewyższają społeczne korzyści dla konsumentów i rynek produkuje zbyt dużo. Możemy teraz sformułować pewien ogólny wniosek. Gdyby przedsiębiorstwa musiały ponosić społeczne koszty zanieczyszczeń, emitowałyby ich mniej, wytwarzałyby mniej produktów i pobierały wyższe ceny. W następnym podrozdziale przeanalizujemy, jak państwo może wymusić na przedsiębiorstwach uwzględnianie społecznych kosztów zanieczyszczeń. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Produkcja może powodować szkody środowiskowe niezależnie od tego, czy jest ulokowana w krajach wysoko uprzemysłowionych, czy rozwijających się. Efekty zewnętrzne pojawiają się, gdy wymiana między kupującym a sprzedającym ma wpływ na podmioty trzecie, które nie uczestniczą w transakcji i nie otrzymują z tego tytułu rekompensaty lub nie płacą za powstałą korzyść. Efekt zewnętrzny, który jest również nazywany efektem ubocznym, może mieć negatywny lub pozytywny wpływ na stronę trzecią. Jeśli podmiot wywołujący negatywne efekty zewnętrzne musiałby uwzględnić koszty społeczne swoich działań, miałby bodźce do zmniejszenia produkcji niezależnie od tego, jaka jest przyczyna negatywnego efektu zewnętrznego. W przypadku pozytywnego efektu zewnętrznego strona trzecia uzyskuje korzyści dzięki transakcji między kupującym a sprzedającym, ale za owe korzyści nie płaci. W takim przypadku produkcja rynkowa jest zbyt mała, ponieważ sprzedawcy nie uwzględniają dodatkowych korzyści po stronie podmiotów trzecich. Jeśli strony transakcji, która generuje korzyści społeczne, otrzymywałyby jakąś rekompensatę, miałyby motywację do zwiększenia produkcji niezależnie od tego, jaka jest przyczyna pozytywnych efektów zewnętrznych. Pytania Self-Check Określ, czy następujące sytuacje są przykładem negatywnego, czy pozytywnego efektu zewnętrznego: Jesteś obserwatorem ptaków, a twój sąsiad postawił na podwórku kilka budek lęgowych, a także posadził drzewa i kwiaty, które przyciągają ptaki. Twój sąsiad maluje fasadę swojego domu na ohydny kolor. Inwestycje w prywatną edukację podnoszą standard życia w twoim kraju. Śmieci są wyrzucane w górnym biegu rzeki, nad którą – w jej dolnym biegu – stoi twój dom. Twój współlokator jest palaczem, a ty nie palisz. pozytywny efekt zewnętrzny negatywny efekt zewnętrzny pozytywny efekt zewnętrzny negatywny efekt zewnętrzny negatywny efekt zewnętrzny Określ, czy rynkowa krzywa podaży przesunie się w prawo, w lewo, czy też nie zmieni swojego położenia w następujących przypadkach: Przedsiębiorstwa działające w energochłonnej branży muszą zapłacić grzywnę za emisję dwutlenku węgla. Przedsiębiorstwa są pozywane za zanieczyszczanie wody w rzece. Elektrownie w pewnym mieście nie muszą przejmować się wpływem emisji swoich zanieczyszczeń na jakość powietrza. Przedsiębiorstwa, które stosują szczelinowanie do wydobywania ropy naftowej i gazu z łupków, są zobowiązane do usunięcia powstałych w czasie tej działalności szkód. krzywa podaży przesunie się w lewo krzywa podaży przesunie się w lewo krzywa podaży nie zmieni położenia krzywa podaży przesunie się w lewo Dla każdego z punktów w określ, czy cena równowagi wzrośnie, spadnie, czy pozostanie taka sama. cena wzrośnie cena wzrośnie cena pozostanie taka sama cena wzrośnie ilustruje podaż i popyt dla pewnego przedsiębiorstwa produkcyjnego. Trzecia kolumna przedstawia krzywą podaży nie uwzględniającą społecznych kosztów zanieczyszczeń. Czwarta kolumna przedstawia krzywą podaży w sytuacji, gdy firma musi wziąć pod uwagę społeczny koszt zanieczyszczeń. Określ punkt równowagi przed uwzględnieniem społecznych kosztów produkcji i po ich wkalkulowaniu. Cena (zł) Wielkość zapotrzebowania Wielkość produkcji oferowana bez ponoszenia kosztów zanieczyszczeń Wielkość produkcji oferowana po uwzględnieniu kosztów zanieczyszczeń 10 450 400 250 15 440 440 290 20 430 480 330 25 420 520 370 30 410 560 410 Początkowa równowaga (przed uwzględnieniem zewnętrznych kosztów zanieczyszczeń) występuje w punkcie, w którym prywatna krzywa podaży przecina krzywą popytu. A zatem początkowa równowaga ma miejsce przy cenie 15 zł i wielkości produkcji równej 440. Po uwzględnieniu dodatkowego zewnętrznego kosztu zanieczyszczeń produkcja staje się droższa, a krzywa podaży przesuwa się w górę. Nowa równowaga wystąpi przy cenie 30 zł i wielkości produkcji równej 410. Pytania Review Czym jest efekt zewnętrzny? Podaj przykład pozytywnego i negatywnego efektu zewnętrznego. Jaka jest różnica między kosztami prywatnymi a kosztami społecznymi? Czy na rynku, który nie jest w żaden sposób regulowany przez państwo, krzywa podaży przedsiębiorstw będzie uwzględniać koszty prywatne, koszty zewnętrzne, obydwa rodzaje kosztów, czy też żadne z nich? Odpowiedź uzasadnij. Problemy Na wykresie wskaż równowagę na rynku papierosów, zakładając, że nie istnieją żadne przepisy zakazujące palenia w miejscach publicznych. Oznacz cenę i ilość równoważące rynek jako P m i Q m . Rozbuduj model, aby pokazać wpływ negatywnego efektu zewnętrznego wynikającego z biernego palenia. (Wskazówka: w tym przypadku konsumenci, a nie producenci, tworzą negatywne efekty zewnętrzne). Oznacz optymalną ze społecznego punktu widzenia wielkość produkcji i cenę jako Q e i P e . Zacieniuj czystą stratę społeczną w stanie równowagi rynkowej. Spójrz na . Efekty zewnętrzne przy produkcji każdej lodówki były równe 100 zł. Jednak po uwzględnieniu zarówno kosztów prywatnych, jak i dodatkowych kosztów zewnętrznych cena rynkowa lodówki wzrosła tylko o 50 zł. Jeśli koszty zewnętrzne wynosiły 100 zł, to dlaczego po uwzględnieniu wszystkich kosztów cena wzrosła tylko o 50 zł? przedstawia podaż i popyt dla przedsiębiorstwa oferującego usługi grania na trąbce na ulicach miasta. Qs 1 to ilość oferowana bez uwzględnienia kosztów społecznych. Qs 2 to ilość oferowana po uwzględnieniu kosztów społecznych. Jakie są negatywne efekty zewnętrzne w tej sytuacji? Określ cenę i ilość w stanie równowagi, gdy bierzemy pod uwagę tylko koszty prywatne, a następnie po wkalkulowaniu pełnych kosztów społecznych. Jak uwzględnienie efektów zewnętrznych wpływa na cenę i wielkość produkcji równoważące rynek? P Qd Qs 1 Qs 2 20 0 10 8 18 1 9 7 15 2,5 7,5 5,5 12 4 6 4 10 5 5 3 5 7,5 2,5 0,5 Bibliografia Johnson, Oscar William. “Back on Track: Earth Day Success Story; The Chattanooga Choo-Choo No Longer Spews Foul Air.” Sports Illustrated . April 30, 1990. http://www.si.com/vault/1990/04/30/121923/back-on-track-earth-day-success-story-the-chattanooga-choo-choo-no-longer-spews-foul-air. U.S. Energy Information Administration. “Total Energy: Monthly Energy Review.” U.S. Department of Energy . Accessed December 19, 2013. http://www.eia.gov/totalenergy/data/monthly/. dodatkowy koszt zewnętrzny (ang. additional external cost ) dodatkowe koszty ponoszone przez podmioty, które nie są bezpośrednio zaangażowane w proces produkcji danego dobra efekt zewnętrzny (ang. externality ) sytuacja, w której wymiana (transakcja) rynkowa lub jakiekolwiek inne działania wpływają (pozytywnie lub negatywnie) na podmioty, które w nich nie uczestniczą (znajdują się „na zewnątrz”) zawodność rynku (ang. market failure ) sytuacja, gdy mechanizm rynkowy (rynek) sam z siebie nie prowadzi do efektywnej alokacji zasobów w sposób równoważący koszty i korzyści społeczne, produkcja jest zbyt duża lub zbyt mała ze społecznego punktu widzenia; efekty zewnętrzne są jednym z przykładów zawodności rynku błąd rynku (ang. market failure ) patrz: zawodność rynku defekt rynku (ang. market failure ) patrz: zawodność rynku negatywny efekt zewnętrzny (ang. negative externality ) sytuacja, w której podmiot, który nie uczestniczy w transakcji, ponosi jej koszty (obniża się jego użyteczność) bez jakiejkolwiek rekompensaty niekorzyści zewnętrzne (ang. negative externality ) por: negatywny efekt zewnętrzny koszty społeczne (ang. social costs ) koszty, które obejmują zarówno prywatne koszty ponoszone przez przedsiębiorstwa w trakcie procesu produkcyjnego, jak i dodatkowe koszty ponoszone przez podmioty, które nie są bezpośrednio zaangażowane w proces produkcyjny, np. koszty zanieczyszczenia środowiska efekt uboczny (ang. spillover ) zob. efekt zewnętrzny", "section": "Negatywne efekty zewnętrzne związane z problemem zanieczyszczenia środowiska", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Publiczne sposoby rozwiązania problemu negatywnych efektów zewnętrznych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać narzędzia, jakie wykorzystuje państwo, aby ograniczyć lub wyeliminować skutki negatywnych efektów zewnętrznych Ocenić efektywność publicznych sposobów rozwiązywania problemu negatywnych efektów zewnętrznych Na przełomie lat 60. i 70. XX w. Stany Zjednoczone i pozostałe kraje o gospodarkach rynkowych zaczęły uchwalać kompleksowe przepisy dotyczące ochrony środowiska. Regulacje koncentrowały się zazwyczaj na ustaleniu progów dozwolonych emisji zanieczyszczeń dla konkretnych przedsiębiorstw i zakładów produkcyjnych. Przekroczenie ustanowionych progów skutkowało nałożeniem na podmioty kar finansowych. Inne przepisy zobowiązywały producentów różnego rodzaju dóbr do instalowania odpowiednich urządzeń ograniczających emisję szkodliwych substancji, np. na fabrycznych kominach i w silnikach spalinowych samochodów. Tego typu przepisy, które ustanawiają dopuszczalne limity emisji zanieczyszczeń i mogą szczegółowo określać, jakie technologie kontroli zanieczyszczeń przedsiębiorstwa muszą stosować, mieszczą się w kategorii systemu nakazowo-kontrolnego (ang. command-and-control regulation ). W efekcie takich regulacji rosną koszty produkcji, a firmy są zmuszone do uwzględnienia społecznych kosztów zanieczyszczeń przy podejmowaniu decyzji o wielkości produkcji. Systemy regulacji nakazowo-kontrolnej w dziedzinie ochrony środowiska wprowadzone w ostatnich dziesięcioleciach w krajach wysoko uprzemysłowionych przyniosły poprawę jakości powietrza i wody. Ekonomiści wskazują jednak na trzy wyzwania związane z tym sposobem regulacji. Po pierwsze, system nakazowo-kontrolny nie zachęca prywatnych podmiotów do działań wykraczających poza standardy wyznaczone przez konkretną ustawę, nawet jeśli można byłoby je przeprowadzić stosunkowo niewielkim kosztem. Gdy przedsiębiorstwa spełnią określony standard, nie mają motywacji do dalszej redukcji zanieczyszczeń. Po drugie, system nakazowo-kontrolny jest wysoce nieelastyczny. Zwykle wprowadza te same przepisy dla wszystkich emitentów, a często również obowiązek instalowania tej samej technologii kontroli zanieczyszczeń we wszystkich fabrykach. Zatem nie rozróżnia firm, dla których spełnienie norm lub nawet dalsze zmniejszenie emisji zanieczyszczeń byłoby łatwe i tanie, oraz tych, dla których może to być trudne i kosztowne. Przedsiębiorstwa nie mają bodźców, aby przeprowadzać ponowną analizę wykorzystywanych metod produkcji, dokonywać ewentualnych korekt i dzięki temu stosunkowo niewielkim kosztem jeszcze bardziej obniżać emisję zanieczyszczeń. Po trzecie, przepisy systemu nakazowo-kontrolnego są tworzone w ramach skomplikowanego procesu uzgodnień politycznych, a więc wynikają z różnych kompromisów między partiami politycznymi, władzami różnych szczebli i innymi lobbies. Działające na rynku od lat przedsiębiorstwa często argumentują (i starają się do tego sposobu myślenia przekonać polityków), że surowsze normy środowiskowe powinny mieć zastosowania wyłącznie do firm dopiero rozpoczynających działalność, a nie tych zasiedziałych w danej branży. W rezultacie wchodzące w życie przepisy dotyczące ochrony środowiska są zawiłe, mają wiele luk i wyjątków. Chociaż krytycy regulacji stosowanych w systemach nakazowo-kontrolnych akceptują ich cel, jakim jest zmniejszenie emisji zanieczyszczeń, nie uznają tego typu środków za najlepszy sposób na jego osiągnięcie. W następnym podrozdziale omówimy więc alternatywne podejście do ograniczania negatywnych efektów zewnętrznych w dziedzinie ochrony środowiska. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Regulacje w systemie nakazowo-kontrolnym ustanawiają limity emisji zanieczyszczeń i/lub wymuszają stosowanie określonych technologii ich kontroli. Choć w wielu krajach w drugiej połowie XX w. poprawiły one stan środowiska, mają trzy podstawowe wady: nie zachęcają do dalszej redukcji emisji zanieczyszczeń, przekraczającej wyznaczone poziomy; oferują ograniczoną elastyczność co do tego, gdzie i jak zmniejszyć zanieczyszczenia; często zawierają też osłabiające ich skuteczność luki prawne które są konsekwencją negocjacyjnego trybu tworzenia tych rozwiązań. Pytania Self-Check Rozważ dwa podejścia do zmniejszania emisji CO 2 przez przemysł przetwórczy w Polsce. Pierwsze zakłada politykę zmuszającą producentów do stosowania z góry określonych technologii. Drugie określa jedynie technologie uznawane przez państwo za lepsze i wdrażanie właśnie tych wspomaga subsydiami. Które podejście mieści się w ramach systemu regulacji nakazowo-kontrolnych? Pierwsze rozwiązanie, ponieważ państwo wprowadza obowiązek dotyczący wszystkich producentów. Pytania Review Czym jest system regulacji nakazowo-kontrolnych w dziedzinie ochrony środowiska? Jakie są trzy zidentyfikowane przez ekonomistów wyzwania związane z systemem regulacji nakazowo-kontrolnych? Pytania Critical Thinking Czy twoim zdaniem organizacje zajmujące się ochroną środowiska (np. Greenpeace ) faworyzowałyby regulacje wykorzystujące system nakazowo-kontrolny jako najważniejszy sposób na zmniejszenie skali zanieczyszczeń? Uzasadnij swoją odpowiedź. Rozważ dwa sposoby ochrony słoni afrykańskich przed kłusownikami. W ramach pierwszego podejścia rządy tworzą ogromne parki narodowe, które mają wystarczające siedliska dla słoni i zabraniają mieszkańcom okolicznych terenów wstępu do parków, jak również szkodzenia słoniom lub ich siedliskom w jakikolwiek sposób. Zgodnie z drugim rządy tworzą mniejsze parki narodowe i wyznaczają 10 wiosek na obrzeżach każdego z takich obszarów jako oficjalne centra turystyczne – miejsca pobytu turystów i bazy wycieczek (których przewodnikami są przedstawiciele lokalnej ludności). Szczególną uwagę poświęć różnicom w sytuacji biednych mieszkańców terenów sąsiadujących z parkami narodowymi. Które podejście wydaje się skuteczniejsze, jeśli celem rządów jest odbudowa populacji słoni? system nakazowo-kontrolny (ang. command-and-control regulation ) przepisy wyznaczające dopuszczalne limity emisji zanieczyszczeń, a także określające szczegółowo, jakie technologie kontroli zanieczyszczeń należy stosować", "section": "Publiczne sposoby rozwiązania problemu negatywnych efektów zewnętrznych", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Prywatne sposoby rozwiązania problemu negatywnych efektów zewnętrznych Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać, w jaki sposób opłaty za emisję zanieczyszczeń wpływają na proces decyzyjny w przedsiębiorstwie Wyjaśnić znaczenie zbywalnych pozwoleń na emisję zanieczyszczeń i praw własności Ocenić, które z prywatnych sposobów rozwiązywania problemu negatywnych efektów zewnętrznych są najskuteczniejsze w konkretnych sytuacjach rynkowych Polityka ochrony środowiska wykorzystująca przede wszystkim prywatne (zorientowane na rynek) sposoby ograniczania skali emisji zanieczyszczeń, umożliwia przedsiębiorstwom zachowanie niezbędnego stopnia elastyczności. Trzema głównymi elementami tego podejścia są opłaty za emisję zanieczyszczeń, zbywalne zezwolenia na emisję tychże i lepiej zdefiniowane prawa własności. Wszystkie te działania, które omówimy w niniejszym podrozdziale, eliminują wskazane wcześniej wady regulacji w ramach systemu nakazowo-kontrolnego, aczkolwiek w różny sposób. Opłaty za emisję zanieczyszczeń Opłata za emisję zanieczyszczeń (ang. pollution charge ) to podatek od zanieczyszczeń nakładany na przedsiębiorstwo, które je emituje. Opłata taka stanowi dla firmy maksymalizującej zysk zachętę do redukcji emisji zanieczyszczeń, o ile koszt krańcowy redukcji emisji jest mniejszy niż wysokość podatku. Rozważmy tu przykład niewielkiego przedsiębiorstwa, które emituje do atmosfery 50 kg sadzy rocznie. Pył zawieszony w powietrzu powoduje choroby układu oddechowego oraz obciąża finansowo inne biznesy i mieszkańców obszaru, na którym działa ta firma. przedstawia koszty krańcowe ponoszone przez wspomniane przedsiębiorstwo w związku ze zmniejszeniem emisji zanieczyszczeń. Koszt krańcowy redukcji zanieczyszczeń, podobnie jak większość kosztów krańcowych, rośnie wraz ze wzrostem produkcji, przynajmniej w krótkim okresie. Zmniejszenie emisji cząstek sadzy o pierwsze 10 kg rocznie kosztuje firmę 300 zł. Redukcja o kolejne 10 kg wymaga już 500 zł nakładów, o trzecie – 900 zł, o czwarte 10 kg – 1500 zł, zaś całkowite wyeliminowanie emisji sadzy kosztowałoby dodatkowo 2,5 tys. zł. Taki schemat kształtowania się kosztów zmniejszania emisji zanieczyszczeń jest dość powszechny. Początkowo redukcję ilości wytwarzanych szkodliwych substancji można osiągnąć stosunkowo niewielkim kosztem, ale całkowite wyeliminowanie jakichkolwiek zanieczyszczeń wymaga już bardzo dużych nakładów finansowych. Opłata za emisję zanieczyszczeń Jeśli opłata za emisję zanieczyszczeń zostanie ustalona na poziomie 1000 zł za każde 10 kg sadzy, przedsiębiorstwo będzie miało motywację do zmniejszenia emisji zanieczyszczeń o 30 kg, ponieważ koszt redukcji emisji sadzy o kolejne 20 kg będzie wyższy (1500 zł + 2500 zł) niż opłata nałożona przez państwo (1000 zł + 1000 zł). Wyobraź sobie, że na przedsiębiorstwo została nałożona opłata za emisję zanieczyszczeń w wysokości 1000 zł za każde wypuszczone do atmosfery 10 kg sadzy rocznie. (W polskim systemie prawnym podatki mają charakter nieekwiwalentny, w związku z czym pozwolenie na emisję zanieczyszczeń będzie opłatą, a nie podatkiem, bo daje firmie wnoszącej tę płatność konkretne prawa. Podobnie składką, a nie podatkiem jest opłata, dzięki której zyskujemy prawo do korzystania z publicznych systemów opieki zdrowotnej i emerytalnego). Firma ma do wyboru albo emitować sadzę i wnosić narzuconą przez państwo opłatę, albo zmniejszyć ilość zanieczyszczeń, ponosząc odpowiednie koszty tej redukcji, co ilustruje powyższy wykres. O ile firma zmniejszy roczną skalę emisji zanieczyszczeń? Redukcja emisji sadzy o pierwsze 10 kg kosztuje 300 zł. To znacznie mniej niż 1000 zł opłaty, więc firma z pewnością zdecyduje się na redukcję emisji. Zmniejszenie emisji o kolejne 10 kg kosztuje 500 zł, czyli nadal mniej niż wartość opłaty, więc firma zadba o dalszą redukcję emisji. Ograniczenie skali wytwarzania sadzy o trzecie 10 kg kosztuje już 900 zł, czyli wciąż mniej niż 1000 zł podatku. Jednak ograniczenie emisji o czwarte 10 kg wymaga już 1500 zł nakładów, co znacznie przekracza wartość stosownej opłaty. W rezultacie firma zdecyduje się na redukcję emisji sadzy o 30 kg, ponieważ krańcowy koszt redukcji o tę wielkość jest mniejszy niż wartość opłat za emisję zanieczyszczeń. Przy opłacie w wysokości 1000 zł przedsiębiorstwo nie ma motywacji do zmniejszenia skali emisji sadzy o więcej niż 30 kg rocznie. Firma, która musi wnosić opłatę od emisji zanieczyszczeń, będzie miała motywację do znalezienia najtańszych technologii ograniczania skali wytwarzanych szkodliwych substancji. Przedsiębiorstwa mogące łatwo i tanio zmniejszyć emisję zanieczyszczeń zrobią to, aby zminimalizować kwotę płaconego podatku, zaś przedsiębiorstwa, które ponoszą wysokie koszty redukcji np. sadzy, zapłacą podatek od zanieczyszczeń. Jeśli podatek od zanieczyszczeń ma zastosowanie do każdego ich źródła, producenci mający poparcie polityczne nie uzyskują preferencji ani nie mogą korzystać z luk prawnych. Choć, jak łatwo zauważyć, politycy mogą mimo wszystko wprowadzić wyłączenia, zwalniając ze stosownej opłaty zakład znajdujący się np. w ich okręgu wyborczym. Jako przykład swoistej opłaty za produkcję zanieczyszczeń nakładanej na gospodarstwa domowe można wskazać dwa sposoby pobierania opłat za wywóz śmieci. Jedną z metod jest zryczałtowana kwota przypadająca na gospodarstwo domowe, niezależna od ilości wytworzonych śmieci (taka właśnie opłata obowiązuje m.in. w Warszawie i innych dużych miastach w Polsce). Alternatywnym podejściem jest wprowadzenie kilku poziomów rosnących opłat powiązanych z ilością produkowanych śmieci oraz oferowanie niższych stawek lub bezpłatnego odbioru odpadów posegregowanych i nadających się do recyklingu. Tak naprawdę opłaty za emisję zanieczyszczeń są uwzględnione w wielu regulacjach dotyczących ochrony środowiska, chociaż często nie są w nich wskazywane wprost. Na przykład zarówno w Polsce, jak i w pozostałych krajach UE czy Stanach Zjednoczonych nakładane są podatki na paliwa silnikowe (etylinę, olej napędowy i gaz LPG). Możemy postrzegać ten podatek jako opłatę za zanieczyszczenie powietrza przez samochody, a także jako źródło finansowania budowy i remontów sieci dróg publicznych. Podobnie zwrotna kaucja za szklane butelkę nadające się do recyklingu działa jak podatek od zanieczyszczeń. Stanowi ona zachętę do segregowania śmieci i ich przetwarzania, jeśli bowiem butelka zostanie wrzucona do kosza, opłaty nie będzie można odzyskać. W porównaniu z regulacjami istniejącymi w ramach systemu nakazowo-kontrolnego podatek od zanieczyszczeń zmniejsza ich emisję w bardziej elastyczny i efektywny kosztowo sposób. Zbywalne zezwolenia na emisję zanieczyszczeń Kiedy państwo lub organizacja międzynarodowa wprowadza program zbywalnych zezwoleń na emisję zanieczyszczeń (ang. marketable permit program ) (np. pozwolenia na emisję dwutlenku węgla w krajach UE), musi zacząć od ustalenia limitu dopuszczalnej ilości zanieczyszczeń, zgodnie z normami krajowymi lub międzynarodowymi. Na przykład może ustalić, że skala emisji CO 2 w ciągu roku może osiągnąć max. poziom 100 tys. ton. Każde zezwolenie umożliwia przedsiębiorstwu emisję jednej tony CO 2 , co oznacza, że wyemitowanych zostanie 100 tys. zezwoleń. Następnie zezwolenia na emisję ustalonej wcześniej ilości zanieczyszczeń są rozdzielane między przedsiębiorstwa albo bezpłatnie, zgodnie z przyjętym wcześniej algorytmem uzależnionym od wolumenu historycznej produkcji, albo w drodze aukcji. W tym drugim przypadku za każde zezwolenie firmy muszą zapłacić. Pamiętajmy o trzech kwestiach. Po pierwsze, zezwolenia mają na celu zmniejszenie całkowitej emisji zanieczyszczeń w pewnym okresie. Na przykład w pierwszym roku wyemitowane zezwolenia umożliwią łączną emisję 100 tys. ton dwutlenku węgla, ale w kolejnym już tylko 90 tys. ton, a w jeszcze następnym jedynie 80 tys. ton i tak aż do pożądanego poziomu docelowego (np. w ciągu 20 lat program ma przynieść zmniejszenie emisji CO 2 do zera). Po drugie, są to zezwolenia zbywalne, co oznacza, że przedsiębiorstwa mogą je kupować i sprzedawać. Po trzecie, system oparty na zbywalnych pozwoleniach działa skutecznie tylko wtedy, gdy pomijalną kwestią jest to, które przedsiębiorstwa ograniczą emisję gazu, a które kupią pozwolenia. Dzięki takiej a nie innej konstrukcji programu zbywalnych zezwoleń emisja dwutlenku węgla nie tylko zostanie ograniczona do pożądanego poziomu, ale odbędzie się po minimalnym koszcie. Przedsiębiorstwa będą bowiem kupować i sprzedawać te zezwolenia, porównując ich cenę na rynku z kosztem ograniczenia emisji CO 2 o jedną tonę. Jeśli koszt ograniczenia emisji dwutlenku węgla będzie niższy od ceny zezwolenia na rynku wtórnym, przedsiębiorstwo zdecyduje się na wdrożenie technologii bądź montaż urządzeń ograniczających emisję cieplarnianego gazu, zamiast kupować zezwolenie, lub – jeśli otrzymało od państwa pewną pulę bezpłatnie – sprzeda je na rynku wtórnym. Natomiast jeśli koszt ograniczenia emisji CO 2 przekroczy cenę zezwolenia, wówczas przedsiębiorstwo kupi je od państwa w czasie pierwotnej aukcji lub od innych firm na rynku wtórnym. Problemem pozostaje natomiast pierwotna alokacja zezwoleń. Pamiętajmy, że jeśli przedsiębiorstwo ogranicza emisję dwutlenku węgla, może się to odbić na wolumenie jego produkcji i tym samym przełożyć się np. na spadek zatrudnienia. Dlatego władzom krajów tworzących organizację międzynarodową (np. UE) lub władzom lokalnym będzie zależało na tym, żeby emisję CO 2 redukowały przedsiębiorstwa w innych krajach lub w innych województwach, stanach etc. Wówczas uda się zredukować efekt cieplarniany i jednocześnie ochronić miejsca pracy obywateli, którzy będą głosować na przedstawicieli władz krajowych lub regionalnych w kolejnych wyborach. Lepiej zdefiniowane prawa własności Jasno zdefiniowane i alokowane prawa własności również mogą zapewnić równowagę między działalnością gospodarczą a zanieczyszczeniem środowiska. Ronald Coase (1910–2013), zdobywca Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii w 1991 r., w przejrzysty sposób zilustrował przykład efektu zewnętrznego: obok pola rolnika biegnie tor kolejowy. Dość często przejeżdża po nim lokomotywa, z komina której wydobywają się iskry, co w niesprzyjających warunkach wywołuje pożar tego pola. Coase zadał pytanie o to, czyim obowiązkiem jest rozwiązanie tego problemu. Czy rolnik na własny koszt powinien zbudować bariery wzdłuż pola, aby nie dopuścić do zaprószenia ognia, czy też przewoźnik winien zainstalować w kominie lokomotywy specjalne urządzenie, które zapobiegnie przypadkowemu pożarowi. Coase zwrócił uwagę, że nie da się rozwiązać tego problemu, dopóki nie zdefiniuje się jasno praw własności (ang. property rights ), które jednoznacznie określą, kto komu powinien wypłacić odszkodowanie, a tym samym kto jest odpowiedzialny za zmniejszenie bądź wykluczenie prawdopodobieństwa pożaru. Czy rolnik ma prawo własności do swojego pola? Tak, to oczywiste. Czy kolej ma prawo własności do torów i lokomotywy? Na tak postawione pytanie również musi paść twierdząca odpowiedź. A zatem jasno zdefiniowane prawa własności wskażą nam stronę, która wyszuka i zapłaci za najmniej kosztowną metodę zmniejszenia ryzyka pożaru pola. Prawo własności określa, czy koszt ponosi rolnik, czy kolej. Podejście uwzględniające prawa własności jest bardzo istotne w sprawach dotyczących zagrożonych gatunków flory i fauny. Lista zagrożonych stworzeń powiększa się z roku na rok, a większość populacji roślin i zwierząt żyje na gruntach prywatnych. Ochrona tych gatunków wymaga uważnej analizy bodźców i praw własności. Odkrycie zagrożonego gatunku na gruntach prywatnych często wywołuje automatyczną reakcję rządu, który zabrania właścicielowi korzystania z ziemi w sposób mogącym zagrozić gatunkom umieszczonym na stworzonej przez państwo liście. Zastanów się nad możliwymi skutkami takiej polityki: jeśli przyznasz się rządowi, że masz na swoim terenie zagrożony gatunek, rząd skutecznie zabroni ci korzystania z twojej własności. Stąd pogłoski o posiadaczach ziemskich, którzy znalazłszy przedstawicieli zagrożonego gatunku, stosowali metodę „zastrzelić, zakopać i siedzieć cicho”. Inni celowo ścinali drzewa lub wykorzystywali grunty w sposób zniechęcający zagrożone zwierzęta do przebywania na ich terenie. Skuteczniejszym sposobem postępowania byłoby nakłonienie prywatnych właścicieli gruntów do ochrony zagrożonych gatunków znajdujących się na ich terenie oraz zapewnienie im bezpiecznych siedlisk. Na przykład państwo mogłoby płacić odszkodowania właścicielom, którzy utrzymują odpowiednie siedliska lub ograniczą użytkowanie swojej ziemi w celu ochrony zagrożonych gatunków. Gdy państwo chce nadzorować miliony hektarów prywatnej ziemi, polityka oparta na zachętach i elastyczności ponownie okazuje się lepszym rozwiązaniem niż regulacje w systemie nakazowo-kontrolnym. Jak skuteczne są prywatne (zorientowane na rynek) sposoby rozwiązywania problemów środowiskowych? Ekolodzy czasami obawiają się, że prywatne sposoby ograniczania negatywnych efektów zewnętrznych i oparta na nich polityka ochrony środowiska są jedynie wymówką dla rozluźnienia lub wyeliminowania ścisłych limitów emisji zanieczyszczeń i w efekcie pozwalają na wzrost ilości odpadów, ścieków i szkodliwych substancji w powietrzu. Prawdą jest, że jeśli opłaty za zanieczyszczanie są ustalane na bardzo niskim poziomie lub jeśli zbywalne zezwolenia nie uwzględniają znacznego zmniejszenia emisji zanieczyszczeń, wówczas narzędzia rynkowe nie będą funkcjonować dobrze. Jednak przepisy tworzone w oparciu o system nakazowo-kontrolny również mogą zawierać luki prawne lub liczne wyłączenia i w efekcie nie przekładać się na znaczącą redukcję zanieczyszczeń. Zaletą polityki zorientowanej na rynek nie jest to, że ogranicza ona emisję zanieczyszczeń w stopniu większym niż system nakazowo-kontrolny, lecz to, że dzięki bodźcom i elastyczności może doprowadzić do pożądanej redukcji zanieczyszczeń po najniższych dla społeczeństwa kosztach. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Przykładami prywatnych (zorientowanych na rynek) narzędzi ograniczania problemu negatywnych efektów zewnętrznych w dziedzinie ochrony środowiska są: opłaty za emisję zanieczyszczeń, zbywalne zezwolenia na emisję zanieczyszczeń oraz lepiej zdefiniowane prawa własności. Dzięki działaniu mechanizmu rynkowego, nakładanym przez państwo opłatom o charakterze parapodatkowym i lepiej zdefiniowanym prawom własności podmioty generujące negatywne efekty zewnętrzne muszą skonfrontować się z pełnym kosztem społecznym swoich emisji zanieczyszczeń i odpadów. Pytania Self-Check Określ, czy poniższe działania z zakresu kontroli emisji zanieczyszczeń są przykładami systemu nakazowo-kontrolnego czy raczej zorientowanego na rynek. Opłata za emisję dwutlenku węgla zostaje nałożona na każde przedsiębiorstwo. Państwo wymaga, aby krajowi producenci samochodów zmniejszyli ilość zanieczyszczeń emitowanych przez samochody do 2025 r. Wyznaczone zostają krajowe standardy jakości wody. Miasto sprzedaje przedsiębiorstwom pozwolenia na emisję określonej ilości zanieczyszczeń. Państwo płaci rybakom za ochronę populacji łososia. działanie zorientowane na rynek system nakazowo-kontrolny system nakazowo-kontrolny działanie zorientowane na rynek działanie zorientowane na rynek Opłata za emisję zanieczyszczeń nałożona na przedsiębiorstwa nie jest elementem systemu regulacji nakazowo-kontrolnych. Dlaczego? Mimo że państwo nakłada takie opłaty, przedsiębiorstwa mają swobodę w zakresie wyboru technologii pozwalających na obniżenie skali emisji zanieczyszczeń i tym samym zmniejszenie kwoty opłat. Pytania Review Czym jest opłata za emisję zanieczyszczeń i jak zachęca ona przedsiębiorstwa do uwzględniania zewnętrznych kosztów zanieczyszczeń? Czym są zbywalne zezwolenia na emisję zanieczyszczeń i jak zachęcają one przedsiębiorstwa do uwzględniania zewnętrznych kosztów zanieczyszczeń? W jaki sposób można lepiej zdefiniować i alokować prawa własności? Dlaczego będą one wówczas zachęcać przedsiębiorstwa do uwzględniania zewnętrznych kosztów zanieczyszczeń? Pytania Critical Thinking Czy system zbywalnych zezwoleń na emisję zanieczyszczeń będzie funkcjonował dobrze, gdy na rynku działa kilka tysięcy przedsiębiorstw? Odpowiedź uzasadnij. Czy w systemie zbywalnych zezwoleń na emisję możliwe jest całkowite zredukowanie zanieczyszczeń? Odpowiedź uzasadnij. Czy redukcja emisji zanieczyszczeń do zera jest optymalnym celem polityki państwa? Odpowiedź uzasadnij. Bibliografia Environmental Protection Agency. “2006 Pay-As-You-Throw Programs.” Accessed December 20, 2013. http://www.epa.gov/epawaste/conserve/tools/payt/states/06comm.htm. zbywalne zezwolenie na emisję zanieczyszczeń (ang. marketable permit ) pozwolenie umożliwiające przedsiębiorstwu emisję określonej ilości zanieczyszczeń; firmy posiadające więcej zezwoleń, niż wynoszą ich potrzeby, mogą sprzedać nadmiar innym przedsiębiorstwom uprawnienia do emisji zanieczyszczeń (ang. marketable permit ) patrz: zbywalne zezwolenie na emisję zanieczyszczeń certyfikaty emisyjne (ang. marketable permit ) patrz: zbywalne zezwolenie na emisję zanieczyszczeń opłata za emisję zanieczyszczeń (ang. pollution charge ) opłata (parapodatek) nakładana na przedsiębiorstwo za emitowane przez nie zanieczyszczenia prawo własności (ang. property right ) prawo do posiadania i korzystania z własności, które oznacza, że podmioty naruszające to prawo będę zmuszone do wypłaty odszkodowania właścicielowi", "section": "Prywatne sposoby rozwiązania problemu negatywnych efektów zewnętrznych", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Dlaczego sektor prywatny nie inwestuje dostatecznych środków w innowacje Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować pozytywne efekty zewnętrzne związane z nowymi technologiami Wyjaśnić różnice pomiędzy prywatnymi i społecznymi korzyściami, a także wskazać przykłady jednych i drugich Obliczyć i przeanalizować stopy zwrotu Konkurencja rynkowa tworzy bodźce do wdrażania nowych technologii, ponieważ przedsiębiorstwo (ang. firm ) może osiągać wyższe zyski, znajdując sposób na obniżenie kosztów produkcji lub oferowanie klientom dóbr o pożądanych przez nich cechach. Jak powiedział Gregory Lee, dyrektor generalny firmy Samsung: „Nieustanne dążenie do innowacji jest kluczową zasadą naszej działalności i pozwala konsumentom odkrywać świat nowych możliwości dzięki rozwojowi technologii”. Innowacyjne przedsiębiorstwo wie, że dzięki opracowaniu nowej technologii będzie miało, co do zasady, tymczasową przewagę nad konkurentami, a tym samym zdolność do osiągania zysków nadzwyczajnych, zanim ci uzyskają dostęp do nowych rozwiązań. Jednak w niektórych przypadkach istnienie konkurencyjnych firm działających w tej samej branży może zniechęcać do rozwijania nowych technologii, zwłaszcza wtedy, gdy inne przedsiębiorstwa mogą szybko skopiować nowe pomysły. Przeanalizujmy sytuację koncernu farmaceutycznego, które decyduje się na opracowanie nowego specyfiku. Odkrycie leczniczego działania konkretnej substancji chemicznej, wykonanie niezbędnych testów klinicznych i wreszcie wprowadzenie produktu na rynek kosztuje średnio 800 mln dol. i trwa ponad dekadę. Jeśli projekt badawczo-rozwojowy (B+R) zakończy się niepowodzeniem – a każdy projekt z obszaru B+R ma na to sporą szansę – wówczas przedsiębiorstwo poniesie stratę i może zostać zmuszone do znacznego ograniczenia działalności lub nawet zbankrutować. Z kolei gdy projekt się powiedzie, konkurenci mogą znaleźć sposób na skopiowanie nowego pomysłu, ale bez konieczności finansowania kosztownych działań związanych z jego opracowywaniem. W efekcie innowacyjne przedsiębiorstwo będzie miało znacznie wyższe koszty związane z pracami B+R i w najlepszym przypadku osiągnie niewielką, przejściową przewagę nad konkurentami. Liczne badania prowadzone przez ekonomistów w wielu krajach i w różnych okresach wykazały, że firma wdrażająca nową technologię jako pierwsza (możemy ją nazwać pionierem) przechwytuje od jednej trzeciej do połowy łącznych korzyści ekonomicznych związanych z daną innowacją, podczas gdy resztę uzyskują inne przedsiębiorstwa, które zdecydują się ją wdrożyć (naśladowcy), i użytkownicy nowych wynalazków. Pozytywne efekty zewnętrzne nowych technologii Czy prywatne przedsiębiorstwa działające w ramach gospodarki rynkowej inwestują zbyt mało środków w badania i nowe technologie? Jeśli firma buduje nową fabrykę lub kupuje wyposażenie (środki transportu, maszyny, urządzenia itd.), uzyskuje wszystkie korzyści ekonomiczne wynikające z tych inwestycji. Jednak gdy firma przeznacza środki na badania nad nowymi technologiami, prywatne korzyści (ang. private benefits ), czyli jej przyszłe zyski, stanowią tylko część ogólnych korzyści społecznych związanych z tą aktywnością. Korzyści społeczne (ang. social benefits ) innowacji są równe sumie wartości wszystkich pozytywnych efektów zewnętrznych związanych z nową technologią lub produktem, na których mogą skorzystać inne przedsiębiorstwa lub społeczeństwo jako całość, oraz wartości prywatnych korzyści otrzymywanych przez przedsiębiorstwo, które opracowało nową technologię, dobro lub usługę. Pozytywne efekty zewnętrzne (ang. positive externalities ) są korzystnymi efektami ubocznymi działalności konkretnego podmiotu (osoby, przedsiębiorstwa, organizacji non-profit lub państwa) uzyskiwanymi bezpłatnie przez strony trzecie. Jeśli udało ci się wygospodarować czas i posprzątać pokój w akademiku poza kolejnością, to oczywiście masz w związku z tym pewną korzyść (przebywasz w czystym wnętrzu), ale jednocześnie skutkiem ubocznym twojej aktywności jest uporządkowana przestrzeń twoich współlokatorów. Rozważmy sytuację przedsiębiorstwa, które opracowuje swój przyszłoroczny budżet wydatków na sferę B+R. Ekonomiści i naukowcy pracujący dla tej firmy sporządzili listę potencjalnych projektów badawczo-rozwojowych i wiążących się z nimi szacunkowych stóp zwrotu ( Stopa zwrotu (ang. return rate ) jest oczekiwanym zyskiem z wdrożeniem projektu). Stosowne kalkulacje pokazuje . Opadająca w dół prywatna krzywa popytu (D pryw ) reprezentuje zapotrzebowanie firmy na kapitał finansowy i odzwierciedla gotowość przedsiębiorstwa do zaciągania pożyczek na finansowanie projektów badawczo-rozwojowych przy różnym poziomie rynkowych stóp procentowych. Załóżmy również, że efekty prac badawczo-rozwojowych planowanych przez to przedsiębiorstwo tworzą dodatkowe korzyści dla innych firm i gospodarstw domowych. W końcu wdrożone już innowacje dość często zachęcają inne podmioty do podejmowania kolejnych kreatywnych działań cennych dla społeczeństwa. Jeśli dodamy dodatkowe korzyści uzyskiwane przez społeczeństwo do prywatnego popytu firmy na kapitał finansowy, możemy narysować społeczną krzywą popytu na kapitał (D społ ), która znajduje się nad prywatną krzywą popytu (D pryw ). Gdyby przedsiębiorstwo mogło w pełni przejąć korzyści społeczne, czyniąc je w jakiś sposób niedostępnymi dla pozostałych podmiotów, prywatna krzywa popytu pokrywałaby się ze społeczną. Taka sytuacja występuje jednak stosunkowo rzadko. Zgodnie z i , jeśli aktualne oprocentowanie kredytu, który może zaciągnąć analizowane przedsiębiorstwo, wynosi 8%, a firma może uzyskiwać tylko prywatne korzyści z innowacji (nie jest w stanie przechwycić korzyści społecznych), to pożyczony przez nią kapitał finansowy przeznaczony na wydatki ze sfery B+R wyniesie 30 mln zł (punkt E 0 ). To, że przedsiębiorstwo nie może przechwycić korzyści społecznych, nie oznacza oczywiście, że przestają one istnieć. W konsekwencji przy tej samej rynkowej stopie procentowej (8%) optymalna – ze społecznego punktu widzenia – wartość inwestycji w prace badawczo-rozwojowe, wynosi 52 mln zł (punkt E 1 ). Przedsiębiorstwa prywatne rzadko jednak biorą pod uwagę społeczne korzyści związane ze swoją działalnością (ponieważ nie przekładają się one bezpośrednio na dochody właścicieli tych firm), co w konsekwencji prowadzi do sytuacji, w której przedsiębiorstwo przeznaczy na sferę B+R mniej, niż wynosi społecznie optymalny poziom, czyli mniej niż 52 mln zł. Technologia i pozytywne efekty zewnętrzne Przedsiębiorstwo ponosi koszt oprocentowania wykorzystywanego kapitału w wysokości 8%. Jeśli przedsiębiorstwo uzyskuje tylko prywatne korzyści z inwestowania w sferę B+R, to jego krzywą popytu na kapitał finansowy jest zilustrowana linią oznaczoną jako D pryw , a równowaga występuje w punkcie E 0 (popyt na kapitał w kwocie 30 mln zł). Ponieważ działalność badawczo-rozwojowa wiąże się z powstaniem dodatkowych korzyści społecznych, optymalna – z punktu widzenia całej zbiorowości – wartość inwestycji byłaby równa 52 mln zł(punkt E 1 ). Gdyby przedsiębiorstwo mogło przechwycić wszystkie społeczne korzyści z inwestycji dla siebie, popyt na kapitał byłby przedstawiony krzywą D społ , a wartość pożyczonych środków sięgnęłaby 52 mln zł. Popyt na kapitał i stopa zwrotu z inwestycji (kwoty w mln zł) Stopa zwrotu Popyt prywatny (D pryw ) Popyt społeczny (D społ ) 2% 72 84 4% 52 72 6% 38 62 8% 30 52 10% 26 44 Prywatny popyt przedsiębiorstwa na kapitał finansowy (krzywa D pryw ) odzwierciedla zyski osiągane przez przedsiębiorstwo. Jednak inne koncerny farmaceutyczne i inne podmioty z sektora ochrony zdrowia mogą skopiować nowe sposoby leczenia niektórych schorzeń oraz opracować konkurencyjne produkty. Korzyść społeczna związana z powstanie nowego leku lub całej kuracji uwzględnia wartość wszystkich pozytywnych efektów zewnętrznych danej innowacji. Jeśli przedsiębiorstwo byłoby w stanie przejąć dodatkowe korzyści społeczne dla siebie i nie dopuścić do nich innych firm, krzywa popytu przedsiębiorstwa na kapitał finansowy przesunęłaby się do położenia D społ . W efekcie przedsiębiorstwo chciałoby pożyczyć i zainwestować 52 mln zł. Jeśli jednak przedsiębiorstwo otrzymuje tylko 50 groszy z każdego złotego korzyści społecznych, nie wyda dostatecznie dużej sumy na tworzenie nowych technologii, zaś kwota inwestycji w sferę B+R będzie większa niż 30 mln, ale mniejsza niż 52 mln zł. Dlaczego warto inwestować w kapitał ludzki? Działalność inwestycyjna, niezależnie od tego, czy pieniądze wydatkowane są na wybudowanie nowej fabryki, zakup samolotów czy opracowanie nowego leku na raka, wiąże się z akceptacją mniejszego lub większego ryzyka. Wydatkując środki, przedsiębiorstwo nie ma przecież żadnej pewności, że korzyści związane z przeznaczonymi na projekt nakładami zmaterializują się w zakładanej wysokości, ani nawet czy w ogóle jakiekolwiek korzyści związane z konkretną inwestycją się pojawią. (Niektóre zakłady przemysłowe umieszczają obok budynków fabrycznych „cmentarzyska idei”, czyli symboliczne miejsca spoczynku pomysłów, które na etapie inwestycji wydawały się fantastyczne, ale nie przyniosły spodziewanych albo wręcz żadnych korzyści). Podobnie jest z inwestycjami w edukację, czyli w kapitał ludzki. Młode osoby wraz ze swoimi rodzinami przez wiele lat inwestują znaczne ilości czasu i pieniędzy w edukację. Wynika to z faktu, że podzielają one dość powszechne w społeczeństwie przekonanie, że wyższy poziom wykształcenia przyczynia się do zwiększenia przyszłej produktywności i w efekcie pozwala osiągać wyższe zarobki. Czy ta inwestycja w edukację naprawdę się opłaca? Ekonomiści niemal powszechnie twierdzą, że odpowiedź na powyższe pytanie brzmi „tak”. W rozdziale drugim podręcznika, poświęconym wyborom w świecie ograniczonych zasobów), znajdują się dane ilustrujące rosnącą średnią kwotę wynagrodzenia dla różnych poziomów wykształcenia w Polsce. Stopy zwrotu z inwestycji w edukację w Polsce, podobnie jak w krajach UE i Stanach Zjednoczonych, z pewnością są dodatnie. Co więcej, są one uzyskiwane głównie przez pracowników, więc są prywatnymi stopami zwrotu (ang. private rates of return ) z edukacji. Co zyskuje społeczeństwo dzięki inwestycjom w edukację dokonywanym przez konkretną osobę? W końcu jeśli rząd wydaje pieniądze podatników na subsydiowanie publicznego szkolnictwa, społeczeństwo powinno oczekiwać jakiegoś zwrotu z tych wydatków. Ekonomiści, np. George Psacharopoulos, odkryli, że w wielu krajach społeczna stopa zwrotu (ang. social rate of return ) z nauki jest dodatnia. W końcu inwestycje w edukację wiążą się z pozytywnymi efektami zewnętrznymi. Chociaż nie zawsze jest to łatwe do zmierzenia, zdaniem Waltera McMahona pozytywne efekty zewnętrzne edukacji zazwyczaj obejmują lepszy stan zdrowia ludności, niższy poziom przestępczości, czystsze środowisko i bardziej stabilne, demokratyczne rządy. Z uwagi na te właśnie uwarunkowania wiele krajów zdecydowało się wykorzystać pieniądze podatników do subsydiowania szkolnictwa podstawowego, średniego i wyższego. Edukacja w jednoznaczny sposób przynosi korzyści osobie, która decyduje się jak najdłużej kontynuować naukę. Jednak społeczeństwo, w którym większość ludzi jest dobrze wykształcona, także na tym korzysta, z uwagi na wskazane powyżej pozytywne efekty zewnętrzne. Inne przykłady pozytywnych efektów zewnętrznych Chociaż technologia może być najbardziej widocznym przykładem pozytywnego efektu zewnętrznego, nie jest jedynym. Na przykład szczepienia (zarówno te obowiązkowe, z kalendarza dla dzieci, jak i dobrowolne, np. przeciwko koronawirusowi) chronią nie tylko osobę, która przyjęła szczepionkę, ale mają pozytywny efekt uboczny w postaci ochrony innych osób (np. tych, które z uwagi na przeciwwskazania medyczne nie mogą się zaszczepić), korzystających z tzw. odporności populacyjnej. Modernizacja i renowacja (czasami wystarczy po prostu odmalowanie elewacji bądź troska o ogród) kilku domów w sąsiedztwie nie tylko zwiększa wartość tych konkretnych nieruchomości, ale korzystnie wpływa na ceny wszystkich domów w okolicy. W przypadku nowych technologii właściwą reakcją państwa jest wdrażanie takiej polityki w obszarze badań i rozwoju, aby przedsiębiorstwa, które generują pozytywne efekty zewnętrzne, mogły przejąć jak największą część korzyści społecznych. W przypadku szczepionek, np. przeciwko grypie, skuteczną polityką może być zapewnienie subsydiowania (lub wręcz pełnego finansowania) tym osobom, które zdecydują się na szczepienie. przedstawia rynek szczepionek przeciwko grypie. Rynkowa krzywa popytu (D rynk ) odzwierciedla jedynie prywatne korzyści krańcowe ( ang. marginal private benefits , MPB), które zaszczepione osoby uzyskują dzięki szczepionkom (wśród tych korzyści można wskazać przede wszystkim znacznie mniejsze prawdopodobieństwo zachorowania na grypę, a w przypadku choroby jej łagodniejszy przebieg, co oznacza, że zaszczepiona osoba krócej, o ile w ogóle, będzie przebywać na zwolnieniu lekarskim i nie utraci dochodów związanych z wypłatą niepełnego wynagrodzenia). Zakładając, że produkcja szczepionek nie generuje żadnych kosztów ubocznych, rynkowa krzywa podaży jest określona przez krańcowy koszt prywatny (ang. marginal private benefits lub marginal private cost , MPC). Liczba dawek szczepionki przeciw grypie, która stałaby się przedmiotem transakcji rynkowych, jest wyznaczona przez przecięcie MPB i MPC, czyli w punkcie, w którym popyt zrównuje się z podażą. W konsekwencji liczba szczepionek zapewniająca równowagę rynkową kształtuje się na poziomie Q rynk , a rynkowa cena szczepionki wynosi P rynk . Zwróć uwagę, że każdy z potencjalnych klientów porównuje swoją korzyść krańcową z ceną szczepionki i dla części z nich (np. tych, którzy mają relatywnie niską płacę) korzyści z przyjęcia szczepienia są mniejsze niż cena, którą musieliby za nie zapłacić. Jednak tak jak to już wskazaliśmy powyżej, decyzja każdej z osób, które przyjmują szczepionkę, generuje pozytywne efekty zewnętrzne dla całej populacji, zmniejszając prawdopodobieństwo transmisji choroby. Kiedy do prywatnych korzyści krańcowych dodamy te związane z pozytywnymi efektami zewnętrznymi, otrzymamy krańcową korzyść społeczną ( ang. marginal social benefit , MSB) szczepionek przeciw grypie, reprezentowaną przez krzywą D społ . Ponieważ krańcowa korzyść społeczna (MSB) jest większa niż prywatna korzyść krańcowa (MPB), optymalna – ze społecznego punktu widzenia – liczba szczepionek, które powinny zostać zakupione, jest większa niż ta wynikająca z rynkowych krzywych popytu i podaży (Q społ > Q rynk ), co oczywiście oznacza, że ich cena również wzrośnie i będzie równa P społ . Niestety większość z nas podejmując decyzję o szczepieniu, nie bierze pod uwagę pozytywnych efektów zewnętrznych, tak więc wielkość produkcji i konsumpcji szczepionek przeciw grypie będzie zbyt mała ze społecznego punktu widzenia. Jak państwo może zwiększyć produkcję i konsumpcję szczepień do poziomu optymalnego z punku widzenia interesów całego społeczeństwa? Jednym ze sposobów jest zapewnienie subsydium (np. w postaci bonów) każdemu obywatelowi, który chce się zaszczepić. Taki bon działałby jak dodatkowy „dochód”, który można wykorzystać tylko do zakupu szczepionki przeciw grypie. Jeśli wartość bonu byłaby równa dodatkowej korzyści społecznej ze szczepionki, produkcja w równowadze rynkowej zwiększyłaby się do poziomu Q społ , a cena do poziomu P społ , czyli do punktu zrównania się MSB z MSC. Producenci szczepionek na grypę otrzymywaliby cenę P społ za szczepionkę, a konsumenci mogliby zrealizować bon i płaciliby tylko cenę P subs . Przy takiej polityce subsydiowania przez państwo liczba szczepień przeciw grypie byłaby optymalna ze społecznego punktu widzenia. Rynek szczepionek przeciw grypie z uwzględnieniem dodatkowych korzyści (pozytywnych efektów zewnętrznych) Krzywa popytu rynkowego nie uwzględnia pozytywnych efektów zewnętrznych szczepień przeciwko grypie, więc produkcja będzie wynosiła tylko Q rynk . Jest to nieefektywna wielkość produkcji, ponieważ krańcowa korzyść społeczna przewyższa krańcowy koszt społeczny. Jeśli państwo zapewni konsumentom subsydium z tytułu zakupu szczepionki, a kwota subsydium będzie równa krańcowej korzyści społecznej pomniejszonej o krańcową korzyść prywatną, wówczas liczba szczepień wzrośnie do wolumenu optymalnego społecznie (Q społ ). Kluczowe pojęcia i podsumowanie Konkurencja rynkowa zachęca do wdrażania innowacji. Jeśli jednak nowe technologie można łatwo kopiować, pierwotny innowator traci motywację do dalszego inwestowania w badania i rozwój (B+R). Nowe technologie często wywołują pozytywne efekty zewnętrzne, co oznacza, że opracowanie nowej technologii przynosi korzyści także innym przedsiębiorstwom i całemu społeczeństwu. Społeczna korzyść wynikająca z innowacji, uwzględniająca efekty zewnętrzne, przewyższa zazwyczaj prywatną korzyść dla podmiotu, który stworzył i wdrożył nową technologię. Gdyby innowatorzy mogli przejąć większą część korzyści społecznych, mieliby większą motywację do inwestowania w sferę B+R. Pytania Self-Check Czy rynkowa krzywa popytu uwzględnia pozytywne efekty zewnętrzne? Odpowiedź uzasadnij. Nie. Rynkowa krzywa popytu uwzględnia tylko prywatne korzyści dla konsumentów. Pozytywne efekty zewnętrzne to korzyści uzyskiwane przez strony trzecie, a więc korzyści społeczne, które nie są ujmowane przez rynkową krzywą popytu (krzywą korzyści prywatnych). Załóżmy, że inwestycje firmy Samsung w badania i rozwój urządzeń cyfrowych zwiększyły zyski przedsiębiorstwa o 20%. Czy jest to korzyść prywatna, czy społeczna? Oczywiście firma Samsung uzyskuje korzyści z inwestycji, więc 20-procentowy wzrost zysków to korzyść prywatna. Jeśli Samsung nie będzie w stanie przejąć wszystkich korzyści, np. dlatego, że inne firmy szybko skopiują i wyprodukują substytuty jego produktów, wówczas inwestycja Samsunga przyniesie korzyści społeczne. Pracownicy pewnego przedsiębiorstwa skupują od ludzi przedmioty, które firma może później odsprzedać lub poddać recyklingowi, a które w przeciwnym wypadku trafiłyby do śmieci. Jakie korzyści będą większe: prywatne czy społeczne? Kiedy przedsiębiorstwo kupuje coś w celu odsprzedaży, korzysta na tym zarówno dane przedsiębiorstwo, jak i podmiot sprzedający. Gdyby było inaczej, strony nie dokonałyby transakcji. Jednak transakcja ta zmniejsza również ilość wyrzucanych śmieci, co obniża koszty ponoszone przez gospodarstwa domowe i/lub miasto. Tak więc korzyści społeczne są większe niż korzyści prywatne. Pytania Review W jaki sposób inwestycje przedsiębiorstw w badania i rozwój wywołują pozytywne efekty zewnętrzne? Czy popyt na kredyty i inwestycje w B+R będzie wyższy, czy niższy przy braku pozytywnych efektów zewnętrznych? Pytanie Critical Thinking Czy przedsiębiorstwu można zagwarantować uzyskanie wszystkich korzyści społecznych związanych z wdrożeniem do sprzedaży nowego wynalazku? Odpowiedź uzasadnij. Bibliografia Arias, Omar and Walter W. McMahon. “Dynamic Rates of Return to Education in the U.S.” Economics of Education Review . 20, 2001. 121–138. Biography.com. 2015. “Alan Turing.” Accessed April 1, 2015. http://www.biography.com/people/alan-turing-9512017. Canty Media. 2015. “The World: Life Expectancy (2015) – Top 100+.” Accessed April 1, 2015. http://www.geoba.se/population.php?pc=world&type=15. Hyclak, Thomas, Geraint Johnes, and Robert Thornton. Fundamentals of Labor Economics. Boston: Houghton Mifflin Company, 2005. McMahon, Walter. Education and Development: Measuring the Social Benefits. Oxford: Oxford University Press, 2000. National Institute of Health. 2015. “Global Competitiveness – The Importance of U.S. Leadership in Science and Innovation for the Future of Our Economy and Our Health.” Accessed April 1, 2015. http://www.nih.gov/about/impact/impact_global.pdf. National Science Foundation. 2013. “U.S. R&D Spending Resumes Growth in 2010 and 2011 but Still Lags Behind the Pace of Expansion of the National Economy.” Accessed April 1, 2015. http://www.nsf.gov/statistics/infbrief/nsf13313/. Psacharopoulos, George. “Returns to Investment in Education: A Global Update.” World Development 22, 1994. 1325–1343. Salientes-Narisma, Corrie. “Samsung Shift to Innovative Devices Pay Off.” Inquirer Technology . Accessed May 15, 2013. http://technology.inquirer.net/23831/samsungs-shift-to-innovative-devices-pays-off. pozytywne efekty zewnętrzne (ang. positive externalities or external benefits ) korzystne efekty uboczne wynikające z działalności osoby fizycznej, przedsiębiorstwa lub państwa uzyskiwane bezpłatnie przez strony trzecie dodatnie efekty zewnętrzne (ang. positive externalities or external benefits ) patrz: pozytywne efekty zewnętrzne korzyści zewnętrzne (ang. positive externalities or external benefits ) patrz: pozytywne efekty zewnętrzne korzyści prywatne (ang. private benefits ) korzyści, jakie uzyskuje osoba konsumująca dobro lub usługę; także korzyści uzyskiwane przez przedsiębiorstwo z wdrożenia nowego produktu lub technologii prywatna stopa zwrotu (ang. private rate of return ) stopa zwrotu uzyskiwana przez konkretną osobę lub podmiot, związana z wykorzystaniem jakiegoś zasobu, np. odsetki z lokaty bankowej korzyść społeczna (ang. social benefit ) suma korzyści prywatnych i korzyści związanych z istnieniem pozytywnych efektów zewnętrznych społeczna stopa zwrotu (ang. social rate of return ) stopa zwrotu uzyskiwana przez społeczeństwo w wyniku decyzji o konkretnym wykorzystaniu jakiegoś zasobu, np. zaangażowaniu środków publicznych w finansowanie edukacji", "section": "Dlaczego sektor prywatny nie inwestuje dostatecznych środków w innowacje", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Dobra publiczne Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Zidentyfikować dobra publiczne w oparciu o brak możliwości wykluczenia z ich konsumpcji i jej nierywalizacyjny charakter Wyjaśnić „problem gapowicza” Wskazać na źródła finansowania produkcji dóbr publicznych Chociaż nowe technologie tworzą pozytywne efekty zewnętrzne, dzięki którym nawet połowa korzyści społecznych związanych z powstającymi wynalazkami przenosi się na podmioty inne niż ich twórcy, wynalazcy i przedsiębiorcy zamieniający je w możliwe do sprzedaży dobra lub usługi nadal otrzymują pewien zwrot z swoich inwestycji. Może się jednak zdarzyć i tak, że pozytywne efekty zewnętrzne związane z konkretnym produktem są tak rozległe, że prywatne przedsiębiorstwa nie mogą oczekiwać przejęcia na wyłączność jakichkolwiek korzyści społecznych. Takie dobra lub usługi nazywamy dobrami publicznymi (ang. public goods ). Najczęściej przywoływanym w podręcznikach przykładem dobra publicznego są wydatki na obronę narodową. Jednak podobnymi cechami charakteryzować się będzie również latarnia morska i pokaz fajerwerków organizowany przez lokalne władze z okazji dni miasta. Zacznijmy od zdefiniowania cech dobra publicznego i omówienia, dlaczego te własności utrudniają lub wręcz uniemożliwiają prywatnym firmom dostarczanie dóbr publicznych. W kolejnym kroku zaś wyjaśnimy, jak państwo może rozwiązać ten problem. Definicja dobra publicznego Ekonomiści mają ściśle określoną definicję dobra publicznego i – co warto podkreślić szczególnie mocno – nie wszystkie dobra i usługi finansowane ze środków publicznych spełniają tę definicję. Aby zrozumieć cechy dobra publicznego, najpierw rozważmy zwykłe dobro prywatne, takie jak kawałek pizzy. Kawałek pizzy charakteryzuje się tym, że może go zjeść tylko jedna osoba. Jeśli zje go Lucyna, nie może tego zrobić Ludwik. I na odwrót. Oczywiście mogą się tym kawałkiem pizzy podzielić, ale jeśli konkretny kęs zostanie połknięty przez Ludwika, Lucyna nie będzie go już w stanie włożyć do ust. Dodatkowo, kawałek pizzy to produkt łatwy do zidentyfikowania i wyodrębnienia. Kupując kawałek pizzy, łatwo stwierdzić, co w istocie nabywamy i nikt, kto nie zapłaci za pizzę, nie może wejść w jej posiadanie (chyba że dostanie ją od innej osoby, ale ona przecież wcześniej musiała za placek zapłacić). Dobra publiczne natomiast charakteryzują się dwiema cechami, które sprawiają, że ich konsumpcja ma charakter całkowicie odmienny od zjedzenia kawałka pizzy. Ekonomiści mówią, że w kontekście dóbr publicznych nie ma możliwości wykluczenia kogokolwiek z ich konsumpcji, zaś sama konsumpcja ma nierywalizacyjny charakter. Brak możliwości wykluczenia z konsumpcji (ang. non-excludable ), oznacza, że nie da się (lub jest to tak kosztowne, że aż nieracjonalne) zabronić komukolwiek korzystania z danego dobra lub usługi. Jeśli Ludwik kupi dobro prywatne, takie jak ostatni kawałek pizzy w uczelnianej stołówce, może wykluczyć innych, np. Lucynę, z jedzenia tej pizzy. Po prostu zje ten konkretny kawałek. Jeżeli jednak państwo zapewnia obronę narodową, to obejmuje ona wszystkich. Nawet jeśli zdecydowanie nie zgadzasz się z polityką obronną swojego kraju lub z wielkością wydatków na obronę, siły zbrojne twojej ojczyzny nadal cię chronią. Nie możesz w żaden sposób zrezygnować z tej ochrony, a armia i flota nie mogą chronić wszystkich innych obywateli, poza tobą. Drugą cechą dobra publicznego jest nierywalizacyjny charakter konsumpcji (ang. non-rival ). Oznacza to, że gdy jedna osoba korzysta z dobra publicznego, inne również mogą z niego korzystać i nie ma to żadnego negatywnego wpływu na użyteczność któregokolwiek z konsumentów. W przypadku dobra prywatnego, np. pizzy, tak nie jest. Jeśli Ludwik zje pizzę, Lucyna zjeść jej nie może, czyli te dwie osoby są rywalami w konsumpcji. W przypadku dobra publicznego, np. obrony narodowej, konsumpcja obrony narodowej przez Ludwika nie zmniejsza ilości dobra pozostawionej Lucynie, więc w kontekście tego dobra publicznego rywalizacja się nie pojawia. Warto zwrócić uwagę, że istnieją dobra charakteryzujące się tylko jedną cechą dobra publicznego. Ekonomiści nazywają je mieszanymi dobrami publicznymi. Pomyśl o płatnych kanałach telewizyjnych. Przecież charakteryzują się one nierywalizacyjną konsumpcją. Jeśli Ludwik ogląda mecz lub odcinek serialu na takim kanale, bez żadnego uszczerbku może to zrobić również Lucyna. Niemniej w wypadku płatnego kanału telewizyjnego istnieje stosunkowo łatwy sposób wykluczenia potencjalnych użytkowników z ich konsumpcji. Tylko ci, którzy opłacili abonament, mogą się cieszyć filmami i relacjami sportowymi. Z drugiej strony istnieją też dobra, których konsumpcja ma charakter rywalizacyjny, ale nie ma możliwości technicznych pozwalających kogokolwiek z ich konsumpcji wykluczyć. Pomyśl o usługach oferowanych przez straż pożarną. Jeśli w mieście wybuchnie więcej niż jeden pożar, strażacy nie będą mogli od razu pojawić się przy każdym. Będą musieli wybrać, który zaczną gasić jako pierwszy. Nie ma natomiast możliwości, aby nie gasić pożaru w mieszkaniu kogoś, kto nie uiścił opłaty za usługi strażaków. Przecież ogień natychmiast przeniósłby się na mieszkania tych właścicieli, którzy stosowny abonament sobie wykupili. Aby temu zapobiec, strażacy będą gasili każdy pożar. Specyficzne cechy dóbr publicznych oznaczają, że większość z nich musi być dostarczana (lub przynajmniej finansowana) przez państwo. Tak jak to już zostało wskazane powyżej, usługi oferowane przez straż pożarną i policję muszą być finansowane przez państwo (władze lokalne), gdyż nie ma możliwości, aby niektórzy ludzie w sąsiedztwie mieli ochronę przed pożarami i włamaniami do ich domów, podczas gdy inni nie byliby chronieni w ogóle. Ochrona niektórych osób oznacza również ochronę innych. Pozytywne efekty zewnętrzne i dobra publiczne to pojęcia ściśle powiązane. Dobra finansowane przez państwo, takie jak ochrona policyjna lub szczepienia, wywołują pozytywne efekty zewnętrzne. Jednak nie wszystkie dobra i usługi, które generują silne efekty zewnętrzne, są dobrami publicznymi. Zarówno edukacja, jak i ochrona zdrowia to dobra prywatne, w ich kontekście – co w Polsce szczególnie łatwo zrozumieć – występuje zarówno konsumpcja rywalizacyjna, jak i łatwość wykluczenia z konsumpcji tych, którzy za dane dobro lub usługę nie zapłacą (dzięki temu działają prywatne szkoły podstawowe i uczelnie wyższe). Niemniej w ich wypadku pozytywne efekty zewnętrze są tak silne, że społeczeństwo decyduje się na ich finansowanie ze środków publicznych. Prywatne firmy mogą inwestować w nowe wynalazki, takie jak iPhone firmy Apple , i czerpać z nich zyski, jakkolwiek w dalszym ciągu ich powstanie będzie generować korzyści społeczne (w końcu wymyślenie przez Apple smartfona umożliwiło jego produkcję innym firmom technologicznym, co zwiększyło dostępność tego urządzenia). Patenty są próbą przekształcenia nowych wynalazków w dobra prywatne, z konsumpcją o charakterze rywalizacyjnym i możliwością wykluczenia z korzystania z tych dóbr. Dzięki temu w czasie ochrony patentowej nikt, poza wynalazcą, nie będzie mógł czerpać korzyści z ich produkcji i sprzedaży. Problem gapowicza w przypadku dóbr publicznych Prywatnym firmom trudno jest wytwarzać dobra publiczne i zarabiać na ich sprzedaży. Jeśli w przypadku danego dobra lub usługi nie ma możliwości wykluczenia kogokolwiek z jego konsumpcji (lub generuje to gigantyczne koszty), jak np. w przypadku obrony narodowej, to w jaki sposób przedsiębiorstwo może obciążyć ludzi opłatą za dostarczony produkt? Odwiedź niniejszą stronę internetową , aby przeczytać o związku między problemem gapowicza a „złą muzyką”. Kiedy ludzie podejmują decyzje o zakupie dobra publicznego, może pojawić się problem gapowicza (ang. free rider problem ). Potencjalni konsumenci mają bowiem silną motywację, aby pozwolić innym płacić za dobro publiczne, a następnie korzystać z tego dobra „na gapę”, czyli nie wnosząc za nie stosownej opłaty (tak jak gapowicze nie płacą za korzystanie z komunikacji miejskiej, która jest w części lub w całości finansowana wpływami z biletów). Problem gapowicza możemy wyrazić w kategoriach gry w „dylemat więźnia”, którą omawialiśmy w . Należy jednak zwrócić uwagę, że strategie graczy w przypadku płacenia za dobra publiczne będą nieco inne niż podejście uczestników kartelu. Zobacz poniższą . Dylemat więźnia a dobro publiczne Załóżmy, że dwie osoby, Renata i Sebastian, rozważają zakup dobra publicznego. Każda z nich musi się zmierzyć z pewnym dylematem. Krok 1. Renata rozumuje w ten sposób: Jeśli Sebastian nie zapłaci za dobro, byłabym głupia, gdybym ja za nie zapłaciła. Jeśli jednak Sebastian za nie zapłaci, ja już mogę nie płacić. Krok 2. A zatem niezależnie od decyzji podjętej przez Sebastiana, powinnam zdecydować się na niepłacenie (strategię egoistyczną) i mieć nadzieję na to, że zostanę gapowiczem, który skorzysta z dobra publicznego opłaconego przez Sebastiana. Krok 3. Sebastian dochodzi do tych samych wniosków. Krok 4. W konsekwencji dobro publiczne nigdy nie zostanie wytworzone i nie ma szans na przejście od strategii egoistycznych do strategii współpracy, co byłoby w rzeczywistości najlepsze dla Renaty i Sebastiana. Rola państwa w finansowaniu dóbr publicznych Kluczowym elementem w zapewnieniu finansowaniu dóbr publicznych jest znalezienie sposobu na wymuszenie wniesienia opłaty przez wszystkich beneficjentów, co zapobiegnie pojawieniu się problemu gapowicza. Jednym z takich sposobów może być finansowanie dóbr publicznych poprzez system podatkowy. Opłacanie podatków ma charakter przymusowy, w związku z czym – jeśli społeczeństwo zdecyduje się na finansowanie jakiegoś dobra publicznego z podatków – może wyeliminować problem gapowicza, nakładając na wszystkich swoich członków prawny obowiązek wnoszenia opłat. Jednak podatki i wymuszane przez państwo składki nie są jedynym sposobem finansowania dóbr publicznych. W niektórych przypadkach wytwarzanie dobra publicznego może odbywać się dzięki mechanizmowi rynkowemu. Pomyśl na przykład o programie radiowym lub telewizyjnym. Jest to dobro, z konsumpcji którego nie da się nikogo wykluczyć, ponieważ gdy sygnał jest nadawany, każdy posiadacz radia czy telewizora (lub też ich technologicznych ekwiwalentów, np. telefonu komórkowego lub komputera) może go odebrać. Konsumpcja programu radiowego i telewizyjnego ma również nierywalizacyjny charakter, ponieważ słuchacze nie przeszkadzają sobie wzajemnie w odbiorze konkretnych audycji. Ze względu na te cechy praktycznie niemożliwe jest bezpośrednie obciążenie konsumentów opłatami za słuchanie i oglądanie konwencjonalnych programów radiowych i telewizyjnych. Niemniej takie stacje i audycje wciąż istnieją. Radio i telewizja znalazły inny sposób na uzyskiwanie przychodów. Dzieje się to poprzez sprzedaż reklam, co jest pośrednim obciążaniem opłatą słuchaczy i widzów, w postaci zabierania im czasu. Ostatecznie konsumenci, którzy kupują reklamowane towary, płacą również za programy radiowe i telewizyjne, ponieważ przedsiębiorstwa wytwarzające reklamowane produkty wliczają opłaty za emisję reklam w koszty produkcji. Oczywiście w dalszym ciągu niektóre stacje telewizyjne, takie jak działające w Polsce Canal+ i HBO, pobierają regularną opłatę abonamentową za emisję programu bez reklam. Innym sposobem prywatnego finansowania dóbr publicznych jest działalność podmiotów, które korzystają na pojawieniu się konkretnego dobra lub usługi w tak istotny sposób, że opłaca się im je sfinansować, dzięki czemu inni potencjalni użytkownicy nie będą musieli wnosić żadnej opłaty. Rozważmy przykład dużego armatora, którego statki przepływają przez szczególnie niebezpieczny akwen, w związku z czym ponosi on wysokie koszty ubezpieczenia jego floty. Jeśli wybudowanie i opłacanie funkcjonowania radiolatarni na tym akwenie poprawi bezpieczeństwo w znaczący sposób, koszt ubezpieczenia zmniejszy się o wartość większą niż wydatki poniesione na budowę i eksploatację latarni morskiej, Armator zapewne zainwestuje środki w poprawę bezpieczeństwa, bo mu się to opłaci. Wszyscy inni użytkownicy tego akwenu będą natomiast cieszyć się poprawą bezpieczeństwa całkowicie za darmo. Niektóre dobra publiczne mają częściowo charakter świadczenia oferowanego bez konieczności wniesienia opłaty za użytkowanie, a częściowo wymagają uiszczenia takiej opłaty. Przykładem niech będzie publiczny park miejski, z którego można korzystać bezpłatnie, ale państwo (władze lokalne) pobiera opłatę za parkowanie samochodu, rezerwację niektórych terenów piknikowych lub możliwość sprzedaży żywności i napojów na przenośnym stoisku. Przeczytaj niniejszy artykuł , aby dowiedzieć się, za co według ekonomistów państwo powinno płacić. W innych przypadkach można użyć nacisków społecznych i osobistych apeli, a nie siły prawa, aby zmniejszyć liczbę gapowiczów i zebrać środki na sfinansowanie dobra publicznego. Na przykład sąsiedzi czasami tworzą stowarzyszenia, aby realizować projekty upiększające okolicę lub patrolować teren po zmroku w celu zmniejszenia przestępczości. W krajach o niskich dochodach, gdzie presja społeczna silnie zachęca osoby utrzymujące się z pracy na roli do udziału we wspólnych inicjatywach, okoliczni rolnicy mogą razem pracować nad dużym projektem nawadniania terenu, na czym zyskują wszyscy. Możemy postrzegać wiele działań związanych ze zbieraniem funduszy, w tym zbiórkę pieniędzy na lokalne organizacje charytatywne oraz na szkoły i uniwersytety, jako próbę wykorzystania presji społecznej do ograniczenia efektu gapowicza i uzyskania rezultatu, który przyniesie korzyści ogółowi. Wspólne zasoby i „tragedia wspólnego pastwiska” Tak jak to już zaznaczyliśmy wcześniej, poza czystymi dobrami publicznymi (miejski park) i dobrami prywatnymi (kawałek pizzy) możemy również mówić o mieszanych dobrach publicznych. Charakteryzują się one rywalizacyjnym charakterem konsumpcji, ale nie istnieją sposoby pozwalające wykluczyć kogokolwiek z konsumpcji takiego dobra, jeśli jest ona w jego kontekście w ogóle dopuszczalna. Przykładem niech będą ławice ryb (np. dorsza) na atlantyckich wodach międzynarodowych. Ponieważ każdy trawler rybacki ma prawo poławiać dorsza na wodach międzynarodowych, rybę tę możemy traktować jako dobro, z konsumpcji którego nikogo nie da się wykluczyć. Jednocześnie połowy mają charakter rywalizacyjny. Każda ryba wyłowiona np. przez statek portugalski nie zostanie złapana przez rybaków z Francji lub Kanady. Dobra charakteryzujące się rywalizacyjną konsumpcją i brakiem efektywnych sposobów wykluczania z niej ekonomiści nazywają wspólnymi zasobami lub dobrami wspólnej puli (ang. common resources ). Ponieważ wody międzynarodowe na Oceanie Atlantyckim są dostępne dla wszystkich rybaków, a każdy złowiony dorsz nie może być jednocześnie pozyskany przez kogoś innego, mają oni skłonność do nadmiernego wykorzystywania wspólnych zasobów, takich jak populacja tej smakowitej ryby. Problem nadmiernego wykorzystywania wspólnych zasobów nie jest nowy. Ekolog Garret Hardin w artykule z 1968 r. opublikowanym w czasopiśmie Science nazwał go „tragedią wspólnego pastwiska” (ang. Tragedy of the Commons ). Ekonomiści postrzegają to jako problem praw własności. Ponieważ nikt nie jest właścicielem oceanu ani ryb, które przemieszczają się swobodnie w jego wodach, nikt nie ma motywacji, aby chronić te zasoby i odpowiedzialnie je pozyskiwać. W celu rozwiązania problemu nadmiernych połowów morskich ekonomiści zazwyczaj opowiadają się za prostymi metodami, takimi jak licencje, limity połowów i skracanie ich sezonów. Kiedy populacja jakiegoś gatunku spada do krytycznie małych rozmiarów, rządy nawet zakazują połowów, dopóki biolodzy nie stwierdzą, że powróciła ona do poziomu gwarantującego przeżywalność. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Dobro publiczne ma dwie kluczowe cechy: jego konsumpcja ma charakter nierywalizacyjny, a ponadto nikogo nie da się z niej wykluczyć, jako że jest to fizycznie niemożliwe lub tak kosztowne, że nieopłacalne (taniej jest pozwolić wszystkim chętnym na konsumpcję, niż tworzyć mechanizmy ograniczające dostęp dla tych, którzy nie wniosą opłaty). Natomiast nierywalizacyjny charakter konsumpcji oznacza, że gdy jedna osoba korzysta z danego dobra, nie ogranicza to jego użyteczności dla innych konsumentów. Rynki prywatne zazwyczaj nie dostarczają dóbr publicznych, ponieważ gapowicze będą próbowali konsumować dobro publiczne bez wnoszenia stosownej opłaty. Problem gapowicza można przezwyciężyć, wymuszając na wszystkich konsumentach zapłatę za użytkowanie dobra, np. poprzez przymus podatkowy wprowadzany przez państwo lub presję społeczną ze strony sąsiadów lub innej grupy odniesienia (koledzy z pracy, rodzina, znajomi). W pewnych sytuacjach również prywatne przedsiębiorstwa mogą dostarczać dobra publiczne (ogólnodostępne audycje telewizyjne i radiowe), tworząc alternatywne sposoby płacenia za wytwarzane dobra. Pytania Self-Check Z konsumpcji których z poniższych dóbr i usług nie da się nikogo wykluczyć? ochrona policyjna usługi streamingowe drogi szkolnictwo podstawowe usługi telefonii komórkowej Gdy obywatele są chronieni przed przestępcami dzięki patrolom policji pilnującym konkretnej okolicy, trudno jest kogoś wyłączyć z tej ochrony. Usługi streamingowe są – co do zasady – sprzedawane w płatnym abonamencie, więc tutaj wykluczyć z konsumpcji nie tylko się da, ale jest to relatywnie tanie. Po wybudowaniu drogi trudno jest wykluczyć ludzi z jej użytkowania (nie dotyczy to jednak dróg płatnych). Szkolnictwo pozostawia bardzo wiele możliwości wykluczania z konsumpcji (wstęp do budynku tylko po opłaceniu czesnego). Firmy sprzedające usługi telefonii komórkowej wykluczają z użytkowania tych, którzy nie płacą. Czy w wypadku poniższych dóbr pojawia się konsumpcja nierywalizacyjna? kawałek pizzy laptop radio publiczne lód w waflu Dwie osoby nie mogą jednocześnie zjeść tego samego kawałka pizzy – konsumpcja rywalizacyjna. Dwie osoby nie mogą jednocześnie korzystać z jednego laptopa – j. w. Każdy człowiek z odbiornikiem radiowym może słuchać radia publicznego, więc wiele osób może to robić w tym samym czasie – konsumpcja ma charakter nierywalizacyjny. Tak ja w przypadku pizzy lód może zjeść tylko jedna osoba, więc jest to dobro charakteryzujące się konsumpcją rywalizacyjną. // Moim zdaniem przykład do usunięcia – co do istoty identyczny z pierwszym. Pytania Review Jakie są dwie kluczowe cechy dóbr publicznych? Wymień dwa przykłady dóbr publicznych i wyjaśnij, dlaczego za takie je uważasz. Wyjaśnij, na czym polega problem gapowicza. Uzasadnij konieczność finansowania przez państwo obrony narodowej. Pytania Critical Thinking W jaki sposób stacje telewizji publicznej, takie jak TVP Info, próbują przezwyciężyć problem gapowicza? Dlaczego mecz ekstraklasy transmitowany przez stację Canal+ jest mieszanym dobrem publicznym, a mecz transmitowany przez TVP Sport lub Polsat jest dobrem publicznym? Podaj dwa przykłady dóbr/usług klasyfikowanych jako i prywatne, mimo że są finansowane ze środków publicznych (z podatków). Programy radiowe, system syren alarmowych, latarnie morskie i uliczne są dobrami publicznymi, ponieważ spełniają oba kryteria charakterystyczne dla tej grupy dóbr. Dlaczego zatem państwo finansuje syreny ostrzegające przed zagrożeniami, latarnie uliczne i morskie, a RMF Fm i Radia Zet już nie? Zadania Basia i Sylwia to siostry, które dzielą wspólną sypialnię. W ich pokoju dość łatwo powstaje bałagan, a rodzice zawsze każą im zrobić tam porządek. Jeśli Basia i Sylwia sprzątają sypialnię razem, zajmuje im to 2 godziny, po których ponownie cieszą się czystym pokojem. Jeśli Basia nie sprząta, a Sylwia robi to sama, poświęca na to 5 godzin, po których czuje się wykończona. Gdy sprząta tylko Basia, jej także zajmuje to 5 godzin i fizycznie ją wyczerpuje. Jeśli obie dziewczyny nie sprzątają, mają brudną sypialnię. Która sytuacja jest najkorzystniejsza z punktu widzenia Basi i Sylwii? Jaka jest najgorsza? (Tabela przedstawiająca wyniki gry w dylemat więźnia pomoże ci sformułować odpowiedź). Wiadomo skądinąd, że najkorzystniejsza – z punktu widzenia dziewczynek – sytuacja jest również najmniej prawdopodobna, a siostry wybiorą najpewniej najgorsze dla siebie rozwiązanie. Wyjaśnij, co w rozumowaniu Basi i Sylwii doprowadzi je do takiego właśnie wyboru. Bibliografia Cowen, Tyler. Average Is Over: Powering America Beyond the Age of the Great Stagnation . Dutton Adult, 2013. Hardin, Garret. “The Tragedy of the Commons.” Science 162 (3859): 1243–48 (1968). problem gapowicza (ang. free rider ) sytuacja, w której pojawiają się osoby zamierzające skorzystać z dobra publicznego bez wnoszenia stosownej opłaty; jeśli takich gapowiczów będzie zbyt wielu, dobro publiczne może nigdy nie zostać wytworzone brak możliwości wykluczenia z konsumpcji (ang. non excludable ) sytuacja, gdy wykluczenie kogoś z korzystania z danego dobra lub usługi jest niemożliwe lub na tyle kosztowne, że nie opłaca się wprowadzać takich rozwiązań; jedna z najważniejszych przyczyn problemu gapowicza nierywalizacyjny charakter konsumpcji (ang. nonrivalrous ) sytuacja, w której konsumpcja danego dobra lub usługi przez jedną osobę nie ogranicza możliwości wykorzystania go przez inne osoby (nie zmniejsza jego użyteczności) dobro publiczne (ang. public good ) dobro (lub usługa) cechujące się konsumpcją nierywalizacyjną i jednocześnie brakiem możliwości wykluczenia z niej kogokolwiek; z tego powodu produkcja takiego dobra zazwyczaj nie jest finansowana przez przedsiębiorstwa prywatne", "section": "Dobra publiczne", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Fuzje przedsiębiorstw Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Obliczać współczynniki koncentracji Policzyć Indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI) Ocenić skuteczność regulacji antymonopolowych W poprzednich rozdziałach dotyczących teorii przedsiębiorstwa doszliśmy do trzech ważnych wniosków. Po pierwsze – konkurencja zapewniająca konsumentom niższe ceny i szeroką gamę innowacyjnych produktów jest korzystna dla konsumentów i społeczeństwa. Po drugie – produkcja na dużą skalę może znacznie obniżyć koszty przeciętne. I wreszcie po trzecie – rynki w świecie rzeczywistym rzadko są doskonale konkurencyjne. W rezultacie politycy gospodarczy muszą określić, jak bardzo należy interweniować, aby zrównoważyć potencjalne korzyści wynikające z dużej skali produkcji z potencjalną utratą konkurencji, która może wystąpić przy zwiększaniu się rozmiarów przedsiębiorstw, zwłaszcza poprzez fuzje. Fuzja (ang. merger ) przedsiębiorstw ma miejsce wtedy, gdy dwa dotychczas odrębne podmioty łączą się w jeden. Kiedy jedna firma kupuje inną, jest to przejęcie (ang. acquisition ). Przejęcie nie zawsze prowadzi do likwidacji wykupionego podmiotu – przejęte przedsiębiorstwo może kontynuować działalność pod dotychczasową nazwą. Zarówno fuzje, jak i przejęcia skutkują tym, że dwa, dotychczas odrębne przedsiębiorstwa uzyskują tych samych właścicieli, a zatem fuzje i przejęcia najczęściej analizuje się łącznie. Wyspecjalizowane urzędy działające na poziomie państw narodowych (w Polsce funkcję tę pełni Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów) i organizacji międzynarodowych (dla całej UE jest to Komisja Europejska) rezerwują sobie prawo do zatwierdzania fuzji i przejęć, co oznacza, że mogą zgłosić wobec nich veto. Oczywiście, w gospodarce rynkowej przedsiębiorstwa mają swobodę dokonywania wyborów. Prywatne firmy generalnie mogą w sposób dowolny: zwiększać lub zmniejszać produkcję ustalać ceny otwierać, sprzedawać i zamykać zakłady produkcyjne lub punkty działalności zatrudniać i zwalniać pracowników rozpoczynać lub kończyć sprzedaż konkretnych produktów Jeśli właściciele przedsiębiorstwa chcą nabyć inną firmę, sprzedać swoją własność obcemu podmiotowi lub połączyć się z innym przedsiębiorstwem, posunięcia te wchodzą w zakres przywołanej wcześniej swobody w dokonywaniu wyborów ekonomicznych. Oczywiście właściciele i kadra kierownicza przedsiębiorstw prywatnych, podobnie jak wszyscy ludzie, czasami popełniają błędy. Mogą zdecydować się na zamkniecie rentownej fabryki. Mogą zacząć sprzedawać produkt, który doprowadzi ich przedsiębiorstwo do bankructwa lub narazi na poważne straty. Fuzja dwóch firm może czasami prowadzić do starcia osób o różnych charakterach, co pogarsza sytuację nowego podmiotu w stosunku do status quo ante . Nie zmienia to jednak faktu, iż gospodarka rynkowa opiera się na przekonaniu, że to właśnie właściciele przedsiębiorstw i wynajęci przez nich menedżerowie, a nie państwo, są w stanie najlepiej ocenić, czy ich działania doprowadzą do przyciągnięcia nowych klientów lub osiągnięcia wyższego zysku. Współczynnik koncentracji Urzędy regulacyjne od dziesięcioleci zmagały się z problemem pomiaru stopnia siły monopolowej przedsiębiorstw działających w danej gałęzi gospodarki. Początkowo stosowano współczynniki koncentracji (ang. concentration ratio ), które mierzą łączny udział w rynku (lub procent całkowitej sprzedaży gałęzi) największych przedsiębiorstw na nim działających (zwykle od czterech do ośmiu). Aby dowiedzieć się, w jaki sposób rosnąca koncentracja rynku może przekładać się na nieefektywność gospodarowania, zapoznaj się z . Załóżmy, że w pewnym mieście funkcjonuje 18 firm naprawiających szyby samochodowe, z udziałami w rynku przedstawionymi w . Udział w rynku (ang. market share ) to wielkość sprzedaży danego przedsiębiorstwa odniesiona do całkowitej sprzedaży gałęzi. Współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw obliczamy, dodając udziały w rynku czterech największych firm: w tym przypadku 16 + 10 + 8 + 6 = 40 . Powyższy współczynnik koncentracji nie jest szczególnie wysoki, ponieważ cztery największe firmy dają łącznie mniej niż połowę produkcji gałęzi. Obliczanie współczynnika koncentracji na podstawie udziałów w rynku Jeżeli udziały w rynku usług naprawy szyb samochodowych wynoszą: Przedsiębiorstwo Naprawa Gładka Jak Po Szkle 16% Przedsiębiorstwo Doktor Szyba 10% Przedsiębiorstwo Twoja Szyba 8% 7 przedsiębiorstw, z których każde ma 6% udziału w rynku 42% 8 przedsiębiorstw, z których każde ma 3% udziału w rynku 24% to współczynnik koncentracji 4 przedsiębiorstw wynosi 16 + 10 + 8 + 6 = 40. Wykorzystanie współczynnika koncentracji pozwala ocenić to, na ile ewentualne decyzje podejmowane przez urzędy antymonopolowe są oparte na racjonalnych przesłankach. Na przykład gdyby doszło do połączenia dwóch najmniejszych firm na rynku usług naprawy szyb samochodowych w naszym hipotetycznym mieście, współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw nie zmieniłby się. Oznacza to, że nie powinno być większych obaw, że intensywność konkurencji na rynku znacznie się zmniejszy. Trudno byłoby zatem obronić ewentualną negatywną decyzję dotyczącą tej fuzji. W przypadku fuzji dwóch największych firm (Naprawa Gładka Jak Po Szkle i Doktor Szyba) współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw zwiększyłby się do poziomu 46 ( tj. 26 + 8 + 6 + 6 ) . Chociaż współczynnik koncentracji jest nieco wyższy, cztery największe firmy dostarczają nadal mniej niż połowę produkcji gałęzi, więc także ta fuzja nie powinna budzić niepokoju organów antymonopolowych. Odwiedź niniejszą stronę internetową , aby przeczytać artykuł o starciu Google z FTC. Indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI) Współczynnik koncentracji to stosunkowo proste narzędzie, pokazujące tylko niektóre aspekty stopnia koncentracji produkcji lub sprzedaży w analizowanej gałęzi. Rozważmy teraz przykład dwóch branż, w których współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw wynosi 80. Jednak w pierwszej gałęzi każda z pięciu firm kontroluje po 20% rynku, podczas gdy w drugiej największe przedsiębiorstwo kontroluje aż 77% rynku, a wszystkie pozostałe – po 1%. Chociaż współczynniki koncentracji czterech przedsiębiorstw są identyczne w obu branżach, znacznie większe zainteresowanie urzędu antymonopolowego powinna budzić ta druga, gdyż pomimo pozornej konkurencji, największe przedsiębiorstwo jest w niej faktycznym monopolistą (ma swobodę ustalania cen). Aby poradzić sobie z tymi ograniczeniami i uzyskać obraz koncentracji produkcji lub sprzedaży całej gałęzi, można wykorzystać indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI) (ang. Herfindahl-Hirschman Index (HHI) ). Parametr ten obliczamy, sumując kwadraty udziałów w rynku wszystkich przedsiębiorstw działających w danej branży, jak to ilustruje poniższa Obliczanie HHI Krok 1. Obliczmy Indeks Herfindahla-Hirschmana dla monopolu ze 100-procentowym udziałem w rynku. Ponieważ w gałęzi jest tylko jedno przedsiębiorstwo, jego udział w rynku wynosi 100%. HHI jest równy 100 2 = 10 000 . Krok 2. W przypadku gałęzi o strukturze zbliżonej do konkurencji doskonałej, z dziesiątkami lub setkami bardzo małych przedsiębiorstw, wartość HHI może spaść do 100 lub nawet wartości dwucyfrowych. Dla przykładu obliczmy indeks dla gałęzi obejmującej 100 przedsiębiorstw, z których każde ma 1% udział rynku. W tym przypadku HHI wynosi 100 × ( 1 2 ) = 100 . Krok 3. Obliczmy Indeks Herfindahla-Hirschmana dla gałęzi z . Wynosi on: 16 2 + 10 2 + 8 2 + 7 × ( 6 2 ) + 8 × ( 3 2 ) = 744 . Krok 4. Zauważ, że duże firmy mają większy wpływ na wartość indeksu niż przedsiębiorstwa małe i bardzo małe. Krok 5. Wróćmy do wcześniejszego przykładu i porównajmy branżę, w której działa pięć przedsiębiorstw mających 20% udziału w rynku, z taką, w której jedna firma ma udział sięgający 77%, a pozostałe 23 firmy po 1%. Obie gałęzie mają ten sam współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw równy 80. Jednak HHI dla pierwszej gałęzi wynosi 5 × ( 20 2 ) = 2000 , podczas gdy dla drugiej jest on znacznie wyższy: 77 2 + 23 × ( 1 2 ) = 5952 . Krok 6. Zauważ, że działające w drugiej gałęzi przedsiębiorstwo, będące faktycznym monopolistą, znacznie zwiększa wartość Indeksu Herfindahla-Hirschmana mierzącego koncentrację produkcji. Nowe kierunki polityki antymonopolowej Zarówno współczynnik koncentracji, jak i Indeks Herfindahla-Hirschmana mają pewne wady. Po pierwsze, opierają się na założeniu, że analizowana gałąź jest dobrze zdefiniowana, a jedyne pytanie dotyczy podziału produkcji pomiędzy działające w jej ramach podmioty. Po drugie, wykorzystują domniemanie, iż warunki konkurencji w różnych gałęziach są do siebie na tyle podobne, że do podjęcia decyzji o zgodzie na ewentualną fuzję lub przejęcie (czyli do oceny wpływu tego typu transakcji na intensywność konkurencji w danej branży) wystarczy znajomość jednej z dwóch miar koncentracji produkcji rynkowej. Jednak te założenia nie zawsze (a szczerze mówiąc, raczej rzadko) są prawdziwe. W odpowiedzi na te problemy urzędy antymonopolowe w ciągu dwóch ostatnich dziesięcioleci zmieniły swój sposób postępowania. Sporną kwestią jest często definicja rynku (ang. market ). Na przykład firma Microsoft na początku XXI w. miała dominujący udział w rynku komputerowych systemów operacyjnych. Jednak na całym rynku oprogramowania i usług komputerowych, od gier aż po programy naukowe, udział Microsoftu wyniósł w 2014 r. tylko ok. 14%. Wąsko zdefiniowany rynek będzie sprawiał wrażenie bardziej skoncentrowanego, podczas gdy rynek szeroko zdefiniowany będzie wyglądał na bardziej konkurencyjny, co oczywiście wpłynie na posunięcia urzędów antymonopolowych. Podobna sytuacja wystąpiła w Polsce w 2007 r. w czasie fuzji dwóch banków – Pekao SA i BPH. Definiując rynek, na którym podmioty te działały po prostu jako usługi bankowe, nowe przedsiębiorstwo nie zyskiwało dominującej pozycji. Jednak w momencie, w którym UOKiK dokonał rozróżnienia pomiędzy działalnością depozytową i kredytową i zdefiniował rynek w kategoria konkretnych rodzajów kredytów i pożyczek, okazało się, że nowy bank, który wyłoniłby się z fuzji Pekao SA i BPH, zyskałby dominującą pozycję na niektórych z tak wąsko zdefiniowanych rynków. W konsekwencji UOKiK wymusił na banku BPH sprzedaż części ze swoich oddziałów przed połączeniem z Pekao SA. W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat miały miejsce dwie szczególnie istotne zmiany, wpływające na sposób definiowania rynków: jedna koncentruje się na technologii, a druga na procesach globalizacyjnych (ang. globalization ). Obie zmiany są zresztą ze sobą powiązane. Wraz z ogromnym rozwojem technologii komunikacyjnych, przede wszystkim internetu, konsument może zamawiać książki lub artykuły dla zwierząt (a więc produkty, które zazwyczaj kupowane były na niewielkich lokalnych rynkach) w podmiotach operujących w skali całego kraju lub nawet całego światowego rynku. W rezultacie wiele lokalnych przedsiębiorstw handlu detalicznego ma do czynienia z coraz większą konkurencją. Efekt ten może być jeszcze silniejszy przy zakupach dóbr inwestycyjnych dokonywanych przez przedsiębiorstwa. Specjalne witryny internetowe przeznaczone dla transakcji B2B (ang. business-to-business ) umożliwiają kontakt nabywcom i dostawcom z dowolnego miejsca na świecie. Globalizacja zmieniła rozumienie granic rynków. Jeszcze w latach 70. XX w. powszechne było obliczanie współczynników koncentracji i indeksów HHI wyłącznie dla rynków krajowych. Obecnie w wielu gałęziach konkurenci działają przede wszystkim na rynkach globalnych. Kilkadziesiąt lat temu na amerykańskim rynku motoryzacyjnym dominowały trzy firmy: General Motors, Ford i Chrysler. Jednak w 2014 r. ich łączna produkcja stanowiła już mniej niż połowę sprzedaży samochodów w USA i firmy te musiały zmierzyć się z konkurencją ze strony zagranicznych producentów samochodów, takich jak Toyota, Honda, Nissan, Volkswagen, Mitsubishi i Mazda. Indeksy HHI wskazują, że większość głównych gałęzi gospodarki, w tym branża samochodowa, charakteryzuje się niższą koncentracją w skali globalnej niż w skali krajowej. Nowe podejście do polityki antymonopolowej polega na szczegółowej analizie sytuacji na konkretnych rynkach, w kontekście podmiotów zmieniających swoją strukturę własnościową, w miejsce prostego obliczania udziałów w sprzedaży całej branży. Punktem wyjścia jest wykorzystanie narzędzi statystycznych i danych rzeczywistych do oszacowania krzywych popytu (ang. demand curves ) i krzywych podaży (ang. supply curves ) przedsiębiorstw planujących fuzję lub przejęcie. Drugim krokiem jest określenie, jaki rodzaj konkurencji występuje w tej konkretnej branży. Może to być np. konkurowanie w celu obniżenia cen, zwiększenia produkcji, budowania marki za pomocą reklamy albo budowania reputacji opartej na standardach obsługi klienta lub jakości i niezawodności produktu. Dysponując wszystkimi elementami układanki, możliwe jest zbudowanie modelu statystycznego, na podstawie którego zostaną oszacowane prawdopodobne korzyści i koszty konkretnej fuzji lub przejęcia. Modele te opierają się oczywiście na subiektywnej ocenie ekspertów zatrudnianych przez urzędy antymonopolowe, tak więc mogą być przedmiotem sporów prawnych między nimi a chcącymi się połączyć przedsiębiorstwami. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Fuzja polega na połączeniu się dwóch prywatnych przedsiębiorstw. Przejęcie polega na wykupieniu jednej firmy przez drugą. W obu przypadkach dwie wcześniej niezależne firmy stają się jednym podmiotem. Przepisy antymonopolowe mają na celu zapewnienie konkurencji na rynkach poprzez m.in. uniemożliwianie tworzenia się dużych przedsiębiorstw w wyniku fuzji i przejęć, regulowanie działań mogących ograniczać konkurencję lub dzielenie dużych przedsiębiorstw na mniejsze. Współczynnik koncentracji jest jednym ze sposobów pomiaru stopnia konkurencji na rynku. Współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw obliczamy, dodając udziały w rynku – czyli odsetek całkowitej sprzedaży – czterech największych firm w gałęzi. Inną metodą pomiaru stopnia konkurencji na rynku jest indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI). Obliczamy go jako sumę kwadratów udziałów rynkowych wszystkich przedsiębiorstw w danej gałęzi gospodarki. Globalizacja oraz rozwój nowych technologii komunikacyjnych i informacyjnych podniosły poziom konkurencji w wielu branżach poprzez wchodzenie na rynki lokalne przedsiębiorstw działających w skali globalnej. Pytania Self-Check Czy twoim zdaniem fuzja dwóch firm, które nie znajdują się w pierwszej czwórce pod względem wielkości sprzedaży w danej gałęzi, może wpłynąć zarówno na współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw, jak i na Indeks Herfindahla-Hirschmana? Krótko uzasadnij swoją odpowiedź. Owszem, może. Zmiana indeksu HHI jest dość łatwa do wytłumaczenia, ponieważ parametr ten uwzględnia udziały w rynku wszystkich przedsiębiorstw. Fuzja jakichkolwiek dwóch firm działających w danej branży z pewnością zmieni jego wartość. W przypadku współczynnika koncentracji możliwe jest połączenie, powiedzmy, piątej i szóstej co do wielkości firmy na rynku, w wyniku czego powstanie nowe przedsiębiorstwo, które następnie znajdzie się w pierwszej czwórce pod względem wielkości. W takim przypadku fuzja dwóch przedsiębiorstw, które nie znajdują się w pierwszej czwórce, zmieni wartość współczynnika koncentracji czterech przedsiębiorstw. Czy to prawda, że na współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw większy wpływ mają jedna lub dwie bardzo duże firmy, podczas gdy na wartość indeksu Herfindahla-Hirschmana jednakowy wpływ mają wszystkie firmy działające w gałęzi? Odpowiedź uzasadnij. Nieprawda, jest to rozumowanie błędne. Indeks HHI uwzględnia co prawda udziały w rynku wszystkich firm, ale podniesienie tych udziałów do kwadratu powoduje, że wpływ dużych przedsiębiorstw jest stosunkowo większy niż w przypadku współczynnika koncentracji. Kilka lat temu dwóch dalekobieżnych przewoźników autobusowych w USA: Greyhound Lines, Inc. i Trailways Transportation System chciało się połączyć. Jedną z możliwych definicji rynku w tym przypadku był „rynek międzymiastowych przewozów autobusowych”. Inną – „rynek transportu międzymiastowego”, uwzględniający też transport prywatnymi autami, wypożyczonymi samochodami, pociągami i samolotami. Jak myślisz, którą definicję preferowali przewoźnicy autobusowi i dlaczego? Przewoźnicy autobusowi preferowali szerszą definicję rynku (czyli drugą). Gdyby zastosowano wąską definicję, połączone przedsiębiorstwa autobusowe uzyskałyby niemal monopol na rynku „międzymiastowych przewozów autobusowych”. Jednocześnie jednak nowy podmiot kontrolował tylko niewielką część całego rynku transportu międzymiastowego, obejmującego wszystkie środki transportu. Na fuzję zatem zezwolono. Czy można oczekiwać, że w wyniku globalizacji i rozwoju nowych technologii informacyjno-komunikacyjnych definicje rynków stosowane przez urzędy antymonopolowe będą raczej szersze, czy węższe? Powszechnie oczekuje się, że definicje rynków zostaną poszerzone z powodu większej konkurencji ze strony firm działających w skali globalnej. Jednak poszerzenie tej definicji niekoniecznie oznacza, że urzędy antymonopolowe będą miały mniej pracy. Istnieje również obawa, że przedsiębiorstwa będące lokalnymi lub krajowymi monopolistami mogą wykorzystać nowe możliwości, aby rozszerzyć swój zasięg poza granice państwa, a władzom krajowym trudno będzie na to zareagować. Stąd zresztą powierzenie Komisji Europejskiej funkcji urzędu antymonopolowego działającego w skali całej UE. Pytania Review Czym jest fuzja przedsiębiorstw? Co to jest przejęcie? Jaki jest cel polityki antymonopolowej? Jak mierzymy współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw? Co jego wysoka wartość oznacza dla intensywności konkurencji? Jak mierzymy Indeks Herfindahla-Hirschmana? Co dla intensywności konkurencji oznacza jego niska wartość? Dlaczego trudno jest zdefiniować rynek na użytek wyliczeń współczynników koncentracji i HHI? Pytania Critical Thinking Czy współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw lub indeks HHI bezpośrednio mierzą intensywność konkurencji w gałęzi? Odpowiedź uzasadnij. Co świadczyłoby o silnej konkurencji między przedsiębiorstwami w gałęzi? Czy potrafisz wymienić dwie branże wysoce konkurencyjne? przejęcie (ang. acquisition ) zakup jednej firmy przez drugą przepisy antymonopolowe (ang. antitrust laws ) przepisy dające państwu prawo do blokowania pewnych fuzji i przejęć, a w niektórych przypadkach nawet do podziału dużych przedsiębiorstw na mniejsze współczynnik koncentracji (ang. concentration ratio (CR) ) narzędzie służące do pomiaru stopnia siły monopolowej największych przedsiębiorstw w gałęzi; mierzy, jaki jest udział w całkowitej sprzedaży branży największych firm, zazwyczaj od czterech do ośmiu głównych przedsiębiorstw współczynnik koncentracji czterech przedsiębiorstw (ang. four-firm concentration ratio ) udział czterech największych przedsiębiorstw w całkowitej sprzedaży danej gałęzi Indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI) (ang. Herfindahl-Hirschman Index (HHI) ) parametr służący do pomiaru stopnia koncentracji danej branży, obliczany jako suma kwadratów udziałów w sprzedaży wszystkich działających w niej przedsiębiorstw Wskaźnik Herfindahla-Hirschmana (HHI) (ang. Herfindahl-Hirschman Index (HHI) ) patrz: Indeks Herfindahla-Hirschmana (HHI) udział w rynku (ang. market share ) relacja wielkości lub wartości sprzedaży danego przedsiębiorstwa i łącznej wielkości lub wartości sprzedaży całej gałęzi fuzja (ang. merger ) sytuacja, w której dwa niezależne przedsiębiorstwa łączą się w jeden podmiot", "section": "Fuzje przedsiębiorstw", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Regulacje monopolu naturalnego Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać właściwe strategie regulacyjne monopoli naturalnych Zinterpretować wykres prezentujący możliwe sposoby regulacji monopolu naturalnego Porównać regulacje cen oparte na poziomie kosztów i te wykorzystujące ceny maksymalne Obecnie większość monopoli, zarówno w Polsce, jak i w UE czy Stanach Zjednoczonych, ma charakter monopoli naturalnych, podlegających daleko idącej regulacji ze strony państwa. Monopol naturalny stanowi trudne wyzwanie dla urzędów odpowiedzialnych za politykę ochrony konkurencji, ponieważ struktura kosztów i popytu sprawia, że zapewnienie konkurencji w gałęzi, w której działa monopol naturalny, byłoby niezwykle kosztowne, a zatem nie niosłoby ze sobą korzyści dla konsumentów. Monopol naturalny (ang. natural monopoly ) powstaje, gdy koszt przeciętny maleje (istnieją rosnące przychody ze skali produkcji) dla rozmiarów produkcji określonych popytem rynkowym. Dzieje się tak zwykle wtedy, gdy koszty stałe stanowią decydujący komponent struktury kosztów (np. dla przedsiębiorstw zajmujących się przesyłem mediów – energii elektrycznej, wody czy gazu – kluczowym elementem kosztów są nakłady na budowę infrastruktury przesyłowej, czyli sieci elektrycznych, rurociągów i gazociągów). W rezultacie jedno przedsiębiorstwo jest w stanie zaspokoić cały popyt rynkowy po niższych kosztach niż zrobiłyby to dwie lub więcej firm. A zatem podział monopolu naturalnego (lub wymuszenie konkurencji poprzez wprowadzenie na rynek kolejnej firmy) doprowadziłby do wzrostu kosztów przeciętnych produkcji i zmusiłby przedsiębiorstwa do podniesienia cen. Właśnie przedsiębiorstwa dostarczające usługi użyteczności publicznej (media), np. wodę lub energię elektryczną, są typowymi przykładami monopoli naturalnych. Niewiele sensu miałby podział lokalnego przedsiębiorstwa wodociągowego na kilka konkurujących ze sobą firm, z których każda dysponowałaby własnym system rurociągów i stacji zaopatrzenia w wodę. Zainstalowanie czterech lub pięciu identycznych zestawów rur pod miastem, po jednym dla każdego przedsiębiorstwa wodociągowego, tak aby każde gospodarstwo domowe mogło wybrać sobie dostawcę wody, byłoby niezwykle kosztowne. Ten sam argument dotyczy dostaw energii elektrycznej przez wiele przedsiębiorstw, z których każde miałoby własną sieć przesyłową. Przed pojawieniem się telefonów komórkowych argumenty te odnosiły się również do możliwości działania na jednym rynku wielu różnych firm telekomunikacyjnych, z których każda posiadałaby własny system kabli biegnących pod ulicami miast. Możliwości regulacji monopolu naturalnego Jaka jest zatem właściwa polityka ochrony konkurencji w gałęziach, w których działają monopole naturalne? pokazuje przypadek monopolu naturalnego z krzywą popytu rynkowego, która przecina malejącą część krzywej kosztu przeciętnego (ang. average cost curve ). Punkty A, B, C i F reprezentują cztery główne sposoby regulacji działania monopolu naturalnego. Odpowiednie dane zawiera . Możliwości regulacji monopolu naturalnego Monopol naturalny maksymalizuje zysk, wytwarzając wielkość produkcji, dla której utarg krańcowy (MR) jest równy kosztowi krańcowemu (MC), a następnie na podstawie krzywej popytu rynkowego ustala cenę, jaką będzie pobierać za dostarczany na rynek wolumen produkcji. Monopolista wybierze punkt A, produkując ilość równą 4 i pobierając cenę 9,3. Gdyby urząd antymonopolowy podzielił firmę dokładnie na pół, to każdy z nowo powstałych podmiotów produkowałaby w punkcie B przy kosztach przeciętnych 9,75 i wielkości produkcji 2. Oznaczałoby to konieczność podniesienia cen, co najmniej do poziomu wyznaczonego przez poziom kosztu przeciętnego. Organ regulacyjny może też wymagać od firmy, aby zachowywała się jak typowe przedsiębiorstwo na rynku konkurencji doskonałej, czyli zrównała utarg krańcowy z popytem rynkowym (punkt C). Jeśli jednak przedsiębiorstwo będzie się działać w ten sposób i zacznie produkować wolumen równy 8 i sprzedawać go po cenie 3,5; poniesie stratę. Najbardziej prawdopodobnym wyborem jest zatem punkt F, w którym firma zrównuje cenę z kosztem przeciętnym, produkując na poziomie 6 i pobierając cenę równą 6,5. Możliwości regulacji monopolu naturalnego Wielkość produkcji Cena (P) Utarg całkowity * (TR) Utarg krańcowy (MR) Koszt całkowity (TC) Koszt krańcowy (MC) Koszt przeciętny (AC) 1 14,7 14,7 14,7 11,0 - 11,00 2 12,4 24,7 10,0 19,5 8,5 9,5 3 10,6 31,7 7,0 25,5 6,0 8,50 4 9,3 37,2 5,5 31,0 5,5 7,75 5 8,0 40,0 2,8 35,0 4,0 7,00 6 6,5 39,0 –1,0 39,0 4,0 6,50 7 5,0 35,0 –4,0 42,0 3,0 6,00 8 3,5 28,0 –7,0 45,5 3,5 5,70 9 2,0 18,0 –10,0 49,5 4,0 5,5 (*Utarg całkowity obliczamy, mnożąc cenę przez wielkość produkcji. Dla ułatwienia niektóre ceny zostały zaokrąglone). Pierwsza możliwość to pozostawienie monopolu naturalnego poza jakąkolwiek regulacją. W takim przypadku monopolista będzie po prostu maksymalizował swój zysk. Wybierze wielkość produkcji, dla której MR = MC (punkt P), przy wolumenie produkcji równym 4. Z krzywej popytu odczyta cenę dla tych rozmiarów produkcji (punkt A), która jest równa 9,3. Ponieważ cena jest większa niż koszt przeciętny dla wybranego wolumenu produkcji, monopol naturalny osiągnie zysk ekonomiczny. Druga możliwość to podział monopolu naturalnego na mniejsze, konkurujące ze sobą podmioty. Dla uproszczenia przyjmijmy, że analizowane przedsiębiorstwo zostało podzielone na dwa mniejsze. W konsekwencji zamiast jednej dużej firmy produkującej na poziomie 4 na rynku funkcjonują dwie mniejsze, z których każda produkuje wolumen równy 2. Ze względu na malejącą krzywą kosztu przeciętnego (AC), która jest charakterystyczna dla monopolu naturalnego, przeciętny koszt produkcji każdej z nowo powstałych firm, wytwarzającej wolumen na poziomie 2, wyniesie 9,75 (co ilustruje punkt B). Tymczasem średni koszt produkcji naturalnego monopolisty, wytwarzającego wolumen równy 4, wynosi tylko 7,75. W ten sposób gospodarka, w której działa naturalny monopolista, stałaby się mniej efektywna produkcyjnie, ponieważ dobro byłoby wytwarzane po wyższym koszcie przeciętnym. Przy malejącej krzywej kosztu przeciętnego dwie mniejsze firmy zawsze będą miały wyższe koszty przeciętne dla każdej wielkości produkcji niż jedna większa firma. Dodatkowo urzędy antymonopolowe powinny się obawiać, że rozbicie monopolu naturalnego na mniejsze przedsiębiorstwa może być dopiero pierwszym z serii wyzwań. Jeśli jedna z dwóch firm stanie się większa od drugiej, będzie miała niższe koszty przeciętne i może być w stanie wyprzeć konkurenta z rynku. Alternatywnie, dwie firmy mogą zacząć koordynować swoje działania i utrzymywać wysokie ceny. Tak czy inaczej rezultatem wcale nie musi być konkurencja, której oczekiwano. Trzecia możliwość polega na tym, że organ regulacyjny może ustalić konkretną cenę i wielkość produkcji w danej gałęzi. Stosowny urząd będzie starał się wybrać taki punkt na krzywej popytu rynkowego, który będzie odzwierciedlał poziom produkcji korzystny zarówno dla konsumentów, jak i dla ogółu społeczeństwa. Punkt C ilustruje taką kuszącą opcję: regulator wymaga od przedsiębiorstwa wyprodukowania takiej ilości, dla której koszt krańcowy zrównuje się z ceną, czyli wolumen równy 8 i ustalenia ceny na poziomie kosztu krańcowego, tj. 3,5. Ta opcja jest atrakcyjna, gdyż stanowi odzwierciedlenie sytuacji, która ukształtowałaby się w tej gałęzi w warunkach konkurencji doskonałej, co automatycznie przekłada się na większą produkcję i niższą cenę, niż w warunkach monopolu. Dodatkowo, przy wyborze produkcji opisanej jako punkt C pojawia się efektywna alokacja zasobów, ponieważ z punktu widzenia konsumentów wartość ostatniej jednostki kupionej i sprzedanej na rynku jest równa kosztowi krańcowemu jej wytworzenia. Rozwiązanie opisane punktem C, które zostałoby narzucone monopoliście, ma jednak również poważną wadę. Przy produkcji równej 8 sprzedawanej po cenie 3,5 przychody byłyby niższe od kosztów wytwarzania (cena równa 3,5 jest niższa od kosztu przeciętnego, który kształtuje się na poziomie 5,7) i przedsiębiorstwo ponosiłoby straty. Jeżeli państwo nie zaoferowałoby firmie stałej dotacji publicznej (a jest z tym wiele problemów politycznych), firma systematycznie traciłaby pieniądze i albo zostałaby zmuszona do wyjścia z gałęzi, albo po prostu by zbankrutowała. Być może najlepszą – z punktu widzenia państwowego regulatora – opcją jest punkt F, czyli ustalenie takiej ceny, przy której koszt przeciętny (AC) przecina krzywą popytu. Oznacza to produkcję na poziomie 6 i cenę równą 6,5. Takie rozwiązanie wydaje się sensowne nawet intuicyjnie – pozwala monopoliście naturalnemu pobierać cenę wystarczającą do pokrycia jego kosztu przeciętnego i tym samym gwarantuje mu zysk normalny umożliwiający dalsze działanie, ale jednocześnie zapobiega podnoszeniu cen przez to przedsiębiorstwo i osiąganiu nadzwyczaj wysokich zysków monopolowych, tak jak działoby się to w przypadku równowagi ustalonej w punkcie A. Oczywiście musimy pamiętać, że biorąc pod uwagę naciski polityczne, ograniczenia czasowe i niepełną informację, wyznaczenie w rzeczywistym świecie takiego (gwarantującego zysk normalny) poziomu produkcji i ceny jest znacznie trudniejsze, niż wskazanie punktu na wykresie. Szerszy opis problemów, które mogą wynikać z odgórnego ustalania cen, można znaleźć w rozdziale omawiającym ceny minimalne i maksymalne ( ). Regulacja cen oparta na kosztach a regulacje wykorzystujące ceny maksymalne Organy regulujące działalność przedsiębiorstw użyteczności publicznej (czyli najczęściej naturalnych monopoli) przez wiele dziesięcioleci stosowały podejście oparte na koszcie przeciętnym, czyli – wykorzystując przykład z punktu powyżej – wskazywały przedsiębiorstwom wielkość produkcji i cenę opisaną punktem F na . Obliczano koszt przeciętny produkcji dla przedsiębiorstw wodociągowych lub energetycznych, dodawano kwotę odpowiadającą normalnej stopie zysku oczekiwanego przez przedsiębiorstwo i na tej podstawie ustalano cenę dla konsumentów. Ta metoda była znana jako regulacja cen oparta na kosztach (ang. cost-plus regulation ). Regulacja cen w oparciu o koszty sama w sobie tworzy jednak liczne wyzwania. Jeśli producenci otrzymują zwrot kosztów powiększony o pewną marżę, to w zasadzie nie mają żadnych bodźców do obniżania wysokich kosztów działalności, ponieważ mogą po prostu przenosić je na konsumentów w postaci wyższych cen. Co gorsza, przedsiębiorstwa objęte regulacją cen opartą na kosztach mają nawet motywację do generowania wysokich kosztów poprzez budowę ogromnych fabryk lub zatrudnianie wielu pracowników, ponieważ cena, którą mogą pobierać, jest powiązana z ponoszonymi przez nie kosztami. Badania prowadzone przez wielu amerykańskich ekonomistów dowiodły, że wskazane wyżej problemy związane z regulacją cen w oparciu o koszty występowały w gospodarce USA w latach 60. i 70. Niemal regułą było wówczas tworzenie silnych grup nacisku złożonych z kadry kierowniczej i pracowników takich przedsiębiorstw, którzy byli zainteresowani utrzymywaniem wysokich wynagrodzeń i licznych pozapłacowych korzyści związanych z zatrudnieniem. Niekiedy dochodziło wręcz do dziedziczenia miejsc pracy w przedsiębiorstwach użyteczności publicznej, czyli przyjęcia zasady, że jeśli pracownik odchodził na emeryturę, pierwszeństwo w zatrudnieniu na jego miejsce mieli członkowie jego rodziny. Podobnych porozumień broniły liczne związki zawodowe funkcjonujące w takich firmach. W związku z tym w latach 80. i 90. XX w. coraz powszechniej wykorzystywanym podejściem stały się regulacje pułapów cenowych (ang. price cap regulation ), w ramach których organ regulacyjny wyznaczał maksymalną cenę, jaką przedsiębiorstwo mogło pobierać w ciągu kolejnych kilku lat. Powszechne było ustalanie limitów cenowych nieznacznie malejących wraz z upływem czasu. W takiej sytuacji, jeśli firma potrafiła znaleźć sposób na obniżkę kosztów w tempie szybszym niż obniżka limitów cenowych, mogła osiągnąć wysokie zyski. Jeśli jednak nie nadążała za zmianami pułapów cenowych lub miała pecha na rynku, ponosiła stratę. Po upływie kilku lat organy regulacyjne na nowo ustalały poziomy pułapów cenowych, analizując wyniki przedsiębiorstwa. Regulacja pułapów cenowych wymaga starannego wdrożenia. Nie zadziała, jeśli organy regulacyjne ustalą pułap cenowy na nierealistycznie niskim poziomie. Może także nie zadziałać przy nagłych zmianach sytuacji na rynku, gdy firma będzie skazana na ponoszenie strat bez względu na to, co zrobi. Na przykład jeśli ceny energii na rynkach światowych gwałtownie wzrosną, przedsiębiorstwo sprzedające gospodarstwom domowym gaz ziemny lub olej opałowy może nie być w stanie sprostać limitom cenowym, które wydawały się rozsądne jeszcze rok czy dwa lata wcześniej (taka sytuacja miała miejsce w Polsce i innych krajach UE w drugiej połowie 2021 r. w związku z działaniami podejmowanymi na rynku przez rosyjskiej koncerny znajdujące się pod kontrolą państwa). Niezbędne będzie wówczas podniesienie pułapów cenowych, do którego skądinąd doszło tak w Polsce, jak i w innych krajach UE. Co więcej, możliwość osiągania większych zysków lub ponoszenia strat – zamiast zapewnionego średniego poziomu zysku, co jest charakterystyczne dla regulacji cen w oparciu o koszty – może zachęcać monopol naturalny do zwiększania efektywności i innowacji. W przypadku monopolu naturalnego konkurencja rynkowa jest w zasadzie niemożliwa, o ile nie dojdzie do zasadniczego przełomu technologicznego (jakim był np. rozwój telefonii komórkowej), w związku z czym jeśli państwo chce ochronić konsumentów przed wysokimi cenami i niewielkim wolumenem produkcji, regulacje muszą zostać wprowadzone. Niemniej jednak próbując zaprojektować elastyczny i motywujący system regulacji za pomocą pułapów cenowych, państwo nie ma łatwego zadania. Kluczowe pojęcia i podsumowanie W przypadku monopolu naturalnego pojawienie się w gałęzi więcej niż jednego przedsiębiorstwa i tym samym konkurencja rynkowa są skrajnie nieprawdopodobne, dlatego państwo – dążąc do ochrony konsumentów przed wysokimi cenami i niskim wolumenem produkcji – będzie arbitralnie wyznaczać cenę i/lub wielkość produkcji. Typowymi przykładami firm podlegających regulacji są przedsiębiorstwa użyteczności publicznej dostarczające np. energię elektryczną lub wodę. Regulacja cen na podstawie kosztów oznacza, że przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć cenę, która odzwierciedla poziom kosztu przeciętnego powiększony o niewielką marżę zysku. Natomiast regulacja pułapów cenowych występuje wtedy, gdy państwo ustala z kilkuletnim wyprzedzeniem górne limity cenowe, którymi będzie się posługiwał naturalny monopolista. W tym ostatnim przypadku firma może osiągać nawet wysokie zyski nadzwyczajne, jeśli uda jej się produkować po obniżonych kosztach lub dzięki działaniom marketingowym zwiększyć wolumen produkcji. Możliwa jest jednak również sytuacja odwrotna, czyli straty, o ile koszty okażą się wyższe od zakładanego poziomu i/lub sprzedaż będzie mniejsza, niż oczekiwano. Pytania Self-Check System miejskiego transportu publicznego, zwłaszcza jeśli obejmuje kolej, charakteryzuje się zazwyczaj dużymi korzyściami skali. Rozważmy dane dotyczące systemu transportu publicznego przedstawione w (popyt jest wyrażony w milionach pasażerów). Popyt: Liczba pasażerów 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cena 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Utarg krańcowy 10 8 6 4 2 0 –2 –4 –6 –8 Koszty: Koszt krańcowy 9 6 5 3 2 3 4 5 7 10 Koszt przeciętny 9 7,5 6,7 5,8 5 4,7 4,6 4., 4,9 5,4 Narysuj krzywe: popytu, utargu krańcowego, kosztu krańcowego i kosztu przeciętnego. Czy mają one typowe kształty? Tak, wszystkie krzywe mają typowe kształty. Czy na podstawie swojego wykresu z możesz stwierdzić, że system transportu publicznego jest monopolem naturalnym? Odpowiedź uzasadnij. Tak, to jest monopol naturalny, ponieważ krzywa kosztu przeciętnego maleje dla rozmiarów zdefiniowanych przez popyt rynkowy (kiedy leży poniżej popytu rynkowego). Pytania Review Jeśli przedsiębiorstwa użyteczności publicznej są monopolami naturalnymi, jakie niebezpieczeństwa związane są z ich deregulacją? Jeśli przedsiębiorstwa użyteczności publicznej są monopolami naturalnymi, jakie niebezpieczeństwa wiążą się z ich podziałem na kilka odrębnych, konkurujących firm? Czym jest regulacja cen na podstawie kosztów? Czym jest regulacja pułapów cenowych? Pytania Critical Thinking W połowie XX w. główne miasta USA miały wielu konkurujących ze sobą przewoźników autobusowych. Dziś jest zwykle tylko jeden i działa jako dotowany, regulowany monopol. Jak myślisz, co spowodowało tę zmianę? Dlaczego miasta są skłonne dotować transport publiczny? Czy uważasz taką politykę za pożądaną? Uzasadnij swoją odpowiedź. Problemy Wykorzystaj do odpowiedzi na następujące pytania: Gdyby system transportu publicznego działał jak nieregulowany monopol, jaka byłaby wielkość produkcji i cena? Gdyby system transportu publicznego był regulowany tak, aby działać bez dotacji (tj. przy zerowym zysku ekonomicznym), jaka byłaby w przybliżeniu wielkość produkcji i cena? Gdyby system transportu publicznego był regulowany w taki sposób, aby zapewnić najbardziej efektywną alokacyjnie wielkość produkcji, ile wyniosłaby produkcja i cena? Jaka dotacja byłaby konieczna, aby umożliwić efektywne świadczenie usług komunikacyjnych? regulacja cen w oparciu o koszty (ang. cost-plus regulation ) organ regulacyjny pozwala regulowanej firmie na pokrycie kosztów i osiągnięcie normalnego poziomu zysku regulacja pułapów cenowych (ang. price cap regulation ) organ regulacyjny ustala górny limit cenowy, którego firma nie może przekroczyć w ciągu kolejnych kilku lat", "section": "Regulacje monopolu naturalnego", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Problem niedoskonałej informacji i asymetrii informacji Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Przeanalizować wpływ niedoskonałej informacji i asymetrii informacji na równowagę rynkową Ocenić rolę kampanii marketingowych w kreowaniu zjawiska asymetrii informacji Zidentyfikować sposoby służące ograniczaniu problemu niedoskonałej informacji Wyjaśnić, w jaki sposób niedoskonała informacja wpływa na jakość dóbr i usług, a także wielkość produkcji i cenę w warunkach równowagi rynkowej Zdefiniować zjawiska pokusy nadużycia i negatywnej selekcji Pomyślmy o zakupach dokonywanych przez wiele osób w internecie. Ten specyficzny kanał dystrybucji nie dość, że naraża nas na oszustwa (sprzedający w ogóle nie dostarczy nam produktu, za który zapłaciliśmy), to jeszcze nie pozwala nabywcy na kompleksową ocenę jakości, stanu technicznego i innych parametrów wpływających na cenę kupowanego dobra. W związku z tym wielu kupujących ma do czynienia z asymetrią informacji (ang. asymmetric information ), czyli sytuacją, gdy dwie strony zaangażowane w transakcję rynkową mają nierówny dostęp do informacji (jedna strona wie znacznie więcej niż druga). Ten sam mechanizm pojawia się na rynku używanych samochodów, antyków, usług turystycznych itd. Wiele transakcji odbywa się w warunkach niedoskonałej informacji (ang. imperfect information ), czyli w sytuacji, gdy nabywca, sprzedawca lub obie strony nie są w 100% pewne, jaka jest jakość kupowanych lub sprzedawanych produktów. Zacznijmy od kilku przykładów, które pokażą, jak niedoskonała informacja komplikuje transakcje na rynkach dóbr, pracy i kapitału finansowego (ang. financial capital market ). Niedoskonała informacja może łatwo doprowadzić do spadku ceny lub ilości sprzedawanych produktów. Jednak nabywca i sprzedawca mają również motywację do tworzenia mechanizmów, które pozwolą im dokonywać obopólnie korzystnych transakcji nawet w obliczu niedoskonałej informacji. Jeśli nie masz pewności, czym różni się asymetria informacji od niedoskonałej informacji, przeczytaj poniższą . Jaka jest różnica między niedoskonałą informacją a asymetrią informacji? Aby rynek osiągnął równowagę, sprzedający i kupujący muszą mieć pełną informację o cenie, jakości produktu i innych czynnikach istotnych dla transakcji. Jeśli informacje są ograniczone, kupujący i sprzedający mogą nie być w stanie przeprowadzić transakcji lub podjąć złe decyzje. Z niedoskonałą informacją mamy do czynienia wówczas, gdy kupujący i/lub sprzedający nie posiadają wszystkich informacji niezbędnych do podjęcia świadomej decyzji. Asymetria informacji występuje, gdy jedna strona, kupujący lub sprzedający, ma więcej informacji o jakości lub cenie produktu niż druga. W obu przypadkach (niedoskonała informacja i asymetria informacji) nabywca lub sprzedawca potrzebują narzędzi, aby podejmować bardziej świadome decyzje. Rynek tandety i inne przykłady niedoskonałej informacji Spróbujmy postawić się w sytuacji Marka, który zastanawia się nad kupnem używanego samochodu. Załóżmy, że Marek nie ma bladego pojęcia, jak działa silnik spalinowy, w związku z czym nie będzie w stanie zorientować się w ewentualnych usterkach. Jest gotów zainwestować swój czas w czytanie raportów konsumenckich lub sprawdzanie stron internetowych zawierających informacje o markach i modelach używanych aut oraz ich cenach. Mógłby również zapłacić mechanikowi za sprawdzenie wozu, który mu się spodoba. Jednak nawet poświęcając pieniądze i czas na zbieranie informacji, Marek nadal nie może być absolutnie pewien, że kupi używany samochód w dobrym stanie. Wie, że może nabyć auto, pojechać nim do domu, używać przez kilka tygodni i dopiero wtedy odkryć, że jego samochód to „tandeta” (angielskim terminem określającym taki produkt jest lemon , czyli cytryna, ze względu na to, że w starych automatach hazardowych, tzw. jednorękich bandytach, cytryny oznaczały przegraną). Wyobraź sobie, że Marek szuka używanego samochodu i znajduje dwa, które wyglądają bardzo podobnie, mają zbliżony przebieg, wiek i inne parametry (pojemność silnika, spalanie itd.) stanowiące o cenie. Jeden samochód kosztuje 40 tys., a drugi 46 tys. zł. Który z nich Marek powinien kupić? Gdyby Marek wybierał w świecie doskonałej informacji, odpowiedź byłaby prosta: powinien kupić auto tańsze. Jednak Marek działa w warunkach niedoskonałej informacji, w świecie, w którym sprzedawcy prawdopodobnie wiedzą więcej o problemach technicznych samochodu i mają motywację do ukrywania takich informacji. W końcu im więcej problemów ujawnią potencjalnemu nabywcy, tym niższa będzie cena samochodu. Co powinien zrobić Marek? Po pierwsze, musi zrozumieć, że nawet przy niedoskonałej informacji ceny nadal mają pewną wartość informacyjną. Używane samochody są zazwyczaj droższe u dealerów posiadających dobrą reputację. Tacy sprzedawcy, chcąc utrzymać swoją markę na rynku, starają się informować klientów o wszystkich potencjalnych problemach sprzedawanych aut, aby nie stracić renomy. Krótkookresowe korzyści ze sprzedaży szmelcu mogą bowiem spowodować szybką utratę reputacji i tym samym spadek zysków w długim okresie. U innych dealerów, o mniej ugruntowanej pozycji rynkowej, można znaleźć tańsze używane samochody, ale kupujący ponosi większe ryzyko, gdyż takie firmy mniej troszczą się o opinię klientów (konkurują ceną, a nie jakością). Najtańsze samochody pojawiają się zwykle w internetowych serwisach ogłoszeń, w których indywidualny sprzedawca nie ma żadnej reputacji. Podsumowując, niższe ceny niosą ze sobą większe ryzyko, więc Marek powinien ocenić, czy bardziej zależy mu na niskiej cenie, czy też woli zmniejszyć prawdopodobieństwo niedogodności wynikających z konieczności naprawy dopiero co kupionego samochodu. Podobne problemy z niedoskonałą informacją pojawiają się na rynku pracy i na rynku kapitału finansowego. Tym razem przeanalizujmy sytuację Grażyny, która stara się o pracę. Jej potencjalny pracodawca, podobnie jak nabywca używanego samochodu, obawia się nabycia „tandety”, czyli w tym przypadku zatrudnienia leniwego pracownika, który nie posiada wiedzy, kwalifikacji i umiejętności niezbędnych na wakującym stanowisku. Pracodawca może zebrać informacje o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym Grażyny, jednak pewien stopień niepewności co do jej umiejętności i zaangażowania w wykonywane obowiązki pozostanie. W jaki sposób potencjalny pracodawca może sprawdzić takie cechy jak motywacja, terminowość i umiejętność współpracy z innymi? Przedstawiciele działów kadr często wykorzystują informacje o ukończonych szkołach i uczelniach w celu wstępnej selekcji kandydatów. Pracodawcy mogą uznać nagrody, wysoką średnią ocen i inne wyróżnienia jako oznakę gotowości do ciężkiej pracy, wytrwałości i nabytej wiedzy. Mogą też prosić o referencje od poprzednich pracodawców w celu sprawdzenia takich cech jak terminowość realizacji powierzonych zadań i etyka pracy. Jak niedoskonała informacja może wpłynąć na cenę i ilość w stanie równowagi rynkowej? Niedoskonała informacja może zniechęcić zarówno kupujących, jak i sprzedających do dokonania transakcji rynkowej. Nabywcy mogą nie chcieć uczestniczyć w wymianie, nie będąc w stanie sprawdzić jakości tego, co kupują. Z kolei sprzedawcy produktów wysokiej lub średniej klasy mogą być nieskorzy do udziału w transakcji z powodu trudności z udowodnieniem jakość oferowanych przez nich dóbr lub usług; w takiej sytuacji kupujący nie będą chcieli zapłacić wyższej ceny, nie mając gwarancji jakości nabywanych towarów. Rynek, na którym jest niewielu kupujących i sprzedających, ekonomiści nazywają czasem rynkiem wąskim (ang. thin market ). Natomiast rynek, na którym jest wielu kupujących i sprzedających, jest nazywany szerokim rynkiem (ang. thick market ). Kiedy informacja jest wysoce niedoskonała, a nabywcy i sprzedawcy niechętnie uczestniczą w wymianie, rynki mogą stać się bardzo wąskie, ponieważ tylko stosunkowo niewielka liczba kupujących i sprzedających może dojść do porozumienia i ustalić cenę transakcji. Jak cena zmienia postrzeganie jakości produktów w warunkach niedoskonałej informacji? W obliczu niedoskonałej informacji nabywca często uważa, że cena odzwierciedla jakość produktu. Na przykład kupujący, nawet jeśli nie jest ekspertem znającym się na elektronice i motoryzacji, może założyć, że droższy samochód lub gadżet elektroniczny muszą reprezentować wyższą jakość. Pomyśl o drogiej restauracji, w której jedzenie musi być dobre, bo jest drogie, lub o sklepie, w którym ubrania muszą być stylowe, ponieważ dużo kosztują. Albo o galerii, w której wystawa musi być świetna, skoro ceny biletów są wysokie. Jeśli zatrudniasz prawnika, możesz przypuszczać, że pobierający 400 zł za godzinę jest lepszy od tego, który życzy sobie tylko 150 zł. W takich przypadkach cena może być sygnałem jakości. Zwróć uwagę, że ten mechanizm działa tylko wówczas, gdy trudno jest obiektywnie ocenić jakość produktów. Cóż to bowiem znaczy świetna wystawa lub stylowe ubranie? Chcemy wierzyć, że płacimy za dane dobro wysoką cenę, bo ma ono wysoką jakość. Być może jest jednak tak, że pewne specyficzne produkty mają wysoką jakość, bo klienci bardzo dużo za nie płacą (najlepszym przykładem tego mechanizmu są dzieła sztuki, szczególnie nowoczesnej). Jeśli jednak potrafimy ocenić jakość konkretnego produktu (np. chleba), wtedy cena nie będzie dla nas sygnałem odzwierciedlającym jego jakość. Tyle że w tej sytuacji nie będziemy mieć do czynienia z niedoskonałą informacją. Kiedy nabywcy wykorzystują cenę rynkową do wyciągania wniosków na temat jakości produktów, rynki mogą mieć problem z osiągnięciem ilości i ceny równowagi. Wyobraź sobie pewną sytuację: oto dealer samochodów ma „na placu” dużo używanych aut, których nikt nie chce kupić. Postanawia więc obniżyć ceny, aby się ich wreszcie pozbyć. Na rynku z niedoskonałą informacją wielu kupujących może przypuszczać, że niższa cena oznacza samochody niskiej jakości. W efekcie niższa cena może wręcz zniechęcić potencjalnych klientów. I odwrotnie, dealer podnoszący ceny może założyć, że klienci uznają, iż większa cena oznacza wyższą jakość. W takiej sytuacji, w wyniku wzrostu cen, dealer może sprzedać więcej samochodów. (To, czy konsumenci zawsze zachowują się racjonalnie, przynajmniej z punktu widzenia ekonomisty, jest tematem poniższej ). Koncepcja, zgodnie z którą wyższe ceny mogą doprowadzić do wzrostu zapotrzebowania, a niższe przynieść jego spadek, stoi w sprzeczności z podstawowym modelem popytu i podaży (jaki nakreśliliśmy w ). Oczywiście, opisany powyżej mechanizm również ma swoje naturalne granice. W pewnym momencie, jeśli cena będzie wystarczająco wysoka, popyt spadnie. I odwrotnie, gdy cena spadnie do wystarczająco niskiego poziomu, kupujący będą widzieli sens zakupu dobra, nawet podejrzewając, że jakość produktu jest niska. Ponadto informacje rozprzestrzeniają się wśród nabywców na rynku. Zbyt droga restauracja, która pobiera wyższe ceny, niż wynikałyby to z jakości posiłków, nie będzie działać wiecznie. Choć liczba snobów, którzy kupią dobro lub usługę tylko dlatego, że jest ona modna, mogłaby nas zadziwić. Czy zachowanie konsumentów jest racjonalne? Ekonomiści głównego nurtu wiele naszych zachowań zwykli nazywać irracjonalnymi, ponieważ są one sprzeczne ze stosowanymi przez nich modelami maksymalizacji użyteczności (ang. utility maximization ). Typową reakcją takich badaczy jest ignorowanie tych zachowań i nazywanie ich anomalią lub niewyjaśnionymi dziwactwami. „Gdybyś tylko znał się na ekonomii, nie zachowywałbyś się tak irracjonalnie” – wydaje się mówić wielu tradycyjnych ekonomistów. Nurt znany jako ekonoma behawioralna (ang. behavioral economics ) zakwestionował takie podejście, ponieważ wiele tzw. dziwactw jest wśród nas zaskakująco popularnych. Na przykład konwencjonalny ekonomista powiedziałby, że jeśli ktoś zgubi dzisiaj 10 zł oraz otrzyma dodatkową wypłatę w tej samej kwocie, jego nastrój nie powinien się zmienić. Wszak ( –10 ) + 10 = 0 [ zł ] , więc sytuacja finansowa pozostaje taka sama. Jednak ekonomiści behawioralni przeprowadzili badania, które pokazują, że po wystąpieniu tych dwóch zdarzeń wiele osób odczuje negatywne emocje – gniew lub frustrację. Mamy bowiem tendencję do skupiania się bardziej na stracie niż na zysku. Ekonomiści Daniel Kahneman i Amos Tversky w słynnym artykule opublikowanym w czasopiśmie Econometrica w 1979 r. nazwali to „awersją (niechęcią) do strat” i wykazali, że strata 1 dolara boli nas 2,25 razy bardziej niż zysk w tej samej wysokości. Ma to istotne konsekwencję dla procesów inwestycyjnych, ponieważ ludzie są skłonni do przesadnych zachowań na rynku akcji, mocniej reagując na straty niż na zyski. Ekonomia behawioralna stara się również wyjaśnić, dlaczego ludzie podejmują pozornie irracjonalne decyzje w obliczu różnych sytuacji lub jakie schematy zachowań stosują przy ich podejmowaniu. Poniżej przedstawiamy popularny przykład: Wyobraź sobie, że masz okazję kupić budzik za 200 zł w sklepie A. Dowiadujesz się, że w sklepie B, znajdującym się po drugiej stronie ulicy, jest dokładnie taki sam budzik za 150 zł. Można powiedzieć, że warto poświęcić swój czas – pięciominutowy spacer – aby zaoszczędzić 50 zł. A teraz inny przykład: jesteś w sklepie A i kupujesz telefon za 3 tys. zł. Pięć minut drogi dalej, w sklepie B, ten sam telefon kosztuje 2950 zł. Znowu oszczędzasz 50 zł, wykonując pięciominutowy spacer. Czy jednak pójdziesz na drugą stronę ulicy? Zaskakujące jest, że prawdopodobnie tego nie zrobisz. Ekonomiści głównego nurtu powiedzieliby, że „50 złotych to 50 złotych” i że byłoby irracjonalne, aby pięciominutowy spacer za 50 zł w jednym przypadku podjąć, a w drugim już nie. Jednak ekonomiści behawioralni wskazali, że większość z nas dokonuje oceny względem punktu odniesienia – w tym przypadku ceny produktu – i myśli o zyskach i stratach w kategoriach procentowych, a nie w kategoriach samego poziomu zysku. Który pogląd jest właściwy? Oba mają swoje zalety, ale ekonomiści behawioralni przynajmniej podjęli próby opisania i wyjaśnienia zachowań, które były wcześniej uznawane za irracjonalne. Jeśli większość z nas przejawia jakieś „irracjonalne zachowanie”, być może istnieją głębsze przyczyny tego stanu rzeczy. Mechanizmy zmniejszające ryzyko związane z niedoskonałą informacją Jeśli sprzedajesz dobra takie jak antyki lub używane samochody, gdzie niedoskonała informacja może stanowić problem, jak możesz zachęcić potencjalnych nabywców do zawarcia transakcji? Z kolei gdybyś kupował towar w warunkach niedoskonałej informacji, co mogłoby cię skłonić do dokonania zakupu? Nabywcy i sprzedawcy na rynku dóbr wykorzystują reputację, a także gwarancje, rękojmie i umowy serwisowe do zagwarantowania określonej jakości produktu. Na rynku pracy wykorzystywane są świadectwa, licencje i certyfikaty zawodowe pokazujące kompetencje, wiedzę i umiejętności pracowników, zaś na rynku kapitału finansowego poręczyciele i zabezpieczenia majątkowe stanowią częściową gwarancję uniknięcia kosztu nieprzewidzianych szkodliwych zdarzeń. Na rynku dóbr sprzedawca może zaoferować gwarancję zwrotu pieniędzy (ang. money-back guarantee ). Jest to umowa, która działa jak obietnica jakości. Gwarancja zwrotu pieniędzy polega na tym, że jeśli nie spodoba nam się konkretny produkt, możemy go bez żadnych dodatkowych warunków zwrócić, często na koszt sprzedawcy. Jest to szczególnie istotne dla firm, które sprzedają towary za pośrednictwem katalogów wysyłkowych lub przez internet, w związku z czym klienci nie mogą zobaczyć i przymierzyć towaru przed jego zakupem. Gwarancja zachęca ludzi do kupna, nawet jeśli nie wiedzą, czy na pewno chcą dane dobro nabyć. Jest to nieodłączny element modelu biznesowego takich marek, jak e-obuwie lub Zalando. Sprzedawcy mogą zaoferować gwarancję (ang. warranty ), która jest obietnicą naprawy lub wymiany towaru, przynajmniej przez określony czas. Sprzedawca może również zawrzeć z nabywcą umowę serwisową (ang. service contract ), w ramach której, za dodatkową opłatą, zgadza się naprawiać przez określony czas wszystkie usterki zakupionego towaru. Umowy serwisowe występują często jako opcja przy zakupie dóbr wartościowych, np. samochodów, urządzeń gospodarstwa domowego, a nawet domów. Gwarancje, rękojmie i umowy serwisowe to przykłady pewnego rodzaju zabezpieczeń udzielanych przez sprzedawców. W wielu przypadkach firmy oferują również nieformalne zabezpieczenia. Na przykład niektóre kina mogą zwrócić koszt biletu widzowi, który wychodzi z seansu w ciągu pierwszych 20-30 minut i skarży się na film. Podobnie jest z restauracjami, które raczej nie gwarantują zwrotu pieniędzy ani nie oferują polityki wymiany towarów, ale często pozwalają swoim klientom na wymianę jednego dania na inne lub na obniżenie ceny rachunku, jeśli klient jest niezadowolony. Uzasadnieniem takich działań jest chęć pozyskania stałych klientów, którzy z kolei będą polecać firmę innym potencjalnym nabywcom. W związku z tym zbudowanie dobrej reputacji ma ogromne znaczenie. Gdy nabywcy wiedzą, że przedsiębiorstwu zależy na opinii klientów, jest mniej prawdopodobne, że otrzymają produkt niskiej jakości. Na przykład sklep spożywczy o ugruntowanej pozycji i dobrej reputacji może żądać wyższej ceny niż sprzedawca na lokalnym targu, którego klienci po dokonaniu zakupu mogą już nigdy więcej nie zobaczyć. Pracownicy mogą zmniejszyć lub nawet zlikwidować zjawisko niedoskonałej informacji, dostarczając potencjalnemu pracodawcy swój życiorys, rekomendacje z poprzednich miejsc pracy, świadectwa, dyplomy, transkrypty ocen i inne dowody poświadczające uzyskanie koniecznych na danym stanowisku kompetencji. Na rynku pracy (ang. labor market ) wykorzystywane są także licencje zawodowe (ang. occupational licenses ). Wydają je zwykle agencje rządowe i są one dowodem, że pracownik ma określone wykształcenie lub zdał stosowny egzamin. Do podjęcia pracy w zawodach takich jak lekarz, pielęgniarka, architekt czy prawnik licencja jest niezbędna. Licencje zawodowe mają również swoją wadę, ponieważ stanowią barierę wejścia do niektórych profesji. Utrudnia to nowym chętnym konkurowanie z osobami już pracującymi, co może prowadzić do wyższych płac i w efekcie do wyższych cen oraz gorszej sytuacji konsumentów. Jednak w wypadku wybranych stanowisk państwo uznało, że dodatkowe informacje dostarczane przez licencje przeważają nad ich negatywnym wpływem na konkurencję rynkową. Po stronie pracodawcy standardowym zabezpieczeniem przed zatrudnieniem leniwego i niekompetentnego pracownika jest nawiązanie z nim pierwszego stosunku pracy na czas określony, co powoduje, że pracodawca po upływie określonego terminu może nie przedłużyć zatrudnienia z dowolnego powodu lub nawet bez podania przyczyny. Czasami pracownicy w okresie próbnym otrzymują również niższe wynagrodzenie. Na rynku kapitału finansowego (ang. financial capital market ) bank, zanim udzieli kredytu, wymaga od potencjalnego kredytobiorcy wypełnienia formularzy dotyczących źródeł dochodów. Ponadto instytucja finansowa kontroluje historię kredytową danej osoby. Kolejnym sposobem jest wymaganie poręczyciela (ang. cosigner ), czyli innej osoby lub firmy, która prawnie zobowiązuje się do spłaty części lub całości pieniędzy, jeśli pierwotny kredytobiorca tego nie zrobi. Jeszcze innym narzędziem jest wymaganie zabezpieczenia (ang. collateral ), które bank ma prawo zająć i sprzedać w sytuacji, gdy kredytobiorca nie spłaci kredytu. Standardowym zabezpieczeniem kredytu zaciągniętego na zakup nieruchomości jest hipoteka, czyli wpis do księgi wieczystej poświadczający, że dom lub grunt został zakupiony na kredyt i kredytodawca ma prawo do uzyskania zwrotu pożyczonych środków od właściciela danej nieruchomości. Nabywcy dóbr i usług rzadko są ekspertami, którzy potrafią ocenić jakość używanych samochodów, usług oferowanych przez prawników czy racjonalne podstawy cen antyków i dzieł sztuki. Pracodawcy i pożyczkodawcy nie mają żadnych gwarancji, że potencjalni pracownicy będą poprawnie i terminowo wykonywać swoje obowiązki, a kredytobiorcy spłacą kredyty na czas. Jednak mechanizmy, które wskazaliśmy wyżej, mogą zmniejszyć ryzyko związane z niedoskonałą informacją, tak aby kupujący i sprzedający byli skłonni zawrzeć transakcję nawet wówczas, gdy nie dysponują pełną informacją o jej warunkach. Pokusa nadużycia i selekcja negatywna Pokusa nadużycia (ang. moral hazard ) występuje wówczas, gdy mając ubezpieczenie, ludzie zachowują się bardziej ryzykownie niż w sytuacji, w której by go nie mieli. Na przykład jeśli posiadasz ubezpieczenie zdrowotne pokrywające koszty wizyty u lekarza i zakupu niezbędnych medykamentów, z mniejszym prawdopodobieństwem podejmiesz środki ostrożności zapobiegające zarażeniu się chorobą, która może wymagać porady lekarskiej (podejmiesz choćby ryzykowne zachowania seksualne). Jeśli masz ubezpieczenie samochodu, będziesz mniej martwić się sposobem jego prowadzenia lub miejscem parkowania. gdyż ewentualna kolizja, stłuczka lub zarysowanie lakieru nie narazi cię na dodatkowe koszty. Firma, która nie ma ubezpieczenia, będzie chciała zainstalować najwyższej klasy systemy bezpieczeństwa i przeciwpożarowe w celu ochrony przed kradzieżą i pożarem. Natomiast jeśli jest ubezpieczona, może zainwestować jedynie w minimalny poziom zabezpieczeń przed wspomnianymi zagrożeniami. Nie można całkowicie wyeliminować pokusy nadużycia (występuje tu asymetria informacji między firmą ubezpieczeniową a jej klientem), ale przedsiębiorstwa działające na tym rynku mają pewne sposoby na ograniczenie jej negatywnych skutków. Jedną z metod eliminacji skrajnych przypadków pokusy nadużycia są śledztwa mające na celu zapobieganie oszustwom ubezpieczeniowym. Przedsiębiorstwa ubezpieczeniowe mogą również monitorować niektóre rodzaje zachowań swoich klientów. Na przykład zaoferować niższą stawkę ubezpieczeniową przedsiębiorstwu, jeśli zainstaluje ono najwyższej klasy systemy bezpieczeństwa i ochrony przeciwpożarowej oraz będzie przeprowadzało kontrolę tych systemów co najmniej raz w roku. Natomiast zjawisko negatywnej selekcji (ang. adverse selection ) odnosi się do sytuacji, w której nabywcy ubezpieczeń wiedzą lepiej niż przedsiębiorstwo ubezpieczeniowe, czy ubezpieczana aktywność wiąże się w ich przypadku z wysokim, czy niskim ryzykiem. Prowadzi to do asymetrii informacji, ponieważ osoby obarczone wysokim ryzykiem będą bardziej skłonne do zakupu ubezpieczenia, nie informując sprzedawcy o podwyższonym ryzyku. To z kolei narazi firmę ubezpieczeniową na straty, gdyż cena ubezpieczenia w niewłaściwy sposób odzwierciedli ryzyko związane z konkretnym podmiotem, który kupuje ubezpieczenie. Na przykład osoba kupująca ubezpieczenie zdrowotne lub ubezpieczenie na życie historię zdrowia swojej rodziny zna lepiej niż ubezpieczyciel, nawet jeżeli przeprowadzi on kosztowne śledztwo w tym zakresie. Z kolei właściciel auta kupujący jego ubezpieczenie wie, czy prowadzi je w sposób ryzykowny, czy raczej bezpieczny, natomiast firmie ubezpieczeniowej, o ile kierowca nie miał wcześniej wypadku lub kolizji, trudno jest zebrać informacje o tym, jak faktycznie jeździ. Korzyści z misji sondy Voyager I Chociaż pozytywne efekty zewnętrzne inwestycji publicznych związanych z organizowanymi przez NASA misjami sond kosmicznych (w tym sondy Voyager I) z pewnością są powodem do zadowolenia (w końcu to m.in. dzięki nim cieszymy się takimi produktami jak telefony komórkowe), powinniśmy mieć świadomość, że korzyści te nie są dzielone równo. Ekonomiści tacy jak Tyler Cowen, profesor na Uniwersytecie George'a Masona, jednoznacznie wskazali, że przepaść między tymi, którzy mają dostęp do szybko rozwijającej się technologii, a tymi, którzy jej nie mają, nieustannie się powiększa. Według Cowena, autora książki, Average Is Over: Powering America Beyond the Age of the Great Stagnation ( Koniec średniej; napędzanie Ameryki poza epoką wielkiej stagnacji , przyp tłum.), ta nierówność w dostępie do technologii i informacji pogłębi nierówność w umiejętnościach, a ostatecznie również w płacach i globalnych standardach życia. Tym większa rola państwa, które, m.in. za pomocą finansowania dóbr takich jak edukacja czy sfera B+R może przeciwdziałać powiększaniu się tej luki. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Wiele osób dokonuje transakcji w warunkach niedoskonałej informacji, czyli w sytuacji, gdy nabywca, sprzedawca lub obie strony nie mają pewności, że wiedzą wszystko na temat jakości i cen rynkowych kupowanego lub sprzedawanego towaru. Gdy informacja o jakości produktu i warunkach transakcji jest niedoskonała, funkcjonowanie rynku może być utrudnione. „Tandeta” to produkt, który po zakupie okazuje się mieć jakość niższą niż ta deklarowana przez sprzedawcę. Gdy sprzedawca ma dokładniejsze informacje o jakości produktu niż nabywca, nabywca będzie się wahał przed zakupem w obawie przed otrzymaniem szmelcu. Istnieje wiele sposobów radzenia sobie z niedoskonałą informacją. Nabywcy mogą korzystać z możliwości zwrotu pieniędzy, gwarancji, rękojmi, umów serwisowych i reputacji. Na rynkach pracy pracodawcy mogą korzystać z życiorysów pracowników, rekomendacji i licencji zawodowych oraz zatrudniać na okres próbny. Na rynkach kapitału finansowego pożyczkodawcy mogą wymagać od pożyczkobiorców wypełniania szczegółowych wniosków o kredyt lub pożyczkę, weryfikować zdolność kredytową, wymagać poręczycieli i różnego rodzaju zabezpieczeń. W przypadku rynku ubezpieczeniowego szczególnie wyraźne są problemy związane z niedoskonałą informacją. W konsekwencji pojawiają się na nim zjawiska takie jak pokusa nadużycia i negatywna selekcja. Pytania Self-Check Dla każdej z poniższej sytuacji określ, czy stopień niedoskonałości informacji jest stosunkowo wysoki, czy niski: Zakup jabłek na przydrożnym stoisku Zakup obiadu w restauracji za rogiem Zakup używanego laptopa na wyprzedaży garażowej Zamówienie kwiatów przez internet Stopień niedoskonałości informacji jest stosunkowo niski; w końcu możesz zobaczyć jabłka, które chcesz kupić. Stopień niedoskonałości informacji jest stosunkowo niski. Pobliska restauracja ma prawdopodobnie pewną lokalną reputację. Stopień niedoskonałości informacji jest stosunkowo wysoki. Jak możesz stwierdzić, czy komputer jest naprawdę w dobrym stanie? Dlaczego jest sprzedawany? Stopień niedoskonałości informacji jest stosunkowo wysoki. Jak naprawdę wyglądają te kwiaty? Dlaczego na rynku pracy występuje asymetria informacji? Jakie narzędzia może wykorzystać pracodawca w celu znalezienia pracownika o pożądanych cechach? Na rynku pracy często występuje asymetria informacji, ponieważ pracodawcy nie mogą z całą pewnością określić wielu, kluczowych z ich punktu widzenia, cech pracowników przed ich zatrudnieniem. Pracownicy natomiast wiedzą, czy są energiczni, skrupulatni, czy terminowo wykonują powierzone im zadania itp. Dlatego pracodawcy często wykorzystują poziom wykształcenia w celu wstępnej selekcji kandydatów. Pracodawcy mogą nawet nie przeprowadzić rozmowy kwalifikacyjnej z kandydatem, jeśli nie ma on odpowiedniego wykształcenia lub nie ukończył renomowanej uczelni. Pracodawcy mogą również postrzegać nagrody, wysoką średnią ocen i inne wyróżnienia jako oznaki gotowości do ciężkiej pracy, wytrwałości i umiejętności. Mogą też wykorzystywać referencje do oceny kluczowych cech, takich jak inicjatywa, etyka pracy itd. Pytania Review Dlaczego nabywcom i sprzedawcom może być trudno uzgodnić cenę, gdy istnieje niedoskonała informacja? Co ekonomiści (i sprzedawcy używanych samochodów) rozumieją przez „tandetę” ? Jak w warunkach niedoskonałej informacji sprzedawca może zagwarantować potencjalnemu nabywcy odpowiednią jakość produktu? Jak w warunkach niedoskonałej informacji pracownik może zagwarantować potencjalnemu pracodawcy odpowiednią jakość swojej pracy? Jak w warunkach niedoskonałej informacji kredytobiorca może zagwarantować bankowi, że spłaci kredyt? Na czym polega problem pokusy nadużycia? W jaki sposób negatywna selekcja może utrudnić funkcjonowanie rynku ubezpieczeniowego? Pytania Critical Thinking Jesteś członkiem rady dyrektorów prywatnego liceum, które rekrutuje nowych nauczycieli przedmiotów ścisłych. Gdy myślisz o zatrudnieniu kogoś do pracy, jakich narzędzi możesz użyć, aby przezwyciężyć problem niedoskonałej informacji? W jaki sposób problem pokusy nadużycia mógł wpłynąć na bezpieczeństwo zawodników uprawiających dyscypliny takie jak futbol amerykański czy boks w sytuacji, w której przepisy bezpieczeństwa nałożyły na sportowców obowiązek noszenia strojów lepiej chroniących ciało? Bibliografia Center on Budget and Policy Priorities. 2015. “Policy Basics: Where Do Our Federal Tax Dollars Go?” Accessed April 1, 2015. http://www.cbpp.org/cms/?fa=view&id=1258. Consumer Reports. “Consumer Reports.org.” http://www.consumerreports.org/cro/index.htm. Federal Trade Commission. “About the Federal Trade Commission.” Last modified October 17, 2013. http://www.ftc.gov/ftc/about.shtm. Huffington Post. 2015. “HUFFPOLLSTER: Poll Shows Uptick In Obamacare Favorable Rating.” Accessed April 1, 2015. http://www.huffingtonpost.com/2015/03/19/affordable-care-act-fav_n_6900938.html. Kahneman, Daniel, and Amos Tversky. “Prospect Theory: An Analysis of Decision under Risk.” Econometrica . 47, no. 2 (1979): 263-291. http://www.princeton.edu/~kahneman/docs/Publications/prospect_theory.pdf. Rasmussen Reports, LLC. “Rasmussen Reports.” http://www.rasmussenreports.com/. asymetria informacji (ang. asymmetric information ) sytuacja, w której jedna strona transakcji ma więcej informacji dotyczących jej istotnych warunków niż druga strona zabezpieczenie (ang. collateral ) cenny składnik majątku – często nieruchomość lub dobro o wysokiej wartości – który kredytodawca ma prawo zająć i sprzedać, jeśli kredytobiorca nie spłaci kredytu poręczyciel (ang. cosigner ) osoba lub firma, która prawnie zobowiązuje się do spłaty części lub całości pożyczki (kredytu), jeśli pierwotny pożyczkobiorca tego nie zrobi niedoskonała informacja (ang. imperfect information ) sytuacja, w której nabywca, sprzedawca lub obaj jednocześnie nie są pewni jakości kupowanego lub sprzedawanego produktu gwarancja zwrotu pieniędzy (ang. money-back guarantee ) obietnica, że sprzedawca zwróci nabywcy pieniądze, najczęściej bez żadnych dodatkowych warunków licencja zawodowa (ang. occupational license ) licencja wydawana przez agencję rządową lub stowarzyszenie branżowe poświadczająca, że pracownik ma określone wykształcenie lub zdał stosowny egzamin umowa serwisowa (ang. service contract ) obietnica sprzedawcy – za dodatkową opłatą ponoszoną przez nabywcę – naprawy przez określony czas wszystkiego, co jest przewidziane w umowie gwarancja (ang. warranty ) obietnica naprawy lub wymiany towaru we wskazanym w umowie okresie negatywna selekcja (ang. adverse selection ) sytuacja, w której wśród osób ubezpieczających się zaczynają dominować te o wyższym poziomie ryzyka, co obciąża system ubezpieczeniowy ubezpieczenie (ang. insurance ) sposób ochrony przed stratami finansowymi polegający na tym, że ubezpieczeni dokonują regularnych wpłat na rzecz zakładu ubezpieczeń, a przedsiębiorstwo ubezpieczeniowe wypłaca odszkodowanie tej osobie, która poniosła szkody finansowe w wyniku zdarzenia objętego polisą pokusa nadużycia (ang. moral hazard ) sytuacja, w której ludzie dysponujący ubezpieczeniem związanym z wystąpieniem określonego zdarzenia są mniej skłonni do podejmowania działań mających je przed nim ochronić", "section": "Problem niedoskonałej informacji i asymetrii informacji", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wprowadzenie do rozdziału Palący problem Pożar buszu w Australii na przełomie 2019 i 2020 r. (Źródło: Pixabay) Uwaga, pożar! We wrześniu 2019 r. australijskie Biuro Meteorologiczne wydało ostrzeżenie o radykalnym wzroście zagrożenia pożarowego w Nowej Południowej Walii oraz Queenslandzie, gdzie już w latach 2017–2018 panowała susza. W pierwszej połowie roku 2019 opady w tych dwóch stanach były o 50% niższe od wieloletniej średniej, a na niektórych obszarach najniższe od 1900 r. Meteorologów zaalarmowała bardzo niska wilgotność ściółki oraz średnie temperatury wyższe o 10 °C od ubiegłorocznych. Zagrożenie zwiększał jeszcze porywisty wiatr. W takich warunkach zarzewiem pożogi mogło stać się uderzenie pioruna lub przypadkowa iskra. Niestety, ten negatywny scenariusz się ziścił. Już w październiku 2019 r. ogień trawił wiele hektarów buszu. W kolejnych miesiącach żywioł szybko się rozprzestrzeniał, mimo wysiłków tysięcy strażaków, wojska i ludności cywilnej. Według Biura Meteorologicznego był to największy znany pojedynczy pożar we wschodniej Australii w czasie sezonu letniego. Do marca 2020 ogień pochłonął 19 mln ha buszu, ponad 3 tys. domów i uśmiercił 33 osoby. Zabił też ponad miliard kręgowców (ssaków, ptaków i gadów) oraz trudną do oszacowania, gigantyczną liczbę bezkręgowców (głównie stawonogów). Dym i smog zatruły powietrze. Badacze ustalili, że w ciągu 19 tygodni trwania pożaru nastąpiło 417 nadmiarowych zgonów spowodowanych smogiem, doszło do 1124 hospitalizacji z powodu problemów z układem sercowo-naczyniowym oraz 2027, których przyczyną były problemy z układem oddechowym. Ponadto 1305 osób wymagało interwencji wywołanej nasilonymi objawami astmy. Wydawać by się mogło, że tak wielka katastrofa naturalna wywoła w Australii ogólnonarodową dyskusję na temat podejścia do paliw kopalnych (kraj ten jest przecież jednym z największych światowych eksporterów węgla kamiennego), zmian klimatycznych i kosztów związanych z dotychczasowym modelem funkcjonowania gospodarki. Właśnie ta problematyka jest przedmiotem rozważań niniejszego rozdziału. Wprowadzenie do rozdziału Dzięki lekturze tego rozdziału dowiesz się: na czym polegają zmiany klimatyczne jakie mogą być negatywne skutki zmian klimatu w jaki sposób zmiany klimatyczne wpływają na działalność przedsiębiorstw w jaki sposób pryncypia zrównoważonego rozwoju pomagają zaplanować i wdrożyć zieloną transformację przedsiębiorstw czym są zrównoważone produkty finansowe jaką rolę w procesie zielonej transformacji odgrywa sektor finansowy W poprzednim rozdziale przedstawiona została koncepcja negatywnych efektów zewnętrznych, czyli szkód, jakie powoduje działalność pojedynczych osób bądź przedsiębiorstw. Wiemy już, że podmioty wywołujące takie szkody nie ponoszą z ich powodu żadnych kosztów – te są najczęściej przerzucane na całe społeczeństwo. Zmiany klimatyczne są jednym z najważniejszych źródeł negatywnych efektów zewnętrznych. W kolejnych podrozdziałach zastanowimy się nad czynnikami, które zmiany te wywołują, ich najważniejszymi konsekwencjami dla sektora przedsiębiorstw, a także sposobami ograniczenia tych niekorzystnych zjawisk i wyeliminowania negatywnych skutków zmian klimatu. Na półkuli północnej od 2005 r. widać bardzo wyraźny trend kształtowania się średnich temperatur letnich miesięcy. Lektura raportu europejskiego programu badawczego Copernicus (Copernicus Climate Change Service) nie pozostawia żadnych złudzeń: klimat naszej planety ulega daleko idącym zmianom. Potwierdzeniem tego jest właśnie systematyczny wzrost średnich temperatur. Pomiary wskazują, iż średnia globalna temperatura w 2021 r. było o 0,3 °C wyższa od średniej temperatury notowanej w latach 1991–2020, oraz o 1,1°C–1,2°C wyższa od średnich poziomów z lat 1850–1900. Zacytujmy dyrektora Copernicusa, Carlo Buontempo: „Rok 2021 był kolejnym rokiem ekstremalnych temperatur, z najgorętszym latem w Europie, falami upałów w basenie Morza Śródziemnego, nie wspominając o bezprecedensowo wysokich temperaturach w Ameryce Północnej”. Latem 2021 r. można było również zaobserwować intensyfikację negatywnych skutków tych zmian. Wyjątkowo wysokie temperatury w regionie Morza Śródziemnego doprowadziły do licznych pożarów. Na Sycylii termometry wskazały 48,8°C – najwyższą temperaturę w historii pomiarów w Europie. W tym samym czasie inne kraje Starego Kontynentu nękane były przez groźne powodzie, które doprowadziły do śmierci łącznie kilkuset osób oraz do ogromnych strat ekonomicznych. Zdaniem naukowców zmiany klimatu, z którymi mamy do czynienia, zwiększyły ryzyko pojawienia klęsk żywiołowych o ponad 20%. W tym kontekście wydaje się oczywiste, że zmiany klimatu to jedno z największych wyzwań dla ludzkości w XXI w. Niepodważalne dane naukowe wskazują, że stoimy u progu katastrofy. Niebezpieczne zjawiska pogodowe, takie jak ulewne deszcze, powodzie, huragany, długotrwałe upały i susze, pojawiają się coraz częściej na każdej szerokości geograficznej. Klęski żywiołowe są najbardziej widocznymi, ale oczywiście nie jedynymi konsekwencja zmian klimatu. Spektrum zagrożeń z nimi związanych jest zdecydowanie szersze i dotyka niemal wszystkich sfer życia, w tym oczywiście gospodarki i sektora przedsiębiorstw. Decyzje obecnie podejmowane przez trzech regulatorów gospodarki (tj. konsumentów, przedsiębiorstwa i państwo) zdeterminowane są dotychczasową ścieżką rozwoju, a konsekwencje tych decyzji zdecydują o sytuacji klimatycznej planety w niedalekiej przyszłości. Dlatego tak ważne jest, żebyśmy wszyscy potrafili redefiniować nasze priorytety. Musimy sobie uświadomić, że wybory podejmowane w sferze konsumpcji (indywidualnej i zbiorowej) oraz produkcji wpływają na przyszłość całej ludzkości. Decyzje te mogą zapobiec lub przynajmniej ograniczyć skalę przyszłych zmian klimatycznych (działania te nazywane są jako mitygacją), a także dostosować zasady gospodarowania do zmieniającego się klimatu. Stawką jest nie tyle poprawa, co utrzymanie obecnego standardu życia ludzkości. Kluczową rolę mają tu do odegrania przedsiębiorstwa, które – inwestując w nowoczesne technologie, wybierając określone metody produkcji i strukturę asortymentu – mogą nie tylko ograniczyć zużycie surowców, ale także kształtować postawy i wybory konsumenckie. Innymi słowy, bez wprowadzenia zielonej transformacji firm dalszy rozwój globalnej gospodarki nie będzie możliwy. Bibliografia „2019–20 Australian bushfires—frequently asked questions: a quick guide”, 2019. https://www.aph.gov.au/About_Parliament/Parliamentary_Departments/Parliamentary_Library/pubs/rp/rp1920/Quick_Guides/AustralianBushfires. Rzeczpospolita. „2021 rok był piątym najcieplejszym rokiem w historii”, 12 styczeń 2022. https://klimat.rp.pl/planeta/art19279221-2021-rok-byl-piatym-najcieplejszym-rokiem-w-historii. „Agricultural Risk Management in the face of climate change”. Agriculture Global Practice Discussion Paper. The World Bank Group, październik 2015. https://openknowledge.worldbank.org/handle/10986/22897. Arriagada Borchers, Nicolas, Andrew J Palmer, David M J S Bowman, Geoffrey G Morgan, Bin B Jalaludin, i Fay H Johnston. „Unprecedented smoke- related health burden associated with the 2019–20 bushfires in eastern Australia”. The Medical journal of Australia 213, nr 6 (2020): 282–83. https://doi.org/10.5694/mja2.50545. Eckstein, D., Künzel, V., Schäfer, L. „Global Climate Risk Index 2021”. www.germanwatch.org/en/cri Blake, Eric S., i Ethan J. Gibney. „Deadliest, Costliest, and Most Intense United States Tropical Cyclones from1851 to 2010”. Technical Memorandum. Florida: National Weather Service National Hurricane Center, sierpień 2011. „BP boosts its renewables business in the US with 9GW solar acquisition from 7X Energy”. BP, 1 czerwiec 2021. https://www.bp.com/en/global/corporate/news-and-insights/press-releases/bp-boosts-its-renewables-business-in-the-us-with-9gw-solar-acquisition-from-7x-energy.html. Kim, Kyungbok, i Sang-Myung Lee. „Does Sustainability Affect Corporate Performance and Economic Development? Evidence from the Asia-Pacific Region and North America”. Sustainability 10, nr 4 (21 marzec 2018): 909. https://doi.org/10.3390/su10040909. Morenne, Benoit, i Kevin Hand. „How Skiing Can Survive Climate Change”. The Wall Street Journal, 10 luty 2020. https://www.wsj.com/articles/how-skiing-can-survive-climate-change-11612969209. Naumann, Gustavo, Carmelo Cammalleri, Lorenzo Mentaschi, i Luc Feyen. „Increased Economic Drought Impacts in Europe with Anthropogenic Warming”. Nature Climate Change 11, nr 6 (czerwiec 2021): 485–91. https://doi.org/10.1038/s41558-021-01044-3. „Special Climate Statement 71 — severe fire weather conditions in southeast Queensland and northeast New South Wales in September 2019”. Australian Government Bureau of Meteorology, 2019. http://www.bom.gov.au/climate/current/statements/scs71.pdf. Wajer, Jarosław, i Marcin Gul. „Biznes dla klimatu. Raport o zmianie priorytetów”. EY i ING, września 2021. https://www.ey.com/pl_pl/climate-change-sustainability-services/raport-ey-ing-biznes-dla-klimatu. Weaver, David. „Can Sustainable Tourism Survive Climate Change?” Journal of Sustainable Tourism 19, nr 1 (styczeń 2011): 5–15. https://doi.org/10.1080/09669582.2010.536242. Wobus, Cameron, Eric E. Small, Heather Hosterman, David Mills, Justin Stein, Matthew Rissing, Russell Jones, i in. „Projected Climate Change Impacts on Skiing and Snowmobiling: A Case Study of the United States”. Global Environmental Change 45 (lipiec 2017): 1–14. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2017.04.006.", "section": "Wprowadzenie do rozdziału", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zmiany klimatu i ich negatywne konsekwencje Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wskazać na najważniejsze czynniki determinujące obecne zmiany klimatu na Ziemi Objaśnić, jakie są społeczne i gospodarcze skutki zmian klimatycznych Zrozumieć, w jaki sposób zmiany klimatu zagrażają dotychczasowej działalności przedsiębiorstw Określić, które branże zostaną w największym stopniu dotknięte zjawiskiem zmian klimatycznych Zgodnie z najpowszechniej wykorzystywaną definicją zmiany klimatu (ang. climate change ) to przede wszystkim cykliczne wzrosty i spadki średniej temperatury naszego globu spowodowane m.in. zmianami stężenia gazów cieplarnianych w atmosferze, cyrkulacją mas powietrza (przede wszystkim nad powierzchnią oceanów), aktywnością Słońca oraz wulkanów. Na podstawie badań prowadzonych przez paleoklimatologów wiemy, że średnie temperatury na Ziemi zmieniają się od milionów lat ( ). Odchylenie globalnej średniej temperatury powierzchni Ziemi od średniej z lat 1850–1900 (średnie dekadowe). Dane z lat 1850–2000 to obserwacje, a z lat 1–1850 to rekonstrukcja. (Źródło: raport IPCC AR6) Jeśli ktokolwiek w tym momencie pomyślał, że skoro zmiany klimatu są stałym elementem historii Ziemi, to nie ma się czym przejmować, popełnia poważny błąd wynikający z ignorowania dwóch czynników. Owszem, zmiany średniej temperatury naszego globu występowały w przeszłości, ale ich tempo w XX w. jest bezprecedensowe. Klimatolodzy nie mają wątpliwości, że tak szybki wzrost średnich temperatur na Ziemi ma silny związek z rewolucją przemysłową i wykorzystaniem przez człowieka paliw kopalnych (węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego), których zużycie szybko zwiększa stężenie dwutlenku węgla w atmosferze. Co gorsza, proces ten cały czas przyspiesza, m.in. dlatego, że wzrost średniej temperatury na półkuli północnej powoduje topnienie wiecznej zmarzliny (tj. stale zmrożonych gruntów) na północy Azji i Ameryki Północnej, co uwalnia do atmosfery związane w niej gazy: dwutlenek węgla i metan. Ponadto kurczenie się pokrywy lodowej w Arktyce powoduje, że kula ziemska zamiast odbijać w tych miejscach promieniowanie słoneczne, zaczyna je absorbować, co dodatkowo zwiększa tempo wzrostu średnich temperatur. Wszystko to sprawia, że zdaniem klimatologów w ciągu dwóch najbliższych dekad średni wzrost temperatury może przekroczyć 1,5 °C w stosunku do okresu przedprzemysłowego. Mogłoby się wydawać, że to niewiele, ale jest to wystarczająco dużo, by spowodować gwałtowny wzrost liczby, skali i konsekwencji katastrof naturalnych zagrażających życiu, zdrowiu i mieniu nas wszystkich. Wspomnieliśmy już, że temperatury na Ziemi fluktuują od setek milionów lat, jednak wcześniejsze zmiany klimatu występowały albo przed pojawieniem się człowieka na ziemi, albo w okresie, kiedy wytwory kultury materialnej były szczątkowe. Możemy się oczywiście pocieszać, że 500 mln lat temu średnie temperatury oceanów były o ponad 20 °C wyższe od obecnych i na Ziemi kwitło życie. Jest to jednak rozważanie prowadzące na manowce, ponieważ w tym czasie nie dość, że nie istniały jeszcze żadne miasta położone na wybrzeżach (którym zagrażałby wzrost poziomu mórz i oceanów), to po ziemi nie chodziły nawet dinozaury! Innymi słowy, jeśli nie zatrzymamy dotychczasowego trendu wzrostowego średniej temperatury naszego globu, to oczywiście Ziemia istnieć nie przestanie, natomiast ludzkość będzie miała przed sobą bardzo ponurą przyszłość. Zmiany temperatur na Ziemi od 500 mln lat do dzisiaj. Szara poprzeczna linia pokazuje temperaturę, powyżej której pokrywy lodowe na biegunach topią się i znikają. Największe ochłodzenie przypada na czas ewolucji naczelnych oraz człowieka. (Źródło: na podstawie Smithsonian Institution) Wyzwaniem dla klimatologów i osób, które zajmują się zjawiskiem zmian klimatycznych, jest również fakt, że wzrost średnich, globalnych temperatur nie dotyka wszystkich obszarów planety w takim samym stopniu. Co więcej, obszary, w których emisja gazów cieplarnianych jest najwyższa (uprzemysłowiona północ) nie pokrywają się z tymi, których konsekwencje tego procesu dotykają najmocniej. Nasilenie ekstremalnych zjawisk meteorologicznych (fale upałów, nawalne deszcze, susze, tropikalne cyklony itp.) największe jest w krajach Azji Południowo-Wschodniej oraz małych państwach wyspiarskich na Pacyfiku. Ze względu na specyficzne położenie i warunki geoklimatyczne posiadają one niewspółmiernie większą ekspozycję na klimatyczną katastrofę niż np. kontynent europejski. W związku z tą asymetryczną dystrybucją zagrożenia mieszkańcy krajów położonych w najbardziej uprzemysłowionych obszarach świata są – jak dotychczas – rzadziej konfrontowani z najbardziej niszczycielskimi konsekwencjami wzrostu średnich temperatur i tym samym dopiero zaczynają dostrzegać potrzebę podejmowania szybkich działań w kierunku mitygacji (ang. mitigation ) i adaptacji nadchodzących zmian. Zmiany klimatu pociągają za sobą konkretne skutki społeczne (w tym przede wszystkim zdrowotne) i gospodarcze, takie jak: brak możliwości prowadzenia upraw w wyniku pustynnienia areałów wykorzystywanych wcześniej pod działalność rolną, wyjaławianie łowisk, nasilenie niszczycielskich zjawisk pogodowych takich jak cyklony, powodzie i susze, oraz będące ich konsekwencją ubóstwo, choroby, niepokoje społeczne i fale migracji. Pełną systematykę skutków zmian klimatu przedstawia poniższa infografika ( ). Systematyka skutków zmian klimatycznych. (Źródło: na podstawie „ Lancet \", 2015) Na społeczną percepcję zmian klimatycznych wpływa też charakter debaty publicznej poświęconej konsekwencjom i sposobom przeciwdziałania tym zmianom. Do lat 70. XX w. ludzkość w zasadzie nie miała świadomości wzrostu średnich temperatur, a przekonanie o nieograniczoności zasobów naturalnych było powszechne. Dominował pogląd, zgodnie z którym eksploatacja paliw kopalnych – nawet intensywna – nie oddziałuje znacząco na klimat, a ten z kolei nie stanowi zagrożenia dla ekosystemu Ziemi oraz nie wpływa na życie społeczno-gospodarcze jej mieszkańców. Jednak wzrastająca częstotliwość występowania gwałtownych zjawisk meteorologicznych zmusiła międzynarodową społeczność naukową do zajęcia się problemem zmieniającego się klimatu. Pierwsze refleksje nad wpływem człowieka na klimat pojawiły się w latach 70. XX w., kiedy to Światowa Organizacja Meteorologiczna, Program Ochrony Środowiska Narodów Zjednoczonych oraz Międzynarodowa Rada Nauki zorganizowały konferencję, w trakcie której ponad 350 specjalistów z 53 krajów, reprezentujących różne dyscypliny nauki i działy gospodarki, wspólnie ogłosiło potrzebę precyzyjnego badania klimatu oraz monitorowania poziomu i dynamiki stężeń gazów w atmosferze. Niecałą dekadę później w kanadyjskim Toronto naukowcy całego świata wezwali rządy, organizacje międzynarodowe, ośrodki akademickie oraz organizacje samorządowe do „przedsięwzięcia konkretnych działań w celu powstrzymania kryzysu, do którego doprowadzi wzrost zanieczyszczenia atmosfery”. W tym samym 1988 roku powołano do istnienia Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC), którego ustalenia zwieńczył wydany w 1990 r. raport stwierdzający, że działalność człowieka prowadzi do „znaczącego zwiększenia” stężenia gazów cieplarnianych w atmosferze. Kolejne trzy dekady wysiłków zmierzających do zrozumienia kwestii klimatycznych przyniosły stworzenie ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie klimatu (UNFCCC), organizowane corocznie od 1995 roku Konferencje Stron (COP), a także kolejne, coraz bardziej alarmujące raporty IPCC. Pierwsze realne efekty dyplomacji klimatycznej doprowadziły do przyjęcia w 1997 r. przez 41 państw Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju tzw. protokołu z Kioto, zobowiązującego kraje rozwinięte do pierwszych ograniczeń emisji gazów cieplarnianych. Protokół wszedł w życie w lutym 2005 r., lecz nie został ratyfikowany przez jednego z największych emitentów dwutlenku węgla do atmosfery, czyli Stany Zjednoczone. W kolejnych latach cykliczne konferencje COP prowadziły do wprowadzania następnych, niewielkich zmian, aż do historycznego przyjęcia, w grudniu 2015 r., tzw. porozumienia paryskiego, którego celem jest powstrzymanie wzrostu globalnej temperatury „znacznie poniżej 2°C”. Ostatni szczyt COP26 w Glasgow w 2021 r. nie przyniósł niestety rewolucyjnych deklaracji dotyczących tempa wycofywania się z wykorzystania technologii opartych na węglu, choć należy przyznać, że pojawiło się kilka cennych inicjatyw związanych z odejściem od technologii węglowych w energetyce. Odwiedź tę stronę internetową i zapoznaj się z historią negocjacji dotyczących ograniczania tempa zmian klimatycznych i minimalizowania niekorzystnych konsekwencji tego zjawiska. Zmiany klimatu, które – jak to już zostało wskazane powyżej – w pełni zasługują na określenie kryzys klimatyczny (ang. climate crisis ) w olbrzymi sposób wpływają na to, jak żyjemy i pracujemy. Z raportu opublikowanego w 2019 r. przez Międzynarodową Organizację Pracy (ILO) wynika, że do 2030 r. 80 mln miejsc pracy na całym świecie będzie zagrożonych, jeśli ziszczą się prognozy dotyczące wzrostu średnich temperatur. Zgodnie z tą prognozą nieprzyjazne środowisko wpłynie także negatywnie na samą wydajność pracy. Prawie wszystkie branże są bezpośrednio lub pośrednio zagrożone skutkami zmian klimatu. Same Stany Zjednoczone z powodu globalnego wzrostu temperatury mogą stracić 520 mld dolarów w 22 sektorach. Analizę potencjalnych zagrożeń dla działalności przedsiębiorstw związanych ze zmianą klimatu rozpocznijmy od podziału ryzyk klimatycznych na trzy typy: materialne transformacyjne prawne Ryzyko materialne (ang. material risk ) związane ze zmianą klimatu są to zagrożenia bezpośrednio związane ze zjawiskami naturalnymi zachodzącymi na naszej planecie. Powodzie, cyklony, katastrofalne susze i pożary, czyli najbardziej niszczycielskie konsekwencje kryzysu klimatycznego, mogą spowodować fizyczne szkody dla ludzi, ich mienia oraz dla infrastruktury. Na przykład w latach 2000–2015 odsetek globalnej populacji zagrożonej powodziami wzrósł o blisko 25% w porównaniu z okresem 1970–2000. Ponadto Światowa Organizacja Zdrowia szacuje, że do 2030 r. ok. 700 mln ludzi będzie zagrożonych przesiedleniem w wyniku suszy. Nasilające się i występujące coraz częściej poważne zdarzenia pogodowe już dziś wywierają negatywny wpływ na działalność przedsiębiorstw. W 2017 r. w Stany Zjednoczone uderzył huragan Harvey, który spowodował szkody o wartości 125 mld dolarów. Z kolei straty spowodowane suszą, która nawiedziła UE w ostatnich latach, oszacowano na ok. 9 mld dolarów. Jeśli nie uda nam się ograniczyć tempa wzrostu średnich temperatur w Europie, straty te mogą sięgnąć poziomu 65 mld dolarów rocznie. Prognoza wpływu zmian klimatycznych na gospodarki światowe w 2050 r. wyrażone jako średni roczny ubytek dochodu narodowego (utracone PKB). (Źródło: na podstawie Economist Intelligence Unit) Na zagrożenia materialne szczególnie narażony jest przemysł rolny. Zarówno powodzie, jak i susze stanowią zagrożenie dla upraw i hodowli. Australijskie Biuro Meteorologiczne w raporcie z 2020 r. poinformowało, że w wyniku suszy spowodowanej zmieniającym się klimatem w ciągu ostatnich dwóch dekad przychody rolników spadły o ponad 23% w porównaniu ze średnimi historycznymi. W Polsce natomiast w latach 2001–2011 wskutek niekorzystnych zdarzeń pogodowych, takich jak susze i powodzie, odnotowano straty w wysokości 56 mld zł. Prognozuje się, że w przypadku niepodjęcia stosownych działań adaptacyjnych, straty te w latach 2021–2030 mogą w naszym kraju wynieść aż 120 mld zł. Bezpośrednie koszty zmian klimatycznych w Polsce w latach 2001–2011 (kwoty w zł). (Źródło: na podstawie danych IMGW) Kolejnym sektorem bezpośrednio narażonym na materialne ryzyko zmian klimatycznych jest turystyka. Ośrodki narciarskie dotkliwie odczuwają skutki mniejszych opadów śniegu i związanego z tym skrócenia sezonu narciarskiego. Prognozy sporządzone na przełomie pierwszej i drugiej dekady XX w. zakładają skrócenie sezonów w amerykańskich kurortach narciarskich o połowę w perspektywie 2050 roku i aż o 80% do roku 2090. Duże i popularne regiony turystyczne w Stanach Zjednoczonych, Turcji, Portugalii czy Australii dotykane są przez pożary, huragany i ulewne deszcze. Regiony, które coraz częściej są nawiedzane przez klęski żywiołowe, przestają być bezpiecznym miejscem na wakacje, co pociąga za sobą spadek dochodów z turystyki. Ryzyko transformacyjne ) (ang. transition risk ) wynika z prognozowanego wzrostu kosztów związanego z dostosowaniem działalności przedsiębiorstw do wymogów polityki klimatycznej (np. zmiany źródeł energii, wdrożenia nowych technologii pozwalających ograniczyć emisję gazów cieplarniach itp.) czy też innych regulacji mających na celu przeciwdziałanie zmianom klimatu. Ryzyko to może również wynikać ze zmian technologii i trendów konsumenckich mogących skutkować utratą reputacji marki, gdy konsumenci stają się coraz bardziej wyczuleni na społeczne i środowiskowe aspekty odpowiedzialnego prowadzenia biznesu. Badania opinii publicznej prowadzone w krajach wysoko uprzemysłowionych wskazują, że obywatele tych państw są coraz bardziej wrażliwi na kwestie ochrony środowiska. Tendencja ta najsilniejsza jest wśród ludzi młodych, u których troska o środowisko naturalne i własną przyszłość staje się motorem zmian modeli konsumpcji. Jeżeli przedsiębiorstwa nie będą w stanie dostosować się do tego trendu, grozi im zniknięcie z rynku, szczególnie w krajach OECD. Szczególną ekspozycję na ryzyko transformacyjne przejawiają firmy przemysłu ciężkiego, sektora wydobywczego i energetycznego, bazujące na zasobach wysokoemisyjnych (węgiel kamienny i brunatny, ropa naftowa i gaz ziemny) oraz technologiach z nimi związanych (np. pozyskiwanie ropy z piasków bitumicznych). Te trzy sektory gospodarki są odpowiedzialne za największą ilość emisji gazów cieplarnianych do atmosfery. Konieczne jest zatem przeprowadzenie zielonej transformacji tych sektorów, ograniczające ich uzależnienie od zasobów wysokoemisyjnych. W długiej perspektywie zasoby te skazane są na utratę swojej wartości, stając się tzw. aktywami osieroconymi. Niemniej jednak ekstrapolacja dotychczasowych trendów wskazuje, że całkowite odejście od paliw kopalnych w skali światowej zajmie jeszcze około 50 lat. Problemem dla wymienionych wyżej branż, jak i dla całej gospodarki jest tak duży globalny popyt na zasoby energetyczne, że nie da się go zaspokoić wyłącznie odnawialnymi źródłami energii. W Polsce ze względu na zobowiązania związane z członkostwem naszego kraju w UE całkowite odejście od węgla jest nieuchronne, ale proces ten będzie następował stopniowo, dzięki czemu ryzyko nagłego osierocenia aktywów węglowych raczej nie nastąpi. Mimo to już dziś możemy zaobserwować malejące zainteresowanie inwestorów (w tym przede wszystkim instytucjonalnych) akcjami spółek sektora wydobywczego, ponieważ, po pierwsze, chcą oni zminimalizować straty związane ze spadkiem cen akcji, a po drugie, przykładają coraz większą wagę do posiadania wizerunku odpowiedzialnego społecznie inwestora. Warto w tym miejscu zdecydowanie podkreślić, że zwiększenie tempa transformacji ekologicznej wyżej wymienionych sektorów w dużym stopniu zależy od umiejętnego wdrażania narzędzi polityki gospodarczej (jak np. podatek węglowy; rynek praw do emisji), a także jej umiejętnej koordynacji na poziomie międzynarodowym (Polska – Unia Europejska). Ryzyko prawne (ang. legal responsibility risk ) wynika z braku dostosowania się (lub ujawnienia działań adaptacyjnych) bądź też niestosowania się do zmieniających się wymogów prawnych i regulacyjnych. Liczba i natężenie sporów klimatycznych rośnie na całym świecie. Dzieje się tak głównie ze względu na rosnące naciski ze strony organów regulacyjnych. Jednocześnie również sami inwestorzy (posiadacze akcji) zabiegają o to, by firmy spełniały nowe, proekologiczne wymagania regulacyjne. Firmy, które zanieczyszczają środowisko, są oczywiście w większym stopniu narażone na spory sądowe. Dotyczy to także firm, które nie podejmują działań w perspektywie długookresowej i nie uwzględniają konsekwencji zmian klimatycznych w oferowanych przez siebie dobrach i usługach (np. firmy budowlane czy deweloperzy, którzy lekceważą kwestię energooszczędności wznoszonych przez siebie budynków). Dziesiątki największych światowych firm, w tym Nestlé, Delta Air Lines i Swatch, są wysoce narażone na ryzyko klimatyczne – ostrzegają inwestorzy zrzeszeni w Institutional Investors Group on Climate Change (IIGCC). Wezwali oni firmy do dalszego zwiększania wysiłków w celu przeciwdziałania zagrożeniom wynikającym ze zmian klimatu. Więcej o wytycznych IIGCC dotyczących działań biznesowych mających na celu rozwiązanie problemów związanych ze zmianami klimatu znajdziesz na https://www.iigcc.org/resource/building-resilience-to-a-changing-climate. Key Concepts and Summary Zmiany klimatu na kuli ziemskiej przejawiają się głównie wzrostem średnich temperatur. Zjawiska te, poparte szeregiem dowodów będących pochodną interdyscyplinarnych badań naukowych, są faktem, a nie hipotezą wymagająca weryfikacji. Choć ludzkości nie uda się już odwrócić tego niekorzystnego trendu, wciąż możemy ograniczyć jego skalę. Zmiany te wywierają szereg negatywnych skutków – dla środowiska przyrodniczego, ludzi oraz ich aktywności ekonomicznej. Przedsiębiorstwa są narażone na trzy rodzaje ryzyk związanych ze zmianą klimatu. Są to ryzyko materialne, transformacyjne i ryzyko związane z odpowiedzialnością prawną. Ograniczanie tempa i skutków zmian klimatycznych stało się przedmiotem globalnej debaty publicznej stosunkowo niedawno, bo pod koniec XX w. Jednak konkretne działania będące wynikiem tej debaty zaczęto wdrażać dopiero w ciągu ostatniej dekady poprzedniego stulecia. Sprzeciw Stanów Zjednoczonych i brak ratyfikacji protokołu z Kyoto przez USA sprawił jednak, że działania te mają bardzo ograniczone skutki. Dopiero porozumienie paryskie z 2015 r. nadało nowy impuls działaniom na rzecz powstrzymania katastrofy klimatycznej. zmiana klimatu (ang. climate change ) zmiana klimatu wywołana przez globalne ocieplenie odnosi się do długoterminowych warunków pogodowych na Ziemi, takich jak temperatura, poziom mórz i opady. Odkąd powstała nasza planeta – 4,5 mld lat temu – klimat na niej wielokrotnie ulegał drastycznym zmianom. Na przemian następowały okresy ocieplenia i ochłodzenia. Takie cykle zawsze utrzymywały się przez dziesiątki tysięcy lub miliony lat. W ciągu ostatnich 150 lat (w erze przemysłowej) temperatury rosły jednak szybciej niż kiedykolwiek ryzyko prawne (ang. legal responsibility risk ) ryzyko odpowiedzialności prawnej związane z zaniechaniem wdrożenia regulacji i norm związanych z zieloną transformacją mitygacja (ang. mitigation ) ograniczanie zmiany klimatu, ogół działań mających na celu zmniejszanie skali lub tempa globalnego ocieplenia oraz jego skutków. Mitygacja obejmuje działania zmierzające do zmniejszania emisji gazów cieplarnianych przez człowieka oraz rozwiązania geoinżynieryjne kryzys klimatyczny (ang. climate crisis ) sytuacja polegająca na realizacji ryzyk związanych ze zmianą klimatu ryzyko transformacyjne (ang. transition risk ) w kontekście zmian klimatycznych ryzyko transformacyjne jest nieodłączne dla zmieniających się strategii, polityk lub inwestycji, ponieważ społeczeństwo i przemysł pracują nad zmniejszeniem swojej zależności od węgla i wpływu na klimat ryzyko przejściowe patrz: ryzyko transformacyjne ryzyko materialne (ang. material risk ) zagrożenia życia i mienia związane z nasileniem się ekstremalnych zjawisk pogodowych", "section": "Zmiany klimatu i ich negatywne konsekwencje", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Sposoby reakcji na zagrożenia związane z ryzykiem klimatycznym Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Wyjaśnić, na czym polega adaptacja przedsiębiorstw do ryzyk klimatycznych Wskazać, jaki jest cel szacowania śladu węglowego w przedsiębiorstwach W poprzednim podrozdziale zostały zidentyfikowane ryzyka klimatyczne związane z działalnością przedsiębiorstw w szybko zmieniającym się środowisku. Skala opisanych zagrożeń wymusiła na firmach stworzenie metod i sposobów zarządzania tymi ryzykami, które pozwalają podmiotom budować odporność na zagrożenia klimatyczne. Obejmują one trzy zasadnicze kroki: identyfikację ryzyka biznesowego i strategicznego, opracowanie szczegółowej mapy zagrożeń, i wreszcie – wdrożenie strategii adaptacji i łagodzenia zagrożeń klimatycznych Dynamika i nieuchronność gospodarczych skutków kryzysu klimatycznego wymagają od firm zmiany sposobu zarządzania procesami adaptacji, w tym przede wszystkim zwiększania odporności na negatywne skutki zmian klimatu. Większość przedsiębiorstw działających w skali globalnej i regionalnej (czyli powyżej poziomu lokalnego) traktuje ryzyko klimatyczne jako podstawowe zagrożenie w realizacji swoich celów biznesowych. Do kluczowych elementów strategii włączają zatem mitygację tego ryzyka. Ponieważ skutki zmian klimatu i związane z nimi zagrożenia ulegają ciągłym modyfikacjom, analizy strategiczne dotyczące tych kwestii powinny być regularnie uaktualniane. Świadomość zagrożeń i ich skutków, a także regularne uaktualnianie strategicznych analiz w odpowiedzi na zmieniającą się sytuację, pozwoli firmom zaplanować oraz wdrożyć niezbędne działania adaptacyjne. Adaptacja przedsiębiorstw do zmian klimatu Dostosowanie przedsiębiorstw do zachodzących zmian klimatu jest kompleksowym i często długotrwałym procesem polegającym na antycypowaniu spowodowanych nimi ograniczeń oraz nowych możliwości. Adaptacja wymaga pogłębionej refleksji nad kluczowymi kwestiami, takimi jak: zarządzanie zasobami produkcyjnymi, sam proces wytwarzania czy też reakcje i zachowania partnerów biznesowych, ze szczególnym uwzględnieniem dostawców i klientów. Może również prowadzić do identyfikacji nowych ścieżek rozwoju poprzez dostosowanie produktów i usług do dynamicznie zmieniającego się otoczenia. Podstawą procesu adaptacji jest identyfikacja stopnia podatności/odporności przedsiębiorstwa na ryzyka klimatyczne i uwzględnienie rezultatu tejże w strategii rozwoju firmy. Tym samym stopień ekspozycji na ryzyko klimatyczne powinien stać się nieodłącznym elementem zewnętrznego wywiadu gospodarczego. Niezwykle pomocne przy realizacji tego celu mogą okazać się terytorialne analizy wrażliwości na zmiany klimatu. Jednym z najciekawszych narzędzi, które można tu wykorzystać, jest Indeks podatności na zmiany klimatu (ang. The Climate Change Vulnerability Index ) stworzony przez firmę doradczą Versik Maplecrost, który ocenia wrażliwość populacji na ekstremalne zdarzenia pogodowe i zmiany klimatu w ciągu najbliższych 30 lat. Uwzględnia on ekspozycję na zjawiska klimatyczne, wrażliwość na nie społeczeństw oraz zdolność poszczególnych krajów i regionów do przystosowania się do skutków zmian klimatu. Zapewniając spójną ocenę, indeks pomaga firmom oszacować ryzyko gospodarcze związane z prognozowaną zmianą klimatu. Dzięki tego typu narzędziom można stworzyć mapy obrazujące poziom wrażliwości na zmiany klimatyczne, takie jak schemat umieszczony poniżej. Aż 67 państw zidentyfikowano jako podatne lub bardzo podatne na zmiany klimatu. Dziś kraje te wytwarzają ok. 30% światowego produktu brutto. Negatywne skutki zmian klimatu mogą jednak obniżyć ten wkład do ok. 20%, co oczywiście oznaczać będzie gwałtowny spadek poziomu życia mieszkańców tych państw. Warto zauważyć, że zmiany klimatyczne mogą pogłębić problemy związane z łańcuchem tworzenia wartości. Zakłady produkcyjne będą bowiem przenoszone z regionów podatnych do tych, w których ekspozycja jest znacznie mniejsza; w lokalizacjach podatnych na zmiany klimatu nie będą również otwierane żadne nowe zakłady wytwórcze. Mapa świata przedstawia rozkład podatności na zmiany klimatu w latach 2000–2019. Kraje najbardziej narażone na skutki katastrofy klimatycznej, znaczone na czerwono. Źródło: (Na podstawie danych z raportu Global Climate Risk Index 2021, mapa przygotowana z wykorzystaniem aplikacji Datawrapper) Katastrofa klimatyczna zaciska pętlę ubóstwa Przyjrzyjmy się sytuacji producentów rolnych w Etiopii. Ten słabo uprzemysłowiony kraj o niskim PKB większość swojego dochodu wypracowuje w sektorze rolnym. Jednocześnie jest to jedno z państw najbardziej narażonych na skutki zmian klimatycznych. Wyjaławiające gleby coraz częstsze susze stanowią bezpośrednią konsekwencję postępujących zmian klimatu. W związku z tym znacząca część populacji Etiopii narażona jest na utratę dochodów, a wyrwanie się z pułapki ubóstwa będzie dla mieszkańców tego kraju coraz trudniejsze. Warto też zaznaczyć, że wśród państw szczególnie narażonych na zmiany klimatyczne znajdują się rynki niezwykle chłonne i dynamicznie się rozwijające, takie jak Chiny, Indie czy Nigeria. Zmiany klimatyczne, bezpośrednio dotykając populacje tych krajów (ponad 2,5 mld ludzi), bez wątpienia wymuszą działania adaptacyjne nie tylko działających na tych rynkach firm rodzimych, lecz również przedsiębiorstw zagranicznych. Tak oto zdolności adaptacyjne do zmian klimatycznych stopniowo stają się najważniejszym elementem pozycji konkurencyjnej firm na poziomie makro- i mikroekonomicznym. Ponadto przedsiębiorstwa zainteresowane nie tylko trwaniem, ale także rozwijaniem działalności w czasach zagrożenia klimatycznego powinny priorytetowo podchodzić do kształtowania odpowiedzialnych relacji ze swoimi interesariuszami – wewnętrznymi i zewnętrznymi. Specjaliści od zarządzania są zdania, że adaptacja do zmian klimatu nie jest problemem, który należy traktować w sposób wybiórczy, oderwany od całokształtu praktyk firmy. Musi ona stać się jednym z kluczowych elementów zarządzania. Działanie w duchu odpowiedzialności powinno oznaczać zapewnienie bezpieczeństwa pracownikom, współpracę z kontrahentami oraz – w idealnej sytuacji – koordynację podejmowanych aktywności firmy z władzami lokalnymi. Jest to niezwykle ważne zwłaszcza wtedy, gdy firma działa na obszarach podatnych na zmiany klimatu (np. w regionach przybrzeżnych, deltach rzek, strefach cyklonowych, na terenach z ograniczonym dostępem do wody, słabo rozwiniętą infrastrukturą i usługami lokalnymi). W takiej sytuacji plany adaptacyjne wymagają wzmożonej koordynacji między przedsiębiorstwami, społecznością lokalną, władzami oraz organami zajmującymi się regulacją rynków. Wyścig z czasem Już dziś możemy zauważyć ciekawe projekty adaptacyjne przedsiębiorstw. Koncern BP rozwija szereg projektów w dziedzinie energii słonecznej w USA, zaś Exxon zapowiedział zainwestowanie 3 mld dolarów w technologię wychwytywania dwutlenku węgla w celu zmniejszenia emisji tego gazu do atmosfery. Natomiast ośrodek narciarski Arosa w Szwajcarii, by zniwelować ryzyko fizyczne związane z krótszymi zimami i mniej obfitym śniegiem, inwestuje w zaawansowane technologie „rozsiewania chmur” oraz napędzane wiatrem maszyny śnieżne, które działają w temperaturach powyżej zera. Jednocześnie rozwija swoją ofertę na letni sezon turystyczny, by w jego trakcie zrekompensować sobie zimowe ubytki. Adaptacja w praktyce – od czego zacząć? Pierwszy krokiem do podjęcia działań adaptacyjnych w przedsiębiorstwie jest przeprowadzenie bilansu emisji gazów cieplarnianych. Umożliwi on lepsze oszacowanie i monitorowanie śladu węglowego oraz zarządzanie emisją w czasie. Pojęcie śladu węglowego (ang. carbon footprint ) odnosi się do ilości gazów cieplarnianych wyemitowanych w ciągu roku we wszystkich obszarach działalności firmy. W związku z tym ślad węglowy przedsiębiorstwa ujmuje pełny cykl emisyjny (ang. emissions cycle ), od zakupu surowców do produkcji po emisje związane z użytkowaniem produktu przez konsumenta końcowego. Obejmuje on także emisje pośrednie (ang. indirect emissions ), np. te związane ze zużyciem energii czy przemieszczaniem się pracowników (podróże pracownika między domem a pracą, podróże służbowe), a także te wynikające z wykorzystywania środków trwałych (powierzchnia biurowa i sprzęt komputerowy). Nietrudno zauważyć, że wraz ze wzrostem rozmiarów przedsiębiorstwa rośnie ilość danych, które należy uwzględnić w bilansie emisji gazów cieplarnianych (ang. carbon footprint ). Podobne prawidłowości występują w przypadku firm zajmujących się produkcją przemysłową, a zakres danych w ich przypadku będzie znacznie większy w porównaniu z podmiotami świadczącymi usługi. Należy zauważyć, że wszystkie dane niezbędne do stworzenia bilansu emisji gazów cieplarnianych powinny być stosunkowo łatwo dostępne w każdym przedsiębiorstwie. Obecnie w Polsce są jeszcze z tym problemy. W 2022 r. przedsiębiorstwa najczęściej dysponują jedynie informacją o strukturze paliw pochodzącą od dostawców energii. Polskie firmy rzadko posiadają dane o emisjach spowodowanych swoją bezpośrednią działalnością (m.in. o emisji spalin z silników samochodowych, maszyn produkcyjnych i instalacji grzewczych oraz wyciekach gazów cieplarnianych z urządzeń chłodzących i klimatyzacji). Niemal całkowicie brakuje jeszcze danych z emisji pośrednich, czyli wszystkich innych emisji nieujętych w poprzednich dwóch kategoriach. Wymóg raportowania danych niefinansowych, obejmujący także dane nt. śladu węglowego, obejmie wszystkie przedsiębiorstwa w Unii Europejskiej od 2026 r. Zazwyczaj oszacowania śladu węglowego generowanego przez konkretne przedsiębiorstwo dokonywane są w horyzoncie rocznym. Poniższa tabela zawiera przykładowe estymacje śladu węglowego w przedsiębiorstwie produkcyjnym. Ekwiwalent emisji CO 2 Obliczenia Wyniki (tona) Zakupiona energia elektryczna 14122000 kWh x 0,9762 kg/kWh 137858,96 Paliwa płynne 29760,59 x (3,236558 kg CO 2 x 1 + 1,25448 x 10 -4 kg CH 4 x 25 + 2,50896 x 10 -5 kg N 2 o x 298) x 10 -3 96345,45 LPG 1410,64 x (3,1662949 kg CO 2 x 1 + 5,0179 x 10 -5 kg CH 4 x 25 + 5,0179 x 10 -6 kg N 2 o x 298) x 10 -3 4470,37 Olej napędowy (diesel) 246,4 x (3,1605132 kg CO 2 x 1 + 1,27956 x 10 -4 kg CH 4 x 25 + 2,55912 x 10 -5 kg N 2 o x 298) x 10 -3 781,42 Benzyna 246,4 x (3,1605132 kg CO 2 x 1 + 1,27956 x 10 -4 kg CH 4 x 25 + 2,55912 x 10 -5 kg N 2 o x 298) x 10 -3 233,78 Suma całkowita 73 x (3,191487 kg CO 2 x 1 + 1,2921 x 10 -4 kg CH 4 x 25 + 2,5842 x 10 -5 kg N 2 o x 298) x 10 -3 239 689,98 Produkcja gładko powlekanego kartonu 269777,62 Ekwiwalent emisji CO 2 na tonę produktu 0,88847 Bilans emisji gazów cieplarnianych powstaje na podstawie informacji o: liczbie zużytych kWh energii, metrów sześciennych gazu i litrów paliw silnikowych, a także przejechanej przez flotę aut służbowych liczbie kilometrów, ilości wytworzonych odpadów płynnych, gazowych i stałych itd. Dane dotyczące aktywności przedsiębiorstwa mnoży się przez współczynniki emisji dla poszczególnych kategorii produktowych. Tworzenie bilansu emisji gazów cieplarnianych i tym samym szacowanie śladu węglowego przedsiębiorstwa nie wymaga oczywiście dokładności co do grama wyemitowanego dwutlenku węgla. Służy natomiast identyfikacji tych procesów, które w największym stopniu przekładają się na wzrost emisji gazów cieplarnianych. Celem jest oczywiście redukcja tejże, która zazwyczaj jest najłatwiejsza w obszarach z największą skalą produkcji dwutlenku węgla. Niezwykle istotną zaletą tworzenia bilansu emisji jest również wzrost świadomości ekologicznej i klimatycznej wśród właścicieli, kadry kierowniczej, pracowników i wszystkich innych interesariuszy przedsiębiorstwa. Szacując ślad węglowy, liderzy projektów biznesowych zdobywają niezbędną wiedzę o czynnikach, które w największym stopniu przyczyniają się do zmian klimatycznych, co ułatwia wdrażanie planów adaptacyjnych. Jak widać, bilans emisji gazów cieplarnianych służący oszacowaniu śladu węglowego jest swoistym audytem ekologicznym przedsiębiorstwa, pomagającym wyznaczyć kierunki i cele transformacji firmy. Nie jest to jednak narzędzie jedyne – inne zostały przedstawione w kolejnym podrozdziale. Key Concepts and Summary Szybko rosnąca skala zagrożeń klimatycznych wymusiła na przedsiębiorstwach stworzenie metod i sposobów zarządzania ryzykami związanymi ze zmianami klimatu. Narzędzia te pozwalają firmom budować odporność na zagrożenia klimatyczne. W pierwszym kroku przedsiębiorstwa muszą zidentyfikować zagrożenia dla prowadzonej przez siebie działalności, następnie opracować ich szczegółową mapę i wreszcie przygotować i wdrożyć strategię adaptacji i łagodzenia zagrożeń klimatycznych. Adaptacja przedsiębiorstw do zmian klimatu jest kompleksowym i długotrwałym procesem polegającym na antycypowaniu ograniczeń oraz identyfikowaniu nowych możliwości, które zmiany klimatu mogą przynieść firmom. Jednym z narzędzi wykorzystywanych w tym obszarze jest The Climate Change Vulnerability Index , czyli indeks podatności na zmiany klimatu, który ocenia wrażliwość populacji na ekstremalne zdarzenia pogodowe i zmiany klimatu w ciągu najbliższych 30 lat. Innym – bilans emisji gazów cieplarnianych i szacowanie śladu węglowego. emisje pośrednie (ang. indirect emissions ) emisje związane z cyklem produkcji danej firmy, które jednak nie zostały przez nią wygenerowane bezpośrednio (np. emisje związane z produkcją podzespołów bądź opakowań) cykl emisyjny (ang. emission cycle ) suma emisji gazów cieplarnianych związanych z tworzeniem łańcucha wartości w przedsiębiorstwie Indeks podatności na zmiany klimatu (ang. The Climate Change Vulnerability Index ) syntetyczny miernik pozwalający ocenić podatność populacji ludzkich na ekstremalne zjawiska klimatyczne i zmiany klimatu w ciągu najbliższych 30 lat. Indeks łączy narażenie na ekstremalne zjawiska klimatyczne i zmiany z obecną wrażliwością człowieka na te czynniki klimatyczne oraz zdolnością poszczególnych krajów do przystosowania się do skutków zmian klimatu. Miernik ten pomaga firmom obliczać ryzyko związane z przyszłą zmianą klimatu ślad węglowy patrz: bilans emisji gazów cieplarnianych bilans emisji gazów cieplarnianych (ang. carbon footprint ) metoda diagnostyczna pozwalająca oszacować wielkość emisji gazów cieplarnianych związanych z procesem produkcji (w firmie) bądź konsumpcji określonego dobra (np. w gospodarstwie domowym)", "section": "Sposoby reakcji na zagrożenia związane z ryzykiem klimatycznym", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Zrównoważony ład korporacyjny i ESG Po przeczytaniu tego podrozdziału będziesz w stanie: Scharakteryzować kryteria ESG Objaśnić, czym są z zrównoważone instrumenty finansowe (obligacje, pożyczki oraz aktywa finansowe) Wraz z wprowadzaniem na poziomie krajowym rekomendacji wynikających z porozumienia paryskiego coraz popularniejszym narzędziem stosowanym w przedsiębiorstwach jest tzw. zrównoważony ład korporacyjny (ang. sustainable corporate governance ), oparty na kryteriach ESG (ang. Environmental-Social-Governance ). Kryteria ESG to zestaw standardów umożliwiających ewaluację bilansu ekologicznego działalności przedsiębiorstw poprzez pomiar i ocenę niefinansowych danych środowiskowych, społecznych i zarządczych (patrz Rysunek 1). Ocena tychże danych jest oparta na metodologii wskaźnikowej, która pozwala ustalić, jak firma plasuje się w poszczególnych kategoriach (czyli np.: jaki ma ślad węglowy; czy dba o dobrostan pracowników, czy poprzez swoją działalność wywiera pożądany i pozytywny wpływ na społeczność lokalną). Niestety wciąż nie istnieją globalne wytyczne dotyczące zbierania i raportowania wskaźników ESG (np. instytucjom nadzorującym rynki kapitałowe lub urzędom zajmującym się nadzorowaniem konkretnych rynków lub ochroną antymonopolową). W konsekwencji nie ma jednolitych standardów, co uniemożliwia wiarygodne porównanie przedsiębiorstw działających (lub dokładniej: mających siedziby) w różnych krajach. W niektórych krajach (np. USA i Wielkiej Brytanii) w ramach oddolnych inicjatyw zmierzających do wypracowania katalogu dobrych praktyk w obszarze raportowania ESG osiągnięto pewne sukcesy, jednak brak harmonizacji dotyczącej „zielonej” taksonomii oraz sprawozdawczości w skali globalnej stwarza przestrzeń dla rozbieżnych interpretacji. Niejednokrotnie prowadzą one do nadużyć, gdy pewne praktyki kwalifikowane są jako zgodne z pryncypiami ESG, mimo że w rzeczywistości nie mają z nimi wiele wspólnego. Tam, gdzie nie obowiązują jednolite ustalenia dotyczące kryteriów ESG, część przedsiębiorstw oraz firm doradczych stosuje je w sposób niezwykle swobodny. W Unii Europejskiej wciąż nie zostały sformułowane spójne wytyczne dotyczące raportowania niefinansowych danych z obszaru kryteriów ESG, chociaż wprowadzenie tego typu regulacji jest już zapowiadane od kilku lat. Pamiętać należy, że podstawowym obszarem wykorzystania kryteriów ESG jest wsparcie inwestorów w ocenie historycznych wyników oraz perspektyw rozwoju przedsiębiorstw. Jednocześnie kryteria te stanowią dla przedsiębiorstw swoisty kierunkowskaz, który wskazuje na sposoby tworzenia i wdrażania strategii zrównoważonego rozwoju. Kryteria ESG: środowisko, ład społeczny i społeczna odpowiedzialność. (Źródło: opracowanie na podstawie raportu EY Biznes dla klimatu ) Więcej na temat koncepcji zrównoważonego rozwoju znajdziesz tutaj . Natomiast o konieczności i korzyściach z raportowania wskaźników ESG przeczytasz tu . Ocena działalności przedsiębiorstw przy użyciu wskaźników ESG jest niewątpliwie ważnym elementem pozwalającym firmom na lepszą adaptację do wszystkich klimatycznych ryzyk. Jednocześnie jednak każda zmiana, adaptacja i transformacja pociąga za sobą wymierne koszty, a dostosowanie organizacji do wyzwań klimatycznych może stanowić poważne obciążenie finansowe dla firm. Zastanówmy się zatem, w jaki sposób firmy mogą pozyskać fundusze na klimatyczną transformację. Wymiar finansowy transformacji klimatycznej przedsiębiorstw We wszystkich sektorach gospodarki obserwujemy zainteresowanie inwestorów przedsiębiorstwami, które respektują zalecenia ESG i adaptują się do nowej klimatycznej rzeczywistości. Tym samym widoczna jest także zasadnicza zmiana w podejściu inwestorów do inwestycji, decyzje o kierunkach inwestycji podejmowane są nie tylko w oparciu o kryterium maksymalizacji stopy zwrotu z inwestycji lecz także z troską o ich skutki środowiskowe i społeczne. Inwestowanie wg kryteriów ESG jest dziś związane przede wszystkim z lokowaniem kapitału w zrównoważone obligacje (ang. sustainable bonds ), zrównoważone pożyczki (ang. sustainable loans ) oraz zrównoważone aktywa finansowe (ang. sustainable equity ). Wszystkie te grupy produktów posiadają cechę wspólną: kapitał pozyskany przy ich użyciu powinien zostać spożytkowany zgodnie z celami zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw. Dla przykładu, kapitał pozyskany dzięki emisji zielonych obligacji pozwala finansować przedsięwzięcia związane m.in. z transformacją energetyczną, czy też z przyjaznym środowisku transportem. Co ciekawe, pierwsze emisje zielonych obligacji były wyłączną domeną organizacji międzynarodowych (pierwsze zrównoważone obligacje zostały wyemitowane przez Europejski Banku Inwestycyjny w 2007 r.); dziś w emisję tych instrumentów włączają się w coraz większym stopniu przedsiębiorstwa, szczególnie duże firmy, co przedstawia . Rodzaje zielonych obligacji wg regionów, dane na koniec 2019 r. (Źródło: Franklin Templeton Capital Markets Insights Group, Bloomberg) W 2018 r. wartość emisji zielonych obligacji przekroczyła 180 mld dol., a skumulowana wartość światowego portfela zrównoważonych produktów finansowych osiągnęła pułap 23 bln dol. (wzrost o 25% w porównaniu z rokiem 2014). Większość zielonych obligacji denominowanych jest w trzech walutach: dol. amerykańskich, euro oraz chińskim renminbi (juanach). Emitenci zielonych obligacji w podziale regionalnym. (Źródło: Bank Rozrachunków Międzynarodowych) Skumulowana wartość emisji zielonych obligacji (wartość denominacyjna w walutach obcych wyrażona w mld dol. amerykańskich). (Źródło: Bank Rozrachunków Międzynarodowych) Szczególnie warto podkreślić, że zielone obligacje emitowane w amerykańskich dolarach charakteryzują się wyższymi stopami zwrotu niż ich tradycyjne odpowiedniki. Co ciekawe, te denominowane w euro już nie są tak atrakcyjne i może świadczyć to o skłonności inwestorów w Europie do większej dywersyfikacji ryzyka portfela inwestycyjnego przez łączenie produktów tradycyjnych oraz zrównoważonych, co przedstawia . Stopy zwrotu z obligacji zielonych i tradycyjnych. (Źródło: Bank Rozrachunków Międzynarodowych) Wypracowane przez emitentów obligacji standardy emisji znacząco wpłynęły na wzrost przejrzystości transakcji, głównie dzięki wymogowi niezależnego przedemisyjnego audytu – tzw. drugiej opinii (ang. second opinion ). Jednocześnie należy pamiętać, że pozyskiwanie kapitału poprzez emisję obligacji jest wygodnym narzędziem dla dużych firm. W przypadku przedsiębiorstw małych i średnich emisja obligacji nie jest ekonomicznie opłacalna z powodu dość wysokich kosztów transakcyjnych tej operacji. Odpowiednim rozwiązaniem dla tej grupy przedsiębiorstw wydają się zrównoważone pożyczki (charakteryzujące się niskim oprocentowaniem i długim okresem kredytowania) oraz wszelkiego rodzaju wsparcie publiczne (granty, subsydia, obniżki podatków). W przypadku inwestorów poszukujących większej dywersyfikacji portfela zrównoważone indeksy giełdowe stają się coraz bardziej popularną opcją, a także metodą na klimatyczny hedging (ang. hedging of climate risks with financial portfolios ). Klimatyczne aktywa charakteryzują się niższą stopą zwrotu z inwestycji w porównaniu do stopy zwrotu oferowanej przez rynek w okresie, w którym klimat jest względnie stabilny, natomiast w momencie, w którym zmiany klimatu stają się coraz szybsze, ich stopa zwrotu jest wyższa od rynkowej, co sprawia, że ten typ inwestycji może być swoistym ubezpieczeniem od klęski klimatycznej. Jak już wspominaliśmy wcześniej, w świecie zrównoważonych finansów wciąż nie ma powszechnie obowiązujących zasad i definicji. Z tego też względu inwestorzy – także ci instytucjonalni – nie zawsze potrafią we właściwy sposób klasyfikować oferowanych im produktów inwestycyjnych. A to stwarza ryzyko tzw. greenwashingu , czyli tworzenia produktów, które są „zielone” tylko z nazwy. Jest to kolejny asumpt do tego, aby wdrożyć tak w Unii Europejskiej, jak i w skali globalnej jednolitą taksonomię zrównoważonych inwestycji. Mierzące się z szybko narastającymi zmianami klimatycznymi przedsiębiorstwa – aby zrealizować postawione im przez właścicieli i inwestorów cele – muszą wejść na ścieżkę zrównoważonego, przede wszystkim społecznie i środowiskowo, rozwoju. Nie jest to zadanie łatwe, jednak kierując się wskazówkami ESG oraz adaptując się do tworzonych w ramach polityki klimatycznej państwa mechanizmów wsparcia wiele firm już potrafi zmienić klimatyczne ryzyko w biznesową szansę. Niezależnie bowiem od tego, że wdrażanie zielonych rozwiązań stanowi poważne obciążenie finansowe i organizacyjne, to korzyści długookresowe związane z tą zmianą rekompensują poniesione koszty. Korzyści długookresowe to nie tylko zmiany wizerunkowe i poprawa pozycji konkurencyjnej, ale przede wszystkim satysfakcjonujące wyniki finansowe. Ponadto malejące z czasem koszty wdrażanie nowych technologii ułatwią zieloną transformację. Światowi liderzy zmian, firmy, które jako pierwsze zdecydowały się na wdrażanie strategii opartych na kryteriach ESG już dziś zaczynają otrzymywać od klientów swoistą premię za ryzyko w postaci większego zaufania i szerszego dostępu do preferencyjnych źródeł finansowania. Pionierzy, którzy w konsekwentny sposób zmieniają kulturę organizacyjną, stymulują wzrost stopnia identyfikacji pracowników z organizacją, dzięki czemu zielona zmiana jest szybciej przyjmowana na wszystkich szczeblach, a całość działań, od poziomu strategii do poziomu operacyjnego funkcjonuje w sposób spójny. Pamiętać również należy, że tempo wdrażania nowej strategii w przedsiębiorstwach nie może być wolniejsze od szybko rosnącej świadomości ekologicznej i poczucia odpowiedzialności za przyszłość naszej planety wśród potencjalnych klientów. Zmiany postaw konsumenckich są z kolei pochodną odpowiedzialnej polityki gospodarczej realizowanej przez państwo, które za swój cel powinno postawić edukację obywateli. Przez swoje wybory konsumpcyjne mogą oni stymulować i zachęcać przedsiębiorstwa do oferowania im produktów, których wytworzenie i konsumpcja nie uszczuplą dobrostanu materialnego i środowiskowego przyszłych pokoleń. Pożary wrócą! Chociaż klimatolodzy nie mają wątpliwości, że z powodu działalności człowieka i będących jej konsekwencją szybko postępujących zmian klimatu rekordowy pożar z 2019 r. może się w Australii powtórzyć już w ciągu kolejnych kilku lat, katastrofa ta nie doprowadziła do wprowadzenia żadnych istotnych zmian zarówno w skali wydobycia i sprzedaży węgla kamiennego, jak i podejścia samych Australijczyków do zmian klimatu. Zresztą problem ten nie dotyka wyłącznie mieszkańców tego najmniejszego z kontynentów. Europejczycy, szczególnie mieszkańcy Włoch i Hiszpanii, latem 2022 r. zmagali się z bezprecedensową falą upałów, która doprowadziła nie tylko suszy, ale także dużej liczby zgonów, zwłaszcza wśród ludzi starszych. Niestety w postawach ludzi wciąż dominuje perspektywa krótkookresowa, która pozwala wierzyć, że „jakoś to będzie” i „nigdy tak nie było, żeby jakoś nie było”. Choć psychologiczną motywację stojącą za takim właśnie sposobem myślenia można próbować sobie tłumaczyć, to zarówno krótko- jak i długookresowy koszt takiej niefrasobliwości jest gigantyczny. Mieszkańcy całego globu muszą w zasadniczy sposób zmienić swoje podejście do gospodarowania zasobami energetycznymi. W przeciwnym wypadku koszty dla ludzkości mogą okazać się przerażająco wysokie. Podsumowanie Kryteria ESG, czyli zestaw standardów umożliwiających ocenę tego, jak zbilansowana ekologicznie jest działalności przedsiębiorstwa, są narzędziem umożliwiającym wprowadzanie w firmach zrównoważonego ładu korporacyjnego. Brak jednolitych w skali globalnej wytycznych dotyczących zbierania i raportowania wskaźników ESG uniemożliwia wiarygodne porównanie przedsiębiorstw działających w różnych krajach. W konsekwencji pewne praktyki kwalifikowane są jako zgodne z pryncypiami zrównoważonego rozwoju i opisywane za pomocą ESG, w rzeczywistości nie mają ze zrównoważonym rozwojem wiele wspólnego. Jest to jedno ze źródeł greenwashingu. Dzięki wdrażaniu ładu korporacyjnego opartego na kryteriach ESG inwestorzy coraz chętniej lokują kapitał w zrównoważone obligacje, zrównoważone pożyczki oraz zrównoważone aktywa finansowe. Wszystkie te grupy produktów posiadają cechę wspólną: kapitał pozyskany przy ich użyciu powinien zostać spożytkowany zgodnie z celami zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw. Wypracowane przez emitentów obligacji standardy emisji znacząco wpłynęły na wzrost przejrzystości transakcji, głównie dzięki wymogowi niezależnego przedemisyjnego audytu. Pytania sprawdzające Czym są zmiany klimatu? Zmiany klimatu to cykliczne wzrosty i spadki średniej temperatury naszego globu spowodowane m.in. zmianami stężenia gazów cieplarnianych w atmosferze, cyrkulacją mas powietrza (przede wszystkim nad powierzchnią oceanów), aktywnością Słońca oraz wulkanów. Jakie działania powinny wdrożyć przedsiębiorstwa, aby w możliwie największym stopniu uodpornić się na zagrożenia związane ze zmianami klimatu? Poza dążeniem ku neutralności emisyjnej firmy powinny już dziś brać uwagę przyszłe zagrożenia klimatyczne, takie jak: stopień narażenia na ekstremalne zjawiska pogodowe, (które mogą zniszczyć infrastukturę materialną przedsiębiorstwa), czy też powstrzymywać się przed inwestycjami w aktywa osierocone. Lotnictwo cywilne to jeden z najbardziej emisyjnych sektorów gospodarki. Używając https://corporate.airfrance.com/en/co2/calculateur, sprawdź ślad węglowy pasażera podróżującego z Warszawy do Paryża. Decydując się na przelot z Warszawy do Paryża miej świadomość, że ponosisz odpowiedzialność za emisję 160 kg CO2 do atmosfery. To znaczny ślad węglowy. Pamiętaj więc, aby w krótkie trasy wybierać się mniej emisyjnym środkiem transportu zbiorowego, takim jak np. pociąg. Zastanów się, jak być odpowiedzialnym konsumentem. Czy w swoich decyzjach konsumpcyjnych masz na względzie dbałość o przyszłość naszej planety? Czy możesz podać przykład, jak Twoje decyzje zakupowe wpływają na działalność przedsiębiorstw? Konsumenci są najsilniejszym regulatorem w gospodarce. Gdy ich gusta i preferencje zakupowe się zmienią, przedsiębiorstwa będą musiały dostosować się do zmieniającego się popytu. Dlatego to właśnie konsumenci (gospodarstwa domowe) i ich wybory konsumenckie mogą przyspieszyć zieloną rewolucję. Zapobieganie dalszym negatywnym skutków zmian klimatycznych jest wyzwaniem dla całej ludzkości, dlatego w zielonej rewolucji może – i powinien – brać udział, starając się zmniejszyć swój ślad węglowy. Oszacuj swój ślad węglowy, wykorzystując to narzędzie . Zastanów się, jak możesz ów ślad obniżyć. Odpowiedzialna konsumentka i odpowiedzialny konsument mogą zrobić naprawdę wiele, by chronić środowisko i tym samym ograniczyć negatywne skutki zmian klimatycznych. Podstawą są odpowiedzialne wybory konsumenckie i nawyki związane z codzienną rutyną: ogranicz do minimum swoje zużycie plastiku, wybieraj lokalne i sezonowe produkty żywnościowe, ogranicz spożycie mięsa, zamiast kąpieli w wannie wybierz szybki prysznic. Sprawdź wiedzę Wymień etapy budowania strategii adaptacyjnej przedsiębiorstw w kontekście kryzysu klimatycznego. Przedstaw typologię skutków zmian klimatycznych. Dlaczego zmiany klimatyczne stanowią zagrożenie dla naszej planety? Wymień typy ryzyka klimatycznego, na które narażone są przedsiębiorstwa. Zastanów się, czy możesz podać przykłady ilustrujące te konkretne ryzyka. Na czym polega szacowanie śladu węglowego? Jaki jest jego cel? Wymień i scharakteryzuj kryteria ESG. Co to są zrównoważone produkty finansowe i czemu służą? Jaki zrównoważony produkt finansowy jest najbardziej odpowiednim źródłem finansowania małych i średnich przedsiębiorstw? Czym różnią się zielone obligacje od tych tradycyjnych? Ćwicz myślenie krytyczne W wstępie do tego rozdziału omówiliśmy bezpośrednie skutki zmian klimatycznych. Teraz zastanów się, jakie mogą być skutki pośrednie. Postaraj się je usystematyzować, podając przykłady. W rozdziale wspomnieliśmy, że zrównoważone raportowanie to ważny kierunkowskaz ułatwiający wprowadzanie zmian w przedsiębiorstwach. Zastanów się, jak ujednolicenie norm i przepisów związanych z tym procesem wpłynęłoby na tempo adaptacji klimatycznej przedsiębiorstw. Zapobieganie dalszym negatywnym skutków zmian klimatycznych jest wyzwaniem dla całej ludzkości, dlatego w zielonej rewolucji może – i powinien – brać udział, starając się zmniejszyć swój ślad węglowy. Oszacuj swój ślad węglowy, wykorzystując to narzędzie: https://footprintcalculator.henkel.com/en. Zastanów się, jak możesz ów ślad obniżyć. kryteria ESG (ang. Environment, Social and Governance criteria ) skrót oznaczający czynniki, w oparciu o które tworzone są ratingi i oceny pozafinansowe przedsiębiorstw, państw i innych organizacji. Składają się one z 3 elementów: E – Środowisko, S – Społeczna odpowiedzialność i G – Ład korporacyjny zrównoważone pożyczki (ang. sustainable loans ) forma finansowania działalności inwestycyjnej przedsiębiorstw w duchu zrównoważonego rozwoju zrównoważone obligacje (ang. sustainable bonds ) instrumenty dłużne stałego dochodu pozwalające na realizację projektów inwestycyjnych zgodnych z celami zrównoważonego rozwoju greenwashing w wolnym tłumaczeniu „ekościema”, „zielone mydlenie oczu” czy „zielone kłamstwo”: zjawisko polegające na wywoływaniu u klientów poszukujących towarów wytworzonych zgodnie z zasadami ekologii i ochrony środowiska wrażenia, że produkt lub przedsiębiorstwo go wytwarzająca są w zgodzie z naturą i ekologią zrównoważone aktywa finansowe (ang. sustainable equity ) Aktywa finansowe związane z praktyką zrównoważonego inwestowania, w duchu odpowiedzialności środowiskowej i społecznej biznesu. Aktywa te integrują kryteria środowiskowe, społeczne i ładu korporacyjnego (ESG) w procesie inwestycyjnym, w celu stymulowania zrównoważonego rozwoju całej gospodarki. Do aktywów tych zaliczamy: zrównoważone obligacje, zrównoważone pożyczki oraz zrównoważone fundusze inwestycyjne klimatyczny hedging (ang. hedging of climate risks with financial portfolios ) strategia inwestycyjna polegająca a budowaniu portfela aktywów finansowych złożonych z funduszy inwestycyjnych firm działających w duchu zrównoważonego rozwoju. Dzięki temu aktywa finansowe stają się swoistym ubezpieczeniem w czasach zwiększonego ryzyka klimatycznego, pozwalającym osiągnąć odporność na klimatyczny kryzys zrównoważone instrumenty finansowe patrz: zrównoważone aktywa finansowe", "section": "Zrównoważony ład korporacyjny i ESG", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Matematyka zastosowana w tym podręczniku Istnieją niematematyczne sposoby przedstawiania modeli ekonomicznych, np. w formie tekstu. Ale po co walić pięścią w gwóźdź, skoro masz młotek? Matematyka ma pewną przewagę nad tekstem. Gdy redukujesz model do równań algebraicznych, systematyzujesz myślenie i unikasz niejasności. Oczywiście podejście matematyczne ma również wady. Modele matematyczne z konieczności opierają się na upraszczających założeniach, więc prawdopodobnie nie będą realistyczne. Modelom matematycznym brakuje również niuansów, które można znaleźć w modelach opisowych. Matematyka jest soildnym narzędziem na użytek ekonomistów. Jakie umiejętności matematyczne są ci potrzebne do zrozumienia tej książki? Odpowiedź brzmi: niewiele większe niż algebra i rozumienie wykresów na poziomie szkoły średniej. Musisz wiedzieć: Czym jest funkcja Jak interpretować równanie funkcji liniowej (tj. nachylenie i punkty przecięcia z osiami) Jak przesuwać funkcję liniową (tj. zmieniać jej nachylenie lub punkty przecięcia) Jak obliczyć i interpretować stopę wzrostu (tj. zmianę procentową) Jak czytać i modyfikować wykresy. Posługujemy się matematyką w najprostszym możliwym wydaniu, co przedstawiamy w tym dodatku. Jeśli znajdziesz w książce fragmenty matematyczne, których nie rozumiesz, wróć do tego dodatku. Jak większość rzeczy, korzyści z nauki matematyki zachowują się zgodnie z prawem malejących przychodów. Odrobina umiejętności matematycznych daje bardzo dużo; im bardziej zaawansowaną matematykę poznajesz, tym mniej dodatkowej wiedzy uzyskujesz. Prawdę mówiąc, jeśli zamierzasz studiować ekonomię, naucz się podstaw rachunku różniczkowego. Warto poświęcić na niego trochę czasu, gdyż pomoże ci szybciej zgłębić zaawansowaną ekonomię. Modele algebraiczne Modele ekonomiczne (lub fragmenty modeli) są często wyrażane za pomocą funkcji matematycznych. Czym jest funkcja? Funkcja (ang. function ) opisuje związek. Czasami związek jest definicją. Na przykład (używając słów), twoim profesorem jest Adam Smith. Można to wyrazić jako Profesor = Adam Smith. Można tez zapisać tak twoich przyjaciół: Przyjaciele = Robert + Szymon + Magda. W ekonomii funkcje często opisują przyczynę i skutek. Zmienna po lewej stronie równania jest zmienną objaśnianą („skutkiem”). Zmienne po prawej stronie są zmiennymi objaśniającymi („przyczynami”). Załóżmy na przykład, że średnia twoich ocen została opisana w następujący sposób: Średnia ocen = 0,25 × łączny wynik egzaminu + 0,25 × obecność na zajęciach + 0,50 × liczba godzin nauki Z powyższego równania wynika, że średnia ocena zależy od trzech czynników: łącznego wyniku egzaminu, obecności na zajęciach i liczby godzin nauki. Równanie wskazuje również, że czas nauki jest dwa razy ważniejszy (0,50) niż wynik matury (0,25) lub obecność na zajęciach (0,25). Jeżeli ten związek jest prawdziwy, to jak możesz podnieść średnią ocenę? Nie opuszczając zajęć i ucząc się więcej. Pamiętaj, że nie możesz nic zrobić z wynikiem egzaminu wstępnego lub matury, ponieważ jeśli jesteś już na studiach, to już go za sobą. Oczywiście modele ekonomiczne przedstawiają zależności z wykorzystaniem zmiennych ekonomicznych. Na przykład, Budżet = pieniądze wydane na książki z ekonomii + pieniądze wydane na muzykę, zakładając, że jedyne rzeczy, które kupujesz, to książki z ekonomii i muzyka. Większość związków opisywanych w niniejszym podręczniku jest wyrażonych w postaci równań liniowych: y = b + mx Graficzne przedstawianie równań Wykresy są przydatne do dwóch celów. Pierwszym jest wizualne przedstawienie równań, a drugim - wyświetlanie statystyk lub danych. W tej sekcji omówimy wizualne przedstawianie równań. Dla matematyka lub ekonomisty zmienna (ang. variable ) to wielkość, która może przyjąć pewien zakres wartości. W powyższym równaniu prostej x i y są zmiennymi, przy czym x znajduje się na osi poziomej, y na osi pionowej, zaś b i m to parametry określające kształt prostej. Aby zobaczyć, jak to działa, rozważ przykład liczbowy: y = 9 + 3x W powyższym równaniu, opisującym określoną funkcję liniową, parametr b wynosi 9, a parametr m jest równy 3. pokazuje wartości x i y zgodnie z tym równaniem. Równanie oraz wspomniane wartości są także zilustrowane na . Aby stworzyć tabelę, wstaw szereg różnych wartości x, a następnie oblicz odpowiadającą im wartość y. Rysunek przedstawia te punkty oraz poprowadzoną przez nie linię. Nachylenie, przecięcie i równanie funkcji liniowej y = 9 + 3x. Wartości dla zmiennych x i y x y 0 9 1 12 2 15 3 18 4 21 5 24 6 27 Funkcja liniowa Na wykresie zmienna x jest zaznaczona na osi poziomej, a zmienna y - na osi pionowej. Punkt przecięcia funkcji z osią y ma wartość 9. Nachylenie funkcji wynosi 3, co oznacza, że wzrost o 3 na osi pionowej przypada na każdy wzrost o 1 na osi poziomej. Nachylenie jest takie samo wzdłuż całej linii prostej. Powyższy przykład ilustruje, w jaki sposób parametry b i m w równaniu funkcji liniowej określają jej kształt i położenie. Parametr b to wyraz wolny i wskazuje na przecięcie funkcji z osią y. Dla x = 0 parametr b pokazuje punkt przecięcia funkcji z osią pionową (y). W naszym przykładzie przecięcie z osią pionową występuje przy wartości 9. Parametr m to nachylenie prostej. Nachylenie (ang. slope ) funkcji prostej jest zmianą wartości y przyjmowanych przez funkcję podzielone przez zmianę wartości argumentu x między dwoma dowolnymi punktami. W naszym przykładzie za każdym razem, gdy argument x zwiększa się o jeden, wartość y rośnie o trzy. A zatem nachylenie funkcji wynosi trzy (m = 3). Określenie punktu przecięcia z osią y oraz określenie nachylenia — czyli parametrów b i m — wystarczy do wyznaczenia konkretnej funkcji liniowej. Chociaż rzadko zdarza się, aby dane z prawdziwego świata układały się dokładnie jak linia prosta, często okazuje się, że funkcja liniowa może zapewnić rozsądne przybliżenie rzeczywistych danych. Interpretacja nachylenia Pojęcie nachylenia jest bardzo przydatne w ekonomii, ponieważ mierzy charakter związku między dwiema zmiennymi. Nachylenie dodatnie (ang. positive slope ) oznacza, że dwie zmienne są dodatnio ze sobą powiązane, tzn. gdy x rośnie, y także rośnie, a gdy x maleje, y również maleje. Na wykresie dodatnie nachylenie oznacza, że gdy poruszamy się wzdłuż funkcji liniowej z lewej do prawej strony, jej wartości y rosną. Zależność między wzrostem a masą ciała, pokazana na w dalszej części tego załącznika, jest dodatnia. W innych rozdziałach dowiesz się, że związek między ceną a wielkością podaży także jest dodatni, co oznacza, że przedsiębiorstwa wytwarzają więcej przy wyższej cenie. Nachylenie ujemne (ang. negative slope ) oznacza, że dwie zmienne są ze sobą ujemnie powiązane, tzn. gdy x rośnie, y maleje, a gdy x maleje, y rośnie. Gdy na wykresie poruszamy się od lewej do prawej strony wzdłuż funkcji liniowej o ujemnym nachyleniu, jej wartości y maleją. Zależność między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza pokazana na w dalszej części tego załącznika, jest ujemna. Dowiemy się także, że zależność między ceną a wielkością popytu również jest ujemna, co oznacza, że konsumenci kupują mniej przy wyższej cenie. Nachylenie równe zero oznacza, że nie ma żadnego związku między x i y. Graficznie funkcja jest linią poziomą, czyli jej wartości nie zmieniają się przy zmianach argumentu. dotycząca stopy bezrobocia w dalszej części tego załącznika pokazuje typowy charakter wielu wykresów liniowych: niektóre fragmenty wykresu mają nachylenie dodatnie, inne - ujemne, a jeszcze inne mają nachylenie bliskie zeru. Nachylenie funkcji liniowej między dwoma punktami można przedstawić liczbowo. Zacznijmy od wyznaczenia jednego punktu jako „punktu początkowego”, a drugiego jako „punktu końcowego”. Następnie obliczamy zmianę wartości funkcji y oraz zmianę jej argumentu x między tymi dwoma punktami. Jako przykład, rozważmy nachylenie funkcji gęstości powietrza między punktami reprezentującymi wysokość 4000 m i 6000 m nad poziomem morza: Zmiana wartości y: Zmiana wartości zmiennej na osi pionowej (punkt końcowy minus punkt początkowy) = 0,100 – 0,307 = –0,207 Zmiana argumentu x: Zmiana wartości zmiennej na osi poziomej (punkt końcowy minus punkt początkowy) = 6000 – 4000 = 2000 Stąd nachylenie linii prostej między tymi dwoma punktami wskazuje, że od wysokości 4000 m do 6000 m gęstość powietrza spada o około 0,1 kg/m 3 na każde 1000 m. Załóżmy, że porównujemy kilka funkcji liniowych o różnym nachyleniu (m) i że rozważamy na moment tylko wartość bezwzględną m. Dla funkcji o dużych wartościach bezwzględnych m (np. y = 4 + 15x albo y = 4 – 10x ) linie proste będą bardziej strome niż dla m przyjmującego małe wartości (np. y = 4 + 3x lub y = 4 – 2x ). Gdy nachylenie jest dodatnie (czyli m = 15 lub m = 3 w powyższych przykładach), prosta rośnie w kierunku prawej górnej ćwiartki wykresu. Gdy nachylenie jest ujemne ( m = –10 lub m = –2 ), prosta maleje w kierunku prawej dolnej ćwiartki wykresu. Nachylenie zerowe to linia pozioma. Z kolei linia pionowa ma nieskończenie duże nachylenie. Załóżmy teraz, że punkt przecięcia funkcji z osią pionową przesuwa się w górę. Oznacza to jednoczesne przesunięcie całej funkcji równolegle w górę. Jeśli punkt przecięcia z osią pionową przesuwa się w dół, cała funkcja również przesuwa się równolegle w dół. Algebraiczne rozwiązywanie modeli Ekonomiści często używają modeli, aby odpowiedzieć na konkretne pytanie, np.: jaka będzie stopa bezrobocia, jeśli gospodarka będzie rosła w tempie 3% rocznie? Odpowiedź na konkretne pytanie wymaga rozwiązania „układu” równań opisujących dany model. Załóżmy, że popyt na pizzę wyraża następujące równanie: Q d = 16 – 2P gdzie Q d to liczba placków pizzy, którą konsumenci chcą kupić (tj. wielkość popytu), a P jest ceną pizzy. Załóżmy, że podaż pizzy dana jest równaniem: Q s = 2 + 5P gdzie Q s to liczba placków pizzy dostarczana przez producentów (tj. wielkość podaży). Załóżmy również, że na rynku pizzy działa tak, iż popyt jest równy podaży, czyli Q d = Q s Mamy teraz układ trzech równań z trzema niewiadomymi ( Q d = Q s i P), który możemy rozwiązać za pomocą algebry: Ponieważ Q d = Q s , możemy przyrównać do siebie równania popytu i podaży: Q d = Q s 16 – 2P = 2 + 5P Odjęcie liczby 2 z obu stron i dodanie 2P do obu stron daje: 16 – 2P – 2 = 2 + 5P – 2 14 – 2P = 5P 14 – 2P + 2P = 5P + 2P 14 = 7P 14 7 = 7P 7 2 = P Innymi słowy, cena każdej pizzy wyniesie 2 dol. Ile placków kupią konsumenci? Biorąc cenę 2 dol. i podstawiając ją do równania popytu, otrzymujemy: Q d = 16 – 2P = 16 – 2(2) = 16 – 4 = 12 Jeśli więc cena wyniesie 2 dol. za pizzę, konsumenci kupią 12 sztuk. Ile wytworzą producenci? Podstawiając cenę 2 dol. do równania podaży, otrzymujemy: Q s = 2 + 5P = 2 + 5(2) = 2 + 10 = 12 Jeśli więc cena wynosi 2 dol. za pizzę, producenci wytworzą 12 placków. Oznacza to, że obliczenia wykonaliśmy poprawnie, ponieważ Q d = Q s . Rozwiązywanie modeli za pomocą wykresów Jeśli algebra nie jest twoją mocną stroną, możesz uzyskać tę samą odpowiedź za pomocą wykresów. Wykreśl równania Q d i Q s w tym samym układzie współrzędnych jak pokazano na . Ponieważ P znajduje się na osi pionowej, najlepiej jest przekształcić każde równanie jako funkcję P. Krzywa popytu ma wtedy postać P = 8 – 0,5Q d , a krzywa podaży to P = –0,4 + 0,2Q s . Punkty przecięcia z osią pionową wynoszą 8 i –0,4, a nachylenie jest równe –0,5 dla krzywej popytu i 0,2 dla krzywej podaży. Jeśli starannie narysujesz obie funkcje, zobaczysz, że w miejscu ich przecięcia ( Q s = Q d ) cena wynosi 2 dol., a liczba placków jest równa 12, tak jak uzyskano na podstawie wcześniejszych obliczeń. Wykres popytu i podaży Równania Q d i Q s są przedstawione na rysunku jako linie proste. W niniejszej książce częściej będziemy używać wykresów niż algebry, ale już znasz matematykę opisującą wykresy. Stopy wzrostu Ze stopami wzrostu mamy często do czynienia w prawdziwym świecie. Stopa wzrostu (ang. growth rate ) to po prostu procentowa zmiana pewnej zmiennej. To może być twój dochód, wielkość sprzedaży przedsiębiorstwa lub PKB jakiegoś kraju. Wzór na obliczenie stopy wzrostu jest prosty: Zmiana procentowa = Zmiana ilości Ilość Załóżmy, że dostajesz 10 dol. za godzinę pracy. Jednak twój szef jest pod takim wrażeniem twojej pracy, że daje ci podwyżkę w wysokości 2 dol. za godzinę. Zmiana procentowa (lub stopa wzrostu) twojego wynagrodzenia wyniesie 2 dol./10 dol. = 0,20 lub 20%. Aby obliczyć stopę wzrostu jakiejś zmiennej w dłuższym okresie, np. średni roczny wzrost PKB w ciągu dekady lub więcej, mianownik jest zwykle definiowany nieco inaczej. W poprzednim przykładzie zdefiniowaliśmy ilość jako ilość początkową. Jest to właściwe podejście w przypadku jednookresowych obliczeń. Jeśli natomiast obliczamy wzrost w dłuższym horyzoncie czasowym, bardziej odpowiednie jest zdefiniowanie ilości jako średniej ilości w danym okresie. Trudniej to wyjaśnić słowami niż pokazać na przykładzie. Załóżmy, że PKB danego kraju wyniósł 1 bln dol. w 2005 r. i 1,03 bln dol. w 2006 r. Tempo wzrostu między 2005 a 2006 r. byłoby zmianą PKB (1,03 bln dol. – 1,00 bln dol.) podzieloną przez średni PKB w latach 2005–2006 (1,03 bln dol. + 1,00 bln dol. )/2. Innymi słowy: = $1,03 bln – $1,00 bln ($1,03 bln + $1,00 bln) / 2 = 0,03 1,015 = 0,0296 = 2,96% Zauważ, że zmiana procentowa obliczana w stosunku do wielkości początkowej dla powyższych wartości wynosi: (1,03 bln dol. – 1,00 bln dol.) / 1,00 bln dol. = 0,30, co daje mamy 3-procentowy wzrost. Kilka rzeczy jest do zapamiętania: Dodatnia stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie. Mniejsza stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie wolniej. Większa stopa wzrostu oznacza, że ilość rośnie szybciej. Ujemna stopa wzrostu oznacza, że ilość maleje. Ta sama zmiana w czasie daje mniejszą stopę wzrostu. Jeśli co roku otrzymujesz podwyżkę 2 dol., w pierwszym roku stopa wzrostu wyniesie 2 dol./10 dol. = 20%, jak pokazano wyżej. Ale w drugim roku stopa wzrostu wyniosłaby 2 dol./12 dol. = 0,167 czyli 16,7%. W trzecim roku ta sama podwyżka o 2 dol. dałaby wzrost równy 2 dol./14 dol. = 14,2%. Morał tej historii jest taki: Aby utrzymać stałą stopę wzrostu, zmiana musi zwiększać się w każdym okresie. Graficzne przedstawianie danych i interpretacja wykresów Wykresy służą również do przedstawiania danych. Jest to jedna z metod prezentacji wartości liczbowych. Wykresy zamieniają szczegółowe informacje liczbowe w wizualną formę, gdzie zależności i tendencje można łatwiej dostrzec. Na przykład, które kraje mają większą lub mniejszą populację? Uważny czytelnik mógłby przeanalizować długą listę liczb reprezentujących populacje wielu krajów, ale przy ponad 200 krajach świata przeszukanie takiej listy wymaga koncentracji i czasu. Umieszczenie tych samych liczb na wykresie może ułatwić znalezienie pewnych wzorców. Ekonomiści używają wykresów zarówno do zwięzłej i czytelnej prezentacji danych liczbowych, jak i do budowania intuicyjnego zrozumienia relacji i powiązań. W tej książce używane są trzy rodzaje wykresów: liniowe, kołowe i słupkowe. Każdy z nich jest omówiony poniżej. Przedstawiamy również ostrzeżenia o tym, jak można manipulować wykresami, aby wpłynąć na postrzeganie przez Czytelnika zależności w danych. Wykresy liniowe Wykresy, które omówiliśmy do tej pory, nazywane są wykresami liniowymi (ang. line graphs ), ponieważ pokazują zależność między dwiema zmiennymi: jedną mierzoną na osi poziomej i drugą mierzoną na osi pionowej. Czasami przydatne jest pokazanie więcej niż jednego zbioru danych na tych samych osiach. Dane z przedstawiono na , która pokazuje związek między dwiema zmiennymi: wzrostem i medianą masy ciała amerykańskich chłopców i dziewczynek w pierwszych trzech latach życia. ( Mediana (ang. median ) oznacza, że połowa wszystkich dzieci waży więcej, a połowa mniej niż wynosi mediana.) Wykres liniowy przedstawia wysokość w calach na osi poziomej i wagę w funtach na osi pionowej. Na przykład, punkt A na rysunku pokazuje, że chłopiec o wzroście 28 cali (71 cm) będzie miał medianę masy ciała około 19 funtów (8,6 kg). Jedna linia na wykresie przedstawia zależność między wzrostem a masy ciała dla chłopców, a druga - dla dziewcząt. Ten rodzaj wykresu jest szeroko stosowany przez świadczeniodawców ochrony zdrowia do sprawdzenia, czy rozwój fizyczny dziecka przebiega mniej więcej w normie. Zależność między wzrostem a masą ciała u amerykańskich chłopców i dziewcząt Wykres liniowy przedstawia zależność między wzrostem a masą ciała u chłopców i dziewcząt od urodzenia do 3. roku życia. Na przykład, punkt A pokazuje, że chłopiec o wzroście 28 cali (71 cm) waży zazwyczaj 19 funtów (9,6 kg). Zależność między wzrostem a masą ciała amerykańskich chłopców i dziewcząt Chłopcy od dnia urodzenia do 36 miesięcy Dziewczynki od dnia urodzenia do 36 miesięcy Wzrost (cale) Masa ciała (funty) Wzrost (cale) Masa ciała (funty) 20,0 8,0 20,0 7,9 22,0 10,5 22,0 10,5 24,0 13,5 24,0 13,2 26,0 16,4 26,0 16,0 28,0 19,0 28,0 18,8 30,0 21,8 30,0 21,2 32,0 24,3 32,0 24,0 34,0 27,0 34,0 26,2 36,0 29,3 36,0 28,9 38,0 32,0 38,0 31,3 Nie wszystkie zależności w ekonomii są liniowe. Czasami mają one postać nieliniową. przedstawia kolejny przykład wykresu liniowego, bazującego na danych z . W tym przypadku wykres liniowy pokazuje rozrzedzenie powietrza podczas wspinaczki w górę. Oś pozioma rysunku przedstawia wysokość mierzoną w metrach nad poziomem morza. Oś pionowa ilustruje gęstość powietrza na poszczególnych wysokościach. Gęstość powietrza jest mierzona masą powietrza na metr sześcienny (czyli w przestrzeni wysokości, szerokości i długości jednego metra). Jak wynika z wykresu, ciśnienie powietrza jest największe na poziomie morza i zmniejsza się w miarę wzrostu wysokości. pokazuje, że metr sześcienny powietrza na wysokości 500 m waży w przybliżeniu jeden kilogram. Jednak wraz ze wzrostem wysokości gęstość powietrza maleje. Metr sześcienny powietrza na szczycie Mount Everestu, tj. na wysokości ok. 8828 m, waży zaledwie 0,023 kg. Rozrzedzenie powietrza na dużych wysokościach wyjaśnia, dlaczego wielu wspinaczy górskich musi używać butli z tlenem podczas ataku szczytowego. Zależność między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza Wykres pokazuje zależność między wysokością mierzoną w m n.p.m. a gęstością powietrza mierzoną w kg/m 3 . Wraz ze wzrostem wysokości, gęstość powietrza maleje. Punktowi na szczycie Mount Everestu odpowiada wysokość około 8828 metrów nad poziomem morza (oś pozioma) i gęstość powietrza 0,023 kg/m 3 (oś pionowa). Zależność między wysokością a gęstością powietrza Wysokość (m) Gęstość powietrza (kg/m 3 ) 0 1,200 500 1,093 1000 0,831 1500 0,678 2000 0,569 2500 0,484 3000 0,415 3500 0,357 4000 0,307 4500 0,231 5000 0,182 5500 0,142 6000 0,100 6500 0,085 7000 0,066 7500 0,051 8000 0,041 8500 0,025 9000 0,022 9500 0,019 10000 0,014 Zależności między wzrostem a masą ciała oraz między wysokością nad poziomem morza a gęstością powietrza zilustrowane na obu rysunkach przedstawiają wartości średnie. Jeśli zbierzesz rzeczywiste dane o ciśnieniu powietrza na różnych wysokościach, ta sama wysokość w różnych lokalizacjach geograficznych będzie charakteryzowała się nieco inną gęstością powietrza, w zależności od czynników takich jak odległość od równika, lokalne warunki pogodowe i wilgotność powietrza. Podobnie przy pomiarach wzrostu i masy ciała u dzieci przedstawionych na wcześniejszym wykresie liniowym, dzieci o określonym wzroście miałyby w rzeczywistości różne masy ciała, niektóre powyżej średniej, a inne poniżej. W prawdziwym świecie takie zróżnicowanie danych jest naturalne. Zadaniem naukowca jest uporządkowanie danych w sposób, który pomoże zrozumieć typowe wzorce. Badanie statystyk, zwłaszcza w połączeniu ze statystykami komputerowymi i wykorzystaniem arkuszy kalkulacyjnych, jest bardzo pomocne w porządkowaniu danych, rysowaniu wykresów liniowych i poszukiwaniu typowych zależności. W przypadku większości kierunków ekonomicznych i społecznych kurs statystyki jest obowiązkowy. Niektóre wykresy liniowe ilustrują szereg czasowy (ang. time series ), gdzie oś pozioma przedstawia czas, a oś pionowa — inną zmienną. Wykres zawierający szereg czasowy pokazuje wahania zmiennej w czasie. przedstawia stopę bezrobocia w Stanach Zjednoczonych od 1975 r., gdzie stopę bezrobocia definiuje się jako odsetek osób aktywnych zawodowo, którzy chcą pracować i poszukują pracy, ale nie mogą jej znaleźć. Punkty odpowiadające stopie bezrobocia w poszczególnych latach są zaznaczone na wykresie oraz połączone linią pokazującą wzrosty i spadki stopy bezrobocia od 1975 r. Wykres liniowy ułatwia na przykład stwierdzenie, że najwyższa stopa bezrobocia w analizowanym okresie wyniosła poniżej 10% na początku lat 80. XX w. oraz w 2010 r.; ponadto malała ona w latach 90. XX w., po czym wzrosła i znów spadła na początku lat 2000., a następnie gwałtownie wzrosła w okresie recesji w latach 2008–2009. Stopa bezrobocia w USA, 1975–2014 Wykres ilustruje stopę bezrobocia. Na takim wykresie łatwo dostrzec okresy wysokiego i niskiego bezrobocia. Wykresy kołowe Wykres kołowy (ang. pie graph lub pie chart ) służy do pokazania, w jaki sposób dana wielkość jest podzielona na części. Koło reprezentuje całą grupę. Wycinki koła pokazują względne rozmiary poszczególnych podgrup. pokazuje podział populacji USA na dzieci, osoby w wieku produkcyjnym i osoby starsze w 1970 r., 2000 r. oraz wg prognoz na 2030 r. Dane są najpierw przedstawione w , a następnie na trzech wykresach kołowych. Pierwsza kolumna zawiera dane na temat całkowitej populacji USA w poszczególnych latach. Kolumny 2–4 dzielą całą populację na trzy grupy wiekowe — osoby w wieku do 18 lat, 19–64 lat oraz 65 lat i więcej. W kolumnach 2–4 pierwsza wartość pokazuje faktyczną liczbę osób w danej kategorii wiekowej, a wartość w nawiasie przelicza ją na odsetek całej populacji. Struktura ludności USA według wieku w latach 1970, 2000 i 2030 (prognoza) Rok Liczba ludności 19 lat i mniej 20–64 lata 65 lat i więcej 1970 205,0 mln 77,2 (37,6%) 107,7 (52,5%) 20,1 (9,8%) 2000 275,4 mln 78,4 (28,5%) 162,2 (58,9%) 34,8 (12,6%) 2030 351,1 mln 92,6 (26,4%) 188,2 (53,6%) 70,3 (20,0%) Wykresy kołowe przedstawiające strukturę ludności USA według wieku Trzy wykresy kołowe ilustrują podział całej populacji na trzy grupy wiekowe w trzech różnych latach. Na wykresie kołowym każdy wycinek koła reprezentuje udział w całości tj. odsetek. I tak 50% to połowa koła, a 20% to jedna piąta koła. Trzy wykresy kołowe na pokazują, że udział osób w wieku 65 lat i więcej w populacji USA rośnie. Wykresy kołowe pozwalają zorientować się co do względnej wielkości różnych grup wiekowych w latach 1970, 2000 i 2030 bez konieczności analizowania konkretnych liczb i wartości procentowych z tabeli. Niektóre typowe przykłady wykorzystania wykresów kołowych obejmują strukturę ludności według wieku, poziomu dochodów, pochodzenia etnicznego, religii i zawodu; strukturę przedsiębiorstw według wielkości, branży i liczby pracowników; czy też strukturę wydatków państwa lub dochodów podatkowych według głównych kategorii. Wykresy słupkowe Wykres słupkowy (ang. bar graph ) wykorzystuje wysokość słupków do porównywania ilości. przedstawia 12 najludniejszych krajów świata. ilustruje te same dane na wykresie słupkowym. Wysokość słupka odpowiada liczbie ludności kraju. Chociaż możesz zdawać sobie sprawę, że Chiny i Indie są najbardziej zaludnionymi krajami na świecie, to rzut oka na słupki dla Chin i Indii i słupki dla innych krajów pomaga zilustrować skalę różnicy między liczbą ludności w tych państwach. Największe kraje świata pod względem liczby ludności w 2015 r. (mln) Wykres przedstawia 12 krajów świata o największej liczbie ludności. Wysokość słupków pokazuje wielkość populacji w każdym kraju. Grupa największych 12 krajów świata pod względem liczby ludności Kraj Liczba ludności (mln) Chiny 1369 Indie 1270 USA 321 Indonezja 255 Brazylia 204 Pakistan 190 Nigeria 184 Bangladesz 158 Rosja 146 Japonia 127 Meksyk 121 Filipiny 101 Wykresy słupkowe można dzielić w sposób pozwalający na przedstawienie informacji podobnych do tych, które możemy uzyskać z wykresów kołowych. zawiera trzy wykresy słupkowe oparte na danych z na temat struktury wiekowej ludności USA w latach 1970, 2000 i 2030. (a) przedstawia trzy słupki dla każdego roku, reprezentujące całkowitą liczbę osób w poszczególnych przedziałach wiekowych w każdym roku. (b) uwzględnia tylko jeden słupek dla danego roku, ale poszczególne grupy wiekowe są teraz zaznaczone wewnątrz słupka. Na (c), nadal opartym na tych samych danych, oś pionowa mierzy odsetek a nie absolutną liczbę osób. W tym przypadku wszystkie trzy słupki mają tę samą wysokość, reprezentującą 100% populacji, przy czym każdy słupek jest podzielony według odsetka populacji należącego do poszczególnych grup wiekowych. Czasami czytelnikowi łatwiej jest przejrzeć kilka wykresów słupkowych, porównując zacienione obszary, niż analizować wykresy kołowe. Ludność USA na wykresach słupkowych Dane o populacji mogą być przedstawione na różne sposoby. Wykres (a) zawiera trzy słupki dla każdego roku, przedstawiające całkowitą liczbę osób w określonym przedziale wiekowym w poszczególnych latach. Wykres (b) zawiera tylko jeden słupek dla danego roku, ale różne grupy wiekowe są zaznaczone wewnątrz słupka. Z kolei na wykresie (c) oś pionowa mierzy wartości procentowe, a nie liczbę osób. Wszystkie trzy słupki na wykresie (c) mają tę samą wysokość, a każdy z nich jest podzielony według odsetka populacji należącego do danej grupy wiekowej. i pokazują, w jaki sposób słupki mogą reprezentować kraje lub lata oraz jak oś pionowa może uwzględniać wartości liczbowe lub procentowe. Wykresy słupkowe służą również do porównywania wielkości, ilości, stawek, odległości i innych zmiennych. Porównanie wykresów liniowych z wykresami kołowymi i słupkowymi Gdy znasz już wykresy kołowe, słupkowe i liniowe, skąd wiesz, którego wykresu użyć do swoich danych? Wykresy kołowe często lepiej niż wykresy liniowe pokazują strukturę podziału pewnej grupy. Jeśli jednak wykres kołowy ma zbyt wiele wycinków, jego interpretacja może być trudna. Wykresy słupkowe są szczególnie przydatne do porównywania wielkości liczbowych. Na przykład, jeśli badasz liczbę ludności różnych krajów jak na , wykresy słupkowe mogą dobrze pokazywać związki między wielkością populacji w wielu państwach. Mogą także wyraźnie ilustrować strukturę podziału ludności według różnych cech. Wykres liniowy jest często najlepszym sposobem zobrazowania związku między dwiema zmiennymi, które się zmieniają. Przykładowo wykres z szeregiem czasowym przedstawia zmiany danej wielkości w czasie (zmiany stopy bezrobocia). Wykresy liniowe są szeroko stosowane w ekonomii do przedstawiania ciągłych danych o cenach, płacach, kupowanych i sprzedawanych ilościach dóbr i usług, czy też wielkości gospodarki. Jak wykresy mogą wprowadzać w błąd? Wykresy nie tylko ujawniają tendencje, mogą również wpływać na sposób ich postrzegania. Rozważmy wykresy liniowe przedstawione na , i . Wszystkie wykresy przedstawiają stopę bezrobocia, ale z różnych perspektyw. Przedstawianie stóp bezrobocia na różne sposoby Zmiana szerokości i wysokości obszaru wykresu może wpłynąć na sposób postrzegania danych. Przedstawianie stóp bezrobocia na różne sposoby Zmiana szerokości i wysokości obszaru wykresu może wpłynąć na sposób postrzegania danych. Załóżmy, że ktoś chce pokazać, iż wzrost bezrobocia w 2009 r. nie był aż tak duży w perspektywie historycznej. Wówczas może przedstawić dane jak na (a). (a) zawiera informacje pokazane już wcześniej na , ale rozciąga oś poziomą tak, że staje się ona relatywnie dłuższa w stosunku do osi pionowej. Rozszerzając i spłaszczając wykres wydaje się, że wzrost bezrobocia nie był duży i był podobny do niektórych wcześniejszych wzrostów. Jeśli natomiast ktoś chce zmanipulować przekazem i pokazać, iż bezrobocie w 2009 r. znacznie zwiększyło się, to używając tych samych danych, rozciągnie oś pionową w stosunku do osi poziomej jak na (b), co spowoduje, że wszystkie wzrosty i spadki bezrobocia wydają się większe. Podobny efekt można osiągnąć bez zmiany długości osi, ale przez modyfikację skali na osi pionowej. Na (c) skala na osi pionowej jest od 0% do 30%, natomiast na (d) - od 3% do 10%. W porównaniu z , gdzie skala wynosi od 0% do 12%, na (c) wahania bezrobocia wydają się mniejsze, zaś na (d) - większe. Warto zdawać sobie także sprawę, że na postrzeganie danych prezentowanych na wykresie wpływa ograniczenie zmienności danych poprzez zmianę liczby zaznaczonych punktów. (e) przedstawia stopę bezrobocia według średnich pięcioletnich. Dzięki uśrednieniu rocznych wartości, funkcja na wykresie wydaje się gładsza i zawiera mniej ekstremów. Jednak w rzeczywistości stopa bezrobocia jest raportowana co miesiąc. (f) przedstawia miesięczne dane liczbowe od 1960 r., które wahają się bardziej niż średnia z pięciu lat. (f) jest również ilustracją tego, w jaki sposób wykresy mogą przedstawiać w zwięzłym stopniu olbrzymie ilości danych. Rysunek ten zawiera dane miesięczne od 1960 r., które na przestrzeni prawie 50 lat przekładają się na blisko 600 obserwacji. Analiza 600 wartości liczbowych w tabeli byłaby bardzo trudna. Wykres umożliwia bardzo szybki przekaz tego, co wynika z 600 danych liczbowych. Na percepcję informacji zawartych na wykresie wpływa także selektywne wybieranie punktów początkowych i końcowych. Mogą zaburzyć postrzeganie, czy zmienna faktycznie rośnie, czy spada w czasie. Pierwotne dane pokazują ogólną tendencję z niskim bezrobociem w latach 60. XX w., ale wyższym w połowie lat 70. XX w., na początku lat 80. XX w., na początku lat 90. XX w. oraz na początku i pod koniec pierwszej dekady XXI w. (g) pokazuje jednak wykres, który sięga tylko do 1975 r., co sprawia wrażenie, że bezrobocie stopniowo spadało w miarę upływu czasu aż do momentu, gdy recesja z 2009 r. przywróciła je z powrotem do „początkowego” poziomu. Jest to prawdopodobna interpretacja, jeśli rozpoczniemy analizę danych w punkcie kulminacyjnym przypadającym na połowę 1975 r. Tego rodzaju zabiegi sposobu prezentacji danych nie ograniczają się do wykresów liniowych. Na wykresie kołowym z ogromną liczbą małych wycinków koła i jednym dużym przez agregację poszczególnych kategorii można uzyskać większą przejrzystość rysunku, jednak w efekcie jednak niektóre kategorie będą wydawać się większe, a inne mniejsze. Z kolei przy tworzeniu wykresu słupkowego oś pionowa może być dłuższa lub krótsza, co spowoduje, że różnice w wysokości słupków będą sprawiać wrażenie mniejszych lub większych. Umiejętność poprawnego czytania wykresów i zachowanie czujności na wskazane wyżej manipulacje są ważne zarówno w ekonomii, jak i w życiu codziennym. Pamiętaj, aby nie wierzyć zawsze w pierwsze szybkie wrażenie uzyskiwane z wykresu. Patrz na wykres z ostrożnością. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Matematyka jest narzędziem do zrozumienia ekonomii, a związki ekonomiczne można wyrazić matematycznie za pomocą wzorów lub wykresów. Równanie algebraiczne funkcji liniowej jest następujące: y = b + mx , gdzie x to zmienna na osi poziomej, y to zmienna na osi pionowej, b jest punktem przecięcia z osią y, zaś m jest nachyleniem. Nachylenie funkcji liniowej jest takie samo w każdym punkcie i wskazuje na charakter związku (dodatni, ujemny lub zerowy) między dwiema zmiennymi ekonomicznymi. Modele ekonomiczne można rozwiązywać algebraicznie lub graficznie. Wykresy umożliwiają wizualną ilustrację danych. Mogą przedstawiać wzorce, porównania, trendy czy też strukturę jakiejś grupy, kondensując dane liczbowe i zapewniając intuicyjne wyczucie pewnych relacji. Wykres liniowy pokazuje zależność między dwiema zmiennymi: jedną zaznaczoną na osi poziomej, a drugą na osi pionowej. Wykres kołowy pokazuje sposób podziału, np. sumy pieniędzy lub grupy osób. Rozmiar każdego wycinka koła reprezentuje odpowiedni odsetek całości. Wykres słupkowy wykorzystuje wysokość słupków do ilustracji związków, przy czym każdy słupek reprezentuje określoną jednostkę, np. kraj lub grupę osób. Słupki można również podzielić na segmenty, aby pokazać podgrupy. Każdy wykres to pojedyncza wizualna perspektywa na określony temat. Wrażenie, jakie wywiera, zależy od wielu czynników, takich jak uwzględniane dane i ramy czasowe, sposób podziału danych lub grup, względny rozmiar osi pionowej i poziomej, rozpoczęcie skali na osi pionowej od zera itp. Dlatego każdy wykres należy traktować nieco sceptycznie, pamiętając, że leżący u jego podstaw związek można interpretować w różny sposób. Pytania Wymień trzy rodzaje wykresów i krótko określ, kiedy najlepiej użyć danego typu wykresu. Czym jest nachylenie funkcji liniowej? Co reprezentują wycinki wykresu kołowego? Dlaczego wykres słupkowy jest najlepszym sposobem zilustrowania porównań? Jaka jest różnica między nachyleniem dodatnim, ujemnym i zerowym?", "section": "Matematyka zastosowana w tym podręczniku", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Krzywe obojętności Ekonomiści używają pojęć związanych z maksymalizacją użyteczności do opisu preferencji ludzi. W poziom użyteczności (ang. utility ) uzyskiwany przez daną osobę jest wyrażany w kategoriach liczbowych. Niniejszy załącznik przedstawia alternatywne podejście do opisu osobistych preferencji, czyli krzywe obojętności. Zastosowanie ich pozwala uniknąć konieczności używania liczb do pomiaru użyteczności. Odkładając na bok rozważania o przypisywaniu użytecznościom konkretnych wartości liczbowych, które przez wielu studentów i ekonomistów jest uważane za założenie nierealne, krzywe obojętności (ang. indifference curves ) pomagają wyjaśnić logikę modelu. Czym jest krzywa obojętności? Ludzie nie mogą tak naprawdę przypisywać wartości liczbowych swoim poziomom zadowolenia. Mogą jednak określić (i to robią), jakie koszyki dóbr dają im większą, mniejszą lub taką samą satysfakcję. Krzywa obojętności pokazuje kombinacje dóbr, które zapewniają identyczny poziom użyteczności lub satysfakcji. Przykładowo przedstawia trzy krzywe obojętności, które reprezentują preferencje Lilii dotyczące wyboru między swoimi dwiema ulubionymi czynnościami: jedzeniem pączków i czytaniem książek. Każda krzywa obojętności (U l , U m i U h ) reprezentuje określony poziom użyteczności. Najpierw zbadamy znaczenie pojedynczej krzywej obojętności, a następnie przyjrzymy się całej grupie krzywych obojętności. Krzywe obojętności Lilii Lilia uzyskuje identyczną użyteczność ze wszystkich koszyków dóbr na danej krzywej obojętności. Wszystkie punkty na najwyższej krzywej obojętności U h , takie jak F, zapewniają większą użyteczność niż punkty takie jak A, B, C i D na środkowej krzywej obojętności U m . Podobnie dowolne punkty na środkowej krzywej obojętności U m zapewniają większą użyteczność niż jakiekolwiek punkty na najniższej krzywej obojętności U l . Kształt krzywej obojętności Na krzywej obojętności U m są zaznaczone cztery punkty: A, B, C i D. Ponieważ krzywa obojętności reprezentuje zestaw koszyków, które mają ten sam poziom użyteczności, Lilia musi uzyskać taką samą użyteczność, zgodnie ze swoimi preferencjami, z dwóch książek i 120 pączków (punkt A), z trzech książek i 84 pączków (punkt B), z 11 książek i 40 pączków (punkt C) lub z 12 książek i 35 pączków (punkt D). Uzyskałaby również identyczną użyteczność z dowolnego niezaznaczonego punktu położonego na tej krzywej obojętności. Krzywe obojętności mają mniej więcej podobny kształt w dwóch aspektach: 1) są ujemnie nachylone oraz 2) wypukłe w kierunku początku układu współrzędnych. Innymi słowy, są bardziej strome po lewej i bardziej płaskie po prawej stronie. Ujemne nachylenie krzywej obojętności oznacza, że Lilia musi zrezygnować z jednego dobra, aby uzyskać większą ilość drugiego dobra, jednocześnie utrzymując stałą użyteczność. Gdy na przykład punkty A i B znajdują się na tej samej krzywej obojętności U m , oznacza to, że zapewniają Lilii ten sam poziom użyteczności. A zatem, użyteczność krańcowa (ang. marginal utility ), którą Lilia uzyskuje dzięki, powiedzmy, zwiększeniu konsumpcji książek z dwóch do trzech, musi być równa użyteczności krańcowej, którą traci, gdy jej konsumpcja pączków zmniejsza się ze 120 do 84 – w rezultacie jej ogólna użyteczność nie zmienia się między punktami A i B. Nachylenie krzywej obojętności to krańcowa stopa substytucji (ang. marginal rate of substitution ), czyli relacja, według której dana osoba jest gotowa wymienić jedno dobro na drugie zachowując jednocześnie stały poziom użyteczności. Krzywe obojętności, jak np. U m , są bardziej strome po lewej stronie i bardziej płaskie po prawej. Powodem takiego kształtu jest malejąca użyteczność krańcowa – w miarę jak osoba konsumuje więcej dobra, użyteczność krańcowa z każdej dodatkowej jednostki maleje. Porównaj różne koszyki, które zapewniają Lilii taką samą użyteczność wzdłuż krzywej obojętności U m : koszyki A i B oraz koszyki C i D. W obu przypadkach (przy przesuwaniu się z punktu A do B oraz z C do D) Lilia konsumuje o jedną książkę więcej, ale między punktami A i B jej konsumpcja pączków spada o 36 (ze 120 do 84), a między punktami C i D spada tylko o pięć (z 40 do 35). Przyczyną jest to, że koszyki A i C są różnymi punktami początkowymi, a zatem charakteryzują się różną użytecznością krańcową. W punkcie A Lilia ma mało książek i dużo pączków. Tak więc jej użyteczność krańcowa z dodatkowej książki jest stosunkowo wysoka, podczas gdy użyteczność krańcowa z dodatkowych pączków jest stosunkowo niska — więc relatywnie duża liczba utraconych pączków jest potrzebna do zrównoważenia przyrostu użyteczności z dodatkowej książki. Jednak w punkcie C Lilia ma wiele książek i tylko kilka pączków. Przy takim punkcie początkowym jej użyteczność krańcowa uzyskana z dodatkowych książek będzie stosunkowo niska, podczas gdy użyteczność krańcowa utracona z ostatnich pączków będzie stosunkowo wysoka – więc względnie niewielka liczba utraconych pączków jest potrzebna do zrównoważenia przyrostu użyteczności z dodatkowej książki. Krótko mówiąc, nachylenie krzywej obojętności zmienia się, ponieważ krańcowa stopa substytucji — czyli ilość jednego dobra, która może być wymieniona na drugie dobro przy jednoczesnym utrzymaniu stałej użyteczności — również się zmienia na skutek malejącej użyteczności krańcowej (ang. diminishing marginal utility ) obu dóbr. Mapa krzywych obojętności Każda krzywa obojętności przedstawia koszyki zapewniające taki sam poziom użyteczności. Każdy poziom użyteczności ma swoją własną krzywą obojętności. Tak więc preferencje Lilii są reprezentowane przez nieskończoną liczbę krzywych obojętności leżących na wykresie obok siebie, mimo że na pojawiają się tylko trzy krzywe obojętności, odzwierciedlające trzy poziomy użyteczności. Innymi słowy, wykres nie przedstawia nieskończonej liczby krzywych obojętności; należy pamiętać, że taka ich liczba istnieje. Wyższe krzywe obojętności reprezentują wyższy poziom użyteczności. Na krzywą obojętności U l można traktować jako „niski” poziom użyteczności; Um reprezentuje z kolei „średni” poziom użyteczności, a U h – „wysoki”. Wszystkie koszyki z krzywej obojętności U h są preferowane w stosunku do wszystkich koszyków leżących na krzywej obojętności U m , a te z kolei są preferowane w stosunku do wszystkich koszyków z krzywej U l . Aby zrozumieć, dlaczego wyższe krzywe obojętności są preferowane w stosunku do niższych, porównaj punkt B na krzywej obojętności U m z punktem F na krzywej obojętności U h . Punkt F charakteryzuje się większą konsumpcją zarówno książek (pięć wobec trzech), jak i pączków (100 w porównaniu do 84), więc punkt F jest wyraźnie lepszy od B. Biorąc pod uwagę definicję krzywej obojętności, że wszystkie punkty na krzywej mają ten sam poziom użyteczności, to jeśli punkt F na krzywej obojętności U h jest preferowany w stosunku do punktu B na krzywej obojętności U m , to wszystkie punkty na krzywej obojętności U h muszą mieć wyższą użyteczność niż wszystkie punkty na krzywej U m . Mówiąc bardziej ogólnie, dla dowolnego punktu na niższej krzywej obojętności, takiej jak U l , możesz znaleźć punkt na wyższej krzywej obojętności, takiej jak U m lub U h , który charakteryzuje się większą konsumpcją obu dóbr. Ponieważ koszyk na wyższej krzywej obojętności jest preferowany w stosunku do koszyka na niższej krzywej obojętności, a wszystkie koszyki na danej krzywej obojętności mają ten sam poziom użyteczności, musi być prawdą, że wszystkie punkty na wyższych krzywych obojętności mają większą użyteczność niż punkty leżące na niższych krzywych obojętności. Argumenty o kształcie krzywych obojętności oraz o wyższym lub niższym poziomie użyteczności nie wymagają żadnych liczbowych szacunków użyteczności, ani przez konsumenta, ani przez kogokolwiek innego. Opierają się jedynie na założeniu, że gdy ludzie mają mniej jednego dobra, potrzebują więcej innego dobra, aby to zrekompensować i utrzymać stały poziom użyteczności, a jak ludzie mają więcej danego dobra, to użyteczność krańcowa z dodatkowych jednostek maleje. Biorąc pod uwagę te łagodne założenia, można wyznaczyć mapę krzywych obojętności do opisu preferencji dowolnej osoby. Krzywe obojętności konkretnego konsumenta Każda osoba określa swoje preferencje i użyteczność. Tak więc, o ile krzywe obojętności mają ten sam ogólny kształt – są ujemnie nachylone oraz bardziej strome po lewej stronie i bardziej płaskie po prawej – konkretny kształt krzywych obojętności może być inny dla różnych osób. Na przykład, pokazuje preferencje Lilii. Krzywe obojętności dla innych osób przechodziłyby prawdopodobnie przez inne punkty. Maksymalizacja użyteczności za pomocą krzywych obojętności Ludzie poszukują najwyższego poziomu użyteczności, co oznacza, że chcą być na jak najwyższej krzywej obojętności. Jednak ludzie są ograniczeni wysokością swojego budżetu, który pokazuje, na jakie koszyki dóbr ich stać. Maksymalizacja użyteczności na najwyższej krzywej obojętności Wróćmy do wyborów Lilii między książkami a pączkami. Załóżmy, że książka kosztuje 6 dolarów, pączek – 50 centów, a Lilia ma 60 dolarów do wydania. Ta informacja stanowi podstawę do wyznaczenia linii budżetowej, co pokazano na . Wraz z linią budżetową (ang. budget line ) pokazane są trzy krzywe obojętności z . Jaki koszyk dóbr maksymalizuje użyteczność Lilii? Na rysunku przedstawionych jest kilka możliwości. Krzywe obojętności i ograniczenie budżetowe Krzywe obojętności pokazują preferencje Lilii. Jej ograniczenie budżetowe, uwzględniające ceny książek i pączków oraz dochód, reprezentuje linia prosta. Optymalnym wyborem Lilii jest punkt B, gdzie linia budżetowa jest styczna do krzywej obojętności U m . Lilia miałaby większą użyteczność w punkcie takim jak F na wyższej krzywej obojętności U h , ale linia budżetowa w żadnym punkcie nie dotyka wyższej krzywej obojętności U h , więc nie stać jej na taki wybór. Koszyk taki jak G jest dostępny dla Lilii, ale znajduje się na krzywej obojętności Ul, a zatem daje mniejszą użyteczność niż koszyk B, który znajduje się na krzywej obojętności U m . Koszyk F z pięcioma książkami i 100 pączkami jest wysoce pożądany, ponieważ znajduje się na najwyższej krzywej obojętności U h spośród krzywych pokazanych na rysunku. Jednak jest nieosiągalny, wziąwszy pod uwagę ograniczenie budżetowe Lilii. Koszyk H z trzema książkami i 70 pączkami na krzywej obojętności U l jest marnotrawstwem, ponieważ znajduje się wewnątrz ograniczenia budżetowego, a Lilia jako osoba maksymalizująca użyteczność zawsze będzie wolała koszyk leżący dokładnie na linii ograniczenia budżetowego. Punkty B i G znajdują się na linii budżetowej. Jednak punkt G z sześcioma książkami i 48 pączkami leży na niższej krzywej obojętności Ul niż punkt B z trzema książkami i 84 pączkami, znajdujący się na krzywej obojętności U m . Gdyby Lilia miała zacząć od punktu G, a następnie zastanowić się nad krańcową użytecznością pączków i książek, uznałaby, że kilka dodatkowych pączków przy mniejszej liczbie książek sprawiłoby jej większe zadowolenie, co skłoniłoby ją do przejścia w kierunku preferowanego wyboru B. Biorąc pod uwagę osobiste preferencje Lilii, określone przez jej krzywe obojętności, oraz zestaw koszyków, na które ją stać, co jest determinowane przez ceny i dochód, punkt B będzie wyborem maksymalizującym użyteczność. Najwyższa osiągalna krzywa obojętności dotyka linii budżetowej w jednym punkcie styczności. Ponieważ istnieje nieskończona liczba krzywych obojętności (nawet wtedy, gdy tylko kilka z nich jest narysowanych na rysunku), to zawsze będzie istnieć krzywa obojętności, która dotyka linii budżetowej w jednym punkcie styczności. Wszystkie wyższe krzywe obojętności, takie jak U h , będą znajdowały się całkowicie powyżej linii budżetowej i chociaż punkty na takiej krzywej obojętności zapewniłyby większą użyteczność, nie są one osiągalne biorąc pod uwagę ograniczenie budżetowe. Wszystkie niższe krzywe obojętności, jak U l , przecinają linię ograniczenia budżetowego w dwóch różnych miejscach. Kiedy jakaś krzywa obojętności przecina linię budżetową w dwóch punktach, to nad nią znajdzie się inna, wyższa i osiągalna krzywa obojętności, która dotyka linii budżetowej tylko w jednym punkcie styczności. Zmiany dochodu Wzrost dochodu powoduje przesunięcie ograniczenia budżetowego w prawo. Na wykresie nowe ograniczenie budżetowe (ang. budget constraint ) będzie teraz styczne do wyższej krzywej obojętności, reprezentującej wyższy poziom użyteczności. Zmniejszenie dochodów spowoduje przesunięcie ograniczenia budżetowego w lewo i w efekcie będzie ono styczne do niższej krzywej obojętności, reprezentującej obniżony poziom użyteczności. Jeśli dochód wzrośnie np. o 50%, o ile dokładnie zmieni się konsumpcja książek i pączków? Czy konsumpcja obu dóbr wzrośnie o 50%, czy też ilość jednego dobra znacznie wzrośnie, podczas gdy ilość drugiego dobra wzrośnie tylko trochę lub nawet spadnie? Ponieważ osobiste preferencje i kształt krzywych obojętności są różne dla różnych osób, reakcja na zmiany dochodu będzie także inna. Na przykład, rozważmy preferencje Michała i Nataszy na (a) i (b). Każdy z nich zaczyna z identycznym dochodem w wysokości 40 dol., który wydaje na jogurty kosztujące 1 dol. i wypożyczane filmy kosztujące 4 dol. Obydwoje konsumenci mają zatem identyczne ograniczenia budżetowe. Jednak, wziąwszy pod uwagę preferencje Michała, które zostały odzwierciedlone przez krzywe obojętności, jego wybór maksymalizujący użyteczność przy początkowym ograniczeniu budżetowym ma miejsce, gdy jego linia budżetowa jest styczna do najwyższej możliwej krzywej obojętności w punkcie W, z trzema filmami i 28 jogurtami, podczas gdy wybór maksymalizujący użyteczność Nataszy przy początkowym ograniczeniu budżetowym to punkt Y z siedmioma filmami i 12 jogurtami. Krzywe obojętności Michała i Nataszy Michał i Natasza mają początkowo do czynienia z takim samym ograniczeniem budżetowym, tj. takimi samymi cenami i dochodem. Jednak krzywe obojętności, które ilustrują ich preferencje, są różne. (a) Początkowy wybór Michała w punkcie W obejmuje więcej jogurtów i mniej filmów, a Michał reaguje na wzrost dochodu głównie zwiększeniem konsumpcji filmów w punkcie X. (b) I odwrotnie, początkowy wybór Nataszy (punkt Y) obejmuje względnie więcej filmów, a jej reakcją na wzrost dochodu jest duże zwiększenie konsumpcji jogurtów. Nawet jeśli ograniczenie budżetowe jest takie samo, osobiste preferencje mogą prowadzić do różnych początkowych wyborów i do różnych reakcji w odpowiedzi na zmianę dochodów. Załóżmy teraz, że dochód Michała i Nataszy rośnie do 60 dol., więc ich ograniczenie budżetowe przesuwa się w prawo. Jak pokazano na (a), nowy wybór maksymalizujący użyteczność Michała jest w punkcie X i obejmuje siedem filmów oraz 32 jogurty — tj. Michał decyduje się przeznaczyć większość dodatkowego dochodu na filmy. Z kolei nowy wybór maksymalizujący użyteczność Nataszy jest w punkcie Z i obejmuje osiem filmów oraz 28 jogurtów, czyli Natasza decyduje się wydać większość dodatkowego dochodu na jogurty. Jak widać, podejście oparte na krzywych obojętności pozwala uzyskać szereg różnych odpowiedzi. Jeśli oba dobra są dobrami normalnymi, typową reakcją na wyższy poziom dochodu jest zakup większej ich ilości, chociaż dokładna skala przyrostu konsumpcji jest kwestią osobistych preferencji. Jeśli jedno z dóbr jest dobrem niższego rzędu, odpowiedzią na wyższy dochód jest zakup mniejszej jego ilości. Odpowiedzi na zmiany cen: efekt substytucyjny i dochodowy Wyższa cena dobra powoduje przesunięcie ograniczenia budżetowego w lewo, tak że będzie ono styczne do niższej krzywej obojętności reprezentującej obniżony poziom użyteczności. I odwrotnie, niższa cena dobra powoduje, że linia budżetowa przesunie się w prawo, tak że będzie styczna do wyższej krzywej obojętności reprezentującej zwiększony poziom użyteczności. Od osobistych preferencji zależy, jak bardzo zmiana ceny zmieni wielkość zapotrzebowania na każde dobro. Każdy, kto stanie przed podjęciem decyzji zmiany ceny, doświadczy dwóch powiązanych ze sobą efektów: substytucyjnego i dochodowego. Efekt substytucyjny (ang. substitution effect ) polega na tym, że kiedy dobro staje się droższe, ludzie szukają substytutów. Jeśli pomarańcze drożeją, miłośnicy owoców ograniczą konsumpcję pomarańczy i będą jedli więcej jabłek, grejpfrutów lub rodzynek. I odwrotnie, gdy dobro staje się tańsze, ludzie konsumują go więcej. Jeśli pomarańcze tanieją, ludzie uruchamiają swoje maszyny do wyciskania soku pomarańczowego i zmniejszają konsumpcję innych produktów spożywczych, w tym innych owoców. Efekt dochodowy (ang. income effect ) odnosi się do tego, jak zmiana ceny dobra zmienia siłę nabywczą dochodu. Jeśli maleje cena dobra, które kupujesz, to w efekcie siła nabywcza twojego dochodu rośnie – możesz kupić więcej towarów. I odwrotnie, jeśli cena kupowanego przez ciebie dobra rośnie, siła nabywcza dochodu maleje. (Jednym z powszechnych źródeł nieporozumień jest to, że „efekt dochodowy” nie oznacza zmiany rzeczywistego dochodu. Odnosi się do sytuacji, w której zmienia się cena dobra, a tym samym zmieniają się ilości dóbr, które można kupić za stałą kwotę dochodu. Być może bardziej trafnym określeniem „efektu dochodowego” byłby „efekt siły nabywczej”, ale termin „efekt dochodowy” jest powszechnie używany i tak go będziemy nazywać w niniejszym podręczniku). Ilekroć zmienia się cena, konsumenci odczuwają jednocześnie efekt substytucyjny i dochodowy. Przy wykorzystaniu krzywych obojętności można zilustrować efekt substytucyjny i dochodowy na rysunku. Na Ola wybiera między dwoma dobrami: wizytami u fryzjera i pizzą. Wizyta u fryzjera kosztuje 20 dol., pizza 6 dol., a Ola ma 120 dol. do wydania. Efekt substytucyjny i dochodowy Początkowym wyborem jest A, czyli punkt styczności między początkowym ograniczeniem budżetowym a krzywą obojętności. Nowy punkt optymalny to B, czyli punkt styczności między nowym ograniczeniem budżetowym a dolną krzywą obojętności. Punkt C jest punktem styczności między linią przerywaną, której nachylenie pokazuje nową wyższą cenę wizyt u fryzjera, a początkową krzywą obojętności. Efekt substytucyjny jest przejściem z punktu A do C, co oznacza mniejszą liczbę wizyt u fryzjera i więcej pizzy. Efekt dochodowy to przesunięcie z punktu C do B. Odzwierciedla on zmniejszenie siły nabywczej, co powoduje przejście z wyższej krzywej obojętności do niższej krzywej obojętności przy niezmienionych cenach względnych. Efekt dochodowy skutkuje mniejszą konsumpcją obu dóbr. Zarówno efekt substytucyjny, jak i dochodowy powodują mniejszą liczbę wizyt u fryzjera. Natomiast w przypadku pizzy efekty substytucyjny i dochodowy znoszą się, a wielkość konsumpcji pizzy się nie zmienia. Cena wizyty u fryzjera wzrasta do 30 dol. Olek zaczyna od koszyka A oferującego większy zestaw możliwości (ang. opportunity set ) i znajdującego się na wyższej krzywej obojętności. Po wzroście ceny wizyt u fryzjera wybiera on punkt B oferujący mniejszy zestaw możliwości i znajdujący się na niższej krzywej obojętności. Punkt B (2 wizyty u fryzjera i 10 placków pizzy) znajduje się tuż pod punktem A (3 wizyty u fryzjera i 10 placków pizzy). Oznacza to, że na skutek wyższej ceny wizyt u fryzjera Olek ograniczył tylko strzyżenie, pozostawiając konsumpcję pizzy niezmienioną. Na rysunku linia przerywana i punkt C służą do wyznaczenia efektów: substytucyjnego i dochodowego. Aby to zrozumieć, zacznij myśleć o efekcie substytucyjnym próbując odpowiedzieć na następujące pytanie: Jak Olek zmieniłby swoją konsumpcję, gdyby zmieniły się ceny względne dwóch dóbr, ale zmiana cen względnych nie wpłynęłaby na jego użyteczność? Nachylenie ograniczenia budżetowego reprezentuje relację cen dwóch dóbr. A zatem, nachylenie początkowej linii budżetowej jest określane przez początkową relację cen, zaś nachylenie nowej linii budżetowej jest określane przez nową relację cen. Mając to na uwadze, linia przerywana jest wstawiana tak, aby była równoległa do nowego ograniczenia budżetowego, więc odzwierciedla nowe ceny względne, ale jest styczna do początkowej krzywej obojętności, czyli reprezentuje pierwotny poziom użyteczności lub siły nabywczej. A zatem, przejście z punktu początkowego A do punktu C jest efektem substytucyjnym. Efekt substytucyjny pokazuje wybór, jakiego dokonałby Olek, gdyby ceny względne uległy zmianie (co jest odzwierciedlone przez różne nachylenia początkowej linii budżetowej i linii przerywanej), ale gdyby siła nabywcza nie uległa zmianie (co wynika z faktu, że obie linie są styczne do początkowej krzywej obojętności). Efekt substytucyjny zachęca ludzi do odchodzenia od dobra, które stało się relatywnie droższe – w przypadku Olka są to wizyty u fryzjera zaznaczone na osi pionowej – w kierunku dobra, które stało się relatywnie tańsze – w tym przypadku pizzy na osi poziomej. Dwie strzałki, po jednej na każdej osi, oznaczone literą „s” i reprezentujące „efekt substytucyjny”, pokazują kierunek tego ruchu. Efekt dochodowy to ruch z punktu C do B. Efekt dochodowy pokazuje, jak Olek reaguje na zmniejszenie swojej siły nabywczej przesuwając się z wyższej krzywej obojętności na niższą krzywą obojętności, ale utrzymując stałe ceny względne (linia przerywana ma bowiem takie samo nachylenie jak nowe ograniczenie budżetowe). W tym przypadku, gdy cena jednego dobra wzrasta, siła nabywcza spada, więc efekt dochodowy oznacza, że konsumpcja obu dóbr powinna zmniejszyć się (jeśli oba dobra są dobrami normalnymi, co jest rozsądnym założeniem, chyba że istnieją powody, aby sądzić inaczej). Dwie strzałki, po jednej na każdej osi, oznaczone literą „d” i reprezentujące „efekt dochodowy”, pokazują kierunek tego ruchu. Przeanalizujmy teraz razem efekty: substytucyjny i dochodowy. Gdy cena wizyt u fryzjera rośnie, Olek chodzi mniej do fryzjera zarówno z powodu efektu substytucyjnego, jak i dochodowego. Oba efekty powodują, że po wzroście ceny konsumpcja usług fryzjerskich maleje. Wzrost cen usług fryzjerskich nie wpływa natomiast na wielkość konsumpcji pizzy. Efekt substytucyjny wyższej ceny wizyt u fryzjera oznacza, że pizza staje się relatywnie tańsza (w porównaniu z usługami fryzjerskimi) i Olek kupuje więcej placków pizzy na skutek działania samego efektu substytucyjnego. Z kolei efekt dochodowy wyższej ceny usług fryzjerskich oznacza, że Olek chce konsumować mniej obu dóbr, czyli kupuje mniej placków pizzy na skutek działania samego efektu dochodowego. Jak pokazano na , w tym konkretnym przypadku efekty: substytucyjny i dochodowy w zakresie konsumpcji pizzy wzajemnie się znoszą, więc Olek ostatecznie kupuje taką samą liczbę sztuk pizzy jak na początku. Dla różnych osób siła efektów: substytucyjnego i dochodowego jest różna i zależy od ich indywidualnych preferencji. Na przykład, jeśli efekt substytucyjny Olka polegający na zmniejszeniu zakupu usług fryzjerskich i zwiększeniu zakupów pizzy będzie szczególnie silny i przeważy nad efektem dochodowym, wówczas wyższa cena usług fryzjerskich doprowadzi do zwiększonej konsumpcji pizzy. Ten przypadek zostałby narysowany na rysunku tak, że punkt styczności między nowym ograniczeniem budżetowym a odpowiednią krzywą obojętności znajdowałby się poniżej punktu B (na prawo od niego). I odwrotnie, jeśli efekt substytucyjny nie byłby tak silny i byłby słabszy od efektu dochodowego, Olek konsumowałby mniej obu dóbr na skutek wzrostu ceny usług fryzjerskich. W tym przypadku jego optymalny wybór po zmianie ceny znajdowałby się na nowym ograniczeniu budżetowym powyżej punktu B (na lewo od niego). Chociaż efekty: substytucyjny i dochodowy są często omawiane jako sekwencja zdarzeń, należy pamiętać, że zachodzą jednocześnie w wyniku jednego zdarzenia – zmiany ceny. Chociaż można je analizować osobno, oba efekty zawsze występują w tym samym czasie. Zastosowanie krzywych obojętności do wyboru między pracą a czasem wolnym oraz do wyboru międzyokresowego Krzywe obojętności mają zastosowanie do wielu wyborów dokonywanych przez gospodarstwa domowe, w tym do podziału czasu między czas wolny a pracę oraz do wyboru międzyokresowego między obecną a przyszłą konsumpcją. W przypadku wyboru między pracą a czasem wolnym, krzywe obojętności pokazują kombinacje czasu wolnego i dochodu, które zapewniają określony poziom użyteczności. W wyborze międzyokresowym krzywe obojętności pokazują kombinacje obecnej i przyszłej konsumpcji, zapewniające określony poziom użyteczności. Ogólne zasady co do kształtów krzywych obojętności – ujemne nachylenie oraz większa stromość po lewej niż po prawej stronie – pozostają takie same. Wybór między pracą a czasem wolnym Patrycja otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 12 dol. za godzinę pracy, ale dostaje podwyżkę do 20 dol. za godzinę. Odejmując czas poświęcony na obowiązki rodzinne i spanie, może przeznaczyć 80 godzin tygodniowo na pracę lub wypoczynek. Jak pokazano na , najwyższy poziom użyteczności Patrycji przy jej początkowym ograniczeniu budżetowym znajduje się w punkcie A, gdzie linia ograniczenia budżetowego jest styczna do dolnej krzywej obojętności (U l ). W punkcie A Patrycja ma 30 godzin czasu wolnego, a więc pracuje 50 godzin i uzyskuje dochód 600 dol. tygodniowo (czyli 50 godzin pracy po 12 dol. za godzinę). Następnie Patrycja dostaje podwyżkę do 20 dol. za godzinę, co przesuwa jej ograniczenie budżetowe w prawo. Jej nowy, maksymalizujący użyteczność wybór występuje w punkcie, w którym nowa linia ograniczenia budżetowego jest styczna do wyższej krzywej obojętności (U h ). W punkcie B Patrycja ma 40 godzin czasu wolnego i pracuje 40 godzin, uzyskując tygodniowy dochód 800 dol. (czyli 40 godzin pracy po 20 dol. za godzinę). Skutki zmiany płacy Patrycja zaczyna od punktu A, czyli od punktu styczności między początkowym ograniczeniem budżetowym a niższą krzywą obojętności U l . Wzrost płacy przesuwa jej ograniczenie budżetowe w prawo, dzięki czemu może teraz wybrać punkt B na krzywej obojętności Uh. Efektem substytucyjnym jest przejście z punktu A do C. Efekt substytucyjny powoduje, że Patrycja wybiera mniej czasu wolnego, który jest relatywnie droższy, i osiąga większy dochód, który jest relatywnie łatwiejszy do uzyskania. Efektem dochodowym jest przesunięcie z punktu C do B. Efekt dochodowy w tym przykładzie prowadzi do większej konsumpcji obu dóbr. Ostatecznie, w tym przykładzie dochód wzrasta z powodu zarówno efektu substytucyjnego, jak i dochodowego. Natomiast czas wolny maleje z powodu działania efektu substytucyjnego, ale rośnie z powodu działania efektu dochodowego, co prowadzi – w przypadku Patrycji – do ogólnego wzrostu ilości czasu wolnego. Efekty: substytucyjny i dochodowy są narzędziem ułatwiającym analizę reakcji Patrycji na wzrost płacy godzinowej. Linia przerywana pozwala na oddzielenie tych dwóch efektów na wykresie. Efekt substytucyjny pokazuje, jak Patrycja zmieniłaby czas pracy, gdyby – pozostając na tym samym poziomie użyteczności – jej płaca wzrosła, czyli gdyby dochód był relatywnie tańszy, a czas wolny relatywnie droższy. Nachylenie linii ograniczenia budżetowego na rysunku przedstawiającym wybór między pracą a czasem wolnym (ang. labor-leisure diagram ) jest określone przez stawkę płacy. W ten sposób linia przerywana reprezentuje wybór między pracą a czasem wolnym według nowej stawki płacy. Linia ta jest jednocześnie styczna do początkowej krzywej obojętności, pokazującej początkowy poziom użyteczności lub „siły nabywczej”. Przesunięcie z początkowego punktu A do punktu C, który jest punktem styczności między początkową krzywą obojętności a linią przerywaną, sugeruje, że z powodu wyższej płacy Patrycja woli mieć mniej czasu wolnego i osiągać większy dochód. Strzałki oznaczone literą „s” na osi poziomej i pionowej pokazują zmianę czasu wolnego i dochodu wynikającą z działania efektu substytucyjnego. Efekt dochodowy polega na tym, że wyższa płaca, przesuwając linię ograniczenia budżetowego w prawo, umożliwia Patrycji osiągnięcie wyższego poziomu użyteczności. Efekt dochodowy to przesunięcie z punktu C do B. Pokazuje on, jak zmienia się zachowanie Patrycji w odpowiedzi na wyższy poziom użyteczności lub „siły nabywczej” przy takiej samej stawce płac (co przedstawia linia przerywana równoległa do nowej linii ograniczenia budżetowego). Efekt dochodowy, zachęcający Patrycję do konsumowania większej ilości czasu wolnego i uzyskiwania większych dochodów, jest zilustrowany strzałkami na osi poziomej i pionowej . Łącząc te efekty, reakcją Patrycji na wyższą płacę jest przejście z punktu A do B. W efekcie Patrycja uzyskuje większy dochód. Dzieje się tak zarówno dlatego, że efekt substytucyjny wyższych płac sprawił, że dochód jest relatywnie tańszy, tj. łatwiejszy do uzyskania, jak i dlatego, że efekt dochodowy wyższych zarobków umożliwił osiągnięcie większego dochodu i większej ilości czasu wolnego. Przejście z punktu A do B wiąże się również ze zwiększeniem ilości czasu wolnego, ponieważ zgodnie z preferencjami Patrycji efekt dochodowy, który zachęca do zwiększenia konsumpcji czasu wolnego, jest silniejszy od efektu substytucyjnego, powodującego mniejszą konsumpcję czasu wolnego. przedstawia tylko preferencje Patrycji. Inni ludzie mogą dokonywać odmiennych wyborów. Na przykład osoba, dla której efekty: substytucyjny i dochodowy dokładnie się równoważą w zakresie zmiany ilości czasu wolnego, w wyniku wzrostu płacy wybierze punkt taki jak D, leżący dokładnie powyżej początkowego punktu A, co oznacza, że wszelkie korzyści z wyższej płacy przejawiają się w postaci wzrostu dochodu, a liczba godzin pracy nie zmienia się. Jeszcze inna osoba, dla której efekt substytucyjny przewyższy efekt dochodowy w zakresie zmiany ilości czasu wolnego, może w wyniku wzrostu płacy wybrać punkt taki jak F, gdzie reakcją na wyższe zarobki jest przepracowanie większej liczby godzin i uzyskanie znacznie większych dochodów. Aby przedstawić te różne preferencje, wystarczy narysować krzywą obojętności U h tak, aby była styczna do nowej linii ograniczenia budżetowego w punkcie D lub F, a nie w punkcie B. Wybór międzyokresowy Robert zaoszczędził 10 000 dol. Myśli o wydaniu części lub całości pieniędzy na obecne wakacje, a resztę odłoży na kolejny duży wyjazd wakacyjny za pięć lat. W ciągu tych pięciu lat spodziewa się osiągnąć łącznie 80-procentową stopę zwrotu. pokazuje ograniczenie budżetowe Roberta i jego krzywe obojętności dotyczące wyboru między obecną a przyszłą konsumpcją. Najwyższy poziom użyteczności, jaki Robert może osiągnąć przy swoim początkowym międzyokresowym ograniczeniu budżetowym, występuje w punkcie A, gdzie Robert wydaje 6000 dol. na bieżącą konsumpcję i oszczędza 4000 dol. na przyszłość, spodziewając się, że wraz ze skumulowanymi odsetkami będzie miał 7200 dol. na przyszłą konsumpcję (tj. 4000 dol. bieżących oszczędności powiększonych o 80-procentową stopę zwrotu). Jednak Robert właśnie zdał sobie sprawę z tego, że jego oczekiwana stopa zwrotu była nierealistycznie wysoka. Bardziej realistycznym oczekiwaniem jest uzyskanie w ciągu pięciu lat łącznego zwrotu w wysokości 30%. W efekcie międzyokresowe ograniczenie budżetowe obraca się w lewo, tak że początkowy, maksymalizujący użyteczność wybór nie jest już dostępny. Czy Robert zareaguje na niższą stopę zwrotu oszczędzając więcej czy mniej, czy też taką samą kwotę? Myślenie przy pomocy efektów: substytucyjnego i dochodowego ponownie ułatwia analizę skutków zmiany stopy procentowej. Linia przerywana, która pozwala na oddzielenie efektu substytucyjnego i dochodowego, ma takie samo nachylenie jak nowa linia ograniczenia budżetowego, czyli reprezentuje nową stopę procentową, ale jest styczna do początkowej krzywej obojętności, aby utrzymać użyteczność lub „siłę nabywczą” na niezmienionym poziomie. Efekt substytucyjny ilustruje zmianę konsumpcji spowodowaną tym, że niższa stopa zwrotu czyni przyszłą konsumpcję relatywnie droższą, a obecną relatywnie tańszą. Przejście z początkowego punktu A do punktu C pokazuje, w jaki sposób Robert w odpowiedzi na niższą stopę procentową ogranicza konsumpcję przyszłą na rzecz konsumpcji obecnej bez zmiany poziomu użyteczności. Strzałki reprezentujące efekt substytucyjny na osi poziomej i pionowej ilustrują kierunek działania efektu substytucyjnego. Zgodnie z efektem substytucyjnym, na skutek niższej stopy procentowej Robert powinien zwiększyć konsumpcję bieżącą, a zmniejszyć konsumpcję przyszłą. Robert ma także do czynienia z efektem dochodowym. Niższa stopa zwrotu przesuwa linię ograniczenia budżetowego w lewo, co oznacza spadek użyteczności lub „siły nabywczej” Roberta. Efekt dochodowy (przy założeniu dóbr normalnych) powoduje spadek konsumpcji obecnej i przyszłej. Działanie efektu dochodowego w postaci zmniejszenia konsumpcji ilustrują strzałki znajdujące się koło litery „d” przy osi poziomej i pionowej . Krzywe obojętności i międzyokresowe ograniczenie budżetowe Początkowy punkt optymalny to A, będący punktem styczności między początkowym ograniczeniem budżetowym a początkową krzywą obojętności Uh. Linia przerywana jest równoległa do nowego ograniczenia budżetowego, czyli jej nachylenie odzwierciedla niższą stopę procentową, ale jest styczna do początkowej krzywej obojętności. Przesunięcie z punktu A do C jest efektem substytucyjnym: w przypadku obniżenia stopy procentowej przyszła konsumpcja staje się relatywnie droższa, a obecna konsumpcja – relatywnie tańsza. Efekt dochodowy to przesunięcie z punktu C do B i przedstawia zmniejszenie użyteczności lub „siły nabywczej”, co powoduje przejście na niższą krzywą obojętności Ul, ale przy takiej samej relacji cen. Efekt dochodowy oznacza mniejszą obecną i przyszłą konsumpcję. Przesuwając się z punktu A do B, efekt substytucyjny dla konsumpcji obecnej jest silniejszy niż efekt dochodowy, więc efektem całkowitym jest zwiększenie obecnej konsumpcji. Zauważ, że dolna krzywa obojętności mogłaby równie dobrze być styczna do nowego ograniczenia budżetowego w punkcie D lub F, w zależności od osobistych preferencji. Patrząc na oba efekty łącznie, efekt substytucyjny zachęca Roberta do zwiększenia konsumpcji obecnej i zmniejszenia konsumpcji przyszłej, ponieważ obecna konsumpcja jest relatywnie tańsza. Z kolei efekt dochodowy zachęca go do zmniejszenia zarówno obecnej, jak i przyszłej konsumpcji, ponieważ niższa stopa procentowa przesuwa go na niższy poziom użyteczności. Wziąwszy pod uwagę preferencje Roberta, efekt substytucyjny jest silniejszy, więc na obniżenie stopy procentowej reaguje on zwiększeniem konsumpcji obecnej i zmniejszeniem oszczędności, wybierając punkt B. Jednak inni ludzie mogą mieć odmienne preferencje. W wyniku obniżenia stopy procentowej mogą wybrać ten sam poziom obecnej konsumpcji i ten sam poziom oszczędności jak w punkcie D lub zdecydować się na zmniejszenie konsumpcji obecnej i zwiększenie oszczędności jak w punkcie F. W przypadku tych odmiennych zestawów preferencji efekt dochodowy zmiany konsumpcji obecnej jest relatywnie silniejszy, a efekt substytucyjny – relatywnie słabszy. Wyznaczanie efektów substytucyjnych i dochodowych na rysunku Krzywe obojętności są narzędziem analitycznym pozwalającym na zobrazowanie wszystkich koszyków dóbr zapewniających taką samą użyteczność. Eliminują potrzebę przypisywania wartości liczbowych poziomom użyteczności i pomagają naświetlić proces podejmowania decyzji dotyczących maksymalizacji użyteczności. Umożliwiają również szczegółową analizę efektów zmian cen, płac lub stóp procentowych za pomocą efektów: substytucyjnego i dochodowego. Jeśli sprawia ci trudność wyznaczenie na rysunku efektów: substytucyjnego i dochodowego, tak aby wszystkie punkty styczności wyszły poprawnie, przydatna może być poniższa procedura. Krok 1. Zacznij od narysowania ograniczenia budżetowego, pokazującego wybór między dwoma dobrami – powiedzmy cukierkami i filmami. Wybierz punkt A, który będzie optymalnym koszykiem dóbr, dla którego krzywa obojętności jest styczna do linii ograniczenia budżetowego – często wygodniej jest jeszcze nie rysować tej krzywej obojętności, jak na . Krok 2. Załóżmy teraz, że cena filmów się zmienia – powiedzmy: rośnie. W efekcie linia ograniczenia budżetowego obraca się do wewnątrz. Wiesz, że wyższa cena przesunie konsumenta do niższego poziomu użyteczności, reprezentowanego przez niższą krzywą obojętności. Ale na tym etapie narysuj tylko nową linię budżetową ( ). Krok 3. Kluczową czynnością w wyznaczeniu efektów: substytucyjnego i dochodowego jest wstawienie linii przerywanej, równoległej do nowej linii ograniczenia budżetowego. Linia ta jest narzędziem graficznym, które pozwala rozróżnić dwie zmiany: (1) zmianę konsumpcji dwóch dóbr wynikającą ze zmiany relacji cen — przy niezmienionym poziomie użyteczności — będącą efektem substytucyjnym; oraz (2) zmianę konsumpcji dwóch dóbr wynikającą z przejścia z jednej krzywej obojętności na drugą — przy niezmienionych cenach względnych — będącą efektem dochodowym. W tym kroku wstawiana jest linia przerywana. Zauważ, że linia przerywana znajduje się blisko początkowego punktu A, ale przez niego nie przechodzi, co pokazuje . Krok 4. Teraz narysuj początkową krzywą obojętności, tak aby była styczna zarówno w punkcie A do początkowej linii budżetowej, jak i w punkcie C do linii przerywanej. Wielu studentów uważa, że najłatwiej jest najpierw wybrać punkt C, w którym początkowa krzywa obojętności jest styczna do linii przerywanej, a następnie narysować początkową krzywą obojętności przechodzącą przez punkty A i C. Efekt substytucyjny to ruch wzdłuż początkowej krzywej obojętności na skutek zmiany ceny przy niezmienionym poziomie użyteczności, czyli przejście z punktu A do C. Zgodnie z oczekiwaniami, efekt substytucyjny prowadzi do spadku konsumpcji dobra, które jest stosunkowo droższe, co pokazuje strzałka „s” (substytucja) na osi pionowej, oraz do zwiększenia konsumpcji dobra, które jest relatywnie tańsze, na co wskazuje strzałka „s” na osi poziomej ( ). Krok 5. Mając na uwadze działanie efektu substytucyjnego, wybierz teraz maksymalizujący użyteczność punkt B na nowej linii ograniczenia budżetowego. Wybierając punkt B, zastanów się, czy efekt substytucyjny czy dochodowy ma mieć większy wpływ na dobro z osi poziomej (w tym przypadku cukierki). Jeśli punkt B wybierzesz tak, że będzie znajdował się dokładnie poniżej punktu A (jak pokazano tutaj), wtedy efekt dochodowy będzie dokładnie równoważył efekt substytucyjny w zakresie zmiany ilości dobra z osi poziomej. Jeśli wstawisz punkt B tak, że będzie leżał trochę na prawo od początkowego punktu A, wtedy efekt substytucyjny przeważy nad efektem dochodowym. Jeśli wstawisz punkt B tak, że będzie leżał trochę na lewo od punktu A, to efekt dochodowy będzie silniejszy niż efekt substytucyjny. Efekt dochodowy to ruch z punktu C do B. Pokazuje on, jak zmienia się wybór konsumenta w wyniku spadku siły nabywczej i zmiany poziomu użyteczności, przy niezmienionej relacji cen. W przypadku dóbr normalnych, ujemny efekt dochodowy oznacza mniejszą konsumpcję każdego dobra, co pokazuje kierunek strzałek „d” (efekt dochodowy) na osi pionowej i poziomej ( ). Ćwicząc rysowanie efektów substytucyjnego i dochodowego, przeanalizuj następujące warianty: 1) cena spada zamiast rosnąć; 2) zmiana ceny wpływa na dobro z osi pionowej lub na dobro z osi poziomej, 3) efekt substytucyjny przewyższa efekt dochodowy lub efekt dochodowy przewyższa efekt substytucyjny albo oba efekty są sobie równe. Ostatnia uwaga: pomocną linię przerywaną można też narysować jako styczną do nowej krzywej obojętności i równoległą do początkowej linii budżetowej, a nie styczną do początkowej krzywej obojętności i równoległą do nowej linii budżetowej. Niektórzy studenci uważają to podejście za bardziej intuicyjne. Otrzymane odpowiedzi dotyczące kierunku i względnych rozmiarów efektów: substytucyjnego i dochodowego powinny być jednak takie same. Kluczowe pojęcia i podsumowanie Krzywe obojętności wraz z linią ograniczenia budżetowego znajdują się na rysunku przedstawiającym równowagę konsumenta, który dokonuje wyboru między konsumpcją dwóch dóbr. Wszystkie punkty wzdłuż danej krzywej obojętności zapewniają ten sam poziom użyteczności. Wyższe krzywe obojętności reprezentują wyższy poziom użyteczności. Krzywe obojętności mają nachylenie ujemne, ponieważ jeśli użyteczność ma pozostać taka sama we wszystkich punktach wzdłuż krzywej obojętności, zmniejszenie ilości dobra z osi pionowej musi być skompensowane wzrostem ilości dobra z osi poziomej (i na odwrót). Krzywe obojętności są bardziej strome po lewej i bardziej płaskie po prawej stronie z powodu malejącej użyteczności krańcowej. Wyborem maksymalizującym użyteczność przy danym ograniczeniu budżetowym jest punkt styczności linii ograniczenia budżetowego z krzywą obojętności. Zmiana ceny dowolnego dobra wywołuje dwa efekty: substytucyjny i dochodowy. Efekt substytucyjny powoduje, że maksymalizująca użyteczność osoba będzie kupowała mniej dobra, które jest relatywnie droższe, a więcej tego, które jest relatywnie tańsze. Efekt dochodowy powoduje, że maksymalizująca użyteczność osoba będzie kupowała więcej obu dóbr, jeśli użyteczność wzrasta, lub mniej obu dóbr, jeśli użyteczność maleje (gdy oba dobra są dobrami normalnymi). W modelu wyboru między pracą a czasem wolnym, zmiana płacy wywołuje dwa efekty: substytucyjny i dochodowy. Efektem substytucyjnym podwyżki płacy jest zwiększenie dochodu, ponieważ zarabianie pieniędzy jest „tańsze”, i zmniejszenie ilości czasu wolnego, ponieważ zwiększył się jego koszt alternatywny. Efektem dochodowym podwyżki płacy jest zwiększenie ilości czasu wolnego i dochodu, ponieważ oba dobra są dobrami normalnymi. Efekty: substytucyjny i dochodowy spadku płac są dokładnie odwrotne. W międzyokresowym modelu wyboru konsumpcji w czasie, każda zmiana stopy procentowej wywołuje dwa efekty: substytucyjny i dochodowy. Efektem substytucyjnym wzrostu stopy procentowej jest zwiększenie przyszłej konsumpcji, ponieważ oszczędzanie pieniędzy staje się tańsze, a także zmniejszenie konsumpcji obecnej (wzrost oszczędności), ponieważ koszt alternatywny konsumpcji bieżącej, którym jest utrata przyszłej konsumpcji, jest większy. Efektem dochodowym wzrostu stopy procentowej jest zwiększenie zarówno obecnej, jak i przyszłej konsumpcji, ponieważ są to dobra normalne. Efekty: substytucyjny i dochodowy spadku stopy procentowej są dokładnie odwrotne. Pytania Jaki jest preferowany punkt na krzywej obojętności? Dlaczego krzywe obojętności mają nachylenie ujemne? Dlaczego krzywe obojętności są strome po lewej stronie i bardziej płaskie po prawej? Ile krzywych obojętności ma dana osoba? Jak rozpoznać, które krzywe obojętności reprezentują wyższy, a które niższy poziom użyteczności? Co to jest efekt substytucyjny? Co to jest efekt dochodowy? Czy „efekt dochodowy” wiąże się ze zmianą dochodów? Odpowiedź uzasadnij. Czy zmiana ceny wywołuje zarówno efekt dochodowy, jak i efekt substytucyjny? Czy zmiana dochodu wywołuje zarówno efekt dochodowy, jak i efekt substytucyjny? Czy może w niektórych przypadkach wystąpić tylko efekt dochodowy lub tylko efekt substytucyjny? Odpowiedź uzasadnij. Który efekt jest większy: dochodowy czy substytucyjny?", "section": "Krzywe obojętności", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Wartość zaktualizowana W zostało wyjaśnione, że ceny akcji (ang. stocks ) i obligacji (ang. bonds ) zależą od przyszłych wydarzeń. Cena obligacji zależy od przyszłych płatności, których oczekuje się z tytułu tych obligacji, w tym zarówno płatności odsetek, jak i spłaty wartości nominalnej. Cena akcji zależy od oczekiwanych przyszłych zysków osiąganych przez przedsiębiorstwo. Pojęcie wartości zaktualizowana (PV) (ang. present discounted value (PDV) ), które jest zdefiniowana jako kwota, którą kupiec powinien być skłonny zapłacić dzisiaj za strumień oczekiwanych przyszłych płatności, może zostać wykorzystane do obliczenia adekwatnych cen akcji i obligacji. Aby odnieść wartość zdyskontowaną do przyszłej płatności, zastanów się, jaką sumę pieniędzy musisz mieć dzisiaj, aby jej wartość zrównała się z określoną kwotą w przyszłości. Ta kalkulacja będzie wymagała stopy procentowej (ang. interest rate ). Na przykład, jeśli stopa procentowa wynosi 10%, płatność w wysokości 110 dol. za rok będzie miała wartość dzisiejszą równą 100 dol. — to znaczy, możesz wziąć 100 dol. dzisiaj i mieć 110 dol. w przyszłości. Najpierw pokażemy, jak zastosować wartość dzisiejszą do obliczenia wartości akcji, a następnie do obligacji. Stosowanie wartości zaktualizowanej do obliczenia wartości akcji Rozważmy przypadek spółki Babble, która oferuje lekcje emisji głosu. Dla uproszczenia powiedzmy, że założyciel Babble ma 63 lata i planuje przejść na emeryturę za dwa lata, kiedy to spółka zostanie rozwiązana. Spółka sprzedaje 200 akcji, a zyski mają wynieść 15 mln dol. w bieżącym okresie, 20 mln dol. za rok i 25 mln dol. za dwa lata. Wszystkie zyski będą wypłacane akcjonariuszom w formie dywidendy, gdy tylko zostaną one zrealizowane. Wziąwszy pod uwagę te wszystkie informacje, policzmy, ile inwestor zapłaci za akcje tej spółki? Inwestor finansowy, myśląc o tym, jaka jest dzisiejsza wartość przyszłych płatności, będzie musiał wybrać stopę procentową. Ta stopa procentowa będzie odzwierciedlać stopę zwrotu z innych dostępnych możliwości inwestycji finansowych, czyli koszt alternatywny zainwestowania kapitału finansowego, a także premię za ryzyko (tj. stosowana jest wyższa stopa procentowa, jeśli ta inwestycja wydaje się szczególnie ryzykowna). W tym przykładzie powiedzmy, że inwestor finansowy decyduje, że odpowiednia stopa procentowa do wyceny przyszłych płatności wynosi 15%. pokazuje, jak obliczyć dzisiejszą wartość przyszłych zysków. Dla każdego okresu, w którym świadczenie ma być odbierane, zastosuj wzór: Wartość dzisiejsza = Wartość przyszła otrzymana w określonym roku w przyszłości (1 + stopa procentowa) liczba lat t Obliczanie dzisiejszej wartości akcji Płatności od spółki Wartość dzisiejsza 15 mln dol. obecnie 15 mln dol. 20 mln dol. za 1 rok 20 mln dol./(1 + 0,15) 1 = 17,4 mln dol. 25 mln dol. za 2 lata 25 mln dol./(1 + 0,15) 2 = 18,9 mln dol. Razem 51,3 mln dol. Następnie zsumuj wszystkie dzisiejsze wartości uzyskane w kolejnych okresach, aby poznać ostateczną odpowiedź. Obliczona wartość dzisiejsza pozwala odpowiedzieć na pytanie, ile określona kwota w przyszłości jest warta dzisiaj, biorąc pod uwagę 15% stopę procentową. Zwróć uwagę, że poszczególne obliczenia PV należy wykonać osobno dla kwot otrzymanych w różnym czasie w przyszłości. Następnie podziel PV łącznych zysków przez liczbę akcji, w tym przypadku jest ich 200. A więc: 51,3 mln/200 = 0,2565 mln. Cena za akcję powinna wynosić około 256 500 dol. Oczywiście, w prawdziwym świecie oczekiwane zyski to tylko przypuszczenie, a nie twarde dane. Podjęcie decyzji o tym, jaką stopę procentową zastosować do dyskontowania, może być trudne. Należy wziąć pod uwagę zarówno potencjalne zyski kapitałowe z przyszłej sprzedaży akcji, jak i dywidendy, które mogą zostać wypłacone. Różnice opinii w tych kwestiach są właśnie powodem, dla którego niektórzy inwestorzy finansowi chcą kupić akcje, które inni chcą sprzedać: są bardziej optymistycznie nastawieni do przyszłości. Jednak koncepcyjnie wszystko sprowadza się do tego, ile jesteś gotów zapłacić dzisiaj, aby uzyskać strumień płatności w przyszłości. Stosowanie wartości zaktualizowanej do obliczenia wartości obligacji Podobna kalkulacja działa w przypadku obligacji. wyjaśnia, że jeśli stopa procentowa spadnie już po emisji obligacji, a inwestor ma zagwarantowaną wyższą stopę, to wartość rynkowa tej obligacji będzie większa. I odwrotnie, jeśli stopa procentowa wzrośnie po emisji obligacji, a inwestor ma jest zagwarantowaną niższą stopę, to obligacja będzie sprzedawana za mniejszą kwotę. Kalkulacja wartości bieżącej potwierdza te oczekiwania. Pomyśl o zwykłej dwuletniej obligacji. Została wyemitowana na 3000 dol. wartości nominalnej z oprocentowaniem równym 8%. Tak więc, po pierwszym roku obligacja przynosi odsetki w wysokości 240 dol. (czyli 3000 × 8%). Pod koniec drugiego roku obligacja daje 240 dol. odsetek plus 3000 dol. z wykupu wartości nominalnej. Oblicz, ile ta obligacja jest warta w chwili obecnej, jeśli stopa dyskontowa wynosi 8%. Następnie przelicz wszystko ponownie, aby sprawdzić, co się zmieni, jeśli stopy procentowe wzrosną, a właściwa stopa dyskontowa wyniesie 11%. Aby przeprowadzić te obliczenia, spójrz na strumień płatności otrzymywanych z obligacji w przyszłości i ustal, jaka jest ich wartość dzisiejsza. Obliczenia z zastosowaniem wzoru na wartość bieżącą przedstawiono w . Obliczanie dzisiejszej wartości obligacji, kwoty w dol. Strumień płatności (dla stopy procentowej równej 8%) Dzisiejsza wartość (dla stopy procentowej równej 8%) Strumień płatności (dla stopy procentowej równej 11%) Dzisiejsza wartość (dla stopy procentowe równej 11%) 240 płatność po pierwszym roku 240/(1 + 0,08) 1 = 222,20 240 płatność po pierwszym roku 240/(1 + 0,11) 1 = 216,20 3,240 płatność po drugim roku 3240/(1 + 0,08) 2 = 2777,80 3240 płatność po drugim roku 3240/(1 + 0,11) 2 = 2629,60 Razem 3000 Razem 2845,80 Pierwsze obliczenia pokazują, że dzisiejsza wartość obligacji o wartości nominalnej równej 3000 dol., wyemitowanej po stopie procentowej 8%, wynosi zaledwie 3000 dol. To tyle pieniędzy ostatecznie otrzymuje pożyczkobiorca. Obliczenia potwierdzają, że dzisiejsza wartość bieżąca dla pożyczkodawcy jest taka sama. Obligacja przenosi pieniądze w czasie, od tych, którzy chcą oszczędzać obecnie do tych, którzy chcą teraz pożyczyć, ale dzisiejsza wartość tego, co otrzymuje pożyczkobiorca, jest identyczna z dzisiejszą wartością tego, co zostanie spłacone pożyczkodawcy. Drugie podejście do obliczeń pokazuje co się stanie, jeśli stopa procentowa wzrośnie z 8% do 11%. Wysokość płatności odsetkowych wykazanych w pierwszej kolumnie, obliczone dla 8% stopy procentowej, nie ulegają zmianie. Jednak dzisiejsza wartość tych płatności, zdyskontowana teraz wyższą stopą procentową, jest niższa. Mimo że przyszłe płatności w dolarach, które są wypłacane z tytułu odsetek od obligacji, nie uległy zmianie, to osoba, która chce sprzedać obligację, stwierdzi, że wartość jej inwestycji spadła. I ponownie – obliczenia dokonywane w prawdziwym świecie są często bardziej złożone, m.in. dlatego, że zmienia się rynkowa stopa procentowa, ale i ryzyko związane z tym, czy pożyczkobiorca w ogóle spłaci pożyczkę. W każdym razie, cena obligacji jest zawsze dzisiejszą wartością strumienia przyszłych oczekiwanych płatności. Inne zastosowania Wartość zaktualizowana jest szeroko stosowanym narzędziem analitycznym poza światem finansów. Za każdym razem, gdy przedsiębiorstwo zastanawia się nad dokonaniem inwestycji w kapitał rzeczowy, musi porównać obecne koszty dokonania tej inwestycji z obecną zdyskontowaną wartością przyszłych korzyści z tej inwestycji. Gdy rząd rozważa instalację urządzeń zwiększających bezpieczeństwo na autostradzie, musi porównać koszty ponoszone w chwili obecnej z korzyściami uzyskanymi w przyszłości. Niektóre akademickie spory dotyczące polityki środowiskowej, np. o to, jak bardzo zmniejszyć emisje dwutlenku węgla ze względu na ryzyko, że mogą one doprowadzić do globalnego ocieplenia w przyszłości, wynikają z tego, w jaki sposób porównuje się obecne koszty kontroli zanieczyszczeń z korzyściami możliwymi do uzyskania w dłuższej perspektywie. Ktoś, kto wygra na loterii prawo do otrzymania ciągu płatności w czasie kolejnych 30 lat, może być zainteresowany poznaniem jego dzisiejszej wartości. Zawsze, gdy ciąg kosztów i korzyści rozciąga się od teraźniejszości do różnych momentów w przyszłości, wartość dzisiejsza staje się nieodzownym narzędziem analizy.", "section": "Wartość zaktualizowana", "book": "Mikroekonomia – Podstawy", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/mikroekonomia-podstawy"}
{"text": "Preface Welcome to Introductory Business Statistics 2e , an OpenStax resource. This textbook was written to increase student access to high-quality learning materials, maintaining highest standards of academic rigor at little to no cost. About OpenStax OpenStax is part of Rice University, which is a 501(c)(3) nonprofit charitable corporation. Our mission is to make an amazing education accessible for all. Through our partnerships with philanthropic organizations and our alliance with other educational resource companies, we’re breaking down the most common barriers to learning. Because we believe that everyone should and can have access to knowledge. About OpenStax resources Customization Introductory Business Statistics 2e is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 (CC BY-NC-SA) license, which means that you can non-commercially distribute, remix, and build upon the content, as long as you provide attribution to OpenStax and its content contributors, and distribute all derivatives under the same license. Because our books are openly licensed, you are free to use the entire book or pick and choose the sections that are most relevant to the needs of your course. Feel free to remix the content by assigning your students certain chapters and sections in your syllabus, in the order that you prefer. You can even provide a direct link in your syllabus to the sections in the web view of your book. Instructors also have the option of creating a customized version of their OpenStax book. The custom version can be made available to students in low-cost print or digital form through their campus bookstore. Visit the Instructor Resources section of your book page on OpenStax.org for more information. Art Attribution In Introductory Business Statistics 2e , most art contains attribution to its title, creator or rights holder, host platform, and license within the caption. For any art that is openly licensed, non-commercial users or organizations may reuse the art as long as they provide the same attribution to its original source. (Commercial entities should contact OpenStax to discuss reuse rights and permissions.) To maximize readability and content flow, some art does not include attribution in the text. If you reuse art from this text that does not have attribution provided, use the following attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY-NC-SA 4.0 license. Errata All OpenStax textbooks undergo a rigorous review process. However, like any professional-grade textbook, errors sometimes occur. Since our books are web based, we can make updates periodically when deemed pedagogically necessary. If you have a correction to suggest, submit it through the link on your book page on OpenStax.org. Subject matter experts review all errata suggestions. OpenStax is committed to remaining transparent about all updates, so you will also find a list of past errata changes on your book page on OpenStax.org. Format You can access this textbook for free in web view or PDF through OpenStax.org, and for a low cost in print. About Introductory Business Statistics 2e Introductory Business Statistics 2e is designed to meet the scope and sequence requirements of the one-semester statistics course for business, economics, and related majors. Core statistical concepts and skills have been augmented with practical business examples, scenarios, and exercises. The result is a meaningful understanding of the discipline which will serve students in their business careers and real-world experiences. Coverage and scope Introductory Business Statistics 2e began as a customized version of OpenStax Introductory Statistics by Barbara Illowsky and Susan Dean. Statistics faculty at The University of Oklahoma have used the business statistics adaptation for several years, and the author has continually refined it based on student success and faculty feedback. The book is structured in a similar manner to most traditional statistics textbooks. The most significant topical changes occur in the latter chapters on regression analysis. Discrete probability density functions have been reordered to provide a logical progression from simple counting formulas to more complex continuous distributions. Many additional homework assignments have been added, as well as new, more mathematical examples. Introductory Business Statistics 2e places a significant emphasis on the development and practical application of formulas so that students have a deeper understanding of their interpretation and application of data. To achieve this unique approach, the author included a wealth of additional material and purposely de-emphasized the use of the scientific calculator. Specific changes regarding formula use include: Expanded discussions of the combinatorial formulas, factorials, and sigma notation Adjustments to explanations of the acceptance/rejection rule for hypothesis testing, as well as a focus on terminology regarding confidence intervals Deep reliance on statistical tables for the process of finding probabilities (which would not be required if probabilities relied on scientific calculators) Continual and emphasized links to the Central Limit Theorem throughout the book; Introductory Business Statistics 2e consistently links each test statistic back to this fundamental theorem in inferential statistics Another fundamental focus of the book is the link between statistical inference and the scientific method. Business and economics models are fundamentally grounded in assumed relationships of cause and effect. They are developed to both test hypotheses and to predict from such models. This comes from the belief that statistics is the gatekeeper that allows some theories to remain and others to be cast aside for a new perspective of the world around us. This philosophical view is presented in detail throughout and informs the method of presenting the regression model, in particular. The correlation and regression chapter includes confidence intervals for predictions, alternative mathematical forms to allow for testing categorical variables, and the presentation of the multiple regression model. Pedagogical features Examples are placed strategically throughout the text to show students the step-by-step process of interpreting and solving statistical problems. To keep the text relevant for students, the examples are drawn from a broad spectrum of practical topics; these include examples about college life and learning, health and medicine, retail and business, and sports and entertainment. Practice, Homework, and Bringing It Together give the students problems at various degrees of difficulty while also including real-world scenarios to engage students. Try It practice problems immediately follow many examples and give students the opportunity to practice as they read the text. Changes to the Second Edition The revision of Introductory Business Statistics has been undertaken with the support of many faculty adopters and student users. Most of the edits are focused on currency, clarity, accuracy, and belonging. The author made a number of additions in order to provide more support and practice opportunities for students; these include conceptual explanations, introductory text, new Try It exercises, and more detailed example solution steps. Also, dozens of examples and references have been changed in order to align with contemporary contexts and uses. Accuracy checking and errata resolutions resulted in corrections and clarifications, both in the main text and in the answers/solutions. Finally, the second edition includes several hundred edits related to gender, race, ethnicity, age, academic status, and societal issues, designed to present the most informed and inclusive material. OpenStax only undertakes revisions when pedagogically necessary, and we work to ensure that the text maintains its organization in order to ease transition for instructors. Many of the above changes have been made within problems and examples. However, in nearly all cases, the problems retain their original numbering, so that instructors and online homework providers can move to the new edition with minimal impact on their assignment structures. (This will not be the case for Try It exercises in many chapters, due to the addition of new exercises.) A detailed transition guide is available on the instructor resource page for this textbook. Answers to Questions in the Book Answers to Examples are provided directly under the question. Answers to Try it Questions are provided at the Student Resources page. Answers to an assortment of Practice, Homework, and Bringing it Together questions are available to students in the solutions section at the end of each chapter. All other answers to these questions are provided only to instructors in the Instructor Answer Guide via the Instructor Resources page. Additional resources Student and instructor resources We’ve compiled additional resources for both students and instructors, including Getting Started Guides, an instructor solution manual, and PowerPoint slides. Instructor resources require a verified instructor account, which you can apply for when you log in or create your account on OpenStax.org. Take advantage of these resources to supplement your OpenStax book. Community Hubs OpenStax partners with the Institute for the Study of Knowledge Management in Education (ISKME) to offer Community Hubs on OER Commons – a platform for instructors to share community-created resources that support OpenStax books, free of charge. Through our Community Hubs, instructors can upload their own materials or download resources to use in their own courses, including additional ancillaries, teaching material, multimedia, and relevant course content. We encourage instructors to join the hubs for the subjects most relevant to your teaching and research as an opportunity both to enrich your courses and to engage with other faculty. To reach the Community Hubs, visit www.oercommons.org/hubs/OpenStax . Technology partners As allies in making high-quality learning materials accessible, our technology partners offer optional low-cost tools that are integrated with OpenStax books. To access the technology options for your text, visit your book page on OpenStax.org. About the authors Senior contributing authors Alexander Holmes, The University of Oklahoma Barbara Illowsky, DeAnza College Susan Dean, DeAnza College Contributing authors Kevin Hadley, Analyst, Federal Reserve Bank of Kansas City Reviewers Birgit Aquilonius, West Valley College Charles Ashbacher, Upper Iowa University - Cedar Rapids Abraham Biggs, Broward Community College Daniel Birmajer, Nazareth College Roberta Bloom, De Anza College Bryan Blount, Kentucky Wesleyan College Ernest Bonat, Portland Community College Sarah Boslaugh, Kennesaw State University David Bosworth, Hutchinson Community College Sheri Boyd, Rollins College George Bratton, University of Central Arkansas Franny Chan, Mt. San Antonio College Jing Chang, College of Saint Mary Laurel Chiappetta, University of Pittsburgh Lenore Desilets, De Anza College Matthew Einsohn, Prescott College Ann Flanigan, Kapiolani Community College Nancy Foreman, West Los Angeles College David French, Tidewater Community College Mo Geraghty, De Anza College Larry Green, Lake Tahoe Community College Michael Greenwich, College of Southern Nevada Inna Grushko, De Anza College Valier Hauber, De Anza College Janice Hector, De Anza College Jim Helmreich, Marist College Robert Henderson, Stephen F. Austin State University Mel Jacobsen, Snow College Mary Jo Kane, De Anza College John Kagochi, University of Houston - Victoria Lynette Kenyon, Collin County Community College Charles Klein, De Anza College Alexander Kolovos Sheldon Lee, Viterbo University Sara Lenhart, Christopher Newport University Wendy Lightheart, Lane Community College Vladimir Logvenenko, De Anza College Jim Lucas, De Anza College Suman Majumdar, University of Connecticut Lisa Markus, De Anza College Miriam Masullo, SUNY Purchase Diane Mathios, De Anza College Robert McDevitt, Germanna Community College John Migliaccio, Fordham University Mark Mills, Central College Cindy Moss, Skyline College Nydia Nelson, St. Petersburg College Benjamin Ngwudike, Jackson State University Jonathan Oaks, Macomb Community College Carol Olmstead, De Anza College Barbara A. Osyk, The University of Akron Adam Pennell, Greensboro College Kathy Plum, De Anza College Lisa Rosenberg, Elon University Sudipta Roy, Kankakee Community College Javier Rueda, De Anza College Yvonne Sandoval, Pima Community College Rupinder Sekhon, De Anza College Travis Short, St. Petersburg College Frank Snow, De Anza College Abdulhamid Sukar, Cameron University Jeffery Taub, Maine Maritime Academy Mary Teegarden, San Diego Mesa College John Thomas, College of Lake County Philip J. Verrecchia, York College of Pennsylvania Dennis Walsh, Middle Tennessee State University Cheryl Wartman, University of Prince Edward Island Carol Weideman, St. Petersburg College Kyle S. Wells, Dixie State University Andrew Wiesner, Pennsylvania State University", "section": "Preface", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction We encounter statistics in our daily lives more often than we probably realize and from many different sources, like the news. (credit: modification of work “New office” by Phil Whitehouse/ Flickr, CC BY 2.0) You are probably asking yourself the question, \"When and where will I use statistics?\" If you read any newspaper, watch television, or use the Internet, you will see statistical information. There are statistics about crime, sports, education, politics, and real estate. Typically, when you read a newspaper article or watch a television news program, you are given sample information. With this information, you may make a decision about the correctness of a statement, claim, or \"fact.\" Statistical methods can help you make the \"best educated guess.\" Since you will undoubtedly be given statistical information at some point in your life, you need to know some techniques for analyzing the information thoughtfully. Think about buying a house or managing a budget. Think about your chosen profession. The fields of economics, business, psychology, education, biology, law, computer science, police science, and early childhood development require at least one course in statistics. Included in this chapter are the basic ideas and words of probability and statistics. You will soon understand that statistics and probability work together. You will also learn how data are gathered and what \"good\" data can be distinguished from \"bad.\"", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Definitions of Statistics, Probability, and Key Terms The science of statistics deals with the collection, analysis, interpretation, and presentation of data . We see and use data in our everyday lives. In this course, you will learn how to organize and summarize data. Organizing and summarizing data is called descriptive statistics . Two ways to summarize data are by graphing and by using numbers (for example, finding an average). After you have studied probability and probability distributions, you will use formal methods for drawing conclusions from \"good\" data. The formal methods are called inferential statistics . Statistical inference uses probability to determine how confident we can be that our conclusions are correct. Effective interpretation of data (inference) is based on good procedures for producing data and thoughtful examination of the data. You will encounter what will seem to be too many mathematical formulas for interpreting data. The goal of statistics is not to perform numerous calculations using the formulas, but to gain an understanding of your data. The calculations can be done using a calculator or a computer. The understanding must come from you. If you can thoroughly grasp the basics of statistics, you can be more confident in the decisions you make in life. Probability Probability is a mathematical tool used to study randomness. It deals with the chance (the likelihood) of an event occurring. For example, if you toss a fair coin four times, the outcomes may not be two heads and two tails. However, if you toss the same coin 4,000 times, the outcomes will be close to half heads and half tails. The expected theoretical probability of heads in any one toss is 1 2 or 0.5. Even though the outcomes of a few repetitions are uncertain, there is a regular pattern of outcomes when there are many repetitions. After reading about the English statistician Karl Pearson who tossed a coin 24,000 times with a result of 12,012 heads, one of the authors tossed a coin 2,000 times. The results were 996 heads. The fraction 996 2000 is equal to 0.498 which is very close to 0.5, the expected probability. The theory of probability began with the study of games of chance such as poker. Predictions take the form of probabilities. To predict the likelihood of an earthquake, of rain, or whether you will get an A in this course, we use probabilities. Doctors use probability to determine the chance of a vaccination causing the disease the vaccination is supposed to prevent. A stockbroker uses probability to determine the rate of return on a client's investments. You might use probability to decide to buy a lottery ticket or not. In your study of statistics, you will use the power of mathematics through probability calculations to analyze and interpret your data. Key Terms In statistics, we generally want to study a population . You can think of a population as a collection of persons, things, or objects under study. To study the population, we select a sample . The idea of sampling is to select a portion (or subset) of the larger population and study that portion (the sample) to gain information about the population. Data are the result of sampling from a population. Because it takes a lot of time and money to examine an entire population, sampling is a very practical technique. If you wished to compute the overall grade point average at your school, it would make sense to select a sample of students who attend the school. The data collected from the sample would be the students' grade point averages. In presidential elections, opinion poll samples of 1,000–2,000 people are taken. The opinion poll is supposed to represent the views of the people in the entire country. Manufacturers of canned carbonated drinks take samples to determine if a 16-ounce can contains 16 ounces of carbonated drink. From the sample data, we can calculate a statistic. A statistic is a number that represents a property of the sample. For example, if we consider one math class to be a sample of the population of all math classes, then the average number of points earned by students in that one math class at the end of the term is an example of a statistic. The statistic is an estimate of a population parameter, in this case the mean. A parameter is a numerical characteristic of the whole population that can be estimated by a statistic. Since we considered all math classes to be the population, then the average number of points earned per student over all the math classes is an example of a parameter. One of the main concerns in the field of statistics is how accurately a statistic estimates a parameter. The accuracy really depends on how well the sample represents the population. The sample must contain the characteristics of the population in order to be a representative sample . We are interested in both the sample statistic and the population parameter in inferential statistics. In a later chapter, we will use the sample statistic to test the validity of the established population parameter. A variable , or random variable, usually notated by capital letters such as X and Y , is a characteristic or measurement that can be determined for each member of a population. Variables may be numerical or categorical . Numerical variables take on values with equal units such as weight in pounds and time in hours. Categorical variables place the person or thing into a category. If we let X equal the number of points earned by one math student at the end of a term, then X is a numerical variable. If we let Y be a person's party affiliation, then some examples of Y include Republican, Democrat, and Independent. Y is a categorical variable. We could do some math with values of X (calculate the average number of points earned, for example), but it makes no sense to do math with values of Y (calculating an average party affiliation makes no sense). Data are the actual values of the variable. They may be numbers or they may be words. Datum is a single value. Two words that come up often in statistics are mean and proportion . If you were to take three exams in your math classes and obtain scores of 86, 75, and 92, you would calculate your mean score by adding the three exam scores and dividing by three (your mean score would be 84.3 to one decimal place). If, in your math class, there are 40 students and 22 are men and 18 are women, then the proportion of men students is 22 40 and the proportion of women students is 18 40 . Mean and proportion are discussed in more detail in later chapters. NOTE The words \" mean \" and \" average \" are often used interchangeably. The substitution of one word for the other is common practice. The technical term is \"arithmetic mean,\" and \"average\" is technically a center location. However, in practice among non-statisticians, \"average\" is commonly accepted for \"arithmetic mean.\" Determine what the key terms refer to in the following study. We want to know the average (mean) amount of money first year college students spend at ABC College on school supplies that do not include books. We randomly surveyed 100 first year students at the college. Three of those students spent $150, $200, and $225, respectively. The population is all first year students attending ABC College this term. The sample could be all students enrolled in one section of a beginning statistics course at ABC College (although this sample may not represent the entire population). The parameter is the average (mean) amount of money spent (excluding books) by first year college students at ABC College this term: the population mean. The statistic is the average (mean) amount of money spent (excluding books) by first year college students in the sample. The variable could be the amount of money spent (excluding books) by one first year student. Let X = the amount of money spent (excluding books) by one first year student attending ABC College. The data are the dollar amounts spent by the first year students. Examples of the data are $150, $200, and $225. Try It Determine what the key terms refer to in the following study. We want to know the average (mean) amount of money spent on school uniforms each year by families with children at Knoll Academy. We randomly survey 100 families with children in the school. Three of the families spent $65, $75, and $95, respectively. Try It Solutions The population is all families with children attending Knoll Academy. The sample is a random selection of 100 families with children attending Knoll Academy. The parameter is the average (mean) amount of money spent on school uniforms by families with children at Knoll Academy. The statistic is the average (mean) amount of money spent on school uniforms by families in the sample. The variable is the amount of money spent by one family. Let X = the amount of money spent on school uniforms by one family with children attending Knoll Academy. The data are the dollar amounts spent by the families. Examples of the data are $65, $75, and $95. Determine what the key terms refer to in the following study. A study was conducted at a local college to analyze the average cumulative GPA’s of students who graduated last year. Fill in the letter of the phrase that best describes each of the items below. 1. Population ____ 2. Statistic ____ 3. Parameter ____ 4. Sample ____ 5. Variable ____ 6. Data ____ all students who attended the college last year the cumulative GPA of one student who graduated from the college last year 3.65, 2.80, 1.50, 3.90 a group of students who graduated from the college last year, randomly selected the average cumulative GPA of students who graduated from the college last year all students who graduated from the college last year the average cumulative GPA of students in the study who graduated from the college last year 1. f 2. g 3. e 4. d 5. b 6. c Try It Determine what key terms refer to in the following study. A survey of athletes in a university was conducted to study the heights of athletes, in meters. Fill in the letter of the phrase that best describes each of the items below. Population ____ Statistics ____ Parameter ____ Sample ____ Variable ____ Data _____ the average height of athletes in the university the average height of athletes in the survey all athletes in the university all students in the university the height of one athlete a group of athletes randomly selected 1.82, 1.76, 1.69, 1.93 c b a f e g Determine what the key terms refer to in the following study. As part of a study designed to test the safety of electric automobiles, the National Transportation Safety Board collected and reviewed data about the effects of an automobile crash on test dummies. Here is the criterion they used: Speed at which cars crashed Location of “drivers” (i.e. dummies) 35 miles/hour Front Seat Cars with dummies in the front seats were crashed into a wall at a speed of 35 miles per hour. We want to know the proportion of dummies in the driver’s seat that would have had head injuries, if they had been actual drivers. We start with a simple random sample of 75 cars. The population is all cars containing dummies in the front seat. The sample is the 75 cars, selected by a simple random sample. The parameter is the proportion of driver dummies (if they had been real people) who would have suffered head injuries in the population. The statistic is proportion of driver dummies (if they had been real people) who would have suffered head injuries in the sample. The variable X = whether a dummy (if it had been a real person) would have suffered head injuries. The data are either: yes, had head injury, or no, did not. Try It Determine what the key terms refer to in the following study. A survey is conducted to check the time taken by a mobile for charging of battery from 50% to 100%. The criteria used to collect the data are: Wattage of charger used Type of mobile used 30 W Android We want to know the proportion of Android mobiles that are charged to 100% within 30 minutes. We start with a simple random sample of 200 mobiles. The population is all Android mobiles. The sample is the 200 mobiles, selected by a simple random sample. The parameter is the proportion of Android mobiles that are charged to 100% within 30 minutes in the population. The statistic is the proportion of Android mobiles that are charged to 100% within 30 minutes in the survey. The variable X = the number of Android mobiles that are charged to 100% within 30 minutes. The data are either: yes, charged to 100% within 30 minutes; or no, charged to 100% taking more than 30 minutes. Determine what the key terms refer to in the following study. An insurance company would like to determine the proportion of all medical doctors who have been involved in one or more malpractice lawsuits. The company selects 500 doctors at random from a professional directory and determines the number in the sample who have been involved in a malpractice lawsuit. The population is all medical doctors listed in the professional directory. The parameter is the proportion of medical doctors who have been involved in one or more malpractice suits in the population. The sample is the 500 doctors selected at random from the professional directory. The statistic is the proportion of medical doctors who have been involved in one or more malpractice suits in the sample. The variable X = whether an individual doctor has been involved in a malpractice suit. The data are either: yes, was involved in one or more malpractice lawsuits, or no, was not. Try It Determine what the key terms refer to in the following study. A study is to be conducted by a news agency to find the proportion of all truck drivers that have no points on their license. The agency selects 1000 truck drivers randomly from the directory of truck drivers and determines the number of truck drivers in the sample who have no points on their license. The population is all truck drivers present in the directory. The parameter is the proportion of truck drivers that have no points on their license in the population. The sample is the 1000 truck drivers selected randomly from the directory. The statistics is the proportion of truck drivers that have no points on their license in the sample. The variable X = the number of truck drivers that have no points on their license. The data are either: yes, they have no points on their license; or no, they have points on their license. Do the following exercise collaboratively with up to four people per group. Find a population, a sample, the parameter, the statistic, a variable, and data for the following study: You want to determine the average (mean) number of glasses of milk college students drink per day. Suppose yesterday, in your English class, you asked five students how many glasses of milk they drank the day before. The answers were 1, 0, 1, 3, and 4 glasses of milk. References The Data and Story Library, http://lib.stat.cmu.edu/DASL/Stories/CrashTestDummies.html (accessed May 1, 2013). Chapter Review The mathematical theory of statistics is easier to learn when you know the language. This module presents important terms that will be used throughout the text. HOMEWORK For each of the following eight exercises, identify: a. the population, b. the sample, c. the parameter, d. the statistic, e. the variable, and f. the data. Give examples where appropriate. A fitness center is interested in the mean amount of time a client exercises in the center each week. Ski resorts are interested in the mean age that children take their first ski and snowboard lessons. They need this information to plan their ski classes optimally. all children who take ski or snowboard lessons a group of these children the population mean age of children who take their first snowboard lesson the sample mean age of children who take their first snowboard lesson X = the age of one child who takes their first ski or snowboard lesson values for X , such as 3, 7, and so on A cardiologist is interested in the mean recovery period of their patients who have had heart attacks. Insurance companies are interested in the mean health costs each year of their clients, so that they can determine the costs of health insurance. the clients of the insurance companies a group of the clients the mean health costs of the clients the mean health costs of the sample X = the health costs of one client values for X , such as 34, 9, 82, and so on A politician is interested in the proportion of voters in their district who think the politician is doing a good job. A marriage counselor is interested in the proportion of clients she counsels who stay married. all the clients of this counselor a group of clients of this marriage counselor the proportion of all their clients who stay married the proportion of the sample of the counselor’s clients who stay married X = whether a client stayed married yes, no Political pollsters may be interested in the proportion of people who will vote for a particular cause. A marketing company is interested in the proportion of people who will buy a particular product. all people (maybe in a certain geographic area, such as the United States) a group of the people the proportion of all people who will buy the product the proportion of the sample who will buy the product X = whether a person bought the product buy, not buy Use the following information to answer the next three exercises: A Lake Tahoe Community College instructor is interested in the mean number of days Lake Tahoe Community College math students are absent from class during a quarter. What is the population she is interested in? all Lake Tahoe Community College students all Lake Tahoe Community College English students all Lake Tahoe Community College students in the instructor's classes all Lake Tahoe Community College math students Consider the following: X = number of days a Lake Tahoe Community College math student is absent In this case, X is an example of a: variable. population. statistic. data. a The instructor’s sample produces a mean number of days absent of 3.5 days. This value is an example of a: parameter. data. statistic. variable. Average also called mean or arithmetic mean; a number that describes the central tendency of the data Categorical Variable variables that take on values that are names or labels Data a set of observations (a set of possible outcomes); most data can be put into two groups: qualitative (an attribute whose value is indicated by a label) or quantitative (an attribute whose value is indicated by a number). Quantitative data can be separated into two subgroups: discrete and continuous . Data is discrete if it is the result of counting (such as the number of students of a given ethnic group in a class or the number of books on a shelf). Data is continuous if it is the result of measuring (such as distance traveled or weight of luggage) Mathematical Models a description of a phenomenon using mathematical concepts, such as equations, inequalities, distributions, etc. Numerical Variable variables that take on values that are indicated by numbers Parameter a number that is used to represent a population characteristic and that generally cannot be determined easily Population all individuals, objects, or measurements whose properties are being studied Probability a number between zero and one, inclusive, that gives the likelihood that a specific event will occur Proportion the number of successes divided by the total number in the sample Representative Sample a subset of the population that has the same characteristics as the population Sample a subset of the population studied Statistic a numerical characteristic of the sample; a statistic estimates the corresponding population parameter. Survey a study in which data is collected as reported by individuals. Variable a characteristic of interest for each person or object in a population", "section": "Definitions of Statistics, Probability, and Key Terms", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Data, Sampling, and Variation in Data and Sampling Data may come from a population or from a sample. Lowercase letters like x or y generally are used to represent data values. Most data can be put into the following categories: Qualitative Quantitative Qualitative data are the result of categorizing or describing attributes of a population. Qualitative data are also often called categorical data. Hair color, blood type, ethnic group, the car a person drives, and the street a person lives on are examples of qualitative (categorical) data. Qualitative (categorical) data are generally described by words or letters. For instance, hair color might be black, dark brown, light brown, blonde, gray, or red. Blood type might be AB+, O-, or B+. Researchers often prefer to use quantitative data over qualitative (categorical) data because it lends itself more easily to mathematical analysis. For example, it does not make sense to find an average hair color or blood type. Quantitative data are always numbers. Quantitative data are the result of counting or measuring attributes of a population. Amount of money, pulse rate, weight, number of people living in your town, and number of students who take statistics are examples of quantitative data. Quantitative data may be either discrete or continuous . All data that are the result of counting are called quantitative discrete data . These data take on only certain numerical values. If you count the number of phone calls you receive for each day of the week, you might get values such as zero, one, two, or three. Data that are not only made up of counting numbers, but that may include fractions, decimals, or irrational numbers, are called quantitative continuous data . Continuous data are often the results of measurements like lengths, weights, or times. A list of the lengths in minutes for all the phone calls that you make in a week, with numbers like 2.4, 7.5, or 11.0, would be quantitative continuous data. Data Sample of Quantitative Discrete Data The data are the number of books students carry in their backpacks. You sample five students. Two students carry three books, one student carries four books, one student carries two books, and one student carries one book. The numbers of books (three, four, two, and one) are the quantitative discrete data. Try It The data are the number of machines in a gym. You sample five gyms. One gym has 12 machines, one gym has 15 machines, one gym has ten machines, one gym has 22 machines, and the other gym has 20 machines. What type of data is this? Try It Solutions quantitative discrete data Data Sample of Quantitative Continuous Data The data are the weights of backpacks with books in them. You sample the same five students. The weights (in pounds) of their backpacks are 6.2, 7, 6.8, 9.1, 4.3. Notice that backpacks carrying three books can have different weights. Weights are quantitative continuous data. Try It The data are the areas of lawns in square feet. You sample five houses. The areas of the lawns are 144 sq. feet, 160 sq. feet, 190 sq. feet, 180 sq. feet, and 210 sq. feet. What type of data is this? Try It Solutions quantitative continuous data You go to the supermarket and purchase three cans of soup (19 ounces tomato bisque, 14.1 ounces lentil, and 19 ounces Italian wedding), two packages of nuts (walnuts and peanuts), four different kinds of vegetable (broccoli, cauliflower, spinach, and carrots), and two desserts (16 ounces pistachio ice cream and 32 ounces chocolate chip cookies). Name data sets that are quantitative discrete, quantitative continuous, and qualitative(categorical). One Possible Solution: The three cans of soup, two packages of nuts, four kinds of vegetables and two desserts are quantitative discrete data because you count them. The weights of the soups (19 ounces, 14.1 ounces, 19 ounces) are quantitative continuous data because you measure weights as precisely as possible. Types of soups, nuts, vegetables and desserts are qualitative(categorical) data because they are categorical. Try to identify additional data sets in this example. Try It The following list of materials was purchased by a purchasing manager in a company: Two types of nails (2 kg box nails, 3 kg roofing nails) One type of oil (4 L machine oil) Four types of screws (3 kg wood screws, 5 kg machine screws, 1 kg set screws, 2 kg socket screws) Name data sets that are quantitative discrete, quantitative continuous, and qualitative. One possible solution: The two types of nails, one type of oil, and four types of screws are quantitative discrete data because you count them. The weights of materials are quantitative continuous data because you can measure weight as precisely as possible. Types of nails, oil, and screws are qualitative data because they are categorical. Try to identify additional data sets in the example. The data are the colors of backpacks. Again, you sample the same five students. One student has a red backpack, two students have black backpacks, one student has a green backpack, and one student has a gray backpack. The colors red, black, black, green, and gray are qualitative(categorical) data. Try It The data are the colors of houses. You sample five houses. The colors of the houses are white, yellow, white, red, and white. What type of data is this? Try It Solutions qualitative(categorical) data NOTE You may collect data as numbers and report it categorically. For example, the quiz scores for each student are recorded throughout the term. At the end of the term, the quiz scores are reported as A, B, C, D, or F. Work collaboratively to determine the correct data type (quantitative or qualitative). Indicate whether quantitative data are continuous or discrete. Hint: Data that are discrete often start with the words \"the number of.\" the number of pairs of shoes you own the type of car you drive the distance from your home to the nearest grocery store the number of classes you take per school year the type of calculator you use weights of dogs at an animal shelter number of correct answers on a quiz IQ scores (This may cause some discussion.) Items a, d, and g are quantitative discrete; items c, f, and h are quantitative continuous; items b and e are qualitative, or categorical. Try It Determine the correct data type (quantitative or qualitative) for the number of cars in a parking lot. Indicate whether quantitative data are continuous or discrete. Try It Solutions quantitative discrete A statistics professor collects information about the classification of her students as first-year students, sophomores, juniors, or seniors. The data she collects are summarized in the pie chart . What type of data does this graph show? This pie chart shows the students in each year, which is qualitative (or categorical) data . Try It The registrar at State University keeps records of the number of credit hours students complete each semester. The data collected are summarized in the histogram. The class boundaries are 10 to less than 13, 13 to less than 16, 16 to less than 19, 19 to less than 22, and 22 to less than 25. What type of data does this graph show? Try It Solutions A histogram is used to display quantitative data: the numbers of credit hours completed. Because students can complete only a whole number of hours (no fractions of hours allowed), this data is quantitative discrete. Qualitative Data Discussion Below are tables comparing the number of part-time and full-time students at De Anza College and Foothill College enrolled for the most recent spring quarter. The tables display counts (frequencies) and percentages or proportions (relative frequencies). The percent columns make comparing the same categories in the colleges easier. Displaying percentages along with the numbers is often helpful, but it is particularly important when comparing sets of data that do not have the same totals, such as the total enrollments for both colleges in this example. Notice how much larger the percentage for part-time students at Foothill College is compared to De Anza College. Most Recent Spring Quarter De Anza College Foothill College Number Percent Number Percent Full-time 9,200 40.9% Full-time 4,059 28.6% Part-time 13,296 59.1% Part-time 10,124 71.4% Total 22,496 100% Total 14,183 100% Tables are a good way of organizing and displaying data. But graphs can be even more helpful in understanding the data. There are no strict rules concerning which graphs to use. Two graphs that are used to display qualitative(categorical) data are pie charts and bar graphs. In a pie chart , categories of data are represented by wedges in a circle and are proportional in size to the percent of individuals in each category. In a bar graph , the length of the bar for each category is proportional to the number or percent of individuals in each category. Bars may be vertical or horizontal. A Pareto chart consists of bars that are sorted into order by category size (largest to smallest). Look at and and determine which graph (pie or bar) you think displays the comparisons better. It is a good idea to look at a variety of graphs to see which is the most helpful in displaying the data. We might make different choices of what we think is the “best” graph depending on the data and the context. Our choice also depends on what we are using the data for. Percentages That Add to More (or Less) Than 100% Sometimes percentages add up to be more than 100% (or less than 100%). In the graph, the percentages add to more than 100% because students can be in more than one category. A bar graph is appropriate to compare the relative size of the categories. A pie chart cannot be used. It also could not be used if the percentages added to less than 100%. De Anza College Most Recent Spring Quarter Characteristic/category Percent Full-time students 40.9% Students who intend to transfer to a 4-year educational institution 48.6% Students under age 25 61.0% TOTAL 150.5% Omitting Categories/Missing Data The table displays Ethnicity of Students but is missing the \"Other/Unknown\" category. This category contains people who did not feel they fit into any of the ethnicity categories or declined to respond. Notice that the frequencies do not add up to the total number of students. In this situation, create a bar graph and not a pie chart. Ethnicity of Students at De Anza College in the Most Recent Fall Term Frequency Percent Asian 8,794 36.1% Black 1,412 5.8% Filipino 1,298 5.3% Hispanic/Latino 4,180 17.1% Native American 146 0.6% Pacific Islander 236 1.0% White 5,978 24.5% TOTAL 22,044 out of 24,382 90.4% out of 100% The following graph is the same as the previous graph but the “Other/Unknown” percent (9.6%) has been included. The “Other/Unknown” category is large compared to some of the other categories (Native American, 0.6%, Pacific Islander 1.0%). This is important to know when we think about what the data are telling us. This particular bar graph in can be difficult to understand visually. The graph in is a Pareto chart. The Pareto chart has the bars sorted from largest to smallest and is easier to read and interpret. Bar Graph with Other/Unknown Category Pareto Chart With Bars Sorted by Size Pie Charts: No Missing Data The following pie charts have the “Other/Unknown” category included (since the percentages must add to 100%). The chart in (b) is organized by the size of each wedge, which makes it a more visually informative graph than the unsorted, alphabetical graph in (a). Sampling Gathering information about an entire population often costs too much or is virtually impossible. Instead, we use a sample of the population. A sample should have the same characteristics as the population it is representing. Most statisticians use various methods of random sampling in an attempt to achieve this goal. This section will describe a few of the most common methods. There are several different methods of random sampling . In each form of random sampling, each member of a population initially has an equal chance of being selected for the sample. Each method has pros and cons. The easiest method to describe is called a simple random sample . Any group of n individuals is equally likely to be chosen as any other group of n individuals if the simple random sampling technique is used. In other words, each sample of the same size has an equal chance of being selected. Besides simple random sampling, there are other forms of sampling that involve a chance process for getting the sample. Other well-known random sampling methods are the stratified sample, the cluster sample, and the systematic sample. To choose a stratified sample , divide the population into groups called strata and then take a proportionate number from each stratum. For example, you could stratify (group) your college population by department and then choose a proportionate simple random sample from each stratum (each department) to get a stratified random sample. To choose a simple random sample from each department, number each member of the first department, number each member of the second department, and do the same for the remaining departments. Then use simple random sampling to choose proportionate numbers from the first department and do the same for each of the remaining departments. Those numbers picked from the first department, picked from the second department, and so on represent the members who make up the stratified sample. To choose a cluster sample , divide the population into clusters (groups) and then randomly select some of the clusters. All the members from these clusters are in the cluster sample. For example, if you randomly sample four departments from your college population, the four departments make up the cluster sample. Divide your college faculty by department. The departments are the clusters. Number each department, and then choose four different numbers using simple random sampling. All members of the four departments with those numbers are the cluster sample. To choose a systematic sample , randomly select a starting point and take every n th piece of data from a listing of the population. For example, suppose you have to do a phone survey. Your phone book contains 20,000 residence listings. You must choose 400 names for the sample. Number the population 1–20,000 and then use a simple random sample to pick a number that represents the first name in the sample. Then choose every fiftieth name thereafter until you have a total of 400 names (you might have to go back to the beginning of your phone list). Systematic sampling is frequently chosen because it is a simple method. A type of sampling that is non-random is convenience sampling. Convenience sampling involves using results that are readily available. For example, a computer software store conducts a marketing study by interviewing potential customers who happen to be in the store browsing through the available software. The results of convenience sampling may be very good in some cases and highly biased (favor certain outcomes) in others. Sampling data should be done very carefully. Collecting data carelessly can have devastating results. Surveys mailed to households and then returned may be very biased (they may favor a certain group). It is better for the person conducting the survey to select the sample respondents. True random sampling is done with replacement . That is, once a member is picked, that member goes back into the population and thus may be chosen more than once. However for practical reasons, in most populations, simple random sampling is done without replacement . Surveys are typically done without replacement. That is, a member of the population may be chosen only once. Most samples are taken from large populations and the sample tends to be small in comparison to the population. Since this is the case, sampling without replacement is approximately the same as sampling with replacement because the chance of picking the same individual more than once with replacement is very low. Sampling without replacement instead of sampling with replacement becomes a mathematical issue only when the population is small. When you analyze data, it is important to be aware of sampling errors and nonsampling errors. The actual process of sampling causes sampling errors. For example, the sample may not be large enough. Factors not related to the sampling process cause nonsampling errors . A defective counting device can cause a nonsampling error. In reality, a sample will never be exactly representative of the population so there will always be some sampling error. As a rule, the larger the sample, the smaller the sampling error. In statistics, a sampling bias is created when a sample is collected from a population and some members of the population are not as likely to be chosen as others (remember, each member of the population should have an equally likely chance of being chosen). When a sampling bias happens, there can be incorrect conclusions drawn about the population that is being studied. Critical Evaluation We need to evaluate the statistical studies we read about critically and analyze them before accepting the results of the studies. Common problems to be aware of include Problems with samples: A sample must be representative of the population. A sample that is not representative of the population is biased. Biased samples that are not representative of the population give results that are inaccurate and not valid. Self-selected samples: Responses only by people who choose to respond, such as call-in surveys, are often unreliable. Sample size issues: Samples that are too small may be unreliable. Larger samples are better, if possible. In some situations, having small samples is unavoidable and can still be used to draw conclusions. Examples: crash testing cars or medical testing for rare conditions Undue influence: collecting data or asking questions in a way that influences the response Non-response or refusal of subject to participate: The collected responses may no longer be representative of the population. Often, people with strong positive or negative opinions may answer surveys, which can affect the results. Causality: A relationship between two variables does not mean that one causes the other to occur. They may be related (correlated) because of their relationship through a different variable. Self-funded or self-interest studies: A study performed by a person or organization in order to support their claim. Is the study impartial? Read the study carefully to evaluate the work. Do not automatically assume that the study is good, but do not automatically assume the study is bad either. Evaluate it on its merits and the work done. Misleading use of data: improperly displayed graphs, incomplete data, or lack of context Confounding: When the effects of multiple factors on a response cannot be separated. Confounding makes it difficult or impossible to draw valid conclusions about the effect of each factor. A study is done to determine the average tuition that San Jose State undergraduate students pay per semester. Each student in the following samples is asked how much tuition they paid for the Fall semester. What is the type of sampling in each case? A sample of 100 undergraduate San Jose State students is taken by organizing the students’ names by classification (first-year student, sophomore, junior, or senior), and then selecting 25 students from each. A random number generator is used to select a student from the alphabetical listing of all undergraduate students in the Fall semester. Starting with that student, every 50th student is chosen until 75 students are included in the sample. A completely random method is used to select 75 students. Each undergraduate student in the fall semester has the same probability of being chosen at any stage of the sampling process. The first-year, sophomore, junior, and senior years are numbered one, two, three, and four, respectively. A random number generator is used to pick two of those years. All students in those two years are in the sample. An administrative assistant is asked to stand in front of the library one Wednesday and to ask the first 100 undergraduate students he encounters what they paid for tuition the Fall semester. Those 100 students are the sample. a. stratified; b. systematic; c. simple random; d. cluster; e. convenience Try It You are going to use the random number generator to generate different types of samples from the data. This table displays six sets of quiz scores (each quiz counts 10 points) for an elementary statistics class. #1 #2 #3 #4 #5 #6 5 7 10 9 8 3 10 5 9 8 7 6 9 10 8 6 7 9 9 10 10 9 8 9 7 8 9 5 7 4 9 9 9 10 8 7 7 7 10 9 8 8 8 8 9 10 8 8 9 7 8 7 7 8 8 8 10 9 8 7 Instructions: Use the Random Number Generator to pick samples. Create a stratified sample by column. Pick three quiz scores randomly from each column. Number each row one through ten. On your calculator, press Math and arrow over to PRB. For column 1, Press 5:randInt( and enter 1,10). Press ENTER. Record the number. Press ENTER 2 more times (even the repeats). Record these numbers. Record the three quiz scores in column one that correspond to these three numbers. Repeat for columns two through six. These 18 quiz scores are a stratified sample. Create a cluster sample by picking two of the columns. Use the column numbers: one through six. Press MATH and arrow over to PRB. Press 5:randInt( and enter 1,6). Press ENTER. Record the number. Press ENTER and record that number. The two numbers are for two of the columns. The quiz scores (20 of them) in these 2 columns are the cluster sample. Create a simple random sample of 15 quiz scores. Use the numbering one through 60. Press MATH. Arrow over to PRB. Press 5:randInt( and enter 1, 60). Press ENTER 15 times and record the numbers. Record the quiz scores that correspond to these numbers. These 15 quiz scores are the random sample. Create a systematic sample of 12 quiz scores. Use the numbering one through 60. Press MATH. Arrow over to PRB. Press 5:randInt( and enter 1, 60). Press ENTER. Record the number and the first quiz score. From that number, count ten quiz scores and record that quiz score. Keep counting ten quiz scores and recording the quiz score until you have a sample of 12 quiz scores. You may wrap around (go back to the beginning). Determine the type of sampling used (simple random, stratified, systematic, cluster, or convenience). A soccer coach selects six players from a group of boys aged eight to ten, seven players from a group of boys aged 11 to 12, and three players from a group of boys aged 13 to 14 to form a recreational soccer team. A pollster interviews all human resource personnel in five different high tech companies. A high school educational researcher interviews 50 public high school teachers and 50 private high school teachers. A medical researcher interviews every third cancer patient from a list of cancer patients at a local hospital. A high school counselor uses a computer to generate 50 random numbers and then picks students whose names correspond to the numbers. A student interviews classmates in their algebra class to determine how many pairs of jeans a student owns, on the average. a. stratified; b. cluster; c. stratified; d. systematic; e. simple random; f.convenience Try It Determine the type of sampling used (simple random, stratified, systematic, cluster, or convenience). A high school principal polls 50 first-year students, 50 sophomores, 50 juniors, and 50 seniors regarding policy changes for after school activities. If we were to examine two samples representing the same population, even if we used random sampling methods for the samples, they would not be exactly the same. Just as there is variation in data, there is variation in samples. As you become accustomed to sampling, the variability will begin to seem natural. NOTE In Confidence Intervals of the text, sample size formulas are provided which will determine sample sizes when sampling from a population. The sample size will be a function of the desired precision and not a function of the population size. It may be somewhat counterintuitive that the sample size does not depend on the population size. However, this implies that a sample size of 1,000 can be adequate to represent a population of 100,000 versus 1,000,000 given that the same level of precision is desired. When working in Confidence Intervals with sample size formulas, the student will notice that population size is not a factor in determining the sample size. Suppose ABC College has 10,000 part-time students (the population). We are interested in the average amount of money a part-time student spends on books in the fall term. Asking all 10,000 students is an almost impossible task. Suppose we take two different samples. First, we use convenience sampling and survey ten students from a first term organic chemistry class. Many of these students are taking first term calculus in addition to the organic chemistry class. The amount of money they spend on books is as follows: $128 $87 $173 $116 $130 $204 $147 $189 $93 $153 The second sample is taken using a list of senior citizens who take P.E. classes and taking every fifth senior citizen on the list, for a total of ten senior citizens. They spend: $50 $40 $36 $15 $50 $100 $40 $53 $22 $22 It is unlikely that any student is in both samples. a. Do you think that either of these samples is representative of (or is characteristic of) the entire 10,000 part-time student population? a. No. The first sample probably consists of science-oriented students. Besides the chemistry course, some of them are also taking first-term calculus. Books for these classes tend to be expensive. Most of these students are, more than likely, paying more than the average part-time student for their books. The second sample is a group of senior citizens who are, more than likely, taking courses for health and interest. The amount of money they spend on books is probably much less than the average part-time student. Both samples are biased. Also, in both cases, not all students have a chance to be in either sample. b. Since these samples are not representative of the entire population, is it wise to use the results to describe the entire population? b. No. For these samples, each member of the population did not have an equally likely chance of being chosen. Now, suppose we take a third sample. We choose ten different part-time students from the disciplines of chemistry, math, English, psychology, sociology, history, nursing, physical education, art, and early childhood development. (We assume that these are the only disciplines in which part-time students at ABC College are enrolled and that an equal number of part-time students are enrolled in each of the disciplines.) Each student is chosen using simple random sampling. Using a calculator, random numbers are generated and a student from a particular discipline is selected if they have a corresponding number. The students spend the following amounts: $180 $50 $150 $85 $260 $75 $180 $200 $200 $150 c. Is the sample biased? c. The sample is unbiased, but a larger sample would be recommended to increase the likelihood that the sample will be close to representative of the population. However, for a biased sampling technique, even a large sample runs the risk of not being representative of the population. Students often ask if it is \"good enough\" to take a sample, instead of surveying the entire population. If the survey is done well, the answer is yes. Try It A local radio station has a fan base of 20,000 listeners. The station wants to know if its audience would prefer more music or more talk shows. Asking all 20,000 listeners is an almost impossible task. The station uses convenience sampling and surveys the first 200 people they meet at one of the station’s music concert events. 24 people said they’d prefer more talk shows, and 176 people said they’d prefer more music. Do you think that this sample is representative of (or is characteristic of) the entire 20,000 listener population? Try It Solutions The sample probably consists more of people who prefer music because it is a concert event. Also, the sample represents only those who showed up to the event earlier than the majority. The sample probably doesn’t represent the entire fan base and is probably biased towards people who would prefer music. Variation in Data Variation is present in any set of data. For example, 16-ounce cans of beverage may contain more or less than 16 ounces of liquid. In one study, eight 16-ounce cans were measured and produced the following amount (in ounces) of beverage: 15.8 16.1 15.2 14.8 15.8 15.9 16.0 15.5 Measurements of the amount of beverage in a 16-ounce can may vary because different people make the measurements or because the exact amount, 16 ounces of liquid, was not put into the cans. Manufacturers regularly run tests to determine if the amount of beverage in a 16-ounce can falls within the desired range. Be aware that as you take data, your data may vary somewhat from the data someone else is taking for the same purpose. This is completely natural. However, if two or more of you are taking the same data and get very different results, it is time for you and the others to reevaluate your data-taking methods and your accuracy. Variation in Samples It was mentioned previously that two or more samples from the same population , taken randomly, and having close to the same characteristics of the population will likely be different from each other. Suppose Doreen and Jung both decide to study the average amount of time students at their college sleep each night. Doreen and Jung each take samples of 500 students. Doreen uses systematic sampling and Jung uses cluster sampling. Doreen's sample will be different from Jung's sample. Even if Doreen and Jung used the same sampling method, in all likelihood their samples would be different. Neither would be wrong, however. Think about what contributes to making Doreen’s and Jung’s samples different. If Doreen and Jung took larger samples (i.e. the number of data values is increased), their sample results (the average amount of time a student sleeps) might be closer to the actual population average. But still, their samples would be, in all likelihood, different from each other. This variability in samples cannot be stressed enough. Size of a Sample The size of a sample (often called the number of observations, usually given the symbol n) is important. The examples you have seen in this book so far have been small. Samples of only a few hundred observations, or even smaller, are sufficient for many purposes. In polling, samples that are from 1,200 to 1,500 observations are considered large enough and good enough if the survey is random and is well done. Later we will find that even much smaller sample sizes will give very good results. You will learn why when you study confidence intervals. Be aware that many large samples are biased. For example, call-in surveys are invariably biased, because people choose to respond or not. References Gallup-Healthways Well-Being Index. http://www.well-beingindex.com/default.asp (accessed May 1, 2013). Gallup-Healthways Well-Being Index. http://www.well-beingindex.com/methodology.asp (accessed May 1, 2013). Gallup-Healthways Well-Being Index. http://www.gallup.com/poll/146822/gallup-healthways-index-questions.aspx (accessed May 1, 2013). Data from http://www.bookofodds.com/Relationships-Society/Articles/A0374-How-George-Gallup-Picked-the-President Dominic Lusinchi, “’President’ Landon and the 1936 Literary Digest Poll: Were Automobile and Telephone Owners to Blame?” Social Science History 36, no. 1: 23-54 (2012), http://ssh.dukejournals.org/content/36/1/23.abstract (accessed May 1, 2013). “The Literary Digest Poll,” Virtual Laboratories in Probability and Statistics http://www.math.uah.edu/stat/data/LiteraryDigest.html (accessed May 1, 2013). “Gallup Presidential Election Trial-Heat Trends, 1936–2008,” Gallup Politics http://www.gallup.com/poll/110548/gallup-presidential-election-trialheat-trends-19362004.aspx#4 (accessed May 1, 2013). The Data and Story Library, http://lib.stat.cmu.edu/DASL/Datafiles/USCrime.html (accessed May 1, 2013). LBCC Distance Learning (DL) program data in 2010-2011, http://de.lbcc.edu/reports/2010-11/future/highlights.html#focus (accessed May 1, 2013). Data from San Jose Mercury News Chapter Review Data are individual items of information that come from a population or sample. Data may be classified as qualitative (categorical), quantitative continuous, or quantitative discrete. Because it is not practical to measure the entire population in a study, researchers use samples to represent the population. A random sample is a representative group from the population chosen by using a method that gives each individual in the population an equal chance of being included in the sample. Random sampling methods include simple random sampling, stratified sampling, cluster sampling, and systematic sampling. Convenience sampling is a nonrandom method of choosing a sample that often produces biased data. Samples that contain different individuals result in different data. This is true even when the samples are well-chosen and representative of the population. When properly selected, larger samples model the population more closely than smaller samples. There are many different potential problems that can affect the reliability of a sample. Statistical data needs to be critically analyzed, not simply accepted. HOMEWORK For the following exercises, identify the type of data that would be used to describe a response (quantitative discrete, quantitative continuous, or qualitative), and give an example of the data. number of tickets sold to a concert quantitative discrete, 150 percent of body fat favorite baseball team qualitative, Oakland A’s time in line to buy groceries number of students enrolled at Evergreen Valley College quantitative discrete, 11,234 students most-watched television show brand of toothpaste qualitative, Crest distance to the closest movie theatre age of executives in Fortune 500 companies quantitative continuous, 47.3 years number of competing computer spreadsheet software packages Use the following information to answer the next two exercises: A study was done to determine the age, number of times per week, and the duration (amount of time) of resident use of a local park in San Jose. The first house in the neighborhood around the park was selected randomly and then every 8th house in the neighborhood around the park was interviewed. “Number of times per week” is what type of data? qualitative (categorical) quantitative discrete quantitative continuous b “Duration (amount of time)” is what type of data? qualitative (categorical) quantitative discrete quantitative continuous Airline companies are interested in the consistency of the number of babies on each flight, so that they have adequate safety equipment. Suppose an airline conducts a survey. Over Thanksgiving weekend, it surveys six flights from Boston to Salt Lake City to determine the number of babies on the flights. It determines the amount of safety equipment needed by the result of that study. Using complete sentences, list three things wrong with the way the survey was conducted. Using complete sentences, list three ways that you would improve the survey if it were to be repeated. The survey was conducted using six similar flights. The survey would not be a true representation of the entire population of air travelers. Conducting the survey on a holiday weekend will not produce representative results. Conduct the survey during different times of the year. Conduct the survey using flights to and from various locations. Conduct the survey on different days of the week. Suppose you want to determine the mean number of students per statistics class in your state. Describe a possible sampling method in three to five complete sentences. Make the description detailed. Suppose you want to determine the mean number of cans of soda drunk each month by students in their twenties at your school. Describe a possible sampling method in three to five complete sentences. Make the description detailed. Answers will vary. Sample Answer: You could use a systematic sampling method. Stop the tenth person as they leave one of the buildings on campus at 9:50 in the morning. Then stop the tenth person as they leave a different building on campus at 1:50 in the afternoon. List some practical difficulties involved in getting accurate results from a telephone survey. List some practical difficulties involved in getting accurate results from a mailed survey. Answers will vary. Sample Answer: Many people will not respond to mail surveys. If they do respond to the surveys, you can’t be sure who is responding. In addition, mailing lists can be incomplete. With your classmates, brainstorm some ways you could overcome these problems if you needed to conduct a phone or mail survey. The instructor takes a sample by gathering data on five randomly selected students from each Lake Tahoe Community College math class. The type of sampling used is cluster sampling stratified sampling simple random sampling convenience sampling b A study was done to determine the age, number of times per week, and the duration (amount of time) of residents using a local park in San Jose. The first house in the neighborhood around the park was selected randomly and then every eighth house in the neighborhood around the park was interviewed. The sampling method was: simple random systematic stratified cluster Name the sampling method used in each of the following situations: A person in the airport is handing out questionnaires to travelers asking them to evaluate the airport’s service. The person does not ask travelers who are hurrying through the airport with their hands full of luggage, but instead asks all travelers who are sitting near gates and not taking naps while they wait. A teacher wants to know if students are doing homework so they randomly select rows two and five and then call on all students in row two and all students in row five to present the solutions to homework problems to the class. The marketing manager for an electronics chain store wants information about the ages of its customers. Over the next two weeks, at each store location, 100 randomly selected customers are given questionnaires to fill out asking for information about age, as well as about other variables of interest. The librarian at a public library wants to determine what proportion of the library users are children. The librarian has a tally sheet on which they mark whether books are checked out by an adult or a child. The librarian records this data for every fourth patron who checks out books. A political party wants to know the reaction of voters to a debate between the candidates. The day after the debate, the party’s polling staff calls 1,200 randomly selected phone numbers. If a registered voter answers the phone or is available to come to the phone, that registered voter is asked whom they intend to vote for and whether the debate changed their opinion of the candidates. convenience cluster stratified systematic simple random A “random survey” was conducted of 3,274 people of the “microprocessor generation” (people born since 1971, the year the microprocessor was invented). It was reported that 48% of those individuals surveyed stated that if they had $2,000 to spend, they would use it for computer equipment. Also, 66% of those surveyed considered themselves relatively savvy computer users. Do you consider the sample size large enough for a study of this type? Why or why not? Based on your “gut feeling,” do you believe the percents accurately reflect the U.S. population for those individuals born since 1971? If not, do you think the percents of the population are actually higher or lower than the sample statistics? Why? Additional information: The survey, reported by Intel Corporation, was filled out by individuals who visited the Los Angeles Convention Center to see the Smithsonian Institute's road show called “America’s Smithsonian.” With this additional information, do you feel that all demographic and ethnic groups were equally represented at the event? Why or why not? With the additional information, comment on how accurately you think the sample statistics reflect the population parameters. The Well-Being Index is a survey that follows trends of U.S. residents on a regular basis. There are six areas of health and wellness covered in the survey: Life Evaluation, Emotional Health, Physical Health, Healthy Behavior, Work Environment, and Basic Access. Some of the questions used to measure the Index are listed below. Identify the type of data obtained from each question used in this survey: qualitative(categorical), quantitative discrete, or quantitative continuous. Do you have any health problems that prevent you from doing any of the things people your age can normally do? During the past 30 days, for about how many days did poor health keep you from doing your usual activities? In the last seven days, on how many days did you exercise for 30 minutes or more? Do you have health insurance coverage? qualitative(categorical) quantitative discrete quantitative discrete qualitative(categorical) In advance of the 1936 Presidential Election, a magazine titled Literary Digest released the results of an opinion poll predicting that the republican candidate Alf Landon would win by a large margin. The magazine sent post cards to approximately 10,000,000 prospective voters. These prospective voters were selected from the subscription list of the magazine, from automobile registration lists, from phone lists, and from club membership lists. Approximately 2,300,000 people returned the postcards. Think about the state of the United States in 1936. Explain why a sample chosen from magazine subscription lists, automobile registration lists, phone books, and club membership lists was not representative of the population of the United States at that time. What effect does the low response rate have on the reliability of the sample? Are these problems examples of sampling error or nonsampling error? During the same year, George Gallup conducted his own poll of 30,000 prospective voters. These researchers used a method they called \"quota sampling\" to obtain survey answers from specific subsets of the population. Quota sampling is an example of which sampling method described in this module? Crime-related and demographic statistics for 47 US states in 1960 were collected from government agencies, including the FBI's Uniform Crime Report . One analysis of this data found a strong connection between education and crime indicating that higher levels of education in a community correspond to higher crime rates. Which of the potential problems with samples discussed in Data, Sampling, and Variation in Data and Sampling could explain this connection? Causality: The fact that two variables are related does not guarantee that one variable is influencing the other. We cannot assume that crime rate impacts education level or that education level impacts crime rate. Confounding: There are many factors that define a community other than education level and crime rate. Communities with high crime rates and high education levels may have other lurking variables that distinguish them from communities with lower crime rates and lower education levels. Because we cannot isolate these variables of interest, we cannot draw valid conclusions about the connection between education and crime. Possible lurking variables include police expenditures, unemployment levels, region, average age, and size. Imagine you work for a polling company and a member of your team has proposed the following survey question: “Do you feel happy paying your taxes while some politicians are allowed to use loopholes and avoid paying their fair share of taxes?” As part of preliminary data collection, 11 people responded to this question. Each participant answered “NO!” Which of the potential problems with samples discussed in this module could explain this connection? A scholarly article about response rates begins with the following quote: “Declining contact and cooperation rates in random digit dial (RDD) national telephone surveys raise serious concerns about the validity of estimates drawn from such research.” (Scott Keeter et al., “Gauging the Impact of Growing Nonresponse on Estimates from a National RDD Telephone Survey,” Public Opinion Quarterly 70 no. 5 (2006), http://poq.oxfordjournals.org/content/70/5/759.full (accessed May 1, 2013).) The Pew Research Center for People and the Press admits: “The percentage of people we interview – out of all we try to interview – has been declining over the past decade or more.” (Frequently Asked Questions, Pew Research Center for the People & the Press, http://www.people-press.org/methodology/frequently-asked-questions/#dont-you-have-trouble-getting-people-to-answer-your-polls (accessed May 1, 2013).) What are some reasons for the decline in response rate over the past decade? Explain why researchers are concerned with the impact of the declining response rate on public opinion polls. Possible reasons: increased use of caller id, decreased use of landlines, increased use of private numbers, voice mail, privacy managers, hectic nature of personal schedules, decreased willingness to be interviewed When a large number of people refuse to participate, then the sample may not have the same characteristics of the population. Perhaps the majority of people willing to participate are doing so because they feel strongly about the subject of the survey. Cluster Sampling a method for selecting a random sample and dividing the population into groups (clusters); use simple random sampling to select a set of clusters. Every individual in the chosen clusters is included in the sample. Convenience Sampling a nonrandom method of selecting a sample; this method selects individuals that are easily accessible and may result in biased data. Nonsampling Error an issue that affects the reliability of sampling data other than natural variation; it includes a variety of human errors including poor study design, biased sampling methods, inaccurate information provided by study participants, data entry errors, and poor analysis. Qualitative Data a set of observations (a set of possible outcomes); qualitative data has an attribute whose value is indicated by a label. Quantitative Data a set of observations (a set of possible outcomes); quantitative (an attribute whose value is indicated by a number) data can be separated into two subgroups: discrete and continuous . Data is discrete if it is the result of counting (such as the number of students of a given ethnic group in a class or the number of books on a shelf). Data is continuous if it is the result of measuring (such as distance traveled or weight of luggage).. Random Sampling a method of selecting a sample that gives every member of the population an equal chance of being selected. Sampling Bias not all members of the population are equally likely to be selected Sampling Error the natural variation that results from selecting a sample to represent a larger population; this variation decreases as the sample size increases, so selecting larger samples reduces sampling error. Sampling with Replacement Once a member of the population is selected for inclusion in a sample, that member is returned to the population for the selection of the next individual. Sampling without Replacement A member of the population may be chosen for inclusion in a sample only once. If chosen, the member is not returned to the population before the next selection. Simple Random Sampling a straightforward method for selecting a random sample; give each member of the population a number. Use a random number generator to select a set of labels. These randomly selected labels identify the members of your sample. Stratified Sampling a method for selecting a random sample used to ensure that subgroups of the population are represented adequately; divide the population into groups (strata). Use simple random sampling to identify a proportionate number of individuals from each stratum. Systematic Sampling a method for selecting a random sample; list the members of the population. Use simple random sampling to select a starting point in the population. Let k = (number of individuals in the population)/(number of individuals needed in the sample). Choose every kth individual in the list starting with the one that was randomly selected. If necessary, return to the beginning of the population list to complete your sample.", "section": "Data, Sampling, and Variation in Data and Sampling", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Levels of Measurement Once you have a set of data, you will need to organize it so that you can analyze how frequently each datum occurs in the set. However, when calculating the frequency, you may need to round your answers so that they are as precise as possible. Levels of Measurement The way a set of data is measured is called its level of measurement . Correct statistical procedures depend on a researcher being familiar with levels of measurement. Not every statistical operation can be used with every set of data. Data can be classified into four levels of measurement. They are (from lowest to highest level): Nominal scale level Ordinal scale level Interval scale level Ratio scale level Data that is measured using a nominal scale is qualitative (categorical) . Categories, colors, names, labels and favorite foods along with yes or no responses are examples of nominal level data. Nominal scale data are not ordered. For example, trying to classify people according to their favorite food does not make any sense. Putting pizza first and sushi second is not meaningful. Smartphone companies are another example of nominal scale data. The data are the names of the companies that make smartphones, but there is no agreed upon order of these brands, even though people may have personal preferences. Nominal scale data cannot be used in calculations. Data that is measured using an ordinal scale is similar to nominal scale data but there is a big difference. The ordinal scale data can be ordered. An example of ordinal scale data is a list of the top five national parks in the United States. The top five national parks in the United States can be ranked from one to five but we cannot measure differences between the data. Another example of using the ordinal scale is a cruise survey where the responses to questions about the cruise are “excellent,” “good,” “satisfactory,” and “unsatisfactory.” These responses are ordered from the most desired response to the least desired. But the differences between two pieces of data cannot be measured. Like the nominal scale data, ordinal scale data cannot be used in calculations. Like data measured on an ordinal scale, data that are measured on an interval scale have a definite ordering. While ordinal scale data are categorical, or qualitative, interval scale data are numerical, or quantitative. It is possible to calculate differences between values measured on an interval scale. There is no minimum or \"zero\" value, however. Temperature scales like Celsius (C) and Fahrenheit (F) are measured by using the interval scale. In both temperature measurements, 40° is equal to 100° minus 60°. Differences make sense. But 0 degrees does not represent a minimum value. In both scales, 0 is not the absolute lowest temperature. Temperatures like -10° F and -15° C exist and are colder than 0. Data that are measured using the ratio scale give the most information. Ratio scale data is like interval scale data, but there is a minimum value and ratios can be calculated. For example, four multiple choice statistics final exam scores are 80, 68, 20 and 92 (out of a possible 100 points). The exams are machine-graded. The data can be put in order from lowest to highest: 20, 68, 80, 92. The differences between the data have meaning. The score 92 is more than the score 68 by 24 points. Ratios can be calculated. The minimum score is 0. So 80 is four times 20. The score of 80 is four times better than the score of 20. Frequency Twenty students were asked how many hours they worked per day. Their responses, in hours, are as follows: 5 6 3 3 2 4 7 5 2 3 5 6 5 4 4 3 5 2 5 3 . lists the different data values in ascending order and their frequencies. Frequency Table of Student Work Hours Data value Frequency 2 3 3 5 4 3 5 6 6 2 7 1 A frequency is the number of times a value of the data occurs. According to , there are three students who work two hours, five students who work three hours, and so on. The sum of the values in the frequency column, 20, represents the total number of students included in the sample. A relative frequency is the ratio (fraction or proportion) of the number of times a value of the data occurs in the set of all outcomes to the total number of outcomes. To find the relative frequencies, divide each frequency by the total number of students in the sample–in this case, 20. Relative frequencies can be written as fractions, percents, or decimals. Frequency Table of Student Work Hours with Relative Frequencies Data value Frequency Relative frequency 2 3 3 20 or 0.15 3 5 5 20 or 0.25 4 3 3 20 or 0.15 5 6 6 20 or 0.30 6 2 2 20 or 0.10 7 1 1 20 or 0.05 The sum of the values in the relative frequency column of is 20 20 , or 1. Cumulative relative frequency is the accumulation of the previous relative frequencies. To find the cumulative relative frequencies, add all the previous relative frequencies to the relative frequency for the current row, as shown in . Frequency Table of Student Work Hours with Relative and Cumulative Relative Frequencies Data value Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 2 3 3 20 or 0.15 0.15 3 5 5 20 or 0.25 0.15 + 0.25 = 0.40 4 3 3 20 or 0.15 0.40 + 0.15 = 0.55 5 6 6 20 or 0.30 0.55 + 0.30 = 0.85 6 2 2 20 or 0.10 0.85 + 0.10 = 0.95 7 1 1 20 or 0.05 0.95 + 0.05 = 1.00 The last entry of the cumulative relative frequency column is one, indicating that one hundred percent of the data has been accumulated. NOTE Because of rounding, the relative frequency column may not always sum to one, and the last entry in the cumulative relative frequency column may not be one. However, they each should be close to one. represents the heights, in inches, of a sample of 100 semiprofessional soccer players. Frequency Table of Soccer Player Height Heights (inches) Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 59.95–61.95 5 5 100 = 0.05 0.05 61.95–63.95 3 3 100 = 0.03 0.05 + 0.03 = 0.08 63.95–65.95 15 15 100 = 0.15 0.08 + 0.15 = 0.23 65.95–67.95 40 40 100 = 0.40 0.23 + 0.40 = 0.63 67.95–69.95 17 17 100 = 0.17 0.63 + 0.17 = 0.80 69.95–71.95 12 12 100 = 0.12 0.80 + 0.12 = 0.92 71.95–73.95 7 7 100 = 0.07 0.92 + 0.07 = 0.99 73.95–75.95 1 1 100 = 0.01 0.99 + 0.01 = 1.00 Total = 100 Total = 1.00 The data in this table have been grouped into the following intervals: 59.95 to 61.95 inches 61.95 to 63.95 inches 63.95 to 65.95 inches 65.95 to 67.95 inches 67.95 to 69.95 inches 69.95 to 71.95 inches 71.95 to 73.95 inches 73.95 to 75.95 inches In this sample, there are five players whose heights fall within the interval 59.95–61.95 inches, three players whose heights fall within the interval 61.95–63.95 inches, 15 players whose heights fall within the interval 63.95–65.95 inches, 40 players whose heights fall within the interval 65.95–67.95 inches, 17 players whose heights fall within the interval 67.95–69.95 inches, 12 players whose heights fall within the interval 69.95–71.95, seven players whose heights fall within the interval 71.95–73.95, and one player whose heights fall within the interval 73.95–75.95. All heights fall between the endpoints of an interval and not at the endpoints. From , find the percentage of heights that are less than 65.95 inches. If you look at the first, second, and third rows, the heights are all less than 65.95 inches. There are 5 + 3 + 15 = 23 players whose heights are less than 65.95 inches. The percentage of heights less than 65.95 inches is then 23 100 or 23%. This percentage is the cumulative relative frequency entry in the third row. Try It shows the amount, in inches, of annual rainfall in a sample of towns. Rainfall (inches) Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 2.95–4.97 6 6 50 = 0.12 0.12 4.97–6.99 7 7 50 = 0.14 0.12 + 0.14 = 0.26 6.99–9.01 15 15 50 = 0.30 0.26 + 0.30 = 0.56 9.01–11.03 8 8 50 = 0.16 0.56 + 0.16 = 0.72 11.03–13.05 9 9 50 = 0.18 0.72 + 0.18 = 0.90 13.05–15.07 5 5 50 = 0.10 0.90 + 0.10 = 1.00 Total = 50 Total = 1.00 From , find the percentage of rainfall that is less than 9.01 inches. Try It Solutions 0.56 or 56% From , find the percentage of heights that fall between 61.95 and 65.95 inches. Add the relative frequencies in the second and third rows: 0.03 + 0.15 = 0.18 or 18%. Try It From , find the percentage of rainfall that is between 6.99 and 13.05 inches. Try It Solutions 0.30 + 0.16 + 0.18 = 0.64 or 64% Use the heights of the 100 semiprofessional soccer players in . Fill in the blanks and check your answers. The percentage of heights that are from 67.95 to 71.95 inches is: ____. The percentage of heights that are from 67.95 to 73.95 inches is: ____. The percentage of heights that are more than 65.95 inches is: ____. The number of players in the sample who are between 61.95 and 71.95 inches tall is: ____. What kind of data are the heights? Describe how you could gather this data (the heights) so that the data are characteristic of all semiprofessional soccer players. Remember, you count frequencies . To find the relative frequency, divide the frequency by the total number of data values. To find the cumulative relative frequency, add all of the previous relative frequencies to the relative frequency for the current row. 29% 36% 77% 87 quantitative continuous get rosters from each team and choose a simple random sample from each Try It From , find the number of towns that have rainfall between 2.95 and 9.01 inches. In your class, have someone conduct a survey of the number of siblings each student has. Create a frequency table. Add to it a relative frequency column and a cumulative relative frequency column. Answer the following questions: What percentage of the students in your class have no siblings? What percentage of the students have from one to three siblings? What percentage of the students have fewer than three siblings? Nineteen people were asked how many miles, to the nearest mile, they commute to work each day. The data are as follows: 2 5 7 3 2 10 18 15 20 7 10 18 5 12 13 12 4 5 10 . was produced: Frequency of Commuting Distances DATA FREQUENCY RELATIVE FREQUENCY CUMULATIVE RELATIVE FREQUENCY 2 2 2 19 2 19 3 1 1 19 3 19 4 1 1 19 4 19 5 3 3 19 7 19 7 2 2 19 9 19 10 3 3 19 12 19 12 2 2 19 14 19 13 1 1 19 15 19 15 1 1 19 16 19 18 1 1 19 17 19 20 1 1 19 19 19 Is the table correct? If it is not correct, what is wrong? True or False: Three percent of the people surveyed commute three miles or less. If the statement is not correct, what should it be? If the table is incorrect, make the corrections. What fraction of the people surveyed commute five or seven miles? What fraction of the people surveyed commute 12 miles or more? Less than 12 miles? Between five and 13 miles (not including five and 13 miles)? The cumulative relative frequency column should read: 2 19 , 3 19 , 4 19 , 7 19 , 9 19 , 12 19 , 14 19 , 15 19 , 16 19 , 18 19 , 19 19 No. The frequency column sums to 18, not 19. Not all cumulative relative frequencies are correct. False. The frequency for three miles is one; for two miles, two. 5 19 7 19 , 12 19 , 7 19 Try It represents the amount, in inches, of annual rainfall in a sample of towns. What fraction of towns surveyed get between 11.03 and 13.05 inches of rainfall each year? Try It Solutions 9 50 contains data for the number of years of service for 70 federal employees. Number of Years of Service Number of Federal Employees 24 2 25 1 26 3 27 0 28 4 29 6 30 11 31 12 32 7 33 8 34 6 35 10 Answer the following questions. What is the cumulative frequency for years of service between 30 and 35 (inclusive)? What is the relative frequency for 30 years of service? What is the relative frequency for 30 years of service or less? What is the relative frequency for 25 years of service or more? Cumulative frequency is 54. 11/70 or 0.157 or 15.7% 27/70 or 0.386 or 38.6% 68/70 or 0.971 or 97.1% Try It contains the total number of fatal motor vehicle traffic crashes in the United States for a period of 18 years. Year Total number of crashes Year Total number of crashes Year 1 36,254 Year 11 38,444 Year 2 37,241 Year 12 39,252 Year 3 37,494 Year 13 38,648 Year 4 37,324 Year 14 37,435 Year 5 37,107 Year 15 34,172 Year 6 37,140 Year 16 30,862 Year 7 37,526 Year 17 30,296 Year 8 37,862 Year 18 29,757 Year 9 38,491 Total 653,782 Year 10 38,477 Answer the following questions. What is the frequency of deaths measured from Year 7 through Year 11? What percentage of deaths occurred after Year 13? What is the relative frequency of deaths that occurred in Year 7 or before? What is the percentage of deaths that occurred in Year 18? What is the cumulative relative frequency for Year 13? Explain what this number tells you about the data. Try It Solutions 190,800 (29.2%) 24.9% 260,086/653,782 or 39.8% 4.6% 75.1% of all fatal traffic crashes for the period from 1994 to 2011 happened from 1994 to 2006. References “State & County QuickFacts,” U.S. Census Bureau. http://quickfacts.census.gov/qfd/download_data.html (accessed May 1, 2013). “State & County QuickFacts: Quick, easy access to facts about people, business, and geography,” U.S. Census Bureau. http://quickfacts.census.gov/qfd/index.html (accessed May 1, 2013). “Table 5: Direct hits by mainland United States Hurricanes (1851-2004),” National Hurricane Center, http://www.nhc.noaa.gov/gifs/table5.gif (accessed May 1, 2013). “Levels of Measurement,” http://infinity.cos.edu/faculty/woodbury/stats/tutorial/Data_Levels.htm (accessed May 1, 2013). Courtney Taylor, “Levels of Measurement,” about.com, http://statistics.about.com/od/HelpandTutorials/a/Levels-Of-Measurement.htm (accessed May 1, 2013). David Lane. “Levels of Measurement,” Connexions, http://cnx.org/content/m10809/latest/ (accessed May 1, 2013). Chapter Review Some calculations generate numbers that are artificially precise. It is not necessary to report a value to eight decimal places when the measures that generated that value were only accurate to the nearest tenth. Round off your final answer to one more decimal place than was present in the original data. This means that if you have data measured to the nearest tenth of a unit, report the final statistic to the nearest hundredth. In addition to rounding your answers, you can measure your data using the following four levels of measurement. Nominal scale level: data that cannot be ordered nor can it be used in calculations Ordinal scale level: data that can be ordered; the differences cannot be measured Interval scale level: data with a definite ordering but no starting point; the differences can be measured, but there is no such thing as a ratio. Ratio scale level: data with a starting point that can be ordered; the differences have meaning and ratios can be calculated. When organizing data, it is important to know how many times a value appears. How many statistics students study five hours or more for an exam? What percent of families on our block own two pets? Frequency, relative frequency, and cumulative relative frequency are measures that answer questions like these. HOMEWORK Fifty part-time students were asked how many courses they were taking this term. The (incomplete) results are shown below: Part-time Student Course Loads # of courses Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 1 30 0.6 2 15 3 Fill in the blanks in . What percent of students take exactly two courses? What percent of students take one or two courses? Sixty adults with gum disease were asked the number of times per week they used to floss before their diagnosis. The (incomplete) results are shown in . Flossing Frequency for Adults with Gum Disease # flossing per week Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 0 27 0.4500 1 18 3 0.9333 6 3 0.0500 7 1 0.0167 Fill in the blanks in . What percent of adults flossed six times per week? What percent flossed at most three times per week? # flossing per week Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 0 27 0.4500 0.4500 1 18 0.3000 0.7500 3 11 0.1833 0.9333 6 3 0.0500 0.9833 7 1 0.0167 1 5.00% 93.33% Nineteen immigrants to the U.S were asked how many years, to the nearest year, they have lived in the U.S. The data are as follows: 2 5 7 2 2 10 20 15 0 7 0 20 5 12 15 12 4 5 10 . was produced. Frequency of Immigrant Survey Responses Data Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 0 2 2 19 0.1053 2 3 3 19 0.2632 4 1 1 19 0.3158 5 3 3 19 0.4737 7 2 2 19 0.5789 10 2 2 19 0.6842 12 2 2 19 0.7895 15 1 1 19 0.8421 20 1 1 19 1.0000 Fix the errors in . Also, explain how someone might have arrived at the incorrect number(s). Explain what is wrong with this statement: “47 percent of the people surveyed have lived in the U.S. for 5 years.” Fix the statement in b to make it correct. What fraction of the people surveyed have lived in the U.S. five or seven years? What fraction of the people surveyed have lived in the U.S. at most 12 years? What fraction of the people surveyed have lived in the U.S. fewer than 12 years? What fraction of the people surveyed have lived in the U.S. from five to 20 years, inclusive? How much time does it take to travel to work? shows the mean commute time by state for workers at least 16 years old who are not working at home. Find the mean travel time, and round off the answer properly. 24.0 24.3 25.9 18.9 27.5 17.9 21.8 20.9 16.7 27.3 18.2 24.7 20.0 22.6 23.9 18.0 31.4 22.3 24.0 25.5 24.7 24.6 28.1 24.9 22.6 23.6 23.4 25.7 24.8 25.5 21.2 25.7 23.1 23.0 23.9 26.0 16.3 23.1 21.4 21.5 27.0 27.0 18.6 31.7 23.3 30.1 22.9 23.3 21.7 18.6 The sum of the travel times is 1,173.1. Divide the sum by 50 to calculate the mean value: 23.462. Because each state’s travel time was measured to the nearest tenth, round this calculation to the nearest hundredth: 23.46. A leading business magazine publishes data on small businesses (defined as businesses that have been publicly traded for at least a year, have a stock price of at least $5 per share, and have reported annual revenue between $5 million and $1 billion). shows the ages of the chief executive officers for the first 60 ranked small businesses. Age Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 40–44 3 45–49 11 50–54 13 55–59 16 60–64 10 65–69 6 70–74 1 What is the frequency for CEO ages between 54 and 65? What percentage of CEOs are 65 years or older? What is the relative frequency of ages under 50? What is the cumulative relative frequency for CEOs younger than 55? Which graph shows the relative frequency and which shows the cumulative relative frequency? Use the following information to answer the next two exercises: contains data on hurricanes that have made direct hits on the U.S. Between 1851 and 2004. A hurricane is given a strength category rating based on the minimum wind speed generated by the storm. Frequency of Hurricane Direct Hits Category Number of direct hits Relative frequency Cumulative frequency 1 109 0.3993 0.3993 2 72 0.2637 0.6630 3 71 0.2601 4 18 0.9890 5 3 0.0110 1.0000 Total = 273 What is the relative frequency of direct hits that were category 4 hurricanes? 0.0768 0.0659 0.2601 Not enough information to calculate b What is the relative frequency of direct hits that were AT MOST a category 3 storm? 0.3480 0.9231 0.2601 0.3370 Cumulative Relative Frequency The term applies to an ordered set of observations from smallest to largest. The cumulative relative frequency is the sum of the relative frequencies for all values that are less than or equal to the given value. Frequency the number of times a value of the data occurs Relative Frequency the ratio of the number of times a value of the data occurs in the set of all outcomes to the total number of outcomes", "section": "Levels of Measurement", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Experimental Design and Ethics Does aspirin reduce the risk of heart attacks? Is one brand of fertilizer more effective at growing roses than another? Is fatigue as dangerous to a driver as the influence of alcohol? Questions like these are answered using randomized experiments. In this module, you will learn important aspects of experimental design. Proper study design ensures the production of reliable, accurate data. The purpose of an experiment is to investigate the relationship between two variables. When one variable causes change in another, we call the first variable the independent variable or explanatory variable . The affected variable is called the dependent variable or response variable : stimulus, response. In a randomized experiment, the researcher manipulates values of the explanatory variable and measures the resulting changes in the response variable. The different values of the explanatory variable are called treatments . An experimental unit is a single object or individual to be measured. You want to investigate the effectiveness of vitamin E in preventing disease. You recruit a group of subjects and ask them if they regularly take vitamin E. You notice that the subjects who take vitamin E exhibit better health on average than those who do not. Does this prove that vitamin E is effective in disease prevention? It does not. There are many differences between the two groups compared in addition to vitamin E consumption. People who take vitamin E regularly often take other steps to improve their health: exercise, diet, other vitamin supplements, choosing not to smoke. Any one of these factors could be influencing health. As described, this study does not prove that vitamin E is the key to disease prevention. Additional variables that can cloud a study are called lurking variables . In order to prove that the explanatory variable is causing a change in the response variable, it is necessary to isolate the explanatory variable. The researcher must design her experiment in such a way that there is only one difference between groups being compared: the planned treatments. This is accomplished by the random assignment of experimental units to treatment groups. When subjects are assigned treatments randomly, all of the potential lurking variables are spread equally among the groups. At this point, the only difference between groups is the one imposed by the researcher. Different outcomes measured in the response variable, therefore, must be a direct result of the different treatments. In this way, an experiment can prove a cause-and-effect connection between the explanatory and response variables. The power of suggestion can have an important influence on the outcome of an experiment. Studies have shown that the expectation of the study participant can be as important as the actual medication. In one study of performance-enhancing drugs, researchers noted: Results showed that believing one had taken the substance resulted in [ performance ] times almost as fast as those associated with consuming the drug itself. In contrast, taking the drug without knowledge yielded no significant performance increment. (McClung, M. Collins, D. “Because I know it will!”: placebo effects of an ergogenic aid on athletic performance. Journal of Sport & Exercise Psychology. 2007 Jun. 29(3):382-94. Web. April 30, 2013.) When participation in a study prompts a physical response from a participant, it is difficult to isolate the effects of the explanatory variable. To counter the power of suggestion, researchers set aside one treatment group as a control group . This group is given a placebo treatment–an active treatment that cannot directly influence the response variable. The control group helps researchers balance the effects of being in an experiment with the effects of the active treatments. Of course, if you are participating in a study and you know that you are receiving a pill which contains no actual medication, then the power of suggestion is no longer a factor. Blinding or masking in a randomized experiment preserves the power of suggestion. When a person involved in a research study is blinded, they don't know who is receiving the active treatment(s) and who is receiving the placebo treatment. A double-blind experiment is one in which both the subjects and the researchers involved with the subjects are blinded. The Smell & Taste Treatment and Research Foundation conducted a study to investigate whether smell can affect learning. Subjects completed mazes multiple times while wearing masks. They completed the pencil and paper mazes three times wearing floral-scented masks, and three times with unscented masks. Participants were assigned at random to wear the floral mask during the first three trials or during the last three trials. For each trial, researchers recorded the time it took to complete the maze and the subject’s impression of the mask’s scent: positive, negative, or neutral. Describe the explanatory and response variables in this study. What are the treatments? Identify any lurking variables that could interfere with this study. Is it possible to use blinding in this study? The explanatory variable is scent, and the response variable is the time it takes to complete the maze. There are two treatments: a floral-scented mask and an unscented mask. All subjects experienced both treatments. The order of treatments was randomly assigned so there were no differences between the treatment groups. Random assignment eliminates the problem of lurking variables. Subjects will clearly know whether they can smell flowers or not, so subjects cannot be blinded in this study. Researchers timing the mazes can be blinded, though. The researcher who is observing a subject will not know which mask is being worn. Try It The Placebo Research Group conducted a study to find the extent of placebo effects. A group of people randomly selected were asked to take a test before and after taking a pill that induces a mild headache. The pill in half of the randomly selected people was replaced with a similar pill that has no effect. For each trial, researchers recorded the change in time people took to complete the tests before and after taking the pill. Describe the explanatory and response variable in this study. What are the treatments? Identify any lurking variables that could interfere with this study. Is it possible to use blinding in this study? The explanatory variable is the pill, and the response variable is the change in time taken between the two tests. There are two treatments: a pill that induces a mild headache and a pill that has no effect. All subjects have been given pills. The men for kind of pill intake are randomly selected. Random assignment eliminates the problem of lurking variables. Subjects do not know which pill they are taking, so they are blinded in this study. The researchers know which subject is taking which pill, so they cannot be blinded in this study. References “Vitamin E and Health,” Nutrition Source, Harvard School of Public Health, http://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/vitamin-e/ (accessed May 1, 2013). Stan Reents. “Don’t Underestimate the Power of Suggestion,” athleteinme.com, http://www.athleteinme.com/ArticleView.aspx?id=1053 (accessed May 1, 2013). Ankita Mehta. “Daily Dose of Aspiring Helps Reduce Heart Attacks: Study,” International Business Times, July 21, 2011. Also available online at http://www.ibtimes.com/daily-dose-aspirin-helps-reduce-heart-attacks-study-300443 (accessed May 1, 2013). The Data and Story Library, http://lib.stat.cmu.edu/DASL/Stories/ScentsandLearning.html (accessed May 1, 2013). M.L. Jackson et al., “Cognitive Components of Simulated Driving Performance: Sleep Loss effect and Predictors,” Accident Analysis and Prevention Journal, Jan no. 50 (2013), http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22721550 (accessed May 1, 2013). “Fatality Analysis Report Systems (FARS) Encyclopedia,” National Highway Traffic and Safety Administration. http://www-fars.nhtsa.dot.gov/Main/index.aspx (accessed May 1, 2013). Data from www.businessweek.com (accessed May 1, 2013). Data from www.forbes.com (accessed May 1, 2013). U.S. Department of Health and Human Services, Code of Federal Regulations Title 45 Public Welfare Department of Health and Human Services Part 46 Protection of Human Subjects revised January 15, 2009. Section 46.111:Criteria for IRB Approval of Research. “April 2013 Air Travel Consumer Report,” U.S. Department of Transportation, April 11 (2013), http://www.dot.gov/airconsumer/april-2013-air-travel-consumer-report (accessed May 1, 2013). Lori Alden, “Statistics can be Misleading,” econoclass.com, http://www.econoclass.com/misleadingstats.html (accessed May 1, 2013). Maria de los A. Medina, “Ethics in Statistics,” Based on “Building an Ethics Module for Business, Science, and Engineering Students” by Jose A. Cruz-Cruz and William Frey, Connexions, http://cnx.org/content/m15555/latest/ (accessed May 1, 2013). Chapter Review A poorly designed study will not produce reliable data. There are certain key components that must be included in every experiment. To eliminate lurking variables, subjects must be assigned randomly to different treatment groups. One of the groups must act as a control group, demonstrating what happens when the active treatment is not applied. To counter the influence of the power of suggestion in the study, participants in the control group receive an inactive placebo treatment that looks exactly like the active treatments, but cannot directly influence the response variable. To preserve the integrity of the placebo, both researchers and subjects may be blinded. When a study is designed properly, the only difference between treatment groups is the one imposed by the researcher. Therefore, when groups respond differently to different treatments, the difference must be due to the influence of the explanatory variable. “An ethics problem arises when you are considering an action that benefits you or some cause you support, hurts or reduces benefits to others, and violates some rule.” (Andrew Gelman, “Open Data and Open Methods,” Ethics and Statistics, http://www.stat.columbia.edu/~gelman/research/published/ChanceEthics1.pdf (accessed May 1, 2013).) Ethical violations in statistics are not always easy to spot. Professional associations and federal agencies post guidelines for proper conduct. It is important that you learn basic statistical procedures so that you can recognize proper data analysis. Explanatory Variable the independent variable in an experiment; the value controlled by researchers Treatments different values or components of the explanatory variable applied in an experiment Response Variable the dependent variable in an experiment; the value that is measured for change at the end of an experiment Experimental Unit any individual or object to be measured Lurking Variable a variable that has an effect on a study even though it is neither an explanatory variable nor a response variable Random Assignment the act of organizing experimental units into treatment groups using random methods Control Group a group in a randomized experiment that receives an inactive treatment but is otherwise managed exactly as the other groups Placebo an inactive treatment that cannot directly affect the response variable, used to counter the power of suggestion Blinding not telling participants which treatment a subject is receiving Double-blind experiment an experiment in which both the subjects of an experiment and the researchers who work with the subjects are blinded", "section": "Experimental Design and Ethics", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction When you have large amounts of data, you will need to organize it in a way that makes sense. These ballots from an election are rolled together with similar ballots to keep them organized. (credit: modification of work “HELMAND PROVINCE, Afghanistan (Aug. 21, 2009) Voting ballots organized and arranged for counting by Afghan presidential election workers at a local school in the Nawa District.” by U.S. Marine Corps photo by Staff Sgt. William Greeson/ Wikimedia Commons, Public Domain) Once you have collected data, what will you do with it? Data can be described and presented in many different formats. For example, suppose you are interested in buying a house in a particular area. You may have no clue about the house prices, so you might ask your real estate agent to give you a sample data set of prices. Looking at all the prices in the sample often is overwhelming. A better way might be to look at the median price and the variation of prices. The median and variation are just two ways that you will learn to describe data. Your agent might also provide you with a graph of the data. In this chapter, you will study numerical and graphical ways to describe and display your data. This area of statistics is called \"Descriptive Statistics.\" You will learn how to calculate, and even more importantly, how to interpret these measurements and graphs. A statistical graph is a tool that helps you learn about the shape or distribution of a sample or a population. A graph can be a more effective way of presenting data than a mass of numbers because we can see where data clusters and where there are only a few data values. Newspapers and the Internet use graphs to show trends and to enable readers to compare facts and figures quickly. Statisticians often graph data first to get a picture of the data. Then, more formal tools may be applied. Some of the types of graphs that are used to summarize and organize data are the dot plot, the bar graph, the histogram, the stem-and-leaf plot, the frequency polygon (a type of broken line graph), the pie chart, and the box plot. In this chapter, we will briefly look at stem-and-leaf plots, line graphs, and bar graphs, as well as frequency polygons, and time series graphs.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Display Data Stem-and-Leaf Graphs (Stemplots), Line Graphs, and Bar Graphs One simple graph, the stem-and-leaf graph or stemplot , comes from the field of exploratory data analysis. It is a good choice when the data sets are small. To create the plot, divide each observation of data into a stem and a leaf. The leaf consists of a final significant digit . For example, 23 has stem two and leaf three. The number 432 has stem 43 and leaf two. Likewise, the number 5,432 has stem 543 and leaf two. The decimal 9.3 has stem nine and leaf three. Write the stems in a vertical line from smallest to largest. Draw a vertical line to the right of the stems. Then write the leaves in increasing order next to their corresponding stem. For Professor Dean's spring pre-calculus class, scores for the first exam were as follows (smallest to largest): 33; 42; 49; 49; 53; 55; 55; 61; 63; 67; 68; 68; 69; 69; 72; 73; 74; 78; 80; 83; 88; 88; 88; 90; 92; 94; 94; 94; 94; 96; 100 Stem-and-Leaf Graph Stem Leaf 3 3 4 2 9 9 5 3 5 5 6 1 3 7 8 8 9 9 7 2 3 4 8 8 0 3 8 8 8 9 0 2 4 4 4 4 6 10 0 The stemplot shows that most scores fell in the 60s, 70s, 80s, and 90s. Eight out of the 31 scores or approximately 26% ( 8 31 ) were in the 90s or 100, a fairly high number of As. Try It For the Park City basketball team, scores for the last 30 games were as follows (smallest to largest): 32; 32; 33; 34; 38; 40; 42; 42; 43; 44; 46; 47; 47; 48; 48; 48; 49; 50; 50; 51; 52; 52; 52; 53; 54; 56; 57; 57; 60; 61 Construct a stem plot for the data. Stem Leaf 3 2 2 3 4 8 4 0 2 2 3 4 6 7 7 8 8 8 9 5 0 0 1 2 2 2 3 4 6 7 7 6 0 1 The stemplot is a quick way to graph data and gives an exact picture of the data. You want to look for an overall pattern and any outliers. An outlier is an observation of data that does not fit the rest of the data. It is sometimes called an extreme value. When you graph an outlier, it will appear not to fit the pattern of the graph. Some outliers are due to mistakes (for example, writing down 50 instead of 500) while others may indicate that something unusual is happening. It takes some background information to explain outliers, so we will cover them in more detail later. The data are the distances (in kilometers) from a home to local supermarkets. Create a stemplot using the data: 1.1; 1.5; 2.3; 2.5; 2.7; 3.2; 3.3; 3.3; 3.5; 3.8; 4.0; 4.2; 4.5; 4.5; 4.7; 4.8; 5.5; 5.6; 6.5; 6.7; 12.3 Do the data seem to have any concentration of values? NOTE The leaves are to the right of the decimal. The value 12.3 may be an outlier. Values appear to concentrate at three and four kilometers. Stem Leaf 1 1 5 2 3 5 7 3 2 3 3 5 8 4 0 2 5 5 7 8 5 5 6 6 5 7 7 8 9 10 11 12 3 Try It The following data show the distances (in miles) from the homes of off-campus statistics students to the college. Create a stem plot using the data and identify any outliers: 0.5; 0.7; 1.1; 1.2; 1.2; 1.3; 1.3; 1.5; 1.5; 1.7; 1.7; 1.8; 1.9; 2.0; 2.2; 2.5; 2.6; 2.8; 2.8; 2.8; 3.5; 3.8; 4.4; 4.8; 4.9; 5.2; 5.5; 5.7; 5.8; 8.0 Stem Leaf 0 5 7 1 1 2 2 3 3 5 5 7 7 8 9 2 0 2 5 6 8 8 8 3 5 8 4 4 8 9 5 2 5 7 8 6 7 8 0 The value 8.0 may be an outlier. Values appear to concentrate at one and two miles. A side-by-side stem-and-leaf plot allows a comparison of the two data sets in two columns. In a side-by-side stem-and-leaf plot, two sets of leaves share the same stem. The leaves are to the left and the right of the stems. and show the ages of presidents at their inauguration and at their death. Construct a side-by-side stem-and-leaf plot using this data. Presidential Ages at Inauguration President Age President Age President Age Washington 57 Lincoln 52 Hoover 54 J. Adams 61 A. Johnson 56 F. Roosevelt 51 Jefferson 57 Grant 46 Truman 60 Madison 57 Hayes 54 Eisenhower 62 Monroe 58 Garfield 49 Kennedy 43 J. Q. Adams 57 Arthur 51 L. Johnson 55 Jackson 61 Cleveland 47 Nixon 56 Van Buren 54 B. Harrison 55 Ford 61 W. H. Harrison 68 Cleveland 55 Carter 52 Tyler 51 McKinley 54 Reagan 69 Polk 49 T. Roosevelt 42 G.H.W. Bush 64 Taylor 64 Taft 51 Clinton 47 Fillmore 50 Wilson 56 G. W. Bush 54 Pierce 48 Harding 55 Obama 47 Buchanan 65 Coolidge 51 Presidential Age at Death President Age President Age President Age Washington 67 Lincoln 56 Hoover 90 J. Adams 90 A. Johnson 66 F. Roosevelt 63 Jefferson 83 Grant 63 Truman 88 Madison 85 Hayes 70 Eisenhower 78 Monroe 73 Garfield 49 Kennedy 46 J. Q. Adams 80 Arthur 56 L. Johnson 64 Jackson 78 Cleveland 71 Nixon 81 Van Buren 79 B. Harrison 67 Ford 93 W. H. Harrison 68 Cleveland 71 Reagan 93 Tyler 71 McKinley 58 Polk 53 T. Roosevelt 60 Taylor 65 Taft 72 Fillmore 74 Wilson 67 Pierce 64 Harding 57 Buchanan 77 Coolidge 60 Ages at Inauguration Ages at Death 9 9 8 7 7 7 6 3 2 4 6 9 8 7 7 7 7 6 6 6 5 5 5 5 4 4 4 4 4 2 2 1 1 1 1 1 0 5 3 6 6 7 7 8 9 8 5 4 4 2 1 1 1 0 6 0 0 3 3 4 4 5 6 7 7 7 8 7 0 1 1 1 2 3 4 7 8 8 9 8 0 1 3 5 8 9 0 0 3 3 The table shows the number of wins and losses the Atlanta Hawks have had in 42 seasons. Create a side-by-side stemand-leaf plot of these wins and losses. Losses Wins Season Losses Wins Season 34 48 1 41 41 22 34 48 2 39 43 23 46 36 3 44 38 24 46 36 4 39 43 25 36 46 5 25 57 26 47 35 6 40 42 27 51 31 7 36 46 28 53 29 8 26 56 29 51 31 9 32 50 30 41 41 10 19 31 31 36 46 11 54 28 32 32 50 12 57 25 33 51 31 13 49 33 34 40 42 14 47 35 35 39 43 15 54 28 36 42 40 16 69 13 37 48 34 17 56 26 38 32 50 18 52 30 39 25 57 19 45 37 40 32 50 20 35 47 41 30 52 21 29 53 42 Another type of graph that is useful for specific data values is a line graph . In the particular line graph shown in , the x -axis (horizontal axis) consists of data values and the y -axis (vertical axis) consists of frequency points . The frequency points are connected using line segments. In a survey, 40 parents were asked how many times per week a teenager must be reminded to do their chores. The results are shown in and in . Number of times teenager is reminded Frequency 0 2 1 5 2 8 3 14 4 7 5 4 Try It In a survey, 40 people were asked how many times per year they had their car in the shop for repairs. The results are shown in . Construct a line graph. Number of times in shop Frequency 0 7 1 10 2 14 3 9 Bar graphs consist of bars that are separated from each other. The bars can be rectangles or they can be rectangular boxes (used in three-dimensional plots), and they can be vertical or horizontal. The bar graph shown in has age groups represented on the x -axis and proportions on the y -axis . The percentage of U.S.-based TikTok users by age is shown in . Construct a bar graph using these data. Age groups Proportion (%) of TikTok users 10–19 32.5% 20–29 29.5% 30–39 16.4% 40–49 13.9% 50+ 7.1% Try It The population in Park City is made up of children, working-age adults, and retirees. shows the three age groups, the number of people in the town from each age group, and the proportion (%) of people in each age group. Construct a bar graph showing the proportions. Age groups Number of people Proportion of population Children 67,059 19% Working-age adults 152,198 43% Retirees 131,662 38% The columns in show the projected data for the year 2030 for the number and percentages of high school graduates by geographic region in the United States. Create a bar graph for these data with the geographic region (qualitative data) on the x -axis and the percentage of high school data (quantitative data) on the y -axis. Region Number of Graduates Percentage of Graduates Northeast 517,720 16.1% Midwest 695,170 21.6% South 1,253,540 39.0% West 749,400 23.3% Try It Park City is broken down into six voting districts. The table shows the percent of the total registered voter population that lives in each district as well as the percent total of the entire population that lives in each district. Construct a bar graph that shows the registered voter population by district. District Registered voter population Overall city population 1 15.5% 19.4% 2 12.2% 15.6% 3 9.8% 9.0% 4 17.4% 18.5% 5 22.8% 20.7% 6 22.3% 16.8% Below is a two-way table showing the types of pets owned by men and women: Dogs Cats Fish Total Men 4 2 2 8 Women 4 6 2 12 Total 8 8 4 20 Given these data, calculate the conditional distributions for the subpopulation of men who own each pet type. Men who own dogs = 4/8 = 0.5 Men who own cats = 2/8 = 0.25 Men who own fish = 2/8 = 0.25 Note: The sum of all of the conditional distributions must equal one. In this case, 0.5 + 0.25 + 0.25 = 1; therefore, the solution \"checks\". Try It Given the data in , calculate the conditional distributions for the subpopulation of women who own each pet type. Women who own dogs = 4 12 = 0 . 33 Women who own cats = 6 12 = 0 . 5 Women who own fish = 2 12 = 0 . 17 Note: The sum of all of the conditional distributions must equal one. In this case, 0 . 33 + 0 . 5 + 0 . 17 = 1 ; therefore, the solution “checks”. Histograms, Frequency Polygons, and Time Series Graphs For most of the work you do in this book, you will use a histogram to display the data. One advantage of a histogram is that it can readily display large data sets. A rule of thumb is to use a histogram when the data set consists of 100 values or more. A histogram consists of contiguous (adjoining) boxes. It has both a horizontal axis and a vertical axis. The horizontal axis is labeled with what the data represents (for instance, distance from your home to school). The vertical axis is labeled either frequency or relative frequency (or percent frequency or probability). The graph will have the same shape with either label. The histogram (like the stemplot) can give you the shape of the data, the center, and the spread of the data. The relative frequency is equal to the frequency for an observed value of the data divided by the total number of data values in the sample.(Remember, frequency is defined as the number of times an answer occurs.) If: f = frequency n = total number of data values (or the sum of the individual frequencies), and RF = relative frequency, then: RF = f n For example, if three students in an English class of 40 students received from 90% to 100%, then, f = 3, n = 40, and RF = f n = 3 40 = 0.075. 7.5% of the students received 90–100%. 90–100% are quantitative measures. To construct a histogram , first decide how many bars or intervals , also called classes, represent the data. Many histograms consist of five to 15 bars or classes for clarity. The number of bars needs to be chosen. Choose a starting point for the first interval to be less than the smallest data value. A convenient starting point is a lower value carried out to one more decimal place than the value with the most decimal places. For example, if the value with the most decimal places is 6.1 and this is the smallest value, a convenient starting point is 6.05 (6.1 – 0.05 = 6.05). We say that 6.05 has more precision. If the value with the most decimal places is 2.23 and the lowest value is 1.5, a convenient starting point is 1.495 (1.5 – 0.005 = 1.495). If the value with the most decimal places is 3.234 and the lowest value is 1.0, a convenient starting point is 0.9995 (1.0 – 0.0005 = 0.9995). If all the data happen to be integers and the smallest value is two, then a convenient starting point is 1.5 (2 – 0.5 = 1.5). Also, when the starting point and other boundaries are carried to one additional decimal place, no data value will fall on a boundary. The next two examples go into detail about how to construct a histogram using continuous data and how to create a histogram using discrete data. The following data are the heights (in inches to the nearest half inch) of 100 male semiprofessional soccer players. The heights are continuous data, since height is measured. 60; 60.5; 61; 61; 61.5 63.5; 63.5; 63.5 64; 64; 64; 64; 64; 64; 64; 64.5; 64.5; 64.5; 64.5; 64.5; 64.5; 64.5; 64.5 66; 66; 66; 66; 66; 66; 66; 66; 66; 66; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 66.5; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67; 67.5; 67.5; 67.5; 67.5; 67.5; 67.5; 67.5 68; 68; 69; 69; 69; 69; 69; 69; 69; 69; 69; 69; 69.5; 69.5; 69.5; 69.5; 69.5 70; 70; 70; 70; 70; 70; 70.5; 70.5; 70.5; 71; 71; 71 72; 72; 72; 72.5; 72.5; 73; 73.5 74 The smallest data value is 60. Since the data with the most decimal places has one decimal (for instance, 61.5), we want our starting point to have two decimal places. Since the numbers 0.5, 0.05, 0.005, etc. are convenient numbers, use 0.05 and subtract it from 60, the smallest value, for the convenient starting point. 60 – 0.05 = 59.95 which is more precise than, say, 61.5 by one decimal place. The starting point is, then, 59.95. The largest value is 74, so 74 + 0.05 = 74.05 is the ending value. Next, calculate the width of each bar or class interval. To calculate this width, subtract the starting point from the ending value and divide by the number of bars (you must choose the number of bars you desire). Suppose you choose eight bars. 74.05 - 59.95 = 14.1 14.1 ÷ 8 = 1.76 NOTE We will round up to two and make each bar or class interval two units wide. Rounding up to two is one way to prevent a value from falling on a boundary. Rounding to the next number is often necessary even if it goes against the standard rules of rounding. For this example, using 1.76 as the width would also work. A guideline that is followed by some for the width of a bar or class interval is to take the square root of the number of data values and then round to the nearest whole number, if necessary. For example, if there are 150 values of data, take the square root of 150 and round to 12 bars or intervals. The boundaries are: 59.95 59.95 + 2 = 61.95 61.95 + 2 = 63.95 63.95 + 2 = 65.95 65.95 + 2 = 67.95 67.95 + 2 = 69.95 69.95 + 2 = 71.95 71.95 + 2 = 73.95 73.95 + 2 = 75.95 The heights 60 through 61.5 inches are in the interval 59.95–61.95. The heights that are 63.5 are in the interval 61.95–63.95. The heights that are 64 through 64.5 are in the interval 63.95–65.95. The heights 66 through 67.5 are in the interval 65.95–67.95. The heights 68 through 69.5 are in the interval 67.95–69.95. The heights 70 through 71 are in the interval 69.95–71.95. The heights 72 through 73.5 are in the interval 71.95–73.95. The height 74 is in the interval 73.95–75.95. The following histogram displays the heights on the x -axis and relative frequency on the y -axis. Try It The following data are the shoe sizes of 50 male students. The sizes are continuous data since shoe size is measured. Construct a histogram and calculate the width of each bar or class interval. Suppose you choose six bars. 9; 9; 9.5; 9.5; 10; 10; 10; 10; 10; 10; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11.5; 11.5; 11.5; 11.5; 11.5; 11.5; 11.5 12; 12; 12; 12; 12; 12; 12; 12.5; 12.5; 12.5; 12.5; 14 Smallest value: 9 Largest value: 14 Convenient starting value: 9 – 0.05 = 8.95 Convenient ending value: 14 + 0.05 = 14.05 14.05 − 8.95 6 = 0.85 The calculations suggests using 0.85 as the width of each bar or class interval. You can also use an interval with a width equal to one. Create a histogram for the following data: the number of books bought by 50 part-time college students at ABC College. The number of books is discrete data , since books are counted. 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3 4; 4; 4; 4; 4; 4 5; 5; 5; 5; 5 6; 6 Eleven students buy one book. Ten students buy two books. Sixteen students buy three books. Six students buy four books. Five students buy five books. Two students buy six books. Because the data are integers, subtract 0.5 from 1, the smallest data value and add 0.5 to 6, the largest data value. Then the starting point is 0.5 and the ending value is 6.5. Next, calculate the width of each bar or class interval. If the data are discrete and there are not too many different values, a width that places the data values in the middle of the bar or class interval is the most convenient. Since the data consist of the numbers 1, 2, 3, 4, 5, 6, and the starting point is 0.5, a width of one places the 1 in the middle of the interval from 0.5 to 1.5, the 2 in the middle of the interval from 1.5 to 2.5, the 3 in the middle of the interval from 2.5 to 3.5, the 4 in the middle of the interval from _______ to _______, the 5 in the middle of the interval from _______ to _______, and the _______ in the middle of the interval from _______ to _______ . 3.5 to 4.5 4.5 to 5.5 6 5.5 to 6.5 Calculate the number of bars as follows: 6.5 - 0.5 = 6 6 ÷ 1 = 6 where 1 is the width of a bar. Therefore, bars = 6. The following histogram displays the number of books on the x -axis and the frequency on the y -axis. Try It The following data are the number of sports played by 50 student athletes. The number of sports is discrete data since sports are counted. 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1; 1 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2; 2 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3; 3 20 student athletes play one sport. 22 student athletes play two sports. Eight student athletes play three sports. Fill in the blanks for the following sentence. Since the data consist of the numbers 1, 2, 3, and the starting point is 0.5, a width of one places the 1 in the middle of the interval 0.5 to _____, the 2 in the middle of the interval from _____ to _____, and the 3 in the middle of the interval from _____ to _____. Using this data set, construct a histogram. Number of hours my classmates spent playing video games on weekends 9.95 10 2.25 16.75 0 19.5 22.5 7.5 15 12.75 5.5 11 10 20.75 17.5 23 21.9 24 23.75 18 20 15 22.9 18.8 20.5 Some values in this data set fall on boundaries for the class intervals. A value is counted in a class interval if it falls on the left boundary, but not if it falls on the right boundary. Different researchers may set up histograms for the same data in different ways. There is more than one correct way to set up a histogram. Try It The following data represent the number of employees at various restaurants in New York City. Using this data, create a histogram. 22 35 15 26 40 28 18 20 25 34 39 42 24 22 19 27 22 34 40 20 38 and 28 Use 10–19 as the first interval. Count the money (bills and change) in your pocket or purse. Your instructor will record the amounts. As a class, construct a histogram displaying the data. Discuss how many intervals you think is appropriate. You may want to experiment with the number of intervals. Frequency Polygons Frequency polygons are analogous to line graphs, and just as line graphs make continuous data visually easy to interpret, so too do frequency polygons. To construct a frequency polygon, first examine the data and decide on the number of intervals, or class intervals, to use on the x -axis and y -axis. After choosing the appropriate ranges, begin plotting the data points. After all the points are plotted, draw line segments to connect them. A frequency polygon was constructed from the frequency table below. Frequency distribution for calculus final test scores Lower bound Upper bound Frequency Cumulative frequency 49.5 59.5 5 5 59.5 69.5 10 15 69.5 79.5 30 45 79.5 89.5 40 85 89.5 99.5 15 100 The first label on the x -axis is 44.5. This represents an interval extending from 39.5 to 49.5. Since the lowest test score is 54.5, this interval is used only to allow the graph to touch the x -axis. The point labeled 54.5 represents the next interval, or the first “real” interval from the table, and contains five scores. This reasoning is followed for each of the remaining intervals with the point 104.5 representing the interval from 99.5 to 109.5. Again, this interval contains no data and is only used so that the graph will touch the x -axis. Looking at the graph, we say that this distribution is skewed because one side of the graph does not mirror the other side. Try It Construct a frequency polygon of U.S. Presidents’ ages at inauguration shown in . Age at inauguration Frequency 41.5–46.5 4 46.5–51.5 11 51.5–56.5 14 56.5–61.5 9 61.5–66.5 4 66.5–71.5 2 The first label on the x -axis is 39. This represents an interval extending from 36.5 to 41.5. Since there are no ages less than 41.5, this interval is used only to allow the graph to touch the x -axis. The point labeled 44 represents the next interval, or the first “real” interval from the table, and contains four scores. This reasoning is followed for each of the remaining intervals with the point 74 representing the interval from 71.5 to 76.5. Again, this interval contains no data and is only used so that the graph will touch the x -axis. Looking at the graph, we say that this distribution is skewed because one side of the graph does not mirror the other side. Frequency polygons are useful for comparing distributions. This is achieved by overlaying the frequency polygons drawn for different data sets. We will construct an overlay frequency polygon comparing the scores from with the students’ final numeric grade. Frequency distribution for calculus final test scores Lower bound Upper bound Frequency Cumulative frequency 49.5 59.5 5 5 59.5 69.5 10 15 69.5 79.5 30 45 79.5 89.5 40 85 89.5 99.5 15 100 Frequency distribution for calculus final grades Lower bound Upper bound Frequency Cumulative frequency 49.5 59.5 10 10 59.5 69.5 10 20 69.5 79.5 30 50 79.5 89.5 45 95 89.5 99.5 5 100 Try It We will construct an overlay frequency polygon comparing the scores from with the students’ final test scores in algebra. Frequency Distribution for Algebra Final Test Scores Lower Bound Upper Bound Frequency Cumulative Frequency 49.5 59.5 10 10 59.5 69.5 5 15 69.5 79.5 40 55 79.5 89.5 35 90 89.5 99.5 10 100 Calculus Test Scores v Algebra Test Scores Image Insert Constructing a Time Series Graph Suppose that we want to study the temperature range of a region for an entire month. Every day at noon we note the temperature and write this down in a log. A variety of statistical studies could be done with these data. We could find the mean or the median temperature for the month. We could construct a histogram displaying the number of days that temperatures reach a certain range of values. However, all of these methods ignore a portion of the data that we have collected. One feature of the data that we may want to consider is that of time. Since each date is paired with the temperature reading for the day, we don‘t have to think of the data as being random. We can instead use the times given to impose a chronological order on the data. A graph that recognizes this ordering and displays the changing temperature as the month progresses is called a time series graph. To construct a time series graph, we must look at both pieces of our paired data set . We start with a standard Cartesian coordinate system. The horizontal axis is used to plot the date or time increments, and the vertical axis is used to plot the values of the variable that we are measuring. By doing this, we make each point on the graph correspond to a date and a measured quantity. The points on the graph are typically connected by straight lines in the order in which they occur. The following data shows the Annual Consumer Price Index, each month, for ten years. Construct a time series graph for the Annual Consumer Price Index data only. Year Jan Feb Mar Apr May Jun Jul 1 181.7 183.1 184.2 183.8 183.5 183.7 183.9 2 185.2 186.2 187.4 188.0 189.1 189.7 189.4 3 190.7 191.8 193.3 194.6 194.4 194.5 195.4 4 198.3 198.7 199.8 201.5 202.5 202.9 203.5 5 202.416 203.499 205.352 206.686 207.949 208.352 208.299 6 211.080 211.693 213.528 214.823 216.632 218.815 219.964 7 211.143 212.193 212.709 213.240 213.856 215.693 215.351 8 216.687 216.741 217.631 218.009 218.178 217.965 218.011 9 220.223 221.309 223.467 224.906 225.964 225.722 225.922 10 226.665 227.663 229.392 230.085 229.815 229.478 229.104 Year Aug Sep Oct Nov Dec Annual 1 184.6 185.2 185.0 184.5 184.3 184.0 2 189.5 189.9 190.9 191.0 190.3 188.9 3 196.4 198.8 199.2 197.6 196.8 195.3 4 203.9 202.9 201.8 201.5 201.8 201.6 5 207.917 208.490 208.936 210.177 210.036 207.342 6 219.086 218.783 216.573 212.425 210.228 215.303 7 215.834 215.969 216.177 216.330 215.949 214.537 8 218.312 218.439 218.711 218.803 219.179 218.056 9 226.545 226.889 226.421 226.230 225.672 224.939 10 230.379 231.407 231.317 230.221 229.601 229.594 Try It The following table is a portion of a data set from www.worldbank.org. Use the table to construct a time series graph for CO 2 emissions for the United States. CO 2 emissions Year Ukraine United Kingdom United States 1 352,259 540,640 5,681,664 2 343,121 540,409 5,790,761 3 339,029 541,990 5,826,394 4 327,797 542,045 5,737,615 5 328,357 528,631 5,828,697 6 323,657 522,247 5,656,839 7 272,176 474,579 5,299,563 Uses of a Time Series Graph Time series graphs are important tools in various applications of statistics. When recording values of the same variable over an extended period of time, sometimes it is difficult to discern any trend or pattern. However, once the same data points are displayed graphically, some features jump out. Time series graphs make trends easy to spot. How NOT to Lie with Statistics It is important to remember that the very reason we develop a variety of methods to present data is to develop insights into the subject of what the observations represent. We want to get a \"sense\" of the data. Are the observations all very much alike or are they spread across a wide range of values, are they bunched at one end of the spectrum or are they distributed evenly and so on. We are trying to get a visual picture of the numerical data. Shortly we will develop formal mathematical measures of the data, but our visual graphical presentation can say much. It can, unfortunately, also say much that is distracting, confusing and simply wrong in terms of the impression the visual leaves. Many years ago Darrell Huff wrote the book How to Lie with Statistics . It has been through 25 plus printings and sold more than one and one-half million copies. His perspective was a harsh one and used many actual examples that were designed to mislead. He wanted to make people aware of such deception, but perhaps more importantly to educate so that others do not make the same errors inadvertently. Again, the goal is to enlighten with visuals that tell the story of the data. Pie charts have a number of common problems when used to convey the message of the data. Too many pieces of the pie overwhelm the reader. More than perhaps five or six categories ought to give an idea of the relative importance of each piece. This is after all the goal of a pie chart, what subset matters most relative to the others. If there are more components than this then perhaps an alternative approach would be better or perhaps some can be consolidated into an \"other\" category. Pie charts cannot show changes over time, although we see this attempted all too often. In federal, state, and city finance documents pie charts are often presented to show the components of revenue available to the governing body for appropriation: income tax, sales tax motor vehicle taxes and so on. In and of itself this is interesting information and can be nicely done with a pie chart. The error occurs when two years are set side-by-side. Because the total revenues change year to year, but the size of the pie is fixed, no real information is provided and the relative size of each piece of the pie cannot be meaningfully compared. Histograms can be very helpful in understanding the data. Properly presented, they can be a quick visual way to present probabilities of different categories by the simple visual of comparing relative areas in each category. Here the error, purposeful or not, is to vary the width of the categories. This of course makes comparison to the other categories impossible. It does embellish the importance of the category with the expanded width because it has a greater area, inappropriately, and thus visually \"says\" that that category has a higher probability of occurrence. Time series graphs perhaps are the most abused. A plot of some variable across time should never be presented on axes that change part way across the page either in the vertical or horizontal dimension. Perhaps the time frame is changed from years to months. Perhaps this is to save space or because monthly data was not available for early years. In either case this confounds the presentation and destroys any value of the graph. If this is not done to purposefully confuse the reader, then it certainly is either lazy or sloppy work. Changing the units of measurement of the axis can smooth out a drop or accentuate one. If you want to show large changes, then measure the variable in small units, penny rather than thousands of dollars. And of course to continue the fraud, be sure that the axis does not begin at zero, zero. If it begins at zero, zero, then it becomes apparent that the axis has been manipulated. Perhaps you have a client that is concerned with the volatility of the portfolio you manage. An easy way to present the data is to use long time periods on the time series graph. Use months or better, quarters rather than daily or weekly data. If that doesn't get the volatility down then spread the time axis relative to the rate of return or portfolio valuation axis. If you want to show \"quick\" dramatic growth, then shrink the time axis. Any positive growth will show visually \"high\" growth rates. Do note that if the growth is negative then this trick will show the portfolio is collapsing at a dramatic rate. Again, the goal of descriptive statistics is to convey meaningful visuals that tell the story of the data. Purposeful manipulation is fraud and unethical at the worst, but even at its best, making these type of errors will lead to confusion on the part of the analysis. References Doyle, Brandon. \"TikTok Statistics – Updated Mar 2023.\" Wallaroo. March 21, 2023. https://wallaroomedia.com/blog/ social-media/tiktok-statistics/. Table 219.20. Public High School Graduates, by Region, State, and Jurisdiction: Selected Years, 1980-81 through 2030-31.” National Center for Education Statistics. Accessed May 24, 2023. https://nces.ed.gov/programs/digest/d21/tables/dt21_219.20.asp. “Overweight and Obesity: Adult Obesity Facts.” Centers for Disease Control and Prevention. Available online at http://www.cdc.gov/obesity/data/adult.html (accessed September 13, 2013). Data on annual homicides in Detroit, 1961–73, from Gunst & Mason’s book ‘Regression Analysis and its Application’, Marcel Dekker “Timeline: Guide to the U.S. Presidents: Information on every president’s birthplace, political party, term of office, and more.” Scholastic, 2013. Available online at http://www.scholastic.com/teachers/article/timeline-guide-us-presidents (accessed April 3, 2013). “Presidents.” Fact Monster. Pearson Education, 2007. Available online at http://www.factmonster.com/ipka/A0194030.html (accessed April 3, 2013). “Food Security Statistics.” Food and Agriculture Organization of the United Nations. Available online at http://www.fao.org/economic/ess/ess-fs/en/ (accessed April 3, 2013). “Consumer Price Index.” United States Department of Labor: Bureau of Labor Statistics. Available online at http://data.bls.gov/pdq/SurveyOutputServlet (accessed April 3, 2013). “CO2 emissions (kt).” The World Bank, 2013. Available online at http://databank.worldbank.org/data/home.aspx (accessed April 3, 2013). “Births Time Series Data.” General Register Office For Scotland, 2013. Available online at http://www.gro-scotland.gov.uk/statistics/theme/vital-events/births/time-series.html (accessed April 3, 2013). “Demographics: Children under the age of 5 years underweight.” Indexmundi. Available online at http://www.indexmundi.com/g/r.aspx?t=50&v=2224&aml=en (accessed April 3, 2013). Gunst, Richard, Robert Mason. Regression Analysis and Its Application: A Data-Oriented Approach . CRC Press: 1980. “Overweight and Obesity: Adult Obesity Facts.” Centers for Disease Control and Prevention. Available online at http://www.cdc.gov/obesity/data/adult.html (accessed September 13, 2013). Chapter Review A stem-and-leaf plot is a way to plot data and look at the distribution. In a stem-and-leaf plot, all data values within a class are visible. The advantage in a stem-and-leaf plot is that all values are listed, unlike a histogram, which gives classes of data values. A line graph is often used to represent a set of data values in which a quantity varies with time. These graphs are useful for finding trends. That is, finding a general pattern in data sets including temperature, sales, employment, company profit or cost over a period of time. A bar graph is a chart that uses either horizontal or vertical bars to show comparisons among categories. One axis of the chart shows the specific categories being compared, and the other axis represents a discrete value. Some bar graphs present bars clustered in groups of more than one (grouped bar graphs), and others show the bars divided into subparts to show cumulative effect (stacked bar graphs). Bar graphs are especially useful when categorical data is being used. A histogram is a graphic version of a frequency distribution. The graph consists of bars of equal width drawn adjacent to each other. The horizontal scale represents classes of quantitative data values and the vertical scale represents frequencies. The heights of the bars correspond to frequency values. Histograms are typically used for large, continuous, quantitative data sets. A frequency polygon can also be used when graphing large data sets with data points that repeat. The data usually goes on y -axis with the frequency being graphed on the x -axis. Time series graphs can be helpful when looking at large amounts of data for one variable over a period of time. For the next three exercises, use the data to construct a line graph. In a survey, 40 people were asked how many times they visited a store before making a major purchase. The results are shown in . Number of times in store Frequency 1 4 2 10 3 16 4 6 5 4 In a survey, several people were asked how many years it has been since they purchased a mattress. The results are shown in . Years since last purchase Frequency 0 2 1 8 2 13 3 22 4 16 5 9 Several children were asked how many TV shows they watch each day. The results of the survey are shown in . Number of TV shows Frequency 0 12 1 18 2 36 3 7 4 2 The students in Ms. Ramirez’s math class have birthdays in each of the four seasons. shows the four seasons, the number of students who have birthdays in each season, and the percentage (%) of students in each group. Construct a bar graph showing the number of students. Seasons Number of students Proportion of population Spring 8 24% Summer 9 26% Autumn 11 32% Winter 6 18% Using the data from Mrs. Ramirez’s math class supplied in , construct a bar graph showing the percentages. David County has six high schools. Each school sent students to participate in a county-wide science competition. shows the percentage breakdown of competitors from each school, and the percentage of the entire student population of the county that goes to each school. Construct a bar graph that shows the population percentage of competitors from each school. High school Science competition population Overall student population Alabaster 28.9% 8.6% Concordia 7.6% 23.2% Genoa 12.1% 15.0% Mocksville 18.5% 14.3% Tynneson 24.2% 10.1% West End 8.7% 28.8% Use the data from the David County science competition supplied in . Construct a bar graph that shows the county-wide population percentage of students at each school. Sixty-five randomly selected car salespersons were asked the number of cars they generally sell in one week. Fourteen people answered that they generally sell three cars; nineteen generally sell four cars; twelve generally sell five cars; nine generally sell six cars; eleven generally sell seven cars. Complete the table. Data value (# cars) Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency What does the frequency column in sum to? Why? 65 What does the relative frequency column in sum to? Why? What is the difference between relative frequency and frequency for each data value in ? The relative frequency shows the proportion of data points that have each value. The frequency tells the number of data points that have each value. What is the difference between cumulative relative frequency and relative frequency for each data value? To construct the histogram for the data in , determine appropriate minimum and maximum x and y values and the scaling. Sketch the histogram. Label the horizontal and vertical axes with words. Include numerical scaling. Answers will vary. One possible histogram is shown: Construct a frequency polygon for the following: Pulse rates for Females Frequency 60–69 12 70–79 14 80–89 11 90–99 1 100–109 1 110–119 0 120–129 1 Actual speed in a 30 MPH zone Frequency 42–45 25 46–49 14 50–53 7 54–57 3 58–61 1 Tar (mg) in nonfiltered cigarettes Frequency 10–13 1 14–17 0 18–21 15 22–25 7 26–29 2 Construct a frequency polygon from the frequency distribution for the 50 highest ranked countries for depth of hunger. Depth of hunger Frequency 230–259 21 260–289 13 290–319 5 320–349 7 350–379 1 380–409 1 410–439 1 Find the midpoint for each class. These will be graphed on the x -axis. The frequency values will be graphed on the y -axis values. Use the two frequency tables to compare the life expectancy of males and females from 20 randomly selected countries. Include an overlayed frequency polygon and discuss the shapes of the distributions, the center, the spread, and any outliers. What can we conclude about the life expectancy of females compared to males? Life expectancy at birth – Females Frequency 49–55 3 56–62 3 63–69 1 70–76 3 77–83 8 84–90 2 Life expectancy at birth – Males Frequency 49–55 3 56–62 3 63–69 1 70–76 1 77–83 7 84–90 5 Construct a times series graph for (a) the number of male births, (b) the number of female births, and (c) the total number of births. Sex/Year 1855 1856 1857 1858 1859 1860 1861 Female 45,545 49,582 50,257 50,324 51,915 51,220 52,403 Male 47,804 52,239 53,158 53,694 54,628 54,409 54,606 Total 93,349 101,821 103,415 104,018 106,543 105,629 107,009 Sex/Year 1862 1863 1864 1865 1866 1867 1868 1869 Female 51,812 53,115 54,959 54,850 55,307 55,527 56,292 55,033 Male 55,257 56,226 57,374 58,220 58,360 58,517 59,222 58,321 Total 107,069 109,341 112,333 113,070 113,667 114,044 115,514 113,354 Sex/Year 1870 1871 1872 1873 1874 1875 Female 56,431 56,099 57,472 58,233 60,109 60,146 Male 58,959 60,029 61,293 61,467 63,602 63,432 Total 115,390 116,128 118,765 119,700 123,711 123,578 The following data sets list full time police per 100,000 citizens along with homicides per 100,000 citizens for a city during the period from 1961 to 1973. Year 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 Police 260.35 269.8 272.04 272.96 272.51 261.34 268.89 Homicides 8.6 8.9 8.52 8.89 13.07 14.57 21.36 Year 1968 1969 1970 1971 1972 1973 Police 295.99 319.87 341.43 356.59 376.69 390.19 Homicides 28.03 31.49 37.39 46.26 47.24 52.33 Construct a double time series graph using a common x -axis for both sets of data. Which variable increased the fastest? Explain. Did the city's increase in police officers have an impact on the murder rate? Explain. Homework contains the percentages of adults who were never married in the 50 U.S. states and Washington, DC. State Percent (%) State Percent (%) State Percent (%) Alabama 32.2 Kentucky 31.3 North Dakota 27.2 Alaska 24.5 Louisiana 31.0 Ohio 29.2 Arizona 24.3 Maine 26.8 Oklahoma 30.4 Arkansas 30.1 Maryland 27.1 Oregon 26.8 California 24.0 Massachusetts 23.0 Pennsylvania 28.6 Colorado 21.0 Michigan 30.9 Rhode Island 25.5 Connecticut 22.5 Minnesota 24.8 South Carolina 31.5 Delaware 28.0 Mississippi 34.0 South Dakota 27.3 Washington, DC 22.2 Missouri 30.5 Tennessee 30.8 Florida 26.6 Montana 23.0 Texas 31.0 Georgia 29.6 Nebraska 26.9 Utah 22.5 Hawaii 22.7 Nevada 22.4 Vermont 23.2 Idaho 26.5 New Hampshire 25.0 Virginia 26.0 Illinois 28.2 New Jersey 23.8 Washington 25.5 Indiana 29.6 New Mexico 25.1 West Virginia 32.5 Iowa 28.4 New York 23.9 Wisconsin 26.3 Kansas 29.4 North Carolina 27.8 Wyoming 25.1 Use a random number generator to randomly pick eight states. Construct a bar graph of the rates of those eight states. Construct a bar graph for all the states beginning with the letter \"A.\" Construct a bar graph for all the states beginning with the letter \"M.\" Example solution for using the random number generator for the TI-84+ to generate a simple random sample of 8 states. Instructions are as follows. Number the entries in the table 1–51 (Includes Washington, DC; Numbered vertically) Press MATH Arrow over to PRB Press 5:randInt( Enter 51,1,8) Eight numbers are generated (use the right arrow key to scroll through the numbers). The numbers correspond to the numbered states (for this example: {47 21 9 23 51 13 25 4}. If any numbers are repeated, generate a different number by using 5:randInt(51,1)). Here, the states (and Washington DC) are {Arkansas, Washington DC, Idaho, Maryland, Michigan, Mississippi, Virginia, Wyoming}. Corresponding percents are {30.1, 22.2, 26.5, 27.1, 30.9, 34.0, 26.0, 25.1}. Suppose that three book publishers were interested in the number of fiction paperbacks adult consumers purchase per month. Each publisher conducted a survey. In the survey, adult consumers were asked the number of fiction paperbacks they had purchased the previous month. The results are as follows: Publisher A # of books Freq. Rel. freq. 0 10 1 12 2 16 3 12 4 8 5 6 6 2 8 2 Publisher B # of books Freq. Rel. freq. 0 18 1 24 2 24 3 22 4 15 5 10 7 5 9 1 Publisher C # of books Freq. Rel. freq. 0–1 20 2–3 35 4–5 12 6–7 2 8–9 1 Find the relative frequencies for each survey. Write them in the charts. Use the frequency column to construct a histogram for each publisher's survey. For Publishers A and B, make bar widths of one. For Publisher C, make bar widths of two. In complete sentences, give two reasons why the graphs for Publishers A and B are not identical. Would you have expected the graph for Publisher C to look like the other two graphs? Why or why not? Make new histograms for Publisher A and Publisher B. This time, make bar widths of two. Now, compare the graph for Publisher C to the new graphs for Publishers A and B. Are the graphs more similar or more different? Explain your answer. Often, cruise ships conduct all on-board transactions, with the exception of gambling, on a cashless basis. At the end of the cruise, guests pay one bill that covers all onboard transactions. Suppose that 60 single travelers and 70 couples were surveyed as to their on-board bills for a seven-day cruise from Los Angeles to the Mexican Riviera. Following is a summary of the bills for each group. Singles Amount($) Frequency Rel. frequency 51–100 5 101–150 10 151–200 15 201–250 15 251–300 10 301–350 5 Couples Amount($) Frequency Rel. frequency 100–150 5 201–250 5 251–300 5 301–350 5 351–400 10 401–450 10 451–500 10 501–550 10 551–600 5 601–650 5 Fill in the relative frequency for each group. Construct a histogram for the singles group. Scale the x -axis by $50 widths. Use relative frequency on the y -axis. Construct a histogram for the couples group. Scale the x -axis by $50 widths. Use relative frequency on the y -axis. Compare the two graphs: List two similarities between the graphs. List two differences between the graphs. Overall, are the graphs more similar or different? Construct a new graph for the couples by hand. Since each couple is paying for two individuals, instead of scaling the x -axis by $50, scale it by $100. Use relative frequency on the y -axis. Compare the graph for the singles with the new graph for the couples: List two similarities between the graphs. Overall, are the graphs more similar or different? How did scaling the couples graph differently change the way you compared it to the singles graph? Based on the graphs, do you think that individuals spend the same amount, more or less, as singles as they do person by person as a couple? Explain why in one or two complete sentences. Singles Amount($) Frequency Relative frequency 51–100 5 0.08 101–150 10 0.17 151–200 15 0.25 201–250 15 0.25 251–300 10 0.17 301–350 5 0.08 Couples Amount($) Frequency Relative frequency 100–150 5 0.07 201–250 5 0.07 251–300 5 0.07 301–350 5 0.07 351–400 10 0.14 401–450 10 0.14 451–500 10 0.14 501–550 10 0.14 551–600 5 0.07 601–650 5 0.07 See and . In the following histogram data values that fall on the right boundary are counted in the class interval, while values that fall on the left boundary are not counted (with the exception of the first interval where both boundary values are included). In the following histogram, the data values that fall on the right boundary are counted in the class interval, while values that fall on the left boundary are not counted (with the exception of the first interval where values on both boundaries are included). Compare the two graphs: Answers may vary. Possible answers include: Both graphs have a single peak. Both graphs use class intervals with width equal to $50. Answers may vary. Possible answers include: The couples graph has a class interval with no values. It takes almost twice as many class intervals to display the data for couples. Answers may vary. Possible answers include: The graphs are more similar than different because the overall patterns for the graphs are the same. Answers may vary. Compare the graph for the Singles with the new graph for the Couples: Both graphs have a single peak. Both graphs display 6 class intervals. Both graphs show the same general pattern. Answers may vary. Possible answers include: Although the width of the class intervals for couples is double that of the class intervals for singles, the graphs are more similar than they are different. Answers may vary. Possible answers include: You are able to compare the graphs interval by interval. It is easier to compare the overall patterns with the new scale on the Couples graph. Because a couple represents two individuals, the new scale leads to a more accurate comparison. Answers may vary. Possible answers include: Based on the histograms, it seems that spending does not vary much from singles to individuals who are part of a couple. The overall patterns are the same. The range of spending for couples is approximately double the range for individuals. Twenty-five randomly selected students were asked the number of movies they watched the previous week. The results are as follows. # of movies Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 0 5 1 9 2 6 3 4 4 1 Construct a histogram of the data. Complete the columns of the chart. Use the following information to answer the next two exercises: Suppose 111 people who shopped in a special T-shirt store were asked the number of T-shirts they own costing more than $19 each. The percentage of people who own at most three T-shirts costing more than $19 each is approximately: 21 59 41 Cannot be determined c If the data were collected by asking the first 111 people who entered the store, then the type of sampling is: cluster simple random stratified convenience Following are the rates of unmarried adults for the 50 U.S. states and Washington, DC. State Percent (%) State Percent (%) State Percent (%) Alabama 32.2 Kentucky 31.3 North Dakota 27.2 Alaska 24.5 Louisiana 31.0 Ohio 29.2 Arizona 24.3 Maine 26.8 Oklahoma 30.4 Arkansas 30.1 Maryland 27.1 Oregon 26.8 California 24.0 Massachusetts 23.0 Pennsylvania 28.6 Colorado 21.0 Michigan 30.9 Rhode Island 25.5 Connecticut 22.5 Minnesota 24.8 South Carolina 31.5 Delaware 28.0 Mississippi 34.0 South Dakota 27.3 Washington, DC 22.2 Missouri 30.5 Tennessee 30.8 Florida 26.6 Montana 23.0 Texas 31.0 Georgia 29.6 Nebraska 26.9 Utah 22.5 Hawaii 22.7 Nevada 22.4 Vermont 23.2 Idaho 26.5 New Hampshire 25.0 Virginia 26.0 Illinois 28.2 New Jersey 23.8 Washington 25.5 Indiana 29.6 New Mexico 25.1 West Virginia 32.5 Iowa 28.4 New York 23.9 Wisconsin 26.3 Kansas 29.4 North Carolina 27.8 Wyoming 25.1 Construct a bar graph of the unmarried adult rates of your state and the four states closest to your state. Hint: Label the x -axis with the states. Answers will vary. Frequency the number of times a value of the data occurs Histogram a graphical representation in x - y form of the distribution of data in a data set; x represents the data and y represents the frequency, or relative frequency. The graph consists of contiguous rectangles. Relative Frequency the ratio of the number of times a value of the data occurs in the set of all outcomes to the number of all outcomes", "section": "Display Data", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Measures of the Location of the Data The common measures of location are quartiles and percentiles . Quartiles divide an ordered data set into four equal parts. The three quartiles of a data set are labeled as Q1, Q2, and Q3. About one-fourth of the data falls on or below the first quartile Q1. About one-half of the data falls on or below the second quartile Q2. About three-fourths of the data falls on or below the third quartile Q3. In the same way, percentiles divide a data set into 100 equal parts. To calculate quartiles and percentiles, the data must be ordered from smallest to largest. Quartiles divide ordered data into quarters. Percentiles divide ordered data into hundredths. To score in the 90 th percentile of an exam does not mean, necessarily, that you received 90% on a test. It means that 90% of test scores are the same or less than your score and 10% of the test scores are the same or greater than your test score. Percentiles are useful for comparing values. For this reason, universities and colleges use percentiles extensively. One instance in which colleges and universities use percentiles is when SAT results are used to determine a minimum testing score that will be used as an acceptance factor. For example, suppose Duke accepts SAT scores at or above the 75 th percentile. That translates into a score of at least 1220. Percentiles are mostly used with very large populations. Therefore, if you were to say that 90% of the test scores are less (and not the same or less) than your score, it would be acceptable because removing one particular data value is not significant. The median is a number that measures the \"center\" of the data. You can think of the median as the \"middle value,\" but it does not actually have to be one of the observed values. It is a number that separates ordered data into halves. Half the values are the same number or smaller than the median, and half the values are the same number or larger. For example, consider the following data. 1; 11.5; 6; 7.2; 4; 8; 9; 10; 6.8; 8.3; 2; 2; 10; 1 Ordered from smallest to largest: 1; 1; 2; 2; 4; 6; 6.8; 7.2; 8; 8.3; 9; 10; 10; 11.5 Since there are 14 observations, the median is between the seventh value, 6.8, and the eighth value, 7.2. To find the median, add the two values together and divide by two. 6.8 + 7.2 = 14 14 ÷ 2 = 7 The median is seven. Half of the values are smaller than seven and half of the values are larger than seven. Quartiles are numbers that separate the data into quarters. Quartiles may or may not be part of the data. To find the quartiles, first find the median or second quartile. The first quartile, Q 1 , is the middle value of the lower half of the data, and the third quartile, Q 3 , is the middle value, or median, of the upper half of the data. To get the idea, consider the same data set: 1; 1; 2; 2; 4; 6; 6.8; 7.2; 8; 8.3; 9; 10; 10; 11.5 The median or second quartile is seven. The lower half of the data are 1, 1, 2, 2, 4, 6, 6.8. The middle value of the lower half is two. 1; 1; 2; 2; 4; 6; 6.8 The number two, which is part of the data, is the first quartile . One-fourth of the entire sets of values are the same as or less than two and three-fourths of the values are more than two. The upper half of the data is 7.2, 8, 8.3, 9, 10, 10, 11.5. The middle value of the upper half is nine. The third quartile , Q 3, is nine. Three-fourths (75%) of the ordered data set are less than nine. One-fourth (25%) of the ordered data set are greater than nine. The third quartile is part of the data set in this example. The interquartile range is a number that indicates the spread of the middle half or the middle 50% of the data. It is the difference between the third quartile ( Q 3 ) and the first quartile ( Q 1 ). IQR = Q 3 – Q 1 The IQR can help to determine potential outliers . A value is suspected to be a potential outlier if it is less than (1.5)( IQR ) below the first quartile or more than (1.5)( IQR ) above the third quartile . Potential outliers always require further investigation. NOTE A potential outlier is a data point that is significantly different from the other data points. These special data points may be errors or some kind of abnormality or they may be a key to understanding the data. For the following 13 real estate prices, calculate the IQR and determine if any prices are potential outliers. Prices are in dollars. 389,950; 230,500; 158,000; 479,000; 639,000; 114,950; 5,500,000; 387,000; 659,000; 529,000; 575,000; 488,800; 1,095,000 Order the data from smallest to largest. 114,950; 158,000; 230,500; 387,000; 389,950; 479,000; 488,800; 529,000; 575,000; 639,000; 659,000; 1,095,000; 5,500,000 M = 488,800 Q 1 = 230,500 + 387,000 2 = 308,750 Q 3 = 639,000 + 659,000 2 = 649,000 IQR = 649,000 – 308,750 = 340,250 (1.5)( IQR ) = (1.5)(340,250) = 510,375 Q 1 – (1.5)( IQR ) = 308,750 – 510,375 = –201,625 Q 3 + (1.5)( IQR ) = 649,000 + 510,375 = 1,159,375 No house price is less than –201,625. However, 5,500,000 is more than 1,159,375. Therefore, 5,500,000 is a potential outlier . Try It For the following 11 salaries, calculate the IQR and determine if any salaries are outliers. The salaries are in dollars. $33,000 $64,500 $28,000 $54,000 $72,000 $68,500 $69,000 $42,000 $54,000 $120,000 $40,500 Test scores for a college statistics class held during the day are: 99; 56; 78; 55.5; 32; 90; 80; 81; 56; 59; 45; 77; 84.5; 84; 70; 72; 68; 32; 79; 90 Test scores for a college statistics class held during the evening are: 98; 78; 68; 83; 81; 89; 88; 76; 65; 45; 98; 90; 80; 84.5; 85; 79; 78; 98; 90; 79; 81; 25.5 For the two data sets, find the following: The interquartile range. Compare the two interquartile ranges. Any outliers in either set. The five number summary for the day and night classes is Minimum Q 1 Median Q 3 Maximum Day 32 56 74.5 82.5 99 Night 25.5 78 81 89 98 The IQR for the day group is Q 3 – Q 1 = 82.5 – 56 = 26.5 The IQR for the night group is Q 3 – Q 1 = 89 – 78 = 11 The interquartile range (the spread or variability) for the day class is larger than the night class IQR . This suggests more variation will be found in the day class’s class test scores. Day class outliers are found using the IQR times 1.5 rule. So, Q 1 - IQR (1.5) = 56 – 26.5(1.5) = 16.25 Q 3 + IQR (1.5) = 82.5 + 26.5(1.5) = 122.25 Since the minimum and maximum values for the day class are greater than 16.25 and less than 122.25, there are no outliers. Night class outliers are calculated as: Q 1 – IQR (1.5) = 78 – 11(1.5) = 61.5 Q 3 + IQR(1.5) = 89 + 11(1.5) = 105.5 For this class, any test score less than 61.5 is an outlier. Therefore, the scores of 45 and 25.5 are outliers. Since no test score is greater than 105.5, there is no upper end outlier. Try It Find the interquartile range for the following two data sets and compare them. Test Scores for Class A 69; 96; 81; 79; 65; 76; 83; 99; 89; 67; 90; 77; 85; 98; 66; 91; 77; 69; 80; 94 Test Scores for Class B 90; 72; 80; 92; 90; 97; 92; 75; 79; 68; 70; 80; 99; 95; 78; 73; 71; 68; 95; 100 Fifty statistics students were asked how much sleep they get per school night (rounded to the nearest hour). The results were: Amount of sleep per school night (hours) Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 4 2 0.04 0.04 5 5 0.10 0.14 6 7 0.14 0.28 7 12 0.24 0.52 8 14 0.28 0.80 9 7 0.14 0.94 10 3 0.06 1.00 Find the 28 th percentile . Notice the 0.28 in the \"cumulative relative frequency\" column. Twenty-eight percent of 50 data values is 14 values. There are 14 values less than the 28 th percentile. They include the two 4s, the five 5s, and the seven 6s. The 28 th percentile is between the last six and the first seven. The 28 th percentile is 6.5. Find the median . Look again at the \"cumulative relative frequency\" column and find 0.52. The median is the 50 th percentile or the second quartile. 50% of 50 is 25. There are 25 values less than the median. They include the two 4s, the five 5s, the seven 6s, and eleven of the 7s. The median or 50 th percentile is between the 25 th , or seven, and 26 th , or seven, values. The median is seven. Find the third quartile . The third quartile is the same as the 75 th percentile. You can \"eyeball\" this answer. If you look at the \"cumulative relative frequency\" column, you find 0.52 and 0.80. When you have all the fours, fives, sixes and sevens, you have 52% of the data. When you include all the 8s, you have 80% of the data. The 75 th percentile, then, must be an eight . Another way to look at the problem is to find 75% of 50, which is 37.5, and round up to 38. The third quartile, Q 3 , is the 38 th value, which is an eight. You can check this answer by counting the values. (There are 37 values below the third quartile and 12 values above.) Try it Forty bus drivers were asked how many hours they spend each day running their routes (rounded to the nearest hour). Find the 65 th percentile. Amount of time spent on route (hours) Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 2 12 0.30 0.30 3 14 0.35 0.65 4 10 0.25 0.90 5 4 0.10 1.00 The 65 th percentile is between the last three and the first four. The 65 th percentile is 3.5. A Formula for Finding the k th Percentile If you were to do a little research, you would find several formulas for calculating the k th percentile. Here is one of them. k = the k th percentile. It may or may not be part of the data. i = the index (ranking or position of a data value) n = the total number of data points, or observations Order the data from smallest to largest. Calculate i = k 100 ( n + 1 ) If i is an integer, then the k th percentile is the data value in the i th position in the ordered set of data. If i is not an integer, then round i up and round i down to the nearest integers. Average the two data values in these two positions in the ordered data set. This is easier to understand in an example. Listed are 29 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31; 33; 36; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Find the 70 th percentile. Find the 83 rd percentile. k = 70 i = the index n = 29 i = k 100 ( n + 1) = ( 70 100 )(29 + 1) = 21. Twenty-one is an integer, and the data value in the 21 st position in the ordered data set is 64. The 70 th percentile is 64 years. k = 83 rd percentile i = the index n = 29 i = k 100 ( n + 1) = ( 83 100 )(29 + 1) = 24.9, which is NOT an integer. Round it down to 24 and up to 25. The age in the 24 th position is 71 and the age in the 25 th position is 72. Average 71 and 72. The 83 rd percentile is 71.5 years. Try It Listed are 29 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31; 33; 36; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Calculate the 20 th percentile and the 55 th percentile. k = 20. Index = i = k 100 ( n + 1 ) = 20 100 (29 + 1) = 6. The age in the sixth position is 27. The 20 th percentile is 27 years. k = 55. Index = i = k 100 ( n + 1 ) = 55 100 (29 + 1) = 16.5. Round down to 16 and up to 17. The age in the 16 th position is 52 and the age in the 17 th position is 55. The average of 52 and 55 is 53.5. The 55 th percentile is 53.5 years. NOTE You can calculate percentiles using calculators and computers. There are a variety of online calculators. Using : Find the 80 th percentile. Find the 90 th percentile. Find the first quartile. What is another name for the first quartile? Using the data from the frequency table, we have: Notice there are 50 data values in the table, so n = 50. Calculate the index i as follows: i = 80 100 ( 50 + 1 ) = 40 . 8 Since i = 40.8, calculate the mean of the 40 th and 41 st data values. The 40 th data value is 8, the 41 st data value is 9, and the mean of these two data values is 8.5. Thus, the 80 th percentile is 8.5. Calculate the index i as follows: i = 90 100 ( 50 + 1 ) = 45 . 9 Since i = 45.9, calculate the mean of the 45 th and 46 th data values. The 45 th data value is 9, the 46 th data value is 9, and the mean of these two data values is 9. Thus, the 90 th percentile is 9. Another name for the first quartile is the 25 th percentile. Proceed to calculate the 25 th percentile: Calculate the index i as follows: i = 25 100 ( 50 + 1 ) = 12 . 75 Since i = 12.75, calculate the mean of the 12 th and 13 th data values. The 12 th data value is 6, the 13 th data value is 6, and the mean of these two data values is 6. Thus, the first quartile is 6. Try It Refer to the . Find the third quartile. What is another name for the third quartile? Your instructor or a member of the class will ask everyone in class how many sweaters they own. Answer the following questions: How many students were surveyed? What kind of sampling did you do? Construct two different histograms. For each, starting value = _____ ending value = ____. Find the median, first quartile, and third quartile. Construct a table of the data to find the following: the 10 th percentile the 70 th percentile the percent of students who own less than four sweaters A Formula for Finding the Percentile of a Value in a Data Set Order the data from smallest to largest. x = the number of data values counting from the bottom of the data list up to but not including the data value for which you want to find the percentile. y = the number of data values equal to the data value for which you want to find the percentile. n = the total number of data. Calculate x + 0.5 y n (100). Then round to the nearest integer. Listed are 29 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31; 33; 36; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Find the percentile for 58. Find the percentile for 25. Counting from the bottom of the list, there are 18 data values less than 58. There is one value of 58. x = 18 and y = 1. x + 0.5 y n (100) = 18 + 0.5 ( 1 ) 29 (100) = 63.80. 58 is the 64 th percentile. Counting from the bottom of the list, there are three data values less than 25. There is one value of 25. x = 3 and y = 1. x + 0.5 y n (100) = 3 + 0.5 ( 1 ) 29 (100) = 12.07. Twenty-five is the 12 th percentile. Try It Listed are 30 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31, 31; 33; 36; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Find the percentiles for 47 and 31. Interpreting Percentiles, Quartiles, and Median A percentile indicates the relative standing of a data value when data are sorted into numerical order from smallest to largest. Percentages of data values are less than or equal to the pth percentile. For example, 15% of data values are less than or equal to the 15 th percentile. Low percentiles always correspond to lower data values. High percentiles always correspond to higher data values. A percentile may or may not correspond to a value judgment about whether it is \"good\" or \"bad.\" The interpretation of whether a certain percentile is \"good\" or \"bad\" depends on the context of the situation to which the data applies. In some situations, a low percentile would be considered \"good;\" in other contexts a high percentile might be considered \"good\". In many situations, there is no value judgment that applies. Understanding how to interpret percentiles properly is important not only when describing data, but also when calculating probabilities in later chapters of this text. NOTE When writing the interpretation of a percentile in the context of the given data, the sentence should contain the following information. information about the context of the situation being considered the data value (value of the variable) that represents the percentile the percent of individuals or items with data values below the percentile the percent of individuals or items with data values above the percentile. On a timed math test, the first quartile for time it took to finish the exam was 35 minutes. Interpret the first quartile in the context of this situation. Twenty-five percent of students finished the exam in 35 minutes or less. Seventy-five percent of students finished the exam in 35 minutes or more. A low percentile could be considered good, as finishing more quickly on a timed exam is desirable. (If you take too long, you might not be able to finish.) Try It For the 100-meter dash, the third quartile for times for finishing the race was 11.5 seconds. Interpret the third quartile in the context of the situation. On a 20 question math test, the 70 th percentile for number of correct answers was 16. Interpret the 70 th percentile in the context of this situation. Seventy percent of students answered 16 or fewer questions correctly. Thirty percent of students answered 16 or more questions correctly. A higher percentile could be considered good, as answering more questions correctly is desirable. Try It On a 60 point written assignment, the 80 th percentile for the number of points earned was 49. Interpret the 80 th percentile in the context of this situation. Eighty percent of students earned 49 points or fewer. Twenty percent of students earned 49 or more points. A higher percentile is good because getting more points on an assignment is desirable. At a community college, it was found that the 30 th percentile of credit units that students are enrolled for is seven units. Interpret the 30 th percentile in the context of this situation. Thirty percent of students are enrolled in seven or fewer credit units. Seventy percent of students are enrolled in seven or more credit units. In this example, there is no \"good\" or \"bad\" value judgment associated with a higher or lower percentile. Students attend community college for varied reasons and needs, and their course load varies according to their needs. Try It During a season, the 40 th percentile for points scored per player in a game is eight. Interpret the 40 th percentile in the context of this situation. Sharpe Middle School is applying for a grant that will be used to add fitness equipment to the gym. The principal surveyed 15 anonymous students to determine how many minutes a day the students spend exercising. The results from the 15 anonymous students are shown. 0 minutes; 40 minutes; 60 minutes; 30 minutes; 60 minutes 10 minutes; 45 minutes; 30 minutes; 300 minutes; 90 minutes; 30 minutes; 120 minutes; 60 minutes; 0 minutes; 20 minutes Determine the following five values. Min = 0 Q 1 = 20 Med = 40 Q 3 = 60 Max = 300 If you were the principal, would you be justified in purchasing new fitness equipment? Since 75% of the students exercise for 60 minutes or less daily, and since the IQR is 40 minutes (60 – 20 = 40), we know that half of the students surveyed exercise between 20 minutes and 60 minutes daily. This seems a reasonable amount of time spent exercising, so the principal would be justified in purchasing the new equipment. However, the principal needs to be careful. The value 300 appears to be a potential outlier. Q 3 + 1.5( IQR ) = 60 + (1.5)(40) = 120. The value 300 is greater than 120 so it is a potential outlier. If we delete it and calculate the five values, we get the following values: Min = 0 Q 1 = 20 Q 3 = 60 Max = 120 We still have 75% of the students exercising for 60 minutes or less daily and half of the students exercising between 20 and 60 minutes a day. However, 15 students is a small sample and the principal should survey more students to be sure of his survey results. Try It A college statistics instructor is investigating the amount of time students spend working on a final project in the course. The instructor would like students to spend approximately 3 to 4 hours as the typical amount of time to be spent on the project. The instructor collects data from a random sample of 10 students for the number of hours spent working on the final project. The results obtained are as follows: 2 hours; 3 hours; 5 hours; 3 hours; 4 hours; 4 hours; 3 hours; 11 hours; 3 hours; 2 hours. Determine the following five values: Min , Q 1 , Med , Q 3 , Max . Should the instructor modify the final project or leave as is? The five values are obtained as follows: Min = 2 Q 1 = 3 Med = 3 Q 3 = 4 Max = 11 Given that the 3 rd quartile is 4 hours, this indicates that 75% of the students spend 4 hours or less on the project. Also for the interquartile range: IQR = 4 – 3 = 1, we know that half the students spent between 3 and 4 hours on the project. This seems like a reasonable amount of time for students to spend on the final project. However, the value 11 hours appears to be a potential outlier. Q 3 + 1 . 5 ( I Q R ) = 4 + 1 . 5 ( 1 ) = 5 . 5 The value 11 is greater than 5.5, so it is an outlier. If we delete it and recalculate the five values, we get the following values: Min = 2 Q 1 = 2.5 Q 3 = 4 Max = 5 We still have 75% of students spending 4 hours or less on the project. Half of the students spend between 2.5 hours and 4 hours on the project. However, 10 students may be a relatively small sample size. The instructor might consider a larger sample size. References Cauchon, Dennis, Paul Overberg. “Census data shows minorities now a majority of U.S. births.” USA Today, 2012. Available online at http://usatoday30.usatoday.com/news/nation/story/2012-05-17/minority-birthscensus/55029100/1 (accessed April 3, 2013). Data from the United States Department of Commerce: United States Census Bureau. Available online at http://www.census.gov/ (accessed April 3, 2013). “1990 Census.” United States Department of Commerce: United States Census Bureau. Available online at http://www.census.gov/main/www/cen1990.html (accessed April 3, 2013). Data from San Jose Mercury News . Data from Time Magazine ; survey by Yankelovich Partners, Inc. Chapter Review The values that divide a rank-ordered set of data into 100 equal parts are called percentiles. Percentiles are used to compare and interpret data. For example, an observation at the 50 th percentile would be greater than 50 percent of the other observations in the set. Quartiles divide data into quarters. The first quartile ( Q 1 ) is the 25 th percentile,the second quartile ( Q 2 or median) is 50 th percentile, and the third quartile ( Q 3 ) is the 75 th percentile. The interquartile range, or IQR , is the range of the middle 50 percent of the data values. The IQR is found by subtracting Q 1 from Q 3 , and can help determine outliers by using the following two expressions. Q 3 + IQR (1.5) Q 1 – IQR (1.5) Formula Review i = ( k 100 ) ( n + 1 ) where i = the ranking or position of a data value, k = the kth percentile, n = total number of data. Expression for finding the percentile of a data value: ( x + 0.5 y n ) (100) where x = the number of values counting from the bottom of the data list up to but not including the data value for which you want to find the percentile, y = the number of data values equal to the data value for which you want to find the percentile, n = total number of data Listed are 29 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31; 33; 36; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Find the 40 th percentile. Find the 78 th percentile. The 40 th percentile is 37 years. The 78 th percentile is 70 years. Listed are 32 ages for Academy Award winning best actors in order from smallest to largest. 18; 18; 21; 22; 25; 26; 27; 29; 30; 31; 31; 33; 36; 37; 37; 41; 42; 47; 52; 55; 57; 58; 62; 64; 67; 69; 71; 72; 73; 74; 76; 77 Find the percentile of 37. Find the percentile of 72. Jesse was ranked 37 th in his graduating class of 180 students. At what percentile is Jesse’s ranking? Jesse graduated 37 th out of a class of 180 students. There are 180 – 37 = 143 students ranked below Jesse. There is one rank of 37. x = 143 and y = 1. x + 0.5 y n (100) = 143 + 0.5 ( 1 ) 180 (100) = 79.72. Jesse’s rank of 37 puts him at the 80 th percentile. For runners in a race, a low time means a faster run. The winners in a race have the shortest running times. Is it more desirable to have a finish time with a high or a low percentile when running a race? The 20 th percentile of run times in a particular race is 5.2 minutes. Write a sentence interpreting the 20 th percentile in the context of the situation. A bicyclist in the 90 th percentile of a bicycle race completed the race in 1 hour and 12 minutes. Is he among the fastest or slowest cyclists in the race? Write a sentence interpreting the 90 th percentile in the context of the situation. For runners in a race, a higher speed means a faster run. Is it more desirable to have a speed with a high or a low percentile when running a race? The 40 th percentile of speeds in a particular race is 7.5 miles per hour. Write a sentence interpreting the 40 th percentile in the context of the situation. For runners in a race it is more desirable to have a high percentile for speed. A high percentile means a higher speed which is faster. 40% of runners ran at speeds of 7.5 miles per hour or less (slower). 60% of runners ran at speeds of 7.5 miles per hour or more (faster). On an exam, would it be more desirable to earn a grade with a high or low percentile? Explain. Mina is waiting in line at the Department of Motor Vehicles (DMV). Her wait time of 32 minutes is the 85 th percentile of wait times. Is that good or bad? Write a sentence interpreting the 85 th percentile in the context of this situation. When waiting in line at the DMV, the 85 th percentile would be a long wait time compared to the other people waiting. 85% of people had shorter wait times than Mina. In this context, Mina would prefer a wait time corresponding to a lower percentile. 85% of people at the DMV waited 32 minutes or less. 15% of people at the DMV waited 32 minutes or longer. In a survey collecting data about the salaries earned by recent college graduates, Li found that her salary was in the 78 th percentile. Should Li be pleased or upset by this result? Explain. In a study collecting data about the repair costs of damage to automobiles in a certain type of crash tests, a certain model of car had $1,700 in damage and was in the 90 th percentile. Should the manufacturer and the consumer be pleased or upset by this result? Explain and write a sentence that interprets the 90 th percentile in the context of this problem. The manufacturer and the consumer would be upset. This is a large repair cost for the damages, compared to the other cars in the sample. INTERPRETATION: 90% of the crash tested cars had damage repair costs of $1700 or less; only 10% had damage repair costs of $1700 or more. The University of Wisconsin has two criteria used to set admission standards for students to be admitted to a college in the UW system: Students' GPAs and scores on standardized tests (SATs and ACTs) are entered into a formula that calculates an \"admissions index\" score. The admissions index score is used to set eligibility standards intended to meet the goal of admitting the top 12% of high school students in the state. In this context, what percentile does the top 12% represent? Students whose GPAs are at or above the 96 th percentile of all students at their high school are eligible (called eligible in the local context), even if they are not in the top 12% of all students in the state. What percentage of students from each high school are \"eligible in the local context\"? Suppose that you are buying a house. You and your realtor have determined that the most expensive house you can afford is the 34 th percentile. The 34 th percentile of housing prices is $240,000 in the town you want to move to. In this town, can you afford 34% of the houses or 66% of the houses? You can afford 34% of houses. 66% of the houses are too expensive for your budget. INTERPRETATION: 34% of houses cost $240,000 or less. 66% of houses cost $240,000 or more. Use the following information to answer the next six exercises. Sixty-five randomly selected car salespersons were asked the number of cars they generally sell in one week. Fourteen people answered that they generally sell three cars; nineteen generally sell four cars; twelve generally sell five cars; nine generally sell six cars; eleven generally sell seven cars. First quartile = _______ Second quartile = median = 50 th percentile = _______ 4 Third quartile = _______ Interquartile range ( IQR ) = _____ – _____ = _____ 6 – 4 = 2 10 th percentile = _______ 70 th percentile = _______ 6 Homework The median age for Black people in the United States currently is 30.9 years; for White people in the United States it is 42.3 years. Based upon this information, give two reasons why the median age for Black people could be lower than the median age for White people. Does the lower median age for Black people necessarily mean that Black people die younger than White people? Why or why not? How might it be possible for Black people and White people to die at approximately the same age, but for the median age for White people to be higher? Six hundred adult Americans were asked by telephone poll, \"What do you think constitutes a middle-class income?\" The results are in . Also, include left endpoint, but not the right endpoint. Salary ($) Relative frequency < 20,000 0.02 20,000–25,000 0.09 25,000–30,000 0.19 30,000–40,000 0.26 40,000–50,000 0.18 50,000–75,000 0.17 75,000–99,999 0.02 100,000+ 0.01 What percentage of the survey answered \"not sure\"? What percentage think that middle-class is from $25,000 to $50,000? Construct a histogram of the data. Should all bars have the same width, based on the data? Why or why not? How should the <20,000 and the 100,000+ intervals be handled? Why? Find the 40 th and 80 th percentiles Construct a bar graph of the data 1 – (0.02+0.09+0.19+0.26+0.18+0.17+0.02+0.01) = 0.06 0.19+0.26+0.18 = 0.63 Answers may vary. 40 th percentile will fall between 30,000 and 40,000 80 th percentile will fall between 50,000 and 75,000 Answers may vary. Interquartile Range or IQR , is the range of the middle 50 percent of the data values; the IQR is found by subtracting the first quartile from the third quartile. Outlier an observation that does not fit the rest of the data Percentile a number that divides ordered data into hundredths; percentiles may or may not be part of the data. The median of the data is the second quartile and the 50 th percentile. The first and third quartiles are the 25 th and the 75 th percentiles, respectively. Quartiles the numbers that separate the data into quarters; quartiles may or may not be part of the data. The second quartile is the median of the data.", "section": "Measures of the Location of the Data", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Measures of the Center of the Data The \"center\" of a data set is also a way of describing location. The two most widely used measures of the \"center\" of the data are the mean (average) and the median . To calculate the mean weight of 50 people, add the 50 weights together and divide by 50. Technically this is the arithmetic mean. We will discuss the geometric mean later. To find the median weight of the 50 people, order the data and find the number that splits the data into two equal parts meaning an equal number of observations on each side. The weight of 25 people are below this weight and 25 people are heavier than this weight. The median is generally a better measure of the center when there are extreme values or outliers because it is not affected by the precise numerical values of the outliers. The mean is the most common measure of the center. NOTE The words “mean” and “average” are often used interchangeably. The substitution of one word for the other is common practice. The technical term is “arithmetic mean” and “average” is technically a center location. Formally, the arithmetic mean is called the first moment of the distribution by mathematicians. However, in practice among non-statisticians, “average\" is commonly accepted for “arithmetic mean.” When each value in the data set is not unique, the mean can be calculated by multiplying each distinct value by its frequency and then dividing the sum by the total number of data values. The letter used to represent the sample mean is an x with a bar over it (pronounced “ x bar”): x – . The Greek letter μ (pronounced \"mew\") represents the population mean . One of the requirements for the sample mean to be a good estimate of the population mean is for the sample taken to be truly random. To see that both ways of calculating the mean are the same, consider the sample: 1; 1; 1; 2; 2; 3; 4; 4; 4; 4; 4 x – = 1 + 1 + 1 + 2 + 2 + 3 + 4 + 4 + 4 + 4 + 4 11 = 2.7 x ¯ = 3 ( 1 ) + 2 ( 2 ) + 1 ( 3 ) + 5 ( 4 ) 11 = 2.7 In the second calculation, the frequencies are 3, 2, 1, and 5. You can quickly find the location of the median by using the expression n + 1 2 . The letter n is the total number of data values in the sample. If n is an odd number, the median is the middle value of the ordered data (ordered smallest to largest). If n is an even number, the median is equal to the two middle values added together and divided by two after the data has been ordered. For example, if the total number of data values is 97, then n + 1 2 = 97 + 1 2 = 49. The median is the 49 th value in the ordered data. If the total number of data values is 100, then n + 1 2 = 100 + 1 2 = 50.5. The median occurs midway between the 50 th and 51 st values. The location of the median and the value of the median are not the same. The upper case letter M is often used to represent the median. The next example illustrates the location of the median and the value of the median. A hospital administrator keeps track of the ages (in years) of patients visiting the emergency room over a one-week period (data are sorted from smallest to largest): 3; 4; 8; 8; 10; 11; 12; 13; 14; 15; 15; 16; 16; 17; 17; 18; 21; 22; 22; 24; 24; 25; 26; 26; 27; 27; 29; 29; 31; 32; 33; 33; 34; 34; 35; 37; 40; 44; 44; 47; Calculate the mean and the median. The calculation for the mean is: x – = [ 3 + 4 + ( 8 ) ( 2 ) + 10 + 11 + 12 + 13 + 14 + ( 15 ) ( 2 ) + ( 16 ) ( 2 ) + ... + 35 + 37 + 40 + ( 44 ) ( 2 ) + 47 ] 40 = 23.6 To find the median, M , first use the formula for the location. The location is: n + 1 2 = 40 + 1 2 = 20.5 Starting at the smallest value, the median is located between the 20 th and 21 st values (the two 24s): 3; 4; 8; 8; 10; 11; 12; 13; 14; 15; 15; 16; 16; 17; 17; 18; 21; 22; 22; 24; 24; 25; 26; 26; 27; 27; 29; 29; 31; 32; 33; 33; 34; 34; 35; 37; 40; 44; 44; 47; M = 24 + 24 2 = 24 Try It The following data show the number of months patients typically wait on a transplant list before getting surgery. The data are ordered from smallest to largest. Calculate the mean and median. 3 4 5 7 7 7 7 8 8 9 9 10 10 10 10 10 11 12 12 13 14 14 15 15 17 17 18 19 19 19 21 21 22 22 23 24 24 24 24 Suppose that in a small town of 50 people, one person earns $5,000,000 per year and the other 49 each earn $30,000. Which is the better measure of the \"center\": the mean or the median? x ¯ = 5 , 000 , 000 + 49 ( 30 , 000 ) 50 = 129,400 M = 30,000 (There are 49 people who earn $30,000 and one person who earns $5,000,000.) The median is a better measure of the \"center\" than the mean because 49 of the values are 30,000 and one is 5,000,000. The 5,000,000 is an outlier. The 30,000 gives us a better sense of the middle of the data. Try It In a sample of 60 households, one house is worth $2,500,000. Twenty-nine houses are worth $280,000, and all the others are worth $315,000. Which is the better measure of the “center”: the mean or the median? Another measure of the center is the mode. The mode is the most frequent value. There can be more than one mode in a data set as long as those values have the same frequency and that frequency is the highest. A data set with two modes is called bimodal. Statistics exam scores for 20 students are as follows: 50 53 59 59 63 63 72 72 72 72 72 76 78 81 83 84 84 84 90 93 Find the mode. The most frequent score is 72, which occurs five times. Mode = 72. Try It The number of books checked out from the library from 25 students are as follows: 0 0 0 1 2 3 3 4 4 5 5 7 7 7 7 8 8 8 9 10 10 11 11 12 12 Find the mode. Five real estate exam scores are 430, 430, 480, 480, 495. The data set is bimodal because the scores 430 and 480 each occur twice. When is the mode the best measure of the \"center\"? Consider a weight loss program that advertises a mean weight loss of six pounds the first week of the program. The mode might indicate that most people lose two pounds the first week, making the program less appealing. NOTE The mode can be calculated for qualitative data as well as for quantitative data. For example, if the data set is: red, red, red, green, green, yellow, purple, black, blue, the mode is red. Try It Five credit scores are 680, 680, 700, 720, 720. The data set is bimodal because the scores 680 and 720 each occur twice. Consider the annual earnings of workers at a factory. The mode is $25,000 and occurs 150 times out of 301. The median is $50,000 and the mean is $47,500. What would be the best measure of the “center”? Calculating the Arithmetic Mean of Grouped Frequency Tables When only grouped data is available, you do not know the individual data values (we only know intervals and interval frequencies); therefore, you cannot compute an exact mean for the data set. What we must do is estimate the actual mean by calculating the mean of a frequency table. A frequency table is a data representation in which grouped data is displayed along with the corresponding frequencies. To calculate the mean from a grouped frequency table we can apply the basic definition of mean: mean = data sum number of data values We simply need to modify the definition to fit within the restrictions of a frequency table. Since we do not know the individual data values we can instead find the midpoint of each interval. The midpoint is lower boundary + upper boundary 2 . We can now modify the mean definition to be Mean of Frequency Table = ∑ f m ∑ f where f = the frequency of the interval and m = the midpoint of the interval. A frequency table displaying professor Blount’s last statistic test is shown. Find the best estimate of the class mean. Grade interval Number of students 50–56.5 1 56.5–62.5 0 62.5–68.5 4 68.5–74.5 4 74.5–80.5 2 80.5–86.5 3 86.5–92.5 4 92.5–98.5 1 Find the midpoints for all intervals Grade interval Midpoint 50–56.5 53.25 56.5–62.5 59.5 62.5–68.5 65.5 68.5–74.5 71.5 74.5–80.5 77.5 80.5–86.5 83.5 86.5–92.5 89.5 92.5–98.5 95.5 Calculate the sum of the product of each interval frequency and midpoint. ∑ ​ f m 53.25 ( 1 ) + 59.5 ( 0 ) + 65.5 ( 4 ) + 71.5 ( 4 ) + 77.5 ( 2 ) + 83.5 ( 3 ) + 89.5 ( 4 ) + 95.5 ( 1 ) = 1460.25 μ = ∑ f m ∑ f = 1460.25 19 = 76.86 Try It A researcher conducted a study on the effect that playing video games has on memory recall. As part of the study, they compiled the following data: Hours teenagers spend on video games Number of teenagers 0–3.5 3 3.5–7.5 7 7.5–11.5 12 11.5–15.5 7 15.5–19.5 9 What is the best estimate for the mean number of hours spent playing video games? Find the midpoint of each interval, multiply by the corresponding number of teenagers, add the results and then divide by the total number of teenagers The midpoints are 1.75, 5.5, 9.5, 13.5,17.5. Mean = (1.75)(3) + (5.5)(7) + (9.5)(12) + (13.5)(7) + (17.5)(9) = 409.75/38 = 10.78 References Data from The World Bank, available online at http://www.worldbank.org (accessed April 3, 2013). “Demographics: Obesity – adult prevalence rate.” Indexmundi. Available online at http://www.indexmundi.com/g/r.aspx?t=50&v=2228&l=en (accessed April 3, 2013). Chapter Review The mean and the median can be calculated to help you find the \"center\" of a data set. The mean is the best estimate for the actual data set, but the median is the best measurement when a data set contains several outliers or extreme values. The mode will tell you the most frequently occurring datum (or data) in your data set. The mean, median, and mode are extremely helpful when you need to analyze your data, but if your data set consists of ranges which lack specific values, the mean may seem impossible to calculate. However, the mean can be approximated if you add the lower boundary with the upper boundary and divide by two to find the midpoint of each interval. Multiply each midpoint by the number of values found in the corresponding range. Divide the sum of these values by the total number of data values in the set. Formula Review μ = ∑ f m ∑ f Where f = interval frequencies and m = interval midpoints. The arithmetic mean for a sample (denoted by x ¯ ) is x ¯ = Sum of all values in the sample Number of values in the sample The arithmetic mean for a population (denoted by μ ) is μ = Sum of all values in the population Number of values in the population Find the mean for the following frequency tables. Grade Frequency 49.5–59.5 2 59.5–69.5 3 69.5–79.5 8 79.5–89.5 12 89.5–99.5 5 Daily low temperature Frequency 49.5–59.5 53 59.5–69.5 32 69.5–79.5 15 79.5–89.5 1 89.5–99.5 0 Points per game Frequency 49.5–59.5 14 59.5–69.5 32 69.5–79.5 15 79.5–89.5 23 89.5–99.5 2 Use the following information to answer the next three exercises: The following data show the lengths of boats moored in a marina. The data are ordered from smallest to largest: 16 17 19 20 20 21 23 24 25 25 25 26 26 27 27 27 28 29 30 32 33 33 34 35 37 39 40 Calculate the mean. Mean: 16 + 17 + 19 + 20 + 20 + 21 + 23 + 24 + 25 + 25 + 25 + 26 + 26 + 27 + 27 + 27 + 28 + 29 + 30 + 32 + 33 + 33 + 34 + 35 + 37 + 39 + 40 = 738; 738 27 = 27.33 Identify the median. Identify the mode. The most frequent lengths are 25 and 27, which occur three times. Mode = 25, 27 Use the following information to answer the next three exercises: Sixty-five randomly selected car salespersons were asked the number of cars they generally sell in one week. Fourteen people answered that they generally sell three cars; nineteen generally sell four cars; twelve generally sell five cars; nine generally sell six cars; eleven generally sell seven cars. Calculate the following: sample mean = x ¯ = _______ median = _______ 4 mode = _______ Homework The countries with the highest rates of obesity in the world have obesity rates that range from 11.4% to 74.6%. This data is summarized in the following table. Percent of population Number of countries 11.4–20.45 29 20.45–29.45 13 29.45–38.45 4 38.45–47.45 0 47.45–56.45 2 56.45–65.45 1 65.45–74.45 0 74.45–83.45 1 What is the best estimate of the average obesity percentage for these countries? The United States has an average obesity rate of 33.9%. Is this rate above average or below? How does the United States compare to other countries? gives the percent of children under five considered to be underweight. What is the best estimate for the mean percentage of underweight children? Percent of underweight children Number of countries 16–21.45 23 21.45–26.9 4 26.9–32.35 9 32.35–37.8 7 37.8–43.25 6 43.25–48.7 1 The mean percentage, x – = 1328.65 50 = 26.57 Bringing It Together Javier and Ercilia are supervisors at a shopping mall. Each was given the task of estimating the mean distance that shoppers live from the mall. They each randomly surveyed 100 shoppers. The samples yielded the following information. Javier Ercilia x ¯ 6.0 miles 6.0 miles s 4.0 miles 7.0 miles How can you determine which survey was correct ? Explain what the difference in the results of the surveys implies about the data. If the two histograms depict the distribution of values for each supervisor, which one depicts Ercilia's sample? How do you know? Use the following information to answer the next three exercises : We are interested in the number of years students in a particular elementary statistics class have lived in California. The information in the following table is from the entire section. Number of years Frequency Number of years Frequency 7 1 22 1 14 3 23 1 15 1 26 1 18 1 40 2 19 4 42 2 20 3 Total = 20 What is the IQR ? 8 11 15 35 a What is the mode? 19 19.5 14 and 20 22.65 Is this a sample or the entire population? sample entire population neither b Frequency Table a data representation in which grouped data is displayed along with the corresponding frequencies Mean (arithmetic) a number that measures the central tendency of the data; a common name for mean is 'average.' The term 'mean' is a shortened form of 'arithmetic mean.' By definition, the mean for a sample (denoted by x ¯ ) is x ¯ = Sum of all values in the sample Number of values in the sample , and the mean for a population (denoted by μ ) is μ = Sum of all values in the population Number of values in the population . Mean (geometric) a measure of central tendency that provides a measure of average geometric growth over multiple time periods. Median a number that separates ordered data into halves; half the values are the same number or smaller than the median and half the values are the same number or larger than the median. The median may or may not be part of the data. Midpoint the mean of an interval in a frequency table Mode the value that appears most frequently in a set of data", "section": "Measures of the Center of the Data", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Sigma Notation and Calculating the Arithmetic Mean Formula for Population Mean μ = 1 N ∑ i = 1 N x i Formula for Sample Mean x – = 1 n ∑ i = 1 n x i This unit is here to remind you of material that you once studied and said at the time “I am sure that I will never need this!” Here are the formulas for a population mean and the sample mean. The Greek letter μ is the symbol for the population mean and x ¯ is the symbol for the sample mean. Both formulas have a mathematical symbol that tells us how to make the calculations. It is called Sigma notation because the symbol is the Greek capital letter sigma: Σ. Like all mathematical symbols it tells us what to do: just as the plus sign tells us to add and the x tells us to multiply. These are called mathematical operators. The Σ symbol tells us to add a specific list of numbers. Let’s say we have a sample of animals from the local animal shelter and we are interested in their average age. If we list each value, or observation, in a column, you can give each one an index number. The first number will be number 1 and the second number 2 and so on. Animal Age 1 9 2 1 3 8.5 4 10.5 5 10 6 8.5 7 12 8 8 9 1 10 9.5 Each observation represents a particular animal in the sample. Purr is animal number one and is a 9 year old cat, Toto is animal number 2 and is a 1 year old puppy and so on. To calculate the mean we are told by the formula to add up all these numbers, ages in this case, and then divide the sum by 10, the total number of animals in the sample. Animal number one, the cat Purr, is designated as X 1 , animal number 2, Toto, is designated as X 2 and so on through Dundee who is animal number 10 and is designated as X 10 . The i in the formula tells us which of the observations to add together. In this case it is X 1 through X 10 which is all of them. We know which ones to add by the indexing notation, the i = 1 and the n or capital N for the population. For this example the indexing notation would be i = 1 and because it is a sample we use a small n on the top of the Σ which would be 10. The standard deviation requires the same mathematical operator and so it would be helpful to recall this knowledge from your past. The sum of the ages is found to be 78 and dividing by 10 gives us the sample mean age as 7.8 years. A group of 10 children are on a scavenger hunt to find different color rocks. The results are shown in the below. The column on the right shows the number of colors of rocks each child has. What is the mean number of rocks? Child Rock colors 1 5 2 5 3 6 4 2 5 4 6 3 7 7 8 2 9 1 10 10 A group of children are measured to determine the average height of the group. The results are in below. What is the mean height of the group to the nearest hundredth of an inch? Child Height in inches Adam 45.21 Betina 39.45 Chen 43.78 Donna 48.76 Edhas 37.39 Fran 39.90 George 45.56 Heather 46.24 39.48 in. A person compares prices for five automobiles. The results are in . What is the mean price of the cars the person has considered? Price $20,987 $22,008 $19,998 $23,433 $21,444 $21,574 A customer protection service has obtained 8 bags of candy that are supposed to contain 16 ounces of candy each. The candy is weighed to determine if the average weight is at least the claimed 16 ounces. The results are in given in . What is the mean weight of a bag of candy in the sample? Weight in ounces 15.65 16.09 16.01 15.99 16.02 16.00 15.98 16.08 15.98 ounces A teacher records grades for a class of 70, 72, 79, 81, 82, 82, 83, 90, and 95. What is the mean of these grades? 81.56 A family is polled to see the mean of the number of hours per day the television set is on. The results, starting with Sunday, are 6, 3, 2, 3, 1, 3, and 7 hours. What is the average number of hours the family had the television set on to the nearest whole number? 4 hours A city received the following rainfall for a recent year. What is the mean number of inches of rainfall the city received monthly, to the nearest hundredth of an inch? Use . Month Rainfall in inches January 2.21 February 3.12 March 4.11 April 2.09 May 0.99 June 1.08 July 2.99 August 0.08 September 0.52 October 1.89 November 2.00 December 3.06 2.01 inches A football team scored the following points in its first 8 games of the new season. Starting at game 1 and in order the scores are 14, 14, 24, 21, 7, 0, 38, and 28. What is the mean number of points the team scored in these eight games? 18.25 Homework A sample of 10 prices is chosen from a population of 100 similar items. The values obtained from the sample, and the values for the population, are given in and respectively. Is the mean of the sample within $1 of the population mean? What is the difference in the sample and population means? Prices of the sample $21 $23 $21 $24 $22 $22 $25 $21 $20 $24 Prices of the population Frequency $20 20 $21 35 $22 15 $23 10 $24 18 $25 2 Yes The sample is 0.5 higher. A standardized test is given to ten people at the beginning of the school year with the results given in below. At the end of the year the same people were again tested. What is the average improvement? Does it matter if the means are subtracted, or if the individual values are subtracted? Student Beginning score Ending score 1 1100 1120 2 980 1030 3 1200 1208 4 998 1000 5 893 948 6 1015 1030 7 1217 1224 8 1232 1245 9 967 988 10 988 997 20 No A small class of 7 students has a mean grade of 82 on a test. If six of the grades are 80, 82,86, 90, 90, and 95, what is the other grade? 51 A class of 20 students has a mean grade of 80 on a test. Nineteen of the students has a mean grade between 79 and 82, inclusive. What is the lowest possible grade of the other student? What is the highest possible grade of the other student? 42 99 If the mean of 20 prices is $10.39, and 5 of the items with a mean of $10.99 are sampled, what is the mean of the other 15 prices? $10.19", "section": "Sigma Notation and Calculating the Arithmetic Mean", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Geometric Mean The mean (Arithmetic), median and mode are all measures of the “center” of the data, the “average”. They are all in their own way trying to measure the “common” point within the data, that which is “normal”. In the case of the arithmetic mean this is solved by finding the value from which all points are equal linear distances. We can imagine that all the data values are combined through addition and then distributed back to each data point in equal amounts. The sum of all the values is what is redistributed in equal amounts such that the total sum remains the same. The geometric mean redistributes not the sum of the values but the product of multiplying all the individual values and then redistributing them in equal portions such that the total product remains the same. This can be seen from the formula for the geometric mean, x ~ : (Pronounced x-tilde) x ~ = ( ∏ i = 1 n x i ) 1 n = x 1 · x 2 ··· x n n = ( x 1 · x 2 ··· x n ) 1 n where π is another mathematical operator, that tells us to multiply all the x i numbers in the same way capital Greek sigma tells us to add all the x i numbers. Remember that a fractional exponent is calling for the nth root of the number thus an exponent of 1/3 is the cube root of the number. The geometric mean answers the question, \"if all the quantities had the same value, what would that value have to be in order to achieve the same product?” The geometric mean gets its name from the fact that when redistributed in this way the sides form a geometric shape for which all sides have the same length. To see this, take the example of the numbers 10, 51.2 and 8. The geometric mean is the product of multiplying these three numbers together (4,096) and taking the cube root because there are three numbers among which this product is to be distributed. Thus the geometric mean of these three numbers is 16. This describes a cube 16x16x16 and has a volume of 4,096 units. The geometric mean is relevant in Economics and Finance for dealing with growth: growth of markets, in investment, population and other variables the growth in which there is an interest. Imagine that our box of 4,096 units (perhaps dollars) is the value of an investment after three years and that the investment returns in percents were the three numbers in our example. The geometric mean will provide us with the answer to the question, what is the average rate of return: 16 percent. The arithmetic mean of these three numbers is 23.6 percent. The reason for this difference, 16 versus 23.6, is that the arithmetic mean is additive and thus does not account for the interest on the interest, compound interest, embedded in the investment growth process. The same issue arises when asking for the average rate of growth of a population or sales or market penetration, etc., knowing the annual rates of growth. The formula for the geometric mean rate of return, or any other growth rate, is: r s = ( x 1 · x 2 ··· x n ) 1 n - 1 Manipulating the formula for the geometric mean can also provide a calculation of the average rate of growth between two periods knowing only the initial value a 0 and the ending value a n and the number of periods, n . The following formula provides this information: ( a n a 0 ) 1 n = x ~ Finally, we note that the formula for the geometric mean requires that all numbers be positive, greater than zero. The reason of course is that the root of a negative number is undefined for use outside of mathematical theory. There are ways to avoid this problem however. In the case of rates of return and other simple growth problems we can convert the negative values to meaningful positive equivalent values. Imagine that the annual returns for the past three years are +12%, -8%, and +2%. Using the decimal multiplier equivalents of 1.12, 0.92, and 1.02, allows us to compute a geometric mean of 1.0167. Subtracting 1 from this value gives the geometric mean of +1.67% as a net rate of population growth (or financial return). From this example we can see that the geometric mean provides us with this formula for calculating the geometric (mean) rate of return for a series of annual rates of return: r s = x ~ - 1 where r s is average rate of return and x ~ is the geometric mean of the returns during some number of time periods. Note that the length of each time period must be the same. As a general rule one should convert the percent values to its decimal equivalent multiplier. It is important to recognize that when dealing with percents, the geometric mean of percent values does not equal the geometric mean of the decimal multiplier equivalents and it is the decimal multiplier equivalent geometric mean that is relevant. Formula Review The Geometric Mean: x ~ = ( ∏ i = 1 n x i ) 1 n = x 1 · x 2 ··· x n n = ( x 1 · x 2 ··· x n ) 1 n What is the geometric mean of the data set given? 5, 10, 20 10 What is the geometric mean of the data set given? 9.000, 15.00, 21.00 14.15 What is the geometric mean of the data set given? 7.0, 10.0, 39.2 14 What is the geometric mean of the data set given? 17.00, 10.00, 19.00 14.78 What is the average rate of return for the values that follow? 1.0, 2.0, 1.5 44% What is the average rate of return for the values that follow? 0.80, 2.0, 5.0 100% What is the average rate of return for the values that follow? 0.90, 1.1, 1.2 6% What is the average rate of return for the values that follow? 4.2, 4.3, 4.5 33% Homework An investment grows from $10,000 to $22,000 in five years. What is the average rate of return? 17% An initial investment of $20,000 grows at a rate of 9% for five years. What is its final value? $30,772.48 A culture contains 1,300 bacteria. The bacteria grow to 2,000 in 10 hours. What is the rate at which the bacteria grow per hour to the nearest tenth of a percent? 4.4% An investment of $3,000 grows at a rate of 5% for one year, then at a rate of 8% for three years. What is the average rate of return to the nearest hundredth of a percent? 7.24% An investment of $10,000 goes down to $9,500 in four years. What is the average return per year to the nearest hundredth of a percent? -1.27%", "section": "Geometric Mean", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Skewness and the Mean, Median, and Mode Consider the following data set. 4; 5; 6; 6; 6; 7; 7; 7; 7; 7; 7; 8; 8; 8; 9; 10 This data set can be represented by following histogram. Each interval has width one, and each value is located in the middle of an interval. The histogram in displays a symmetrical distribution of data. A distribution is symmetrical if a vertical line can be drawn at some point in the histogram such that the shape to the left and the right of the vertical line are mirror images of each other. The mean, the median, and the mode are each seven for these data. In a perfectly symmetrical distribution, the mean and the median are the same. This example has one mode (unimodal), and the mode is the same as the mean and median. In a symmetrical distribution that has two modes (bimodal), the two modes would be different from the mean and median. The histogram in for the data: 4; 5; 6; 6; 6; 7; 7; 7; 7; 8 is not symmetrical. The right-hand side seems \"chopped off\" compared to the left side. A distribution of this type is called skewed to the left because it is pulled out to the left. We can formally measure the skewness of a distribution just as we can mathematically measure the center weight of the data or its general \"speadness\". The mathematical formula for skewness is: a 3 = ∑ ( x i − x – ) 3 n s 3 . The greater the deviation from zero indicates a greater degree of skewness. If the skewness is negative then the distribution is skewed left as in . A positive measure of skewness indicates right skewness such as . The mean is 6.3, the median is 6.5, and the mode is seven. Notice that the mean is less than the median, and they are both less than the mode. The mean and the median both reflect the skewing, but the mean reflects it more so. The histogram for the data: 6 7 7 7 7 8 8 8 9 10 shown in , is also not symmetrical. It is skewed to the right . The mean is 7.7, the median is 7.5, and the mode is seven. Of the three statistics, the mean is the largest, while the mode is the smallest . Again, the mean reflects the skewing the most. The mean is affected by outliers that do not influence the median. Therefore, when the distribution of data is skewed to the left, the mean is often less than the median. When the distribution is skewed to the right, the mean is often greater than the median. In symmetric distributions, we expect the mean and median to be approximately equal in value. This is an important connection between the shape of the distribution and the relationship of the mean and median. It is not, however, true for every data set. The most common exceptions occur in sets of discrete data. As with the mean, median and mode, and as we will see shortly, the variance, there are mathematical formulas that give us precise measures of these characteristics of the distribution of the data. Again looking at the formula for skewness we see that this is a relationship between the mean of the data and the individual observations cubed. a 3 = ∑ ( x i − x – ) 3 n s 3 where s is the sample standard deviation of the data, X i , and x ¯ is the arithmetic mean and n is the sample size. Formally the arithmetic mean is known as the first moment of the distribution. The second moment we will see is the variance, and skewness is the third moment. The variance measures the squared differences of the data from the mean and skewness measures the cubed differences of the data from the mean. While a variance can never be a negative number, the measure of skewness can and this is how we determine if the data are skewed right of left. The skewness for a normal distribution is zero, and any symmetric data should have skewness near zero. Negative values for the skewness indicate data that are skewed left and positive values for the skewness indicate data that are skewed right. By skewed left, we mean that the left tail is long relative to the right tail. Similarly, skewed right means that the right tail is long relative to the left tail. The skewness characterizes the degree of asymmetry of a distribution around its mean. While the mean and standard deviation are dimensional quantities (this is why we will take the square root of the variance ) that is, have the same units as the measured quantities X i , the skewness is conventionally defined in such a way as to make it nondimensional . It is a pure number that characterizes only the shape of the distribution. A positive value of skewness signifies a distribution with an asymmetric tail extending out towards more positive X and a negative value signifies a distribution whose tail extends out towards more negative X. A zero measure of skewness will indicate a symmetrical distribution. Skewness and symmetry become important when we discuss probability distributions in later chapters. Chapter Review Looking at the distribution of data can reveal a lot about the relationship between the mean, the median, and the mode. There are three types of distributions. A left (or negative) skewed distribution has a shape like . A right (or positive) skewed distribution has a shape like . A symmetrical distribution looks like . Formula Review Formula for skewness: a 3 = ∑ ( x i − x ¯ ) 3 n s 3 Formula for Coefficient of Variation: C V = s x ¯ · 100 conditioned upon x ¯ ≠ 0 Use the following information to answer the next three exercises: State whether the data are symmetrical, skewed to the left, or skewed to the right. 1 1 1 2 2 2 2 3 3 3 3 3 3 3 3 4 4 4 5 5 The data are symmetrical. The median is 3 and the mean is 2.85. They are close, and the mode lies close to the middle of the data, so the data are symmetrical. 16 17 19 22 22 22 22 22 23 87 87 87 87 87 88 89 89 90 91 The data are skewed right. The median is 87.5 and the mean is 88.2. Even though they are close, the mode lies to the left of the middle of the data, and there are many more instances of 87 than any other number, so the data are skewed right. When the data are skewed left, what is the typical relationship between the mean and median? When the data are symmetrical, what is the typical relationship between the mean and median? When the data are symmetrical, the mean and median are close or the same. What word describes a distribution that has two modes? Describe the shape of this distribution. The distribution is skewed right because it looks pulled out to the right. Describe the relationship between the mode and the median of this distribution. Describe the relationship between the mean and the median of this distribution. The mean is 4.1 and is slightly greater than the median, which is four. Describe the shape of this distribution. Describe the relationship between the mode and the median of this distribution. The mode and the median are the same. In this case, they are both five. Are the mean and the median the exact same in this distribution? Why or why not? Describe the shape of this distribution. The distribution is skewed left because it looks pulled out to the left. Describe the relationship between the mode and the median of this distribution. Describe the relationship between the mean and the median of this distribution. The mean and the median are both six. The mean and median for the data are the same. 3 4 5 5 6 6 6 6 7 7 7 7 7 7 7 Is the data perfectly symmetrical? Why or why not? Which is the greatest, the mean, the mode, or the median of the data set? 11 11 12 12 12 12 13 15 17 22 22 22 The mode is 12, the median is 12.5, and the mean is 15.1. The mean is the largest. Which is the least, the mean, the mode, and the median of the data set? 56 56 56 58 59 60 62 64 64 65 67 Of the three measures, which tends to reflect skewing the most, the mean, the mode, or the median? Why? The mean tends to reflect skewing the most because it is affected the most by outliers. In a perfectly symmetrical distribution, when would the mode be different from the mean and median? Homework The median age of the U.S. population in 1980 was 30.0 years. In 1991, the median age was 33.1 years. What does it mean for the median age to rise? Give two reasons why the median age could rise. For the median age to rise, is the actual number of children less in 1991 than it was in 1980? Why or why not?", "section": "Skewness and the Mean, Median, and Mode", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Measures of the Spread of the Data An important characteristic of any set of data is the variation in the data. In some data sets, the data values are concentrated closely near the mean; in other data sets, the data values are more widely spread out from the mean. The most common measure of variation, or spread, is the standard deviation. The standard deviation is a number that measures how far data values are from their mean. The standard deviation provides a numerical measure of the overall amount of variation in a data set, and can be used to determine whether a particular data value is close to or far from the mean. The standard deviation provides a measure of the overall variation in a data set The standard deviation is always positive or zero. The standard deviation is small when the data are all concentrated close to the mean, exhibiting little variation or spread. The standard deviation is larger when the data values are more spread out from the mean, exhibiting more variation. Suppose that we are studying the amount of time customers wait in line at the checkout at supermarket A and supermarket B . The average wait time at both supermarkets is five minutes. At supermarket A , the standard deviation for the wait time is two minutes; at supermarket B . The standard deviation for the wait time is four minutes. Because supermarket B has a higher standard deviation, we know that there is more variation in the wait times at supermarket B . Overall, wait times at supermarket B are more spread out from the average; wait times at supermarket A are more concentrated near the average. Calculating the Standard Deviation If x is a number, then the difference \" x minus the mean\" is called its deviation . In a data set, there are as many deviations as there are items in the data set. The deviations are used to calculate the standard deviation. If the numbers belong to a population, in symbols a deviation is x – μ . For sample data, in symbols a deviation is x – x – . The procedure to calculate the standard deviation depends on whether the numbers are the entire population or are data from a sample. The calculations are similar, but not identical. Therefore the symbol used to represent the standard deviation depends on whether it is calculated from a population or a sample. The lower case letter s represents the sample standard deviation and the Greek letter σ (sigma, lower case) represents the population standard deviation. If the sample has the same characteristics as the population, then s should be a good estimate of σ . To calculate the standard deviation, we need to calculate the variance first. The variance is the average of the squares of the deviations (the x – x – values for a sample, or the x – μ values for a population). The symbol σ 2 represents the population variance; the population standard deviation σ is the square root of the population variance. The symbol s 2 represents the sample variance; the sample standard deviation s is the square root of the sample variance. You can think of the standard deviation as a special average of the deviations. Formally, the variance is the second moment of the distribution or the first moment around the mean. Remember that the mean is the first moment of the distribution. If the numbers come from a census of the entire population and not a sample, when we calculate the average of the squared deviations to find the variance, we divide by N , the number of items in the population. If the data are from a sample rather than a population, when we calculate the average of the squared deviations, we divide by n – 1 , one less than the number of items in the sample. Formulas for the Sample Standard Deviation s = Σ ( x − x – ) 2 n − 1 or s = Σ f ( x − x – ) 2 n − 1 or s = ( ∑ i = 1 n x 2 ) - n x ¯ 2 n - 1 For the sample standard deviation, the denominator is n - 1 , that is the sample size minus 1. Formulas for the Population Standard Deviation σ = Σ ( x − μ ) 2 N or σ = Σ f ( x – μ ) 2 N or σ = ∑ i = 1 N x i 2 N - μ 2 For the population standard deviation, the denominator is N , the number of items in the population. In these formulas, f represents the frequency with which a value appears. For example, if a value appears once, f is one. If a value appears three times in the data set or population, f is three. Two important observations concerning the variance and standard deviation: the deviations are measured from the mean and the deviations are squared. In principle, the deviations could be measured from any point, however, our interest is measurement from the center weight of the data, what is the \"normal\" or most usual value of the observation. Later we will be trying to measure the \"unusualness\" of an observation or a sample mean and thus we need a measure from the mean. The second observation is that the deviations are squared. This does two things, first it makes the deviations all positive and second it changes the units of measurement from that of the mean and the original observations. If the data are weights then the mean is measured in pounds, but the variance is measured in pounds-squared. One reason to use the standard deviation is to return to the original units of measurement by taking the square root of the variance. Further, when the deviations are squared it explodes their value. For example, a deviation of 10 from the mean when squared is 100, but a deviation of 100 from the mean is 10,000. What this does is place great weight on outliers when calculating the variance. Types of Variability in Samples When trying to study a population, a sample is often used, either for convenience or because it is not possible to access the entire population. Variability is the term used to describe the differences that may occur in these outcomes. Common types of variability include the following: Observational or measurement variability Natural variability Induced variability Sample variability Here are some examples to describe each type of variability. Example 1: Measurement variability Measurement variability occurs when there are differences in the instruments used to measure or in the people using those instruments. If we are gathering data on how long it takes for a ball to drop from a height by having students measure the time of the drop with a stopwatch, we may experience measurement variability if the two stopwatches used were made by different manufacturers: For example, one stopwatch measures to the nearest second, whereas the other one measures to the nearest tenth of a second. We also may experience measurement variability because two different people are gathering the data. Their reaction times in pressing the button on the stopwatch may differ; thus, the outcomes will vary accordingly. The differences in outcomes may be affected by measurement variability. Example 2: Natural variability Natural variability arises from the differences that naturally occur because members of a population differ from each other. For example, if we have two identical corn plants and we expose both plants to the same amount of water and sunlight, they may still grow at different rates simply because they are two different corn plants. The difference in outcomes may be explained by natural variability. Example 3: Induced variability Induced variability is the counterpart to natural variability; this occurs because we have artificially induced an element of variation (that, by definition, was not present naturally): For example, we assign people to two different groups to study memory, and we induce a variable in one group by limiting the amount of sleep they get. The difference in outcomes may be affected by induced variability. Example 4: Sample variability Sample variability occurs when multiple random samples are taken from the same population. For example, if I conduct four surveys of 50 people randomly selected from a given population, the differences in outcomes may be affected by sample variability. In a fifth grade class, the teacher was interested in the average age and the sample standard deviation of the ages of the students. The following data are the ages for a SAMPLE of n = 20 fifth grade students. The ages are rounded to the nearest half year: 9; 9.5; 9.5; 10; 10; 10; 10; 10.5; 10.5; 10.5; 10.5; 11; 11; 11; 11; 11; 11; 11.5; 11.5; 11.5; x ¯ = 9 + 9 .5(2) + 10(4) + 10 .5(4) + 11(6) + 11 .5(3) 20 = 10.525 The average age is 10.53 years, rounded to two places. The variance may be calculated by using a table. Then the standard deviation is calculated by taking the square root of the variance. We will explain the parts of the table after calculating s . Data Freq. Deviations Deviations 2 (Freq.)(Deviations 2 ) x f ( x – x – ) ( x – x – ) 2 ( f )( x – x – ) 2 9 1 9 – 10.525 = –1.525 (–1.525) 2 = 2.325625 1 × 2.325625 = 2.325625 9.5 2 9.5 – 10.525 = –1.025 (–1.025) 2 = 1.050625 2 × 1.050625 = 2.101250 10 4 10 – 10.525 = –0.525 (–0.525) 2 = 0.275625 4 × 0.275625 = 1.1025 10.5 4 10.5 – 10.525 = –0.025 (–0.025) 2 = 0.000625 4 × 0.000625 = 0.0025 11 6 11 – 10.525 = 0.475 (0.475) 2 = 0.225625 6 × 0.225625 = 1.35375 11.5 3 11.5 – 10.525 = 0.975 (0.975) 2 = 0.950625 3 × 0.950625 = 2.851875 The total is 9.7375 The sample variance, s 2 , is equal to the sum of the last column (9.7375) divided by the total number of data values minus one (20 – 1): s 2 = 9.7375 20 − 1 = 0.5125 The sample standard deviation s is equal to the square root of the sample variance: s = 0.5125 = 0.715891 , which is rounded to two decimal places, s = 0.72. Try It On a baseball team, the ages of each of the players are as follows: 21; 21; 22; 23; 24; 24; 25; 25; 28; 29; 29; 31; 32; 33; 33; 34; 35; 36; 36; 36; 36; 38; 38; 38; 40 Use your calculator or computer to find the mean and standard deviation. Then find the value that is two standard deviations above the mean. Explanation of the standard deviation calculation shown in the table The deviations show how spread out the data are about the mean. The data value 11.5 is farther from the mean than is the data value 11 which is indicated by the deviations 0.97 and 0.47. A positive deviation occurs when the data value is greater than the mean, whereas a negative deviation occurs when the data value is less than the mean. The deviation is –1.525 for the data value nine. If you add the deviations, the sum is always zero . (For , there are n = 20 deviations.) So you cannot simply add the deviations to get the spread of the data. By squaring the deviations, you make them positive numbers, and the sum will also be positive. The variance, then, is the average squared deviation. By squaring the deviations we are placing an extreme penalty on observations that are far from the mean; these observations get greater weight in the calculations of the variance. We will see later on that the variance (standard deviation) plays the critical role in determining our conclusions in inferential statistics. We can begin now by using the standard deviation as a measure of \"unusualness.\" \"How did you do on the test?\" \"Terrific! Two standard deviations above the mean.\" This, we will see, is an unusually good exam grade. The variance is a squared measure and does not have the same units as the data. Taking the square root solves the problem. The standard deviation measures the spread in the same units as the data. Notice that instead of dividing by n = 20, the calculation divided by n – 1 = 20 – 1 = 19 because the data is a sample. For the sample variance, we divide by the sample size minus one ( n – 1). Why not divide by n ? The answer has to do with the population variance. The sample variance is an estimate of the population variance. This estimate requires us to use an estimate of the population mean rather than the actual population mean. Based on the theoretical mathematics that lies behind these calculations, dividing by ( n – 1) gives a better estimate of the population variance. The standard deviation, s or σ , is either zero or larger than zero. Describing the data with reference to the spread is called \"variability\". The variability in data depends upon the method by which the outcomes are obtained; for example, by measuring or by random sampling. When the standard deviation is zero, there is no spread; that is, the all the data values are equal to each other. The standard deviation is small when the data are all concentrated close to the mean, and is larger when the data values show more variation from the mean. When the standard deviation is a lot larger than zero, the data values are very spread out about the mean; outliers can make s or σ very large. Use the following data (first exam scores) from Professor Dean's spring pre-calculus class: 33; 42; 49; 49; 53; 55; 55; 61; 63; 67; 68; 68; 69; 69; 72; 73; 74; 78; 80; 83; 88; 88; 88; 90; 92; 94; 94; 94; 94; 96; 100 Create a chart containing the data, frequencies, relative frequencies, and cumulative relative frequencies to three decimal places. Calculate the following to one decimal place: The sample mean The sample standard deviation The median The first quartile The third quartile IQR See The sample mean = 73.5 The sample standard deviation = 17.9 The median = 73 The first quartile = 61 The third quartile = 90 IQR = 90 – 61 = 29 Data Frequency Relative frequency Cumulative relative frequency 33 1 0.032 0.032 42 1 0.032 0.064 49 2 0.065 0.129 53 1 0.032 0.161 55 2 0.065 0.226 61 1 0.032 0.258 63 1 0.032 0.29 67 1 0.032 0.322 68 2 0.065 0.387 69 2 0.065 0.452 72 1 0.032 0.484 73 1 0.032 0.516 74 1 0.032 0.548 78 1 0.032 0.580 80 1 0.032 0.612 83 1 0.032 0.644 88 3 0.097 0.741 90 1 0.032 0.773 92 1 0.032 0.805 94 4 0.129 0.934 96 1 0.032 0.966 100 1 0.032 0.998 (Why isn't this value 1? ANSWER: Rounding) Try It The following data show the different types of pet food stores in the area carry. 6; 6; 6; 6; 7; 7; 7; 7; 7; 8; 9; 9; 9; 9; 10; 10; 10; 10; 10; 11; 11; 11; 11; 12; 12; 12; 12; 12; 12; Calculate the sample mean and the sample standard deviation to one decimal place using a TI-83+ or TI-84 calculator. Standard deviation of Grouped Frequency Tables Recall that for grouped data we do not know individual data values, so we cannot describe the typical value of the data with precision. In other words, we cannot find the exact mean, median, or mode. We can, however, determine the best estimate of the measures of center by finding the mean of the grouped data with the formula: M e a n o f F r e q u e n c y T a b l e = ∑ f m ∑ f where f = interval frequencies and m = interval midpoints. Just as we could not find the exact mean, neither can we find the exact standard deviation. Remember that standard deviation describes numerically the expected deviation a data value has from the mean. In simple English, the standard deviation allows us to compare how “unusual” individual data is compared to the mean. Find the standard deviation for the data in . Class Frequency, f Midpoint, m f · m f ( m - x ¯ ) 2 0–2 1 1 1 · 1 = 1 1 ( 1 - 6.88 ) 2 = 34.57 3–5 6 4 6 · 4 = 24 6 ( 4 - 6.88 ) 2 = 49.77 6-8 10 7 10 · 7 = 70 10 ( 7 - 6.88 ) 2 = 0.14 9-11 7 10 7 · 10 = 70 7 ( 10 - 6.88 ) 2 = 68.14 12-14 0 13 0 · 13 = 0 0 ( 13 - 6.88 ) 2 = 0 n = 24 x ¯ = 165 24 = 6.88 s 2 = 152.62 24 - 1 = 6.64 For this data set, we have the mean, x – = 6.88 and the standard deviation, s x = 2.58. This means that a randomly selected data value would be expected to be 2.58 units from the mean. If we look at the first class, we see that the class midpoint is equal to one. This is almost three standard deviations from the mean. While the formula for calculating the standard deviation is not complicated, s x = Σ ( m − x – ) 2 f n − 1 where s x = sample standard deviation, x – = sample mean, the calculations are tedious. It is usually best to use technology when performing the calculations. Try It Find the standard deviation for the data from the previous example Class Frequency, f 0–2 1 3–5 6 6–8 10 9–11 7 12–14 0 15–17 2 Comparing Values from Different Data Sets The standard deviation is useful when comparing data values that come from different data sets. If the data sets have different means and standard deviations, then comparing the data values directly can be misleading. For each data value x, calculate how many standard deviations away from its mean the value is. Use the formula: x = mean + (#ofSTDEVs)(standard deviation); solve for #ofSTDEVs. # o f S T D E V s = x – mean standard deviation Compare the results of this calculation. #ofSTDEVs is often called a \" z -score\"; we can use the symbol z . In symbols, the formulas become: Sample x = x ¯ + zs z = x − x – s Population x = μ + zσ z = x − μ σ Two students, John and Ali, from different high schools, wanted to find out who had the highest GPA when compared to his school. Which student had the highest GPA when compared to his school? Student GPA School mean GPA School standard deviation John 2.85 3.0 0.7 Ali 77 80 10 For each student, determine how many standard deviations (#ofSTDEVs) his GPA is away from the average, for his school. Pay careful attention to signs when comparing and interpreting the answer. z = # of STDEVs = value – mean standard deviation = x - μ σ For John, z = # o f S T D E V s = 2.85 - 3.0 0.7 = - 0.21 For Ali, z = # o f S T D E V s = 77 - 80 10 = - 0.3 John has the better GPA when compared to his school because his GPA is 0.21 standard deviations below his school's mean while Ali's GPA is 0.3 standard deviations below his school's mean. John's z -score of –0.21 is higher than Ali's z -score of –0.3. For GPA, higher values are better, so we conclude that John has the better GPA when compared to his school. Try It Two swimmers, Angie and Beth, from different teams, wanted to find out who had the fastest time for the 50 meter freestyle when compared to her team. Which swimmer had the fastest time when compared to her team? Swimmer Time (seconds) Team mean time Team standard deviation Angie 26.2 27.2 0.8 Beth 27.3 30.1 1.4 For Angie: z = 26 .2 – 27 .2 0 .8 = –1.25 For Beth: z = 27 .3 – 30 .1 1. 4 = –2 The following lists give a few facts that provide a little more insight into what the standard deviation tells us about the distribution of the data. For ANY data set, no matter what the distribution of the data is: At least 75% of the data is within two standard deviations of the mean. At least 89% of the data is within three standard deviations of the mean. At least 95% of the data is within 4.5 standard deviations of the mean. This is known as Chebyshev's Rule. For data having a Normal Distribution, which we will examine in great detail later: Approximately 68% of the data is within one standard deviation of the mean. Approximately 95% of the data is within two standard deviations of the mean. More than 99% of the data is within three standard deviations of the mean. This is known as the Empirical Rule. It is important to note that this rule only applies when the shape of the distribution of the data is bell-shaped and symmetric. We will learn more about this when studying the \"Normal\" or \"Gaussian\" probability distribution in later chapters. Coefficient of Variation Another useful way to compare distributions besides simple comparisons of means or standard deviations is to adjust for differences in the scale of the data being measured. Quite simply, a large variation in data with a large mean is different than the same variation in data with a small mean. To adjust for the scale of the underlying data the Coefficient of Variation (CV) has been developed. Mathematically: C V = s x – * 100 conditioned upon x – ≠ 0, where s is the standard deviation of the data and x – is the mean. We can see that this measures the variability of the underlying data as a percentage of the mean value; the center weight of the data set. This measure is useful in comparing risk where an adjustment is warranted because of differences in scale of two data sets. In effect, the scale is changed to common scale, percentage differences, and allows direct comparison of the two or more magnitudes of variation of different data sets. References Data from Microsoft Bookshelf. King, Bill.“Graphically Speaking.” Institutional Research, Lake Tahoe Community College. Available online at http://www.ltcc.edu/web/about/institutional-research (accessed April 3, 2013). Chapter Review The standard deviation can help you calculate the spread of data. There are different equations to use if are calculating the standard deviation of a sample or of a population. The Standard Deviation allows us to compare individual data or classes to the data set mean numerically. s = ∑ ​ ( x − x – ) 2 n − 1 or s = ∑ ​ f ( x − x – ) 2 n − 1 is the formula for calculating the standard deviation of a sample. To calculate the standard deviation of a population, we would use the population mean, μ , and the formula σ = ∑ ​ ( x − μ ) 2 N or σ = ∑ ​ f ( x − μ ) 2 N . Formula Review s x = ∑ f m 2 n − x – 2 where s x = sample standard deviation x – = sample mean Formulas for Sample Standard Deviation s = Σ ( x − x – ) 2 n − 1 or s = Σ f ( x − x – ) 2 n − 1 or s = ( ∑ i = 1 n x 2 ) - n x ¯ 2 n - 1 For the sample standard deviation, the denominator is n - 1 , that is the sample size - 1. Formulas for Population Standard Deviation σ = Σ ( x − μ ) 2 N or σ = Σ f ( x – μ ) 2 N or σ = ∑ i = 1 N x i 2 N - μ 2 For the population standard deviation, the denominator is N , the number of items in the population. Use the following information to answer the next two exercises : The following data are the distances between 20 retail stores and a large distribution center. The distances are in miles. 29; 37; 38; 40; 58; 67; 68; 69; 76; 86; 87; 95; 96; 96; 99; 106; 112; 127; 145; 150 Use a graphing calculator or computer to find the standard deviation and round to the nearest tenth. s = 34.5 Find the value that is one standard deviation below the mean. Two baseball players, Fredo and Karl, on different teams wanted to find out who had the higher batting average when compared to his team. Which baseball player had the higher batting average when compared to his team? Baseball player Batting average Team batting average Team standard deviation Fredo 0.158 0.166 0.012 Karl 0.177 0.189 0.015 For Fredo: z = 0.158 – 0.166 0.012 = –0.67 For Karl: z = 0.177 – 0.189 0.015 = –0.8 Fredo’s z -score of –0.67 is higher than Karl’s z -score of –0.8. For batting average, higher values are better, so Fredo has a better batting average compared to his team. Use to find the value that is three standard deviations: a above the mean b below the mean Find the standard deviation for the following frequency tables using the formula. Check the calculations with the TI 83/84 . Find the standard deviation for the following frequency tables using the formula. Check the calculations with the TI 83/84. Grade Frequency 49.5–59.5 2 59.5–69.5 3 69.5–79.5 8 79.5–89.5 12 89.5–99.5 5 Daily low temperature Frequency 49.5–59.5 53 59.5–69.5 32 69.5–79.5 15 79.5–89.5 1 89.5–99.5 0 Points per game Frequency 49.5–59.5 14 59.5–69.5 32 69.5–79.5 15 79.5–89.5 23 89.5–99.5 2 s x = ∑ f m 2 n − x – 2 = 193157.45 30 − 79.5 2 = 10.88 s x = ∑ f m 2 n − x – 2 = 380945.3 101 − 60.94 2 = 7.62 s x = ∑ f m 2 n − x – 2 = 440051.5 86 − 70.66 2 = 11.14 Homework Use the following information to answer the next nine exercises: The population parameters below describe the full-time equivalent number of students (FTES) each year at Lake Tahoe Community College over a 29-year period. μ = 1000 FTES median = 1,014 FTES σ = 474 FTES first quartile = 528.5 FTES third quartile = 1,447.5 FTES n = 29 years A sample of 11 years is taken. About how many are expected to have a FTES of 1014 or above? Explain how you determined your answer. The median value is the middle value in the ordered list of data values. The median value of a set of 11 will be the 6th number in order. Six years will have totals at or above the median. 75% of all years have an FTES: at or below: _____ at or above: _____ The population standard deviation = _____ 474 FTES What percent of the FTES were from 528.5 to 1447.5? How do you know? What is the IQR ? What does the IQR represent? 919 How many standard deviations away from the mean is the median? Additional Information: The population for a specific six-year period was given in an updated report. The data are reported here. Year 1 2 3 4 5 6 Total FTES 1,585 1,690 1,735 1,935 2,021 1,890 Calculate the mean, median, standard deviation, the first quartile, the third quartile and the IQR . Round to one decimal place. mean = 1,809.3 median = 1,812.5 standard deviation = 151.2 first quartile = 1,690 third quartile = 1,935 IQR = 245 Compare the IQR for the FTES for the previous 29-year period with the IQR for the six-year period shown in . Why do you suppose the IQR s are so different? Hint: Think about the number of years covered by each time period and what happened to higher education during those periods. Three students were applying to the same graduate school. They came from schools with different grading systems. Which student had the best GPA when compared to other students at his school? Explain how you determined your answer. Student GPA School Average GPA School Standard Deviation Thuy 2.7 3.2 0.8 Vichet 87 75 20 Kamala 8.6 8 0.4 A music school has budgeted to purchase three musical instruments. They plan to purchase a piano costing $3,000, a guitar costing $550, and a drum set costing $600. The mean cost for a piano is $4,000 with a standard deviation of $2,500. The mean cost for a guitar is $500 with a standard deviation of $200. The mean cost for drums is $700 with a standard deviation of $100. Which cost is the lowest, when compared to other instruments of the same type? Which cost is the highest when compared to other instruments of the same type. Justify your answer. For pianos, the cost of the piano is 0.4 standard deviations BELOW the mean. For guitars, the cost of the guitar is 0.25 standard deviations ABOVE the mean. For drums, the cost of the drum set is 1.0 standard deviations BELOW the mean. Of the three, the drums cost the lowest in comparison to the cost of other instruments of the same type. The guitar costs the most in comparison to the cost of other instruments of the same type. An elementary school class ran one mile with a mean of 11 minutes and a standard deviation of three minutes. Rachel, a student in the class, ran one mile in eight minutes. A junior high school class ran one mile with a mean of nine minutes and a standard deviation of two minutes. Kenji, a student in the class, ran 1 mile in 8.5 minutes. A high school class ran one mile with a mean of seven minutes and a standard deviation of four minutes. Nedda, a student in the class, ran one mile in eight minutes. Why is Kenji considered a better runner than Nedda, even though Nedda ran faster than he? Who is the fastest runner with respect to their class? Explain why. A selection of countries has poverty rates that range from 11.4% to 74.6%. This data is summarized in Table 14 . Percent of population Number of countries 11.4–20.45 29 20.45–29.45 13 29.45–38.45 4 38.45–47.45 0 47.45–56.45 2 56.45–65.45 1 65.45–74.45 0 74.45–83.45 1 What is the best estimate of the average poverty percentage for these countries? What is the standard deviation for the listed poverty rates? The United States has an average poverty rate of 33.9%. Is this rate above average or below? How “unusual” is the United States’ poverty rate compared to the average rate? Explain. x – = 23.32 Using the TI 83/84, we obtain a standard deviation of: s x = 12.95. The poverty rate of the United States is 10.58% higher than the average poverty rate. Since the standard deviation is 12.95, we see that 23.32 + 12.95 = 36.27 is the poverty percentage that is one standard deviation from the mean. The United States poverty rate is slightly less than one standard deviation from the mean. Therefore, we can assume that the United States does not have an unusually high percentage of people experiencing poverty. gives the percent of children under five considered to be underweight. Percent of underweight children Number of countries 16–21.45 23 21.45–26.9 4 26.9–32.35 9 32.35–37.8 7 37.8–43.25 6 43.25–48.7 1 What is the best estimate for the mean percentage of underweight children? What is the standard deviation? Which interval(s) could be considered unusual? Explain. Bringing It Together Twenty-five randomly selected students were asked the number of movies they watched the previous week. The results are as follows: # of movies Frequency 0 5 1 9 2 6 3 4 4 1 Find the sample mean x ¯ . Find the approximate sample standard deviation, s . 1.48 1.12 Forty randomly selected students were asked the number of pairs of sneakers they owned. Let X = the number of pairs of sneakers owned. The results are as follows: X Frequency 1 2 2 5 3 8 4 12 5 12 6 0 7 1 Find the sample mean x ¯ Find the sample standard deviation, s Construct a histogram of the data. Complete the columns of the chart. Find the first quartile. Find the median. Find the third quartile. What percent of the students owned at least five pairs? Find the 40 th percentile. Find the 90 th percentile. Construct a line graph of the data Construct a stemplot of the data Following are the published weights (in pounds) of all of the team members of the San Francisco 49ers from a previous year. 177; 205; 210; 210; 232; 205; 185; 185; 178; 210; 206; 212; 184; 174; 185; 242; 188; 212; 215; 247; 241; 223; 220; 260; 245; 259; 278; 270; 280; 295; 275; 285; 290; 272; 273; 280; 285; 286; 200; 215; 185; 230; 250; 241; 190; 260; 250; 302; 265; 290; 276; 228; 265 Organize the data from smallest to largest value. Find the median. Find the first quartile. Find the third quartile. The middle 50% of the weights are from _______ to _______. If our population were all professional football players, would the above data be a sample of weights or the population of weights? Why? Assume the population was the San Francisco 49ers. Find: the population mean, μ . the population standard deviation, σ . the weight that is two standard deviations below the mean. When Steve Young, quarterback, played football, he weighed 205 pounds. How many standard deviations above or below the mean was he? That same year, the mean weight for the Dallas Cowboys was 240.08 pounds with a standard deviation of 44.38 pounds. Emmit Smith weighed in at 209 pounds. With respect to his team, who was lighter, Smith or Young? How did you determine your answer? 174; 177; 178; 184; 185; 185; 185; 185; 188; 190; 200; 205; 205; 206; 210; 210; 210; 212; 212; 215; 215; 220; 223; 228; 230; 232; 241; 241; 242; 245; 247; 250; 250; 259; 260; 260; 265; 265; 270; 272; 273; 275; 276; 278; 280; 280; 285; 285; 286; 290; 290; 295; 302 241 205.5 272.5 205.5, 272.5 sample 236.34 37.50 161.34 0.84 std. dev. below the mean Young One hundred teachers attended a seminar on mathematical problem solving. The attitudes of a representative sample of 12 of the teachers were measured before and after the seminar. A positive number for change in attitude indicates that a teacher's attitude toward math became more positive. The 12 change scores are as follows: 3 8 –1 2 0 5 –3 1 –1 6 5 –2 What is the mean change score? What is the standard deviation for this population? What is the median change score? Find the change score that is 2.2 standard deviations below the mean. Refer to determine which of the following are true and which are false. Explain your solution to each part in complete sentences. The medians for both graphs are the same. We cannot determine if any of the means for both graphs is different. The standard deviation for graph b is larger than the standard deviation for graph a. We cannot determine if any of the third quartiles for both graphs is different. True True True False In a recent issue of the IEEE Spectrum , 84 engineering conferences were announced. Four conferences lasted two days. Thirty-six lasted three days. Eighteen lasted four days. Nineteen lasted five days. Four lasted six days. One lasted seven days. One lasted eight days. One lasted nine days. Let X = the length (in days) of an engineering conference. Organize the data in a chart. Find the median, the first quartile, and the third quartile. Find the 65 th percentile. Find the 10 th percentile. The middle 50% of the conferences last from _______ days to _______ days. Calculate the sample mean of days of engineering conferences. Calculate the sample standard deviation of days of engineering conferences. Find the mode. If you were planning an engineering conference, which would you choose as the length of the conference: mean; median; or mode? Explain why you made that choice. Give two reasons why you think that three to five days seem to be popular lengths of engineering conferences. A survey of enrollment at 35 community colleges across the United States yielded the following figures: 6414; 1550; 2109; 9350; 21828; 4300; 5944; 5722; 2825; 2044; 5481; 5200; 5853; 2750; 10012; 6357; 27000; 9414; 7681; 3200; 17500; 9200; 7380; 18314; 6557; 13713; 17768; 7493; 2771; 2861; 1263; 7285; 28165; 5080; 11622 Organize the data into a chart with six intervals of equal width from 0 to 30,000. Label the two columns \"Enrollment\" and \"Frequency.\" Construct a histogram of the data. If you were to build a new community college, which piece of information would be more valuable: the mode or the mean? Calculate the sample mean. Calculate the sample standard deviation. A school with an enrollment of 8000 would be how many standard deviations away from the mean? Enrollment Frequency 1000-5000 10 5000-10000 16 10000-15000 3 15000-20000 3 20000-25000 1 25000-30000 2 Answers may vary. mode 8628.74 6943.88 –0.09 Use the following information to answer the next two exercises. X = the number of days per week that 100 clients use a particular exercise facility. x Frequency 0 3 1 12 2 33 3 28 4 11 5 9 6 4 The 80 th percentile is _____ 5 80 3 4 The number that is 1.5 standard deviations BELOW the mean is approximately _____ 0.7 4.8 –2.8 Cannot be determined a Suppose that a publisher conducted a survey asking adult consumers the number of fiction paperback books they had purchased in the previous month. The results are summarized in the . # of books Freq. Rel. Freq. 0 18 1 24 2 24 3 22 4 15 5 10 7 5 9 1 Are there any outliers in the data? Use an appropriate numerical test involving the IQR to identify outliers, if any, and clearly state your conclusion. If a data value is identified as an outlier, what should be done about it? Are any data values further than two standard deviations away from the mean? In some situations, statisticians may use this criteria to identify data values that are unusual, compared to the other data values. (Note that this criteria is most appropriate to use for data that is mound-shaped and symmetric, rather than for skewed data.) Do parts a and c of this problem give the same answer? Examine the shape of the data. Which part, a or c, of this question gives a more appropriate result for this data? Based on the shape of the data which is the most appropriate measure of center for this data: mean, median or mode? Standard Deviation a number that is equal to the square root of the variance and measures how far data values are from their mean; notation: s for sample standard deviation and σ for population standard deviation. Variance mean of the squared deviations from the mean, or the square of the standard deviation; for a set of data, a deviation can be represented as x – x – where x is a value of the data and x – is the sample mean. The sample variance is equal to the sum of the squares of the deviations divided by the difference of the sample size and one.", "section": "Measures of the Spread of the Data", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction Meteor showers are rare, but the probability of them occurring can be calculated. (credit: modification of work “A meteor during the peak of the 2009 Leonid Meteor Shower” by Navicore/ Wikimedia Commons, CC BY 3.0) It is often necessary to \"guess\" about the outcome of an event in order to make a decision. Politicians study polls to guess their likelihood of winning an election. Teachers choose a particular course of study based on what they think students can comprehend. Doctors choose the treatments needed for various diseases based on their assessment of likely results. You may have visited a casino where people play games chosen because of the belief that the likelihood of winning is good. You may have chosen your course of study based on the probable availability of jobs. You have, more than likely, used probability. In fact, you probably have an intuitive sense of probability. Probability deals with the chance of an event occurring. Whenever you weigh the odds of whether or not to do your homework or to study for an exam, you are using probability. In this chapter, you will learn how to solve probability problems using a systematic approach.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Terminology Probability is a measure that is associated with how certain we are of outcomes of a particular experiment or activity. An experiment is a planned operation carried out under controlled conditions. If the result is not predetermined, then the experiment is said to be a chance experiment. Flipping one fair coin twice is an example of an experiment. A result of an experiment is called an outcome . The sample space of an experiment is the set of all possible outcomes. Three ways to represent a sample space are: to list the possible outcomes, to create a tree diagram, or to create a Venn diagram. The uppercase letter S is used to denote the sample space. For example, if you flip one fair coin, S = { H , T } where H = heads and T = tails are the outcomes. An event is any combination of outcomes. Upper case letters like A and B represent events. For example, if the experiment is to flip one fair coin, event A might be getting at most one head. The probability of an event A is written P ( A ). The probability of any outcome is the long-term relative frequency of that outcome. Probabilities are between zero and one, inclusive (that is, zero and one and all numbers between these values). P ( A ) = 0 means the event A can never happen. P ( A ) = 1 means the event A always happens. P ( A ) = 0.5 means the event A is equally likely to occur or not to occur. For example, if you flip one fair coin repeatedly (from 20 to 2,000 to 20,000 times) the relative frequency of heads approaches 0.5 (the probability of heads). Equally likely means that each outcome of an experiment occurs with equal probability. For example, if you toss a fair , six-sided die, each face (1, 2, 3, 4, 5, or 6) is as likely to occur as any other face. If you toss a fair coin, a Head ( H ) and a Tail ( T ) are equally likely to occur. If you randomly guess the answer to a true/false question on an exam, you are equally likely to select a correct answer or an incorrect answer. To calculate the probability of an event A when all outcomes in the sample space are equally likely , count the number of outcomes for event A and divide by the total number of outcomes in the sample space. For example, if you toss a fair dime and a fair nickel, the sample space is { HH , TH , HT , TT } where T = tails and H = heads. The sample space has four outcomes. A = getting one head. There are two outcomes that meet this condition { HT , TH }, so P ( A ) = 2 4 = 0.5. Suppose you roll one fair six-sided die, with the numbers {1, 2, 3, 4, 5, 6} on its faces. Let event E = rolling a number that is at least five. There are two outcomes {5, 6}. P ( E ) = 2 6 . If you were to roll the die only a few times, you would not be surprised if your observed results did not match the probability. If you were to roll the die a very large number of times, you would expect that, overall, 2 6 of the rolls would result in an outcome of \"at least five\". You would not expect exactly 2 6 . The long-term relative frequency of obtaining this result would approach the theoretical probability of 2 6 as the number of repetitions grows larger and larger. This important characteristic of probability experiments is known as the law of large numbers (discussed in detail later), which states that as the number of repetitions of an experiment is increased, the relative frequency obtained in the experiment tends to become closer and closer to the theoretical probability. Even though the outcomes do not happen according to any set pattern or order, overall, the long-term observed relative frequency will approach the theoretical probability. (The word empirical is often used instead of the word observed.) It is important to realize that in many situations, the outcomes are not equally likely. A coin or die may be unfair , or biased . Two math professors in Europe had their statistics students test the Belgian one Euro coin and discovered that in 250 trials, a head was obtained 56% of the time and a tail was obtained 44% of the time. The data seem to show that the coin is not a fair coin; more repetitions would be helpful to draw a more accurate conclusion about such bias. Some dice may be biased. Look at the dice in a game you have at home; the spots on each face are usually small holes carved out and then painted to make the spots visible. Your dice may or may not be biased; it is possible that the outcomes may be affected by the slight weight differences due to the different numbers of holes in the faces. Gambling casinos make a lot of money depending on outcomes from rolling dice, so casino dice are made differently to eliminate bias. Casino dice have flat faces; the holes are completely filled with paint having the same density as the material that the dice are made out of so that each face is equally likely to occur. Later we will learn techniques to use to work with probabilities for events that are not equally likely. \"OR\" Event: An outcome is in the event A OR B if the outcome is in A or is in B or is in both A and B . The event A OR B can also be written as A Union B, with notation as follows: A ∪ B For example, let A = {1, 2, 3, 4, 5} and B = {4, 5, 6, 7, 8}. Then A ∪ B = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8}. Notice that 4 and 5 are NOT listed twice. \"AND\" Event: An outcome is in the event A AND B if the outcome is in both A and B at the same time. The event A AND B can also be written as A Intersection B , with notation as follows: A ∩ B For example, let A and B be {1, 2, 3, 4, 5} and {4, 5, 6, 7, 8}, respectively. Then A ∩ B = {4, 5}. The complement of event A is denoted A′ (read \" A prime\"). A′ consists of all outcomes that are NOT in A . Notice that P ( A ) + P ( A′ ) = 1. For example, let S = {1, 2, 3, 4, 5, 6} and let A = {1, 2, 3, 4}. Then, A′ = {5, 6}. P ( A ) = 4 6 , P ( A′ ) = 2 6 , and P ( A ) + P ( A′ ) = 4 6 + 2 6 = 1 The conditional probability of A given B is written P ( A | B ). P ( A | B ) is the probability that event A will occur given that the event B has already occurred. A conditional reduces the sample space . We calculate the probability of A from the reduced sample space B . The formula to calculate P ( A | B ) is P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) where P ( B ) is greater than zero. For example, suppose we toss one fair, six-sided die. The sample space S = {1, 2, 3, 4, 5, 6}. Let A = face is 2 or 3 and B = face is even (2, 4, 6). To calculate P ( A | B ), we count the number of outcomes 2 or 3 in the sample space B = {2, 4, 6}. Then we divide that by the number of outcomes B (rather than S ). We get the same result by using the formula. Remember that S has six outcomes. P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) = ( the number of outcomes that are 2 or 3 and even in S ) 6 ( the number of outcomes that are even in S ) 6 = 1 6 3 6 = 1 3 Odds The odds of an event presents the probability as a ratio of success to failure. This is common in various gambling formats. Mathematically, the odds of an event can be defined as: P ( A ) 1 − P ( A ) where P ( A ) is the probability of success and of course 1 − P ( A ) is the probability of failure. Odds are always quoted as \"numerator to denominator,\" e.g. 2 to 1. Here the probability of winning is twice that of losing; thus, the probability of winning is 0.66. A probability of winning of 0.60 would generate odds in favor of winning of 3 to 2. While the calculation of odds can be useful in gambling venues in determining payoff amounts, it is not helpful for understanding probability or statistical theory. Understanding Terminology and Symbols It is important to read each problem carefully to think about and understand what the events are. Understanding the wording is the first very important step in solving probability problems. Reread the problem several times if necessary. Clearly identify the event of interest. Determine whether there is a condition stated in the wording that would indicate that the probability is conditional; carefully identify the condition, if any. The sample space S is the whole numbers starting at one and less than 20. S = _____________________________ Let event A = the even numbers and event B = numbers greater than 13. A = _____________________, B = _____________________ P ( A ) = _____________, P ( B ) = ________________ A ∩ B = ____________________, A OR B = ________________ P ( A ∩ B ) = _________, P ( A ∪ B ) = _____________ A′ = _____________, P ( A′ ) = _____________ P ( A ) + P ( A′ ) = ____________ P ( A | B ) = ___________, P ( B | A ) = _____________; are the probabilities equal? S = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19} A = {2, 4, 6, 8, 10, 12, 14, 16, 18}, B = {14, 15, 16, 17, 18, 19} P ( A ) = 9 19 , P ( B ) = 6 19 A ∩ B = {14,16,18}, A OR B = {2, 4, 6, 8, 10, 12, 14, 15, 16, 17, 18, 19} P ( A ∩ B ) = 3 19 , P ( A ∪ B ) = 12 19 A′ = 1, 3, 5, 7, 9, 11, 13, 15, 17, 19; P ( A′ ) = 10 19 P ( A ) + P ( A′ ) = 1 ( 9 19 + 10 19 = 1) P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) = 3 6 , P ( B | A ) = P ( A ∩ B ) P ( A ) = 3 9 , No Try It The sample space S is all the ordered pairs of two whole numbers, the first from one to three and the second from one to four (Example: (1, 4)). S = _____________________________ Let event A = the sum is even and event B = the first number is prime. A = _____________________, B = _____________________ P ( A ) = _____________, P ( B ) = ________________ A ∩ B = ____________________, A ∪ B = ________________ P ( A ∩ B ) = _________, P ( A ∪ B ) = _____________ B′ = _____________, P ( B′ ) = _____________ P ( A ) + P ( A′ ) = ____________ P ( A | B ) = ___________, P ( B | A ) = _____________; are the probabilities equal? S = {(1,1), (1,2), (1,3), (1,4), (2,1), (2,2), (2,3), (2,4), (3,1), (3,2), (3,3), (3,4)} A = {(1,1), (1,3), (2,2), (2,4), (3,1), (3,3)} B = {(2,1), (2,2), (2,3), (2,4), (3,1), (3,2), (3,3), (3,4)} P ( A ) = 1 2 , P ( B ) = 2 3 A ∩ B = {(2,2), (2,4), (3,1), (3,3)} A ∪ B = {(1,1), (1,3), (2,1), (2,2), (2,3), (2,4), (3,1), (3,2), (3,3), (3,4)} P ( A ∩ B ) = 1 3 , P ( A ∪ B ) = 5 6 B′ = {(1,1), (1,2), (1,3), (1,4)}, P ( B′ ) = 1 3 P ( B ) + P ( B′ ) = 1 P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) = 1 2 , P ( B | A ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) = 2 3 , No. A fair, six-sided die is rolled. Describe the sample space S , identify each of the following events with a subset of S and compute its probability (an outcome is the number of dots that show up). Event T = the outcome is two. Event A = the outcome is an even number. Event B = the outcome is less than four. The complement of A . A | B B | A A ∩ B A ∪ B A ∪ B′ Event N = the outcome is a prime number. Event I = the outcome is seven. T = {2}, P ( T ) = 1 6 A = {2, 4, 6}, P ( A ) = 1 2 B = {1, 2, 3}, P ( B ) = 1 2 A′ = {1, 3, 5}, P ( A′ ) = 1 2 A | B = {2}, P ( A | B ) = 1 3 B | A = {2}, P ( B | A ) = 1 3 A ∩ B = {2}, P ( A ∩ B ) = 1 6 A ∪ B = {1, 2, 3, 4, 6}, P ( A ∪ B ) = 5 6 A ∪ B′ = {2, 4, 5, 6}, P ( A ∪ B′ ) = 2 3 N = {2, 3, 5}, P ( N ) = 1 2 A six-sided die does not have seven dots. P (7) = 0. Try It A number is randomly selected between 1 to 10. Describe the sample space S , identify each of the following events with a subset of S, and compute its probability (an outcome is the number selected). Event F = the outcome is 5. Event A = the number is more than 6. Event B = the number is odd. The complement of B . A GIVEN B . B GIVEN A . A OR B . A’ OR B . Event P = the outcome is a composite number. Event M = the number is a multiple of 3. F = 5 , P ( F ) = 1 10 A = 7 , 8 , 9 , P ( A ) = 3 10 B = 1 , 3 , 5 , 7 , 9 , P ( B ) = 5 10 B ' = 2 , 4 , 6 , 8 , 10 , P ( B ' ) = 5 10 A | B = 7 , 9 , P A | B = 2 5 B | A = 7 , 9 , P ( B | A ) = 1 2 A O R B = 1 , 3 , 5 , 7 , 8 , 9 , 10 , P ( A O R B ) = 7 10 A ' O R B = 1 , 2 , 3 , 4 , 5 , 6 , 7 , 9 , P ( A ' O R B ) = 4 5 P = 4 , 6 , 8 , 9 , 10 , P ( P ) = 1 2 M = 3 , 6 , 9 , P ( M ) = 3 10 describes the distribution of a random sample S of 100 individuals, organized by sex assigned at birth and whether they are right- or left-handed. Right-handed Left-handed Males 43 9 Females 44 4 Let’s denote the events M = the subject is male, F = the subject is female, R = the subject is right-handed, L = the subject is left-handed. Compute the following probabilities: P ( M ) P ( F ) P ( R ) P ( L ) P ( M ∩ R ) P ( F ∩ L ) P ( M ∪ F ) P ( M ∪ R ) P ( F ∪ L ) P ( M' ) P ( R | M ) P ( F | L ) P ( L | F ) P ( M ) = 0.52 P ( F ) = 0.48 P ( R ) = 0.87 P ( L ) = 0.13 P ( M ∩ R ) = 0.43 P ( F ∩ L ) = 0.04 P ( M ∪ F ) = 1 P ( M ∪ R ) = 0.96 P ( F ∪ L ) = 0.57 P ( M' ) = 0.48 P ( R | M ) = 0.8269 (rounded to four decimal places) P ( F | L ) = 0.3077 (rounded to four decimal places) P ( L | F ) = 0.0833 Try It The table describes the distribution of a random sample S of 100 individuals, organized by gender and whether they like tea or coffee. Tea Coffee Men 22 26 Women 16 36 Let's denote the events M = the subject is a man, W = the subject is a woman, T = the subject likes tea, and C = the subject likes coffee. Compute the following probabilities: P ( M ) P ( W ) P ( T ) P ( C ) P ( M AND T ) P ( W and C ) P ( M OR W ) P ( M OR T ) P ( W OR C ) P ( M ') P ( T | M ) P ( W | C ) P ( C | W ) P ( M ) = 0 . 48 P ( W ) = 0 . 52 P ( T ) = 0 . 38 P ( C ) = 0 . 62 P ( M A N D T ) = 0 . 22 P ( W a n d C ) = 0 . 36 P ( M O R W ) = 1 P ( M O R T ) = 0 . 64 P ( W O R C ) = 0 . 78 P ( M ' ) = 0 . 52 P ( T | M ) = 0 . 4583 (rounded to four decimal places) P ( W | C ) = 0 . 5806 (rounded to four decimal places) P ( C | W ) = 0 . 6923 (rounded to four decimal places) References “Countries List by Continent.” Worldatlas, 2013. Available online at http://www.worldatlas.com/cntycont.htm (accessed May 2, 2013). Chapter Review In this module we learned the basic terminology of probability. The set of all possible outcomes of an experiment is called the sample space. Events are subsets of the sample space, and they are assigned a probability that is a number between zero and one, inclusive. Formula Review A and B are events P ( S ) = 1 where S is the sample space 0 ≤ P ( A ) ≤ 1 P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) In a particular college class, there are both men and women students. Some students have long hair and some students have short hair. Write the symbols for the probabilities of the events for parts a through j. (Note that you cannot find numerical answers here. You were not given enough information to find any probability values yet; concentrate on understanding the symbols.) Let W be the event that a student is a woman. Let M be the event that a student is a man. Let S be the event that a student has short hair. Let L be the event that a student has long hair. The probability that a student does not have long hair. The probability that a student is a man or has short hair. The probability that a student is a woman and has long hair. The probability that a student is a man, given that the student has long hair. The probability that a student has long hair, given that the student is a man. Of all the women students, the probability that a student has short hair. Of all students with long hair, the probability that a student is a woman. The probability that a student is a woman or has long hair. The probability that a randomly selected student is a man with short hair. The probability that a student is a woman. P ( L′ ) = P ( S ) P ( M ∪ S ) P ( W ∩ L ) P ( M | L ) P ( L | M ) P ( S | W ) P ( W | L ) P ( W ∪ L ) P ( M ∩ S ) P ( W ) Use the following information to answer the next four exercises. A box is filled with several party favors. It contains 12 hats, 15 noisemakers, ten finger traps, and five bags of confetti. One party favor is chosen from the box at random. Let H = the event of getting a hat. Let N = the event of getting a noisemaker. Let F = the event of getting a finger trap. Let C = the event of getting a bag of confetti. Find P ( H ). Find P ( N ). P ( N ) = 15 42 = 5 14 = 0.36 Find P ( F ). Find P ( C ). P ( C ) = 5 42 = 0.12 Use the following information to answer the next six exercises. A jar of 150 jelly beans contains 22 red jelly beans, 38 yellow, 20 green, 28 purple, 26 blue, and the rest are orange. One jelly bean is chosen from the box at random. Let B = the event of getting a blue jelly bean Let G = the event of getting a green jelly bean. Let O = the event of getting an orange jelly bean. Let P = the event of getting a purple jelly bean. Let R = the event of getting a red jelly bean. Let Y = the event of getting a yellow jelly bean. Find P ( B ). Find P ( G ). P ( G ) = 20 150 = 2 15 = 0.13 Find P ( P ). Find P ( R ). P ( R ) = 22 150 = 11 75 = 0.15 Find P ( Y ). Find P ( O ). P ( O ) = 150 - 22 - 38 - 20 - 28 - 26 150 = 16 150 = 8 75 = 0.11 Use the following information to answer the next six exercises. There are 23 countries in North America, 12 countries in South America, 47 countries in Europe, 44 countries in Asia, 54 countries in Africa, and 14 in Oceania (Pacific Ocean region). Let A = the event that a country is in Asia. Let E = the event that a country is in Europe. Let F = the event that a country is in Africa. Let N = the event that a country is in North America. Let O = the event that a country is in Oceania. Let S = the event that a country is in South America. Find P ( A ). Find P ( E ). P ( E ) = 47 194 = 0.24 Find P ( F ). Find P ( N ). P ( N ) = 23 194 = 0.12 Find P ( O ). Find P ( S ). P ( S ) = 12 194 = 6 97 = 0.06 What is the probability of drawing a red card in a standard deck of 52 cards? What is the probability of drawing a club in a standard deck of 52 cards? 13 52 = 1 4 = 0.25 What is the probability of rolling an even number of dots with a fair, six-sided die numbered one through six? What is the probability of rolling a prime number of dots with a fair, six-sided die numbered one through six? 3 6 = 1 2 = 0.5 Use the following information to answer the next two exercises. You see a game at a local fair. You have to throw a dart at a color wheel. Each section on the color wheel is equal in area. Let B = the event of landing on blue. Let R = the event of landing on red. Let G = the event of landing on green. Let Y = the event of landing on yellow. If you land on Y , you get the biggest prize. Find P ( Y ). If you land on red, you don’t get a prize. What is P ( R )? P ( R ) = 4 8 = 0.5 Use the following information to answer the next ten exercises. On a baseball team, there are infielders and outfielders. Some players are great hitters, and some players are not great hitters. Let I = the event that a player in an infielder. Let O = the event that a player is an outfielder. Let H = the event that a player is a great hitter. Let N = the event that a player is not a great hitter. Write the symbols for the probability that a player is not an outfielder. Write the symbols for the probability that a player is an outfielder or is a great hitter. P ( O ∪ H ) Write the symbols for the probability that a player is an infielder and is not a great hitter. Write the symbols for the probability that a player is a great hitter, given that the player is an infielder. P ( H | I ) Write the symbols for the probability that a player is an infielder, given that the player is a great hitter. Write the symbols for the probability that of all the outfielders, a player is not a great hitter. P ( N | O ) Write the symbols for the probability that of all the great hitters, a player is an outfielder. Write the symbols for the probability that a player is an infielder or is not a great hitter. P ( I ∪ N ) Write the symbols for the probability that a player is an outfielder and is a great hitter. Write the symbols for the probability that a player is an infielder. P ( I ) What is the word for the set of all possible outcomes? What is conditional probability? The likelihood that an event will occur given that another event has already occurred. A shelf holds 12 books. Eight are fiction and the rest are nonfiction. Each is a different book with a unique title. The fiction books are numbered one to eight. The nonfiction books are numbered one to four. Randomly select one book Let F = event that book is fiction Let N = event that book is nonfiction What is the sample space? What is the sum of the probabilities of an event and its complement? 1 Use the following information to answer the next two exercises. You are rolling a fair, six-sided number cube. Let E = the event that it lands on an even number. Let M = the event that it lands on a multiple of three. What does P ( E | M ) mean in words? What does P ( E ∪ M ) mean in words? the probability of landing on an even number or a multiple of three Homework The graph in displays the sample sizes and percentages of people in different age and gender groups who were polled concerning their approval of Mayor Ford’s actions in office. The total number in the sample of all the age groups is 1,045. Define three events in the graph. Describe in words what the entry 40 means. Describe in words the complement of the entry in question 2. Describe in words what the entry 30 means. Out of the men and women, what percent are men? Out of the women, what percent disapprove of Mayor Ford? Out of all the age groups, what percent approve of Mayor Ford? Find P (Approve | Men). Out of the age groups, what percent are more than 44 years old? Find P (Approve | Age < 35). Explain what is wrong with the following statements. Use complete sentences. If there is a 60% chance of rain on Saturday and a 70% chance of rain on Sunday, then there is a 130% chance of rain over the weekend. The probability that a baseball player hits a home run is greater than the probability that he gets a successful hit. You can't calculate the joint probability knowing the probability of both events occurring, which is not in the information given; the probabilities should be multiplied, not added; and probability is never greater than 100% A home run by definition is a successful hit, so he has to have at least as many successful hits as home runs. Conditional Probability the likelihood that an event will occur given that another event has already occurred Equally Likely Each outcome of an experiment has the same probability. Event a subset of the set of all outcomes of an experiment; the set of all outcomes of an experiment is called a sample space and is usually denoted by S . An event is an arbitrary subset in S . It can contain one outcome, two outcomes, no outcomes (empty subset), the entire sample space, and the like. Standard notations for events are capital letters such as A , B , C , and so on. Experiment a planned activity carried out under controlled conditions Outcome a particular result of an experiment Probability a number between zero and one, inclusive, that gives the likelihood that a specific event will occur; the foundation of statistics is given by the following 3 axioms (by A.N. Kolmogorov, 1930’s): Let S denote the sample space and A and B are two events in S . Then: 0 ≤ P ( A ) ≤ 1 If A and B are any two mutually exclusive events, then P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P (B). P ( S ) = 1 Sample Space the set of all possible outcomes of an experiment Intersection: the ∩ Event An outcome is in the event A ∩ B if the outcome is in both A ∩ B at the same time. Conditional Probability of A | B P ( A | B ) is the probability that event A will occur given that the event B has already occurred. Union: the ∪ Event An outcome is in the event A ∪ B if the outcome is in A or is in B or is in both A and B .", "section": "Terminology", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Independent and Mutually Exclusive Events Independent and mutually exclusive do not mean the same thing. Independent Events Two events are independent if one of the following are true: P ( A | B ) = P ( A ) P ( B | A ) = P ( B ) P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) Two events A and B are independent if the knowledge that one occurred does not affect the chance the other occurs. For example, the outcomes of two roles of a fair die are independent events. The outcome of the first roll does not change the probability for the outcome of the second roll. To show two events are independent, you must show only one of the above conditions. If two events are NOT independent, then we say that they are dependent . Sampling may be done with replacement or without replacement . With replacement : If each member of a population is replaced after it is picked, then that member has the possibility of being chosen more than once. When sampling is done with replacement, then events are considered to be independent, meaning the result of the first pick will not change the probabilities for the second pick. Without replacement : When sampling is done without replacement, each member of a population may be chosen only once. In this case, the probabilities for the second pick are affected by the result of the first pick. The events are considered to be dependent or not independent. If it is not known whether A and B are independent or dependent, assume they are dependent until you can show otherwise . You have a fair, well-shuffled deck of 52 cards. It consists of four suits. The suits are clubs, diamonds, hearts and spades. There are 13 cards in each suit consisting of 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, J (jack), Q (queen), K (king) of that suit. a. Sampling with replacement: Suppose you pick three cards with replacement. The first card you pick out of the 52 cards is the Q of spades. You put this card back, reshuffle the cards and pick a second card from the 52-card deck. It is the ten of clubs. You put this card back, reshuffle the cards and pick a third card from the 52-card deck. This time, the card is the Q of spades again. Your picks are { Q of spades, ten of clubs, Q of spades}. You have picked the Q of spades twice. You pick each card from the 52-card deck. b. Sampling without replacement: Suppose you pick three cards without replacement. The first card you pick out of the 52 cards is the K of hearts. You put this card aside and pick the second card from the 51 cards remaining in the deck. It is the three of diamonds. You put this card aside and pick the third card from the remaining 50 cards in the deck. The third card is the J of spades. Your picks are { K of hearts, three of diamonds, J of spades}. Because you have picked the cards without replacement, you cannot pick the same card twice. The probability of picking the three of diamonds is called a conditional probability because it is conditioned on what was picked first. This is true also of the probability of picking the J of spades. The probability of picking the J of spades is actually conditioned on both the previous picks. Try It You have a fair, well-shuffled deck of 52 cards. It consists of four suits. The suits are clubs, diamonds, hearts and spades. There are 13 cards in each suit consisting of 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, J (jack), Q (queen), K (king) of that suit. Three cards are picked at random. Suppose you know that the picked cards are Q of spades, K of hearts and Q of spades. Can you decide if the sampling was with or without replacement? Suppose you know that the picked cards are Q of spades, K of hearts, and J of spades. Can you decide if the sampling was with or without replacement? With replacement No You have a fair, well-shuffled deck of 52 cards. It consists of four suits. The suits are clubs, diamonds, hearts, and spades. There are 13 cards in each suit consisting of 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, J (jack), Q (queen), and K (king) of that suit. S = spades, H = Hearts, D = Diamonds, C = Clubs. Suppose you pick four cards, but do not put any cards back into the deck. Your cards are QS , 1 D , 1 C , QD . Suppose you pick four cards and put each card back before you pick the next card. Your cards are KH , 7 D , 6 D , KH . Which of a. or b. did you sample with replacement and which did you sample without replacement? a. Without replacement; b. With replacement Try It You have a fair, well-shuffled deck of 52 cards. It consists of four suits. The suits are clubs, diamonds, hearts, and spades. There are 13 cards in each suit consisting of 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, J (jack), Q (queen), and K (king) of that suit. S = spades, H = Hearts, D = Diamonds, C = Clubs. Suppose that you sample four cards without replacement. Which of the following outcomes are possible? Answer the same question for sampling with replacement. QS , 1 D , 1 C , QD KH , 7 D , 6 D , KH QS , 7 D , 6 D , KS without replacement: 1. Possible; 2. Impossible, 3. Possible with replacement: 1. Possible; 2. Possible, 3. Possible Mutually Exclusive Events A and B are mutually exclusive events if they cannot occur at the same time. Said another way, If A occurred then B cannot occur and vise-a-versa. This means that A and B do not share any outcomes and P ( A ∩ B ) = 0 . For example, suppose the sample space S = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10}. Let A = {1, 2, 3, 4, 5}, B = {4, 5, 6, 7, 8}, and C = {7, 9}. A ∩ B = {4, 5}. P ( A ∩ B ) = 2 10 and is not equal to zero. Therefore, A and B are not mutually exclusive. A and C do not have any numbers in common so P ( A ∩ C ) = 0 . Therefore, A and C are mutually exclusive. If it is not known whether A and B are mutually exclusive, assume they are not until you can show otherwise . The following examples illustrate these definitions and terms. Flip two fair coins. (This is an experiment.) The sample space is { HH , HT , TH , TT } where T = tails and H = heads. The outcomes are HH , HT , TH , and TT . The outcomes HT and TH are different. The HT means that the first coin showed heads and the second coin showed tails. The TH means that the first coin showed tails and the second coin showed heads. Let A = the event of getting at most one tail . (At most one tail means zero or one tail.) Then A can be written as { HH , HT , TH }. The outcome HH shows zero tails. HT and TH each show one tail. Let B = the event of getting all tails. B can be written as { TT }. B is the complement of A , so B = A′ . Also, P ( A ) + P ( B ) = P ( A ) + P ( A′ ) = 1. The probabilities for A and for B are P ( A ) = 3 4 and P ( B ) = 1 4 . Let C = the event of getting all heads. C = { HH }. Since B = { TT }, P ( B ∩ C ) = 0 . B and C are mutually exclusive. ( B and C have no members in common because you cannot have all tails and all heads at the same time.) Let D = event of getting more than one tail. D = { TT }. P ( D ) = 1 4 Let E = event of getting a head on the first roll. (This implies you can get either a head or tail on the second roll.) E = { HT , HH }. P ( E ) = 2 4 Find the probability of getting at least one (one or two) tail in two flips. Let F = event of getting at least one tail in two flips. F = { HT , TH , TT }. P ( F ) = 3 4 Try It Draw two cards from a standard 52-card deck with replacement. Find the probability of getting at least one black card. Try It Solutions The sample space of drawing two cards with replacement from a standard 52-card deck with respect to color is { BB , BR , RB , RR }. Event A = Getting at least one black card = { BB , BR , RB } P ( A ) = 3 4 = 0.75 Flip two fair coins. Find the probabilities of the events. Let F = the event of getting at most one tail (zero or one tail). Let G = the event of getting two faces that are the same. Let H = the event of getting a head on the first flip followed by a head or tail on the second flip. Are F and G mutually exclusive? Let J = the event of getting all tails. Are J and H mutually exclusive? Look at the sample space in . Zero (0) or one (1) tails occur when the outcomes HH , TH , HT show up. P ( F ) = 3 4 Two faces are the same if HH or TT show up. P ( G ) = 2 4 A head on the first flip followed by a head or tail on the second flip occurs when HH or HT show up. P ( H ) = 2 4 F and G share HH so P ( F ∩ G ) is not equal to zero (0). F and G are not mutually exclusive. Getting all tails occurs when tails shows up on both coins ( TT ). H ’s outcomes are HH and HT . J and H have nothing in common so P ( J ∩ H ) = 0. J and H are mutually exclusive. Try It A box has two balls, one white and one red. We select one ball, put it back in the box, and select a second ball (sampling with replacement). Find the probability of the following events: Let F = the event of getting the white ball twice. Let G = the event of getting two balls of different colors. Let H = the event of getting white on the first pick. Are F and G mutually exclusive? Are G and H mutually exclusive? P ( F ) = 1 4 P ( G ) = 1 2 P ( H ) = 1 2 Yes No Roll one fair, six-sided die. The sample space is {1, 2, 3, 4, 5, 6}. Let event A = a face is odd. Then A = {1, 3, 5}. Let event B = a face is even. Then B = {2, 4, 6}. Find the complement of A , A′ . The complement of A , A′ , is B because A and B together make up the sample space. P ( A ) + P ( B ) = P ( A ) + P ( A′ ) = 1. Also, P ( A ) = 3 6 and P ( B ) = 3 6 . Let event C = odd faces larger than two. Then C = {3, 5}. Let event D = all even faces smaller than five. Then D = {2, 4}. P ( C ∩ D ) = 0 because you cannot have an odd and even face at the same time. Therefore, C and D are mutually exclusive events. Let event E = all faces less than five. E = {1, 2, 3, 4}. Are C and E mutually exclusive events? (Answer yes or no.) Why or why not? No. C = {3, 5} and E = {1, 2, 3, 4}. P ( C ∩ E ) = 1 6 . To be mutually exclusive, P ( C ∩ E ) must be zero. Find P ( C | A ) . This is a conditional probability. Recall that the event C is {3, 5} and event A is {1, 3, 5}. To find P ( C | A ) , find the probability of C using the sample space A . You have reduced the sample space from the original sample space {1, 2, 3, 4, 5, 6} to {1, 3, 5}. So, P ( C | A ) = 2 3 . Try It Let event A = learning Spanish. Let event B = learning German. Then A ∩ B = learning Spanish and German. Suppose P ( A ) = 0.4 and P ( B ) = 0.2 . P ( A ∩ B ) = 0.08 . Are events A and B independent? Hint: You must show ONE of the following: P ( A | B ) = P ( A ) P ( B | A ) = P ( B ) P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) = 0. 08 0.2 = 0 .4 = P ( A ) The events are independent because P ( A | B ) = P ( A ). Let event G = taking a math class. Let event H = taking a science class. Then, G ∩ H = taking a math class and a science class. Suppose P ( G ) = 0.6 , P ( H ) = 0.5 , and P ( G ∩ H ) = 0.3 . Are G and H independent? If G and H are independent, then you must show ONE of the following: P ( G | H ) = P ( G ) P ( H | G ) = P ( H ) P ( G ∩ H ) = P ( G ) P ( H ) NOTE The choice you make depends on the information you have. You could choose any of the methods here because you have the necessary information. a. Show that P ( G | H ) = P ( G ) . P ( G | H ) = P ( G ∩ H ) P ( H ) = 0 .3 0 .5 = 0.6 = P ( G ) b. Show P ( G ∩ H ) = P ( G ) P ( H ) . P ( G ) P ( H ) = ( 0.6 ) ( 0.5 ) = 0.3 = P ( G ∩ H ) Since G and H are independent, knowing that a person is taking a science class does not change the chance that they are taking a math class. If the two events had not been independent (that is, they are dependent) then knowing that a person is taking a science class would change the chance they are taking math. For practice, show that P ( H | G ) = P ( H ) to show that G and H are independent events. Try It In a bag, there are six red marbles and four green marbles. The red marbles are marked with the numbers 1, 2, 3, 4, 5, and 6. The green marbles are marked with the numbers 1, 2, 3, and 4. R = a red marble G = a green marble O = an odd-numbered marble The sample space is S = { R 1, R 2, R 3, R 4, R 5, R 6, G 1, G 2, G 3, G 4}. S has ten outcomes. What is P ( G ∩ O ) ? Event G and O = { G 1, G 3} P ( G ∩ O ) = 2 10 = 0.2 Let event C = taking an English class. Let event D = taking a speech class. Suppose P ( C ) = 0.75 , P ( D ) = 0.3 , P ( C | D ) = 0.75 and P ( C ∩ D ) = 0.225 . Justify your answers to the following questions numerically. Are C and D independent? Are C and D mutually exclusive? What is P ( D | C ) ? Yes, because P ( C | D ) = P ( C ) . No, because P ( C ∩ D ) is not equal to zero. P ( D | C ) = P ( C ∩ D ) P ( C ) = 0 .225 0.75 = 0.3 Try It A student goes to the library. Let events B = the student checks out a book and D = the student checks out a DVD. Suppose that P ( B ) = 0.40 , P ( D ) = 0.30 and P ( B ∩ D ) = 0.20 . Find P ( B | D ) . Find P ( D | B ) . Are B and D independent? Are B and D mutually exclusive? P ( B | D ) = 0.6667 P ( D | B ) = 0.5 No No In a box there are three red cards and five blue cards. The red cards are marked with the numbers 1, 2, and 3, and the blue cards are marked with the numbers 1, 2, 3, 4, and 5. The cards are well-shuffled. You reach into the box (you cannot see into it) and draw one card. Let R = red card is drawn, B = blue card is drawn, E = even-numbered card is drawn. The sample space S = R 1, R 2, R 3, B 1, B 2, B 3, B 4, B 5. S has eight outcomes. P ( R ) = 3 8 . P ( B ) = 5 8 . P ( R ∩ B ) = 0 . (You cannot draw one card that is both red and blue.) P ( E ) = 3 8 . (There are three even-numbered cards, R 2, B 2, and B 4.) P ( E | B ) = 2 5 . (There are five blue cards: B 1, B 2, B 3, B 4, and B 5. Out of the blue cards, there are two even cards; B 2 and B 4.) P ( B | E ) = 2 3 . (There are three even-numbered cards: R 2, B 2, and B 4. Out of the even-numbered cards, to are blue; B 2 and B 4.) The events R and B are mutually exclusive because P ( R ∩ B ) = 0 . Let G = card with a number greater than 3. G = { B 4, B 5}. P ( G ) = 2 8 . Let H = blue card numbered between one and four, inclusive. H = { B 1, B 2, B 3, B 4}. P ( G | H ) = 1 4 . (The only card in H that has a number greater than three is B 4.) Since 2 8 = 1 4 , P ( G ) = P ( G | H ) , which means that G and H are independent. Try It In a basketball arena, 70% of the fans are rooting for the home team. 25% of the fans are wearing blue. 20% of the fans are wearing blue and are rooting for the away team. Of the fans rooting for the away team, 67% are wearing blue. Let A be the event that a fan is rooting for the away team. Let B be the event that a fan is wearing blue. Are the events of rooting for the away team and wearing blue independent? Are they mutually exclusive? P ( B | A ) = 0.67 P ( B ) = 0.25 So P ( B ) does not equal P ( B | A ) which means that B and A are not independent (wearing blue and rooting for the away team are not independent). They are also not mutually exclusive, because P ( B ∩ A ) = 0.20 , not 0. In a particular college class, 60% of the students are female. Fifty percent of all students in the class have long hair. Forty-five percent of the students are female and have long hair. Of the female students, 75% have long hair. Let F be the event that a student is female. Let L be the event that a student has long hair. One student is picked randomly. Are the events of being female and having long hair independent? The following probabilities are given in this example: P ( F ) = 0.60 ; P ( L ) = 0.50 P ( F ∩ L ) = 0.45 P ( L | F ) = 0.75 NOTE The choice you make depends on the information you have. You could use the first or last condition on the list for this example. You do not know P ( F | L ) yet, so you cannot use the second condition. Check whether P ( F ∩ L ) = P ( F ) P ( L ) . We are given that P ( F ∩ L ) = 0.45 , but P ( F ) P ( L ) = ( 0.60 ) ( 0.50 ) = 0.30 . The events of being female and having long hair are not independent because P ( F ∩ L ) does not equal P ( F ) P ( L ) . Check whether P ( L | F ) equals P ( L ) . We are given that P ( L | F ) = 0.75 , but P ( L ) = 0.50 ; they are not equal. The events of being female and having long hair are not independent. Interpretation of Results: The events of being female and having long hair are not independent; knowing that a student is female changes the probability that a student has long hair. Try It Mark is deciding which route to take to work. His choices are I = the Interstate and F = Fifth Street. P ( I ) = 0.44 and P ( F ) = 0.56 P ( I ∩ F ) = 0 because Mark will take only one route to work. What is the probability of P ( I ∪ F ) ? Because P ( I ∩ F ) = 0 , P ( I ∪ F ) = P ( I ) + P ( F ) − P ( I ∩ F ) = 0.44 + 0.56 − 0 = 1 Toss one fair coin (the coin has two sides, H and T ). The outcomes are ________. Count the outcomes. There are ____ outcomes. Toss one fair, six-sided die (the die has 1, 2, 3, 4, 5 or 6 dots on a side). The outcomes are ________________. Count the outcomes. There are ___ outcomes. Multiply the two numbers of outcomes. The answer is _______. If you flip one fair coin and follow it with the toss of one fair, six-sided die, the answer to c is the number of outcomes (size of the sample space). What are the outcomes? (Hint: Two of the outcomes are H 1 and T 6.) Event A = heads ( H ) on the coin followed by an even number (2, 4, 6) on the die. A = {_________________}. Find P ( A ). Event B = heads on the coin followed by a three on the die. B = {________}. Find P ( B ). Are A and B mutually exclusive? (Hint: What is P ( A ∩ B ) ? If P ( A ∩ B ) = 0 , then A and B are mutually exclusive.) Are A and B independent? (Hint: Is P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) ? If P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) , then A and B are independent. If not, then they are dependent). H and T ; 2 1, 2, 3, 4, 5, 6; 6 2(6) = 12 T 1, T 2, T 3, T 4, T 5, T 6, H 1, H 2, H 3, H 4, H 5, H 6 A = { H 2, H 4, H 6}; P ( A ) = 3 12 B = { H 3}; P ( B ) = 1 12 Yes, because P ( A ∩ B ) = 0 P ( A ∩ B ) = 0 . P ( A ) P ( B ) = 3 12 · 1 12 = 1 48 . P ( A ∩ B ) does not equal P ( A ) P ( B ) , so A and B are dependent. Try It A box has two balls, one white and one red. We select one ball, put it back in the box, and select a second ball (sampling with replacement). Let T be the event of getting the white ball twice, F the event of picking the white ball first, S the event of picking the white ball in the second drawing. Compute P ( T ) . Compute P ( T | F ) . Are T and F independent?. Are F and S mutually exclusive? Are F and S independent? P ( T ) = 1 4 P ( T | F ) = 1 2 No No Yes References Lopez, Shane, Preety Sidhu. “U.S. Teachers Love Their Lives, but Struggle in the Workplace.” Gallup Wellbeing, 2013. http://www.gallup.com/poll/161516/teachers-love-lives-struggle-workplace.aspx (accessed May 2, 2013). Data from Gallup. Available online at www.gallup.com/ (accessed May 2, 2013). Chapter Review Two events A and B are independent if the knowledge that one occurred does not affect the chance the other occurs. If two events are not independent, then we say that they are dependent. In sampling with replacement, each member of a population is replaced after it is picked, so that member has the possibility of being chosen more than once, and the events are considered to be independent. In sampling without replacement, each member of a population may be chosen only once, and the events are considered not to be independent. When events do not share outcomes, they are mutually exclusive of each other. Formula Review If A and B are independent, P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) , P ( A | B ) = P ( A ) and P ( B | A ) = P ( B ) . If A and B are mutually exclusive, P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) and P ( A ∩ B ) = 0 . E and F are mutually exclusive events. P ( E ) = 0.4 ; P ( F ) = 0.5 . Find P ( E ∣ F ) . J and K are independent events. P ( J | K ) = 0.3 . Find P ( J ) . P ( J ) = 0.3 U and V are mutually exclusive events. P ( U ) = 0.26; P ( V ) = 0.37. Find: P ( U ∩ V ) = P ( U | V ) = P ( U ∪ V ) = Q and R are independent events. P ( Q ) = 0.4 and P ( Q ∩ R ) = 0.1 . Find P ( R ) . P ( Q ∩ R ) = P ( Q ) P ( R ) 0.1 = (0.4) P ( R ) P ( R ) = 0.25 Homework Use the following information to answer the next 12 exercises. In a certain year, Gallup interviewed more than 170,000 employed Americans 18 years of age or older. The graph shown is compiled from data collected by Gallup. The Emotional Health Index Scores are the sample space. We randomly sample one Emotional Health Index Score. Find the probability that the selected occupation has an Emotional Health Index Score of 82.7. Find the probability that the selected occupation has an Emotional Health Index Score of 81.0. 0 Find the probability that the selected occupation has an Emotional Health Index Score more than 81. Find the probability that the selected occupation has an Emotional Health Index Score between 80.5 and 82. 0.3571 If we know an occupation has an Emotional Health Index Score of 81.5 or more, what is the probability that it is 82.7? What is the probability that an occupation has an Emotional Health Index Score of 80.7 or 82.7? 0.2142 What is the probability that an occupation has an Emotional Health Index Score less than 80.2 given that it is already less than 81? What occupation has the highest emotional index score? Physician (83.7) What occupation has the lowest emotional index score? What is the range of the data? 83.7 − 79.6 = 4.1 Compute the average EHIS. If all occupations are equally likely for a certain individual, what is the probability that they will have an occupation with lower than average EHIS? P (Occupation < 81.3) = 0.5 Bringing It Together A previous year, the weights of the members of the San Francisco 49ers and the Dallas Cowboys were published in the San Jose Mercury News . The factual data are compiled into . Shirt # ≤ 210 211–250 251–290 290≤ 1–33 21 5 0 0 34–66 6 18 7 4 66–99 6 12 22 5 For the following, suppose that you randomly select one player from the 49ers or Cowboys. If having a shirt number from one to 33 and weighing at most 210 pounds were independent events, then what should be true about P (Shirt# 1–33|≤ 210 pounds)? The probability that someone develops cancer during their lifetime is 0.4567. The probability that a person has at least one false positive test result (meaning the test comes back for cancer when the person does not have it) is 0.51. Some of the following questions do not have enough information for you to answer them. Write “not enough information” for those answers. Let C = a person develops cancer and P = person has at least one false positive. P ( C ) = ______ P ( P | C ) = ______ P ( P | C' ) = ______ If a test comes up positive, based upon numerical values, can you assume that person has cancer? Justify numerically and explain why or why not. P ( C ) = 0.4567 not enough information not enough information No, because over half (0.51) of men have at least one false positive text Given events G and H : P ( G ) = 0.43; P ( H ) = 0.26; P ( H ∩ G ) = 0.14 Find P ( H ∪ G ) . Find the probability of the complement of event ( H ∩ G ) . Find the probability of the complement of event ( H ∪ G ) . Given events J and K : P ( J ) = 0.18 ; P ( K ) = 0.37 ; P ( J ∪ K ) = 0.45 Find P ( J ∩ K ) . Find the probability of the complement of event ( J ∩ K ) . Find the probability of the complement of event ( J ∩ K ) . ( J ∪ K ) = P ( J ) + P ( K ) − P ( J ∩ K ) ; 0.45 = 0.18 + 0.37 − P ( J ∩ K ) ; solve to find P ( J ∩ K ) = 0.10 P ( NOT ( J ∩ K ) ) = 1 − P ( J ∩ K ) = 1 − 0.10 = 0.90 P ( NOT ( J ∪ K ) ) = 1 − P ( J ∪ K ) = 1 − 0.45 = 0.55", "section": "Independent and Mutually Exclusive Events", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Two Basic Rules of Probability When calculating probability, there are two rules to consider when determining if two events are independent or dependent and if they are mutually exclusive or not. The Multiplication Rule If A and B are two events defined on a sample space , then: P ( A ∩ B ) = P ( B ) P ( A | B ) . We can think of the intersection symbol as substituting for the word \"and\". This rule may also be written as: P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) This equation is read as the probability of A given B equals the probability of A and B divided by the probability of B . If A and B are independent , then P ( A | B ) = P ( A ) . Then P ( A ∩ B ) = P ( A | B ) P ( B ) becomes P ( A ∩ B ) = P ( A ) ( B ) because the P ( A | B ) = P ( A ) if A and B are independent. One easy way to remember the multiplication rule is that the word \"and\" means that the event has to satisfy two conditions. For example the name drawn from the class roster is to be both a woman and a sophomore. It is harder to satisfy two conditions than only one and of course when we multiply fractions the result is always smaller. This reflects the increasing difficulty of satisfying two conditions. The Addition Rule If A and B are defined on a sample space, then: P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) - P ( A ∩ B ) . We can think of the union symbol substituting for the word \"or\". The reason we subtract the intersection of A and B is to keep from double counting elements that are in both A and B . If A and B are mutually exclusive , then P ( A ∩ B ) = 0 . Then P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) - P ( A ∩ B ) becomes P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) . Klaus is trying to choose where to go on vacation. His two choices are: A = New Zealand and B = Alaska Klaus can only afford one vacation. The probability that he chooses A is P ( A ) = 0.6 and the probability that he chooses B is P ( B ) = 0.35. P ( A ∩ B ) = 0 because Klaus can only afford to take one vacation Therefore, the probability that he chooses either New Zealand or Alaska is P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) = 0.6 + 0.35 = 0.95 . Note that the probability that he does not choose to go anywhere on vacation must be 0.05. Try It Anna has to buy a new car. She has two choices, car A and car B. Anna can afford only one car. The probability that Anna will buy car A is P ( A ) = 0 . 25 , and the probability that Anna will buy car B is P ( B ) = 0 . 65 . Find: P ( A A N D B ) P ( A O R B ) P ( A A N D B ) = 0 because it is given that Anna can afford only one car. Since P ( A A N D B ) = 0 , then P ( A O R B ) = P ( A ) + P ( B ) = 0 . 25 + 0 . 65 = 0 . 9 . Note that the probability that Anna does not a car must be 0.1. Carlos plays college soccer. He makes a goal 65% of the time he shoots. Carlos is going to attempt two goals in a row in the next game. A = the event Carlos is successful on his first attempt. P ( A ) = 0.65. B = the event Carlos is successful on his second attempt. P ( B ) = 0.65. Carlos tends to shoot in streaks. The probability that he makes the second goal | that he made the first goal is 0.90. What is the probability that he makes both goals? What is the probability that Carlos makes either the first goal or the second goal? Are A and B independent? Are A and B mutually exclusive? a. The problem is asking you to find P ( A ∩ B ) = P ( B ∩ A ) . Since P ( B | A ) = 0.90: P ( B ∩ A ) = P ( B | A ) P ( A ) = (0.90)(0.65) = 0.585 Carlos makes the first and second goals with probability 0.585. b. The problem is asking you to find P ( A ∪ B ). P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) - P ( A ∩ B ) = 0.65 + 0.65 - 0.585 = 0.715 Carlos makes either the first goal or the second goal with probability 0.715. c. No, they are not, because P ( B ∩ A ) = 0.585. P ( B ) P ( A ) = (0.65)(0.65) = 0.423 0.423 ≠ 0.585 = P ( B ∩ A ) So, P ( B ∩ A ) is not equal to P ( B ) P ( A ). d. No, they are not because P ( A ∩ B ) = 0.585. To be mutually exclusive, P ( A ∩ B ) must equal zero. Try It Helen plays basketball. For free throws, she makes the shot 75% of the time. Helen must now attempt two free throws. C = the event that Helen makes the first shot. P ( C ) = 0.75. D = the event Helen makes the second shot. P ( D ) = 0.75. The probability that Helen makes the second free throw given that she made the first is 0.85. What is the probability that Helen makes both free throws? P ( D | C ) = 0.85 P ( C ∩ D ) = P ( D ∩ C ) P ( D ∩ C ) = P ( D | C ) P ( C ) = (0.85)(0.75) = 0.6375 Helen makes the first and second free throws with probability 0.6375. A community swim team has 150 members. Seventy-five of the members are advanced swimmers. Forty-seven of the members are intermediate swimmers. The remainder are novice swimmers. Forty of the advanced swimmers practice four times a week. Thirty of the intermediate swimmers practice four times a week. Ten of the novice swimmers practice four times a week. Suppose one member of the swim team is chosen randomly. What is the probability that the member is a novice swimmer? What is the probability that the member practices four times a week? What is the probability that the member is an advanced swimmer and practices four times a week? What is the probability that a member is an advanced swimmer and an intermediate swimmer? Are being an advanced swimmer and an intermediate swimmer mutually exclusive? Why or why not? Are being a novice swimmer and practicing four times a week independent events? Why or why not? 28 150 80 150 40 150 P (advanced ∩ intermediate) = 0, so these are mutually exclusive events. A swimmer cannot be an advanced swimmer and an intermediate swimmer at the same time. No, these are not independent events. P (novice ∩ practices four times per week) = 0.0667 P (novice) P (practices four times per week) = 0.0996 0.0667 ≠ 0.0996 Try It A school has 200 seniors of whom 140 will be going to college next year. Forty will be going directly to work. The remainder are taking a gap year. Fifty of the seniors going to college play sports. Thirty of the seniors going directly to work play sports. Five of the seniors taking a gap year play sports. What is the probability that a senior is taking a gap year? P = 200 − 140 − 40 200 = 20 200 = 0.1 Felicity attends Modesto JC in Modesto, CA. The probability that Felicity enrolls in a math class is 0.2 and the probability that she enrolls in a speech class is 0.65. The probability that she enrolls in a math class | that she enrolls in speech class is 0.25. Let: M = math class, S = speech class, M | S = math given speech What is the probability that Felicity enrolls in math and speech? Find P ( M ∩ S ) = P ( M | S ) P ( S ). What is the probability that Felicity enrolls in math or speech classes? Find P ( M ∪ S ) = P ( M ) + P ( S ) - P ( M ∩ S ). Are M and S independent? Is P ( M | S ) = P ( M )? Are M and S mutually exclusive? Is P ( M ∩ S ) = 0? a. 0.1625, b. 0.6875, c. No, d. No Try It A student goes to the library. Let events B = the student checks out a book and D = the student checks out a DVD. Suppose that P ( B ) = 0.40, P ( D ) = 0.30 and P ( D | B ) = 0.5. Find P ( B ∩ D ). Find P ( B ∪ D ). P ( B ∩ D ) = P ( D | B ) P ( B ) = (0.5)(0.4) = 0.20. P ( B ∪ D ) = P ( B ) + P ( D ) − P ( B ∩ D ) = 0.40 + 0.30 − 0.20 = 0.50 Studies show that about one woman in seven (approximately 14.3%) who live to be 90 will develop breast cancer. Suppose that of those women who develop breast cancer, a test is negative 2% of the time. Also suppose that in the general population of women, the test for breast cancer is negative about 85% of the time. Let B = woman develops breast cancer and let N = tests negative. Suppose one woman is selected at random. What is the probability that the woman develops breast cancer? What is the probability that woman tests negative? Given that the woman has breast cancer, what is the probability that she tests negative? What is the probability that the woman has breast cancer AND tests negative? What is the probability that the woman has breast cancer or tests negative? Are having breast cancer and testing negative independent events? Are having breast cancer and testing negative mutually exclusive? P ( B ) = 0.143; P ( N ) = 0.85 P ( N | B ) = 0.02 P ( B ∩ N ) = P ( B ) P ( N | B ) = (0.143)(0.02) = 0.0029 P ( B ∪ N ) = P ( B ) + P ( N ) - P ( B ∩ N ) = 0.143 + 0.85 - 0.0029 = 0.9901 No. P ( N ) = 0.85; P ( N | B ) = 0.02. So, P ( N | B ) does not equal P ( N ). No. P ( B ∩ N ) = 0.0029. For B and N to be mutually exclusive, P ( B ∩ N ) must be zero. Try It A school has 200 seniors of whom 140 will be going to college next year. Forty will be going directly to work. The remainder are taking a gap year. Fifty of the seniors going to college play sports. Thirty of the seniors going directly to work play sports. Five of the seniors taking a gap year play sports. What is the probability that a senior is going to college and plays sports? Let A = student is a senior going to college. Let B = student plays sports. P ( B ) = 140 200 P ( B | A ) = 50 140 P ( A ∩ B ) = P ( B | A ) P ( A ) P ( A ∩ B ) = ( 140 200 ) ( 50 140 ) = 1 4 Refer to the information in . P = tests positive. Given that a woman develops breast cancer, what is the probability that she tests positive. Find P ( P | B ) = 1 - P ( N | B ). What is the probability that a woman develops breast cancer and tests positive. Find P ( B ∩ P ) = P ( P | B ) P ( B ). What is the probability that a woman does not develop breast cancer. Find P ( B′ ) = 1 - P ( B ). What is the probability that a woman tests positive for breast cancer. Find P ( P ) = 1 - P ( N ). a. 0.98; b. 0.1401; c. 0.857; d. 0.15 Try It A student goes to the library. Let events B = the student checks out a book and D = the student checks out a DVD. Suppose that P ( B ) = 0.40, P ( D ) = 0.30 and P ( D | B ) = 0.5. Find P ( B′ ). Find P ( D ∩ B ). Find P ( B | D ). Find P ( D ∩ B′ ). Find P ( D | B′ ). P ( B′ ) = 0.60 P ( D ∩ B ) = P ( D | B ) P ( B ) = 0.20 P ( B | D ) = P ( B ∩ D ) P ( D ) = ( 0.20 ) (0 .30) = 0.66 P ( D ∩ B′ ) = P ( D ) - P ( D ∩ B ) = 0.30 - 0.20 = 0.10 P ( D | B′ ) = P ( D ∩ B′ ) P ( B′ ) = ( P ( D ) - P ( D ∩ B ))(0.60) = (0.10)(0.60) = 0.06 References DiCamillo, Mark, Mervin Field. “The File Poll.” Field Research Corporation. Available online at http://www.field.com/fieldpollonline/subscribers/Rls2443.pdf (accessed May 2, 2013). Rider, David, “Ford support plummeting, poll suggests,” The Star, September 14, 2011. Available online at http://www.thestar.com/news/gta/2011/09/14/ford_support_plummeting_poll_suggests.html (accessed May 2, 2013). “Mayor’s Approval Down.” News Release by Forum Research Inc. Available online at http://www.forumresearch.com/forms/News Archives/News Releases/74209_TO_Issues_-_Mayoral_Approval_%28Forum_Research%29%2820130320%29.pdf (accessed May 2, 2013). “Roulette.” Wikipedia. Available online at http://en.wikipedia.org/wiki/Roulette (accessed May 2, 2013). Data from U.S. Census Bureau. www.census.gov/library/stories/2022/12/languages-we-speak-in-united-states.html (accessed June 19, 2023). Data from the Baseball-Almanac, 2013. Available online at www.baseball-almanac.com (accessed May 2, 2013). Data from U.S. Census Bureau. Data from the Wall Street Journal. Data from The Roper Center: Public Opinion Archives at the University of Connecticut. Available online at http://www.ropercenter.uconn.edu/ (accessed May 2, 2013). Data from Field Research Corporation. Available online at www.field.com/fieldpollonline (accessed May 2,2 013). Chapter Review The multiplication rule and the addition rule are used for computing the probability of A and B , as well as the probability of A or B for two given events A , B defined on the sample space. In sampling with replacement each member of a population is replaced after it is picked, so that member has the possibility of being chosen more than once, and the events are considered to be independent. In sampling without replacement, each member of a population may be chosen only once, and the events are considered to be not independent. The events A and B are mutually exclusive events when they do not have any outcomes in common. Formula Review The multiplication rule: P ( A ∩ B ) = P ( A | B ) P ( B ) The addition rule: P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) - P ( A ∩ B ) Use the following information to answer the next ten exercises. A local restaurant knows that the probability that a customer will order a pizza is 87%. The restaurant also knows that the probability that a customer will order a salad is 32%. Of the customers who order pizzas, 55% of them also order a salad In this problem, let: Z = event that a customer orders a pizza S = event that a customer orders a salad Suppose that one customer is randomly selected. Find P ( Z ). Find P ( Z ) : P ( Z ) = 0.87 Find P ( S ). Find P ( S ) : P ( S ) = 0.32 Find P ( S | Z ). Find P ( S | Z ) : P ( S | Z ) = 0.55 In words, what is S | Z ? In words, what is S | Z ? : S | Z means, given that the customer has ordered pizza, the person also orders a salad. Find P ( Z ∩ S ) . Find P ( Z A N D S ) : P ( Z A N D S ) = 0.4785 In words, what is Z ∩ S ? In words, what is Z A N D S ? : Z A N D S represents the event that a customer orders a pizza and salad. Are P and S independent events? Show why or why not. Are P and S independent events? Show why or why not. No, because P ( S ) does not equal P ( S | Z ). Find P ( Z ∪ S ) . Find P ( Z O R S ) : P ( Z O R S ) = 0.7115 In words, what is Z ∪ S ? In words, what is Z O R S ? Z O R S represents the event that a customer orders a pizza or salad. Are Z and S mutually exclusive events? Show why or why not. Are Z and S mutually exclusive events? Show why or why not. No, because P ( S and Z ) does not equal 0. Homework Prior to the 2015 Supreme Court decision legalizing same-sex marriage nationwide, a survey reported that 61% of California registered voters approved of allowing two people of the same gender to marry and have regular marriage laws apply to them. Among 18 to 39 year olds (California registered voters), the approval rating was 78%. Six in ten California registered voters said that the upcoming Supreme Court’s ruling about the constitutionality of California’s Proposition 8 was either very or somewhat important to them. Out of those CA registered voters who support same-sex marriage, 75% say the ruling is important to them. In this problem, let: C = California registered voters who support same-sex marriage. B = California registered voters who say the Supreme Court’s ruling about the constitutionality of California’s Proposition 8 is very or somewhat important to them A = California registered voters who are 18 to 39 years old. Find P ( C ). Find P ( B ). Find P ( C | A ). Find P ( B | C ). In words, what is C | A ? In words, what is B | C ? Find P ( C ∩ B ). In words, what is C ∩ B ? Find P ( C ∪ B ). Are C and B mutually exclusive events? Show why or why not. A survey was conducted in a large city to measure the popularity of that city’s mayor. The survey was repeated every year for three years. The survey polled 1,046 people to measure the mayor’s popularity. Everyone polled expressed either approval or disapproval. These are the results the poll produced: In Year 1, 60% of the population approved of the mayor’s actions in office. In Year 2, 57% of the population approved of his actions. In Year 3, the percentage of popular approval was measured at 42%. What is the sample size for this study? What proportion in the poll disapproved of the mayor, according to the results from Year 3? How many people polled responded that they approved the mayor based on results from Year 3? What is the probability that a person supported the mayor, based on the data collected in Year 2? What is the probability that a person supported the mayor, based on the data collected in Year 1? The Forum Research surveyed 1,046 Torontonians. 58% 42% of 1,046 = 439 (rounding to the nearest integer) 0.57 0.60. Use the following information to answer the next three exercises. The casino game, roulette, allows the gambler to bet on the probability of a ball, which spins in the roulette wheel, landing on a particular color, number, or range of numbers. The table used to place bets contains of 38 numbers, and each number is assigned to a color and a range. (credit: film8ker/wikibooks) List the sample space of the 38 possible outcomes in roulette. You bet on red. Find P (red). You bet on -1st 12- (1st Dozen). Find P (-1st 12-). You bet on an even number. Find P (even number). Is getting an odd number the complement of getting an even number? Why? Find two mutually exclusive events. Are the events Even and 1st Dozen independent? Compute the probability of winning the following types of bets: Betting on two lines that touch each other on the table as in 1-2-3-4-5-6 Betting on three numbers in a line, as in 1-2-3 Betting on one number Betting on four numbers that touch each other to form a square, as in 10-11-13-14 Betting on two numbers that touch each other on the table, as in 10-11 or 10-13 Betting on 0-00-1-2-3 Betting on 0-1-2; or 0-00-2; or 00-2-3 P (Betting on two line that touch each other on the table) = 6 38 P (Betting on three numbers in a line) = 3 38 P (Betting on one number) = 1 38 P (Betting on four number that touch each other to form a square) = 4 38 P (Betting on two number that touch each other on the table ) = 2 38 P (Betting on 0-00-1-2-3) = 5 38 P (Betting on 0-1-2; or 0-00-2; or 00-2-3) = 3 38 Compute the probability of winning the following types of bets: Betting on a color Betting on one of the dozen groups Betting on the range of numbers from 1 to 18 Betting on the range of numbers 19–36 Betting on one of the columns Betting on an even or odd number (excluding zero) Suppose that you have eight cards. Five are green and three are yellow. The five green cards are numbered 1, 2, 3, 4, and 5. The three yellow cards are numbered 1, 2, and 3. The cards are well shuffled. You randomly draw one card. G = card drawn is green E = card drawn is even-numbered List the sample space. P ( G ) = _____ P ( G | E ) = _____ P ( G ∩ E ) = _____ P ( G ∪ E ) = _____ Are G and E mutually exclusive? Justify your answer numerically. { G 1, G 2, G 3, G 4, G 5, Y 1, Y 2, Y 3} 5 8 2 3 2 8 6 8 No, because P ( G ∩ E ) does not equal 0. Roll two fair dice separately. Each die has six faces. List the sample space. Let A be the event that either a three or four is rolled first, followed by an even number. Find P ( A ). Let B be the event that the sum of the two rolls is at most seven. Find P ( B ). In words, explain what “ P ( A | B )” represents. Find P ( A | B ). Are A and B mutually exclusive events? Explain your answer in one to three complete sentences, including numerical justification. Are A and B independent events? Explain your answer in one to three complete sentences, including numerical justification. A special deck of cards has ten cards. Four are green, three are blue, and three are red. When a card is picked, its color of it is recorded. An experiment consists of first picking a card and then tossing a coin. List the sample space. Let A be the event that a blue card is picked first, followed by landing a head on the coin toss. Find P ( A ). Let B be the event that a red or green is picked, followed by landing a head on the coin toss. Are the events A and B mutually exclusive? Explain your answer in one to three complete sentences, including numerical justification. Let C be the event that a red or blue is picked, followed by landing a head on the coin toss. Are the events A and C mutually exclusive? Explain your answer in one to three complete sentences, including numerical justification. NOTE The coin toss is independent of the card picked first. {( G , H ) ( G , T ) ( B , H ) ( B , T ) ( R , H ) ( R , T )} P ( A ) = P (blue) P (head) = ( 3 10 ) ( 1 2 ) = 3 20 Yes, A and B are mutually exclusive because they cannot happen at the same time; you cannot pick a card that is both blue and also (red or green). P ( A ∩ B ) = 0 No, A and C are not mutually exclusive because they can occur at the same time. In fact, C includes all of the outcomes of A ; if the card chosen is blue it is also (red or blue). P ( A ∩ C ) = P ( A ) = 3 20 An experiment consists of first rolling a die and then tossing a coin. List the sample space. Let A be the event that either a three or a four is rolled first, followed by landing a head on the coin toss. Find P ( A ). Let B be the event that the first and second tosses land on heads. Are the events A and B mutually exclusive? Explain your answer in one to three complete sentences, including numerical justification. An experiment consists of tossing a nickel, a dime, and a quarter. Of interest is the side the coin lands on. List the sample space. Let A be the event that there are at least two tails. Find P ( A ). Let B be the event that the first and second tosses land on heads. Are the events A and B mutually exclusive? Explain your answer in one to three complete sentences, including justification. S = {( HHH ), ( HHT ), ( HTH ), ( HTT ), ( THH ), ( THT ), ( TTH ), ( TTT )} 4 8 Yes, because if A has occurred, it is impossible to obtain two tails. In other words, P ( A ∩ B ) = 0. Consider the following scenario: Let P ( C ) = 0.4. Let P ( D ) = 0.5. Let P ( C | D ) = 0.6. Find P ( C ∩ D ). Are C and D mutually exclusive? Why or why not? Are C and D independent events? Why or why not? Find P ( C ∪ D ). Find P ( D | C ). Y and Z are independent events. Rewrite the basic Addition Rule P ( Y ∪ Z ) = P ( Y ) + P ( Z ) - P ( Y ∩ Z ) using the information that Y and Z are independent events. Use the rewritten rule to find P ( Z ) if P ( Y ∪ Z ) = 0.71 and P ( Y ) = 0.42. If Y and Z are independent, then P ( Y ∩ Z ) = P ( Y ) P ( Z ), so P ( Y ∪ Z ) = P ( Y ) + P ( Z ) - P ( Y ) P ( Z ). 0.5 G and H are mutually exclusive events. P ( G ) = 0.5 P ( H ) = 0.3 Explain why the following statement MUST be false: P ( H | G ) = 0.4. Find P ( H ∪ G ). Are G and H independent or dependent events? Explain in a complete sentence. According to the 2019 U.S. Census, approximately 331,449,281 people live in the United States. Of these people, 67,800,000 speak a language other than English at home. Of those who speak another language at home, 61.6% speak Spanish. Let: E = speaks English at home; E' = speaks another language at home; S = speaks Spanish. Finish each probability statement by matching the correct answer. Probability Statements Answers a. P ( E ′ ) = i. 0.7954 b. P ( E ) = ii. 0.616 c. P ( S ∩ E ′ ) = iii. 0.2046 d. P ( S | E ′ ) = iv. 0.1260 iii i iv ii 1994, the U.S. government held a lottery to issue 55,000 Green Cards (permits for non-citizens to work legally in the U.S.). Renate Deutsch, from Germany, was one of approximately 6.5 million people who entered this lottery. Let G = won green card. What was Renate’s chance of winning a Green Card? Write your answer as a probability statement. In the summer of 1994, Renate received a letter stating she was one of 110,000 finalists chosen. Once the finalists were chosen, assuming that each finalist had an equal chance to win, what was Renate’s chance of winning a Green Card? Write your answer as a conditional probability statement. Let F = was a finalist. Are G and F independent or dependent events? Justify your answer numerically and also explain why. Are G and F mutually exclusive events? Justify your answer numerically and explain why. Three professors at George Washington University did an experiment to determine if economists are more selfish than other people. They dropped 64 stamped, addressed envelopes with $10 cash in different classrooms on the George Washington campus. 44% were returned overall. From the economics classes 56% of the envelopes were returned. From the business, psychology, and history classes 31% were returned. Let: R = money returned; E = economics classes; O = other classes Write a probability statement for the overall percent of money returned. Write a probability statement for the percent of money returned out of the economics classes. Write a probability statement for the percent of money returned out of the other classes. Is money being returned independent of the class? Justify your answer numerically and explain it. Based upon this study, do you think that economists are more selfish than other people? Explain why or why not. Include numbers to justify your answer. P ( R ) = 0.44 P ( R | E ) = 0.56 P ( R | O ) = 0.31 No, whether the money is returned is not independent of which class the money was placed in. There are several ways to justify this mathematically, but one is that the money placed in economics classes is not returned at the same overall rate; P ( R | E ) ≠ P ( R ). No, this study definitely does not support that notion; in fact , it suggests the opposite. The money placed in the economics classrooms was returned at a higher rate than the money place in all classes collectively; P ( R | E ) > P ( R ). The following table of data obtained from www.baseball-almanac.com shows hit information for four players. Suppose that one hit from the table is randomly selected. Name Single Double Triple Home run Total hits Babe Ruth 1,517 506 136 714 2,873 Jackie Robinson 1,054 273 54 137 1,518 Ty Cobb 3,053 724 295 117 4,189 Hank Aaron 2,294 624 98 755 3,771 Total 7,918 2,127 583 1,723 12,351 Are \"the hit being made by Hank Aaron\" and \"the hit being a double\" independent events? Yes, because P (hit by Hank Aaron | hit is a double) = P (hit by Hank Aaron) No, because P (hit by Hank Aaron | hit is a double) ≠ P (hit is a double) No, because P (hit is by Hank Aaron | hit is a double) ≠ P (hit by Hank Aaron) Yes, because P (hit is by Hank Aaron | hit is a double) = P (hit is a double) According to the American Red Cross, a person with type O blood and a negative Rh factor (Rh-) can donate blood to any person with any bloodtype. Their data show that 45% of people have type O blood and 7% of people have Rh- factor; 38% of people have type O or Rh+ factor. Find the probability that a person has both type O blood and the Rh- factor. Find the probability that a person does NOT have both type O blood and the Rh- factor. P (type O OR Rh-) = P (type O) + P (Rh-) – P (type O AND Rh-) 0.38 = 0.45 + 0.07 – P (type O AND Rh-); Solve to find P (type O AND Rh-) = 0.14. 14% of people have type O, Rh- blood. P (NOT(type O AND Rh-)) = 1 – P (type O AND Rh-) = 1 – 0.14 = 0.86 86% of people do not have type O, Rh- blood. At a college, 72% of courses have final exams and 46% of courses require research papers. Suppose that 32% of courses have a research paper and a final exam. Let F be the event that a course has a final exam. Let R be the event that a course requires a research paper. Find the probability that a course has a final exam or a research project. Find the probability that a course has NEITHER of these two requirements. In a box of assorted cookies, 36% contain chocolate and 12% contain nuts. In the box, 8% contain both chocolate and nuts. Sean is allergic to both chocolate and nuts. Find the probability that a cookie contains chocolate or nuts (he can't eat it). Find the probability that a cookie does not contain chocolate or nuts (he can eat it). Let C = be the event that the cookie contains chocolate. Let N = the event that the cookie contains nuts. P ( C ∪ N ) = P ( C ) + P ( N ) - P ( C ∩ N ) = 0.36 + 0.12 - 0.08 = 0.40 P (NEITHER chocolate NOR nuts) = 1 - P ( C ∪ N ) = 1 - 0.40 = 0.60 A college finds that 10% of students have taken a distance learning class and that 40% of students are part time students. Of the part time students, 20% have taken a distance learning class. Let D = event that a student takes a distance learning class and E = event that a student is a part time student Find P ( D ∩ E ). Find P ( E | D ). Find P ( D ∪ E ). Using an appropriate test, show whether D and E are independent. Using an appropriate test, show whether D and E are mutually exclusive. Independent Events The occurrence of one event has no effect on the probability of the occurrence of another event. Events A and B are independent if one of the following is true: P ( A | B ) = P ( A ) P ( B | A ) = P ( B ) P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ) Mutually Exclusive Two events are mutually exclusive if the probability that they both happen at the same time is zero. If events A and B are mutually exclusive, then P ( A ∩ B ) = 0.", "section": "Two Basic Rules of Probability", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Contingency Tables and Probability Trees Contingency Tables A contingency table provides a way of portraying data that can facilitate calculating probabilities. The table helps in determining conditional probabilities quite easily. The table displays sample values in relation to two different variables that may be dependent or contingent on one another. Later on, we will use contingency tables again, but in another manner. Suppose a study of speeding violations and drivers who use cell phones produced the following fictional data: Speeding violation in the last year No speeding violation in the last year Total Uses cell phone while driving 25 280 305 Does not use cell phone while driving 45 405 450 Total 70 685 755 The total number of people in the sample is 755. The row totals are 305 and 450. The column totals are 70 and 685. Notice that 305 + 450 = 755 and 70 + 685 = 755. Calculate the following probabilities using the table. Find P (Driver is a cell phone user). Find P (Driver had no violation in the last year). Find P (Driver had no violation in the last year ∩ was a cell phone user). Find P (Driver is a cell phone user ∪ driver had no violation in the last year). Find P (Driver is a cell phone user | driver had a violation in the last year). Find P (Driver had no violation last year | driver was not a cell phone user) number of cell phone users total number in study = 305 755 number that had no violation total number in study = 685 755 280 755 ( 305 755 + 685 755 ) − 280 755 = 710 755 25 70 (The sample space is reduced to the number of drivers who had a violation.) 405 450 (The sample space is reduced to the number of drivers who were not cell phone users.) Try it shows the number of athletes who stretch before exercising and how many had injuries within the past year. Injury in last year No injury in last year Total Stretches 55 295 350 Does not stretch 231 219 450 Total 286 514 800 What is P (athlete stretches before exercising)? What is P (athlete stretches before exercising | no injury in the last year)? P (athlete stretches before exercising) = 350 800 = 0.4375 P (athlete stretches before exercising | no injury in the last year) = 295 514 = 0.5739 shows a random sample of 100 hikers and the areas of hiking they prefer. Hiking Area Preference Sex The coastline Near lakes and streams On mountain peaks Total Women 18 16 ___ 45 Men ___ ___ 14 55 Total ___ 41 ___ ___ a. Complete the table. a. Hiking Area Preference Sex The coastline Near lakes and streams On mountain peaks Total Women 18 16 11 45 Men 16 25 14 55 Total 34 41 25 100 b. Are the events \"being a woman\" and \"preferring the coastline\" independent events? Let F = being a woman and let C = preferring the coastline. Find P ( F ∩ C ) . Find P ( F ) P ( C ) Are these two numbers the same? If they are, then F and C are independent. If they are not, then F and C are not independent. b. P ( F ∩ C ) = 18 100 = 0.18 P ( F ) P ( C ) = ( 45 100 ) ( 34 100 ) = (0.45)(0.34) = 0.153 P ( F ∩ C ) ≠ P ( F ) P ( C ), so the events F and C are not independent. c. Find the probability that a person is a man given that the person prefers hiking near lakes and streams. Let M = being a man, and let L = prefers hiking near lakes and streams. What word tells you this is a conditional? Fill in the blanks and calculate the probability: P (___ | ___) = ___. Is the sample space for this problem all 100 hikers? If not, what is it? c. The word 'given' tells you that this is a conditional. P ( M | L ) = 25 41 No, the sample space for this problem is the 41 hikers who prefer lakes and streams. d. Find the probability that a person is a woman or prefers hiking on mountain peaks. Let F = being a woman, and let P = prefers mountain peaks. Find P ( F ). Find P ( P ). Find P ( F ∩ P ) . Find P ( F ∪ P ) . d. P ( F ) = 45 100 P ( P ) = 25 100 P ( F ∩ P ) = 11 100 P ( F ∪ P ) = 45 100 + 25 100 - 11 100 = 59 100 Try It shows a random sample of 200 cyclists and the routes they prefer. Let O = older and H = hilly path. Age Group Lake Path Hilly Path Wooded Path Total Younger 45 38 27 110 Older 26 52 12 90 Total 71 90 39 200 Out of the older group, what is the probability that the cyclist prefers a hilly path? Are the events “being older” and “preferring the hilly path” independent events? P ( H | M ) = 52 90 = 0.5778 For M and H to be independent, show P ( H | M ) = P ( H ) P ( H | M ) = 0.5778, P ( H ) = 90 200 = 0.45 P ( H | M ) does not equal P ( H ) so M and H are NOT independent. Muddy Mouse lives in a cage with three doors. If Muddy goes out the first door, the probability that he gets caught by Alissa the cat is 1 5 and the probability he is not caught is 4 5 . If he goes out the second door, the probability he gets caught by Alissa is 1 4 and the probability he is not caught is 3 4 . The probability that Alissa catches Muddy coming out of the third door is 1 2 and the probability she does not catch Muddy is 1 2 . It is equally likely that Muddy will choose any of the three doors so the probability of choosing each door is 1 3 . Door Choice Caught or not Door one Door two Door three Total Caught 1 15 1 12 1 6 ____ Not caught 4 15 3 12 1 6 ____ Total ____ ____ ____ 1 The first entry 1 15 = ( 1 5 ) ( 1 3 ) is P ( Door One ∩ Caught ) The entry 4 15 = ( 4 5 ) ( 1 3 ) is P ( Door One ∩ Not Caught ) Verify the remaining entries. a. Complete the probability contingency table. Calculate the entries for the totals. Verify that the lower-right corner entry is 1. a. Door Choice Caught or not Door one Door two Door three Total Caught 1 15 1 12 1 6 19 60 Not caught 4 15 3 12 1 6 41 60 Total 5 15 4 12 2 6 1 b. What is the probability that Alissa does not catch Muddy? b. 41 60 c. What is the probability that Muddy chooses Door One ∪ Door Two given that Muddy is caught by Alissa? c. 9 19 Try It Fred's preference to drink coffee or iced tea depends on the season. When it is summer, Fred's preference to drink coffee is 1 4 , and his preference to drink iced tea is 3 4 . When it is rainy season, Fred's preference to drink coffee is 1 2 , and his preference to drink iced tea is 1 2 . When it is winter, Fred's preference to drink coffee is 1 5 , and his preference to drink iced tea is 1 5 . A day randomly selected in a year has a probability of 1 3 for each season. The event here is selection of a day randomly in a year. Season Summer Rainy Winter Total Coffee 1 12 1 6 4 15 __ Iced tea 1 4 1 6 1 15 __ Total __ __ __ 1 The first entry is 1 4 1 3 = 1 12 . The second entry is 3 4 1 3 = 1 4 . Verify the remaining entries. Complete the probability contingency table. Calculate the entries for the totals. Verify that the lower-right corner entry is 1. What is the probability that Fred will drink iced tea? What is the probability that the day is in summer or rainy season given that Fred drinks iced tea? Season Summer Rainy Winter Total Coffee 1 12 1 6 4 15 31 60 Iced tea 1 4 1 6 1 15 29 60 Total 4 12 2 6 5 15 1 29 60 25 29 contains the number of crimes per 100,000 inhabitants in the United States over the span of several years. United States Crime Index Rates Per 100,000 Inhabitants Year Robbery Burglary Vandalism Vehicle Total 1 145.7 732.1 29.7 314.7 2 133.1 717.7 29.1 259.2 3 119.3 701 27.7 239.1 4 113.7 702.2 26.8 229.6 Total TOTAL each column and each row. Total data = 4,520.7 Find P (Year 2 AND Robbery). Find P (Year 3 AND Burglary). Find P (Year 3 OR Burglary). Find P (Year 4 | Vandalism). Find P (Vehicle | Year 1). a. 0.0294, b. 0.1551, c. 0.7165, d. 0.2365, e. 0.2575 Try It relates the weights and heights of a group of individuals participating in an observational study. Weight/height Tall Medium Short Totals Overweight 18 28 14 Typical Weight Range 20 51 28 Underweight 12 25 9 Totals Find the total for each row and column Find the probability that a randomly chosen individual from this group is Tall. Find the probability that a randomly chosen individual from this group is Overweight and Tall. Find the probability that a randomly chosen individual from this group is Tall given that the individual is Overweight. Find the probability that a randomly chosen individual from this group is Overweight given that the individual is Tall. Find the probability a randomly chosen individual from this group is Tall and Underweight. Are the events Overweight and Tall independent? Weight/height Tall Medium Short Totals Obese 18 28 14 60 Normal 20 51 28 99 Underweight 12 25 9 46 Totals 50 104 51 205 Row Totals: 60, 99, 46. Column totals: 50, 104, 51. P (Tall) = 50 205 = 0.244 P ( Obese ∩ Tall ) = 18 205 = 0.088 P (Tall | Obese) = 18 60 = 0.3 P (Obese | Tall) = 18 50 = 0.36 P ( Tall ∩ Underweight ) = 12 205 = 0.0585 No. P (Tall) does not equal P (Tall | Obese). Tree Diagrams Sometimes, when the probability problems are complex, it can be helpful to graph the situation. Tree diagrams can be used to visualize and solve conditional probabilities. Tree Diagrams A tree diagram is a special type of graph used to determine the outcomes of an experiment. It consists of \"branches\" that are labeled with either frequencies or probabilities. Tree diagrams can make some probability problems easier to visualize and solve. The following example illustrates how to use a tree diagram. In an urn, there are 11 balls. Three balls are red ( R ) and eight balls are blue ( B ). Draw two balls, one at a time, with replacement . \"With replacement\" means that you put the first ball back in the urn before you select the second ball. The tree diagram using frequencies that show all the possible outcomes follows. Total = 64 + 24 + 24 + 9 = 121 The first set of branches represents the first draw. The second set of branches represents the second draw. Each of the outcomes is distinct. In fact, we can list each red ball as R 1, R 2, and R 3 and each blue ball as B 1, B 2, B 3, B 4, B 5, B 6, B 7, and B 8. Then the nine RR outcomes can be written as: R 1 R 1 R 1 R 2 R 1 R 3 R 2 R 1 R 2 R 2 R 2 R 3 R 3 R 1 R 3 R 2 R 3 R 3 The other outcomes are similar. There are a total of 11 balls in the urn. Draw two balls, one at a time, with replacement. There are 11(11) = 121 outcomes, the size of the sample space . a. List the 24 BR outcomes: B 1 R 1, B 1 R 2, B 1 R 3, ... a. B 1 R 1 B 1 R 2 B 1 R 3 B 2 R 1 B 2 R 2 B 2 R 3 B 3 R 1 B 3 R 2 B 3 R 3 B 4 R 1 B 4 R 2 B 4 R 3 B 5 R 1 B 5 R 2 B 5 R 3 B 6 R 1 B 6 R 2 B 6 R 3 B 7 R 1 B 7 R 2 B 7 R 3 B 8 R 1 B 8 R 2 B 8 R 3 b. Using the tree diagram, calculate P ( RR ). b. P ( RR ) = ( 3 11 ) ( 3 11 ) = 9 121 c. Using the tree diagram, calculate P ( RB ∪ BR ) . c. P ( RB ∪ BR ) = ( 3 11 ) ( 8 11 ) + ( 8 11 ) ( 3 11 ) = 48 121 d. Using the tree diagram, calculate P ( R on 1st draw ∩ B on 2nd draw ) . d. P ( R on 1st draw ∩ B on 2nd draw ) = ( 3 11 ) ( 8 11 ) = 24 121 e. Using the tree diagram, calculate P ( R on 2nd draw | B on 1st draw). e. P ( R on 2nd draw | B on 1st draw) = P ( R on 2nd | B on 1st) = 24 88 = 3 11 This problem is a conditional one. The sample space has been reduced to those outcomes that already have a blue on the first draw. There are 24 + 64 = 88 possible outcomes (24 BR and 64 BB ). Twenty-four of the 88 possible outcomes are BR . 24 88 = 3 11 . f. Using the tree diagram, calculate P ( BB ). f. P ( BB ) = 64 121 g. Using the tree diagram, calculate P ( B on the 2nd draw | R on the first draw). g. P ( B on 2nd draw | R on 1st draw) = 8 11 There are 9 + 24 outcomes that have R on the first draw (9 RR and 24 RB ). The sample space is then 9 + 24 = 33. 24 of the 33 outcomes have B on the second draw. The probability is then 24 33 . Try It In a standard deck, there are 52 cards. 12 cards are face cards (event F ) and 40 cards are not face cards (event N ). Draw two cards, one at a time, with replacement. All possible outcomes are shown in the tree diagram as frequencies. Using the tree diagram, calculate P ( FF ). Total number of outcomes is 144 + 480 + 480 + 1600 = 2,704. P ( FF ) = 144 144 + 480 + 480 + 1,600 = 144 2 , 704 = 9 169 An urn has three red marbles and eight blue marbles in it. Draw two marbles, one at a time, this time without replacement, from the urn. \"Without replacement\" means that you do not put the first ball back before you select the second marble. Following is a tree diagram for this situation. The branches are labeled with probabilities instead of frequencies. The numbers at the ends of the branches are calculated by multiplying the numbers on the two corresponding branches, for example, ( 3 11 ) ( 2 10 ) = 6 110 . Total = 56 + 24 + 24 + 6 110 = 110 110 = 1 NOTE If you draw a red on the first draw from the three red possibilities, there are two red marbles left to draw on the second draw. You do not put back or replace the first marble after you have drawn it. You draw without replacement , so that on the second draw there are ten marbles left in the urn. Calculate the following probabilities using the tree diagram. a. P ( RR ) = ________ a. P ( RR ) = ( 3 11 ) ( 2 10 ) = 6 110 b. Fill in the blanks: P ( RB ∪ BR ) = ( 3 11 ) ( 8 10 ) + (___)(___) = 48 110 b. P ( RB ∪ BR ) = ( 3 11 ) ( 8 10 ) + ( 8 11 ) ( 3 10 ) = 48 110 c. P ( R on 2nd | B on 1st) = c. P ( R on 2nd | B on 1st) = 3 10 d. Fill in the blanks. P ( R on 1st ∩ B on 2nd ) = (___)(___) = 24 110 d. P ( R on 1st ∩ B on 2nd ) = ( 3 11 ) ( 8 10 ) = 24 110 e. Find P ( BB ). e. P ( BB ) = ( 8 11 ) ( 7 10 ) f. Find P ( B on 2nd | R on 1st). f. Using the tree diagram, P ( B on 2nd | R on 1st) = P ( R | B ) = 8 10 . If we are using probabilities, we can label the tree in the following general way. P ( R | R ) here means P ( R on 2nd | R on 1st) P ( B | R ) here means P ( B on 2nd | R on 1st) P ( R | B ) here means P ( R on 2nd | B on 1st) P ( B | B ) here means P ( B on 2nd | B on 1st) Try It In a standard deck, there are 52 cards. Twelve cards are face cards ( F ) and 40 cards are not face cards ( N ). Draw two cards, one at a time, without replacement. The tree diagram is labeled with all possible probabilities. Find P ( FN ∪ NF ) . Find P ( N | F ). Find P (at most one face card). Hint: \"At most one face card\" means zero or one face card. Find P (at least one face card). Hint: \"At least one face card\" means one or two face cards. P ( FN ∪ NF ) = 480 2,652 + 480 2,652 = 960 2,652 = 80 221 P ( N | F ) = 40 51 P (at most one face card) = (480 + 480 + 1,560) 2,652 = 2 , 520 2 , 652 P (at least one face card) = (132 + 480 + 480) 2,652 = 1,092 2,652 A litter of kittens available for adoption at the Humane Society has four tabby kittens and five black kittens. A family comes in and randomly selects two kittens (without replacement) for adoption. What is the probability that both kittens are tabby? a. ( 1 2 ) ( 1 2 ) b. ( 4 9 ) ( 4 9 ) c. ( 4 9 ) ( 3 8 ) d. ( 4 9 ) ( 5 9 ) What is the probability that one kitten of each coloring is selected? a. ( 4 9 ) ( 5 9 ) b. ( 4 9 ) ( 5 8 ) c. ( 4 9 ) ( 5 9 ) + ( 5 9 ) ( 4 9 ) d. ( 4 9 ) ( 5 8 ) + ( 5 9 ) ( 4 8 ) What is the probability that a tabby is chosen as the second kitten when a black kitten was chosen as the first? What is the probability of choosing two kittens of the same color? a. c, b. d, c. 4 8 , d. 32 72 Try It Suppose there are four red balls and three yellow balls in a box. Two balls are drawn from the box without replacement. What is the probability that one ball of each coloring is selected? ( 4 7 ) ( 3 6 ) + ( 3 7 ) ( 4 6 ) References “Blood Types.” American Red Cross, 2013. Available online at http://www.redcrossblood.org/learn-about-blood/blood-types (accessed May 3, 2013). Data from the National Center for Health Statistics, part of the United States Department of Health and Human Services. Data from United States Senate. Available online at www.senate.gov (accessed May 2, 2013). Haiman, Christopher A., Daniel O. Stram, Lynn R. Wilkens, Malcolm C. Pike, Laurence N. Kolonel, Brien E. Henderson, and Loīc Le Marchand. “Ethnic and Racial Differences in the Smoking-Related Risk of Lung Cancer.” The New England Journal of Medicine, 2013. Available online at http://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa033250 (accessed May 2, 2013). Samuel, T. M. “Strange Facts about RH Negative Blood.” eHow Health, 2013. Available online at http://www.ehow.com/facts_5552003_strange-rh-negative-blood.html (accessed May 2, 2013). “United States: Uniform Crime Report – State Statistics from 1960–2011.” The Disaster Center. Available online at http://www.disastercenter.com/crime/ (accessed May 2, 2013). Data from Clara County Public H.D. Data from the American Cancer Society. Data from The Data and Story Library, 1996. Available online at http://lib.stat.cmu.edu/DASL/ (accessed May 2, 2013). Data from the Federal Highway Administration, part of the United States Department of Transportation. Data from the United States Census Bureau, part of the United States Department of Commerce. Data from USA Today. “Environment.” The World Bank, 2013. Available online at http://data.worldbank.org/topic/environment (accessed May 2, 2013). “Search for Datasets.” Roper Center: Public Opinion Archives, University of Connecticut., 2013. Available online at https://ropercenter.cornell.edu/?s=Search+for+Datasets (accessed February 6, 2019). Chapter Review There are several tools you can use to help organize and sort data when calculating probabilities. Contingency tables help display data and are particularly useful when calculating probabilities that have multiple dependent variables. A tree diagram use branches to show the different outcomes of experiments and makes complex probability questions easy to visualize. Tree Diagram the useful visual representation of a sample space and events in the form of a “tree” with branches marked by possible outcomes together with associated probabilities (frequencies, relative frequencies) Contingency Table the method of displaying a frequency distribution as a table with rows and columns to show how two variables may be dependent (contingent) upon each other; the table provides an easy way to calculate conditional probabilities.", "section": "Contingency Tables and Probability Trees", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Venn Diagrams A Venn diagram is a picture that represents the outcomes of an experiment. It generally consists of a box that represents the sample space S together with circles or ovals. The circles or ovals represent events. Venn diagrams also help us to convert common English words into mathematical terms that help add precision. Venn diagrams are named for their inventor, John Venn, a mathematics professor at Cambridge and an Anglican minister. His main work was conducted during the late 1870's and gave rise to a whole branch of mathematics and a new way to approach issues of logic. We will develop the probability rules just covered using this powerful way to demonstrate the probability postulates including the Addition Rule, Multiplication Rule, Complement Rule, Independence, and Conditional Probability. Suppose an experiment has the outcomes 1, 2, 3, ... , 12 where each outcome has an equal chance of occurring. Let event A = {1, 2, 3, 4, 5, 6} and event B = {6, 7, 8, 9}. Then A intersect B = A ∩ B = {6} and A union B = A ∪ B = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9}. . The Venn diagram is as follows: shows the most basic relationship among these numbers. First, the numbers are in groups called sets; set A and set B. Some number are in both sets; we say in set A ∩ in set B. The English word \"and\" means inclusive, meaning having the characteristics of both A and B, or in this case, being a part of both A and B. This condition is called the INTERSECTION of the two sets. All members that are part of both sets constitute the intersection of the two sets. The intersection is written as A ∩ B where ∩ is the mathematical symbol for intersection. The statement A ∩ B is read as \"A intersect B.\" You can remember this by thinking of the intersection of two streets. There are also those numbers that form a group that, for membership, the number must be in either one or the other group. The number does not have to be in BOTH groups, but instead only in either one of the two. These numbers are called the UNION of the two sets and in this case they are the numbers 1-5 (from A exclusively), 7-9 (from set B exclusively) and also 6, which is in both sets A and B. The symbol for the UNION is ∪ , thus A ∪ B = numbers 1-9, but excludes number 10, 11, and 12. The values 10, 11, and 12 are part of the universe, but are not in either of the two sets. Translating the English word \"AND\" into the mathematical logic symbol ∩ , intersection, and the word \"OR\" into the mathematical symbol ∪ , union, provides a very precise way to discuss the issues of probability and logic. The general terminology for the three areas of the Venn diagram in is shown in . Try It Suppose an experiment has outcomes black, white, red, orange, yellow, green, blue, and purple, where each outcome has an equal chance of occurring. Let event C = {green, blue, purple} and event P = {red, yellow, blue}. Then C ∩ P = {blue} and C ∪ P = {green, blue, purple, red, yellow} . Draw a Venn diagram representing this situation. Flip two fair coins. Let A = tails on the first coin. Let B = tails on the second coin. Then A = { TT , TH } and B = { TT , HT }. Therefore, A ∩ B = {TT} . A ∪ B = {TH, TT, HT} . The sample space when you flip two fair coins is X = { HH , HT , TH , TT }. The outcome HH is in NEITHER A NOR B . The Venn diagram is as follows: Try It Roll a fair, six-sided die. Let A = a prime number of dots is rolled. Let B = an odd number of dots is rolled. Then A = {2, 3, 5} and B = {1, 3, 5}. Therefore, A ∩ B = {3, 5} . A ∪ B = {1, 2, 3, 5} . The sample space for rolling a fair die is S = {1, 2, 3, 4, 5, 6}. Draw a Venn diagram representing this situation. A person with type O blood and a negative Rh factor (Rh-) can donate blood to any person with any blood type. Four percent of African Americans have type O blood and a negative RH factor, 5−10% of African Americans have the Rh- factor, and 51% have type O blood. The “O” circle represents the African Americans with type O blood. The “Rh-“ oval represents the African Americans with the Rh- factor. We will take the average of 5% and 10% and use 7.5% as the percent of African Americans who have the Rh- factor. Let O = African American with Type O blood and R = African American with Rh- factor. P ( O ) = ___________ P ( R ) = ___________ P ( O ∩ R ) = ___________ P ( O ∪ R ) = ____________ In the Venn Diagram, describe the overlapping area using a complete sentence. In the Venn Diagram, describe the area in the rectangle but outside both the circle and the oval using a complete sentence. a. 0.51; b. 0.075; c. 0.04; d. 0.545; e. The area represents the African Americans that have type O blood and the Rh- factor. f. The area represents the African Americans that have neither type O blood nor the Rh- factor. Try It Roll a fair, six-sided die. Let A = a prime number of dots is rolled. Let B = an odd number of dots is rolled. Then A = {2, 3, 5} and B = {1, 3, 5}. Therefore, A AND B = {3, 5}. A OR B = {1, 2, 3, 5}. The sample space for rolling a fair die is S = {1, 2, 3, 4, 5, 6}. Draw a Venn diagram representing this situation. Forty percent of the students at a local college belong to a club and 50% work part time. Five percent of the students work part time and belong to a club. Draw a Venn diagram showing the relationships. Let C = student belongs to a club and PT = student works part time. If a student is selected at random, find the probability that the student belongs to a club. P ( C ) = 0.40 the probability that the student works part time. P ( PT ) = 0.50 the probability that the student belongs to a club AND works part time. P ( C ∩ PT ) = 0.05 the probability that the student belongs to a club given that the student works part time. P ( C | P T ) = P ( C ∩ P T ) P ( P T ) = 0.05 0.50 = 0.1 the probability that the student belongs to a club OR works part time. P ( C ∪ PT ) = P ( C ) + P ( PT ) - P ( C ∩ PT ) = 0.40 + 0.50 - 0.05 = 0.85 In order to solve we had to draw upon the concept of conditional probability from the previous section. There we used tree diagrams to track the changes in the probabilities, because the sample space changed as we drew without replacement. In short, conditional probability is the chance that something will happen given that some other event has already happened. Put another way, the probability that something will happen conditioned upon the situation that something else is also true. In the probability P ( C | PT ) is the conditional probability that the randomly drawn student is a member of the club, conditioned upon the fact that the student also is working part time. This allows us to see the relationship between Venn diagrams and the probability postulates. Try It Fifty percent of the workers at a factory work a second job, 25% have a spouse who also works, 5% work a second job and have a spouse who also works. Draw a Venn diagram showing the relationships. Let W = works a second job and S = spouse also works. In a bookstore, the probability that the customer buys a novel is 0.6, and the probability that the customer buys a non-fiction book is 0.4. Suppose that the probability that the customer buys both is 0.2. Draw a Venn diagram representing the situation. Find the probability that the customer buys either a novel or a non-fiction book. In the Venn diagram, describe the overlapping area using a complete sentence. Suppose that some customers buy only compact disks. Draw an oval in your Venn diagram representing this event. a. and d. In the following Venn diagram below, the blue oval represent customers buying a novel, the red oval represents customer buying non-fiction, and the yellow oval customer who buy compact disks. b. P (novel or non-fiction) = P (Blue ∪ Red) = P (Blue) + P (Red) - P (Blue ∩ Red) = 0.6 + 0.4 - 0.2 = 0.8. c. The overlapping area of the blue oval and red oval represents the customers buying both a novel and a nonfiction book. A set of 20 German Shepherd dogs is observed. 12 are male, 8 are female, 10 have some brown coloring, and 5 have some white sections of fur. Answer the following using Venn Diagrams. Draw a Venn diagram simply showing the sets of male and female dogs. The Venn diagram below demonstrates the situation of mutually exclusive events where the outcomes are independent events. If a dog cannot be both male and female, then there is no intersection. Being male precludes being female and being female precludes being male: in this case, the characteristic gender is therefore mutually exclusive. A Venn diagram shows this as two sets with no intersection. The intersection is said to be the null set using the mathematical symbol ∅. Draw a second Venn diagram illustrating that 10 of the male dogs have brown coloring. The Venn diagram below shows the overlap between male and brown where the number 10 is placed in it. This represents Male ∩ Brown : both male and brown. This is the intersection of these two characteristics. To get the union of Male and Brown, then it is simply the two circled areas minus the overlap. In proper terms, Male ∪ Brown = Male + Brown − Male ∩ Brown will give us the number of dogs in the union of these two sets. If we did not subtract the intersection, we would have double counted some of the dogs. Now draw a situation depicting a scenario in which the non-shaded region represents \"No white fur and female,\" or White fur′ ∩ Female. the prime above \"fur\" indicates \"not white fur.\" The prime above a set means not in that set, e.g. A ′ means not A . Sometimes, the notation used is a line above the letter. For example, A ¯ = A ′ . The Addition Rule of Probability We met the addition rule earlier but without the help of Venn diagrams. Venn diagrams help visualize the counting process that is inherent in the calculation of probability. To restate the Addition Rule of Probability: P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) − P ( A ∩ B ) Remember that probability is simply the proportion of the objects we are interested in relative to the total number of objects. This is why we can see the usefulness of the Venn diagrams. shows how we can use Venn diagrams to count the number of dogs in the union of brown and male by reminding us to subtract the intersection of brown and male. We can see the effect of this directly on probabilities in the addition rule. Try It A set of 40 people are selected randomly. 24 are male, 16 are female, 21 like coffee, and 19 like tea. Answer the following using Venn diagrams. Draw a Venn diagram simply showing the sets of male and female. Draw a second Venn diagram illustrating 14 males liking coffee. Draw a situation with a region depicting female and not liking tea. IBS2e_UnFigure_03_Ex31_001 IBS2e_UnFigure_03_Ex31_002 IBS2e_UnFigure_03_Ex31_003 Let's sample 50 students who are in a statistics class. 20 are first-year students and 30 are sophomores. 15 students get a \"B\" in the course, and 5 students both get a \"B\" and are first-year students. Find the probability of selecting a student who either earns a \"B\" OR is a first-year student. We are translating the word OR to the mathematical symbol for the addition rule, which is the union of the two sets. We know that there are 50 students in our sample, so we know the denominator of our fraction to give us probability. We need only to find the number of students that meet the characteristics we are interested in, i.e. any first-year students and any student who earned a grade of \"B.\" With the Addition Rule of probability, we can skip directly to probabilities. Let \"A\" = the number of first-year students, and let \"B\" = the grade of \"B.\" Below we can see the process for using Venn diagrams to solve this. The P ( A ) = 20 50 = 0.40 , P ( B ) = 15 50 = 0.30 , and P ( A ∩ B ) = 5 50 = 0.10 . Therefore, P ( A ∪ B ) = 0.40 + 0.30 − 0.10 = 0.60 . If two events are mutually exclusive, then, like the example where we diagram the male and female dogs, the addition rule is simplified to just P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) − 0 . This is true because, as we saw earlier, the union of mutually exclusive events is the null set, ∅. The diagrams below demonstrate this. Try It A set of 40 random people is taken. 15 are male, and 25 are female. 18 people like coffee. 10 people are male and like coffee. Find the probability of selecting a person that likes coffee or is male. Let “A” = the number of males and let “B” = people who like coffee. The probabilities obtained are: P ( A ) = 15 40 = 0 . 375 , P ( B ) = 18 40 = 0 . 45 , P ( A ∩ B ) = 10 40 = 0 . 25 So, P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) - P ( A ∩ B ) = 0 . 375 + 0 . 45 - 0 . 25 = 0 . 575 . So the probability that a person likes coffee or is male is 0.575. The Multiplication Rule of Probability Restating the Multiplication Rule of Probability using the notation of Venn diagrams, we have: P ( A ∩ B ) = P ( A | B ) ⋅ P ( B ) The multiplication rule can be modified with a bit of algebra into the following conditional rule. Then Venn diagrams can then be used to demonstrate the process. The conditional rule: P ( A | B ) = P ( A ∩ B ) P ( B ) Using the same facts from above, find the probability that someone will earn a \"B\" if they are a \"first-year students.\" P ( A | B ) = 0.10 0.30 = 1 3 The multiplication rule must also be altered if the two events are independent. Independent events are defined as a situation where the conditional probability is simply the probability of the event of interest. Formally, independence of events is defined as P ( A | B ) = P ( A ) or P ( B | A ) = P ( B ) . When flipping coins, the outcome of the second flip is independent of the outcome of the first flip; coins do not have memory. The Multiplication Rule of Probability for independent events thus becomes: P ( A ∩ B ) = P ( A ) ⋅ P ( B ) One easy way to remember this is to consider what we mean by the word \"and.\" We see that the Multiplication Rule has translated the word \"and\" to the Venn notation for intersection. Therefore, the outcome must meet the two conditions of first-year and grade of \"B\" in the above example. It is harder, less probable, to meet two conditions than just one or some other one. We can attempt to see the logic of the Multiplication Rule of probability due to the fact that fractions multiplied times each other become smaller. The development of the Rules of Probability with the use of Venn diagrams can be shown to help as we wish to calculate probabilities from data arranged in a contingency table. is from a sample of 200 people who were asked how much education they completed. The columns represent the highest education they completed, and the rows separate the individuals by men and women. Less than high school grad High school grad Some college College grad Total Men 5 15 40 60 120 Women 8 12 30 30 80 Total 13 27 70 90 200 Now, we can use this table to answer probability questions. The following examples are designed to help understand the format above while connecting the knowledge to both Venn diagrams and the probability rules. What is the probability that a selected person both finished college and is a woman? This is a simple task of finding the value where the two characteristics intersect on the table, and then applying the postulate of probability, which states that the probability of an event is the proportion of outcomes that match the event in which we are interested as a proportion of all total possible outcomes. P ( College Grad ∩ Female ) = 30 200 = 0.15 What is the probability of selecting either a woman or someone who finished college? This task involves the use of the addition rule to solve for this probability. P ( College Grad ∪ Female ) = P ( F ) + P ( CG )− P ( F ∩ CG ) P ( College Grad ∪ Female ) = 80 200 + 90 200 − 30 200 = 140 200 = 0.70 What is the probability of selecting a high school graduate if we only select from the group of men? Here we must use the conditional probability rule (the modified multiplication rule) to solve for this probability. P ( HS Grad | Man = P ( HS Grad ∩ Man ) P ( Man ) = ( 15 200 ) ( 120 200 ) = 15 120 = 0.125 Can we conclude that the level of education attained by these 200 people is independent of the gender of the person? There are two ways to approach this test. The first method seeks to test if the intersection of two events equals the product of the events separately remembering that if two events are independent than P ( A )* P ( B ) = P ( A ∩ B ). For simplicity's sake, we can use calculated values from above. Does P(College Grad ∩ Woman) = P(CG) ⋅ P(F)? 30 200 ≠ 90 200 ⋅ 80 200 because 0.15 ≠ 0.18. Therefore, gender and education here are not independent. The second method is to test if the conditional probability of A given B is equal to the probability of A . Again for simplicity, we can use an already calculated value from above. Does P(HS Grad | Man) = P(HS Grad)? 15 120 ≠ 27 200 because 0.125 ≠ 0.135. Therefore, again gender and education here are not independent. Try It The table shows a spread of what 100 random people like to eat. The columns represent the fruit that they like to eat, and the rows separate the individuals by men and women. Grape Watermelon Apple Pomegranate Total Men 12 18 20 10 60 Women 13 7 15 5 40 Total 25 25 35 15 100 Answer the following questions: What is the probability that a selected person likes pomegranate and is a man? What is the probability of selecting either a man or someone who likes apple? What is the probability of selecting a person who likes watermelon if we select from the group of women? P ( P o m e g a n a t e ∩ m a l e ) = 10 100 = 0 . 1 P ( M a l e ∪ A p p l e ) = P ( M a l e ) + P ( A p p l e ) - P ( M a l e ∩ A p p l e ) = 60 100 + 35 100 - 20 100 = 0 . 75 P ( W a t e r m e l o n | F e m a l e ) = P ( W a t e r m e l o n ∩ F e m a l e ) P ( F e m a l e ) = 7 100 40 100 = 7 40 = 0 . 175 Chapter Review A Venn diagram is a picture that represents the outcomes of an experiment. It generally consists of a box that represents the sample space S or universe of the objects of interest together with circles or ovals. The circles or ovals represent groups of events called sets. A Venn diagram is especially helpful for visualizing the ∪ event, the ∩ event, and the complement of an event and for understanding conditional probabilities. A Venn diagram is especially helpful for visualizing an Intersection of two events, a Union of two events, or a Complement of one event. A system of Venn diagrams can also help to understand Conditional probabilities. Venn diagrams connect the brain and eyes by matching the literal arithmetic to a picture. It is important to note that more than one Venn diagram is needed to solve the probability rule formulas introduced in Section 3.3 . Use the following information to answer the next four exercises. shows a random sample of musicians and how they learned to play their instruments. Gender Self-taught Studied in school Private instruction Total Women 12 38 22 72 Men 19 24 15 58 Total 31 62 37 130 Find P (musician is a woman). Find P (musician is a man ∩ had private instruction). P (musician is a male ∩ had private instruction) = 15 130 = 3 26 = 0.12 Find P (musician is a woman ∪ is self taught). Are the events “being a woman musician” and “learning music in school” mutually exclusive events? The events are not mutually exclusive. It is possible to be a female musician who learned music in school. The probability that a man develops some form of cancer in his lifetime is 0.4567. The probability that a man has at least one false positive test result (meaning the test comes back for cancer when the man does not have it) is 0.51. Let: C = a man develops cancer in his lifetime; P = man has at least one false positive. Construct a tree diagram of the situation. Bringing It Together Use the following information to answer the next seven exercises. An article in the New England Journal of Medicine , reported about a study of smokers in California and Hawaii. In one part of the report, the self-reported ethnicity and smoking levels per day were given. Of the people smoking at most ten cigarettes per day, there were 9,886 Black people, 2,745 Native Hawaiian people, 12,831 Latino people, 8,378 Japanese American people, and 7,650 White people. Of the people smoking 11 to 20 cigarettes per day, there were 6,514 Black people, 3,062 Native Hawaiian people, 4,932 Latino people, 10,680 Japanese American people, and 9,877 White people. Of the people smoking 21 to 30 cigarettes per day, there were 1,671 Black people, 1,419 Native Hawaiian people, 1,406 Latino people, 4,715 Japanese American people, and 6,062 White people. Of the people smoking at least 31 cigarettes per day, there were 759 Black people, 788 Native Hawaiian people, 800 Latino people, 2,305 Japanese American people, and 3,970 White people. Complete the table using the data provided. Smoking Levels by Ethnicity Smoking level Black people Native Hawaiian Latino Japanese American White people TOTALS 1–10 11–20 21–30 31+ TOTALS Suppose that one person from the study is randomly selected. Find the probability that person smoked 11 to 20 cigarettes per day. 35,065 100,450 Find the probability that the person was Latino. In words, explain what it means to pick one person from the study who is “Japanese American AND smokes 21 to 30 cigarettes per day.” Also, find the probability. To pick one person from the study who is Japanese American AND smokes 21 to 30 cigarettes per day means that the person has to meet both criteria: both Japanese American and smokes 21 to 30 cigarettes. The sample space should include everyone in the study. The probability is 4,715 100,450 . In words, explain what it means to pick one person from the study who is “Japanese American ∪ smokes 21 to 30 cigarettes per day.” Also, find the probability. In words, explain what it means to pick one person from the study who is “Japanese American | that person smokes 21 to 30 cigarettes per day.” Also, find the probability. To pick one person from the study who is Japanese American given that person smokes 21-30 cigarettes per day, means that the person must fulfill both criteria and the sample space is reduced to those who smoke 21-30 cigarettes per day. The probability is 4715 15,273 . Prove that smoking level/day and ethnicity are dependent events. Use the following information to answer the next two exercises. Suppose that you have eight cards. Five are green and three are yellow. The cards are well shuffled. Suppose that you randomly draw two cards, one at a time, with replacement . Let G 1 = first card is green Let G 2 = second card is green Draw a tree diagram of the situation. Find P ( G 1 ∩ G 2 ). Find P (at least one green). Find P ( G 2 | G 1 ). Are G 2 and G 1 independent events? Explain why or why not. P ( GG ) = ( 5 8 ) ( 5 8 ) = 25 64 P (at least one green) = P ( GG ) + P ( GY ) + P ( YG ) = 25 64 + 15 64 + 15 64 = 55 64 P ( G | G ) = 5 8 Yes, they are independent because the first card is placed back in the bag before the second card is drawn; the composition of cards in the bag remains the same from draw one to draw two. Suppose that you randomly draw two cards, one at a time, without replacement . G 1 = first card is green G 2 = second card is green Draw a tree diagram of the situation. Find P ( G 1 ∩ G 2 ). Find P (at least one green). Find P ( G 2 | G 1 ). Are G 2 and G 1 independent events? Explain why or why not. Use the following information to answer the next two exercises. The percent of licensed U.S. drivers (from a recent year) that are women is 48.60. Of the women, 5.03% are age 19 and under; 81.36% are age 20–64; 13.61% are age 65 or over. Of the licensed U.S. men drivers, 5.04% are age 19 and under; 81.43% are age 20–64; 13.53% are age 65 or over. Complete the following. Construct a table or a tree diagram of the situation. Find P (driver is a woman). Find P (driver is age 65 or over | driver is a woman). Find P (driver is age 65 or over ∩ a woman). In words, explain the difference between the probabilities in part c and part d. Find P (driver is age 65 or over). Are being age 65 or over and being a woman mutually exclusive events? How do you know? <20 20–64 >64 Totals Female 0.0244 0.3954 0.0661 0.486 Male 0.0259 0.4186 0.0695 0.514 Totals 0.0503 0.8140 0.1356 1 P ( F ) = 0.486 P (>64 | F ) = 0.1361 P (>64 and F ) = P ( F ) P (>64| F ) = (0.486)(0.1361) = 0.0661 P (>64 | F ) is the percentage of female drivers who are 65 or older and P (>64 ∩ F ) is the percentage of drivers who are female and 65 or older. P (> 64 ) = P (>64 ∩ F ) + P (>64 ∩ M ) = 0.1356 No, being female and 65 or older are not mutually exclusive because they can occur at the same time P(>64 ∩ F ) = 0.0661. Suppose that 10,000 U.S. licensed drivers are randomly selected. How many would you expect to be men? Using the table or tree diagram, construct a contingency table of gender versus age group. Using the contingency table, find the probability that out of the age 20–64 group, a randomly selected driver is a woman. Approximately 86.5% of Americans commute to work by car, truck, or van. Out of that group, 84.6% drive alone and 15.4% drive in a carpool. Approximately 3.9% walk to work and approximately 5.3% take public transportation. Construct a table or a tree diagram of the situation. Include a branch for all other modes of transportation to work. Assuming that the walkers walk alone, what percent of all commuters travel alone to work? Suppose that 1,000 workers are randomly selected. How many would you expect to travel alone to work? Suppose that 1,000 workers are randomly selected. How many would you expect to drive in a carpool? Car, truck or van Walk Public transportation Other Totals Alone 0.7318 Not alone 0.1332 Totals 0.8650 0.0390 0.0530 0.0430 1 If we assume that all walkers are alone and that none from the other two groups travel alone (which is a big assumption) we have: P (Alone) = 0.7318 + 0.0390 = 0.7708. Make the same assumptions as in (b) we have: (0.7708)(1,000) = 771 (0.1332)(1,000) = 133 When the Euro coin was introduced in 2002, two math professors had their statistics students test whether the Belgian one Euro coin was a fair coin. They spun the coin rather than tossing it and found that out of 250 spins, 140 showed a head (event H ) while 110 showed a tail (event T ). On that basis, they claimed that it is not a fair coin. Based on the given data, find P ( H ) and P ( T ). Use a tree to find the probabilities of each possible outcome for the experiment of tossing the coin twice. Use the tree to find the probability of obtaining exactly one head in two tosses of the coin. Use the tree to find the probability of obtaining at least one head. Homework Use the information in the to answer the next eight exercises. The table shows the political party affiliation for various members of the U.S. Senate during two separate years when they are up for reelection. Up for reelection: Democratic party Republican party Other Total Year A 20 13 0 Year B 10 24 0 Total What is the probability that a randomly selected senator has an “Other” affiliation? 0 What is the probability that a randomly selected senator is up for reelection in Year B? What is the probability that a randomly selected senator is a Democrat and up for reelection in Year B? 10 67 What is the probability that a randomly selected senator is a Republican or is up for reelection in Year A? Suppose that a member of the U.S. Senate is randomly selected. Given that the randomly selected senator is up for reelection in Year B, what is the probability that this senator is a Democrat? 10 34 Suppose that a member of the U.S. Senate is randomly selected. What is the probability that the senator is up for reelection in Year A, knowing that this senator is a Republican? The events “Republican” and “Up for reelection in Year B” are ________ mutually exclusive. independent. both mutually exclusive and independent. neither mutually exclusive nor independent. d The events “Other” and “Up for reelection in Year B” are ________ mutually exclusive. independent. both mutually exclusive and independent. neither mutually exclusive nor independent. gives the number of participants in the recent National Health Interview Survey who had been treated for cancer in the previous 12 months. The results are sorted by age, race (Black or White), and sex. We are interested in possible relationships between age, race, and sex. We will let suicide victims be our population. Race and sex 15–24 25–40 41–65 Over 65 TOTALS White, male 1,165 2,036 3,703 8,395 White, female 1,076 2,242 4,060 9,129 Black, male 142 194 384 824 Black, female 131 290 486 1,061 All others TOTALS 2,792 5,279 9,354 21,081 Do not include \"all others\" for parts f and g. Fill in the column for cancer treatment for individuals over age 65. Fill in the row for all other races. Find the probability that a randomly selected individual was a White male. Find the probability that a randomly selected individual was a Black female. Find the probability that a randomly selected individual was Black Find the probability that a randomly selected individual was male. Out of the individuals over age 65, find the probability that a randomly selected individual was a Black or White male. Race and sex 1–14 15–24 25–64 Over 64 TOTALS White, male 1,165 2,036 3,703 1,491 8,395 White, female 1,076 2,242 4,060 1,751 9,129 Black, male 142 194 384 104 824 Black, female 131 290 486 154 1,061 All others 156 TOTALS 2,792 5,279 9,354 3,656 21,081 Race and sex 1–14 15–24 25–64 Over 64 TOTALS White, male 1,165 2,036 3,703 1,491 8,395 White, female 1,076 2,242 4,060 1,751 9,129 Black, male 142 194 384 104 824 Black, female 131 290 486 154 1,061 All others 278 517 721 156 1672 TOTALS 2,792 5,279 9,354 3,656 21,081 8,395 21,081 ≈ 0.3982 1,061 21,081 ≈ 0.0503 1,885 21,081 ≈ 0.0894 9,219 19,409 ≈ 0.475 1,595 3,500 ≈ 0.456 Use the following information to answer the next two exercises. The table of data obtained from www.baseball-almanac.com shows hit information for four well known baseball players. Suppose that one hit from the table is randomly selected. Name Single Double Triple Home run TOTAL HITS Babe Ruth 1,517 506 136 714 2,873 Jackie Robinson 1,054 273 54 137 1,518 Ty Cobb 3,053 724 295 117 4,189 Hank Aaron 2,294 624 98 755 3,771 TOTAL 7,918 2,127 583 1,723 12,351 Find P (hit was made by Babe Ruth). 1518 2873 2873 12351 583 12351 4189 12351 Find P (hit was made by Ty Cobb | The hit was a Home Run). 4189 12351 117 1723 1723 4189 117 12351 b identifies a group of children by one of four hair colors, and by type of hair. Hair type Brown Blond Black Red Totals Wavy 20 15 3 43 Straight 80 15 12 Totals 20 215 Complete the table. What is the probability that a randomly selected child will have wavy hair? What is the probability that a randomly selected child will have either brown or blond hair? What is the probability that a randomly selected child will have wavy brown hair? What is the probability that a randomly selected child will have red hair, given that they have straight hair? If B is the event of a child having brown hair, find the probability of the complement of B . In words, what does the complement of B represent? In a previous year, the weights of the members of the San Francisco 49ers and the Dallas Cowboys were published in the San Jose Mercury News . The factual data were compiled into the following table. Shirt # ≤ 210 211–250 251–290 > 290 1–33 21 5 0 0 34–66 6 18 7 4 66–99 6 12 22 5 For the following, suppose that you randomly select one player from the 49ers or Cowboys. Find the probability that his shirt number is from 1 to 33. Find the probability that he weighs at most 210 pounds. Find the probability that his shirt number is from 1 to 33 AND he weighs at most 210 pounds. Find the probability that his shirt number is from 1 to 33 OR he weighs at most 210 pounds. Find the probability that his shirt number is from 1 to 33 GIVEN that he weighs at most 210 pounds. 26 106 33 106 21 106 ( 26 106 ) + ( 33 106 ) - ( 21 106 ) = ( 38 106 ) 21 33 Use the following information to answer the next two exercises. This tree diagram shows the tossing of an unfair coin followed by drawing one bead from a cup containing three red ( R ), four yellow ( Y ) and five blue ( B ) beads. For the coin, P ( H ) = 2 3 and P ( T ) = 1 3 where H is heads and T is tails. Find P (tossing a Head on the coin AND a Red bead) 2 3 5 15 6 36 5 36 Find P (Blue bead). 15 36 10 36 10 12 6 36 a A box of cookies contains three chocolate and seven butter cookies. Miguel randomly selects a cookie and eats it. Then he randomly selects another cookie and eats it. (How many cookies did he take?) Draw the tree that represents the possibilities for the cookie selections. Write the probabilities along each branch of the tree. Are the probabilities for the flavor of the SECOND cookie that Miguel selects independent of his first selection? Explain. For each complete path through the tree, write the event it represents and find the probabilities. Let S be the event that both cookies selected were the same flavor. Find P ( S ). Let T be the event that the cookies selected were different flavors. Find P ( T ) by two different methods: by using the complement rule and by using the branches of the tree. Your answers should be the same with both methods. Let U be the event that the second cookie selected is a butter cookie. Find P ( U ). Venn Diagram the visual representation of a sample space and events in the form of circles or ovals showing their intersections", "section": "Venn Diagrams", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction You can use probability and discrete random variables to calculate the likelihood of lightning striking the ground five times during a half-hour thunderstorm. (credit: modification of work “CG lightning strike” by Axel Rouvin/ Flickr, CC BY 2.0) A student takes a ten-question, true-false quiz. Because the student had such a busy schedule, they could not study and guesses randomly at each answer. What is the probability of the student passing the test with at least a 70%? The manager of an auto dealership might be interested in the color preferences for new car buyers. Suppose on average the dealership sells 20 cars per month. What is the probability that a customer prefers red cars? These two examples illustrate two different types of probability problems involving discrete random variables. Recall that discrete data are data that you can count, that is, the random variable can only take on whole number values. A random variable describes the outcomes of a statistical experiment in words. The values of a random variable can vary with each repetition of an experiment, often called a trial. Random Variable Notation The upper case letter X denotes a random variable. Lower case letters like x or y denote the value of a random variable. If X is a random variable, then X is written in words, and x is given as a number. For example, let X = the number of heads you get when you toss three fair coins. The sample space for the toss of three fair coins is TTT ; THH ; HTH ; HHT ; HTT ; THT ; TTH ; HHH . Then, x = 0, 1, 2, 3. X is in words and x is a number. Notice that for this example, the x values are countable outcomes. Because you can count the possible values as whole numbers that X can take on and the outcomes are random (the x values 0, 1, 2, 3), X is a discrete random variable. Probability Density Functions (PDF) for a Random Variable A probability density function or probability distribution function has two characteristics: Each probability is between zero and one, inclusive. The sum of the probabilities is one. A probability density function is a mathematical formula that calculates probabilities for specific types of events, what we have been calling experiments. There is a sort of magic to a probability density function (Pdf) partially because the same formula often describes very different types of events. For example, the binomial Pdf will calculate probabilities for flipping coins, yes/no questions on an exam, opinions of voters in an up or down opinion poll, indeed any binary event. Other probability density functions will provide probabilities for the time until a part will fail, when a customer will arrive at the turnpike booth, the number of telephone calls arriving at a central switchboard, the growth rate of a bacterium, and on and on. There are whole families of probability density functions that are used in a wide variety of applications, including medicine, business and finance, physics and engineering, among others. For our needs here we will concentrate on only a few probability density functions as we develop the tools of inferential statistics. Counting Formulas and the Combinational Formula To repeat, the probability of event A , P(A), is simply the number of ways the experiment will result in A, relative to the total number of possible outcomes of the experiment. As an equation this is: P ( A ) = number of ways to get A Total number of possible outcomes When we looked at the sample space for flipping 3 coins we could easily write the full sample space and thus could easily count the number of events that met our desired result, e.g. x = 1 , where X is the random variable defined as the number of heads. As we have larger numbers of items in the sample space, such as a full deck of 52 cards, the ability to write out the sample space becomes impossible. We see that probabilities are nothing more than counting the events in each group we are interested in and dividing by the number of elements in the universe, or sample space. This is easy enough if we are counting sophomores in a Stat class, but in more complicated cases listing all the possible outcomes may take a life time. There are, for example, 36 possible outcomes from throwing just two six-sided dice where the random variable is the sum of the number of spots on the up-facing sides. If there were four dice then the total number of possible outcomes would become 1,296. There are more than 2.5 MILLION possible 5 card poker hands in a standard deck of 52 cards. Obviously keeping track of all these possibilities and counting them to get at a single probability would be tedious at best. An alternative to listing the complete sample space and counting the number of elements we are interested in, is to skip the step of listing the sample space, and simply figuring out the number of elements in it and doing the appropriate division. If we are after a probability we really do not need to see each and every element in the sample space, we only need to know how many elements are there. Counting formulas were invented to do just this. They tell us the number of unordered subsets of a certain size that can be created from a set of unique elements. By unordered it is meant that, for example, when dealing cards, it does not matter if you got {ace, ace, ace, ace, king} or {king, ace, ace, ace, ace} or {ace, king, ace, ace, ace} and so on. Each of these subsets are the same because they each have 4 aces and one king. Combinational Formula n x = n C x = n ! x ! ( n - x ) ! This is the formula that tells the number of unique unordered subsets of size x that can be created from n unique elements. The formula is read “n combinatorial x”. Sometimes it is read as “n choose x.\" The exclamation point \"!\" is called a factorial and tells us to take all the numbers from 1 through the number before the ! and multiply them together thus 4! is 1·2·3·4=24. By definition 0! = 1. The formula is called the Combinatorial Formula. It is also called the Binomial Coefficient, for reasons that will be clear shortly. While this mathematical concept was understood long before 1653, Blaise Pascal is given major credit for his proof that he published in that year. Further, he developed a generalized method of calculating the values for combinatorials known to us as the Pascal Triangle. Pascal was one of the geniuses of an era of extraordinary intellectual advancement which included the work of Galileo, Rene Descartes, Isaac Newton, William Shakespeare and the refinement of the scientific method, the very rationale for the topic of this text. Let’s find the hard way the total number of combinations of the four aces in a deck of cards if we were going to take them two at a time. The sample space would be: S={Spade,Heart),(Spade, Diamond),(Spade,Club), (Diamond,Club),(Heart,Diamond),(Heart,Club)} There are 6 combinations; formally, six unique unordered subsets of size 2 that can be created from 4 unique elements. To use the combinatorial formula we would solve the formula as follows: 4 2 = 4 ! ( 4 - 2 ) ! 2 ! = 4 · 3 · 2 · 1 2 · 1 · 2 · 1 = 6 If we wanted to know the number of unique 5 card poker hands that could be created from a 52 card deck we simply compute: 52 5 where 52 is the total number of unique elements from which we are drawing and 5 is the size group we are putting them into. With the combinatorial formula we can count the number of elements in a sample space without having to write each one of them down, truly a lifetime's work for just the number of 5 card hands from a deck of 52 cards. We can now apply this tool to a very important probability density function, the hypergeometric distribution. Remember, a probability density function computes probabilities for us. We simply put the appropriate numbers in the formula and we get the probability of specific events. However, for these formulas to work they must be applied only to cases for which they were designed. Chapter Review The characteristics of a probability distribution or density function (PDF) are as follows: Each probability is between zero and one, inclusive ( inclusive means to include zero and one). The sum of the probabilities is one. Use the following information to answer the next five exercises: A company wants to evaluate its attrition rate, in other words, how long new hires stay with the company. Over the years, they have established the following probability distribution. Let X = the number of years a new hire will stay with the company. Let P ( x ) = the probability that a new hire will stay with the company x years. Complete using the data provided. x P ( x ) 0 0.12 1 0.18 2 0.30 3 0.15 4 5 0.10 6 0.05 x P ( x ) 0 0.12 1 0.18 2 0.30 3 0.15 4 0.10 5 0.10 6 0.05 P ( x = 4) = _______ P ( x ≥ 5) = _______ 0.10 + 0.05 = 0.15 On average, how long would you expect a new hire to stay with the company? What does the column “ P ( x )” sum to? 1 Use the following information to answer the next six exercises: A baker is deciding how many batches of muffins to make to sell in his bakery. He wants to make enough to sell every one and no fewer. Through observation, the baker has established a probability distribution. x P ( x ) 1 0.15 2 0.35 3 0.40 4 0.10 Define the random variable X . What is the probability the baker will sell more than one batch? P ( x > 1) = _______ 0.35 + 0.40 + 0.10 = 0.85 What is the probability the baker will sell exactly one batch? P ( x = 1) = _______ On average, how many batches should the baker make? 1(0.15) + 2(0.35) + 3(0.40) + 4(0.10) = 0.15 + 0.70 + 1.20 + 0.40 = 2.45 Use the following information to answer the next four exercises: Emery has music practice three days a week. They practice for all of the three days 85% of the time, two days 8% of the time, one day 4% of the time, and no days 3% of the time. One week is selected at random. Define the random variable X . Construct a probability distribution table for the data. x P ( x ) 0 0.03 1 0.04 2 0.08 3 0.85 We know that for a probability distribution function to be discrete, it must have two characteristics. One is that the sum of the probabilities is one. What is the other characteristic? Use the following information to answer the next five exercises: Javier volunteers in community events each month. He does not do more than five events in a month. He attends exactly five events 35% of the time, four events 25% of the time, three events 20% of the time, two events 10% of the time, one event 5% of the time, and no events 5% of the time. Define the random variable X . Let X = the number of events Javier volunteers for each month. What values does x take on? Construct a PDF table. x P ( x ) 0 0.05 1 0.05 2 0.10 3 0.20 4 0.25 5 0.35 Find the probability that Javier volunteers for less than three events each month. P ( x < 3) = _______ Find the probability that Javier volunteers for at least one event each month. P ( x > 0) = _______ 1 – 0.05 = 0.95 Random Variable (RV) a characteristic of interest in a population being studied; common notation for variables are upper case Latin letters X , Y , Z ,...; common notation for a specific value from the domain (set of all possible values of a variable) are lower case Latin letters x, y, and z . For example, if X is the number of children in a family, then x represents a specific integer 0, 1, 2, 3,.... Variables in statistics differ from variables in intermediate algebra in the two following ways. The domain of the random variable (RV) is not necessarily a numerical set; the domain may be expressed in words; for example, if X = hair color then the domain is {black, blond, gray, green, orange}. We can tell what specific value x the random variable X takes only after performing the experiment. Probability Distribution Function (PDF) a mathematical description of a discrete random variable ( RV ), given either in the form of an equation (formula) or in the form of a table listing all the possible outcomes of an experiment and the probability associated with each outcome.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Hypergeometric Distribution The simplest probability density function is the hypergeometric. This is the most basic one because it is created by combining our knowledge of probabilities from Venn diagrams, the addition and multiplication rules, and the combinatorial counting formula. To find the number of ways to get 2 aces from the four in the deck we computed: 4 2 = 4 ! 2 ! ( 4 - 2 ) ! = 6 And if we did not care what else we had in our hand for the other three cards we would compute: 48 3 = 48 ! 3 ! 45 ! = 17,296 Putting this together, we can compute the probability of getting exactly two aces in a 5 card poker hand as: 4 2 48 3 52 5 = .0399 This solution is really just the probability distribution known as the Hypergeometric. The generalized formula is: h ( x ) = A x N - A n - x N n where x = the number we are interested in coming from the group with A objects. h(x) is the probability of x successes, in n attempts, when A successes (aces in this case) are in a population that contains N elements. The hypergeometric distribution is an example of a discrete probability distribution because there is no possibility of partial success, that is, there can be no poker hands with 2 1/2 aces. Said another way, a discrete random variable has to be a whole, or counting, number only. This probability distribution works in cases where the probability of a success changes with each draw. Another way of saying this is that the events are NOT independent. In using a deck of cards, we are sampling WITHOUT replacement. If we put each card back after it was drawn then the hypergeometric distribution be an inappropriate Pdf. For the hypergeometric to work, the population must be dividable into two and only two independent subsets (aces and non-aces in our example). The random variable X = the number of items from the group of interest. the experiment must have changing probabilities of success with each experiment (the fact that cards are not replaced after the draw in our example makes this true in this case). Another way to say this is that you sample without replacement and therefore each pick is not independent. the random variable must be discrete, rather than continuous. A candy dish contains 30 jelly beans and 20 gumdrops. Ten candies are picked at random. What is the probability that 5 of the 10 are gumdrops? The two groups are jelly beans and gumdrops. Since the probability question asks for the probability of picking gumdrops, the group of interest (first group A in the formula) is gumdrops. The size of the group of interest (first group) is 30. The size of the second group is 20. The size of the sample is 10 (jelly beans or gumdrops). Let X = the number of gumdrops in the sample of 10. X takes on the values x = 0, 1, 2, ..., 10. a. What is the probability statement written mathematically? b. What is the hypergeometric probability density function written out to solve this problem? c. What is the answer to the question \"What is the probability of drawing 5 gumdrops in 10 picks from the dish?\" a. P ( x = 5 ) b. P ( x = 5 ) = ( 5 30 ) ( 5 20 ) ( 10 50 ) c. P ( x = 5 ) = 0.215 Try It A bag contains letter tiles. Forty-four of the tiles are vowels, and 56 are consonants. Seven tiles are picked at random. You want to know the probability that four of the seven tiles are vowels. What is the group of interest, the size of the group of interest, and the size of the sample? The group of interest is the vowel letter tiles. The size of the group of interest is 44. The size of the sample is seven. TSA officers claim that they randomly select boarding passengers for additional search of carry-on luggage. During the past hour, of the 100 passengers passing through the security point, 5 were silver-haired grandmothers, of which 3 were chosen for additional screening among the 20 total chosen for “enhanced vetting.” Calculate the relevant probability and comment. Step 1. Determine what the random variable is. Or asked another way, what are we interested in? In this case it is the number of silver-haired grandmothers who were stopped for additional search of carry-on luggage. We also determine that this is a discrete random variable because it is a counting number. Further, we determine that X can take on only the values X = 0, 1, 2, 3, 4, 5. Step 2. What is the experiment? Here passengers are selected we are told randomly for additional baggage search. This would be selection without replacement. Step 3. Can the objects, the passengers here, be divide into at most two categories? Yes, here because we are interested in only the category silver-haired grandmothers and everyone else. These data can be analyzed with the hypergeometric probability density function because it meets all the requirements of that distribution. Step 4. What is the question asked? Unlike Example 4.1 about drawing candies from a bowl, there is no obvious question being asked. The candy bowl problem is mechanical with an obvious question directly stated concerning the probability of drawing 5 gumdrops. In short, an obvious question with no implications. Do we really care about the probability of drawing 5 gumdrops? Here there is an interesting question because the security office made a claim that we may indirectly test using simple probability. The security office claims they randomly select passengers for enhanced vetting. From the data we see immediately that of the 5 silver-haired grandmother passengers, 3 were selected for additional search. This is 60 percent of all silver-haired grandmothers. We can form our own question to determine the probability of selecting 3 of 5 in this category of passengers if we are selecting randomly. Remember that random selection means that each object has an equal probability of being selecting. Our probability question in words is thus “What is the probability of selecting 3 silver-haired grandmothers from a group of 100 passengers if the group included only 5 silver-haired grandmothers?” Formally, what is P ( X = 3) using the hypergeometric probability distribution? From the formula: X = 3, A = 5 N = 100 (the total number of passengers from which those will be drawn for enhanced vetting) n= 20 (the number of passengers that will be selected for enhanced vetting) P ( x ) = ( 5 3 ) ( 95 17 ) ( 100 20 ) = 0.048 Our conclusion is that the probability of the outcome of 3 of 5 silver-haired grandmothers being randomly selected for additional luggage search is only 0.048. This is only one one-thousandth better than drawing 5 cards from a 52-card deck and getting a pair of aces. In short, an unrealistically small probability. A comment here would be that we can with only just under 5% confidence believe that the passengers are selected on a purely random basis. This example demonstrates the ability to answer questions of some interest and policy implication with the use of the tools of probability analysis. Try It There are a total of 200 balls in a bag. This includes 25 red balls. 40 balls are selected randomly out of the bag. 8 of them are found to be red. Find the relevant probability. From the given values, it is obtained that X = 8 , A = 25 , N = 200 and n = 40 . P ( x ) = 25 8 175 32 200 40 = 0 . 058 Chapter Review The combinatorial formula can provide the number of unique subsets of size x that can be created from n unique objects to help us calculate probabilities. The combinatorial formula is n x = n C x = n ! x ! ( n - x ) ! A hypergeometric experiment is a statistical experiment with the following properties: You take samples from two groups. You are concerned with a group of interest, called the first group. You sample without replacement from the combined groups. Each pick is not independent, since sampling is without replacement. The outcomes of a hypergeometric experiment fit a hypergeometric probability distribution. The random variable X = the number of items from the group of interest. h ( x ) = A x N - A n - x N n . Formula Review h ( x ) = A x N - A n - x N n Use the following information to answer the next five exercises: Suppose that a group of statistics students is divided into two groups: business majors and non-business majors. There are 16 business majors in the group and seven non-business majors in the group. A random sample of nine students is taken. We are interested in the number of business majors in the sample. In words, define the random variable X . X = the number of business majors in the sample. What values does X take on? 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 HOMEWORK A group of Martial Arts students is planning on participating in an upcoming demonstration. Six are students of Tae Kwon Do; seven are students of Shotokan Karate. Suppose that eight students are randomly picked to be in the first demonstration. We are interested in the number of Shotokan Karate students in that first demonstration. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many Shotokan Karate students do we expect to be in that first demonstration? In one of its Spring catalogs, L.L. Bean® advertised footwear on 29 of its 192 catalog pages. Suppose we randomly survey 20 pages. We are interested in the number of pages that advertise footwear. Each page may be picked at most once. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many pages do you expect to advertise footwear on them? Calculate the standard deviation. X = the number of pages that advertise footwear 0, 1, 2, 3, ..., 20 3.03 1.5197 Suppose that a technology task force is being formed to study technology awareness among instructors. Assume that ten people will be randomly chosen to be on the committee from a group of 28 volunteers, 20 who are technically proficient and eight who are not. We are interested in the number on the committee who are not technically proficient. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many instructors do you expect on the committee who are not technically proficient? Find the probability that at least five on the committee are not technically proficient. Find the probability that at most three on the committee are not technically proficient. Suppose that nine Massachusetts athletes are scheduled to appear at a charity benefit. The nine are randomly chosen from eight volunteers from the Boston Celtics and four volunteers from the New England Patriots. We are interested in the number of Patriots picked. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Are you choosing the nine athletes with or without replacement? X = the number of Patriots picked 0, 1, 2, 3, 4 Without replacement A bridge hand is defined as 13 cards selected at random and without replacement from a deck of 52 cards. In a standard deck of cards, there are 13 cards from each suit: hearts, spades, clubs, and diamonds. What is the probability of being dealt a hand that does not contain a heart? What is the group of interest? How many are in the group of interest? How many are in the other group? Let X = _________. What values does X take on? The probability question is P (_______). Find the probability in question. Find the (i) mean and (ii) standard deviation of X . Hypergeometric Experiment a statistical experiment with the following properties: You take samples from two groups. You are concerned with a group of interest, called the first group. You sample without replacement from the combined groups. Each pick is not independent, since sampling is without replacement. Hypergeometric Probability a discrete random variable (RV) that is characterized by: A fixed number of trials. The probability of success is not the same from trial to trial. We sample from two groups of items when we are interested in only one group. X is defined as the number of successes out of the total number of items chosen.", "section": "Hypergeometric Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Binomial Distribution A more valuable probability density function with many applications is the binomial distribution. This distribution will compute probabilities for any binomial process. A binomial process, often called a Bernoulli process after the first person to fully develop its properties, is any case where there are only two possible outcomes in any one trial, called successes and failures. It gets its name from the binary number system where all numbers are reduced to either 1's or 0's, which is the basis for computer technology and CD music recordings. Binomial Formula b ( x ) = n x p x q n - x where b(x) is the probability of X successes in n trials when the probability of a success in ANY ONE TRIAL is p. And of course q=(1-p) and is the probability of a failure in any one trial. We can see now why the combinatorial formula is also called the binomial coefficient because it reappears here again in the binomial probability function. For the binomial formula to work, the probability of a success in any one trial must be the same from trial to trial, or in other words, the outcomes of each trial must be independent. Flipping a coin is a binomial process because the probability of getting a head in one flip does not depend upon what has happened in PREVIOUS flips. (At this time it should be noted that using p for the parameter of the binomial distribution is a violation of the rule that population parameters are designated with Greek letters. In many textbooks θ (pronounced theta) is used instead of p and this is how it should be.) Just like a set of data, a probability density function has a mean and a standard deviation that describes the data set. For the binomial distribution these are given by the formulas: μ = np σ = n p q Notice that p is the only parameter in these equations. The binomial distribution is thus seen as coming from the one-parameter family of probability distributions. In short, we know all there is to know about the binomial distribution once we know p, the probability of a success in any one trial. In probability theory, under certain circumstances, one probability distribution can be used to approximate another. We say that one is the limiting distribution of the other. If a small number is to be drawn from a large population, even if there is no replacement, we can still use the binomial even thought this is not a binomial process. If there is no replacement it violates the independence rule of the binomial. Nevertheless, we can use the binomial to approximate a probability that is really a hypergeometric distribution if we are drawing fewer than 10 percent of the population, i.e. n is less than 10 percent of N in the formula for the hypergeometric function. The rationale for this argument is that when drawing a small percentage of the population we do not alter the probability of a success from draw to draw in any meaningful way. Imagine drawing from not one deck of 52 cards but from 6 decks of cards. The probability of say drawing an ace does not change the conditional probability of what happens on a second draw in the same way it would if there were only 4 aces rather than the 24 aces now to draw from. This ability to use one probability distribution to estimate others will become very valuable to us later. There are three characteristics of a binomial experiment. There are a fixed number of trials. Think of trials as repetitions of an experiment. The letter n denotes the number of trials. The random variable, x , number of successes, is discrete. There are only two possible outcomes, called \"success\" and \"failure,\" for each trial. The letter p denotes the probability of a success on any one trial, and q denotes the probability of a failure on any one trial. p + q = 1. The n trials are independent and are repeated using identical conditions. Think of this as drawing WITH replacement. Because the n trials are independent, the outcome of one trial does not help in predicting the outcome of another trial. Another way of saying this is that for each individual trial, the probability, p , of a success and probability, q , of a failure remain the same. For example, randomly guessing at a true-false statistics question has only two outcomes. If a success is guessing correctly, then a failure is guessing incorrectly. Suppose Joe always guesses correctly on any statistics true-false question with a probability p = 0.6. Then, q = 0.4. This means that for every true-false statistics question Joe answers, his probability of success ( p = 0.6) and his probability of failure ( q = 0.4) remain the same. The outcomes of a binomial experiment fit a binomial probability distribution . The random variable X = the number of successes obtained in the n independent trials. The mean, μ , and variance, σ 2 , for the binomial probability distribution are μ = np and σ 2 = npq . The standard deviation, σ , is then σ = n p q . Any experiment that has characteristics three and four and where n = 1 is called a Bernoulli Trial (named after Jacob Bernoulli who, in the late 1600s, studied them extensively). A binomial experiment takes place when the number of successes is counted in one or more Bernoulli Trials. Suppose you play a game that you can only either win or lose. The probability that you win any game is 55%, and the probability that you lose is 45%. Each game you play is independent. If you play the game 20 times, write the function that describes the probability that you win 15 of the 20 times. Here, if you define X as the number of wins, then X takes on the values 0, 1, 2, 3, ..., 20. The probability of a success is p = 0.55. The probability of a failure is q = 0.45. The number of trials is n = 20. The probability question can be stated mathematically as P ( x = 15). P ( x = 15 ) stated more carefully in English would be stated as “the probability of exactly 15 wins in 20 trials.” P ( x < 15 ) would need again a more careful statement because if we desire P ( x < 15 ) we need to calculate all the values of x from P : ( x = 0 , 1 , 2 , … . 14 ) . Similarly we may wish to know the probability “greater than” some number, which requires multiple calculations of the values of x . Try It A trainer is teaching a rescued dolphin to catch live fish before returning it to the wild. The probability that the dolphin successfully catches a fish is 35%, and the probability that the dolphin does not successfully perform the trick is 65%. Out of 20 attempts, you want to find the probability that the dolphin succeeds 12 times. Find the P(X=12) using the binomial Pdf. P ( x = 12) A coin has been altered to weight the outcome from 0.5 to 0.25 and is flipped 5 times. Each flip is independent. What is the probability of getting more than 3 heads? Let X = the number of heads in 5 flips of the fair coin. X takes on the values 0, 1, 2, 3, 4, 5. Since the coin is altered to result in p = 0.25, q is 0.75. The number of trials is n = 5. State the probability question mathematically. P ( x > 10) First develop fully the probability density function and graph the probability density function. With the fully developed probability density function we can simply read the solution to the question P ( x > 3 ) heads. P ( x > 3 ) = P ( x = 4 ) + P ( x = 5 ) = 0 . 0146 + 0 . 0007 = 0 . 0153 . We have added the two individual probabilities because of the addition rule from Probability Topics . also allows us to see the link between the probability density function and probability and area. We also see in the skew of the binomial distribution when p is not equal to 0.5. In the distribution is skewed right as a result of μ = n p = 1 . 25 because p = 0 . 25 . P x = x 0 = n x p x 1 - p n - x = 5 x 0 · 25 x 0 · 75 5 - x 0 etc . μ = np = 1 . 25 Try It A fair, six-sided die is rolled ten times. Each roll is independent. You want to find the probability of rolling a one more than three times. State the probability question mathematically. Approximately 70% of statistics students do their homework in time for it to be collected and graded. Each student does homework independently. In a statistics class of 50 students, what is the probability that at least 40 will do their homework on time? Students are selected randomly. a. This is a binomial problem because there is only a success or a __________, there are a fixed number of trials, and the probability of a success is 0.70 for each trial. b. If we are interested in the number of students who do their homework on time, then how do we define X ? c. What values does x take on? d. What is a \"failure,\" in words? e. If p + q = 1, then what is q ? f. The words \"at least\" translate as what kind of inequality for the probability question P ( x ____ 40). a. failure b. X = the number of statistics students who do their homework on time c. 0, 1, 2, …, 50 d. Failure is defined as a student who does not complete their homework on time. The probability of a success is p = 0.70. The number of trials is n = 50. e. q = 0.30 f. greater than or equal to (≥) The probability question is P ( x ≥ 40). Try It Sixty-five percent of people pass the state driver’s exam on the first try. A group of 50 individuals who have taken the driver’s exam is randomly selected. Give two reasons why this is a binomial problem. During a certain NBA season, a player for the Los Angeles Clippers had the highest field goal completion rate in the league. This player scored with 61.3% of his shots. Suppose you choose a random sample of 80 shots made by this player during the season. Let X = the number of shots that scored points. What is the probability distribution for X ? Using the formulas, calculate the (i) mean and (ii) standard deviation of X . Find the probability that this player scored with 60 of these shots. Find the probability that this player scored with more than 50 of these shots. This is a binomial problem because there is only a success or a failure, and there are a definite number of trials. The probability of a success stays the same for each trial. X ~ B (80, 0.613) Mean = np = 80(0.613) = 49.04 Standard Deviation = n p q = 80 ( 0.613 ) ( 0.387 ) ≈ 4.3564 P ( x = 60)= 0.0036 P ( x > 50) = 1 – P ( x ≤ 50) = 1 – 0.6282 = 0.3718 References “Access to electricity (% of population),” The World Bank, 2013. Available online at http://data.worldbank.org/indicator/EG.ELC.ACCS.ZS?order=wbapi_data_value_2009%20wbapi_data_value%20wbapi_data_value-first&sort=asc (accessed May 15, 2015). “Distance Education.” Wikipedia. Available online at http://en.wikipedia.org/wiki/Distance_education (accessed May 15, 2013). “NBA Statistics – 2013,” ESPN NBA, 2013. Available online at http://espn.go.com/nba/statistics/_/seasontype/2 (accessed May 15, 2013). Newport, Frank. “Americans Still Enjoy Saving Rather than Spending: Few demographic differences seen in these views other than by income,” GALLUP® Economy, 2013. Available online at http://www.gallup.com/poll/162368/americans-enjoy-saving-rather-spending.aspx (accessed May 15, 2013). Pryor, John H., Linda DeAngelo, Laura Palucki Blake, Sylvia Hurtado, Serge Tran. The American Freshman: National Norms Fall 2011 . Los Angeles: Cooperative Institutional Research Program at the Higher Education Research Institute at UCLA, 2011. Also available online at http://heri.ucla.edu/PDFs/pubs/TFS/Norms/Monographs/TheAmericanFreshman2011.pdf (accessed May 15, 2013). “The World FactBook,” Central Intelligence Agency. Available online at https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html (accessed May 15, 2013). “What are the key statistics about pancreatic cancer?” American Cancer Society, 2013. Available online at http://www.cancer.org/cancer/pancreaticcancer/detailedguide/pancreatic-cancer-key-statistics (accessed May 15, 2013). Chapter Review A statistical experiment can be classified as a binomial experiment if the following conditions are met: There are a fixed number of trials, n . There are only two possible outcomes, called \"success\" and, \"failure\" for each trial. The letter p denotes the probability of a success on one trial and q denotes the probability of a failure on one trial. The n trials are independent and are repeated using identical conditions. The outcomes of a binomial experiment fit a binomial probability distribution. The random variable X = the number of successes obtained in the n independent trials. The mean of X can be calculated using the formula μ = np , and the standard deviation is given by the formula σ = n p q . The formula for the Binomial probability density function is P ( x ) = n ! x ! ( n - x ) ! · p x q ( n - x ) Formula Review X ~ B ( n , p ) means that the discrete random variable X has a binomial probability distribution with n trials and probability of success p . X = the number of successes in n independent trials n = the number of independent trials X takes on the values x = 0, 1, 2, 3, ..., n p = the probability of a success for any trial q = the probability of a failure for any trial p + q = 1 q = 1 – p The mean of X is μ = np . The standard deviation of X is σ = n p q . P ( x ) = n ! x ! ( n - x ) ! · p x q ( n - x ) where P(X) is the probability of X successes in n trials when the probability of a success in ANY ONE TRIAL is p. Use the following information to answer the next eight exercises: The Higher Education Research Institute at UCLA collected data from 203,967 incoming first-time, full-time first-year students from 270 four-year colleges and universities in the U.S. 71.3% of those students replied that, yes, they believe that same-sex couples should have the right to legal marital status. Suppose that you randomly pick eight first-time, full-time first-year students from the survey. You are interested in the number that believes that same sex-couples should have the right to legal marital status. In words, define the random variable X . X = the number that reply “yes” X ~ _____(_____,_____) What values does the random variable X take on? 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 Construct the probability distribution function (PDF). x P ( x ) On average ( μ ), how many would you expect to answer yes? 5.7 What is the standard deviation ( σ )? What is the probability that at most five of the first-year students reply “yes”? 0.4151 What is the probability that at least two of the first-year students reply “yes”? HOMEWORK According to a recent article the average number of babies born with significant hearing loss (deafness) is approximately two per 1,000 babies in a healthy baby nursery. The number climbs to an average of 30 per 1,000 babies in an intensive care nursery. Suppose that 1,000 babies from healthy baby nurseries were randomly surveyed. Find the probability that exactly two babies were born deaf. Use the following information to answer the next four exercises. Recently, a nurse commented that when a patient calls the medical advice line claiming to have the flu, the chance that they truly have the flu (and not just a nasty cold) is only about 4%. Of the next 25 patients calling in claiming to have the flu, we are interested in how many actually have the flu. Define the random variable and list its possible values. X = the number of patients calling in claiming to have the flu, who actually have the flu. X = 0, 1, 2, ...25 State the distribution of X . Find the probability that at least four of the 25 patients actually have the flu. 0.0165 On average, for every 25 patients calling in, how many do you expect to have the flu? People visiting video game rental stores often rent more than one game at a time. The probability distribution for game rentals per customer at Game Stop is given . There is five-game limit per customer at this store, so nobody ever rents more than five video games. x P ( x ) 0 0.03 1 0.50 2 0.24 3 4 0.07 5 0.04 Describe the random variable X in words. Find the probability that a customer purchases three games. Find the probability that a customer purchases at least four games. Find the probability that a customer purchases at most two games. X = the number of video games a Game Stop customer rents 0.12 0.11 0.77 A school newspaper reporter decides to randomly survey 12 students to see if they will attend Tet (Vietnamese New Year) festivities this year. Based on past years, she knows that 18% of students attend Tet festivities. We are interested in the number of students who will attend the festivities. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many of the 12 students do we expect to attend the festivities? Find the probability that at most four students will attend. Find the probability that more than two students will attend. Use the following information to answer the next two exercises: The probability that the San Jose Sharks will win any given game is 0.3694 based on a 13-year win history of 382 wins out of 1,034 games played (as of a certain date). An upcoming monthly schedule contains 12 games. The expected number of wins for that upcoming month is: 1.67 12 382 1043 4.43 d. 4.43 Let X = the number of games won in that upcoming month. What is the probability that the San Jose Sharks win six games in that upcoming month? 0.1476 0.2336 0.7664 0.8903 What is the probability that the San Jose Sharks win at least five games in that upcoming month 0.3694 0.5266 0.4734 0.2305 c A student takes a ten-question true-false quiz, but did not study and randomly guesses each answer. Find the probability that the student passes the quiz with a grade of at least 70% of the questions correct. A student takes a 32-question multiple-choice exam, but did not study and randomly guesses each answer. Each question has three possible choices for the answer. Find the probability that the student guesses more than 75% of the questions correctly. X = number of questions answered correctly X ~ B ( 32, 1 3 ) We are interested in MORE THAN 75% of 32 questions correct. 75% of 32 is 24. We want to find P ( x > 24). The event \"more than 24\" is the complement of \"less than or equal to 24.\" P ( x > 24) = 0 The probability of getting more than 75% of the 32 questions correct when randomly guessing is very small and practically zero. Six different colored dice are rolled. Of interest is the number of dice that show a one. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. On average, how many dice would you expect to show a one? Find the probability that all six dice show a one. Is it more likely that three or that four dice will show a one? Use numbers to justify your answer numerically. More than 96 percent of the very largest colleges and universities (more than 15,000 total enrollments) have some online offerings. Suppose you randomly pick 13 such institutions. We are interested in the number that offer distance learning courses. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) On average, how many schools would you expect to offer such courses? Find the probability that at most ten offer such courses. Is it more likely that 12 or that 13 will offer such courses? Use numbers to justify your answer numerically and answer in a complete sentence. X = the number of college and universities that offer online offerings. 0, 1, 2, …, 13 X ~ B (13, 0.96) 12.48 0.0135 P ( x = 12) = 0.3186 P ( x = 13) = 0.5882 More likely to get 13. Suppose that about 85% of graduating students attend their graduation. A group of 22 graduating students is randomly chosen. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many are expected to attend their graduation? Find the probability that 17 or 18 attend. Based on numerical values, would you be surprised if all 22 attended graduation? Justify your answer numerically. At The Fencing Center, 60% of the fencers use the foil as their main weapon. We randomly survey 25 fencers at The Fencing Center. We are interested in the number of fencers who do not use the foil as their main weapon. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many are expected to not to use the foil as their main weapon? Find the probability that six do not use the foil as their main weapon. Based on numerical values, would you be surprised if all 25 did not use foil as their main weapon? Justify your answer numerically. X = the number of fencers who do not use the foil as their main weapon 0, 1, 2, 3,... 25 X ~ B (25,0.40) 10 0.0442 The probability that all 25 not use the foil is almost zero. Therefore, it would be very surprising. Approximately 8% of students at a local high school participate in after-school sports all four years of high school. A group of 60 seniors is randomly chosen. Of interest is the number who participated in after-school sports all four years of high school. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many seniors are expected to have participated in after-school sports all four years of high school? Based on numerical values, would you be surprised if none of the seniors participated in after-school sports all four years of high school? Justify your answer numerically. Based upon numerical values, is it more likely that four or that five of the seniors participated in after-school sports all four years of high school? Justify your answer numerically. The chance of an IRS audit for a tax return with over $25,000 in income is about 2% per year. We are interested in the expected number of audits a person with that income has in a 20-year period. Assume each year is independent. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many audits are expected in a 20-year period? Find the probability that a person is not audited at all. Find the probability that a person is audited more than twice. X = the number of audits in a 20-year period 0, 1, 2, …, 20 X ~ B (20, 0.02) 0.4 0.6676 0.0071 It has been estimated that only about 30% of California residents have adequate earthquake supplies. Suppose you randomly survey 11 California residents. We are interested in the number who have adequate earthquake supplies. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) What is the probability that at least eight have adequate earthquake supplies? Is it more likely that none or that all of the residents surveyed will have adequate earthquake supplies? Why? How many residents do you expect will have adequate earthquake supplies? There are two similar games played for Chinese New Year and Vietnamese New Year. In the Chinese version, fair dice with numbers 1, 2, 3, 4, 5, and 6 are used, along with a board with those numbers. In the Vietnamese version, fair dice with pictures of a gourd, fish, rooster, crab, crayfish, and deer are used. The board has those six objects on it, also. We will play with bets being $1. The player places a bet on a number or object. The “house” rolls three dice. If none of the dice show the number or object that was bet, the house keeps the $1 bet. If one of the dice shows the number or object bet (and the other two do not show it), the player gets back their $1 bet, plus $1 profit. If two of the dice show the number or object bet (and the third die does not show it), the player gets back their $1 bet, plus $2 profit. If all three dice show the number or object bet, the player gets back their $1 bet, plus $3 profit. Let X = number of matches and Y = profit per game. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. List the values that Y may take on. Then, construct one PDF table that includes both X and Y and their probabilities. Calculate the average expected matches over the long run of playing this game for the player. Calculate the average expected earnings over the long run of playing this game for the player. Determine who has the advantage, the player or the house. X = the number of matches 0, 1, 2, 3 In dollars: −1, 1, 2, 3 1 2 The answer is −0.0787. You lose about eight cents, on average, per game. The house has the advantage. Only 9% of the population of Niger had access to the internet. Suppose we randomly sample 150 people in Niger. Let X = the number of people who have access the internet. What is the probability distribution for X ? Using the formulas, calculate the mean and standard deviation of X . Find the probability that 15 people in the sample have access to the internet. Find the probability that at most ten people in the sample have access to the internet. Find the probability that more than 25 people in the sample have access to the internet. The literacy rate for a nation measures the proportion of people age 15 and over that can read and write. The literacy rate in a certain country is 28.1%. Suppose you choose 15 people in a certain country at random. Let X = the number of people who are literate. Sketch a graph of the probability distribution of X . Using the formulas, calculate the (i) mean and (ii) standard deviation of X . Find the probability that more than five people in the sample are literate. Is it is more likely that three people or four people are literate. X ~ B (15, 0.281) Mean = μ = np = 15(0.281) = 4.215 Standard Deviation = σ = n p q = 15 ( 0.281 ) ( 0.719 ) = 1.7409 P ( x > 5)=1 – 0.7754 = 0.2246 P ( x = 3) = 0.1927 P ( x = 4) = 0.2259 It is more likely that four people are literate that three people are. Binomial Experiment a statistical experiment that satisfies the following three conditions: There are a fixed number of trials, n . There are only two possible outcomes, called \"success\" and, \"failure,\" for each trial. The letter p denotes the probability of a success on one trial, and q denotes the probability of a failure on one trial. The n trials are independent and are repeated using identical conditions. Bernoulli Trials an experiment with the following characteristics: There are only two possible outcomes called “success” and “failure” for each trial. The probability p of a success is the same for any trial (so the probability q = 1 − p of a failure is the same for any trial). Binomial Probability Distribution a discrete random variable (RV) that arises from Bernoulli trials; there are a fixed number, n , of independent trials. “Independent” means that the result of any trial (for example, trial one) does not affect the results of the following trials, and all trials are conducted under the same conditions. Under these circumstances the binomial RV X is defined as the number of successes in n trials. The mean is μ = np and the standard deviation is σ = n p q . The probability of exactly x successes in n trials is P ( X = x ) = ( n x ) p x q n − x .", "section": "Binomial Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Geometric Distribution There are four main characteristics of a geometric experiment. A trial is repeated until a success occurs. Think of this as one or more Bernoulli trials with all failures except the last one, which is a success. In other words, you keep repeating what you are doing until the first success. Then you stop. For example, you throw a dart at a bullseye until you hit the bullseye. The first time you hit the bullseye is a \"success,\" so you stop throwing the dart. It might take six tries until you hit the bullseye. You can think of the trials as failure, failure, failure, failure, failure, success, STOP. In theory, the number of trials could go on forever. The repeated trials are independent of each other. The probability, p, of a success and the probability, q, of a failure is the same for each trial. p + q = 1 and q = 1 - p . For example, the probability of rolling a three when you throw one fair die is 1 / 6 . This is true no matter how many times you roll the die. Suppose you want to know the probability of getting the first three on the fifth roll. On rolls one through four, you do not get a face with a three. The probability for each of the rolls is q = 5 / 6 , the probability of a failure. The probability of getting a first three on the fifth roll is ( 5 / 6 ) ( 5 / 6 ) ( 5 / 6 ) ( 5 / 6 ) ( 1 / 6 ) = 0 . 0804 The random variable X represents the number of the trial in which the first success occurs. That is, X = the number of independent trials until the first success. The following are additional attributes of the geometric distribution: The random variable is discrete. The random variable may be defined in two ways depending upon the analyst’s interest. In the example above for throwing a die, the question was “What is the probability that the first success will be on the fifth throw?” Alternatively, the question could be asked as “What is the probability that it takes four failures before a success?” We will see that each way of asking the question will alter the form of the geometric probability density function slightly and will change the mean and standard deviation of the geometric pdf. Implicit in the random variable is that the probability of a success is constant and therefore so is the probability of a failure. For flipping a coin this is obvious, but in experiments that require skill, such as hitting a baseball or throwing a dart, one might consider that learning during the experiment would alter the probability of a success. The geometric distribution cannot capture “learning” thus the historical probability of success is assumed to be constant. The geometric distribution is “memoryless.” There are very few probability density functions that are what is known as “memoryless,” and the Geometric distribution is the only one with a discrete random variable that is memoryless. As an example, historically Major League Baseball player Jones has a record of hitting the ball for at least an advance to first base with a probability of 0.20. Jones has not had a hit in his last 10 times at bat. What is the probability that Jones will get a hit in his third time at bat? The answer ignores his 10 previous failures. All events prior to the events in current time are irrelevant and thus are considered “memoryless.” Formally: P x = n + k | x ≥ k + 1 = P ( x = n ) , where k = number of previous failures Jones’s probability of a hit begins anew each time he comes to bat. This feature of the geometric distribution results in a curious result: Drawing parts from a manufacturing process to test for parts that are defective, the geometric distribution begins with a clean slate each time the tests begin with no consideration of previous test results. More on this when we get to the exponential probability density function. You play a game of chance that you can either win or lose (there are no other possibilities) until you lose. Your probability of losing is p = 0.57. What is the probability that it takes five games until you lose? Let X = the number of games you play until you lose (includes the losing game). Then X takes on the values 1, 2, 3, ... (could go on indefinitely). The probability question is P ( x = 5). Try It You throw darts at a board until you hit the center area. Your probability of hitting the center area is p = 0.17. You want to find the probability that it takes eight throws until you hit the center. What values does X take on? 1, 2, 3, 4, … n . It can go on indefinitely. A safety engineer feels that 35% of all industrial accidents in the plant are caused by failure of employees to follow instructions. They decide to look at the accident reports (selected randomly and replaced in the pile after reading) until they find one that shows an accident caused by failure of employees to follow instructions. On average, how many reports would the safety engineer expect to look at until they find a report showing an accident caused by employee failure to follow instructions? What is the probability that the safety engineer will have to examine at least three reports until they find a report showing an accident caused by employee failure to follow instructions? Let X = the number of accidents the safety engineer must examine until they find a report showing an accident caused by employee failure to follow instructions. X takes on the values 1, 2, 3, .... The first question asks you to find the expected value or the mean. The second question asks you to find P ( x ≥ 3). (\"At least\" translates to a \"greater than or equal to\" symbol). On average, how many reports would the safety engineer expect to review until they find a report showing an accident caused by something other than failure to follow instructions? This question asks you to find the expected value or the mean. This is the average number of failures from something other than following instructions. The formula for the mean of this geometric distribution is: μ = E x = 1 p ≈ 2 . 8 Note that the mean does not need to be a whole number although the random variable is discrete and must be a counting number What is the probability that the safety engineer will have to examine at least three reports until they find a report showing an accident caused by employee failure to follow instructions? This question is answered by first defining the random variable. Let X = the number of accidents the safety engineer must examine until they find a report showing an accident caused by employee failure to follow instructions. X can take on the values 1, 2, 3, 4, … ∞. Unlike the binomial distribution with a fixed number of trials, the geometric distribution may have an infinite number of failed trials before a success occurs. This second question asks you to find P ( x ≥ 3 ) . (\"At least\" translates to a \"greater than or equal to\" symbol.) In a binomial distribution, we saw the solution to questions of “more than” or “less than” would be to calculate each probability individually and add from zero to three. If the probability of interest is “greater than or equal to” (≥) the individual probabilities are added from zero to three and then subtracted from one. P x ≥ 3 = 1 - P ( x < 3 ) Because we cannot add the full range of the geometric distribution random variable because it goes through infinity, an alternative solution is developed. An alternative geometric distribution pair of formulas provides solutions for questions asking for probabilities “more than” and “less than.” If the question is: What is the probability it takes MORE THAN n events to get first success? P x > n = ( 1 - p ) n What is the probability it takes LESS THAN n event for success? P x < n = 1 - ( 1 - p ) n Try It An instructor feels that 15% of students get below a C on their final exam. She decides to look at final exams (selected randomly and replaced in the pile after reading) until she finds one that shows a grade below a C. We want to know the probability that the instructor will have to examine at least ten exams until she finds one with a grade below a C. What is the probability question stated mathematically? P ( x ≥ 10) Suppose that you are looking for a student at your college who lives within five miles of you. You know that 55% of the 25,000 students do live within five miles of you. You randomly contact students from the college until one says they live within five miles of you. What is the probability that you need to contact four people? This is a geometric problem because you may have a number of failures before you have the one success you desire. Also, the probability of a success stays approximately the same each time you ask a student if they live within five miles of you. There is no definite number of trials (number of times you ask a student). a. Let X = the number of ____________ you must ask ____________ one says yes. b. What values does X take on? c. What are p and q ? d. The probability question is P (_______). a. Let X = the number of students you must ask until one says yes. b. X can be any positive integer: 1, 2, 3, 4, …, c. p = 0.55; q = 0.45 d. P ( x = 4) Try It You need to find a store that carries a special printer ink. You know that of the stores that carry printer ink, 10% of them carry the special ink. You randomly call each store until one has the ink you need. What are p and q ? Notation for the Geometric: G = Geometric Probability Distribution Function Read this as \" X is a random variable with a geometric distribution .\" The parameter is p ; p = the probability of a success for each trial. CASE I: Random Variable X Is Event of First Success In this case we ask, “What is the probability that we will have some number x of events of interest to us of failures before a success?” The geometric pdf tells us the probability that the first occurrence of success requires x number of failure independent trials, each with probability (1-p). If the probability of success on each trial is p, then the probability that the x th trial (out of x trials) is the first success is: P ( X = x ) = ( 1 - p ) x - 1 p for x = 1 , 2 , 3 , . . . . Like the binomial distribution, the geometric distribution has the parameters of the mean and standard deviation. The expected value of X, the mean for Case I, is μ = 1 p . This tells us how many failed trials to expect until we get the first success. This count includes in the count of trials the trial that results in success. The above form of the geometric distribution is used for modeling the number of trials until the first success. The number of trials includes the one that is a success: x = all trials including the one that is a success. This can be seen in the form of the formula. If X = number of trials including the success, then we must multiply the probability of failure, ( 1 - p ) , times the number of failures, that is x - 1 . The standard deviation of Case I of the geometric distribution is: σ = 1 p 1 p - 1 CASE II: Random Variable X Is Number of Failures BEFORE a Success By contrast to Case I, the following form of the geometric distribution used for modeling number of failures until the first success is: P X = x = 1 - p x p for x = 0 , 1 , 2 , 3 , . . . . In this case the trial that is the success is not counted as a trial in the formula: x = number of failures. The expected value, the mean, of this distribution is μ = 1 - p p . This tells us how many failures to expect before we have a success. In either case, the sequence of probabilities is a geometric sequence. In Case II the standard deviation parameter is: σ = 1 - p p . GEOMETRIC: P = . 02 , Common ratio = r = . 98 The y -axis in contains the probability of x , and the x -axis is the random number components tested. For example, at x = 1 the probability it will be found to be defective is 0.0196. With two components tested, the probability the second component is defective is graphed at a probability of 0.0196 at x = 2 on the x axis. For the probability that the third component is defective we find P X = 3 = 0 . 019208 . (The first two are the same because of rounding in the computations.) Notice in that the probabilities decline by the same step down with each change in the value of x. This increment is called the common ratio. This exists for the geometric probability distribution uniquely. The common ratio, called r, can be calculated by dividing any value by the previous value, e.g., P x = 5 P x = 4 = 0 . 018447 0 . 018823 = 0 . 98 For this set of data, therefore, the common ratio is 0.98. The common ratio then multiplied by any other probability value will provide the next probability value in the sequence. For example, the probability that the sixth component tested is a failure is 0.018078. Check this using the formula from Case I. Now we have the P x = 6 . Knowing this and the common ratio we can calculate the P x = 7 by simple multiplication: P x = 7 = 0 . 018078 × 0 . 98 = 0 . 017716 , the same value we found earlier by using the geometric probability distribution. This common ratio increment is the same ratio between every number and is called a geometric progression and thus the name for this probability density function. Once the common ratio is calculated, any P x = x a one desires to know can be easily found. The number of components that you would expect to test until you find the first defective component is the mean, μ = 50 for this case of defective components. The formula for the mean of the geometric distribution for the random variable defined as number of failures before first success is μ = 1 p = 1 0 . 02 = 50 . See for an example where the geometric random variable is defined as number of trials until first success. The expected value of this formula for the geometric distribution will be different from this version of the distribution. Case II also has a variance but is changed from the Case I formula. This formula for the variance is: P X = x = 1 - p x - 1 p for x = 1 , 2 , 3 , . . . . The formula for the variance is σ 2 = 1 p 1 p - 1 = 1 0 . 02 1 0 . 02 - 1 = 2 , 450 The standard deviation is σ = 1 p 1 p - 1 = 1 0 . 02 1 0 . 02 - 1 = 49 . 5 This tells us how many failures to expect before we have a success. In either case, the sequence of probabilities is a geometric sequence. Assume that the probability of a defective computer component is 0.02. Components are randomly selected. Find the probability that the first defect is caused by the seventh component tested. How many components do you expect to test until one is found to be defective? Let X = the number of computer components tested until the first defect is found. X takes on the values 1, 2, 3, ... where p = 0.02. Find P ( x = 7). Answer: P ( x = 7) = (1 - 0.02) 7-1 × 0.02 = 0.0177. The probability that the seventh component is the first defect is 0.0177. The graph of X ~ G(0.02) is: The y -axis contains the probability of x , where X = the number of computer components tested. Notice that the probabilities decline by a common increment. This increment is the same ratio between each number and is called a geometric progression and thus the name for this probability density function. See for an example where the geometric random variable is defined as number of trials until first success. The expected value of this formula for the geometric will be different from this version of the distribution. The formula for the variance is σ 2 = ( 1 p ) ( 1 p − 1 ) = ( 1 0.02 ) ( 1 0.02 − 1 ) = 2,450 The standard deviation is σ = ( 1 p ) ( 1 p − 1 ) = ( 1 0. 02 ) ( 1 0. 02 − 1 ) = 49.5 Try It The probability of a defective steel rod is 0.01. Steel rods are selected at random. Find the probability that the first defect occurs on the ninth steel rod. Use the TI-83+ or TI-84 calculator to find the answer. The lifetime risk of developing cancer is about one in 67 (1.5%). Let X = the number of people you ask before one says they have cancer. The random variable X in this case includes only the number of trials that were failures and does not count the trial that was a success in finding a person who had the disease. The appropriate formula for this random variable is the second one presented above. Then X is a discrete random variable with a geometric distribution: What is the probability that you ask 9 people before one says they have cancer? This is asking, what is the probability that you ask 9 people who say no and the tenth person says yes? What is the probability that you must ask 20 people? Find the (i) mean and (ii) standard deviation of X . P x = 9 = 1 - 0 . 015 9 × 0 . 015 = 0 . 0131 P x = 20 = 1 - 0 . 015 19 × 0 . 015 = 0 . 0113 Mean = μ = 1 - p p = 1 - 0 . 015 0 . 015 = 65 . 67 Standard Deviation = σ = 1 - p p 2 = 1 - 0 . 015 0 . 015 2 = 66 . 16 Try It The literacy rate for a nation measures the proportion of people age 15 and over who can read and write. The literacy rate for women in The United Colonies of Independence is 12%. Let X = the number of women you ask until one says that she is literate. What is the probability distribution of X ? What is the probability that you ask five women before one says she is literate? What is the probability that you must ask ten women? X ~ G (0.12) P ( x = 5) = 0.0720 P ( x = 10) = 0.0380 A baseball player has a batting average of 0.320. This is the general probability that he gets a hit each time he is at bat. What is the probability that he gets his first hit in the third trip to bat? P ( x =3) = (1-0.32) 3-1 × .32 = 0.1480 In this case the sequence is failure, failure success. How many trips to bat do you expect the hitter to need before getting a hit? μ = 1 p = 1 0.320 = 3.125 ≈ 3 This is simply the expected value of successes and therefore the mean of the distribution. Try It A runner has a probability of 0.426 to come in first in a race. What is the probability that they will come in first in the fourth race? How many races do you expect the runner to need before they come in first? P x = 4 = 1 - 0 . 426 4 - 1 = 0 . 189 μ = 1 p = 1 0 . 426 = 2 . 347 ≈ 2 There is an 80% chance that a Dalmatian dog has 13 black spots. You go to a dog show and count the spots on Dalmatians. What is the probability that you will review the spots on 3 dogs before you find one that has 13 black spots? P ( x =3) = (1 - 0.80) 3 × 0.80 = 0.0064 Try It There is a 75% chance that a parrot is green. You go to a pet shop and observe the parrots. What is the probability that you will observe 4 parrots before you find one that is a green parrot? P x = 4 = 1 - 0 . 75 4 × 0 . 75 = 0 . 0117 References “Millennials: A Portrait of Generation Next,” PewResearchCenter. Available online at http://www.pewsocialtrends.org/files/2010/10/millennials-confident-connected-open-to-change.pdf (accessed May 15, 2013). “Millennials: Confident. Connected. Open to Change.” Executive Summary by PewResearch Social & Demographic Trends, 2013. Available online at http://www.pewsocialtrends.org/2010/02/24/millennials-confident-connected-open-to-change/ (accessed May 15, 2013). “Prevalence of HIV, total (% of populations ages 15-49),” The World Bank, 2013. Available online at http://data.worldbank.org/indicator/SH.DYN.AIDS.ZS?order=wbapi_data_value_2011+wbapi_data_value+wbapi_data_value-last&sort=desc (accessed May 15, 2013). Pryor, John H., Linda DeAngelo, Laura Palucki Blake, Sylvia Hurtado, Serge Tran. The American Freshman: National Norms Fall 2011. Los Angeles: Cooperative Institutional Research Program at the Higher Education Research Institute at UCLA, 2011. Also available online at http://heri.ucla.edu/PDFs/pubs/TFS/Norms/Monographs/TheAmericanFreshman2011.pdf (accessed May 15, 2013). “Summary of the National Risk and Vulnerability Assessment 2007/8: A profile of Afghanistan,” The European Union and ICON-Institute. Available online at http://ec.europa.eu/europeaid/where/asia/documents/afgh_brochure_summary_en.pdf (accessed May 15, 2013). “The World FactBook,” Central Intelligence Agency. Available online at https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/af.html (accessed May 15, 2013). “UNICEF reports on Female Literacy Centers in Afghanistan established to teach women and girls basic resading [sic] and writing skills,” UNICEF Television. Video available online at http://www.unicefusa.org/assets/video/afghan-female-literacy-centers.html (accessed May 15, 2013). Chapter Review There are three characteristics of a geometric experiment: There are one or more Bernoulli trials with all failures except the last one, which is a success. In theory, the number of trials could go on forever. There must be at least one trial. The probability, p , of a success and the probability, q , of a failure are the same for each trial. In a geometric experiment, define the discrete random variable X as the number of independent trials until the first success. We say that X has a geometric distribution and write X ~ G ( p ) where p is the probability of success in a single trial. The mean of the geometric distribution X ~ G ( p ) is μ = 1 / p where x = number of trials until first success for the formula P ( X = x ) = ( 1 - p ) x - 1 p where the number of trials is up and including the first success. An alternative formulation of the geometric distribution asks the question: what is the probability of x failures until the first success? In this formulation the trial that resulted in the first success is not counted. The formula for this presentation of the geometric is: P ( X = x ) = p ( 1 − p ) x The expected value in this form of the geometric distribution is μ = 1 − p p The easiest way to keep these two forms of the geometric distribution straight is to remember that p is the probability of success and (1−p) is the probability of failure. In the formula the exponents simply count the number of successes and number of failures of the desired outcome of the experiment. Of course the sum of these two numbers must add to the number of trials in the experiment. Formula Review P ( X = x ) = p ( 1 − p ) x − 1 X ~ G( p ) means that the discrete random variable X has a geometric probability distribution with probability of success in a single trial p . X = the number of independent trials until the first success X takes on the values x = 1, 2, 3, ... p = the probability of a success for any trial q = the probability of a failure for any trial p + q = 1 q = 1 – p The mean is μ = 1 p . The standard deviation is σ = 1 – p p 2 = 1 p ( 1 p − 1 ) . Use the following information to answer the next six exercises: The Higher Education Research Institute at UCLA collected data from 203,967 incoming first-time, full-time first-year students from 270 four-year colleges and universities in the U.S. 71.3% of those students replied that, yes, they believe that same-sex couples should have the right to legal marital status. Suppose that you randomly select first-year students from the study until you find one who replies “yes.” You are interested in the number of first-year students you must ask. In words, define the random variable X . X = the number of first-year students selected from the study until one replied \"yes\" that same-sex couples should have the right to legal marital status. X ~ _____(_____,_____) What values does the random variable X take on? 1,2,… Construct the probability distribution function (PDF). Stop at x = 6. x P ( x ) 1 2 3 4 5 6 On average ( μ ), how many first-year students would you expect to have to ask until you found one who replies \"yes?\" 1.4 What is the probability that you will need to ask fewer than three first-year students? HOMEWORK A consumer looking to buy a used red Miata car will call dealerships until she finds a dealership that carries the car. She estimates the probability that any independent dealership will have the car will be 28%. We are interested in the number of dealerships she must call. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) On average, how many dealerships would we expect her to have to call until she finds one that has the car? Find the probability that she must call at most four dealerships. Find the probability that she must call three or four dealerships. Suppose that the probability that an adult in America will watch the Super Bowl is 40%. Each person is considered independent. We are interested in the number of adults in America we must survey until we find one who will watch the Super Bowl. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many adults in America do you expect to survey until you find one who will watch the Super Bowl? Find the probability that you must ask seven people. Find the probability that you must ask three or four people. X = the number of adults in America who are surveyed until one says they will watch the Super Bowl. X ~ G (0.40) 2.5 0.0187 0.2304 It has been estimated that only about 30% of California residents have adequate earthquake supplies. Suppose we are interested in the number of California residents we must survey until we find a resident who does not have adequate earthquake supplies. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) What is the probability that we must survey just one or two residents until we find a California resident who does not have adequate earthquake supplies? What is the probability that we must survey at least three California residents until we find a California resident who does not have adequate earthquake supplies? How many California residents do you expect to need to survey until you find a California resident who does not have adequate earthquake supplies? How many California residents do you expect to need to survey until you find a California resident who does have adequate earthquake supplies? In one of its Spring catalogs, L.L. Bean® advertised footwear on 29 of its 192 catalog pages. Suppose we randomly survey 20 pages. We are interested in the number of pages that advertise footwear. Each page may be picked more than once. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many pages do you expect to advertise footwear on them? Is it probable that all twenty will advertise footwear on them? Why or why not? What is the probability that fewer than ten will advertise footwear on them? Reminder: A page may be picked more than once. We are interested in the number of pages that we must randomly survey until we find one that has footwear advertised on it. Define the random variable X and give its distribution. What is the probability that you only need to survey at most three pages in order to find one that advertises footwear on it? How many pages do you expect to need to survey in order to find one that advertises footwear? X = the number of pages that advertise footwear X takes on the values 0, 1, 2, ..., 20 X ~ B (20, 29 192 ) 3.02 No 0.9997 X = the number of pages we must survey until we find one that advertises footwear. X ~ G ( 29 192 ) 0.3881 6.6207 pages Suppose that you are performing the probability experiment of rolling one fair six-sided die. Let F be the event of rolling a four or a five. You are interested in how many times you need to roll the die in order to obtain the first four or five as the outcome. p = probability of success (event F occurs) q = probability of failure (event F does not occur) Write the description of the random variable X . What are the values that X can take on? Find the values of p and q . Find the probability that the first occurrence of event F (rolling a four or five) is on the second trial. Ellen has music practice three days a week. She practices for all of the three days 85% of the time, two days 8% of the time, one day 4% of the time, and no days 3% of the time. One week is selected at random. What values does X take on? 0, 1, 2, and 3 Medical researchers in a certain country have documented that the percentage of people ages 15 to 49 who are infected with a certain respiratory virus is 17.3%. Let X = the number of people you test until you find a person infected with the virus. Sketch a graph of the distribution of the discrete random variable X . What is the probability that you must test 30 people to find one with the virus? What is the probability that you must ask ten people? Find the (i) mean and (ii) standard deviation of the distribution of X . According to a recent Pew Research poll, 75% of millennials (people born between 1981 and 1995) have a profile on a social networking site. Let X = the number of millennials you ask until you find a person without a profile on a social networking site. Describe the distribution of X . Find the (i) mean and (ii) standard deviation of X . What is the probability that you must ask ten people to find one person without a social networking site? What is the probability that you must ask 20 people to find one person without a social networking site? What is the probability that you must ask at most five people? X ~ G (0.25) Mean = μ = 1 p = 1 0.25 = 4 Standard Deviation = σ = 1 − p p 2 = 1 − 0 .25 0.25 2 ≈ 3.4641 P ( x = 10) = 0.0188 P ( x = 20) = 0.0011 P ( x ≤ 5) = 0.7627 Geometric Distribution a discrete random variable (RV) that arises from the Bernoulli trials; the trials are repeated until the first success. The geometric variable X is defined as the number of trials until the first success. The mean is μ = 1 p and the standard deviation is σ = 1 p ( 1 p − 1 ) . The probability of exactly x failures before the first success is given by the formula: P ( X = x ) = p (1 – p ) x – 1 where one wants to know the probability for the number of trials until the first success: the xth trial is the first success. An alternative formulation of the geometric distribution asks the question: what is the probability of x failures until the first success? In this formulation the trial that resulted in the first success is not counted. The formula for this presentation of the geometric is: P ( X = x ) = p ( 1 − p ) x The expected value in this form of the geometric distribution is μ = 1 − p p The easiest way to keep these two forms of the geometric distribution straight is to remember that p is the probability of success and (1−p) is the probability of failure. In the formula the exponents simply count the number of successes and number of failures of the desired outcome of the experiment. Of course the sum of these two numbers must add to the number of trials in the experiment. Geometric Experiment a statistical experiment with the following properties: There are one or more Bernoulli trials with all failures except the last one, which is a success. In theory, the number of trials could go on forever. There must be at least one trial. The probability, p , of a success and the probability, q , of a failure do not change from trial to trial.", "section": "Geometric Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Poisson Distribution Another useful probability distribution is the Poisson distribution, or waiting time distribution. This distribution is used to determine how many checkout clerks are needed to keep the waiting time in line to specified levels, how may telephone lines are needed to keep the system from overloading, and many other practical applications. A modification of the Poisson, the Pascal, invented nearly two centuries ago, is used today by telecommunications companies worldwide for load factors, satellite hookup levels and Internet capacity problems. The distribution gets its name from Simeon Poisson who presented it in 1837 as an extension of the binomial distribution which we will see can be estimated with the Poisson. There are two main characteristics of a Poisson experiment. The Poisson probability distribution gives the probability of a number of events occurring in a fixed interval of time or space if these events happen with a known average rate. The events are independently of the time since the last event. For example, a book editor might be interested in the number of words spelled incorrectly in a particular book. It might be that, on the average, there are five words spelled incorrectly in 100 pages. The interval is the 100 pages and it is assumed that there is no relationship between when misspellings occur. The random variable X = the number of occurrences in the interval of interest. A bank expects to receive six bad checks per day, on average. What is the probability of the bank getting fewer than five bad checks on any given day? Of interest is the number of checks the bank receives in one day, so the time interval of interest is one day. Let X = the number of bad checks the bank receives in one day. If the bank expects to receive six bad checks per day then the average is six checks per day. Write a mathematical statement for the probability question. P ( x < 5) Try It An electronics store expects to have ten returns per day on average. The manager wants to know the probability of the store getting fewer than eight returns on any given day. State the probability question mathematically. You notice that a news reporter says \"uh,\" on average, two times per broadcast. What is the probability that the news reporter says \"uh\" more than two times per broadcast. This is a Poisson problem because you are interested in knowing the number of times the news reporter says \"uh\" during a broadcast. a. What is the interval of interest? a. one broadcast measured in minutes b. What is the average number of times the news reporter says \"uh\" during one broadcast? b. 2 c. Let X = ____________. What values does X take on? c. Let X = the number of times the news reporter says \"uh\" during one broadcast. x = 0, 1, 2, 3, ... d. The probability question is P (______). d. P ( x > 2) Try It An emergency room at a particular hospital gets an average of five patients per hour. A doctor wants to know the probability that the ER gets more than five patients per hour. Give the reason why this would be a Poisson distribution. Notation for the Poisson: P = Poisson Probability Distribution Function X ~ P ( μ ) Read this as \" X is a random variable with a Poisson distribution.\" The parameter is μ (or λ ); μ (or λ ) = the mean for the interval of our interest. The mean is the number of occurrences that occur on average during the interval period. The formula for computing probabilities that are from a Poisson process is: P ( x ) = μ x e - μ x ! where P(X) is the probability of X successes, μ is the expected number of successes based upon historical data, e is the natural logarithm approximately equal to 2.718, and X is the number of successes per unit, usually per unit of time. Remember your algebra class: x - n = 1 x n . The Poisson distribution has both a mean, µ , the average number of occurrences per unit of time, and also a standard deviation, σ = μ . In order to use the Poisson distribution, certain assumptions must hold. These are: the probability of a success, μ, is unchanged within the interval, there cannot be simultaneous successes within the interval, and finally, that the probability of a success among intervals is independent, the same assumption of the binomial distribution. In a way, the Poisson distribution can be thought of as a clever way to convert a continuous random variable, usually time, into a discrete random variable by breaking up time into discrete independent intervals. This way of thinking about the Poisson helps us understand why it can be used to estimate the probability for the discrete random variable from the binomial distribution. The Poisson is asking for the probability of a number of successes during a period of time while the binomial is asking for the probability of a certain number of successes for a given number of trials. Leah receives about six telephone calls between 8 a.m. and 10 a.m. What is the probability that Leah receives more than one call in the next 15 minutes? Let X = the number of calls Leah receives in 15 minutes. (The interval of interest is 15 minutes or 1 4 hour.) x = 0, 1, 2, 3, ... If Leah receives, on the average, six telephone calls in two hours, and there are eight 15 minute intervals in two hours, then Leah receives ( 1 8 ) (6) = 0.75 calls in 15 minutes, on average. So, μ = 0.75 for this problem. Find P ( x > 1). The Poisson distribution is discrete, and thus > 1 includes all whole numbers through infinity. The solution is to subtract the probability less than 1 thus 1 - P x = 0 + P x = 1 P x = μ x e - μ x ! P x > 1 = 1 - P x ≤ 1 = 1 - P x = 0 + P x = 1 = 1 - 0 . 75 0 e - 0 . 75 0 ! + 0 . 75 1 e - 0 . 75 1 ! = 1 - 1 0 . 4724 1 + 0 . 75 0 . 4724 1 = 1 - 0 . 4724 + 0 . 3543 = 0 . 1733 The y -axis in contains the probability of x where X = the number of calls in 15 minutes. Try It A customer service center receives about ten emails every half-hour. What is the probability that the customer service center receives more than four emails in the next six minutes? According to Baydin, an email management company, an email user gets, on average, 147 emails per day. Let X = the number of emails an email user receives per day. The discrete random variable X takes on the values x = 0, 1, 2 …. The random variable X has a Poisson distribution: X ~ P (147). The mean is 147 emails. What is the probability that an email user receives exactly 160 emails per day? What is the probability that an email user receives at most 160 emails per day? What is the standard deviation? P ( x = 160) = poissonpdf(147, 160) ≈ 0.0180 P ( x ≤ 160) = poissoncdf(147, 160) ≈ 0.8666 Standard Deviation = σ = μ = 147 ≈ 12.1244 Try It According to a recent poll by the Pew Internet Project, people between the ages of 14 and 17 send an average of 187 text messages each day. Let X = the number of texts that a girl aged 14 to 17 sends per day. The discrete random variable X takes on the values x = 0, 1, 2 …. The random variable X has a Poisson distribution: X ~ P (187). The mean is 187 text messages. What is the probability that a person sends exactly 175 texts per day? What is the probability that a person sends at most 150 texts per day? What is the standard deviation? Text message users receive or send an average of 41.5 text messages per day. How many text messages does a text message user receive or send per hour? What is the probability that a text message user receives or sends two messages per hour? What is the probability that a text message user receives or sends more than two messages per hour? Let X = the number of texts that a user sends or receives in one hour. The average number of texts received per hour is 41.5 24 ≈ 1.7292. P ( x = 2 ) = μ x e -μ x! = 1.729 2 e -1.729 2! = 0.265 P ( x > 2 ) = 1 - P ( x ≤ 2 ) = 1 - [ 7 0 e -7 0! + 7 1 e -7 1! + 7 2 e -7 2! ] = 0.250 Try It Atlanta’s Hartsfield-Jackson International Airport is the busiest airport in the world. On average there are 2,700 arrivals and departures each day. How many airplanes arrive and depart the airport per hour? What is the probability that there are exactly 100 arrivals and departures in one hour? What is the probability that there are at most 100 arrivals and departures in one hour? On a specific day in May starting at 4:30 PM, the probability of low seismic activity for the next 48 hours in Alaska was reported as about 1.02%. Use this information for the next 200 days to find the probability that there will be low seismic activity in ten of the next 200 days. Use both the binomial and Poisson distributions to calculate the probabilities. Are they close? Let X = the number of days with low seismic activity. Using the binomial distribution: P ( x = 10 ) = 200! 10! ( 200 - 10 ) ! × .0102 10 × .9898 190 = 0.000039 Using the Poisson distribution: Calculate μ = np = 200(0.0102) ≈ 2.04 P ( x = 10 ) = μ x e -μ x! = 2.04 10 e -2.04 10! = 0.000045 We expect the approximation to be good because n is large (greater than 20) and p is small (less than 0.05). The results are close—both probabilities reported are almost 0. Try It On a specific day in May starting at 4:30 PM, the probability of moderate seismic activity for the next 48 hours in the Kuril Islands off the coast of Japan was reported at about 1.43%. Use this information for the next 100 days to find the probability that there will be low seismic activity in five of the next 100 days. Use both the binomial and Poisson distributions to calculate the probabilities. Are they close? The Poisson distribution is often referred to as a “waiting time” distribution. In a sense this is tied to the link between the discrete distribution measuring the number of occurrences and the treatment of the continuous random variable time. The Poisson takes the continuous random variable time and breaks it into a discrete random variable by measuring the discrete number of occurrences. In Example 4.16 we were measuring the number of messages sent, an occurrence, a discrete random variable, per day, a continuous random variable. The Poisson distribution can be used for many other applications. Any continuous random variable that can be broken into discrete measures can use the Poisson distribution to calculate probabilities of the number of a given discrete value of x, the number of occurrences in which we have an interest. We are interested in the number of potholes in a highway to evaluate the quality of the paving job. In this case the pothole is the occurrence and can be counted per square miles of highway. Mile is a continuous random variable, and potholes is the discrete random variable. We may want to know the probability that a particular paving technique results in more than 20 potholes in 10 miles of paving. If that is the case, we may discard that paving technique. Alternatively, our chocolate cookies claim that each cookie has more than 5 chocolate pieces in each cookie. Sampling the cookie dough, we can calculate the probability that the resulting cookies will meet the claim of 5 chocolate pieces per cookie. Perhaps the production of glass for automobile windshields suffers from a flaw known as the “dot.” In the production process, air infrequently becomes lodged in the hot glass and upon cooling leaves a dot that distracts the driver. This would also be a case where use of the Poisson probability distribution would be the appropriate tool. To calculate the probability that the results have fewer than 3 “dots,” the number acceptable to the manufacturing process, the Poisson distribution would be useful. By way of warning, the Poisson is a discrete random variable. We are counting occurrences. It occurred or it did not during the time, the miles of road, or the batch of cookie dough. In this sense the Poisson is like the binomial in that the occurrence is binary, happened or did not. Because of this link to the binomial, we can use the Poisson to estimate a binomial distribution, and this is discussed below. Try It In a small city, a survey 500 vehicles reveals that there is a 2% chance of an accident occurring in a week. Calculate the probability that at most 2 accidents occur in any given week. This is a binomial probability distribution problem. Binomial solution: n * p = 500 * 0 . 02 = 10 = μ ( 0 ) = 500 ! 0 ! ( 500 - 0 ) ! ( 0 . 02 ) 0 ( 1 - 0 . 02 ) 500 - 0 = 0 . 00004 P ( 1 ) = 500 ! 1 ! ( 500 - 1 ) ! ( 0 . 02 ) 1 ( 1 - 0 . 02 ) 500 - 1 = 0 . 00041 P ( 2 ) = 500 ! 2 ! ( 500 - 2 ) ! ( 0 . 02 ) 2 ( 1 - 0 . 02 ) 500 - 2 = 0 . 00213 The probability that at most 2 accidents will occur in any week is obtained as follows: P ( 0 ) + P ( 1 ) + P ( 2 ) = 0 . 00004 + 0 . 00041 + 0 . 00213 = 0 . 00258 Estimating the Binomial Distribution with the Poisson Distribution We found before that the binomial distribution provided an approximation for the hypergeometric distribution. Now we find that the Poisson distribution can provide an approximation for the binomial. We say that the binomial distribution approaches the Poisson. The binomial distribution approaches the Poisson distribution is as n gets larger and p is small such that np becomes a constant value. There are several rules of thumb for when one can say they will use a Poisson to estimate a binomial. One suggests that np , the mean of the binomial, should be less than 25. Another author suggests that it should be less than 7. And another, noting that the mean and variance of the Poisson are both the same, suggests that np and npq , the mean and variance of the binomial, should be greater than 5. There is no one broadly accepted rule of thumb for when one can use the Poisson to estimate the binomial. As we move through these probability distributions we are getting to more sophisticated distributions that, in a sense, contain the less sophisticated distributions within them. This proposition has been proven by mathematicians. This gets us to the highest level of sophistication in the next probability distribution which can be used as an approximation to all of those that we have discussed so far. This is the normal distribution. A survey of 500 seniors in the Price Business School yields the following information. 75% go straight to work after graduation. 15% go on to work on their MBA. 9% stay to get a minor in another program. 1% go on to get a Master's in Finance. What is the probability that more than 2 seniors go to graduate school for their Master's in finance? This is clearly a binomial probability distribution problem. The choices are binary when we define the results as \"Graduate School in Finance\" versus \"all other options.\" The random variable is discrete, and the events are, we could assume, independent. Solving as a binomial problem, we have: Binomial Solution n · p = 500 · 0.01 = 5 = µ P ( 0 ) = 500 ! 0 ! ( 500 − 0 ) ! 0.01 0 ( 1 − 0.01 ) 500 − 0 = 0.00657 P ( 1 ) = 500 ! 1 ! ( 500 − 1 ) ! 0.01 1 ( 1 − 0.01 ) 500 − 1 = 0.03318 P ( 2 ) = 500 ! 2 ! ( 500 − 2 ) ! 0.01 2 ( 1 − 0.01 ) 500 − 2 = 0.08363 Adding all 3 together = 0.12339 1 − 0.12339 = 0.87661 Poisson approximation n · p = 500 · 0.01 = 5 = μ n · p · ( 1 − p ) = 500 · 0.01 · ( 0.99 ) ≈ 5 = σ 2 = μ P ( X ) = e −np ( n p ) x x ! = { P ( 0 ) = e −5 · 5 0 0 ! } + { P ( 1 ) = e −5 · 5 1 1 ! } + { P ( 2 ) = e −5 · 5 2 2 ! } 0.0067 + 0.0337 + 0.0842 = 0.1247 1 − 0.1247 = 0.8753 An approximation that is off by 1 one thousandth is certainly an acceptable approximation. Try It In , what is the probability that less than 4 seniors will go to graduate school for their master’s in finance? The problem is to be solved as a binomial problem: n * p = 500 * 0 . 09 = 45 = μ P 0 = 500 ! 0 ! 500 - 0 ! 0 . 01 0 1 - 0 . 01 500 - 0 = 0 . 00657 P 1 = 500 ! 1 ! 500 - 1 ! 0 . 01 1 1 - 0 . 01 500 - 1 = 0 . 03318 P 2 = 500 ! 2 ! 500 - 2 ! 0 . 01 2 1 - 0 . 01 500 - 2 = 0 . 08363 P 3 = 500 ! 3 ! 500 - 3 ! 0 . 01 3 1 - 0 . 01 500 - 3 = 0 . 14022 Adding all 3 together = 0.12339. So, the required probability that less than 4 seniors will go to graduate school for their master’s in finance is 0.26361. References “ATL Fact Sheet,” Department of Aviation at the Hartsfield-Jackson Atlanta International Airport, 2013. Available online at http://www.atl.com/about-atl/atl-factsheet/ (accessed February 6, 2019). Center for Disease Control and Prevention. “Teen Drivers: Fact Sheet,” Injury Prevention & Control: Motor Vehicle Safety, October 2, 2012. Available online at http://www.cdc.gov/Motorvehiclesafety/Teen_Drivers/teendrivers_factsheet.html (accessed May 15, 2013). “Children and Childrearing,” Ministry of Health, Labour, and Welfare. Available online at http://www.mhlw.go.jp/english/policy/children/children-childrearing/index.html (accessed May 15, 2013). “Eating Disorder Statistics,” South Carolina Department of Mental Health, 2006. Available online at http://www.state.sc.us/dmh/anorexia/statistics.htm (accessed May 15, 2013). “Giving Birth in Manila: The maternity ward at the Dr Jose Fabella Memorial Hospital in Manila, the busiest in the Philippines, where there is an average of 60 births a day,” theguardian, 2013. Available online at http://www.theguardian.com/world/gallery/2011/jun/08/philippines-health#/?picture=375471900&index=2 (accessed May 15, 2013). “How Americans Use Text Messaging,” Pew Internet, 2013. Available online at http://pewinternet.org/Reports/2011/Cell-Phone-Texting-2011/Main-Report.aspx (accessed May 15, 2013). Lenhart, Amanda. “Teens, Smartphones & Testing: Texting volume is up while the frequency of voice calling is down. About one in four teens say they own smartphones,” Pew Internet, 2012. Available online at http://www.pewinternet.org/~/media/Files/Reports/2012/PIP_Teens_Smartphones_and_Texting.pdf (accessed May 15, 2013). “One born every minute: the maternity unit where mothers are THREE to a bed,” MailOnline. Available online at http://www.dailymail.co.uk/news/article-2001422/Busiest-maternity-ward-planet-averages-60-babies-day-mothers-bed.html (accessed May 15, 2013). Vanderkam, Laura. “Stop Checking Your Email, Now.” CNNMoney, 2013. Available online at http://management.fortune.cnn.com/2012/10/08/stop-checking-your-email-now/ (accessed May 15, 2013). “World Earthquakes: Live Earthquake News and Highlights,” World Earthquakes, 2012. http://www.world-earthquakes.com/index.php?option=ethq_prediction (accessed May 15, 2013). Chapter Review A Poisson probability distribution of a discrete random variable gives the probability of a number of events occurring in a fixed interval of time or space, if these events happen at a known average rate and independently of the time since the last event. The Poisson distribution may be used to approximate the binomial, if the probability of success is \"small\" (less than or equal to 0.01) and the number of trials is \"large\" (greater than or equal to 25). Other rules of thumb are also suggested by different authors, but all recognize that the Poisson distribution is the limiting distribution of the binomial as n increases and p approaches zero. The formula for computing probabilities that are from a Poisson process is: P ( x ) = μ x e - μ x ! where P(X) is the probability of successes, μ (pronounced mu) is the expected number of successes, e is the natural logarithm approximately equal to 2.718, and X is the number of successes per unit, usually per unit of time. Formula Review X ~ P ( μ ) means that X has a Poisson probability distribution where X = the number of occurrences in the interval of interest. X takes on the values x = 0, 1, 2, 3, ... The mean μ or λ is typically given. The variance is σ 2 = μ , and the standard deviation is σ = μ . The probability of having exactly x successes in r trials is P X = x = e - μ μ x x ! . When P ( μ ) is used to approximate a binomial distribution, μ = np where n represents the number of independent trials and p represents the probability of success in a single trial. P ( x ) = μ x e - μ x ! Use the following information to answer the next six exercises: On average, a clothing store gets 120 customers per day. Assume the event occurs independently in any given day. Define the random variable X . What values does X take on? 0, 1, 2, 3, 4, … What is the probability of getting 150 customers in one day? What is the probability of getting 35 customers in the first four hours? Assume the store is open 12 hours each day. 0.0485 What is the probability that the store will have more than 12 customers in the first hour? What is the probability that the store will have fewer than 12 customers in the first two hours? 0.0214 Which type of distribution can the Poisson model be used to approximate? When would you do this? Use the following information to answer the next six exercises: On average, eight teens in the U.S. die from motor vehicle injuries per day. As a result, states across the country are debating raising the driving age. Assume the event occurs independently in any given day. In words, define the random variable X . X = the number of U.S. teens who die from motor vehicle injuries per day. X ~ _____(_____,_____) What values does X take on? 0, 1, 2, 3, 4, ... For the given values of the random variable X , fill in the corresponding probabilities. Is it likely that there will be no teens killed from motor vehicle injuries on any given day in the U.S? Justify your answer numerically. No Is it likely that there will be more than 20 teens killed from motor vehicle injuries on any given day in the U.S.? Justify your answer numerically. HOMEWORK The switchboard in a Minneapolis law office gets an average of 5.5 incoming phone calls during the noon hour on Mondays. Experience shows that the existing staff can handle up to six calls in an hour. Let X = the number of calls received at noon. Find the mean and standard deviation of X . What is the probability that the office receives at most six calls at noon on Monday? Find the probability that the law office receives six calls at noon. What does this mean to the law office staff who get, on average, 5.5 incoming phone calls at noon? What is the probability that the office receives more than eight calls at noon? X ~ P (5.5); μ = 5.5; σ = 5.5 ≈ 2.3452 P ( x ≤ 6) ≈ 0.6860 There is a 15.7% probability that the law staff will receive more calls than they can handle. P ( x > 8) = 1 – P ( x ≤ 8) ≈ 1 – 0.8944 = 0.1056 The maternity ward at Dr. Jose Fabella Memorial Hospital in Manila in the Philippines is one of the busiest in the world with an average of 60 births per day. Let X = the number of births in an hour. Find the mean and standard deviation of X . Sketch a graph of the probability distribution of X . What is the probability that the maternity ward will deliver three babies in one hour? What is the probability that the maternity ward will deliver at most three babies in one hour? What is the probability that the maternity ward will deliver more than five babies in one hour? A manufacturer of Christmas tree light bulbs knows that 3% of its bulbs are defective. Find the probability that a string of 100 lights contains at most four defective bulbs using both the binomial and Poisson distributions. Let X = the number of defective bulbs in a string. Using the Poisson distribution: μ = np = 100(0.03) = 3 X ~ P (3) P ( x ≤ 4) ≈ 0.8153 Using the binomial distribution: X ~ B (100, 0.03) P ( x ≤ 4) = 0.8179 The Poisson approximation is very good—the difference between the probabilities is only 0.0026. The average number of children a Japanese woman has in her lifetime is 1.37. Suppose that one Japanese woman is randomly chosen. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Find the probability that she has no children. Find the probability that she has fewer children than the Japanese average. Find the probability that she has more children than the Japanese average. The average number of children a Spanish woman has in her lifetime is 1.47. Suppose that one Spanish woman is randomly chosen. In words, define the Random Variable X . List the values that X may take on. Find the probability that she has no children. Find the probability that she has fewer children than the Spanish average. Find the probability that she has more children than the Spanish average . X = the number of children for a Spanish woman 0, 1, 2, 3,... 0.2299 0.5679 0.4321 Fertile, female cats produce an average of three litters per year. Suppose that one fertile, female cat is randomly chosen. In one year, find the probability she produces: In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _______ Find the probability that she has no litters in one year. Find the probability that she has at least two litters in one year. Find the probability that she has exactly three litters in one year. The chance of having an extra fortune in a fortune cookie is about 3%. Given a bag of 144 fortune cookies, we are interested in the number of cookies with an extra fortune. Two distributions may be used to solve this problem, but only use one distribution to solve the problem. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many cookies do we expect to have an extra fortune? Find the probability that none of the cookies have an extra fortune. Find the probability that more than three have an extra fortune. As n increases, what happens involving the probabilities using the two distributions? Explain in complete sentences. X = the number of fortune cookies that have an extra fortune 0, 1, 2, 3,... 144 4.32 0.0124 or 0.0133 0.6300 or 0.6264 As n gets larger, the probabilities get closer together. For every 200 U.S. kids and teens, the average number who have obsessive compulsive disorder is one. Out of a randomly chosen group of 600 U.S. kids and teens determine the following. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. Give the distribution of X . X ~ _____(_____,_____) How many are expected to have obsessive compulsive disorder? Find the probability that no one has obsessive compulsive disorder. Find the probability that more than four have obsessive compulsive disorder. The chance of an IRS audit for a tax return with over $25,000 in income is about 2% per year. Suppose that 100 people with tax returns over $25,000 are randomly picked. We are interested in the number of people audited in one year. Use a Poisson distribution to answer the following questions. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many are expected to be audited? Find the probability that no one was audited. Find the probability that at least three were audited. X = the number of people audited in one year 0, 1, 2, ..., 100 2 0.1353 0.3233 Approximately 8% of students at a local high school participate in after-school sports all four years of high school. A group of 60 seniors is randomly chosen. Of interest is the number that participated in after-school sports all four years of high school. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. How many seniors are expected to have participated in after-school sports all four years of high school? Based on numerical values, would you be surprised if none of the seniors participated in after-school sports all four years of high school? Justify your answer numerically. Based on numerical values, is it more likely that four or that five of the seniors participated in after-school sports all four years of high school? Justify your answer numerically. On average, Pierre, an amateur chef, drops three pieces of egg shell into every two cake batters he makes. Suppose that you buy one of his cakes. In words, define the random variable X . List the values that X may take on. On average, how many pieces of egg shell do you expect to be in the cake? What is the probability that there will not be any pieces of egg shell in the cake? Let’s say that you buy one of Pierre’s cakes each week for six weeks. What is the probability that there will not be any egg shell in any of the cakes? Based upon the average given for Pierre, is it possible for there to be seven pieces of shell in the cake? Why? X = the number of shell pieces in one cake 0, 1, 2, 3,... 1.5 0.2231 0.0001 Yes Use the following information to answer the next two exercises: The average number of times per week that Mrs. Plum’s cats wake her up at night because they want to play is ten. We are interested in the number of times her cats wake her up each week. In words, the random variable X = _________________ the number of times Mrs. Plum’s cats wake her up each week. the number of times Mrs. Plum’s cats wake her up each hour. the number of times Mrs. Plum’s cats wake her up each night. the number of times Mrs. Plum’s cats wake her up. Find the probability that her cats will wake her up no more than five times next week. 0.5000 0.9329 0.0378 0.0671 d Poisson Probability Distribution a discrete random variable (RV) that counts the number of times a certain event will occur in a specific interval; characteristics of the variable: The probability that the event occurs in a given interval is the same for all intervals. The events occur with a known mean and independently of the time since the last event. The distribution is defined by the mean μ of the event in the interval. The mean is μ = np . The standard deviation is σ = μ . The probability of having exactly x successes in r trials is P ( x ) = μ x e - μ x ! . The Poisson distribution is often used to approximate the binomial distribution, when n is “large” and p is “small” (a general rule is that np should be greater than or equal to 25 and p should be less than or equal to 0.01).", "section": "Poisson Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction The heights of these radish plants are continuous random variables. (credit: modification of work “Radish (Raphanus sativus): White rust caused by Albugo candida” by Scot Nelson/ Flickr, Public Domain) Continuous random variables have many applications. Baseball batting averages, IQ scores, the length of time a long distance telephone call lasts, the amount of money a person carries, the length of time a computer chip lasts, rates of return from an investment, and SAT scores are just a few. The field of reliability depends on a variety of continuous random variables, as do all areas of risk analysis. NOTE The values of discrete and continuous random variables can be ambiguous. For example, if X is equal to the number of miles (to the nearest mile) you drive to work, then X is a discrete random variable. You count the miles. If X is the distance you drive to work, then you measure values of X and X is a continuous random variable. For a second example, if X is equal to the number of books in a backpack, then X is a discrete random variable. If X is the weight of a book, then X is a continuous random variable because weights are measured. How the random variable is defined is very important.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Properties of Continuous Probability Density Functions The graph of a continuous probability distribution is a curve. Probability is represented by area under the curve. We have already met this concept when we developed relative frequencies with histograms in Descriptive Statistics . The relative area for a range of values was the probability of drawing at random an observation in that group. Again with the Poisson distribution in Random Discrete Variables , the graph in Example 4.15 used boxes to represent the probability of specific values of the random variable. In this case, we were being a bit casual because the random variables of a Poisson distribution are discrete, whole numbers, and a box has width. Notice that the horizontal axis, the random variable x, purposefully did not mark the points along the axis. The probability of a specific value of a continuous random variable will be zero because the area under a point is zero. Probability is area. The curve is called the probability density function (abbreviated as pdf ). We use the symbol f ( x ) to represent the curve. f ( x ) is the function that corresponds to the graph; we use the density function f ( x ) to draw the graph of the probability distribution. Area under the curve is given by a different function called the cumulative distribution function (abbreviated as cdf ). The cumulative distribution function is used to evaluate probability as area. Mathematically, the cumulative probability density function is the integral of the pdf, and the probability between two values of a continuous random variable will be the integral of the pdf between these two values: the area under the curve between these values. Remember that the area under the pdf for all possible values of the random variable is one, certainty. Probability thus can be seen as the relative percent of certainty between the two values of interest. The outcomes are measured, not counted. The entire area under the curve and above the x-axis is equal to one. Probability is found for intervals of x values rather than for individual x values. P(c < x < d) is the probability that the random variable X is in the interval between the values c and d . P(c < x < d) is the area under the curve, above the x -axis, to the right of c and the left of d . P(x = c) = 0 The probability that x takes on any single individual value is zero. The area below the curve, above the x -axis, and between x = c and x = c has no width, and therefore no area (area = 0). Since the probability is equal to the area, the probability is also zero. P(c < x < d) is the same as P(c ≤ x ≤ d) because probability is equal to area. We will find the area that represents probability by using geometry, formulas, technology, or probability tables. In general, integral calculus is needed to find the area under the curve for many probability density functions. When we use formulas to find the area in this textbook, the formulas were found by using the techniques of integral calculus. There are many continuous probability distributions. When using a continuous probability distribution to model probability, the distribution used is selected to model and fit the particular situation in the best way. In this chapter and the next, we will study the uniform distribution, the exponential distribution, and the normal distribution. The following graphs illustrate these distributions. The graph shows a Uniform Distribution with the area between x = 3 and x = 6 shaded to represent the probability that the value of the random variable X is in the interval between three and six. The graph shows an Exponential Distribution with the area between x = 2 and x = 4 shaded to represent the probability that the value of the random variable X is in the interval between two and four. The graph shows the Standard Normal Distribution with the area between x = 1 and x = 2 shaded to represent the probability that the value of the random variable X is in the interval between one and two. For continuous probability distributions, PROBABILITY = AREA. Consider the function f ( x ) = 1 20 for 0 ≤ x ≤ 20. x = a real number. The graph of f ( x ) = 1 20 is a horizontal line. However, since 0 ≤ x ≤ 20, f ( x ) is restricted to the portion between x = 0 and x = 20, inclusive. f ( x ) = 1 20 for 0 ≤ x ≤ 20. The graph of f ( x ) = 1 20 is a horizontal line segment when 0 ≤ x ≤ 20. The area between f ( x ) = 1 20 where 0 ≤ x ≤ 20 and the x -axis is the area of a rectangle with base = 20 and height = 1 20 . AREA = 20 ( 1 20 ) = 1 Suppose we want to find the area between f( x ) = 1 20 and the x -axis where 0 < x < 2. AREA = ( 2 – 0 ) ( 1 20 ) = 0.1 ( 2 – 0 ) = 2 = base of a rectangle REMINDER area of a rectangle = (base)(height). The area corresponds to a probability. The probability that x is between zero and two is 0.1, which can be written mathematically as P (0 < x < 2) = P ( x < 2) = 0.1. Suppose we want to find the area between f ( x ) = 1 20 and the x -axis where 4 < x < 15. AREA = ( 15 – 4 ) ( 1 20 ) = 0.55 ( 15 – 4 ) = 11 = the base of a rectangle The area corresponds to the probability P (4 < x < 15) = 0.55. Suppose we want to find P ( x = 15). On an x-y graph, x = 15 is a vertical line. A vertical line has no width (or zero width). Therefore, P ( x = 15) = (base)(height) = (0) ( 1 20 ) = 0 P ( X ≤ x ), which can also be written as P ( X < x ) for continuous distributions, is called the cumulative distribution function or CDF. Notice the \"less than or equal to\" symbol. We can also use the CDF to calculate P ( X > x ). The CDF gives \"area to the left\" and P ( X > x ) gives \"area to the right.\" We calculate P ( X > x ) for continuous distributions as follows: P ( X > x ) = 1 – P ( X < x ). Label the graph with f ( x ) and x . Scale the x and y axes with the maximum x and y values. f ( x ) = 1 20 , 0 ≤ x ≤ 20. To calculate the probability that x is between two values, look at the following graph. Shade the region between x = 2.3 and x = 12.7. Then calculate the shaded area of a rectangle. P ( 2.3 < x < 12.7 ) = ( base ) ( height ) = ( 12.7 − 2.3 ) ( 1 20 ) = 0.52 Try It Consider the function f ( x ) = 1 8 for 0 ≤ x ≤ 8. Draw the graph of f ( x ) and find P (2.5 < x < 7.5). P (2.5 < x < 7.5) = 0.625 Chapter Review The probability density function (pdf) is used to describe probabilities for continuous random variables. The area under the density curve between two points corresponds to the probability that the variable falls between those two values. In other words, the area under the density curve between points a and b is equal to P ( a < x < b ). The cumulative distribution function (cdf) gives the probability as an area. If X is a continuous random variable, the probability density function (pdf), f ( x ), is used to draw the graph of the probability distribution. The total area under the graph of f ( x ) is one. The area under the graph of f ( x ) and between values a and b gives the probability P ( a < x < b ). The cumulative distribution function (cdf) of X is defined by P ( X ≤ x ). It is a function of x that gives the probability that the random variable is less than or equal to x . Formula Review Probability density function (pdf) f ( x ): f ( x ) ≥ 0 The total area under the curve f ( x ) is one. Cumulative distribution function (cdf): P ( X ≤ x ) Which type of distribution does the graph illustrate? Uniform Distribution Which type of distribution does the graph illustrate? Which type of distribution does the graph illustrate? Normal Distribution What does the shaded area represent? P (___< x < ___) What does the shaded area represent? P (___< x < ___) P (6 < x < 7) For a continuous probability distribution, 0 ≤ x ≤ 15. What is P ( x > 15)? What is the area under f ( x ) if the function is a continuous probability density function? one For a continuous probability distribution, 0 ≤ x ≤ 10. What is P ( x = 7)? A continuous probability function is restricted to the portion between x = 0 and 7. What is P ( x = 10)? zero f ( x ) for a continuous probability function is 1 5 , and the function is restricted to 0 ≤ x ≤ 5. What is P ( x < 0)? f ( x ), a continuous probability function, is equal to 1 12 , and the function is restricted to 0 ≤ x ≤ 12. What is P (0 < x < 12)? one Find the probability that x falls in the shaded area. Find the probability that x falls in the shaded area. 0.625 Find the probability that x falls in the shaded area. f ( x ), a continuous probability function, is equal to 1 3 and the function is restricted to 1 ≤ x ≤ 4. Describe P ( x > 3 2 ) . The probability is equal to the area from x = 3 2 to x = 4 above the x-axis and up to f ( x ) = 1 3 . Homework For each probability and percentile problem, draw the picture. Consider the following experiment. You are one of 100 people enlisted to take part in a study to determine the percent of nurses in America with an R.N. (registered nurse) degree. You ask nurses if they have an R.N. degree. The nurses answer “yes” or “no.” You then calculate the percentage of nurses with an R.N. degree. You give that percentage to your supervisor. What part of the experiment will yield discrete data? What part of the experiment will yield continuous data? When age is rounded to the nearest year, do the data stay continuous, or do they become discrete? Why? Age is a measurement, regardless of the accuracy used. Uniform Distribution a continuous random variable (RV) that has equally likely outcomes over the domain, a < x < b ; it is often referred as the rectangular distribution because the graph of the pdf has the form of a rectangle. The mean is μ = a + b 2 and the standard deviation is σ = ( b − a ) 2 12 . The probability density function is f ( x ) = 1 b − a for a < x < b or a ≤ x ≤ b . The cumulative distribution is P ( X ≤ x ) = x − a b − a . Exponential Distribution a continuous random variable (RV) that appears when we are interested in the intervals of time between some random events, for example, the length of time between emergency arrivals at a hospital. The mean is μ = 1 m and the standard deviation is σ = 1 m . The probability density function is f ( x ) = m e - m x or f ( x ) = 1 μ e - 1 μ x , x ≥ 0 and the cumulative distribution function is P ( X ≤ x ) = 1 - e − m x or P ( X ≤ x ) = 1 - e − 1 μ x .", "section": "Properties of Continuous Probability Density Functions", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Uniform Distribution The uniform distribution is a continuous probability distribution and is concerned with events that are equally likely to occur. When working out problems that have a uniform distribution, be careful to note if the data is inclusive or exclusive of endpoints. The mathematical statement of the uniform distribution is f ( x ) = 1 b − a for a ≤ x ≤ b where a = the lowest value of x and b = the highest value of x . Formulas for the theoretical mean and standard deviation are μ = a + b 2 and σ = ( b − a ) 2 12 The amount of time, in minutes, that a person must wait for a bus is uniformly distributed between zero and 15 minutes, inclusive. a. What is the probability that a person waits fewer than 12.5 minutes? a. Let X = the number of minutes a person must wait for a bus. a = 0 and b = 15. X ~ U (0, 15). Write the probability density function. f ( x ) = 1 15 − 0 = 1 15 for 0 ≤ x ≤ 15. Find P ( x < 12.5). Draw a graph. P ( x < k ) = ( base ) ( height ) = ( 12.5 - 0 ) ( 1 15 ) = 0.8333 The probability a person waits less than 12.5 minutes is 0.8333. b. On the average, how long must a person wait? Find the mean, μ , and the standard deviation, σ . b. μ = a + b 2 = 15 + 0 2 = 7.5. On the average, a person must wait 7.5 minutes. σ = ( b - a ) 2 12 = ( 15 - 0 ) 2 12 = 4.3. The Standard deviation is 4.3 minutes. c. Ninety percent of the time, the time a person must wait falls below what value? NOTE This asks for the 90 th percentile. c. Find the 90 th percentile. Draw a graph. Let k = the 90 th percentile. P ( x < k ) = ( base ) ( height ) = ( k − 0 ) ( 1 15 ) 0.90 = ( k ) ( 1 15 ) k = ( 0.90 ) ( 15 ) = 13.5 The 90 th percentile is 13.5 minutes. Ninety percent of the time, a person must wait at most 13.5 minutes. Try It The total duration of baseball games in the major league in a typical season is uniformly distributed between 447 hours and 521 hours inclusive. Find a and b and describe what they represent. Write the distribution. Find the mean and the standard deviation. What is the probability that the duration of games for a team in a single season is between 480 and 500 hours? a is 447, and b is 521. a is the minimum duration of games for a team for the 2011 season, and b is the maximum duration of games for a team for the 2011 season. X ~ U (447, 521). μ = 484, and σ = 21.36 P (480 < x < 500) = 0.2703 Chapter Review If X has a uniform distribution where a < x < b or a ≤ x ≤ b , then X takes on values between a and b (may include a and b ). All values x are equally likely. We write X ∼ U ( a , b ). The mean of X is μ = a + b 2 . The standard deviation of X is σ = ( b − a ) 2 12 . The probability density function of X is f ( x ) = 1 b − a for a ≤ x ≤ b . The cumulative distribution function of X is P ( X ≤ x ) = x − a b − a . X is continuous. The probability P ( c < X < d ) may be found by computing the area under f ( x ), between c and d . Since the corresponding area is a rectangle, the area may be found simply by multiplying the width and the height. Formula Review X = a real number between a and b (in some instances, X can take on the values a and b ). a = smallest X ; b = largest X X ~ U (a, b) The mean is μ = a + b 2 The standard deviation is σ = ( b – a ) 2 12 Probability density function: f ( x ) = 1 b − a for a ≤ X ≤ b Area to the Left of x : P ( X < x ) = ( x – a ) ( 1 b − a ) Area to the Right of x : P ( X > x ) = ( b – x ) ( 1 b − a ) Area Between c and d : P ( c < x < d ) = (base)(height) = ( d – c ) ( 1 b − a ) pdf: f ( x ) = 1 b − a for a ≤ x ≤ b cdf: P ( X ≤ x ) = x − a b − a mean µ = a + b 2 standard deviation σ = ( b − a ) 2 12 P ( c < X < d ) = ( d – c ) ( 1 b – a ) References McDougall, John A. The McDougall Program for Maximum Weight Loss. Plume, 1995. Use the following information to answer the next ten questions. The data that follow are the square footage (in 1,000 feet squared) of 28 homes. 1.5 2.4 3.6 2.6 1.6 2.4 2.0 3.5 2.5 1.8 2.4 2.5 3.5 4.0 2.6 1.6 2.2 1.8 3.8 2.5 1.5 2.8 1.8 4.5 1.9 1.9 3.1 1.6 The sample mean = 2.50 and the sample standard deviation = 0.8302. The distribution can be written as X ~ U (1.5, 4.5). What type of distribution is this? In this distribution, outcomes are equally likely. What does this mean? It means that the value of x is just as likely to be any number between 1.5 and 4.5. What is the height of f ( x ) for the continuous probability distribution? What are the constraints for the values of x ? 1.5 ≤ x ≤ 4.5 Graph P (2 < x < 3). What is P (2 < x < 3)? 0.3333 What is P (x < 3.5 | x < 4)? What is P ( x = 1.5)? zero Find the probability that a randomly selected home has more than 3,000 square feet given that you already know the house has more than 2,000 square feet. 0.6 Use the following information to answer the next eight exercises. A distribution is given as X ~ U (0, 12). What is a ? What does it represent? What is b ? What does it represent? b is 12, and it represents the highest value of x . What is the probability density function? What is the theoretical mean? six What is the theoretical standard deviation? Draw the graph of the distribution for P ( x > 9). Find P ( x > 9). Use the following information to answer the next eleven exercises. The age of cars in the staff parking lot of a suburban college is uniformly distributed from six months (0.5 years) to 9.5 years. What is being measured here? In words, define the random variable X . X = The age (in years) of cars in the staff parking lot Are the data discrete or continuous? The interval of values for x is ______. 0.5 to 9.5 The distribution for X is ______. Write the probability density function. f ( x ) = 1 9 where x is between 0.5 and 9.5, inclusive. Graph the probability distribution. Sketch the graph of the probability distribution. Identify the following values: Lowest value for x – : _______ Highest value for x – : _______ Height of the rectangle: _______ Label for x -axis (words): _______ Label for y -axis (words): _______ Find the average age of the cars in the lot. μ = 5 Find the probability that a randomly chosen car in the lot was less than four years old. Sketch the graph, and shade the area of interest. Find the probability. P ( x < 4) = _______ Considering only the cars less than 7.5 years old, find the probability that a randomly chosen car in the lot was less than four years old. Sketch the graph, shade the area of interest. Find the probability. P ( x < 4 | x < 7.5) = _______ Answers may vary. 3.5 7 What has changed in the previous two problems that made the solutions different? Find the third quartile of ages of cars in the lot. This means you will have to find the value such that 3 4 , or 75%, of the cars are at most (less than or equal to) that age. Sketch the graph, and shade the area of interest. Find the value k such that P ( x < k ) = 0.75. The third quartile is _______ Answers may vary. k = 7.25 7.25 Homework For each probability and percentile problem, draw the picture. Births are approximately uniformly distributed between the 52 weeks of the year. They can be said to follow a uniform distribution from one to 53 (spread of 52 weeks). Graph the probability distribution. f ( x ) = _________ μ = _________ σ = _________ Find the probability that a person is born at the exact moment week 19 starts. That is, find P ( x = 19) = _________ P (2 < x < 31) = _________ Find the probability that a person is born after week 40. P (12 < x | x < 28) = _________ A random number generator picks a number from one to nine in a uniform manner. Graph the probability distribution. f ( x ) = _________ μ = _________ σ = _________ P (3.5 < x < 7.25) = _________ P ( x > 5.67) P ( x > 5 | x > 3) = _________ Answers may vary. f ( x ) = 1 8 where 1 ≤ x ≤ 9 five 2.3 15 32 333 800 2 3 According to a study by Dr. John McDougall of his live-in weight loss program at St. Helena Hospital, the people who follow his program lose between six and 15 pounds a month until they approach trim body weight. Let’s suppose that the weight loss is uniformly distributed. We are interested in the weight loss of a randomly selected individual following the program for one month. Define the random variable. X = _________ Graph the probability distribution. f ( x ) = _________ μ = _________ σ = _________ Find the probability that the individual lost more than ten pounds in a month. Suppose it is known that the individual lost more than ten pounds in a month. Find the probability that he lost less than 12 pounds in the month. P (7 < x < 13 | x > 9) = __________. State this in a probability question, similarly to parts g and h, draw the picture, and find the probability. A subway train on the Red Line arrives every eight minutes during rush hour. We are interested in the length of time a commuter must wait for a train to arrive. The time follows a uniform distribution. Define the random variable. X = _______ Graph the probability distribution. f ( x ) = _______ μ = _______ σ = _______ Find the probability that the commuter waits less than one minute. Find the probability that the commuter waits between three and four minutes. X represents the length of time a commuter must wait for a train to arrive on the Red Line. Graph the probability distribution. f ( x ) = 1 8 where 0 ≤ x ≤ 8 four 2.31 1 8 1 8 The age of a first grader on September 1 at Garden Elementary School is uniformly distributed from 5.8 to 6.8 years. We randomly select one first grader from the class. Define the random variable. X = _________ Graph the probability distribution. f ( x ) = _________ μ = _________ σ = _________ Find the probability that she is over 6.5 years old. Find the probability that she is between four and six years old. Use the following information to answer the next three exercises. The Sky Train from the terminal to the rental–car and long–term parking center is supposed to arrive every eight minutes. The waiting times for the train are known to follow a uniform distribution. What is the average waiting time (in minutes)? zero two three four d The probability of waiting more than seven minutes given a person has waited more than four minutes is? 0.125 0.25 0.5 0.75 b The time (in minutes) until the next bus departs a major bus depot follows a distribution with f ( x ) = 1 20 where x goes from 25 to 45 minutes. Define the random variable. X = ________ Graph the probability distribution. The distribution is ______________ (name of distribution). It is _____________ (discrete or continuous). μ = ________ σ = ________ Find the probability that the time is at most 30 minutes. Sketch and label a graph of the distribution. Shade the area of interest. Write the answer in a probability statement. Find the probability that the time is between 30 and 40 minutes. Sketch and label a graph of the distribution. Shade the area of interest. Write the answer in a probability statement. P (25 < x < 55) = _________. State this in a probability statement, similarly to parts g and h, draw the picture, and find the probability. Suppose that the value of a stock varies each day from $16 to $25 with a uniform distribution. Find the probability that the value of the stock is more than $19. Find the probability that the value of the stock is between $19 and $22. Given that the stock is greater than $18, find the probability that the stock is more than $21. The probability density function of X is 1 25 − 16 = 1 9 . P ( X > 19) = (25 – 19) ( 1 9 ) = 6 9 = 2 3 . P (19 < X < 22) = (22 – 19) ( 1 9 ) = 3 9 = 1 3 . This is a conditional probability question. P(x > 21 | x > 18). You can do this two ways: Draw the graph where a is now 18 and b is still 25. The height is 1 ( 25 − 18 ) = 1 7 So, P ( x > 21 | x > 18) = (25 – 21) ( 1 7 ) = 4/7. Use the formula: P ( x > 21 | x > 18) = P ( x > 21 ∩ x > 18 ) P ( x > 18 ) = P ( x > 21 ) P ( x > 18 ) = ( 25 − 21 ) ( 25 − 18 ) = 4 7 . A fireworks show is designed so that the time between fireworks is between one and five seconds, and follows a uniform distribution. Find the average time between fireworks. Find probability that the time between fireworks is greater than four seconds. The number of miles driven by a truck driver falls between 300 and 700, and follows a uniform distribution. Find the probability that the truck driver goes more than 650 miles in a day. Find the probability that the truck drivers goes between 400 and 650 miles in a day. P ( X > 650) = 700 − 650 700 − 300 = 50 400 = 1 8 = 0.125 P (400 < X < 650) = 650 − 400 700 − 300 = 250 400 = 0.625 Conditional Probability the likelihood that an event will occur given that another event has already occurred.", "section": "The Uniform Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Exponential Distribution The exponential probability density function is built upon the general exponential function where the variable is an exponent: f ( x ) = a ( b ) x . This equation can be converted to a natural system of logarithms with a base e that has an approximate value of 2.71828. The exponential probability density function is valuable with a number of practical applications. The exponential distribution is often concerned with the amount of time until some specific event occurs. For example, the amount of time (beginning now) until an earthquake occurs has an exponential distribution. Other examples include the length of time, in minutes, of long-distance business telephone calls and the amount of time, in months, a car battery lasts. It can be shown, too, that the value of the change that you have in your pocket or purse approximately follows an exponential distribution. Values for an exponential random variable occur in the following way. There are fewer large values and more small values. For example, marketing studies have shown that the amount of money customers spend in one trip to the supermarket follows an exponential distribution. There are more people who spend small amounts of money and fewer people who spend large amounts of money. Exponential distributions are commonly used in calculations of product reliability, or the length of time a product lasts. A firm will use the exponential distribution analysis to set the number of months they will provide a warranty based upon the probability of a specific time until the failure of the product. The random variable for the exponential distribution is continuous and often measures a passage of time, although it can be used in other continuous random variable applications. Typical questions may be “What is the probability that some event will occur within the next x hours or days?” or “What is the probability that some event will occur between x 1 hours and x 2 hours?” or “What is the probability that the event will take more than x 1 hours to perform?” In short, the random variable X equals ( a ) the time between events or ( b ) the passage of time to complete an action (e.g., wait on a customer). Be sure to differentiate the exponential distribution random variable and that of the Poisson distribution. The Poisson has a discrete random variable that gives us the probability that x number of occurrences will occur in the next time period. The continuous exponential distribution provides us the probability that an X -long time period will occur between now and the next occurrence. We will explore more this link between the exponential distribution and the Poisson distribution. The exponent probability density function is given by: f ( x ) = 1 μ e - x μ where μ is the historical average waiting time. The exponential distribution has a mean and standard deviation both equal to μ . To find a probability with a continuous random variable, the cumulative distribution is integrated between the relevant values of x . The definite integral of a function provides the area under the function between two values of x . For the exponential distribution, there are three cases that depend upon the question asked. Case I would answer the question “What is the probability that the time to completion is les s than X ?” The probability question asked would be written as P ( X ≤ x ) . For example, to calculate the probability that a customer will be served within the next hour given that the historical waiting time was 30 minutes, we integrate the exponential probability distribution function 1 μ e - x μ from x = 0 to x = 60 . F ( x ) = P ( X ≤ x ) = ∫ 0 x 1 μ e - x μ d x = 1 - e - x μ Case I graphs the exponential probability density function for this example. The area under the function from zero to 60 minutes is the probability for the question asked. Note that the exponential probability distribution at zero is at the value of 1 / µ . Solving for the probability density function equation above where µ = 30 is the historical waiting time, and x = 60 , which is the time we are interested in. P ( x ≤ 60 ) = 1 - e - x μ = 1 - e - 60 30 = 0 . 865 With a historical waiting time of 30 minutes, certainly we would expect the high probability of 0.865 of being waited on in an hour’s time. (A probability of 0.865 is almost a certainty.) Case II would answer questions as “What is the probability more than X ?” What is the probability that a person will have to wait MORE THAN x minutes? The relevant probability density function would be P ( X ≥ x α ) = 1 - 1 - e - x μ = e - x μ and is presented in . Case II Imagine an electric component is guaranteed to last two years. If it fails within the two-year guarantee, the purchaser will receive their money back in full. The manufacture knows by careful monitoring of their products the historical life of this component is 750 days, or two-and-one-half years. Are they engaged in a risky business policy? Here we can calculate the probability that a component will last longer than 730 days (two years) and thus no payment is required by the firm. The historical mean is 750 days, and the relevant time period is x = 730 days. Using the exponential probability density function, it is found that the probability this electric component will last more than two years is only 0.378, as shown on . P ( X ≥ x ) = e - x μ = e - 730 750 = 0 . 378 Because the working life of each of the electric components is an independent random variable, we can say that approximately 38 percent of these components survive two years and thus 62 percent of purchasers of these components will be asking for a full refund. In short, the low production quality and thus high refund requirements will result in significant financial costs. We could expect that the two-year guarantee will be eliminated soon. Case III allows for knowing the probability that an occurrence will occur within a window of time. For example, when asking for the arrival time of an airplane, one might be given a range of time such as “plus or minus from the historical expected arrival time measured in hours from the time of take-off.” In this case, the mean is the historical expected arrival time given the historical travel time. Assume that the historical travel time between these two points is four hours. Case III requires calculating the probability between two points. : Case III shows the two points that are one hour longer and one hour sooner than the historical arrival time, which is midway between these points. If the historical travel time is four hours, then x o is three hours of travel time and x 1 is five hours of travel time. The mathematical expression is: P ( x 0 ≤ x ≤ x 1 ) = P ( X ≥ x 0 ) - P ( X ≥ x 1 ) = e - x 0 μ - e - x 1 μ P ( 3 ≤ x ≤ 5 ) = e - 3 4 - e - 5 4 = 0 . 186 The probability the flight will arrive plus or minus the historical arrival time of four hours from takeoff is 0.186. Intuitively, this seems a very small probability to hit such a broad window. At the core, the standard deviation of average flight time must be very large. Exponential Distribution and Decay Factor The core of the exponential distribution is e, the natural logarithm in an exponential function with the variable - x μ in the exponent. The exponent is negative, and thus it describes an exponentially declining function as we have seen in , , and above. This gives rise to an alternative formula for the exponential probability distribution: f ( x ) = m e - m F ( x ) = ∫ 0 x m e - m t d t = 1 - e - m x Where m = 1 μ is given the name decay factor and measures the speed of decay. The decay factor simply measures how rapidly the probability of an event declines as the random variable X increases. shows the exponential distribution for three different decay factors. As before, the intercept on the vertical axis, the probability density, is the decay factor. A decay factor of 1.5, as in the first exponential function, is three time the speed of the third exponential distribution with a decay factor of 0.5. Looking at the probability for each of the three functions at the same value of x 1 , it is clear that the first function has a significantly greater probability of occurrence at x 1 than the other two (i.e., P ( X α ≤ x 1 ) > P ( X b ≤ x 1 ) > P ( X c ≤ x 1 ) comparing the relevant probabilities for each of the functions a, b, c in order). Finally, the exponential distribution shows with drama the true meaning of “exponential.” In each unit, a change in x in an exponential distribution has a significant change in probability. For example, if the simple exponential distribution function Y = 2 x changes from x = 4 to x = 5 , the y -value increases from 16 to 32, but a one-unit change from x = 10 to x = 11 causes the y -value to increase from 1,024 to 2,048. Likewise, in an exponential function with a negative exponent such as the exponential probability distribution, the changes are startling for each unit change at higher levels of X . At X = – 4 to x = - 5 , the y -value changes from 0.063 to 0.031, while a one-unit change from X = – 10 to X = – 11 results in a change in the y -value from 0.00097 to 0.00048. The conclusion is that probabilities in an exponential probability distribution at large x -values are scarce almost to the point of nonexistence. Let X = amount of time (in minutes) a postal clerk spends with a customer. The time is known from historical data to have an average amount of time equal to four minutes. It is given that μ = 4 minutes, that is, the average time the clerk spends with a customer is 4 minutes. Remember that we are still doing probability and thus we have to be told the population parameters such as the mean. To do any calculations, we need to know the mean of the distribution: the historical time to provide a service, for example. Knowing the historical mean allows the calculation of the decay parameter, m . m = 1 μ . Therefore, m = 1 4 = 0.25 When the notation used the decay parameter, m , the probability density function is presented as f ( x ) = m e − m x , which is simply the original formula with m substituted for 1 μ , or f ( x ) = 1 μ e − 1 μ x . To calculate probabilities for an exponential probability density function, we need to use the cumulative density function. As shown below, the curve for the cumulative density function is: f ( x ) = 0.25 e –0.25 x where x is at least zero and m = 0.25. For example, f (5) = 0.25 e (-0.25)(5) = 0.072. In other words, the function has a value of .072 when x = 5. The graph is as follows: Notice the graph is a declining curve. When x = 0, f ( x ) = 0.25 e (−0.25)(0) = (0.25)(1) = 0.25 = m . The maximum value on the y -axis is always m , one divided by the mean. Try It The amount of time spouses shop for anniversary cards can be modeled by an exponential distribution with the average amount of time equal to eight minutes. Write the distribution, state the probability density function, and graph the distribution. X ~ Exp (0.125); f ( x ) = 0.125e –0.125 x ; a. Using the information in , find the probability that a clerk spends four to five minutes with a randomly selected customer. a. Find P (4 < x < 5). The cumulative distribution function (CDF) gives the area to the left. P ( x < x ) = 1 – e –mx P ( x < 5) = 1 – e (–0.25)(5) = 0.7135 and P ( x < 4) = 1 – e (–0.25)(4) = 0.6321 P (4 < x < 5)= 0.7135 – 0.6321 = 0.0814 Try It The number of days ahead travelers purchase their airline tickets can be modeled by an exponential distribution with the average amount of time equal to 15 days. Find the probability that a traveler will purchase a ticket fewer than ten days in advance. How many days do half of all travelers wait? P ( x < 10) = 0.4866 50 th percentile = 10.40 On the average, a certain computer part lasts ten years. The length of time the computer part lasts is exponentially distributed. a. What is the probability that a computer part lasts more than 7 years? a. Let x = the amount of time (in years) a computer part lasts. μ = 10 so m = 1 μ = 1 10 = 0.1 Find P ( x > 7). Draw the graph. P ( x > 7) = 1 – P ( x < 7). Since P ( X < x ) = 1 – e –mx then P ( X > x ) = 1 – ( 1 – e –mx ) = e –mx P ( x > 7) = e (–0.1)(7) = 0.4966. The probability that a computer part lasts more than seven years is 0.4966. b. On the average, how long would five computer parts last if they are used one after another? b. On the average, one computer part lasts ten years. Therefore, five computer parts, if they are used one right after the other would last, on the average, (5)(10) = 50 years. d. What is the probability that a computer part lasts between nine and 11 years? d. Find P (9 < x < 11). Draw the graph. P (9 < x < 11) = P ( x < 11) – P ( x < 9) = (1 – e (–0.1)(11) ) – (1 – e (–0.1)(9) ) = 0.6671 – 0.5934 = 0.0737. The probability that a computer part lasts between nine and 11 years is 0.0737. Try It On average, a pair of running shoes can last 18 months if used every day. The length of time running shoes last is exponentially distributed. What is the probability that a pair of running shoes last more than 15 months? On average, how long would six pairs of running shoes last if they are used one after the other? Eighty percent of running shoes last at most how long if used every day? P ( x > 15) = 0.4346 Six pairs of running shoes would last 108 months on average. 80 th percentile = 28.97 months Suppose that the length of a phone call, in minutes, is an exponential random variable with decay parameter 1 12 . The decay p[parameter is another way to view 1/λ. If another person arrives at a public telephone just before you, find the probability that you will have to wait more than five minutes. Let X = the length of a phone call, in minutes. What is m , μ , and σ ? The probability that you must wait more than five minutes is _______ . m = 1 12 μ = 12 σ = 12 P ( x > 5) = 0.6592 Try It Suppose that the distance, in miles, that people are willing to commute to work is an exponential random variable with a decay parameter 1 20 . Let X = the distance people are willing to commute in miles. What is m , μ , and σ ? What is the probability that a person is willing to commute more than 25 miles? The time spent waiting between events is often modeled using the exponential distribution. For example, suppose that an average of 30 customers per hour arrive at a store and the time between arrivals is exponentially distributed. On average, how many minutes elapse between two successive arrivals? When the store first opens, how long on average does it take for three customers to arrive? After a customer arrives, find the probability that it takes less than one minute for the next customer to arrive. After a customer arrives, find the probability that it takes more than five minutes for the next customer to arrive. Is an exponential distribution reasonable for this situation? Since we expect 30 customers to arrive per hour (60 minutes), we expect on average one customer to arrive every two minutes on average. Since one customer arrives every two minutes on average, it will take six minutes on average for three customers to arrive. Let X = the time between arrivals, in minutes. By part a, μ = 2, so m = 1 2 = 0.5. The cumulative distribution function is P ( X < x ) = 1 – e (-0.5)(x) Therefore P ( X < 1) = 1 – e (–0.5)(1) = 0.3935. P ( X > 5) = 1 – P ( X < 5) = 1 – (1 – e (-0.5)(5) ) = e –2.5 ≈ 0.0821. This model assumes that a single customer arrives at a time, which may not be reasonable since people might shop in groups, leading to several customers arriving at the same time. It also assumes that the flow of customers does not change throughout the day, which is not valid if some times of the day are busier than others. Try It Suppose that on a certain stretch of highway, cars pass at an average rate of five cars per minute. Assume that the duration of time between successive cars follows the exponential distribution. On average, how many seconds elapse between two successive cars? After a car passes by, how long on average will it take for another seven cars to pass by? Find the probability that after a car passes by, the next car will pass within the next 20 seconds. Find the probability that after a car passes by, the next car will not pass for at least another 15 seconds. Memorylessness of the Exponential Distribution Recall that the amount of time between customers for the postal clerk discussed earlier is exponentially distributed with a mean of two minutes. Suppose that five minutes have elapsed since the last customer arrived. Since an unusually long amount of time has now elapsed, it would seem to be more likely for a customer to arrive within the next minute. With the exponential distribution, this is not the case–the additional time spent waiting for the next customer does not depend on how much time has already elapsed since the last customer. This is referred to as the memoryless property . The exponential and geometric probability density functions are the only probability functions that have the memoryless property. Specifically, the memoryless property says that P ( X > r + t | X > r ) = P ( X > t ) for all r ≥ 0 and t ≥ 0 For example, if five minutes have elapsed since the last customer arrived, then the probability that more than one minute will elapse before the next customer arrives is computed by using r = 5 and t = 1 in the foregoing equation. P ( X > 5 + 1 | X > 5) = P ( X > 1) = e ( – 0.5 ) ( 1 ) = 0.6065. This is the same probability as that of waiting more than one minute for a customer to arrive after the previous arrival. The exponential distribution is often used to model the longevity of an electrical or mechanical device. In , the lifetime of a certain computer part has the exponential distribution with a mean of ten years. The memoryless property says that knowledge of what has occurred in the past has no effect on future probabilities. In this case it means that an old part is not any more likely to break down at any particular time than a brand new part. In other words, the part stays as good as new until it suddenly breaks. For example, if the part has already lasted ten years, then the probability that it lasts another seven years is P ( X > 17| X > 10) = P ( X > 7) = 0.4966, where the vertical line is read as \"given\". Refer back to the postal clerk again where the time a postal clerk spends with a customer has an exponential distribution with a mean of four minutes. Suppose a customer has spent four minutes with a postal clerk. What is the probability that the customer will spend at least an additional three minutes with the postal clerk? The decay parameter of X is m = 1 4 = 0.25, so X ∼ Exp (0.25). The cumulative distribution function is P ( X < x ) = 1 – e –0.25 x . We want to find P ( X > 7| X > 4). The memoryless property says that P ( X > 7| X > 4) = P ( X > 3), so we just need to find the probability that a customer spends more than three minutes with a postal clerk. This is P ( X > 3) = 1 – P ( X < 3) = 1 – (1 – e –0.25⋅3 ) = e –0.75 ≈ 0.4724. Try It Suppose that the longevity of a light bulb is exponential with a mean lifetime of eight years. If a bulb has already lasted 12 years, find the probability that it will last a total of over 19 years. Relationship between the Poisson and the Exponential Distribution There is an interesting relationship between the exponential distribution and the Poisson distribution. Suppose that the time that elapses between two successive events follows the exponential distribution with a mean of μ units of time. Also assume that these times are independent, meaning that the time between events is not affected by the times between previous events. If these assumptions hold, then the number of events per unit time follows a Poisson distribution with mean μ . Recall that if X has the Poisson distribution with mean μ , then P ( X = x ) = μ x e − μ x ! . The formula for the exponential distribution: P ( X = x ) = m e - m x = 1 μ e - 1 μ x Where m = the rate parameter, or μ = average time between occurrences. We see that the exponential is the cousin of the Poisson distribution and they are linked through this formula. There are important differences that make each distribution relevant for different types of probability problems. First, the Poisson has a discrete random variable, x, where time; a continuous variable is artificially broken into discrete pieces. We saw that the number of occurrences of an event in a given time interval, x, follows the Poisson distribution. For example, the number of times the telephone rings per hour. By contrast, the time between occurrences follows the exponential distribution. For example. The telephone just rang, how long will it be until it rings again? We are measuring length of time of the interval, a continuous random variable, exponential, not events during an interval, Poisson. The Exponential Distribution v. the Poisson Distribution A visual way to show both the similarities and differences between these two distributions is with a time line. The random variable for the Poisson distribution is discrete and thus counts events during a given time period, t 1 to t 2 on , and calculates the probability of that number occurring. The number of events, four in the graph, is measured in counting numbers; therefore, the random variable of the Poisson is a discrete random variable. The exponential probability distribution calculates probabilities of the passage of time, a continuous random variable. In this is shown as the bracket from t 1 to the next occurrence of the event marked with a triangle. Classic Poisson distribution questions are \"how many people will arrive at my checkout window in the next hour?\". Classic exponential distribution questions are \"how long it will be until the next person arrives,\" or a variant, \"how long will the person remain here once they have arrived?\". Again, the formula for the exponential distribution is: f ( x ) = m e - m x or f ( x ) = 1 μ e - 1 μ x We see immediately the similarity between the exponential formula and the Poisson formula. P ( x ) = μ x e − μ x ! Both probability density functions are based upon the relationship between time and exponential growth or decay. The “e” in the formula is a constant with the approximate value of 2.71828 and is the base of the natural logarithmic exponential growth formula. When people say that something has grown exponentially this is what they are talking about. An example of the exponential and the Poisson will make clear the differences been the two. It will also show the interesting applications they have. Poisson Distribution Suppose that historically 10 customers arrive at the checkout lines each hour. Remember that this is still probability so we have to be told these historical values. We see this is a Poisson probability problem. We can put this information into the Poisson probability density function and get a general formula that will calculate the probability of any specific number of customers arriving in the next hour. The formula is for any value of the random variable we chose, and so the x is put into the formula. In this example, μ = 10 because we expect 10 customers in line each hour. This is the formula: f ( x ) = 10 x e -10 x ! As an example, the probability of 15 people arriving at the checkout counter in the next hour would be P ( x = 15 ) = 10 15 e -10 15 ! = 0.0347 Here we have inserted x = 15 and calculated the probability that in the next hour 15 people will arrive is 0.035. Exponential Distribution If we keep the same historical facts that 10 customers arrive each hour, but we now are interested in the service time a person spends at the counter, then we would use the exponential distribution. The exponential probability function for any value of x, the random variable, for this particular checkout counter historical data is: f ( x ) = 1 .1 e -x .1 = 10 e -10 x To calculate µ , the historical average service time, we simply divide the number of people that arrive per hour, 10 , into the time period, one hour, and have µ = 0.1. Historically, people spend 0.1 of an hour at the checkout counter, or 6 minutes. This explains the .1 in the formula. There is a natural confusion with µ in both the Poisson and exponential formulas. They have different meanings, although they have the same symbol. The mean of the exponential is one divided by the mean of the Poisson. If you are given the historical number of arrivals you have the mean of the Poisson. If you are given an historical length of time between events you have the mean of an exponential. Continuing with our example at the checkout clerk; if we wanted to know the probability that a person would spend 9 minutes or less checking out, then we use this formula. First, we convert to the same time units which are parts of one hour. Nine minutes is 0.15 of one hour. Next we note that we are asking for a range of values. This is always the case for a continuous random variable. We write the probability question as: p ( x ≤ 9 ) = 1 - 10 e -10 x We can now put the numbers into the formula and we have our result. p ( x = .15 ) = 1 - 10 e -10 ( .15 ) = 0.7769 The probability that a customer will spend 9 minutes or less checking out is 0.7769. We see that we have a high probability of getting out in less than nine minutes and a tiny probability of having 15 customers arriving in the next hour. At a police station in a large city, calls come in at an average rate of four calls per minute. Take note that we are concerned only with the rate at which calls come in, and we are ignoring the time spent on the phone. We must also assume that the times spent between calls are independent. This means that a particularly long delay between two calls does not mean that there will be a shorter waiting period for the next call. We may then deduce that the total number of calls received during a time period has a Poisson distribution. Find the average time between two successive calls. Find the probability that after a call is received, the next call occurs in less than ten seconds. Find the probability that exactly five calls occur within a minute. Find the probability that fewer than five calls occur within a minute. Find the probability that more than 40 calls occur in an eight-minute period. On average, four calls occur per minute, so one call occurs every 15 seconds, or = 0.25 minutes occur between successive calls on average. Let T = time elapsed between calls. From part a, μ = 0 . 25 , so m = 4 . Thus, T ∼ Exp (4). The cumulative distribution function is P ( T < t ) = 1 - e - 4 t ) . The probability that the next call occurs in less than ten seconds ( ten seconds = 1 6 minute ) is P T < 1 6 = 1 - e - 4 ( 1 6 ) = 0 . 4866 . Let X = the number of calls per minute. As previously stated, the number of calls per minute has a Poisson distribution, with a mean of four calls per minute. Therefore, X ~ P o i s s o n ( 4 ) and so P ( X = 5 ) = 4 5 e - 4 5 ! ≈ 0 . 1563 . 5 ! = ( 5 ) ( 4 ) ( 3 ) ( 2 ) ( 1 ) Keep in mind that X must be a whole number, so P ( X < 5 ) = P ( X ≤ 4 ) . To compute this, we could take P ( X = 0 ) + P ( X = 1 ) + P ( X = 2 ) + P ( X = 3 ) + P ( X = 4 ) . Using technology, we see that P ( X ≤ 4 ) = 0 . 6288 . Let Y = the number of calls that occur during an eight-minute period. Since there is an average of four calls per minute, there is an average of (8)(4) = 32 calls during each eight-minute period. Hence, Y ~ P o i s s o n ( 32 ) . Therefore, P ( Y > 40 ) = 1 - P ( Y ≤ 40 ) = 1 - 0 . 9294 = 0 . 0707 . Try It In a small city, the number of automobile accidents occur with a Poisson distribution at an average of three per week. Calculate the probability that there are at most 2 accidents occur in any given week. What is the probability that there is at least two weeks between any 2 accidents? Chapter Review If X has an exponential distribution with mean μ , then the decay parameter is m = 1 μ . The probability density function of X is f ( x ) = me -mx (or equivalently f ( x ) = 1 μ e − x / μ . The cumulative distribution function of X is P ( X ≤ x ) = 1 – e – mx . Formula Review pdf: f ( x ) = me (– mx ) where x ≥ 0 and m > 0 cdf: P ( X ≤ x ) = 1 – e (– mx ) mean µ = 1 m standard deviation σ = µ Additionally P ( X > x ) = e (– mx ) P ( a < X < b ) = e (– ma ) – e (– mb ) Poisson probability: P ( X = x ) = μ x e − μ x ! with mean and variance of μ References Data from the United States Census Bureau. Data from World Earthquakes, 2013. Available online at http://www.world-earthquakes.com/ (accessed June 11, 2013). “No-hitter.” Baseball-Reference.com, 2013. Available online at http://www.baseball-reference.com/bullpen/No-hitter (accessed June 11, 2013). Zhou, Rick. “Exponential Distribution lecture slides.” Available online at www.public.iastate.edu/~riczw/stat330s11/lecture/lec13.pdf‎ (accessed June 11, 2013). Use the following information to answer the next ten exercises. A customer service representative must spend different amounts of time with each customer to resolve various concerns. The amount of time spent with each customer can be modeled by the following distribution: X ~ Exp (0.2) What type of distribution is this? Are outcomes equally likely in this distribution? Why or why not? No, outcomes are not equally likely. In this distribution, more people require a little bit of time, and fewer people require a lot of time, so it is more likely that someone will require less time. What is m ? What does it represent? What is the mean? five What is the standard deviation? State the probability density function. f ( x ) = 0.2e -0.2 x Graph the distribution. Find P (2 < x < 10). 0.5350 Find P ( x > 6). Find the 70 th percentile. 6.02 Use the following information to answer the next seven exercises. A distribution is given as X ~ Exp (0.75). What is m ? What is the probability density function? f ( x ) = 0.75 e -0.75 x What is the cumulative distribution function? Draw the distribution. Find P ( x < 4). Find the 30 th percentile. 0.4756 Find the median. Which is larger, the mean or the median? The mean is larger. The mean is 1 m = 1 0.75 ≈ 1.33 , which is greater than 0.9242. Use the following information to answer the next 16 exercises. Carbon-14 is a radioactive element with a half-life of about 5,730 years. Carbon-14 is said to decay exponentially. The decay rate is 0.000121. We start with one gram of carbon-14. We are interested in the time (years) it takes to decay carbon-14. What is being measured here? Are the data discrete or continuous? continuous In words, define the random variable X . What is the decay rate ( m )? m = 0.000121 The distribution for X is ______. Find the amount (percent of one gram) of carbon-14 lasting less than 5,730 years. This means, find P ( x < 5,730). Sketch the graph, and shade the area of interest. Find the probability. P ( x < 5,730) = __________ Answers may vary. P ( x < 5,730) = 0.5001 Find the percentage of carbon-14 lasting longer than 10,000 years. Sketch the graph, and shade the area of interest. Find the probability. P ( x > 10,000) = ________ Thirty percent (30%) of carbon-14 will decay within how many years? Sketch the graph, and shade the area of interest. Find the value k such that P ( x < k ) = 0.30. Answers may vary. k = 2947.73 Homework Suppose that the length of phone calls, measured in minutes, is known to have an exponential distribution with the average length of a call equal to eight minutes. Define the random variable. X = ________________. Is X continuous or discrete? μ = ________ σ = ________ Draw a graph of the probability distribution. Label the axes. Find the probability that a phone call lasts less than nine minutes. Find the probability that a phone call lasts more than nine minutes. Find the probability that a phone call lasts between seven and nine minutes. If 25 phone calls are made one after another, on average, what would you expect the total to be? Why? Suppose that the useful life of a particular car battery, measured in months, decays with parameter 0.025. We are interested in the life of the battery. Define the random variable. X = _________________________________. Is X continuous or discrete? On average, how long would you expect one car battery to last? On average, how long would you expect nine car batteries to last, if they are used one after another? Find the probability that a car battery lasts more than 36 months. Seventy percent of the batteries last at least how long? X = the useful life of a particular car battery, measured in months. X is continuous. 40 months 360 months 0.4066 14.27 At one point in time, the percent of persons (ages five and older) in each state who speak a language at home other than English is approximately exponentially distributed with a mean of 9.848. Suppose we randomly pick a state. Define the random variable. X = _________________________________. Is X continuous or discrete? μ = ________ σ = ________ Draw a graph of the probability distribution. Label the axes. Find the probability that the percent is less than 12. Find the probability that the percent is between eight and 14. The percent of all individuals living in the United States who speak a language at home other than English is 13.8. Why is this number different from 9.848%? What would make this number higher than 9.848%? The time (in years) after reaching age 60 that it takes an individual to retire is approximately exponentially distributed with a mean of about five years. Suppose we randomly pick one retired individual. We are interested in the time after age 60 to retirement. Define the random variable. X = _________________________________. Is X continuous or discrete? μ = ________ σ = ________ Draw a graph of the probability distribution. Label the axes. Find the probability that the person retired after age 70. Do more people retire before age 65 or after age 65? In a room of 1,000 people over age 80, how many do you expect will NOT have retired yet? X = the time (in years) after reaching age 60 that it takes an individual to retire X is continuous. five five Answers may vary. 0.1353 before 18.3 The cost of all maintenance for a car during its first year is approximately exponentially distributed with a mean of $150. Define the random variable. X = _________________________________. μ = ________ σ = ________ Draw a graph of the probability distribution. Label the axes. Find the probability that a car required over $300 for maintenance during its first year. Use the following information to answer the next three exercises. The average lifetime of a certain new smartphone is three years. The manufacturer will replace any smartphone failing within two years of the date of purchase. The lifetime of these smartphone is known to follow an exponential distribution. The decay rate is: 0.3333 0.5000 2 3 a What is the probability that a smartphones will fail within two years of the date of purchase? 0.8647 0.4866 0.2212 0.9997 What is the median lifetime of these smartphones (in years)? 0.1941 1.3863 2.0794 5.5452 c At a 911 call center, calls come in at an average rate of one call every two minutes. Assume that the time that elapses from one call to the next has the exponential distribution. On average, how much time occurs between five consecutive calls? Find the probability that after a call is received, it takes more than three minutes for the next call to occur. Ninety-percent of all calls occur within how many minutes of the previous call? Suppose that two minutes have elapsed since the last call. Find the probability that the next call will occur within the next minute. Find the probability that less than 20 calls occur within an hour. In major league baseball, a no-hitter is a game in which a pitcher, or pitchers, doesn't give up any hits throughout the game. No-hitters occur at a rate of about three per season. Assume that the duration of time between no-hitters is exponential. What is the probability that an entire season elapses with a single no-hitter? If an entire season elapses without any no-hitters, what is the probability that there are no no-hitters in the following season? What is the probability that there are more than 3 no-hitters in a single season? Let X = the number of no-hitters throughout a season. Since the duration of time between no-hitters is exponential, the number of no-hitters per season is Poisson with mean λ = 3. Therefore, ( X = 0) = 3 0 e – 3 0 ! = e –3 ≈ 0.0498 NOTE You could let T = duration of time between no-hitters. Since the time is exponential and there are 3 no-hitters per season, then the time between no-hitters is 1 3 season. For the exponential, µ = 1 3 . Therefore, m = 1 μ = 3 and T ∼ Exp (3). The desired probability is P ( T > 1) = 1 – P ( T < 1) = 1 – (1 – e –3 ) = e –3 ≈ 0.0498. Let T = duration of time between no-hitters. We find P ( T > 2| T > 1), and by the memoryless property this is simply P ( T > 1), which we found to be 0.0498 in part a. Let X = the number of no-hitters is a season. Assume that X is Poisson with mean λ = 3. Then P ( X > 3) = 1 – P ( X ≤ 3) = 0.3528. During the years 1998–2012, a total of 29 earthquakes of magnitude greater than 6.5 have occurred in Papua New Guinea. Assume that the time spent waiting between earthquakes is exponential. What is the probability that the next earthquake occurs within the next three months? Given that six months has passed without an earthquake in Papua New Guinea, what is the probability that the next three months will be free of earthquakes? What is the probability of zero earthquakes occurring in 2014? What is the probability that at least two earthquakes will occur in 2014? According to the American Red Cross, about one out of nine people in the U.S. have Type B positive blood. Suppose the blood types of people arriving at a blood drive are independent. In this case, the number of Type B positive blood types that arrive roughly follows the Poisson distribution. If 100 people arrive, how many on average would be expected to have Type B positive blood? What is the probability that over 10 people out of these 100 have type B positive blood? What is the probability that more than 20 people arrive before a person with type B positive blood is found? 100 9 = 11.11 P ( X > 10) = 1 – P ( X ≤ 10) = 1 – Poissoncdf(11.11, 10) ≈ 0.5532. The number of people with Type B positive blood encountered roughly follows the Poisson distribution, so the number of people X who arrive between successive Type B arrivals is roughly exponential with mean μ = 9 and m = 1 9 . The cumulative distribution function of X is P ( X < x ) = 1 − e − x 9 . Thus, P ( X > 20) = 1 - P ( X ≤ 20) = 1 − ( 1 − e − 20 9 ) ≈ 0.1084. NOTE We could also deduce that each person arriving has a 8/9 chance of not having Type B positive blood. So the probability that none of the first 20 people arrive have Type B positive blood is ( 8 9 ) 20 ≈ 0.0948 . (The geometric distribution is more appropriate than the exponential because the number of people between Type B positive people is discrete instead of continuous.) A web site experiences traffic during normal working hours at a rate of 12 visits per hour. Assume that the duration between visits has the exponential distribution. Find the probability that the duration between two successive visits to the web site is more than ten minutes. The top 25% of durations between visits are at least how long? Suppose that 20 minutes have passed since the last visit to the web site. What is the probability that the next visit will occur within the next 5 minutes? Find the probability that less than 7 visits occur within a one-hour period. At an urgent care facility, patients arrive at an average rate of one patient every seven minutes. Assume that the duration between arrivals is exponentially distributed. Find the probability that the time between two successive visits to the urgent care facility is less than 2 minutes. Find the probability that the time between two successive visits to the urgent care facility is more than 15 minutes. If 10 minutes have passed since the last arrival, what is the probability that the next person will arrive within the next five minutes? Find the probability that more than eight patients arrive during a half-hour period. Let T = duration (in minutes) between successive visits. Since patients arrive at a rate of one patient every seven minutes, μ = 7 and the decay constant is m = 1 7 . The cdf is P ( T < t ) = 1 − e t 7 P ( T < 2) = 1 - 1 − e − 2 7 ≈ 0.2485. P ( T > 15) = 1 − P ( T < 15 ) = 1 − ( 1 − e − 15 7 ) ≈ e − 15 7 ≈ 0.1173 . P ( T > 15| T > 10) = P ( T > 5) = 1 − ( 1 − e − 5 7 ) = e − 5 7 ≈ 0.4895 . Let X = # of patients arriving during a half-hour period. Then X has the Poisson distribution with a mean of 30 7 , X ∼ Poisson ( 30 7 ) . Find P ( X > 8) = 1 – P ( X ≤ 8) ≈ 0.0311. decay parameter The decay parameter describes the rate at which probabilities decay to zero for increasing values of x . It is the value m in the probability density function f ( x ) = me (- mx ) of an exponential random variable. It is also equal to m = 1 μ , where μ is the mean of the random variable. memoryless property For an exponential random variable X , the memoryless property is the statement that knowledge of what has occurred in the past has no effect on future probabilities. This means that the probability that X exceeds x + t , given that it has exceeded x , is the same as the probability that X would exceed t if we had no knowledge about it. In symbols we say that P ( X > x + t | X > x ) = P ( X > t ). Poisson distribution If there is a known average of μ events occurring per unit time, and these events are independent of each other, then the number of events X occurring in one unit of time has the Poisson distribution. The probability of x events occurring in one unit time is equal to P ( X = x ) = μ x e − μ x ! .", "section": "The Exponential Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction If you ask enough people about their shoe size, you will find that your graphed data is shaped like a bell curve and can be described as normally distributed. (credit: modification of work “Shoe shop” by Lo/ Flickr, Public Domain) The normal probability density function, a continuous distribution, is the most important of all the distributions. It is widely used and even more widely abused. Its graph is bell-shaped. You see the bell curve in almost all disciplines. Some of these include psychology, business, economics, the sciences, nursing, and, of course, mathematics. Some of your instructors may use the normal distribution to help determine your grade. Most IQ scores are normally distributed. Often real-estate prices fit a normal distribution. The normal distribution is extremely important, but it cannot be applied to everything in the real world. Remember here that we are still talking about the distribution of population data. This is a discussion of probability and thus it is the population data that may be normally distributed, and if it is, then this is how we can find probabilities of specific events just as we did for population data that may be binomially distributed or Poisson distributed. This caution is here because in the next chapter we will see that the normal distribution describes something very different from raw data and forms the foundation of inferential statistics. The normal distribution has two parameters (two numerical descriptive measures): the mean ( μ ) and the standard deviation ( σ ). If X is a quantity to be measured that has a normal distribution with mean ( μ ) and standard deviation ( σ ), we designate this by writing the following formula of the normal probability density function: The probability density function is a rather complicated mathematical function. Do not memorize it . It is not necessary. f ( x ) = 1 σ ⋅ 2 ⋅ π ⋅ e − 1 2 ⋅ ( x − μ σ ) 2 The curve is symmetric about a vertical line drawn through the mean, μ . The mean is the same as the median, which is the same as the mode, because the graph is symmetric about μ . As the notation indicates, the normal distribution depends only on the mean and the standard deviation. Note that this is unlike several probability density functions we have already studied, such as the Poisson, where the mean is equal to μ and the standard deviation simply the square root of the mean, or the binomial, where p is used to determine both the mean and standard deviation. Since the area under the curve must equal one, a change in the standard deviation, σ , causes a change in the shape of the normal curve; the curve becomes fatter and wider or skinnier and taller depending on σ . A change in μ causes the graph to shift to the left or right. This means there are an infinite number of normal probability distributions. One of special interest is called the standard normal distribution . Formula Review X ∼ N ( μ , σ ) μ = the mean σ = the standard deviation Normal Distribution a continuous random variable (RV) with pdf f ( x ) = 1 σ 2 π e – ( x – μ ) 2 σ 2 2 , where μ is the mean of the distribution and σ is the standard deviation; notation: X ~ N ( μ , σ ). If μ = 0 and σ = 1, the RV, Z, is called the standard normal distribution .", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Standard Normal Distribution The standard normal distribution is a normal distribution of standardized values called z -scores . A z -score is measured in units of the standard deviation. The mean for the standard normal distribution is zero, and the standard deviation is one. What this does is dramatically simplify the mathematical calculation of probabilities. Take a moment and substitute zero and one in the appropriate places in the above formula and you can see that the equation collapses into one that can be much more easily solved using integral calculus. The transformation z = x − μ σ produces the distribution Z ~ N (0, 1). The value x in the given equation comes from a known normal distribution with known mean μ and known standard deviation σ . The z -score tells how many standard deviations a particular x is away from the mean. Z -Scores If X is a normally distributed random variable and X ~ N(μ, σ) , then the z -score for a particular x is: z = x – μ σ The z -score tells you how many standard deviations the value x is above (to the right of) or below (to the left of) the mean, μ . Values of x that are larger than the mean have positive z -scores, and values of x that are smaller than the mean have negative z -scores. If x equals the mean, then x has a z -score of zero. Suppose X ~ N(5, 6) . This says that X is a normally distributed random variable with mean μ = 5 and standard deviation σ = 6. Suppose x = 17. Then: z = x – μ σ = 17 – 5 6 = 2 This means that x = 17 is two standard deviations (2 σ ) above or to the right of the mean μ = 5. Now suppose x = 1. Then: z = x – μ σ = 1 – 5 6 = –0.67 (rounded to two decimal places) This means that x = 1 is 0.67 standard deviations (–0.67 σ ) below or to the left of the mean μ = 5. Try It Fill in the blanks. Jerome averages 16 points a game with a standard deviation of four points. X ~ N (16,4). Suppose Jerome scores ten points in a game. The z –score when x = 10 is –1.5. This score tells you that x = 10 is _____ standard deviations to the ______(right or left) of the mean______(What is the mean?). The Empirical Rule If X is a random variable and has a normal distribution with mean µ and standard deviation σ , then the Empirical Rule states the following: About 68% of the x values lie between –1 σ and +1 σ of the mean µ (within one standard deviation of the mean). About 95% of the x values lie between –2 σ and +2 σ of the mean µ (within two standard deviations of the mean). About 99.7% of the x values lie between –3 σ and +3 σ of the mean µ (within three standard deviations of the mean). Notice that almost all the x values lie within three standard deviations of the mean. The z -scores for +1 σ and –1 σ are +1 and –1, respectively. The z -scores for +2 σ and –2 σ are +2 and –2, respectively. The z -scores for +3 σ and –3 σ are +3 and –3 respectively. Suppose x has a normal distribution with mean 50 and standard deviation 6. About 68% of the x values lie within one standard deviation of the mean. Therefore, about 68% of the x values lie between –1 σ = (–1)(6) = –6 and 1 σ = (1)(6) = 6 of the mean 50. The values 50 – 6 = 44 and 50 + 6 = 56 are within one standard deviation from the mean 50. The z -scores are –1 and +1 for 44 and 56, respectively. About 95% of the x values lie within two standard deviations of the mean. Therefore, about 95% of the x values lie between –2 σ = (–2)(6) = –12 and 2 σ = (2)(6) = 12. The values 50 – 12 = 38 and 50 + 12 = 62 are within two standard deviations from the mean 50. The z -scores are –2 and +2 for 38 and 62, respectively. About 99.7% of the x values lie within three standard deviations of the mean. Therefore, about 99.7% of the x values lie between –3 σ = (–3)(6) = –18 and 3 σ = (3)(6) = 18 of the mean 50. The values 50 – 18 = 32 and 50 + 18 = 68 are within three standard deviations from the mean 50. The z -scores are –3 and +3 for 32 and 68, respectively. Try It Suppose X has a normal distribution with mean 25 and standard deviation five. Between what values of x do 68% of the values lie? References “Blood Pressure of Males and Females.” StatCruch, 2013. Available online at http://www.statcrunch.com/5.0/viewreport.php?reportid=11960 (accessed May 14, 2013). “The Use of Epidemiological Tools in Conflict-affected populations: Open-access educational resources for policy-makers: Calculation of z-scores.” London School of Hygiene and Tropical Medicine, 2009. Available online at http://conflict.lshtm.ac.uk/page_125.htm (accessed May 14, 2013). “2012 College-Bound Seniors Total Group Profile Report.” CollegeBoard, 2012. Available online at http://media.collegeboard.com/digitalServices/pdf/research/TotalGroup-2012.pdf (accessed May 14, 2013). “Digest of Education Statistics: ACT score average and standard deviations by sex and race/ethnicity and percentage of ACT test takers, by selected composite score ranges and planned fields of study: Selected years, 1995 through 2009.” National Center for Education Statistics. Available online at http://nces.ed.gov/programs/digest/d09/tables/dt09_147.asp (accessed May 14, 2013). Data from the San Jose Mercury News . Data from The World Almanac and Book of Facts . “List of stadiums by capacity.” Wikipedia. Available online at https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_stadiums_by_capacity (accessed May 14, 2013). Data from the National Basketball Association. Available online at www.nba.com (accessed May 14, 2013). Chapter Review A z -score is a standardized value. Its distribution is the standard normal, Z ~ N (0, 1). The mean of the z -scores is zero and the standard deviation is one. If z is the z -score for a value x from the normal distribution N ( µ , σ ) then z tells you how many standard deviations x is above (greater than) or below (less than) µ . Formula Review Z ~ N (0, 1) z = a standardized value ( z -score) mean = 0; standard deviation = 1 To find the observed value, x , when the z -scores is known: x = μ + ( z ) σ z -score: z = x – μ σ or z = | x – μ | σ Z = the random variable for z -scores Z ~ N (0, 1) A bottle of water contains 12.05 fluid ounces with a standard deviation of 0.01 ounces. Define the random variable X in words. X = ____________. ounces of water in a bottle A normal distribution has a mean of 61 and a standard deviation of 15. What is the median? X ~ N (1, 2) σ = _______ 2 A company manufactures rubber balls. The mean diameter of a ball is 12 cm with a standard deviation of 0.2 cm. Define the random variable X in words. X = ______________. X ~ N (–4, 1) What is the median? –4 X ~ N (3, 5) σ = _______ X ~ N (–2, 1) μ = _______ –2 What does a z -score measure? What does standardizing a normal distribution do to the mean? The mean becomes zero. Is X ~ N (0, 1) a standardized normal distribution? Why or why not? What is the z -score of x = 12, if it is two standard deviations to the right of the mean? z = 2 What is the z -score of x = 9, if it is 1.5 standard deviations to the left of the mean? What is the z -score of x = –2, if it is 2.78 standard deviations to the right of the mean? z = 2.78 What is the z -score of x = 7, if it is 0.133 standard deviations to the left of the mean? Suppose X ~ N (2, 6). What value of x has a z -score of three? x = 20 Suppose X ~ N (8, 1). What value of x has a z -score of –2.25? Suppose X ~ N (9, 5). What value of x has a z -score of –0.5? x = 6.5 Suppose X ~ N (2, 3). What value of x has a z -score of –0.67? Suppose X ~ N (4, 2). What value of x is 1.5 standard deviations to the left of the mean? x = 1 Suppose X ~ N (4, 2). What value of x is two standard deviations to the right of the mean? Suppose X ~ N (8, 9). What value of x is 0.67 standard deviations to the left of the mean? x = 1.97 Suppose X ~ N (–1, 2). What is the z -score of x = 2? Suppose X ~ N (12, 6). What is the z -score of x = 2? z = –1.67 Suppose X ~ N (9, 3). What is the z -score of x = 9? Suppose a normal distribution has a mean of six and a standard deviation of 1.5. What is the z -score of x = 5.5? z ≈ –0.33 In a normal distribution, x = 5 and z = –1.25. This tells you that x = 5 is ____ standard deviations to the ____ (right or left) of the mean. In a normal distribution, x = 3 and z = 0.67. This tells you that x = 3 is ____ standard deviations to the ____ (right or left) of the mean. 0.67, right In a normal distribution, x = –2 and z = 6. This tells you that x = –2 is ____ standard deviations to the ____ (right or left) of the mean. In a normal distribution, x = –5 and z = –3.14. This tells you that x = –5 is ____ standard deviations to the ____ (right or left) of the mean. 3.14, left In a normal distribution, x = 6 and z = –1.7. This tells you that x = 6 is ____ standard deviations to the ____ (right or left) of the mean. About what percent of x values from a normal distribution lie within one standard deviation (left and right) of the mean of that distribution? about 68% About what percent of the x values from a normal distribution lie within two standard deviations (left and right) of the mean of that distribution? About what percent of x values lie between the second and third standard deviations (both sides)? about 4% Suppose X ~ N (15, 3). Between what x values does 68.27% of the data lie? The range of x values is centered at the mean of the distribution (i.e., 15). Suppose X ~ N (–3, 1). Between what x values does 95.45% of the data lie? The range of x values is centered at the mean of the distribution(i.e., –3). between –5 and –1 Suppose X ~ N (–3, 1). Between what x values does 34.14% of the data lie? About what percent of x values lie between the mean and three standard deviations? about 50% About what percent of x values lie between the mean and one standard deviation? About what percent of x values lie between the first and second standard deviations from the mean (both sides)? about 27% About what percent of x values lie between the first and third standard deviations(both sides)? Use the following information to answer the next two exercises: The life of wearable fitness devicess is normally distributed with mean of 4.1 years and a standard deviation of 1.3 years. A wearable fitness device is guaranteed for three years. We are interested in the length of time a wearable fitness device lasts. Define the random variable X in words. X = _______________. The lifetime of a wearable fitness device measured in years. X ~ _____(_____,_____) Homework Use the following information to answer the next two exercises: The patient recovery time from a particular surgical procedure is normally distributed with a mean of 5.3 days and a standard deviation of 2.1 days. What is the median recovery time? 2.7 5.3 7.4 2.1 What is the z -score for a patient who takes ten days to recover? 1.5 0.2 2.2 7.3 c The length of time to find a parking space at 9 A.M. follows a normal distribution with a mean of five minutes and a standard deviation of two minutes. If the mean is significantly greater than the standard deviation, which of the following statements is true? The data cannot follow the uniform distribution. The data cannot follow the exponential distribution.. The data cannot follow the normal distribution. I only II only III only I, II, and III The heights of the 430 National Basketball Association players were listed on team rosters at the start of a recent season. The heights of basketball players have an approximate normal distribution with mean, µ = 79 inches and a standard deviation, σ = 3.89 inches. For each of the following heights, calculate the z -score and interpret it using complete sentences. 77 inches 85 inches If an NBA player reported his height had a z -score of 3.5, would you believe him? Explain your answer. Use the z -score formula. z = –0.5141. The height of 77 inches is 0.5141 standard deviations below the mean. An NBA player whose height is 77 inches is shorter than average. Use the z -score formula. z = 1.5424. The height 85 inches is 1.5424 standard deviations above the mean. An NBA player whose height is 85 inches is taller than average. Height = 79 + 3.5(3.89) = 92.615 inches, which is taller than 7 feet, 8 inches. There are very few NBA players this tall so the answer is no, not likely. The systolic blood pressure (given in millimeters) of males has an approximately normal distribution with mean µ = 125 and standard deviation σ = 14. Systolic blood pressure for males follows a normal distribution. Calculate the z -scores for the male systolic blood pressures 100 and 150 millimeters. If a male friend of yours said he thought his systolic blood pressure was 2.5 standard deviations below the mean, but that he believed his blood pressure was between 100 and 150 millimeters, what would you say to him? Kyle’s doctor told him that the z -score for his systolic blood pressure is 1.75. Which of the following is the best interpretation of this standardized score? The systolic blood pressure (given in millimeters) of males has an approximately normal distribution with mean µ = 125 and standard deviation σ = 14. If X = a systolic blood pressure score then X ~ N (125, 14). Which answer(s) is/are correct? Kyle’s systolic blood pressure is 175. Kyle’s systolic blood pressure is 1.75 times the average blood pressure of men his age. Kyle’s systolic blood pressure is 1.75 above the average systolic blood pressure of men his age. Kyles’s systolic blood pressure is 1.75 standard deviations above the average systolic blood pressure for men. Calculate Kyle’s blood pressure. iv Kyle’s blood pressure is equal to 125 + (1.75)(14) = 149.5. Height and weight are two measurements used to track a child’s development. The World Health Organization measures child development by comparing the weights of children who are the same height and the same gender. In 2009, weights for all 80 cm girls in the reference population had a mean µ = 10.2 kg and standard deviation σ = 0.8 kg. Weights are normally distributed. X ~ N (10.2, 0.8). Calculate the z -scores that correspond to the following weights and interpret them. 11 kg 7.9 kg 12.2 kg During a certain year, 1,475,623 students heading to college took the SAT. The distribution of scores in the math section of the SAT follows a normal distribution with mean µ = 520 and standard deviation σ = 115. Calculate the z -score for an SAT score of 720. Interpret it using a complete sentence. What math SAT score is 1.5 standard deviations above the mean? What can you say about this SAT score? During a different year, the SAT math test had a mean of 514 and standard deviation 117. The ACT math test is an alternate to the SAT and is approximately normally distributed with mean 21 and standard deviation 5.3. If one person took the SAT math test and scored 700 and a second person took the ACT math test and scored 30, who did better with respect to the test they took? Let X = an SAT math score and Y = an ACT math score. X = 720 : z = 720 - 520 115 = 1 . 74 . The exam score of 720 is 1.74 standard deviations above the mean of 520. z = 1.5 The math SAT score is 520 + 1.5(115) ≈ 692.5. The exam score of 692.5 is 1.5 standard deviations above the mean of 520. X – μ σ = 700 – 514 117 ≈ 1.59, the z -score for the SAT. Y – μ σ = 30 – 21 5.3 ≈ 1.70, the z -scores for the ACT. With respect to the test they took, the person who took the ACT did better (has the higher z -score). Standard Normal Distribution a continuous random variable (RV) X ~ N (0, 1); when X follows the standard normal distribution, it is often noted as Z ~ N (0, 1). z-score the linear transformation of the form z = x - μ σ or written as z = | x – μ | σ ; if this transformation is applied to any normal distribution X ~ N ( μ , σ ) the result is the standard normal distribution Z ~ N (0,1). If this transformation is applied to any specific value x of the RV with mean μ and standard deviation σ , the result is called the z -score of x . The z -score allows us to compare data that are normally distributed but scaled differently. A z -score is the number of standard deviations a particular x is away from its mean value.", "section": "The Standard Normal Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Using the Normal Distribution The shaded area in the following graph indicates the area to the right of x . This area is represented by the probability P ( X > x ). Normal tables provide the probability between the mean, zero for the standard normal distribution, and a specific value such as x 1 . This is the unshaded part of the graph from the mean to x 1 . Because the normal distribution is symmetrical , if x 1 were the same distance to the left of the mean the area, probability, in the left tail, would be the same as the shaded area in the right tail. Also, bear in mind that because of the symmetry of this distribution, one-half of the probability is to the right of the mean and one-half is to the left of the mean. Calculations of Probabilities To find the probability for probability density functions with a continuous random variable we need to calculate the area under the function across the values of X we are interested in. For the normal distribution this seems a difficult task given the complexity of the formula. There is, however, a simply way to get what we want. Here again is the formula for the normal distribution: f ( x ) = 1 σ ⋅ 2 ⋅ π ⋅ e − 1 2 ⋅ ( x − μ σ ) 2 Looking at the formula for the normal distribution it is not clear just how we are going to solve for the probability doing it the same way we did it with the previous probability functions. There we put the data into the formula and did the math. To solve this puzzle we start knowing that the area under a probability density function is the probability. This shows that the area between X 1 and X 2 is the probability as stated in the formula: P (X 1 ≤ x ≤ X 2 ) The mathematical tool needed to find the area under a curve is integral calculus. The integral of the normal probability density function between the two points x 1 and x 2 is the area under the curve between these two points and is the probability between these two points. Doing these integrals is no fun and can be very time consuming. But now, remembering that there are an infinite number of normal distributions out there, we can consider the one with a mean of zero and a standard deviation of 1. This particular normal distribution is given the name Standard Normal Distribution. Putting these values into the formula it reduces to a very simple equation. We can now quite easily calculate all probabilities for any value of x, for this particular normal distribution, that has a mean of zero and a standard deviation of 1. These have been produced and are available here in the appendix to the text or everywhere on the web. They are presented in various ways. The table in this text is the most common presentation and is set up with probabilities for one-half the distribution beginning with zero, the mean, and moving outward. The shaded area in the graph at the top of the table in Statistical Tables represents the probability from zero to the specific Z value noted on the horizontal axis, Z. The only problem is that even with this table, it would be a ridiculous coincidence that our data had a mean of zero and a standard deviation of one. The solution is to convert the distribution we have with its mean and standard deviation to this new Standard Normal Distribution. The Standard Normal has a random variable called Z. Using the standard normal table, typically called the normal table, to find the probability of one standard deviation, go to the Z column, reading down to 1.0 and then read at column 0. That number, 0.3413 is the probability from zero to 1 standard deviation. At the top of the table is the shaded area in the distribution which is the probability for one standard deviation. The table has solved our integral calculus problem. But only if our data has a mean of zero and a standard deviation of 1. However, the essential point here is, the probability for one standard deviation on one normal distribution is the same on every normal distribution. If the population data set has a mean of 10 and a standard deviation of 5 then the probability from 10 to 15, one standard deviation, is the same as from zero to 1, one standard deviation on the standard normal distribution. To compute probabilities, areas, for any normal distribution, we need only to convert the particular normal distribution to the standard normal distribution and look up the answer in the tables. As review, here again is the standardizing formula : Z = x - μ σ where Z is the value on the standard normal distribution, X is the value from a normal distribution one wishes to convert to the standard normal, μ and σ are, respectively, the mean and standard deviation of that population. Note that the equation uses μ and σ which denotes population parameters. This is still dealing with probability so we always are dealing with the population, with known parameter values and a known distribution. It is also important to note that because the normal distribution is symmetrical it does not matter if the z-score is positive or negative when calculating a probability. One standard deviation to the left (negative Z-score) covers the same area as one standard deviation to the right (positive Z-score). This fact is why the Standard Normal tables do not provide areas for the left side of the distribution. Because of this symmetry, the Z-score formula is sometimes written as: Z = | x - μ | σ Where the vertical lines in the equation means the absolute value of the number. What the standardizing formula is really doing is computing the number of standard deviations X is from the mean of its own distribution. The standardizing formula and the concept of counting standard deviations from the mean is the secret of all that we will do in this statistics class. The reason this is true is that all of statistics boils down to variation, and the counting of standard deviations is a measure of variation. This formula, in many disguises, will reappear over and over throughout this course. The final exam scores in a statistics class were normally distributed with a mean of 63 and a standard deviation of five. a. Find the probability that a randomly selected student scored more than 65 on the exam. b. Find the probability that a randomly selected student scored less than 85. a. Let X = a score on the final exam. X ~ N (63, 5), where μ = 63 and σ = 5. Draw a graph. Then, find P ( x > 65). P ( x > 65) = 0.3446 Z 1 = x 1 − μ σ = 65 − 63 5 = 0.4 P ( x ≥ x 1 ) = P ( Z ≥ Z 1 ) = 0.3446 The probability that any student selected at random scores more than 65 is 0.3446. Here is how we found this answer. The normal table provides probabilities from zero to the value Z 1 . For this problem the question can be written as: P(X ≥ 65) = P(Z ≥ Z 1 ), which is the area in the tail. To find this area the formula would be 0.5 – P(X ≤ 65). One half of the probability is above the mean value because this is a symmetrical distribution. The graph shows how to find the area in the tail by subtracting that portion from the mean, zero, to the Z 1 value. The final answer is: P(X ≥ 63) = P(Z ≥ 0.4) = 0.3446 z = 65 – 63 5 = 0.4 Area to the left of Z 1 to the mean of zero is 0.1554 P ( x > 65) = P ( z > 0.4) = 0.5 – 0.1554 = 0.3446 b. Z = x - μ σ = 85 - 63 5 = 4.4 which is larger than the maximum value on the Standard Normal Table. Therefore, the probability that one student scores less than 85 is approximately one or 100%. A score of 85 is 4.4 standard deviations from the mean of 63 which is beyond the range of the standard normal table. Therefore, the probability that one student scores less than 85 is approximately one (or 100%). Try It The golf scores for a school team were normally distributed with a mean of 68 and a standard deviation of three. Find the probability that a randomly selected golfer scored less than 65. normalcdf(0,65,68,3) = 0.1587 A personal computer is used for office work at home, research, communication, personal finances, education, entertainment, social networking, and a myriad of other things. Suppose that the average number of hours a household personal computer is used for entertainment is two hours per day. Assume the times for entertainment are normally distributed and the standard deviation for the times is half an hour. a. Find the probability that a household personal computer is used for entertainment between 1.8 and 2.75 hours per day. a. Let X = the amount of time (in hours) a household personal computer is used for entertainment. X ~ N (2, 0.5) where μ = 2 and σ = 0.5. Find P (1.8 < x < 2.75). The probability for which you are looking is the area between x = 1.8 and x = 2.75. P (1.8 < x < 2.75) = 0.5886 P (1.8 ≤ x ≤ 2.75) = P ( Z i ≤ Z ≤ Z 2 ) The probability that a household personal computer is used between 1.8 and 2.75 hours per day for entertainment is 0.5886. b. Find the maximum number of hours per day that the bottom quartile of households uses a personal computer for entertainment. b. To find the maximum number of hours per day that the bottom quartile of households uses a personal computer for entertainment, find the 25 th percentile, k , where P ( x < k ) = 0.25. f ( Z ) = 0.5 - 0.25 = 0.25 , therefore Z ≈ -0.675 ( or just 0.67 using the table ) Z = x - μ σ = x - 2 0.5 = -0.675 , therefore x = -0.675 * 0.5 + 2 = 1.66 hours. The maximum number of hours per day that the bottom quartile of households uses a personal computer for entertainment is 1.66 hours. Try It The golf scores for a school team were normally distributed with a mean of 68 and a standard deviation of three. Find the probability that a golfer scored between 66 and 70. normalcdf(66,70,68,3) = 0.4950 In the United States the ages 13 to 55+ of smartphone users approximately follow a normal distribution with approximate mean and standard deviation of 36.9 years and 13.9 years, respectively. a. Determine the probability that a random smartphone user in the age range 13 to 55+ is between 23 and 64.7 years old. a. 0.8186 b. Determine the probability that a randomly selected smartphone user in the age range 13 to 55+ is at most 50.8 years old. b. 0.8413 Try It Use the information in to answer the following questions. Find the 30 th percentile, and interpret it in a complete sentence. What is the probability that the age of a randomly selected smartphone user in the range 13 to 55+ is less than 27 years old. A citrus farmer who grows mandarin oranges finds that the diameters of mandarin oranges harvested on their farm follow a normal distribution with a mean diameter of 5.85 cm and a standard deviation of 0.24 cm. a. Find the probability that a randomly selected mandarin orange from this farm has a diameter larger than 6.0 cm. Sketch the graph. Z 1 = 6 − 5.85 .24 = .625 P ( x ≥ 6) = P ( z ≥ 0.625) = 0.2670 b. The middle 20% of mandarin oranges from this farm have diameters between ______ and ______. f ( Z ) = 0.20 2 = 0.10 , therefore Z ≈ ± 0.25 Z = x - μ σ = x - 5.85 0.24 = ± 0.25 → ± 0.25 · 0.24 + 5.85 = ( 5.79 , 5.91 ) Try It Using the information from , answer the following: The middle 40% of mandarin oranges from this farm are between ______ and ______. Find the 16 th percentile and interpret it in a complete sentence. References “Naegele’s rule.” Wikipedia. Available online at http://en.wikipedia.org/wiki/Naegele's_rule (accessed May 14, 2013). “403: NUMMI.” Chicago Public Media & Ira Glass, 2013. Available online at http://www.thisamericanlife.org/radio-archives/episode/403/nummi (accessed May 14, 2013). “Scratch-Off Lottery Ticket Playing Tips.” WinAtTheLottery.com, 2013. Available online at http://www.winatthelottery.com/public/department40.cfm (accessed May 14, 2013). “Smart Phone Users, By The Numbers.” Visual.ly, 2013. Available online at http://visual.ly/smart-phone-users-numbers (accessed May 14, 2013). “Facebook Statistics.” Statistics Brain. Available online at http://www.statisticbrain.com/facebook-statistics/(accessed May 14, 2013).", "section": "Using the Normal Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Estimating the Binomial with the Normal Distribution We found earlier that various probability density functions are the limiting distributions of others; thus, we can estimate one with another under certain circumstances. We will find here that the normal distribution can be used to estimate a binomial process. The Poisson was used to estimate the binomial previously, and the binomial was used to estimate the hypergeometric distribution. In the case of the relationship between the hypergeometric distribution and the binomial, we had to recognize that a binomial process assumes that the probability of a success remains constant from trial to trial: a head on the last flip cannot have an effect on the probability of a head on the next flip. In the hypergeometric distribution this is the essence of the question because the experiment assumes that any \"draw\" is without replacement. If one draws without replacement, then all subsequent \"draws\" are conditional probabilities. We found that if the hypergeometric experiment draws only a small percentage of the total objects, then we can ignore the impact on the probability from draw to draw. Imagine that there are 312 cards in a deck comprised of 6 normal decks. If the experiment called for drawing only 10 cards, less than 5% of the total, than we will accept the binomial estimate of the probability, even though this is actually a hypergeometric distribution because the cards are presumably drawn without replacement. The Poisson likewise was considered an appropriate estimate of the binomial under certain circumstances. In Random Discrete Variables we found that if the number of trials of interest is large and the probability of success is small, such that μ = n p < 7 , the Poisson can be used to estimate the binomial with good results. Again, these rules of thumb do not in any way claim that the actual probability is what the estimate determines, only that the difference is in the third or fourth decimal and is thus de minimus . Here, again, we find that the normal distribution makes particularly accurate estimates of a binomial process under certain circumstances. is a frequency distribution of a binomial process for the experiment of flipping three coins where the random variable is the number of heads. The sample space is listed below the distribution. The experiment assumed that the probability of a success is 0.5; the probability of a failure, a tail, is thus also 0.5. In observing we are struck by the fact that the distribution is symmetrical. The root of this result is that the probabilities of success and failure are the same, 0.5. If the probability of success were smaller than 0.5, the distribution becomes skewed right. Indeed, as the probability of success diminishes, the degree of skewness increases. If the probability of success increases from 0.5, then the skewness increases in the lower tail, resulting in a left-skewed distribution. The reason the skewness of the binomial distribution is important is because if it is to be estimated with a normal distribution, then we need to recognize that the normal distribution is symmetrical. The closer the underlying binomial distribution is to being symmetrical, the better the estimate that is produced by the normal distribution. shows a symmetrical normal distribution transposed on a graph of a binomial distribution where p = 0.2 and n = 5. The discrepancy between the estimated probability using a normal distribution and the probability of the original binomial distribution is apparent. The criteria for using a normal distribution to estimate a binomial thus addresses this problem by requiring BOTH np AND n (1 − p ) are greater than five. Again, this is a rule of thumb, but is effective and results in acceptable estimates of the binomial probability. Imagine that it is known that only 10% of Australian Shepherd puppies are born with what is called \"perfect symmetry\" in their three colors, black, white, and copper. Perfect symmetry is defined as equal coverage on all parts of the dog when looked at in the face and measuring left and right down the centerline. A kennel would have a good reputation for breeding Australian Shepherds if they had a high percentage of dogs that met this criterion. During the past 5 years and out of the 100 dogs born to Dundee Kennels, 16 were born with this coloring characteristic. What is the probability that, in 100 births, more than 16 would have this characteristic? If we assume that one dog's coloring is independent of other dogs' coloring, a bit of a brave assumption, this becomes a classic binomial probability problem. The statement of the probability requested is 1 − [ p ( X = 0) + p ( X = 1) + p ( X = 2)+ … + p ( X = 16)]. This requires us to calculate 17 binomial formulas and add them together and then subtract from one to get the right hand part of the distribution. Alternatively, we can use the normal distribution to get an acceptable answer and in much less time. First, we need to check if the binomial distribution is symmetrical enough to use the normal distribution. We know that the binomial for this problem is skewed because the probability of success, 0.1, is not the same as the probability of failure, 0.9. Nevertheless, both np = 10 and n ( 1 − p ) = 90 are larger than 5, the cutoff for using the normal distribution to estimate the binomial. below shows the binomial distribution and marks the area we wish to know. The mean of the binomial, 10, is also marked, and the standard deviation is written on the side of the graph: σ = n p q = 3. The area under the distribution from zero to 16 is the probability requested, and has been shaded in. Below the binomial distribution is a normal distribution to be used to estimate this probability. That probability has also been shaded. Standardizing from the binomial to the normal distribution as done in the past shows where we are asking for the probability from 16 to positive infinity, or 100 in this case. We need to calculate the number of standard deviations 16 is away from the mean: 10. Z = x − μ σ = 16 − 10 3 = 2 We are asking for the probability beyond two standard deviations, a very unlikely event. We look up two standard deviations in the standard normal table and find the area from zero to two standard deviations is 0.4772. We are interested in the tail, however, so we subtract 0.4772 from 0.5 and thus find the area in the tail. Our conclusion is the probability of a kennel having 16 dogs with \"perfect symmetry\" is 0.0228. Dundee Kennels has an extraordinary record in this regard. Mathematically, we write this as: 1 − [ p ( X = 0 ) + p ( X = 1 ) + p ( X = 2 ) + … + p ( X = 16 ) ] = p ( X > 16 ) = p ( Z > 2 ) = 0.0228 Try It Let’s assume that only 10% of the wooden furniture made by a carpenter is made to the exact dimensions in the blueprint. During the last 3 years, the carpenter has made 100 pieces of wooden furniture, and 16 were found to be made to the exact dimensions in the blueprint. What is the probability that, in 100 wooden furniture items, more than 16 would be made to the exact dimensions of the blueprint? The required probability is 1 - [ p ( X = 0 ) + p ( X = 1 ) + p ( X = 2 ) + . . . + p ( X = 16 ) ] . The mean of the binomial is 10, since np = 10. The standard deviation is obtained as σ = n p q = 3 . The number of standard deviations 16 is away from 10 is obtained as follows: Z = x - μ σ = 16 - 10 3 = 2 From the standard normal table, the probability for Z = 2 is obtained as 0.4772. Since the required probability is only above 16, the required probability is obtained as 0.5 – 0.4772 = 0.0228. Chapter Review The normal distribution, which is continuous, is the most important of all the probability distributions. Its graph is bell-shaped. This bell-shaped curve is used in almost all disciplines. Since it is a continuous distribution, the total area under the curve is one. The parameters of the normal are the mean µ and the standard deviation σ . A special normal distribution, called the standard normal distribution is the distribution of z -scores. Its mean is zero, and its standard deviation is one. Formula Review Normal Distribution: X ~ N ( µ , σ ) where µ is the mean and σ is the standard deviation. Standard Normal Distribution: Z ~ N (0, 1). How would you represent the area to the left of one in a probability statement? P ( x < 1) What is the area to the right of one? Is P ( x < 1) equal to P ( x ≤ 1)? Why? Yes, because they are the same in a continuous distribution: P ( x = 1) = 0 How would you represent the area to the left of three in a probability statement? What is the area to the right of three? 1 – P ( x < 3) or P ( x > 3) If the area to the left of x in a normal distribution is 0.123, what is the area to the right of x ? If the area to the right of x in a normal distribution is 0.543, what is the area to the left of x ? 1 – 0.543 = 0.457 Use the following information to answer the next four exercises: X ~ N (54, 8) Find the probability that x > 56. Find the probability that x < 30. 0.0013 X ~ N (6, 2) Find the probability that x is between three and nine. X ~ N (–3, 4) Find the probability that x is between one and four. 0.1186 X ~ N (4, 5) Find the maximum of x in the bottom quartile. Use the following information to answer the next three exercise: The life of wearable fitness devices is normally distributed with a mean of 4.1 years and a standard deviation of 1.3 years. A wearable fitness device is guaranteed for three years. We are interested in the length of time a wearable fitness device lasts. Find the probability that a wearable fitness device will break down during the guarantee period. Sketch the situation. Label and scale the axes. Shade the region corresponding to the probability. P (0 < x < ____________) = ___________ (Use zero for the minimum value of x .) Answers may vary. 3, 0.1979 Find the probability that a wearable fitness device will last between 2.8 and six years. Sketch the situation. Label and scale the axes. Shade the region corresponding to the probability. P (__________ < x < __________) = __________ An experiment with a probability of success given as 0.40 is repeated 100 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have at least 45 successes. 0.154 An experiment with a probability of success given as 0.30 is repeated 90 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have at least 22 successes. 0.874 An experiment with a probability of success given as 0.40 is repeated 100 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have from 35 to 45 successes. 0.693 An experiment with a probability of success given as 0.30 is repeated 90 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have from 26 to 30 successes. 0.346 An experiment with a probability of success given as 0.40 is repeated 100 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have at most 34 successes. 0.110 An experiment with a probability of success given as 0.30 is repeated 90 times. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and find the probability the experiment will have at most 34 successes. 0.946 A multiple choice test has a probability any question will be guesses correctly of 0.25. There are 100 questions, and a student guesses at all of them. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and determine the probability at least 30, but no more than 32, questions will be guessed correctly. 0.071 A multiple choice test has a probability any question will be guesses correctly of 0.25. There are 100 questions, and a student guesses at all of them. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and determine the probability at least 24, but no more than 28, questions will be guessed correctly. 0.347 Homework Use the following information to answer the next two exercises: The patient recovery time from a particular surgical procedure is normally distributed with a mean of 5.3 days and a standard deviation of 2.1 days. What is the probability of spending more than two days in recovery? 0.0580 0.8447 0.0553 0.9420 Use the following information to answer the next three exercises: The length of time it takes to find a parking space at 9 A.M. follows a normal distribution with a mean of five minutes and a standard deviation of two minutes. Based upon the given information and numerically justified, would you be surprised if it took less than one minute to find a parking space? Yes No Unable to determine Find the probability that it takes at least eight minutes to find a parking space. 0.0001 0.9270 0.1862 0.0668 d Seventy percent of the time, it takes more than how many minutes to find a parking space? 1.24 2.41 3.95 6.05 According to a study done by De Anza students, the height for Asian adult males is normally distributed with an average of 66 inches and a standard deviation of 2.5 inches. Suppose one Asian adult male is randomly chosen. Let X = height of the individual. X ~ _____(_____,_____) Find the probability that the person is between 65 and 69 inches. Include a sketch of the graph, and write a probability statement. Would you expect to meet many Asian adult males over 72 inches? Explain why or why not, and justify your answer numerically. The middle 40% of heights fall between what two values? Sketch the graph, and write the probability statement. X ~ N (66, 2.5) 0.5404 No, the probability that an Asian male is over 72 inches tall is 0.0082 IQ is normally distributed with a mean of 100 and a standard deviation of 15. Suppose one individual is randomly chosen. Let X = IQ of an individual. X ~ _____(_____,_____) Find the probability that the person has an IQ greater than 120. Include a sketch of the graph, and write a probability statement. MENSA is an organization whose members have the top 2% of all IQs. Find the minimum IQ needed to qualify for the MENSA organization. Sketch the graph, and write the probability statement. The percent of fat calories that a person in America consumes each day is normally distributed with a mean of about 36 and a standard deviation of 10. Suppose that one individual is randomly chosen. Let X = percent of fat calories. X ~ _____(_____,_____) Find the probability that the percent of fat calories a person consumes is more than 40. Graph the situation. Shade in the area to be determined. Find the maximum number for the lower quarter of percent of fat calories. Sketch the graph and write the probability statement. X ~ N (36, 10) The probability that a person consumes more than 40% of their calories as fat is 0.3446. Approximately 25% of people consume less than 29.26% of their calories as fat. Suppose that the distance of fly balls hit to the outfield (in baseball) is normally distributed with a mean of 250 feet and a standard deviation of 50 feet. If X = distance in feet for a fly ball, then X ~ _____(_____,_____) If one fly ball is randomly chosen from this distribution, what is the probability that this ball traveled fewer than 220 feet? Sketch the graph. Scale the horizontal axis X . Shade the region corresponding to the probability. Find the probability. In China, four-year-olds average three hours a day unsupervised. Most of the unsupervised children live in rural areas, considered safe. Suppose that the standard deviation is 1.5 hours and the amount of time spent alone is normally distributed. We randomly select one Chinese four-year-old living in a rural area. We are interested in the amount of time the child spends alone per day. In words, define the random variable X . X ~ _____(_____,_____) Find the probability that the child spends less than one hour per day unsupervised. Sketch the graph, and write the probability statement. What percent of the children spend over ten hours per day unsupervised? Seventy percent of the children spend at least how long per day unsupervised? X = number of hours that a Chinese four-year-old in a rural area is unsupervised during the day. X ~ N (3, 1.5) The probability that the child spends less than one hour a day unsupervised is 0.0918. The probability that a child spends over ten hours a day unsupervised is less than 0.0001. 2.21 hours In a certain presidential election, Alaska’s 40 election districts averaged 1,956.8 votes per district for Candidate A. The standard deviation was 572.3. (There are only 40 election districts in Alaska.) The distribution of the votes per district for Candidate A was bell-shaped. Let X = number of votes for Candidate A for an election district. State the approximate distribution of X . Is 1,956.8 a population mean or a sample mean? How do you know? Find the probability that a randomly selected district had fewer than 1,600 votes for Candidate A. Sketch the graph and write the probability statement. Find the probability that a randomly selected district had between 1,800 and 2,000 votes for Candidate A. Find the third quartile for votes for Candidate A. Suppose that the duration of a particular type of criminal trial is known to be normally distributed with a mean of 21 days and a standard deviation of seven days. In words, define the random variable X . X ~ _____(_____,_____) If one of the trials is randomly chosen, find the probability that it lasted at least 24 days. Sketch the graph and write the probability statement. Sixty percent of all trials of this type are completed within how many days? X = the distribution of the number of days a particular type of criminal trial will take X ~ N (21, 7) The probability that a randomly selected trial will last more than 24 days is 0.3336. 22.77 A motorcycle racer averages 129.71 seconds per 2.5 mile lap (in a seven-lap race) with a standard deviation of 2.28 seconds. The distribution of their race times is normally distributed. We are interested in one of their randomly selected laps. In words, define the random variable X . X ~ _____(_____,_____) Find the percent of the racer's laps that are completed in less than 130 seconds. The fastest 3% of the racer's laps are under _____. The middle 80% of the racer's laps are from _______ seconds to _______ seconds. Thuy Dau, Ngoc Bui, Sam Su, and Lan Voung conducted a survey as to how long customers at Lucky claimed to wait in the checkout line until their turn. Let X = time in line. displays the ordered real data (in minutes): 0.50 4.25 5 6 7.25 1.75 4.25 5.25 6 7.25 2 4.25 5.25 6.25 7.25 2.25 4.25 5.5 6.25 7.75 2.25 4.5 5.5 6.5 8 2.5 4.75 5.5 6.5 8.25 2.75 4.75 5.75 6.5 9.5 3.25 4.75 5.75 6.75 9.5 3.75 5 6 6.75 9.75 3.75 5 6 6.75 10.75 Calculate the sample mean and the sample standard deviation. Construct a histogram. Draw a smooth curve through the midpoints of the tops of the bars. In words, describe the shape of your histogram and smooth curve. Let the sample mean approximate μ and the sample standard deviation approximate σ . The distribution of X can then be approximated by X ~ _____(_____,_____) Use the distribution in part e to calculate the probability that a person will wait fewer than 6.1 minutes. Determine the cumulative relative frequency for waiting less than 6.1 minutes. Why aren’t the answers to part f and part g exactly the same? Why are the answers to part f and part g as close as they are? If only ten customers has been surveyed rather than 50, do you think the answers to part f and part g would have been closer together or farther apart? Explain your conclusion. mean = 5.51, s = 2.15 Answers may vary. Answers may vary. Answers may vary. X ~ N (5.51, 2.15) 0.6029 The cumulative frequency for less than 6.1 minutes is 0.64. The answers to part f and part g are not exactly the same, because the normal distribution is only an approximation to the real one. The answers to part f and part g are close, because a normal distribution is an excellent approximation when the sample size is greater than 30. The approximation would have been less accurate, because the smaller sample size means that the data does not fit normal curve as well. Suppose that Ric and Anita attend different colleges. Ric’s GPA is the same as the average GPA at their school. Anita’s GPA is 0.70 standard deviations above her school average. In complete sentences, explain why each of the following statements may be false. Ric’s actual GPA is lower than Anita’s actual GPA. Ric is not passing because their z -score is zero. Anita is in the 70 th percentile of students at her college. An expert witness for a paternity lawsuit testifies that the length of a pregnancy is normally distributed with a mean of 280 days and a standard deviation of 13 days. The person who is being sued for lack of child support was out of the country from 240 to 306 days before the birth of the child, so the pregnancy would have been less than 240 days or more than 306 days long if he was the father. The birth was uncomplicated, and the child needed no medical intervention. What is the probability that he was NOT the father? What is the probability that he could be the father? Calculate the z -scores first, and then use those to calculate the probability. An automotive factory can build an average of 6,000 cars and trucks a week. Generally, 10% of the cars were defective coming off the assembly line. Suppose we draw a random sample of n = 100 cars. Let X represent the number of defective cars in the sample. What can we say about X in regard to the 68-95-99.7 empirical rule (one standard deviation, two standard deviations and three standard deviations from the mean are being referred to)? Assume a normal distribution for the defective cars in the sample. n = 100; p = 0.1; q = 0.9 μ = np = (100)(0.10) = 10 σ = n p q = (100)(0 .1)(0 .9) = 3 z = ± 1 : x 1 = µ + zσ = 10 + 1(3) = 13 and x 2 = µ – zσ = 10 – 1(3) = 7.68% of the defective cars will fall between seven and 13. z = ± 2 : x 1 = µ + zσ = 10 + 2(3) = 16 and x 2 = µ – zσ = 10 – 2(3) = 4. 95 % of the defective cars will fall between four and 16 z = ± 3 : x 1 = µ + zσ = 10 + 3(3) = 19 and x 2 = µ – zσ = 10 – 3(3) = 1. 99.7% of the defective cars will fall between one and 19. We flip a coin 100 times ( n = 100) and note that it only comes up heads 20% ( p = 0.20) of the time. The mean and standard deviation for the number of times the coin lands on heads is µ = 20 and σ = 4 (verify the mean and standard deviation). Solve the following: There is about a 68% chance that the number of heads will be somewhere between ___ and ___. There is about a ____chance that the number of heads will be somewhere between 12 and 28. There is about a ____ chance that the number of heads will be somewhere between eight and 32. A $1 scratch off lotto ticket will be a winner one out of five times. Out of a shipment of n = 190 lotto tickets, find the probability for the lotto tickets that there are somewhere between 34 and 54 prizes. somewhere between 54 and 64 prizes. more than 64 prizes. n = 190; p = 1 5 = 0.2; q = 0.8 μ = np = (190)(0.2) = 38 σ = n p q = (190)(0 .2)(0 .8) = 5.5136 For this problem: P (34 < x < 54) = 0.7641 For this problem: P (54 < x < 64) = 0.0018 For this problem: P ( x > 64) = 0.0000012 (approximately 0) On average, 28% of 18 to 34 year olds check social media before getting out of bed in the morning. Suppose this percentage follows a normal distribution with a standard deviation of 5%. Find the probability that the percent of 18 to 34 year olds who check social media before getting out of bed in the morning is at least 30%. Find the 95th percentile, and express it in a sentence. A hospital has 49 births in a year. It is considered equally likely that a birth be a boy as it is the birth be a girl. What is the mean? What is the standard deviation? Can this binomial distribution be approximated with a normal distribution? If so, use the normal distribution to find the probability that at least 23 of the 49 births were boys. 24.5 3.5 Yes 0.67 Historically, a final exam in a course is passed with a probability of 0.9. The exam is given to a group of 70 students. What is the mean of the binomial distribution? What is the standard deviation? Can this binomial distribution be approximate with a normal distribution? If so, use the normal distribution to find the probability that at least 60 of the students pass the exam? 63 2.5 Yes 0.88 A tree in an orchard has 200 oranges. Of the oranges, 40 are not ripe. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution, and determine the probability a box containing 35 oranges has at most two oranges that are not ripe. 0.02 In a large city one in ten fire hydrants are in need of repair. If a crew examines 100 fire hydrants in a week, what is the probability they will find nine of fewer fire hydrants that need repair? Use the normal distribution to approximate the binomial distribution. 0.37 On an assembly line it is determined 85% of the assembled products have no defects. If one day 50 items are assembled, what is the probability at least 4 and no more than 8 are defective. Use the normal distribution to approximate the binomial distribution. 0.50", "section": "Estimating the Binomial with the Normal Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction If you want to figure out the distribution of the change people carry in their pockets, using the Central Limit Theorem and assuming your sample is large enough, you will find that the distribution is the normal probability density function. (credit: modification of work “american coins” by Paula R. Lively/ Flickr, CC BY 2.0) Why are we so concerned with means? Two reasons are: they give us a middle ground for comparison, and they are easy to calculate. In this chapter, you will study means and the Central Limit Theorem . The Central Limit Theorem is one of the most powerful and useful ideas in all of statistics. The Central Limit Theorem is a theorem which means that it is NOT a theory or just somebody's idea of the way things work. As a theorem it ranks with the Pythagorean Theorem, or the theorem that tells us that the sum of the angles of a triangle must add to 180. These are facts of the ways of the world rigorously demonstrated with mathematical precision and logic. As we will see this powerful theorem will determine just what we can, and cannot say, in inferential statistics. The Central Limit Theorem is concerned with drawing finite samples of size n from a population with a known mean, μ , and a known standard deviation, σ . The conclusion is that if we collect samples of size n with a \"large enough n ,\" calculate each sample's mean, and create a histogram (distribution) of those means, then the resulting distribution will tend to have an approximate normal distribution. The astounding result is that it does not matter what the distribution of the original population is, or whether you even need to know it. The important fact is that the distribution of sample means tend to follow the normal distribution. The size of the sample, n , that is required in order to be \"large enough\" depends on the original population from which the samples are drawn (the sample size should be at least 30 or the data should come from a normal distribution). If the original population is far from normal, then more observations are needed for the sample means. Sampling is done randomly and with replacement in the theoretical model. Sampling Distribution Given simple random samples of size n from a given population with a measured characteristic such as mean, proportion, or standard deviation for each sample, the probability distribution of all the measured characteristics is called a sampling distribution.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Central Limit Theorem for Sample Means The sampling distribution is a theoretical distribution. It is created by taking many samples of size n from a population. Each sample mean is then treated like a single observation of this new distribution, the sampling distribution. The genius of thinking this way is that it recognizes that when we sample we are creating an observation and that observation must come from some particular distribution. The Central Limit Theorem answers the question: from what distribution did a sample mean come? If this is discovered, then we can treat a sample mean just like any other observation and calculate probabilities about what values it might take on. We have effectively moved from the world of statistics where we know only what we have from the sample, to the world of probability where we know the distribution from which the sample mean came and the parameters of that distribution. The reasons that one samples a population are obvious. The time and expense of checking every invoice to determine its validity or every shipment to see if it contains all the items may well exceed the cost of errors in billing or shipping. For some products, sampling would require destroying them, called destructive sampling. One such example is measuring the ability of a metal to withstand saltwater corrosion for parts on ocean going vessels. Sampling thus raises an important question; just which sample was drawn. Even if the sample were randomly drawn, there are theoretically an almost infinite number of samples. With just 100 items, there are more than 75 million unique samples of size five that can be drawn. If six are in the sample, the number of possible samples increases to just more than one billion. Of the 75 million possible samples, then, which one did you get? If there is variation in the items to be sampled, there will be variation in the samples. One could draw an \"unlucky\" sample and make very wrong conclusions concerning the population. This recognition that any sample we draw is really only one from a distribution of samples provides us with what is probably the single most important theorem is statistics: the Central Limit Theorem . Without the Central Limit Theorem it would be impossible to proceed to inferential statistics from simple probability theory. In its most basic form, the Central Limit Theorem states that regardless of the underlying probability density function of the population data, the theoretical distribution of the means of samples from the population will be normally distributed. In essence, this says that the mean of a sample should be treated like an observation drawn from a normal distribution. The Central Limit Theorem only holds if the sample size is \"large enough\" which has been shown to be only 30 observations or more. graphically displays this very important proposition. Notice that the horizontal axis in the top panel is labeled X. These are the individual observations of the population. This is the unknown distribution of the population values. The graph is purposefully drawn all squiggly to show that it does not matter just how odd ball it really is. Remember, we will never know what this distribution looks like, or its mean or standard deviation for that matter. The horizontal axis in the bottom panel is labeled X – 's. This is the theoretical distribution called the sampling distribution of the means. Each observation on this distribution is a sample mean. All these sample means were calculated from individual samples with the same sample size. The theoretical sampling distribution contains all of the sample mean values from all the possible samples that could have been taken from the population. Of course, no one would ever actually take all of these samples, but if they did this is how they would look. And the Central Limit Theorem says that they will be normally distributed. The Central Limit Theorem goes even further and tells us the mean and standard deviation of this theoretical distribution. Parameter Population distribution Sample Sampling distribution of X – 's Mean μ X ¯ μ x ¯ and E ( μ x ¯ ) = μ Standard deviation σ s σ x ¯ = σ n The practical significance of The Central Limit Theorem is that now we can compute probabilities for drawing a sample mean, X – , in just the same way as we did for drawing specific observations, X's, when we knew the population mean and standard deviation and that the population data were normally distributed.. The standardizing formula has to be amended to recognize that the mean and standard deviation of the sampling distribution, sometimes, called the standard error of the mean, are different from those of the population distribution, but otherwise nothing has changed. The new standardizing formula is Z = X – − μ X – σ X – = X – - μ σ n Notice that µ X – in the first formula has been changed to simply µ in the second version. The reason is that mathematically it can be shown that the expected value of µ X – is equal to µ. This was stated in above. Mathematically, the E(x) symbol read the “expected value of x”. This formula will be used in the next unit to provide estimates of the unknown population parameter μ. References Baran, Daya. “20 Percent of Americans Have Never Used Email.”WebGuild, 2010. Available online at http://www.webguild.org/20080519/20-percent-of-americans-have-never-used-email (accessed May 17, 2013). Data from The Flurry Blog, 2013. Available online at http://blog.flurry.com (accessed May 17, 2013). Data from the United States Department of Agriculture. Chapter Review In a population whose distribution may be known or unknown, if the size ( n ) of samples is sufficiently large, the distribution of the sample means will be approximately normal. The mean of the sample means will equal the population mean. The standard deviation of the distribution of the sample means, called the standard error of the mean, is equal to the population standard deviation divided by the square root of the sample size ( n ). Formula Review The Central Limit Theorem for Sample Means: X – ~ N ( μ x – , σ n ) Z = X – − μ X – σ X – = X – - μ σ / n The Mean X – : μ x ¯ Central Limit Theorem for Sample Means z-score z = x – − μ x ¯ ( σ n ) Standard Error of the Mean (Standard Deviation ( X – )): σ n Finite Population Correction Factor for the sampling distribution of means: Z = x ¯ − μ σ n · N − n N − 1 Finite Population Correction Factor for the sampling distribution of proportions: σ p' = p ( 1 − p ) n × N − n N − 1 Homework Previously, De Anza statistics students estimated that the amount of change daytime statistics students carry is exponentially distributed with a mean of $0.88. Suppose that we randomly pick 25 daytime statistics students. In words, Χ = ____________ Χ ~ _____(_____,_____) In words, X – = ____________ X – ~ ______ (______, ______) Find the probability that an individual had between $0.80 and $1.00. Graph the situation, and shade in the area to be determined. Find the probability that the average of the 25 students was between $0.80 and $1.00. Graph the situation, and shade in the area to be determined. Explain why there is a difference in part e and part f. Χ = amount of change a student carries E x p ( 1 0 . 88 ) o r Χ ~ E x p ( 1 . 1364 ) X – = average amount of change carried by a sample of 25 students. X – ~ N (0.88, 0.176) 0.0819 0.4276 The distributions are different. Part e asks about the probability for an individual and part f asks about the probability of the mean value for a sample of 25. Suppose that the distance of fly balls hit to the outfield (in baseball) is normally distributed with a mean of 250 feet and a standard deviation of 50 feet. We randomly sample 49 fly balls. If X – = average distance in feet for 49 fly balls, then X – ~ _______(_______,_______) What is the probability that the 49 balls traveled an average of less than 240 feet? Sketch the graph. Scale the horizontal axis for X – . Shade the region corresponding to the probability. Find the probability. Find the 80 th percentile of the distribution of the average of 49 fly balls. According to the Internal Revenue Service, the average length of time for an individual to complete (keep records for, learn, prepare, copy, assemble, and send) IRS Form 1040 is 10.53 hours (without any attached schedules). The distribution is unknown. Let us assume that the standard deviation is two hours. Suppose we randomly sample 36 taxpayers. In words, Χ = _____________ In words, X – = _____________ X – ~ _____(_____,_____) Would you be surprised if the 36 taxpayers finished their Form 1040s in an average of more than 12 hours? Explain why or why not in complete sentences. Would you be surprised if one taxpayer finished their Form 1040 in more than 12 hours? In a complete sentence, explain why. length of time for an individual to complete IRS form 1040, in hours. mean length of time for a sample of 36 taxpayers to complete IRS form 1040, in hours. N ( 10 .53, 1 3 ) Yes. I would be surprised, because the probability is almost 0. No. I would not be totally surprised because the probability is 0.2312 Suppose that a category of world-class runners are known to run a marathon (26 miles) in an average of 145 minutes with a standard deviation of 14 minutes. Consider 49 of the races. Let X – the average of the 49 races. X – ~ _____(_____,_____) Find the probability that the runner will average between 142 and 146 minutes in these 49 marathons. Find the 80 th percentile for the average of these 49 marathons. Find the median of the average running times. The length of songs in a collector’s Apple Music album collection is uniformly distributed from two to 3.5 minutes. Suppose we randomly pick five albums from the collection. There are a total of 43 songs on the five albums. In words, Χ = _________ Χ ~ _____________ In words, X – = _____________ X – ~ _____(_____,_____) Find the first quartile for the average song length. The IQR(interquartile range) for the average song length is from _______–_______. the length of a song, in minutes, in the collection U (2, 3.5) the average length, in minutes, of the songs from a sample of five albums from the collection N (2.75, 0.066) 2.74 minutes 0.03 minutes In 1940 the average size of a U.S. farm was 174 acres. Let’s say that the standard deviation was 55 acres. Suppose we randomly survey 38 farmers from 1940. In words, Χ = _____________ In words, X – = _____________ X – ~ _____(_____,_____) The IQR for X – is from _______ acres to _______ acres. Determine which of the following are true and which are false. Then, in complete sentences, justify your answers. When the sample size is large, the mean of X – is approximately equal to the mean of Χ . When the sample size is large, X – is approximately normally distributed. When the sample size is large, the standard deviation of X – is approximately the same as the standard deviation of Χ . True. The mean of a sampling distribution of the means is approximately the mean of the data distribution. True. According to the Central Limit Theorem, the larger the sample, the closer the sampling distribution of the means becomes normal. False. The standard deviation of the sample distribution of the means will decrease as the sample size increases; however, the standard deviation of the sample distribution of the means will not equal the standard deviation of X. The percent of fat calories that a person in America consumes each day is normally distributed with a mean of about 36 and a standard deviation of about ten. Suppose that 16 individuals are randomly chosen. Let X – = average percent of fat calories. X – ~ ______(______, ______) For the group of 16, find the probability that the average percent of fat calories consumed is more than five. Graph the situation and shade in the area to be determined. Find the first quartile for the average percent of fat calories. The distribution of income in some developing countries is considered wedge shaped (many low income people, very few middle income people, and even fewer high income people). Suppose we pick a country with a wedge shaped distribution. Let the average salary be $2,000 per year with a standard deviation of $8,000. We randomly survey 1,000 residents of that country. In words, Χ = _____________ In words, X – = _____________ X – ~ _____(_____,_____) How is it possible for the standard deviation to be greater than the average? Why is it more likely that the average of the 1,000 residents will be from $2,000 to $2,100 than from $2,100 to $2,200? X = the yearly income of someone in a developing country the average salary from samples of 1,000 residents of a developing country X – ∼ N ( 2000, 8000 1000 ) Very wide differences in data values can have averages smaller than standard deviations. The distribution of the sample mean will have higher probabilities closer to the population mean. P (2000 < X – < 2100) = 0.1537 P (2100 < X – < 2200) = 0.1317 Which of the following is NOT TRUE about the distribution for averages? The mean, median, and mode are equal. The area under the curve is one. The curve never touches the x -axis. The curve is skewed to the right. The cost of unleaded gasoline in the Bay Area once followed an unknown distribution with a mean of $4.59 and a standard deviation of $0.10. Sixteen gas stations from the Bay Area are randomly chosen. We are interested in the average cost of gasoline for the 16 gas stations. The distribution to use for the average cost of gasoline for the 16 gas stations is: X – ~ N (4.59, 0.10) X – ~ N ( 4 .59, 0.10 16 ) X – ~ N ( 4 .59, 16 0.10 ) X – ~ N ( 4 .59, 16 0.10 ) b Average a number that describes the central tendency of the data; there are a number of specialized averages, including the arithmetic mean, weighted mean, median, mode, and geometric mean. Central Limit Theorem Given a random variable with known mean μ and known standard deviation, σ , we are sampling with size n , and we are interested in two new RVs: the sample mean, X – . If the size ( n ) of the sample is sufficiently large, then X – ~ N ( μ , σ n ). If the size ( n ) of the sample is sufficiently large, then the distribution of the sample means will approximate a normal distributions regardless of the shape of the population. The mean of the sample means will equal the population mean. The standard deviation of the distribution of the sample means, σ n , is called the standard error of the mean. Standard Error of the Mean the standard deviation of the distribution of the sample means, or σ n .", "section": "The Central Limit Theorem for Sample Means", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Using the Central Limit Theorem The Law of Large Numbers , along with the Central Limit Theorem, provides another critical piece of information to allow us to engage in inferential statistics. In short, the Law of Large Numbers proves that the expected value of the sampling distribution of the sample mean is the population mean: E ( μ x ¯ ) = μ The proof is through the concept of large numbers. Suppose you were to take a sample and calculate a sample mean. Then you take another sample, combine it with the previous sample, and calculate the sample mean of the combined sample. Then you repeat this process over and over, creating bigger and bigger samples and calculating a sample mean each time along the way. The sample means from larger and larger samples will get closer and closer to the population mean, μ. shows the running average as more sample means are added and then averaged. The proof of the Law of Large Numbers mathematically was perfected during a period of 20 years and was presented by Jacob Bernoulli in 1713. Stated mathematically lim n → ∞ P ( | X ¯ n - μ | ) > ε = 0 or alternatively presented as P lim n → ∞ | X ¯ n = μ | < ε = 1 where X ¯ n is the running average as additional sample means are added to the previous sample means. In summary: There are three critical mathematical conclusions that flow from the Central Limit Theorem and the application of the Law of Large Numbers. By the Central Limit Theorem, for large enough sample sizes, the sampling distribution of sample means tends to be normally distributed regardless of the underlying distribution of the population data. As the sample size, n, gets larger and larger, the sampling distribution standard deviation gets smaller. Remember that the standard deviation for the sampling distribution of X ¯ n is σ n . The sample mean, x ¯ , is more likely to be closer to μ as n increases. By the Law of Large Numbers, the expected value of the sampling distribution of the sample mean is the population mean. Law of Large Numbers The law of large numbers says that if you take samples of larger and larger size from any population, then the mean of the sampling distribution, μ x – tends to get closer and closer to the true population mean, μ . From the Central Limit Theorem, we know that as n gets larger and larger, the sample means follow a normal distribution. The larger n gets, the smaller the standard deviation of the sampling distribution gets. (Remember that the standard deviation for the sampling distribution of X – is σ n .) This means that the sample mean x – must be closer to the population mean μ as n increases. We can say that μ is the value that the sample means approach as n gets larger. The Central Limit Theorem illustrates the law of large numbers. Examples of the Central Limit Theorem This concept is so important and plays such a critical role in what follows it deserves to be developed further. Indeed, there are two critical issues that flow from the Central Limit Theorem and the application of the Law of Large numbers to it. These are The probability density function of the sampling distribution of means is normally distributed regardless of the underlying distribution of the population observations and standard deviation of the sampling distribution decreases as the size of the samples that were used to calculate the means for the sampling distribution increases. Taking these in order. It would seem counterintuitive that the population may have any distribution and the distribution of means coming from it would be normally distributed. With the use of computers, experiments can be simulated that show the process by which the sampling distribution changes as the sample size is increased. These simulations show visually the results of the mathematical proof of the Central Limit Theorem. Here are three examples of very different population distributions and the evolution of the sampling distribution to a normal distribution as the sample size increases. The top panel in these cases represents the histogram for the original data. The three panels show the histograms for 1,000 randomly drawn samples for different sample sizes: n=10, n= 25 and n=50. As the sample size increases, and the number of samples taken remains constant, the distribution of the 1,000 sample means becomes closer to the smooth line that represents the normal distribution. is for a normal distribution of individual observations and we would expect the sampling distribution to converge on the normal quickly. The results show this and show that even at a very small sample size the distribution is close to the normal distribution. is a uniform distribution which, a bit amazingly, quickly approached the normal distribution even with only a sample of 10. is a skewed distribution. This last one could be an exponential, geometric, or binomial with a small probability of success creating the skew in the distribution. For skewed distributions our intuition would say that this will take larger sample sizes to move to a normal distribution and indeed that is what we observe from the simulation. Nevertheless, at a sample size of 50, not considered a very large sample, the distribution of sample means has very decidedly gained the shape of the normal distribution. The Central Limit Theorem provides more than the proof that the sampling distribution of means is normally distributed. It also provides us with the mean and standard deviation of this distribution. Further, as discussed above, the expected value of the mean, μ x – , is equal to the mean of the population of the original data which is what we are interested in estimating from the sample we took. We have already inserted this conclusion of the Central Limit Theorem into the formula we use for standardizing from the sampling distribution to the standard normal distribution. And finally, the Central Limit Theorem has also provided the standard deviation of the sampling distribution, σ x – = σ n , and this is critical to have to calculate probabilities of values of the new random variable, x ¯ . shows a sampling distribution. The mean has been marked on the horizontal axis of the x ¯ 's and the standard deviation has been written to the right above the distribution. Notice that the standard deviation of the sampling distribution is the original standard deviation of the population, divided by the sample size. We have already seen that as the sample size increases the sampling distribution becomes closer and closer to the normal distribution. As this happens, the standard deviation of the sampling distribution changes in another way; the standard deviation decreases as n increases. At very large n, the standard deviation of the sampling distribution becomes very small and at infinity it collapses on top of the population mean. This is what it means that the expected value of µ x – is the population mean, µ. At non-extreme values of n,this relationship between the standard deviation of the sampling distribution and the sample size plays a very important part in our ability to estimate the parameters we are interested in. shows three sampling distributions. The only change that was made is the sample size that was used to get the sample means for each distribution. As the sample size increases, n goes from 10 to 30 to 50, the standard deviations of the respective sampling distributions decrease because the sample size is in the denominator of the standard deviations of the sampling distributions. The implications for this are very important. shows the effect of the sample size on the confidence we will have in our estimates. These are two sampling distributions from the same population. One sampling distribution was created with samples of size 10 and the other with samples of size 50. All other things constant, the sampling distribution with sample size 50 has a smaller standard deviation that causes the graph to be higher and narrower. The important effect of this is that for the same probability of one standard deviation from the mean, this distribution covers much less of a range of possible values than the other distribution. One standard deviation is marked on the X ¯ axis for each distribution. This is shown by the two arrows that are plus or minus one standard deviation for each distribution. If the probability that the true mean is one standard deviation away from the mean, then for the sampling distribution with the smaller sample size, the possible range of values is much greater. A simple question is, would you rather have a sample mean from the narrow, tight distribution, or the flat, wide distribution as the estimate of the population mean? Your answer tells us why people intuitively will always choose data from a large sample rather than a small sample. The sample mean they are getting is coming from a more compact distribution. This concept will be the foundation for what will be called level of confidence in the next unit. Chapter Review The Central Limit Theorem can be used to illustrate the law of large numbers. The law of large numbers states that the larger the sample size you take from a population, the closer the sample mean x – gets to μ . Use the following information to answer the next ten exercises: A manufacturer produces 25-pound lifting weights. The lowest actual weight is 24 pounds, and the highest is 26 pounds. Each weight is equally likely so the distribution of weights is uniform. A sample of 100 weights is taken. What is the distribution for the weights of one 25-pound lifting weight? What is the mean and standard deviation? What is the distribution for the mean weight of 100 25-pound lifting weights? Find the probability that the mean actual weight for the 100 weights is less than 24.9. U (24, 26), 25, 0.5774 N (25, 0.0577) 0.0416 Draw the graph from Find the probability that the mean actual weight for the 100 weights is greater than 25.2. 0.0003 Draw the graph from Find the 90 th percentile for the mean weight for the 100 weights. 25.07 Draw the graph from What is the distribution for the sum of the weights of 100 25-pound lifting weights? Find P ( Σx < 2,450). N (2,500, 5.7735) 0 Draw the graph from Find the 90 th percentile for the total weight of the 100 weights. 2,507.40 Draw the graph from Use the following information to answer the next five exercises: The length of time a particular smartphone's battery lasts follows an exponential distribution with a mean of ten months. A sample of 64 of these smartphones is taken. What is the standard deviation? What is the parameter m ? 10 1 10 What is the distribution for the length of time one battery lasts? What is the distribution for the mean length of time 64 batteries last? N ( 10, 10 8 ) What is the distribution for the total length of time 64 batteries last? Find the probability that the sample mean is between seven and 11. 0.7799 Find the 80 th percentile for the total length of time 64 batteries last. Find the IQR for the mean amount of time 64 batteries last. 1.69 Find the middle 80% for the total amount of time 64 batteries last. Use the following information to answer the next eight exercises: A uniform distribution has a minimum of six and a maximum of ten. A sample of 50 is taken. Find P ( Σx > 420). 0.0072 Find the 90 th percentile for the sums. Find the 15 th percentile for the sums. 391.54 Find the first quartile for the sums. Find the third quartile for the sums. 405.51 Find the 80 th percentile for the sums. A population has a mean of 25 and a standard deviation of 2. If it is sampled repeatedly with samples of size 49, what is the mean and standard deviation of the sample means? Mean = 25, standard deviation = 2/7 A population has a mean of 48 and a standard deviation of 5. If it is sampled repeatedly with samples of size 36, what is the mean and standard deviation of the sample means? Mean = 48, standard deviation = 5/6 A population has a mean of 90 and a standard deviation of 6. If it is sampled repeatedly with samples of size 64, what is the mean and standard deviation of the sample means? Mean = 90, standard deviation = 3/4 A population has a mean of 120 and a standard deviation of 2.4. If it is sampled repeatedly with samples of size 40, what is the mean and standard deviation of the sample means? Mean = 120, standard deviation = 0.38 A population has a mean of 17 and a standard deviation of 1.2. If it is sampled repeatedly with samples of size 50, what is the mean and standard deviation of the sample means? Mean = 17, standard deviation = 0.17 A population has a mean of 17 and a standard deviation of 0.2. If it is sampled repeatedly with samples of size 16, what is the expected value and standard deviation of the sample means? Expected value = 17, standard deviation = 0.05 A population has a mean of 38 and a standard deviation of 3. If it is sampled repeatedly with samples of size 48, what is the expected value and standard deviation of the sample means? Expected value = 38, standard deviation = 0.43 A population has a mean of 14 and a standard deviation of 5. If it is sampled repeatedly with samples of size 60, what is the expected value and standard deviation of the sample means? Expected value = 14, standard deviation = 0.65 Homework A large population of 5,000 students take a practice test to prepare for a standardized test. The population mean is 140 questions correct, and the standard deviation is 80. What size samples should a researcher take to get a distribution of means of the samples with a standard deviation of 10? 64 A large population has skewed data with a mean of 70 and a standard deviation of 6. Samples of size 100 are taken, and the distribution of the means of these samples is analyzed. Will the distribution of the means be closer to a normal distribution than the distribution of the population? Will the mean of the means of the samples remain close to 70? Will the distribution of the means have a smaller standard deviation? What is that standard deviation? Yes Yes Yes 0.6 A researcher is looking at data from a large population with a standard deviation that is much too large. In order to concentrate the information, the researcher decides to repeatedly sample the data and use the distribution of the means of the samples? The first effort used sample sized of 100. But the standard deviation was about double the value the researcher wanted. What is the smallest size samples the researcher can use to remedy the problem? 400 A researcher looks at a large set of data, and concludes the population has a standard deviation of 40. Using sample sizes of 64, the researcher is able to focus the mean of the means of the sample to a narrower distribution where the standard deviation is 5. Then, the researcher realizes there was an error in the original calculations, and the initial standard deviation is really 20. Since the standard deviation of the means of the samples was obtained using the original standard deviation, this value is also impacted by the discovery of the error. What is the correct value of the standard deviation of the means of the samples? 2.5 A population has a standard deviation of 50. It is sampled with samples of size 100. What is the variance of the means of the samples? 25 Mean a number that measures the central tendency; a common name for mean is \"average.\" The term \"mean\" is a shortened form of \"arithmetic mean.\" By definition, the mean for a sample (denoted by x – ) is x ¯ = Sum of all values in the sample Number of values in the sample , and the mean for a population (denoted by μ ) is μ = Sum of all values in the population Number of values in the population . Finite Population Correction Factor adjusts the variance of the sampling distribution if the population is known and more than 5% of the population is being sampled. Normal Distribution a continuous random variable with pdf f ( x ) = 1 σ 2 π e – ( x – μ ) 2 2 σ 2 , where μ is the mean of the distribution and σ is the standard deviation.; notation: X ~ N ( μ , σ ). If μ = 0 and σ = 1, the random variable, Z, is called the standard normal distribution . Standard Error of the Proportion the standard deviation of the sampling distribution of proportions", "section": "Using the Central Limit Theorem", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Central Limit Theorem for Proportions The Central Limit Theorem tells us that the point estimate for the sample mean, x ¯ , comes from a normal distribution of x ¯ 's. This theoretical distribution is called the sampling distribution of x ¯ 's. We now investigate the sampling distribution for another important parameter we wish to estimate; p from the binomial probability density function. If the random variable is discrete, such as for categorical data, then the parameter we wish to estimate is the population proportion. This is, of course, the probability of drawing a success in any one random draw. Unlike the case just discussed for a continuous random variable where we did not know the population distribution of X's, here we actually know the underlying probability density function for these data; it is the binomial distribution. The random variable is X = the number of successes and the parameter we wish to know is p, the probability of drawing a success which is of course the proportion of successes in the population. The question at issue is: from what distribution was the sample proportion, p' = x n drawn? The sample size is n and X is the number of successes found in that sample. This is a parallel question that was just answered by the Central Limit Theorem: from what distribution was the sample mean, x ¯ , drawn? We saw that once we knew that the distribution was the Normal distribution then we were able to create confidence intervals for the population parameter, µ. We will also use this same information to test hypotheses about the population mean later. We wish now to be able to develop confidence intervals for the population parameter \"p\" from the binomial probability density function. In order to find the distribution from which sample proportions come we need to develop the sampling distribution of sample proportions just as we did for sample means. So again imagine that we randomly sample say 50 people and ask them if they support the new school bond issue. From this we find a sample proportion, p', and graph it on the axis of p's. We do this again and again etc., etc. until we have the theoretical distribution of p's. Some sample proportions will show high favorability toward the bond issue and others will show low favorability because random sampling will reflect the variation of views within the population. What we have done can be seen in . The top panel is the population distributions of probabilities for each possible value of the random variable X. While we do not know what the specific distribution looks like because we do not know p, the population parameter, we do know that it must look something like this. In reality, we do not know either the mean or the standard deviation of this population distribution, the same difficulty we faced when analyzing the X's previously. places the mean on the distribution of population probabilities as µ = n p but of course we do not actually know the population mean because we do not know the population probability of success, p . Below the distribution of the population values is the sampling distribution of p 's. Again the Central Limit Theorem tells us that this distribution is normally distributed just like the case of the sampling distribution for x ¯ 's. This sampling distribution also has a mean, the mean of the p 's, and a standard deviation, σ p ' . Importantly, in the case of the analysis of the distribution of sample means, the Central Limit Theorem told us the expected value of the mean of the sample means in the sampling distribution, and the standard deviation of the sampling distribution. Again the Central Limit Theorem provides this information for the sampling distribution for proportions. The answers are: The expected value of the mean of sampling distribution of sample proportions, µ p' , is the population proportion, p. The standard deviation of the sampling distribution of sample proportions, σ p' , is the population standard deviation divided by the square root of the sample size, n. Both these conclusions are the same as we found for the sampling distribution for sample means. However in this case, because the mean and standard deviation of the binomial distribution both rely upon p , the formula for the standard deviation of the sampling distribution requires algebraic manipulation to be useful. We will take that up in the next chapter. The proof of these important conclusions from the Central Limit Theorem is provided below. E ( p ' ) = E ( x n ) = ( 1 n ) E ( x ) = ( 1 n ) n p = p (The expected value of X, E(x), is simply the mean of the binomial distribution which we know to be np.) σ p' 2 = Var ( p ' ) = Var ( x n ) = 1 n 2 ( Var ( x ) ) = 1 n 2 ( n p ( 1 − p ) ) = p ( 1 − p ) n The standard deviation of the sampling distribution for proportions is thus: σ p' = p ( 1 − P ) n Parameter Population distribution Sample Sampling distribution of p's Mean µ = np p ' = x n p' and E(p') = p Standard Deviation σ = n p q σ p' = p ( 1 − p ) n summarizes these results and shows the relationship between the population, sample and sampling distribution. Notice the parallel between this Table and Table 7.1 for the case where the random variable is continuous and we were developing the sampling distribution for means. Reviewing the formula for the standard deviation of the sampling distribution for proportions we see that as n increases the standard deviation decreases. This is the same observation we made for the standard deviation for the sampling distribution for means. Again, as the sample size increases, the point estimate for either µ or p is found to come from a distribution with a narrower and narrower distribution. We concluded that with a given level of probability, the range from which the point estimate comes is smaller as the sample size, n, increases. Figure 7.8 shows this result for the case of sample means. Simply substitute p ' for x ¯ and we can see the impact of the sample size on the estimate of the sample proportion. Chapter Review The Central Limit Theorem can also be used to illustrate that the sampling distribution of sample proportions is normally distributed with the expected value of p and a standard deviation of σ p' = p ( 1 − p ) n A question is asked of a class of 200 first-year students, and 23% of the students know the correct answer. If a sample of 50 students is taken repeatedly, what is the expected value of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.23 A question is asked of a class of 200 first-year students, and 23% of the students know the correct answer. If a sample of 50 students is taken repeatedly, what is the standard deviation of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.060 A game is played repeatedly. A player wins one-fifth of the time. If samples of 40 times the game is played are taken repeatedly, what is the expected value of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 1/5 A game is played repeatedly. A player wins one-fifth of the time. If samples of 40 times the game is played are taken repeatedly, what is the standard deviation of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.063 A virus attacks one in three of the people exposed to it. An entire large city is exposed. If samples of 70 people are taken, what is the expected value of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 1/3 A virus attacks one in three of the people exposed to it. An entire large city is exposed. If samples of 70 people are taken, what is the standard deviation of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.056 A company inspects products coming through its production process, and rejects detected products. One-tenth of the items are rejected. If samples of 50 items are taken, what is the expected value of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 1/10 A company inspects products coming through its production process, and rejects detected products. One-tenth of the items are rejected. If samples of 50 items are taken, what is the standard deviation of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.042 Homework A farmer picks pumpkins from a large field. The farmer makes samples of 260 pumpkins and inspects them. If one in fifty pumpkins are not fit to market and will be saved for seeds, what is the standard deviation of the mean of the sampling distribution of sample proportions? 0.0087 A store surveys customers to see if they are satisfied with the service they received. Samples of 25 surveys are taken. One in five people are unsatisfied. What is the variance of the mean of the sampling distribution of sample proportions for the number of unsatisfied customers? What is the variance for satisfied customers? 0.0064, 0.0064 A company gives an anonymous survey to its employees to see what percent of its employees are happy. The company is too large to check each response, so samples of 50 are taken, and the tendency is that three-fourths of the employees are happy. For the mean of the sampling distribution of sample proportions, answer the following questions, if the sample size is doubled. How does this affect the mean? How does this affect the standard deviation? How does this affect the variance? It has no effect. It is divided by 2 . It is divided by 2. A pollster asks a single question with only yes and no as answer possibilities. The poll is conducted nationwide, so samples of 100 responses are taken. There are four yes answers for each no answer overall. For the mean of the sampling distribution of sample proportions, find the following for yes answers. The expected value. The standard deviation. The variance. 4/5 0.04 0.0016 The mean of the sampling distribution of sample proportions has a value of p of 0.3, and sample size of 40. Is there a difference in the expected value if p and q reverse roles? Is there a difference in the calculation of the standard deviation with the same reversal? Yes No", "section": "The Central Limit Theorem for Proportions", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Finite Population Correction Factor We saw that the sample size has an important effect on the variance and thus the standard deviation of the sampling distribution. Also of interest is the proportion of the total population that has been sampled. We have assumed that the population is extremely large and that we have sampled a small part of the population. As the population becomes smaller and we sample a larger number of observations the sample observations are not independent of each other. To correct for the impact of this, the Finite Correction Factor can be used to adjust the variance of the sampling distribution. It is appropriate when more than 5% of the population is being sampled and the population has a known population size. There are cases when the population is known, and therefore the correction factor must be applied. The issue arises for both the sampling distribution of the means and the sampling distribution of proportions. The Finite Population Correction Factor for the variance of the means shown in the standardizing formula is: Z = x ¯ − µ σ n · N − n N − 1 and for the variance of proportions is: σ p' = p ( 1 − p ) n × N − n N − 1 The following examples show how to apply the factor. Sampling variances get adjusted using the above formula. It is learned that the population of White German Shepherds in the USA is 4,000 dogs, and the mean weight for German Shepherds is 75.45 pounds. It is also learned that the population standard deviation is 10.37 pounds. If the sample size is 225 dogs, then find the probability that a sample will have a mean that differs from the true probability mean by less than 2 pounds. N = 4000 , n = 225 , σ = 10.37 , µ = 75.45 , ( x ¯ − µ ) = ± 2 Z = x ¯ − µ σ n · N − n N − 1 = ± 2 10.37 225 · 4000 − 225 4000 − 1 ≈ 2.978 f ( Z ) ≈ 2.978 · 2 = 0.997 Note that \"differs by less\" references the area on both sides of the mean within 2 pounds right or left. Try It For the 5,000 students in University A, the average height of the students is 170 cm. The population standard deviation is 5 cm. If the sample size is 100 students, find the probability that the sample mean is within 1 cm of the true mean. N = 5000 , n = 100 , σ = 5 , μ = 170 , ( x ¯ - μ ) = ± 1 Z = x ¯ - μ σ n * N - n N - 1 = ± 1 5 100 * 5000 - 100 5000 - 1 = ± 2 . 02 P ( - 1 ≤ x ¯ - μ ≤ 1 ) = P ( - 2 . 02 ≤ Z ≤ 2 . 02 ) = 2 · P ( 0 ≤ Z ≤ 2 . 02 ) = 2 · 0 . 4783 = 0 . 9566 So, the probability that the sample mean is within 1 cm of the true mean is 0.9566. When a customer places an order with Rudy's On-Line Office Supplies, a computerized accounting information system (AIS) automatically checks to see if the customer has exceeded their credit limit. Past records indicate that the probability of customers exceeding their credit limit is .06. Suppose that on a given day, 3,000 orders are placed in total. If we randomly select 360 orders, what is the probability that between 10 and 20 customers will exceed their credit limit? N = 3000 , n = 360 , p = 0.06 σ p' = p ( 1 − p ) n × N − n N − 1 = 0.06 ( 1 − 0.06 ) 360 × 3000 − 360 3000 − 1 = 0.0117 p 1 = 10 360 = 0.0278 , p 2 = 20 360 = 0.0556 Z = p ' − p p ( 1 − p ) n · N − n N − 1 = 0.0278 − 0.06 0.011744 = −2.74 Z = p ' − p p ( 1 − p ) n · N − n N − 1 = 0.0556 − 0.06 0.011744 = −0.38 p ( 0.0278 − 0.06 0.011744 < z < 0.0556 − 0.06 0.011744 ) = p ( −2.74 < z < −0.38 ) = 0.4969 − 0.1480 = 0.3489 Try It There is a 0.01 probability that a student gets food poisoning eating food in a cafeteria. Suppose there are 2,000 orders in a day in the cafeteria. If we select 200 orders randomly, what is the probability that between 5 and 10 students will get food poisoning? N = 2000 , n = 200 , p = 0 . 01 σ p ' = p ( 1 - p ) n × N - n N - 1 = 0 . 01 ( 1 - 0 . 01 ) 200 × 2000 - 200 2000 - 1 = 0 . 00668 p 1 = 5 200 = 0 . 025 , p 2 = 10 200 = 0 . 05 Z = p ' - p σ p ' = 0 . 025 - 0 . 01 0 . 00668 = 2 . 2455 Z = p ' - p σ p ' = 0 . 05 - 0 . 01 0 . 00668 = 5 . 9880 P ( 2 . 2455 ≤ z ≤ 5 . 9880 ) = 0 . 0124 So, the probability that between 5 and 10 students will get food poisoning is 0.0124. A fishing boat has 1,000 fish on board, with an average weight of 120 pounds and a standard deviation of 6.0 pounds. If sample sizes of 50 fish are checked, what is the probability the fish in a sample will have mean weight within 2.8 pounds the true mean of the population? 0.999 An experimental garden has 500 sunflowers plants. The plants are being treated so they grow to unusual heights. The average height is 9.3 feet with a standard deviation of 0.5 foot. If sample sizes of 60 plants are taken, what is the probability the plants in a given sample will have an average height within 0.1 foot of the true mean of the population? 0.901 A company has 800 employees. The average number of workdays between absence for illness is 123 with a standard deviation of 14 days. Samples of 50 employees are examined. What is the probability a sample has a mean of workdays with no absence for illness of at least 124 days? 0.301 Cars pass an automatic speed check device that monitors 2,000 cars on a given day. This population of cars has an average speed of 67 miles per hour with a standard deviation of 2 miles per hour. If samples of 30 cars are taken, what is the probability a given sample will have an average speed within 0.50 mile per hour of the population mean? 0.832 A town keeps weather records. From these records it has been determined that it rains on an average of 37% of the days each year. If 30 days are selected at random from one year, what is the probability that at least 5 and at most 11 days had rain? 0.483 A maker of yardsticks has an ink problem that causes the markings to smear on 4% of the yardsticks. The daily production run is 2,000 yardsticks. What is the probability if a sample of 100 yardsticks is checked, there will be ink smeared on at most 4 yardsticks? 0.500 A school has 300 students. Usually, there are an average of 21 students who are absent. If a sample of 30 students is taken on a certain day, what is the probability that at most 2 students in the sample will be absent? 0.502 A college gives a placement test to 5,000 incoming students each year. On the average 1,213 place in one or more developmental courses. If a sample of 50 is taken from the 5,000, what is the probability at most 12 of those sampled will have to take at least one developmental course? 0.519 Homework A company has 1,000 employees. The average number of workdays between absence for illness is 80 with a standard deviation of 11 days. Samples of 80 employees are examined. What is the probability a sample has a mean of workdays with no absence for illness of at least 78 days and at most 84 days? 0.955 Trucks pass an automatic scale that monitors 2,000 trucks. This population of trucks has an average weight of 20 tons with a standard deviation of 2 tons. If a sample of 50 trucks is taken, what is the probability the sample will have an average weight within one-half ton of the population mean? 0.927 A town keeps weather records. From these records it has been determined that it rains on an average of 12% of the days each year. If 30 days are selected at random from one year, what is the probability that at most 3 days had rain? 0.648 A maker of greeting cards has an ink problem that causes the ink to smear on 7% of the cards. The daily production run is 500 cards. What is the probability that if a sample of 35 cards is checked, there will be ink smeared on at most 5 cards? 0.101 A school has 500 students. Usually, there are an average of 20 students who are absent. If a sample of 30 students is taken on a certain day, what is the probability that at least 2 students in the sample will be absent? 0.273", "section": "Finite Population Correction Factor", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction Have you ever wondered what the average number of M&Ms in a bag at the grocery store is? You can use confidence intervals to answer this question. (credit: modification of work “sweet, orange, food, green, red, color, brown, blue, colorful, yellow, chocolate, snack, dessert, toy, plain, candy, sweetness, treat, confectionery, coated, m ms, hard shell, snack food, jelly bean”/ Pxhere, Public Domain) Suppose you were trying to determine the rent of a two-bedroom apartment in your town. You might look in the classified section of the newspaper, write down several rents listed, and average them together. You would have obtained a point estimate of the true mean. If you are trying to determine the percentage of times you make a basket when shooting a basketball, you might count the number of shots you make and divide that by the number of shots you attempted. In this case, you would have obtained a point estimate for the true proportion the parameter p in the binomial probability density function. We use sample data to make generalizations about an unknown population. This part of statistics is called inferential statistics . The sample data help us to make an estimate of a population parameter . We realize that the point estimate is most likely not the exact value of the population parameter, but close to it. After calculating point estimates, we construct interval estimates, called confidence intervals. What statistics provides us beyond a simple average, or point estimate, is an estimate to which we can attach a probability of accuracy, what we will call a confidence level. We make inferences with a known level of probability. In this chapter, you will learn to construct and interpret confidence intervals. You will also learn a new distribution, the Student's-t, and how it is used with these intervals. Throughout the chapter, it is important to keep in mind that the confidence interval is a random variable. It is the population parameter that is fixed. If you worked in the marketing department of an entertainment company, you might be interested in the mean number of songs a consumer downloads a month from Apple Music. If so, you could conduct a survey and calculate the sample mean, x – , and the sample standard deviation, s . You would use x – to estimate the population mean and s to estimate the population standard deviation. The sample mean, x – , is the point estimate for the population mean, μ . The sample standard deviation, s , is the point estimate for the population standard deviation, σ . x – and s are each called a statistic. A confidence interval is another type of estimate but, instead of being just one number, it is an interval of numbers. The interval of numbers is a range of values calculated from a given set of sample data. The confidence interval is likely to include the unknown population parameter. Suppose, for the Apple Music example, we do not know the population mean μ , but we do know the sample mean and that the population standard deviation is σ = 1 and our sample size is 100. Then, by the central limit theorem, the standard deviation of the sampling distribution of the sample means is σ n = 1 100 = 0.1 The Empirical Rule , which applies to the normal distribution, says that in approximately 95% of the samples, the sample mean, x – , will be within two standard deviations of the population mean μ . For our Apple Music example, two standard deviations is (2)(0.1) = 0.2. The sample mean x – is likely to be within 0.2 units of μ . Because x – is within 0.2 units of μ , which is unknown, then μ is likely to be within 0.2 units of x – with 95% probability. The population mean μ is contained in an interval whose lower number is calculated by taking the sample mean and subtracting two standard deviations (2)(0.1) and whose upper number is calculated by taking the sample mean and adding two standard deviations. In other words, μ is between x ¯ − 0 .2 and x ¯ + 0 .2 in 95% of all the samples. For the Apple Music example, suppose that a sample produced a sample mean x ¯ = 2 . Then with 95% probability the unknown population mean μ is between x ¯ − 0.2 = 2 − 0.2 = 1.8 and x ¯ + 0.2 = 2 + 0.2 = 2.2 We say that we are 95% confident that the unknown population mean number of songs downloaded from Apple Music per month is between 1.8 and 2.2. The 95% confidence interval is (1.8, 2.2). Please note that we talked in terms of 95% confidence using the empirical rule. The empirical rule for two standard deviations is only approximately 95% of the probability under the normal distribution. To be precise, two standard deviations under a normal distribution is actually 95.44% of the probability. To calculate the exact 95% confidence level we would use 1.96 standard deviations. The 95% confidence interval implies two possibilities. Either the interval (1.8, 2.2) contains the true mean μ, or our sample produced an x – that is not within 0.2 units of the true mean μ . The first possibility happens for 95% of well-chosen samples. It is important to remember that the second possibility happens for 5% of samples, even though correct procedures are followed. Remember that a confidence interval is created for an unknown population parameter like the population mean, μ . For the confidence interval for a mean the formula would be: μ = X ¯ ± Z α σ n Or written another way as: X ¯ − Z α σ n ≤ μ ≤ X ¯ + Z α σ n Where X ¯ is the sample mean. Z α is determined by the level of confidence desired by the analyst, and σ n is the standard deviation of the sampling distribution for means given to us by the Central Limit Theorem. Confidence Interval (CI) an interval estimate for an unknown population parameter. This depends on: the desired confidence level, information that is known about the distribution (for example, known standard deviation), the sample and its size. Inferential Statistics also called statistical inference or inductive statistics; this facet of statistics deals with estimating a population parameter based on a sample statistic. For example, if four out of the 100 calculators sampled are defective we might infer that four percent of the production is defective. Parameter a numerical characteristic of a population Point Estimate a single number computed from a sample and used to estimate a population parameter", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "A Confidence Interval When the Population Standard Deviation Is Known or Large Sample Size A confidence interval for a population mean, when the population standard deviation is known based on the conclusion of the Central Limit Theorem that the sampling distribution of the sample means follow an approximately normal distribution. Calculating the Confidence Interval Consider the standardizing formula for the sampling distribution developed in the discussion of the Central Limit Theorem: Z 1 = X – − μ X – σ X – = X – − μ σ n Notice that µ is substituted for µ x − because we know that the expected value of µ x − is µ from the Central Limit theorem and σ x − is replaced with σ n , also from the Central Limit Theorem. In this formula we know X – , σ x − and n, the sample size. (In actuality we do not know the population standard deviation, but we do have a point estimate for it, s, from the sample we took. More on this later.) What we do not know is μ or Z 1 . We can solve for either one of these in terms of the other. Solving for μ in terms of Z 1 gives: μ = X – ± Z 1 σ n Remembering that the Central Limit Theorem tells us that the distribution of the X ¯ 's, the sampling distribution for means, is normal, and that the normal distribution is symmetrical, we can rearrange terms thus: X ¯ − Z α ( σ n ) ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) This is the formula for a confidence interval for the mean of a population. Notice that Z α has been substituted for Z 1 in this equation. This is where a choice must be made by the statistician. The analyst must decide the level of confidence they wish to impose on the confidence interval. α is the probability that the interval will not contain the true population mean. The confidence level is defined as (1-α). Z α is the number of standard deviations X ¯ lies from the mean with a certain probability. If we chose Z α = 1.96 we are asking for the 95% confidence interval because we are setting the probability that the true mean lies within the range at 0.95. If we set Z α at 1.64 we are asking for the 90% confidence interval because we have set the probability at 0.90. These numbers can be verified by consulting the Standard Normal table. Divide either 0.95 or 0.90 in half and find that probability inside the body of the table. Then read on the top and left margins the number of standard deviations it takes to get this level of probability. In reality, we can set whatever level of confidence we desire simply by changing the Z α value in the formula. It is the analyst's choice. Common convention in Economics and most social sciences sets confidence intervals at either 90, 95, or 99 percent levels. Levels less than 90% are considered of little value. The level of confidence of a particular interval estimate is called by (1-α). A good way to see the development of a confidence interval is to graphically depict the solution to a problem requesting a confidence interval. This is presented in for the example in the introduction concerning the number of downloads from Apple Music. That case was for a 95% confidence interval, but other levels of confidence could have just as easily been chosen depending on the need of the analyst. However, the level of confidence MUST be pre-set and not subject to revision as a result of the calculations. μ = X ¯ ± Z α σ n = 2 ± 1 . 96 ( 0 . 1 ) = 2 ± 0 . 196 1 . 804 ≤ μ ≤ 2 . 196 For this example, let's say we know that the actual population mean number of Apple Music downloads is 2.1. The true population mean falls within the range of the 95% confidence interval. There is absolutely nothing to guarantee that this will happen. Further, if the true mean falls outside of the interval we will never know it. We must always remember that we will never ever know the true mean. Statistics simply allows us, with a given level of probability (confidence), to say that the true mean is within the range calculated. This is what was called in the introduction, the \"level of ignorance admitted\". Changing the Confidence Level or Sample Size Here again is the formula for a confidence interval for an unknown population mean assuming we know the population standard deviation: X ¯ − Z α ( σ n ) ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) It is clear that the confidence interval is driven by two things, the chosen level of confidence, Z α , and the standard deviation of the sampling distribution. The Standard deviation of the sampling distribution is further affected by two things, the standard deviation of the population and the sample size we chose for our data. Here we wish to examine the effects of each of the choices we have made on the calculated confidence interval, the confidence level and the sample size. For a moment we should ask just what we desire in a confidence interval. Our goal was to estimate the population mean from a sample. We have forsaken the hope that we will ever find the true population mean, and population standard deviation for that matter, for any case except where we have an extremely small population and the cost of gathering the data of interest is very small. In all other cases we must rely on samples. With the Central Limit Theorem we have the tools to provide a meaningful confidence interval with a given level of confidence, meaning a known probability of being wrong. By meaningful confidence interval we mean one that is useful. Imagine that you are asked for a confidence interval for the ages of your classmates. You have taken a sample and find a mean of 19.8 years. You wish to be very confident so you report an interval between 9.8 years and 29.8 years. This interval would certainly contain the true population mean and have a very high confidence level. However, it hardly qualifies as meaningful. The very best confidence interval is narrow while having high confidence. There is a natural tension between these two goals. The higher the level of confidence the wider the confidence interval as the case of the students' ages above. We can see this tension in the equation for the confidence interval. μ = x _ ± Z α ( σ n ) The confidence interval will increase in width as Z α increases, Z α increases as the level of confidence increases. There is a tradeoff between the level of confidence and the width of the interval. Now let's look at the formula again and we see that the sample size also plays an important role in the width of the confidence interval. The sample size, n , shows up in the denominator of the standard deviation of the sampling distribution. As the sample size increases, the standard deviation of the sampling distribution decreases and thus the width of the confidence interval, while holding constant the level of confidence. Again we see the importance of having large samples for our analysis although we then face a second constraint, the cost of gathering data. Suppose we are interested in the mean scores on an exam. A random sample of 36 scores is taken and gives a sample mean (sample mean score) of 68 ( X ¯ = 68). In this example we have the unusual knowledge that the population standard deviation is 3 points. Do not count on knowing the population parameters outside of textbook examples. Find a confidence interval estimate for the population mean exam score (the mean score on all exams). Find a 90% confidence interval for the true (population) mean of statistics exam scores. The solution is shown step by step: The formula for a confidence interval for an unknown population mean assuming we know the population standard deviation is: X ¯ - Z α σ n ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) For a 90% confidence interval, visualize an area of 0.90 centered under the normal curve (See ). The remaining area for the two tails of the normal distribution is then 0.10, which indicates that the area in the left tail is one-half of 0.10, which is 0.05. The corresponding z-score that cuts off an area of 0.05 in the left tail is 1.645. In this example we are given that the population standard deviation σ = 3 . We are also given that the sample size n = 36 and the sample mean X ¯ = 68 . Substituting these values in the confidence interval formula results in the following: X ¯ - Z α σ n ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) 68 - 1 . 645 3 36 ≤ μ ≤ 68 + 1 . 645 3 36 68 - 0 . 8225 ≤ μ ≤ 68 + 0 . 8225 67 . 1775 ≤ μ ≤ 68 . 8225 We estimate with 90% confidence that the true population mean exam score for all statistics students is between 67.18 and 68.82. Try It Suppose average pizza delivery times are normally distributed with an unknown population mean and a population standard deviation of six minutes. A random sample of 28 pizza delivery restaurants is taken and has a sample mean delivery time of 36 minutes. Find a 90% confidence interval estimate for the population mean delivery time. (34.1347, 37.8653) Suppose we change the original problem in by using a 95% confidence level. Find a 95% confidence interval for the true (population) mean statistics exam score. μ = x _ ± Z α ( σ n ) μ = 68 ± 1.96 ( 3 36 ) 67.02 ≤ μ ≤ 68.98 σ = 3; n = 36; The confidence level is 95% ( CL = 0.95). CL = 0.95 so α = 1 – CL = 1 – 0.95 = 0.05 Z α 2 = Z 0.025 = 1.96 Notice that the plus/minus term in the equation is larger for a 95% confidence level in the original problem. Comparing the results: The 90% confidence interval is (67.18, 68.82). The 95% confidence interval is (67.02, 68.98). The 95% confidence interval is wider. If you look at the graphs, because the area 0.95 is larger than the area 0.90, it makes sense that the 95% confidence interval is wider. To be more confident that the confidence interval actually does contain the true value of the population mean for all statistics exam scores, the confidence interval necessarily needs to be wider. This demonstrates a very important principle of confidence intervals. There is a trade off between the level of confidence and the width of the interval. Our desire is to have a narrow confidence interval, huge wide intervals provide little information that is useful. But we would also like to have a high level of confidence in our interval. This demonstrates that we cannot have both. Summary: Effect of Changing the Confidence Level Increasing the confidence level makes the confidence interval wider. Decreasing the confidence level makes the confidence interval narrower. And again here is the formula for a confidence interval for an unknown mean assuming we have the population standard deviation: X ¯ − Z α ( σ n ) ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) The standard deviation of the sampling distribution was provided by the Central Limit Theorem as σ n . While we infrequently get to choose the sample size it plays an important role in the confidence interval. Because the sample size is in the denominator of the equation, as n increases it causes the standard deviation of the sampling distribution to decrease and thus the width of the confidence interval to decrease. We have met this before as we reviewed the effects of sample size on the Central Limit Theorem. There we saw that as n increases the sampling distribution narrows until in the limit it collapses on the true population mean. Try It Refer back to the pizza-delivery Try It 8.1 exercise. The population standard deviation is six minutes and the sample mean deliver time is 36 minutes. Use a sample size of 20. Find a 95% confidence interval estimate for the true mean pizza delivery time. Changing the Sample Size Suppose we change the original problem in to see what happens to the confidence interval if the sample size is changed. Leave everything the same except the sample size. Use the original 90% confidence level. What happens to the confidence interval if we increase the sample size and use n = 100 instead of n = 36? What happens if we decrease the sample size to n = 25 instead of n = 36? μ = x _ ± Z α ( σ n ) μ = 68 ± 1.645 ( 3 100 ) 67.5065 ≤ μ ≤ 68.4935 If we increase the sample size n to 100, we decrease the width of the confidence interval relative to the original sample size of 36 observations. μ = x _ ± Z α ( σ n ) μ = 68 ± 1.645 ( 3 25 ) 67.013 ≤ μ ≤ 68.987 If we decrease the sample size n to 25, we increase the width of the confidence interval by comparison to the original sample size of 36 observations. Summary: Effect of Changing the Sample Size Increasing the sample size makes the confidence interval narrower. Decreasing the sample size makes the confidence interval wider. Try It Refer back to the pizza-delivery Try It 8.1 exercise. The mean delivery time is 36 minutes and the population standard deviation is six minutes. Assume the sample size is changed to 50 restaurants with the same sample mean. Find a 90% confidence interval estimate for the population mean delivery time. We have already seen this effect when we reviewed the effects of changing the size of the sample, n , on the Central Limit Theorem. See to see this effect. Before we saw that as the sample size increased the standard deviation of the sampling distribution decreases. This was why we choose the sample mean from a large sample as compared to a small sample, all other things held constant. Thus far we assumed that we knew the population standard deviation. This will virtually never be the case. We will have the sample standard deviation, s , however. This is a point estimate for the population standard deviation and can be substituted into the formula for confidence intervals for a mean under certain circumstances. We just saw the effect the sample size has on the width of confidence interval and the impact on the sampling distribution for our discussion of the Central Limit Theorem. We can invoke this to substitute the point estimate for the standard deviation if the sample size is large \"enough\". Simulation studies indicate that 30 observations or more will be sufficient to eliminate any meaningful bias in the estimated confidence interval. Spring break can be a very expensive holiday. A sample of 80 students is surveyed, and the average amount spent by students on travel and beverages is $593.84. The sample standard deviation is approximately $369.34. Construct a 92% confidence interval for the population mean amount of money spent by spring breakers. We begin with the confidence interval for a mean. We use the formula for a mean because the random variable is dollars spent and this is a continuous random variable. The point estimate for the population standard deviation, s , has been substituted for the true population standard deviation because with 80 observations there is no concern for bias in the estimate of the confidence interval. μ = x ¯ ± [ Z ( a / 2 ) s n ] Substituting the values into the formula, we have: μ = 593.84 ± [ 1.75 369.34 80 ] Z ( a / 2 ) is found on the standard normal table by looking up 0.46 in the body of the table and finding the number of standard deviations on the side and top of the table; 1.75. The solution for the interval is thus: μ = 593.84 ± 72.2636 = ( 521.57 , 666.10 ) $ 521.58 ≤ μ ≤ $ 666.10 Try It The price of a chair is a large range of cost. The average cost of 25 chairs in a store is $100. The sample standard deviation is $50. Construct a 92% confidence interval for the population mean of the cost of chairs. Since there is no bias in the estimate of the confidence interval, the confidence interval is obtained as follows: μ = x ¯ ± Z ( α / 2 ) s n μ = 100 ± 1 . 4 50 25 μ = 100 ± 14 So, the confidence interval is obtained as ($86, $114). References “American Fact Finder.” U.S. Census Bureau. Available online at http://factfinder2.census.gov/faces/nav/jsf/pages/searchresults.xhtml?refresh=t (accessed July 2, 2013). “Disclosure Data Catalog: Candidate Summary Report 2012.” U.S. Federal Election Commission. Available online at http://www.fec.gov/data/index.jsp (accessed July 2, 2013). “Headcount Enrollment Trends by Student Demographics Ten-Year Fall Trends to Most Recently Completed Fall.” Foothill De Anza Community College District. Available online at http://research.fhda.edu/factbook/FH_Demo_Trends/FoothillDemographicTrends.htm (accessed September 30,2013). Kuczmarski, Robert J., Cynthia L. Ogden, Shumei S. Guo, Laurence M. Grummer-Strawn, Katherine M. Flegal, Zuguo Mei, Rong Wei, Lester R. Curtin, Alex F. Roche, Clifford L. Johnson. “2000 CDC Growth Charts for the United States: Methods and Development.” Centers for Disease Control and Prevention. Available online at http://www.cdc.gov/growthcharts/2000growthchart-us.pdf (accessed July 2, 2013). La, Lynn, Kent German. \"Cell Phone Radiation Levels.\" c|net part of CBX Interactive Inc. Available online at http://reviews.cnet.com/cell-phone-radiation-levels/ (accessed July 2, 2013). “Mean Income in the Past 12 Months (in 2011 Inflation-Adjusted Dollars): 2011 American Community Survey 1-Year Estimates.” American Fact Finder, U.S. Census Bureau. Available online at http://factfinder2.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=ACS_11_1YR_S1902&prodType=table (accessed July 2, 2013). “Metadata Description of Candidate Summary File.” U.S. Federal Election Commission. Available online at http://www.fec.gov/finance/disclosure/metadata/metadataforcandidatesummary.shtml (accessed July 2, 2013). “National Health and Nutrition Examination Survey.” Centers for Disease Control and Prevention. Available online at http://www.cdc.gov/nchs/nhanes.htm (accessed July 2, 2013). Formula Review The general form for a confidence interval for a single population mean, known standard deviation, normal distribution is given by X ¯ − Z α ( σ n ) ≤ μ ≤ X ¯ + Z α ( σ n ) This formula is used when the population standard deviation is known. CL = confidence level, or the proportion of confidence intervals created that are expected to contain the true population parameter α = 1 – CL = the proportion of confidence intervals that will not contain the population parameter z α 2 = the z -score with the property that the area to the right of the z-score is ∝ 2 this is the z -score used in the calculation where α = 1 – CL . Confidence Level (CL) the percent expression for the probability that the confidence interval contains the true population parameter; for example, if the CL = 90%, then in 90 out of 100 samples the interval estimate will enclose the true population parameter. Error Bound for a Population Mean ( EBM ) the margin of error; depends on the confidence level, sample size, and known or estimated population standard deviation.", "section": "A Confidence Interval When the Population Standard Deviation Is Known or Large Sample Size", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "A Confidence Interval When the Population Standard Deviation Is Unknown and Small Sample Case In practice, we rarely know the population standard deviation . In the past, when the sample size was large, this did not present a problem to statisticians. They used the sample standard deviation s as an estimate for σ and proceeded as before to calculate a confidence interval with close enough results. This is what we did in above. The point estimate for the standard deviation, s, was substituted in the formula for the confidence interval for the population standard deviation. In this case the 80 observations are well above the suggested 30 observations to eliminate any bias from a small sample. However, statisticians ran into problems when the sample size was small. A small sample size caused inaccuracies in the confidence interval. William S. Goset (1876–1937) of the Guinness brewery in Dublin, Ireland ran into this problem. His experiments with hops and barley produced very few samples. Just replacing σ with s did not produce accurate results when he tried to calculate a confidence interval. He realized that he could not use a normal distribution for the calculation; he found that the actual distribution depends on the sample size. This problem led him to \"discover\" what is called the Student's t-distribution . The name comes from the fact that Gosset wrote under the pen name \"A Student.\" Up until the mid-1970s, some statisticians used the normal distribution approximation for large sample sizes and used the Student's t-distribution only for sample sizes of at most 30 observations. If you draw a simple random sample of size n from a population with mean μ and unknown population standard deviation σ and calculate the t -score t = x – – μ ( s n ) , then the t -scores follow a Student's t-distribution with n – 1 degrees of freedom . The t -score has the same interpretation as the z -score . It measures how far in standard deviation units x – is from its mean μ . For each sample size n , there is a different Student's t-distribution. The degrees of freedom , n – 1 , come from the calculation of the sample standard deviation s . Remember when we first calculated a sample standard deviation we divided the sum of the squared deviations by n − 1, but we used n deviations ( x – x ¯ values ) to calculate s . Because the sum of the deviations is zero, we can find the last deviation once we know the other n – 1 deviations. The other n – 1 deviations can change or vary freely. We call the number n – 1 the degrees of freedom (df) in recognition that one is lost in the calculations. The effect of losing a degree of freedom is that the t-value increases and the confidence interval increases in width. Properties of the Student's t-Distribution The graph for the Student's t-distribution is similar to the standard normal curve and at infinite degrees of freedom it is the normal distribution. You can confirm this by reading the bottom line at infinite degrees of freedom for a familiar level of confidence, e.g. at column 0.05, 95% level of confidence, we find the t-value of 1.96 at infinite degrees of freedom. The mean for the Student's t-distribution is zero and the distribution is symmetric about zero, again like the standard normal distribution. The Student's t-distribution has more probability in its tails than the standard normal distribution because the spread of the t-distribution is greater than the spread of the standard normal. So the graph of the Student's t-distribution will be thicker in the tails and shorter in the center than the graph of the standard normal distribution. The exact shape of the Student's t-distribution depends on the degrees of freedom. As the degrees of freedom increases, the graph of Student's t-distribution becomes more like the graph of the standard normal distribution. The underlying population of individual observations is assumed to be normally distributed with unknown population mean μ and unknown population standard deviation σ . This assumption comes from the Central Limit theorem because the individual observations in this case are the x ¯ s of the sampling distribution. The size of the underlying population is generally not relevant unless it is very small. If it is normal then the assumption is met and doesn't need discussion. A probability table for the Student's t-distribution is used to calculate t-values at various commonly-used levels of confidence. The table gives t-scores that correspond to the confidence level (column) and degrees of freedom (row). When using a t -table, note that some tables are formatted to show the confidence level in the column headings, while the column headings in some tables may show only corresponding area in one or both tails. Notice that at the bottom the table will show the t-value for infinite degrees of freedom. Mathematically, as the degrees of freedom increase, the t -distribution approaches the standard normal distribution. You can find familiar Z-values by looking in the relevant alpha column and reading value in the last row. A Student's t table (See ) gives t -scores given the degrees of freedom and the right-tailed probability. The Student's t -distribution has one of the most desirable properties of the normal distribution: it is symmetrical. What the Student's t -distribution does is spread out the horizontal axis so it takes a larger number of standard deviations to capture the same amount of probability. In reality there are an infinite number of Student's t -distributions, one for each adjustment to the sample size. As the sample size increases, the Student's t -distribution become more and more like the normal distribution. When the sample size reaches 30 the normal distribution is usually substituted for the Student's t because they are so much alike. This relationship between the Student's t -distribution and the normal distribution is shown in . This is another example of one distribution limiting another one, in this case the normal distribution is the limiting distribution of the Student's t when the degrees of freedom in the Student's t approaches infinity. This conclusion comes directly from the derivation of the Student's t -distribution by Mr. Gosset. He recognized the problem as having few observations and no estimate of the population standard deviation. He was substituting the sample standard deviation and getting volatile results. He therefore created the Student's t -distribution as a ratio of the normal distribution and Chi squared distribution. The Chi squared distribution is itself a ratio of two variances, in this case the sample variance and the unknown population variance. The Student's t -distribution thus is tied to the normal distribution, but has degrees of freedom that come from those of the Chi squared distribution. The algebraic solution demonstrates this result. Development of Student's t-distribution: t = z χ 2 v where z is the standard normal variable and χ 2 is the chi-squared distribution with v degrees of freedom. Substitute values and simplify: t = ( x ¯ − μ ) σ s 2 ( n − 1 ) σ 2 ( n − 1 ) = ( x ¯ − μ ) σ s 2 σ 2 = ( x ¯ − μ ) σ s σ = x ¯ − μ s n t = s n Restating the formula for a confidence interval for the mean for cases when the sample size is smaller than 30 and we do not know the population standard deviation, σ: x ¯ - t v,α ( s n ) ≤ μ ≤ x ¯ + t v,α ( s n ) Here the point estimate of the population standard deviation, s has been substituted for the population standard deviation, σ, and t ν ,α has been substituted for Z α . The Greek letter ν (pronounced nu) is placed in the general formula in recognition that there are many Student t v distributions, one for each sample size. ν is the symbol for the degrees of freedom of the distribution and depends on the size of the sample. Often df is used to abbreviate degrees of freedom. For this type of problem, the degrees of freedom is ν = n-1, where n is the sample size. To look up a probability in the Student's t table we have to know the degrees of freedom in the problem. The average earnings per share (EPS) for 10 industrial stocks randomly selected from those listed on the Dow-Jones Industrial Average was found to be X ¯ = 1.85 with a standard deviation of s=0.395. Calculate a 99% confidence interval for the average EPS of all the industrials listed on the DJIA. x ¯ - t v,α ( s n ) ≤ μ ≤ x ¯ + t v,α ( s n ) To help visualize the process of calculating a confident interval we draw the appropriate distribution for the problem. In this case this is the Student’s t because we do not know the population standard deviation and the sample is small, less than 30. To find the appropriate t-value requires two pieces of information, the level of confidence desired and the degrees of freedom. The question asked for a 99% confidence level. On the graph this is shown where (1-α) , the level of confidence , is in the unshaded area. The tails, thus, have .005 probability each, α/2. The degrees of freedom for this type of problem is n-1= 9. From the Student’s t table, at the row marked 9 and column marked .005, is the number of standard deviations to capture 99% of the probability, 3.2498. These are then placed on the graph remembering that the Student’s t is symmetrical and so the t-value is both plus or minus on each side of the mean. Inserting these values into the formula gives the result. These values can be placed on the graph to see the relationship between the distribution of the sample means, X ¯ 's and the Student’s t -distribution. μ = X ¯ ± t α/2,df=n-1 s n = 1.851 ± 3.2498 0.395 10 = 1.8551 ± 0.406 1.445 ≤ μ ≤ 2.257 We state the formal conclusion as : With 99% confidence level, the average EPS of all the industries listed at DJIA is from $1.44 to $2.26. Try It You do a study of hypnotherapy to determine how effective it is in increasing the number of hours of sleep subjects get each night. You measure hours of sleep for 12 subjects with the following results. Construct a 95% confidence interval for the mean number of hours slept for the population (assumed normal) from which you took the data. 8.2; 9.1; 7.7; 8.6; 6.9; 11.2; 10.1; 9.9; 8.9; 9.2; 7.5; 10.5 (8.1634, 9.8032) References “America’s Best Small Companies.” Forbes, 2013. Available online at http://www.forbes.com/best-small-companies/list/ (accessed July 2, 2013). Data from Microsoft Bookshelf . Data from http://www.businessweek.com/. Data from http://www.forbes.com/. “Disclosure Data Catalog: Leadership PAC and Sponsors Report, 2012.” Federal Election Commission. Available online at http://www.fec.gov/data/index.jsp (accessed July 2,2013). “Human Toxome Project: Mapping the Pollution in People.” Environmental Working Group. Available online at http://www.ewg.org/sites/humantoxome/participants/participant-group.php?group=in+utero%2Fnewborn (accessed July 2, 2013). “Metadata Description of Leadership PAC List.” Federal Election Commission. Available online at http://www.fec.gov/finance/disclosure/metadata/metadataLeadershipPacList.shtml (accessed July 2, 2013). Chapter Review In many cases, the researcher does not know the population standard deviation, σ , of the measure being studied. In these cases, it is common to use the sample standard deviation, s , as an estimate of σ . The normal distribution creates accurate confidence intervals when σ is known, but it is not as accurate when s is used as an estimate. In this case, the Student’s t-distribution is much better. Define a t-score using the following formula: t = x – - μ s n The t -score follows the Student’s t-distribution with n – 1 degrees of freedom. The confidence interval under this distribution is calculated with x ¯ ± ( t α 2 ) s n where t α 2 is the t -score with area to the right equal to α 2 , s is the sample standard deviation, and n is the sample size. Use a table, calculator, or computer to find t α 2 for a given α . Formula Review s = the standard deviation of sample values. t = x – − μ s n is the formula for the t -score which measures how far away a measure is from the population mean in the Student’s t-distribution df = n - 1; the degrees of freedom for a Student’s t-distribution where n represents the size of the sample T ~ t df the random variable, T , has a Student’s t-distribution with df degrees of freedom The general form for a confidence interval for a single mean, population standard deviation unknown, and sample size less than 30 Student's t is given by: x ¯ - t v,α ( s n ) ≤ μ ≤ x ¯ + t v,α ( s n ) Use the following information to answer the next five exercises. A hospital is trying to cut down on emergency room wait times. It is interested in the amount of time patients must wait before being called back to be examined. An investigation committee randomly surveyed 70 patients. The sample mean was 1.5 hours with a sample standard deviation of 0.5 hours. Identify the following: x – =_______ s x =_______ n =_______ n – 1 =_______ Define the random variables X and X – in words. X is the number of hours a patient waits in the emergency room before being called back to be examined. X – is the mean wait time of 70 patients in the emergency room. Which distribution should you use for this problem? Construct a 95% confidence interval for the population mean time spent waiting. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. CI: (1.3808, 1.6192) EBM = 0.12 Explain in complete sentences what the confidence interval means. Use the following information to answer the next six exercises: One hundred eight Americans were surveyed to determine the number of hours they spend watching television each month. It was revealed that they watched an average of 151 hours each month with a standard deviation of 32 hours. Assume that the underlying population distribution is normal. Identify the following: x – =_______ s x =_______ n =_______ n – 1 =_______ x – = 151 s x = 32 n = 108 n – 1 = 107 Define the random variable X in words. Define the random variable X – in words. X – is the mean number of hours spent watching television per month from a sample of 108 Americans. Which distribution should you use for this problem? Construct a 99% confidence interval for the population mean hours spent watching television per month. (a) State the confidence interval, (b) sketch the graph, and (c) calculate the error bound. CI: (142.92, 159.08) EBM = 8.08 Why would the error bound change if the confidence level were lowered to 95%? Use the following information to answer the next 13 exercises: The data in are the result of a random survey of 39 national flags (with replacement between picks) from various countries. We are interested in finding a confidence interval for the true mean number of colors on a national flag. Let X = the number of colors on a national flag. X Freq. 1 1 2 7 3 18 4 7 5 6 Calculate the following: x – =______ s x =______ n =______ 3.26 1.02 39 Define the random variable X – in words. What is x – estimating? μ Is σ x known? As a result of your answer to , state the exact distribution to use when calculating the confidence interval. t 38 Construct a 95% confidence interval for the true mean number of colors on national flags. How much area is in both tails (combined)? How much area is in each tail? 0.025 Calculate the following: lower limit upper limit error bound The 95% confidence interval is_____. (2.93, 3.59) Fill in the blanks on the graph with the areas, the upper and lower limits of the Confidence Interval and the sample mean. In one complete sentence, explain what the interval means. We are 95% confident that the true mean number of colors for national flags is between 2.93 colors and 3.59 colors. Using the same x – , s x , and level of confidence, suppose that n were 69 instead of 39. Would the error bound become larger or smaller? How do you know? The error bound would become EBM = 0.245. This error bound decreases because as sample sizes increase, variability decreases and we need less interval length to capture the true mean. Using the same x - , s x , and n = 39, how would the error bound change if the confidence level were reduced to 90%? Why? Homework In six packages of “The Flintstones® Real Fruit Snacks” there were five Bam-Bam snack pieces. The total number of snack pieces in the six bags was 68. We wish to calculate a 96% confidence interval for the population proportion of Bam-Bam snack pieces. Define the random variables X and P ′ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice Calculate p ′. Construct a 96% confidence interval for the population proportion of Bam-Bam snack pieces per bag. State the confidence interval. Sketch the graph. Calculate the error bound. Do you think that six packages of fruit snacks yield enough data to give accurate results? Why or why not? A random survey of enrollment at 35 community colleges across the United States yielded the following figures: 6,414; 1,550; 2,109; 9,350; 21,828; 4,300; 5,944; 5,722; 2,825; 2,044; 5,481; 5,200; 5,853; 2,750; 10,012; 6,357; 27,000; 9,414; 7,681; 3,200; 17,500; 9,200; 7,380; 18,314; 6,557; 13,713; 17,768; 7,493; 2,771; 2,861; 1,263; 7,285; 28,165; 5,080; 11,622. Assume the underlying population is normal. x – = __________ s x = __________ n = __________ n – 1 = __________ Define the random variables X and X – in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean enrollment at community colleges in the United States. State the confidence interval. Sketch the graph. What will happen to the error bound and confidence interval if 500 community colleges were surveyed? Why? 8629 6944 35 34 t 34 CI: (6244, 11,014) It will become smaller Suppose that a committee is studying whether or not there is waste of time in our judicial system. It is interested in the mean amount of time individuals waste at the courthouse waiting to be called for jury duty. The committee randomly surveyed 81 people who recently served as jurors. The sample mean wait time was eight hours with a sample standard deviation of four hours. x – = __________ s x = __________ n = __________ n – 1 = __________ Define the random variables X and X – in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean time wasted. State the confidence interval. Sketch the graph. Explain in a complete sentence what the confidence interval means. A pharmaceutical company makes tranquilizers. It is assumed that the distribution for the length of time they last is approximately normal. Researchers in a hospital used the drug on a random sample of nine patients. The effective period of the tranquilizer for each patient (in hours) was as follows: 2.7; 2.8; 3.0; 2.3; 2.3; 2.2; 2.8; 2.1; and 2.4. x ¯ = __________ s x = __________ n = __________ n – 1 = __________ Define the random variable X in words. Define the random variable X - in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean length of time. State the confidence interval. Sketch the graph. What does it mean to be “95% confident” in this problem? x – = 2.51 s x = 0.318 n = 9 n - 1 = 8 the effective length of time for a tranquilizer the mean effective length of time of tranquilizers from a sample of nine patients We need to use a Student’s-t distribution, because we do not know the population standard deviation. CI: (2.27, 2.76) Answers may vary. If we were to sample many groups of nine patients, 95% of the samples would contain the true population mean length of time. Suppose that 14 children, who were learning to ride two-wheel bikes, were surveyed to determine how long they had to use training wheels. It was revealed that they used them an average of six months with a sample standard deviation of three months. Assume that the underlying population distribution is normal. x - = __________ s x = __________ n = __________ n – 1 = __________ Define the random variable X in words. Define the random variable X – in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 99% confidence interval for the population mean length of time using training wheels. State the confidence interval. Sketch the graph. Why would the error bound change if the confidence level were lowered to 90%? The Federal Election Commission (FEC) collects information about campaign contributions and disbursements for candidates and political committees each election cycle. A political action committee (PAC) is a committee formed to raise money for candidates and campaigns. A Leadership PAC is a PAC formed by a federal politician (senator or representative) to raise money to help other candidates’ campaigns. The FEC has reported financial information for 556 Leadership PACs that were operating during a certain election cycle. The following table shows the total receipts during this cycle for a random selection of 30 Leadership PACs. $46,500.00 $0 $40,966.50 $105,887.20 $5,175.00 $29,050.00 $19,500.00 $181,557.20 $31,500.00 $149,970.80 $2,555,363.20 $12,025.00 $409,000.00 $60,521.70 $18,000.00 $61,810.20 $76,530.80 $119,459.20 $0 $63,520.00 $6,500.00 $502,578.00 $705,061.10 $708,258.90 $135,810.00 $2,000.00 $2,000.00 $0 $1,287,933.80 $219,148.30 x ¯ = $ 251 , 854.23 s = $ 521 , 130.41 Use this sample data to construct a 95% confidence interval for the mean amount of money raised by all Leadership PACs during that specific election cycle. Use the Student's t-distribution. x ¯ = $ 251 , 854.23 s = $ 521 , 130.41 Note that we are not given the population standard deviation, only the standard deviation of the sample. There are 30 measures in the sample, so n = 30, and df = 30 - 1 = 29 CL = 0.96, so α = 1 - CL = 1 - 0.96 = 0.04 α 2 = 0.02 t α 2 = t 0.02 = 2.150 E B M = t α 2 ( s n ) = 2.150 ( 521 , 130.41 30 ) ~ $ 204 , 561.66 x - - EBM = $251,854.23 - $204,561.66 = $47,292.57 x - + EBM = $251,854.23+ $204,561.66 = $456,415.89 We estimate with 96% confidence that the mean amount of money raised by all Leadership PACs during that specific election cycle lies between $47,292.57 and $456,415.89. Forbes magazine published data on the best small firms in a certain year. These were firms that had been publicly traded for at least a year, have a stock price of at least $5 per share, and have reported annual revenue between $5 million and $1 billion. The shows the ages of the corporate CEOs for a random sample of these firms. 48 58 51 61 56 59 74 63 53 50 59 60 60 57 46 55 63 57 47 55 57 43 61 62 49 67 67 55 55 49 Use this sample data to construct a 90% confidence interval for the mean age of CEO’s for these top small firms. Use the Student's t-distribution. Unoccupied seats on flights cause airlines to lose revenue. Suppose a large airline wants to estimate its mean number of unoccupied seats per flight over the past year. To accomplish this, the records of 225 flights are randomly selected and the number of unoccupied seats is noted for each of the sampled flights. The sample mean is 11.6 seats and the sample standard deviation is 4.1 seats. x ¯ = __________ s x = __________ n = __________ n -1 = __________ Define the random variables X and X ¯ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 92% confidence interval for the population mean number of unoccupied seats per flight. State the confidence interval. Sketch the graph. x ¯ = 11.6 s x = 4.1 n = 225 n - 1 = 224 X is the number of unoccupied seats on a single flight. X – is the mean number of unoccupied seats from a sample of 225 flights. We will use a Student’s-t distribution, because we do not know the population standard deviation. CI: (11.12 , 12.08) Answers may vary. In a recent sample of 84 used car sales costs, the sample mean was $6,425 with a standard deviation of $3,156. Assume the underlying distribution is approximately normal. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Define the random variable X - in words. Construct a 95% confidence interval for the population mean cost of a used car. State the confidence interval. Sketch the graph. Explain what a “95% confidence interval” means for this study. Six different national brands of chocolate chip cookies were randomly selected at the supermarket. The grams of fat per serving are as follows: 8; 8; 10; 7; 9; 9. Assume the underlying distribution is approximately normal. Construct a 90% confidence interval for the population mean grams of fat per serving of chocolate chip cookies sold in supermarkets. State the confidence interval. Sketch the graph. If you wanted a smaller error bound while keeping the same level of confidence, what should have been changed in the study before it was done? Go to the store and record the grams of fat per serving of six brands of chocolate chip cookies. Calculate the mean. Is the mean within the interval you calculated in part a? Did you expect it to be? Why or why not? CI: (7.64 , 9.36) The sample should have been increased. Answers will vary. Answers will vary. Answers will vary. A survey of the mean number of cents off that coupons give was conducted by randomly surveying one coupon per page from the coupon sections of a recent San Jose Mercury News. The following data were collected: 20¢; 75¢; 50¢; 65¢; 30¢; 55¢; 40¢; 40¢; 30¢; 55¢; $1.50; 40¢; 65¢; 40¢. Assume the underlying distribution is approximately normal. x - = __________ s x = __________ n = __________ n -1 = __________ Define the random variables X and X - in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean worth of coupons. State the confidence interval. Sketch the graph. If many random samples were taken of size 14, what percent of the confidence intervals constructed should contain the population mean worth of coupons? Explain why. Use the following information to answer the next two exercises: A quality control specialist for a restaurant chain takes a random sample of size 12 to check the amount of soda served in the 16 oz. serving size. The sample mean is 13.30 with a sample standard deviation of 1.55. Assume the underlying population is normally distributed. Find the 95% Confidence Interval for the true population mean for the amount of soda served. (12.42, 14.18) (12.32, 14.29) (12.50, 14.10) Impossible to determine b Degrees of Freedom ( df ) the number of objects in a sample that are free to vary Normal Distribution a continuous random variable (RV) with pdf f ( x ) = 1 σ 2 π e – ( x – μ ) 2 / 2 σ 2 , where μ is the mean of the distribution and σ is the standard deviation, notation: X ~ N ( μ , σ ). If μ = 0 and σ = 1, the RV is called the standard normal distribution . Standard Deviation a number that is equal to the square root of the variance and measures how far data values are from their mean; notation: s for sample standard deviation and σ for population standard deviation Student's t -Distribution investigated and reported by William S. Gossett in 1908 and published under the pseudonym Student; the major characteristics of this random variable (RV) are: It is continuous and assumes any real values. The pdf is symmetrical about its mean of zero. It approaches the standard normal distribution as n get larger. There is a \"family\" of t–distributions: each representative of the family is completely defined by the number of degrees of freedom, which depends upon the application for which the t is being used.", "section": "A Confidence Interval When the Population Standard Deviation Is Unknown and Small Sample Case", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "A Confidence Interval for A Population Proportion During an election year, we see articles in the newspaper that state confidence intervals in terms of proportions or percentages. For example, a poll for a particular candidate running for president might show that the candidate has 40% of the vote within three percentage points (if the sample is large enough). Often, election polls are calculated with 95% confidence, so, the pollsters would be 95% confident that the true proportion of voters who favored the candidate would be between 0.37 and 0.43. Investors in the stock market are interested in the true proportion of stocks that go up and down each week. Businesses that sell personal computers are interested in the proportion of households in the United States that own personal computers. Confidence intervals can be calculated for the true proportion of stocks that go up or down each week and for the true proportion of households in the United States that own personal computers. The procedure to find the confidence interval for a population proportion is similar to that for the population mean, but the formulas are a bit different although conceptually identical. While the formulas are different, they are based upon the same mathematical foundation given to us by the Central Limit Theorem. Because of this we will see the same basic format using the same three pieces of information: the sample value of the parameter in question, the standard deviation of the relevant sampling distribution, and the number of standard deviations we need to have the confidence in our estimate that we desire. How do you know you are dealing with a proportion problem? First, the underlying distribution has a binary random variable and therefore is a binomial distribution . (There is no mention of a mean or average.) If X is a binomial random variable, then X ~ B ( n , p ) where n is the number of trials and p is the probability of a success. To form a sample proportion, take X , the random variable for the number of successes and divide it by n , the number of trials (or the sample size). The random variable p ′ (read \"P prime\") is the sample proportion, P ′ = X n (Sometimes the random variable is denoted as P ^ , read \"P hat\".) p ′ = the estimated proportion of successes or sample proportion of successes ( p ′ is a point estimate for p , the true population proportion, and thus q is the probability of a failure in any one trial.) x = the number of successes in the sample n = the size of the sample The formula for the confidence interval for a population proportion follows the same format as that for an estimate of a population mean. Remembering the sampling distribution for the proportion from The Central Limit Theorem , the standard deviation was found to be: σ p' = p ( 1 − p ) n The confidence interval for a population proportion, therefore, becomes: p = p ′ ± [ Z ( a 2 ) p ′ ( 1 − p ′ ) n ] Z ( a 2 ) is set according to our desired degree of confidence and p ′ ( 1 − p ′ ) n is the standard deviation of the sampling distribution. The sample proportions p ′ and q ′ are estimates of the unknown population proportions p and q . The estimated proportions p ′ and q ′ are used because p and q are not known. Remember that as p moves further from 0.5 the binomial distribution becomes less symmetrical. Because we are estimating the binomial with the symmetrical normal distribution the further away from symmetrical the binomial becomes the less confidence we have in the estimate. This conclusion can be demonstrated through the following analysis. Proportions are based upon the binomial probability distribution. The possible outcomes are binary, either “success” or “failure”. This gives rise to a proportion, meaning the percentage of the outcomes that are “successes”. It was shown that the binomial distribution could be fully understood if we knew only the probability of a success in any one trial, called p. The mean and the standard deviation of the binomial were found to be: μ = np σ = np q It was also shown that the binomial could be estimated by the normal distribution if BOTH np AND nq were greater than 5. From the discussion above, it was found that the standardizing formula for the binomial distribution is: Z = p' - p ( p q n ) which is nothing more than a restatement of the general standardizing formula with appropriate substitutions for μ and σ from the binomial. We can use the standard normal distribution, the reason Z is in the equation, because the normal distribution is the limiting distribution of the binomial. This is another example of the Central Limit Theorem. We have already seen that the sampling distribution of means is normally distributed. Recall the extended discussion in The Central Limit Theorem concerning the sampling distribution of proportions and the conclusions of the Central Limit Theorem. We can now manipulate this formula in just the same way we did for finding the confidence intervals for a mean, but to find the confidence interval for the binomial population parameter, p. p ′ - Z α 2 p ′ q ′ n ≤ p ≤ p ′ + Z α 2 p ′ q ′ n Where p ′ = x/n, the point estimate of p taken from the sample. Notice that p ′ has replaced p in the formula. This is because we do not know p , indeed, this is just what we are trying to estimate. Unfortunately, there is no correction factor for cases where the sample size is small so np ′ and nq ′ must always be greater than 5 to develop an interval estimate for p . Suppose that a market research firm is hired to estimate the percent of adults living in a large city who have smartphones. Five hundred randomly selected adult residents in this city are surveyed to determine whether they have smartphones. Of the 500 people sampled, 421 responded yes - they own smartphones. Using a 95% confidence level, compute a confidence interval estimate for the true proportion of adult residents of this city who have smartphones. The solution step-by-step. Let X = the number of people in the sample who have smartphones. X is binomial: the random variable is binary, people either have a smartphone or they do not. To calculate the confidence interval, we must find p ′ , q ′ . n = 500 x = the number of successes in the sample = 421 p ′ = x n = 421 500 = 0.842 p ′ = 0.842 is the sample proportion; this is the point estimate of the population proportion. q ′ = 1 – p ′ = 1 – 0.842 = 0.158 Since the requested confidence level is CL = 0.95, then α = 1 – CL = 1 – 0.95 = 0.05 ( α 2 ) = 0.025. Then z α 2 = z 0.025 = 1.96 This can be found using the Standard Normal probability table in . This can also be found in the students t table at the 0.025 column and infinity degrees of freedom because at infinite degrees of freedom the students t -distribution becomes the standard normal distribution, Z. The confidence interval for the true binomial population proportion is p ′ - Z α p ′ q ′ n ≤ p ≤ p ′ + Z α p ′ q ′ n Substituting in the values from above we find the confidence interval is : 0.810 ≤ p ≤ 0.874 Interpretation: We estimate with 95% confidence that between 81% and 87.4% of all adult residents of this city have smartphones. Explanation of 95% Confidence Level: Ninety-five percent of the confidence intervals constructed in this way would contain the true value for the population proportion of all adult residents of this city who have smartphones. Try It Suppose 250 randomly selected people are surveyed to determine if they own a tablet. Of the 250 surveyed, 98 reported owning a tablet. Using a 95% confidence level, compute a confidence interval estimate for the true proportion of people who own tablets. (0.3315, 0.4525) The Dundee Dog Training School has a larger than average proportion of clients who compete in competitive professional events. A confidence interval for the population proportion of dogs that compete in professional events from 150 different training schools is constructed. The lower limit is determined to be 0.08 and the upper limit is determined to be 0.16. Determine the level of confidence used to construct the interval of the population proportion of dogs that compete in professional events. We begin with the formula for a confidence interval for a proportion because the random variable is binary; either the client competes in professional competitive dog events or they don't. p = p ′ ± [ Z ( a 2 ) p ′ ( 1 − p ′ ) n ] Next we find the sample proportion: p ′ = 0.08 + 0.16 2 = 0.12 The ± that makes up the confidence interval is thus 0.04; 0.12 + 0.04 = 0.16 and 0.12 − 0.04 = 0.08, the boundaries of the confidence interval. Finally, we solve for Z . [ Z ⋅ 0.12 ( 1 − 0.12 ) 150 ] = 0.04 , therefore Z = 1.51 And then look up the probability for 1.51 standard deviations on the standard normal table. p ( Z = 1.51 ) = 0.4345 , p ( Z ) ⋅ 2 = 0.8690 or 86.90 % . Try It A student polls their school to see if students in the school district are for or against the new legislation regarding school uniforms. They survey 600 students and finds that 480 are against the new legislation. a. Compute a 90% confidence interval for the true percent of students who are against the new legislation, and interpret the confidence interval. b. In a sample of 300 students, 68% said they own an iPod and a smart phone. Compute a 97% confidence interval for the true percent of students who own an iPod and a smartphone. A financial officer for a company wants to estimate the percent of accounts receivable that are more than 30 days overdue. They survey 500 accounts and find that 300 are more than 30 days overdue. Compute a 90% confidence interval for the true percent of accounts receivable that are more than 30 days overdue, and interpret the confidence interval. The solution is step-by-step: x = 300 and n = 500 p ′ = x n = 300 500 = 0.600 q ′ = 1 - p ′ = 1 - 0.600 = 0.400 Since confidence level = 0.90, then α = 1 – confidence level = (1 – 0.90) = 0.10 ( α 2 ) = 0.05 Z α 2 = Z 0.05 = 1.645 This Z-value can be found using a standard normal probability table. The student's t-table can also be used by entering the table at the 0.05 column and reading at the line for infinite degrees of freedom. The t-distribution is the normal distribution at infinite degrees of freedom. This is a handy trick to remember in finding Z-values for commonly used levels of confidence. We use this formula for a confidence interval for a proportion: p' - Z α p'q' n ≤ p ≤ p' + Z α p'q' n Substituting in the values from above we find the confidence interval for the true binomial population proportion is 0.564 ≤ p ≤ 0.636 Interpretation: We estimate with 90% confidence that the true percent of all accounts receivable overdue 30 days is between 56.4% and 63.6%. Alternate Wording: We estimate with 90% confidence that between 56.4% and 63.6% of ALL accounts are overdue 30 days. Explanation of 90% Confidence Level: Ninety percent of all confidence intervals constructed in this way contain the true value for the population percent of accounts receivable that are overdue 30 days. Try It A student polls his school to see if students in the school district are for or against the new legislation regarding school uniforms. She surveys 600 students and finds that 480 are against the new legislation. a. Compute a 90% confidence interval for the true percent of students who are against the new legislation, and interpret the confidence interval. (0.7731, 0.8269); We estimate with 90% confidence that the true percent of all students in the district who are against the new legislation is between 77.31% and 82.69%. b. In a sample of 300 students, 68% said they own an iPod and a smart phone. Compute a 97% confidence interval for the true percent of students who own an iPod and a smartphone. Solution Sixty-eight percent (68%) of students own an iPod and a smart phone. p ′ = 0.68 q ′ = 1 – p ′ = 1 – 0.68 = 0.32 Since CL = 0.97, we know α = 1 – 0.97 = 0.03 and α 2 = 0.015. The area to the left of z 0.015 is 0.015, and the area to the right of z 0.015 is 1 – 0.015 = 0.985. Using the TI 83, 83+, or 84+ calculator function InvNorm(.985,0,1), z 0.015 = 2.17 E P B = ( z α 2 ) p ′ q ′ n = 2.17 0.68 ( 0.32 ) 300 ≈ 0.0584 p ′ – EPB = 0.68 – 0.0584 = 0.0584 p ′ + EPB = 0.68 + 0.0584 = 0.0584 We are 97% confident that the true proportion of all students who own an iPod and a smart phone is between 0.6216 and 0.7384. References Jensen, Tom. “Democrats, Republicans Divided on Opinion of Music Icons.” Public Policy Polling. Available online at http://www.publicpolicypolling.com/Day2MusicPoll.pdf (accessed July 2, 2013). Madden, Mary, Amanda Lenhart, Sandra Coresi, Urs Gasser, Maeve Duggan, Aaron Smith, and Meredith Beaton. “Teens, Social Media, and Privacy.” PewInternet, 2013. Available online at http://www.pewinternet.org/Reports/2013/Teens-Social-Media-And-Privacy.aspx (accessed July 2, 2013). Prince Survey Research Associates International. “2013 Teen and Privacy Management Survey.” Pew Research Center: Internet and American Life Project. Available online at http://www.pewinternet.org/~/media//Files/Questionnaire/2013/Methods%20and%20Questions_Teens%20and%20Social%20Media.pdf (accessed July 2, 2013). Saad, Lydia. “Three in Four U.S. Workers Plan to Work Pas Retirement Age: Slightly more say they will do this by choice rather than necessity.” Gallup® Economy, 2013. Available online at http://www.gallup.com/poll/162758/three-four-workers-plan-work-past-retirement-age.aspx (accessed July 2, 2013). The Field Poll. Available online at http://field.com/fieldpollonline/subscribers/ (accessed July 2, 2013). Zogby. “New SUNYIT/Zogby Analytics Poll: Few Americans Worry about Emergency Situations Occurring in Their Community; Only one in three have an Emergency Plan; 70% Support Infrastructure ‘Investment’ for National Security.” Zogby Analytics, 2013. Available online at http://www.zogbyanalytics.com/news/299-americans-neither-worried-nor-prepared-in-case-of-a-disaster-sunyit-zogby-analytics-poll (accessed July 2, 2013). “52% Say Big-Time College Athletics Corrupt Education Process.” Rasmussen Reports, 2013. Available online at http://www.rasmussenreports.com/public_content/lifestyle/sports/may_2013/52_say_big_time_college_athletics_corrupt_education_process (accessed July 2, 2013). Chapter Review Some statistical measures, like many survey questions, measure qualitative rather than quantitative data. In this case, the population parameter being estimated is a proportion. It is possible to create a confidence interval for the true population proportion following procedures similar to those used in creating confidence intervals for population means. The formulas are slightly different, but they follow the same reasoning. Let p ′ represent the sample proportion, x/n , where x represents the number of successes and n represents the sample size. Let q ′ = 1 – p ′ . Then the confidence interval for a population proportion is given by the following formula: p' - Z α p'q' n ≤ p ≤ p' + Z α p'q' n Formula Review p′= x n where x represents the number of successes in a sample and n represents the sample size. The variable p ′ is the sample proportion and serves as the point estimate for the true population proportion. q ′ = 1 – p ′ The variable p ′ has a binomial distribution that can be approximated with the normal distribution shown here. The confidence interval for the true population proportion is given by the formula: p' - Z α p'q' n ≤ p ≤ p' + Z α p'q' n n = Z α 2 2 p ′ q ′ e 2 provides the number of observations needed to sample to estimate the population proportion, p , with confidence 1 - α and margin of error e . Where e = the acceptable difference between the actual population proportion and the sample proportion. Use the following information to answer the next two exercises: Marketing companies are interested in knowing the population percent of women who make the majority of household purchasing decisions. When designing a study to determine this population proportion, what is the minimum number you would need to survey to be 90% confident that the population proportion is estimated to within 0.05? If it were later determined that it was important to be more than 90% confident and a new survey were commissioned, how would it affect the minimum number you need to survey? Why? The sample size needed would increase. As the confidence level increases, α decreases and z ( a 2 ) increases. To maintain the same error bound, the size of the sample needs to increase. Use the following information to answer the next five exercises: Suppose the marketing company did do a survey. They randomly surveyed 200 households and found that in 120 of them, the woman made the majority of the purchasing decisions. We are interested in the population proportion of households where women make the majority of the purchasing decisions. Identify the following: x = ______ n = ______ p ′ = ______ Define the random variables X and p ′ in words. X is the number of “successes” where the woman makes the majority of the purchasing decisions for the household. P ′ is the percentage of households sampled where the woman makes the majority of the purchasing decisions for the household. Which distribution should you use for this problem? Construct a 95% confidence interval for the population proportion of households where the women make the majority of the purchasing decisions. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. CI: (0.5321, 0.6679) EBM : 0.0679 List two difficulties the company might have in obtaining random results, if this survey were done by email. Use the following information to answer the next five exercises: Of 1,050 randomly selected adults, 360 identified themselves as manual laborers, 280 identified themselves as non-manual wage earners, 250 identified themselves as mid-level managers, and 160 identified themselves as executives. In the survey, 82% of manual laborers preferred trucks, 62% of non-manual wage earners preferred trucks, 54% of mid-level managers preferred trucks, and 26% of executives preferred trucks. We are interested in finding the 95% confidence interval for the percent of executives who prefer trucks. Define random variables X and P ′ in words. X is the number of “successes” where an executive prefers a truck. P ′ is the percentage of executives sampled who prefer a truck. Which distribution should you use for this problem? Construct a 95% confidence interval. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. CI: (0.19432, 0.33068) Suppose we want to lower the sampling error. What is one way to accomplish that? The sampling error given in the survey is ±2%. Explain what the ±2% means. The sampling error means that the true mean can be 2% above or below the sample mean. Use the following information to answer the next five exercises: A poll of 1,200 voters asked what the most significant issue was in the upcoming election. Sixty-five percent answered the economy. We are interested in the population proportion of voters who feel the economy is the most important. Define the random variable X in words. Define the random variable P ′ in words. P ′ is the proportion of voters sampled who said the economy is the most important issue in the upcoming election. Which distribution should you use for this problem? Construct a 90% confidence interval, and state the confidence interval and the error bound. CI: (0.62735, 0.67265) EBM : 0.02265 What would happen to the confidence interval if the level of confidence were 95%? Use the following information to answer the next 16 exercises: The Ice Chalet offers dozens of different beginning ice-skating classes. All of the class names are put into a bucket. The 5 P.M., Monday night, ages 8 to 12, beginning ice-skating class was picked. In that class were 64 girls and 16 boys. Suppose that we are interested in the true proportion of girls, ages 8 to 12, in all beginning ice-skating classes at the Ice Chalet. Assume that the children in the selected class are a random sample of the population. What is being counted? The number of girls, ages 8 to 12, in the 5 P.M. Monday night beginning ice-skating class. In words, define the random variable X . Calculate the following: x = _______ n = _______ p ′ = _______ x = 64 n = 80 p ′ = 0.8 State the estimated distribution of X . X ~________ Define a new random variable P ′. What is p ′ estimating? p In words, define the random variable P ′. State the estimated distribution of P ′. Construct a 92% Confidence Interval for the true proportion of girls in the ages 8 to 12 beginning ice-skating classes at the Ice Chalet. P ′ ~ N ( 0.8 , ( 0.8 ) ( 0.2 ) 80 ) . (0.72171, 0.87829). How much area is in both tails (combined)? How much area is in each tail? 0.04 Calculate the following: lower limit upper limit error bound The 92% confidence interval is _______. (0.72; 0.88) Fill in the blanks on the graph with the areas, upper and lower limits of the confidence interval, and the sample proportion. In one complete sentence, explain what the interval means. With 92% confidence, we estimate the proportion of girls, ages 8 to 12, in a beginning ice-skating class at the Ice Chalet to be between 72% and 88%. Using the same p ′ and level of confidence, suppose that n were increased to 100. Would the error bound become larger or smaller? How do you know? Using the same p ′ and n = 80, how would the error bound change if the confidence level were increased to 98%? Why? The error bound would increase. Assuming all other variables are kept constant, as the confidence level increases, the area under the curve corresponding to the confidence level becomes larger, which creates a wider interval and thus a larger error. If you decreased the allowable error bound, why would the minimum sample size increase (keeping the same level of confidence)? Homework Insurance companies are interested in knowing the population percent of drivers who always buckle up before riding in a car. When designing a study to determine this population proportion, what is the minimum number you would need to survey to be 95% confident that the population proportion is estimated to within 0.03? If it were later determined that it was important to be more than 95% confident and a new survey was commissioned, how would that affect the minimum number you would need to survey? Why? 1,068 The sample size would need to be increased since the critical value increases as the confidence level increases. Suppose that the insurance companies did do a survey. They randomly surveyed 400 drivers and found that 320 claimed they always buckle up. We are interested in the population proportion of drivers who claim they always buckle up. x = __________ n = __________ p ′ = __________ Define the random variables X and P ′, in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population proportion who claim they always buckle up. State the confidence interval. Sketch the graph. If this survey were done by telephone, list three difficulties the companies might have in obtaining random results. According to a recent survey of 1,200 people, 61% feel that the president is doing an acceptable job. We are interested in the population proportion of people who feel the president is doing an acceptable job. Define the random variables X and P ′ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 90% confidence interval for the population proportion of people who feel the president is doing an acceptable job. State the confidence interval. Sketch the graph. X = the number of people who feel that the president is doing an acceptable job; P ′ = the proportion of people in a sample who feel that the president is doing an acceptable job. N ( 0.61 , ( 0.61 ) ( 0.39 ) 1200 ) CI: (0.59, 0.63) Answers may vary. An article regarding interracial dating and marriage recently appeared in the Washington Post . Of the 1,709 randomly selected adults, 315 identified themselves as Hispanic/Latino, 323 identified themselves as Black, 254 identified themselves as Asian, and 779 identified themselves as White. In this survey, 86% of Black people said that they would welcome a White person into their families. Among Asians, 77% would welcome a White person into their families, 71% would welcome a Hispanic/Latino, and 66% would welcome a Black person. We are interested in finding the 95% confidence interval for the percent of all Black adults who would welcome a White person into their families. Define the random variables X and P ′, in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval. State the confidence interval. Sketch the graph. Refer to the information in . Construct three 95% confidence intervals. percent of all Asians who would welcome a White person into their families. percent of all Asians who would welcome a Hispanic/Latino into their families. percent of all Asians who would welcome a Black person into their families. Even though the three point estimates are different, do any of the confidence intervals overlap? Which? For any intervals that do overlap, in words, what does this imply about the significance of the differences in the true proportions? For any intervals that do not overlap, in words, what does this imply about the significance of the differences in the true proportions? (0.72, 0.82) (0.65, 0.76) (0.60, 0.72) Yes, the intervals (0.72, 0.82) and (0.65, 0.76) overlap, and the intervals (0.65, 0.76) and (0.60, 0.72) overlap. We can say that there does not appear to be a significant difference between the proportion of Asian adults who say that their families would welcome a White person into their families and the proportion of Asian adults who say that their families would welcome a Hispanic/Latino person into their families. We can say that there is a significant difference between the proportion of Asian adults who say that their families would welcome a White person into their families and the proportion of Asian adults who say that their families would welcome a Black person into their families. Stanford University conducted a study of whether running is healthy for men and women over age 50. During the first eight years of the study, 1.5% of the 451 members of the 50-Plus Fitness Association died. We are interested in the proportion of people over 50 who ran and died in the same eight-year period. Define the random variables X and P ′ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 97% confidence interval for the population proportion of people over 50 who ran and died in the same eight–year period. State the confidence interval. Sketch the graph. Explain what a “97% confidence interval” means for this study. A telephone poll of 1,000 adult Americans was reported in an issue of Time Magazine . One of the questions asked was “What is the main problem facing the country?” Twenty percent answered “crime.” We are interested in the population proportion of adult Americans who feel that crime is the main problem. Define the random variables X and P ′ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population proportion of adult Americans who feel that crime is the main problem. State the confidence interval. Sketch the graph. Suppose we want to lower the sampling error. What is one way to accomplish that? The sampling error given by Yankelovich Partners, Inc. (which conducted the poll) is ±3%. In one to three complete sentences, explain what the ±3% represents. X = the number of adult Americans who feel that crime is the main problem; p ′ = the proportion of adult Americans who feel that crime is the main problem Since we are estimating a proportion, given p ′ = 0.2 and n = 1000, the distribution we should use is N ( 0.2 , ( 0.2 ) ( 0.8 ) 1000 ) . CI: (0.18, 0.22) Answers may vary. One way to lower the sampling error is to increase the sample size. The stated “± 3%” represents the maximum error bound. This means that those doing the study are reporting a maximum error of 3%. Thus, they estimate the percentage of adult Americans who feel that crime is the main problem to be between 18% and 22%. Refer to . Another question in the poll was “[How much are] you worried about the quality of education in our schools?” Sixty-three percent responded “a lot”. We are interested in the population proportion of adult Americans who are worried a lot about the quality of education in our schools. Define the random variables X and P ′ in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population proportion of adult Americans who are worried a lot about the quality of education in our schools. State the confidence interval. Sketch the graph. The sampling error given by Yankelovich Partners, Inc. (which conducted the poll) is ±3%. In one to three complete sentences, explain what the ±3% represents. Use the following information to answer the next three exercises: According to a Field Poll, 79% of Georgia adults (actual results are 400 out of 506 surveyed) feel that “education and our schools” is one of the top issues facing Georgia. We wish to construct a 90% confidence interval for the true proportion of Georgia adults who feel that education and the schools is one of the top issues facing Georgia. A point estimate for the true population proportion is: 0.90 1.27 0.79 400 c A 90% confidence interval for the population proportion is _______. (0.761, 0.820) (0.125, 0.188) (0.755, 0.826) (0.130, 0.183) Use the following information to answer the next two exercises: Five hundred and eleven (511) homes in a certain southern California community are randomly surveyed to determine if they meet minimal earthquake preparedness recommendations. One hundred seventy-three (173) of the homes surveyed met the minimum recommendations for earthquake preparedness, and 338 did not. Find the confidence interval at the 90% Confidence Level for the true population proportion of southern California community homes meeting at least the minimum recommendations for earthquake preparedness. (0.2975, 0.3796) (0.6270, 0.6959) (0.3041, 0.3730) (0.6204, 0.7025) The point estimate for the population proportion of homes that do not meet the minimum recommendations for earthquake preparedness is ______. 0.6614 0.3386 173 338 a In a specific year, Gallup reported that of the 1,005 people surveyed, 76% of U.S. workers believe that they will continue working past retirement age. The confidence level for this study was reported at 95% with a ±3% margin of error. Determine the estimated proportion from the sample. Determine the sample size. Identify CL and α . Calculate the error bound based on the information provided. Compare the error bound in part d to the margin of error reported by Gallup. Explain any differences between the values. Create a confidence interval for the results of this study. A reporter is covering the release of this study for a local news station. How should she explain the confidence interval to her audience? A national survey of 1,000 adults was conducted by Rasmussen Reports. It concluded with 95% confidence that 49% to 55% of Americans believe that big-time college sports programs corrupt the process of higher education. Find the point estimate and the error bound for this confidence interval. Can we (with 95% confidence) conclude that more than half of all American adults believe this? Use the point estimate from part a and n = 1,000 to calculate a 75% confidence interval for the proportion of American adults that believe that major college sports programs corrupt higher education. Can we (with 75% confidence) conclude that at least half of all American adults believe this? p ′ = (0 .55 + 0 .49) 2 = 0.52; EBP = 0.55 - 0.52 = 0.03 No, the confidence interval includes values less than or equal to 0.50. It is possible that less than half of the population believe this. CL = 0.75, so α = 1 – 0.75 = 0.25 and α 2 = 0.125 z α 2 = 1.150 . (The area to the right of this z is 0.125, so the area to the left is 1 – 0.125 = 0.875.) E B P = ( 1.150 ) 0.52 ( 0.48 ) 1 , 000 ≈ 0.018 ( p ′ - EBP , p ′ + EBP ) = (0.52 – 0.018, 0.52 + 0.018) = (0.502, 0.538) Yes – this interval does not fall less than 0.50 so we can conclude that at least half of all American adults believe that major sports programs corrupt education – but we do so with only 75% confidence. Public Policy Polling recently conducted a survey asking adults across the U.S. about music preferences. When asked, 80 of the 571 participants admitted that they have illegally downloaded music. Create a 99% confidence interval for the true proportion of American adults who have illegally downloaded music. This survey was conducted through automated telephone interviews. The error bound of the survey compensates for sampling error, or natural variability among samples. List some factors that could affect the survey’s outcome that are not covered by the margin of error. Without performing any calculations, describe how the confidence interval would change if the confidence level changed from 99% to 90%. You plan to conduct a survey on your college campus to learn about the political awareness of students. You want to estimate the true proportion of college students on your campus who voted in the 2020 presidential election with 95% confidence and a margin of error no greater than five percent. How many students must you interview? Binomial Distribution a discrete random variable (RV) which arises from Bernoulli trials; there are a fixed number, n , of independent trials. “Independent” means that the result of any trial (for example, trial 1) does not affect the results of the following trials, and all trials are conducted under the same conditions. Under these circumstances the binomial RV X is defined as the number of successes in n trials. The notation is: X ~ B ( n , p ). The mean is μ = np and the standard deviation is σ = n p q . The probability of exactly x successes in n trials is P ( X = x ) = n x p x q n − x . Error Bound for a Population Proportion (EBP) the margin of error; depends on the confidence level, the sample size, and the estimated (from the sample) proportion of successes.", "section": "A Confidence Interval for A Population Proportion", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Calculating the Sample Size n: Continuous and Binary Random Variables Continuous Random Variables Usually we have no control over the sample size of a data set. However, if we are able to set the sample size, as in cases where we are taking a survey, it is very helpful to know just how large it should be to provide the most information. Sampling can be very costly in both time and product. Simple telephone surveys will cost approximately $30.00 each, for example, and some sampling requires the destruction of the product. If we go back to our standardizing formula for the sampling distribution for means, we can see that it is possible to solve it for n. If we do this we have ( X ¯ - μ ) in the denominator. n = Z α 2 2 σ 2 ( X ¯ - μ ) 2 = Z α 2 2 σ 2 e 2 Because we have not taken a sample yet we do not know any of the variables in the formula except that we can set Z α to the level of confidence we desire just as we did when determining confidence intervals. If we set a predetermined acceptable error, or tolerance, for the difference between X ¯ and μ, called e in the formula, we are much further in solving for the sample size n. We still do not know the population standard deviation, σ. In practice, a pre-survey is usually done which allows for fine tuning the questionnaire and will give a sample standard deviation that can be used. In other cases, previous information from other surveys may be used for σ in the formula. While crude, this method of determining the sample size may help in reducing cost significantly. It will be the actual data gathered that determines the inferences about the population, so caution in the sample size is appropriate calling for high levels of confidence and small sampling errors. Binary Random Variables What was done in cases when looking for the mean of a distribution can also be done when sampling to determine the population parameter p for proportions. Manipulation of the standardizing formula for proportions gives: n = Z α 2 2 p q e 2 where e = (p′-p), and is the acceptable sampling error, or tolerance, for this application. This will be measured in percentage points. In this case the very object of our search is in the formula, p, and of course q because q =1-p. This result occurs because the binomial distribution is a one parameter distribution. If we know p then we know the mean and the standard deviation. Therefore, p shows up in the standard deviation of the sampling distribution which is where we got this formula. If, in an abundance of caution, we substitute 0.5 for p we will draw the largest required sample size that will provide the level of confidence specified by Zα and the tolerance we have selected. This is true because of all combinations of two fractions that add to one, the largest multiple is when each is 0.5. Without any other information concerning the population parameter p, this is the common practice. This may result in oversampling, but certainly not under sampling, thus, this is a cautious approach. There is an interesting trade-off between the level of confidence and the sample size that shows up here when considering the cost of sampling. shows the appropriate sample size at different levels of confidence and different level of the acceptable error, or tolerance. Required sample size (90%) Required sample size (95%) Tolerance level 1691 2401 2% 752 1067 3% 271 384 5% 68 96 10% This table is designed to show the maximum sample size required at different levels of confidence given an assumed p= 0.5 and q=0.5 as discussed above. The acceptable error, called tolerance in the table, is measured in plus or minus values from the actual proportion. For example, an acceptable error of 5% means that if the sample proportion was found to be 26 percent, the conclusion would be that the actual population proportion is between 21 and 31 percent with a 90 percent level of confidence if a sample of 271 had been taken. Likewise, if the acceptable error was set at 2%, then the population proportion would be between 24 and 28 percent with a 90 percent level of confidence, but would require that the sample size be increased from 271 to 1,691. If we wished a higher level of confidence, we would require a larger sample size. Moving from a 90 percent level of confidence to a 95 percent level at a plus or minus 5% tolerance requires changing the sample size from 271 to 384. A very common sample size often seen reported in political surveys is 384. With the survey results it is frequently stated that the results are good to a plus or minus 5% level of “accuracy”. Suppose a mobile phone company wants to determine the percentage of customers who would upgrade to the latest-version smartphone from their current smartphone. How many customers should the company survey in order to be 90% confident that the estimated (sample) proportion is within three percentage points of the true population proportion of customers who would upgrade to the latest-version smartphone? From the problem, we know that the acceptable error, e , is 0.03 (3%=0.03) and z α 2 z 0.05 = 1.645 because the confidence level is 90%. The acceptable error, e , is the difference between the actual population proportion p , and the sample proportion we expect to get from the sample. However, in order to find n , we need to know the estimated (sample) proportion p ′. Remember that q ′ = 1 – p ′. But, we do not know p ′ yet. Since we multiply p ′ and q ′ together, we make them both equal to 0.5 because p ′ q ′ = (0.5)(0.5) = 0.25 results in the largest possible product. (Try other products: (0.6)(0.4) = 0.24; (0.3)(0.7) = 0.21; (0.2)(0.8) = 0.16 and so on). The largest possible product gives us the largest n . This gives us a large enough sample so that we can be 90% confident that we are within three percentage points of the true population proportion. To calculate the sample size n , use the formula and make the substitutions. n = z 2 p ′ q ′ e 2 gives n = 1.645 2 ( 0.5 ) ( 0.5 ) 0.03 2 = 751.7 Round the answer to the next higher value. The sample size should be 752 smartphone customers in order to be 90% confident that the estimated (sample) proportion is within three percentage points of the true population proportion of all customers who would upgrade their smartphone. Try It Suppose an internet marketing company wants to determine the current percentage of customers who click on ads on their smartphones. How many customers should the company survey in order to be 90% confident that the estimated proportion is within five percentage points of the true population proportion of customers who click on ads on their smartphones? 271 customers should be surveyed.Check the Real Estate section in your local Chapter Review Sometimes researchers know in advance that they want to estimate a population mean within a specific margin of error for a given level of confidence. In that case, solve the relevant confidence interval formula for n to discover the size of the sample that is needed to achieve this goal: n = Z α 2 σ 2 ( x ¯ - μ ) 2 If the random variable is binary then the formula for the appropriate sample size to maintain a particular level of confidence with a specific tolerance level is given by n = Z α 2 pq e 2 Formula Review n = Z 2 σ 2 ( x ¯ - μ ) 2 = the formula used to determine the sample size ( n ) needed to achieve a desired margin of error at a given level of confidence for a continuous random variable n = Z α 2 pq e 2 = the formula used to determine the sample size if the random variable is binary Use the following information to answer the next five exercises: The standard deviation of the weights of elephants is known to be approximately 15 pounds. We wish to construct a 95% confidence interval for the mean weight of newborn elephant calves. Fifty newborn elephants are weighed. The sample mean is 244 pounds. The sample standard deviation is 11 pounds. Identify the following: x - = _____ σ = _____ n = _____ 244 15 50 In words, define the random variables X and X - . Which distribution should you use for this problem? N ( 244 , 15 50 ) Construct a 95% confidence interval for the population mean weight of newborn elephants. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. What will happen to the confidence interval obtained, if 500 newborn elephants are weighed instead of 50? Why? As the sample size increases, there will be less variability in the mean, so the interval size decreases. Use the following information to answer the next seven exercises: The U.S. Census Bureau conducts a study to determine the time needed to complete the short form. The Bureau surveys 200 people. The sample mean is 8.2 minutes. There is a known standard deviation of 2.2 minutes. The population distribution is assumed to be normal. Identify the following: x - = _____ σ = _____ n = _____ In words, define the random variables X and X - . X is the time in minutes it takes to complete the U.S. Census short form. X - is the mean time it took a sample of 200 people to complete the U.S. Census short form. Which distribution should you use for this problem? Construct a 90% confidence interval for the population mean time to complete the forms. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. CI: (7.9441, 8.4559) If the Census wants to increase its level of confidence and keep the error bound the same by taking another survey, what changes should it make? If the Census did another survey, kept the error bound the same, and surveyed only 50 people instead of 200, what would happen to the level of confidence? Why? The level of confidence would decrease because decreasing n makes the confidence interval wider, so at the same error bound, the confidence level decreases. Suppose the Census needed to be 98% confident of the population mean length of time. Would the Census have to survey more people? Why or why not? Use the following information to answer the next ten exercises: A sample of 20 heads of lettuce was selected. Assume that the population distribution of head weight is normal. The weight of each head of lettuce was then recorded. The mean weight was 2.2 pounds with a standard deviation of 0.1 pounds. The population standard deviation is known to be 0.2 pounds. Identify the following: x - = ______ σ = ______ n = ______ x - = 2.2 σ = 0.2 n = 20 In words, define the random variable X . In words, define the random variable X - . X - is the mean weight of a sample of 20 heads of lettuce. Which distribution should you use for this problem? Construct a 90% confidence interval for the population mean weight of the heads of lettuce. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. EBM = 0.07 CI: (2.1264, 2.2736) Construct a 95% confidence interval for the population mean weight of the heads of lettuce. State the confidence interval, sketch the graph, and calculate the error bound. In complete sentences, explain why the confidence interval in is larger than in . The interval is greater because the level of confidence increased. If the only change made in the analysis is a change in confidence level, then all we are doing is changing how much area is being calculated for the normal distribution. Therefore, a larger confidence level results in larger areas and larger intervals. In complete sentences, give an interpretation of what the interval in means. What would happen if 40 heads of lettuce were sampled instead of 20, and the error bound remained the same? The confidence level would increase. What would happen if 40 heads of lettuce were sampled instead of 20, and the confidence level remained the same? Use the following information to answer the next 14 exercises: The mean age for all Foothill College students for a recent Fall term was 33.2. The population standard deviation has been pretty consistent at 15. Suppose that twenty-five Winter students were randomly selected. The mean age for the sample was 30.4. We are interested in the true mean age for Winter Foothill College students. Let X = the age of a Winter Foothill College student. x - = _____ 30.4 n = _____ ________ = 15 σ In words, define the random variable X - . What is x - estimating? μ Is σ x known? As a result of your answer to , state the exact distribution to use when calculating the confidence interval. normal Construct a 95% Confidence Interval for the true mean age of Winter Foothill College students by working out then answering the next seven exercises . How much area is in both tails (combined)? α =________ How much area is in each tail? α 2 =________ 0.025 Identify the following specifications: lower limit upper limit error bound The 95% confidence interval is:__________________. (24.52,36.28) Fill in the blanks on the graph with the areas, upper and lower limits of the confidence interval, and the sample mean. In one complete sentence, explain what the interval means. We are 95% confident that the true mean age for Winger Foothill College students is between 24.52 and 36.28. Using the same mean, standard deviation, and level of confidence, suppose that n were 69 instead of 25. Would the error bound become larger or smaller? How do you know? Using the same mean, standard deviation, and sample size, how would the error bound change if the confidence level were reduced to 90%? Why? The error bound for the mean would decrease because as the CL decreases, you need less area under the normal curve (which translates into a smaller interval) to capture the true population mean. Find the value of the sample size needed to be 90% confident that the sample proportion and the population proportion are within 4% of each other. The sample proportion is 0.60. Note: Round all fractions up for n . Find the value of the sample size needed to be 95% confident that the sample proportion and the population proportion are within 2% of each other. The sample proportion is 0.650. Note: Round all fractions up for n . 2,185 Find the value of the sample size needed to be 96% confident that the sample proportion and the population proportion are within 5% of each other. The sample proportion is 0.70. Note: Round all fractions up for n . Find the value of the sample size needed to be 90% confident that the sample proportion and the population proportion are within 1% of each other. The sample proportion is 0.50. Note: Round all fractions up for n . 6,765 Find the value of the sample size needed to be 94% confident that the sample proportion and the population proportion are within 2% of each other. The sample proportion is 0.65. Note: Round all fractions up for n . Find the value of the sample size needed to be 95% confident that the sample proportion and the population proportion are within 4% of each other. The sample proportion is 0.45. Note: Round all fractions up for n . 595 Find the value of the sample size needed to be 90% confident that the sample proportion and the population proportion are within 2% of each other. The sample proportion is 0.3. Note: Round all fractions up for n . Homework Among various ethnic groups, the standard deviation of heights is known to be approximately three inches. We wish to construct a 95% confidence interval for the mean height of male Swedes. Forty-eight male Swedes are surveyed. The sample mean is 71 inches. The sample standard deviation is 2.8 inches. x - =________ σ =________ n =________ In words, define the random variables X and X - . Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean height of male Swedes. State the confidence interval. Sketch the graph. What will happen to the level of confidence obtained if 1,000 male Swedes are surveyed instead of 48? Why? 71 2.8 48 X is the height of a male Swede, and x _ is the mean height from a sample of 48 male Swedes. Normal. We know the standard deviation for the population, and the sample size is greater than 30. CI: (70.151, 71.85) The confidence interval will decrease in size, because the sample size increased. Recall, when all factors remain unchanged, an increase in sample size decreases variability. Thus, we do not need as large an interval to capture the true population mean. Announcements for 84 upcoming engineering conferences were randomly picked from a stack of IEEE Spectrum magazines. The mean length of the conferences was 3.94 days, with a standard deviation of 1.28 days. Assume the underlying population is normal. In words, define the random variables X and X - . Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 95% confidence interval for the population mean length of engineering conferences. State the confidence interval. Sketch the graph. Suppose that an accounting firm does a study to determine the time needed to complete one person’s tax forms. It randomly surveys 100 people. The sample mean is 23.6 hours. There is a known standard deviation of 7.0 hours. The population distribution is assumed to be normal. x - =________ σ =________ n =________ In words, define the random variables X and X – . Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 90% confidence interval for the population mean time to complete the tax forms. State the confidence interval. Sketch the graph. If the firm wished to increase its level of confidence and keep the error bound the same by taking another survey, what changes should it make? If the firm did another survey, kept the error bound the same, and only surveyed 49 people, what would happen to the level of confidence? Why? Suppose that the firm decided that it needed to be at least 96% confident of the population mean length of time to within one hour. How would the number of people the firm surveys change? Why? x ¯ = 23.6 σ = 7 n = 100 X is the time needed to complete an individual tax form. X ¯ is the mean time to complete tax forms from a sample of 100 customers. N ( 23.6 , 7 100 ) because we know sigma. (22.228, 24.972) It will need to change the sample size. The firm needs to determine what the confidence level should be, then apply the error bound formula to determine the necessary sample size. The confidence level would increase as a result of a larger interval. Smaller sample sizes result in more variability. To capture the true population mean, we need to have a larger interval. According to the error bound formula, the firm needs to survey 206 people. Since we increase the confidence level, we need to increase either our error bound or the sample size. A sample of 16 small bags of the same brand of candies was selected. Assume that the population distribution of bag weights is normal. The weight of each bag was then recorded. The mean weight was two ounces with a standard deviation of 0.12 ounces. The population standard deviation is known to be 0.1 ounce. x – =________ σ =________ s x =________ In words, define the random variable X . In words, define the random variable X - . Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 90% confidence interval for the population mean weight of the candies. State the confidence interval. Sketch the graph. Construct a 98% confidence interval for the population mean weight of the candies. State the confidence interval. Sketch the graph. Calculate the error bound. In complete sentences, explain why the confidence interval in part f is larger than the confidence interval in part e. In complete sentences, give an interpretation of what the interval in part f means. A camp director is interested in the mean number of letters each child sends during their camp session. The population standard deviation is known to be 2.5. A survey of 20 campers is taken. The mean from the sample is 7.9 with a sample standard deviation of 2.8. x - =________ σ =________ n =________ Define the random variables X and X - in words. Which distribution should you use for this problem? Explain your choice. Construct a 90% confidence interval for the population mean number of letters campers send home. State the confidence interval. Sketch the graph. What will happen to the error bound and confidence interval if 500 campers are surveyed? Why? 7.9 2.5 20 X is the number of letters a single camper will send home. X ¯ is the mean number of letters sent home from a sample of 20 campers. N 7.9 ( 2.5 20 ) CI: (6.98, 8.82) The error bound and confidence interval will decrease. What is meant by the term “90% confident” when constructing a confidence interval for a mean? If we took repeated samples, approximately 90% of the samples would produce the same confidence interval. If we took repeated samples, approximately 90% of the confidence intervals calculated from those samples would contain the sample mean. If we took repeated samples, approximately 90% of the confidence intervals calculated from those samples would contain the true value of the population mean. If we took repeated samples, the sample mean would equal the population mean in approximately 90% of the samples. The Federal Election Commission collects information about campaign contributions and disbursements for candidates and political committees each election cycle. During a certain campaign season, there were 1,619 candidates for the House of Representatives across the United States who received contributions from individuals. shows the total receipts from individuals for a random selection of 40 House candidates rounded to the nearest $100. The standard deviation for this data to the nearest hundred is σ = $909,200. $3,600 $1,243,900 $10,900 $385,200 $581,500 $7,400 $2,900 $400 $3,714,500 $632,500 $391,000 $467,400 $56,800 $5,800 $405,200 $733,200 $8,000 $468,700 $75,200 $41,000 $13,300 $9,500 $953,800 $1,113,500 $1,109,300 $353,900 $986,100 $88,600 $378,200 $13,200 $3,800 $745,100 $5,800 $3,072,100 $1,626,700 $512,900 $2,309,200 $6,600 $202,400 $15,800 Find the point estimate for the population mean. Using 95% confidence, calculate the error bound. Create a 95% confidence interval for the mean total individual contributions. Interpret the confidence interval in the context of the problem. x - = $568,873 CL = 0.95 α = 1 – 0.95 = 0.05 z α 2 = 1.96 EBM = z 0.025 σ n = 1.96 909200 40 = $281,764 x - − EBM = 568,873 − 281,764 = 287,109 x - + EBM = 568,873 + 281,764 = 850,637 We estimate with 95% confidence that the mean amount of contributions received from all individuals by House candidates is between $287,109 and $850,637. The American Community Survey (ACS), part of the United States Census Bureau, conducts a yearly census similar to the one taken every ten years, but with a smaller percentage of participants. The most recent survey estimates with 90% confidence that the mean household income in the U.S. falls between $69,720 and $69,922. Find the point estimate for mean U.S. household income and the error bound for mean U.S. household income. The average height of young adult males has a normal distribution with standard deviation of 2.5 inches. You want to estimate the mean height of students at your college or university to within one inch with 93% confidence. How many male students must you measure? If the confidence interval is change to a higher probability, would this cause a lower, or a higher, minimum sample size? Higher If the tolerance is reduced by half, how would this affect the minimum sample size? It would increase to four times the prior value. If the value of p is reduced, would this necessarily reduce the sample size needed? No, It could have no affect if it were to change to 1 – p , for example. If it gets closer to 0.5 the minimum sample size would increase. Is it acceptable to use a higher sample size than the one calculated by z 2 p q e 2 ? Yes A company has been running an assembly line with 97.42%% of the products made being acceptable. Then, a critical piece broke down. After the repairs the decision was made to see if the number of defective products made was still close enough to the long standing production quality. Samples of 500 pieces were selected at random, and the defective rate was found to be 0.025%. Is this sample size adequate to claim the company is checking within the 90% confidence interval? The 95% confidence interval? No No", "section": "Calculating the Sample Size n: Continuous and Binary Random Variables", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction You can use a hypothesis test to decide if a dog breeder’s claim that every Dalmatian has 35 spots is statistically sound. (credit: modification of work “black and white, view, dog, animal, fur, mammal, garden, head, vertebrate, beautiful, elegant, rush, attention, dalmatian, dog breed, dog head, noble, stains, animal portrait, head drawing, spotty, hundeportrait, dalmatians”/ Pxhere, Public Domain) Now we are down to the bread and butter work of the statistician: developing and testing hypotheses. It is important to put this material in a broader context so that the method by which a hypothesis is formed is understood completely. Using textbook examples often clouds the real source of statistical hypotheses. Statistical testing is part of a much larger process known as the scientific method. This method was developed more than two centuries ago as the accepted way that new knowledge could be created. Until then, and unfortunately even today, among some, \"knowledge\" could be created simply by some authority saying something was so, ipso dicta . Superstition and conspiracy theories were (are?) accepted uncritically. The scientific method, briefly, states that only by following a careful and specific process can some assertion be included in the accepted body of knowledge. This process begins with a set of assumptions upon which a theory, sometimes called a model, is built. This theory, if it has any validity, will lead to predictions; what we call hypotheses. As an example, in Microeconomics the theory of consumer choice begins with certain assumption concerning human behavior. From these assumptions a theory of how consumers make choices using indifference curves and the budget line. This theory gave rise to a very important prediction, namely, that there was an inverse relationship between price and quantity demanded. This relationship was known as the demand curve. The negative slope of the demand curve is really just a prediction, or a hypothesis, that can be tested with statistical tools. Unless hundreds and hundreds of statistical tests of this hypothesis had not confirmed this relationship, the so-called Law of Demand would have been discarded years ago. This is the role of statistics, to test the hypotheses of various theories to determine if they should be admitted into the accepted body of knowledge; how we understand our world. Once admitted, however, they may be later discarded if new theories come along that make better predictions. Not long ago two scientists claimed that they could get more energy out of a process than was put in. This caused a tremendous stir for obvious reasons. They were on the cover of Time and were offered extravagant sums to bring their research work to private industry and any number of universities. It was not long until their work was subjected to the rigorous tests of the scientific method and found to be a failure. No other lab could replicate their findings. Consequently they have sunk into obscurity and their theory discarded. It may surface again when someone can pass the tests of the hypotheses required by the scientific method, but until then it is just a curiosity. Many pure frauds have been attempted over time, but most have been found out by applying the process of the scientific method. This discussion is meant to show just where in this process statistics falls. Statistics and statisticians are not necessarily in the business of developing theories, but in the business of testing others' theories. Hypotheses come from these theories based upon an explicit set of assumptions and sound logic. The hypothesis comes first, before any data are gathered. Data do not create hypotheses; they are used to test them. If we bear this in mind as we study this section the process of forming and testing hypotheses will make more sense. One job of a statistician is to make statistical inferences about populations based on samples taken from the population. Confidence intervals are one way to estimate a population parameter. Another way to make a statistical inference is to make a decision about the value of a specific parameter. For instance, a car dealer advertises that its new small truck gets 35 miles per gallon, on average. A tutoring service claims that its method of tutoring helps 90% of its students get an A or a B. A company says that women managers in their company earn an average of $60,000 per year. A statistician will make a decision about these claims. This process is called \" hypothesis testing .\" A hypothesis test involves collecting data from a sample and evaluating the data. Then, the statistician makes a decision as to whether or not there is sufficient evidence, based upon analyses of the data, to reject the null hypothesis. In this chapter, you will conduct hypothesis tests on single means and single proportions. You will also learn about the errors associated with these tests. Confidence Interval (CI) an interval estimate for an unknown population parameter. This depends on: The desired confidence level. Information that is known about the distribution (for example, known standard deviation). The sample and its size. Hypothesis Testing Based on sample evidence, a procedure for determining whether the hypothesis stated is a reasonable statement and should not be rejected, or is unreasonable and should be rejected.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Null and Alternative Hypotheses The actual test begins by considering two hypotheses . They are called the null hypothesis and the alternative hypothesis . These hypotheses contain opposing viewpoints. H 0 : The null hypothesis: It is a statement of no difference between the variables–they are not related. This can often be considered the status quo and as a result if you cannot accept the null it requires some action. H a : The alternative hypothesis: It is a claim about the population that is contradictory to H 0 and what we conclude when we cannot accept H 0 . This is usually what the researcher is trying to prove. The alternative hypothesis is the contender and must win with significant evidence to overthrow the status quo. This concept is sometimes referred to the tyranny of the status quo because as we will see later, to overthrow the null hypothesis takes usually 90 or greater confidence that this is the proper decision. Since the null and alternative hypotheses are contradictory, you must examine evidence to decide if you have enough evidence to reject the null hypothesis or not. The evidence is in the form of sample data. After you have determined which hypothesis the sample supports, you make a decision. There are two options for a decision. They are \"cannot accept H 0 \" if the sample information favors the alternative hypothesis or \"do not reject H 0 \" or \"decline to reject H 0 \" if the sample information is insufficient to reject the null hypothesis. These conclusions are all based upon a level of probability, a significance level, that is set by the analyst. Table 9.1 presents the various hypotheses in the relevant pairs. For example, if the null hypothesis is equal to some value, the alternative has to be not equal to that value. H 0 H a equal (=) not equal (≠) greater than or equal to (≥) less than (<) less than or equal to (≤) more than (>) NOTE As a mathematical convention H 0 always has a symbol with an equal in it. H a never has a symbol with an equal in it. The choice of symbol depends on the wording of the hypothesis test. H 0 : No more than 30% of the registered voters in Santa Clara County voted in the primary election. p ≤ .30 H a : More than 30% of the registered voters in Santa Clara County voted in the primary election. p > 30 Try It A medical trial is conducted to test whether or not a new medicine reduces cholesterol by 25%. State the null and alternative hypotheses. We want to test whether the mean GPA of students in American colleges is different from 2.0 (out of 4.0). The null and alternative hypotheses are: H 0 : μ = 2.0 H a : μ ≠ 2.0 Try It We want to test whether the mean height of eighth graders is 66 inches. State the null and alternative hypotheses. Fill in the correct symbol (=, ≠, ≥, <, ≤, >) for the null and alternative hypotheses. H 0 : μ __ 66 H a : μ __ 66 We want to test if college students take less than five years to graduate from college, on the average. The null and alternative hypotheses are: H 0 : μ ≥ 5 H a : μ < 5 Try It We want to test if it takes fewer than 45 minutes to teach a lesson plan. State the null and alternative hypotheses. Fill in the correct symbol ( =, ≠, ≥, <, ≤, >) for the null and alternative hypotheses. H 0 : μ __ 45 H a : μ __ 45 Chapter Review In a hypothesis test , sample data is evaluated in order to arrive at a decision about some type of claim. If certain conditions about the sample are satisfied, then the claim can be evaluated for a population. In a hypothesis test, we: Evaluate the null hypothesis , typically denoted with H 0 . The null is not rejected unless the hypothesis test shows otherwise. The null statement must always contain some form of equality (=, ≤ or ≥) Always write the alternative hypothesis , typically denoted with H a or H 1 , using not equal, less than or greater than symbols, i.e., (≠, <, or > ). If we reject the null hypothesis, then we can assume there is enough evidence to support the alternative hypothesis. Never state that a claim is proven true or false. Keep in mind the underlying fact that hypothesis testing is based on probability laws; therefore, we can talk only in terms of non-absolute certainties. You are testing that the mean speed of your cable Internet connection is more than three Megabits per second. What is the random variable? Describe in words. The random variable is the mean Internet speed in Megabits per second. You are testing that the mean speed of your cable Internet connection is more than three Megabits per second. State the null and alternative hypotheses. The American family has an average of two children. What is the random variable? Describe in words. The random variable is the mean number of children an American family has. The mean entry level salary of an employee at a company is $58,000. You believe it is higher for IT professionals in the company. State the null and alternative hypotheses. A sociologist claims the probability that a person picked at random in Times Square in New York City is visiting the area is 0.83. You want to test to see if the proportion is actually less. What is the random variable? Describe in words. The random variable is the proportion of people picked at random in Times Square visiting the city. A sociologist claims the probability that a person picked at random in Times Square in New York City is visiting the area is 0.83. You want to test to see if the claim is correct. State the null and alternative hypotheses. In a population of fish, approximately 42% are female. A test is conducted to see if, in fact, the proportion is less. State the null and alternative hypotheses. H 0 : p = 0.42 H a : p < 0.42 Suppose that a previous study stated that the mean time spent in jail by a first–time convicted burglar is 2.5 years. A revised study was then done to see if the mean time has increased. A random sample of 26 first-time convicted burglars in a recent year was picked. The mean length of time in jail from the survey was 3 years with a standard deviation of 1.8 years. Suppose that it is somehow known that the population standard deviation is 1.5. If you were conducting a hypothesis test to determine if the mean length of jail time has increased, what would the null and alternative hypotheses be? The distribution of the population is normal. H 0 : ________ H a : ________ A random survey of 75 people with student loans revealed that the mean length of time in repayment is 17.4 years with a standard deviation of 6.3 years. If you were conducting a hypothesis test to determine if the population mean time in repayment could likely be 15 years, what would the null and alternative hypotheses be? H 0 : __________ H a : __________ H 0 : μ = 15 H a : μ ≠ 15 The National Institute of Mental Health published an article stating that in any one-year period, approximately 9.5% of American adults suffer from depression or a depressive illness. Suppose that in a survey of 100 people in a certain town, seven of them suffered from depression or a depressive illness. If you were conducting a hypothesis test to determine if the true proportion of people in that town suffering from depression or a depressive illness is lower than the percent in the general adult American population, what would the null and alternative hypotheses be? H 0 : ________ H a : ________ Homework Some of the following statements refer to the null hypothesis, some to the alternate hypothesis. State the null hypothesis, H 0 , and the alternative hypothesis. H a , in terms of the appropriate parameter ( μ or p ). The mean number of years Americans work before retiring is 34. At most 60% of Americans vote in presidential elections. The mean starting salary for San Jose State University graduates is at least $100,000 per year. Twenty-nine percent of high school seniors get drunk each month. Fewer than 5% of adults ride the bus to work in Los Angeles. The mean number of cars a person owns in her lifetime is not more than ten. About half of Americans prefer to live away from cities, given the choice. Europeans have a mean paid vacation each year of six weeks. The chance of developing breast cancer is under 11% for females. Private universities' mean tuition cost is more than $20,000 per year. H 0 : μ = 34; H a : μ ≠ 34 H 0 : p ≤ 0.60; H a : p > 0.60 H 0 : μ ≥ 100,000; H a : μ < 100,000 H 0 : p = 0.29; H a : p ≠ 0.29 H 0 : p = 0.05; H a : p < 0.05 H 0 : μ ≤ 10; H a : μ > 10 H 0 : p = 0.50; H a : p ≠ 0.50 H 0 : μ = 6; H a : μ ≠ 6 H 0 : p ≥ 0.11; H a : p < 0.11 H 0 : μ ≤ 20,000; H a : μ > 20,000 Over the past few decades, public health officials have examined the link between weight concerns and teen girls' smoking. Researchers surveyed a group of 273 randomly selected teen girls living in Massachusetts (between 12 and 15 years old). After four years the girls were surveyed again. Sixty-three said they smoked to stay thin. Is there good evidence that more than 30% of the teen girls smoke to stay thin? The alternative hypothesis is: p < 0.30 p ≤ 0.30 p ≥ 0.30 p > 0.30 A statistics instructor believes that fewer than 20% of Evergreen Valley College (EVC) students attended the opening night midnight showing of the latest Marvel Universe movie. The instructor surveys 84 students and finds that 11 attended the midnight showing. An appropriate alternative hypothesis is: p = 0.20 p > 0.20 p < 0.20 p ≤ 0.20 c Previously, an organization reported that teenagers spent 4.5 hours per week, on average, on the phone. The organization thinks that, currently, the mean is higher. Fifteen randomly chosen teenagers were asked how many hours per week they spend on the phone. The sample mean was 4.75 hours with a sample standard deviation of 2.0. Conduct a hypothesis test. The null and alternative hypotheses are: H o : x ¯ = 4.5, H a : x ¯ > 4.5 H o : μ ≥ 4.5, H a : μ < 4.5 H o : μ = 4.75, H a : μ > 4.75 H o : μ = 4.5, H a : μ > 4.5 References Data from the National Institute of Mental Health. Available online at http://www.nimh.nih.gov/publicat/depression.cfm. Hypothesis a statement about the value of a population parameter, in case of two hypotheses, the statement assumed to be true is called the null hypothesis (notation H 0 ) and the contradictory statement is called the alternative hypothesis (notation H a ).", "section": "Null and Alternative Hypotheses", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Outcomes and the Type I and Type II Errors When you perform a hypothesis test, there are four possible outcomes depending on the actual truth (or falseness) of the null hypothesis H 0 and the decision to reject or not. The outcomes are summarized in the following table: Statistical Decision H 0 is actually... True False Cannot reject H 0 Correct outcome Type II error Cannot accept H 0 Type I error Correct outcome The four possible outcomes in the table are: The decision is cannot reject H 0 when H 0 is true (correct decision). The decision is cannot accept H 0 when H 0 is true (incorrect decision known as a Type I error ). This case is described as \"rejecting a good null\". As we will see later, it is this type of error that we will guard against by setting the probability of making such an error. The goal is to NOT take an action that is an error. The decision is cannot reject H 0 when, in fact, H 0 is false (incorrect decision known as a Type II error ). This is called \"accepting a false null\". In this situation you have allowed the status quo to remain in force when it should be overturned. As we will see, the null hypothesis has the advantage in competition with the alternative. The decision is cannot accept H 0 when H 0 is false ( correct decision ). Each of the errors occurs with a particular probability. The Greek letters α and β represent the probabilities. α = probability of a Type I error = P (Type I error) = probability of rejecting the null hypothesis when the null hypothesis is true: rejecting a good null. β = probability of a Type II error = P (Type II error) = probability of not rejecting the null hypothesis when the null hypothesis is false. (1 − β ) is called the Power of the Test . α and β should be as small as possible because they are probabilities of errors. Statistics allows us to set the probability that we are making a Type I error. The probability of making a Type I error is α. Recall that the confidence intervals in the last unit were set by choosing a value called Z α (or t α ) and the alpha value determined the confidence level of the estimate because it was the probability of the interval failing to capture the true mean (or proportion parameter p). This alpha and that one are the same. The easiest way to see the relationship between the alpha error and the level of confidence is with the following figure. In the center of is a normally distributed sampling distribution marked H 0 . This is a sampling distribution of X ¯ and by the Central Limit Theorem it is normally distributed. The distribution in the center is marked H 0 and represents the distribution for the null hypotheses H 0 : µ = 100. This is the value that is being tested. The formal statements of the null and alternative hypotheses are listed below the figure. The distributions on either side of the H 0 distribution represent distributions that would be true if H 0 is false, under the alternative hypothesis listed as H a . We do not know which is true, and will never know. There are, in fact, an infinite number of distributions from which the data could have been drawn if H a is true, but only two of them are on representing all of the others. To test a hypothesis we take a sample from the population and determine if it could have come from the hypothesized distribution with an acceptable level of significance. This level of significance is the alpha error and is marked on as the shaded areas in each tail of the H 0 distribution. (Each area is actually α/2 because the distribution is symmetrical and the alternative hypothesis allows for the possibility for the value to be either greater than or less than the hypothesized value--called a two-tailed test). If the sample mean marked as X ¯ 1 is in the tail of the distribution of H 0 , we conclude that the probability that it could have come from the H 0 distribution is less than alpha. We consequently state, \"the null hypothesis cannot be accepted with (α) level of significance\". The truth may be that this X ¯ 1 did come from the H 0 distribution, but from out in the tail. If this is so then we have falsely rejected a true null hypothesis and have made a Type I error. What statistics has done is provide an estimate about what we know, and what we control, and that is the probability of us being wrong, α. We can also see in that the sample mean could be really from an H a distribution, but within the boundary set by the alpha level. Such a case is marked as X ¯ 2 . There is a probability that X ¯ 2 actually came from H a but shows up in the range of H 0 between the two tails. This probability is the beta error, the probability of accepting a false null. Our problem is that we can only set the alpha error because there are an infinite number of alternative distributions from which the mean could have come that are not equal to H 0 . As a result, the statistician places the burden of proof on the alternative hypothesis. That is, we will not reject a null hypothesis unless there is a greater than 90, or 95, or even 99 percent probability that the null is false: the burden of proof lies with the alternative hypothesis. This is why we called this the tyranny of the status quo earlier. By way of example, the American judicial system begins with the concept that a defendant is \"presumed innocent\". This is the status quo and is the null hypothesis. The judge will tell the jury that they cannot find the defendant guilty unless the evidence indicates guilt beyond a \"reasonable doubt\" which is usually defined in criminal cases as 95% certainty of guilt. If the jury cannot accept the null, innocent, then action will be taken, jail time. The burden of proof always lies with the alternative hypothesis. (In civil cases, the jury needs only to be more than 50% certain of wrongdoing to find culpability, called \"a preponderance of the evidence\"). The example above was for a test of a mean, but the same logic applies to tests of hypotheses for all statistical parameters one may wish to test. The following are examples of Type I and Type II errors. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: Navah's rock climbing equipment is safe. Type I error : Navah thinks that his rock climbing equipment may not be safe when, in fact, it really is safe. Type II error : Navah thinks that her rock climbing equipment may be safe when, in fact, it is not safe. α = probability that Navah thinks her rock climbing equipment may not be safe when, in fact, it really is safe. β = probability that Navah thinks her rock climbing equipment may be safe when, in fact, it is not safe. Notice that, in this case, the error with the greater consequence is the Type II error. (If Navah thinks her rock climbing equipment is safe, she will go ahead and use it.) This is a situation described as \"accepting a false null\". Try It Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the blood cultures contain no traces of pathogen X . State the Type I and Type II errors. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: The victim of an automobile accident is alive when he arrives at the emergency room of a hospital. This is the status quo and requires no action if it is true. If the null hypothesis cannot be accepted then action is required and the hospital will begin appropriate procedures. Type I error : The emergency crew thinks that the victim is dead when, in fact, the victim is alive. Type II error : The emergency crew does not know if the victim is alive when, in fact, the victim is dead. α = probability that the emergency crew thinks the victim is dead when, in fact, he is really alive = P (Type I error). β = probability that the emergency crew does not know if the victim is alive when, in fact, the victim is dead = P (Type II error). The error with the greater consequence is the Type I error. (If the emergency crew thinks the victim is dead, they will not treat him.) Try It Suppose the null hypothesis, H 0 , is: a patient is not sick. Which type of error has the greater consequence, Type I or Type II? The error with the greater consequence is the Type II error: the patient will be thought well when, in fact, he is sick, so he will not get treatment. A company called Genetic Labs claims to be able to increase the likelihood that a pregnancy will result in a male being born. Statisticians want to test the claim. Suppose that the null hypothesis, H 0 , is: Genetic Labs has no effect on sex outcome. The status quo is that the claim is false. The burden of proof always falls to the person making the claim, in this case the Genetics Lab. Type I error : This results when a true null hypothesis is rejected. In the context of this scenario, we would state that we believe that Genetic Labs influences the sex outcome, when in fact it has no effect. The probability of this error occurring is denoted by the Greek letter alpha, α . Type II error : This results when we fail to reject a false null hypothesis. In context, we would state that Genetic Labs does not influence the sex outcome of a pregnancy when, in fact, it does. The probability of this error occurring is denoted by the Greek letter beta, β . The error of greater consequence would be the Type I error since people would use the Genetic Labs product in hopes of increasing the chances of having a male. Try It “Red tide” is a bloom of poison-producing algae–a few different species of a class of plankton called dinoflagellates. When the weather and water conditions cause these blooms, shellfish such as clams living in the area develop dangerous levels of a paralysis-inducing toxin. In Massachusetts, the Division of Marine Fisheries (DMF) monitors levels of the toxin in shellfish by regular sampling of shellfish along the coastline. If the mean level of toxin in clams exceeds 800 μg (micrograms) of toxin per kg of clam meat in any area, clam harvesting is banned there until the bloom is over and levels of toxin in clams subside. Describe both a Type I and a Type II error in this context, and state which error has the greater consequence. In this scenario, an appropriate null hypothesis would be H 0 : the mean level of toxins is at most 800 μ g, H 0 : μ 0 ≤ 800 μ g. Type I error : The DMF believes that toxin levels are still too high when, in fact, toxin levels are at most 800 μ g. The DMF continues the harvesting ban. Type II error : The DMF believes that toxin levels are within acceptable levels (are at least 800 μ g) when, in fact, toxin levels are still too high (more than 800 μ g). The DMF lifts the harvesting ban. This error could be the most serious. If the ban is lifted and clams are still toxic, consumers could possibly eat tainted food. In summary, the more dangerous error would be to commit a Type II error, because this error involves the availability of tainted clams for consumption. A certain experimental drug claims a cure rate of at least 75% for males with prostate cancer. Describe both the Type I and Type II errors in context. Which error is the more serious? Type I : A cancer patient believes the cure rate for the drug is less than 75% when it actually is at least 75%. Type II : A cancer patient believes the experimental drug has at least a 75% cure rate when it has a cure rate that is less than 75%. In this scenario, the Type II error contains the more severe consequence. If a patient believes the drug works at least 75% of the time, this most likely will influence the patient’s (and doctor’s) choice about whether to use the drug as a treatment option. Try It Determine both Type I and Type II errors for the following scenario: Assume a null hypothesis, H 0 , that states the percentage of adults with jobs is at least 88%. Identify the Type I and Type II errors from these four statements. Not to reject the null hypothesis that the percentage of adults who have jobs is at least 88% when that percentage is actually less than 88% Not to reject the null hypothesis that the percentage of adults who have jobs is at least 88% when the percentage is actually at least 88%. Reject the null hypothesis that the percentage of adults who have jobs is at least 88% when the percentage is actually at least 88%. Reject the null hypothesis that the percentage of adults who have jobs is at least 88% when that percentage is actually less than 88%. Chapter Review In every hypothesis test, the outcomes are dependent on a correct interpretation of the data. Incorrect calculations or misunderstood summary statistics can yield errors that affect the results. A Type I error occurs when a true null hypothesis is rejected. A Type II error occurs when a false null hypothesis is not rejected. The probabilities of these errors are denoted by the Greek letters α and β , for a Type I and a Type II error respectively. The power of the test, 1 – β , quantifies the likelihood that a test will yield the correct result of a true alternative hypothesis being accepted. A high power is desirable. The mean price of mid-sized cars in a region is $32,000. A test is conducted to see if the claim is true. State the Type I and Type II errors in complete sentences. Type I: The mean price of mid-sized cars is $32,000, but we conclude that it is not $32,000. Type II: The mean price of mid-sized cars is not $32,000, but we conclude that it is $32,000. A sleeping bag is tested to withstand temperatures of –15 °F. You think the bag cannot stand temperatures that low. State the Type I and Type II errors in complete sentences. For Exercise 9.12 , what are α and β in words? α = the probability that you think the bag cannot withstand -15 degrees F, when in fact it can β = the probability that you think the bag can withstand -15 degrees F, when in fact it cannot In words, describe 1 – β For Exercise 9.12 . A group of doctors is deciding whether or not to perform an operation. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the surgical procedure will go well. State the Type I and Type II errors in complete sentences. Type I: The procedure will go well, but the doctors think it will not. Type II: The procedure will not go well, but the doctors think it will. A group of doctors is deciding whether or not to perform an operation. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the surgical procedure will go well. Which is the error with the greater consequence? The power of a test is 0.981. What is the probability of a Type II error? 0.019 A group of divers is exploring an old sunken ship. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the sunken ship does not contain buried treasure. State the Type I and Type II errors in complete sentences. A microbiologist is testing a water sample for E-coli. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the sample does not contain E-coli. The probability that the sample does not contain E-coli, but the microbiologist thinks it does is 0.012. The probability that the sample does contain E-coli, but the microbiologist thinks it does not is 0.002. What is the power of this test? 0.998 A microbiologist is testing a water sample for E-coli. Suppose the null hypothesis, H 0 , is: the sample contains E-coli. Which is the error with the greater consequence? Homework State the Type I and Type II errors in complete sentences given the following statements. The mean number of years Americans work before retiring is 34. At most 60% of Americans vote in presidential elections. The mean starting salary for San Jose State University graduates is at least $100,000 per year. Twenty-nine percent of high school seniors get drunk each month. Fewer than 5% of adults ride the bus to work in Los Angeles. The mean number of cars a person owns in their lifetime is not more than ten. About half of Americans prefer to live away from cities, given the choice. Europeans have a mean paid vacation each year of six weeks. The chance of developing breast cancer is under 11% for females. Private universities mean tuition cost is more than $20,000 per year. Type I error: We conclude that the mean is not 34 years, when it really is 34 years. Type II error: We conclude that the mean is 34 years, when in fact it really is not 34 years. Type I error: We conclude that more than 60% of Americans vote in presidential elections, when the actual percentage is at most 60%.Type II error: We conclude that at most 60% of Americans vote in presidential elections when, in fact, more than 60% do. Type I error: We conclude that the mean starting salary is less than $100,000, when it really is at least $100,000. Type II error: We conclude that the mean starting salary is at least $100,000 when, in fact, it is less than $100,000. Type I error: We conclude that the proportion of high school seniors who get drunk each month is not 29%, when it really is 29%. Type II error: We conclude that the proportion of high school seniors who get drunk each month is 29% when, in fact, it is not 29%. Type I error: We conclude that fewer than 5% of adults ride the bus to work in Los Angeles, when the percentage that do is really 5% or more. Type II error: We conclude that 5% or more adults ride the bus to work in Los Angeles when, in fact, fewer that 5% do. Type I error: We conclude that the mean number of cars a person owns in their lifetime is more than 10, when in reality it is not more than 10. Type II error: We conclude that the mean number of cars a person owns in their lifetime is not more than 10 when, in fact, it is more than 10. Type I error: We conclude that the proportion of Americans who prefer to live away from cities is not about half, though the actual proportion is about half. Type II error: We conclude that the proportion of Americans who prefer to live away from cities is half when, in fact, it is not half. Type I error: We conclude that the duration of paid vacations each year for Europeans is not six weeks, when in fact it is six weeks. Type II error: We conclude that the duration of paid vacations each year for Europeans is six weeks when, in fact, it is not. Type I error: We conclude that the proportion is less than 11%, when it is really at least 11%. Type II error: We conclude that the proportion of females who develop breast cancer is at least 11%, when in fact it is less than 11%. Type I error: We conclude that the average tuition cost at private universities is more than $20,000, though in reality it is at most $20,000. Type II error: We conclude that the average tuition cost at private universities is at most $20,000 when, in fact, it is more than $20,000. For statements a-j in Exercise 9.49 , answer the following in complete sentences. State a consequence of committing a Type I error. State a consequence of committing a Type II error. When a new drug is created, the pharmaceutical company must subject it to testing before receiving the necessary permission from the Food and Drug Administration (FDA) to market the drug. Suppose the null hypothesis is “the drug is unsafe.” What is the Type II Error? To conclude the drug is safe when in, fact, it is unsafe. Not to conclude the drug is safe when, in fact, it is safe. To conclude the drug is safe when, in fact, it is safe. Not to conclude the drug is unsafe when, in fact, it is unsafe. b A statistics instructor believes that fewer than 20% of Evergreen Valley College (EVC) students attended the opening midnight showing of the latest Marvel Universe movie. The instructor surveys 84 of students in the class and finds that 11 of them attended the midnight showing. The Type I error is to conclude that the percent of EVC students who attended is ________. at least 20%, when in fact, it is less than 20%. 20%, when in fact, it is 20%. less than 20%, when in fact, it is at least 20%. less than 20%, when in fact, it is less than 20%. It is believed that Lake Tahoe Community College (LTCC) Intermediate Algebra students get less than seven hours of sleep per night, on average. A survey of 22 LTCC Intermediate Algebra students generated a mean of 7.24 hours with a standard deviation of 1.93 hours. At a level of significance of 5%, do LTCC Intermediate Algebra students get less than seven hours of sleep per night, on average? The Type II error is not to reject that the mean number of hours of sleep LTCC students get per night is at least seven when, in fact, the mean number of hours is more than seven hours. is at most seven hours. is at least seven hours. is less than seven hours. d Previously, an organization reported that teenagers spent 4.5 hours per week, on average, on the phone. The organization thinks that, currently, the mean is higher. Fifteen randomly chosen teenagers were asked how many hours per week they spend on the phone. The sample mean was 4.75 hours with a sample standard deviation of 2.0. Conduct a hypothesis test, the Type I error is: to conclude that the current mean hours per week is higher than 4.5, when in fact, it is higher to conclude that the current mean hours per week is higher than 4.5, when in fact, it is the same to conclude that the mean hours per week currently is 4.5, when in fact, it is higher to conclude that the mean hours per week currently is no higher than 4.5, when in fact, it is not higher Type I Error The decision is to reject the null hypothesis when, in fact, the null hypothesis is true. Type II Error The decision is not to reject the null hypothesis when, in fact, the null hypothesis is false.", "section": "Outcomes and the Type I and Type II Errors", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Probability Distribution Needed for Hypothesis Testing Earlier in the course, we discussed sampling distributions. Particular distributions are associated with various types of hypothesis testing. The following table summarizes various hypothesis tests and corresponding probability distributions that will be used to conduct the test (based on the assumptions shown below): Type of Hypothesis Test Population Parameter Estimated value (point estimate) Probability Distribution Used Hypothesis test for the mean, when the population standard deviation is known Population mean μ Sample mean x ¯ Normal distribution, X ¯ ~ N ( μ X , σ X n ) Hypothesis test for the mean, when the population standard deviation is unknown and the distribution of the sample mean is approximately normal Population mean μ Sample mean x ¯ Student’s t-distribution, t d f Hypothesis test for proportions Population proportion p Sample proportion p ' Normal distribution, P ' ~ N ( p , p · q n ) Assumptions When you perform a hypothesis test of a single population mean μ using a normal distribution (often called a z-test), you take a simple random sample from the population. The population you are testing is normally distributed , or your sample size is sufficiently large. You know the value of the population standard deviation , which, in reality, is rarely known. When you perform a hypothesis test of a single population mean μ using a Student's t-distribution (often called a t -test), there are fundamental assumptions that need to be met in order for the test to work properly. Your data should be a simple random sample that comes from a population that is approximately normally distributed. You use the sample standard deviation to approximate the population standard deviation. (Note that if the sample size is sufficiently large, a t -test will work even if the population is not approximately normally distributed). When you perform a hypothesis test of a single population proportion p , you take a simple random sample from the population. You must meet the conditions for a binomial distribution : there are a certain number n of independent trials, the outcomes of any trial are success or failure, and each trial has the same probability of a success p . The shape of the binomial distribution needs to be similar to the shape of the normal distribution. To ensure this, the quantities np and nq must both be greater than five ( n p > 5 and n q > 5 ). Then the binomial distribution of a sample (estimated) proportion can be approximated by the normal distribution with μ = p and σ = p q n . Remember that q = 1 - p . Hypothesis Test for the Mean Going back to the standardizing formula we can derive the test statistic for testing hypotheses concerning means. Z c = x ¯ - μ 0 σ / n The standardizing formula cannot be solved as it is because we do not have μ, the population mean. However, if we substitute in the hypothesized value of the mean, μ 0 in the formula as above, we can compute a Z value. This is the test statistic for a test of hypothesis for a mean and is presented in . We interpret this Z value as the associated probability that a sample with a sample mean of X ¯ could have come from a distribution with a population mean of H 0 and we call this Z value Z c for “calculated”. and show this process. In two of the three possible outcomes are presented. X ¯ 1 and X ¯ 3 are in the tails of the hypothesized distribution of H 0 . Notice that the horizontal axis in the top panel is labeled X ¯ 's. This is the same theoretical distribution of X ¯ 's, the sampling distribution, that the Central Limit Theorem tells us is normally distributed. This is why we can draw it with this shape. The horizontal axis of the bottom panel is labeled Z and is the standard normal distribution. Z α 2 and -Z α 2 , called the critical values , are marked on the bottom panel as the Z values associated with the probability the analyst has set as the level of significance in the test, (α). The probabilities in the tails of both panels are, therefore, the same. Notice that for each X ¯ there is an associated Z c , called the calculated Z, that comes from solving the equation above. This calculated Z is nothing more than the number of standard deviations that the hypothesized mean is from the sample mean. If the sample mean falls \"too many\" standard deviations from the hypothesized mean we conclude that the sample mean could not have come from the distribution with the hypothesized mean, given our pre-set required level of significance. It could have come from H 0 , but it is deemed just too unlikely. In both X ¯ 1 and X ¯ 3 are in the tails of the distribution. They are deemed \"too far\" from the hypothesized value of the mean given the chosen level of alpha. If in fact this sample mean it did come from H 0 , but from in the tail, we have made a Type I error: we have rejected a good null. Our only real comfort is that we know the probability of making such an error, α, and we can control the size of α. shows the third possibility for the location of the sample mean, x _ . Here the sample mean is within the two critical values. That is, within the probability of (1-α) and we cannot reject the null hypothesis. This gives us the decision rule for testing a hypothesis for a two-tailed test: Decision rule: two-tail test If | Z c | < Z α 2 : then do not REJECT H 0 If | Z c | > Z α 2 : then REJECT H 0 This rule will always be the same no matter what hypothesis we are testing or what formulas we are using to make the test. The only change will be to change the Z c to the appropriate symbol for the test statistic for the parameter being tested. Stating the decision rule another way: if the sample mean is unlikely to have come from the distribution with the hypothesized mean we cannot accept the null hypothesis. Here we define \"unlikely\" as having a probability less than alpha of occurring. P-Value Approach An alternative decision rule can be developed by calculating the probability that a sample mean could be found that would give a test statistic larger than the test statistic found from the current sample data assuming that the null hypothesis is true. Here the notion of \"likely\" and \"unlikely\" is defined by the probability of drawing a sample with a mean from a population with the hypothesized mean that is either larger or smaller than that found in the sample data. Simply stated, the p-value approach compares the desired significance level, α, to the p-value which is the probability of drawing a sample mean further from the hypothesized value than the actual sample mean. A large p -value calculated from the data indicates that we should not reject the null hypothesis . The smaller the p -value, the more unlikely the outcome, and the stronger the evidence is against the null hypothesis. We would reject the null hypothesis if the evidence is strongly against it. The relationship between the decision rule of comparing the calculated test statistics, Z c , and the Critical Value, Z α , and using the p -value can be seen in . The calculated value of the test statistic is Z c in this example and is marked on the bottom graph of the standard normal distribution because it is a Z value. In this case the calculated value is in the tail and thus we cannot accept the null hypothesis, the associated X ¯ is just too unusually large to believe that it came from the distribution with a mean of µ 0 with a significance level of α. If we use the p -value decision rule we need one more step. We need to find in the standard normal table the probability associated with the calculated test statistic, Z c . We then compare that to the α associated with our selected level of confidence. In we see that the p -value is less than α and therefore we cannot accept the null. We know that the p -value is less than α because the area under the p-value is smaller than α/2. It is important to note that two researchers drawing randomly from the same population may find two different P-values from their samples. This occurs because the P-value is calculated as the probability in the tail beyond the sample mean assuming that the null hypothesis is correct. Because the sample means will in all likelihood be different this will create two different P-values. Nevertheless, the conclusions as to the null hypothesis should be different with only the level of probability of α. Here is a systematic way to make a decision of whether you cannot accept or cannot reject a null hypothesis if using the p -value and a preset or preconceived α (the \" significance level \"). A preset α is the probability of a Type I error (rejecting the null hypothesis when the null hypothesis is true). It may or may not be given to you at the beginning of the problem. In any case, the value of α is the decision of the analyst. When you make a decision to reject or not reject H 0 , do as follows: If α > p -value, cannot accept H 0 . The results of the sample data are significant. There is sufficient evidence to conclude that H 0 is an incorrect belief and that the alternative hypothesis , H a , may be correct. If α ≤ p -value, cannot reject H 0 . The results of the sample data are not significant. There is not sufficient evidence to conclude that the alternative hypothesis, H a , may be correct. In this case the status quo stands. When you \"cannot reject H 0 \", it does not mean that you should believe that H 0 is true. It simply means that the sample data have failed to provide sufficient evidence to cast serious doubt about the truthfulness of H 0 . Remember that the null is the status quo and it takes high probability to overthrow the status quo. This bias in favor of the null hypothesis is what gives rise to the statement \"tyranny of the status quo\" when discussing hypothesis testing and the scientific method. Both decision rules will result in the same decision and it is a matter of preference which one is used. One and Two-tailed Tests The discussion of - was based on the null and alternative hypothesis presented in . This was called a two-tailed test because the alternative hypothesis allowed that the mean could have come from a population which was either larger or smaller than the hypothesized mean in the null hypothesis. This could be seen by the statement of the alternative hypothesis as μ ≠ 100, in this example. It may be that the analyst has no concern about the value being \"too\" high or \"too\" low from the hypothesized value. If this is the case, it becomes a one-tailed test and all of the alpha probability is placed in just one tail and not split into α/2 as in the above case of a two-tailed test. Any test of a claim will be a one-tailed test. For example, a car manufacturer claims that their Model 17B provides gas mileage of greater than 25 miles per gallon. The null and alternative hypothesis would be: H 0 : µ ≤ 25 H a : µ > 25 The claim would be in the alternative hypothesis. The burden of proof in hypothesis testing is carried in the alternative. This is because failing to reject the null, the status quo, must be accomplished with 90 or 95 percent confidence that it cannot be maintained. Said another way, we want to have only a 5 or 10 percent probability of making a Type I error, rejecting a good null; overthrowing the status quo. This is a one-tailed test and all of the alpha probability is placed in just one tail and not split into α/2 as in the above case of a two-tailed test. shows the two possible cases and the form of the null and alternative hypothesis that give rise to them. where μ 0 is the hypothesized value of the population mean. Test Statistics for Test of Means, Varying Sample Size, Population Standard Deviation Known or Unknown Sample size Test statistic < 30 (σ unknown) t c = X ¯ - μ 0 s / n < 30 (σ known) Z c = X ¯ - μ 0 σ / n > 30 (σ unknown) Z c = X ¯ - μ 0 s / n > 30 (σ known) Z c = X ¯ - μ 0 σ / n Effects of Sample Size on Test Statistic In developing the confidence intervals for the mean from a sample, we found that most often we would not have the population standard deviation, σ. If the sample size were less than 30, we could simply substitute the point estimate for σ, the sample standard deviation, s, and use the student's t -distribution to correct for this lack of information. When testing hypotheses we are faced with this same problem and the solution is exactly the same. Namely: If the population standard deviation is unknown, and the sample size is less than 30, substitute s, the point estimate for the population standard deviation, σ, in the formula for the test statistic and use the student's t -distribution. All the formulas and figures above are unchanged except for this substitution and changing the Z distribution to the student's t -distribution on the graph. Remember that the student's t -distribution can only be computed knowing the proper degrees of freedom for the problem. In this case, the degrees of freedom is computed as before with confidence intervals: df = (n-1). The calculated t-value is compared to the t-value associated with the pre-set level of confidence required in the test, t α , df found in the student's t tables. If we do not know σ, but the sample size is 30 or more, we simply substitute s for σ and use the normal distribution. summarizes these rules. A Systematic Approach for Testing a Hypothesis A systematic approach to hypothesis testing follows the following steps and in this order. This template will work for all hypotheses that you will ever test. Set up the null and alternative hypothesis. This is typically the hardest part of the process. Here the question being asked is reviewed. What parameter is being tested, a mean, a proportion, differences in means, etc. Is this a one-tailed test or two-tailed test? Decide the level of significance required for this particular case and determine the critical value. These can be found in the appropriate statistical table. The levels of confidence typical for businesses are 80, 90, 95, 98, and 99. However, the level of significance is a policy decision and should be based upon the risk of making a Type I error, rejecting a good null. Consider the consequences of making a Type I error. Next, on the basis of the hypotheses and sample size, select the appropriate test statistic and find the relevant critical value: Z α , t α , etc. Drawing the relevant probability distribution and marking the critical value is always big help. Be sure to match the graph with the hypothesis, especially if it is a one-tailed test. Take a sample(s) and calculate the relevant parameters: sample mean, standard deviation, or proportion. Using the formula for the test statistic from above in step 2, now calculate the test statistic for this particular case using the parameters you have just calculated. Compare the calculated test statistic and the critical value. Marking these on the graph will give a good visual picture of the situation. There are now only two situations: The test statistic is in the tail: Cannot Accept the null, the probability that this sample mean (proportion) came from the hypothesized distribution is too small to believe that it is the real home of these sample data. The test statistic is not in the tail: Cannot Reject the null, the sample data are compatible with the hypothesized population parameter. Reach a conclusion. It is best to articulate the conclusion two different ways. First a formal statistical conclusion such as “With a 5 % level of significance we cannot accept the null hypotheses that the population mean is equal to XX (units of measurement)”. The second statement of the conclusion is less formal and states the action, or lack of action, required. If the formal conclusion was that above, then the informal one might be, “The machine is broken and we need to shut it down and call for repairs”. All hypotheses tested will go through this same process. The only changes are the relevant formulas and those are determined by the hypothesis required to answer the original question. Chapter Review In order for a hypothesis test’s results to be generalized to a population, certain requirements must be satisfied. When testing for a single population mean: A Student's t -test should be used if the data come from a simple, random sample and the population is approximately normally distributed, or the sample size is large, with an unknown standard deviation. The normal test will work if the data come from a simple, random sample and the population is approximately normally distributed, or the sample size is large. When testing a single population proportion use a normal test for a single population proportion if the data comes from a simple, random sample, fill the requirements for a binomial distribution, and the mean number of success and the mean number of failures satisfy the conditions: np > 5 and nq > 5 where n is the sample size, p is the probability of a success, and q is the probability of a failure. Formula Review Test Statistics for Test of Means, Varying Sample Size, Population Known or Unknown Sample size Test statistic < 30 (σ unknown) t c = X ¯ - μ 0 s / n < 30 (σ known) Z c = X ¯ - μ 0 σ / n > 30 (σ unknown) Z c = X ¯ - μ 0 s / n > 30 (σ known) Z c = X ¯ - μ 0 σ / n Which two distributions can you use for hypothesis testing for this chapter? A normal distribution or a Student’s t -distribution Which distribution do you use when you are testing a population mean and the population standard deviation is known? Assume sample size is large. Assume a normal distribution with n ≥ 30. Which distribution do you use when the standard deviation is not known and you are testing one population mean? Assume a normal distribution, with n ≥ 30. Use a Student’s t -distribution A population mean is 13. The sample mean is 12.8, and the sample standard deviation is two. The sample size is 20. What distribution should you use to perform a hypothesis test? Assume the underlying population is normal. A population has a mean is 25 and a standard deviation of five. The sample mean is 24, and the sample size is 108. What distribution should you use to perform a hypothesis test? a normal distribution for a single population mean It is thought that 42% of respondents in a taste test would prefer Brand A . In a particular test of 100 people, 39% preferred Brand A . What distribution should you use to perform a hypothesis test? You are performing a hypothesis test of a single population mean using a Student’s t -distribution. What must you assume about the distribution of the data? It must be approximately normally distributed. You are performing a hypothesis test of a single population mean using a Student’s t -distribution. The data are not from a simple random sample. Can you accurately perform the hypothesis test? You are performing a hypothesis test of a single population proportion. What must be true about the quantities of np and nq ? They must both be greater than five. You are performing a hypothesis test of a single population proportion. You find out that np is less than five. What must you do to be able to perform a valid hypothesis test? You are performing a hypothesis test of a single population proportion. The data come from which distribution? binomial distribution Homework It is believed that Lake Tahoe Community College (LTCC) Intermediate Algebra students get less than seven hours of sleep per night, on average. A survey of 22 LTCC Intermediate Algebra students generated a mean of 7.24 hours with a standard deviation of 1.93 hours. At a level of significance of 5%, do LTCC Intermediate Algebra students get less than seven hours of sleep per night, on average? The distribution to be used for this test is X – ~ ________________ N ( 7.24 , 1.93 22 ) N ( 7.24 , 1.93 ) t 22 t 21 d Binomial Distribution a discrete random variable (RV) that arises from Bernoulli trials. There are a fixed number, n , of independent trials. “Independent” means that the result of any trial (for example, trial 1) does not affect the results of the following trials, and all trials are conducted under the same conditions. Under these circumstances the binomial RV Χ is defined as the number of successes in n trials. The notation is: X ~ B(n, p) μ = np and the standard deviation is σ = n p q . The probability of exactly x successes in n trials is P ( X = x ) = ( n x ) p x q n − x . Normal Distribution a continuous random variable (RV) with pdf f ( x ) = 1 σ 2 π e − ( x − μ ) 2 2 σ 2 , where μ is the mean of the distribution, and σ is the standard deviation, notation: X ~ N ( μ , σ ). If μ = 0 and σ = 1, the RV is called the standard normal distribution . Standard Deviation a number that is equal to the square root of the variance and measures how far data values are from their mean; notation: s for sample standard deviation and σ for population standard deviation. Student's t -Distribution investigated and reported by William S. Gossett in 1908 and published under the pseudonym Student. The major characteristics of the random variable (RV) are: It is continuous and assumes any real values. The pdf is symmetrical about its mean of zero. However, it is more spread out and flatter at the apex than the normal distribution. It approaches the standard normal distribution as n gets larger. There is a \"family\" of t -distributions: every representative of the family is completely defined by the number of degrees of freedom which is one less than the number of data items. Test Statistic The formula that counts the number of standard deviations on the relevant distribution that estimated parameter is away from the hypothesized value. Critical Value The t or Z value set by the researcher that measures the probability of a Type I error, α.", "section": "Probability Distribution Needed for Hypothesis Testing", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Full Hypothesis Test Examples Tests on Means Jeffrey, as an eight-year old, established a mean time of 16.43 seconds for swimming the 25-yard freestyle, with a standard deviation of 0.8 seconds . His dad, Frank, thought that Jeffrey could swim the 25-yard freestyle faster using goggles. Frank bought Jeffrey a new pair of expensive goggles and timed Jeffrey for 15 25-yard freestyle swims . For the 15 swims, Jeffrey's mean time was 16 seconds. Frank thought that the goggles helped Jeffrey to swim faster than the 16.43 seconds. Conduct a hypothesis test using a preset α = 0.05. Assume that the swim times for the 25-yard freestyle are normal. Set up the Hypothesis Test: Since the problem is about a mean, this is a test of a single population mean . H 0 : μ = 16.43 H a : μ < 16.43 For Jeffrey to swim faster, his time will be less than 16.43 seconds. The \"<\" tells you this is left-tailed. Determine the distribution needed: Random variable: X ¯ = the mean time to swim the 25-yard freestyle. Distribution for the test: X ¯ is normal (population standard deviation is known: σ = 0.8) X ¯ ~ N ( μ , σ X n ) Therefore, X ¯ ~ N ( 16.43 , 0.8 15 ) μ = 16.43 comes from H 0 and not the data. σ = 0.8, and n = 15. Calculate the p -value using the normal distribution for a mean: p -value = P ( x ¯ < 16) = 0.0187 where the sample mean in the problem is given as 16. p -value = 0.0187 (This is called the actual level of significance .) The p -value is the area to the left of the sample mean is given as 16. Graph: μ = 16.43 comes from H 0 . Our assumption is μ = 16.43. Interpretation of the p -value: If H 0 is true , there is a 0.0187 probability (1.87%)that Jeffrey's mean time to swim the 25-yard freestyle is 16 seconds or less. Because a 1.87% chance is small, the mean time of 16 seconds or less is unlikely to have happened randomly. It is a rare event. Compare α and the p -value: α = 0.05 p -value = 0.0187 α > p -value Make a decision: Since α > p -value, reject H 0 . This indicates that you reject the null hypothesis that the mean time to swim the 25-yard freestyle is at least 16.43 seconds. Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence that Jeffrey's mean time to swim the 25-yard freestyle is less than 16.43 seconds. Thus, based on the sample data, we conclude that Jeffrey swims faster using the new goggles. The Type I and Type II errors for this problem are as follows: The Type I error is to conclude that Jeffrey swims the 25-yard freestyle, on average, in less than 16.43 seconds when, in fact, he actually swims the 25-yard freestyle, on average, in at least 16.43 seconds. (Reject the null hypothesis when the null hypothesis is true.) The Type II error is that there is not evidence to conclude that Jeffrey swims the 25-yard freestyle, on average, in less than 16.43 seconds when, in fact, he actually does swim the 25-yard free-style, on average, in less than 16.43 seconds. (Do not reject the null hypothesis when the null hypothesis is false.) Try It The mean throwing distance of a football for Marco, a high school quarterback, is 40 yards, with a standard deviation of two yards. The team coach tells Marco to adjust his grip to get more distance. The coach records the distances for 20 throws. For the 20 throws, Marco’s mean distance was 45 yards. The coach thought the different grip helped Marco throw farther than 40 yards. Conduct a hypothesis test using a preset α = 0.05. Assume the throw distances for footballs are normal. First, determine what type of test this is, set up the hypothesis test, find the p -value, sketch the graph, and state your conclusion. Since the problem is about a mean, this is a test of a single population mean. H 0 : μ = 40 H a : μ > 40 p = 0.0062 Because p < α , we reject the null hypothesis. There is sufficient evidence to suggest that the change in grip improved Marco’s throwing distance. Jasmine has just begun her new job on the sales force of a very competitive company. In a sample of 16 sales calls it was found that she closed the contract for an average value of 108 dollars with a standard deviation of 12 dollars. Company policy requires that new members of the sales force must exceed an average of $100 per contract during the trial employment period. Can we conclude that Jasmine has met this requirement at the confidence level of 95%? H 0 : µ ≤ 100 H a : µ > 100 The null and alternative hypothesis are for the parameter µ because the number of dollars of the contracts is a continuous random variable. Also, this is a one-tailed test because the company has only an interested if the number of dollars per contact is below a particular number not \"too high\" a number. This can be thought of as making a claim that the requirement is being met and thus the claim is in the alternative hypothesis. Test statistic: t c = x ¯ − µ 0 s n = 108 − 100 ( 12 16 ) = 2.67 Critical value: t a = 1.753 with n-1 degrees of freedom= 15 The test statistic is a Student's t because the sample size is below 30; therefore, we cannot use the normal distribution. Comparing the calculated value of the test statistic and the critical value of t ( t a ) at a 5% significance level, we see that the calculated value is in the tail of the distribution. Thus, we conclude that 108 dollars per contract is significantly larger than the hypothesized value of 100 and thus we cannot accept the null hypothesis. There is evidence that supports Jasmine's performance meets company standards. Try It It is believed that a stock price for a particular company will grow at a rate of $5 per week with a standard deviation of $1. An investor believes the stock won’t grow as quickly. The changes in stock price is recorded for ten weeks and are as follows: $4, $3, $2, $3, $1, $7, $2, $1, $1, $2. Perform a hypothesis test using a 5% level of significance. State the null and alternative hypotheses, state your conclusion, and identify the Type I errors. H 0 : μ = 5 H a : μ < 5 p = 0.0082 Because p < α , we reject the null hypothesis. There is sufficient evidence to suggest that the stock price of the company grows at a rate less than $5 a week. Type I Error: To conclude that the stock price is growing slower than $5 a week when, in fact, the stock price is growing at $5 a week (reject the null hypothesis when the null hypothesis is true). Type II Error: To conclude that the stock price is growing at a rate of $5 a week when, in fact, the stock price is growing slower than $5 a week (do not reject the null hypothesis when the null hypothesis is false). A manufacturer of salad dressings uses machines to dispense liquid ingredients into bottles that move along a filling line. The machine that dispenses salad dressings is working properly when 8 ounces are dispensed. Suppose that the average amount dispensed in a particular sample of 35 bottles is 7.91 ounces with a variance of 0.03 ounces squared, s 2 . Is there evidence that the machine should be stopped and production wait for repairs? The lost production from a shutdown is potentially so great that management feels that the level of confidence in the analysis should be 99%. Again we will follow the steps in our analysis of this problem. STEP 1 : Set the Null and Alternative Hypothesis. The random variable is the quantity of fluid placed in the bottles. This is a continuous random variable and the parameter we are interested in is the mean. Our hypothesis therefore is about the mean. In this case we are concerned that the machine is not filling properly. From what we are told it does not matter if the machine is over-filling or under-filling, both seem to be an equally bad error. This tells us that this is a two-tailed test: if the machine is malfunctioning it will be shutdown regardless if it is from over-filling or under-filling. The null and alternative hypotheses are thus: H 0 : μ = 8 H a : μ ≠ 8 STEP 2 : Decide the level of confidence and draw the graph showing the critical value. This problem has already set the level of confidence at 99%. The decision seems an appropriate one and shows the thought process when setting the confidence level at 1%. Management wants to be very certain, as certain as probability will allow, that they are not shutting down a machine that is not in need of repair. To draw the distribution and the critical value, we need to know which distribution to use. Because this is a continuous random variable and we are interested in the mean, and the sample size is greater than 30, the appropriate distribution is the normal distribution and the relevant critical value is 2.575 from the normal table. We draw the graph and mark these points. STEP 3 : Calculate sample parameters and the test statistic. The sample parameters are provided, the sample mean is 7.91 and the sample variance is .03 and the sample size is 35. We need to note that the sample variance was provided not the sample standard deviation, which is what we need for the formula. Remembering that the standard deviation is simply the square root of the variance, we therefore know the sample standard deviation, s, is 0.173. With this information we calculate the test statistic as -3.07, and mark it on the graph. Z c = x ¯ - μ 0 s n = 7.91 - 8 .173 35 = -3.07 STEP 4 : Compare test statistic and the critical values Now we compare the test statistic and the critical value by placing the test statistic on the graph. We see that the test statistic is in the tail, decidedly greater than the critical value of 2.575. We note that even the very small difference between the hypothesized value and the sample value is still a large number of standard deviations. The sample mean is only 0.08 ounces different from the required level of 8 ounces, but it is 3 plus standard deviations away and thus we cannot accept the null hypothesis. STEP 5 : Reach a Conclusion Three standard deviations of a test statistic will guarantee that the test will fail. The probability that anything is within three standard deviations is almost zero. Actually it is 0.0026 on the normal distribution, which is certainly almost zero in a practical sense. Our formal conclusion would be “ At a 99% level of confidence we cannot accept the hypothesis that the sample mean came from a distribution with a mean of 8 ounces” Or less formally, and getting to the point, “At a 99% level of confidence we conclude that the machine is under filling the bottles and is in need of repair”. Try It A company records the mean time of employees working in a day. The mean comes out to be 475 minutes, with a standard deviation of 45 minutes. A manager recorded times of 20 employees. The times of working were (frequencies are in parentheses) 460(3); 465(2); 470(3); 475(1); 480(6); 485(3); 490(2). Conduct a hypothesis test using a 2.5% level of significance to determine if the mean time is more than 475 . Set up the Hypothesis Test: H 0 : μ = 475 H 0 : μ > 475 This is a right-tailed test. The random variable X is the mean time of employees working in a day. Distribution for the test: σ is known. X ~ N 475 , 45 20 x ¯ = 475 . 5 minutes (from the data). σ = 45 minutes. We assume μ = 475 minutes unless our data shows otherwise. The p -value is calculated: p -value = P ( x ¯ > 475 . 5 ) = 0 . 5044 Interpretation of p -value: If H 0 is true, then there is a 0.5044, or 50.44%, chance that the mean time of employees working is 475.5 minutes or more. Since a 50.44% chance is large enough, the mean time of 475.5 is not a rare event. Compare α and p values: α = 0 . 025 and p = 0 . 5044 Make a decision: Since α < p value, do not reject H 0 . Conclusion: At the 2.5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the true mean time of employees is more than 475 minutes. Hypothesis Test for Proportions Just as there were confidence intervals for proportions, or more formally, the population parameter p of the binomial distribution, there is the ability to test hypotheses concerning p . The population parameter for the binomial is p . The estimated value (point estimate) for p is p′ where p′ = x/n , x is the number of successes in the sample and n is the sample size. When you perform a hypothesis test of a population proportion p , you take a simple random sample from the population. The conditions for a binomial distribution must be met, which are: there are a certain number n of independent trials meaning random sampling, the outcomes of any trial are binary, success or failure, and each trial has the same probability of a success p . The shape of the binomial distribution needs to be similar to the shape of the normal distribution. To ensure this, the quantities np′ and nq′ must both be greater than five ( np′ > 5 and nq′ > 5). In this case the binomial distribution of a sample (estimated) proportion can be approximated by the normal distribution with μ = np and σ = np . Remember that q = 1 – p . There is no distribution that can correct for this small sample bias and thus if these conditions are not met we simply cannot test the hypothesis with the data available at that time. We met this condition when we first were estimating confidence intervals for p . Again, we begin with the standardizing formula modified because this is the distribution of a binomial. Z = p' - p pq n Substituting p 0 , the hypothesized value of p , we have: Z c = p' - p 0 p 0 q 0 n This is the test statistic for testing hypothesized values of p , where the null and alternative hypotheses take one of the following forms: Two-tailed test One-tailed test One-tailed test H 0 : p = p 0 H 0 : p ≤ p 0 H 0 : p ≥ p 0 H a : p ≠ p 0 H a : p > p 0 H a : p < p 0 The decision rule stated above applies here also: if the calculated value of Z c shows that the sample proportion is \"too many\" standard deviations from the hypothesized proportion, the null hypothesis cannot be accepted. The decision as to what is \"too many\" is pre-determined by the analyst depending on the level of significance required in the test. The mortgage department of a large bank is interested in the nature of loans of first-time borrowers. This information will be used to tailor their marketing strategy. They believe that 50% of first-time borrowers take out smaller loans than other borrowers. They perform a hypothesis test to determine if the percentage is the same or different from 50% . They sample 100 first-time borrowers and find 53 of these loans are smaller that the other borrowers. For the hypothesis test, they choose a 5% level of significance. STEP 1 : Set the null and alternative hypothesis. H 0 : p = 0.50 H a : p ≠ 0.50 The words \"is the same or different from\" tell you this is a two-tailed test. The Type I and Type II errors are as follows: The Type I error is to conclude that the proportion of borrowers is different from 50% when, in fact, the proportion is actually 50%. (Reject the null hypothesis when the null hypothesis is true). The Type II error is there is not enough evidence to conclude that the proportion of first time borrowers differs from 50% when, in fact, the proportion does differ from 50%. (You fail to reject the null hypothesis when the null hypothesis is false.) STEP 2 : Decide the level of significance and draw the graph showing the critical value The level of significance has been set by the problem at the 5% level. Because this is two-tailed test one-half of the alpha value will be in the upper tail and one-half in the lower tail as shown on the graph. The critical value for the normal distribution at the 95% level of confidence is 1.96. This can easily be found on the student’s t-table at the very bottom at infinite degrees of freedom remembering that at infinity the t-distribution is the normal distribution. Of course the value can also be found on the normal table but you have go looking for one-half of 95 (0.475) inside the body of the table and then read out to the sides and top for the number of standard deviations. STEP 3 : Calculate the sample parameters and critical value of the test statistic. The test statistic is a normal distribution, Z, for testing proportions and is: Z = p' - p 0 p 0 q 0 n = .53 - .50 .5 ( .5 ) 100 = 0.60 For this case, the sample of 100 found 53 of these loans were smaller than those of other borrowers. The sample proportion, p′ = 53/100= 0.53 The test question, therefore, is : “Is 0.53 significantly different from .50?” Putting these values into the formula for the test statistic we find that 0.53 is only 0.60 standard deviations away from .50. This is barely off of the mean of the standard normal distribution of zero. There is virtually no difference from the sample proportion and the hypothesized proportion in terms of standard deviations. STEP 4 : Compare the test statistic and the critical value. The calculated value is well within the critical values of ± 1.96 standard deviations and thus we cannot reject the null hypothesis. To reject the null hypothesis we need significant evident of difference between the hypothesized value and the sample value. In this case the sample value is very nearly the same as the hypothesized value measured in terms of standard deviations. STEP 5 : Reach a conclusion The formal conclusion would be “At a 5% level of significance we cannot reject the null hypothesis that 50% of first-time borrowers take out smaller loans than other borrowers.” Notice the length to which the conclusion goes to include all of the conditions that are attached to the conclusion. Statisticians, for all the criticism they receive, are careful to be very specific even when this seems trivial. Statisticians cannot say more than they know, and the data constrain the conclusion to be within the metes and bounds of the data. Try It A teacher believes that 85% of students in the class will want to go on a field trip to the local zoo. The teacher performs a hypothesis test to determine if the percentage is the same or different from 85%. The teacher samples 50 students and 39 reply that they would want to go to the zoo. For the hypothesis test, use a 1% level of significance. Since the problem is about percentages, this is a test of single population proportions. H 0 : p = 0.85 H a : p ≠ 0.85 p = 0.7554 Because p > α , we fail to reject the null hypothesis. There is not sufficient evidence to suggest that the proportion of students that want to go to the zoo is not 85%. Suppose a consumer group suspects that the proportion of households that have three or more cell phones is 30%. A cell phone company has reason to believe that the proportion is not 30%. Before they start a big advertising campaign, they conduct a hypothesis test. Their marketing people survey 150 households with the result that 43 of the households have three or more cell phones. Here is an abbreviate version of the system to solve hypothesis tests applied to a test on a proportions. H 0 : p = 0.3 H a : p ≠ 0.3 n = 150 p' = x n = 43 150 = 0.287 Z c = p' - p 0 p 0 q 0 n = 0.287 - 0.3 .3 ( .7 ) 150 = 0.347 Try It Marketers believe that 92% of adults in the United States own a cell phone. A cell phone manufacturer believes that number is actually lower. 200 American adults are surveyed, of which, 174 report having cell phones. Use a 5% level of significance. State the null and alternative hypothesis, find the p -value, state your conclusion, and identify the Type I and Type II errors. The National Institute of Standards and Technology provides exact data on conductivity properties of materials. Following are conductivity measurements for 11 randomly selected pieces of a particular type of glass. 1.11; 1.07; 1.11; 1.07; 1.12; 1.08; .98; .98; 1.02; .95; .95 Is there convincing evidence that the average conductivity of this type of glass is greater than one? Use a significance level of 0.05. Let’s follow a four-step process to answer this statistical question. State the Question : We need to determine if, at a 0.05 significance level, the average conductivity of the selected glass is greater than one. Our hypotheses will be H 0 : μ ≤ 1 H a : μ > 1 Plan : We are testing a sample mean without a known population standard deviation with less than 30 observations. Therefore, we need to use a Student's-t distribution. Assume the underlying population is normal. Do the calculations and draw the graph . State the Conclusions : We cannot accept the null hypothesis. It is reasonable to state that the data supports the claim that the average conductivity level is greater than one. Try It The boiling point of a specific liquid is measured for 15 samples, and the boiling points are obtained as follows: 205; 206; 206; 202; 199; 194; 197; 198; 198; 201; 201; 202; 207; 211; 205 Is there convincing evidence that the average boiling point is greater than 200? Use a significance level of 0.1. Assume the population is normal. The hypotheses, at a significance level of 0.1, will be as follows: H 0 : μ ≤ 200 H 0 : μ > 200 Since the standard deviation is not known, Student’s t -distribution is to be used. The data is input into the TI-83 as follows: Since the p -value is less than alpha value, we will reject the null hypothesis. It is reasonable to state that the data supports the claim that the average boiling point is greater than 200. In a study of 420,019 cell phone users, 172 of the subjects developed brain cancer. Test the claim that cell phone users developed brain cancer at a greater rate than that for non-cell phone users (the rate of brain cancer for non-cell phone users is 0.0340%). Since this is a critical issue, use a 0.005 significance level. Explain why the significance level should be so low in terms of a Type I error. We need to conduct a hypothesis test on the claimed cancer rate. Our hypotheses will be H 0 : p ≤ 0.00034 H a : p > 0.00034 If we commit a Type I error, we are essentially accepting a false claim. Since the claim describes cancer-causing environments, we want to minimize the chances of incorrectly identifying causes of cancer. We will be testing a sample proportion with x = 172 and n = 420,019. The sample is sufficiently large because we have np' = 420,019(0.00034) = 142.8, nq' = 420,019(0.99966) = 419,876.2, two independent outcomes, and a fixed probability of success p' = 0.00034. Thus we will be able to generalize our results to the population. Try It In a study of 390,000 moisturizer users, 138 of the subjects developed skin diseases. Test the claim that moisturizer users developed skin diseases at a greater rate than that for non-moisturizer users (the rate of skin diseases for non-moisturizer users is 0.041%). Since this is a critical issue, use a 0.005 significance level. Explain why the significance level should be so low in terms of a Type I error. The test hypotheses are as follows: H 0 : p ≤ 0 . 00041 H 0 : p > 0 . 00041 If we commit a Type I error, we are essentially accepting a false claim. Since the claim describes disease-causing environments, we want to minimize the chances of incorrectly identifying causes of diseases. The testing will be done with x = 138 and n = 390,000. The sample is sufficiently large because we have np = 390,000(0.00041) = 159.9, nq = 390,000(0.99959) = 389,840.1, two independent outcomes, and a fixed probability of success p = 0.00041. Thus, we will be able to generalize our results to the population. The associated TI results are: Since the p -value = 0.0832 is greater than alpha value = 0.005, we cannot reject the null. Therefore, we conclude that there is not enough evidence to support the claim of higher skin diseases rates for moisturizer users. Chapter Review The hypothesis test itself has an established process. This can be summarized as follows: Determine H 0 and H a . Remember, they are contradictory. Determine the random variable. Determine the distribution for the test. Draw a graph and calculate the test statistic. Compare the calculated test statistic with the Z critical value determined by the level of significance required by the test and make a decision (cannot reject H 0 or cannot accept H 0 ), and write a clear conclusion using English sentences. Formula Review Test statistic for a hypothesis test of proportions: Z c = p ' – p 0 p 0 ( 1 – p 0 ) n Assume H 0 : μ = 9 and H a : μ < 9. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? This is a left-tailed test. Assume H 0 : μ ≤ 6 and H a : μ > 6. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? Assume H 0 : p = 0.25 and H a : p ≠ 0.25. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? This is a two-tailed test. Draw the general graph of a left-tailed test. Draw the graph of a two-tailed test. A bottle of water is labeled as containing 16 fluid ounces of water. You believe it is less than that. What type of test would you use? Your friend claims that their mean golf score is 63. You want to show that it is higher than that. What type of test would you use? a right-tailed test A bathroom scale claims to be able to identify correctly any weight within a pound. You think that it cannot be that accurate. What type of test would you use? You flip a coin and record whether it shows heads or tails. You know the probability of getting heads is 50%, but you think it is less for this particular coin. What type of test would you use? a left-tailed test If the alternative hypothesis has a not equals ( ≠ ) symbol, you know to use which type of test? Assume the null hypothesis states that the mean is at least 18. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? This is a left-tailed test. Assume the null hypothesis states that the mean is at most 12. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? Assume the null hypothesis states that the mean is equal to 88. The alternative hypothesis states that the mean is not equal to 88. Is this a left-tailed, right-tailed, or two-tailed test? This is a two-tailed test. Homework A particular brand of tires claims that its deluxe tire averages at least 50,000 miles before it needs to be replaced. From past studies of this tire, the standard deviation is known to be 8,000. A survey of owners of that tire design is conducted. From the 28 tires surveyed, the mean lifespan was 46,500 miles with a standard deviation of 9,800 miles. Using alpha = 0.05, is the data highly inconsistent with the claim? H 0 : μ ≥ 50,000 H a : μ < 50,000 Let X ¯ = the average lifespan of a brand of tires. normal distribution z = -2.315 p -value = 0.0103 Answers may vary. alpha: 0.05 Decision: Reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is less than 0.05. Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the mean lifespan of the tires is less than 50,000 miles. (43,537, 49,463) From generation to generation, the mean age when smokers first start to smoke varies. However, the standard deviation of that age remains constant of around 2.1 years. A survey of 40 smokers of this generation was done to see if the mean starting age is at least 19. The sample mean was 18.1 with a sample standard deviation of 1.3. Do the data support the claim at the 5% level? The cost of a daily newspaper varies from city to city. However, the variation among prices remains steady with a standard deviation of 20¢. A study was done to test the claim that the mean cost of a daily newspaper is $1.00. Twelve costs yield a mean cost of 95¢ with a standard deviation of 18¢. Do the data support the claim at the 1% level? H 0 : μ = $1.00 H a : μ ≠ $1.00 Let X ¯ = the average cost of a daily newspaper. normal distribution z = –0.866 p -value = 0.3865 Answers may vary. Alpha: 0.01 Decision: Do not reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is greater than 0.01. Conclusion: There is sufficient evidence to support the claim that the mean cost of daily papers is $1. The mean cost could be $1. ($0.84, $1.06) An article in the San Jose Mercury News stated that students in the California state university system take 4.5 years, on average, to finish their undergraduate degrees. Suppose you believe that the mean time is longer. You conduct a survey of 49 students and obtain a sample mean of 5.1 with a sample standard deviation of 1.2. Do the data support your claim at the 1% level? The mean number of sick days an employee takes per year is believed to be about ten. Members of a personnel department do not believe this figure. They randomly survey eight employees. The number of sick days they took for the past year are as follows: 12; 4; 15; 3; 11; 8; 6; 8. Let x = the number of sick days they took for the past year. Should the personnel team believe that the mean number is ten? H 0 : μ = 10 H a : μ ≠ 10 Let X ¯ the mean number of sick days an employee takes per year. Student’s t -distribution t = –1.13 p -value = 0.1299 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Do not reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is greater than 0.05. Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the mean number of sick days is not ten. (4.9443, 11.806) In 1955, Life Magazine reported that the 25 year-old mother of three worked, on average, an 80 hour week. Recently, many groups have been studying whether or not the women's movement has, in fact, resulted in an increase in the average work week for women (combining employment and at-home work). Suppose a study was done to determine if the mean work week has increased. 81 women were surveyed with the following results. The sample mean was 83; the sample standard deviation was ten. Does it appear that the mean work week has increased for women at the 5% level? Your statistics instructor claims that 60% of the students who take their Elementary Statistics class go through life feeling more enriched. For some reason that the instructor can't quite figure out, most people don't believe them. You decide to check this out on your own. You randomly survey 64 of their past Elementary Statistics students and find that 34 feel more enriched as a result of taking the class. Now, what do you think? H 0 : p ≥ 0.6 H a : p < 0.6 Let P′ = the proportion of students who feel more enriched as a result of taking Elementary Statistics. normal for a single proportion 1.13 p -value = 0.1299 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Do not reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is greater than 0.05. Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that less than 60 percent of the students feel more enriched. Confidence Interval: (0.409, 0.654) The “plus-4s” confidence interval is (0.411, 0.648) A Nissan Motor Corporation advertisement read, “The average man’s I.Q. is 107. The average brown trout’s I.Q. is 4. So why can’t man catch brown trout?” Suppose you believe that the brown trout’s mean I.Q. is greater than four. You catch 12 brown trout. A fish psychologist determines the I.Q.s as follows: 5; 4; 7; 3; 6; 4; 5; 3; 6; 3; 8; 5. Conduct a hypothesis test of your belief. Refer to Exercise 9.63 . Conduct a hypothesis test to see if your decision and conclusion would change if your belief were that the brown trout’s mean I.Q. is not four. H 0 : μ = 4 H a : μ ≠ 4 Let X ¯ the average I.Q. of a set of brown trout. two-tailed Student's t-test t = 1.95 p -value = 0.076 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is greater than 0.05 Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the average IQ of brown trout is not four. (3.8865,5.9468) According to an article in Newsweek , the birth ratio of females to males is 100:105. In China, the birth ratio is 100: 114 (46.7% females). Suppose you want to explore the reported figures of the percent of females born in China. You conduct a study. In this study, you count the number of females and males born in 150 randomly chosen recent births. There are 60 females and 90 males born of the 150. Based on your study, do you believe that the percent of females born in China is 46.7? A poll done for Newsweek found that 13% of Americans have seen or sensed the presence of an angel. A contingent doubts that the percent is really that high. It conducts its own survey. Out of 76 Americans surveyed, only two had seen or sensed the presence of an angel. As a result of the contingent’s survey, would you agree with the Newsweek poll? In complete sentences, also give three reasons why the two polls might give different results. H 0 : p ≥ 0.13 H a : p < 0.13 Let P′ = the proportion of Americans who have seen or sensed angels normal for a single proportion –2.688 p -value = 0.0036 Answers may vary. alpha: 0.05 Decision: Reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is less than 0.05. Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the percentage of Americans who have seen or sensed an angel is less than 13%. (0, 0.0623). The“plus-4s” confidence interval is (0.0022, 0.0978) The mean work week for engineers in a start-up company is believed to be about 60 hours. A newly hired engineer hopes that it’s shorter. They ask ten engineering friends in start-ups for the lengths of their mean work weeks. Based on the results that follow, should they count on the mean work week to be shorter than 60 hours? Data (length of mean work week): 70; 45; 55; 60; 65; 55; 55; 60; 50; 55. Sixty-eight percent of online courses taught at community colleges nationwide were taught by full-time faculty. To test if 68% also represents California’s percent for full-time faculty teaching the online classes, Long Beach City College (LBCC) in California, was randomly selected for comparison. In the same year, 34 of the 44 online courses LBCC offered were taught by full-time faculty. Conduct a hypothesis test to determine if 68% represents California. NOTE: For more accurate results, use more California community colleges and this past year's data. According to New York City's Community Health Survey, the most recent adult smoking rate is 12%. Suppose that a survey is conducted to determine this year’s rate. Nine out of 70 randomly chosen N.Y. City residents reply that they smoke. Conduct a hypothesis test to determine if the rate is still 12% or if it has decreased. H 0 : p = 0.12 H a : p < 0.12 Let P ' = the proportion of NYC residents that smoke. Normal for a single proportion 0.2207 p -value = 0.5873 Answers may vary alpha 0.05 Decision: Do not reject the null hypothesis. Reason for Decision: The p -value is greater than 0.05. At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the proportion of NYC residents who smoke is less than 0.14. Confidence interval: Confidence Interval: (0.0502, 0.2070): The “plus-4s” confidence interval (see Confidence Intervals ) is (0.0676, 0.2297). The mean age of De Anza College students in a previous term was 26.6 years old. An instructor thinks the mean age for online students is older than 26.6. They randomly survey 56 online students and find that the sample mean is 29.4 with a standard deviation of 2.1. Conduct a hypothesis test. Registered nurses earned an average annual salary of $69,110. For that same year, a survey was conducted of 41 California registered nurses to determine if the annual salary is higher than $69,110 for California nurses. The sample average was $71,121 with a sample standard deviation of $7,489. Conduct a hypothesis test. H 0 : μ = 69,110 H a : μ > 69,110 Let X ¯ = the mean salary in dollars for California registered nurses. Student's t -distribution t = 1.719 p -value: 0.0466 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Reject the null hypothesis. Reason for decision: The p -value is less than 0.05. Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean salary of California registered nurses exceeds $69,110. ($68,757, $73,485) La Leche League International reports that the mean age of weaning a child from breastfeeding is age four to five worldwide. In America, most nursing mothers wean their children much earlier. Suppose a random survey is conducted of 21 U.S. mothers who recently weaned their children. The mean weaning age was nine months (3/4 year) with a standard deviation of 4 months. Conduct a hypothesis test to determine if the mean weaning age in the U.S. is less than four years old. Over the past few decades, public health officials have examined the link between weight concerns and teen girls' smoking. Researchers surveyed a group of 273 randomly selected teen girls living in Massachusetts (between 12 and 15 years old). After four years the girls were surveyed again. Sixty-three said they smoked to stay thin. Is there good evidence that more than 30% of the teen girls smoke to stay thin? After conducting the test, your decision and conclusion are Reject H 0 : There is sufficient evidence to conclude that more than 30% of teen girls smoke to stay thin. Do not reject H 0 : There is not sufficient evidence to conclude that less than 30% of teen girls smoke to stay thin. Do not reject H 0 : There is not sufficient evidence to conclude that more than 30% of teen girls smoke to stay thin. Reject H 0 : There is sufficient evidence to conclude that less than 30% of teen girls smoke to stay thin. c A statistics instructor believes that fewer than 20% of Evergreen Valley College (EVC) students attended the opening night midnight showing of the latest Marvel Universe movie. The instructor surveys 84 students and finds that 11 of them attended the midnight showing. At a 1% level of significance, an appropriate conclusion is: There is insufficient evidence to conclude that the percent of EVC students who attended the midnight showing of a Marvel Universe movie is less than 20%. There is sufficient evidence to conclude that the percent of EVC students who attended the midnight showing of a Marvel Universe movie is more than 20%. There is sufficient evidence to conclude that the percent of EVC students who attended the midnight showing of a Marvel Universe movie is less than 20%. There is insufficient evidence to conclude that the percent of EVC students who attended the midnight showing of a Marvel Universe movie is at least 20%. Previously, an organization reported that teenagers spent 4.5 hours per week, on average, on the phone. The organization thinks that, currently, the mean is higher. Fifteen randomly chosen teenagers were asked how many hours per week they spend on the phone. The sample mean was 4.75 hours with a sample standard deviation of 2.0. Conduct a hypothesis test. At a significance level of a = 0.05, what is the correct conclusion? There is enough evidence to conclude that the mean number of hours is more than 4.75 There is enough evidence to conclude that the mean number of hours is more than 4.5 There is not enough evidence to conclude that the mean number of hours is more than 4.5 There is not enough evidence to conclude that the mean number of hours is more than 4.75 c Instructions: For the following ten exercises, Hypothesis testing: For the following ten exercises, answer each question. State the null and alternate hypothesis. State the p -value. State alpha. What is your decision? Write a conclusion. Answer any other questions asked in the problem. According to the Center for Disease Control website, in 2022 at least 2% of high school students reported they had smoked a cigarette. An Introduction to Statistics class conducted a hypothesis test at the local high school (a medium sized–approximately 1,200 students–small city demographic) to determine if the local high school’s percentage was lower. One hundred fifty students were chosen at random and surveyed. Of the 150 students surveyed, 82 have smoked. Use a significance level of 0.05 and using appropriate statistical evidence, conduct a hypothesis test and state the conclusions. A recent survey in the N.Y. Times Almanac indicated that 48.8% of families own stock. A broker wanted to determine if this survey could be valid. They surveyed a random sample of 250 families and found that 142 owned some type of stock. At the 0.05 significance level, can the survey be considered to be accurate? H 0 : p = 0.488 H a : p ≠ 0.488 p -value = 0.0114 alpha = 0.05 Reject the null hypothesis. There is enough evidence to conclude that the percent of families owning stocks is not 48.8%. The survey does not appear to be accurate. Driver error can be listed as the cause of approximately 54% of all fatal auto accidents, according to the American Automobile Association. Thirty randomly selected fatal accidents are examined, and it is determined that 14 were caused by driver error. Using α = 0.05, is the AAA proportion accurate? The US Department of Energy reported that 51.7% of homes were heated by natural gas. A random sample of 221 homes in Kentucky found that 115 were heated by natural gas. Does the evidence support the claim for Kentucky at the α = 0.05 level in Kentucky? Are the results applicable across the country? Why? H 0 : p = 0.517 H a : p ≠ 0.517 p -value = 0.9203. alpha = 0.05. Do not reject the null hypothesis. At the 5% significance level, there is not enough evidence to conclude that the proportion of homes in Kentucky that are heated by natural gas is different from the proportion of homes heated by natural gas across the country. However, we cannot generalize this result to the entire nation. First, the sample’s population is only the state of Kentucky. Second, it is reasonable to assume that homes in the extreme north and south will have extreme high usage and low usage, respectively. We would need to expand our sample base to include these possibilities if we wanted to generalize this claim to the entire nation. For Americans using library services, the American Library Association claims that at most 67% of patrons borrow books. The library director in Owensboro, Kentucky feels this is not true, so they asked a local college statistic class to conduct a survey. The class randomly selected 100 patrons and found that 82 borrowed books. Did the class demonstrate that the percentage was higher in Owensboro, KY? Use α = 0.01 level of significance. What is the possible proportion of patrons that do borrow books from the Owensboro Library? The Weather Underground reported that the mean amount of summer rainfall for the northeastern US is at least 11.52 inches. Ten cities in the northeast are randomly selected and the mean rainfall amount is calculated to be 7.42 inches with a standard deviation of 1.3 inches. At the α = 0.05 level, can it be concluded that the mean rainfall was below the reported average? What if α = 0.01? Assume the amount of summer rainfall follows a normal distribution. H 0 : µ ≥ 11.52 H a : µ < 11.52 p -value = 0.000002 which is almost 0. alpha = 0.05. Reject the null hypothesis. At the 5% significance level, there is enough evidence to conclude that the mean amount of summer rain in the northeaster US is less than 11.52 inches, on average. We would make the same conclusion if alpha was 1% because the p -value is almost 0. A survey finds the mean commute time (one way) is 25.4 minutes for the 15 largest US cities. The Austin, TX chamber of commerce feels that Austin’s commute time is less and wants to publicize this fact. The mean for 25 randomly selected commuters is 22.1 minutes with a standard deviation of 5.3 minutes. At the α = 0.10 level, is the Austin, TX commute significantly less than the mean commute time for the 15 largest US cities? A report by the Gallup Poll found that a woman visits her doctor, on average, at most 5.8 times each year. A random sample of 20 women results in these yearly visit totals 3 2 1 3 7 2 9 4 6 6 8 0 5 6 4 2 1 3 4 1 At the α = 0.05 level can it be concluded that the sample mean is higher than 5.8 visits per year? H 0 : µ ≤ 5.8 H a : µ > 5.8 p -value = 0.9987 alpha = 0.05 Do not reject the null hypothesis. At the 5% level of significance, there is not enough evidence to conclude that a woman visits her doctor, on average, more than 5.8 times a year. According to the U.S. Census Bureau , the mean family size in the U.S. is 3.13. A sample of a college math class resulted in the following family sizes: 5 4 5 4 4 3 6 4 3 3 5 5 6 3 3 2 7 4 5 2 2 2 3 2 At α = 0.05 level, is the class’ mean family size greater than the national average? Does the census result remain valid? Why? The student academic group on a college campus claims that first-year students study at least 2.5 hours per day, on average. One Introduction to Statistics class was skeptical. The class took a random sample of 30 first-year students and found a mean study time of 137 minutes with a standard deviation of 45 minutes. At α = 0.01 level, is the student academic group’s claim correct? H 0 : µ ≥ 150 H a : µ < 150 p -value = 0.0622 alpha = 0.01 Do not reject the null hypothesis. At the 1% significance level, there is not enough evidence to conclude that first-year students study less than 2.5 hours per day, on average. The student academic group’s claim appears to be correct. References Data from Amit Schitai. Director of Instructional Technology and Distance Learning. LBCC. Data from Bloomberg Businessweek . Available online at http://www.businessweek.com/news/2011- 09-15/nyc-smoking-rate-falls-to-record-low-of-14-bloomberg-says.html. Data from energy.gov. Available online at http://energy.gov (accessed June 27. 2013). Data from Gallup®. Available online at www.gallup.com (accessed June 27, 2013). Data from Growing by Degrees by Allen and Seaman. Data from La Leche League International. Available online at http://www.lalecheleague.org/Law/BAFeb01.html. Data from the American Automobile Association. Available online at www.aaa.com (accessed June 27, 2013). Data from the American Library Association. Available online at www.ala.org (accessed June 27, 2013). Data from the Bureau of Labor Statistics. Available online at http://www.bls.gov/oes/current/oes291111.htm. Data from the Centers for Disease Control and Prevention. Available online at www.cdc.gov (accessed June 27, 2013) Data from the U.S. Census Bureau, available online at http://quickfacts.census.gov/qfd/states/00000.html (accessed June 27, 2013). Data from the United States Census Bureau. Available online at http://www.census.gov/hhes/socdemo/language/. Data from Toastmasters International. Available online at http://toastmasters.org/artisan/detail.asp?CategoryID=1&SubCategoryID=10&ArticleID=429&Page=1. Data from Weather Underground. Available online at www.wunderground.com (accessed June 27, 2013). Federal Bureau of Investigations. “Uniform Crime Reports and Index of Crime in Daviess in the State of Kentucky enforced by Daviess County from 1985 to 2005.” Available online at http://www.disastercenter.com/kentucky/crime/3868.htm (accessed June 27, 2013). “Foothill-De Anza Community College District.” De Anza College, Winter 2006. Available online at http://research.fhda.edu/factbook/DAdemofs/Fact_sheet_da_2006w.pdf. Johansen, C., J. Boice, Jr., J. McLaughlin, J. Olsen. “Cellular Telephones and Cancer—a Nationwide Cohort Study in Denmark.” Institute of Cancer Epidemiology and the Danish Cancer Society, 93(3):203-7. Available online at http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11158188 (accessed June 27, 2013). Central Limit Theorem Given a random variable (RV) with known mean μ and known standard deviation σ. We are sampling with size n and we are interested in two new RVs - the sample mean, X ¯ . If the size n of the sample is sufficiently large, then X ¯ ~ N ( μ , σ n ) . If the size n of the sample is sufficiently large, then the distribution of the sample means will approximate a normal distribution regardless of the shape of the population. The expected value of the mean of the sample means will equal the population mean. The standard deviation of the distribution of the sample means, σ n , is called the standard error of the mean.", "section": "Full Hypothesis Test Examples", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction If you want to test a claim that involves two groups (the types of breakfasts eaten east and west of the Mississippi River) you can use a slightly different technique when conducting a hypothesis test. (credit: modification of work “scrambled egg, toast and home-made berry jam (no added sugar) for breakfast” by Chloe Lim/ Flickr, CC BY 2.0) Studies often compare two groups. For example, researchers are interested in the effect aspirin has in preventing heart attacks. Over the last few years, newspapers and magazines have reported various aspirin studies involving two groups. Typically, one group is given aspirin and the other group is given a placebo. Then, the heart attack rate is studied over several years. There are other situations that deal with the comparison of two groups. For example, studies compare various diet and exercise programs. Politicians compare the proportion of individuals from different income brackets who might vote for them. Students are interested in whether SAT or GRE preparatory courses really help raise their scores. Many business applications require comparing two groups. It may be the investment returns of two different investment strategies, or the differences in production efficiency of different management styles. To compare two means or two proportions, you work with two groups. The groups are classified either as independent or matched pairs . Independent groups consist of two samples that are independent, that is, sample values selected from one population are not related in any way to sample values selected from the other population. Matched pairs consist of two samples that are dependent. The parameter tested using matched pairs is the population mean. The parameters tested using independent groups are either population means or population proportions of each group. Independent Groups two samples that are selected from two populations, and the values from one population are not related in any way to the values from the other population. Matched Pairs two samples that are dependent. Differences between a before and after scenario are tested by testing one population mean of differences.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Comparing Two Independent Population Means The comparison of two independent population means is very common and provides a way to test the hypothesis that the two groups differ from each other. Is the night shift less productive than the day shift, are the rates of return from fixed asset investments different from those from common stock investments, and so on? An observed difference between two sample means depends on both the means and the sample standard deviations. Very different means can occur by chance if there is great variation among the individual samples. The test statistic will have to account for this fact. The test comparing two independent population means with unknown and possibly unequal population standard deviations is called the Aspin-Welch t-test. The degrees of freedom formula we will see later was developed by Aspin-Welch. When we developed the hypothesis test for the mean and proportions we began with the Central Limit Theorem. We recognized that a sample mean came from a distribution of sample means, and sample proportions came from the sampling distribution of sample proportions. This made our sample parameters, the sample means and sample proportions, into random variables. It was important for us to know the distribution that these random variables came from. The Central Limit Theorem gave us the answer: the normal distribution. Our Z and t statistics came from this theorem. This provided us with the solution to our question of how to measure the probability that a sample mean came from a distribution with a particular hypothesized value of the mean or proportion. In both cases that was the question: what is the probability that the mean (or proportion) from our sample data came from a population distribution with the hypothesized value we are interested in? Now we are interested in whether or not two samples have the same mean. Our question has not changed: Do these two samples come from the same population distribution? To approach this problem we create a new random variable. We recognize that we have two sample means, one from each set of data, and thus we have two random variables coming from two unknown distributions. To solve the problem we create a new random variable, the difference between the sample means. This new random variable also has a distribution and, again, the Central Limit Theorem tells us that this new distribution is normally distributed, regardless of the underlying distributions of the original data. A graph may help to understand this concept. Pictured are two distributions of data, X 1 and X 2 , with unknown means and standard deviations. The second panel shows the sampling distribution of the newly created random variable ( X ¯ 1 - X ¯ 2 ). This distribution is the theoretical distribution of many sample means from population 1 minus sample means from population 2. The Central Limit Theorem tells us that this theoretical sampling distribution of differences in sample means is normally distributed, regardless of the distribution of the actual population data shown in the top panel. Because the sampling distribution is normally distributed, we can develop a standardizing formula and calculate probabilities from the standard normal distribution in the bottom panel, the Z distribution. We have seen this same analysis before in The Central Limit Theorem Figure 7.2 . The Central Limit Theorem, as before, provides us with the standard deviation of the sampling distribution, and further, that the expected value of the mean of the distribution of differences in sample means is equal to the differences in the population means. Mathematically this can be stated: E ( µ x ¯ 1 - µ x ¯ 2 ) = µ 1 - µ 2 Because we do not know the population standard deviations, we estimate them using the two sample standard deviations from our independent samples. For the hypothesis test, we calculate the estimated standard deviation, or standard error , of the difference in sample means , X ¯ 1 – X ¯ 2 . The standard error is: ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 We remember that substituting the sample variance for the population variance when we did not have the population variance was the technique we used when building the confidence interval and the test statistic for the test of hypothesis for a single mean back in Confidence Intervals and Hypothesis Testing with One Sample . The test statistic ( t -score) is calculated as follows: t c = ( x – 1 – x – 2 ) – δ 0 ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 where: s 1 and s 2 , the sample standard deviations, are estimates of σ 1 and σ 2 , respectively and σ 1 and σ 2 are the unknown population standard deviations. x – 1 and x – 2 are the sample means. μ 1 and μ 2 are the unknown population means. δ = the hypothesized differences between the two populations means. Substituting the sample variances of the two sample groups when the populations variances are unknown and the sample size is large, the t -distribution will provide good estimates using degrees of freedom: v = n 1 + n 2 - 2 . Large in this case would be greater than 100 observations from the combined two groups ( n 1 + n 2 ) although other statisticians suggest that the definition of large is greater than 30 observations for each of the two groups. The number of degrees of freedom ( df ) requires a somewhat complicated calculation. The df are not always a whole number. The test statistic above is approximated by the Student's t -distribution with df as follows: Degrees of Freedom The standard error is: d f = ( ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 ) 2 ( 1 n 1 – 1 ) ( ( s 1 ) 2 n 1 ) 2 + ( 1 n 2 – 1 ) ( ( s 2 ) 2 n 2 ) 2 When both sample sizes n 1 and n 2 are 30 or larger, the Student's t approximation is very good. If each sample has more than 30 observations then the degrees of freedom can be calculated as n 1 + n 2 − 2 . The format of the sampling distribution, differences in sample means, specifies that the format of the null and alternative hypothesis is: The test hypothesis for differences between two means H 0 : µ 1 - µ 2 = δ 0 H a : µ 1 - µ 2 ≠ δ 0 where δ 0 is the hypothesized difference between the two means. If the question is simply “is there any difference between the means?” then δ 0 = 0 and the null and alternative hypotheses becomes: H 0 : µ 1 = µ 2 H a : µ 1 ≠ µ 2 An example of when δ 0 might not be zero is when the comparison of the two groups requires a specific difference for the decision to be meaningful. Imagine that you are making a capital investment. You are considering changing from your current model machine to another. You measure the productivity of your machines by the speed they produce the product. It may be that a contender to replace the old model is faster in terms of product throughput, but is also more expensive. The second machine may also have more maintenance costs, setup costs, etc. The null hypothesis would be set up so that the new machine would have to be better than the old one by enough to cover these extra costs in terms of speed and cost of production. This form of the null and alternative hypothesis shows how valuable this particular hypothesis test can be. For most of our work we will be testing simple hypotheses asking if there is any difference between the two distribution means. Independent groups The Kona Iki Corporation produces coconut milk. They take coconuts and extract the milk inside by drilling a hole and pouring the milk into a vat for processing. They have both a day shift (called the B shift) and a night shift (called the G shift) to do this part of the process. They would like to know if the day shift and the night shift are equally efficient in processing the coconuts. A study is done sampling 9 shifts of the G shift and 16 shifts of the B shift. The results of the number of hours required to process 100 pounds of coconuts is presented in . A study is done and data are collected, resulting in the data in . Sample Size Average Number of Hours to Process 100 Pounds of Coconuts Sample Standard Deviation G Shift 9 2 0.866 B Shift 16 3.2 1.00 Is there a difference in the mean amount of time for each shift to process 100 pounds of coconuts? Test at the 5% level of significance. The population standard deviations are not known and cannot be assumed to equal each other. Let g be the subscript for the G Shift and b be the subscript for the B Shift. Then, μ g is the population mean for G Shift and μ b is the population mean for B Shift. This is a test of two independent groups , two population means . Random variable : X ¯ g − X ¯ b = difference in the sample mean amount of time between the G Shift and the B Shift takes to process the coconuts. H 0 : μ g = μ b H 0 : μ g – μ b = 0 H a : μ g ≠ μ b H a : μ g – μ b ≠ 0 The words \"the same\" tell you H 0 has an \"=\". Since there are no other words to indicate H a , is either faster or slower. This is a two tailed test. Distribution for the test: Use t df where df is calculated using the df formula for independent groups, two population means above. Using a calculator, df is approximately 18.8462. Graph: t c = ( X ¯ 1 − X ¯ 2 ) − δ 0 S 1 2 n 1 + S 2 2 n 2 = -3.01 We next find the critical value on the t-table using the degrees of freedom from above. The critical value, 2.093, is found in the .025 column, this is α/2, at 19 degrees of freedom. (The convention is to round up the degrees of freedom to make the conclusion more conservative.) Next we calculate the test statistic and mark this on the t-distribution graph. Make a decision: Since the calculated t-value is in the tail we cannot accept the null hypothesis that there is no difference between the two groups. The means are different. The graph has included the sampling distribution of the differences in the sample means to show how the t-distribution aligns with the sampling distribution data. We see in the top panel that the calculated difference in the two means is -1.2 and the bottom panel shows that this is 3.01 standard deviations from the mean. Typically we do not need to show the sampling distribution graph and can rely on the graph of the test statistic, the t-distribution in this case, to reach our conclusion. Conclusion: At the 5% level of significance, the sample data show there is sufficient evidence to conclude that the mean number of hours that the G Shift takes to process 100 pounds of coconuts is different from the B Shift (mean number of hours for the B Shift is greater than the mean number of hours for the G Shift). Try It Two samples are shown in . Both have normal distributions. The means for the two populations are thought to be the same. Is there a difference in the means? Test at the 5% level of significance. Sample Size Sample Mean Sample Standard Deviation Population A 25 5 1 Population B 16 4.7 1.2 NOTE When the sum of the sample sizes is larger than 30 ( n 1 + n 2 > 30) you can use the normal distribution to approximate the Student's t . Use the Student's t distribution, however, whenever possible. A study is done to determine if Company A retains its workers longer than Company B. It is believed that Company A has a higher retention than Company B. The study finds that in a sample of 11 workers at Company A their average time with the company is four years with a standard deviation of 1.5 years. A sample of 9 workers at Company B finds that the average time with the company was 3.5 years with a standard deviation of 1 year. Test this proposition at the 1% level of significance. a. Is this a test of two means or two proportions? a. two means because time is a continuous random variable. b. Are the populations standard deviations known or unknown? b. unknown c. Which distribution do you use to perform the test? c. Student's t d. What is the random variable? d. X ¯ A - X ¯ B e. What are the null and alternate hypotheses? e. H Ø : μ A ≤ μ B H a : μ A > μ B f. Is this test right-, left-, or two-tailed? f. right one-tailed test g. What is the value of the test statistic? t c = ( X ¯ 1 − X ¯ 2 ) − δ 0 S 1 2 n 1 + S 2 2 n 2 = 0.89 h. Can you accept/reject the null hypothesis? h. Cannot reject the null hypothesis that there is no difference between the two groups. Test statistic is not in the tail. The critical value of the t -distribution is 2.764 with 10 degrees of freedom. This example shows how difficult it is to reject a null hypothesis with a very small sample. The critical values require very large test statistics to reach the tail. i. Conclusion: i. At the 1% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the retention of workers at Company A is longer than Company B, on average. Try It A study is done to determine if Company A retains its workers longer than Company B. Company A samples 15 workers, and their average time with the company is five years with a standard deviation of 1.2. Company B samples 20 workers, and their average time with the company is 4.5 years with a standard deviation of 0.8. The populations are normally distributed. Are the population standard deviations known? Conduct an appropriate hypothesis test. At the 5% significance level, what is your conclusion? An interesting research question is the effect, if any, that different types of teaching formats have on the grade outcomes of students. To investigate this issue one sample of students' grades was taken from a hybrid class and another sample taken from a standard lecture format class. Both classes were for the same subject. The mean course grade in percent for the 35 hybrid students is 74 with a standard deviation of 16. The mean grades of the 40 students form the standard lecture class was 76 percent with a standard deviation of 9. Test at 5% to see if there is any significant difference in the population mean grades between standard lecture course and hybrid class. We begin by noting that we have two groups, students from a hybrid class and students from a standard lecture format class. We also note that the random variable, what we are interested in, is students' grades, a continuous random variable. We could have asked the research question in a different way and had a binary random variable. For example, we could have studied the percentage of students with a failing grade, or with an A grade. Both of these would be binary and thus a test of proportions and not a test of means as is the case here. Finally, there is no presumption as to which format might lead to higher grades so the hypothesis is stated as a two-tailed test. H 0 : µ 1 = µ 2 H a : µ 1 ≠ µ 2 As would virtually always be the case, we do not know the population variances of the two distributions and thus our test statistic is: t c = ( x ¯ 1 − x ¯ 2 ) − δ 0 s 2 n 1 + s 2 n 2 = ( 74 − 76 ) − 0 16 2 35 + 9 2 40 = −0.65 To determine the critical value of the Student's t we need the degrees of freedom. For this case we use: df = n1 + n2 - 2 = 35 + 40 -2 = 73. This is large enough to consider it the normal distribution thus t a/2 = 1.96. Again as always we determine if the calculated value is in the tail determined by the critical value. In this case we do not even need to look up the critical value: the calculated value of the difference in these two average grades is not even one standard deviation apart. Certainly not in the tail. Conclusion: Cannot reject the null at α=5%. Therefore, evidence does not exist to prove that the grades in hybrid and standard classes differ. Try It Two professors, A and B, teach classes on the same subjects. Scores of 10 students from each class are selected randomly. The final exam scores of the students are as follows: Professor A: 97 62 73 58 84 74 66 93 73 85 Professor B: 85 64 74 55 76 67 72 84 71 98 Professor A says that the mean score of their class is more than the mean of professor B’s class. Is professor A correct? Test at a 5% significance level. Answer the following questions: Is this a test of two means or two proportions? Are the population standard deviations known or unknown? Which distribution do you use to perform the test? What is the random variable? What are the null and alternative hypotheses? Write the null and alternative hypotheses in words and in symbols. Is this test right-, left-, or two-tailed? What is the p -value? Do you reject or not reject the null hypothesis? At the ___ level of significance, from the sample data, there ___ (is/is not) sufficient evidence to conclude that ___. two means unknown Student’s t X 1 - X 2 H 0 : μ 1 = μ 2 Null hypothesis: the means of final exam scores are equal for both professors. H 0 : μ 2 < μ 1 Alternative hypothesis: the mean of final exam scores for class of professor B is less than mean of final exam scores for class of professor A. left-tailed p -value = 0.03 Reject the null hypothesis. Professor A is correct. The evidence shows that the mean of final exam scores of the class of professor A is more than that of the class of professor B. At the 5% level of significance, from the sample data, there is (is/is not) sufficient evidence to conclude that the mean of final exam scores of the class of professor A is more than that of the class of professor B. References Data from Graduating Engineer + Computer Careers. Available online at http://www.graduatingengineer.com Data from Microsoft Bookshelf . Data from the United States Senate website, available online at www.Senate.gov (accessed June 17, 2013). “List of current United States Senators by Age.” Wikipedia. Available online at http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_current_United_States_Senators_by_age (accessed June 17, 2013). “Sectoring by Industry Groups.” Nasdaq. Available online at http://www.nasdaq.com/markets/barchart-sectors.aspx?page=sectors&base=industry (accessed June 17, 2013). “World Series History.” Baseball-Almanac, 2013. Available online at http://www.baseball-almanac.com/ws/wsmenu.shtml (accessed June 17, 2013). Chapter Review Two population means from independent samples where the population standard deviations are not known Random Variable: X – 1 − X – 2 = the difference of the sampling means Distribution: Student's t -distribution with degrees of freedom (variances not pooled) Formula Review Standard error: SE = ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 Test statistic ( t -score): t c = ( x ¯ 1 − x ¯ 2 ) − δ 0 ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 Degrees of freedom: d f = ( ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 ) 2 ( 1 n 1 − 1 ) ( ( s 1 ) 2 n 1 ) 2 + ( 1 n 2 − 1 ) ( ( s 2 ) 2 n 2 ) 2 where: s 1 and s 2 are the sample standard deviations, and n 1 and n 2 are the sample sizes. x ¯ 1 and x ¯ 2 are the sample means. Use the following information to answer the next 15 exercises: Indicate if the hypothesis test is for independent group means, population standard deviations, and/or variances known independent group means, population standard deviations, and/or variances unknown matched or paired samples single mean two proportions single proportion It is believed that 70% of men pass their drivers test in the first attempt, while 65% of women pass the test in the first attempt. Of interest is whether the proportions are in fact equal. two proportions A new laundry detergent is tested on consumers. Of interest is the proportion of consumers who prefer the new brand over the leading competitor. A study is done to test this. A new windshield treatment claims to repel water more effectively. Ten windshields are tested by simulating rain without the new treatment. The same windshields are then treated, and the experiment is run again. A hypothesis test is conducted. matched or paired samples The known standard deviation in salary for all mid-level professionals in the financial industry is $11,000. Company A and Company B are in the financial industry. Suppose samples are taken of mid-level professionals from Company A and from Company B. The sample mean salary for mid-level professionals in Company A is $80,000. The sample mean salary for mid-level professionals in Company B is $96,000. Company A and Company B management want to know if their mid-level professionals are paid differently, on average. The average worker in Germany gets eight weeks of paid vacation. single mean According to a television commercial, 80% of dentists agree that Ultrafresh toothpaste is the best on the market. It is believed that the average grade on an English essay in a particular school system for women is higher than for men. A random sample of 31 women had a mean score of 82 with a standard deviation of three, and a random sample of 25 men had a mean score of 76 with a standard deviation of four. independent group means, population standard deviations and/or variances unknown The league mean batting average is 0.280 with a known standard deviation of 0.06. The Rattlers and the Vikings belong to the league. The mean batting average for a sample of eight Rattlers is 0.210, and the mean batting average for a sample of eight Vikings is 0.260. There are 24 players on the Rattlers and 19 players on the Vikings. Are the batting averages of the Rattlers and Vikings statistically different? In a random sample of 100 forests in the United States, 56 were coniferous or contained conifers. In a random sample of 80 forests in Mexico, 40 were coniferous or contained conifers. Is the proportion of conifers in the United States statistically more than the proportion of conifers in Mexico? two proportions A new medicine is said to help improve sleep. Eight subjects are picked at random and given the medicine. The means hours slept for each person were recorded before starting the medication and after. It is thought that teenagers sleep more than adults on average. A study is done to verify this. A sample of 16 teenagers has a mean of 8.9 hours slept and a standard deviation of 1.2. A sample of 12 adults has a mean of 6.9 hours slept and a standard deviation of 0.6. independent group means, population standard deviations and/or variances unknown Varsity athletes practice five times a week, on average. A sample of 12 in-state graduate school programs at school A has a mean tuition of $64,000 with a standard deviation of $8,000. At school B, a sample of 16 in-state graduate programs has a mean of $80,000 with a standard deviation of $6,000. On average, are the mean tuitions different? independent group means, population standard deviations and/or variances unknown A new WiFi range booster is being offered to consumers. A researcher tests the native range of 12 different routers under the same conditions. The ranges are recorded. Then the researcher uses the new WiFi range booster and records the new ranges. Does the new WiFi range booster do a better job? A high school principal claims that 30% of student athletes drive themselves to school, while 4% of non-athletes drive themselves to school. In a sample of 20 student athletes, 45% drive themselves to school. In a sample of 35 non-athlete students, 6% drive themselves to school. Is the percent of student athletes who drive themselves to school more than the percent of nonathletes? two proportions Use the following information to answer the next three exercises: A study is done to determine which of two soft drinks has more sugar. There are 13 cans of Beverage A in a sample and six cans of Beverage B. The mean amount of sugar in Beverage A is 36 grams with a standard deviation of 0.6 grams. The mean amount of sugar in Beverage B is 38 grams with a standard deviation of 0.8 grams. The researchers believe that Beverage B has more sugar than Beverage A, on average. Both populations have normal distributions. Are standard deviations known or unknown? What is the random variable? The random variable is the difference between the mean amounts of sugar in the two soft drinks. Is this a one-tailed or two-tailed test? Use the following information to answer the next 12 exercises: The U.S. Center for Disease Control reports that the mean life expectancy was 47.6 years for White people born in 1900 and 33.0 years for non-White people. Suppose that you randomly survey death records for people born in 1900 in a certain county. Of the 124 White people, the mean life span was 45.3 years with a standard deviation of 12.7 years. Of the 82 non-White people, the mean life span was 34.1 years with a standard deviation of 15.6 years. Conduct a hypothesis test to see if the mean life spans in the county were the same for White people and non-White people. Is this a test of means or proportions? means State the null and alternative hypotheses. H 0 : __________ H a : __________ Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? two-tailed In symbols, what is the random variable of interest for this test? In words, define the random variable of interest for this test. the difference between the mean life spans of White and non-White people Which distribution (normal or Student's t ) would you use for this hypothesis test? Explain why you chose the distribution you did for . This is a comparison of two population means with unknown population standard deviations. Calculate the test statistic. Sketch a graph of the situation. Label the horizontal axis. Mark the hypothesized difference and the sample difference. Shade the area corresponding to the p -value. Answers may vary. At a pre-conceived α = 0.05, what is your: Decision: Reason for the decision: Conclusion (write out in a complete sentence): Cannot accept the null hypothesis p -value < 0.05 At the 5% level of significance, the evidence supports the claim that life expectancy in the 1900s was different between White people and non-White people. Does it appear that the means are the same? Why or why not? Homework The mean number of English courses taken in a two–year time period by men and women college students is believed to be about the same. An experiment is conducted and data are collected from 29 men and 16 women. The men took an average of three English courses with a standard deviation of 0.8. The women took an average of four English courses with a standard deviation of 1.0. Are the means statistically the same? A student at a four-year college claims that mean enrollment at four–year colleges is higher than at two–year colleges in the United States. Two surveys are conducted. Of the 35 two–year colleges surveyed, the mean enrollment was 5,068 with a standard deviation of 4,777. Of the 35 four-year colleges surveyed, the mean enrollment was 5,466 with a standard deviation of 8,191. Subscripts: 1: two-year colleges; 2: four-year colleges H 0 : μ 1 ≥ μ 2 H a : μ 1 < μ 2 X ¯ 1 – X ¯ 2 is the difference between the mean enrollments of the two-year colleges and the four-year colleges. Student’s- t test statistic: -0.2480 p -value: 0.4019 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject Reason for Decision: p -value > alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean enrollment at four-year colleges is higher than at two-year colleges. At Rachel’s 11 th birthday party, eight guests were timed to see how long (in seconds) they could hold their breath in a relaxed position. After a two-minute rest, they timed themselves while jumping. The children thought that the mean difference between their jumping and relaxed times would be zero. Test their hypothesis. Relaxed time (seconds) Jumping time (seconds) 26 21 47 40 30 28 22 21 23 25 45 43 37 35 29 32 Mean entry-level salaries for college graduates with mechanical engineering degrees and electrical engineering degrees are believed to be approximately the same. A recruiting office thinks that the mean mechanical engineering salary is actually lower than the mean electrical engineering salary. The recruiting office randomly surveys 50 entry level mechanical engineers and 60 entry level electrical engineers. Their mean salaries were $46,100 and $46,700, respectively. Their standard deviations were $3,450 and $4,210, respectively. Conduct a hypothesis test to determine if you agree that the mean entry-level mechanical engineering salary is lower than the mean entry-level electrical engineering salary. Subscripts: 1: mechanical engineering; 2: electrical engineering H 0 : μ 1 ≥ μ 2 H a : μ 1 < μ 2 X ¯ 1 − X ¯ 2 is the difference between the mean entry level salaries of mechanical engineers and electrical engineers. t 108 test statistic: t = –0.82 p -value: 0.2061 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for Decision: p -value > alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the mean entry-level salaries of mechanical engineers is lower than that of electrical engineers. Marketing companies have collected data implying that teenage girls use more social media apps on their smartphones than teenage boys do. In one particular study of 40 randomly chosen teenage girls and boys (20 of each) with smartphones, the mean number of social media apps for the girls was 3.2 with a standard deviation of 1.5. The mean for the boys was 1.7 with a standard deviation of 0.8. Conduct a hypothesis test to determine if the means are approximately the same or if the girls’ mean is higher than the boys’ mean. Use the information from Data Sets in Appendix A: Statistical Tables to answer the next four exercises. Using the data from Lap 1 only, conduct a hypothesis test to determine if the mean time for completing a lap in races is the same as it is in practices. H 0 : μ 1 = μ 2 H a : μ 1 ≠ μ 2 X ¯ 1 − X ¯ 2 is the difference between the mean times for completing a lap in races and in practices. t 20.32 test statistic: –4.70 p -value: 0.0001 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean time for completing a lap in races is different from that in practices. Repeat the test in , but use Lap 5 data this time. Repeat the test in , but this time combine the data from Laps 1 and 5. H 0 : μ 1 = μ 2 H a : μ 1 ≠ μ 2 is the difference between the mean times for completing a lap in races and in practices. t 40.94 test statistic: –5.08 p -value: zero Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean time for completing a lap in races is different from that in practices. In two to three complete sentences, explain in detail how you might use Terri Vogel’s data to answer the following question. “Does Terri Vogel drive faster in races than she does in practices?” Use the following information to answer the next two exercises. The Eastern and Western Major League Soccer conferences have a new Reserve Division that allows new players to develop their skills. Data for a randomly picked date showed the following annual goals. Western Eastern Los Angeles 9 D.C. United 9 FC Dallas 3 Chicago 8 Chivas USA 4 Columbus 7 Real Salt Lake 3 New England 6 Colorado 4 MetroStars 5 San Jose 4 Kansas City 3 Conduct a hypothesis test to answer the next two exercises. The exact distribution for the hypothesis test is: the normal distribution the Student's t -distribution the uniform distribution the exponential distribution If the level of significance is 0.05, the conclusion is: There is sufficient evidence to conclude that the W Division teams score fewer goals, on average, than the E teams There is insufficient evidence to conclude that the W Division teams score more goals, on average, than the E teams. There is insufficient evidence to conclude that the W teams score fewer goals, on average, than the E teams score. Unable to determine c Suppose a statistics instructor believes that there is no significant difference between the mean class scores of statistics day students on Exam 2 and statistics night students on Exam 2. They take random samples from each of the populations. The mean and standard deviation for 35 statistics day students were 75.86 and 16.91. The mean and standard deviation for 37 statistics night students were 75.41 and 19.73. The “day” subscript refers to the statistics day students. The “night” subscript refers to the statistics night students. A concluding statement is: There is sufficient evidence to conclude that statistics night students' mean on Exam 2 is better than the statistics day students' mean on Exam 2. There is insufficient evidence to conclude that the statistics day students' mean on Exam 2 is better than the statistics night students' mean on Exam 2. There is insufficient evidence to conclude that there is a significant difference between the means of the statistics day students and night students on Exam 2. There is sufficient evidence to conclude that there is a significant difference between the means of the statistics day students and night students on Exam 2. Elijah wants to know whether textbook costs are different for different courses of study. He selects a random sample of 33 sociology textbooks offered on a popular online site. The mean price of his sample is $74.64 with a standard deviation of $49.36. He then selects a random sample of 33 math and science textbooks from the same site. The mean price of this sample is $111.56 with a standard deviation of $66.90. Is the mean price of a sociology textbook lower than the mean price of a math or science textbook? Test at a 1% significance level. Test: two independent sample means, population standard deviations unknown. μ 1 = the mean price of a sociology text on the selected site μ 2 = the mean price of a math/science text on the selected site Random variable: X 1 - X 2 = the difference in the sample mean textbook price between sociology texts and math/science texts. Hypotheses: H 0 : μ 1 - μ 2 = 0 , H a : μ 1 - μ 2 < 0 which can be expressed as H 0 s : μ 1 = μ 2 , H a : μ 1 < μ 2 Distribution for the test: Use tdf ; because each sample has more than 30 observations, d f = n 1 + n 2 - 2 = 33 + 33 - 2 = 64 . Estimate the critical value on the t -table using the nearest available degrees of freedom, 60. The critical value, 2.660, is found in the .0005 column. Calculate the test statistic: t c = ( X 1 - X 2 ) - 0 s 1 2 n 1 + s 2 2 n 2 = ( 74 . 64 - 111 . 56 ) - 0 49 . 36 2 33 + 66 . 90 2 33 = - 2 . 55 Using a calculator with t c = - 2 . 55 and d f = 64 , the left-tailed p -value: 0.0066. Decision: Reject H 0 . Conclusion: At the 1% level of significance, from the sample data, there is sufficient evidence to conclude that the mean price of sociology textbooks is less than the mean price of textbooks for math/science. A powder diet is tested on 49 people, and a liquid diet is tested on 36 different people. Of interest is whether the liquid diet yields a higher mean weight loss than the powder diet. The powder diet group had a mean weight loss of 42 pounds with a standard deviation of 12 pounds. The liquid diet group had a mean weight loss of 45 pounds with a standard deviation of 14 pounds. Suppose a statistics instructor believes that there is no significant difference between the mean class scores of statistics day students on Exam 2 and statistics night students on Exam 2. They take random samples from each of the populations. The mean and standard deviation for 35 statistics day students were 75.86 and 16.91, respectively. The mean and standard deviation for 37 statistics night students were 75.41 and 19.73. The “day” subscript refers to the statistics day students. The “night” subscript refers to the statistics night students. An appropriate alternative hypothesis for the hypothesis test is: μ day > μ night μ day < μ night μ day = μ night μ day ≠ μ night d Cohen’s d a measure of effect size based on the differences between two means. If d is between 0 and 0.2 then the effect is small. If d approaches is 0.5, then the effect is medium, and if d approaches 0.8, then it is a large effect. Pooled Variance a weighted average of two variances that can then be used when calculating standard error.", "section": "Comparing Two Independent Population Means", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Cohen's Standards for Small, Medium, and Large Effect Sizes Cohen's d is a measure of \"effect size\" based on the differences between two means. Cohen’s d , named for United States statistician Jacob Cohen, measures the relative strength of the differences between the means of two populations based on sample data. The calculated value of effect size is then compared to Cohen’s standards of small, medium, and large effect sizes. Cohen's Standard Effect Sizes Size of effect d Small 0.2 Medium 0.5 Large 0.8 Cohen's d is the measure of the difference between two means divided by the pooled standard deviation: d = x ¯ 1 – x ¯ 2 s p o o l e d where s p o o l e d = ( n 1 – 1 ) s 1 2 + ( n 2 – 1 ) s 2 2 n 1 + n 2 – 2 It is important to note that Cohen's d does not provide a level of confidence as to the magnitude of the size of the effect comparable to the other tests of hypothesis we have studied. The sizes of the effects are simply indicative. Calculate Cohen’s d for Example 10.2 . Is the size of the effect small, medium, or large? Explain what the size of the effect means for this problem. x̅ 1 = 4 s 1 = 1.5 n 1 = 11 x̅ 2 = 3.5 s 2 = 1 n 2 = 9 d = 0.384 The effect is small because 0.384 is between Cohen’s value of 0.2 for small effect size and 0.5 for medium effect size. The size of the differences of the means for the two companies is small indicating that there is not a significant difference between them. Try It Calculate Cohen’s d for Try It 10.4. Is the size of the effect small, medium, or large? Explain what the size of the effect means for this problem. μ 1 = 5 s 1 = 1 . 2 n 1 = 15 μ 2 = 4 . 5 s 2 = 0 . 8 n 2 = 20 d = 0.49 The effect is medium because 0.49 is very close to Cohen’s value of 0.5 for medium effect size. The size of the differences of the means for the two companies is small, indicating that there is not a significant difference between them. Chapter Review Cohen's d is a measure of “effect size” based on the differences between two means. It is important to note that Cohen's d does not provide a level of confidence as to the magnitude of the size of the effect comparable to the other tests of hypothesis we have studied. The sizes of the effects are simply indicative. Formula Review Cohen’s d is the measure of effect size: d = x ¯ 1 − x ¯ 2 s p o o l e d where s p o o l e d = ( n 1 − 1 ) s 1 2 + ( n 2 − 1 ) s 2 2 n 1 + n 2 − 2", "section": "Cohen's Standards for Small, Medium, and Large Effect Sizes", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Test for Differences in Means: Assuming Equal Population Variances Typically we can never expect to know any of the population parameters, mean, proportion, or standard deviation. When testing hypotheses concerning differences in means we are faced with the difficulty of two unknown variances that play a critical role in the test statistic. We have been substituting the sample variances just as we did when testing hypotheses for a single mean. And as we did before, we used a Student's t to compensate for this lack of information on the population variance. There may be situations, however, when we do not know the population variances, but we can assume that the two populations have the same variance. If this is true then the pooled sample variance will be smaller than the individual sample variances. This will give more precise estimates and reduce the probability of discarding a good null. The null and alternative hypotheses remain the same, but the test statistic changes to: t c = ( x – 1 − x – 2 ) − δ 0 S p 2 ( 1 n 1 + 1 n 2 ) where S p 2 is the pooled variance given by the formula: s p 2 = ( n 1 − 1 ) s 1 2 + ( n 2 − 1 ) s 2 2 n 1 + n 2 − 2 A drug trial is attempted using a real drug and a pill made of just sugar. 18 people are given the real drug in hopes of increasing the production of endorphins. The increase in endorphins is found to be on average 8 micrograms per person, and the sample standard deviation is 5.4 micrograms. 11 people are given the sugar pill, and their average endorphin increase is 4 micrograms with a standard deviation of 2.4. From previous research on endorphins it is determined that it can be assumed that the variances within the two samples can be assumed to be the same. Test at 5% to see if the population mean for the real drug had a significantly greater impact on the endorphins than the population mean with the sugar pill. First we begin by designating one of the two groups Group 1 and the other Group 2. This will be needed to keep track of the null and alternative hypotheses. Let's set Group 1 as those who received the actual new medicine being tested and therefore Group 2 is those who received the sugar pill. We can now set up the null and alternative hypothesis as: H 0 : µ 1 ≤ µ 2 H 1 : µ 1 > µ 2 This is set up as a one-tailed test with the claim in the alternative hypothesis that the medicine will produce more endorphins than the sugar pill. We now calculate the test statistic which requires us to calculate the pooled variance, S p 2 using the formula above. t c = ( x ¯ 1 − x ¯ 2 ) − δ 0 S p 2 ( 1 n 1 + 1 n 2 ) = ( 8 − 4 ) − 0 20.4933 ( 1 18 + 1 11 ) = 2.31 t α , allows us to compare the test statistic and the critical value. t α = 1.703 at d f = n 1 + n 2 − 2 = 18 + 11 − 2 = 27 The test statistic is clearly in the tail, 2.31 is larger than the critical value of 1.703, and therefore we cannot maintain the null hypothesis. Thus, we conclude that there is significant evidence at the 95% level of confidence that the new medicine produces the effect desired. Try It Weighted alpha is a measure of risk-adjusted performance of stocks over a period of a year. A high positive weighted alpha signifies a stock whose price has risen while a small positive weighted alpha indicates an unchanged stock price during the time period. Weighted alpha is used to identify companies with strong upward or downward trends. The weighted alpha for the top 30 stocks of banks in the northeast and in the west as identified by Nasdaq on May 24, 2013 are listed in and , respectively. Northeast 94.2 75.2 69.6 52.0 48.0 41.9 36.4 33.4 31.5 27.6 77.3 71.9 67.5 50.6 46.2 38.4 35.2 33.0 28.7 26.5 76.3 71.7 56.3 48.7 43.2 37.6 33.7 31.8 28.5 26.0 West 126.0 70.6 65.2 51.4 45.5 37.0 33.0 29.6 23.7 22.6 116.1 70.6 58.2 51.2 43.2 36.0 31.4 28.7 23.5 21.6 78.2 68.2 55.6 50.3 39.0 34.1 31.0 25.3 23.4 21.5 Is there a difference in the weighted alpha of the top 30 stocks of banks in the northeast and in the west? Test at a 5% significance level. Answer the following questions: Is this a test of two means or two proportions? Are the population standard deviations known or unknown? Which distribution do you use to perform the test? What is the random variable? What are the null and alternative hypotheses? Write the null and alternative hypotheses in words and in symbols. Is this test right, left, or two tailed? What is the p -value? Do you reject or not reject the null hypothesis? At the ___ level of significance, from the sample data, there ______ (is/is not) sufficient evidence to conclude that ______. Calculate Cohen’s d and interpret it. Chapter Review In situations when we do not know the population variances but assume the variances are the same, the pooled sample variance will be smaller than the individual sample variances. This will give more precise estimates and reduce the probability of discarding a good null. Formula Review t c = ( x ¯ 1 − x ¯ 2 ) − δ 0 S p 2 ( 1 n 1 + 1 n 2 ) where S p 2 is the pooled variance given by the formula: S p 2 = ( n 1 − 1 ) s 1 2 + ( n 2 − 1 ) s 2 2 n 1 + n 2 − 2", "section": "Test for Differences in Means: Assuming Equal Population Variances", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Comparing Two Independent Population Proportions Proportions have their base in the binomial probability distribution. As a probability distribution, we know the mean and standard deviation of the distribution. As a binary or categorical sample data set, we lose this knowledge from when we knew the population parameters. We do not know the population mean, µ = n p , or variance, σ ∠ = n p q . We can gather data that we know comes from a binary distribution but not know the specific parameter. It is then that we have moved from probability to inferential statistics. When conducting a hypothesis test that compares two independent population proportions, the following characteristics should be present: The two independent samples are random samples that are independent. The number of successes is at least five, and the number of failures is at least five, for each of the samples. Growing literature states that the population must be at least ten or even perhaps 20 times the size of the sample. This keeps each population from being over-sampled and causing biased results. Comparing two proportions, like comparing two means, is common. If two estimated proportions are different, it may be due to a difference in the populations or it may be due to chance in the sampling. A hypothesis test can help determine if a difference in the estimated proportions reflects a difference in the two population proportions. Like the case of differences in sample means, we construct a sampling distribution for differences in sample proportions: ( p A ' - p B ' ) where p ' A = X A n A and p ' B = X ' B n B are the sample proportions for the two sets of data in question. X A and X B are the number of successes in each sample group respectively, and n A and n B are the respective sample sizes from the two groups. Again we go the Central Limit theorem to find the distribution of this sampling distribution for the differences in sample proportions. And again we find that this sampling distribution, like the ones past, are normally distributed as proved by the Central Limit Theorem, as seen in . Generally, the null hypothesis allows for the test of a difference of a particular value, 𝛿 0 , just as we did for the case of differences in means. H 0 : p 1 − p 2 = 𝛿 0 H 1 : p 1 − p 2 ≠ 𝛿 0 Most common, however, is the test that the two proportions are the same. That is, H 0 : p A = p B H a : p A ≠ p B To conduct the test, we use a pooled proportion, p c . The pooled proportion is calculated as follows: p c = x A + x B n A + n B The test statistic ( z -score) is: Z c = ( p A ′ − p B ′ ) − δ 0 p c ( 1 − p c ) ( 1 n A + 1 n B ) where δ 0 is the hypothesized differences between the two proportions and p c is the pooled variance from the formula above. A bank has recently acquired a new branch and thus has customers in this new territory. They are interested in the default rate in their new territory. They wish to test the hypothesis that the default rate is different from their current customer base. They sample 200 files in area A, their current customers, and find that 20 have defaulted. In area B, the new customers, another sample of 200 files shows 12 have defaulted on their loans. At a 10% level of significance can we say that the default rates are the same or different? This is a test of proportions. We know this because the underlying random variable is binary, default or not default. Further, we know it is a test of differences in proportions because we have two sample groups, the current customer base and the newly acquired customer base. Let A and B be the subscripts for the two customer groups. Then p A and p B are the two population proportions we wish to test. Random Variable: P′ A – P′ B = difference in the proportions of customers who defaulted in the two groups. H 0 : p A = p B H a : p A ≠ p B The words \"is a difference\" tell you the test is two-tailed. Distribution for the test: Since this is a test of two binomial population proportions, the distribution is normal: p c = x A + x B n A + n B = 20 + 12 200 + 200 = 0.08 1 – p c = 0.92 ( p′ A – p′ B ) = 0.04 follows an approximate normal distribution. Estimated proportion for group A: p ′ A = x A n A = 20 200 = 0.1 Estimated proportion for group B: p ′ B = x B n B = 12 200 = 0.06 The estimated difference between the two groups is : p′ A – p′ B = 0.1 – 0.06 = 0.04. Z c = ( P′ A − P′ B ) − δ 0 P c ( 1 − P c ) ( 1 n A + 1 n B ) = 1.47 The calculated test statistic is 1.47 and is not in the tail of the distribution. Make a decision: Since the calculate test statistic is not in the tail of the distribution we cannot reject H 0 . Conclusion: At a 1% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that there is a difference between the proportions of customers who defaulted in the two groups. Try It Two types of valves are being tested to determine if there is a difference in pressure tolerances. Fifteen out of a random sample of 100 of Valve A cracked under 4,500 psi. Six out of a random sample of 100 of Valve B cracked under 4,500 psi. Test at a 5% level of significance. The p -value is 0.0379, so we can reject the null hypothesis. At the 5% significance level, the data support that there is a difference in the pressure tolerances between the two valves. References Data from Educational Resources , December catalog. Data from Hilton Hotels. Available online at http://www.hilton.com (accessed June 17, 2013). Data from Hyatt Hotels. Available online at http://hyatt.com (accessed June 17, 2013). Data from Statistics, United States Department of Health and Human Services. Data from Whitney Exhibit on loan to San Jose Museum of Art. Data from the American Cancer Society. Available online at http://www.cancer.org/index (accessed June 17, 2013). Data from the Chancellor’s Office, California Community Colleges, November 1994. “State of the States.” Gallup, 2013. Available online at http://www.gallup.com/poll/125066/State-States.aspx?ref=interactive (accessed June 17, 2013). “West Nile Virus.” Centers for Disease Control and Prevention. Available online at http://www.cdc.gov/ncidod/dvbid/westnile/index.htm (accessed June 17, 2013). Chapter Review Test of two population proportions from independent samples. Random variable: p' A – p' B = difference between the two estimated proportions Distribution: normal distribution Formula Review Pooled Proportion: p c = x A + x B n A + n B Test Statistic ( z -score): Z c = ( p ′ A − p ′ B ) p c ( 1 − p c ) ( 1 n A + 1 n B ) where p A ' and p B ' are the sample proportions, p A and p B are the population proportions, P c is the pooled proportion, and n A and n B are the sample sizes. Use the following information for the next five exercises. Two types of phone operating system are being tested to determine if there is a difference in the proportions of system failures (crashes). Fifteen out of a random sample of 150 phones with OS 1 had system failures within the first eight hours of operation. Nine out of another random sample of 150 phones with OS 2 had system failures within the first eight hours of operation. OS 2 is believed to be more stable (have fewer crashes) than OS 1 . Is this a test of means or proportions? What is the random variable? P ′ OS1 – P ′ OS2 = difference in the proportions of phones that had system failures within the first eight hours of operation with OS 1 and OS 2 . State the null and alternative hypotheses. What can you conclude about the two operating systems? Use the following information to answer the next twelve exercises. In the recent Census, three percent of the U.S. population reported being of two or more races. However, the percent varies tremendously from state to state. Suppose that two random surveys are conducted. In the first random survey, out of 1,000 North Dakotans, only nine people reported being of two or more races. In the second random survey, out of 500 Nevadans, 17 people reported being of two or more races. Conduct a hypothesis test to determine if the population percents are the same for the two states or if the percent for Nevada is statistically higher than for North Dakota. Is this a test of means or proportions? proportions State the null and alternative hypotheses. H 0 : _________ H a : _________ Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? How do you know? right-tailed What is the random variable of interest for this test? In words, define the random variable for this test. The random variable is the difference in proportions (percents) of the populations that are of two or more races in Nevada and North Dakota. Which distribution (normal or Student's t ) would you use for this hypothesis test? Explain why you chose the distribution you did for the Exercise 10.39 . Our sample sizes are much greater than five each, so we use the normal for two proportions distribution for this hypothesis test. Calculate the test statistic. At a pre-conceived α = 0.05, what is your: Decision: Reason for the decision: Conclusion (write out in a complete sentence): Cannot accept the null hypothesis. p -value < alpha At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the proportion (percent) of the population that is of two or more races in Nevada is statistically higher than that in North Dakota. Does it appear that the proportion of Nevadans who are two or more races is higher than the proportion of North Dakotans? Why or why not? Homework A recent drug survey showed an increase in the use of drugs and alcohol among local high school seniors as compared to the national percent. Suppose that a survey of 100 local seniors and 100 national seniors is conducted to see if the proportion of drug and alcohol use is higher locally than nationally. Locally, 65 seniors reported using drugs or alcohol within the past month, while 60 national seniors reported using them. We are interested in whether the proportions of conferred physical science degrees for people aged 21 to 24 are the same for White people and Black people in the United States. The number of conferred degrees for White people in a given year is 4,930. Five hundred eighty were aged 21 to 24. The estimate for Black people is 330. Forty were aged 21 to 24. We will let people with conferred physical science degrees be our population. H 0 : P W = P B H a : P W ≠ P B The random variable is the difference in the proportions of White and Black people with conferred degrees in a given year, aged 21 to 24. normal for two proportions test statistic: –0.1944 p -value: 0.8458 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: p -value > alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the proportions of White and Black people with conferred physical science degrees, aged 21 to 24, are different. Elizabeth Mjelde, an art history professor, was interested in whether the value from the Golden Ratio formula, ( larger + smaller dimension larger dimension ) was the same in the Whitney Exhibit for works from 1900 to 1919 as for works from 1920 to 1942. Thirty-seven early works were sampled, averaging 1.74 with a standard deviation of 0.11. Sixty-five of the later works were sampled, averaging 1.746 with a standard deviation of 0.1064. Do you think that there is a significant difference in the Golden Ratio calculation? A recent year was randomly picked from 1985 to the present. In that year, there were 2,051 Hispanic/Latino students at Cabrillo College out of a total of 12,328 students. At Lake Tahoe College, there were 321 Hispanic/Latino students out of a total of 2,441 students. In general, do you think that the percent of Hispanic/Latino students at the two colleges is basically the same or different? Subscripts: 1 = Cabrillo College, 2 = Lake Tahoe College H 0 : p 1 = p 2 H a : p 1 ≠ p 2 The random variable is the difference between the proportions of Hispanic/Latino students at Cabrillo College and Lake Tahoe College. normal for two proportions test statistic: 4.29 p -value: 0.00002 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: p -value < alpha Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the proportions of Hispanic/Latino students at Cabrillo College and Lake Tahoe College are different. Use the following information to answer the next two exercises. Some individuals who were exposed to the COVID-19 virus experienced a loss of taste. In a sample of COVID patients during 2022, there were 629 reported cases of loss of taste out of a total of 1,021 reported cases. In 2021, there were 486 reported cases of loss of taste out of a sample of 712 cases. Is the 2022 proportion of loss of taste more than the 2021 proportion? Using a 1% level of significance, conduct an appropriate hypothesis test. “2022” subscript: 2022 group. “2021” subscript: 2021 group This is: a test of two proportions a test of two independent means a test of a single mean a test of matched pairs An appropriate null hypothesis is: p 2022 ≤ p 2021 p 2022 ≥ p 2021 μ 2022 ≤ μ 2021 p 2022 > p 2021 a Researchers conducted a study to find out if there is a difference in the use of eReaders by different age groups. Randomly selected participants were divided into two age groups. In the 16- to 29-year-old group, 7% of the 628 surveyed use eReaders, while 11% of the 2,309 participants 30 years old and older use eReaders. Test: two independent sample proportions. Random variable: p ′ 1 - p ′ 2 Distribution: H 0 : p 1 = p 2 H a : p 1 ≠ p 2 The proportion of eReader users is different for the 16- to 29-year-old users from that of the 30 and older users. Graph: two-tailed Adults aged 18 years old and older from a certain city were randomly selected for a survey on working from home. The researchers wanted to determine if the proportion of women who work from home is less than the proportion of men who work from home. The results are shown in . Test at the 1% level of significance. Number who work at home Sample size Men 42,769 155,525 Women 67,169 248,775 Two computer users were discussing tablet computers. A higher proportion of people ages 16 to 29 use tablets than the proportion of people age 30 and older. details the number of tablet owners for each age group. Test at the 1% level of significance. 16–29 year olds 30 years old and older Own a tablet 69 231 Sample size 628 2,309 Test: two independent sample proportions Random variable: p′ 1 − p′ 2 Distribution: H 0 : p 1 = p 2 H a : p 1 > p 2 A higher proportion of tablet owners are aged 16 to 29 years old than are 30 years old and older. Graph: right-tailed Do not reject the H 0 . Conclusion: At the 1% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that a higher proportion of tablet owners are aged 16 to 29 years old than are 30 years old and older. A group of friends debated whether more people in their twenties use wearable fitness devices than people in their thirties. They consulted a research study of wearable fitness device use among adults. The results of the survey indicate that of the 973 randomly sampled people in their twenties, 379 use such devices. For people in their thirties, 404 of the 1,304 who were randomly sampled use wearable fitness devices. Test at the 5% level of significance. While her husband spent 2½ hours picking out new speakers, a statistician decided to determine whether the percent of men who enjoy shopping for electronic equipment is higher than the percent of women who enjoy shopping for electronic equipment. The population was Saturday afternoon shoppers. Out of 67 men, 24 said they enjoyed the activity. Eight of the 24 women surveyed claimed to enjoy the activity. Interpret the results of the survey. Subscripts: 1: men; 2: women H 0 : p 1 ≤ p 2 H a : p 1 > p 2 P ′ 1 − P ′ 2 is the difference between the proportions of men and women who enjoy shopping for electronic equipment. normal for two proportions test statistic: 0.22 p -value: 0.4133 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for Decision: p -value > alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the proportion of men who enjoy shopping for electronic equipment is more than the proportion of women. We are interested in whether children’s educational computer software costs less, on average, than children’s entertainment software. Thirty-six educational software titles were randomly picked from a catalog. The mean cost was $31.14 with a standard deviation of $4.69. Thirty-five entertainment software titles were randomly picked from the same catalog. The mean cost was $33.86 with a standard deviation of $10.87. Decide whether children’s educational software costs less, on average, than children’s entertainment software. Joan Nguyen recently claimed that the proportion of college-age men with at least one pierced ear is as high as the proportion of college-age women. She conducted a survey in her classes. Out of 107 men, 20 had at least one pierced ear. Out of 92 women, 47 had at least one pierced ear. Do you believe that the proportion of men has reached the proportion of women? H 0 : p 1 = p 2 H a : p 1 ≠ p 2 P ′ 1 − P ′ 2 is the difference between the proportions of men and women that have at least one pierced ear. normal for two proportions test statistic: –4.82 p -value: zero Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the proportions of males and females with at least one pierced ear is different. \"To Breakfast or Not to Breakfast?\" by Richard Ayore In the American society, birthdays are one of those days that everyone looks forward to. People of different ages and peer groups gather to mark the 18th, 20th, …, birthdays. During this time, one looks back to see what they have achieved for the past year and also focuses ahead for more to come. If, by any chance, I am invited to one of these parties, my experience is always different. Instead of dancing around with my friends while the music is booming, I get carried away by memories of my family back home in Kenya. I remember the good times I had with my brothers and sister while we did our daily routine. Every morning, I remember we went to the shamba (garden) to weed our crops. I remember one day arguing with my brother as to why he always remained behind just to join us an hour later. In his defense, he said that he preferred waiting for breakfast before he came to weed. He said, “This is why I always work more hours than you guys!” And so, to prove him wrong or right, we decided to give it a try. One day we went to work as usual without breakfast, and recorded the time we could work before getting tired and stopping. On the next day, we all ate breakfast before going to work. We recorded how long we worked again before getting tired and stopping. Of interest was our mean increase in work time. Though not sure, my brother insisted that it was more than two hours. Using the data in , solve our problem. Work hours with breakfast Work hours without breakfast 8 6 7 5 9 5 5 4 9 7 8 7 10 7 7 5 6 6 9 5 H 0 : µ d = 0 H a : µ d > 0 The random variable X d is the mean difference in work times on days when eating breakfast and on days when not eating breakfast. t 9 test statistic: 4.8963 p -value: 0.0004 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% level of significance, there is sufficient evidence to conclude that the mean difference in work times on days when eating breakfast and on days when not eating breakfast has increased.", "section": "Comparing Two Independent Population Proportions", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Two Population Means with Known Standard Deviations Even though this situation is not likely (knowing the population standard deviations is very unlikely), the following example illustrates hypothesis testing for independent means with known population standard deviations. The sampling distribution for the difference between the means is normal in accordance with the central limit theorem. The random variable is X 1 – – X 2 – . The normal distribution has the following format: The standard deviation is: ( σ 1 ) 2 n 1 + ( σ 2 ) 2 n 2 The test statistic ( z -score) is: Z c = ( x – 1 – x – 2 ) – δ 0 ( σ 1 ) 2 n 1 + ( σ 2 ) 2 n 2 Independent groups, population standard deviations known: The mean lasting time of two competing floor waxes is to be compared. Twenty floors are randomly assigned to test each wax . Both populations have a normal distributions. The data are recorded in . Wax Sample mean number of months floor wax lasts Population standard deviation 1 3 0.33 2 2.9 0.36 Does the data indicate that wax 1 is more effective than wax 2 ? Test at a 5% level of significance. This is a test of two independent groups, two population means, population standard deviations known. Random Variable : X – 1 – X – 2 = difference in the mean number of months the competing floor waxes last. H 0 : μ 1 ≤ μ 2 H a : μ 1 > μ 2 The words \"is more effective\" says that wax 1 lasts longer than wax 2 , on average. \"Longer\" is a “>” symbol and goes into H a . Therefore, this is a right-tailed test. Distribution for the test: The population standard deviations are known so the distribution is normal. Using the formula for the test statistic we find the calculated value for the problem. Z c = ( μ 1 - μ 2 ) - δ 0 σ 1 2 n 1 + σ 2 2 n 2 = 0.1 The estimated difference between he two means is : X – 1 – X – 2 = 3 – 2.9 = 0.1 Compare calculated value and critical value and Z α : We mark the calculated value on the graph and find the calculated value is not in the tail therefore we cannot reject the null hypothesis. Make a decision: the calculated value of the test statistic is not in the tail, therefore you cannot reject H 0 . Conclusion: At the 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the mean time wax 1 lasts is longer (wax 1 is more effective) than the mean time wax 2 lasts. Try It The means of the number of revolutions per minute of two competing engines are to be compared. Thirty engines of each type are randomly assigned to be tested. Both populations have normal distributions. shows the result. Do the data indicate that Engine 2 has higher RPM than Engine 1? Test at a 5% level of significance. Engine Sample mean number of RPM Population standard deviation 1 1,500 50 2 1,600 60 The p -value is almost zero, so we reject the null hypothesis. There is sufficient evidence to conclude that Engine 2 runs at a higher RPM than Engine 1. An interested citizen wanted to know if Democratic U. S. senators are older than Republican U.S. senators, on average. On May 26 2013, the mean age of 30 randomly selected Republican Senators was 61 years 247 days old (61.675 years) with a standard deviation of 10.17 years. The mean age of 30 randomly selected Democratic senators was 61 years 257 days old (61.704 years) with a standard deviation of 9.55 years. Do the data indicate that Democratic senators are older than Republican senators, on average? Test at a 5% level of significance. This is a test of two independent groups, two population means. The population standard deviations are unknown, but the sum of the sample sizes is 30 + 30 = 60, which is greater than 30, so we can use the normal approximation to the Student’s-t distribution. Subscripts: 1: Democratic senators 2: Republican senators Random variable: X – 1 – X – 2 = difference in the mean age of Democratic and Republican U.S. senators. H 0 : μ 1 ≤ μ 2 H 0 : μ 1 - μ 2 ≤ 0 H a : μ 1 > μ 2 H a : μ 1 - μ 2 > 0 The words \"older than\" translates as a “>” symbol and goes into H a . Therefore, this is a right-tailed test. Make a decision: The p-value is larger than 5%, therefore we cannot reject the null hypothesis. By calculating the test statistic we would find that the test statistic does not fall in the tail, therefore we cannot reject the null hypothesis. We reach the same conclusion using either method of a making this statistical decision. Conclusion: At the 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the mean age of Democratic senators is greater than the mean age of the Republican senators. Try It The average age of 10 professors selected randomly in university A is 46.672 with a standard deviation of 8.53. The average age of 10 professors selected randomly in university B is 47.531 with a standard deviation of 7.83. Does the data indicate that university A has older professors than university B, on average? Test at a 5% level of significance. The total sample size is 10 + 10 = 20., which is greater than 10, so we can use the Student’s t -distribution. The random variable is X 1 - X 2 = difference between the mean age of universities A and B. H 0 : μ 1 ≤ μ 2 H 0 : μ 1 - μ 2 ≤ 0 H 0 : μ 1 > μ 2 H 0 : μ 1 - μ 2 > 0 The phrase “older than” translates as a “>” symbol and goes into H 0 . Therefore, this is a right-tailed test. The distribution is: X 1 - X 2 ~ N 0 , ( 8 . 53 ) 2 10 + ( 7 . 83 ) 2 10 The mean for the normal distribution is 0 since μ 1 ≤ μ 2 and μ 1 - μ 2 ≤ 0 . The p -value is obtained as 0.4258. Since alpha is less than the p -value, do not reject the H 0 . At the 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the mean age of professors in university A is more than the mean age of professors in university B. References Data from the United States Census Bureau. Available online at http://www.census.gov/prod/cen2010/briefs/c2010br-02.pdf Hinduja, Sameer. “Sexting Research and Gender Differences.” Cyberbullying Research Center, 2013. Available online at http://cyberbullying.us/blog/sexting-research-and-gender-differences/ (accessed June 17, 2013). “Smart Phone Users, By the Numbers.” Visually, 2013. Available online at http://visual.ly/smart-phone-users-numbers (accessed June 17, 2013). Smith, Aaron. “35% of American adults own a Smartphone.” Pew Internet, 2013. Available online at http://www.pewinternet.org/~/media/Files/Reports/2011/PIP_Smartphones.pdf (accessed June 17, 2013). “State-Specific Prevalence of Obesity AmongAduls—Unites States, 2007.” MMWR, CDC. Available online at http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5728a1.htm (accessed June 17, 2013). “Texas Crime Rates 1960–1012.” FBI, Uniform Crime Reports, 2013. Available online at: http://www.disastercenter.com/crime/txcrime.htm (accessed June 17, 2013). Chapter Review A hypothesis test of two population means from independent samples where the population standard deviations are known will have these characteristics: Random variable: X – 1 − X – 2 = the difference of the means Distribution: normal distribution Formula Review Test Statistic ( z -score): Z c = ( x – 1 − x – 2 ) − δ 0 ( σ 1 ) 2 n 1 + ( σ 2 ) 2 n 2 where: σ 1 and σ 2 are the known population standard deviations. n 1 and n 2 are the sample sizes. x – 1 and x – 2 are the sample means. μ 1 and μ 2 are the population means. Use the following information to answer the next five exercises. The mean speeds of fastball pitches from two different baseball pitchers are to be compared. A sample of 14 fastball pitches is measured from each pitcher. The populations have normal distributions. shows the result. Scouters believe that Rodriguez pitches a speedier fastball. Pitcher Sample mean speed of pitches (mph) Population standard deviation Wesley 86 3 Rodriguez 91 7 What is the random variable? The difference in mean speeds of the fastball pitches of the two pitchers State the null and alternative hypotheses. What is the test statistic? –2.46 At the 1% significance level, what is your conclusion? At the 1% significance level, we can reject the null hypothesis. There is sufficient data to conclude that the mean speed of Rodriguez’s fastball is faster than Wesley’s. Use the following information to answer the next five exercises. A researcher is testing the effects of plant food on plant growth. Nine plants have been given the plant food. Another nine plants have not been given the plant food. The heights of the plants are recorded after eight weeks. The populations have normal distributions. The following table is the result. The researcher thinks the food makes the plants grow taller. Plant group Sample mean height of plants (inches) Population standard deviation Food 16 2.5 No food 14 1.5 Is the population standard deviation known or unknown? State the null and alternative hypotheses. Subscripts: 1 = Food, 2 = No Food H 0 : μ 1 ≤ μ 2 H a : μ 1 > μ 2 At the 1% significance level, what is your conclusion? Use the following information to answer the next five exercises. Two metal alloys are being considered as material for ball bearings. The mean melting point of the two alloys is to be compared. 15 pieces of each metal are being tested. Both populations have normal distributions. The following table is the result. It is believed that Alloy Zeta has a different melting point. Sample mean melting temperatures (°F) Population standard deviation Alloy Gamma 800 95 Alloy Zeta 900 105 State the null and alternative hypotheses. Subscripts: 1 = Gamma, 2 = Zeta H 0 : μ 1 = μ 2 H a : μ 1 ≠ μ 2 Is this a right-, left-, or two-tailed test? At the 1% significance level, what is your conclusion? There is sufficient evidence so we cannot accept the null hypothesis. The data support that the melting point for Alloy Zeta is different from the melting point of Alloy Gamma. Homework NOTE If you are using a Student's t -distribution for one of the following homework problems, including for paired data, you may assume that the underlying population is normally distributed. (When using these tests in a real situation, you must first prove that assumption, however.) A study is done to determine if students in the California state university system take longer to graduate, on average, than students enrolled in private universities. One hundred students from both the California state university system and private universities are surveyed. Suppose that from years of research, it is known that the population standard deviations are 1.5811 years and 1 year, respectively. The following data are collected. The California state university system students took on average 4.5 years with a standard deviation of 0.8. The private university students took on average 4.1 years with a standard deviation of 0.3. Parents of teenage boys often complain that auto insurance costs more, on average, for teenage boys than for teenage girls. A group of concerned parents examines a random sample of insurance bills. The mean annual cost for 36 teenage boys was $679. For 23 teenage girls, it was $559. From past years, it is known that the population standard deviation for each group is $180. Determine whether or not you believe that the mean cost for auto insurance for teenage boys is greater than that for teenage girls. Subscripts: 1 = boys, 2 = girls H 0 : μ 1 ≤ μ 2 H a : μ 1 > μ 2 The random variable is the difference in the mean auto insurance costs for boys and girls. normal test statistic: z = 2.50 p -value: 0.0062 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean cost of auto insurance for teenage boys is greater than that for girls. A group of transfer bound students wondered if they will spend the same mean amount on texts and supplies each year at their four-year university as they have at their community college. They conducted a random survey of 54 students at their community college and 66 students at their local four-year university. The sample means were $947 and $1,011, respectively. The population standard deviations are known to be $254 and $87, respectively. Conduct a hypothesis test to determine if the means are statistically the same. Some manufacturers claim that non-hybrid sedan cars have a lower mean miles-per-gallon (mpg) than hybrid ones. Suppose that consumers test 21 hybrid sedans and get a mean of 31 mpg with a standard deviation of seven mpg. Thirty-one non-hybrid sedans get a mean of 22 mpg with a standard deviation of four mpg. Suppose that the population standard deviations are known to be six and three, respectively. Conduct a hypothesis test to evaluate the manufacturers claim. Subscripts: 1 = non-hybrid sedans, 2 = hybrid sedans H 0 : μ 1 ≥ μ 2 H a : μ 1 < μ 2 The random variable is the difference in the mean miles per gallon of non-hybrid sedans and hybrid sedans. normal test statistic: 6.36 p -value: 0 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: p -value < alpha Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that the mean miles per gallon of non-hybrid sedans is less than that of hybrid sedans. A baseball fan wanted to know if there is a difference between the number of games played in a World Series when the American League won the series versus when the National League won the series. From 1922 to 2012, the population standard deviation of games won by the American League was 1.14, and the population standard deviation of games won by the National League was 1.11. Of 19 randomly selected World Series games won by the American League, the mean number of games won was 5.76. The mean number of 17 randomly selected games won by the National League was 5.42. Conduct a hypothesis test. One of the questions in a study of marital satisfaction of dual-career couples was to rate the statement “I’m pleased with the way we divide the responsibilities for childcare.” The ratings went from one (strongly agree) to five (strongly disagree). contains ten of the paired responses for husbands and wives. Conduct a hypothesis test to see if the mean difference in the husband’s versus the wife’s satisfaction level is negative (meaning that, within the partnership, the husband is happier than the wife). Wife’s score 2 2 3 3 4 2 1 1 2 4 Husband’s score 2 2 1 3 2 1 1 1 2 4 H 0 : µ d = 0 H a : µ d < 0 The random variable X d is the average difference between husband’s and wife’s satisfaction level. t 9 test statistic: t = –1.86 p -value: 0.0479 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis, but run another test. Reason for Decision: p -value < alpha Conclusion: This is a weak test because alpha and the p -value are close. However, there is insufficient evidence to conclude that the mean difference is negative.", "section": "Two Population Means with Known Standard Deviations", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Matched or Paired Samples In most cases of economic or business data we have little or no control over the process of how the data are gathered. In this sense the data are not the result of a planned controlled experiment. In some cases, however, we can develop data that are part of a controlled experiment. This situation occurs frequently in quality control situations. Imagine that the production rates of two machines built to the same design, but at different manufacturing plants, are being tested for differences in some production metric such as speed of output or meeting some production specification such as strength of the product. The test is the same in format to what we have been testing, but here we can have matched pairs for which we can test if differences exist. Each observation has its matched pair against which differences are calculated. First, the differences in the metric to be tested between the two lists of observations must be calculated, and this is typically labeled with the letter \"d.\" Then, the average of these matched differences, X – d = ∑ ( x 1 - x 2 ) n is calculated as is its standard deviation, S d . We expect that the standard deviation of the differences of the matched pairs will be smaller than unmatched pairs because presumably fewer differences should exist because of the correlation between the two groups. When using a hypothesis test for matched or paired samples, the following characteristics may be present: Simple random sampling is used. Sample sizes are often small. Two measurements (samples) are drawn from the same pair of individuals or objects. Differences are calculated from the matched or paired samples. The differences from the sample that is used for the hypothesis test. Either the matched pairs have differences that come from a population that is normal or the number of differences is sufficiently large so that distribution of the sample mean of differences is approximately normal, as has been the case using the Central Limit Theorem. In a hypothesis test for matched or paired samples, subjects are matched in pairs and differences are calculated. The differences are the data. The population mean for the differences, μ d , is then tested using a Student's-t test for a single population mean with n – 1 degrees of freedom, where n is the number of differences, that is, the number of pairs not the number of observations. The null and alternative hypotheses for this test are: H 0 : µ d = 0 H a : µ d ≠ 0 The test statistic is: t c = x – d − μ d ( s d n ) A company has developed a training program for its entering employees because management has become concerned with the results of the six-month employee review. They hope that the training program can result in better six-month reviews. Each trainee constitutes a “pair”, the entering score the employee received when first entering the firm and the score given at the six-month review. The difference in the two scores were calculated for each employee and the means for before and after the training program was calculated. The sample mean before the training program was 20.4 and the sample mean after the training program was 23.9. The standard deviation of the differences in the two scores across the 20 employees was 3.8 points. Test at the 10% significance level the null hypothesis that the two population means are equal against the alternative that the training program helps improve the employees’ scores. The first step is to identify this as a two sample case: before the training and after the training. This differentiates this problem from simple one sample issues. Second, we determine that the two samples are \"paired.\" Each observation in the first sample has a paired observation in the second sample. This information tells us that the null and alternative hypotheses should be: H 0 : µ d ≤ 0 H a : µ d > 0 This form reflects the implied claim that the training course improves scores; the test is one-tailed and the claim is in the alternative hypothesis. Because the experiment was conducted as a matched paired sample rather than simply taking scores from people who took the training course those who didn't, we use the matched pair test statistic: Test Statistic: t c = X ¯ d − µ d S d n = ( 23.9 − 20.4 ) − 0 ( 3.8 20 ) = 4.12 In order to solve this equation, the individual scores, pre-training course and post-training course need to be used to calculate the individual differences. These scores are then averaged and the average difference is calculated: X ¯ d = ∑ ( x 1 - x 2 ) n From these differences we can calculate the standard deviation across the individual differences: S d = ∑ d i - X ¯ d 2 n - 1 w h e r e d i = x 1 i - x 2 i We can now compare the calculated value of the test statistic, 4.12, with the critical value. The critical value is a Student's t with degrees of freedom equal to the number of pairs, not observations, minus 1. In this case 20 pairs and at 90% confidence level t a/2 = ±1.729 at df = 20 - 1 = 19. The calculated test statistic is most certainly in the tail of the distribution and thus we cannot accept the null hypothesis that there is no difference from the training program. Evidence seems indicate that the training aids employees in gaining higher scores. Try-It Five ball players think they can throw the same distance with their dominant hand (throwing) and off-hand (catching hand). The data were collected and recorded in . Conduct a hypothesis test to determine whether the mean difference in distances between the dominant and off-hand is significant. Test at the 5% level. Player 1 Player 2 Player 3 Player 4 Player 5 Dominant Hand 120 111 135 140 125 Off-hand 105 109 98 111 99 A study was conducted to investigate the effectiveness of hypnotism in reducing pain. Results for randomly selected subjects are shown in . A lower score indicates less pain. The \"before\" value is matched to an \"after\" value and the differences are calculated. Are the sensory measurements, on average, lower after hypnotism? Test at a 5% significance level. Subject: A B C D E F G H Before 6.6 6.5 9.0 10.3 11.3 8.1 6.3 11.6 After 6.8 2.4 7.4 8.5 8.1 6.1 3.4 2.0 Corresponding \"before\" and \"after\" values form matched pairs. (Calculate \"after\" – \"before.\") After data Before data Difference 6.8 6.6 0.2 2.4 6.5 -4.1 7.4 9 -1.6 8.5 10.3 -1.8 8.1 11.3 -3.2 6.1 8.1 -2 3.4 6.3 -2.9 2 11.6 -9.6 The data for the test are the differences: {0.2, –4.1, –1.6, –1.8, –3.2, –2, –2.9, –9.6} The sample mean and sample standard deviation of the differences are: x – d = –3.13 and s d = 2.91 Verify these values. Let μ d be the population mean for the differences. We use the subscript d to denote \"differences.\" Random variable: X – d = the mean difference of the sensory measurements H 0 : μ d ≥ 0 The null hypothesis is zero or positive, meaning that there is the same or more pain felt after hypnotism. That means the subject shows no improvement. μ d is the population mean of the differences.) H a : μ d < 0 The alternative hypothesis is negative, meaning there is less pain felt after hypnotism. That means the subject shows improvement. The score should be lower after hypnotism, so the difference ought to be negative to indicate improvement. Distribution for the test: The distribution is a Student's t with df = n – 1 = 8 – 1 = 7. Use t 7 . (Notice that the test is for a single population mean.) Calculate the test statistic and look up the critical value using the Student's-t distribution: The calculated value of the test statistic is 3.06 and the critical value of the t -distribution with 7 degrees of freedom at the 5% level of confidence is 1.895 with a one-tailed test. X – d is the random variable for the differences. The sample mean and sample standard deviation of the differences are: x – d = –3.13 s – d = 2.91 Compare the critical value for alpha against the calculated test statistic. The conclusion from using the comparison of the calculated test statistic and the critical value will gives us the result. In this question the calculated test statistic is 3.06 and the critical value is 1.895. The test statistic is clearly in the tail and thus we cannot accept the null hypotheses that there is no difference between the two situations, hypnotized and not hypnotized. Make a decision: Cannot accept the null hypothesis, H 0 . This means that μ d < 0 and there is a statistically significant improvement. Conclusion: At a 5% level of significance, from the sample data, there is sufficient evidence to conclude that the sensory measurements, on average, are lower after hypnotism. Hypnotism appears to be effective in reducing pain. Try It A study was conducted to investigate how effective a new diet was in lowering cholesterol. Results for the randomly selected subjects are shown in the table. The differences have a normal distribution. Are the subjects’ cholesterol levels lower on average after the diet? Test at the 5% level. Subject A B C D E F G H I Before 209 210 205 198 216 217 238 240 222 After 199 207 189 209 217 202 211 223 201 A college softball coach was interested in whether the college's strength development class increased their players' maximum lift (in pounds). Four players were asked to participate in the study. The amount of weight they could each lift was recorded before they took the strength development class. After completing the class, the amount of weight they could each lift was again measured. The data are as follows: Weight (in pounds) Player 1 Player 2 Player 3 Player 4 Amount of weight lifted prior to the class 205 241 338 368 Amount of weight lifted after the class 295 252 330 360 The coach wants to know if the strength development class makes the players stronger, on average. Record the differences data. Calculate the differences by subtracting the amount of weight lifted prior to the class from the weight lifted after completing the class. The data for the differences are: {90, 11, -8, -8}. x – d = 21.3, s d = 46.7 Using the difference data, this becomes a test of a single mean. Define the random variable: X – d mean difference in the maximum lift per player. The distribution for the hypothesis test is a student's t with 3 degrees of freedom. H 0 : μ d ≤ 0, H a : μ d > 0 Calculate the test statistic look up the critical value: The calculated value of the test statistic is 0.91. The critical value of the student's t at 5% level of significance and 3 degrees of freedom is 2.353. Decision: If the level of significance is 5%, we cannot reject the null hypothesis, because the calculated value of the test statistic is not in the tail. What is the conclusion? At a 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the strength development class helped to make the players stronger, on average. Be sure to note in your conclusion that a sample size of only 4 leaves a degree of freedom of only 3 and sets the critical value very large. In short, sample size so small cannot result in always meaningful conclusions. Try It A new prep class was designed to improve SAT test scores. Four students were selected at random. Their scores on two practice exams were recorded, one before the class and one after. The data recorded in . Are the scores, on average, higher after the class? Test at a 5% level. SAT Scores Student 1 Student 2 Student 3 Student 4 Score before class 1840 1960 1920 2150 Score after class 1920 2160 2200 2100 Chapter Review A hypothesis test for matched or paired samples (t-test) has these characteristics: Test the differences by subtracting one measurement from the other measurement Random Variable: x – d = mean of the differences Distribution: Student’s-t distribution with n – 1 degrees of freedom If the number of differences is small (less than 30), the differences must follow a normal distribution. Two samples are drawn from the same set of objects. Samples are dependent. Formula Review Test Statistic ( t -score): t c = x – d − μ d ( s d n ) where: x – d is the mean of the sample differences. μ d is the mean of the population differences. s d is the sample standard deviation of the differences. n is the sample size. Use the following information to answer the next five exercises. A study was conducted to test the effectiveness of a software patch in reducing system failures over a six-month period. Results for randomly selected installations are shown in . The “before” value is matched to an “after” value, and the differences are calculated. The differences have a normal distribution. Test at the 1% significance level. Installation A B C D E F G H Before 3 6 4 2 5 8 2 6 After 1 5 2 0 1 0 2 2 What is the random variable? the mean difference of the system failures State the null and alternative hypotheses. What conclusion can you draw about the software patch? With a p -value 0.0067, we can cannot accept the null hypothesis. There is enough evidence to support that the software patch is effective in reducing the number of system failures. Use the following information to answer next five exercises. A study was conducted to test the effectiveness of a juggling class. Before the class started, six subjects juggled as many balls as they could at once. After the class, the same six subjects juggled as many balls as they could. The differences in the number of balls are calculated. The differences have a normal distribution. Test at the 1% significance level. Subject A B C D E F Before 3 4 3 2 4 5 After 4 5 6 4 5 7 State the null and alternative hypotheses. What is the sample mean difference? What conclusion can you draw about the juggling class? Use the following information to answer the next five exercises. A doctor wants to know if a blood pressure medication is effective. Six subjects have their blood pressures recorded. After twelve weeks on the medication, the same six subjects have their blood pressure recorded again. For this test, only systolic pressure is of concern. Test at the 1% significance level. Patient A B C D E F Before 161 162 165 162 166 171 After 158 159 166 160 167 169 State the null and alternative hypotheses. H 0 : μ d ≥ 0 H a : μ d < 0 What is the test statistic? What is the sample mean difference? What is the conclusion? We decline to reject the null hypothesis. There is not sufficient evidence to support that the medication is effective. Homework Ten individuals went on a low–fat diet for 12 weeks to lower their cholesterol. The data are recorded in . Do you think that their cholesterol levels were significantly lowered? Starting cholesterol level Ending cholesterol level 140 140 220 230 110 120 240 220 200 190 180 150 190 200 360 300 280 300 260 240 p -value = 0.1494 At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the medication lowered cholesterol levels after 12 weeks. A new heart disease prevention drug was tried on a group of 224 patients. Forty-five patients developed heart disease after four years. In a control group of 224 patients, 68 developed heart disease after four years. We want to test whether the method of treatment reduces the proportion of patients that develop heart disease after four years or if the proportions of the treated group and the untreated group stay the same. Let the subscript t = treated patient and ut = untreated patient. The appropriate hypotheses are: H 0 : p t < p ut and H a : p t ≥ p ut H 0 : p t ≤ p ut and H a : p t > p ut H 0 : p t = p ut and H a : p t ≠ p ut H 0 : p t = p ut and H a : p t < p ut An experiment is conducted to show that blood pressure can be consciously reduced in people trained in a “biofeedback exercise program.” Six subjects were randomly selected and blood pressure measurements were recorded before and after the training. The difference between blood pressures was calculated (after - before) producing the following results: x – d = −10.2 s d = 8.4. Using the data, test the hypothesis that the blood pressure has decreased after the training. The distribution for the test is: t 5 t 6 N (−10.2, 8.4) N(−10.2, 8.4 6 ) A golf instructor is interested in determining if their new technique for improving players’ golf scores is effective. The instructor takes four new students and records their 18-hole scores before learning the technique and then after having taken the class. The instructor conducts a hypothesis test. The data are as follows. Player 1 Player 2 Player 3 Player 4 Mean score before class 83 78 93 87 Mean score after class 80 80 86 86 The correct decision is: Reject H 0 . Do not reject the H 0 . A local cancer support group believes that the estimate for new female breast cancer cases in the south is higher in Year 2 than in Year 1. The group compared the estimates of new female breast cancer cases by southern state in Year 1 and in Year 2. The results are in . Southern states Year 1 Year 2 Alabama 3,450 3,720 Arkansas 2,150 2,280 Florida 15,540 15,710 Georgia 6,970 7,310 Kentucky 3,160 3,300 Louisiana 3,320 3,630 Mississippi 1,990 2,080 North Carolina 7,090 7,430 Oklahoma 2,630 2,690 South Carolina 3,570 3,580 Tennessee 4,680 5,070 Texas 15,050 14,980 Virginia 6,190 6,280 Test: two matched pairs or paired samples ( t -test) Random variable: X – d Distribution: t 12 H 0 : μ d = 0 H a : μ d > 0 The mean of the differences of new female breast cancer cases in the south between Year 2 and Year 1 is greater than zero. The estimate for new female breast cancer cases in the south is higher in Year 2 than in Year 1. Graph: right-tailed p -value: 0.0004 Decision: Cannot accept H 0 Conclusion: At the 5% level of significance, from the sample data, there is sufficient evidence to conclude that there was a higher estimate of new female breast cancer cases in Year 2 than in Year 1. A traveler wanted to know if the prices of hotels are different in the ten cities that he visits the most often. The list of the cities with the corresponding hotel prices for his two favorite hotel chains is in . Test at the 1% level of significance. Cities Hyatt Regency prices in dollars Hilton prices in dollars Atlanta 107 169 Boston 358 289 Chicago 209 299 Dallas 209 198 Denver 167 169 Indianapolis 179 214 Los Angeles 179 169 New York City 625 459 Philadelphia 179 159 Washington, DC 245 239 A politician asked their staff to determine whether the underemployment rate in the northeast decreased year over year. The results are in . Northeastern states Year 1 Year 2 Connecticut 17.3 16.4 Delaware 17.4 13.7 Maine 19.3 16.1 Maryland 16.0 15.5 Massachusetts 17.6 18.2 New Hampshire 15.4 13.5 New Jersey 19.2 18.7 New York 18.5 18.7 Ohio 18.2 18.8 Pennsylvania 16.5 16.9 Rhode Island 20.7 22.4 Vermont 14.7 12.3 West Virginia 15.5 17.3 Test: matched or paired samples ( t -test) Difference data: {–0.9, –3.7, –3.2, –0.5, 0.6, –1.9, –0.5, 0.2, 0.6, 0.4, 1.7, –2.4, 1.8} Random Variable: X – d Distribution: H 0 : μ d = 0 H a : μ d < 0 The mean of the differences of the rate of underemployment in the northeastern states between Year 2 and Year 1 is less than zero. The underemployment rate went down from Year 1 to Year 2. Graph: left-tailed. Decision: Cannot reject H 0 . Conclusion: At the 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that there was a decrease in the underemployment rates of the northeastern states from Year 1 to Year 2. Bringing It Together Use the following information to answer the next ten exercises. indicate which of the following choices best identifies the hypothesis test. independent group means, population standard deviations and/or variances known independent group means, population standard deviations and/or variances unknown matched or paired samples single mean two proportions single proportion A powder diet is tested on 49 people, and a liquid diet is tested on 36 different people. The population standard deviations are two pounds and three pounds, respectively. Of interest is whether the liquid diet yields a higher mean weight loss than the powder diet. A new chocolate bar is taste-tested on consumers. Of interest is whether the proportion of children who like the new chocolate bar is greater than the proportion of adults who like it. e The mean number of English courses taken in a two–year time period by men and women college students is believed to be about the same. An experiment is conducted and data are collected from nine men and 16 women. A football league reported that the mean number of touchdowns per game was five. A study is done to determine if the mean number of touchdowns has decreased. d A study is done to determine if students in the California state university system take longer to graduate than students enrolled in private universities. One hundred students from both the California state university system and private universities are surveyed. From years of research, it is known that the population standard deviations are 1.5811 years and one year, respectively. According to a YWCA Rape Crisis Center newsletter, 75% of rape victims know their attackers. A study is done to verify this. f According to a recent study, U.S. companies have a mean maternity-leave of six weeks. A recent drug survey showed an increase in use of drugs and alcohol among local high school students as compared to the national percent. Suppose that a survey of 100 local youths and 100 national youths is conducted to see if the proportion of drug and alcohol use is higher locally than nationally. e A new SAT study course is tested on 12 individuals. Pre-course and post-course scores are recorded. Of interest is the mean increase in SAT scores. The following data are collected: Pre-course score Post-course score 1 300 960 920 1010 1100 840 880 1100 1070 1250 1320 860 860 1330 1370 790 770 990 1040 1110 1200 740 850 University of Michigan researchers reported in the Journal of the National Cancer Institute that quitting smoking is especially beneficial for those under age 49. In this American Cancer Society study, the risk (probability) of dying of lung cancer was about the same as for those who had never smoked. f Lesley E. Tan investigated the relationship between left-handedness vs. right-handedness and motor competence in preschool children. Random samples of 41 left-handed preschool children and 41 right-handed preschool children were given several tests of motor skills to determine if there is evidence of a difference between the children based on this experiment. The experiment produced the means and standard deviations shown . Determine the appropriate test and best distribution to use for that test. Left-handed Right-handed Sample size 41 41 Sample mean 97.5 98.1 Sample standard deviation 17.5 19.2 Two independent means, normal distribution Two independent means, Student’s-t distribution Matched or paired samples, Student’s-t distribution Two population proportions, normal distribution A golf instructor is interested in determining if a new technique for improving players’ golf scores is effective. The instructor takes four (4) new students and records their 18-hole scores before learning the technique and then after having taken the class. The instructor conducts a hypothesis test. The data are as . Player 1 Player 2 Player 3 Player 4 Mean score before class 83 78 93 87 Mean score after class 80 80 86 86 This is: a test of two independent means. a test of two proportions. a test of a single mean. a test of a single proportion. a", "section": "Matched or Paired Samples", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction The chi-square distribution can be used to find relationships between two things, like grocery prices at different stores. (credit: modification of work “The first few times I used my Asda 'bag for life' I left the receipts in the bottom of the bag” by Pete/ Flickr, Public domain) Have you ever wondered if lottery winning numbers were evenly distributed or if some numbers occurred with a greater frequency? How about if the types of movies people preferred were different across different age groups? What about if a coffee machine was dispensing approximately the same amount of coffee each time? You could answer these questions by conducting a hypothesis test. You will now study a new distribution, one that is used to determine the answers to such questions. This distribution is called the chi-square distribution. In this chapter, you will learn the three major applications of the chi-square distribution: the goodness-of-fit test, which determines if data fit a particular distribution, such as in the lottery example the test of independence, which determines if events are independent, such as in the movie example the test of a single variance, which tests variability, such as in the coffee example", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Facts About the Chi-Square Distribution The notation for the chi-square distribution is: X ∼ χ d f 2 where df = degrees of freedom which depends on how chi-square is being used. (If you want to practice calculating chi-square probabilities then use df = n - 1. The degrees of freedom for the three major uses are each calculated differently.) For the χ 2 distribution, the population mean is μ = df and the population standard deviation is σ = 2 ( d f ) . The random variable is shown as χ 2 . The random variable for a chi-square distribution with k degrees of freedom is the sum of k independent, squared standard normal variables. χ 2 = ( Z 1 ) 2 + ( Z 2 ) 2 + ... + ( Z k ) 2 The curve is nonsymmetrical and skewed to the right. There is a different chi-square curve for each df . The test statistic for any test is always greater than or equal to zero. When df > 90, the chi-square curve approximates the normal distribution. For X ~ χ 1,000 2 the mean, μ = df = 1,000 and the standard deviation, σ = 2 ( 1,000 ) = 44.7. Therefore, X ~ N (1,000, 44.7), approximately. The mean, μ , is located just to the right of the peak. References Data from Parade Magazine . “HIV/AIDS Epidemiology Santa Clara County.”Santa Clara County Public Health Department, May 2011. Chapter Review The chi-square distribution is a useful tool for assessment in a series of problem categories. These problem categories include primarily (i) whether a data set fits a particular distribution, (ii) whether the distributions of two populations are the same, (iii) whether two events might be independent, and (iv) whether there is a different variability than expected within a population. An important parameter in a chi-square distribution is the degrees of freedom df in a given problem. The random variable in the chi-square distribution is the sum of squares of df standard normal variables, which must be independent. The key characteristics of the chi-square distribution also depend directly on the degrees of freedom. The chi-square distribution curve is skewed to the right, and its shape depends on the degrees of freedom df . For df > 90, the curve approximates the normal distribution. Test statistics based on the chi-square distribution are always greater than or equal to zero. Such application tests are almost always right-tailed tests. Formula Review χ 2 = ( Z 1 ) 2 + ( Z 2 ) 2 + … ( Z df ) 2 chi-square distribution random variable μ χ 2 = df chi-square distribution population mean σ χ 2 = 2 ( d f ) Chi-Square distribution population standard deviation If the number of degrees of freedom for a chi-square distribution is 25, what is the population mean and standard deviation? mean = 25 and standard deviation = 7.0711 If df > 90, the distribution is _____________. If df = 15, the distribution is ________________. When does the chi-square curve approximate a normal distribution? when the number of degrees of freedom is greater than 90 Where is μ located on a chi-square curve? Is it more likely the df is 90, 20, or two in the graph? df = 2 Homework Decide whether the following statements are true or false. As the number of degrees of freedom increases, the graph of the chi-square distribution looks more and more symmetrical. true The standard deviation of the chi-square distribution is twice the mean. The mean and the median of the chi-square distribution are the same if df = 24. false", "section": "Facts About the Chi-Square Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Test of a Single Variance Thus far our interest has been exclusively on the population parameter μ or it's counterpart in the binomial, p. Surely the mean of a population is the most critical piece of information to have, but in some cases we are interested in the variability of the outcomes of some distribution. In almost all production processes quality is measured not only by how closely the machine matches the target, but also the variability of the process. If one were filling bags with potato chips not only would there be interest in the average weight of the bag, but also how much variation there was in the weights. No one wants to be assured that the average weight is accurate when their bag has no chips. Electricity voltage may meet some average level, but great variability, spikes, can cause serious damage to electrical machines, especially computers. I would not only like to have a high mean grade in my classes, but also low variation about this mean. In short, statistical tests concerning the variance of a distribution have great value and many applications. A test of a single variance assumes that the underlying distribution is normal . The null and alternative hypotheses are stated in terms of the population variance . The test statistic is: χ c 2 = ( n - 1 ) s 2 σ 0 2 where: n = the total number of observations in the sample data s 2 = sample variance σ 0 2 = hypothesized value of the population variance H 0 : σ 2 = σ 0 2 H a : σ 2 ≠ σ 0 2 You may think of s as the random variable in this test. The number of degrees of freedom is df = n - 1. A test of a single variance may be right-tailed, left-tailed, or two-tailed. will show you how to set up the null and alternative hypotheses. The null and alternative hypotheses contain statements about the population variance. Math instructors are not only interested in how their students do on exams, on average, but how the exam scores vary. To many instructors, the variance (or standard deviation) may be more important than the average. Suppose a math instructor believes that the standard deviation for his final exam is five points. One of his best students thinks otherwise. The student claims that the standard deviation is more than five points. If the student were to conduct a hypothesis test, what would the null and alternative hypotheses be? Even though we are given the population standard deviation, we can set up the test using the population variance as follows. H 0 : σ 2 ≤ 5 2 H a : σ 2 > 5 2 Try It A SCUBA instructor wants to record the collective depths each of his students' dives during their checkout. He is interested in how the depths vary, even though everyone should have been at the same depth. He believes the standard deviation is three feet. His assistant thinks the standard deviation is less than three feet. If the instructor were to conduct a test, what would the null and alternative hypotheses be? H 0 : σ 2 = 3 2 H a : σ 2 < 3 2 With individual lines at its various windows, a post office finds that the standard deviation for waiting times for customers on Friday afternoon is 7.2 minutes. The post office experiments with a single, main waiting line and finds that for a random sample of 25 customers, the waiting times for customers have a standard deviation of 3.5 minutes on a Friday afternoon. With a significance level of 5%, test the claim that a single line causes lower variation among waiting times for customers . Since the claim is that a single line causes less variation, this is a test of a single variance. The parameter is the population variance, σ 2 . Random Variable: The sample standard deviation, s , is the random variable. Let s = standard deviation for the waiting times. H 0 : σ 2 ≥ 7.2 2 H a : σ 2 < 7.2 2 The word \"less\" tells you this is a left-tailed test. Distribution for the test: χ 24 2 , where: n = the number of customers sampled df = n – 1 = 25 – 1 = 24 Calculate the test statistic: χ c 2 = ( n − 1 ) s 2 σ 2 = ( 25 − 1 ) ( 3.5 ) 2 7.2 2 = 5.67 where n = 25, s = 3.5, and σ = 7.2. The graph of the Chi-square shows the distribution and marks the critical value with 24 degrees of freedom at 95% level of confidence, α = 0.05, 13.85. The critical value of 13.85 came from the Chi squared table which is read very much like the students t table. The difference is that the students t -distribution is symmetrical and the Chi squared distribution is not. At the top of the Chi squared table we see not only the familiar 0.05, 0.10, etc. but also 0.95, 0.975, etc. These are the columns used to find the left hand critical value. The graph also marks the calculated χ 2 test statistic of 5.67. Comparing the test statistic with the critical value, as we have done with all other hypothesis tests, we reach the conclusion. Make a decision: Because the calculated test statistic is in the tail we cannot accept H 0 . This means that you reject σ 2 ≥ 7.2 2 . In other words, you do not think the variation in waiting times is 7.2 minutes or more; you think the variation in waiting times is less. Conclusion: At a 5% level of significance, from the data, there is sufficient evidence to conclude that a single line causes a lower variation among the waiting times or with a single line, the customer waiting times vary less than 7.2 minutes. Try It The FCC conducts broadband speed tests to measure how much data per second passes between a consumer’s computer and the internet. At a certain point in time, the standard deviation of Internet speeds across Internet Service Providers (ISPs) was 12.2 percent. Suppose a sample of 15 ISPs is taken, and the standard deviation is 13.2. An analyst claims that the standard deviation of speeds is more than what was reported. State the null and alternative hypotheses, compute the degrees of freedom, the test statistic, sketch the graph of the p -value, and draw a conclusion. Test at the 1% significance level. Professor Holmes has a weakness for cream filled donuts, but they believe that some bakeries are not properly filling the donuts. A sample of 24 donuts reveals a mean amount of filling equal to 0.04 cups, and the sample standard deviation is 0.11 cups. Professor Holmes has an interest in the average quantity of filling, of course, but he is particularly distressed if one donut is radically different from another. Professor Holmes does not like surprises. Test at 95% the null hypothesis that the population variance of donut filling is significantly different from the average amount of filling 0.04 cups. This is clearly a problem dealing with variances. In this case we are testing a single sample rather than comparing two samples from different populations. The null and alternative hypotheses are thus: H 0 : σ 2 = 0.04 H a : σ 2 ≠ 0.04 The test is set up as a two-tailed test because Professor Holmes has shown concern with too much variation in filling as well as too little: their dislike of a surprise is a significant difference greater than or less than the expected average of 0.04 cups. Conduct the hypothesis test with n = 24 , s 2 = 0 . 11 , and σ 2 = 0 . 04 . The test statistic is calculated to be: χ c 2 = ( n − 1 ) s 2 σ o 2 = ( 24 − 1 ) 0.11 0.04 = 63.25 The calculated χ 2 test statistic, 63.25, is in the tail. Therefore, at a 0.05 level of significance, we cannot accept the null hypothesis that the variance in the donut filling is equal to 0.04 cups. It seems that Professor Holmes is destined to meet disappointment with each bite. Try It The FCC conducts broadband speed tests to measure how much data per second passes between a consumer’s computer and the internet. At a certain point in time, the standard deviation of Internet speeds across Internet Service Providers (ISPs) was 12.2 percent. Suppose a sample of 15 ISPs is taken, and the standard deviation is 13.2. An analyst claims that the standard deviation of speeds is more than what was reported. State the null and alternative hypotheses, compute the degrees of freedom, the test statistic, sketch the graph of the distribution and mark the area associated with the level of confidence, and draw a conclusion. Test at the 1% significance level. H 0 : σ 2 = 12.2 2 H a : σ 2 > 12.2 2 df = 14 chi 2 test statistic = 16.39 The p -value is 0.2902, so we decline to reject the null hypothesis. There is not enough evidence to suggest that the variance is greater than 12.2 2 . In 2nd DISTR , use7: χ2cdf . The syntax is (lower, upper, df) for the parameter list. χ2cdf(16.39,10^99,14) . The p -value = 0.2902. References “AppleInsider Price Guides.” Apple Insider, 2013. Available online at http://appleinsider.com/mac_price_guide (accessed May 14, 2013). Data from the World Bank, June 5, 2012. Chapter Review To test variability, use the chi-square test of a single variance. The test may be left-, right-, or two-tailed, and its hypotheses are always expressed in terms of the variance (or standard deviation). Formula Review χ 2 = ( n − 1 ) s 2 σ 0 2 Test of a single variance statistic where: n : sample size s : sample standard deviation σ 0 : hypothesized value of the population standard deviation df = n – 1 Degrees of freedom Test of a Single Variance Use the test to determine variation. The degrees of freedom is the number of samples – 1. The test statistic is ( n – 1 ) s 2 σ 0 2 , where n = sample size, s 2 = sample variance, and σ 2 = population variance. The test may be left-, right-, or two-tailed. Use the following information to answer the next three exercises: An archer’s standard deviation for hits is six (data is measured in distance from the center of the target). An observer claims the standard deviation is less. What type of test should be used? a test of a single variance State the null and alternative hypotheses. Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? a left-tailed test Use the following information to answer the next three exercises: The standard deviation of heights for students in a school is 0.81. A random sample of 50 students is taken, and the standard deviation of heights of the sample is 0.96. A researcher in charge of the study believes the standard deviation of heights for the school is greater than 0.81. What type of test should be used? State the null and alternative hypotheses. H 0 : σ 2 = 0.81 2 ; H a : σ 2 > 0.81 2 df = ________ Use the following information to answer the next four exercises: The average waiting time in a doctor’s office varies. The standard deviation of waiting times in a doctor’s office is 3.4 minutes. A random sample of 30 patients in the doctor’s office has a standard deviation of waiting times of 4.1 minutes. One doctor believes the variance of waiting times is greater than originally thought. What type of test should be used? a test of a single variance What is the test statistic? What can you conclude at the 5% significance level? Homework Use the following information to answer the next twelve exercises: Suppose an airline claims that its flights are consistently on time with an average delay of at most 15 minutes. It claims that the average delay is so consistent that the variance is no more than 150 minutes. Doubting the consistency part of the claim, a disgruntled traveler calculates the delays for his next 25 flights. The average delay for those 25 flights is 22 minutes with a standard deviation of 15 minutes. Is the traveler disputing the claim about the average or about the variance? A sample standard deviation of 15 minutes is the same as a sample variance of __________ minutes. 225 Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? H 0 : __________ H 0 : σ 2 ≤ 150 df = ________ chi-square test statistic = ________ 36 Graph the situation. Label and scale the horizontal axis. Mark the mean and test statistic. Shade the area associated with the level of confidence. Answers may vary. Let α = 0.05 Decision: ________ Conclusion (write out in a complete sentence.): ________ How did you know to test the variance instead of the mean? The claim is that the variance is no more than 150 minutes. If an additional test were done on the claim of the average delay, which distribution would you use? If an additional test were done on the claim of the average delay, but 45 flights were surveyed, which distribution would you use? a Student's t - or normal distribution A plant manager is concerned their equipment may need recalibrating. It seems that the actual weight of the 15 oz. cereal boxes it fills has been fluctuating. The standard deviation should be at most 0.5 oz. In order to determine if the machine needs to be recalibrated, 84 randomly selected boxes of cereal from the next day’s production were weighed. The standard deviation of the 84 boxes was 0.54. Does the machine need to be recalibrated? Consumers may be interested in whether the cost of a particular calculator varies from store to store. Based on surveying 43 stores, which yielded a sample mean of $84 and a sample standard deviation of $12, test the claim that the standard deviation is greater than $15. H 0 : σ = 15 H a : σ > 15 df = 42 chi-square with df = 42 test statistic = 26.88 Answers may vary. Alpha = 0.05 Decision: Cannot reject null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the standard deviation is greater than 15. Isabella, an accomplished Bay to Breakers runner, claims that the standard deviation for her time to run the 7.5 mile race is at most three minutes. To test her claim, Rupinder looks up five of her race times. They are 55 minutes, 61 minutes, 58 minutes, 63 minutes, and 57 minutes. Airline companies are interested in the consistency of the number of babies on each flight, so that they have adequate safety equipment. They are also interested in the variation of the number of babies. Suppose that an airline executive believes the average number of babies on flights is six with a variance of nine at most. The airline conducts a survey. The results of the 18 flights surveyed give a sample average of 6.4 with a sample standard deviation of 3.9. Conduct a hypothesis test of the airline executive’s belief. H 0 : σ ≤ 3 H a : σ > 3 df = 17 chi-square distribution with df = 17 test statistic = 28.73 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the standard deviation is greater than three. The number of births per woman in China is 1.6 down from 5.91 in 1966. This fertility rate has been attributed to the law passed in 1979 restricting births to one per woman. Suppose that a group of students studied whether or not the standard deviation of births per woman was greater than 0.75. They asked 50 women across China the number of births they had had. The results are shown in . Does the students’ survey indicate that the standard deviation is greater than 0.75? # of births Frequency 0 5 1 30 2 10 3 5 According to an avid aquarist, the average number of fish in a 20-gallon tank is 10, with a standard deviation of two. His friend, also an aquarist, does not believe that the standard deviation is two. They count the number of fish in 15 other 20-gallon tanks. Based on the results that follow, do you think that the standard deviation is different from two? Data: 11; 10; 9; 10; 10; 11; 11; 10; 12; 9; 7; 9; 11; 10; 11 H 0 : σ = 2 H a : σ ≠ 2 df = 14 chi-square distribution with df = 14 chi-square test statistic = 5.2094 Answers may vary. Alpha = 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the standard deviation is different than 2. The manager of \"Frenchies\" is concerned that patrons are not consistently receiving the same amount of French fries with each order. The chef claims that the standard deviation for a ten-ounce order of fries is at most 1.5 oz., but the manager thinks that it may be higher. The manager randomly weighs 49 orders of fries, which yields a mean of 11 oz. and a standard deviation of two oz. You want to buy a specific computer. A sales representative of the manufacturer claims that retail stores sell this computer at an average price of $1,249 with a very narrow standard deviation of $25. You find a website that has a price comparison for the same computer at a series of stores as follows: $1,299; $1,229.99; $1,193.08; $1,279; $1,224.95; $1,229.99; $1,269.95; $1,249. Can you argue that pricing has a larger standard deviation than claimed by the manufacturer? Use the 5% significance level. As a potential buyer, what would be the practical conclusion from your analysis? The sample standard deviation is $34.29. H 0 : σ 2 = 25 2 H a : σ 2 > 25 2 df = n – 1 = 7. test statistic: x 2 = x 7 2 = ( n – 1 ) s 2 25 2 = ( 8 – 1 ) ( 34.29 ) 2 25 2 = 13.169 ; Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% level, there is insufficient evidence to conclude that the variance is more than 625. A company packages apples by weight. One of the weight grades is Class A apples. Class A apples have a mean weight of 150 g, and there is a maximum allowed weight tolerance of 5% above or below the mean for apples in the same consumer package. A batch of apples is selected to be included in a Class A apple package. Given the following apple weights of the batch, does the fruit comply with the Class A grade weight tolerance requirements. Conduct an appropriate hypothesis test. (a) at the 5% significance level (b) at the 1% significance level Weights in selected apple batch (in grams): 158; 167; 149; 169; 164; 139; 154; 150; 157; 171; 152; 161; 141; 166; 172;", "section": "Test of a Single Variance", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Goodness-of-Fit Test In this type of hypothesis test, you determine whether the data \"fit\" a particular distribution or not. For example, you may suspect your unknown data fit a binomial distribution. You use a chi-square test (meaning the distribution for the hypothesis test is chi-square) to determine if there is a fit or not. The null and the alternative hypotheses for this test may be written in sentences or may be stated as equations or inequalities. The test statistic for a goodness-of-fit test is: Σ k ( O − E ) 2 E where: O = observed values (data) E = expected values (from theory) k = the number of different data cells or categories The observed values are the data values and the expected values are the values you would expect to get if the null hypothesis were true. There are n terms of the form ( O − E ) 2 E . The number of degrees of freedom is df = (number of categories – 1). The goodness-of-fit test is almost always right-tailed. If the observed values and the corresponding expected values are not close to each other, then the test statistic can get very large and will be way out in the right tail of the chi-square curve. NOTE The number of expected values inside each cell needs to be at least five in order to use this test. Absenteeism of college students from math classes is a major concern to math instructors because missing class appears to increase the drop rate. Suppose that a study was done to determine if the actual student absenteeism rate follows faculty perception. The faculty expected that a group of 100 students would miss class according to . Number of absences per term Expected number of students 0–2 50 3–5 30 6–8 12 9–11 6 12+ 2 A random survey across all mathematics courses was then done to determine the actual number (observed) of absences in a course. The chart in displays the results of that survey. Number of absences per term Actual number of students 0–2 35 3–5 40 6–8 20 9–11 1 12+ 4 Determine the null and alternative hypotheses needed to conduct a goodness-of-fit test. H 0 : Student absenteeism fits faculty perception. The alternative hypothesis is the opposite of the null hypothesis. H a : Student absenteeism does not fit faculty perception. a. Can you use the information as it appears in the charts to conduct the goodness-of-fit test? a. No. Notice that the expected number of absences for the \"12+\" entry is less than five (it is two). Combine that group with the \"9–11\" group to create new tables where the number of students for each entry are at least five. The new results are in and . Number of absences per term Expected number of students 0–2 50 3–5 30 6–8 12 9+ 8 Number of absences per term Actual number of students 0–2 35 3–5 40 6–8 20 9+ 5 b. What is the number of degrees of freedom ( df )? b. There are four \"cells\" or categories in each of the new tables. df = number of cells – 1 = 4 – 1 = 3 Try It A factory manager needs to understand how many products are defective versus how many are produced. The number of expected defects is listed in . Number produced Number defective 0–100 5 101–200 6 201–300 7 301–400 8 401–500 10 A random sample was taken to determine the actual number of defects. shows the results of the survey. Number produced Number defective 0–100 5 101–200 7 201–300 8 301–400 9 401–500 11 State the null and alternative hypotheses needed to conduct a goodness-of-fit test, and state the degrees of freedom. H 0 :The number of defaults fits expectations. H a :The number of defaults does not fit expectations. df = 4 Employers want to know which days of the week employees are absent in a five-day work week. Most employers would like to believe that employees are absent equally during the week. Suppose a random sample of 60 managers were asked on which day of the week they had the highest number of employee absences. The results were distributed as in . For the population of employees, do the days for the highest number of absences occur with equal frequencies during a five-day work week? Test at a 5% significance level. Day of the Week Employees were Most Absent Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Number of absences 15 12 9 9 15 The null and alternative hypotheses are: H 0 : The absent days occur with equal frequencies, that is, they fit a uniform distribution. H a : The absent days occur with unequal frequencies, that is, they do not fit a uniform distribution. If the absent days occur with equal frequencies, then, out of 60 absent days (the total in the sample: 15 + 12 + 9 + 9 + 15 = 60), there would be 12 absences on Monday, 12 on Tuesday, 12 on Wednesday, 12 on Thursday, and 12 on Friday. These numbers are the expected ( E ) values. The values in the table are the observed ( O ) values or data. This time, calculate the χ 2 test statistic by hand. Make a chart with the following headings and fill in the columns: Expected ( E ) values (12, 12, 12, 12, 12) Observed ( O ) values (15, 12, 9, 9, 15) ( O – E ) ( O – E ) 2 ( O – E ) 2 E Now add (sum) the last column. The sum is three. This is the χ 2 test statistic. The calculated test statistics is 3 and the critical value of the χ 2 distribution at 4 degrees of freedom the 0.05 level of confidence is 9.48. This value is found in the χ 2 table at the 0.05 column on the degrees of freedom row 4. The degrees of freedom are the number of cells – 1 = 5 – 1 = 4 Next, complete a graph like the following one with the proper labeling and shading. (You should shade the right tail.) χ c 2 = Σ k ( O − E ) 2 E = 3 The decision is not to reject the null hypothesis because the calculated value of the test statistic is not in the tail of the distribution. Conclusion: At a 5% level of significance, from the sample data, there is not sufficient evidence to conclude that the absent days do not occur with equal frequencies. Try It Teachers want to know which night each week their students are doing most of their homework. Most teachers think that students do homework equally throughout the week. Suppose a random sample of 56 students were asked on which night of the week they did the most homework. The results were distributed as in . Sunday Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Number of students 11 8 10 7 10 5 5 From the population of students, do the nights for the highest number of students doing the majority of their homework occur with equal frequencies during a week? What type of hypothesis test should you use? df = 6 p -value = 0.6093 We decline to reject the null hypothesis. There is not enough evidence to support that students do not do the majority of their homework equally throughout the week. One study indicates that the number of streaming services that American families have is distributed (this is the given distribution for the American population) as in . Number of Streaming Services Percent 0 10 1 16 2 55 3 11 4+ 8 The table contains expected ( E ) percents. A random sample of 600 families in the far western United States resulted in the data in . Number of Streaming Services Frequency 0 66 1 119 2 340 3 60 4+ 15 Total = 600 The table contains observed ( O ) frequency values. At the 1% significance level, does it appear that the distribution \"number of streaming services\" of far western United States families is different from the distribution for the American population as a whole? This problem asks you to test whether the far western United States families distribution fits the distribution of the American families. This test is always right-tailed. The first table contains expected percentages. To get expected ( E ) frequencies, multiply the percentage by 600. The expected frequencies are shown in . Number of Streaming Services Percent Expected frequency 0 10 (0.10)(600) = 60 1 16 (0.16)(600) = 96 2 55 (0.55)(600) = 330 3 11 (0.11)(600) = 66 over 3 8 (0.08)(600) = 48 Therefore, the expected frequencies are 60, 96, 330, 66, and 48. H 0 : The \"number of streaming services\" distribution of far western United States families is the same as the \"number of streaming services\" distribution of the American population. H a : The \"number of streaming services\" distribution of far western United States families is different from the \"number of streaming services\" distribution of the American population. Distribution for the test: χ 4 2 where df = (the number of cells) – 1 = 5 – 1 = 4. Calculate the test statistic: χ 2 = 29.65 Graph: The graph of the Chi-square shows the distribution and marks the critical value with four degrees of freedom at 99% level of confidence, α = .01, 13.277. The graph also marks the calculated chi squared test statistic of 29.65. Comparing the test statistic with the critical value, as we have done with all other hypothesis tests, we reach the conclusion. Make a decision: Because the test statistic is in the tail of the distribution we cannot accept the null hypothesis. This means you reject the belief that the distribution for the far western states is the same as that of the American population as a whole. Conclusion: At the 1% significance level, from the data, there is sufficient evidence to conclude that the \"number of streaming services\" distribution for the far western United States is different from the \"number of streaming services\" distribution for the American population as a whole. Try It The expected percentage of the number of pets students have in their homes is distributed (this is the given distribution for the student population of the United States) as in . Number of pets Percent 0 18 1 25 2 30 3 18 4+ 9 A random sample of 1,000 students from the Eastern United States resulted in the data in . Number of pets Frequency 0 210 1 240 2 320 3 140 4+ 90 At the 1% significance level, does it appear that the distribution “number of pets” of students in the Eastern United States is different from the distribution for the United States student population as a whole? p -value = 0.0036 We reject the null hypothesis that the distributions are the same. There is sufficient evidence to conclude that the distribution “number of pets” of students in the Eastern United States is different from the distribution for the United States student population as a whole. Suppose you flip two coins 100 times. The results are 20 HH , 27 HT , 30 TH , and 23 TT . Are the coins fair? Test at a 5% significance level. This problem can be set up as a goodness-of-fit problem. The sample space for flipping two fair coins is { HH , HT , TH , TT }. Out of 100 flips, you would expect 25 HH , 25 HT , 25 TH , and 25 TT . This is the expected distribution from the binomial probability distribution. The question, \"Are the coins fair?\" is the same as saying, \"Does the distribution of the coins (20 HH , 27 HT , 30 TH , 23 TT ) fit the expected distribution?\" Random Variable: Let X = the number of heads in one flip of the two coins. X takes on the values 0, 1, 2. (There are 0, 1, or 2 heads in the flip of two coins.) Therefore, the number of cells is three . Since X = the number of heads, the observed frequencies are 20 (for two heads), 57 (for one head), and 23 (for zero heads or both tails). The expected frequencies are 25 (for two heads), 50 (for one head), and 25 (for zero heads or both tails). This test is right-tailed. H 0 : The coins are fair. H a : The coins are not fair. Distribution for the test: χ 2 2 where df = 3 – 1 = 2. Calculate the test statistic: χ 2 = 2.14 Graph: The graph of the Chi-square shows the distribution and marks the critical value with two degrees of freedom at 95% level of confidence, α = 0.05, 5.991. The graph also marks the calculated χ 2 test statistic of 2.14. Comparing the test statistic with the critical value, as we have done with all other hypothesis tests, we reach the conclusion. Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the coins are not fair: we cannot reject the null hypothesis that the coins are fair. Try It Students in a social studies class hypothesize that the literacy rates across the world for every region are 82%. shows the actual literacy rates across the world broken down by region. What are the test statistic and the degrees of freedom? MDG Region Adult Literacy Rate (%) Developed Regions 99.0 Commonwealth of Independent States 99.5 Northern Africa 67.3 Sub-Saharan Africa 62.5 Latin America and the Caribbean 91.0 Eastern Asia 93.8 Southern Asia 61.9 South-Eastern Asia 91.9 Western Asia 84.5 Oceania 66.4 References Data from the U.S. Census Bureau Data from the College Board. Available online at http://www.collegeboard.com. Data from the U.S. Census Bureau, Current Population Reports. Ma, Y., E.R. Bertone, E.J. Stanek III, G.W. Reed, J.R. Hebert, N.L. Cohen, P.A. Merriam, I.S. Ockene, “Association between Eating Patterns and Obesity in a Free-living US Adult Population.” American Journal of Epidemiology volume 158, no. 1, pages 85-92. Ogden, Cynthia L., Margaret D. Carroll, Brian K. Kit, Katherine M. Flegal, “Prevalence of Obesity in the United States, 2009–2010.” NCHS Data Brief no. 82, January 2012. Available online at http://www.cdc.gov/nchs/data/databriefs/db82.pdf (accessed May 24, 2013). Stevens, Barbara J., “Multi-family and Commercial Solid Waste and Recycling Survey.” Arlington Count, VA. Available online at http://www.arlingtonva.us/departments/EnvironmentalServices/SW/file84429.pdf (accessed May 24,2013). Chapter Review To assess whether a data set fits a specific distribution, you can apply the goodness-of-fit hypothesis test that uses the chi-square distribution. The null hypothesis for this test states that the data come from the assumed distribution. The test compares observed values against the values you would expect to have if your data followed the assumed distribution. The test is almost always right-tailed. Each observation or cell category must have an expected value of at least five. Formula Review ∑ k ( O − E ) 2 E goodness-of-fit test statistic where: O : observed values E : expected values k : number of different data cells or categories df = k − 1 degrees of freedom Determine the appropriate test to be used in the next three exercises. An archaeologist is calculating the distribution of the frequency of the number of artifacts they find in a dig site. Based on previous digs, the archaeologist creates an expected distribution broken down by grid sections in the dig site. Once the site has been fully excavated, the archeologist compares the actual number of artifacts found in each grid section to see if their expectation was accurate. An economist is deriving a model to predict outcomes on the stock market. They create a list of expected points on the stock market index for the next two weeks. At the close of each day’s trading, the economist records the actual points on the index. They want to see how well the model matched what actually happened. a goodness-of-fit test A personal trainer is putting together a weight-lifting program for clients. For a 90-day program, the trainer expects each client to lift a specific maximum weight each week. As the program goes along, the trainer records the actual maximum weights her clients lifted. They want to know how well their expectations met with what was observed. Use the following information to answer the next five exercises: A teacher predicts that the distribution of grades on the final exam will be and they are recorded in . Grade Proportion A 0.25 B 0.30 C 0.35 D 0.10 The actual distribution for a class of 20 is in . Grade Frequency A 7 B 7 C 5 D 1 d f = ______ 3 State the null and alternative hypotheses. χ 2 test statistic = ______ 2.04 At the 5% significance level, what can you conclude? We decline to reject the null hypothesis. There is not enough evidence to suggest that the observed test scores are significantly different from the expected test scores. Use the following information to answer the next eight exercises: The cumulative number of COVID-19 related cases reported for Santa Clara County for a certain time period is broken down by ethnicity as in . Ethnicity Number of cases White 2,229 Hispanic/Latino 1,157 Black/African-American 457 Asian, Pacific Islander 232 Total = 4,075 The percentage of each ethnic group in Santa Clara County is as in . Ethnicity Percentage of total county population Number expected (round to two decimal places) White 42.9% 1748.18 Hispanic/Latino 26.7% Black/African-American 2.6% Asian, Pacific Islander 27.8% Total = 100% If the ethnicities of COVID-19 related cases followed the ethnicities of the total county population, fill in the expected number of cases per ethnic group. Perform a goodness-of-fit test to determine whether the occurrence of COVID-19 cases follows the ethnicities of the general population of Santa Clara County. H 0 : _______ H 0 : the distribution of COVID-19 cases follows the ethnicities of the general population of Santa Clara County. H a : _______ Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? right-tailed degrees of freedom = _______ χ 2 test statistic = _______ 2016.136 Graph the situation. Label and scale the horizontal axis. Mark the mean and test statistic. Shade in the region corresponding to the confidence level. Let α = 0.05 Decision: ________________ Reason for the Decision: ________________ Conclusion (write out in complete sentences): ________________ Graph: Answers may vary. Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for the Decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion (write out in complete sentences): The make-up of COVID-19 cases does not fit the ethnicities of the general population of Santa Clara County. Does it appear that the pattern of COVID-19 cases in Santa Clara County corresponds to the distribution of ethnic groups in this county? Why or why not? Homework A six-sided die is rolled 120 times. Fill in the expected frequency column. Then, conduct a hypothesis test to determine if the die is fair. The data in are the result of the 120 rolls. Face value Frequency Expected frequency 1 15 2 29 3 16 4 15 5 30 6 15 The marital status distribution of the U.S. male population, ages 15 and older, is as shown in . Marital status Percent Expected frequency Never married 31.3 Married 56.1 Widowed 2.5 Divorced/Separated 10.1 Suppose that a random sample of 400 U.S. young adult men, 18 to 24 years old, yielded the following frequency distribution. We are interested in whether this age group of males fits the distribution of the U.S. adult population. Calculate the frequency one would expect when surveying 400 people. Fill in , rounding to two decimal places. Marital status Frequency Never married 140 Married 238 Widowed 2 Divorced/Separated 20 Marital status Percent Expected frequency Never married 31.3 125.2 Married 56.1 224.4 Widowed 2.5 10 Divorced/Separated 10.1 40.4 The data fits the distribution. The data does not fit the distribution. 3 chi-square distribution with df = 3 19.27 0.0002 Answers may vary. Alpha = 0.05 Decision: Cannot accept null hypothesis at the 5% level of significance Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: Data does not fit the distribution. Use the following information to answer the next two exercises: The columns in contain the Race/Ethnicity of U.S. Public Schools for a recent year, the percentages for students using mass transit to get to school, and the Overall Student Population. Suppose the right column contains the result of a survey of 1,000 local students from that year who used mass transit to get to school. Race/Ethnicity Percentage Who Use Mass Transit to Get to School Overall student population Survey frequency Asian, Asian American, or Pacific Islander 10.2% 5.4% 113 Black or African-American 8.2% 14.5% 94 Hispanic or Latino 15.5% 15.9% 136 American Indian or Alaska Native 0.6% 1.2% 10 White 59.4% 61.6% 604 Not reported/other 6.1% 1.4% 43 Perform a goodness-of-fit test to determine whether the local results follow the distribution of the U.S. overall student population based on ethnicity. Perform a goodness-of-fit test to determine whether the local results follow the distribution of those who use mass transit, based on ethnicity. H 0 : The local results follow the distribution of the percentage of students who use mass transit to get to school H a : The local results do not follow the distribution of the percentage of students who use mass transit to get to school df = 5 chi-square distribution with df = 5 chi-square test statistic = 13.4 Answers may vary. Alpha = 0.05 Decision: Cannot accept null when a = 0.05 Reason for Decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: Local data do not fit the mass transit Distribution. Decision: Do not reject null when a = 0.01 Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that local data do not follow the distribution of students who use mass transit distribution. The City of South Lake Tahoe, CA, has an Asian population of 1,419 people, out of a total population of 23,609. Suppose that a survey of 1,419 self-reported Asians in the Manhattan, NY, area yielded the data in . Conduct a goodness-of-fit test to determine if the self-reported sub-groups of Asians in the Manhattan area fit that of the Lake Tahoe area. Race Lake Tahoe frequency Manhattan frequency Asian Indian 131 174 Chinese 118 557 Filipino 1,045 518 Japanese 80 54 Korean 12 29 Vietnamese 9 21 Other 24 66 Use the following information to answer the next two exercises: UCLA conducted a survey of more than 263,000 first-year students from 385 colleges in a certain year. Suppose a survey of 5,000 graduating women and 5,000 graduating men was done as a follow-up last year to determine what their actual majors were. The results are shown in the tables for and . The second column in each table does not add to 100% because of rounding. Conduct a goodness-of-fit test to determine if the actual college majors of graduating women fit the distribution of their expected majors. Major Women - expected major Women - actual major Arts & Humanities 14.0% 670 Biological Sciences 8.4% 410 Business 13.1% 685 Education 13.0% 650 Engineering 2.6% 145 Physical Sciences 2.6% 125 Professional 18.9% 975 Social Sciences 13.0% 605 Technical 0.4% 15 Other 5.8% 300 Undecided 8.0% 420 H 0 : The actual college majors of graduating women fit the distribution of their expected majors H a : The actual college majors of graduating women do not fit the distribution of their expected majors df = 10 chi-square distribution with df = 10 test statistic = 11.48 Answers may vary. Alpha = 0.05 Decision: Cannot reject null when a = 0.05 and a = 0.01 Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the distribution of actual college majors of graduating women fits the distribution of their expected majors. Conduct a goodness-of-fit test to determine if the actual college majors of graduating men fit the distribution of their expected majors. Major Men - expected major Men - actual major Arts & Humanities 11.0% 600 Biological Sciences 6.7% 330 Business 22.7% 1130 Education 5.8% 305 Engineering 15.6% 800 Physical Sciences 3.6% 175 Professional 9.3% 460 Social Sciences 7.6% 370 Technical 1.8% 90 Other 8.2% 400 Undecided 6.6% 340 Read the statement and decide whether it is true or false. In general, if the observed values and expected values of a goodness-of-fit test are not close together, then the test statistic can get very large and on a graph will be way out in the right tail. Use a goodness-of-fit test to determine if high school principals believe that students are absent equally during the week or not. true The test to use to determine if a six-sided die is fair is a goodness-of-fit test. In a goodness-of fit test, if the p -value is 0.0113, in general, do not reject the null hypothesis. false A sample of 212 commercial businesses was surveyed for recycling one commodity; a commodity here means any one type of recyclable material such as plastic or aluminum. shows the business categories in the survey, the sample size of each category, and the number of businesses in each category that recycle one commodity. Based on the study, on average half of the businesses were expected to be recycling one commodity. As a result, the last column shows the expected number of businesses in each category that recycle one commodity. At the 5% significance level, perform a hypothesis test to determine if the observed number of businesses that recycle one commodity follows the uniform distribution of the expected values. Business type Number in class Observed number that recycle one commodity Expected number that recycle one commodity Office 35 19 17.5 Retail/Wholesale 48 27 24 Food/Restaurants 53 35 26.5 Manufacturing/Medical 52 21 26 Hotel/Mixed 24 9 12 contains information from a survey among 499 participants classified according to their age groups. The second column shows the percentage of obese people per age class among the study participants. The last column comes from a different study at the national level that shows the corresponding percentages of obese people in the same age classes in the USA. Perform a hypothesis test at the 5% significance level to determine whether the survey participants are a representative sample of the USA obese population. Age class (years) Obese (percentage) Expected USA average (percentage) 20–30 15.0 32.6 31–40 26.5 32.6 41–50 13.6 36.6 51–60 21.9 36.6 61–70 21.0 39.7 The hypotheses for the goodness-of-fit test are: H 0 : Surveyed obese fit the distribution of expected obese H a : Surveyed obese do not fit the distribution of expected obese Use a chi-square distribution with df = 4 to evaluate the data. The test statistic is X 2 = 9.85 The P -value = 0.0431 At 5% significance level, α = 0.05. For this data, P < α. Reject the null hypothesis. At the 5% level of significance, from the data, there is sufficient evidence to conclude that the surveyed obese do not fit the distribution of expected obese. Goodness-of-Fit a hypothesis test that compares expected and observed values in order to look for significant differences within one non-parametric variable. The degrees of freedom used equals the (number of categories – 1).", "section": "Goodness-of-Fit Test", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Test of Independence Tests of independence involve using a contingency table of observed (data) values. The test statistic for a test of independence is similar to that of a goodness-of-fit test: Σ ( i ⋅ j ) ( O – E ) 2 E where: O = observed values E = expected values i = the number of rows in the table j = the number of columns in the table There are i ⋅ j terms of the form ( O – E ) 2 E . A test of independence determines whether two factors are independent or not. You first encountered the term independence in Independent and Mutually Exclusive Events earlier. As a review, consider the following example. NOTE The expected value inside each cell needs to be at least five in order for you to use this test. Suppose A = a speeding violation in the last year and B = a cell phone user while driving. If A and B are independent then P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ). A ∩ B is the event that a driver received a speeding violation last year and also used a cell phone while driving. Suppose, in a study of drivers who received speeding violations in the last year, and who used cell phone while driving, that 755 people were surveyed. Out of the 755, 70 had a speeding violation and 685 did not; 305 used cell phones while driving and 450 did not. Let y = expected number of drivers who used a cell phone while driving and received speeding violations. If A and B are independent, then P ( A ∩ B ) = P ( A ) P ( B ). By substitution, y 755 = ( 70 755 ) ( 305 755 ) Solve for y : y = ( 70 ) ( 305 ) 755 = 28.3 About 28 people from the sample are expected to use cell phones while driving and to receive speeding violations. In a test of independence, we state the null and alternative hypotheses in words. Since the contingency table consists of two factors , the null hypothesis states that the factors are independent and the alternative hypothesis states that they are not independent (dependent) . If we do a test of independence using the example, then the null hypothesis is: H 0 : Being a cell phone user while driving and receiving a speeding violation are independent events; in other words, they have no effect on each other. If the null hypothesis were true, we would expect about 28 people to use cell phones while driving and to receive a speeding violation. The test of independence is always right-tailed because of the calculation of the test statistic. If the expected and observed values are not close together, then the test statistic is very large and way out in the right tail of the chi-square curve, as it is in a goodness-of-fit. The number of degrees of freedom for the test of independence is: df = (number of columns - 1)(number of rows - 1) The following formula calculates the expected number ( E ): E = (row total)(column total) total number surveyed Try It A sample of 300 students is taken. Of the students surveyed, 50 were music students, while 250 were not. Ninety-seven of the 300 surveyed were on the honor roll, while 203 were not. If we assume being a music student and being on the honor roll are independent events, what is the expected number of music students who are also on the honor roll? About 16 students are expected to be music students and on the honor roll. A volunteer group, provides from one to nine hours each week with disabled senior citizens. The program recruits among community college students, four-year college students, and nonstudents. In is a sample of the adult volunteers and the number of hours they volunteer per week. Number of Hours Worked Per Week by Volunteer Type (Observed) Type of volunteer 1–3 Hours 4–6 Hours 7–9 Hours Row total Community college students 111 96 48 255 Four-year college students 96 133 61 290 Nonstudents 91 150 53 294 Column total 298 379 162 839 The table contains observed (O) values (data). Is the number of hours volunteered independent of the type of volunteer? The observed table and the question at the end of the problem, \"Is the number of hours volunteered independent of the type of volunteer?\" tell you this is a test of independence. The two factors are number of hours volunteered and type of volunteer . This test is always right-tailed. H 0 : The number of hours volunteered is independent of the type of volunteer. H a : The number of hours volunteered is dependent on the type of volunteer. The expected results are in . Number of Hours Worked Per Week by Volunteer Type (Expected) Type of volunteer 1-3 Hours 4-6 Hours 7-9 Hours Community college students 90.57 115.19 49.24 Four-year college students 103.00 131.00 56.00 Nonstudents 104.42 132.81 56.77 The table contains expected ( E ) values (data). For example, the calculation for the expected frequency for the top left cell is E = ( row total ) ( column total ) total number surveyed = ( 255 ) ( 298 ) 839 = 90.57 Calculate the test statistic: χ 2 = 12.99 (calculator or computer) Distribution for the test: χ 4 2 df = (3 columns – 1)(3 rows – 1) = (2)(2) = 4 Graph: The graph of the Chi-square shows the distribution and marks the critical value with four degrees of freedom at 95% level of confidence, α = 0.05, 9.488. The graph also marks the calculated χ c 2 test statistic of 12.99. Comparing the test statistic with the critical value, as we have done with all other hypothesis tests, we reach the conclusion. Make a decision: Because the calculated test statistic is in the tail we cannot accept H 0 . This means that the factors are not independent. Conclusion: At a 5% level of significance, from the data, there is sufficient evidence to conclude that the number of hours volunteered and the type of volunteer are dependent on one another. For the example in , if there had been another type of volunteer, teenagers, what would the degrees of freedom be? Try It The Bureau of Labor Statistics gathers data about employment in the United States. A sample is taken to calculate the number of U.S. citizens working in one of several industry sectors over time. shows the results: Industry sector 2000 2010 2020 Total Nonagriculture wage and salary 13,243 13,044 15,018 41,305 Goods-producing, excluding agriculture 2,457 1,771 1,950 6,178 Services-providing 10,786 11,273 13,068 35,127 Agriculture, forestry, fishing, and hunting 240 214 201 655 Nonagriculture self-employed and unpaid family worker 931 894 972 2,797 Secondary wage and salary jobs in agriculture and private household industries 14 11 11 36 Secondary jobs as a self-employed or unpaid family worker 196 144 152 492 Total 27,867 27,351 31,372 86,590 We want to know if the change in the number of jobs is independent of the change in years. State the null and alternative hypotheses and the degrees of freedom. H 0 : The number of jobs is independent of the year. H a : The number of jobs is dependent on the year. df = 12 Press the MATRX key and arrow over to EDIT . Press 1:[A] . Press 3 ENTER 3 ENTER . Enter the table values by row. Press ENTER after each. Press 2nd QUIT . Press STAT and arrow over to TESTS . Arrow down to C:χ2-TEST . Press ENTER . You should see Observed:[A] and Expected:[B] . Arrow down to Calculate . Press ENTER . The test statistic is 227.73 and the p −value = 5.90E - 42 = 0. Do the procedure a second time but arrow down to Draw instead of calculate . De Anza College is interested in the relationship between anxiety level and the need to succeed in school. A random sample of 400 students took a test that measured anxiety level and need to succeed in school. shows the results. De Anza College wants to know if anxiety level and need to succeed in school are independent events. Need to Succeed in School vs. Anxiety Level Need to Succeed in School High Anxiety Med-high Anxiety Medium Anxiety Med-low Anxiety Low Anxiety Row Total High Need 35 42 53 15 10 155 Medium Need 18 48 63 33 31 193 Low Need 4 5 11 15 17 52 Column Total 57 95 127 63 58 400 a. How many high anxiety level students are expected to have a high need to succeed in school? a. The column total for a high anxiety level is 57. The row total for high need to succeed in school is 155. The sample size or total surveyed is 400. E = (row total)(column total) total surveyed = 155 ⋅ 57 400 = 22.09 The expected number of students who have a high anxiety level and a high need to succeed in school is about 22. b. If the two variables are independent, how many students do you expect to have a low need to succeed in school and a med-low level of anxiety? b. The column total for a med-low anxiety level is 63. The row total for a low need to succeed in school is 52. The sample size or total surveyed is 400. E = (row total)(column total) total surveyed = 8.19 The expected number of students who have a low need to succeed in school and a med-low level of anxiety is 8. Try It Refer back to the information in . How many service providing jobs are there expected to be in 2020? How many nonagriculture wage and salary jobs are there expected to be in 2020? References DiCamilo, Mark, Mervin Field, “Most Californians See a Direct Linkage between Obesity and Sugary Sodas. Two in Three Voters Support Taxing Sugar-Sweetened Beverages If Proceeds are Tied to Improving School Nutrition and Physical Activity Programs.” The Field Poll, released Feb. 14, 2013. Available online at http://field.com/fieldpollonline/subscribers/Rls2436.pdf (accessed May 24, 2013). Harris Interactive, “Favorite Flavor of Ice Cream.” Available online at http://www.statisticbrain.com/favorite-flavor-of-ice-cream (accessed May 24, 2013) “Youngest Online Entrepreneurs List.” Available online at http://www.statisticbrain.com/youngest-online-entrepreneur-list (accessed May 24, 2013). Chapter Review To assess whether two factors are independent or not, you can apply the test of independence that uses the chi-square distribution. The null hypothesis for this test states that the two factors are independent. The test compares observed values to expected values. The test is right-tailed. Each observation or cell category must have an expected value of at least 5. Formula Review Test of Independence The number of degrees of freedom is equal to (number of columns - 1)(number of rows - 1). The test statistic is ∑ i ⋅ j ( O − E ) 2 E where O = observed values, E = expected values, i = the number of rows in the table, and j = the number of columns in the table. If the null hypothesis is true, the expected number E = (row total)(column total) total surveyed . Determine the appropriate test to be used in the next three exercises. A pharmaceutical company is interested in the relationship between age and presentation of symptoms for a common viral infection. A random sample is taken of 500 people with the infection across different age groups. a test of independence The owner of a baseball team is interested in the relationship between player salaries and team winning percentage. They take a random sample of 100 players from different organizations. A marathon runner is interested in the relationship between the brand of shoes runners wear and their run times. They take a random sample of 50 runners and records their run times as well as the brand of shoes they were wearing. a test of independence Use the following information to answer the next seven exercises: Transit Railroads is interested in the relationship between travel distance and the ticket class purchased. A random sample of 200 passengers is taken. shows the results. The railroad wants to know if a passenger’s choice in ticket class is independent of the distance they must travel. Traveling distance Third class Second class First class Total 1–100 miles 21 14 6 41 101–200 miles 18 16 8 42 201–300 miles 16 17 15 48 301–400 miles 12 14 21 47 401–500 miles 6 6 10 22 Total 73 67 60 200 State the hypotheses. H 0 : _______ H a : _______ df = _______ 8 How many passengers are expected to travel between 201 and 300 miles and purchase second-class tickets? How many passengers are expected to travel between 401 and 500 miles and purchase first-class tickets? 6.6 What is the test statistic? What can you conclude at the 5% level of significance? Use the following information to answer the next eight exercises: An article in the New England Journal of Medicine, discussed a study on smokers in California and Hawaii. In one part of the report, the self-reported ethnicity and smoking levels per day were given. Of the people smoking at most ten cigarettes per day, there were 9,886 Black people, 2,745 Native Hawaiian people, 12,831 Hispanic/Latino people, 8,378 Japanese American people and 7,650 White people. Of the people smoking 11 to 20 cigarettes per day, there were 6,514 Black people, 3,062 Native Hawaiian people, 4,932 Hispanic/Latino people, 10,680 Japanese American people, and 9,877 White people. Of the people smoking 21 to 30 cigarettes per day, there were 1,671 Black people, 1,419 Native Hawaiian people, 1,406 Hispanic/Latino people, 4,715 Japanese American people, and 6,062 White people. Of the people smoking at least 31 cigarettes per day, there were 759 Black people, 788 Native Hawaiian people, 800 Hispanic/Latino people, 2,305 Japanese American people, and 3,970 White people. Complete the table. Smoking Levels by Ethnicity (Observed) Smoking level per day Black Native Hawaiian Hispanic/Latinos Japanese American White Totals 1-10 11-20 21-30 31+ Totals Smoking level per day Black Native Hawaiian Hispanic/Latino Japanese Americans White Totals 1-10 9,886 2,745 12,831 8,378 7,650 41,490 11-20 6,514 3,062 4,932 10,680 9,877 35,065 21-30 1,671 1,419 1,406 4,715 6,062 15,273 31+ 759 788 800 2,305 3,970 8,622 Totals 18,830 8,014 19,969 26,078 27,559 10,0450 State the hypotheses. H 0 : _______ H a : _______ Enter expected values in . Round to two decimal places. Calculate the following values: Smoking level per day Black Native Hawaiian Hispanic/Latino Japanese Americans White 1-10 7777.57 3310.11 8248.02 10771.29 11383.01 11-20 6573.16 2797.52 6970.76 9103.29 9620.27 21-30 2863.02 1218.49 3036.20 3965.05 4190.23 31+ 1616.25 687.87 1714.01 2238.37 2365.49 df = _______ χ 2 test statistic = ______ 10,301.8 Is this a right-tailed, left-tailed, or two-tailed test? Explain why. right Graph the situation. Label and scale the horizontal axis. Mark the mean and test statistic. Shade in the region corresponding to the confidence level. State the decision and conclusion (in a complete sentence) for the following preconceived levels of α . α = 0.05 Decision: ___________________ Reason for the decision: ___________________ Conclusion (write out in a complete sentence): ___________________ Cannot accept the null hypothesis. Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. There is sufficient evidence to conclude that smoking level is dependent on ethnic group. α = 0.01 Decision: ___________________ Reason for the decision: ___________________ Conclusion (write out in a complete sentence): ___________________ Homework A recent debate about where in the United States skiers believe the skiing is best prompted the following survey. Test to see if the best ski area is independent of the level of the skier. U.S. ski area Beginner Intermediate Advanced Tahoe 20 30 40 Utah 10 30 60 Colorado 10 40 50 Car manufacturers are interested in whether there is a relationship between the size of car an individual drives and the number of people in the driver’s family (that is, whether car size and family size are independent). To test this, suppose that 800 car owners were randomly surveyed with the results in . Conduct a test of independence. Family Size Sub & Compact Mid-size Full-size Van & Truck 1 20 35 40 35 2 20 50 70 80 3–4 20 50 100 90 5+ 20 30 70 70 H 0 : Car size is independent of family size. H a : Car size is dependent on family size. df = 9 chi-square distribution with df = 9 test statistic = 15.8284 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that car size and family size are dependent. College students may be interested in whether or not their majors have any effect on starting salaries after graduation. Suppose that 300 recent graduates were surveyed as to their majors in college and their starting salaries after graduation. shows the data. Conduct a test of independence. Major < $50,000 $50,000 – $68,999 $69,000 + English 5 20 5 Engineering 10 30 60 Nursing 10 15 15 Business 10 20 30 Psychology 20 30 20 Some travel agents claim that honeymoon hot spots vary according to age of the bride. Suppose that 280 recent brides were interviewed as to where they spent their honeymoons. The information is given in . Conduct a test of independence. Location 20–29 30–39 40–49 50 and over Niagara Falls 15 25 25 20 Poconos 15 25 25 10 Europe 10 25 15 5 Virgin Islands 20 25 15 5 H 0 : Honeymoon locations are independent of bride’s age. H a : Honeymoon locations are dependent on bride’s age. df = 9 chi-square distribution with df = 9 test statistic = 15.7027 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that honeymoon location and bride age are dependent. A manager of a sports club keeps information concerning the main sport in which members participate and their ages. To test whether there is a relationship between the age of a member and their choice of sport, 643 members of the sports club are randomly selected. Conduct a test of independence. Sport 18 - 25 26 - 30 31 - 40 41 and over Racquetball 42 58 30 46 Tennis 58 76 38 65 Swimming 72 60 65 33 A major food manufacturer is concerned that the sales for its skinny french fries have been decreasing. As a part of a feasibility study, the company conducts research into the types of fries sold across the country to determine if the type of fries sold is independent of the area of the country. The results of the study are shown in . Conduct a test of independence. Type of Fries Northeast South Central West Skinny fries 70 50 20 25 Curly fries 100 60 15 30 Steak fries 20 40 10 10 H 0 : The types of fries sold are independent of the location. H a : The types of fries sold are dependent on the location. df = 6 chi-square distribution with df = 6 test statistic =18.8369 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, There is sufficient evidence that types of fries and location are dependent. According to Dan Lenard, an independent insurance agent in the Buffalo, N.Y. area, the following is a breakdown of the amount of life insurance purchased by men in the following age groups. He is interested in whether the age of the man and the amount of life insurance purchased are independent events. Conduct a test for independence. Age of Men None < $200,000 $200,000–$400,000 $401,001–$1,000,000 $1,000,001+ 20–29 40 15 40 0 5 30–39 35 5 20 20 10 40–49 20 0 30 0 30 50+ 40 30 15 15 10 Suppose that 600 thirty-year-olds were surveyed to determine whether or not there is a relationship between the level of education an individual has and salary. Conduct a test of independence. Annual salary Not a high school graduate High school graduate College graduate Masters or doctorate < $30,000 15 25 10 5 $30,000–$40,000 20 40 70 30 $40,000–$50,000 10 20 40 55 $50,000–$60,000 5 10 20 60 $60,000+ 0 5 10 150 H 0 : Salary is independent of level of education. H a : Salary is dependent on level of education. df = 12 chi-square distribution with df = 12 test statistic = 255.7704 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, there is sufficient evidence to conclude that salary and level of education are dependent. Read the statement and decide whether it is true or false. The number of degrees of freedom for a test of independence is equal to the sample size minus one. The test for independence uses tables of observed and expected data values. true The test to use when determining if the college or university a student chooses to attend is related to their socioeconomic status is a test for independence. In a test of independence, the expected number is equal to the row total multiplied by the column total divided by the total surveyed. true An ice cream maker performs a nationwide survey about favorite flavors of ice cream in different geographic areas of the U.S. Based on , do the numbers suggest that geographic location is independent of favorite ice cream flavors? Test at the 5% significance level. U.S. region/Flavor Strawberry Chocolate Vanilla Rocky road Mint chocolate chip Pistachio Row total West 12 21 22 19 15 8 97 Midwest 10 32 22 11 15 6 96 East 8 31 27 8 15 7 96 South 15 28 30 8 15 6 102 Column total 45 112 101 46 60 27 391 provides a recent survey of the youngest online entrepreneurs whose net worth is estimated at one million dollars or more. Their ages range from 17 to 30. Each cell in the table illustrates the number of entrepreneurs who correspond to the specific age group and their net worth. Are the ages and net worth independent? Perform a test of independence at the 5% significance level. Age group\\ Net worth value (in millions of US dollars) 1–5 6–24 ≥25 Row total 17–25 8 7 5 20 26–30 6 5 9 20 Column total 14 12 14 40 H 0 : Age is independent of the youngest online entrepreneurs’ net worth. H a : Age is dependent on the net worth of the youngest online entrepreneurs. df = 2 chi-square distribution with df = 2 test statistic = 1.76 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that age and net worth for the youngest online entrepreneurs are dependent. A poll in California surveyed people about taxing sugar-sweetened beverages. The results are presented in , and are classified by ethnic group and response type. Are the poll responses independent of the participants’ ethnic group? Conduct a test of independence at the 5% significance level. Opinion/Ethnicity Asian-American White/Non-Hispanic Black Hispanic/Latino Row total Against tax 48 433 41 160 682 In favor of tax 54 234 24 147 459 No opinion 16 43 16 19 94 Column total 118 710 81 326 1235 Contingency Table a table that displays sample values for two different factors that may be dependent or contingent on one another; it facilitates determining conditional probabilities. Test of Independence a hypothesis test that compares expected and observed values for contingency tables in order to test for independence between two variables. The degrees of freedom used equals the (number of columns – 1) multiplied by the (number of rows – 1).", "section": "Test of Independence", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Test for Homogeneity The goodness–of–fit test can be used to decide whether a population fits a given distribution, but it will not suffice to decide whether two populations follow the same unknown distribution. A different test, called the test for homogeneity , can be used to draw a conclusion about whether two populations have the same distribution. To calculate the test statistic for a test for homogeneity, follow the same procedure as with the test of independence. NOTE The expected value inside each cell needs to be at least five in order for you to use this test. Hypotheses H 0 : The distributions of the two populations are the same. H a : The distributions of the two populations are not the same. Test Statistic Use a χ 2 test statistic. It is computed in the same way as the test for independence. Degrees of Freedom ( df ) df = number of columns - 1 Requirements All values in the table must be greater than or equal to five. Common Uses Comparing two populations. For example: men vs. women, before vs. after, east vs. west. The variable is categorical with more than two possible response values. Do men and women college students have the same distribution of living arrangements? Use a level of significance of 0.05. Suppose that 250 randomly selected men college students and 300 randomly selected women college students were asked about their living arrangements: dormitory, apartment, with parents, other. The results are shown in . Do men and women college students have the same distribution of living arrangements? Distribution of living arrangements for college men and college women Dormitory Apartment With Parents Other Men 72 84 49 45 Women 91 86 88 35 H 0 : The distribution of living arrangements for men college students is the same as the distribution of living arrangements for women college students. H a : The distribution of living arrangements for men college students is not the same as the distribution of living arrangements for women college students. Degrees of Freedom ( df ): df = number of columns – 1 = 4 – 1 = 3 Distribution for the test: χ 3 2 Calculate the test statistic: χ c 2 = 10.129 The graph of the Chi-square shows the distribution and marks the critical value with three degrees of freedom at 95% level of confidence, α = 0.05, 7.815. The graph also marks the calculated χ 2 test statistic of 10.129. Comparing the test statistic with the critical value, as we have done with all other hypothesis tests, we reach the conclusion. Make a decision: Because the calculated test statistic is in the tail we cannot accept H 0 . This means that the distributions are not the same. Conclusion: At a 5% level of significance, from the data, there is sufficient evidence to conclude that the distributions of living arrangements for men and women college students are not the same. Notice that the conclusion is only that the distributions are not the same. We cannot use the test for homogeneity to draw any conclusions about how they differ. Try It Do families and singles have the same distribution of cars? Use a level of significance of 0.05. Suppose that 100 randomly selected families and 200 randomly selected singles were asked what type of car they drove: sport, sedan, hatchback, truck, van/SUV. The results are shown in . Do families and singles have the same distribution of cars? Test at a level of significance of 0.05. Sport Sedan Hatchback Truck Van/SUV Family 5 15 35 17 28 Single 45 65 37 46 7 Ivy League schools receive many applications, but only some can be accepted. At the schools listed in , two types of applications are accepted: regular and early decision. Application type accepted Brown Columbia Cornell Dartmouth Penn Yale Regular 2,115 1,792 5,306 1,734 2,685 1,245 Early decision 577 627 1,228 444 1,195 761 We want to know if the number of regular applications accepted follows the same distribution as the number of early applications accepted. State the null and alternative hypotheses, the degrees of freedom and the test statistic, sketch the graph of the χ 2 distribution and show the critical value and the calculated value of the test statistic, and draw a conclusion about the test of homogeneity. With a p -value of almost zero, we reject the null hypothesis. The data show that the distribution of cars is not the same for families and singles. H 0 : The distribution of regular applications accepted is the same as the distribution of early applications accepted. H a : The distribution of regular applications accepted is not the same as the distribution of early applications accepted. df = 5 χ 2 test statistic = 430.06 Press the MATRX key and arrow over to EDIT . Press 1:[A] . Press 3 ENTER 3 ENTER . Enter the table values by row. Press ENTER after each. Press 2nd QUIT . Press STAT and arrow over to TESTS . Arrow down to C:χ2-TEST . Press ENTER . You should see Observed:[A] and Expected:[B] . Arrow down to Calculate . Press ENTER . The test statistic is 430.06 and the p -value = 9.80E-91. Do the procedure a second time but arrow down to Draw instead of calculate . References Data from the Insurance Institute for Highway Safety, 2013. Available online at www.iihs.org/iihs/ratings (accessed May 24, 2013). “Energy use (kg of oil equivalent per capita).” The World Bank, 2013. Available online at http://data.worldbank.org/indicator/EG.USE.PCAP.KG.OE/countries (accessed May 24, 2013). “Parent and Family Involvement Survey of 2007 National Household Education Survey Program (NHES),” U.S. Department of Education, National Center for Education Statistics. Available online at http://nces.ed.gov/pubsearch/pubsinfo.asp?pubid=2009030 (accessed May 24, 2013). “Parent and Family Involvement Survey of 2007 National Household Education Survey Program (NHES),” U.S. Department of Education, National Center for Education Statistics. Available online at http://nces.ed.gov/pubs2009/2009030_sup.pdf (accessed May 24, 2013). Chapter Review To assess whether two data sets are derived from the same distribution—which need not be known, you can apply the test for homogeneity that uses the chi-square distribution. The null hypothesis for this test states that the populations of the two data sets come from the same distribution. The test compares the observed values against the expected values if the two populations followed the same distribution. The test is right-tailed. Each observation or cell category must have an expected value of at least five. Formula Review ∑ i ⋅ j ( O − E ) 2 E Homogeneity test statistic where: O = observed values E = expected values i = number of rows in data contingency table j = number of columns in data contingency table df = ( i −1)( j −1) Degrees of freedom A math teacher wants to see if two of their classes have the same distribution of test scores. What test should they use? test for homogeneity What are the null and alternative hypotheses for ? A market researcher wants to see if two different stores have the same distribution of sales throughout the year. What type of test should they use? test for homogeneity A meteorologist wants to know if East and West Australia have the same distribution of storms. What type of test should they use? What condition must be met to use the test for homogeneity? All values in the table must be greater than or equal to five. Use the following information to answer the next five exercises: Do private practice doctors and hospital doctors have the same distribution of working hours? Suppose that a sample of 100 private practice doctors and 150 hospital doctors are selected at random and asked about the number of hours a week they work. The results are shown in . 20–30 30–40 40–50 50–60 Private practice 16 40 38 6 Hospital 8 44 59 39 State the null and alternative hypotheses. df = _______ 3 What is the test statistic? What can you conclude at the 5% significance level? Homework A psychologist is interested in testing whether there is a difference in the distribution of personality types for business majors and social science majors. The results of the study are shown in . Conduct a test of homogeneity. Test at a 5% level of significance. Open Conscientious Extrovert Agreeable Neurotic Business 41 52 46 61 58 Social Science 72 75 63 80 65 H 0 : The distribution for personality types is the same for both majors H a : The distribution for personality types is not the same for both majors df = 4 chi-square with df = 4 test statistic = 3.01 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the distribution of personality types is different for business and social science majors. Do men and women select different breakfasts? The breakfasts ordered by randomly selected men and women at a popular breakfast place is shown in . Conduct a test for homogeneity at a 5% level of significance. French toast Pancakes Waffles Omelettes Men 47 35 28 53 Women 65 59 55 60 A fish and wildlife technician is interested in whether the distribution of fish caught in Green Valley Lake is the same as the distribution of fish caught in Echo Lake. Of the 191 randomly selected fish caught in Green Valley Lake, 105 were rainbow trout, 27 were other trout, 35 were bass, and 24 were catfish. Of the 293 randomly selected fish caught in Echo Lake, 115 were rainbow trout, 58 were other trout, 67 were bass, and 53 were catfish. Perform a test for homogeneity at a 5% level of significance. H 0 : The distribution for fish caught is the same in Green Valley Lake and in Echo Lake. H a : The distribution for fish caught is not the same in Green Valley Lake and in Echo Lake. 3 chi-square with df = 3 11.75 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: There is evidence to conclude that the distribution of fish caught is different in Green Valley Lake and in Echo Lake In a recent year, the United States had 1.5 million homeschooled students, according to the U.S. National Center for Education Statistics. In you can see that parents decide to homeschool their children for different reasons, and some reasons are ranked by parents as more important than others. According to the survey results shown in the table, is the distribution of applicable reasons the same as the distribution of the most important reason? Provide your assessment at the 5% significance level. Did you expect the result you obtained? Reasons for Homeschooling Applicable reason (in thousands of respondents) Most important reason (in thousands of respondents) Row total Concern about the environment of other schools 1,321 309 1,630 Dissatisfaction with academic instruction at other schools 1,096 258 1,354 To provide religious or moral instruction 1,257 540 1,797 Child has special needs, other than physical or mental 315 55 370 Nontraditional approach to child’s education 984 99 1,083 Other reasons (e.g., finances, travel, family time, etc.) 485 216 701 Column total 5,458 1,477 6,935 When looking at energy consumption, we are often interested in detecting trends over time and how they correlate among different countries. The information in shows the average energy use (in units of kg of oil equivalent per capita) in the USA and the joint European Union countries (EU) for a specific six-year period. Do the energy use values in these two areas come from the same distribution? Perform the analysis at the 5% significance level. Year European Union United States Row total 6 3,413 7,164 10,557 5 3,302 7,057 10,359 4 3,505 7,488 10,993 3 3,537 7,758 11,295 2 3,595 7,697 11,292 1 3,613 7,847 11,460 Column total 20,965 45,011 65,976 H 0 : The distribution of average energy use in the USA is the same as in Europe between Year 1 and Year 6. H a : The distribution of average energy use in the USA is not the same as in Europe between Year 1 and Year 6. df = 4 chi-square with df = 4 test statistic = 2.7434 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: Calculated value of test statistics is either in or out of the tail of the distribution. Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence to conclude that the average energy use values in the US and EU are not derived from different distributions for the period from Year 1 to Year 6. The Insurance Institute for Highway Safety collects safety information about all types of cars every year, and publishes a report of Top Safety Picks among all cars, makes, and models. presents the number of Top Safety Picks in six car categories for specific two years. Analyze the table data to conclude whether the distribution of cars that earned the Top Safety Picks safety award has remained the same between Year 1 and Year 2. Derive your results at the 5% significance level. Year \\ Car type Small Mid-size Large Small SUV Mid-size SUV Large SUV Row total Year 1 12 22 10 10 27 6 87 Year 2 31 30 19 11 29 4 124 Column total 43 52 29 21 56 10 211 Test for Homogeneity a test used to draw a conclusion about whether two populations have the same distribution. The degrees of freedom used equals the (number of columns – 1).", "section": "Test for Homogeneity", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Comparison of the Chi-Square Tests Above the χ 2 test statistic was used in three different circumstances. The following bulleted list is a summary of which χ 2 test is the appropriate one to use in different circumstances. Goodness-of-Fit: Use the goodness-of-fit test to decide whether a population with an unknown distribution \"fits\" a known distribution. In this case there will be a single qualitative survey question or a single outcome of an experiment from a single population. Goodness-of-Fit is typically used to see if the population is uniform (all outcomes occur with equal frequency), the population is normal, or the population is the same as another population with a known distribution. The null and alternative hypotheses are: H 0 : The population fits the given distribution. H a : The population does not fit the given distribution. Independence: Use the test for independence to decide whether two variables (factors) are independent or dependent. In this case there will be two qualitative survey questions or experiments and a contingency table will be constructed. The goal is to see if the two variables are unrelated (independent) or related (dependent). The null and alternative hypotheses are: H 0 : The two variables (factors) are independent. H a : The two variables (factors) are dependent. Homogeneity: Use the test for homogeneity to decide if two populations with unknown distributions have the same distribution as each other. In this case there will be a single qualitative survey question or experiment given to two different populations. The null and alternative hypotheses are: H 0 : The two populations follow the same distribution. H a : The two populations have different distributions. Chapter Review The goodness-of-fit test is typically used to determine if data fits a particular distribution. The test of independence makes use of a contingency table to determine the independence of two factors. The test for homogeneity determines whether two populations come from the same distribution, even if this distribution is unknown. Which test do you use to decide whether an observed distribution is the same as an expected distribution? a goodness-of-fit test What is the null hypothesis for the type of test from ? Which test would you use to decide whether two factors have a relationship? a test for independence Which test would you use to decide if two populations have the same distribution? How are tests of independence similar to tests for homogeneity? Answers will vary. Sample answer: Tests of independence and tests for homogeneity both calculate the test statistic the same way ∑ ( i j ) ( O - E ) 2 E . In addition, all values must be greater than or equal to five. How are tests of independence different from tests for homogeneity? Homework Is there a difference between the distribution of community college statistics students and the distribution of university statistics students in what technology they use on their homework? Of some randomly selected community college students, 43 used a computer, 102 used a calculator with built in statistics functions, and 65 used a table from the textbook. Of some randomly selected university students, 28 used a computer, 33 used a calculator with built in statistics functions, and 40 used a table from the textbook. Conduct an appropriate hypothesis test using a 0.05 level of significance. H 0 : The distribution for technology use is the same for community college students and university students. H a : The distribution for technology use is not the same for community college students and university students. 2 chi-square with df = 2 7.05 p -value = 0.0294 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: p -value < alpha Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the distribution of technology use for statistics homework is not the same for statistics students at community colleges and at universities. Read the statement and decide whether it is true or false. If df = 2, the chi-square distribution has a shape that reminds us of the exponential. Bringing It Together Explain why a goodness-of-fit test and a test of independence are generally right-tailed tests. If you did a left-tailed test, what would you be testing? The test statistic is always positive and if the expected and observed values are not close together, the test statistic is large and the null hypothesis will be rejected. Testing to see if the data fits the distribution “too well” or is too perfect.", "section": "Comparison of the Chi-Square Tests", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction One-way ANOVA is used to measure information from several groups. (credit: modification of work “Magazine Stack” by thebittenword.com/ Flickr, CC BY 2.0) Many statistical applications in psychology, social science, business administration, and the natural sciences involve several groups. For example, an environmentalist is interested in knowing if the average amount of pollution varies in several bodies of water. A sociologist is interested in knowing if the amount of income a person earns varies according to their upbringing. A consumer looking for a new car might compare the average gas mileage of several models. For hypothesis tests comparing averages among more than two groups, statisticians have developed a method called \" Analysis of Variance \" (abbreviated ANOVA). In this chapter, you will study the simplest form of ANOVA called single factor or one-way ANOVA . You will also study the F distribution, used for one-way ANOVA, and the test for differences between two variances. This is just a very brief overview of one-way ANOVA. One-Way ANOVA, as it is presented here, relies heavily on a calculator or computer.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Test of Two Variances This chapter introduces a new probability density function, the F distribution. This distribution is used for many applications including ANOVA and for testing equality across multiple means. We begin with the F distribution and the test of hypothesis of differences in variances. It is often desirable to compare two variances rather than two averages. For instance, college administrators would like two college professors grading exams to have the same variation in their grading. In order for a lid to fit a container, the variation in the lid and the container should be approximately the same. A supermarket might be interested in the variability of check-out times for two checkers. In finance, the variance is a measure of risk and thus an interesting question would be to test the hypothesis that two different investment portfolios have the same variance, the volatility. In order to perform a F test of two variances, it is important that the following are true: The populations from which the two samples are drawn are approximately normally distributed. The two populations are independent of each other. Unlike most other hypothesis tests in this book, the F test for equality of two variances is very sensitive to deviations from normality. If the two distributions are not normal, or close, the test can give a biased result for the test statistic. Suppose we sample randomly from two independent normal populations. Let σ 1 2 and σ 2 2 be the unknown population variances and s 1 2 and s 2 2 be the sample variances. Let the sample sizes be n 1 and n 2 . Since we are interested in comparing the two sample variances, we use the F ratio: F = [ s 1 2 σ 1 2 ] [ s 2 2 σ 2 2 ] F has the distribution F ~ F ( n 1 – 1, n 2 – 1) where n 1 – 1 are the degrees of freedom for the numerator and n 2 – 1 are the degrees of freedom for the denominator. If the null hypothesis is σ 1 2 = σ 2 2 , then the F Ratio, test statistic, becomes F c = [ s 1 2 σ 1 2 ] [ s 2 2 σ 2 2 ] = s 1 2 s 2 2 H 0 : σ 1 2 σ 2 2 = δ 0 H a : σ 1 2 σ 2 2 ≠ δ 0 if δ 0 =1 then H 0 : σ 1 2 = σ 2 2 H a : σ 1 2 ≠ σ 2 Test statistic is : F c = S 1 2 S 2 2 The various forms of the hypotheses tested are: Two-Tailed Test One-Tailed Test One-Tailed Test H 0 : σ 1 2 = σ 2 2 H 0 : σ 1 2 ≤ σ 2 2 H 0 : σ 1 2 ≥ σ 2 2 H 1 : σ 1 2 ≠ σ 2 2 H 1 : σ 1 2 > σ 2 2 H 1 : σ 1 2 < σ 2 2 A more general form of the null and alternative hypothesis for a two tailed test would be : H 0 : σ 1 2 σ 2 2 = δ 0 H a : σ 1 2 σ 2 2 ≠ δ 0 Where if δ 0 = 1 it is a simple test of the hypothesis that the two variances are equal. This form of the hypothesis does have the benefit of allowing for tests that are more than for simple differences and can accommodate tests for specific differences as we did for differences in means and differences in proportions. This form of the hypothesis also shows the relationship between the F distribution and the χ 2 : the F is a ratio of two chi squared distributions a distribution we saw in the The Chi-Square Distribution . This is helpful in determining the degrees of freedom of the resultant F distribution. If the two populations have equal variances, then s 1 2 and s 2 2 are close in value and the test statistic, F c = s 1 2 s 2 2 is close to one. But if the two population variances are very different, s 1 2 and s 2 2 tend to be very different, too. Choosing s 1 2 as the larger sample variance causes the ratio s 1 2 s 2 2 to be greater than one. If s 1 2 and s 2 2 are far apart, then F c = s 1 2 s 2 2 is a large number. Therefore, if F is close to one, the evidence favors the null hypothesis (the two population variances are equal). But if F is much larger than one, then the evidence is against the null hypothesis. In essence, we are asking if the calculated F statistic, test statistic, is significantly different from one. To determine the critical points we have to find F α , df1 , df2 . See Appendix A for the F table. This F table has values for various levels of significance from 0.1 to 0.001 designated as \"p\" in the first column. To find the critical value choose the desired significance level and follow down and across to find the critical value at the intersection of the two different degrees of freedom. The F distribution has two different degrees of freedom, one associated with the numerator, df1 , and one associated with the denominator, df2 and to complicate matters the F distribution is not symmetrical and changes the degree of skewness as the degrees of freedom change. The degrees of freedom in the numerator is n 1 -1, where n 1 is the sample size for group 1, and the degrees of freedom in the denominator is n 2 -1, where n 2 is the sample size for group 2. F α , df1 , df2 will give the critical value on the upper end of the F distribution. To find the critical value for the lower end of the distribution, reverse the degrees of freedom and divide the F-value from the table into one. Upper tail critical value : F α , df1 , df2 Lower tail critical value : 1/F α , df2 , df1 When the calculated value of F is between the critical values, not in the tail, we cannot reject the null hypothesis that the two variances came from a population with the same variance. If the calculated F-value is in either tail we cannot accept the null hypothesis just as we have been doing for all of the previous tests of hypothesis. An alternative way of finding the critical values of the F distribution makes the use of the F-table easier. We note in the F-table that all the values of F are greater than one therefore the critical F value for the left hand tail will always be less than one because to find the critical value on the left tail we divide an F value into the number one as shown above. We also note that if the sample variance in the numerator of the test statistic is larger than the sample variance in the denominator, the resulting F value will be greater than one. The shorthand method for this test is thus to be sure that the larger of the two sample variances is placed in the numerator to calculate the test statistic. This will mean that only the right hand tail critical value will have to be found in the F-table. Two college instructors are interested in whether or not there is any variation in the way they grade math exams. They each grade the same set of 10 exams. The first instructor's grades have a variance of 52.3. The second instructor's grades have a variance of 89.9. Test the claim that the first instructor's variance is smaller. (In most colleges, it is desirable for the variances of exam grades to be nearly the same among instructors.) The level of significance is 1%. Let 1 and 2 be the subscripts that indicate the first and second instructor, respectively. n 1 = n 2 = 10. H 0 : σ 1 2 ≥ σ 2 2 and H a : σ 1 2 < σ 2 2 Calculate the test statistic: By the null hypothesis ( σ 1 2 ≥ σ 2 2 ) , the F statistic is: F c = s 2 2 s 1 2 = 89.9 52.3 = 1.719 Critical value for the test: F 9,9 = 5.35 where n 1 – 1 = 9 and n 2 – 1 = 9. Make a decision: Since the calculated F value is not in the tail we cannot reject H 0 . Conclusion: With a 1% level of significance, from the data, there is insufficient evidence to conclude that the variance in grades for the first instructor is smaller. Try It The New York Choral Society divides male singers up into four categories from highest voices to lowest: Tenor1, Tenor2, Bass1, Bass2. In the table are heights of the men in the Tenor1 and Bass2 groups. One suspects that taller men will have lower voices, and that the variance of height may go up with the lower voices as well. Do we have good evidence that the variance of the heights of singers in each of these two groups (Tenor1 and Bass2) are different? Tenor1 Bass 2 Tenor 1 Bass 2 Tenor 1 Bass 2 69 72 67 72 68 67 72 75 70 74 67 70 71 67 65 70 64 70 66 75 72 66 69 76 74 70 68 72 74 72 68 75 71 71 72 64 68 74 66 74 73 70 75 68 72 66 72 The histograms are not as normal as one might like. Plot them to verify. However, we proceed with the test in any case. Subscripts: T1= tenor1 and B2 = bass 2 The standard deviations of the samples are s T 1 = 3.3302 and s B 2 = 2.7208. The hypotheses are H 0 : σ T 1 2 = σ B 2 2 and H 0 : σ T 1 2 ≠ σ B 2 2 (two tailed test) The F statistic is 1.4894 with 20 and 25 degrees of freedom. The p -value is 0.3430. If we assume alpha is 0.05, then we cannot reject the null hypothesis. We have no good evidence from the data that the heights of Tenor1 and Bass2 singers have different variances (despite there being a significant difference in mean heights of about 2.5 inches.) References “MLB Vs. Division Standings – 2012.” Available online at http://espn.go.com/mlb/standings/_/year/2012/type/vs-division/order/true. Chapter Review The F test for the equality of two variances rests heavily on the assumption of normal distributions. The test is unreliable if this assumption is not met. If both distributions are normal, then the ratio of the two sample variances is distributed as an F statistic, with numerator and denominator degrees of freedom that are one less than the samples sizes of the corresponding two groups. A test of two variances hypothesis test determines if two variances are the same. The distribution for the hypothesis test is the F distribution with two different degrees of freedom. Assumptions: The populations from which the two samples are drawn are normally distributed. The two populations are independent of each other. Use the following information to answer the next two exercises. There are two assumptions that must be true in order to perform an F test of two variances. Name one assumption that must be true. The populations from which the two samples are drawn are normally distributed. What is the other assumption that must be true? Use the following information to answer the next five exercises. Two coworkers commute from the same building. They are interested in whether or not there is any variation in the time it takes them to drive to work. They each record their times for 20 commutes. The first worker’s times have a variance of 12.1. The second worker’s times have a variance of 16.9. The first worker thinks that he is more consistent with his commute times. Test the claim at the 10% level. Assume that commute times are normally distributed. State the null and alternative hypotheses. H 0 : σ 1 = σ 2 H a : σ 1 < σ 2 or H 0 : σ 1 2 = σ 2 2 H a : σ 1 2 < σ 2 2 What is s 1 in this problem? What is s 2 in this problem? 4.11 What is n ? What is the F statistic? 0.7159 What is the critical value? Is the claim accurate? No, at the 10% level of significance, we cannot reject the null hypothesis and state that the data do not show that the variation in drive times for the first worker is less than the variation in drive times for the second worker. Use the following information to answer the next four exercises. Two students are interested in whether or not there is variation in their test scores for math class. There are 15 total math tests they have taken so far. The first student’s grades have a standard deviation of 38.1. The second student’s grades have a standard deviation of 22.5. The second student thinks his scores are more consistent. State the null and alternative hypotheses. What is the F Statistic? 2.8674 What is the critical value? At the 5% significance level, do we reject the null hypothesis? Cannot accept the null hypothesis. There is enough evidence to say that the variance of the grades for the first student is higher than the variance in the grades for the second student. Use the following information to answer the next three exercises. Two cyclists are comparing the variances of their overall paces going uphill. Each cyclist records their speeds going up 35 hills. The first cyclist has a variance of 23.8 and the second cyclist has a variance of 32.1. The cyclists want to see if their variances are the same or different. Assume that commute times are normally distributed. State the null and alternative hypotheses. What is the F Statistic? 0.7414 At the 5% significance level, what can we say about the cyclists’ variances? Homework Three students, Linda, Tuan, and Javier, are given five laboratory rats each for a nutritional experiment. Each rat’s weight is recorded in grams. Linda feeds her rats Formula A, Tuan feeds his rats Formula B, and Javier feeds his rats Formula C. At the end of a specified time period, each rat is weighed again and the net gain in grams is recorded. Linda's rats Tuan's rats Javier's rats 43.5 47.0 51.2 39.4 40.5 40.9 41.3 38.9 37.9 46.0 46.3 45.0 38.2 44.2 48.6 Determine whether or not the variance in weight gain is statistically the same among Javier’s and Linda’s rats. Test at a significance level of 10%. H 0 : σ 1 2 = σ 2 2 H a : σ 1 2 ≠ σ 1 2 df ( num ) = 4; df ( denom ) = 4 F 4, 4 3.00 Answers may vary. Decision: Cannot reject the null hypothesis; Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the variances are different. A grassroots group opposed to a proposed increase in the gas tax claimed that the increase would hurt working-class people the most, since they commute the farthest to work. Suppose that the group randomly surveyed 24 individuals and asked them their daily one-way commuting mileage. The results are as follows. Working-class Professional (middle incomes) Professional (wealthy) 17.8 16.5 8.5 26.7 17.4 6.3 49.4 22.0 4.6 9.4 7.4 12.6 65.4 9.4 11.0 47.1 2.1 28.6 19.5 6.4 15.4 51.2 13.9 9.3 Determine whether or not the variance in mileage driven is statistically the same among the working class and professional (middle income) groups. Use a 5% significance level. Use the following information to answer the next two exercises. The following table lists the number of pages in four different types of magazines. Home decorating News Health Computer 172 87 82 104 286 94 153 136 163 123 87 98 205 106 103 207 197 101 96 146 Which two magazine types do you think have the same variance in length? Which two magazine types do you think have different variances in length? The answers may vary. Sample answer: Home decorating magazines and news magazines have different variances. Is the variance for the amount of money, in dollars, that shoppers spend on Saturdays at the mall the same as the variance for the amount of money that shoppers spend on Sundays at the mall? Suppose that the shows the results of a study. Saturday Sunday Saturday Sunday 75 44 62 137 18 58 0 82 150 61 124 39 94 19 50 127 62 99 31 141 73 60 118 73 89 Are the variances for incomes on the East Coast and the West Coast the same? Suppose that shows the results of a study. Income is shown in thousands of dollars. Assume that both distributions are normal. Use a level of significance of 0.05. East West 38 71 47 126 30 42 82 51 75 44 52 90 115 88 67 H 0 : = σ 1 2 = σ 2 2 H a : σ 1 2 ≠ σ 1 2 df ( n ) = 7, df ( d ) = 6 F 7,6 0.8117 0.7825 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: calculated test statistics is not in the tail of the distribution Conclusion: There is not sufficient evidence to conclude that the variances are different. Thirty college students were taught a method of finger tapping. They were randomly assigned to three groups of ten, with each receiving one of three doses of caffeine: 0 mg, 100 mg, 200 mg. This is approximately the amount in no, one, or two cups of coffee. Two hours after ingesting the caffeine, the students had the rate of finger tapping per minute recorded. The experiment was double blind, so neither the recorders nor the students knew which group they were in. Does caffeine affect the rate of tapping, and if so how? Here are the data: 0 mg 100 mg 200 mg 0 mg 100 mg 200 mg 242 248 246 245 246 248 244 245 250 248 247 252 247 248 248 248 250 250 242 247 246 244 246 248 246 243 245 242 244 250 King Manuel I, Komnenus ruled the Byzantine Empire from Constantinople (Istanbul) during the years 1145 to 1180 A.D. The empire was very powerful during his reign, but declined significantly afterwards. Coins minted during his era were found in Cyprus, an island in the eastern Mediterranean Sea. Nine coins were from his first coinage, seven from the second, four from the third, and seven from a fourth. These spanned most of his reign. We have data on the silver content of the coins: First coinage Second coinage Third coinage Fourth coinage 5.9 6.9 4.9 5.3 6.8 9.0 5.5 5.6 6.4 6.6 4.6 5.5 7.0 8.1 4.5 5.1 6.6 9.3 6.2 7.7 9.2 5.8 7.2 8.6 5.8 6.9 6.2 Did the silver content of the coins change over the course of Manuel’s reign? Here are the means and variances of each coinage. The data are unbalanced. First Second Third Fourth Mean 6.7444 8.2429 4.875 5.6143 Variance 0.2953 1.2095 0.2025 0.1314 Here is a strip chart of the silver content of the coins: While there are differences in spread, it is not unreasonable to use ANOVA techniques. Here is the completed ANOVA table: Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) 37.748 4 – 1 = 3 12.5825 26.272 Error (Within) 11.015 27 – 4 = 23 0.4789 Total 48.763 27 – 1 = 26 P ( F > 26.272) = 0; Cannot accept the null hypothesis for any alpha. There is sufficient evidence to conclude that the mean silver content among the four coinages are different. From the strip chart, it appears that the first and second coinages had higher silver contents than the third and fourth. The American League and the National League of Major League Baseball are each divided into three divisions: East, Central, and West. Many years, fans talk about some divisions being stronger (having better teams) than other divisions. This may have consequences for the postseason. For instance, in a certain year Tampa Bay won 90 games and did not play in the postseason, while Detroit won only 88 and did play in the postseason. This may have been an oddity, but is there good evidence that in this specific season, the American League divisions were significantly different in overall records? Use the following data to test whether the mean number of wins per team in the three American League divisions were the same or not. Note that the data are not balanced, as two divisions had five teams, while one had only four. Division Team Wins East NY Yankees 95 East Baltimore 93 East Tampa Bay 90 East Toronto 73 East Boston 69 Division Team Wins Central Detroit 88 Central Chicago Sox 85 Central Kansas City 72 Central Cleveland 68 Central Minnesota 66 Division Team Wins West Oakland 94 West Texas 93 West LA Angels 89 West Seattle 75 Here is a stripchart of the number of wins for the 14 teams in the AL for a specific season. While the spread seems similar, there may be some question about the normality of the data, given the wide gaps in the middle near the 0.500 mark of 82 games (teams play 162 games each season in MLB). However, one-way ANOVA is robust. Here is the ANOVA table for the data: Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) 344.16 3 – 1 = 2 172.08 Error (Within) 1,219.55 14 – 3 = 11 110.87 1.5521 Total 1,563.71 14 – 1 = 13 P ( F > 1.5521) = 0.2548 Since the p -value is so large, there is not good evidence against the null hypothesis of equal means. We cannot reject the null hypothesis. Thus, for this specific season, there is not any have any good evidence of a significant difference in mean number of wins between the divisions of the American League.", "section": "Test of Two Variances", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "One-Way ANOVA The purpose of a one-way ANOVA test is to determine the existence of a statistically significant difference among several group means. The test actually uses variances to help determine if the means are equal or not. In order to perform a one-way ANOVA test, there are five basic assumptions to be fulfilled: Each population from which a sample is taken is assumed to be normal. All samples are randomly selected and independent. The populations are assumed to have equal standard deviations (or variances) . The factor is a categorical variable. The response is a numerical variable. The Null and Alternative Hypotheses The null hypothesis is simply that all the group population means are the same. The alternative hypothesis is that at least one pair of means is different. For example, if there are k groups: H 0 : μ 1 = μ 2 = μ 3 = . . . μ k H a : At least two of the group means μ 1 , μ 2 , μ 3 , . . . , μ k are not equal. That is, μ i ≠ μ j for some i ≠ j . The graphs, a set of box plots representing the distribution of values with the group means indicated by a horizontal line through the box, help in the understanding of the hypothesis test. In the first graph (blue box plots), H 0 : μ 1 = μ 2 = μ 3 and the three populations have the same distribution if the null hypothesis is true. The variance of the combined data is approximately the same as the variance of each of the populations. If the null hypothesis is false, then the variance of the combined data is larger which is caused by the different means as shown in the second graph (green box plots). (a) H 0 is true. All means are the same; the differences are due to random variation. (b) H 0 is not true. The means are not all the same; the differences are too large to be due to random variation. Chapter Review Analysis of variance extends the comparison of two groups to several, each a level of a categorical variable (factor). Samples from each group are independent, and must be randomly selected from normal populations with equal variances. We test the null hypothesis of equal means of the response in every group versus the alternative hypothesis of one or more group means being different from the others. A one-way ANOVA hypothesis test determines if several population means are equal. The distribution for the test is the F distribution with two different degrees of freedom. Assumptions: Each population from which a sample is taken is assumed to be normal. All samples are randomly selected and independent. The populations are assumed to have equal standard deviations (or variances). Use the following information to answer the next five exercises. There are five basic assumptions that must be fulfilled in order to perform a one-way ANOVA test. What are they? Write one assumption. Each population from which a sample is taken is assumed to be normal. Write another assumption. Write a third assumption. The populations are assumed to have equal standard deviations (or variances). Write a fourth assumption. Homework Three different traffic routes are tested for mean driving time. The entries in the are the driving times in minutes on the three different routes. Route 1 Route 2 Route 3 30 27 16 32 29 41 27 28 22 35 36 31 State SS between , SS within , and the F statistic. SS between = 26 SS within = 441 F = 0.2653 Suppose a group is interested in determining whether teenagers obtain their drivers licenses at approximately the same average age across the country. Suppose that the following data are randomly collected from five teenagers in each region of the country. The numbers represent the age at which teenagers obtained their drivers licenses. Northeast South West Central East 16.3 16.9 16.4 16.2 17.1 16.1 16.5 16.5 16.6 17.2 16.4 16.4 16.6 16.5 16.6 16.5 16.2 16.1 16.4 16.8 x – = ________ ________ ________ ________ ________ s 2 = ________ ________ ________ ________ ________ State the hypotheses. H 0 : ____________ H a : ____________ Analysis of Variance also referred to as ANOVA, is a method of testing whether or not the means of three or more populations are equal. The method is applicable if: all populations of interest are normally distributed. the populations have equal standard deviations. samples (not necessarily of the same size) are randomly and independently selected from each population. there is one independent variable and one dependent variable. The test statistic for analysis of variance is the F -ratio. One-Way ANOVA a method of testing whether or not the means of three or more populations are equal; the method is applicable if: all populations of interest are normally distributed. the populations have equal standard deviations. samples (not necessarily of the same size) are randomly and independently selected from each population. The test statistic for analysis of variance is the F -ratio. Variance mean of the squared deviations from the mean; the square of the standard deviation. For a set of data, a deviation can be represented as x – x – where x is a value of the data and x – is the sample mean. The sample variance is equal to the sum of the squares of the deviations divided by the difference of the sample size and one.", "section": "One-Way ANOVA", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The F Distribution and the F-Ratio The distribution used for the hypothesis test is a new one. It is called the F distribution , invented by George Snedecor but named in honor of Sir Ronald Fisher, an English statistician. The F statistic is a ratio (a fraction). There are two sets of degrees of freedom; one for the numerator and one for the denominator. For example, if F follows an F distribution and the number of degrees of freedom for the numerator is four, and the number of degrees of freedom for the denominator is ten, then F ~ F 4,10 . To calculate the F ratio , two estimates of the variance are made. Variance between samples : An estimate of σ 2 that is the variance of the sample means multiplied by n (when the sample sizes are the same.). If the samples are different sizes, the variance between samples is weighted to account for the different sample sizes. The variance is also called variation due to treatment or explained variation. Variance within samples : An estimate of σ 2 that is the average of the sample variances (also known as a pooled variance). When the sample sizes are different, the variance within samples is weighted. The variance is also called the variation due to error or unexplained variation. SS between = the sum of squares that represents the variation among the different samples SS within = the sum of squares that represents the variation within samples that is due to chance. To find a \"sum of squares\" means to add together squared quantities that, in some cases, may be weighted. We used sum of squares to calculate the sample variance and the sample standard deviation in Descriptive Statistics . MS means \" mean square .\" MS between is the variance between groups, and MS within is the variance within groups. Calculation of Sum of Squares and Mean Square k = the number of different groups n j = the size of the j th group s j = the sum of the values in the j th group n = total number of all the values combined (total sample size: ∑ n j ) x = one value: ∑ x = ∑ s j Sum of squares of all values from every group combined: ∑ x 2 Total sum of squares: S S total = ∑ x 2 ( ∑ x ) 2 n Explained variation: sum of squares representing variation among the different samples: SS between = ∑ [ ( s j ) 2 n j ] − ( ∑ s j ) 2 n Unexplained variation: sum of squares representing variation within samples due to chance: S S within = S S total – S S between df 's for different groups ( df 's for the numerator): d f between = k – 1 Equation for errors within samples ( df 's for the denominator): df within = n – k Mean square (variance estimate) explained by the different groups: MS between = S S between d f between Mean square (variance estimate) that is due to chance (unexplained): MS within = S S within d f within MS between and MS within can be written as follows: M S between = S S between d f between = S S between k − 1 M S w i t h i n = S S w i t h i n d f w i t h i n = S S w i t h i n n − k The one-way ANOVA test depends on the fact that MS between can be influenced by population differences among means of the several groups. Since MS within compares values of each group to its own group mean, the fact that group means might be different does not affect MS within . The null hypothesis says that all groups are samples from populations having the same normal distribution. The alternate hypothesis says that at least two of the sample groups come from populations with different normal distributions. If the null hypothesis is true, MS between and MS within should both estimate the same value. NOTE The null hypothesis says that all the group population means are equal. The hypothesis of equal means implies that the populations have the same normal distribution, because it is assumed that the populations are normal and that they have equal variances. F -Ratio or F Statistic F = M S between M S within If MS between and MS within estimate the same value (following the belief that H 0 is true), then the F -ratio should be approximately equal to one. Mostly, just sampling errors would contribute to variations away from one. As it turns out, MS between consists of the population variance plus a variance produced from the differences between the samples. MS within is an estimate of the population variance. Since variances are always positive, if the null hypothesis is false, MS between will generally be larger than MS within .Then the F -ratio will be larger than one. However, if the population effect is small, it is not unlikely that MS within will be larger in a given sample. The foregoing calculations were done with groups of different sizes. If the groups are the same size, the calculations simplify somewhat and the F -ratio can be written as: F -Ratio Formula when the groups are the same size F = n ⋅ s x – 2 s 2 pooled where ... n = the sample size df numerator = k – 1 df denominator = n – k s 2 pooled = the mean of the sample variances (pooled variance) s x – 2 = the variance of the sample means Data are typically put into a table for easy viewing. One-Way ANOVA results are often displayed in this manner by computer software. Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) SS (Factor) k – 1 MS (Factor) = SS (Factor)/( k – 1) F = MS (Factor)/ MS (Error) Error (Within) SS (Error) n – k MS (Error) = SS (Error)/( n – k ) Total SS (Total) n – 1 Three different diet plans are to be tested for mean weight loss. The entries in the table are the weight losses for the different plans. The one-way ANOVA results are shown in . Plan 1: n 1 = 4 Plan 2: n 2 = 3 Plan 3: n 3 = 3 5 3.5 8 4.5 7 4 4 3.5 3 4.5 s 1 = 16.5, s 2 =15, s 3 = 15.5 Following are the calculations needed to fill in the one-way ANOVA table. The table is used to conduct a hypothesis test. S S ( b e t w e e n ) = ∑ [ ( s j ) 2 n j ] − ( ∑ s j ) 2 n = s 1 2 4 + s 2 2 3 + s 3 2 3 − ( s 1 + s 2 + s 3 ) 2 10 where n 1 = 4, n 2 = 3, n 3 = 3 and n = n 1 + n 2 + n 3 = 10 = ( 16.5 ) 2 4 + ( 15 ) 2 3 + ( 15.5 ) 2 3 − ( 16.5 + 15 + 15.5 ) 2 10 S S ( b e t w e e n ) = 2.2458 S ( t o t a l ) = ∑ x 2 − ( ∑ x ) 2 n = ( 5 2 + 4.5 2 + 4 2 + 3 2 + 3.5 2 + 7 2 + 4.5 2 + 8 2 + 4 2 + 3.5 2 ) − ( 5 + 4.5 + 4 + 3 + 3.5 + 7 + 4.5 + 8 + 4 + 3.5 ) 2 10 = 244 − 47 2 10 = 244 − 220.9 S S ( t o t a l ) = 23.1 S S ( w i t h i n ) = S S ( t o t a l ) − S S ( b e t w e e n ) = 23.1 − 2.2458 S S ( w i t h i n ) = 20.8542 Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) SS (Factor) = SS (Between) = 2.2458 k – 1 = 3 groups – 1 = 2 MS (Factor) = SS (Factor)/( k – 1) = 2.2458/2 = 1.1229 F = MS (Factor)/ MS (Error) = 1.1229/2.9792 = 0.3769 Error (Within) SS (Error) = SS (Within) = 20.8542 n – k = 10 total data – 3 groups = 7 MS (Error) = SS (Error)/( n – k ) = 20.8542/7 = 2.9792 Total SS (Total) = 2.2458 + 20.8542 = 23.1 n – 1 = 10 total data – 1 = 9 Try It As part of an experiment to see how different types of soil cover would affect slicing tomato production, Marist College students grew tomato plants under different soil cover conditions. Groups of three plants each had one of the following treatments bare soil a commercial ground cover black plastic straw compost All plants grew under the same conditions and were the same variety. Students recorded the weight (in grams) of tomatoes produced by each of the n = 15 plants: Bare: n 1 = 3 Ground Cover: n 2 = 3 Plastic: n 3 = 3 Straw: n 4 = 3 Compost: n 5 = 3 2,625 5,348 6,583 7,285 6,277 2,997 5,682 8,560 6,897 7,818 4,915 5,482 3,830 9,230 8,677 Create the one-way ANOVA table. Enter the data into lists L1, L2, L3, L4 and L5. Press STAT and arrow over to TESTS. Arrow down to ANOVA. Press ENTER and enter L1, L2, L3, L4, L5). Press ENTER. The table was filled in with the results from the calculator. One-Way ANOVA table: Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) 36,648,561 5 – 1 = 4 36 , 648 , 561 4 = 9 , 162 , 140 9 , 162 , 140 2 , 044 , 672.6 = 4.4810 Error (Within) 20,446,726 15 – 5 = 10 20 , 446 , 726 10 = 2 , 044 , 672.6 Total 57,095,287 15 – 1 = 14 The one-way ANOVA hypothesis test is always right-tailed because larger F -values are way out in the right tail of the F -distribution curve and tend to make us reject H 0 . Let’s return to the slicing tomato exercise in . The means of the tomato yields under the five mulching conditions are represented by μ 1 , μ 2 , μ 3 , μ 4 , μ 5 . We will conduct a hypothesis test to determine if all means are the same or at least one is different. Using a significance level of 5%, test the null hypothesis that there is no difference in mean yields among the five groups against the alternative hypothesis that at least one mean is different from the rest. The null and alternative hypotheses are: H 0 : μ 1 = μ 2 = μ 3 = μ 4 = μ 5 H a : μ i ≠ μ j some i ≠ j The one-way ANOVA results are shown in Source of variation Sum of squares ( SS ) Degrees of freedom ( df ) Mean square ( MS ) F Factor (Between) 36,648,561 5 – 1 = 4 36,648,561 4 = 9,162,140 9,162,140 2,044,672 .6 = 4 .4810 Error (Within) 20,446,726 15 – 5 = 10 20,446,726 10 = 2,044,672 .6 Total 57,095,287 15 – 1 = 14 Distribution for the test: F 4,10 df ( num ) = 5 – 1 = 4 df ( denom ) = 15 – 5 = 10 Test statistic: F = 4.4810 Probability Statement: p -value = P ( F > 4.481) = 0.0248. Compare α and the p -value: α = 0.05, p -value = 0.0248 Make a decision: Since α > p -value, we cannot accept H 0 . Conclusion: At the 5% significance level, we have reasonably strong evidence that differences in mean yields for slicing tomato plants grown under different mulching conditions are unlikely to be due to chance alone. We may conclude that at least some of mulches led to different mean yields. Try It There are multiple variants of the virus that causes COVID-19. The length of hospital stays for patients afflicted with various strains of COVID-19 is shown in . Delta Strain Omicron Strain Alpha Strain Gamma Strain Beta Strain 13.9 11.7 18.2 16.9 9.3 14.9 15.1 14.6 12.8 15.8 16.8 9.9 10.1 11.2 16.4 Test whether the mean length of hospital stay is the same or different for the various strains of COVID-19. Construct the ANOVA table, find the p -value, and state your conclusion. Use a 5% significance level. We test for equality of mean length of hospital stay: H 0 : μ 1 = μ 2 = μ 3 = μ 4 = μ 5 H a : μ i ≠ μ j , some i ≠ j The one-way ANOVA table results are shown: Source of Variation Sum of Squares (SS) Degrees of Freedom (df) Mean Square (MS) F P-value Factor (Between) 14.056 5 – 1 = 4 3.514 0.353095 0.8362 Error (Within) 99.52 15 – 5 = 10 9.952 Total 113.576 15 – 1 = 14 Distribution for the test: F 4 , 10 Probability Statement: p - v a l u e = P ( F > 0 . 3531 ) = 0 . 8362 Compare  and the p -value: α = 0 . 05 , p - v a l u e = 08362 , α > p - v a l u e Make a decision: Since  > p -value, we do not reject H 0 . Conclusion: At the 5% significance level, there is insufficient evidence from these data that different strains of COVID-19 virus will cause a significant difference in the length of a hospital stay. Four sororities took a random sample of sisters regarding their grade means for the past term. The results are shown in . Mean grades for four sororities Sorority 1 Sorority 2 Sorority 3 Sorority 4 2.17 2.63 2.63 3.79 1.85 1.77 3.78 3.45 2.83 3.25 4.00 3.08 1.69 1.86 2.55 2.26 3.33 2.21 2.45 3.18 Using a significance level of 1%, is there a difference in mean grades among the sororities? Let μ 1 , μ 2 , μ 3 , μ 4 be the population means of the sororities. Remember that the null hypothesis claims that the sorority groups are from the same normal distribution. The alternate hypothesis says that at least two of the sorority groups come from populations with different normal distributions. Notice that the four sample sizes are each five. NOTE This is an example of a balanced design , because each factor (i.e., sorority) has the same number of observations. H 0 : μ 1 = μ 2 = μ 3 = μ 4 H a : Not all of the means μ 1 , μ 2 , μ 3 , μ 4 are equal. Distribution for the test: F 3,16 where k = 4 groups and n = 20 samples in total df ( num )= k – 1 = 4 – 1 = 3 df ( denom ) = n – k = 20 – 4 = 16 Calculate the test statistic: F = 2.23 Graph: Probability statement: p -value = P ( F > 2.23) = 0.1241 Compare α and the p -value: α = 0.01 p -value = 0.1241 α < p -value Make a decision: Since α < p -value, you cannot reject H 0 . Conclusion: There is not sufficient evidence to conclude that there is a difference among the mean grades for the sororities. Try It Four sports teams took a random sample of players regarding their GPAs for the last year. The results are shown in . GPAs for four sports teams Basketball Baseball Hockey Lacrosse 3.6 2.1 4.0 2.0 2.9 2.6 2.0 3.6 2.5 3.9 2.6 3.9 3.3 3.1 3.2 2.7 3.8 3.4 3.2 2.5 Use a significance level of 5%, and determine if there is a difference in GPA among the teams. With a p -value of 0.9271, we decline to reject the null hypothesis. There is not sufficient evidence to conclude that there is a difference among the GPAs for the sports teams. A fourth grade class is studying the environment. One of the assignments is to grow bean plants in different soils. Tommy chose to grow his bean plants in soil found outside his classroom mixed with dryer lint. Tara chose to grow her bean plants in potting soil bought at the local nursery. Nick chose to grow his bean plants in soil from his mother's garden. No chemicals were used on the plants, only water. They were grown inside the classroom next to a large window. Each child grew five plants. At the end of the growing period, each plant was measured, producing the data (in inches) in . Tommy's plants Tara's plants Nick's plants 24 25 23 21 31 27 23 23 22 30 20 30 23 28 20 Does it appear that the three media in which the bean plants were grown produce the same mean height? Test at a 3% level of significance. This time, we will perform the calculations that lead to the F' statistic. Notice that each group has the same number of plants, so we will use the formula F' = n ⋅ s x – 2 s 2 pooled . First, calculate the sample mean and sample variance of each group. Tommy's plants Tara's plants Nick's plants Sample mean 24.2 25.4 24.4 Sample variance 11.7 18.3 16.3 Next, calculate the variance of the three group means (Calculate the variance of 24.2, 25.4, and 24.4). Variance of the group means = 0.413 = s x – 2 Then MS between = n s x – 2 = (5)(0.413) where n = 5 is the sample size (number of plants each child grew). Calculate the mean of the three sample variances (Calculate the mean of 11.7, 18.3, and 16.3). Mean of the sample variances = 15.433 = s 2 pooled Then MS within = s 2 pooled = 15.433. The F statistic (or F ratio) is F = M S between M S within = n s x – 2 s 2 p o o l e d = ( 5 ) ( 0.413 ) 15.433 = 0.134 The dfs for the numerator = the number of groups – 1 = 3 – 1 = 2. The dfs for the denominator = the total number of samples – the number of groups = 15 – 3 = 12 The distribution for the test is F 2,12 and the F statistic is F = 0.134 The p -value is P ( F > 0.134) = 0.8759. Decision: Since α = 0.03 and the p -value = 0.8759, then you cannot reject H 0 . (Why?) Conclusion: With a 3% level of significance, from the sample data, the evidence is not sufficient to conclude that the mean heights of the bean plants are different. Try It Another fourth grader also grew bean plants, but this time in a jelly-like mass. The heights were (in inches) 24, 28, 25, 30, and 32. Do a one-way ANOVA test on the four groups. Are the heights of the bean plants different? Use the same method as shown in . Notation The notation for the F distribution is F ~ F df ( num ), df ( denom ) where df ( num ) = df between and df ( denom ) = df within The mean for the F distribution is μ = d f ( n u m ) d f ( d e n o m ) – 2 References Tomato Data, Marist College School of Science (unpublished student research) Chapter Review Analysis of variance compares the means of a response variable for several groups. ANOVA compares the variation within each group to the variation of the mean of each group. The ratio of these two is the F statistic from an F distribution with (number of groups – 1) as the numerator degrees of freedom and (number of observations – number of groups) as the denominator degrees of freedom. These statistics are summarized in the ANOVA table. Formula Review S S between = ∑ ​ [ ( s j ) 2 n j ] − ( ∑ ​ s j ) 2 n S S total = ∑ ​ x 2 − ( ∑ ​ x ) 2 n S S within = S S total − S S between df between = df ( num ) = k – 1 df within = df(denom) = n – k MS between = S S between d f between MS within = S S within d f within F = M S between M S within k = the number of groups n j = the size of the j th group s j = the sum of the values in the j th group n = the total number of all values (observations) combined x = one value (one observation) from the data s x – 2 = the variance of the sample means s 2 p o o l e d = the mean of the sample variances (pooled variance) Use the following information to answer the next eight exercises. Groups of men from three different areas of the country are to be tested for mean weight. The entries in are the weights for the different groups. Group 1 Group 2 Group 3 216 202 170 198 213 165 240 284 182 187 228 197 176 210 201 What is the Sum of Squares Factor? 4,939.2 What is the Sum of Squares Error? What is the df for the numerator? 2 What is the df for the denominator? What is the Mean Square Factor? 2,469.6 What is the Mean Square Error? What is the F statistic? 3.7416 Use the following information to answer the next eight exercises. Players from four different soccer teams are to be tested for mean goals scored per game. The entries in are the goals per game for the different teams. Team 1 Team 2 Team 3 Team 4 1 2 0 3 2 3 1 4 0 2 1 4 3 4 0 3 2 4 0 2 What is SS between ? What is the df for the numerator? 3 What is MS between ? What is SS within ? 13.2 What is the df for the denominator? What is MS within ? 0.825 What is the F statistic? Judging by the F statistic, do you think it is likely or unlikely that you will reject the null hypothesis? Because a one-way ANOVA test is always right-tailed, a high F statistic corresponds to a low p -value, so it is likely that we cannot accept the null hypothesis. Homework Use the following information to answer the next three exercises. Suppose a group is interested in determining whether teenagers obtain their drivers licenses at approximately the same average age across the country. Suppose that the following data are randomly collected from five teenagers in each region of the country. The numbers represent the age at which teenagers obtained their drivers licenses. Northeast South West Central East 16.3 16.9 16.4 16.2 17.1 16.1 16.5 16.5 16.6 17.2 16.4 16.4 16.6 16.5 16.6 16.5 16.2 16.1 16.4 16.8 x – = ________ ________ ________ ________ ________ s 2 = ________ ________ ________ ________ ________ H 0 : µ 1 = µ 2 = µ 3 = µ 4 = µ 5 Hα : At least any two of the group means µ 1 , µ 2 , …, µ 5 are not equal. degrees of freedom – numerator: df ( num ) = _________ degrees of freedom – denominator: df ( denom ) = ________ df ( denom ) = 15 F statistic = ________", "section": "The F Distribution and the F-Ratio", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Facts About the F Distribution Here are some facts about the F distribution. The curve is not symmetrical but skewed to the right. There is a different curve for each set of degrees of freedom. The F statistic is greater than or equal to zero. As the degrees of freedom for the numerator and for the denominator get larger, the curve approximates the normal as can be seen in the two figures below. Figure (b) with more degrees of freedom is more closely approaching the normal distribution, but remember that the F cannot ever be less than zero so the distribution does not have a tail that goes to infinity on the left as the normal distribution does. Other uses for the F distribution include comparing two variances and two-way Analysis of Variance. Two-Way Analysis is beyond the scope of this chapter. References Data from a fourth grade classroom in 1994 in a private K – 12 school in San Jose, CA. Hand, D.J., F. Daly, A.D. Lunn, K.J. McConway, and E. Ostrowski. A Handbook of Small Datasets: Data for Fruitfly Fecundity. London: Chapman & Hall, 1994. Hand, D.J., F. Daly, A.D. Lunn, K.J. McConway, and E. Ostrowski. A Handbook of Small Datasets. London: Chapman & Hall, 1994, pg. 50. Hand, D.J., F. Daly, A.D. Lunn, K.J. McConway, and E. Ostrowski. A Handbook of Small Datasets. London: Chapman & Hall, 1994, pg. 118. “MLB Standings – 2012.” Available online at http://espn.go.com/mlb/standings/_/year/2012. Mackowiak, P. A., Wasserman, S. S., and Levine, M. M. (1992), \"A Critical Appraisal of 98.6 Degrees F, the Upper Limit of the Normal Body Temperature, and Other Legacies of Carl Reinhold August Wunderlich,\" Journal of the American Medical Association , 268, 1578-1580. Chapter Review The graph of the F distribution is always positive and skewed right, though the shape can be mounded or exponential depending on the combination of numerator and denominator degrees of freedom. The F statistic is the ratio of a measure of the variation in the group means to a similar measure of the variation within the groups. If the null hypothesis is correct, then the numerator should be small compared to the denominator. A small F statistic will result, and the area under the F curve to the right will be large, representing a large p -value. When the null hypothesis of equal group means is incorrect, then the numerator should be large compared to the denominator, giving a large F statistic and a small area (small p -value) to the right of the statistic under the F curve. When the data have unequal group sizes (unbalanced data), then techniques from need to be used for hand calculations. In the case of balanced data (the groups are the same size) however, simplified calculations based on group means and variances may be used. In practice, of course, software is usually employed in the analysis. As in any analysis, graphs of various sorts should be used in conjunction with numerical techniques. Always look at your data! An F statistic can have what values? What happens to the curves as the degrees of freedom for the numerator and the denominator get larger? The curves approximate the normal distribution. Use the following information to answer the next seven exercise. Four basketball teams took a random sample of players regarding how high each player can jump (in inches). The results are shown in . Team 1 Team 2 Team 3 Team 4 Team 5 36 32 48 38 41 42 35 50 44 39 51 38 39 46 40 What is the df(num) ? What is the df(denom) ? ten What are the Sum of Squares and Mean Squares Factors? What are the Sum of Squares and Mean Squares Errors? SS = 237.33; MS = 23.73 What is the F statistic? What is the p -value? 0.1614 At the 5% significance level, is there a difference in the mean jump heights among the teams? Use the following information to answer the next seven exercises. A video game developer is testing a new game on three different groups. Each group represents a different target market for the game. The developer collects scores from a random sample from each group. The results are shown in Group A Group B Group C 101 151 101 108 149 109 98 160 198 107 112 186 111 126 160 What is the df(num) ? two What is the df(denom) ? What are the SS between and MS between ? SS = 5,700.4; MS = 2,850.2 What are the SS within and MS within ? What is the F Statistic? 3.6101 What is the p -value? At the 10% significance level, are the scores among the different groups different? Yes, there is enough evidence to show that the scores among the groups are statistically significant at the 10% level. Use the following information to answer the next three exercises. Suppose a group is interested in determining whether teenagers obtain their drivers licenses at approximately the same average age across the country. Suppose that the following data are randomly collected from five teenagers in each region of the country. The numbers represent the age at which teenagers obtained their drivers licenses. Northeast South West Central East 16.3 16.9 16.4 16.2 17.1 16.1 16.5 16.5 16.6 17.2 16.4 16.4 16.6 16.5 16.6 16.5 16.2 16.1 16.4 16.8 x ¯ = ________ ________ ________ ________ ________ s 2 = ________ ________ ________ ________ ________ Enter the data into your calculator or computer. p -value = ______ State the decisions and conclusions (in complete sentences) for the following preconceived levels of α . α = 0.05 a. Decision: ____________________________ b. Conclusion: ____________________________ α = 0.01 a. Decision: ____________________________ b. Conclusion: ____________________________ Homework Three students, Linda, Tuan, and Javier, are given five laboratory rats each for a nutritional experiment. Each rat's weight is recorded in grams. Linda feeds her rats Formula A, Tuan feeds his rats Formula B, and Javier feeds his rats Formula C. At the end of a specified time period, each rat is weighed again, and the net gain in grams is recorded. Using a significance level of 10%, test the hypothesis that the three formulas produce the same mean weight gain. Weights of Student Lab Rats Linda's rats Tuan's rats Javier's rats 43.5 47.0 51.2 39.4 40.5 40.9 41.3 38.9 37.9 46.0 46.3 45.0 38.2 44.2 48.6 H 0 : µ L = µ T = µ J H a : at least any two of the means are different df ( num ) = 2; df ( denom ) = 12 F distribution 0.67 0.5305 Answers may vary. Decision: Cannot reject null hypothesis; Conclusion: There is insufficient evidence to conclude that the means are different. A grassroots group opposed to a proposed increase in the gas tax claimed that the increase would hurt working-class people the most, since they commute the farthest to work. Suppose that the group randomly surveyed 24 individuals and asked them their daily one-way commuting mileage. The results are in . Using a 5% significance level, test the hypothesis that the three mean commuting mileages are the same. Working-class Professional (middle incomes) Professional (wealthy) 17.8 16.5 8.5 26.7 17.4 6.3 49.4 22.0 4.6 9.4 7.4 12.6 65.4 9.4 11.0 47.1 2.1 28.6 19.5 6.4 15.4 51.2 13.9 9.3 Use the following information to answer the next two exercises. lists the number of pages in four different types of magazines. Home decorating News Health Computer 172 87 82 104 286 94 153 136 163 123 87 98 205 106 103 207 197 101 96 146 Using a significance level of 5%, test the hypothesis that the four magazine types have the same mean length. Eliminate one magazine type that you now feel has a mean length different from the others. Redo the hypothesis test, testing that the remaining three means are statistically the same. Use a new solution sheet. Based on this test, are the mean lengths for the remaining three magazines statistically the same? H a : µ c = µ n = µ h At least any two of the magazines have different mean lengths. df ( num ) = 2, df ( denom ) = 12 F distribution F = 15.28 p -value = 0.001 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot accept the null hypothesis. Reason for decision: p -value < alpha Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that the mean lengths of the magazines are different. A researcher wants to know if the mean times (in minutes) that people watch their favorite news station are the same. Suppose that shows the results of a study. CNN FOX Local 45 15 72 12 43 37 18 68 56 38 50 60 23 31 51 35 22 Assume that all distributions are normal, the four population standard deviations are approximately the same, and the data were collected independently and randomly. Use a level of significance of 0.05. Are the means for the final exams the same for all statistics class delivery types? shows the scores on final exams from several randomly selected classes that used the different delivery types. Online Hybrid Face-to-Face 72 83 80 84 73 78 77 84 84 80 81 81 81 86 79 82 Assume that all distributions are normal, the four population standard deviations are approximately the same, and the data were collected independently and randomly. Use a level of significance of 0.05. H 0 : μ o = μ h = μ f At least two of the means are different. df ( n ) = 2, df ( d ) = 13 F 2,13 0.64 0.5437 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: p -value > alpha Conclusion: The mean scores of different class delivery are not different. Are the mean number of times a month a person eats out the same for White people, Black people, Hispanic/Latinos and Asian people? Suppose that shows the results of a study. White Black Hispanic/Latino Asian 6 4 7 8 8 1 3 3 2 5 5 5 4 2 4 1 6 6 7 Assume that all distributions are normal, the four population standard deviations are approximately the same, and the data were collected independently and randomly. Use a level of significance of 0.05. Are the mean numbers of daily visitors to a ski resort the same for the three types of snow conditions? Suppose that shows the results of a study. Powder Machine Made Hard Packed 1,210 2,107 2,846 1,080 1,149 1,638 1,537 862 2,019 941 1,870 1,178 1,528 2,233 1,382 Assume that all distributions are normal, the four population standard deviations are approximately the same, and the data were collected independently and randomly. Use a level of significance of 0.05. H 0 : μ p = μ m = μ h At least any two of the means are different. df ( n ) = 2, df ( d ) = 12 F 2,12 3.13 0.0807 Answers may vary. Alpha: 0.05 Decision: Cannot reject the null hypothesis. Reason for decision: p -value > alpha Conclusion: There is not sufficient evidence to conclude that the mean numbers of daily visitors are different. Sanjay made identical paper airplanes out of three different weights of paper, light, medium and heavy. He made four airplanes from each of the weights, and launched them himself across the room. Here are the distances (in meters) that his planes flew. Paper type/Trial Trial 1 Trial 2 Trial 3 Trial 4 Heavy 5.1 meters 3.1 meters 4.7 meters 5.3 meters Medium 4 meters 3.5 meters 4.5 meters 6.1 meters Light 3.1 meters 3.3 meters 2.1 meters 1.9 meters Take a look at the data in the graph. Look at the spread of data for each group (light, medium, heavy). Does it seem reasonable to assume a normal distribution with the same variance for each group? Yes or No. Why is this a balanced design? Calculate the sample mean and sample standard deviation for each group. Does the weight of the paper have an effect on how far the plane will travel? Use a 1% level of significance. Complete the test using the method shown in the bean plant example in . variance of the group means __________ MS between = ___________ mean of the three sample variances ___________ MS within = _____________ F statistic = ____________ df(num) = __________, df(denom) = ___________ number of groups _______ number of observations _______ p -value = __________ ( P ( F > _______) = __________) Graph the p -value. decision: _______________________ conclusion: _______________________________________________________________ DDT is a pesticide that has been banned from use in the United States and most other areas of the world. It is quite effective, but persisted in the environment and over time became seen as harmful to higher-level organisms. Famously, egg shells of eagles and other raptors were believed to be thinner and prone to breakage in the nest because of ingestion of DDT in the food chain of the birds. An experiment was conducted on the number of eggs (fecundity) laid by female fruit flies. There are three groups of flies. One group was bred to be resistant to DDT (the RS group). Another was bred to be especially susceptible to DDT (SS). Finally there was a control line of non-selected or typical fruitflies (NS). Here are the data: RS SS NS RS SS NS 12.8 38.4 35.4 22.4 23.1 22.6 21.6 32.9 27.4 27.5 29.4 40.4 14.8 48.5 19.3 20.3 16 34.4 23.1 20.9 41.8 38.7 20.1 30.4 34.6 11.6 20.3 26.4 23.3 14.9 19.7 22.3 37.6 23.7 22.9 51.8 22.6 30.2 36.9 26.1 22.5 33.8 29.6 33.4 37.3 29.5 15.1 37.9 16.4 26.7 28.2 38.6 31 29.5 20.3 39 23.4 44.4 16.9 42.4 29.3 12.8 33.7 23.2 16.1 36.6 14.9 14.6 29.2 23.6 10.8 47.4 27.3 12.2 41.7 The values are the average number of eggs laid daily for each of 75 flies (25 in each group) over the first 14 days of their lives. Using a 1% level of significance, are the mean rates of egg selection for the three strains of fruitfly different? If so, in what way? Specifically, the researchers were interested in whether or not the selectively bred strains were different from the nonselected line, and whether the two selected lines were different from each other. Here is a chart of the three groups: The data appear normally distributed from the chart and of similar spread. There do not appear to be any serious outliers, so we may proceed with our ANOVA calculations, to see if we have good evidence of a difference between the three groups. H 0 : µ 1 = µ 2 = µ 3 ; H a : µ i ≠ ; some i ≠ j Define μ 1 , μ 2 , μ 3 , as the population mean number of eggs laid by the three groups of fruit flies. F statistic = 8.6657; p -value = 0.0004 Decision: Since the p -value is less than the level of significance of 0.01, we reject the null hypothesis. Conclusion: We have good evidence that the average number of eggs laid during the first 14 days of life for these three strains of fruitflies are different. Interestingly, if you perform a two sample t -test to compare the RS and NS groups they are significantly different ( p = 0.0013). Similarly, SS and NS are significantly different ( p = 0.0006). However, the two selected groups, RS and SS are not significantly different ( p = 0.5176). Thus we appear to have good evidence that selection either for resistance or for susceptibility involves a reduced rate of egg production (for these specific strains) as compared to flies that were not selected for resistance or susceptibility to DDT. Here, genetic selection has apparently involved a loss of fecundity. The data shown is the recorded body temperatures of 130 subjects as estimated from available histograms. Traditionally we are taught that the normal human body temperature is 98.6 F. This is not quite correct for everyone. Are the mean temperatures among the four groups different? Calculate 95% confidence intervals for the mean body temperature in each group and comment about the confidence intervals. FL FH ML MH FL FH ML MH 96.4 96.8 96.3 96.9 98.4 98.6 98.1 98.6 96.7 97.7 96.7 97 98.7 98.6 98.1 98.6 97.2 97.8 97.1 97.1 98.7 98.6 98.2 98.7 97.2 97.9 97.2 97.1 98.7 98.7 98.2 98.8 97.4 98 97.3 97.4 98.7 98.7 98.2 98.8 97.6 98 97.4 97.5 98.8 98.8 98.2 98.8 97.7 98 97.4 97.6 98.8 98.8 98.3 98.9 97.8 98 97.4 97.7 98.8 98.8 98.4 99 97.8 98.1 97.5 97.8 98.8 98.9 98.4 99 97.9 98.3 97.6 97.9 99.2 99 98.5 99 97.9 98.3 97.6 98 99.3 99 98.5 99.2 98 98.3 97.8 98 99.1 98.6 99.5 98.2 98.4 97.8 98 99.1 98.6 98.2 98.4 97.8 98.3 99.2 98.7 98.2 98.4 97.9 98.4 99.4 99.1 98.2 98.4 98 98.4 99.9 99.3 98.2 98.5 98 98.6 100 99.4 98.2 98.6 98 98.6 100.8", "section": "Facts About the F Distribution", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Introduction Linear regression and correlation can help you determine if an auto mechanic’s salary is related to his work experience. (credit: modification of work “USPS commissions local repair-shop for some needed work on its older trucks” by Joshua Rothhaas/ Flickr, CC BY 2.0) Professionals often want to know how two or more numeric variables are related. For example, is there a relationship between the grade on the second math exam a student takes and the grade on the final exam? If there is a relationship, what is the relationship and how strong is it? In another example, your income may be determined by your education, your profession, your years of experience, and your ability, or your gender or color. The amount you pay a repair person for labor is often determined by an initial amount plus an hourly fee. These examples may or may not be tied to a model, meaning that some theory suggested that a relationship exists. This link between a cause and an effect, often referred to as a model, is the foundation of the scientific method and is the core of how we determine what we believe about how the world works. Beginning with a theory and developing a model of the theoretical relationship should result in a prediction, what we have called a hypothesis earlier. Now the hypothesis concerns a full set of relationships. As an example, in Economics the model of consumer choice is based upon assumptions concerning human behavior: a desire to maximize something called utility, knowledge about the benefits of one product over another, likes and dislikes, referred to generally as preferences, and so on. These combined to give us the demand curve. From that we have the prediction that as prices rise the quantity demanded will fall. Economics has models concerning the relationship between what prices are charged for goods and the market structure in which the firm operates, monopoly verse competition, for example. Models for who would be most likely to be chosen for an on-the-job training position, the impacts of Federal Reserve policy changes and the growth of the economy and on and on. Models are not unique to Economics, even within the social sciences. In political science, for example, there are models that predict behavior of bureaucrats to various changes in circumstances based upon assumptions of the goals of the bureaucrats. There are models of political behavior dealing with strategic decision making both for international relations and domestic politics. The so-called hard sciences are, of course, the source of the scientific method as they tried through the centuries to explain the confusing world around us. Some early models today make us laugh; spontaneous generation of life for example. These early models are seen today as not much more than the foundational myths we developed to help us bring some sense of order to what seemed chaos. The foundation of all model building is the perhaps the arrogant statement that we know what caused the result we see. This is embodied in the simple mathematical statement of the functional form that y = f(x). The response, Y, is caused by the stimulus, X. Every model will eventually come to this final place and it will be here that the theory will live or die. Will the data support this hypothesis? If so then fine, we shall believe this version of the world until a better theory comes to replace it. This is the process by which we moved from flat earth to round earth, from earth-center solar system to sun-center solar system, and on and on. The scientific method does not confirm a theory for all time: it does not prove “truth”. All theories are subject to review and may be overturned. These are lessons we learned as we first developed the concept of the hypothesis test earlier in this book. Here, as we begin this section, these concepts deserve review because the tool we will develop here is the cornerstone of the scientific method and the stakes are higher. Full theories will rise or fall because of this statistical tool; regression and the more advanced versions call econometrics. In this chapter we will begin with correlation, the investigation of relationships among variables that may or may not be founded on a cause and effect model. The variables simply move in the same, or opposite, direction. That is to say, they do not move randomly. Correlation provides a measure of the degree to which this is true. From there we develop a tool to measure cause and effect relationships; regression analysis. We will be able to formulate models and tests to determine if they are statistically sound. If they are found to be so, then we can use them to make predictions: if as a matter of policy we changed the value of this variable what would happen to this other variable? If we imposed a gasoline tax of 50 cents per gallon how would that effect the carbon emissions, sales of Hummers/Hybrids, use of mass transit, etc.? The ability to provide answers to these types of questions is the value of regression as both a tool to help us understand our world and to make thoughtful policy decisions.", "section": "Introduction", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Correlation Coefficient r As we begin this section we note that the type of data we will be working with has changed. Perhaps unnoticed, all the data we have been using is for a single variable. It may be from two samples, but it is still a univariate variable. The type of data described in the examples above and for any model of cause and effect is bivariate data — \"bi\" for two variables. In reality, statisticians use multivariate data, meaning many variables. For our work we can classify data into three broad categories, time series data, cross-section data, and panel data. We met the first two very early on. Time series data measures a single unit of observation; say a person, or a company or a country, as time passes. What are measured will be at least two characteristics, say the person’s income, the quantity of a particular good they buy and the price they paid. This would be three pieces of information in one time period, say 1985. If we followed that person across time we would have those same pieces of information for 1985,1986, 1987, etc. This would constitute a times series data set. If we did this for 10 years we would have 30 pieces of information concerning this person’s consumption habits of this good for the past decade and we would know their income and the price they paid. A second type of data set is for cross-section data. Here the variation is not across time for a single unit of observation, but across units of observation during one point in time. For a particular period of time we would gather the price paid, amount purchased, and income of many individual people. A third type of data set is panel data. Here a panel of units of observation is followed across time. If we take our example from above we might follow 500 people, the unit of observation, through time, ten years, and observe their income, price paid and quantity of the good purchased. If we had 500 people and data for ten years for price, income and quantity purchased we would have 15,000 pieces of information. These types of data sets are very expensive to construct and maintain. They do, however, provide a tremendous amount of information that can be used to answer very important questions. As an example, what is the effect on the labor force participation rate of women as their family of origin, mother and father, age? Or are there differential effects on health outcomes depending upon the age at which a person started smoking? Only panel data can give answers to these and related questions because we must follow multiple people across time. The work we do here however will not be fully appropriate for data sets such as these. Beginning with a set of data with two independent variables we ask the question: are these related? One way to visually answer this question is to create a scatter plot of the data. We could not do that before when we were doing descriptive statistics because those data were univariate. Now we have bivariate data so we can plot in two dimensions. Three dimensions are possible on a flat piece of paper, but become very hard to fully conceptualize. Of course, more than three dimensions cannot be graphed although the relationships can be measured mathematically. To provide mathematical precision to the measurement of what we see we use the correlation coefficient. The correlation tells us something about the co-movement of two variables, but nothing about why this movement occurred. Formally, correlation analysis assumes that both variables being analyzed are independent variables. This means that neither one causes the movement in the other. Further, it means that neither variable is dependent on the other, or for that matter, on any other variable. Even with these limitations, correlation analysis can yield some interesting results. The correlation coefficient , ρ (pronounced rho), is the mathematical statistic for a population that provides us with a measurement of the strength of a linear relationship between the two variables. For a sample of data, the statistic, r, developed by Karl Pearson in the early 1900s, is an estimate of the population correlation and is defined mathematically as: r = 1 n − 1 Σ ( X 1 i − X ¯ 1 ) ( X 2 i − X ¯ 2 ) s x 1 s x 2 OR r = ∑ ( X 1 i - X ¯ 1 ) ( X 2 i - X ¯ 2 ) ∑ ( X 1 i - X ¯ 1 ) 2 ∑ ( X 2 i - X ¯ 2 ) 2 where s x1 and s x2 are the standard deviations of the two independent variables X 1 and X 2 , X ¯ 1 and X ¯ 2 are the sample means of the two variables, and X 1i and X 2i are the individual observations of X 1 and X 2 . The correlation coefficient r ranges in value from -1 to 1. The second equivalent formula is often used because it may be computationally easier. As scary as these formulas look they are really just the ratio of the covariance between the two variables and the product of their two standard deviations. That is to say, it is a measure of relative variances. In practice all correlation and regression analysis will be provided through computer software designed for these purposes. Anything more than perhaps one-half a dozen observations creates immense computational problems. It was because of this fact that correlation, and even more so, regression, were not widely used research tools until after the advent of “computing machines”. Now the computing power required to analyze data using regression packages is deemed almost trivial by comparison to just a decade ago. To visualize any linear relationship that may exist review the plot of a scatter diagrams of the standardized data. presents several scatter diagrams and the calculated value of r. In panels (a) and (b) notice that the data generally trend together, (a) upward and (b) downward. Panel (a) is an example of a positive correlation and panel (b) is an example of a negative correlation, or relationship. The sign of the correlation coefficient tells us if the relationship is a positive or negative (inverse) one. If all the values of X 1 and X 2 are on a straight line the correlation coefficient will be either 1 or -1 depending on whether the line has a positive or negative slope and the closer to one or negative one the stronger the relationship between the two variables. BUT ALWAYS REMEMBER THAT THE CORRELATION COEFFICIENT DOES NOT TELL US THE SLOPE. Remember, all the correlation coefficient tells us is whether or not the data are linearly related. In panel (d) the variables obviously have some type of very specific relationship to each other, but the correlation coefficient is zero, indicating no linear relationship exists. If you suspect a linear relationship between X 1 and X 2 then r can measure how strong the linear relationship is. What the VALUE of r tells us: The value of r is always between –1 and +1: –1 ≤ r ≤ 1. The size of the correlation r indicates the strength of the linear relationship between X 1 and X 2 . Values of r close to –1 or to +1 indicate a stronger linear relationship between X 1 and X 2 . If r = 0 there is absolutely no linear relationship between X 1 and X 2 (no linear correlation) . If r = 1, there is perfect positive correlation. If r = –1, there is perfect negative correlation. In both these cases, all of the original data points lie on a straight line: ANY straight line no matter what the slope. Of course, in the real world, this will not generally happen. What the SIGN of r tells us A positive value of r means that when X 1 increases, X 2 tends to increase and when X 1 decreases, X 2 tends to decrease (positive correlation) . A negative value of r means that when X 1 increases, X 2 tends to decrease and when X 1 decreases, X 2 tends to increase (negative correlation) . NOTE Strong correlation does not suggest that X 1 causes X 2 or X 2 causes X 1 . We say \"correlation does not imply causation.\" In order to have a correlation coefficient between traits A and B, it is necessary to have: one group of subjects, some of whom possess characteristics of trait A, the remainder possessing those of trait B measures of trait A on one group of subjects and of trait B on another group two groups of subjects, one which could be classified as A or not A, the other as B or not B two groups of subjects, one which could be classified as A or not A, the other as B or not B d Define the Correlation Coefficient and give a unique example of its use. A measure of the degree to which variation of one variable is related to variation in one or more other variables. The most commonly used correlation coefficient indicates the degree to which variation in one variable is described by a straight line relation with another variable. Suppose that sample information is available on family income and Years of schooling of the head of the household. A correlation coefficient = 0 would indicate no linear association at all between these two variables. A correlation of 1 would indicate perfect linear association (where all variation in family income could be associated with schooling and vice versa). If the correlation between age of an auto and money spent for repairs is +.90 81% of the variation in the money spent for repairs is explained by the age of the auto 81% of money spent for repairs is unexplained by the age of the auto 90% of the money spent for repairs is explained by the age of the auto none of the above a. 81% of the variation in the money spent for repairs is explained by the age of the auto Suppose that college grade-point average and verbal portion of an IQ test had a correlation of .40. What percentage of the variance do these two have in common? 20 16 40 80 b. 16 True or false? If false, explain why: The coefficient of determination can have values between -1 and +1. The coefficient of determination is r··2 with 0 ≤ r··2 ≤ 1, since -1 ≤ r ≤ 1. True or False: Whenever r is calculated on the basis of a sample, the value which we obtain for r is only an estimate of the true correlation coefficient which we would obtain if we calculated it for the entire population. True Under a \"scatter diagram\" there is a notation that the coefficient of correlation is .10. What does this mean? plus and minus 10% from the means includes about 68% of the cases one-tenth of the variance of one variable is shared with the other variable one-tenth of one variable is caused by the other variable on a scale from -1 to +1, the degree of linear relationship between the two variables is +.10 d. on a scale from -1 to +1, the degree of linear relationship between the two variables is +.10 The correlation coefficient for X and Y is known to be zero. We then can conclude that: X and Y have standard distributions the variances of X and Y are equal there exists no relationship between X and Y there exists no linear relationship between X and Y none of these d. there exists no linear relationship between X and Y What would you guess the value of the correlation coefficient to be for the pair of variables: \"number of man-hours worked\" and \"number of units of work completed\"? Approximately 0.9 Approximately 0.4 Approximately 0.0 Approximately -0.4 Approximately -0.9 Approximately 0.9 In a given group, the correlation between height measured in feet and weight measured in pounds is +.68. Which of the following would alter the value of r? height is expressed centimeters. weight is expressed in Kilograms. both of the above will affect r. neither of the above changes will affect r. d. neither of the above changes will affect r. Bivariate two variables are present in the model where one is the “cause” or independent variable and the other is the “effect” of dependent variable. Multivariate a system or model where more than one independent variable is being used to predict an outcome. There can only ever be one dependent variable, but there is no limit to the number of independent variables. R – Correlation Coefficient A number between −1 and 1 that represents the strength and direction of the relationship between “X” and “Y.” The value for “ r ” will equal 1 or −1 only if all the plotted points form a perfectly straight line. Linear a model that takes data and regresses it into a straight line equation.", "section": "The Correlation Coefficient r", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Testing the Significance of the Correlation Coefficient The correlation coefficient, r , tells us about the strength and direction of the linear relationship between X 1 and X 2 . The sample data are used to compute r , the correlation coefficient for the sample. If we had data for the entire population, we could find the population correlation coefficient. But because we have only sample data, we cannot calculate the population correlation coefficient. The sample correlation coefficient, r , is our estimate of the unknown population correlation coefficient. ρ = population correlation coefficient (unknown) r = sample correlation coefficient (known; calculated from sample data) The hypothesis test lets us decide whether the value of the population correlation coefficient ρ is \"close to zero\" or \"significantly different from zero\". We decide this based on the sample correlation coefficient r and the sample size n . If the test concludes that the correlation coefficient is significantly different from zero, we say that the correlation coefficient is \"significant.\" Conclusion: There is sufficient evidence to conclude that there is a significant linear relationship between X 1 and X 2 because the correlation coefficient is significantly different from zero. What the conclusion means: There is a significant linear relationship X 1 and X 2 . If the test concludes that the correlation coefficient is not significantly different from zero (it is close to zero), we say that correlation coefficient is \"not significant\". Performing the Hypothesis Test Null Hypothesis: H 0 : ρ = 0 Alternate Hypothesis: H a : ρ ≠ 0 What the Hypotheses Mean in Words Null Hypothesis H 0 : The population correlation coefficient IS NOT significantly different from zero. There IS NOT a significant linear relationship (correlation) between X 1 and X 2 in the population. Alternate Hypothesis H a : The population correlation coefficient is significantly different from zero. There is a significant linear relationship (correlation) between X 1 and X 2 in the population. Drawing a Conclusion There are two methods of making the decision concerning the hypothesis. The test statistic to test this hypothesis is: t c = r ( 1 − r 2 ) ( n − 2 ) OR t c = r n − 2 1 − r 2 Where the second formula is an equivalent form of the test statistic, n is the sample size and the degrees of freedom are n-2. This is a t-statistic and operates in the same way as other t tests. Calculate the t-value and compare that with the critical value from the t-table at the appropriate degrees of freedom and the level of confidence you wish to maintain. If the calculated value is in the tail then cannot accept the null hypothesis that there is no linear relationship between these two independent random variables. If the calculated t-value is NOT in the tailed then cannot reject the null hypothesis that there is no linear relationship between the two variables. A quick shorthand way to test correlations is the relationship between the sample size and the correlation. If: | r | ≥ 2 n then this implies that the correlation between the two variables demonstrates that a linear relationship exists and is statistically significant at approximately the 0.05 level of significance. As the formula indicates, there is an inverse relationship between the sample size and the required correlation for significance of a linear relationship. With only 10 observations, the required correlation for significance is 0.6325, for 30 observations the required correlation for significance decreases to 0.3651 and at 100 observations the required level is only 0.2000. Correlations may be helpful in visualizing the data, but are not appropriately used to \"explain\" a relationship between two variables. Perhaps no single statistic is more misused than the correlation coefficient. Citing correlations between health conditions and everything from place of residence to eye color have the effect of implying a cause and effect relationship. This simply cannot be accomplished with a correlation coefficient. The correlation coefficient is, of course, innocent of this misinterpretation. It is the duty of the analyst to use a statistic that is designed to test for cause and effect relationships and report only those results if they are intending to make such a claim. The problem is that passing this more rigorous test is difficult so lazy and/or unscrupulous \"researchers\" fall back on correlations when they cannot make their case legitimately. Define a t Test of a Regression Coefficient, and give a unique example of its use. Definition: A t test is obtained by dividing a regression coefficient by its standard error and then comparing the result to critical values for Students' t with Error df . It provides a test of the claim that β i = 0 when all other variables have been included in the relevant regression model. Example: Suppose that 4 variables are suspected of influencing some response. Suppose that the results of fitting Y i = β 0 + β 1 X 1 i + β 2 X 2 i + β 3 X 3 i + β 4 X 4 i + e i include: Variable Regression coefficient Standard error of regular coefficient .5 1 -3 .4 2 +2 .02 3 +1 .6 4 -.5 t calculated for variables 1, 2, and 3 would be 5 or larger in absolute value while that for variable 4 would be less than 1. For most significance levels, the hypothesis β 1 = 0 would be rejected. But, notice that this is for the case when X 2 , X 3 , and X 4 have been included in the regression. For most significance levels, the hypothesis β 4 = 0 would be continued (retained) for the case where X 1 , X 2 , and X 3 are in the regression. Often this pattern of results will result in computing another regression involving only X 1 , X 2 , X 3 , and examination of the t ratios produced for that case. The correlation between scores on a neuroticism test and scores on an anxiety test is high and positive; therefore anxiety causes neuroticism those who score low on one test tend to score high on the other. those who score low on one test tend to score low on the other. no prediction from one test to the other can be meaningfully made. c. those who score low on one test tend to score low on the other.", "section": "Testing the Significance of the Correlation Coefficient", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Linear Equations Linear regression for two variables is based on a linear equation with one independent variable. The equation has the form: y = a + bx where a and b are constant numbers. The variable x is the independent variable, and y is the dependent variable. Another way to think about this equation is a statement of cause and effect. The X variable is the cause and the Y variable is the hypothesized effect. Typically, you choose a value to substitute for the independent variable and then solve for the dependent variable. The following examples are linear equations. y = 3 + 2x y = –0.01 + 1.2x Try It Is the following an example of a linear equation? y = –0.125 – 3.5 x The graph of a linear equation of the form y = a + bx is a straight line . Any line that is not vertical can be described by this equation. Graph the equation y = –1 + 2 x . Try It Is the following an example of a linear equation? Why or why not? No, the graph is not a straight line; therefore, it is not a linear equation. A local small business completes federal tax returns for customers. The rate for services is $32 per hour plus a $31.50 one-time charge. The total cost to a customer depends on the number of hours it takes to complete the job. Find the equation that expresses the total cost in terms of the number of hours required to complete the job. Let x = the number of hours it takes to get the job done. Let y = the total cost to the customer. The $31.50 is a fixed cost. If it takes x hours to complete the job, then (32)( x ) is the cost of the tax return processing only. The total cost is: y = 31.50 + 32 x Try It Emma’s Extreme Sports hires hang-gliding instructors and pays them a fee of $50 per class as well as $20 per student in the class. The total cost Emma pays depends on the number of students in a class. Find the equation that expresses the total cost in terms of the number of students in a class. Slope and Y -Intercept of a Linear Equation For the linear equation y = a + bx , b = slope and a = y -intercept. From algebra recall that the slope is a number that describes the steepness of a line, and the y -intercept is the y coordinate of the point (0, a ) where the line crosses the y -axis. From calculus the slope is the first derivative of the function. For a linear function the slope is dy / dx = b where we can read the mathematical expression as \"the change in y ( dy ) that results from a change in x ( dx ) = b * dx \". Three possible graphs of y = a + bx . (a) If b > 0, the line slopes upward to the right. (b) If b = 0, the line is horizontal. (c) If b < 0, the line slopes downward to the right. Svetlana tutors to make extra money for college. For each tutoring session, she charges a one-time fee of $25 plus $15 per hour of tutoring. A linear equation that expresses the total amount of money Svetlana earns for each session she tutors is y = 25 + 15 x . What are the independent and dependent variables? What is the y -intercept and what is the slope? Interpret them using complete sentences. The independent variable ( x ) is the number of hours Svetlana tutors each session. The dependent variable ( y ) is the amount, in dollars, Svetlana earns for each session. The y -intercept is 25 ( a = 25). At the start of the tutoring session, Svetlana charges a one-time fee of $25 (this is when x = 0). The slope is 15 ( b = 15). For each session, Svetlana earns $15 for each hour she tutors. Try It Ethan repairs household appliances like dishwashers and refrigerators. For each visit, he charges $25 plus $20 per hour of work. A linear equation that expresses the total amount of money Ethan earns per visit is y = 25 + 20 x . What are the independent and dependent variables? What is the y -intercept and what is the slope? Interpret them using complete sentences. True or False? If False, correct it: Suppose a 95% confidence interval for the slope β of the straight line regression of Y on X is given by -3.5 < β < -0.5. Then a two-sided test of the hypothesis H 0 : β = −1 would result in rejection of H 0 at the 1% level of significance. False. Since H 0 : β = −1 would not be rejected at α = 0.05 , it would not be rejected at α = 0.01 . True or False: It is safer to interpret correlation coefficients as measures of association rather than causation because of the possibility of spurious correlation. True We are interested in finding the linear relation between the number of widgets purchased at one time and the cost per widget. The following data has been obtained: X: Number of widgets purchased – 1, 3, 6, 10, 15 Y: Cost per widget(in dollars) – 55, 52, 46, 32, 25 Suppose the regression line is y ^ = −2.5 x + 60 . We compute the average price per widget if 30 are purchased and observe which of the following? y ^ = 15 dollars ; obviously, we are mistaken; the prediction y ^ is actually +15 dollars. y ^ = 15 dollars , which seems reasonable judging by the data. y ^ = −15 dollars , which is obvious nonsense. The regression line must be incorrect. y ^ = −15 dollars , which is obvious nonsense. This reminds us that predicting Y outside the range of X values in our data is a very poor practice. d Discuss briefly the distinction between correlation and causality. Some variables seem to be related, so that knowing one variable's status allows us to predict the status of the other. This relationship can be measured and is called correlation. However, a high correlation between two variables in no way proves that a cause-and-effect relation exists between them. It is entirely possible that a third factor causes both variables to vary together. True or False: If r is close to + or -1, we shall say there is a strong correlation, with the tacit understanding that we are referring to a linear relationship and nothing else. True Chapter Review The most basic type of association is a linear association. This type of relationship can be defined algebraically by the equations used, numerically with actual or predicted data values, or graphically from a plotted curve. (Lines are classified as straight curves.) Algebraically, a linear equation typically takes the form y = mx + b , where m and b are constants, x is the independent variable, y is the dependent variable. In a statistical context, a linear equation is written in the form y = a + bx , where a and b are the constants. This form is used to help readers distinguish the statistical context from the algebraic context. In the equation y = a + bx , the constant b , called the coefficient, represents the slope . The constant a is called the y-intercept . The slope of a line is a value that describes the rate of change between the independent and dependent variables. The slope tells us how the dependent variable ( y ) changes for every one unit increase in the independent ( x ) variable, on average. The y -intercept is used to describe the dependent variable when the independent variable equals zero. Y – the dependent variable Also, using the letter “y” represents actual values while y ^ represents predicted or estimated values. Predicted values will come from plugging in observed “x” values into a linear model. X – the independent variable This will sometimes be referred to as the “predictor” variable, because these values were measured in order to determine what possible outcomes could be predicted. a is the symbol for the Y-Intercept Sometimes written as b 0 , because when writing the theoretical linear model β 0 is used to represent a coefficient for a population. b is the symbol for Slope The word coefficient will be used regularly for the slope, because it is a number that will always be next to the letter “x.” It will be written as b 1 when a sample is used, and β 1 will be used with a population or when writing the theoretical linear model.", "section": "Linear Equations", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "The Regression Equation Regression analysis is a statistical technique that can test the hypothesis that a variable is dependent upon one or more other variables. Further, regression analysis can provide an estimate of the magnitude of the impact of a change in one variable on another. This last feature, of course, is all important in predicting future values. Regression analysis is based upon a functional relationship among variables and further, assumes that the relationship is linear. This linearity assumption is required because, for the most part, the theoretical statistical properties of non-linear estimation are not well worked out yet by the mathematicians and econometricians. This presents us with some difficulties in economic analysis because many of our theoretical models are nonlinear. The marginal cost curve, for example, is decidedly nonlinear as is the total cost function, if we are to believe in the effect of specialization of labor and the Law of Diminishing Marginal Product. There are techniques for overcoming some of these difficulties, exponential and logarithmic transformation of the data for example, but at the outset we must recognize that standard ordinary least squares (OLS) regression analysis will always use a linear function to estimate what might be a nonlinear relationship. The general linear regression model can be stated by the equation: y i = β 0 + β 1 X 1 i + β 2 X 2 i + ⋯ + β k X k i + ε i where β 0 is the intercept, β i 's are the slope between Y and the appropriate X i , and ε (pronounced epsilon), is the error term that captures errors in measurement of Y and the effect on Y of any variables missing from the equation that would contribute to explaining variations in Y. This equation is the theoretical population equation and therefore uses Greek letters. The equation we will estimate will have the Roman equivalent symbols. This is parallel to how we kept track of the population parameters and sample parameters before. The symbol for the population mean was µ and for the sample mean X ¯ and for the population standard deviation was σ and for the sample standard deviation was s. The equation that will be estimated with a sample of data for two independent variables will thus be: y i = b 0 + b 1 x 1 i + b 2 x 2 i + e i As with our earlier work with probability distributions, this model works only if certain assumptions hold. These are that the Y is normally distributed, the errors are also normally distributed with a mean of zero and a constant standard deviation, and that the error terms are independent of the size of X and independent of each other. Assumptions of the Ordinary Least Squares Regression Model Each of these assumptions needs a bit more explanation. If one of these assumptions fails to be true, then it will have an effect on the quality of the estimates. Some of the failures of these assumptions can be fixed while others result in estimates that quite simply provide no insight into the questions the model is trying to answer or worse, give biased estimates. The independent variables, X , are all measured without error, and are all measured without error, and are uncorrelated with the error term. This assumption is saying in effect that that the error term, ϵ , captures only what the X variables cannot explain about Y . The independent variables should not be mixed up with those unexplained leftovers. (The X variables can be related to Y ; that's what we want to measure.) The error term is a random variable with a mean of zero and a constant variance. This means the spread (variance) of the errors around the predicted line should be about the same, no matter the value of X . Consider the relationship between personal income and the quantity of a good purchased as an example of a case where the variance might depend upon the value of the independent variable, income. It is plausible that as income increases, the variation in the amount purchased (the errors) will also increase simply because of the flexibility provided with higher levels of income. The assumption is for constant variance of the errors with respect to the magnitude of X called homoscedasticity. If the assumption fails, then it is called heteroscedasticity. shows the case of homoscedasticity where all three distributions have the same variance around the predicted value of Y regardless of the magnitude of X . Error terms should be normally distributed. This can be seen in by the shape of the distributions placed on the predicted line at the expected value of the relevant value of Y . The independent variables are not perfectly correlated with each other (no perfect multicollinearity). The model is designed to estimate the effects of independent variables on some dependent variable in accordance with a proposed theory. The case where some or more of the independent variables are correlated is not unusual, and it's perfectly okay for regression analysis. There may be no cause and effect relationship among the independent variables, but nevertheless they move together. Take the case of a simple supply curve where quantity supplied is theoretically related to the price of the product and the prices of inputs. There may be multiple inputs that may over time move together from general inflationary pressure. High, but not perfect, correlations like this are called multicollinearity, which makes it harder to precisely separate the individual effects of each X (inflated standard errors and unstable estimates), but will be taken up in detail later. The error terms are uncorrelated with each other. This situation arises when one error term is related to another, such as from omitted factors that affect multiple observations. While not exclusively a time series problem, it is here that we most often see this case. An omitted factor in time period one might affect the Y variable, and then carry over to affect the next time period. This effect gives rise to a relationship among the error terms. This case is called autocorrelation, “self-correlated.” The error terms are now not independent of each other, but rather influence subsequent error terms. shows the case where the assumptions of the regression model are being satisfied. The estimated line is y ^ = a + b x. Three values of X are shown. A normal distribution is placed at each point where X equals the estimated line and the associated error at each value of Y. Notice that the three distributions are normally distributed around the point on the line, and further, the variation, variance, around the predicted value is constant indicating homoscedasticity from assumption 2. does not show all the assumptions of the regression model, but it helps visualize these important ones. This is the general form that is most often called the multiple regression model. So-called \"simple\" regression analysis has only one independent (right-hand) variable rather than many independent variables. Simple regression is just a special case of multiple regression. There is some value in beginning with simple regression: it is easy to graph in two dimensions, difficult to graph in three dimensions, and impossible to graph in more than three dimensions. Consequently, our graphs will be for the simple regression case. presents the regression problem in the form of a scatter plot graph of the data set where it is hypothesized that Y is dependent upon the single independent variable X. A basic relationship from Macroeconomic Principles is the consumption function. This theoretical relationship states that as a person's income rises, their consumption rises, but by a smaller amount than the rise in income. If Y is consumption and X is income in the equation below , the regression problem is, first, to establish that this relationship exists, and second, to determine the impact of a change in income on a person's consumption. The parameter β 1 was called the Marginal Propensity to Consume in Macroeconomics Principles. Each \"dot\" in represents the consumption and income of different individuals at some point in time. This was called cross-section data earlier; observations on variables at one point in time across different people or other units of measurement. This analysis is often done with time series data, which would be the consumption and income of one individual or country at different points in time. For macroeconomic problems it is common to use times series aggregated data for a whole country. For this particular theoretical concept these data are readily available in the annual report of the President’s Council of Economic Advisors. The regression problem comes down to determining which straight line would best represent the data in . Regression analysis is sometimes called \"least squares\" analysis because the method of determining which line best \"fits\" the data is to minimize the sum of the squared residuals of a line put through the data. Population Equation: C = β 0 + β 1 Income + ε Estimated Equation: C = b 0 + b 1 Income + e This figure shows the assumed relationship between consumption and income from macroeconomic theory. Here the data are plotted as a scatter plot and an estimated straight line has been drawn. From this graph we can see an error term, e 1 . Each data point also has an error term. Again, the error term is put into the equation to capture effects on consumption that are not caused by income changes. Such other effects might be a person’s savings or wealth, or periods of unemployment. We will see how by minimizing the sum of these errors we can get an estimate for the slope and intercept of this line. Consider the graph below. The notation has returned to that for the more general model rather than the specific case of the Macroeconomic consumption function in our example. The ŷ is read \" y hat\" and is the estimated value of y . (In C ^ represents the estimated value of consumption because it is on the estimated line.) It is the value of y obtained using the regression line. ŷ is not generally equal to y from the data. The term y 0 - ŷ 0 = e 0 is called the residual or \"error\" . It is not an error in the sense of a mistake. The error term was put into the estimating equation to capture missing variables and errors in measurement that may have occurred in the dependent variables. The absolute value of a residual measures the vertical distance between the actual value of y and the estimated value of y . In other words, it measures the vertical distance between the actual data point and the predicted point on the line as can be seen on the graph at point X 0 . If the observed data point lies above the line, the residual is positive, and the line underestimates the actual data value for y . If the observed data point lies below the line, the residual is negative, and the line overestimates that actual data value for y . In the graph, y 0 - ŷ 0 = e 0 is the residual for the point shown. Here the point lies above the line and the residual is positive. For each data point the residuals, or errors, are calculated y i – ŷ i = e i for i = 1, 2, 3, ..., n where n is the sample size. Each |e| is a vertical distance. The sum of the errors squared is the term obviously called Sum of Squared Errors (SSE) . Using calculus, you can determine the straight line that has the parameter values of b 0 and b 1 that minimizes the SSE . When you make the SSE a minimum, you have determined the points that are on the line of best fit. It turns out that the line of best fit has the equation: ŷ = b 0 + b 1 x where b 0 = y – − b 1 x ¯ and b 1 = Σ ( x − x ¯ ) ( y − y – ) Σ ( x − x ¯ ) 2 = cov ( x , y ) s x 2 The sample means of the x values and the y values are x ¯ and y – , respectively. The best fit line always passes through the point ( x ¯ , y – ) called the points of means. The slope b can also be written as: b 1 = r y,x ( s y s x ) where s y = the standard deviation of the y values and s x = the standard deviation of the x values and r is the correlation coefficient between x and y . These equations are called the Normal Equations and come from another very important mathematical finding called the Gauss-Markov Theorem without which we could not do regression analysis. The Gauss-Markov Theorem tells us that the estimates we get from using the ordinary least squares (OLS) regression method will result in estimates that have some very important properties. In the Gauss-Markov Theorem it was proved that a least squares line is BLUE, which is, B est, L inear, U nbiased, E stimator. Best is the statistical property that an estimator is the one with the minimum variance. Linear refers to the property of the type of line being estimated. An unbiased estimator is one whose estimating function has an expected mean equal to the mean of the population. (You will remember that the expected value of µ x ¯ was equal to the population mean µ in accordance with the Central Limit Theorem. This is exactly the same concept here). Both Gauss and Markov were giants in the field of mathematics, and Gauss in physics too, in the 18 th century and early 19 th century. They barely overlapped chronologically and never in geography, but Markov’s work on this theorem was based extensively on the earlier work of Carl Gauss. The extensive applied value of this theorem had to wait until the middle of this last century. Using the OLS method we can now find the estimate of the error variance which is the variance of the squared errors, e 2 . This is sometimes called the standard error of the estimate . (Grammatically this is probably best said as the estimate of the error’s variance) The formula for the estimate of the error variance is: s e 2 = Σ ( y i − ŷ i ) 2 n − k = Σ e i 2 n − k where ŷ is the predicted value of y and y is the observed value, and thus the term ( y i − ŷ i ) 2 is the squared errors that are to be minimized to find the estimates of the regression line parameters. This is really just the variance of the error terms and follows our regular variance formula. One important note is that here we are dividing by ( n - k ) , which is the degrees of freedom. The degrees of freedom of a regression equation will be the number of observations, n, reduced by the number of estimated parameters, which includes the intercept as a parameter. The variance of the errors is fundamental in testing hypotheses for a regression. It tells us just how “tight” the dispersion is about the line. As we will see shortly, the greater the dispersion about the line, meaning the larger the variance of the errors, the less probable that the hypothesized independent variable will be found to have a significant effect on the dependent variable. In short, the theory being tested will more likely fail if the variance of the error term is high. Upon reflection this should not be a surprise. As we tested hypotheses about a mean we observed that large variances reduced the calculated test statistic and thus it failed to reach the tail of the distribution. In those cases, the null hypotheses could not be rejected. If we cannot reject the null hypothesis in a regression problem, we must conclude that the hypothesized independent variable has no effect on the dependent variable. A way to visualize this concept is to draw two scatter plots of x and y data along a predetermined line. The first will have little variance of the errors, meaning that all the data points will move close to the line. Now do the same except the data points will have a large estimate of the error variance, meaning that the data points are scattered widely along the line. Clearly the confidence about a relationship between x and y is effected by this difference between the estimate of the error variance. Residuals Plots A residuals plot can be used to help determine if a set of ( x , y ) data is linearly correlated. For each data point used to create the correlation line, a residual y - ŷ can be calculated, where y is the observed value of the response variable and ŷ is the value predicted by the correlation line. The difference between these values is called the residual. A residuals plot shows the explanatory variable x on the horizontal axis and the residual for that value on the vertical axis. The residuals plot is often shown together with a scatter plot of the data. While a scatter plot of the data should resemble a straight line, a residuals plot should appear random, with no pattern and no outliers. It should also show constant error variance, meaning the residuals should not consistently increase (or decrease) as the explanatory variable x increases. A residuals plot can be created using StatCrunch or a TI calculator. The plot should appear random. A box plot of the residuals is also helpful to verify that there are no outliers in the data. By observing the scatter plot of the data, the residuals plot, and the box plot of residuals, together with the linear correlation coefficient, we can usually determine if it is reasonable to conclude that the data are linearly correlated. EXAMPLE: A shop owner uses a straight-line regression to estimate the number of ice cream cones that would be sold in a day based on the temperature at noon. The owner has data for a 2-year period and chose nine days at random. A scatter plot of the data is shown, together with a residuals plot. Temperature ° F Ice cream cones sold 70 105 85 240 65 49 72 147 80 231 61 38 75 193 78 196 68 89 Table showing the number of ice cream cones sold on nine random days and the temperature at noon on those days. Scatter plot of the data looks like a straight line. Residuals plot appears random. Testing the Parameters of the Line The whole goal of the regression analysis was to test the hypothesis that the dependent variable, Y, was in fact dependent upon the values of the independent variables as asserted by some foundation theory, such as the consumption function example. Looking at the estimated equation under , we see that this amounts to determining the values of b 0 and b 1 . Notice that again we are using the convention of Greek letters for the population parameters and Roman letters for their estimates. The regression analysis output provided by the computer software will produce an estimate of b 0 and b 1 , and any other b's for other independent variables that were included in the estimated equation. The issue is how good are these estimates? In order to test a hypothesis concerning any estimate, we have found that we need to know the underlying sampling distribution. It should come as no surprise at his stage in the course that the answer is going to be the normal distribution. This can be seen by remembering the assumption that the error term in the population, ε, is normally distributed. If the error term is normally distributed and the variance of the estimates of the equation parameters, b 0 and b 1 , are determined by the variance of the error term, it follows that the variances of the parameter estimates are also normally distributed. And indeed this is just the case. We can see this by the creation of the test statistic for the test of hypothesis for the slope parameter, β 1 in our consumption function equation. To test whether or not Y does indeed depend upon X, or in our example, that consumption depends upon income, we need only test the hypothesis that β 1 equals zero. This hypothesis would be stated formally as: H 0 : β 1 = 0 H a : β 1 ≠ 0 If we cannot reject the null hypothesis, we must conclude that our theory has no validity. If we cannot reject the null hypothesis that β 1 = 0 then b 1 , the coefficient of Income, is zero and zero times anything is zero. Therefore the effect of Income on Consumption is zero. There is no relationship as our theory had suggested. Notice that we have set up the presumption, the null hypothesis, as \"no relationship\". This puts the burden of proof on the alternative hypothesis. In other words, if we are to validate our claim of finding a relationship, we must do so with a level of significance greater than 90, 95, or 99 percent. The status quo is ignorance, no relationship exists, and to be able to make the claim that we have actually added to our body of knowledge we must do so with significant probability of being correct. John Maynard Keynes got it right and thus was born Keynesian economics starting with this basic concept in 1936. The test statistic for this test comes directly from our old friend the standardizing formula: t c = b 1 − β 1 S b 1 where b 1 is the estimated value of the slope of the regression line, β 1 is the hypothesized value of beta, in this case zero, and S b 1 is the standard deviation of the estimate of b 1 . In this case we are asking how many standard deviations is the estimated slope away from the hypothesized slope. This is exactly the same question we asked before with respect to a hypothesis about a mean: how many standard deviations is the estimated mean, the sample mean, from the hypothesized mean? The test statistic is written as a student's t -distribution, but if the sample size is larger enough so that the degrees of freedom are greater than 30 we may again use the normal distribution. To see why we can use the student's t or normal distribution we have only to look at S b 1 ,the formula for the standard deviation of the estimate of b 1 : S b 1 = S e Σ ( x i − x – ) 2 or S b 1 = S e ( n − 1 ) S x 2 Where S e is the estimate of the error variance and S 2 x is the variance of x values of the coefficient of the independent variable being tested. We see that S e , the estimate of the error variance , is part of the computation. Because the estimate of the error variance is based on the assumption of normality of the error terms, we can conclude that the sampling distribution of the b's, the coefficients of our hypothesized regression line, are also normally distributed. One last note concerns the degrees of freedom of the test statistic, ν=n-k. Previously we subtracted 1 from the sample size to determine the degrees of freedom in a student's t problem. Here we must subtract one degree of freedom for each parameter estimated in the equation. For the example of the consumption function we lose 2 degrees of freedom, one for b 0 , the intercept, and one for b 1 , the slope of the consumption function. The degrees of freedom would be n - k - 1, where k is the number of independent variables and the extra one is lost because of the intercept. If we were estimating an equation with three independent variables, we would lose 4 degrees of freedom: three for the independent variables, k, and one more for the intercept. The decision rule for acceptance or rejection of the null hypothesis follows exactly the same form as in all our previous test of hypothesis. Namely, if the calculated value of t (or Z) falls into the tails of the distribution, where the tails are defined by α ,the required significance level in the test, we cannot accept the null hypothesis. If on the other hand, the calculated value of the test statistic is within the critical region, we cannot reject the null hypothesis. If we conclude that we cannot accept the null hypothesis, we are able to state with ( 1 - α ) level of confidence that the slope of the line is given by b 1 . This is an extremely important conclusion. Regression analysis not only allows us to test if a cause and effect relationship exists, we can also determine the magnitude of that relationship, if one is found to exist. It is this feature of regression analysis that makes it so valuable. If models can be developed that have statistical validity, we are then able to simulate the effects of changes in variables that may be under our control with some degree of probability , of course. For example, if advertising is demonstrated to effect sales, we can determine the effects of changing the advertising budget and decide if the increased sales are worth the added expense. Multicollinearity Our discussion earlier indicated that like all statistical models, the OLS regression model has important assumptions attached. Each assumption, if violated, has an effect on the ability of the model to provide useful and meaningful estimates. The Gauss-Markov Theorem has assured us that the OLS estimates are unbiased and minimum variance, but this is true only under the assumptions of the model. Here we will look at the effects on OLS estimates if the independent variables are correlated. The other assumptions and the methods to mitigate the difficulties they pose if they are found to be violated are examined in Econometrics courses. We take up multicollinearity because it is so often prevalent in Economic models and it often leads to frustrating results. The OLS model assumes that all the independent variables are independent of each other. This assumption is easy to test for a particular sample of data with simple correlation coefficients. Correlation, like much in statistics, is a matter of degree: a little is not good, and a lot is terrible. The goal of the regression technique is to tease out the independent impacts of each of a set of independent variables on some hypothesized dependent variable. If two 2 independent variables are interrelated, that is, correlated, then we cannot isolate the effects on Y of one from the other. In an extreme case where x 1 is a linear combination of x 2 , correlation equal to one, both variables move in identical ways with Y. In this case it is impossible to determine the variable that is the true cause of the effect on Y. (If the two variables were actually perfectly correlated, then mathematically no regression results could actually be calculated.) The normal equations for the coefficients show the effects of multicollinearity on the coefficients. b 1 = s y ( r x 1 y - r x 1 x 2 r x 2 y ) s x 1 ( 1 - r x 1 x 2 2 ) b 2 = s y ( r x 2 y - r x 1 x 2 r x 1 y ) s x 2 ( 1 - r x 1 x 2 2 ) b 0 = y - - b 1 x ¯ 1 - b 2 x ¯ 2 The correlation between x 1 and x 2 , r x 1 x 2 2 , appears in the denominator of both the estimating formula for b 1 and b 2 . If the assumption of independence holds, then this term is zero. This indicates that there is no effect of the correlation on the coefficient. On the other hand, as the correlation between the two independent variables increases the denominator decreases, and thus the estimate of the coefficient increases. The correlation has the same effect on both of the coefficients of these two variables. In essence, each variable is “taking” part of the effect on Y that should be attributed to the collinear variable. This results in biased estimates. Multicollinearity has a further deleterious impact on the OLS estimates. The correlation between the two independent variables also shows up in the formulas for the estimate of the variance for the coefficients. s b 1 2 = s e 2 ( n - 1 ) s x 1 2 ( 1 - r x 1 x 2 2 ) s b 2 2 = s e 2 ( n - 1 ) s x 2 2 ( 1 - r x 1 x 2 2 ) Here again we see the correlation between x 1 and x 2 in the denominator of the estimates of the variance for the coefficients for both variables. If the correlation is zero as assumed in the regression model, then the formula collapses to the familiar ratio of the variance of the errors to the variance of the relevant independent variable. If however the two independent variables are correlated, then the variance of the estimate of the coefficient increases. This results in a smaller t-value for the test of hypothesis of the coefficient. In short, multicollinearity results in failing to reject the null hypothesis that the X variable has no impact on Y when in fact X does have a statistically significant impact on Y. Said another way, the large standard errors of the estimated coefficient created by multicollinearity suggest statistical insignificance even when the hypothesized relationship is strong. How Good is the Equation? In the last section we concerned ourselves with testing the hypothesis that the dependent variable did indeed depend upon the hypothesized independent variable or variables. It may be that we find an independent variable that has some effect on the dependent variable, but it may not be the only one, and it may not even be the most important one. Remember that the error term was placed in the model to capture the effects of any missing independent variables. It follows that the error term may be used to give a measure of the \"goodness of fit\" of the equation taken as a whole in explaining the variation of the dependent variable, Y. The multiple correlation coefficient , also called the coefficient of multiple determination or the coefficient of determination , is given by the formula: R 2 = SSR SST where SSR is the regression sum of squares, the squared deviation of the predicted value of y from the mean value of y ( ŷ − y – ) , and SST is the total sum of squares which is the total squared deviation of the dependent variable, y, from its mean value, including the error term, SSE, the sum of squared errors. shows how the total deviation of the dependent variable, y, is partitioned into these two pieces. shows the estimated regression line and a single observation, x 1 . Regression analysis tries to explain the variation of the data about the mean value of the dependent variable, y. The question is, why do the observations of y vary from the average level of y? The value of y at observation x 1 varies from the mean of y by the difference ( y i − y – ). The sum of these differences squared is SST, the sum of squares total. The actual value of y at x 1 deviates from the estimated value, ŷ, by the difference between the estimated value and the actual value, ( y i − ŷ ). We recall that this is the error term, e, and the sum of these errors is SSE, sum of squared errors. The deviation of the predicted value of y, ŷ, from the mean value of y is ( ŷ − y – ) and is the SSR, sum of squares regression. It is called “regression” because it is the deviation explained by the regression. (Sometimes the SSR is called SSM for sum of squares mean because it measures the deviation from the mean value of the dependent variable, y, as shown on the graph.). Because the SST = SSR + SSE we see that the multiple correlation coefficient is the percent of the variance, or deviation in y from its mean value, that is explained by the equation when taken as a whole. R 2 will vary between zero and 1, with zero indicating that none of the variation in y was explained by the equation and a value of 1 indicating that 100% of the variation in y was explained by the equation. For time series studies expect a high R 2 and for cross-section data expect low R 2 . While a high R 2 is desirable, remember that it is the tests of the hypothesis concerning the existence of a relationship between a set of independent variables and a particular dependent variable that was the motivating factor in using the regression model. It is validating a cause and effect relationship developed by some theory that is the true reason that we chose the regression analysis. Increasing the number of independent variables will have the effect of increasing R 2 . To account for this effect the proper measure of the coefficient of determination is the R – 2 , adjusted for degrees of freedom, to keep down mindless addition of independent variables. There is no statistical test for the R 2 and thus little can be said about the model using R 2 with our characteristic confidence level. Two models that have the same size of SSE, that is sum of squared errors, may have very different R 2 if the competing models have different SST, total sum of squared deviations. The goodness of fit of the two models is the same; they both have the same sum of squares unexplained, errors squared, but because of the larger total sum of squares on one of the models the R 2 differs. Again, the real value of regression as a tool is to examine hypotheses developed from a model that predicts certain relationships among the variables. These are tests of hypotheses on the coefficients of the model and not a game of maximizing R 2 . Another way to test the general quality of the overall model is to test the coefficients as a group rather than independently. Because this is multiple regression (more than one X), we use the F-test to determine if our coefficients collectively affect Y. The hypothesis is: H o : β 1 = β 2 = … = β i = 0 H a : \"at least one of the βi is not equal to 0\" If the null hypothesis cannot be rejected, then we conclude that none of the independent variables contribute to explaining the variation in Y. Reviewing we see that SSR, the explained sum of squares, is a measure of just how much of the variation in Y is explained by all the variables in the model. SSE, the sum of the errors squared, measures just how much is unexplained. It follows that the ratio of these two can provide us with a statistical test of the model as a whole. Remembering that the F distribution is a ratio of Chi squared distributions and that variances are distributed according to Chi Squared, and the sum of squared errors and the sum of squares are both variances, we have the test statistic for this hypothesis as: F c = ( S S R k ) ( S S E n − k − 1 ) where n is the number of observations and k is the number of independent variables. It can be shown that this is equivalent to: F c = n − k − 1 k · R 2 1 − R 2 where R 2 is the coefficient of determination which is also a measure of the “goodness” of the model. As with all our tests of hypothesis, we reach a conclusion by comparing the calculated F statistic with the critical value given our desired level of confidence. If the calculated test statistic, an F statistic in this case, is in the tail of the distribution, then we cannot accept the null hypothesis. By not being able to accept the null hypotheses we conclude that this specification of this model has validity, because at least one of the estimated coefficients is significantly different from zero. An alternative way to reach this conclusion is to use the p-value comparison rule. The p-value is the area in the tail, given the calculated F statistic. In essence, the computer is finding the F value in the table for us. The computer regression output for the calculated F statistic is typically found in the ANOVA table section labeled “significance F\". How to read the output of an Excel regression is presented below. This is the probability of NOT accepting a false null hypothesis. If this probability is less than our pre-determined alpha error, then the conclusion is that we cannot accept the null hypothesis. Dummy Variables Thus far the analysis of the OLS regression technique assumed that the independent variables in the models tested were continuous random variables. There are, however, no restrictions in the regression model against independent variables that are binary. This opens the regression model for testing hypotheses concerning categorical variables such as gender, race, region of the country, before a certain data, after a certain date and innumerable others. These categorical variables take on only two values, 1 and 0, success or failure, from the binomial probability distribution. The form of the equation becomes: ŷ = b 0 + b 2 x 2 + b 1 x 1 where x 2 = 0 , 1 . X 2 is the dummy variable and X 1 is some continuous random variable. The constant, b 0 , is the y-intercept, the value where the line crosses the y-axis. When the value of X 2 = 0, the estimated line crosses at b 0 . When the value of X 2 = 1 then the estimated line crosses at b 0 + b 2 . In effect the dummy variable causes the estimated line to shift either up or down by the size of the effect of the characteristic captured by the dummy variable. Note that this is a simple parallel shift and does not affect the impact of the other independent variable; X 1 .This variable is a continuous random variable and predicts different values of y at different values of X 1 holding constant the condition of the dummy variable. An example of the use of a dummy variable is the work estimating the impact of gender on salaries. There is a full body of literature on this topic and dummy variables are used extensively. For this example the salaries of elementary and secondary school teachers for a particular state is examined. Using a homogeneous job category, school teachers, and for a single state reduces many of the variations that naturally effect salaries such as differential physical risk, cost of living in a particular state, and other working conditions. The estimating equation in its simplest form specifies salary as a function of various teacher characteristic that economic theory would suggest could affect salary. These would include education level as a measure of potential productivity, age and/or experience to capture on-the-job training, again as a measure of productivity. Because the data are for school teachers employed in a public school districts rather than workers in a for-profit company, the school district’s average revenue per average daily student attendance is included as a measure of ability to pay. The results of the regression analysis using data on 24,916 school teachers are presented below. Earnings Estimate for Elementary and Secondary School Teachers Variable Regression Coefficients (b) Standard Errors of the estimates for teacher's earnings function (s b ) Intercept 4269.9 Gender (man = 1) 632.38 13.39 Total Years of Experience 52.32 1.10 Years of Experience in Current District 29.97 1.52 Education 629.33 13.16 Total Revenue per ADA 90.24 3.76 R – 2 .725 n 24,916 The coefficients for all the independent variables are significantly different from zero as indicated by the standard errors. Dividing the standard errors of each coefficient results in a t-value greater than 1.96 which is the required level for 95% significance. The binary variable, our dummy variable of interest in this analysis, is gender where man is given a value of 1 and woman given a value of 0. The coefficient is significantly different from zero with a dramatic t-statistic of 47 standard deviations. We thus cannot accept the null hypothesis that the coefficient is equal to zero. Therefore we conclude that there is a premium paid teachers who are men of $632 after holding constant experience, education and the wealth of the school district in which the teacher is employed. It is important to note that these data are from some time ago and the $632 represents a six percent salary premium at that time. A graph of this example of dummy variables is presented below. In two dimensions, salary is the dependent variable on the vertical axis and total years of experience was chosen for the continuous independent variable on horizontal axis. Any of the other independent variables could have been chosen to illustrate the effect of the dummy variable. The relationship between total years of experience has a slope of $52.32 per year of experience and the estimated line has an intercept of $4,269 if the gender variable is equal to zero, for woman. If the gender variable is equal to 1, for man, the coefficient for the gender variable is added to the intercept and thus the relationship between total years of experience and salary is shifted upward parallel as indicated on the graph. Also marked on the graph are various points for reference. A woman school teacher who is a woman and has 10 years of experience receives a salary of $4,792 on the basis of her experience only, but this is still $109 less than a man with zero years of teaching experience. A more complex interaction between a dummy variable and the dependent variable can also be estimated. It may be that the dummy variable has more than a simple shift effect on the dependent variable, but also interacts with one or more of the other continuous independent variables. While not tested in the example above, it could be hypothesized that the impact of gender on salary was not a one-time shift, but impacted the value of additional years of experience on salary also. That is, school teacher’s salaries for women were discounted at the start, and further did not grow at the same rate from the effect of experience as for men. This would show up as a different slope for the relationship between total years of experience for men than for women. If this is so then women school teachers would not just start behind their colleagues who are men (as measured by the shift in the estimated regression line), but would fall further and further behind as time and experienced increased. The graph below shows how this hypothesis can be tested with the use of dummy variables and an interaction variable. The estimating equation shows how the slope of X 1 , the continuous random variable experience, contains two parts, b 1 and b 3 . This occurs because of the new variable X 2 X 1 , called the interaction variable, was created to allow for an effect on the slope of X 1 from changes in X 2 , the binary dummy variable. Note that when the dummy variable, X 2 = 0 the interaction variable has a value of 0, but when X 2 = 1 the interaction variable has a value of X 1 . The coefficient b 3 is an estimate of the difference in the coefficient of X 1 when X 2 = 1 compared to when X 2 = 0. In the example of teacher’s salaries, if there is a premium paid to teachers who are men that affects the rate of increase in salaries from experience, then the rate at which teachers’ salaries for men rises would be b 1 + b 3 and the rate at which teachers’ salaries for women rise would be simply b 1 . This hypothesis can be tested with the hypothesis: H 0 : β 3 = 0 | β 1 = 0 , β 2 = 0 H a : β 3 ≠ 0 | β 1 ≠ 0 , β 2 ≠ 0 This is a t-test using the test statistic for the parameter β 3 . If we cannot accept the null hypothesis that β 3 =0 we conclude there is a difference between the rate of increase for the group for whom the value of the binary variable is set to 1, males in this example. This estimating equation can be combined with our earlier one that tested only a parallel shift in the estimated line. The earnings/experience functions in are drawn for this case with a shift in the earnings function and a difference in the slope of the function with respect to total years of experience. A random sample of 11 statistics students produced the following data, where x is the third exam score out of 80, and y is the final exam score out of 200. Can you predict the final exam score of a randomly selected student if you know the third exam score? x (third exam score) y (final exam score) 65 175 67 133 71 185 71 163 66 126 75 198 67 153 70 163 71 159 69 151 69 159 Table showing the scores on the final exam based on scores from the third exam. Scatter plot showing the scores on the final exam based on scores from the third exam. Try It SCUBA divers have maximum dive times they cannot exceed when going to different depths. The data in show different depths with the maximum dive times in minutes. Use your calculator to find the least squares regression line and predict the maximum dive time for 110 feet. X (depth in feet) Y (maximum dive time) 50 80 60 55 70 45 80 35 90 25 100 22 Suppose that you have at your disposal the information below for each of 30 drivers. Propose a model (including a very brief indication of symbols used to represent independent variables) to explain how miles per gallon vary from driver to driver on the basis of the factors measured. Information: miles driven per day weight of car number of cylinders in car average speed miles per gallon number of passengers Y j = b 0 + b 1 ⋅ X 1 + b 2 ⋅ X 2 + b 3 ⋅ X 3 + b 4 ⋅ X 4 + b 5 ⋅ X 6 + e j Consider a sample least squares regression analysis between a dependent variable (Y) and an independent variable (X). A sample correlation coefficient of −1 (minus one) tells us that there is no relationship between Y and X in the sample there is no relationship between Y and X in the population there is a perfect negative relationship between Y and X in the population there is a perfect negative relationship between Y and X in the sample. d. there is a perfect negative relationship between Y and X in the sample. In correlational analysis, when the points scatter widely about the regression line, this means that the correlation is negative. low. heterogeneous. between two measures that are unreliable. b. low Chapter Review It is hoped that this discussion of regression analysis has demonstrated the tremendous potential value it has as a tool for testing models and helping to better understand the world around us. The regression model has its limitations, especially the requirement that the underlying relationship be approximately linear. To the extent that the true relationship is nonlinear it may be approximated with a linear relationship or nonlinear forms of transformations that can be estimated with linear techniques. Double logarithmic transformation of the data will provide an easy way to test this particular shape of the relationship. A reasonably good quadratic form (the shape of the total cost curve from Microeconomics Principles) can be generated by the equation: Y = a + b 1 X + b 2 X 2 where the values of X are simply squared and put into the equation as a separate variable. There is much more in the way of econometric \"tricks\" that can bypass some of the more troublesome assumptions of the general regression model. This statistical technique is so valuable that further study would provide any student significant, statistically significant, dividends. Residual or “error” the value calculated from subtracting y 0 − y ^ 0 = e 0 . The absolute value of a residual measures the vertical distance between the actual value of y and the estimated value of y that appears on the best-fit line. Sum of Squared Errors (SSE) the calculated value from adding up all the squared residual terms. The hope is that this value is very small when creating a model. R 2 – Coefficient of Determination This is a number between 0 and 1 that represents the percentage variation of the dependent variable that can be explained by the variation in the independent variable. Sometimes calculated by the equation R 2 = S S R S S T where SSR is the “Sum of Squares Regression” and SST is the “Sum of Squares Total.” The appropriate coefficient of determination to be reported should always be adjusted for degrees of freedom first.", "section": "The Regression Equation", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Interpretation of Regression Coefficients: Elasticity and Logarithmic Transformation As we have seen, the coefficient of an equation estimated using OLS regression analysis provides an estimate of the slope of a straight line that is assumed be the relationship between the dependent variable and at least one independent variable. From the calculus, the slope of the line is the first derivative and tells us the magnitude of the impact of a one unit change in the X variable upon the value of the Y variable measured in the units of the Y variable. As we saw in the case of dummy variables, this can show up as a parallel shift in the estimated line or even a change in the slope of the line through an interactive variable. Here we wish to explore the concept of elasticity and how we can use a regression analysis to estimate the various elasticities in which economists have an interest. The concept of elasticity is borrowed from engineering and physics where it is used to measure a material’s responsiveness to a force, typically a physical force such as a stretching/pulling force. It is from here that we get the term an “elastic” band. In economics, the force in question is some market force such as a change in price or income. Elasticity is measured as a percentage change/response in both engineering applications and in economics. The value of measuring in percentage terms is that the units of measurement do not play a role in the value of the measurement and thus allows direct comparison between elasticities. As an example, if the price of gasoline increased say 50 cents from an initial price of $3.00 and generated a decline in monthly consumption for a consumer from 50 gallons to 48 gallons we calculate the elasticity to be 0.25. The price elasticity is the percentage change in quantity resulting from some percentage change in price. A 16 percent increase in price has generated only a 4 percent decrease in demand: 16% price change → 4% quantity change or .04/.16 = .25. This is called an inelastic demand meaning a small response to the price change. This comes about because there are few if any real substitutes for gasoline; perhaps public transportation, a bicycle or walking. Technically, of course, the percentage change in demand from a price increase is a decline in demand thus price elasticity is a negative number. The common convention, however, is to talk about elasticity as the absolute value of the number. Some goods have many substitutes: pears for apples for plums, for grapes, etc. etc. The elasticity for such goods is larger than one and are called elastic in demand. Here a small percentage change in price will induce a large percentage change in quantity demanded. The consumer will easily shift the demand to the close substitute. While this discussion has been about price changes, any of the independent variables in a demand equation will have an associated elasticity. Thus, there is an income elasticity that measures the sensitivity of demand to changes in income: not much for the demand for food, but very sensitive for yachts. If the demand equation contains a term for substitute goods, say candy bars in a demand equation for cookies, then the responsiveness of demand for cookies from changes in prices of candy bars can be measured. This is called the cross-price elasticity of demand and to an extent can be thought of as brand loyalty from a marketing view. How responsive is the demand for Coca-Cola to changes in the price of Pepsi? Now imagine the demand for a product that is very expensive. Again, the measure of elasticity is in percentage terms thus the elasticity can be directly compared to that for gasoline: an elasticity of 0.25 for gasoline conveys the same information as an elasticity of 0.25 for $25,000 car. Both goods are considered by the consumer to have few substitutes and thus have inelastic demand curves, elasticities less than one. The mathematical formulae for various elasticities are: Price elasticity: η p = ( %∆Q ) ( %∆P ) Where η is the Greek small case letter eta used to designate elasticity. ∆ is read as “change”. Income elasticity: η Y = ( %∆Q ) ( %∆Y ) Where Y is used as the symbol for income. Cross-Price elasticity: η p1 = ( %∆ Q 1 ) ( %∆ P 2 ) Where P2 is the price of the substitute good. Examining closer the price elasticity we can write the formula as: η p = ( %∆Q ) ( %∆P ) = dQ dP ( P Q ) = b ( P Q ) Where b is the estimated coefficient for price in the OLS regression. The first form of the equation demonstrates the principle that elasticities are measured in percentage terms. Of course, the ordinary least squares coefficients provide an estimate of the impact of a unit change in the independent variable, X, on the dependent variable measured in units of Y. These coefficients are not elasticities, however, and are shown in the second way of writing the formula for elasticity as ( d Q d P ) , the derivative of the estimated demand function which is simply the slope of the regression line. Multiplying the slope times P Q provides an elasticity measured in percentage terms. Along a straight-line demand curve the percentage change, thus elasticity, changes continuously as the scale changes, while the slope, the estimated regression coefficient, remains constant. Going back to the demand for gasoline. A change in price from $3.00 to $3.50 was a 16 percent increase in price. If the beginning price were $5.00 then the same 50¢ increase would be only a 10 percent increase generating a different elasticity. Every straight-line demand curve has a range of elasticities starting at the top left, high prices, with large elasticity numbers, elastic demand, and decreasing as one goes down the demand curve, inelastic demand. In order to provide a meaningful estimate of the elasticity of demand the convention is to estimate the elasticity at the point of means. Remember that all OLS regression lines will go through the point of means. At this point is the greatest weight of the data used to estimate the coefficient. The formula to estimate an elasticity when an OLS demand curve has been estimated becomes: η p = b ( P − Q − ) Where P − and Q − are the mean values of these data used to estimate b , the price coefficient. The same method can be used to estimate the other elasticities for the demand function by using the appropriate mean values of the other variables; income and price of substitute goods for example. Logarithmic Transformation of the Data Ordinary least squares estimates typically assume that the population relationship among the variables is linear thus of the form presented in The Regression Equation . In this form the interpretation of the coefficients is as discussed above; quite simply the coefficient provides an estimate of the impact of a one unit change in X on Y measured in units of Y. It does not matter just where along the line one wishes to make the measurement because it is a straight line with a constant slope thus constant estimated level of impact per unit change. It may be, however, that the analyst wishes to estimate not the simple unit measured impact on the Y variable, but the magnitude of the percentage impact on Y of a one unit change in the X variable. Such a case might be how a unit change in experience, say one year, effects not the absolute amount of a worker’s wage, but the percentage impact on the worker’s wage. Alternatively, it may be that the question asked is the unit measured impact on Y of a specific percentage increase in X. An example may be “by how many dollars will sales increase if the firm spends X percent more on advertising?” The third possibility is the case of elasticity discussed above. Here we are interested in the percentage impact on quantity demanded for a given percentage change in price, or income or perhaps the price of a substitute good. All three of these cases can be estimated by transforming the data to logarithms before running the regression. The resulting coefficients will then provide a percentage change measurement of the relevant variable. To summarize, there are four cases: Unit ∆X → Unit ∆Y (Standard OLS case) Unit ∆X → %∆Y %∆X → Unit ∆Y %∆X → %∆Y (elasticity case) Case 1: The ordinary least squares case begins with the linear model developed above: Y = a + b X where the coefficient of the independent variable b = d Y d X is the slope of a straight line and thus measures the impact of a unit change in X on Y measured in units of Y. Case 2: The underlying estimated equation is: log ( Y ) = a + b X The equation is estimated by converting the Y values to logarithms and using OLS techniques to estimate the coefficient of the X variable, b. This is called a semi-log estimation. Again, differentiating both sides of the equation allows us to develop the interpretation of the X coefficient b: d ( log Y ) = b d X d Y Y = b d X Multiply by 100 to covert to percentages and rearranging terms gives: 100 b = %∆Y Unit ∆X 100 b is thus the percentage change in Y resulting from a unit change in X. Case 3: In this case the question is “what is the unit change in Y resulting from a percentage change in X?” What is the dollar loss in revenues of a five percent increase in price or what is the total dollar cost impact of a five percent increase in labor costs? The estimated equation for this case would be: Y = a + B log ( X ) Here the calculus differential of the estimated equation is: d Y = b d ( log X ) d Y = b d X X Divide by 100 to get percentage and rearranging terms gives: b 100 = d Y 100 d X X = Unit ∆Y %∆X Therefore, b 100 is the increase in Y measured in units from a one percent increase in X. Case 4: This is the elasticity case where both the dependent and independent variables are converted to logs before the OLS estimation. This is known as the log-log case or double log case, and provides us with direct estimates of the elasticities of the independent variables. The estimated equation is: log Y = a + b log X Differentiating we have: d ( log Y ) = b d ( log X ) d ( log Y ) = b 1 X d X thus: 1 Y d Y = b 1 X d X OR d Y Y = b d X X OR b = d Y d X ( X Y ) and b = %∆Y %∆X our definition of elasticity. We conclude that we can directly estimate the elasticity of a variable through double log transformation of the data. The estimated coefficient is the elasticity. It is common to use double log transformation of all variables in the estimation of demand functions to get estimates of all the various elasticities of the demand curve. In a linear regression, why do we need to be concerned with the range of the independent (X) variable? The precision of the estimate of the Y variable depends on the range of the independent (X) variable explored. If we explore a very small range of the X variable, we won't be able to make much use of the regression. Also, extrapolation is not recommended. Suppose one collected the following information where X is diameter of tree trunk and Y is tree height. X Y 4 8 2 4 8 18 6 22 10 30 6 8 Regression equation: y ^ i = −3.6 + 3.1 ⋅ X i What is your estimate of the average height of all trees having a trunk diameter of 7 inches? y ^ = −3.6 + ( 3.1 ⋅ 7 ) = 18.1 The manufacturers of a chemical used in flea collars claim that under standard test conditions each additional unit of the chemical will bring about a reduction of 5 fleas (i.e. where X j = amount of chemical and Y J = B 0 + B 1 ⋅ X J + E J , H 0 : B 1 = −5 Suppose that a test has been conducted and results from a computer include: Intercept = 60 Slope = −4 Standard error of the regression coefficient = 1.0 Degrees of Freedom for Error = 2000 95% Confidence Interval for the slope −2.04, −5.96 Is this evidence consistent with the claim that the number of fleas is reduced at a rate of 5 fleas per unit chemical? Most simply, since −5 is included in the confidence interval for the slope, we can conclude that the evidence is consistent with the claim at the 95% confidence level. Using a t test: H 0 : B 1 = −5 H A : B 1 ≠ −5 t calculated = −5 − ( −4 ) 1 = −1 t critical = −1.96 Since t calc < t crit we retain the null hypothesis that B 1 = −5 .", "section": "Interpretation of Regression Coefficients: Elasticity and Logarithmic Transformation", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Predicting with a Regression Equation One important value of an estimated regression equation is its ability to predict the effects on Y of a change in one or more values of the independent variables. The value of this is obvious. Careful policy cannot be made without estimates of the effects that may result. Indeed, it is the desire for particular results that drive the formation of most policy. Regression models can be, and have been, invaluable aids in forming such policies. The Gauss-Markov theorem assures us that the point estimate of the impact on the dependent variable derived by putting in the equation the hypothetical values of the independent variables one wishes to simulate will result in an estimate of the dependent variable which is minimum variance and unbiased. That is to say that from this equation comes the best unbiased point estimate of y given the values of x. ŷ = b 0 + b , X 1 i + ⋯ + b k X k i Remember that point estimates do not carry a particular level of probability, or level of confidence, because points have no “width” above which there is an area to measure. This was why we developed confidence intervals for the mean and proportion earlier. The same concern arises here also. There are actually two different approaches to the issue of developing estimates of changes in the independent variable, or variables, on the dependent variable. The first approach wishes to measure the expected mean value of y from a specific change in the value of x: this specific value implies the expected value. Here the question is: what is the mean impact on y that would result from multiple hypothetical experiments on y at this specific value of x. Remember that there is a variance around the estimated parameter of x and thus each experiment will result in a bit of a different estimate of the predicted value of y. The second approach to estimate the effect of a specific value of x on y treats the event as a single experiment: you choose x and multiply it times the coefficient and that provides a single estimate of y. Because this approach acts as if there were a single experiment the variance that exists in the parameter estimate is larger than the variance associated with the expected value approach. The conclusion is that we have two different ways to predict the effect of values of the independent variable(s) on the dependent variable and thus we have two different intervals. Both are correct answers to the question being asked, but there are two different questions. To avoid confusion, the first case where we are asking for the expected value of the mean of the estimated y, is called a confidence interval as we have named this concept before. The second case, where we are asking for the estimate of the impact on the dependent variable y of a single experiment using a value of x, is called the prediction interval . The test statistics for these two interval measures within which the estimated value of y will fall are: Confidence Interval for Expected Value of Mean Value of y for x = x p ⏜ ¯ y = ± t α 2 s e 1 n + n ( x p - x ¯ ) 2 n ( ∑ x 2 ) - ( ∑ x ) 2 Prediction Interval for an Individual y for x = x p y ⏜ = ± t α 2 s e 1 + 1 n + n ( x p - x ¯ ) 2 n ( ∑ x 2 ) - ( ∑ x ) 2 Where s e is the standard deviation of the error term. The mathematical computations of these two test statistics are complex. Various computer regression software packages provide programs within the regression functions to provide answers to inquires of estimated predicted values of y given various values chosen for the x variable(s). It is important to know just which interval is being tested in the computer package because the difference in the size of the standard deviations will change the size of the interval estimated. This is shown in . Prediction and confidence intervals for regression equation; 95% confidence level. shows visually the difference the standard deviation makes in the size of the estimated intervals. The confidence interval, measuring the expected value of the dependent variable, is smaller than the prediction interval for the same level of confidence. The expected value method assumes that the experiment is conducted multiple times rather than just once as in the other method. The logic here is similar, although not identical, to that discussed when developing the relationship between the sample size and the confidence interval using the Central Limit Theorem. There, as the number of experiments increased, the distribution narrowed and the confidence interval became tighter around the expected value of the mean. It is also important to note that the intervals around a point estimate are highly dependent upon the range of data used to estimate the equation regardless of which approach is being used for prediction. Remember that all regression equations go through the point of means, that is, the mean value of y and the mean values of all independent variables in the equation. As the value of x chosen to estimate the associated value of y is further from the point of means the width of the estimated interval around the point estimate increases. Choosing values of x beyond the range of the data used to estimate the equation possess even greater danger of creating estimates with little use; very large intervals, and risk of error. shows this relationship. Confidence interval for an individual value of x, X p , at 95% level of confidence demonstrates the concern for the quality of the estimated interval whether it is a prediction interval or a confidence interval. As the value chosen to predict y, X p in the graph, is further from the central weight of the data, X ¯ , we see the interval expand in width even while holding constant the level of confidence. This shows that the precision of any estimate will diminish as one tries to predict beyond the largest weight of the data and most certainly will degrade rapidly for predictions beyond the range of the data. Unfortunately, this is just where most predictions are desired. They can be made, but the width of the confidence interval may be so large as to render the prediction useless. Only actual calculation and the particular application can determine this, however. Recall the third exam/final exam example . We found the equation of the best-fit line for the final exam grade as a function of the grade on the third-exam. We can now use the least-squares regression line for prediction. Assume the coefficient for X was determined to be significantly different from zero. Suppose you want to estimate, or predict, the mean final exam score of statistics students who received 73 on the third exam. The exam scores ( x -values) range from 65 to 75. Since 73 is between the x -values 65 and 75, we feel comfortable to substitute x = 73 into the equation. Then: y ^ = − 173.51 + 4.83 ( 73 ) = 179.08 We predict that statistics students who earn a grade of 73 on the third exam will earn a grade of 179.08 on the final exam, on average. a. What would you predict the final exam score to be for a student who scored a 66 on the third exam? a. 145.27 b. What would you predict the final exam score to be for a student who scored a 90 on the third exam? b. The x values in the data are between 65 and 75. Ninety is outside of the domain of the observed x values in the data (independent variable), so you cannot reliably predict the final exam score for this student. (Even though it is possible to enter 90 into the equation for x and calculate a corresponding y value, the y value that you get will have a confidence interval that may not be meaningful.) To understand really how unreliable the prediction can be outside of the observed x values observed in the data, make the substitution x = 90 into the equation. y ^ = –173.51 + 4.83 ( 90 ) = 261.19 The final-exam score is predicted to be 261.19. The largest the final-exam score can be is 200. Try It Data are collected on the relationship between the number of hours per week practicing a musical instrument and scores on a math test. The line of best fit is as follows: ŷ = 72.5 + 2.8 x What would you predict the score on a math test would be for a student who practices a musical instrument for five hours a week? True or False? If False, correct it: Suppose you are performing a simple linear regression of Y on X and you test the hypothesis that the slope β is zero against a two-sided alternative. You have n = 25 observations and your computed test (t) statistic is 2.6. Then your P -value is given by .01 < P < .02, which gives borderline significance (i.e. you would reject H 0 at α = .02 but fail to reject H 0 at α = .01 ). True. t (critical, df = 23, two-tailed, α = .02) = ± 2.5 t critical, df = 23, two-tailed, α = .01 = ± 2.8 An economist is interested in the possible influence of \"Miracle Wheat\" on the average yield of wheat in a district. To do so they fit a linear regression of average yield per year against year after introduction of \"Miracle Wheat\" for a ten year period. The fitted trend line is y ^ j = 80 + 1.5 ⋅ X j ( Y j : Average yield in j year after introduction) ( X j : j year after introduction). What is the estimated average yield for the fourth year after introduction? Do you want to use this trend line to estimate yield for, say, 20 years after introduction? Why? What would your estimate be? 80 + 1.5 ⋅ 4 = 86 No. Most business statisticians would not want to extrapolate that far. If someone did, the estimate would be 110, but some other factors probably come into play with 20 years. An interpretation of r = 0.5 is that the following part of the Y-variation is associated with which variation in X: most half very little one quarter none of these d. one quarter Which of the following values of r indicates the most accurate prediction of one variable from another? r = 1.18 r = −.77 r = .68 b. r = −.77", "section": "Predicting with a Regression Equation", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "How to Use Microsoft Excel® for Regression Analysis This section of this chapter is here in recognition that what we are now asking requires much more than a quick calculation of a ratio or a square root. Indeed, the use of regression analysis was almost non- existent before the middle of the last century and did not really become a widely used tool until perhaps the late 1960’s and early 1970’s. Even then the computational ability of even the largest IBM machines is laughable by today’s standards. In the early days programs were developed by the researchers and shared. There was no market for something called “software” and certainly nothing called “apps”, an entrant into the market only a few years old. With the advent of the personal computer and the explosion of a vital software market we have a number of regression and statistical analysis packages to choose from. Each has their merits. We have chosen Microsoft Excel because of the wide-spread availability both on college campuses and in the post-college market place. Stata is an alternative and has features that will be important for more advanced econometrics study if you choose to follow this path. Even more advanced packages exist, but typically require the analyst to do some significant amount of programing to conduct their analysis. The goal of this section is to demonstrate how to use Excel to run a regression and then to do so with an example of a simple version of a demand curve. The first step to doing a regression using Excel is to load the program into your computer. If you have Excel you have the Analysis ToolPak although you may not have it activated. The program calls upon a significant amount of space so is not loaded automatically. To activate the Analysis ToolPak follow these steps: Click “File” > “Options” > “Add-ins” to bring up a menu of the add-in “ToolPaks”. Select “Analysis ToolPak” and click “GO” next to “Manage: excel add-ins” near the bottom of the window. This will open a new window where you click “Analysis ToolPak” (make sure there is a green check mark in the box) and then click “OK”. Now there should be an Analysis tab under the data menu. These steps are presented in the following screen shots. Click “Data” then “Data Analysis” and then click “Regression” and “OK”. Congratulations, you have made it to the regression window. The window asks for your inputs. Clicking the box next to the Y and X ranges will allow you to use the click and drag feature of Excel to select your input ranges. Excel has one odd quirk and that is the click and drop feature requires that the independent variables, the X variables, are all together, meaning that they form a single matrix. If your data are set up with the Y variable between two columns of X variables Excel will not allow you to use click and drag. As an example, say Column A and Column C are independent variables and Column B is the Y variable, the dependent variable. Excel will not allow you to click and drop the data ranges. The solution is to move the column with the Y variable to column A and then you can click and drag. The same problem arises again if you want to run the regression with only some of the X variables. You will need to set up the matrix so all the X variables you wish to regress are in a tightly formed matrix. These steps are presented in the following scene shots. Once you have selected the data for your regression analysis and told Excel which one is the dependent variable (Y) and which ones are the independent valuables (X‘s), you have several choices as to the parameters and how the output will be displayed. Refer to screen shot under “Input” section. If you check the “labels” box the program will place the entry in the first column of each variable as its name in the output. You can enter an actual name, such as price or income in a demand analysis, in row one of the Excel spreadsheet for each variable and it will be displayed in the output. The level of significance can also be set by the analyst. This will not change the calculated t statistic, called t stat, but will alter the p value for the calculated t statistic. It will also alter the boundaries of the confidence intervals for the coefficients. A 95 percent confidence interval is always presented, but with a change in this you will also get other levels of confidence for the intervals. Excel also will allow you to suppress the intercept. This forces the regression program to minimize the residual sum of squares under the condition that the estimated line must go through the origin. This is done in cases where there is no meaning in the model at some value other than zero, zero for the start of the line. An example is an economic production function that is a relationship between the number of units of an input, say hours of labor, and output. There is no meaning of positive output with zero workers. Once the data are entered and the choices are made click OK and the results will be sent to a separate new worksheet by default. The output from Excel is presented in a way typical of other regression package programs. The first block of information gives the overall statistics of the regression: Multiple R, R Squared, and the R squared adjusted for degrees of freedom, which is the one you want to report. You also get the Standard error (of the estimate) and the number of observations in the regression. The second block of information is titled ANOVA which stands for Analysis of Variance. Our interest in this section is the column marked F. This is the calculated F statistics for the null hypothesis that all of the coefficients are equal to zero verse the alternative that at least one of the coefficients are not equal to zero. This hypothesis test was presented in 13.4 under “How Good is the Equation?” The next column gives the p value for this test under the title “Significance F”. If the p value is less than say 0.05 (the calculated F statistic is in the tail) we can say with 90 % confidence that we cannot accept the null hypotheses that all the coefficients are equal to zero. This is a good thing: it means that at least one of the coefficients is significantly different from zero thus do have an effect on the value of Y. The last block of information contains the hypothesis tests for the individual coefficient. The estimated coefficients, the intercept and the slopes, are first listed and then each standard error (of the estimated coefficient) followed by the t stat (calculated student’s t statistic for the null hypothesis that the coefficient is equal to zero). We compare the t stat and the critical value of the student’s t, dependent on the degrees of freedom, and determine if we have enough evidence to reject the null that the variable has no effect on Y. Remember that we have set up the null hypothesis as the status quo and our claim that we know what caused the Y to change is in the alternative hypothesis. We want to reject the status quo and substitute our version of the world, the alternative hypothesis. The next column contains the p values for this hypothesis test followed by the estimated upper and lower bound of the confidence interval of the estimated slope parameter for various levels of confidence set by us at the beginning. Estimating the Demand for Roses Here is an example of using the Excel program to run a regression for a particular specific case: estimating the demand for roses. We are trying to estimate a demand curve, which from economic theory we expect certain variables affect how much of a good we buy. The relationship between the price of a good and the quantity demanded is the demand curve. Beyond that we have the demand function that includes other relevant variables: a person’s income, the price of substitute goods, and perhaps other variables such as season of the year or the price of complimentary goods. Quantity demanded will be our Y variable, and Price of roses, Price of carnations and Income will be our independent variables, the X variables. For all of these variables theory tells us the expected relationship. For the price of the good in question, roses, theory predicts an inverse relationship, the negatively sloped demand curve. Theory also predicts the relationship between the quantity demanded of one good, here roses, and the price of a substitute, carnations in this example. Theory predicts that this should be a positive or direct relationship; as the price of the substitute falls we substitute away from roses to the cheaper substitute, carnations. A reduction in the price of the substitute generates a reduction in demand for the good being analyzed, roses here. Reduction generates reduction is a positive relationship. For normal goods, theory also predicts a positive relationship; as our incomes rise we buy more of the good, roses. We expect these results because that is what is predicted by a hundred years of economic theory and research. Essentially we are testing these century-old hypotheses. The data gathered was determined by the model that is being tested. This should always be the case. One is not doing inferential statistics by throwing a mountain of data into a computer and asking the machine for a theory. Theory first, test follows. These data here are national average prices and income is the nation’s per capita personal income. Quantity demanded is total national annual sales of roses. These are annual time series data; we are tracking the rose market for the United States from 1984-2017, 33 observations. Because of the quirky way Excel requires how the data are entered into the regression package it is best to have the independent variables, price of roses, price of carnations and income next to each other on the spreadsheet. Once your data are entered into the spreadsheet it is always good to look at the data. Examine the range, the means and the standard deviations. Use your understanding of descriptive statistics from the very first part of this course. In large data sets you will not be able to “scan” the data. The Analysis ToolPac makes it easy to get the range, mean, standard deviations and other parameters of the distributions. You can also quickly get the correlations among the variables. Examine for outliers. Review the history. Did something happen? Was here a labor strike, change in import fees, something that makes these observations unusual? Do not take the data without question. There may have been a typo somewhere, who knows without review. Go to the regression window, enter the data and select 95% confidence level and click “OK”. You can include the labels in the input range if you have put a title at the top of each column, but be sure to click the “labels” box on the main regression page if you do. The regression output should show up automatically on a new worksheet. The first results presented is the R-Square, a measure of the strength of the correlation between Y and X 1 , X 2 , and X 3 taken as a group. Our R-square here of 0.699, adjusted for degrees of freedom, means that 70% of the variation in Y, demand for roses, can be explained by variations in X 1 , X 2 , and X 3 , Price of roses, Price of carnations and Income. There is no statistical test to determine the “significance” of an R 2 . Of course a higher R 2 is preferred, but it is really the significance of the coefficients that will determine the value of the theory being tested and which will become part of any policy discussion if they are demonstrated to be significantly different from zero. Looking at the third panel of output we can write the equation as: Y = b 0 + b 1 X 1 + b 2 X 2 + b 3 X 3 + e where b 0 is the intercept, b 1 is the estimated coefficient on price of roses, and b 2 is the estimated coefficient on price of carnations, b 3 is the estimated effect of income and e is the error term. The equation is written in Roman letters indicating that these are the estimated values and not the population parameters, β’s. Our estimated equation is: Quantity of roses sold = 183,475 − 1.76 Price of roses + 1.33 Price of carnations + 3.03 Income We first observe that the signs of the coefficients are as expected from theory. The demand curve is downward sloping with the negative sign for the price of roses. Further the signs of both the price of carnations and income coefficients are positive as would be expected from economic theory. Interpreting the coefficients can tell us the magnitude of the impact of a change in each variable on the demand for roses. It is the ability to do this which makes regression analysis such a valuable tool. The estimated coefficients tell us that an increase the price of roses by one dollar will lead to a 1.76 reduction in the number roses purchased. The price of carnations seems to play an important role in the demand for roses as we see that increasing the price of carnations by one dollar would increase the demand for roses by 1.33 units as consumers would substitute away from the now more expensive carnations. Similarly, increasing per capita income by one dollar will lead to a 3.03 unit increase in roses purchased. These results are in line with the predictions of economics theory with respect to all three variables included in this estimate of the demand for roses. It is important to have a theory first that predicts the significance or at least the direction of the coefficients. Without a theory to test, this research tool is not much more helpful than the correlation coefficients we learned about earlier. We cannot stop there, however. We need to first check whether our coefficients are statistically significant from zero. We set up a hypothesis of: H 0 : β 1 = 0 H a : β 1 ≠ 0 for all three coefficients in the regression. Recall from earlier that we will not be able to definitively say that our estimated b 1 is the actual real population of β 1 , but rather only that with (1-α)% level of confidence that we cannot reject the null hypothesis that our estimated β 1 is significantly different from zero. The analyst is making a claim that the price of roses causes an impact on quantity demanded. Indeed, that each of the included variables has an impact on the quantity of roses demanded. The claim is therefore in the alternative hypotheses. It will take a very large probability, 0.95 in this case, to overthrow the null hypothesis, the status quo, that β = 0. In all regression hypothesis tests the claim is in the alternative and the claim is that the theory has found a variable that has a significant impact on the Y variable. The test statistic for this hypothesis follows the familiar standardizing formula which counts the number of standard deviations, t, that the estimated value of the parameter, b 1 , is away from the hypothesized value, β 0 , which is zero in this case: t c = b 1 − β 0 S b 1 The computer calculates this test statistic and presents it as “t stat”. You can find this value to the right of the standard error of the coefficient estimate. The standard error of the coefficient for b 1 is S b 1 in the formula. To reach a conclusion we compare this test statistic with the critical value of the student’s t at degrees of freedom n-3-1 =29, and alpha = 0.025 (5% significance level for a two-tailed test). Our t stat for b 1 is approximately 5.90 which is greater than 1.96 (the critical value we looked up in the t-table), so we cannot accept our null hypotheses of no effect. We conclude that Price has a significant effect because the calculated t value is in the tail. We conduct the same test for b 2 and b 3 . For each variable, we find that we cannot accept the null hypothesis of no relationship because the calculated t-statistics are in the tail for each case, that is, greater than the critical value. All variables in this regression have been determined to have a significant effect on the demand for roses. These tests tell us whether or not an individual coefficient is significantly different from zero, but does not address the overall quality of the model. We have seen that the R squared adjusted for degrees of freedom indicates this model with these three variables explains 70% of the variation in quantity of roses demanded. We can also conduct a second test of the model taken as a whole. This is the F test presented in The Regression Equation of this chapter. Because this is a multiple regression (more than one X), we use the F-test to determine if our coefficients collectively affect Y. The hypothesis is: H 0 : β 1 = β 2 = ... = β i = 0 H a : \"at least one of the β i is not equal to 0\" Under the ANOVA section of the output we find the calculated F statistic for this hypotheses. For this example the F statistic is 21.9. Again, comparing the calculated F statistic with the critical value given our desired level of significance and the degrees of freedom will allow us to reach a conclusion. The best way to reach a conclusion for this statistical test is to use the p-value comparison rule. The p-value is the area in the tail, given the calculated F statistic. In essence the computer is finding the F value in the table for us and calculating the p-value. In the Summary Output under “significance F” is this probability. For this example, it is calculated to be 2.6 x 10 -5 , or 2.6 then moving the decimal five places to the left. (.000026) This is an almost infinitesimal level of probability and is certainly less than our alpha level of .05 for a 5 percent level of significance. By not being able to accept the null hypotheses we conclude that this specification of this model has validity because at least one of the estimated coefficients is significantly different from zero. Since F-calculated is greater than F-critical, we cannot accept H 0 , meaning that X 1 , X 2 and X 3 together has a significant effect on Y. The development of computing machinery and the software useful for academic and business research has made it possible to answer questions that just a few years ago we could not even formulate. Data is available in electronic format and can be moved into place for analysis in ways and at speeds that were unimaginable a decade ago. The sheer magnitude of data sets that can today be used for research and analysis gives us a higher quality of results than in days past. Even with only an Excel spreadsheet we can conduct very high level research. This section gives you the tools to conduct some of this very interesting research with the only limit being your imagination. A computer program for multiple regression has been used to fit y ^ j = b 0 + b 1 ⋅ X 1 j + b 2 ⋅ X 2 j + b 3 ⋅ X 3 j . Part of the computer output includes: i b i S b i 0 8 1.6 1 2.2 .24 2 -.72 .32 3 0.005 0.002 Calculation of confidence interval for b 2 consists of _______± (a student's t value) (_______) The confidence level for this interval is reflected in the value used for _______. The degrees of freedom available for estimating the variance are directly concerned with the value used for _______ −.72, .32 the t value the t value An investigator has used a multiple regression program on 20 data points to obtain a regression equation with 3 variables. Part of the computer output is: Variable Coefficient Standard Error of b i 1 0.45 0.21 2 0.80 0.10 3 3.10 0.86 0.80 is an estimate of ___________. 0.10 is an estimate of ___________. Assuming the responses satisfy the normality assumption, we can be 95% confident that the value of β 2 is in the interval,_______ ± [t .025 ⋅ _______], where t .025 is the critical value of the student's t -distribution with ____ degrees of freedom. The population value for β 2 , the change that occurs in Y with a unit change in X 2 , when the other variables are held constant. The population value for the standard error of the distribution of estimates of β 2 . .8, .1, 16 = 20 − 4.", "section": "How to Use Microsoft Excel® for Regression Analysis", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Statistical Tables F Distribution Table entry for p is the critical value F* with probability p lying to its right. F critical values Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 .100 39.86 49.50 53.59 55.83 57.24 58.20 58.91 59.44 59.86 .050 161.45 199.50 215.71 224.58 230.16 233.99 236.77 238.88 240.54 .025 647.79 799.50 864.16 899.58 921.85 937.11 948.22 956.66 963.28 .010 4052.2 4999.5 5403.4 5624.6 5763.6 5859.0 5928.4 5981.1 6022.5 .001 405284 500000 540379 562500 576405 585937 592873 598144 602284 2 .100 8.53 9.00 9.16 9.24 9.29 9.33 9.35 9.37 9.38 .050 18.51 19.00 19.16 19.25 19.30 19.33 19.35 19.37 19.38 .025 38.51 39.00 39.17 39.25 39.30 39.33 39.36 39.37 39.39 .010 98.50 99.00 99.17 99.25 99.30 99.33 99.36 99.37 99.39 .001 998.50 999.00 999.17 999.25 999.30 999.33 999.36 999.37 999.39 3 .100 5.54 5.46 5.39 5.34 5.31 5.28 5.27 5.25 5.24 .050 10.13 9.55 9.28 9.12 9.01 8.94 8.89 8.85 8.81 .025 17.44 16.04 15.44 15.10 14.88 14.73 14.62 14.54 14.47 .010 34.12 30.82 29.46 28.71 28.24 27.91 27.67 27.49 27.35 .001 167.03 148.50 141.11 137.10 134.58 132.85 131.58 130.62 129.86 4 .100 4.54 4.32 4.19 4.11 4.05 4.01 3.98 3.95 3.94 .050 7.71 6.94 6.59 6.39 6.26 6.16 6.09 6.04 6.00 .025 12.22 10.65 9.98 9.60 9.36 9.20 9.07 8.98 8.90 .010 21.20 18.00 16.69 15.98 15.52 15.21 14.98 14.80 14.66 .001 74.14 61.25 56.18 53.44 51.71 50.53 49.66 49.00 48.47 5 .100 4.06 3.78 3.62 3.52 3.45 3.40 3.37 3.34 3.32 .050 6.61 5.79 5.41 5.19 5.05 4.95 4.88 4.82 4.77 .025 10.01 8.43 7.76 7.39 7.15 6.98 6.85 6.76 6.68 .010 16.26 13.27 12.06 11.39 10.97 10.67 10.46 10.29 10.16 .001 47.18 37.12 33.20 31.09 29.75 28.83 28.16 27.65 27.24 6 .100 3.78 3.46 3.29 3.18 3.11 3.05 3.01 2.98 2.96 .050 5.99 5.14 4.76 4.53 4.39 4.28 4.21 4.15 4.10 .025 8.81 7.26 6.60 6.23 5.99 5.82 5.70 5.60 5.52 .010 13.75 10.92 9.78 9.15 8.75 8.47 8.26 8.10 7.98 .001 35.51 27.00 23.70 21.92 20.80 20.03 19.46 19.03 18.69 7 .100 3.59 3.26 3.07 2.96 2.88 2.83 2.78 2.75 2.72 .050 5.59 4.74 4.35 4.12 3.97 3.87 3.79 3.73 3.68 .025 8.07 6.54 5.89 5.52 5.29 5.12 4.99 4.90 4.82 .010 12.25 9.55 8.45 7.85 7.46 7.19 6.99 6.84 6.72 .001 29.25 21.69 18.77 17.20 16.21 15.52 15.02 14.63 14.33 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 10 12 15 20 25 30 1 .100 60.19 60.71 61.22 61.74 62.05 62.26 .050 241.88 243.91 245.95 248.01 249.26 250.10 .025 968.63 976.71 984.87 993.10 998.08 1001.4 .010 6055.8 6106.3 6157.3 6208.7 6239.8 6260.6 .001 605621 610668 615764 620908 624017 626099 2 .100 9.39 9.41 9.42 9.44 9.45 9.46 .050 19.40 19.41 19.43 19.45 19.46 19.46 .025 39.40 39.41 39.43 39.45 39.46 39.46 .010 99.40 99.42 99.43 99.45 99.46 99.47 .001 999.40 999.42 999.43 999.45 999.46 999.47 3 .100 5.23 5.22 5.20 5.18 5.17 5.17 .050 8.79 8.74 8.70 8.66 8.63 8.62 .025 14.42 14.34 14.25 14.17 14.12 14.08 .010 27.23 27.05 26.87 26.69 26.58 26.50 .001 129.25 128.32 127.37 126.42 125.84 125.45 4 .100 3.92 3.90 3.87 3.84 3.83 3.82 .050 5.96 5.91 5.86 5.80 5.77 5.75 .025 8.84 8.75 8.66 8.56 8.50 8.46 .010 14.55 14.37 14.20 14.02 13.91 13.84 .001 48.05 47.41 46.76 46.10 45.70 45.43 5 .100 3.30 3.27 3.24 3.21 3.19 3.17 .050 4.74 4.68 4.62 4.56 4.52 4.50 .025 6.62 6.52 6.43 6.33 6.27 6.23 .010 10.05 9.89 9.72 9.55 9.45 9.38 .001 26.92 26.42 25.91 25.39 25.08 24.87 6 .100 2.94 2.90 2.87 2.84 2.81 2.80 .050 4.06 4.00 3.94 3.87 3.83 3.81 .025 5.46 5.37 5.27 5.17 5.11 5.07 .010 7.87 7.72 7.56 7.40 7.30 7.23 .001 18.41 17.99 17.56 17.12 16.85 16.67 7 .100 2.70 2.67 2.63 2.59 2.57 2.56 .050 3.64 3.57 3.51 3.44 3.40 3.38 .025 4.76 4.67 4.57 4.47 4.40 4.36 .010 6.62 6.47 6.31 6.16 6.06 5.99 .001 14.08 13.71 13.32 12.93 12.69 12.53 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 40 50 60 120 1000 1 .100 62.53 62.69 62.79 63.06 63.30 .050 251.14 251.77 252.20 253.25 254.19 .025 1005.6 1008.1 1009.8 1014.0 1017.7 .010 6286.8 6302.5 6313.0 6339.4 6362.7 .001 628712 630285 631337 633972 636301 2 .100 9.47 9.47 9.47 9.48 9.49 .050 19.47 19.48 19.48 19.49 19.49 .025 39.47 39.48 39.48 39.49 39.50 .010 99.47 99.48 99.48 99.49 99.50 .001 999.47 999.48 999.48 999.49 999.50 3 .100 5.16 5.15 5.15 5.14 5.13 .050 8.59 8.58 8.57 8.55 8.53 .025 14.04 14.01 13.99 13.95 13.91 .010 26.41 26.35 26.32 26.22 26.14 .001 124.96 124.66 124.47 123.97 123.53 4 .100 3.80 3.80 3.79 3.78 3.76 .050 5.72 5.70 5.69 5.66 5.63 .025 8.41 8.38 8.36 8.31 8.26 .010 13.75 13.69 13.65 13.56 13.47 .001 45.09 44.88 44.75 44.40 44.09 5 .100 3.16 3.15 3.14 3.12 3.11 .050 4.46 4.44 4.43 4.40 4.37 .025 6.18 6.14 6.12 6.07 6.02 .010 9.29 9.24 9.20 9.11 9.03 .001 24.60 24.44 24.33 24.06 23.82 6 .100 2.78 2.77 2.76 2.74 2.72 .050 3.77 3.75 3.74 3.70 3.67 .025 5.01 4.98 4.96 4.90 4.86 .010 7.14 7.09 7.06 6.97 6.89 .001 16.44 16.31 16.21 15.98 15.77 7 .100 2.54 2.52 2.51 2.49 2.47 .050 3.34 3.32 3.30 3.27 3.23 .025 4.31 4.28 4.25 4.20 4.15 .010 5.91 5.86 5.82 5.74 5.66 .001 12.33 12.20 12.12 11.91 11.72 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 1 2 3 4 5 6 7 8 9 8 .100 3.46 3.11 2.92 2.81 2.73 2.67 2.62 2.59 2.56 .050 5.32 4.46 4.07 3.84 3.69 3.58 3.50 3.44 3.39 .025 7.57 6.06 5.42 5.05 4.82 4.65 4.53 4.43 4.36 .010 11.26 8.65 7.59 7.01 6.63 6.37 6.18 6.03 5.91 .001 25.41 18.49 15.83 14.39 13.48 12.86 12.40 12.05 11.77 9 .100 3.36 3.01 2.81 2.69 2.61 2.55 2.51 2.47 2.44 .050 5.12 4.26 3.86 3.63 3.48 3.37 3.29 3.23 3.18 .025 7.21 5.71 5.08 4.72 4.48 4.32 4.20 4.10 4.03 .010 10.56 8.02 6.99 6.42 6.06 5.80 5.61 5.47 5.35 .001 22.86 16.39 13.90 12.56 11.71 11.13 10.70 10.37 10.11 10 .100 3.29 2.92 2.73 2.61 2.52 2.46 2.41 2.38 2.35 .050 4.96 4.10 3.71 3.48 3.33 3.22 3.14 3.07 3.02 .025 6.94 5.46 4.83 4.47 4.24 4.07 3.95 3.85 3.78 .010 10.04 7.56 6.55 5.99 5.64 5.39 5.20 5.06 4.94 .001 21.04 14.91 12.55 11.28 10.48 9.93 9.52 9.20 8.96 11 .100 3.23 2.86 2.66 2.54 2.45 2.39 2.34 2.30 2.27 .050 4.84 3.98 3.59 3.36 3.20 3.09 3.01 2.95 2.90 .025 6.72 5.26 4.63 4.28 4.04 3.88 3.76 3.66 3.59 .010 9.65 7.21 6.22 5.67 5.32 5.07 4.89 4.74 4.63 .001 19.69 13.81 11.56 10.35 9.58 9.05 8.66 8.35 8.12 12 .100 3.18 2.81 2.61 2.48 2.39 2.33 2.28 2.24 2.21 .050 4.75 3.89 3.49 3.26 3.11 3.00 2.91 2.85 2.80 .025 6.55 5.10 4.47 4.12 3.89 3.73 3.61 3.51 3.44 .010 9.33 6.93 5.95 5.41 5.06 4.82 4.64 4.50 4.39 .001 18.64 12.97 10.80 9.63 8.89 8.38 8.00 7.71 7.48 13 .100 3.14 2.76 2.56 2.43 2.35 2.28 2.23 2.20 2.16 .050 4.67 3.81 3.41 3.18 3.03 2.92 2.83 2.77 2.71 .025 6.41 4.97 4.35 4.00 3.77 3.60 3.48 3.39 3.31 .010 9.07 6.70 5.74 5.21 4.86 4.62 4.44 4.30 4.19 .001 17.82 12.31 10.21 9.07 8.35 7.86 7.49 7.21 6.98 14 .100 3.10 2.73 2.52 2.39 2.31 2.24 2.19 2.15 2.12 .050 4.60 3.74 3.34 3.11 2.96 2.85 2.76 2.70 2.65 .025 6.30 4.86 4.24 3.89 3.66 3.50 3.38 3.29 3.21 .010 8.86 6.51 5.56 5.04 4.69 4.46 4.28 4.14 4.03 .001 17.14 11.78 9.73 8.62 7.92 7.44 7.08 6.80 6.58 15 .100 3.07 2.70 2.49 2.36 2.27 2.21 2.16 2.12 2.09 .050 4.54 3.68 3.29 3.06 2.90 2.79 2.71 2.64 2.59 .025 6.20 4.77 4.15 3.80 3.58 3.41 3.29 3.20 3.12 .010 8.68 6.36 5.42 4.89 4.56 4.32 4.14 4.00 3.89 .001 16.59 11.34 9.34 8.25 7.57 7.09 6.74 6.47 6.26 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 10 12 15 20 25 30 40 50 60 120 1000 8 .100 2.54 2.50 2.46 2.42 2.40 2.38 2.36 2.35 2.34 2.32 2.30 .050 3.35 3.28 3.22 3.15 3.11 3.08 3.04 3.02 3.01 2.97 2.93 .025 4.30 4.20 4.10 4.00 3.94 3.89 3.84 3.81 3.78 3.73 3.68 .010 5.81 5.67 5.52 5.36 5.26 5.20 5.12 5.07 5.03 4.95 4.87 .001 11.54 11.19 10.84 10.48 10.26 10.11 9.92 9.80 9.73 9.53 9.36 9 .100 2.42 2.38 2.34 2.30 2.27 2.25 2.23 2.22 2.21 2.18 2.16 .050 3.14 3.07 3.01 2.94 2.89 2.86 2.83 2.80 2.79 2.75 2.71 .025 3.96 3.87 3.77 3.67 3.60 3.56 3.51 3.47 3.45 3.39 3.34 .010 5.26 5.11 4.96 4.81 4.71 4.65 4.57 4.52 4.48 4.40 4.32 .001 9.89 9.57 9.24 8.90 8.69 8.55 8.37 8.26 8.19 8.00 7.84 10 .100 2.32 2.28 2.24 2.20 2.17 2.16 2.13 2.12 2.11 2.08 2.06 .050 2.98 2.91 2.85 2.77 2.73 2.70 2.66 2.64 2.62 2.58 2.54 .025 3.72 3.62 3.52 3.42 3.35 3.31 3.26 3.22 3.20 3.14 3.09 .010 4.85 4.71 4.56 4.41 4.31 4.25 4.17 4.12 4.08 4.00 3.92 .001 8.75 8.45 8.13 7.80 7.60 7.47 7.30 7.19 7.12 6.94 6.78 11 .100 2.25 2.21 2.17 2.12 2.10 2.08 2.05 2.04 2.03 2.00 1.98 .050 2.85 2.79 2.72 2.65 2.60 2.57 2.53 2.51 2.49 2.45 2.41 .025 3.53 3.43 3.33 3.23 3.16 3.12 3.06 3.03 3.00 2.94 2.89 .010 4.54 4.40 4.25 4.10 4.01 3.94 3.86 3.81 3.78 3.69 3.61 .001 7.92 7.63 7.32 7.01 6.81 6.68 6.52 6.42 6.35 6.18 6.02 12 .100 2.19 2.15 2.10 2.06 2.03 2.01 1.99 1.97 1.96 1.93 1.91 .050 2.75 2.69 2.62 2.54 2.50 2.47 2.43 2.40 2.38 2.34 2.30 .025 3.37 3.28 3.18 3.07 3.01 2.96 2.91 2.87 2.85 2.79 2.73 .010 4.30 4.16 4.01 3.86 3.76 3.70 3.62 3.57 3.54 3.45 3.37 .001 7.29 7.00 6.71 6.40 6.22 6.09 5.93 5.83 5.76 5.59 5.44 13 .100 2.14 2.10 2.05 2.01 1.98 1.96 1.93 1.92 1.90 1.88 1.85 .050 2.67 2.60 2.53 2.46 2.41 2.38 2.34 2.31 2.30 2.25 2.21 .025 3.25 3.15 3.05 2.95 2.88 2.84 2.78 2.74 2.72 2.66 2.60 .010 4.10 3.96 3.82 3.66 3.57 3.51 3.43 3.38 3.34 3.25 3.18 .001 6.80 6.52 6.23 5.93 5.75 5.63 5.47 5.37 5.30 5.14 4.99 14 .100 2.10 2.05 2.01 1.96 1.93 1.91 1.89 1.87 1.86 1.83 1.80 .050 2.60 2.53 2.46 2.39 2.34 2.31 2.27 2.24 2.22 2.18 2.14 .025 3.15 3.05 2.95 2.84 2.78 2.73 2.67 2.64 2.61 2.55 2.50 .010 3.94 3.80 3.66 3.51 3.41 3.35 3.27 3.22 3.18 3.09 3.02 .001 6.40 6.13 5.85 5.56 5.38 5.25 5.10 5.00 4.94 4.77 4.62 15 .100 2.06 2.02 1.97 1.92 1.89 1.87 1.85 1.83 1.82 1.79 1.76 .050 2.54 2.48 2.40 2.33 2.28 2.25 2.20 2.18 2.16 2.11 2.07 .025 3.06 2.96 2.86 2.76 2.69 2.64 2.59 2.55 2.52 2.46 2.40 .010 3.80 3.67 3.52 3.37 3.28 3.21 3.13 3.08 3.05 2.96 2.88 .001 6.08 5.81 5.54 5.25 5.07 4.95 4.80 4.70 4.64 4.47 4.33 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 1 2 3 4 5 6 7 8 9 16 .100 3.05 2.67 2.46 2.33 2.24 2.18 2.13 2.09 2.06 .050 4.49 3.63 3.24 3.01 2.85 2.74 2.66 2.59 2.54 .025 6.12 4.69 4.08 3.73 3.50 3.34 3.22 3.12 3.05 .010 8.53 6.23 5.29 4.77 4.44 4.20 4.03 3.89 3.78 .001 16.12 10.97 9.01 7.94 7.27 6.80 6.46 6.19 5.98 17 .100 3.03 2.64 2.44 2.31 2.22 2.15 2.10 2.06 2.03 .050 4.45 3.59 3.20 2.96 2.81 2.70 2.61 2.55 2.49 .025 6.04 4.62 4.01 3.66 3.44 3.28 3.16 3.06 2.98 .010 8.40 6.11 5.19 4.67 4.34 4.10 3.93 3.79 3.68 .001 15.72 10.66 8.73 7.68 7.02 6.56 6.22 5.96 5.75 18 .100 3.01 2.62 2.42 2.29 2.20 2.13 2.08 2.04 2.00 .050 4.41 3.55 3.16 2.93 2.77 2.66 2.58 2.51 2.46 .025 5.98 4.56 3.95 3.61 3.38 3.22 3.10 3.01 2.93 .010 8.29 6.01 5.09 4.58 4.25 4.01 3.84 3.71 3.60 .001 15.38 10.39 8.49 7.46 6.81 6.35 6.02 5.76 5.56 19 .100 3.36 3.01 2.81 2.69 2.61 2.55 2.51 2.47 2.44 .050 5.12 4.26 3.86 3.63 3.48 3.37 3.29 3.23 3.18 .025 7.21 5.71 5.08 4.72 4.48 4.32 4.20 4.10 4.03 .010 10.56 8.02 6.99 6.42 6.06 5.80 5.61 5.47 5.35 .001 22.86 16.39 13.90 12.56 11.71 11.13 10.70 10.37 10.11 20 .100 2.97 2.59 2.38 2.25 2.16 2.09 2.04 2.00 1.96 .050 4.35 3.49 3.10 2.87 2.71 2.60 2.51 2.45 2.39 .025 5.87 4.46 3.86 3.51 3.29 3.13 3.01 2.91 2.84 .010 8.10 5.85 4.94 4.43 4.10 3.87 3.70 3.56 3.46 .001 14.82 9.95 8.10 7.10 6.46 6.02 5.69 5.44 5.24 21 .100 2.96 2.57 2.36 2.23 2.14 2.08 2.02 1.98 1.95 .050 4.32 3.47 3.07 2.84 2.68 2.57 2.49 2.42 2.37 .025 5.83 4.42 3.82 3.48 3.25 3.09 2.97 2.87 2.80 .010 8.02 5.78 4.87 4.37 4.04 3.81 3.64 3.51 3.40 .001 14.59 9.77 7.94 6.95 6.32 5.88 5.56 5.31 5.11 22 .100 2.95 2.56 2.35 2.22 2.13 2.06 2.01 1.97 1.93 .050 4.30 3.44 3.05 2.82 2.66 2.55 2.46 2.40 2.34 .025 5.79 4.38 3.78 3.44 3.22 3.05 2.93 2.84 2.76 .010 7.95 5.72 4.82 4.31 3.99 3.76 3.59 3.45 3.35 .001 14.38 9.61 7.80 6.81 6.19 5.76 5.44 5.19 4.99 23 .100 2.94 2.55 2.34 2.21 2.11 2.05 1.99 1.95 1.92 .050 4.28 3.42 3.03 2.80 2.64 2.53 2.44 2.37 2.32 .025 5.75 4.35 3.75 3.41 3.18 3.02 2.90 2.81 2.73 .010 7.88 5.66 4.76 4.26 3.94 3.71 3.54 3.41 3.30 .001 14.20 9.47 7.67 6.70 6.08 5.65 5.33 5.09 4.89 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 10 12 15 20 25 30 40 50 60 120 1000 16 .100 2.03 1.99 1.94 1.89 1.86 1.84 1.81 1.79 1.78 1.75 1.72 .050 2.49 2.42 2.35 2.28 2.23 2.19 2.15 2.12 2.11 2.06 2.02 .025 2.99 2.89 2.79 2.68 2.61 2.57 2.51 2.47 2.45 2.38 2.32 .010 3.69 3.55 3.41 3.26 3.16 3.10 3.02 2.97 2.93 2.84 2.76 .001 5.81 5.55 5.27 4.99 4.82 4.70 4.54 4.45 4.39 4.23 4.08 17 .100 2.00 1.96 1.91 1.86 1.83 1.81 1.78 1.76 1.75 1.72 1.69 .050 2.45 2.38 2.31 2.23 2.18 2.15 2.10 2.08 2.06 2.01 1.97 .025 2.92 2.82 2.72 2.62 2.55 2.50 2.44 2.41 2.38 2.32 2.26 .010 3.59 3.46 3.31 3.16 3.07 3.00 2.92 2.87 2.83 2.75 2.66 .001 5.58 5.32 5.05 4.78 4.60 4.48 4.33 4.24 4.18 4.02 3.87 18 .100 1.98 1.93 1.89 1.84 1.80 1.78 1.75 1.74 1.72 1.69 1.66 .050 2.41 2.34 2.27 2.19 2.14 2.11 2.06 2.04 2.02 1.97 1.92 .025 2.87 2.77 2.67 2.56 2.49 2.44 2.38 2.35 2.32 2.26 2.20 .010 3.51 3.37 3.23 3.08 2.98 2.92 2.84 2.78 2.75 2.66 2.58 .001 5.39 5.13 4.87 4.59 4.42 4.30 4.15 4.06 4.00 3.84 3.69 19 .100 1.96 1.91 1.86 1.81 1.78 1.76 1.73 1.71 1.70 1.67 1.64 .050 2.38 2.31 2.23 2.16 2.11 2.07 2.03 2.00 1.98 1.93 1.88 .025 2.82 2.72 2.62 2.51 2.44 2.39 2.33 2.30 2.27 2.20 2.14 .010 3.43 3.30 3.15 3.00 2.91 2.84 2.76 2.71 2.67 2.58 2.50 .001 5.22 4.97 4.70 4.43 4.26 4.14 3.99 3.90 3.84 3.68 3.53 20 .100 1.94 1.89 1.84 1.79 1.76 1.74 1.71 1.69 1.68 1.64 1.61 .050 2.35 2.28 2.20 2.12 2.07 2.04 1.99 1.97 1.95 1.90 1.85 .025 2.77 2.68 2.57 2.46 2.40 2.35 2.29 2.25 2.22 2.16 2.09 .010 3.37 3.23 3.09 2.94 2.84 2.78 2.69 2.64 2.61 2.52 2.43 .001 5.08 4.82 4.56 4.29 4.12 4.00 3.86 3.77 3.70 3.54 3.40 21 .100 1.92 1.87 1.83 1.78 1.74 1.72 1.69 1.67 1.66 1.62 1.59 .050 2.32 2.25 2.18 2.10 2.05 2.01 1.96 1.94 1.92 1.87 1.82 .025 2.73 2.64 2.53 2.42 2.36 2.31 2.25 2.21 2.18 2.11 2.05 .010 3.31 3.17 3.03 2.88 2.79 2.72 2.64 2.58 2.55 2.46 2.37 .001 4.95 4.70 4.44 4.17 4.00 3.88 3.74 3.64 3.58 3.42 3.28 22 .100 1.90 1.86 1.81 1.76 1.73 1.70 1.67 1.65 1.64 1.60 1.57 .050 2.30 2.23 2.15 2.07 2.02 1.98 1.94 1.91 1.89 1.84 1.79 .025 2.70 2.60 2.50 2.39 2.32 2.27 2.21 2.17 2.14 2.08 2.01 .010 3.26 3.12 2.98 2.83 2.73 2.67 2.58 2.53 2.50 2.40 2.32 .001 4.83 4.58 4.33 4.06 3.89 3.78 3.63 3.54 3.48 3.32 3.17 23 .100 1.89 1.84 1.80 1.74 1.71 1.69 1.66 1.64 1.62 1.59 1.55 .050 2.27 2.20 2.13 2.05 2.00 1.96 1.91 1.88 1.86 1.81 1.76 .025 2.67 2.57 2.47 2.36 2.29 2.24 2.18 2.14 2.11 2.04 1.98 .010 3.21 3.07 2.93 2.78 2.69 2.62 2.54 2.48 2.45 2.35 2.27 .001 4.73 4.48 4.23 3.96 3.79 3.68 3.53 3.44 3.38 3.22 3.08 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 1 2 3 4 5 6 7 8 9 24 .100 2.93 2.54 2.33 2.19 2.10 2.04 1.98 1.94 1.91 .050 4.26 3.40 3.01 2.78 2.62 2.51 2.42 2.36 2.30 .025 5.72 4.32 3.72 3.38 3.15 2.99 2.87 2.78 2.70 .010 7.82 5.61 4.72 4.22 3.90 3.67 3.50 3.36 3.26 .001 14.03 9.34 7.55 6.59 5.98 5.55 5.23 4.99 4.80 25 .100 2.92 2.53 2.32 2.18 2.09 2.02 1.97 1.93 1.89 .050 4.24 3.39 2.99 2.76 2.60 2.49 2.40 2.34 2.28 .025 5.69 4.29 3.69 3.35 3.13 2.97 2.85 2.75 2.68 .010 7.77 5.57 4.68 4.18 3.85 3.63 3.46 3.32 3.22 .001 13.88 9.22 7.45 6.49 5.89 5.46 5.15 4.91 4.71 26 .100 2.91 2.52 2.31 2.17 2.08 2.01 1.96 1.92 1.88 .050 4.23 3.37 2.98 2.74 2.59 2.47 2.39 2.32 2.27 .025 5.66 4.27 3.67 3.33 3.10 2.94 2.82 2.73 2.65 .010 7.72 5.53 4.64 4.14 3.82 3.59 3.42 3.29 3.18 .001 13.74 9.12 7.36 6.41 5.80 5.38 5.07 4.83 4.64 27 .100 2.90 2.51 2.30 2.17 2.07 2.00 1.95 1.91 1.87 .050 4.21 3.35 2.96 2.73 2.57 2.46 2.37 2.31 2.25 .025 5.63 4.24 3.65 3.31 3.08 2.92 2.80 2.71 2.63 .010 7.68 5.49 4.60 4.11 3.78 3.56 3.39 3.26 3.15 .001 13.61 9.02 7.27 6.33 5.73 5.31 5.00 4.76 4.57 28 .100 2.89 2.50 2.29 2.16 2.06 2.00 1.94 1.90 1.87 .050 4.20 3.34 2.95 2.71 2.56 2.45 2.36 2.29 2.24 .025 5.61 4.22 3.63 3.29 3.06 2.90 2.78 2.69 2.61 .010 7.64 5.45 4.57 4.07 3.75 3.53 3.36 3.23 3.12 .001 13.50 8.93 7.19 6.25 5.66 5.24 4.93 4.69 4.50 29 .100 2.89 2.50 2.28 2.15 2.06 1.99 1.93 1.89 1.86 .050 4.18 3.33 2.93 2.70 2.55 2.43 2.35 2.28 2.22 .025 5.59 4.20 3.61 3.27 3.04 2.88 2.76 2.67 2.59 .010 7.60 5.42 4.54 4.04 3.73 3.50 3.33 3.20 3.09 .001 13.39 8.85 7.12 6.19 5.59 5.18 4.87 4.64 4.45 30 .100 2.88 2.49 2.28 2.14 2.05 1.98 1.93 1.88 1.85 .050 4.17 3.32 2.92 2.69 2.53 2.42 2.33 2.27 2.21 .025 5.57 4.18 3.59 3.25 3.03 2.87 2.75 2.65 2.57 .010 7.56 5.39 4.51 4.02 3.70 3.47 3.30 3.17 3.07 .001 13.29 8.77 7.05 6.12 5.53 5.12 4.82 4.58 4.39 40 .100 2.84 2.44 2.23 2.09 2.00 1.93 1.87 1.83 1.79 .050 4.08 3.23 2.84 2.61 2.45 2.34 2.25 2.18 2.12 .025 5.42 4.05 3.46 3.13 2.90 2.74 2.62 2.53 2.45 .010 7.31 5.18 4.31 3.83 3.51 3.29 3.12 2.99 2.89 .001 12.61 8.25 6.59 5.70 5.13 4.73 4.44 4.21 4.02 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 10 12 15 20 25 30 40 50 60 120 1000 24 .100 1.88 1.83 1.78 1.73 1.70 1.67 1.64 1.62 1.61 1.57 1.54 .050 2.25 2.18 2.11 2.03 1.97 1.94 1.89 1.86 1.84 1.79 1.74 .025 2.64 2.54 2.44 2.33 2.26 2.21 2.15 2.11 2.08 2.01 1.94 .010 3.17 3.03 2.89 2.74 2.64 2.58 2.49 2.44 2.40 2.31 2.22 .001 4.64 4.39 4.14 3.87 3.71 3.59 3.45 3.36 3.29 3.14 2.99 25 .100 1.87 1.82 1.77 1.72 1.68 1.66 1.63 1.61 1.59 1.56 1.52 .050 2.24 2.16 2.09 2.01 1.96 1.92 1.87 1.84 1.82 1.77 1.72 .025 2.61 2.51 2.41 2.30 2.23 2.18 2.12 2.08 2.05 1.98 1.91 .010 3.13 2.99 2.85 2.70 2.60 2.54 2.45 2.40 2.36 2.27 2.18 .001 4.56 4.31 4.06 3.79 3.63 3.52 3.37 3.28 3.22 3.06 2.91 26 .100 1.86 1.81 1.76 1.71 1.67 1.65 1.61 1.59 1.58 1.54 1.51 .050 2.22 2.15 2.07 1.99 1.94 1.90 1.85 1.82 1.80 1.75 1.70 .025 2.59 2.49 2.39 2.28 2.21 2.16 2.09 2.05 2.03 1.95 1.89 .010 3.09 2.96 2.81 2.66 2.57 2.50 2.42 2.36 2.33 2.23 2.14 .001 4.48 4.24 3.99 3.72 3.56 3.44 3.30 3.21 3.15 2.99 2.84 27 .100 1.85 1.80 1.75 1.70 1.66 1.64 1.60 1.58 1.57 1.53 1.50 .050 2.20 2.13 2.06 1.97 1.92 1.88 1.84 1.81 1.79 1.73 1.68 .025 2.57 2.47 2.36 2.25 2.18 2.13 2.07 2.03 2.00 1.93 1.86 .010 3.06 2.93 2.78 2.63 2.54 2.47 2.38 2.33 2.29 2.20 2.11 .001 4.41 4.17 3.92 3.66 3.49 3.38 3.23 3.14 3.08 2.92 2.78 28 .100 1.84 1.79 1.74 1.69 1.65 1.63 1.59 1.57 1.56 1.52 1.48 .050 2.19 2.12 2.04 1.96 1.91 1.87 1.82 1.79 1.77 1.71 1.66 .025 2.55 2.45 2.34 2.23 2.16 2.11 2.05 2.01 1.98 1.91 1.84 .010 3.03 2.90 2.75 2.60 2.51 2.44 2.35 2.30 2.26 2.17 2.08 .001 4.35 4.11 3.86 3.60 3.43 3.32 3.18 3.09 3.02 2.86 2.72 29 .100 1.83 1.78 1.73 1.68 1.64 1.62 1.58 1.56 1.55 1.51 1.47 .050 2.18 2.10 2.03 1.94 1.89 1.85 1.81 1.77 1.75 1.70 1.65 .025 2.53 2.43 2.32 2.21 2.14 2.09 2.03 1.99 1.96 1.89 1.82 .010 3.00 2.87 2.73 2.57 2.48 2.41 2.33 2.27 2.23 2.14 2.05 .001 4.29 4.05 3.80 3.54 3.38 3.27 3.12 3.03 2.97 2.81 2.66 30 .100 1.82 1.77 1.72 1.67 1.63 1.61 1.57 1.55 1.54 1.50 1.46 .050 2.16 2.09 2.01 1.93 1.88 1.84 1.79 1.76 1.74 1.68 1.63 .025 2.51 2.41 2.31 2.20 2.12 2.07 2.01 1.97 1.94 1.87 1.80 .010 2.98 2.84 2.70 2.55 2.45 2.39 2.30 2.25 2.21 2.11 2.02 .001 4.24 4.00 3.75 3.49 3.33 3.22 3.07 2.98 2.92 2.76 2.61 40 .100 1.76 1.71 1.66 1.61 1.57 1.54 1.51 1.48 1.47 1.42 1.38 .050 2.08 2.00 1.92 1.84 1.78 1.74 1.69 1.66 1.64 1.58 1.52 .025 2.39 2.29 2.18 2.07 1.99 1.94 1.88 1.83 1.80 1.72 1.65 .010 2.80 2.66 2.52 2.37 2.27 2.20 2.11 2.06 2.02 1.92 1.82 .001 3.87 3.64 3.40 3.14 2.98 2.87 2.73 2.64 2.57 2.41 2.25 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 1 2 3 4 5 6 7 8 9 50 .100 2.81 2.41 2.20 2.06 1.97 1.90 1.84 1.80 1.76 .050 4.03 3.18 2.79 2.56 2.40 2.29 2.20 2.13 2.07 .025 5.34 3.97 3.39 3.05 2.83 2.67 2.55 2.46 2.38 .010 7.17 5.06 4.20 3.72 3.41 3.19 3.02 2.89 2.78 .001 12.22 7.96 6.34 5.46 4.90 4.51 4.22 4.00 3.82 60 .100 2.79 2.39 2.18 2.04 1.95 1.87 1.82 1.77 1.74 .050 4.00 3.15 2.76 2.53 2.37 2.25 2.17 2.10 2.04 .025 5.29 3.93 3.34 3.01 2.79 2.63 2.51 2.41 2.33 .010 7.08 4.98 4.13 3.65 3.34 3.12 2.95 2.82 2.72 .001 11.97 7.77 6.17 5.31 4.76 4.37 4.09 3.86 3.69 100 .100 2.76 2.36 2.14 2.00 1.91 1.83 1.78 1.73 1.69 .050 3.94 3.09 2.70 2.46 2.31 2.19 2.10 2.03 1.97 .025 5.18 3.83 3.25 2.92 2.70 2.54 2.42 2.32 2.24 .010 6.90 4.82 3.98 3.51 3.21 2.99 2.82 2.69 2.59 .001 11.50 7.41 5.86 5.02 4.48 4.11 3.83 3.61 3.44 200 .100 2.73 2.33 2.11 1.97 1.88 1.80 1.75 1.70 1.66 .050 3.89 3.04 2.65 2.42 2.26 2.14 2.06 1.98 1.93 .025 5.10 3.76 3.18 2.85 2.63 2.47 2.35 2.26 2.18 .010 6.76 4.71 3.88 3.41 3.11 2.89 2.73 2.60 2.50 .001 11.15 7.15 5.63 4.81 4.29 3.92 3.65 3.43 3.26 1000 .100 2.71 2.31 2.09 1.95 1.85 1.78 1.72 1.68 1.64 .050 3.85 3.00 2.61 2.38 2.22 2.11 2.02 1.95 1.89 .025 5.04 3.70 3.13 2.80 2.58 2.42 2.30 2.20 2.13 .010 6.66 4.63 3.80 3.34 3.04 2.82 2.66 2.53 2.43 .001 10.89 6.96 5.46 4.65 4.14 3.78 3.51 3.30 3.13 F critical values (continued) Degrees of freedom in the numerator Degrees of freedom in the denominator p 10 12 15 20 25 30 40 50 60 120 1000 50 .100 1.73 1.68 1.63 1.57 1.53 1.50 1.46 1.44 1.42 1.38 1.33 .050 2.03 1.95 1.87 1.78 1.73 1.69 1.63 1.60 1.58 1.51 1.45 .025 2.32 2.22 2.11 1.99 1.92 1.87 1.80 1.75 1.72 1.64 1.56 .010 2.70 2.56 2.42 2.27 2.17 2.10 2.01 1.95 1.91 1.80 1.70 .001 3.67 3.44 3.20 2.95 2.79 2.68 2.53 2.44 2.38 2.21 2.05 60 .100 1.71 1.66 1.60 1.54 1.50 1.48 1.44 1.41 1.40 1.35 1.30 .050 1.99 1.92 1.84 1.75 1.69 1.65 1.59 1.56 1.53 1.47 1.40 .025 2.27 2.17 2.06 1.94 1.87 1.82 1.74 1.70 1.67 1.58 1.49 .010 2.63 2.50 2.35 2.20 2.10 2.03 1.94 1.88 1.84 1.73 1.62 .001 3.54 3.32 3.08 2.83 2.67 2.55 2.41 2.32 2.25 2.08 1.92 100 .100 1.66 1.61 1.56 1.49 1.45 1.42 1.38 1.35 1.34 1.28 1.22 .050 1.93 1.85 1.77 1.68 1.62 1.57 1.52 1.48 1.45 1.38 1.30 .025 2.18 2.08 1.97 1.85 1.77 1.71 1.64 1.59 1.56 1.46 1.36 .010 2.50 2.37 2.22 2.07 1.97 1.89 1.80 1.74 1.69 1.57 1.45 .001 3.30 3.07 2.84 2.59 2.43 2.32 2.17 2.08 2.01 1.83 1.64 200 .100 1.63 1.58 1.52 1.46 1.41 1.38 1.34 1.31 1.29 1.23 1.16 .050 1.88 1.80 1.72 1.62 1.56 1.52 1.46 1.41 1.39 1.30 1.21 .025 2.11 2.01 1.90 1.78 1.70 1.64 1.56 1.51 1.47 1.37 1.25 .010 2.41 2.27 2.13 1.97 1.87 1.79 1.69 1.63 1.58 1.45 1.30 .001 3.12 2.90 2.67 2.42 2.26 2.15 2.00 1.90 1.83 1.64 1.43 1000 .100 1.61 1.55 1.49 1.43 1.38 1.35 1.30 1.27 1.25 1.18 1.08 .050 1.84 1.76 1.68 1.58 1.52 1.47 1.41 1.36 1.33 1.24 1.11 .025 2.06 1.96 1.85 1.72 1.64 1.58 1.50 1.45 1.41 1.29 1.13 .010 2.34 2.20 2.06 1.90 1.79 1.72 1.61 1.54 1.50 1.35 1.16 .001 2.99 2.77 2.54 2.30 2.14 2.02 1.87 1.77 1.69 1.49 1.22 Numerical entries represent the probability that a standard normal random variable is between 0 and z where z = x − μ σ . Standard Normal Probability Distribution: Z Table Standard Normal Distribution z 0.00 0.01 0.02 0.03 0.04 0.05 0.06 0.07 0.08 0.09 0.0 0.0000 0.0040 0.0080 0.0120 0.0160 0.0199 0.0239 0.0279 0.0319 0.0359 0.1 0.0398 0.0438 0.0478 0.0517 0.0557 0.0596 0.0636 0.0675 0.0714 0.0753 0.2 0.0793 0.0832 0.0871 0.0910 0.0948 0.0987 0.1026 0.1064 0.1103 0.1141 0.3 0.1179 0.1217 0.1255 0.1293 0.1331 0.1368 0.1406 0.1443 0.1480 0.1517 0.4 0.1554 0.1591 0.1628 0.1664 0.1700 0.1736 0.1772 0.1808 0.1844 0.1879 0.5 0.1915 0.1950 0.1985 0.2019 0.2054 0.2088 0.2123 0.2157 0.2190 0.2224 0.6 0.2257 0.2291 0.2324 0.2357 0.2389 0.2422 0.2454 0.2486 0.2517 0.2549 0.7 0.2580 0.2611 0.2642 0.2673 0.2704 0.2734 0.2764 0.2794 0.2823 0.2852 0.8 0.2881 0.2910 0.2939 0.2967 0.2995 0.3023 0.3051 0.3078 0.3106 0.3133 0.9 0.3159 0.3186 0.3212 0.3238 0.3264 0.3289 0.3315 0.3340 0.3365 0.3389 1.0 0.3413 0.3438 0.3461 0.3485 0.3508 0.3531 0.3554 0.3577 0.3599 0.3621 1.1 0.3643 0.3665 0.3686 0.3708 0.3729 0.3749 0.3770 0.3790 0.3810 0.3830 1.2 0.3849 0.3869 0.3888 0.3907 0.3925 0.3944 0.3962 0.3980 0.3997 0.4015 1.3 0.4032 0.4049 0.4066 0.4082 0.4099 0.4115 0.4131 0.4147 0.4162 0.4177 1.4 0.4192 0.4207 0.4222 0.4236 0.4251 0.4265 0.4279 0.4292 0.4306 0.4319 1.5 0.4332 0.4345 0.4357 0.4370 0.4382 0.4394 0.4406 0.4418 0.4429 0.4441 1.6 0.4452 0.4463 0.4474 0.4484 0.4495 0.4505 0.4515 0.4525 0.4535 0.4545 1.7 0.4554 0.4564 0.4573 0.4582 0.4591 0.4599 0.4608 0.4616 0.4625 0.4633 1.8 0.4641 0.4649 0.4656 0.4664 0.4671 0.4678 0.4686 0.4693 0.4699 0.4706 1.9 0.4713 0.4719 0.4726 0.4732 0.4738 0.4744 0.4750 0.4756 0.4761 0.4767 2.0 0.4772 0.4778 0.4783 0.4788 0.4793 0.4798 0.4803 0.4808 0.4812 0.4817 2.1 0.4821 0.4826 0.4830 0.4834 0.4838 0.4842 0.4846 0.4850 0.4854 0.4857 2.2 0.4861 0.4864 0.4868 0.4871 0.4875 0.4878 0.4881 0.4884 0.4887 0.4890 2.3 0.4893 0.4896 0.4898 0.4901 0.4904 0.4906 0.4909 0.4911 0.4913 0.4916 2.4 0.4918 0.4920 0.4922 0.4925 0.4927 0.4929 0.4931 0.4932 0.4934 0.4936 2.5 0.4938 0.4940 0.4941 0.4943 0.4945 0.4946 0.4948 0.4949 0.4951 0.4952 2.6 0.4953 0.4955 0.4956 0.4957 0.4959 0.4960 0.4961 0.4962 0.4963 0.4964 2.7 0.4965 0.4966 0.4967 0.4968 0.4969 0.4970 0.4971 0.4972 0.4973 0.4974 2.8 0.4974 0.4975 0.4976 0.4977 0.4977 0.4978 0.4979 0.4979 0.4980 0.4981 2.9 0.4981 0.4982 0.4982 0.4983 0.4984 0.4984 0.4985 0.4985 0.4986 0.4986 3.0 0.4987 0.4987 0.4987 0.4988 0.4988 0.4989 0.4989 0.4989 0.4990 0.4990 3.1 0.4990 0.4991 0.4991 0.4991 0.4992 0.4992 0.4992 0.4992 0.4993 0.4993 3.2 0.4993 0.4993 0.4994 0.4994 0.4994 0.4994 0.4994 0.4995 0.4995 0.4995 3.3 0.4995 0.4995 0.4995 0.4996 0.4996 0.4996 0.4996 0.4996 0.4996 0.4997 3.4 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4997 0.4998 Student's t Distribution Upper critical values of Student's t Distribution with v Degrees of Freedom For selected probabilities, a , the table shows the values t v,a such that P ( t v > t v,a ) = a , where t v is a Student’s t random variable with v degrees of freedom. For example, the probability is .10 that a Student’s t random variable with 10 degrees of freedom exceeds 1.372. Probability of Exceeding the Critical Value v 0.10 0.05 0.025 0.01 0.005 0.001 1 3.078 6.314 12.706 31.821 63.657 318.313 2 1.886 2.920 4.303 6.965 9.925 22.327 3 1.638 2.353 3.182 4.541 5.841 10.215 4 1.533 2.132 2.776 3.747 4.604 7.173 5 1.476 2.015 2.571 3.365 4.032 5.893 6 1.440 1.943 2.447 3.143 3.707 5.208 7 1.415 1.895 2.365 2.998 3.499 4.782 8 1.397 1.860 2.306 2.896 3.355 4.499 9 1.383 1.833 2.262 2.821 3.250 4.296 10 1.372 1.812 2.228 2.764 3.169 4.143 11 1.363 1.796 2.201 2.718 3.106 4.024 12 1.356 1.782 2.179 2.681 3.055 3.929 13 1.350 1.771 2.160 2.650 3.012 3.852 14 1.345 1.761 2.145 2.624 2.977 3.787 15 1.341 1.753 2.131 2.602 2.947 3.733 16 1.337 1.746 2.120 2.583 2.921 3.686 17 1.333 1.740 2.110 2.567 2.898 3.646 18 1.330 1.734 2.101 2.552 2.878 3.610 19 1.328 1.729 2.093 2.539 2.861 3.579 20 1.325 1.725 2.086 2.528 2.845 3.552 21 1.323 1.721 2.080 2.518 2.831 3.527 22 1.321 1.717 2.074 2.508 2.819 3.505 23 1.319 1.714 2.069 2.500 2.807 3.485 24 1.318 1.711 2.064 2.492 2.797 3.467 25 1.316 1.708 2.060 2.485 2.787 3.450 26 1.315 1.706* 2.056 2.479 2.779 3.435 27 1.314 1.703 2.052 2.473 2.771 3.421 28 1.313 1.701 2.048 2.467 2.763 3.408 29 1.311 1.699 2.045 2.462 2.756 3.396 30 1.310 1.697 2.042 2.457 2.750 3.385 40 1.303 1.684 2.021 2.423 2.704 3.307 60 1.296 1.671 2.000 2.390 2.660 3.232 100 1.290 1.660 1.984 2.364 2.626 3.174 ∞ 1.282 1.645 1.960 2.326 2.576 3.090 NIST/SEMATECH e-Handbook of Statistical Methods, http://www.itl.nist.gov/div898/handbook/, September 2011. χ 2 Probability Distribution Area to the Right of the Critical Value of χ 2 df 0.995 0.990 0.975 0.950 0.900 0.100 0.050 0.025 0.010 0.005 1 0.000 0.000 0.001 0.004 0.016 2.706 3.841 5.024 6.635 7.879 2 0.010 0.020 0.051 0.103 0.211 4.605 5.991 7.378 9.210 10.597 3 0.072 0.115 0.216 0.352 0.584 6.251 7.815 9.348 11.345 12.838 4 0.207 0.297 0.484 0.711 1.064 7.779 9.488 11.143 13.277 14.860 5 0.412 0.554 0.831 1.145 1.610 9.236 11.070 12.833 15.086 16.750 6 0.676 0.872 1.237 1.635 2.204 10.645 12.592 14.449 16.812 18.548 7 0.989 1.239 1.690 2.167 2.833 12.017 14.067 16.013 18.475 20.278 8 1.344 1.646 2.180 2.733 3.490 13.362 15.507 17.535 20.090 21.955 9 1.735 2.088 2.700 3.325 4.168 14.684 16.919 19.023 21.666 23.589 10 2.156 2.558 3.247 3.940 4.865 15.987 18.307 20.483 23.209 25.188 11 2.603 3.053 3.816 4.575 5.578 17.275 19.675 21.920 24.725 26.757 12 3.074 3.571 4.404 5.226 6.304 18.549 21.026 23.337 26.217 28.300 13 3.565 4.107 5.009 5.892 7.042 19.812 22.362 24.736 27.688 29.819 14 4.075 4.660 5.629 6.571 7.790 21.064 23.685 26.119 29.141 31.319 15 4.601 5.229 6.262 7.261 8.547 22.307 24.996 27.488 30.578 32.801 16 5.142 5.812 6.908 7.962 9.312 23.542 26.296 28.845 32.000 34.267 17 5.697 6.408 7.564 8.672 10.085 24.769 27.587 30.191 33.409 35.718 18 6.265 7.015 8.231 9.390 10.865 25.989 28.869 31.526 34.805 37.156 19 6.844 7.633 8.907 10.117 11.651 27.204 30.144 32.852 36.191 38.582 20 7.434 8.260 9.591 10.851 12.443 28.412 31.410 34.170 37.566 39.997 21 8.034 8.897 10.283 11.591 13.240 29.615 32.671 35.479 38.932 41.401 22 8.643 9.542 10.982 12.338 14.041 30.813 33.924 36.781 40.289 42.796 23 9.260 10.196 11.689 13.091 14.848 32.007 35.172 38.076 41.638 44.181 24 9.886 10.856 12.401 13.848 15.659 33.196 36.415 39.364 42.980 45.559 25 10.520 11.524 13.120 14.611 16.473 34.382 37.652 40.646 44.314 46.928 26 11.160 12.198 13.844 15.379 17.292 35.563 38.885 41.923 45.642 48.290 27 11.808 12.879 14.573 16.151 18.114 36.741 40.113 43.195 46.963 49.645 28 12.461 13.565 15.308 16.928 18.939 37.916 41.337 44.461 48.278 50.993 29 13.121 14.256 16.047 17.708 19.768 39.087 42.557 45.722 49.588 52.336 30 13.787 14.953 16.791 18.493 20.599 40.256 43.773 46.979 50.892 53.672 40 20.707 22.164 24.433 26.509 29.051 51.805 55.758 59.342 63.691 66.766 50 27.991 29.707 32.357 34.764 37.689 63.167 67.505 71.420 76.154 79.490 60 35.534 37.485 40.482 43.188 46.459 74.397 79.082 83.298 88.379 91.952 70 43.275 45.442 48.758 51.739 55.329 85.527 90.531 95.023 100.425 104.215 80 51.172 53.540 57.153 60.391 64.278 96.578 101.879 106.629 112.329 116.321 90 59.196 61.754 65.647 69.126 73.291 107.565 113.145 118.136 124.116 128.299 100 67.328 70.065 74.222 77.929 82.358 118.498 124.342 129.561 135.807 140.169 Data Sets Lap Times The following tables provide lap times from Terri Vogel's log book. Times are recorded in seconds for 2.5-mile laps completed in a series of races and practice runs. Race Lap Times (in seconds) Lap 1 Lap 2 Lap 3 Lap 4 Lap 5 Lap 6 Lap 7 Race 1 135 130 131 132 130 131 133 Race 2 134 131 131 129 128 128 129 Race 3 129 128 127 127 130 127 129 Race 4 125 125 126 125 124 125 125 Race 5 133 132 132 132 131 130 132 Race 6 130 130 130 129 129 130 129 Race 7 132 131 133 131 134 134 131 Race 8 127 128 127 130 128 126 128 Race 9 132 130 127 128 126 127 124 Race 10 135 131 131 132 130 131 130 Race 11 132 131 132 131 130 129 129 Race 12 134 130 130 130 131 130 130 Race 13 128 127 128 128 128 129 128 Race 14 132 131 131 131 132 130 130 Race 15 136 129 129 129 129 129 129 Race 16 129 129 129 128 128 129 129 Race 17 134 131 132 131 132 132 132 Race 18 129 129 130 130 133 133 127 Race 19 130 129 129 129 129 129 128 Race 20 131 128 130 128 129 130 130 Practice Lap Times (in seconds) Lap 1 Lap 2 Lap 3 Lap 4 Lap 5 Lap 6 Lap 7 Practice 1 142 143 180 137 134 134 172 Practice 2 140 135 134 133 128 128 131 Practice 3 130 133 130 128 135 133 133 Practice 4 141 136 137 136 136 136 145 Practice 5 140 138 136 137 135 134 134 Practice 6 142 142 139 138 129 129 127 Practice 7 139 137 135 135 137 134 135 Practice 8 143 136 134 133 134 133 132 Practice 9 135 134 133 133 132 132 133 Practice 10 131 130 128 129 127 128 127 Practice 11 143 139 139 138 138 137 138 Practice 12 132 133 131 129 128 127 126 Practice 13 149 144 144 139 138 138 137 Practice 14 133 132 137 133 134 130 131 Practice 15 138 136 133 133 132 131 131 Stock Prices The following table lists initial public offering (IPO) stock prices for all 1999 stocks that at least doubled in value during the first day of trading. IPO Offer Prices $17.00 $23.00 $14.00 $16.00 $12.00 $26.00 $20.00 $22.00 $14.00 $15.00 $22.00 $18.00 $18.00 $21.00 $21.00 $19.00 $15.00 $21.00 $18.00 $17.00 $15.00 $25.00 $14.00 $30.00 $16.00 $10.00 $20.00 $12.00 $16.00 $17.44 $16.00 $14.00 $15.00 $20.00 $20.00 $16.00 $17.00 $16.00 $15.00 $15.00 $19.00 $48.00 $16.00 $18.00 $9.00 $18.00 $18.00 $20.00 $8.00 $20.00 $17.00 $14.00 $11.00 $16.00 $19.00 $15.00 $21.00 $12.00 $8.00 $16.00 $13.00 $14.00 $15.00 $14.00 $13.41 $28.00 $21.00 $17.00 $28.00 $17.00 $19.00 $16.00 $17.00 $19.00 $18.00 $17.00 $15.00 $14.00 $21.00 $12.00 $18.00 $24.00 $15.00 $23.00 $14.00 $16.00 $12.00 $24.00 $20.00 $14.00 $14.00 $15.00 $14.00 $19.00 $16.00 $38.00 $20.00 $24.00 $16.00 $8.00 $18.00 $17.00 $16.00 $15.00 $7.00 $19.00 $12.00 $8.00 $23.00 $12.00 $18.00 $20.00 $21.00 $34.00 $16.00 $26.00 $14.00 References Data compiled by Jay R. Ritter of University of Florida using data from Securities Data Co. and Bloomberg .", "section": "Statistical Tables", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Mathematical Phrases, Symbols, and Formulas English Phrases Written Mathematically When the English says: Interpret this as: X is at least 4. X ≥ 4 The minimum of X is 4. X ≥ 4 X is no less than 4. X ≥ 4 X is greater than or equal to 4. X ≥ 4 X is at most 4. X ≤ 4 The maximum of X is 4. X ≤ 4 X is no more than 4. X ≤ 4 X is less than or equal to 4. X ≤ 4 X does not exceed 4. X ≤ 4 X is greater than 4. X > 4 X is more than 4. X > 4 X exceeds 4. X > 4 X is less than 4. X < 4 There are fewer X than 4. X < 4 X is 4. X = 4 X is equal to 4. X = 4 X is the same as 4. X = 4 X is not 4. X ≠ 4 X is not equal to 4. X ≠ 4 X is not the same as 4. X ≠ 4 X is different than 4. X ≠ 4 Symbols and Their Meanings Symbols and their Meanings Chapter (1st used) Symbol Spoken Meaning Sampling and Data The square root of same Sampling and Data π Pi 3.14159… (a specific number) Descriptive Statistics Q 1 Quartile one the first quartile Descriptive Statistics Q 2 Quartile two the second quartile Descriptive Statistics Q 3 Quartile three the third quartile Descriptive Statistics IQR interquartile range Q 3 – Q 1 = IQR Descriptive Statistics x – x-bar sample mean Descriptive Statistics μ mu population mean Descriptive Statistics s s sample standard deviation Descriptive Statistics s 2 s squared sample variance Descriptive Statistics σ sigma population standard deviation Descriptive Statistics σ 2 sigma squared population variance Descriptive Statistics Σ capital sigma sum Probability Topics { } brackets set notation Probability Topics S S sample space Probability Topics A Event A event A Probability Topics P ( A ) probability of A probability of A occurring Probability Topics P ( A | B ) probability of A given B prob. of A occurring given B has occurred Probability Topics P ( A ∪ B ) prob. of A or B prob. of A or B or both occurring Probability Topics P ( A ∩ B ) prob. of A and B prob. of both A and B occurring (same time) Probability Topics A ′ A-prime, complement of A complement of A, not A Probability Topics P ( A ') prob. of complement of A same Probability Topics G 1 green on first pick same Probability Topics P ( G 1 ) prob. of green on first pick same Discrete Random Variables PDF prob. density function same Discrete Random Variables X X the random variable X Discrete Random Variables X ~ the distribution of X same Discrete Random Variables ≥ greater than or equal to same Discrete Random Variables ≤ less than or equal to same Discrete Random Variables = equal to same Discrete Random Variables ≠ not equal to same Continuous Random Variables f ( x ) f of x function of x Continuous Random Variables pdf prob. density function same Continuous Random Variables U uniform distribution same Continuous Random Variables Exp exponential distribution same Continuous Random Variables f ( x ) = f of x equals same Continuous Random Variables m m decay rate (for exp. dist.) The Normal Distribution N normal distribution same The Normal Distribution z z -score same The Normal Distribution Z standard normal dist. same The Central Limit Theorem X – X -bar the random variable X -bar The Central Limit Theorem μ x – mean of X -bars the average of X -bars The Central Limit Theorem σ x – standard deviation of X -bars same Confidence Intervals CL confidence level same Confidence Intervals CI confidence interval same Confidence Intervals EBM error bound for a mean same Confidence Intervals EBP error bound for a proportion same Confidence Intervals t Student's t -distribution same Confidence Intervals df degrees of freedom same Confidence Intervals t α 2 student t with α /2 area in right tail same Confidence Intervals p ′ p -prime sample proportion of success Confidence Intervals q ′ q -prime sample proportion of failure Hypothesis Testing H 0 H -naught, H -sub 0 null hypothesis Hypothesis Testing H a H-a , H -sub a alternate hypothesis Hypothesis Testing H 1 H -1, H -sub 1 alternate hypothesis Hypothesis Testing α alpha probability of Type I error Hypothesis Testing β beta probability of Type II error Hypothesis Testing X 1 – – X 2 ¯ X 1-bar minus X 2-bar difference in sample means Hypothesis Testing μ 1 − μ 2 mu -1 minus mu -2 difference in population means Hypothesis Testing P ′ 1 − P ′ 2 P 1-prime minus P 2-prime difference in sample proportions Hypothesis Testing p 1 − p 2 p 1 minus p 2 difference in population proportions Chi-Square Distribution Χ 2 Ky -square Chi-square Chi-Square Distribution O Observed Observed frequency Chi-Square Distribution E Expected Expected frequency Linear Regression and Correlation y = a + bx y equals a plus b-x equation of a straight line Linear Regression and Correlation y ^ y -hat estimated value of y Linear Regression and Correlation r \"r\" same Linear Regression and Correlation ρ rho (\"row\") population correlation coefficient Linear Regression and Correlation ε error term for a regression line same Linear Regression and Correlation SSE Sum of Squared Errors same F -Distribution and ANOVA F F -ratio F -ratio Formulas Symbols you must know Population Sample N Size n μ Mean x _ σ 2 Variance s 2 σ Standard deviation s p Proportion p ′ Single data set formulae Population Sample μ = E ( x ) = 1 N ∑ i = 1 N ( x i ) Arithmetic mean x – = 1 n ∑ i = 1 n ( x i ) Geometric mean x ~ = ( ∏ i = 1 n X i ) 1 n Q 3 = 3 ( n + 1 ) 4 , Q 1 = ( n + 1 ) 4 Inter-quartile range I Q R = Q 3 − Q 1 Q 3 = 3 ( n + 1 ) 4 , Q 1 = ( n + 1 ) 4 σ 2 = 1 N ∑ i = 1 N ( x i − μ ) 2 Variance s 2 = 1 n ∑ i = 1 n ( x i − x _ ) 2 Single data set formulae Population Sample μ = E ( x ) = 1 N ∑ i = 1 N ( m i · f i ) Arithmetic mean x – = 1 n ∑ i = 1 n ( m i · f i ) Geometric mean x ~ = ( ∏ i = 1 n X i ) 1 n σ 2 = 1 N ∑ i = 1 N ( m i − μ ) 2 · f i Variance s 2 = 1 n ∑ i = 1 n ( m i − x _ ) 2 · f i C V = σ μ · 100 Coefficient of variation C V = s x _ · 100 Basic probability rules P ( A ∩ B ) = P ( A | B ) · P ( B ) Multiplication rule P ( A ∪ B ) = P ( A ) + P ( B ) − P ( A ∩ B ) Addition rule P ( A ∩ B ) = P ( A ) · P ( B ) or P ( A | B ) = P ( A ) Independence test Hypergeometric distribution formulae n C x = ( n x ) = n ! x ! ( n − x ) ! Combinatorial equation P ( x ) = ( A x ) ( N − A n − x ) ( N n ) Probability equation E ( X ) = μ = n p Mean σ 2 = ( N − n N − 1 ) n p ( q ) Variance Binomial distribution formulae P ( x ) = n ! x ! ( n − x ) ! p x ( q ) n − x Probability density function E ( X ) = μ = n p Arithmetic mean σ 2 = n p ( q ) Variance Geometric distribution formulae P ( X = x ) = ( 1 − p ) x − 1 ( p ) Probability when x is the first success. Probability when x is the number of failures before first success P ( X = x ) = ( 1 − p ) x ( p ) μ = 1 p Mean Mean μ = 1 − p p σ 2 = ( 1 − p ) p 2 Variance Variance σ 2 = ( 1 − p ) p 2 Poisson distribution formulae P ( x ) = e − μ μ x x ! Probability equation E ( X ) = μ Mean σ 2 = μ Variance Uniform distribution formulae f ( x ) = 1 b − a for a ≤ x ≤ b PDF E ( X ) = μ = a + b 2 Mean σ 2 = ( b − a ) 2 12 Variance Exponential distribution formulae P ( X ≤ x ) = 1 − e − m x Cumulative probability E ( X ) = μ = 1 m or m = 1 μ Mean and decay factor σ 2 = 1 m 2 = μ 2 Variance The following page of formulae requires the use of the \" Z \", \" t \", \" χ 2 \" or \" F \" tables. Z = x − μ σ Z-transformation for normal distribution Z = x − n p ′ n p ′ ( q ′ ) Normal approximation to the binomial Probability (ignores subscripts) Hypothesis testing Confidence intervals [bracketed symbols equal margin of error] (subscripts denote locations on respective distribution tables) Z c = x ¯ - μ 0 σ n Interval for the population mean when sigma is known x ¯ ± [ Z ( α / 2 ) σ n ] Z c = x ¯ - μ 0 s n Interval for the population mean when sigma is unknown but n > 30 x ¯ ± [ Z ( α / 2 ) s n ] t c = x ¯ - μ 0 s n Interval for the population mean when sigma is unknown but n < 30 x ¯ ± [ t ( n − 1 ) , ( α / 2 ) s n ] Z c = p ′ - p 0 p 0 q 0 n Interval for the population proportion p ′ ± [ Z ( α / 2 ) p ′ q ′ n ] t c = d – - δ 0 s d n Interval for difference between two means with matched pairs d – ± [ t ( n − 1 ) , ( α / 2 ) s d n ] where s d is the deviation of the differences Z c = ( x 1 – - x 2 – ) − δ 0 σ 1 2 n 1 + σ 2 2 n 2 Interval for difference between two means when sigmas are known ( x 1 – - x 2 – ) ± [ Z ( α / 2 ) σ 1 2 n 1 + σ 2 2 n 2 ] t c = ( x ¯ 1 - x ¯ 2 ) - δ 0 ( ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 ) Interval for difference between two means with equal variances when sigmas are unknown ( x ¯ 1 - x ¯ 2 ) ± [ t d f , ( α / 2 ) ( ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 ) ] where d f = ( ( s 1 ) 2 n 1 + ( s 2 ) 2 n 2 ) 2 ( 1 n 1 − 1 ) ( ( s 1 ) 2 n 1 ) + ( 1 n 2 − 1 ) ( ( s 2 ) 2 n 2 ) Z c = ( p ′ 1 - p ′ 2 ) − δ 0 p ′ 1 ( q ′ 1 ) n 1 + p ′ 2 ( q ′ 2 ) n 2 Interval for difference between two population proportions ( p ′ 1 - p ′ 2 ) ± [ Z ( α / 2 ) p ′ 1 ( q ′ 1 ) n 1 + p ′ 2 ( q ′ 2 ) n 2 ] χ c 2 = ( n − 1 ) s 2 σ 0 2 Tests for GOF, Independence, and Homogeneity χ c 2 = Σ ( O − E ) 2 E where O = observed values and E = expected values F c = s 1 2 s 2 2 Where s 1 2 is the sample variance which is the larger of the two sample variances The next 3 formulae are for determining sample size with confidence intervals. (note: E represents the margin of error) n = Z ( a 2 ) 2 σ 2 E 2 Use when sigma is known E = x ¯ − μ n = Z ( a 2 ) 2 ( 0.25 ) E 2 Use when p ′ is unknown E = p ′ − p n = Z ( a 2 ) 2 [ p ′ ( q ′ ) ] E 2 Use when p ′ is unknown E = p ′ − p Simple linear regression formulae for y = a + b ( x ) r = Σ [ ( x − x ¯ ) ( y − y ¯ ) ] Σ ( x − x ¯ ) 2 * Σ ( y − y ¯ ) 2 = S x y S x S y = S S R S S T Correlation coefficient b = Σ [ ( x − x ¯ ) ( y − y ¯ ) ] Σ ( x − x ¯ ) 2 = S x y S S x = r y , x ( s y s x ) Coefficient b (slope) a = y ¯ − b ( x ¯ ) y-intercept s e 2 = Σ ( y i − y ^ i ) 2 n − k = Σ i = 1 n e i 2 n − k Estimate of the error variance S b = s e 2 ( x i − x ¯ ) 2 = s e 2 ( n − 1 ) s x 2 Standard error for coefficient b t c = b − β 0 s b Hypothesis test for coefficient β b ± [ t n − 2 , α / 2 S b ] Interval for coefficient β y ^ ± [ t α / 2 * s e ( 1 n + ( x p − x ¯ ) 2 s x ) ] Interval for expected value of y y ^ ± [ t α / 2 * s e ( 1 + 1 n + ( x p − x ¯ ) 2 s x ) ] Prediction interval for an individual y ANOVA formulae S S R = Σ i = 1 n ( y ^ i − y ¯ ) 2 Sum of squares regression S S E = Σ i = 1 n ( y ^ i − y ¯ i ) 2 Sum of squares error S S T = Σ i = 1 n ( y i − y ¯ ) 2 Sum of squares total R 2 = S S R S S T Coefficient of determination The following is the breakdown of a one-way ANOVA table for linear regression. Source of variation Sum of squares Degrees of freedom Mean squares F -ratio Regression S S R 1 or k − 1 M S R = S S R d f R F = M S R M S E Error S S E n − k M S E = S S E d f E Total S S T n − 1", "section": "Mathematical Phrases, Symbols, and Formulas", "book": "Introductory Business Statistics 2e", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/introductory-business-statistics-2e"}
{"text": "Preface Welcome to Organizational Behavior , an OpenStax resource. This textbook was written to increase student access to high-quality learning materials, maintaining the highest standards of academic rigor at little to no cost. About OpenStax OpenStax is part of Rice University, which is a 501(c)(3) nonprofit charitable corporation. Our mission is to make an amazing education accessible for all. Through our partnerships with philanthropic organizations and our alliance with other educational resource companies, we’re breaking down the most common barriers to learning. Because we believe that everyone should and can have access to knowledge. About OpenStax Resources Customization Organizational Behavior is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 (CC BY-NC-SA) license, which means that you can non-commercially distribute, remix, and build upon the content, as long as you provide attribution to OpenStax and its content contributors, and distribute all derivatives under the same license. Because our books are openly licensed, you are free to use the entire book or pick and choose the sections that are most relevant to the needs of your course. Feel free to remix the content by assigning your students certain chapters and sections in your syllabus, in the order that you prefer. You can even provide a direct link in your syllabus to the sections in the web view of your book. Instructors also have the option of creating a customized version of their OpenStax book. The custom version can be made available to students in low-cost print or digital form through their campus bookstore. Visit the Instructor Resources section of your book page on openstax.org for more information. Art Attribution In Organizational Behavior, most art contains attribution to its title, creator, or rights holder, host platform, and license within the caption. For any art that is openly licensed, non-commercial users or organizations may reuse the art as long as they provide the same attribution to its original source. (Commercial entities should contact OpenStax to discuss reuse rights and permissions.) To maximize readability and content flow, some art does not include attribution in the text. If you reuse art from this text that does not have attribution provided, use the following attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY-NC-SA 4.0 license. Errata All OpenStax textbooks undergo a rigorous review process. However, like any professional-grade textbook, errors sometimes occur. Since our books are web based, we can make updates periodically when deemed pedagogically necessary. If you have a correction to suggest, submit it through the link on your book page on openstax.org. Subject matter experts review all errata suggestions. OpenStax is committed to remaining transparent about all updates, so you will also find a list of past errata changes on your book page on openstax.org. Format You can access this textbook for free in web view or PDF through openstax.org, and for a low cost in print. About Organizational Behavior The field of management and organizational behavior exists today in a constant state of evolution and change. Casual readers of publications like the New York Times, The Economist and the Wall Street Journal will learn about the dynamic nature of organizations in today’s ever-changing business environment. Organizational Behavior is designed to meet the scope and sequence requirements of the introductory course on Organizational Behavior. This is a traditional approach to organizational behavior. The table of contents of this book was designed to address two main themes. What are the variables that affect how, when, where, and why managers perform their jobs? What theories and techniques are used by successful managers at a variety of organizational levels to achieve and exceed objectives effectively and efficiently throughout their careers? Management is a broad business discipline, and the Organizational Behavior course covers many areas such as individual and group behavior at work, as well as organizational processes such as communication in the workplace and managing conflict and negotiation. No one individual can be an expert in all areas of management, so an additional benefit of this text is that specialists in a variety of areas have authored individual chapters. Finally, we all made an effort to present a balanced approach to gender and diversity throughout the text in the examples used, the photographs selected, and the use of both male and female in alternating chapters when referring to generic managers or employees. Pedagogical Foundation We have taken a structured approach in the writing of the chapters that reduces inconsistencies throughout and makes selecting topics to match the course syllabus easier for faculty. Exploring Managerial Careers. Each chapter starts with a profile that describes a manager and illustrates how the content of the chapter is vital for a successful managerial career. Consistent, integrated learning. Targeted learning outcomes are listed at the beginning of each chapter and then repeated throughout the chapter. The learning outcomes connect to the text and the additional resources that accompany Organizational Behavior. After reading each section, students can test their retention by answering the questions in the Concept Checks. Every learning goal is further reinforced by a summary at the end of the chapter. Hundreds of business examples to bring concepts to life. This book is designed to speak to the typical student. We have done a lot of research about student needs, abilities, experiences, and interests, and then we have shaped the text around them. We have used experiences both inside and outside the classroom to create a book that is both readable and enjoyable. We believe that the real applications found throughout every chapter set the standard for readability and understanding of key concepts. Learning business terminology, made easy. As students begin to study management, they will explore new words and concepts. To help them learn this language, we define each new term in the chapter, display the terms in bold, and offer a complete glossary at the end of the book. Applied Features Rather than provide a dry recitation of facts, we illustrate concepts with contemporary examples. In addition to the in-text examples, we have several boxed features that provide more extensive examples in areas of importance in today’s business environment. Each of the boxed features described below includes a series of critical thinking questions to prompt the student to consider the implications of each business strategy. Ethics in Practice. Ethics in Practice features demonstrate how businesses are responsible not only to the bottom line, but to providing goods and services in a responsible manner. Managing Change. The turbulent business climate requires companies to adapt their business strategies in response to a variety of economic, social, competitive, and technological forces. The Managing Change feature highlights how businesses have altered their business strategies in response to these forces. Catching the Entrepreneurial Spirit. This feature highlights the challenges and opportunities available in small businesses and other entrepreneurial ventures. Managerial Leadership. It is generally agreed that in a turbulent business climate leadership is an important function of management that helps to maximize efficiency and to achieve organizational goals. Leaders initiate action, motivate organizations, provide guidance, build morale, and create a sense of confidence within the organization and to outside stakeholders. Sustainability and Responsible Management. This feature highlights the knowledge, skills, tools, and self-awareness that are needed to become responsible managers. While the area of corporate social responsibility and sustainability has gained wide general support and commentary, these featured boxed items should provide the reader with insights of how managers can embed responsible practices in their careers. Activities and Cases That Put Knowledge to Work Organizational Behavior helps students develop a solid grounding in the skills that they can apply throughout their managerial careers. These skill-building activities and resources help build and polish competencies that future employers will value. Chapter Review Questions. These questions provide a broad set of challenging questions that students can use to assure themselves that they have mastered the chapter concepts. Management Skills Application Exercises. These activities at the end of each chapter present real-world challenges and provide assignment material for students to hone their business skills. Managerial Decision Exercises. These activities provide assignment material that challenge students’ decision-making processes. There are a variety of exercises for individual or team assignments. Critical Thinking Case. The Critical Thinking case in each chapter invites students to explore business strategies of various companies, analyze business decisions, and prepare comments. Answers to Questions in the Book Answers to Summary of Learning Outcomes are provided directly below the questions. Answers are not provided for Concept Check Questions, Chapter Review Questions, or Managerial Decision Exercises. Answers to Management Skills Application Questions can be found in Appendix B of the text. Instructors can find additional details for Summary of Learning Outcomes as well as answers to Critical Thinking Case questions in the Instructor Answer Guide via the Instructor Resources page. Additional Resources Student and Instructor Resources We’ve compiled additional resources for both students and instructors, including Getting Started Guides. Instructor resources require a verified instructor account, which you can apply for when you log in or create your account on openstax.org. Instructor and student resources are typically available within a few months after the book’s initial publication. Take advantage of these resources to supplement your OpenStax book. Comprehensive instructor’s manual. Each component of the instructor’s manual is designed to provide maximum guidance for delivering the content in an interesting and dynamic manner. The instructor’s manual includes an in-depth lecture outline, which is interspersed with lecture “tidbits” that allow instructors to add timely and interesting enhancements to their lectures. Test bank. With nearly 1,000 true/false, multiple-choice, fill-in-the-blank, and short-answer questions in our test bank, instructors can customize tests to support a variety of course objectives. The test bank is available in Word format. PowerPoint lecture slides. The PowerPoint slides provide images and descriptions as a starting place for instructors to build their lectures. Community Hubs OpenStax partners with the Institute for the Study of Knowledge Management in Education (ISKME) to offer Community Hubs on OER Commons—a platform for instructors to share community-created resources that support OpenStax books, free of charge. Through our Community Hubs, instructors can upload their own materials or download resources to use in their own courses, including additional ancillaries, teaching material, multimedia, and relevant course content. We encourage instructors to join the hubs for the subjects most relevant to your teaching and research as an opportunity both to enrich your courses and to engage with other faculty. To reach the Community Hubs, visit www.oercommons.org/hubs/OpenStax . Technology Partners As allies in making high-quality learning materials accessible, our technology partners offer optional low-cost tools that are integrated with OpenStax books. To access the technology options for your text, visit your book page on openstax.org. Contributing Authors J. Stewart Black, INSEAD David S. Bright, Wright State University Donald G. Gardner, University of Colorado-Colorado Springs Eva Hartmann, University of Richmond Jason Lambert, Texas Woman’s University Laura M. Leduc, James Madison University Joy Leopold, Webster University James S. O’Rourke, University of Notre Dame Jon L. Pierce, University of Minnesota-Duluth Richard M. Steers, University of Oregon Siri Terjesen, American University Joseph Weiss, Bentley University Reviewers Susan Adams, Bentley University Shane Bowyer, Minnesota State University Kim S. Cameron, University of Michigan Stephen J. Carroll, University of Maryland Daniel R. Cillis, Molloy College Linda Davenport, Klamath Community College Diana L. Deadrick, Old Dominion University James J. Freiburger, Southern New Hampshire University Robert A. Giacalone, John Carroll University Gregory O. Ginn, Embry-Riddle Aeronautical University John Goldberg, University of California-Davis Brian Graham-Moore, University of Texas Regina Greenwood, Nova University William F. Grossnickle, East Carolina University Nell Tabor Hartley, Robert Morris University Nai H. Lamb, University of Tennessee at Chattanooga Kristie J. Loescher, University of Texas Marcia Marriott, Monroe Community College Therese Madden, Notre Dame de Namur University Eleonor Moore, Kirtland Community College Bonnie L. McNeely, Murray State University Robert McNulty, Bentley University Jeffrey Muldoon, Emporia State University Karli Peterson, Colorado State University Raymond Pfang, Tarrant Community College Jodell Raymond, Monroe Community College Richard Savior, SUNY Empire State Amit Shah, Frostburg State University Paul L. Starkey, Pennsylvania College of Technology Carolyn Stevenson, Kaplan University Dianna L. Stone, University of New Mexico Maria Vitale, Chaffey College Valerie Wallingford, Bemidji State University", "section": "Preface", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Construction workers (leyla.a/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What is the meaning of work in a societal context? How do we recognize and meet the challenges facing managers in the new millennium? What is expected of a manager? What is the role of the behavioral sciences in management and organizations? The Management Challenge at Apple and Google When Apple was developing iOS 10, a group of 600 engineers was able to debug, develop, and deploy the new programming within two years. Contrarily, Microsoft engineers were able to develop and execute the programming on Vista, but it took considerably longer and was a bigger undertaking, with almost 6,000 engineers at hand. What was the difference? According to the study conducted by leadership consulting firm Bain & Company, companies like Apple, Google, and Netflix are 40 percent more productive than the average company. Some may think that this is a product of the hiring pool; big companies generally attract a more talented group of recruits. With unique benefits and prowess in the industry, this must be the case. Wrong. Google and Apple have found a way to answer the most fundamental question in management: How do you balance productivity while maintaining employee satisfaction and commitment? Companies such as Google have approximately the same percentage of “star players” as other companies, but instead of spreading out the talent, they group them dynamically to achieve more throughout the day. This grouping focuses on grouping key players in the most business-critical roles, and is the key to success for the overall company. You’ve heard the saying “You’re only as strong as your weakest link,” and in the case of Apple, there were no weak links, making their productivity extremely high overall. To make matters more complicated, the fast-paced workplace and technology changes, including the diversity of employees and the global marketplace, takes a considerable toll on employee expectations, as do the overall stresses of the business performance. Apple is just one example of a company that figured out one of the pieces to this puzzle, but it is illustrative of what is happening in the workplace all around the globe. Contemporary managers are witnessing changes in technologies, markets, competition, workforce demographics, employee expectations, and ethical standards. At the heart of these changes is the issue of how to manage people effectively. To attain corporate objectives, each manager must discover how to develop and maintain a workforce that can meet today’s needs while getting ready for tomorrow’s challenges. As a result, managers are asking questions such as: How can we meet the international competition? How can we make this organization more effective? How can we better utilize our human resources? How can we create a more satisfying and rewarding work environment for all employees? How can we improve the quality of our products? How can we improve communication and decision-making processes at work? How should we evaluate and reward performance? How can we develop the company leaders of tomorrow? Questions such as these point to the issue of effective management. That is, what can managers do to improve both organizational and employee performance? Effective management requires an in-depth knowledge of financial management, marketing research and consumer behavior, accounting and control practices, manufacturing and production techniques, and quantitative methods. In addition, however, effective management requires “people skills.” That is, a good manager must be able to motivate his employees, to lead skillfully, to make appropriate and timely decisions, to communicate effectively, to organize work, to deal with organizational politics, and to work to develop both employees and the organization as a whole. These issues constitute the subject of this course. We shall examine principles of the behavioral sciences that can help managers improve both their own skills and abilities and those of their subordinates in order to enhance organizational performance and effectiveness. As a prelude to this analysis, we begin with a brief look at the natures of work and of management. Contemporary challenges are discussed. Next, we consider a model of organizational behavior that will serve as a guide throughout the study of management and organizational behavior. We begin with an examination of work.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Nature of Work What is the meaning of work in a societal context? The Meaning of Work What is work, and how do people feel about the work they do? These questions may be answered from several perspectives. Perhaps one of the best ways to understand how people feel about their jobs is simply to ask them. A number of years ago Chicago writer Studs Terkel did exactly that. How did the people he interviewed feel about their jobs? Here are some excerpts from his book Working . S. Terkel, Working (New York: Pantheon, 1974). I’m a dying breed. . . . A laborer. Strictly muscle work . . . pick it up, put it down, pick it up, put it down . . . you can’t take pride any more. You remember when a guy could point to a house he built, how many logs he stacked. He built it and he was proud of it. —Steelworker [p. 1] I changed my opinion of receptionists because now I’m one. It wasn’t the dumb broad at the front desk who took telephone messages. She had to be something else because I thought I was something else. I was fine until there was a press party. We were having a fairly intelligent conversation. Then they asked me what I did. When I told them, they turned around to find other people with name tags. I wasn’t worth bothering with. I wasn’t being rejected because of what I said or the way I talked, but simply because of my function. —Receptionist [p. 57] People ask me what I do, I say, “I drive a garbage truck for the city.” . . . I have nothing to be ashamed of. I put in my eight hours. We make a pretty good salary. I feel I earn my money. . . . My wife’s happy; this is the big thing. She doesn’t look down at me. I think that’s more important than the white-collar guy looking down at me. —Sanitation Truck Driver [p. 149] I’m human. I make mistakes like everybody else. If you want a robot, build machines. If you want human beings, that’s what I am. —Policeman [p. 186] I usually say I’m an accountant. Most people think it’s somebody who sits there with a green eyeshade and his sleeves rolled up with a garter, poring over books, adding things—with glasses. I suppose a certified public accountant has status. It doesn’t mean much to me. Do I like the job or don’t I? That’s important. —Accountant [p. 351] The boss . . . lost his secretary. She got promoted. So they told this old timekeeper she’s to be his secretary-assistant. Oh, she’s in her glory. No more money or anything and she’s doing two jobs all day long. She’s rushin’ and runnin’ all the time, all day. She’s a nervous wreck. And when she asked him to write her up for an award, he refused. That’s her reward for being so faithful, obedient. —Process Clerk [p. 461] Examples such as these—and there are many, many more—show how some employees view their jobs and the work they perform. Obviously, some jobs are more meaningful than others, and some individuals are more easily satisfied than others. Some people live to work, while others simply work to live. In any case, people clearly have strong feelings about what they do on the job and about the people with whom they work. In our study of behavior in organizations, we shall examine what people do, what causes them to do it, and how they feel about what they do. As a prelude to this analysis, however, we should first consider the basic unit of analysis in this study: work itself. What is work, and what functions does it serve in today’s society? Work has a variety of meanings in contemporary society. Often we think of work as paid employment—the exchange of services for money. Although this definition may suffice in a technical sense, it does not adequately describe why work is necessary. Perhaps work could be more meaningfully defined as an activity that produces something of value for other people. This definition broadens the scope of work and emphasizes the social context in which the wage-effort bargain transpires. It clearly recognizes that work has purpose—it is productive. Of course, this is not to say that work is necessarily interesting or rewarding or satisfying. On the contrary, we know that many jobs are dull, repetitive, and stressful. Even so, the activities performed do have utility for society at large. One of the challenges of management is to discover ways of transforming necessary yet distasteful jobs into more meaningful situations that are more satisfying and rewarding for individuals and that still contribute to organizational productivity and effectiveness. Functions of Work We know why work activities are important from an organization’s viewpoint. Without work there is no product or service to provide. But why is work important to individuals? What functions does it serve? First, work serves a rather obvious economic function. In exchange for labor, individuals receive necessary income with which to support themselves and their families. But people work for many reasons beyond simple economic necessity. Second, work also serves several social functions. The workplace provides opportunities for meeting new people and developing friendships. Many people spend more time at work with their co-workers than they spend at home with their own families. Third, work also provides a source of social status in the community. One’s occupation is a clue to how one is regarded on the basis of standards of importance prescribed by the community. For instance, in the United States a corporate president is generally accorded greater status than a janitor in the same corporation. In China, on the other hand, great status is ascribed to peasants and people from the working class, whereas managers are not so significantly differentiated from those they manage. In Japan, status is first a function of the company you work for and how well-known it is, and then the position you hold. It is important to note here that the status associated with the work we perform often transcends the boundaries of our organization. A corporate president or a university president may have a great deal of status in the community at large because of his position in the organization. Hence, the work we do can simultaneously represent a source of social differentiation and a source of social integration. Fourth, work can be an important source of identity and self-esteem and, for some, a means for self-actualization. It provides a sense of purpose for individuals and clarifies their value or contribution to society. As Freud noted long ago, “Work has a greater effect than any other technique of living in binding the individual more closely to reality; in his work he is at least securely attached to a part of reality, the human community.” S. Freud, Lecture XXXIII, New Introductory Lectures on Psychoanalysis (New York: Norton, 1933), p. 34. Work contributes to self-esteem in at least two ways. First, it provides individuals with an opportunity to demonstrate competence or mastery over themselves and their environment. Individuals discover that they can actually do something. Second, work reassures individuals that they are carrying out activities that produce something of value to others—that they have something significant to offer. Without this, the individual feels that they have little to contribute and is thus of little value to society. We clearly can see that work serves several useful purposes from an individual’s standpoint. It provides a degree of economic self-sufficiency, social interchange, social status, self-esteem, and identity. Without this, individuals often experience sensations of powerlessness, meaninglessness, and normlessness—a condition called alienation . In work, individuals have the possibility of finding some meaning in their day-to-day activities—if, of course, their work is sufficiently challenging. When employees are not involved in their jobs because the work is not challenging enough, they usually see no reason to apply themselves, which, of course, jeopardizes productivity and organizational effectiveness. This self-evident truth has given rise to a general concern among managers about declining productivity and work values. In fact, concern about this situation has caused many managers to take a renewed interest in how the behavioral sciences can help them solve many of the problems of people at work. Define work. What functions does work serve in modern society? What is the meaning of work in a societal context? Work will almost inevitably be a large part of your life. An understanding of organizational behavior will aid you in making that part of life more productive and enjoyable for yourself as well those you are in a position to influence. In this course, our objective is to provide sound and relevant insights concerning individuals, groups, and overall organizational systems that will be helpful to you not just as an executive or CEO but also when you are starting your career as an individual contributor or subordinate. Alienation The experience of being isolated from a group or an activity to which one should belong, or in which one should be involved. Work All activity involving mental or physical effort done in order to achieve a purpose or result.", "section": "The Nature of Work", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Changing Workplace How do we recognize and meet the challenges facing managers in the new millennium? It has often been said that the only constant in life is change, and nowhere is this truer than in the workplace. As one recent study concluded, “The United States is a competitive location to the extent that firms operating in the U.S. are able to compete successfully in the global economy while supporting high and rising living standards for the average American. Although the U.S. retains profound competitive strengths—for instance, in higher education and entrepreneurship—those strengths are increasingly threatened by weaknesses in areas such as the tax code, basic education, macroeconomic policies, and regulation.” Michael E. Porter and Jan V. Rivkin, The Looming Challenge to U.S. Competitiveness, Harvard Business Review, March 2012. Companies face a variety of changes and challenges that will have a profound impact on organizational dynamics and performance. In fact, in many ways these changes and challenges will determine who will survive and prosper into the next century and who will not. Among these challenges are the following: The Challenge of International Competition Until the 1980s, many American firms had little in the way of serious international competition. As a result, there was little incentive to innovate and remain efficient and competitive. Many companies became lazy and lost touch with their customers. This situation changed abruptly as companies in Asia and Western Europe developed more sophisticated products and marketing systems and gained significant market shares in home electronics, automobiles, medical equipment, telecommunications, and shipbuilding, to name a few areas. As a result, American companies lost considerable clout—and profitability. In the 1990s and into the new millennium, the lowering of trade barriers and acceptance of trade agreements like NAFTA led corporations to seek less expensive labor overseas. This led to lower costs and the ability to offer products at more competitive prices, but also led to a drop in manufacturing in industries like steel production, a drop in manufacturing of products like iPhones, and the relocation of call centers from the U.S. to India. If we examine corporate behavior during the early decades of the new millennium, it is not difficult to see some of the reasons for the demise. In short, many North American firms lost their industrial competitiveness ; that is, they lost their capacity to compete effectively in global markets, or they chose to locate in foreign countries as a way to broaden their reach and become more competitive. Consider the following examples: World Economic Outlook Database, International Monetary Fund. Retrieved 2018-07-15. During the last year reported, India experienced a 7.5 percent annual growth rate in real GDP while China recorded an increase of 6.7 percent. This is a measure of how economies are progressing. Great Britain, France, and Italy all had close to 2 percent increases. At the same time, however, the United States recorded a 3.8 percent annual increase (and Canada had a 3 percent increase), a larger increase after a lethargic recovery from the 2009 financial crisis. While traditional jobs have shifted to developing countries, countries like the United States and Canada have transformed their economies by incorporating more technology and automation as well as having a greater proportion of the workforce in the service sectors. It is anticipated that the coming decades will continue to bring disruption to traditional workplace skills that will result in challenging workers to continually evolve their skills. Finally, the number of products that were invented in the United States but are now primarily manufactured overseas has increased dramatically—advances in technology are helping the United States regain the top spot in world manufacturing. There had been a significant decline in our manufacturing sector as less expensive labor in markets like India and China led companies to locate factories there. Since 2010, however, the United States has risen from fourth place to second and is expected to claim the spot as the leading nation by 2020. The major reasons for this are: advanced manufacturing capabilities require fewer “line workers,” and having products produced near their major markets reduces transport and time to market. Considering several indicators of the relative competitiveness of economies using seven metrics, the U.S. performs quite well. The seven metrics are institutions, infrastructure, macroeconomic environment, health and primary education, higher education and training, goods market efficiency, and labor market efficiency. When taking all of these factors into consideration (see ), the United States ranks very well and has an environment of stable growth. One challenge is that workers will need to be nimble and evolve as new skills arise and will need to embrace continuous education and training as a way of managing their careers. Global Competitive Index Rank Country/Economy Score Distance from Best Source: Adapted from World Economic Forum, “Global Competitiveness Index,” http://reports.weforum.org/global-competitiveness-index-2017-2018/competitiveness-rankings/#series=GCI, accessed July 19, 2018. 1 Switzerland 5.9 0.00% from best 2 United States 5.9 0.09% from best 3 Singapore 5.7 2.60% from best 4 Netherlands 5.7 3.34% from best 5 Germany 5.7 3.46% from best 6 Hong Kong SAR 5.5 5.56% from best 7 Sweden 5.5 5.78% from best 8 United Kingdom 5.5 5.99% from best 9 Japan 5.5 6.19% from best 10 Finland 5.5 6.29% from best (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) In terms of organizational survival, herein lies what is perhaps management’s biggest challenge: how to become more competitive. Greater competitiveness requires an understanding of individuals, groups, and entire organizational systems. Throughout this course, we shall see numerous examples of how companies from around the world are meeting the challenges of global competition. Particular emphasis will be placed on management practices in other countries as a point of comparison. The Challenge of New Technologies Although it is common to think of “high tech” as applying only to the aerospace and telecommunications industries, advanced technologies can be found throughout most industries. For example, most of us are familiar with the explosive growth in computing. Both hardware and software change so rapidly that it is difficult for many companies to keep up. Personal computers are being replaced by cell phones that are now faster and more powerful than their predecessors. Cloud computing and access to big data and applications transform data into useful information that is increasingly complex and increasingly user friendly. In November of 1971 Intel launched the first microchip. Today, a modern Intel Skylake processor contains around 1.75 billion transistors—half a million of them would fit on a single transistor from the 4004—and collectively they deliver about 400,000 times as much computing muscle. “The Future of Computing,” The Economist, March 12, 2015, https://www.economist.com/leaders/2016/03/12/the-future-of-computing. More and more companies are using computer-based systems and equipment—such as e-mail, real-time messaging and file sharing, PDAs, and cell phones—for communications. As a result, the way in which employees and managers communicate and make decisions is changing dramatically, and the importance of educated and knowledgeable workers is increasing rapidly. Technological changes also can be seen in the increased use of robotics, expert systems, and computer-integrated manufacturing systems, which have changed the way many products are manufactured today. Such changes affect not only production efficiency and product quality but also the nature of jobs. In many industries, the first-line supervisors are disappearing and being replaced by self-managing work teams who assume responsibility for production scheduling, quality control, and even performance appraisals. All of these technological changes require managers who are capable of effectively implementing technological change in the workplace—managers who can adapt to the technological imperative while still maintaining and developing the organization’s human resources. We will examine the role of technology as it relates to organization structure, job design, communication, decision-making, and work-related stress. We will see how some companies successfully adapted to technological change in a way that benefited all parties concerned. Siri Struggles to Keep Up with the Competition Many executives struggle in the ongoing competitive landscape of technology. With fast-paced changes, staying one step ahead as well as being able to pivot quickly to respond to action are two critical elements to successful leadership. Apple Inc. has made its third change in the past year to the leadership of the artificial intelligence voice-assistance system Siri. Due to many factors, including being outperformed by the competition such as Google Assistant and Amazon Inc.’s Alexa, the company decided to pivot and make the change. These two systems have seen incredible growth in 2018, with the Amazon Echo and Google Home claiming each 34 percent of the market. Now John Giannandrea, formerly Google’s head of search and AI, has joined the Apple team and is tasked with getting on the rival’s level from which he came (Verge 2018). He will be challenged not only by having a new culture and company to fit into, but also by finding a good balance on how to innovate in his new role, as well as taking the best practices that he has from his previous role and applying it to boost the success of the Apple artificial intelligence. Keys to his success will be how quickly he can adapt to the new role, learning, adapting, and making changes along the way to bring Apple back to the playing field of artificial intelligence. Question 1: What other challenges would a new executive have coming from a competing company? Question 2: How much change is too much? What cautions should Apple be concerned about with all of the turnover for this position? Sources: Nick Statt, “Apple’s New AI Chief Now Oversees Siri, Core ML, and Machine Learning Teams,” The Verge , July 10, 2018, https://www.theverge.com/2018/7/10/17555652/apple-siri-ai-john-giannandrea-machine-learning-core-ml-teams; Stephen Nellis, “Apple Shifts Responsibility For Siri to Operating System Chief,” Reuters , September 1, 2017, https://www.reuters.com/article/us-apple-siri/apple-shifts-responsibility-for-siri-to-operating-system-chief-idUSKCN1BC65B; Tripp Mickle, Apple Hands Siri Responsibility to Executive Poached from Google,” The Wall Street Journal , July 10, 2018, https://www.wsj.com/articles/apple-hands-siri-responsibilities-to-executive-poached-from-google-1531261759. The Challenge of Increased Quality The challenge of industrial competitiveness incorporates several interrelated factors, including an appropriate product mix, manufacturing efficiency, effective cost controls, investment in research and development, and so forth. Not to be ignored in this pursuit is the quest for increased quality control of the products and services offered in the marketplace. Total Quality Management (TQM) is a term often used to describe comprehensive efforts to monitor and improve all aspects of quality within a firm. BMW established and continues to maintain its reputation in part because customers have come to respect its high level of quality. Quality is also a major reason for the success of many Japanese products in North America. Simply put, if companies are going to compete, renewed efforts must be devoted to enhanced quality assurance. This, too, is a management challenge. How can managers get employees to care about the products they produce or the services they offer? In this book, we will consider both the issue of quality control (what is it?) and mechanisms of ensuring improved product quality (how do we get it?). Moreover, quality control includes several organizational issues. For instance, how can managers get parties who are traditionally independently associated with a product to work together to build a better product? That is, how can they get the design staff, manufacturing engineers, workers, suppliers—and potential customers—to come together and cooperate in developing and manufacturing a superior product? Later in the book we will examine several instances in which such teamwork played a major role in quality improvement. The Challenge of Employee Motivation and Commitment A major hurdle in the pursuit of industrial competitiveness is the traditional adversarial relationship between management and workers. Whether a company is unionized or not, we see situations in which the average employee simply sees no reason to increase output or to improve the quality of existing outputs. Frequently, the company’s reward system restricts, rather than increases, performance. At other times, rewards encourage employees to increase quantity at the expense of quality. Furthermore, North American companies often view their workforce as a variable expense (in contrast to Japan, where the workforce is viewed as a fixed expense) and lay workers off when they are not needed for short-run activities. As a result, returning the favor, employees see little reason to be committed or loyal to their employers. Turnover and absenteeism rates are often unreasonably high, further eroding performance efficiency and effectiveness. If companies are to succeed in an increasingly turbulent environment, managers must discover better ways to develop and motivate employees. A company’s human resources often represent its biggest single asset, and failing to properly nurture this asset leads to suboptimal return on an organization’s resources. Part of solving this problem involves knowing and understanding today’s employees. illustrates the various characteristics employees consider important in their employers. Overall, employees seem to have a fairly positive outlook on their employers. As illustrated in , however, many millennials do not see their tenure lasting for a long period and expect to have another job soon. How Employees View Their Employers Source: Adapted from Deloitte, “2016 Deloitte Millennial Survey,” accessed July 18, 2018, https://www2.deloitte.com/content/dam/Deloitte/global/Documents/About-Deloitte/gx-millenial-survey-2016-exec-summary.pdf. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Millennials and the Workplace Source: Adapted from Deloitte, “2016 Deloitte Millennial Survey,” accessed July 18, 2018, https://www2.deloitte.com/content/dam/Deloitte/global/Documents/About-Deloitte/gx-millenial-survey-2016-exec-summary.pdf. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) This problem is made all the more difficult by the changing nature of occupations. As shown in , we are seeing a sharp increase in the number of technicians, service workers, and sales workers. Growth also can be expected in engineering and managerial positions. These changes require a new look at how such employees are motivated. For example, do we motive an engineer the same way we motivate a sales representative? How do we motivate senior executives as opposed to junior managers? In this book, we shall touch on these issues when we examine approaches to employee motivation. Managers have at their disposal several ways in which to increase employee motivation and performance, and an effective manager learns how and when to use each approach. The Fastest-Growing Occupations Occupation Growth Rate 2016–2026 2017 Median Pay Source: “Fastest Growing Occupations,” Occupational Outlook Handbook, Bureau of Labor Statistics, https://www.bls.gov/ooh/fastest-growing.htm, accessed July 18, 2018. Solar photovoltaic installers 105% $39,490 Wind turbine service technicians 96% $53,580 Home health aides 47% $23,210 Personal care aids 39% $23,110 Physician assistants 37% $104,860 Nurse practitioner 36% $103,880 Statistician 34% $84,060 Physical therapist assistant 31% $57,440 Software developers, applications 31% $101,790 Mathematicians 30% $103,010 Physical therapist aides 29% $25,730 Bicycle repairs 29% $28,390 Medical assistants 29% $32,480 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The Challenge of Managing a Diverse Workforce Historically, the American economy has been dominated by White males. They have filled the vast majority of managerial positions and many of the more important blue-collar jobs, becoming skilled craftsmen. Traditionally, women filled lower-paying clerical positions and often left the workforce to raise their families. Minorities of both genders found considerable barriers to entering the labor market at the higher (and higher-paying) levels. Now, things are changing, and the pace of this change is accelerating. Among other changes, the twenty-first century will also bring major changes in terms of workforce demographics. We will see changes in gender, race, and age. Kaisee Permanente The winner of the E Pluribus Unum Corporate Leadership Award, Kaiser Permanente focuses on the elimination of racial and ethnic health care disparities and has been in the vanguard of efforts to create innovative, scalable approaches that address the cultural and linguistic needs of patients, and thereby improve overall health care quality and outcomes. Its industry-leading training, testing, and certification process for multilingual staff who serve as health care interpreters, as well as for the physicians who speak with patients in languages other than English, helps to improve the quality of patient care while also capitalizing on the organization’s diverse workforce. (Credit: Ted Eytan/ flickr/ Attribution-ShareAlike 2.0 Generic (CC BY-SA 2.0)) For example, we are seeing a drop in the percentage of White American-born male workers in the workplace. Only 15 percent of new entrants into the workforce will be White males. Bureau of labor Statistics, “Labor Force Characteristics by Race and Ethnicity, 2016,” October 2017, https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm. The percentages for non-Whites and immigrants of both genders will increase (see ). In general, there are more women in positions of responsibility in both the public and private sectors and more opportunities for minorities. Some predict that the coming labor shortage will cause many companies to try to retain older workers for longer periods of time, beyond the traditional retirement age. Additionally, the belief that mentally or physically challenged individuals can play productive roles at work is increasing. Such changes bring opportunities for companies but also potential problems of adjustment if not managed intelligently. We will examine several of these issues when we discuss careers and employee development. Employed People by Race and Latino or Hispanic Ethnicity, 2016 Note: People whose ethnicity is identified as Hispanic or Latino may be of any race. Data may not sum to 100 percent because of rounding. Source: U.S. Bureau of Labor Statistics, Current Population Survey (CPS). (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The Challenge of Ethical Behavior Finally, the future will bring a renewed concern with maintaining high standards of ethical behavior in business transactions and in the workplace. Many executives and social scientists see unethical behavior as a cancer working on the fabric of society both in business and beyond. Many are concerned that we face a crisis of ethics in the West that is undermining our competitive strength. This crisis involves business, government, customers, and employees. Especially worrisome is unethical behavior among employees at all levels of the organization. For example, recent reports found that employees and vendors accounted for a higher percentage of thefts than did retail customers. Elaine Pofeldt, “This Crime in the Workplace is Costing US Business $50 Billion a Year,” CNBC , September 12, 2017, https://www.cnbc.com/2017/09/12/workplace-crime-costs-us-businesses-50-billion-a-year.html; and “Shoplifting, other Fraud Cost US Retailers $44 Billion in 2014: Survey,” CNBC, June 24, 2015, https://www.cnbc.com/2015/06/24/shoplifting-other-fraud-cost-us-retailers-44-billion-in-2014-survey.html. Papa John’s Founder under Fire As a manager, and leader, the words and actions you take are incredibly important. John Schnatter, founder and chairman of Papa John’s Pizza, found this out the hard way. During a media training conference call, Schnatter used derogatory comments and racial slurs. This call, although intended to be a role-playing exercise, quickly turned into a bad dream for Schnatter. In response to this action, and having admitted the fault, Schnatter was forced to resign as chairman after the local NAACP branch called for his resignation. In addition, the board of directors decided that he would be removed from all marketing, publicity, and pizza boxes, and they took the stance that “Papa John’s is not an individual. Papa John’s is a pizza company with 120,000 corporate and franchise team members around the world” (Forbes 2018). Shares of stock for Papa John’s soared after the announcement of his resignation, adding $50 million to Schnatter’s total net worth (CNN Money 2018). The values of the company prevailed through the actions of Schnatter, showcasing that despite making a mistake, the commitment to maintaining an ethical standard is still an important value to Schnatter as well as the company overall. Question 1: Do you think the actions of the board of directors were enough to uphold Papa John’s reputation? Question 2: What other actions or types of training should Papa John’s take with their employees in light of the current state of ethical defamation of the company and founder? Sources: Julie Jargon, “Papa John’s Stock Soars After Chairman’s resignation,” The Wall Street Journal , July 12, 2018, https://www.wsj.com/articles/papa-johns-directors-accept-chairmans-resignation-1531404524; Megan Friedman, “John Schnatter Will No longer Be the Face of Papa John’s,” Delish , July 16, 2018, https://www.delish.com/food-news/a22162275/papa-johns-john-schnatter-removed-marketing/; Noah Kirsch, “Papa John’s Founder Resigns, Gains $50 Million in a Day,” Forbes, July 13, 2018, https://www.forbes.com/sites/noahkirsch/2018/07/13/papa-johns-founder-john-schnatter-resigns-net-worth-rises-50-million-in-a-day/#6aaf997f7123; Jordan Valinsky, “Papa John’s Founder John Schnatter Kicked Out of His Office,” CNN Money , July 16, 2018, https://money.cnn.com/2018/07/16/news/companies/papa-johns-office/index.html In addition, we hear about illegal and unethical behavior on Wall Street—pension scandals in which disreputable executives gamble on risky business ventures with employee retirement funds, companies that expose their workers to hazardous working conditions, and blatant favoritism in hiring and promotion practices. Although such practices occur throughout the world, their presence nonetheless serves to remind us of the challenges we face. This challenge is especially difficult because standards for what constitutes ethical behavior lie in a “gray zone” where clear-cut right-or-wrong answers may not always exist. For example, if you were a sales representative for an American company abroad and your foreign competitors used bribes to get business, what would you do? In the United States such behavior is illegal, yet it is perfectly acceptable in other countries. What is ethical here? Similarly, in many countries women are systematically discriminated against in the workplace; it is felt that their place is in the home. In the United States, again, this practice is illegal. If you ran an American company in one of these countries, would you hire women in important positions? If you did, your company might be isolated in the larger business community, and you might lose business. If you did not, you might be violating what most Americans believe to be fair business practices. Effective managers must know how to deal with ethical issues in their everyday work lives; therefore, we will devote parts of this course to the role of ethics in decision-making, the exercise of power, performance appraisals and reward systems, and so forth. Describe the extent and nature of the challenges facing the workplace in the next decade. What can be done about these challenges? How do we recognize and meet the challenges facing managers in the new millennium? The fundamental challenge facing managers is how to achieve performance goals while simultaneously providing for employee welfare and satisfaction. Work may be defined as an activity that produces something of value for other people. Work serves several functions, including economic, social, status, self-esteem, and self-actualization. As managers in today’s environment, several challenges arise, including international competition, new technologies, the need for increased quality, employee motivation and commitment, a diverse workforce, and ethical behavior. These challenges must be met by managers concerned about survival and competitiveness in the future. Ethics Moral principles that govern a person's behavior or the conducting of an activity. Industrial competitiveness The ability to provide products and services more effectively and efficiently than competitors. Technology The application of scientific knowledge for practical purposes.", "section": "The Changing Workplace", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Nature of Management What is expected of a manager? If organizations are to be successful in meeting these challenges, management must lead the way. With effective management, contemporary companies can accomplish a great deal toward becoming more competitive in the global environment. On the other hand, ineffective management dooms the organization to mediocrity and sometimes outright failure. Because of this, we turn now to a look at the nature of management. However, we want to point out that even though our focus is on managers, what we discuss is also relevant to the actions of nonmanagers. On the basis of this examination, we should be ready to begin our analysis of what managers can learn from the behavioral sciences to improve their effectiveness in a competitive environment. What Is Management? Many years ago, Mary Parker Follett defined management as “the art of getting things done through people.” A manager coordinates and oversees the work of others to accomplish ends they could not attain alone. Today this definition has been broadened. Management is generally defined as the process of planning, organizing, directing, and controlling the activities of employees in combination with other resources to accomplish organizational objectives. In a broad sense, then, the task of management is to facilitate the organization’s effectiveness and long-term goal attainment by coordinating and efficiently utilizing available resources. Based on this definition, it is clear that the topics of effectively managing individuals, groups, or organizational systems is relevant to anyone who must work with others to accomplish organizational objectives. Management exists in virtually all goal-seeking organizations, whether they are public or private, large or small, profit-making or not-for-profit, socialist or capitalist. For many, the mark of an excellent company or organization is the quality of its managers. Managerial Responsibilities An important question often raised about managers is: What responsibilities do managers have in organizations? According to our definition, managers are involved in planning, organizing, directing, and controlling. Managers have described their responsibilities that can be aggregated into nine major types of activities. These include: Long-range planning . Managers occupying executive positions are frequently involved in strategic planning and development. Controlling . Managers evaluate and take corrective action concerning the allocation and use of human, financial, and material resources. Environmental scanning . Managers must continually watch for changes in the business environment and monitor business indicators such as returns on equity or investment, economic indicators, business cycles, and so forth. Supervision . Managers continually oversee the work of their subordinates. Coordinating . Managers often must coordinate the work of others both inside the work unit and out. Customer relations and marketing . Certain managers are involved in direct contact with customers and potential customers. Community relations . Contact must be maintained and nurtured with representatives from various constituencies outside the company, including state and federal agencies, local civic groups, and suppliers. Internal consulting. Some managers make use of their technical expertise to solve internal problems, acting as inside consultants for organizational change and development. Monitoring products and services . Managers get involved in planning, scheduling, and monitoring the design, development, production, and delivery of the organization’s products and services. As we shall see, not every manager engages in all of these activities. Rather, different managers serve different roles and carry different responsibilities, depending upon where they are in the organizational hierarchy. We will begin by looking at several of the variations in managerial work. Variations in Managerial Work Although each manager may have a diverse set of responsibilities, including those mentioned above, the amount of time spent on each activity and the importance of that activity will vary considerably. The two most salient perceptions of a manager are (1) the manager’s level in the organizational hierarchy and (2) the type of department or function for which they are responsible. Let us briefly consider each of these. Management by Level. We can distinguish three general levels of management: executives, middle management , and first-line management (see ). Executive managers are at the top of the hierarchy and are responsible for the entire organization, especially its strategic direction. Middle managers, who are at the middle of the hierarchy, are responsible for major departments and may supervise other lower-level managers. Finally, first-line managers supervise rank-and-file employees and carry out day-to-day activities within departments. Levels in the Management Hierarchy (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) shows differences in managerial activities by hierarchical level. Senior executives will devote more of their time to conceptual issues, while first-line managers will concentrate their efforts on technical issues. For example, top managers rate high on such activities as long-range planning , monitoring business indicators, coordinating, and internal consulting. Lower-level managers, by contrast, rate high on supervising because their responsibility is to accomplish tasks through rank-and-file employees. Middle managers rate near the middle for all activities. We can distinguish three types of managerial skills: R. Katz, “Skills of an Effective Administrator,” Harvard Business Review, September-October 1974, pp. 34–56. Technical skills . Managers must have the ability to use the tools, procedures, and techniques of their special areas. An accountant must have expertise in accounting principles, whereas a production manager must know operations management. These skills are the mechanics of the job. Human relations skills . Human relations skills involve the ability to work with people and understand employee motivation and group processes. These skills allow the manager to become involved with and lead his or her group. Conceptual skills . These skills represent a manager’s ability to organize and analyze information in order to improve organizational performance. They include the ability to see the organization as a whole and to understand how various parts fit together to work as an integrated unit. These skills are required to coordinate the departments and divisions successfully so that the entire organization can pull together. As shown in , different levels of these skills are required at different stages of the managerial hierarchy. That is, success in executive positions requires far more conceptual skill and less use of technical skills in most (but not all) situations, whereas first-line managers generally require more technical skills and fewer conceptual skills. Note, however, that human or people skills remain important for success at all three levels in the hierarchy. Difference in Skills Required for Successful Management According to Level in the Hierarchy (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Management by Department or Function. In addition to level in the hierarchy, managerial responsibilities also differ with respect to the type of department or function. There are differences found for quality assurance, manufacturing, marketing, accounting and finance, and human resource management departments. For instance, manufacturing department managers will concentrate their efforts on products and services, controlling, and supervising. Marketing managers, in comparison, focus less on planning, coordinating, and consulting but more on customer relations and external contact. Managers in both accounting and human resource management departments rate high on long-range planning, but will spend less time on the organization’s products and service offerings. Managers in accounting and finance are also concerned with controlling and with monitoring performance indicators, while human resource managers provide consulting expertise, coordination, and external contacts. The emphasis on and intensity of managerial activities varies considerably by the department the manager is assigned to. At a personal level, knowing that the mix of conceptual, human, and technical skills changes over time and that different functional areas require different levels of specific management activities can serve at least two important functions. First, if you choose to become a manager, knowing that the mix of skills changes over time can help you avoid a common complaint that often young employees want to think and act like a CEO before they have mastered being a first-line supervisor. Second, knowing the different mix of management activities by functional area can facilitate your selection of an area or areas that best match your skills and interests. In many firms, managers are rotated through departments as they move up in the hierarchy. In this way they obtain a well-rounded perspective on the responsibilities of the various departments. In their day-to-day tasks they must emphasize the right activities for their departments and their managerial levels. Knowing what types of activity to emphasize is the core of the manager’s job. In any event, we shall return to this issue when we address the nature of individual differences in the next chapter. The Twenty-First Century Manager We discussed above many of the changes and challenges facing organizations in the twenty-first century. Because of changes such as these, the managers and executives of tomorrow will have to change their approaches to their jobs if they are to succeed in meeting the new challenges. In fact, their profiles may even look somewhat different than they often do today. Consider the five skills that Fast Company predicts that successful future managers, compared to the senior manager in the year 2000, will need. The five skills are: the ability to think of new solutions, being comfortable with chaos, an understanding of technology, high emotional intelligence, and the ability to work with people and technology together. For the past several decades, executive profiles have typically looked like this: The person started out in finance with an undergraduate degree in accounting, then methodically worked their way up through the company from the controller’s office in a division, to running that division, to the top job. The military background shows. They are used to giving orders—and to having them obeyed. As head of the philanthropic efforts, they are important in the community. However, the first time the individual traveled overseas on business was as chief executive. Computers, which became ubiquitous, make them nervous. J. Lindzon, “Five Skills That You’ll Need to Lead the Company of the Future,” Fast Company, May 18, 2017, https://www.fastcompany.com/40420957/five-skills-youll-need-to-lead-the-company-of-the-future; A. Bennett, “Going Global: The Chief Executives in the Year 2000 Are Likely to Have Had Much Foreign Experience,” Wall Street Journal, February 27, 1989, p. A–4. Now compare this with predictions about what a twenty-first-century executive will look like: Their undergraduate degree might be in French literature, but they also have a joint MBA/engineering degree. The individual started in research and was quickly picked out as a potential CEO. They are able to think creatively and thrives in a chaotic environment. They zigzagged from research to marketing to finance, are comfortable with technology and people, and have a high degree of emotional intelligence. The executive proved valuable in Brazil by turning around a failing joint venture. This person speaks multiple languages and is on a first-name basis with commerce ministers in half a dozen countries. Clearly, the future holds considerable excitement and promise for future managers and executives who are properly prepared to meet the challenges. How do we prepare them? One study suggested that the manager of the future must be able to fill at least the following four roles: Jacob Morgan, “5 Qualities of the Modern Manager,” Forbes, July 23, 2013, https://www.forbes.com/sites/jacobmorgan/2013/07/23/5-must-have-qualities-of-the-modern-manager/#644a2b6a3a0b. Global strategist. Executives of the future must understand world markets and think internationally. They must have a capacity to identify unique business opportunities and then move quickly to exploit them. Master of technology. Executives and managers of the future must be able to get the most out of emerging technologies, whether these technologies are in manufacturing, communications, marketing, or other areas. Leadership that embraces vulnerability. The successful executive of the future will understand how to cut through red tape to get a job done, how to build bridges with key people from highly divergent backgrounds and points of view, and how to make coalitions and joint ventures work. Follow-from-the-front motivator. Finally, the executive of tomorrow must understand group dynamics and how to counsel, coach, and command work teams and individuals so they perform at their best. Future organizations will place greater emphasis on teams and coordinated efforts, requiring managers to understand participative management techniques. Great communicator. To this list of four, we would add that managers of the future must be great communicators. They must be able to communicate effectively with an increasingly diverse set of employees as well as customers, suppliers, and community and government leaders. Whether these predictions are completely accurate is difficult to know. Suffice it to say that most futurists agree that the organizational world of the twenty-first century will likely resemble, to some extent, the portrait described here. The task for future managers, then, is to attempt to develop these requisite skills to the extent possible so they will be ready for the challenges of the next decade. Define management. How does the nature of management change according to one’s level and function in the organization? What is expected of a manager? Management is the process of planning, organizing, directing, and controlling the activities of employees in combination with other resources to accomplish organizational goals. Managerial responsibilities include long-range planning, controlling, environmental scanning, supervision, coordination, customer relations, community relations, internal consulting, and monitoring of products and services. These responsibilities differ by level in the organizational hierarchy and by department or function. The twenty-first-century manager will differ from most current managers in four ways. In essence, they will be a global strategist, a master of technology, a good politician, and a premier leader-motivator. Executive managers Generally, a team of individuals at the highest level of management of an organization. First-line management The level of management directly managing nonmanagerial employees. Long-range planning A process of setting goals that outlines the path for the company's future. Management The process of planning, organizing, directing, and controlling the activities of employees in combination with other resources to accomplish organizational objectives. Middle management The managers in an organization at a level just below that of senior executives.", "section": "The Nature of Management", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "A Model of Organizational Behavior and Management What is the role of the behavioral sciences in management and organizations? A major responsibility—perhaps the major responsibility—of managers is to make organizations operate effectively. Bringing about effective performance, however, is no easy task. As Nadler and Tushman note: Understanding one individual’s behavior is challenging in and of itself; understanding a group that’s made up of different individuals and comprehending the many relationships among those individuals is even more complex. Imagine, then, the mind-boggling complexity of a large organization made up of thousands of individuals and hundreds of groups with myriad relationships among these individuals and groups. D. Nadler and M. Tushman, “A Model for Diagnosing Organizational Behavior,” Organizational Dynamics, 1980, p. 35. Despite this difficulty, however, organizations must be managed. Nadler and Tushman continue: Ultimately the organization’s work gets done through people, individually or collectively, on their own or in collaboration with technology. Therefore, the management of organizational behavior is central to the management task—a task that involves the capacity to understand the behavior patterns of individuals, groups, and organizations, to predict what behavioral responses will be elicited by various managerial actions, and finally to use this understanding and these predictions to achieve control . Ibid. The work of society is accomplished largely through organizations, and the role of management is to see to it that organizations perform this work. Without it, the wheels of society would soon grind to a halt. What Is Organizational Behavior? The study of the behavior of people in organizations is typically referred to as organizational behavior . Here, the focus is on applying what we can learn from the social and behavioral sciences so we can better understand and predict human behavior at work. We examine such behavior on three levels—the individual, the group, and the organization as a whole. In all three cases, we seek to learn more about what causes people—individually or collectively—to behave as they do in organizational settings. What motivates people? What makes some employees leaders and others not? Why do groups often work in opposition to their employer? How do organizations respond to changes in their external environments? How do people communicate and make decisions? Questions such as these constitute the domain of organizational behavior and are the focus of this course. To a large extent, we can apply what has been learned from psychology, sociology, and cultural anthropology. In addition, we can learn from economics and political science. All of these disciplines have something to say about life in organizations. However, what sets organizational behavior apart is its particular focus on the organization (not the discipline) in organizational analysis (see ). Thus, if we wish to examine a problem of employee motivation, for example, we can draw upon economic theories of wage structures in the workplace. At the same time, we can also draw on the psychological theories of motivation and incentives as they relate to work. We can bring in sociological treatments of social forces on behavior, and we can make use of anthropological studies of cultural influences on individual performance. It is this conceptual richness that establishes organizational behavior as a unique applied discipline. And throughout our analyses, we are continually concerned with the implications of what we learn for the quality of working life and organizational performance. We always look for management implications so the managers of the future can develop more humane and more competitive organizations for the future. Origins of Organizational Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) For convenience, we often differentiate between micro- and macro-organizational behavior. Micro-organizational behavior is primarily concerned with the behavior of individuals and groups, while macro-organizational behavior (also referred to as organization theory ) is concerned with organization-wide issues, such as organization design and the relations between an organization and its environment. Although there are times when this distinction is helpful, it is always important to remember that in most instances we learn the most when we take a comprehensive view of organizational behavior and integrate these two perspectives. That is, issues such as organization structure can influence employee motivation. Hence, by keeping these two realms separate we lose valuable information that can help us better understand how to manage organizations. Invo new Hire Xinyu Liu was hired as the studio as a designer at Invo, a Massachusetts-based firm. Prior to joining Invo, she was a user experience researcher at Samsung, where she investigated how to apply future technologies in everyday living. Changing behavior for good was a key component of the R&D work, leveraging invisible sensing tech, devising emotional effects, and crafting just-in-time graphic communication. Her wide-ranging skills, from analyzing social behavior to 3D modeling to electronics to UI design, are well-suited for the multi-domain projects at Invo. As part of the employee selection process, the hiring managers at Invo needed to recognize that their employees come from various backgrounds and have varying abilities and skills, differing motivational levels, and different ambitions. Within the organizational context, they needed to consider how Xinyu would fit on the team in the areas of communication, decision-making, and leadership, and how she would handle power and organizational politics as she carried out her responsibilities. (Credit: Juhan Sonin/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Building Blocks of Organizations Understanding the behavior of people at work is fundamental to the effective management of an organization. Obviously, a number of factors come together to determine this behavior and its organizational consequences. In order to understand the origins and characteristics of these factors, it is necessary to have a model that organizes and simplifies the variables involved. We offer such a model here in the hope that it will bring some order to the study of this subject. The model can be considered in two parts (see ). A Model of Management and Organizational Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The first part of the model is the simple recognition of organizational inputs and outcomes. That is, organizations receive inputs from the external environment in the form of capital, raw materials, labor, community or government support, and so forth. In addition, organizations experience or produce certain outcomes, including (1) organizational goal attainment, (2) group performance and effectiveness, and (3) individual performance and effectiveness. Thus, organizations and the people in them exist in a constant state of flux, receiving and transforming inputs from the environment and returning those transformed inputs in the form of finished goods and services, return on stockholders’ equity, salaries that are paid to employees, and so forth. It is, in short, a dynamic system. The second aspect of the model is the organization itself and all of its parts. One way to understand the complexity of organizations is to think of them simply as a set of building blocks, including: Individuals and groups. Organizations are collectives of individuals and groups working to pursue common objectives. Their members come from various backgrounds and have varying abilities and skills, differing motivational levels, and different ambitions. Within the organizational context, these people must communicate, make decisions, show leadership, and handle power and organizational politics as they carry out their assigned activities. Tasks and technology. In addition to variations among individuals and groups, we must recognize variations in the technology of the workplace. That is, how does the work actually get done? Technology includes both the actual design of jobs and the tools and techniques used in manufacture (e.g., robotics and expert systems). Organization design. Putting together these factors—individuals and groups and tasks—is the subject of organization design . That is, how do we structure an organization so it effectively coordinates and controls employee behavior to facilitate performance? Organizational processes. In addition to people, machines, and structure, we must recognize a series of organizational processes , such as leadership, communication, decision-making, power and politics, and so forth. The processes largely determine the nature and quality of interpersonal and intergroup relations within the workplace and, as such, influence ultimate organizational performance. Management. Finally, the glue that holds these building blocks together is the character of management. Throughout this text, we shall see numerous examples of how the degree of managerial effectiveness and prowess have determined the success or failure of a venture. We shall take a managerial view throughout our survey of organizational behavior. There have been many attempts to provide a differentiation between leadership and management over time. While they are not the same thing, they are necessarily linked, and complementary. Any effort to separate the two is likely to cause more problems than it solves and as business evolved the content of leadership and management has changed. The emergence of the “knowledge worker,” and the profound differences that this causes the way business is organized. With the rise of the knowledge worker, one does not ‘manage’ people, and instead the task is to lead people and the goal is to make productive the specific strengths and knowledge of every individual. These five variables, then, will constitute the primary ingredients of this book. We shall proceed sequentially, beginning with individual behavior and moving to group and intergroup behavior and finally to organization design and structure. On the basis of this, we will turn to a consideration of several of the more important organizational processes. Finally, we will look to the future and examine ways that organizations can continue to develop and improve their workforces and the organization as a whole. Throughout, the roles of technology and management will be considered. Also, throughout, we will blend theory with research and practice. Discuss the role of management in the larger societal context. What do you think the managers of the future will be like? Identify what you think are the critical issues facing contemporary management. Explain. What is the role of the behavioral sciences in management and organizations? Organizational behavior is the study of people in organizations. It can be studied on a micro level, which focuses on individual or group behavior, or on a macro level, which focuses on organization-wide actions and events. A model of organizational behavior is presented, consisting of five building blocks: individuals and groups, tasks and technology, organization design, organizational processes, and management. Chapter Review Questions Define work . What functions does work serve in modern society? Describe the extent and nature of the challenges facing the workplace in the next decade. What can be done about these challenges? Define management. How does the nature of management change according to one’s level and function in the organization? Discuss the role of management in the larger societal context. What do you think the managers of the future will be like? Identify what you think are the critical issues facing contemporary management. Explain. Critical Thinking Case New Management Challenges for the New Age Today’s news is littered with scandals, new allegations of sexual assault, and tragedy. Since 2017 and the #metoo movement, stemming from the Harvey Weinstein scandal, more and more public figures have been put into the spotlight to defend themselves against allegations from women around the globe. Not only publicly, but privately in companies around the world, there have been firings and investigations into misconduct from coworkers, managers, and CEOs. It is a relevant topic that is getting long-overdue publicity and encouraging more men and women to come forward to discuss openly rather than hide the events and injustices of the past. Other events showcase the tumultuous and on-edge society we are living in, such as the Charlottesville, VA, attack that left one dead and 19 injured when a person drove a car through a crowd of protestors during a White nationalist gathering. With unanticipated events on a daily business, it is important for companies to take a stand against racial hatred and harassment of any kind, and to have firm policies when such events occur. Take Netflix, for example, who in July 2018 fired their chief communications officer for saying the “N-word” in full form. This event occurred during an internal meeting in which the speaker was not directing the slur at anyone specific, but claimed it was being made as an emphatic point about offensive words in comedy programming. The “Netflix way,” the culture that is built around radical candor and transparency, was put to the test during this occurrence. The offender, Jonathan Friedland, attempted to apologize for his misdeed, hoping it would fade away and his apology would be accepted. However, it didn’t work that way; instead, the anger was palpable between coworkers and eventually led to the firing of Friedland after a few months of inaction. Netflixers are given a high level of freedom and responsibility within their “Netflix way” culture. Blunt feedback is encouraged, and trust and discretion are the ultimate gatekeeper, as employees have access to sensitive information and are ultimately trusted for how they expense items and take vacation time. In the insanely fast-paced streaming-services industry, it is hard to keep this culture at a premium, but it is imperative for the success of the company overall. “As you scale a company to become bigger and bigger, how do you scale that kind of culture?” said Colin Estep, a former senior engineer who left voluntarily in 2016. “I don’t know that we ever had a good answer.” In order to keep up, sometimes the company is seen as harsh in their tactics to keep the best of the best. “I think we’re transparent to a fault in our culture and that can come across as cutthroat,” said Walta Nemariam, an employee in talent acquisition at Netflix. Netflix has stayed true to their cultural values despite the pressures and sometimes negative connotations associated with this “cutthroat” environment. Their ability to remain agile, while displaying no tolerance for societal injustices, puts them at the forefront of new-age companies. It is a difficult pace to stay in line with, but it seems that they are keeping in stride and remaining true to who they are, for now. Questions: How has the current cultural environment of our country shaped the way that companies are looking at their own corporate cultural standards? What are the potential downfalls and positive influences of the “Netflix way”? How does Netflix’s internal culture negatively or positively affect their ability to stay competitive and deliver cutting-edge content? Sources: B. Stelter, “The Weinstein Effect: Harvey Weinstein scandal sparks movements in Hollywood and beyond,” CNN Business, October 20, 2017, https://money.cnn.com/2017/10/20/media/weinstein-effect-harvey-weinstein/; L. Hertzler, “Talking #MeToo, one year after bombshell Weinstein allegations,” Penn Today, October 30, 2018, https://penntoday.upenn.edu/news/talking-me-too-one-year-later; S. Ramachandaran and J. Flint, “At Netflix, Radical Transparency and Blunt Firings Unsettle the Ranks,” Wall Street Journal, October 25, 2018, https://www.wsj.com/articles/at-netflix-radical-transparency-and-blunt-firings-unsettle-the-ranks-1540497174. Macro-organizational behavior Macro-organizational behavioral research steps back and looks at an organization as a whole. Micro-organizational behavior Micro-organizational behavioral studies focus on individual and group dynamics within an organization. Organizational design A formal methodology that identifies dysfunctional aspects of workflow, procedures, structures and systems, and then realigns them to fit current business goals and develops plans to implement change. Organization theory The study of organization designs and organization structures, relationship of organizations with their external environment, and the behavior of managers and workers within organizations. Organizational behavior The study of the actions and attitudes of individuals and groups toward one another and toward the organization as a whole. Organizational processes The activities that establish the business goals of the organization and develop processes , product and resource assets that when used will help to achieve business goals. Theory A set of principles on which the practice of an activity is based.", "section": "A Model of Organizational Behavior and Management", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Cooking (Credit: US Army Africa/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do managers and organizations appropriately select individuals for particular jobs? How do people with different abilities, skills, and personalities build effective work teams? How do managers and employees deal effectively with individual differences in the workplace? How can organizations foster a work environment that allows employees an opportunity to develop and grow? How do managers know how to get the best from each employee? What is the role of ethical behavior in managerial actions? How do you manage and do business with people from different cultures? Building Back Trust on the Back End One institution that has been around for generations is banking. However, many individuals have lost faith in the banking system, and who’s to blame them? Big banks have let the general consumer down with security breaches and countless stories of scandals. One glaring example is Wells Fargo & Co., who are still recovering their brand from their admission of creating nearly two million accounts for customers without their permission. But this problem is not new. The approach to bolstering this trust factor is, however, taking on a new perspective with some quick adaptation and managerial foresight. One CEO, Cathie Mahon, chief executive officer of the National Federation of Community Development Credit Unions, is not taking the disparities between credit unions and big banks lying down. Credit unions have always operated differently from big banks, and one key factor is that they are nonprofit while their big-bank counterparts are for-profit enterprises. This also can mean that they offer higher interest rates on deposits due to their size. Mahon has begun a keen undertaking to educate and empower low-income residents about financial resources. Her most recent endeavor is to provide a platform called CU Impact that keeps customers more informed about their balances, creates more trustworthy auto-pay features, more information delivered at ATMs as well. The improvements to the back-end reliability within the credit union system sustain the small, community feel of the credit union, while providing powerful, trustworthy systems that restore faith in their business. Her willingness to embrace technology and embrace differences of customers, employees, and the company structure overall made her the key to success for the future of their business. Sources: Cohen, Arianne, “The CEO Who’s Leveling the Playing Field Between Credit Unions and Big Banks,” Bloomberg Businessweek , July 9, 2018, https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-07-09/the-ceo-who-s-leveling-the-playing-field-between-credit-unions-and-big-banks; Koren, James Rufus, “It’s been a year since the Wells Fargo scandal broke—and new problems are still surfacing,” Los Angeles Times , September 8, 2017, http://www.latimes.com/business/la-fi-wells-fargo-one-year-20170908-story.html.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Individual and Cultural Factors in Employee Performance How do managers and organizations appropriately select individuals for particular jobs? As we can see in the example of Cathie Mahon, our unique personal characteristics can have a dramatic influence on both individual behavior and the behavior of those around us. To succeed in any managerial position, it is necessary to have the appropriate skills and abilities for the situation. Moreover, when selecting subordinates, managers have similar concerns. In short, individual differences can play a major role in how well someone performs on the job. They can even influence whether someone gets the job in the first place. Because of this, we begin this section with a look at individual differences in the workplace. Several factors can be identified that influence employee behavior and performance. One early model of job performance argued simply that performance was largely a function of ability and motivation . V.H. Vroom, Work and Motivation (New York: Wiley, 1964). Using this simple model as a guide, we can divide our discussion of individual factors in performance into two categories: those that influence our capacity to respond and those that influence our will or desire to respond . The first category includes such factors as mental and physical abilities, personality traits, perceptual capabilities, and stress-tolerance levels. The second category includes those variables dealing with employee motivation. Both of these sets of factors are discussed in this part of the book as a prelude to more complex analyses of overall organizational performance. Specifically, we begin our analysis in this chapter with a look at individual differences, including employee abilities and skills, personality variables, and work values. We will also examine the nature of culture and cultural diversity as it affects behavior in organizations both at home and abroad. Later we look at perception and job attitudes, and we review basic learning and reinforcement techniques. The basic theories of employee motivation are then introduced, including the concept of employee needs. More complex cognitive models of motivation will be examined, and finally, we review contemporary approaches to performance appraisals and reward systems in organizations. All told, this coverage aims to introduce the reader to the more salient aspects of individual behavior as they relate to organizational behavior and effectiveness. What are the various abilities and skills that should be considered when hiring employees? How should the personality differences and work values be taken into account when selecting employees? What is the role of cultural diversity in selecting employees? How do managers and organizations appropriately select individuals for particular jobs? Because people enter organizations with preset dispositions, it is important to be able to analyze important individual characteristics, effectively select individuals, and appropriately match them to their jobs. However, this must be done carefully in light of both ethical and legal issues that face managers today.", "section": "Individual and Cultural Factors in Employee Performance", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Employee Abilities and Skills How do people with different abilities, skills, and personalities build effective work teams? We begin with a look at employee abilities and skills . Abilities and skills generally represent those physical and intellectual characteristics that are relatively stable over time and that help determine an employee’s capability to respond. Recognizing them is important in understanding organizational behavior, because they often bound an employee’s ability to do the job. For example, if a clerk-typist simply does not have the manual dexterity to master the fundamentals of typing or keyboard entry, her performance will likely suffer. Similarly, a sales representative who has a hard time with simple numerical calculations will probably not do well on the job. Mental Abilities It is possible to divide our discussion of abilities and skills into two sections: mental abilities and physical abilities. Mental abilities are an individual’s intellectual capabilities and are closely linked to how a person makes decisions and processes information. Included here are such factors as verbal comprehension, inductive reasoning, and memory. A summary is shown in . Dimensions of Mental Abilities Verbal comprehension . The ability to understand the meanings of words and their relations to each other. Word fluency . The ability to name objects or use words to form sentences that express an idea. Number aptitude . The ability to make numerical calculations speedily and accurately. Inductive reasoning . The ability to discover a rule or principle and apply it to the solution of a problem. Memory . The ability to remember lists of words and numbers and other associations. Spatial aptitude . The ability to perceive fixed geometric figures and their relations with other geometric figures. Perceptual speed . The ability to perceive visual details quickly and accurately. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) From a managerial standpoint, a key aspect of mental ability is cognitive complexity. Cognitive complexity represents a person’s capacity to acquire and sort through various pieces of information from the environment and organize them in such a way that they make sense. People with high cognitive complexity tend to use more information—and to see the relationships between aspects of this information—than people with low cognitive complexity. For example, if a manager was assigned a particular problem, would they have the capacity to break the problem down into its various facets and understand how these various facets relate to one another? A manager with low cognitive complexity would tend to see only one or two salient aspects of the problem, whereas a manager with higher cognitive complexity would understand more of the nuances and subtleties of the problem as they relate to each other and to other problems. People with low cognitive complexity typically exhibit the following characteristics: R.J. Ebert and T.R. Mitchell, Organization Decision Processes: Concepts and Analysis (New York: Crane, Russak, 1975), p. 81. They tend to be categorical and stereotypical. Cognitive structures that depend upon simple fixed rules of integration tend to reduce the possibility of thinking in terms of degrees. Internal conflict appears to be minimized with simple structures. Since few alternative relationships are generated, closure is quick. Behavior is apparently anchored in external conditions. There is less personal contribution in simple structures. Fewer rules cover a wider range of phenomena. There is less distinction between separate situations. On the other hand, people with high levels of cognitive complexity are typically characterized by the following: Ibid. Their cognitive system is less deterministic. Numerous alternative relationships are generated and considered. The environment is tracked in numerous ways. There is less compartmentalization of the environment. The individual utilizes more internal processes. The self as an individual operates on the process. Research on cognitive complexity has focused on two important areas from a managerial standpoint: leadership style and decision-making. In the area of leadership, it has been found that managers rated high on cognitive complexity are better able to handle complex situations, such as rapid changes in the external environment. Moreover, such managers also tend to use more resources and information when solving a problem and tend to be somewhat more considerate and consultative in their approach to managing their subordinates. T.R. Mitchell, “Cognitive Complexity and Leadership Style,” Journal of Personality and Social Psychology, 1970, 16, pp. 166–174. In the area of decision-making, fairly consistent findings show that individuals with high cognitive complexity (1) seek out more information for a decision, (2) actually process or use more information, (3) are better able to integrate discrepant information, (4) consider a greater number of possible solutions to the problem, and (5) employ more complex decision strategies than individuals with low cognitive complexity. H. M. Schroder, M. H. Driver, and S. Streufert, Human Information Processing (New York: Holt, Rinehart and Winston, 1967). Physical Abilities The second set of variables relates to someone’s physical abilities . Included here are both basic physical abilities (for example, strength) and psychomotor abilities (such as manual dexterity, eye-hand coordination, and manipulation skills). These factors are summarized in . E. J. McCormick and J. Tiffin, Industrial Psychology (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1976). Considering both mental and physical abilities helps one understand the behavior of people at work and how they can be better managed. The recognition of such abilities—and the recognition that people have different abilities—has clear implications for employee recruitment and selection decisions; it brings into focus the importance of matching people to jobs. For example, Florida Power has a 16-hour selection process that involves 12 performance tests. Over the test period of a couple of years, 640 individuals applied for “lineperson” jobs. Of these, 259 were hired. As a consequence of the new performance tests and selection process, turnover went from 43 percent to 4.5 percent, and the program saved net $1 million. Dale Feuer & Chris Lee. 1988. The Kaizen Connection: How Companies Pick Tomorrow’s Workers. Training. May, 23–35. In addition to selection, knowledge of job requirements and individual differences is also useful in evaluating training and development needs. Because human resources are important to management, it is imperative that managers become more familiar with the basic characteristics of their people. Dimensions of Physical Abilities Physical Abilities Dynamic strength . The ability to exert muscular force repeatedly or continuously for a period of time. Trunk strength . The ability to exert muscular strength using the back and abdominal muscles. Static strength . The amount of continuous force one is capable of exerting against an external object. Explosive strength . The amount of force one is capable of exerting in one or a series of explosive acts. Extent flexibility . The ability to move the trunk and back muscles as far as possible. Dynamic flexibility . The ability to make rapid and repeated flexing movements. Gross body coordination . The ability to coordinate the simultaneous actions of different parts of the body. Equilibrium . The ability to maintain balance and equilibrium in spite of disruptive external forces. Stamina . The ability to continue maximum effort requiring prolonged effort over time; the degree of cardiovascular conditioning. Psychomotor Abilities Control precision. The ability to make fine, highly controlled muscular movements needed to adjust a control mechanism. Multilimb coordination . The ability to coordinate the simultaneous movement of hands and feet. Response orientation . The ability to make an appropriate response to a visual signal indicating a direction. Rate control . The ability to make continuous anticipatory motor adjustments in speed and direction to follow a continuously moving target. Manual dexterity . The ability to make skillful and well-directed arm-hand movements in manipulating large objects quickly. Finger dexterity . The ability to make skillful and controlled manipulations of small objects. Arm-hand steadiness . The ability to make precise arm-hand movements where steadiness is extremely important, and speed and strength are relatively unimportant. Reaction time. How quickly a person can respond to a single stimulus with a simple response. Aiming. The ability to make highly accurate, restricted hand movements requiring precise eye-hand coordination. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Why should abilities and skills be taken into account when selecting employees? Describe the components of mental abilities, cognitive complexity, physical ability, and psychomotor abilities. How do people with different abilities, skills, and personalities build effective work teams? Ability refers to one’s capacity to respond, whereas motivation refers to one’s desire to respond. Abilities can be divided into mental abilities and physical abilities. Personality represents a stable set of characteristics and tendencies that determines the psychological behavior of people. Personality development is influenced by several factors, including physiological, cultural, family and group, role, and situational determinants. Cognitive complexity Represents a person’s capacity to acquire and sort through various pieces of information from the environment and organize them in such a way that they make sense. Mental abilities An individual’s intellectual capabilities and are closely linked to how a person makes decisions and processes information. Included here are such factors as verbal comprehension, inductive reasoning, and memory. Physical abilities Basic functional abilities such as strength, and psychomotor abilities such as manual dexterity, eye-hand coordination, and manipulation skills. Psychomotor abilities Examples are manual dexterity, eye-hand coordination, and manipulation skills.", "section": "Employee Abilities and Skills", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Personality: An Introduction How do managers and employees deal effectively with individual differences in the workplace? The second individual difference variable deals with the concept of personality. We often hear people use and misuse the term personality . For example, we hear that someone has a “nice” personality. For our purposes, we will examine the term from a psychological standpoint as it relates to behavior and performance in the workplace. To do this, let us start with a more precise definition of the concept. Definition of Personality Personality can be defined in many ways. Perhaps one of the more useful definitions for purposes of organizational analysis is offered by Salvatore Maddi, who defines personality as follows: “. . . a stable set of characteristics and tendencies that determine those communalities and differences in the psychological behavior (thoughts, feelings, and actions) of people that have continuity in time and that may not be easily understood as the sole result of the social and biological pressures of the moment.” S.R. Maddi, Personality Theories: A Comparative Analysis (Homewood, III.: Dorsey, 1980), p. 10. Several aspects of this definition should be noted. First, personality is best understood as a constellation of interacting characteristics; it is necessary to look at the whole person when attempting to understand the phenomenon and its effects on subsequent behavior. Second, various dimensions of personality are relatively stable across time. Although changes—especially evolutionary ones—can occur, seldom do we see major changes in the personality of a normal individual. And third, the study of personality emphasizes both similarities and differences across people. This is important for managers to recognize as they attempt to formulate actions designed to enhance performance and employee well-being. Influences on Personality Development Early research on personality development focused on the issue of whether heredity or environment determined an individual’s personality. Although a few researchers are still concerned with this issue, most contemporary psychologists now feel this debate is fruitless. As noted long ago by Kluckhohn and Murray: “The two sets of determinants can rarely be completely disentangled once the environment has begun to operate. The pertinent questions are: (1) which of the various genetic potentialities will be actualized as a consequence of a particular series of life-events in a given physical, social, and cultural environment? and (2) what limits to the development of this personality are set by genetic constitution?” C. Kluckhohn and H. Murray, Personality in Society and Nature, (New York: Knopf, 1953). In other words, if the individual is viewed from the whole-person perspective, the search for the determinants of personal traits focuses on both heredity and environment as well as the interaction between the two over time. In this regard, five major categories of determinants of personal traits may be identified: physiological, cultural, family and social group, role, and situational determinants. Physiological Determinants. Physiological determinants include factors such as stature, health, and sex that often act as constraints on personal growth and development. For instance, tall people often tend to become more domineering and self-confident than shorter people. Traditional sex-role stereotyping has served to channel males and females into different developmental patterns. For example, males have been trained to be more assertive and females more passive. Cultural Determinants. Because of the central role of culture in the survival of a society, there is great emphasis on instilling cultural norms and values in children growing up. For instance, in capitalist societies, where individual responsibility is highly prized, emphasis is placed on developing achievement-oriented, independent, self-reliant people, whereas in socialistic societies, emphasis is placed on developing cooperative, group-oriented individuals who place the welfare of the whole society ahead of individual needs. Cultural determinants affect personal traits. As Mussen notes, “The child’s cultural group defines the range of experiments and situations he is likely to encounter and the values and personality characteristics that will be reinforced and hence learned.” P.H. Mussen, The Psychological Development of the Child (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1963). Consider, for example, how Japanese society develops its world-renowned work ethic. Family and Social Group Determinants. Perhaps the most important influences on personal development are family and social group determinants. For instance, it has been found that children who grow up in democratic homes tend to be more stable, less argumentative, more socially successful, and more sensitive to praise or blame than those who grow up in authoritarian homes. Ibid. One’s immediate family and peers contribute significantly to the socialization process, influencing how individuals think and behave through an intricate system of rewards and penalties. Role Determinants. People are assigned various roles very early in life because of factors such as sex, socioeconomic background, and race. As one grows older, other factors, such as age and occupation, influence the roles we are expected to play. Such role determinants often limit our personal growth and development as individuals and significantly control acceptable behavior patterns. Situational Determinants. Finally, personal development can be influenced by situational determinants. These are factors that are often unpredictable, such as a divorce or death in the family. For instance, James Abegglen studied 20 successful male executives who had risen from lower-class childhoods and discovered that in three-fourths of the cases these executives had experienced some form of severe separation trauma from their fathers. Their fathers (and role models) had either died, been seriously ill, or had serious financial setbacks. Abegglen hypothesized that the sons’ negative identification with their fathers’ plights represented a major motivational force for achievement and success. J. C. Abegglen, “Personality Factors in Social Mobility: A Study of Occupationally Mobile Businessmen,” Genetic Psychology Monographs, August 1958, pp. 101–159. What is the role of personality and personality development in the workplace? How do managers and employees deal effectively with individual differences in the workplace? Self-esteem represents opinions and beliefs concerning one’s self and one’s self-worth. Locus of control is a tendency for people to attribute the events affecting their lives either to their own actions (referred to as internal locus of control) or to external forces (referred to as external locus of control). Personality A stable set of characteristics and tendencies that determine those communalities and differences in the psychological behavior (thoughts, feelings, and actions) of people that have continuity in time and that may not be easily understood as the sole result of the social and biological pressures of the moment.", "section": "Personality: An Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Personality and Work Behavior How can organizations foster a work environment that allows employees an opportunity to develop and grow? Personality theories that utilize the trait approach have proven popular among investigators of employee behavior in organizations. There are several reasons for this. To begin with, trait theories focus largely on the normal, healthy adult, in contrast to psychoanalytic and other personality theories that focus largely on abnormal behavior. Trait theories identify several characteristics that describe people. Allport insisted that our understanding of individual behavior could progress only by breaking behavior patterns down into a series of elements (traits). G.W. Allport, Pattern and Growth in Personality (New York: Holt, Rinehart and Winston, 1961). “The only thing you can do about a total personality is to send flowers to it,” he once said. Hence, in the study of people at work, we may discuss an employee’s dependability, emotional stability, or cognitive complexity. These traits, when taken together, form a large mosaic that provides insight into individuals. A third reason for the popularity of trait theories in the study of organizational behavior is that the traits that are identified are measurable and tend to remain relatively stable over time. It is much easier to make comparisons among employees using these tangible qualities rather than the somewhat mystical psychoanalytic theories or the highly abstract and volatile self theories. The number of traits people are believed to exhibit varies according to which theory we employ. In an exhaustive search, over 17,000 can be identified. Obviously, this number is so large as to make any reasonable analysis of the effects of personality in the workplace impossible. In order for us to make any sense out of this, it is necessary for us to concentrate on a small number of personality variables that have a direct impact on work behavior. If we do this, we can identify six traits that seem to be relatively important for our purposes here. It will be noted that some of these traits (for example, self-esteem or locus of control) have to do with how we see ourselves, whereas other traits (for example, introversion-extroversion or dependability) have to do with how we interact with others. Moreover, these traits are largely influenced by one’s personality development and, in turn, influence actual attitudes and behaviors at work, as shown in . Relation of Personality to Attitudes and Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Self-Esteem One trait that has emerged recently as a key variable in determining work behavior and effectiveness is an employee’s self-esteem. Self-esteem can be defined as one’s opinion or belief about one’s self and self-worth. It is how we see ourselves as individuals. Do we have confidence in ourselves? Do we think we are successful? Attractive? Worthy of others’ respect or friendship? Research has shown that high self-esteem in school-age children enhances assertiveness, independence, and creativity. People with high self-esteem often find it easier to give and receive affection, set higher goals for personal achievement, and exert energy to try to attain goals set for them. Moreover, individuals with high self-esteem will be more likely to seek higher-status occupations and will take more risks in the job search. For example, one study found that students possessing higher self-esteem were more highly rated by college recruiters, received more job offers, and were more satisfied with their job search than students with low self-esteem. R. A. Ellis and M. S. Taylor, “Role of Self-Esteem within the Job Search Process,” Journal of Applied Psychology, 1983, 68, pp. 632–640. Hence, personality traits such as this one can affect your job and career even before you begin work! Locus of Control Locus of control refers to the tendency among individuals to attribute the events affecting their lives either to their own actions or to external forces; it is a measure of how much you think you control your own destiny. Two types of individual are identified. People with an internal locus of control tend to attribute their successes—and failures—to their own abilities and efforts. Hence, a student would give herself credit for passing an examination; likewise, she would accept blame for failing. In contrast, people with an external locus of control tend to attribute things that happen to them as being caused by someone or something else. They give themselves neither credit nor blame. Hence, passing an exam may be dismissed by saying it was “too easy,” whereas failing may be excused by convincing one’s self that the exam was “unfair.” If you want to determine your own locus of control, fill out the self-assessment in the end-of-chapter assignments. This is an abbreviated and adapted version of the scale originally developed by Rotter. When you have finished, refer to that reference for scoring procedures. Recent research on locus of control suggests that people with an internal locus of control (1) exhibit greater work motivation, (2) have stronger expectations that effort will lead to actual high job performance, (3) perform better on tasks requiring learning or problem-solving, (4) typically receive higher salaries and salary increases, and (5) exhibit less job-related anxiety than externals. P. Spector, “Behavior in Organizations as a Function of Locus of Control,” Psychological Bulletin, May 1982, pp. 482–497; P. Nystrom, “Managers’ Salaries and Their Beliefs About Reinforcement Control,” Journal of Social Psychology, August 1983, pp. 291–292. Locus of control has numerous implications for management. For example, consider what would happen if you placed an “internal” under tight supervision or an “external” under loose supervision. The results probably would not be very positive. Or what would happen if you placed both internals and externals on a merit-based compensation plan? Who would likely perform better? Who might perform better under a piece-rate system? Introversion-Extroversion The third personality dimension we should consider focuses on the extent to which people tend to be shy and retiring or socially gregarious. Introverts ( introversion ) tend to focus their energies inwardly and have a greater sensitivity to abstract feelings, whereas extroverts ( extroversion ) direct more of their attention to other people, objects, and events. Research evidence suggests that both types of people have a role to play in organizations. L. R. Morris, Extroversion and Introversion: An Interactional Perspective (New York: Hemisphere, 1979), p.8. Extroverts more often succeed in first-line management roles, where only superficial “people skills” are required; they also do better in field assignments—for example, as sales representatives. Introverts, on the other hand, tend to succeed in positions requiring more reflection, analysis, and sensitivity to people’s inner feelings and qualities. Such positions are included in a variety of departments within organizations, such as accounting, personnel, and computer operations. In view of the complex nature of modern organizations, both types of individual are clearly needed. Authoritarianism and Dogmatism Authoritarianism refers to an individual’s orientation toward authority. More specifically, an authoritarian orientation is generally characterized by an overriding conviction that it is right and proper for there to be clear status and power differences among people. T. W. Adorno, E. Frenkel-Brunswik, and D. J. Levinson, The Authoritarian Personality (New York: Harper & Row, 1950). According to T. W. Adorno, a high authoritarian is typically (1) demanding, directive, and controlling of her subordinates; (2) submissive and deferential toward superiors; (3) intellectually rigid; (4) fearful of social change; (5) highly judgmental and categorical in reactions to others; (6) distrustful; and (7) hostile in response to restraint. Nonauthoritarians, on the other hand, generally believe that power and status differences should be minimized, that social change can be constructive, and that people should be more accepting and less judgmental of others. In the workplace, the consequences of these differences can be tremendous. Research has shown, for example, that employees who are high in authoritarianism often perform better under rigid supervisory control, whereas those rated lower on this characteristic perform better under more participative supervision. V. H. Vroom, Some Personality Determinants of the Effects of Participation (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1960). Can you think of other consequences that might result from these differences? Related to this authoritarianism is the trait of dogmatism. Dogmatism refers to a particular cognitive style that is characterized by closed-mindedness and inflexibility. M. Rokeach, The Open and Closed Mind (New York: Basic Books, 1960). This dimension has particularly profound implications for managerial decision-making; it is found that dogmatic managers tend to make decisions quickly, based on only limited information and with a high degree of confidence in the correctness of their decisions. R. N. Taylor and M. D. Dunnette, “Influence of Dogmatism, Risk-Taking Propensity, and Intelligence on Decision-Making Strategies for a Sample of Industrial Managers,” Journal of Applied Psychology, 1974, 59, pp. 420–423. Do you know managers (or professors) who tend to be dogmatic? How does this behavior affect those around them? Dependability Finally, people can be differentiated with respect to their behavioral consistency, or dependability . Individuals who are seen as self-reliant, responsible, consistent, and dependable are typically considered to be desirable colleagues or group members who will cooperate and work steadfastly toward group goals. R. Stogdill, “Personal Factors Associated with Leadership: A Survey of the Literature,” Journal of Psychology, 1948, 25, pp. 35–71; F. L. Greer, Small Group Effectiveness (Philadelphia: Institute for Research on Human Relations, 1955). Personnel managers often seek a wide array of information concerning dependability before hiring job applicants. Even so, contemporary managers often complain that many of today’s workers simply lack the feeling of personal responsibility necessary for efficient operations. Whether this is a result of the personal failings of the individuals or a lack of proper motivation by superiors remains to be determined. Obviously, personality factors such as those discussed here can play a major role in determining work behavior both on the shop floor and in the executive suite. A good example of this can be seen in the events leading up to the demise of one of America’s largest and oldest architectural firms. Observe the role of personality in the events that follow. Personality Clash: Design vs. Default Philip Johnson, at age 86, was considered the dean of American architecture and was known for such landmarks as the AT&T building in New York and the Pennzoil Center in Houston, but he was also forced out of the firm that he built, only to watch it fall into default and bankruptcy. In 1969, Johnson invited John Burgee, who was just 35, to become his sole partner to handle the management side of the business and thereby allow him to focus on the creative side. “I picked John Burgee as my righthand man. Every design architect needs a Burgee. The more leadership he took, the happier I was,” Johnson said. Burgee’s personality was perfectly suited to the nuts-and-bolts tasks of managing the firm and overseeing the projects through construction. For all his management effort, Burgee felt that only Johnson’s name ever appeared in the press. “It was always difficult for me, being a younger man and less flamboyant,” commented Burgee. Eventually, Burgee was able to get Johnson to change the name of the firm, first to Philip Johnson & John Burgee Architects, then to Johnson/Burgee Architects, and finally to John Burgee Architects, with Philip Johnson. Although Burgee wanted to be involved in all aspects of the business, Johnson was unwilling to relinquish control over design to Burgee. In 1988, Burgee sent a four-page memo to Johnson in which he listed each of the firm’s 24 projects and outlined the ones for which Johnson could initiate designs, initiate contact with clients, or work on independently at home. Burgee also instructed Johnson not to involve himself with the younger architects or advise them on their drawings. The clash of the creative personality of Johnson and the controlling personality of Burgee came to a climax when Burgee asked Johnson to leave the firm. Unfortunately, Burgee underestimated the reaction of clients and lost many key contracts. Eventually, Burgee had to file for bankruptcy, and Johnson continued working on his own, including a project for Estée Lauder. Source: Michelle Pacelle, “Design Flaw.” Wall Street Journal, September 2, 1992, p. A1, A5. What are the things that managers can do to foster an environment where employees can gain personal development and grow? How can organizations foster a work environment that allows employees an opportunity to develop and grow? Authoritarianism represents an individual’s orientation toward authority and is characterized by an overriding conviction that it is appropriate for there to be clear status and power differences between people. Authoritarianism Refers to an individual’s orientation toward authority. Dependability Individuals who are seen as self-reliant, responsible, and consistent, are viewed as dependable. Dogmatism Refers to a particular cognitive style that is characterized by closed-mindedness and inflexibility. Extroversion Refers to people who direct more of their attention to other people, objects, and events. Introversion Refers to people who focus their energies inwardly and have a greater sensitivity to abstract feelings. Locus of control Refers to the tendency among individuals to attribute the events affecting their lives either to their own actions or to external forces; it is a measure of how much you think you control your own destiny. Self-esteem One’s opinion or belief about one’s self and self-worth.", "section": "Personality and Work Behavior", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Personality and Organization: A Basic Conflict? How do managers know how to get the best from each employee? Most theories of personality stress that an individual’s personality becomes complete only when the individual interacts with other people; growth and development do not occur in a vacuum. Human personalities are the individual expressions of our culture, and our culture and social order are the group expressions of individual personalities. This being the case, it is important to understand how work organizations influence the growth and development of the adult employee. A model of person-organization relationships has been proposed by Chris Argyris. C. Argyris, “Personality and Organization Theory Revisited,” Administrative Science Quarterly, 1973, 18, pp. 141–167. This model, called the basic incongruity thesis , consists of three parts: what individuals want from organizations, what organizations want from individuals, and how these two potentially conflicting sets of desires are harmonized. Argyris begins by examining how healthy individuals change as they mature. On the basis of previous work, Argyris suggests that as people grow to maturity, seven basic changes in needs and interests occur: People develop from a state of passivity as infants to a state of increasing activity as adults. People develop from a state of dependence upon others to a state of relative independence. People develop from having only a few ways of behaving to having many diverse ways of behaving. People develop from having shallow, casual, and erratic interests to having fewer, but deeper, interests. People develop from having a short time perspective (i.e., behavior is determined by present events) to having a longer time perspective (behavior is determined by a combination of past, present, and future events). People develop from subordinate to superordinate positions (from child to parent or from trainee to manager). People develop from a low understanding or awareness of themselves to a greater understanding of and control over themselves as adults. Although Argyris acknowledges that these developments may differ among individuals, the general tendencies from childhood to adulthood are believed to be fairly common. Next, Argyris turns his attention to the defining characteristics of traditional work organizations. In particular, he argues that in the pursuit of efficiency and effectiveness, organizations create work situations aimed more at getting the job done than at satisfying employees’ personal goals. Examples include increased task specialization, unity of command, a rules orientation, and other things aimed at turning out a standardized product with standardized people. In the pursuit of this standardization, Argyris argues, organizations often create work situations with the following characteristics: Employees are allowed minimal control over their work; control is often shifted to machines. They are expected to be passive, dependent, and subordinate. They are allowed only a short-term horizon in their work. They are placed on repetitive jobs that require only minimal skills and abilities. On the basis of the first four items, people are expected to produce under conditions leading to psychological failure. Hence, Argyris argues persuasively that many jobs in our technological society are structured in such a way that they conflict with the basic growth needs of a healthy personality. This conflict is represented in . The magnitude of this conflict between personality and organization is a function of several factors. The strongest conflict can be expected under conditions where employees are very mature, organization are highly structured and rules and procedures are formalized, and jobs are fragmented and mechanized. Hence, we would expect the strongest conflict to be at the lower levels of the organization, among blue-collar and clerical workers. Managers tend to have jobs that are less mechanized and tend to be less subject to formalized rules and procedures. Basic Conflict Between Employees and Organizations (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Where strong conflicts between personalities and organizations exist, or, more precisely, where strong conflicts exist between what employees and organizations want from each other, employees are faced with difficult choices. They may choose to leave the organization or to work hard to climb the ladder into the upper echelons of management. They may defend their self-concepts and adapt through the use of defense mechanisms. Disassociating themselves psychologically from the organization (e.g., losing interest in their work, lowering their work standards, etc.) and concentrating instead on the material rewards available from the organization is another possible response. Or they may find allies in their fellow workers and, in concert, may further adapt as a group by such activities as quota restrictions, unionizing efforts, strikes, and sabotage. Unfortunately, although such activities may help employees feel that they are getting back at the organization, they do not alleviate the basic situation that is causing the problem. To do this, one has to examine the nature of the job and the work climate. Personality represents a powerful force in the determination of work behavior and must be recognized before meaningful change can be implemented by managers to improve the effectiveness of their organizations. Integrating Employee and Organizational Goals at Kayak In many ways the above scenario paints a bleak portrait of the relationship of many workers to their employers. However, it should be noted that many companies are trying to change this relationship and create a partnership between employees and company in which the goals of both are realized. In doing so, however, these companies are careful to select and hire only those employees who have the potential to fit in with the company’s unique culture. A case in point is Kayak, an Internet-based travel company in Stamford, Connecticut. The company strives to create customer satisfaction, starting with their own culture and employees within the walls of their building. Cofounder and former CTO Paul English’s goal was to bring a constant stream of “new-new ideas” and surround himself with “childlike creative people” to liven up the space and be able to promote inspiration. Kayak doesn’t hire based on technical skills; their philosophy is to hire an employee on the basis of being the smartest person that somebody knows. Employees are constantly pushed to put their ideas to the test, and the company emphasizes a work-life balance that puts their employees first, which in turn makes for a productive work environment. Kayak’s ability to make fast-paced decisions comes from the empowerment of their employees to try out their ideas. Current CTO Giorgos Zacharia takes pride in the way they are able to keep order and drive deadlines. “Anyone on any team can come up with the idea, prototype it, and then we see what the user thinks about it. If it works, great! But there’s no grand design; it’s very organic and we see that as a strength,” says Zacharia. By encouraging and rewarding risk-taking, Kayak is able to make fast decisions, fail fast, and then turn around and come up with something more innovative that will be better than the last idea. Overall, the company hopes to offer its employees a work environment that allows for considerable personal growth and need-satisfaction. In short, the company aims to reduce the possibility of a basic incongruity developing between employee and organizational goals. Sources: Hawkes, Jocelyn, “KAYAK on Creating a Culture of Innovation,” Fast Company , April 4, 2012. (https://www.fastcompany.com/1827003/kayak-creating-culture-innovation); Hickey, Matt, “How KAYAK Converts Employee Well-Being Into Customer satisfaction,” Forbes , October 4, 2015. https://www.forbes.com/sites/matthickey/2015/10/07/how-kayak-converts-employee-well-being-into-customer-satisfaction/#6c97f519b7a4. Personality and Employee Selection Recent years have seen an increased interest in the use of preemployment screening tests. Several key assumptions underlie the use of personality tests as one method of selecting potential employees: (1) individuals have different personalities and traits, (2) these differences affect their behavior and performance, and (3) different job have different requirements. Consequently, tests can be used to select individuals who match the overall company as well as match particular types of people to specific jobs. However, managers must be careful in their use of these selection instruments. Legally all selection tests must meet the guidelines for nondiscrimination set forth in the Equal Employment Opportunity Commission’s Uniform Guidelines on Employee Selection Procedures. Specifically, in 1971 the Supreme Court ruled (Griggs v . Duke Power Company) that “good intent or the absence of discriminatory intent does not redeem . . . testing mechanisms that operate as built-in ‘head-winds’ for minority groups and are unrelated to measuring job capability.” This ruling led to two important cases in which discrimination might apply to selection practices. First, “disparate treatment” involves the intentional discrimination against an individual based on race, color, gender, religion, or national origin. Second, “disparate impact” involves the adverse effect of selection practices (as well as other practices) on minorities regardless of whether these practices were intended to have an adverse impact or not. Consequently, although personality tests can be an important means of selecting potential employees as well as matching them to appropriate jobs, care must be taken to demonstrate that the characteristics measured actually predict job performance. What are some things that managers can do to foster organizational harmony where they get the best results from all employees? How do managers know how to get the best from each employee? Dogmatism refers to a cognitive style characterized by closed-mindedness and inflexibility. The basic incongruity thesis asserts that individuals and organizations exist in a constant state of conflict because each has different goals and expectations from the other. Employees want organizations to provide more autonomy and meaningful work, while organizations want employees to be more predictable, stable, and dependable. Basic incongruity thesis Consists of three parts: what individuals want from organizations, what organizations want from individuals, and how these two potentially conflicting sets of desires are harmonized.", "section": "Personality and Organization: A Basic Conflict?", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Personal Values and Ethics What is the role of ethical behavior in managerial actions? A factor that has surprised many business leaders is the alarming rise in accusations of unethical or disreputable behavior in today’s companies. We hear with increasing regularity of stock market manipulations, disregard of environmental hazards, bribes, and kickbacks. To understand these behaviors, we must examine the role of values and personal ethics in the workplace. We begin with the concept of values. A value may be defined as “an enduring belief that a specific mode of conduct or end-state of existence is personally or socially preferable to an opposite or converse mode of conduct or end-state of existence.” M. Rokeach, The Nature of Human Values (New York: Free Press, 1973), p. 5. In other words, a value represents a judgment by an individual that certain things are “good” or “bad,” “important” or “unimportant,” and so forth. As such, values serve a useful function in providing guidelines or standards for choosing one’s own behavior and for evaluating the behavior of others. Characteristics of Values The values people have tend to be relatively stable over time. The reason for this lies in the manner in which values are acquired in the first place. That is, when we first learn a value (usually at a young age), we are taught that such-and-such behavior is always good or always bad. For instance, we may be taught that lying or stealing is always unacceptable. Few people are taught that such behavior is acceptable in some circumstances but not in others. Hence, this definitive quality of learned values tends to secure them firmly in our belief systems. This is not to say that values do not change over time. As we grow, we are increasingly confronted with new and often conflicting situations. Often, it is necessary for us to weigh the relative merits of each and choose a course of action. Consider, for example, the worker who has a strong belief in hard work but who is pressured by her colleagues not to outperform the group. What would you do in this situation? Rokeach has identified two fundamental types of values: instrumental and terminal. Ibid. Instrumental values represent those values concerning the way we approach end-states. That is, do we believe in ambition, cleanliness, honesty, or obedience? What factors guide your everyday behavior? Terminal values , on the other hand, are those end-state goals that we prize. Included here are such things as a comfortable life, a sense of accomplishment, equality among all people, and so forth. Both sets of values have significant influence on everyday behavior at work. You can assess your own instrumental and terminal values by completing the self-assessment in the end-of-chapter assignments. Simply rank-order the two lists of values, and then refer to the reference for scoring procedures. Role of Values and Ethics in Organizations Personal values represent an important force in organizational behavior for several reasons. In fact, at least three purposes are served by the existence of personal values in organizations: (1) values serve as standards of behavior for determining a correct course of action; (2) values serve as guidelines for decision-making and conflict resolution; and (3) values serve as an influence on employee motivation. Let us consider each of these functions. Standards of Behavior. First, values help us determine appropriate standards of behavior. They place limits on our behavior both inside and outside the organization. In such situations, we are referring to what is called ethical behavior , or ethics . Employees at all levels of the organization have to make decisions concerning what to them is right or wrong, proper or improper. For example, would you conceal information about a hazardous product made by your company, or would you feel obliged to tell someone? How would you respond to petty theft on the part of a supervisor or coworker in the office? To some extent, ethical behavior is influenced by societal values. Societal norms tell us it is wrong to engage in certain behaviors. In addition, however, individuals must often determine for themselves what is proper and what is not. This is particularly true when people find themselves in “gray zones”—situations where ethical standards are ambiguous or unclear. In many situations, a particular act may not be illegal. Moreover, one’s colleagues and friends may disagree about what is proper. In such circumstances, people have to determine their own standards of behavior. Two Cultures’ Perspectives of Straight Talk Yukiko Tanabe, a foreign exchange student from Tokyo, Japan, was both eager and anxious about making new friends during her one-year study abroad in the United States. After a month-long intensive course in English over the summer, she began her studies at the University of California. Yukiko was in the same psychology class as Jane McWilliams. Despite Yukiko’s somewhat shy personality, it did not take long before she and Jane were talking before and after class and studying together. Part of the way through the term, the professor asked for volunteers to be part of an experiment on personalities and problem-solving. The professor also offered extra credit for participation in the experiment and asked interested students to stay after class to discuss the project in more detail. When class was over, Jane asked Yukiko if she wanted to stay after and learn more about the project and the extra credit. Yukiko hesitated and then said that she was not sure. Jane replied that it would only take a few minutes to listen to the explanation, and so the two young women went up to the front of the class, along with about 20 other students, to hear the details. The project would simply involve completing a personality questionnaire and then attempting to solve three short case problems. In total, it would take about one hour of time and would be worth 5 percent extra credit. Jane though it was a great idea and asked Yukiko if she wanted to participate. Yukiko replied that she was not sure. Jane responded that they could go together, that it would be fun, and that 5 percent extra credit was a nice bonus. To this Yukiko made no reply, so Jane signed both of them up for the project and suggested that they meet at the quad about 10 minutes before the scheduled beginning of the experiment. On the day of the experiment, however, Yukiko did not show up. Jane found out later from Yukiko that she did not want to participate in the experiment. “Then why didn’t you just say so?” asked Jane. “Because I did not want to embarrass you in front of all your other friends by saying no,” explained Yukiko. Source: Personal communication by the author. Names have been disguised. Guidelines for Decision-Making and Conflict Resolution. In addition, values serve as guidelines for making decisions and for attempting to resolve conflicts. Managers who value personal integrity are less likely to make decisions they know to be injurious to someone else. Relatedly, values can influence how someone approaches a conflict. For example, if your boss asks your opinion about a report she wrote that you don’t like, do you express your opinion candidly or be polite and flatter her? An interesting development in the area of values and decision-making involves integrity or honesty tests. These tests are designed to measure an individual’s level of integrity or honesty based on the notion that honest or dishonest behavior and decisions flow from a person’s underlying values. Today over 5,000 firms use these tests, some of which use direct questions and some of which use camouflaged questions. Although the reliability of the most common tests seem good, their validity (i.e., the extent to which they can accurately predict dishonest behavior) is more open to question. Paul R. Sackett, Laura R. Burris, and Christine Callahan. 1989. Integrity Testing for Personnel Selection. Personnel Psychology, 42, 491–529. Nevertheless, because they do not cost much and are less intrusive than drug or polygraph testing, integrity tests are increasingly used to screen potential employees. Influence on Motivation. Values affect employee motivation by determining what rewards or outcomes are sought. Employees are often offered overtime work and the opportunity to make more money at the expense of free time and time with their families. Which would you choose? Would you work harder to get a promotion to a perhaps more stressful job or “lay back” and accept a slower and possibly less rewarding career path? Value questions such as these confront employees and managers every day. Prominent among work-related values is the concept of the work ethic . Simply put, the work ethic refers to the strength of one’s commitment and dedication to hard work, both as an end in itself and as a means to future rewards. Much has been written lately concerning the relative state of the work ethic in North America. It has been repeatedly pointed out that one reason for our trouble in international competition lies in our rather mediocre work ethic. This is not to say that many Americans do not work hard; rather, it is to say that others (most notably those in East Asia) simply work harder. There are many ways to assess these differences, but perhaps the simplest way is to look at actual hours worked on average in different countries both in Asia and Western Europe. Looking at , you may be surprised to discover that although the average American works 1,789 hours (and takes an average of 19.5 vacation days) per year, the average South Korean works 2,070 hours per year (and takes only 4.5 days of vacation)! R. M. Steers, Y. K. Shin, and G. R. Ungson, The Chaebol: Korea’s New Industrial Might (New York: Harper & Row, 1989), p. 96. The typical Japanese worker works 1,742 hours per year and takes 9.6 days of vacation. Meanwhile, Western Europeans work fewer hours and take more vacation days. Thus, although Americans may work longer hours than many Europeans, they fall far behind many in East Asia. Average Hours Worked and Vacation Taken per Worker Country Average Hours Worked per Year Vacation Days Actually Taken Source: Adapted from OECD.Stat, “Average annual hours actually worked per worker,” accessed July 20, 2018, https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=ANHRS; and Richard M. Steers, Yoo Keun Shin, and Gerardo R. Ungson, The Chaebol: Korea’s New Industrial Might (Philadelphia: Ballinger, 1989). South Korea 2,070 4.5 United States 1,789 19.5 Japan 1,742 9.6 United Kingdom 1,676 22.5 Germany 1,288 30.2 France 1,472 25.0 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Example: A Country Tries to Reduce Its Workweek What does a country do when its people are overmotivated? Consider the case of Japan. On the basis of Japan’s newfound affluence and success in the international marketplace, many companies—and the government—are beginning to be concerned that perhaps Japanese employees work too hard and should slow down. They may be too motivated for their own good. As a result, the Japanese Department of Labor has initiated a drive to shorten the workweek and encourage more Japanese employees to take longer holidays. The effort is focusing on middle-aged and older employees, because their physical stamina may be less than that of their more junior colleagues. Many companies are following this lead and are beginning to reduce the workweek. This is no easy task in a land where such behavior may be seen by employees as showing disloyalty toward the company. It requires a fundamental change in employee attitudes. At the same time, among younger employees, cracks are beginning to appear in the fabled Japanese work ethic. Younger workers are beginning to express increased frustration with dull jobs and routine assignments, and job satisfaction appears to be at an all-time low. Young Japanese are beginning to take longer lunch periods and look forward to Friday and the coming weekend. Whether this is attributable to increasing affluence in a changing society or simply the emergence of a new generation, things are changing—however slowly—in the East. L. Smith, “Cracks in the Japanese Work Ethic,” Fortune, May 14, 1984, pp. 162–168; K. Van Wolferen, The Enigma of Japanese Power (New York: Knopf, 1989). What role do managers undertake to ensure an environment where ethics and values are followed? What is the role of ethical behavior in managerial actions? A value is an enduring belief that one specific mode of conduct or end-state is preferable to others. Instrumental values are beliefs concerning the most appropriate ways to pursue end-states, whereas terminal values are beliefs concerning the most desirable end-states themselves. Ethics are important to individuals because they serve as (1) standards of behavior for determining a correct course of action, (2) guidelines for decision-making and conflict resolution, and (3) influences on employee motivation. The work ethic refers to someone’s belief that hard work and commitment to a task are both ends in themselves and means to future rewards. Ethics Values that help us determine appropriate standards of behavior and place limits on our behavior both inside and outside the organization. Instrumental values Represent those values concerning the way we approach end-states and whether individuals believe in ambition, cleanliness, honesty, or obedience. Personal values Represent an important force in organizational behavior for several reasons. Terminal values End-state goals that we prize. Work ethic Refers to the strength of one’s commitment and dedication to hard work, both as an end in itself and as a means to future rewards.", "section": "Personal Values and Ethics", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Cultural Differences How do you manage and do business with people from different cultures? The final topic we will discuss in this chapter is the role of culture and cultural diversity in organizational behavior. Cultural diversity can be analyzed in many ways. For instance, we can compare cultural diversity within one country or company, or we can compare cultures across units. That is, we can look inside a particular North American firm and see employees who are Asian, Black, Latino, Native American, White, and so forth. Clearly, these individuals have different cultural backgrounds, frames of reference, traditions, and so forth. Or we can look more globally and compare a typical American firm with a typical Mexican, Italian, or Chinese firm and again see significant differences in culture. We can also analyze cultural diversity by looking at different patterns of behavior. For instance, Americans often wonder why Japanese or Korean businesspeople always bow when they meet; this seems strange to some. Likewise, many Asian people wonder why Americans always shake hands, a similarly strange behavior. Americans often complain that Japanese executives say “yes” when they actually mean something else, while Japanese executives claim many Americans promise things they know they cannot deliver. Many of these differences result from a lack of understanding concerning the various cultures and how they affect behavior both inside and outside the workplace. As the marketplace and economies of the world merge ever closer, it is increasingly important that we come to understand more about cultural variations as they affect our world. What Is Culture? Simply put, culture may be defined as “the collective programming of the mind which distinguishes the members of one human group from another; the interactive aggregate of common characteristics that influences a human group’s response to its environment.” G. Hofstede, Culture’s Consequence, (Beverly Hills, Calif.: Sage, 1980), p. 25. More to the point, culture is the “collective mental programming of a people.” Ibid. It is the unique characteristics of a people. As such, culture is: Something that is shared by all or most of the members of a society Something that older members of a society attempt to pass along to younger members Something that shapes our view of the world The concept of culture represents an easy way to understand a people, albeit on a superficial level. Thus, for example, we refer to the Chinese culture or the American culture. This is not to say that every member within a culture behaves in exactly the same way. On the contrary, every culture has diversity, but members of a certain culture tend to exhibit similar behavioral patterns that reflect where and how they grew up. A knowledge of a culture’s patterns should help us deal with its members. Culture affects the workplace because it affects what we do and how we behave. As shown in , cultural variations influence our values, which in turn affect attitudes and, ultimately, behaviors. For instance, a culture that is characterized by hard work (e.g., the Korean culture discussed above) would exhibit a value or ethic of hard work. This work ethic would be reflected in positive attitudes toward work and the workplace; people would feel that hard work is satisfying and beneficial—they might feel committed to their employer and they might feel shame if they do not work long hours. This, in turn, would lead to actual high levels of work. This behavior, then, would serve to reinforce the culture and its value, and so on. Relationship of Culture to Values, Attitudes, and Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) To see how this works, consider the results of a survey of managerial behavior by French researcher Andre Laurent. A. Laurent, “The Cultural Diversity of Western Conceptions of Management,” International Studies of Management and Organization, XII, 1–2, Spring-Summer 1983, pp. 75–96. He asked managers how important it was for managers to have precise answers when asked a question by subordinates. The results, shown in , clearly show how culture can influence very specific managerial behavior. In some countries, it is imperative for the manager to “know” the answer (even when she really doesn’t), whereas in other countries it made little difference. Thus, if we want to understand why someone does something in the workplace, at least part of the behavior may be influenced by her cultural background. Appropriate Managerial Behavior in Different Countries (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Dimensions of Culture There are several ways to distinguish different cultures from one another. Kluckhohn and Strodtbeck have identified six dimensions that are helpful in understanding such differences. F. Kluckhohn and F. Strodtbeck, Variations in Value Orientations (Evanston, III.: Row, Peterson, 1961). These are as follows: How people view humanity . Are people basically good, or are they evil? Can most people be trusted or not? Are most people honest? What is the true nature of humankind? How people see nature . What is the proper relationship between people and the environment? Should people be in harmony with nature, or should they attempt to control or harness nature? How people approach interpersonal relationships . Should one stress individualism or membership in a group? Is the person more or less important than the group? What is the “pecking order” in a society? Is it based on seniority or on wealth and power? How people view activity and achievement . Which is a more worthy goal: activity (getting somewhere) or simply being (staying where one is)? How people view time . Should one focus on the past, the present, or the future? Some cultures are said to be living in the past, whereas others are looking to the future. How people view space . How should physical space be used in our lives? Should we live communally or separately? Should important people be physically separated from others? Should important meetings be held privately or in public? To see how this works, examine , which differentiates four countries (Mexico, Germany, Japan, and the United States) along these six dimensions. Although the actual place of each country on these scales may be argued, the exhibit does serve to highlight several trends that managers should be aware of as they approach their work. For example, although managers in all four countries may share similar views on the nature of people (good versus bad), significant differences are noted on such dimensions as people’s relation to nature and interpersonal relations. This, in turn, can affect how managers in these countries approach contract negotiations, the acquisition of new technologies, and the management of employees. Japanese train station Kluckhohn and Strodtbeck identified six dimensions that are helpful in understanding such differences. Japan is a populous country that requires workers to take public transportation to and from work. How does the Japanese geography affect Japanese culture? (Credit: elminium/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Dimensions such as these help us frame any discussion about how people differ. We can say, for example, that most Americans are individualistic, activity-oriented, and present/future-oriented. We can further say that they value privacy and want to control their environment. In another culture, perhaps the mode is past-oriented, reflective, group-oriented, and unconcerned with achievement. In Japan we hear that “the nail that sticks out gets hammered down”—a comment reflecting a belief in homogeneity within the culture and the importance of the group. In the United States, by contrast, we hear “Look out for Number One” and “A man’s home is his castle”—comments reflecting a belief in the supremacy of the individual over the group. Neither culture is “right” or “better.” Instead, each culture must be recognized as a force within individuals that motivates their behaviors within the workplace. However, even within the U.S. workforce, we must keep in mind that there are subcultures that can influence behavior. For example, recent work has shown that the Hispanic culture within the United States places a high value on groups compared to individuals and as a consequence takes a more collective approach to decision-making. T. Cox, et al., “Effects of Ethnic Group Cultural Differences on Cooperative and Competitive Behavior on a Group Task,” Academy of Management J., 34 , pp. 827–847; and S. Gruman, cited in N. Adler, International Dimensions of Organizational Behavior (Boston: PWS/Kent, 1986), pp. 13–14. As we progress through this discussion, we shall continually build upon these differences as we attempt to understand behavior in the workplace. Cultural Differences among Managers in Four Countries (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What role do managers play to ensure that the culture of individuals are valued and appreciated and contribute to a successful work environment? How do you manage and do business with people from different cultures? Culture refers to the collective mental programming of a group or people that distinguishes them from others. Culture (1) is shared by the members of the group, (2) is passed on from older members to younger members, and (3) shapes our view of the world. Six dimensions of culture can be identified: (1) how people see themselves, (2) how people see nature, (3) how people approach interpersonal relationships, (4) how people view activity and achievement, (5) how people view time, and (6) how people view space. Chapter Review Questions Why is it important for managers to understand individual differences at work? Which employee abilities seem to be most important in determining job performance? Explain. Define personality . Which personality traits are most relevant to understanding organizational behavior? Why? Explain how the concept of locus of control works. Provide an example. Describe the basic incongruity thesis. Do you agree with this thesis? Under what circumstances might the thesis be most likely to be true? Least likely to be true? Explain. Why is it important for managers to understand ethical standards in the workplace? How do ethics affect our behavior at work? How should managers handle the “gray zones” that are common to ethical dilemmas in organizations? Explain. Define culture . How do culture and cultural variations affect work behavior and job performance? Provide examples to show why a knowledge of such differences is important for managers. Managerial Skills Application Exercises What Is Your Locus of Control? Instructions: This instrument lists several pairs of statements concerning the possible causes of behavior. For each pair, select the letter ( A or B ) that better describes your own beliefs. Remember: there are no right or wrong answers. To view the scoring key, go to Appendix B . In the long run, the bad things that happen to us are balanced by the good ones. Most misfortunes are the result of lack of ability, ignorance, laziness, or all three. I have often found that what is going to happen will happen. Trusting to fate has never turned out as well for me as making a decision to take a definite course of action. Many of the unhappy things in people’s lives are partly due to bad luck. People’s misfortunes result from the mistakes they make. Without the right breaks, one cannot be an effective leader. Capable people who fail to become leaders have not taken advantage of their opportunities. Many times, I feel I have little influence over the things that happen to me. It is impossible for me to believe that chance or luck plays an important role in my life. Most people don’t realize the extent to which their lives are controlled by accidental happenings. There really is no such thing as “luck.” Unfortunately, an individual’s worth often passes unrecognized no matter how hard they try. In the long run, people get the respect they deserve. Source: Adapted from Julian B. Rotter, “Generalized Expectancies for Internal Versus External Control of Reinforcement.” Psychological Monographs, 80 (Whole No. 609, 1966), pp. 11–12. Which Values Are Most Important to You? Instructions: People are influenced by a wide variety of personal values. In fact, it has been argued that values represent a major influence on how we process information, how we feel about issues, and how we behave. In this exercise, you are given an opportunity to consider your own personal values. Below are listed two sets of statements. The first list presents several instrumental values, while the second list presents several terminal values. For each list you are asked to rank the statements according to how important each is to you personally. In the list of instrumental values, place a “1” next to the value that is most important to you, a “2” next to the second most important, and so forth. Clearly, you will have to make some difficult decisions concerning your priorities. When you have completed the list for instrumental values, follow the same procedure for the terminal values. Please remember that this is not a test—there are no right or wrong answers—so be completely honest with yourself. To view the scoring key, go to Appendix B . Instrumental Values _____ Assertiveness; standing up for yourself _____ Being helpful or caring toward others _____ Dependability; being counted upon by others _____ Education and intellectual pursuits _____ Hard work and achievement _____ Obedience; following the wishes of others _____ Open-mindedness; receptivity to new ideas _____ Self-sufficiency; independence _____ Truthfulness; honesty _____ Being well-mannered and courteous toward others Terminal Values _____ Happiness; satisfaction in life _____ Knowledge and wisdom _____ Peace and harmony in the world _____ Pride in accomplishment _____ Prosperity; wealth _____ Lasting friendships _____ Recognition from peers _____ Salvation; finding eternal life _____ Security; freedom from threat _____ Self-esteem; self-respect Managerial Decision Exercises You work for a large multinational corporation with offices around the globe. One of your colleagues has been offered an assignment overseas to either the Japanese, South Korean, or German offices for a long-term assignment (three to seven years). She has asked your advice on the opportunity because she is concerned about the failure some others have encountered. Often, they want to return home before their assignment is complete, or they decide to quit. She is also concerned about building relationships as a manager with the local employees. Your friend is very skilled technically and you know that she could be successful in the positions being offered. You wonder whether her apprehension has to do with her personality, and whether that might have an impact on her success for this role. Identify the personality traits you think might be relevant to being successful in a global assignment in either Japan, South Korea, or Germany. Develop a personality test aimed at measuring these dimensions. Do you think that your friend will fill out this questionnaire honestly? If not, how would you ensure that the results you get would be honest and truly reflect her personality? How would you validate such a test? Describe the steps you would take. It’s your final semester in college and you’re going through several interviews with recruiters on campus. Among the opportunities that you are interviewing for is an entry-level position as a data analyst with a large accounting firm. You have been told during the initial interview that the firm uses a personality assessment as part of their selection process. You feel that this job requires someone who is very high in introversion since it involves a lot of individual work involving analysis of data on the one hand, but that in potential future roles on an audit team, one would need a high level of extroversion dealing with colleagues on the team and with clients. You have a high level of technical ability and can concentrate on tasks for long periods and also feel that you are sociable, but perhaps not as much as some other students in other disciplines. The opportunity is terrific, it is a great stepping-stone to career advancement, and your faculty adviser is very supportive. Refer to the personality test in the Managerial Skills Application Exercises question 2 as an example of the personality test that will be given. How are you going to respond when completing the personality test? Are you going to answer the questions truthfully? What are the advantages and disadvantages of completing the questions honestly? What are the advantages and disadvantages of completing the questions in a way you think the company is looking for? Critical Thinking Case Making a Diverse Workplace the Top Priority Johnson & Johnson is a leader in multinational medical devices as well as pharmaceutical and consumer packaged goods. Founded in 1886, the company has been through generations of cultural differences and is consistently listed among the Fortune 500. Johnson & Johnson is a household name for millions with many of their products lining the shelves of medicine cabinets around the globe. In 2017, Johnson & Johnson took the number two spot on the Thomson Reuters Diversity & Inclusion Index. At such a multinational company, with over 130,000 employees worldwide, the forefront of the focus on their internal workforce is diversity. At the forefront of their mission statement, this is clearly stated: “Make diversity and inclusion how we work every day.” Having a mission statement is wonderful, but how does Johnson & Johnson live up to these standards day in and day out? Chief Diversity & Inclusion Officer Wanda Bryant Hope works tirelessly to inject the company with the very founding principles that built the company 130 years ago. She is one of 46 percent of employees worldwide that are women, and is delivering solutions that serve all of the patients and companies that work with Johnson & Johnson. One initiative that sets Johnson & Johnson apart in the diversity category is their programs and initiatives such as the Scientist Mentoring and Diversity Program (SMDP), which is a yearlong mentorship program pairing ethnically diverse students with industry leaders. Additionally, the company commits to alignment with Human Rights Campaign Equality Index benchmarks, as well as supporting the armed forces and wounded soldiers. These benefits include transgender-inclusive health insurance coverage and paid time off after military leave for soldiers to acclimate back to life at home. These commitments make Johnson & Johnson one of the best cases for a company that is making great strides in a tough cultural climate to bridge the gaps and make all of their employees, customers, and clients feel included and a part of the bigger whole. Questions: What diversity challenges do you think Johnson & Johnson management and employees face due to their presence as worldwide organization? What other considerations should the company take in order to increase their impact of diversity and inclusion in the workplace? Johnson & Johnson prides themselves on bridging the gender equality gap. What are some challenges or concerns to consider in the future with their hiring practices? Sources: Johnson & Johnson website accessed August 1, 2018, https://www.jnj.com/about-jnj/diversity; Johnson & Johnson website accessed August 1, 2018, http://www.careers.jnj.com/careers/what-makes-johnson-johnson-a-global-leader-in-diversity-inclusion. Culture The collective programming of the mind that distinguishes the members of one human group from another; the interactive aggregate of common characteristics that influences a human group’s response to its environment.", "section": "Cultural Differences", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Quinn Dombroski/ flickr/ Attribution-ShareAlike 2.0 Generic (CC BY-SA 2.0) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do differences in perception affect employee behavior and performance? How can managers and organizations minimize the negative impact of stereotypes and other barriers to accurate social perception in interpersonal relations? How do people attribute credit and blame for organizational events? How can a work environment characterized by positive work attitudes be created and maintained? How can managers and organizations develop a committed workforce? Personal Perceptions Affect Workplace Harmony Conflict was a feeling that James and Chaz were familiar with in their workplace. It was just a matter of time before their differences bubbled up to form a real hardship on themselves as well as their management teams. Chaz is anxious to get ahead, really focused on how fast he can accelerate his career. In order to showcase his tenacity, he stays extra hours and often takes on extra assignments from upper management and doesn’t seem to mind. James, on the other hand, is content in his position and believes that if he does his regular job, he will be seen a stable part of the team and will be rewarded for his everyday efforts. James views Chaz’s behavior as “kissing up” and resents Chaz for his extra efforts because it may make his own work look bad. James doesn’t give a thought to the personal reasons why Chaz may be acting that way, and instead ends up treating Chaz poorly, with a short temper every time they have to work together. Chaz talks to his manager, Jerry, about the way that he is being treated by James. He explains that he has been having some personal troubles at home, his wife is expecting, and they are trying to save for the new addition to their family. Chaz is feeling pressure to work hard and showcase his talents in order to get a raise. He also expresses his feelings against James, mainly that he shouldn’t be scrutinized for going above and beyond when his colleagues may just decide to do the minimum requirements. Jerry understands, and he appreciates Chaz coming to him with his concerns. They talk about ways to measure Chaz’s extra efforts and plan a conversation during their annual review period to discuss his raise again. Jerry also suggests that Chaz talk with James to alleviate some of the negative behavior he is experiencing. He feels that if James understood the reasons behind Chaz’s actions, he may be less jealous and feel less threatened by him. Questions: How can an individual’s perceptions be a challenge in the workplace? What can James do in the future to address Chaz in a different manner and better understand his actions? What do you think Jerry could have done differently to help his employees overcome their differences and work more efficiently together?", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Perceptual Process How do differences in perception affect employee behavior and performance? By perception , we mean the process by which one screens, selects, organizes, and interprets stimuli to give them meaning. M. W. Levine and J. M. Shefner, Fundamentals of Selection and Perception (Reading, Mass.: Addison-Wesley, 1981). It is a process of making sense out of the environment in order to make an appropriate behavioral response. Perception does not necessarily lead to an accurate portrait of the environment, but rather to a unique portrait, influenced by the needs, desires, values, and disposition of the perceiver. As described by Kretch and associates, D. Kretch, R. S. Crutchfield, and E. L. Ballachey, Individual in Society (New York: McGraw-Hill, 1962). an individual’s perception of a given situation is not a photographic representation of the physical world; it is a partial, personal construction in which certain objects, selected by the individual for a major role, are perceived in an individual manner. Every perceiver is, as it were, to some degree a nonrepresentational artist, painting a picture of the world that expresses an individual view of reality. The multitude of objects that vie for attention are first selected or screened by individuals. This process is called perceptual selectivity . Certain of these objects catch our attention, while others do not. Once individuals notice a particular object, they then attempt to make sense out of it by organizing or categorizing it according to their unique frame of reference and their needs. This second process is termed perceptual organization . When meaning has been attached to an object, individuals are in a position to determine an appropriate response or reaction to it. Hence, if we clearly recognize and understand we are in danger from a falling rock or a car, we can quickly move out of the way. Because of the importance of perceptual selectivity for understanding the perception of work situations, we will examine this concept in some detail before considering the topic of social perception. Perceptual Selectivity: Seeing What We See As noted above, perceptual selectivity refers to the process by which individuals select objects in the environment for attention. Without this ability to focus on one or a few stimuli instead of the hundreds constantly surrounding us, we would be unable to process all the information necessary to initiate behavior. In essence, perceptual selectivity works as follows (see ). The individual is first exposed to an object or stimulus—a loud noise, a new car, a tall building, another person, and so on. Next, the individual focuses attention on this one object or stimulus, as opposed to others, and concentrates his efforts on understanding or comprehending the stimulus. For example, while conducting a factory tour, two managers came across a piece of machinery. One manager’s attention focused on the stopped machine; the other manager focused on the worker who was trying to fix it. Both managers simultaneously asked the worker a question. The first manager asked why the machine was stopped, and the second manager asked if the employee thought that he could fix it. Both managers were presented with the same situation, but they noticed different aspects. This example illustrates that once attention has been directed, individuals are more likely to retain an image of the object or stimulus in their memory and to select an appropriate response to the stimulus. These various influences on selective attention can be divided into external influences and internal (personal) influences (see ). The Process of Perceptual Selectivity (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Major Influences on Selective Attention (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) External Influences on Selective Attention External influences consist of the characteristics of the observed object or person that activate the senses. Most external influences affect selective attention because of either their physical properties or their dynamic properties. Physical Properties. The physical properties of the objects themselves often affect which objects receive attention by the perceiver. Emphasis here is on the unique, different, and out of the ordinary. A particularly important physical property is size . Generally, larger objects receive more attention than smaller ones. Advertising companies use the largest signs and billboards allowed to capture the perceiver’s attention. However, when most of the surrounding objects are large, a small object against a field of large objects may receive more attention. In either case, size represents an important variable in perception. Moreover, brighter, louder, and more colorful objects tend to attract more attention than objects of less intensity . For example, when a factory foreman yells an order at his subordinates, it will probably receive more notice (although it may not receive the desired response) from workers. It must be remembered here, however, that intensity heightens attention only when compared to other comparable stimuli. If the foreman always yells, employees may stop paying much attention to the yelling. Objects that contrast strongly with the background against which they are observed tend to receive more attention than less-contrasting objects. An example of the contrast principle can be seen in the use of plant and highway safety signs. A terse message such as “Danger” is lettered in black against a yellow or orange background. A final physical characteristic that can heighten perceptual awareness is the novelty or unfamiliarity of the object. Specifically, the unique or unexpected seen in a familiar setting (an executive of a conservative company who comes to work in Bermuda shorts) or the familiar seen in an incongruous setting (someone in church holding a can of beer) will receive attention. Dynamic Properties. The second set of external influences on selective attention are those that either change over time or derive their uniqueness from the order in which they are presented. The most obvious dynamic property is motion . We tend to pay attention to objects that move against a relatively static background. This principle has long been recognized by advertisers, who often use signs with moving lights or moving objects to attract attention. In an organizational setting, a clear example is a rate-buster, who shows up his colleagues by working substantially faster, attracting more attention. Another principle basic to advertising is repetition of a message or image. Work instructions that are repeated tend to be received better, particularly when they concern a dull or boring task on which it is difficult to concentrate. This process is particularly effective in the area of plant safety. Most industrial accidents occur because of careless mistakes during monotonous activities. Repeating safety rules and procedures can often help keep workers alert to the possibilities of accidents. Personal Influences on Selective Attention In addition to a variety of external factors, several important personal factors are also capable of influencing the extent to which an individual pays attention to a particular stimulus or object in the environment. The two most important personal influences on perceptual readiness are response salience and response disposition . Response Salience. This is a tendency to focus on objects that relate to our immediate needs or wants. Response salience in the work environment is easily identified. A worker who is tired from many hours of work may be acutely sensitive to the number of hours or minutes until quitting time. Employees negotiating a new contract may know to the penny the hourly wage of workers doing similar jobs across town. Managers with a high need to achieve may be sensitive to opportunities for work achievement, success, and promotion. Finally, female managers may be more sensitive than many male managers to condescending male attitudes toward women. Response salience, in turn, can distort our view of our surroundings. For example, as Ruch notes: “Time spent on monotonous work is usually overestimated. Time spent in interesting work is usually underestimated. . . . Judgment of time is related to feelings of success or failure. Subjects who are experiencing failure judge a given interval as longer than do subjects who are experiencing success. A given interval of time is also estimated as longer by subjects trying to get through a task in order to reach a desired goal than by subjects working without such motivation.” F. L. Ruch, Psychology and life (Glenview: Scott, Foresman, 1983). Response Disposition. Whereas response salience deals with immediate needs and concerns, response disposition is the tendency to recognize familiar objects more quickly than unfamiliar ones. The notion of response disposition carries with it a clear recognition of the importance of past learning on what we perceive in the present. For instance, in one study, a group of individuals was presented with a set of playing cards with the colors and symbols reversed—that is, hearts and diamonds were printed in black, and spades and clubs in red. Surprisingly, when subjects were presented with these cards for brief time periods, individuals consistently described the cards as they expected them to be (red hearts and diamonds, black spades and clubs) instead of as they really were. They were predisposed to see things as they always had been in the past. J. S. Bruner and L. Postman, “On the Perception of Incongruity: A Paradigm,” Journal of Personality , 1949, 18, pp. 206–223. Thus, the basic perceptual process is in reality a fairly complicated one. Several factors, including our own personal makeup and the environment, influence how we interpret and respond to the events we focus on. Although the process itself may seem somewhat complicated, it in fact represents a shorthand to guide us in our everyday behavior. That is, without perceptual selectivity we would be immobilized by the millions of stimuli competing for our attention and action. The perceptual process allows us to focus our attention on the more salient events or objects and, in addition, allows us to categorize such events or objects so that they fit into our own conceptual map of the environment. Which Car Would You Buy? When General Motors teamed up with Toyota to form California-based New United Motor Manufacturing Inc. (NUMMI), they had a great idea. NUMMI would manufacture not only the popular Toyota Corolla but would also make a GM car called the Geo Prizm. Both cars would be essentially identical except for minor styling differences. Economies of scale and high quality would benefit the sales of both cars. Unfortunately, General Motors forgot one thing. The North American consumer holds a higher opinion of Japanese-built cars than American-made ones. As a result, from the start of the joint venture, Corollas have sold rapidly, while sales of Geo Prizms have languished. With hindsight, it is easy to explain what happened in terms of perceptual differences. That is, the typical consumer simply perceived the Corolla to be of higher quality (and perhaps higher status) and bought accordingly. Not only was the Prizm seen more skeptically by consumers, but General Motors’ insistence on a whole new name for the product left many buyers unfamiliar with just what they were buying. Perception was that main reason for lagging sales; however, the paint job on the Prizm was viewed as being among the worst ever. As a result, General Motors lost $80 million on the Prizm in its first year of sales. Meanwhile, demand for the Corolla exceeded supply. The final irony here is that no two cars could be any more alike than the Prizm and the Corolla. They are built on the same assembly line by the same workers to the same design specifications. They are, in fact, the same car. The only difference is in how the consumers perceive the two cars—and these perceptions obviously are radically different. Over time, however, perceptions did change. While there was nothing unique about the Prizm, the vehicle managed to sell pretty well for the automaker and carried on well into the 2000s. The Prizm was also the base for the Pontiac Vibe, which was based on the Corolla platform as well, and this is one of the few collaborations that worked really well. Sources: C. Eitreim, “10 Odd Automotive Brand Collaborations (And 15 That Worked),” Car Culture , January 19, 2019; R. Hof, “This Team-Up Has It All—Except Sales,” Business Week, August 14, 1989, p. 35; C. Eitreim, “15 GM Cars With The Worst Factory Paint Jobs (And 5 That'll Last Forever),” Motor Hub , November 8, 2018. Social Perception in Organizations Up to this point, we have focused on an examination of basic perceptual processes—how we see objects or attend to stimuli. Based on this discussion, we are now ready to examine a special case of the perceptual process— social perception as it relates to the workplace. Social perception consists of those processes by which we perceive other people. S. T. Fiske and S. E. Taylor, Social Cognition (Reading, Mass.: Addison-Wesley, 1984). Particular emphasis in the study of social perception is placed on how we interpret other people, how we categorize them, and how we form impressions of them. Clearly, social perception is far more complex than the perception of inanimate objects such as tables, chairs, signs, and buildings. This is true for at least two reasons. First, people are obviously far more complex and dynamic than tables and chairs. More-careful attention must be paid in perceiving them so as not to miss important details. Second, an accurate perception of others is usually far more important to us personally than are our perceptions of inanimate objects. The consequences of misperceiving people are great. Failure to accurately perceive the location of a desk in a large room may mean we bump into it by mistake. Failure to perceive accurately the hierarchical status of someone and how the person cares about this status difference might lead you to inappropriately address the person by their first name or use slang in their presence and thereby significantly hurt your chances for promotion if that person is involved in such decisions. Consequently, social perception in the work situation deserves special attention. We will concentrate now on the three major influences on social perception: the characteristics of (1) the person being perceived, (2) the particular situation, and (3) the perceiver. When taken together, these influences are the dimensions of the environment in which we view other people. It is important for students of management to understand the way in which they interact (see ). Major Influences on Social Perception in Organizations (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The way in which we are evaluated in social situations is greatly influenced by our own unique sets of personal characteristics. That is, our dress, talk, and gestures determine the kind of impressions people form of us. In particular, four categories of personal characteristics can be identified: (1) physical appearance, (2) verbal communication, (3) nonverbal communication, and (4) ascribed attributes. Physical Appearance. A variety of physical attributes influence our overall image. These include many of the obvious demographic characteristics such as age, sex, race, height, and weight. A study by Mason found that most people agree on the physical attributes of a leader (i.e., what leaders should look like), even though these attributes were not found to be consistently held by actual leaders. However, when we see a person who appears to be assertive, goal-oriented, confident, and articulate, we infer that this person is a natural leader. D. J. Mason, “Judgements of Leadership Based on Physiognomic Cues,” Journal of Abnormal and Social Psychology , 1957, 54, pp. 273–274. Another example of the powerful influence of physical appearance on perception is clothing. People dressed in business suits are generally thought to be professionals, whereas people dressed in work clothes are assumed to be lower-level employees. Verbal and Nonverbal Communication. What we say to others—as well as how we say it—can influence the impressions others form of us. Several aspects of verbal communication can be noted. First, the precision with which one uses language can influence impressions about cultural sophistication or education. An accent provides clues about a person’s geographic and social background. The tone of voice used provides clues about a speaker’s state of mind. Finally, the topics people choose to converse about provide clues about them. Impressions are also influenced by nonverbal communication—how people behave. For instance, facial expressions often serve as clues in forming impressions of others. People who consistently smile are often thought to have positive attitudes. P. F. Secord, “The Role of Facial Features in Interpersonal Perception,” in R. Tagiuri and L. Petrullo, eds., Person Perception and Interpersonal Behavior (Palo Alto: Stanford University Press, 1958), pp. 300–315. A whole field of study that has recently emerged is body language , the way in which people express their inner feelings subconsciously through physical actions: sitting up straight versus being relaxed, looking people straight in the eye versus looking away from people. These forms of expressive behavior provide information to the perceiver concerning how approachable others are, how self-confident they are, or how sociable they are. Ascribed Attributes. Finally, we often ascribe certain attributes to a person before or at the beginning of an encounter; these attributes can influence how we perceive that person. Three ascribed attributes are status, occupation, and personal characteristics. We ascribe status to someone when we are told that the person is an executive, holds the greatest sales record, or has in some way achieved unusual fame or wealth. Research has consistently shown that people attribute different motives to people they believe to be high or low in status, even when these people behave in an identical fashion. J. W. Thibaut and H. W. Riecker, “Authoritarianism, Status, and the Communication of Aggression,” Human Relations , 1955, 8, pp. 95–120. For instance, high-status people are seen as having greater control over their behavior and as being more self-confident and competent; they are given greater influence in group decisions than low-status people. Moreover, high-status people are generally better liked than low-status people. Occupations also play an important part in how we perceive people. Describing people as salespersons, accountants, teamsters, or research scientists conjures up distinct pictures of these various people before any firsthand encounters. In fact, these pictures may even determine whether there can be an encounter. Characteristics of the Situation The second major influence on how we perceive others is the situation in which the perceptual process occurs. Two situational influences can be identified: (1) the organization and the employee’s place in it, and (2) the location of the event. Organizational Role. An employee’s place in the organizational hierarchy can also influence his perceptions. A classic study of managers by Dearborn and Simon emphasizes this point. In this study, executives from various departments (accounting, sales, production) were asked to read a detailed and factual case about a steel company. D. C. Dearborn and H. A. Simon, “Selective Perception: A Note on Departmental Identification of Executives,” Sociometry, 1958, 21 , p. 142. Next, each executive was asked to identify the major problem a new president of the company should address. The findings showed clearly that the executives’ perceptions of the most important problems in the company were influenced by the departments in which they worked. Sales executives saw sales as the biggest problem, whereas production executives cited production issues. Industrial relations and public relations executives identified human relations as the primary problem in need of attention. In addition to perceptual differences emerging horizontally across departments, such differences can also be found when we move vertically up or down the hierarchy. The most obvious difference here is seen between managers and unions, where the former see profits, production, and sales as vital areas of concern for the company whereas the latter place much greater emphasis on wages, working conditions, and job security. Indeed, our views of managers and workers are clearly influenced by the group to which we belong. The positions we occupy in organizations can easily color how we view our work world and those in it. Consider the results of a classic study of perceptual differences between superiors and subordinates. R. Likert, New Patterns of Management (New York: McGraw-Hill, 1961). Both groups were asked how often the supervisor gave various forms of feedback to the employees. The results, shown in , demonstrate striking differences based on one’s location in the organizational hierarchy. Differences in Perception between Supervisors and Subordinates Frequency with Which Supervisors Give Various Types of Recognition for Good Performance Types of Recognition As Seen by Supervisors As Seen by Subordinates Source: Adapted from R. Likert, New Patterns in Management (New York: McGraw Hill, 1961), p. 91. Gives privileges 52% 14% Gives more responsibility 48 10 Gives a pat on the back 82 13 Gives sincere and thorough praise 80 14 Trains for better jobs 64 9 Gives more interesting work 51 5 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Location of Event. Finally, how we interpret events is also influenced by where the event occurs. Behaviors that may be appropriate at home, such as taking off one’s shoes, may be inappropriate in the office. Acceptable customs vary from country to country. For instance, assertiveness may be a desirable trait for a sales representative in the United States, but it may be seen as being brash or coarse in Japan or China. Hence, the context in which the perceptual activity takes place is important. Characteristics of the Perceiver The third major influence on social perception is the personality and viewpoint of the perceiver. Several characteristics unique to our personalities can affect how we see others. These include (1) self-concept, (2) cognitive structure, (3) response salience, and (4) previous experience with the individual. Levine and Shefner, op. cit. Self-Concept. Our self-concept represents a major influence on how we perceive others. This influence is manifested in several ways. First, when we understand ourselves (i.e., can accurately describe our own personal characteristics), we are better able to perceive others accurately. Second, when we accept ourselves (i.e., have a positive self-image), we are more likely to see favorable characteristics in others. Studies have shown that if we accept ourselves as we are, we broaden our view of others and are more likely to view people uncritically. Conversely, less secure people often find faults in others. Third, our own personal characteristics influence the characteristics we notice in others. For instance, people with authoritarian tendencies tend to view others in terms of power, whereas secure people tend to see others as warm rather than cold. Ibid. From a management standpoint, these findings emphasize how important it is for administrators to understand themselves; they also provide justification for the human relations training programs that are popular in many organizations today. Cognitive Structure. Our cognitive structures also influence how we view people. People describe each other differently. Some use physical characteristics such as tall or short, whereas others use central descriptions such as deceitful, forceful, or meek. Still others have more complex cognitive structures and use multiple traits in their descriptions of others; hence, a person may be described as being aggressive, honest, friendly, and hardworking. (See the discussion in Individual and Cultural Differences on cognitive complexity.) Ostensibly, the greater our cognitive complexity—our ability to differentiate between people using multiple criteria—the more accurate our perception of others. People who tend to make more complex assessments of others also tend to be more positive in their appraisals. K. J. Frauenfelder, “A Cognitive Determinant of Favorability of Impression,” Journal of Social Psychology, 1974, 94, pp. 71–81. Research in this area highlights the importance of selecting managers who exhibit high degrees of cognitive complexity. These individuals should form more accurate perceptions of the strengths and weaknesses of their subordinates and should be able to capitalize on their strengths while ignoring or working to overcome their weaknesses. Response Salience. This refers to our sensitivity to objects in the environment as influenced by our particular needs or desires. Response salience can play an important role in social perception because we tend to see what we want to see. A company personnel manager who has a bias against women, minorities, or handicapped persons would tend to be adversely sensitive to them during an employment interview. This focus may cause the manager to look for other potentially negative traits in the candidate to confirm his biases. The influence of positive arbitrary biases is called the halo effect , whereas the influence of negative biases is often called the horn effect . Another personnel manager without these biases would be much less inclined to be influenced by these characteristics when viewing prospective job candidates. Previous Experience with the Individual. Our previous experiences with others often will influence the way in which we view their current behavior. When an employee has consistently received poor performance evaluations, a marked improvement in performance may go unnoticed because the supervisor continues to think of the individual as a poor performer. Similarly, employees who begin their careers with several successes develop a reputation as fast-track individuals and may continue to rise in the organization long after their performance has leveled off or even declined. The impact of previous experience on present perceptions should be respected and studied by students of management. For instance, when a previously poor performer earnestly tries to perform better, it is important for this improvement to be recognized early and properly rewarded. Otherwise, employees may give up, feeling that nothing they do will make any difference. Together, these factors determine the impressions we form of others (see ). With these impressions, we make conscious and unconscious decisions about how we intend to behave toward people. Our behavior toward others, in turn, influences the way they regard us. Consequently, the importance of understanding the perceptual process, as well as factors that contribute to it, is apparent for managers. A better understanding of ourselves and careful attention to others leads to more accurate perceptions and more appropriate actions. How can you understand what makes up an individual’s personality? How does the content of the situation affect the perception of the perceiver? What are the characteristics that the perceiver can have on interpreting personality? How do differences in perception affect employee behavior and performance? One of the key determinants of people’s behavior in organizations is how they see and interpret situations and people around them. It is vital for anyone (manager or subordinate) who desires to be more effective to understand the critical aspects of context, object, and perceiver that influence perceptions and interpretations and the relationship between these and subsequent attitudes, intentions, and behaviors. This understanding will not only facilitate the ability to correctly understand and anticipate behaviors, but it will also enhance the ability to change or influence that behavior. Perception is the process by which individuals screen, select, organize, and interpret stimuli in order to give them meaning. Perceptual selectivity is the process by which individuals select certain stimuli for attention instead of others. Selective attention is influenced by both external factors (e.g., physical or dynamic properties of the object) and personal factors (e.g., response salience). Social perception is the process by which we perceive other people. It is influenced by the characteristics of the person perceived, the perceiver, and the situation. Body language The manner in which people express their inner feelings subconsciously through physical actions such as sitting up straight versus being relaxed or looking people straight in the eye versus looking away from people. Halo effect The influence of positive arbitrary biases. Perception The process by which one screens, selects, organizes, and interprets stimuli to give them meaning. Perceptual organization When meaning has been attached to an object, individuals are in a position to determine an appropriate response or reaction to it. Perceptual selectivity Refers to the process by which individuals select objects in the environment for attention. Response disposition The tendency to recognize familiar objects more quickly than unfamiliar ones. Response salience The tendency to focus on objects that relate to our immediate needs or wants. Social perception Consists of those processes by which we perceive other people.", "section": "The Perceptual Process", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Barriers to Accurate Social Perception How can managers and organizations minimize the negative impact of stereotypes and other barriers to accurate social perception in interpersonal relations? In the perceptual process, several barriers can be identified that inhibit the accuracy of our perception. These barriers are (1) stereotyping, (2) selective perception, and (3) perceptual defense. Each of these will be briefly considered as it relates to social perception in work situations (see ). Barriers to Accurate Perception of Others Barrier Definition Stereotyping A tendency to assign attributes to people solely on the basis of their class or category Selective perception A process by which we systematically screen out or discredit information we don’t wish to hear and focus instead on more salient information Perceptual defense A tendency to distort or ignore information that is either personally threatening or culturally unacceptable (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Stereotyping One of the most common barriers in perceiving others at work is stereotyping . A stereotype is a widely held generalization about a group of people. Stereotyping is a process in which attributes are assigned to people solely on the basis of their class or category. It is particularly likely to occur when one meets new people, since very little is known about them at that time. On the basis of a few prominent characteristics such as sex, race, or age, we tend to place people into a few general categories. We ascribe a series of traits to them based upon the attributes of the category in which we have put them. We assume that older people are old-fashioned, conservative, obstinate, and perhaps senile. We view professors as absentminded, impractical, idealistic, or eccentric. One explanation for the existence of stereotypes has been suggested by Jain, Triandis, and Weick. R. Jain, H. C. Triandis, and C. W. Weick, Managing Research, Development and Innovation: Managing the Unmanageable, 3rd Edition (New York: Wiley, 2010). They argue that stereotypes may be to some extent based upon fact. People tend to compare other groups with their own group, accentuating minor differences between groups to form a stereotype. For example, older people as a group may indeed be more conservative or more old-fashioned. These traits then become emphasized and attributed to particular older individuals. At least three types of stereotype can be found in organizations: those dealing with age, race, and gender. Age stereotypes can be found throughout organizations. A recent study by von Hippel et al. C. von Hippel, et al, “Age-based stereotype threat and work outcomes: Stress appraisals and ruminations as mediators,” Psychology and Aging, February 2019, pp. 68-84. found that there are still clear stereotypes of older employees. They are thought to be (1) more resistant to organizational change, (2) less creative, (3) less likely to take calculated risks, (4) lower in physical capacity, (5) less interested in learning new techniques, and (6) less capable of learning new techniques. When asked to make personnel decisions concerning older people, the business students generally followed several trends. First, they gave older people lower consideration in promotion decisions. Older people also received less attention and fewer resources for training and development. Finally, older people tended to be transferred to other departments instead of confronted by their superiors when a problem with their performance emerged. Similar problems arise for people from different racial or cultural backgrounds and for gender. A particular problem in many companies today is that of attitudes toward women as managers or executives. Although succeeding in a managerial position is always difficult, the job is all the harder if your coworkers, superiors, or subordinates are not supportive. To See Ourselves as Others See Us In considering stereotyping in organizations, it may be interesting to examine how people in different countries and cultures see others around the world. Specifically, we should note that “foreigners” often hold certain stereotypes of what a “typical” American looks and acts like. Look, for example, at . This table shows how people in seven countries around the globe view the typical American. Note the sizable differences in perceptions. Foreign Observations of Americans The following are quotations from foreign visitors to the United States: India: “Americans seem to be in a perpetual hurry. Just watch the way they walk down the street. They never allow themselves the leisure to enjoy life; there are too many things to do.” Kenya: “Americans appear to us rather distant. They are not really as close to other people—even fellow Americans—as Americans overseas tend to portray. It’s almost as if an American says, ‘I won’t let you get too close to me.’ It’s like building a wall.” Turkey: “Once we were out in a rural area in the middle of nowhere and saw an American come to a stop sign. Though he could see in both directions for miles and no traffic was coming, he still stopped!” Colombia: “The tendency in the United States to think that life is only work hits you in the face. Work seems to be the one type of motivation.” Indonesia: “In the United States everything has to be talked about and analyzed. Even the littlest thing has to be ‘Why, Why, Why?’ I get a headache from such persistent questions.” Ethiopia: “The American is very explicit; he wants a ‘yes’ or ‘no.’ If someone tries to speak figuratively, the American is confused.” Iran: “The first time . . . my [American] professor told me, ‘I don’t know the answer, I will have to look it up,’ I was shocked. I asked myself, ‘Why is he teaching me?’ In my country a professor would give the wrong answer rather than admit ignorance.” Source: J. Feig and G. Blair, There Is a Difference, 2nd ed. (Washington: Meridian House International). Meridian House International is an organization that conducts intercultural training for visitors to the United States and for Americans going abroad. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) When examining these comments, consider the extent to which you think these perceptions and stereotypes are accurate or inaccurate. Why do people in different countries form such divergent opinions of our country? How do their perceptions color the behavior and effectiveness of American managers working abroad? On the basis of this assessment, you might want to reassess your own stereotypes of people in different countries. How accurate do you think your own stereotypes have been? Selective Perception Selective perception is the process by which we systematically screen out information we don’t wish to hear, focusing instead on more salient information. Saliency here is obviously a function of our own experiences, needs, and orientations. The example of the Dearborn and Simon Dearborn and Simon, op. cit. study of managers described earlier provides an excellent glimpse of selective perception. Production managers focused on production problems to the exclusion of other problems. Accountants, personnel specialists, and sales managers were similarly exclusive. Everyone saw his own specialty as more important in the company than other specialties. Another example of selective perception in groups and organizations is provided by Miner. J. B. Miner, Organizational Behavior 2: Essentials Theories of Process and Structure (Routledge, 2015). Miner summarizes a series of experiments dealing with groups competing on problem-solving exercises. Consistently, the groups tended to evaluate their own solutions as better than the solutions proposed by others. Such findings resemble a syndrome found in many research organizations. There is a frequent tendency for scientists to view ideas or products originating outside their organization or department as inferior and to judge other researchers as less competent and creative than themselves. This is often referred to as the “Not-Invented-Here” syndrome. Similar patterns of behavior can be found among managers, service workers, and secretaries. Perceptual Defense A final barrier to social perception is perceptual defense . Levine and Shefner, op. cit. Perceptual defense is founded on three related principles: Emotionally disturbing or threatening stimuli have a higher recognition threshold than neutral stimuli. Such stimuli are likely to elicit substitute perceptions that are radically altered so as to prevent recognition of the presented stimuli. These critical stimuli arouse emotional reactions even though the stimuli are not recognized. In other words, through perceptual defense we tend to distort or ignore information that is either personally threatening or culturally unacceptable. Because emotionally disturbing stimuli have a higher recognition threshold, people are less likely to fully confront or acknowledge the threat. Instead, they may see entirely different or even erroneous stimuli that are safer. Even so, the presence of the critical stimulus often leads to heightened emotions despite the lack of recognition. For instance, suppose that during a contract negotiation for an assembly plant, word leaked out that because of declining profits, the plant might have to close down permanently. Anxious workers might ignore this message and instead choose to believe the company management is only starting false rumors to increase their leverage during wage negotiations. Even if the leverage claim is accepted by the workers as truth, strong emotional reactions against the company can be expected. One effect of perceptual defense is to save us from squarely facing events that we either do not wish to handle or may be incapable of handling. We dissipate our emotions by directing our attention to other (substitute) objects and hope the original event that distressed us will eventually disappear. Perceptual defense is especially pronounced when people are presented with a situation that contradicts their long-held beliefs and attitudes. In a classic study of perceptual defense among college students, Haire and Grunes presented the students with descriptions of factory workers. Included in these descriptions was the word intelligent . Because the word was contrary to the students’ beliefs concerning factory workers, they chose to reject the description by using perceptual defenses. M. Haire and W. Grunes, “Perceptual Defenses: Processes Protecting an Organized Perception of Another’s Personality,” Human Relations, 1950, 3 , pp. 403–412. Four such defense mechanisms can be identified: Ibid., p. 409. Denial . A few of the subjects denied the existence of intelligence in factory workers. Modification and distortion . This was one of the most frequent forms of defense. The pattern was to explain away the perceptual conflict by joining intelligence with some other characteristics—for instance, “He is intelligent but doesn’t possess initiative to rise above his group.” Change in perception . Many students changed their perception of the worker because of the intelligence characteristic. Most of the change, however, was very subtle—for example, “cracks jokes” became “witty.” Recognition, but refusal to change . A very few students explicitly recognized the conflict between their perception of the worker and the characteristic that was confronting them. For example, one subject stated, “The trait seems to be conflicting . . . most factory workers I have heard about aren’t too intelligent.” Perceptual defense makes any situation in which conflict is likely to be present more difficult. It creates blind causes us to fail to hear and see events as they really are. The challenge for managers is to reduce or minimize the perception of threat in a situation so these defenses are not immediately called into play. This can be accomplished by reassuring people that things that are important to them will not be tampered with, or by accentuating the positive. What are the barriers that can inhibit the accuracy of our perception? What are the cultural factors that can influence perception? What is perceptual defense, and what are examples of the mechanisms that can be identified? How can managers and organizations minimize the negative impact of stereotypes and other barriers to accurate social perception in interpersonal relations? Stereotyping is a tendency to assign attributes to people solely on the basis of their class or category. Selective perception is a process by which we systematically screen or discredit information we don’t wish to hear and instead focus on more salient information. Perceptual defense is a tendency to distort or ignore information that is either personally threatening or culturally unacceptable. Perceptual defense A defense that perceives emotionally disturbing or threatening stimuli as having a higher recognition threshold than neutral stimuli. Such stimuli are likely to elicit substitute perceptions that are radically altered so as to prevent recognition of the presented stimuli that arouse emotional reactions even though the stimuli are not recognized. Selective perception The process by which we systematically screen out information we don’t wish to hear, focusing instead on more salient information. Stereotyping A tendency to assign attributes to people solely on the basis of their class or category.", "section": "Barriers to Accurate Social Perception", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Attributions: Interpreting the Causes of Behavior How do people attribute credit and blame for organizational events? A major influence on how people behave is the way they interpret the events around them. People who feel they have control over what happens to them are more likely to accept responsibility for their actions than those who feel control of events is out of their hands. The cognitive process by which people interpret the reasons or causes for their behavior is described by attribution theory . H. H. Kelley, “The Process of Causal Attributions,” American Psychologist , February 1973, pp. 107–128; F. Forsterling, “Attributional Retraining: A Review,” Psychological Bulletin, November 1985, pp. 495–512; B. Weiner, Human Motivation (New York: Holt, Rinehart and Winston, 1980). Specifically, “attribution theory concerns the process by which an individual interprets events as being caused by a particular part of a relatively stable environment.” Kelley, op. cit., p. 193. Attribution theory is based largely on the work of Fritz Heider. Heider argues that behavior is determined by a combination of internal forces (e.g., abilities or effort) and external forces (e.g., task difficulty or luck). Following the cognitive approach of Lewin and Tolman, he emphasizes that it is perceived determinants, rather than actual ones, that influence behavior. Hence, if employees perceive that their success is a function of their own abilities and efforts, they can be expected to behave differently than they would if they believed job success was due to chance. The Attribution Process The underlying assumption of attribution theory is that people are motivated to understand their environment and the causes of particular events. If individuals can understand these causes, they will then be in a better position to influence or control the sequence of future events. This process is diagrammed in . Specifically, attribution theory suggests that particular behavioral events (e.g., the receipt of a promotion) are analyzed by individuals to determine their causes. This process may lead to the conclusion that the promotion resulted from the individual’s own effort or, alternatively, from some other cause, such as luck. Based on such cognitive interpretations of events, individuals revise their cognitive structures and rethink their assumptions about causal relationships. For instance, an individual may infer that performance does indeed lead to promotion. Based on this new structure, the individual makes choices about future behavior. In some cases, the individual may decide to continue exerting high levels of effort in the hope that it will lead to further promotions. On the other hand, if an individual concludes that the promotion resulted primarily from chance and was largely unrelated to performance, a different cognitive structure might be created, and there might be little reason to continue exerting high levels of effort. In other words, the way in which we perceive and interpret events around us significantly affects our future behaviors. The General Attribution Process (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Internal and External Causes of Behavior Building upon the work of Heider, Harold Kelley attempted to identify the major antecedents of internal and external attributions. Ibid. He examined how people determine—or, rather, how they actually perceive—whether the behavior of another person results from internal or external causes. Internal causes include ability and effort, whereas external causes include luck and task ease or difficulty. Ibid. Kelley’s conclusion, illustrated in , is that people actually focus on three factors when making causal attributions: Causes of Internal and External Attributions Adapted from Nyla Branscombe and Robert A. Baron. Social Psychology . Fourteenth Edition, 2016, Pearson. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Consensus . The extent to which you believe that the person being observed is behaving in a manner that is consistent with the behavior of his or her peers. High consensus exists when the person’s actions reflect or are similar to the actions of the group; low consensus exists when the person’s actions do not. Consistency . The extent to which you believe that the person being observed behaves consistently—in a similar fashion—when confronted on other occasions with the same or similar situations. High consistency exists when the person repeatedly acts in the same way when faced with similar stimuli. Distinctiveness. The extent to which you believe that the person being observed would behave consistently when faced with different situations. Low distinctiveness exists when the person acts in a similar manner in response to different stimuli; high distinctiveness exists when the person varies his or her response to different situations. How do these three factors interact to influence whether one’s attributions are internal or external? According to the exhibit, under conditions of high consensus, high consistency, and high distinctiveness, we would expect the observer to make external attributions about the causes of behavior. That is, the person would attribute the behavior of the observed (say, winning a golf tournament) to good fortune or some other external event. On the other hand, when consensus is low, consistency is high, and distinctiveness is low, we would expect the observer to attribute the observed behavior (winning the golf tournament) to internal causes (the winner’s skill). In other words, we tend to attribute the reasons behind the success or failure of others to either internal or external causes according to how we interpret the underlying forces associated with the others’ behavior. Consider the example of the first female sales manager in a firm to be promoted to an executive rank. How do you explain her promotion—luck and connections or ability and performance? To find out, follow the model. If she, as a sales representative, had sold more than her (male) counterparts (low consensus in behavior), consistently sold the primary product line in different sales territories (high consistency), and was also able to sell different product lines (low distinctiveness), we would more than likely attribute her promotion to her own abilities. On the other hand, if her male counterparts were also good sales representatives (high consensus) and her sales record on secondary products was inconsistent (high distinctiveness), people would probably attribute her promotion to luck or connections, regardless of her sales performance on the primary product line (high consistency). Golf What internal and external attributions can you make about this golfer who is celebrating a hole in one? (Notice the untied shoe.) (Credit: John Fink/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Attributional Bias One final point should be made with respect to the attributional process. In making attributions concerning the causes of behavior, people tend to make certain errors of interpretation. Two such errors, or attribution biases , should be noted here. The first is called the fundamental attribution error . This error is a tendency to underestimate the effects of external or situational causes of behavior and to overestimate the effects of internal or personal causes. Hence, when a major problem occurs within a certain department, we tend to blame people rather than events or situations. The second error in attribution processes is generally called the self-serving bias . There is a tendency, not surprisingly, for individuals to attribute success on an event or project to their own actions while attributing failure to others. Hence, we often hear sales representatives saying, “ I made the sale,” but “ They stole the sale from me” rather than “I lost it.” These two biases in interpreting how we see the events around us help us understand why employees looking at the same event often see substantially different things. What is attribution theory? Describe the attribution process. What are the internal and external causes of attribution? How do people attribute credit and blame for organizational events? Attribution theory concerns the process by which individuals attempt to make sense of the cause-effect relationships in their life space. Events are seen as being either internally caused (that is, by the individual) or externally caused (that is, by other factors in the environment). In making causal attributions, people tend to focus on three factors: consensus, consistency, and distinctiveness. The fundamental attribution error is a tendency to underestimate the effects of external or situational causes of behavior and overestimate the effects of personal causes. The self-serving bias is a tendency for people to attribute success on a project to themselves while attributing failure to others. Attribution biases Covers both the fundamental attribution error and the self-serving bias. Attribution theory Concerns the process by which an individual interprets events as being caused by a particular part of a relatively stable environment. Fundamental attribution error The tendency to underestimate the effects of external or situational causes of behavior and to overestimate the effects of internal or personal causes. Self-serving bias The tendency for individuals to attribute success on an event or project to their own actions while attributing failure to others.", "section": "Attributions: Interpreting the Causes of Behavior", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Attitudes and Behavior How can a work environment characterized by positive work attitudes be created and maintained? Closely related to the topic of perception and attribution—indeed, largely influenced by it—is the issue of attitudes. An attitude can be defined as a predisposition to respond in a favorable or unfavorable way to objects or persons in one’s environment. Based on G. W. Allport, “Attitudes,” in C. Murchison, ed., Handbook of Social Psychology (Worcester: Clark University Press, 1935). When we like or dislike something, we are, in effect, expressing our attitude toward the person or object. Three important aspects of this definition should be noted. First, an attitude is a hypothetical construct; that is, although its consequences can be observed, the attitude itself cannot. Second, an attitude is a unidimensional concept: An attitude toward a particular person or object ranges on a continuum from very favorable to very unfavorable. We like something or we dislike something (or we are neutral). Something is pleasurable or unpleasurable. In all cases, the attitude can be evaluated along a single evaluative continuum. And third, attitudes are believed to be related to subsequent behavior. We will return to this point later in the discussion. An attitude can be thought of as composed of three highly interrelated components: (1) a cognitive component, dealing with the beliefs and ideas a person has about a person or object; (2) an affective component ( affect ), dealing with a person’s feelings toward the person or object; and (3) an intentional component, dealing with the behavioral intentions a person has with respect to the person or object. Jain, Triandis, and Weick op. cit. Now that we know what an attitude is, let us consider how attitudes are formed and how they influence behavior. A general model of the relationship between attitudes and behavior is shown in . As can be seen, attitudes lead to behavioral intentions, which, in turn, lead to actual behavior. Following behavior, we can often identify efforts by the individual to justify his behavior. Let us examine each of these components of the model separately, beginning with the process of attitude formation. Relationship between Attitudes and Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) How Are Attitudes Formed? There is considerable disagreement about this question. One view offered by psychologist Barry Staw and others is the dispositional approach , B. M. Staw and J. Ross, “Stability in the Midst of Change: A Dispositional Approach to Job Attitudes,” Journal of Applied Psychology , 1985, 70, pp. 469–480. which argues that attitudes represent relatively stable predispositions to respond to people or situations around them. That is, attitudes are viewed almost as personality traits. Thus, some people would have a tendency—a predisposition—to be happy on the job, almost regardless of the nature of the work itself. Others may have an internal tendency to be unhappy, again almost regardless of the actual nature of the work. Evidence in support of this approach can be found in a series of studies that found that attitudes change very little among people before and after they make a job change. To the extent that these findings are correct, managers may have little influence over improving job attitudes short of trying to select and hire only those with appropriate dispositions. A second approach to attitude formation is called the situational approach . This approach argues that attitudes emerge as a result of the uniqueness of a given situation. They are situationally determined and can vary in response to changing work conditions. Thus, as a result of experiences at work (a boring or unrewarding job, a bad supervisor, etc.), people react by developing appropriate attitudes. Several variations on this approach can be identified. Some researchers suggest that attitudes result largely from the nature of the job experience itself. That is, an employee might reason: “I don’t get along well with my supervisor; therefore, I become dissatisfied with my job.” To the extent that this accurately describes how attitudes are formed, it also implies that attitudes can be changed relatively easily. For example, if employees are dissatisfied with their job because of conflicts with supervisors, either changing supervisors or changing the supervisors’ behavior may be viable means of improving employee job attitudes. In other words, if attitudes are largely a function of the situation, then attitudes can be changed by altering the situation. Other advocates of the situational approach suggest a somewhat more complicated process of attitude formation—namely, the social-information-processing approach . This view, developed by Pfeffer and Salancik, asserts that attitudes result from “socially constructed realities” as perceived by the individual (see ). G. Salancik and J. Pfeffer, “A Social Information Processing Approach to Job Attitudes and Task Design,” Administrative Science Quarterly , 1978, 23, pp. 224–253. That is, the social context in which the individual is placed shapes his perceptions of the situation and hence his attitudes. A Social-Information-Processing View of Attitudes (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Here is how it works. Suppose a new employee joins a work group consisting of people who have worked together for some time. The existing group already has opinions and feelings about the fairness of the supervisor, the quality of the workplace, the adequacy of the compensation, and so forth. Upon arriving, the new worker is fed socially acceptable cues from co-workers about acceptable attitudes toward various aspects of the work and company. Thus, due in part to social forces, the new employee begins to form attitudes based on externally provided bits of information from the group instead of objective attributes of the workplace. If the social-information-processing perspective is correct, changing the attitudes of one person will be difficult unless the individual is moved to a different group of coworkers or unless the attitudes of the current coworkers are changed. Which approach is correct? In point of fact, research indicates that both the dispositional and the social-information-processing views have merit, and it is probably wise to recognize that socially constructed realities and dispositions interact to form the basis for an individual’s attitudes at work. The implication of this combined perspective for changing attitudes is that efforts should not assume that minor alterations in the situation will have significant impacts on individual attitudes, but that systematic efforts focusing on groups and interconnected social systems are likely required for successful changes in attitudes. Behavioral Intentions and Actual Behavior Regardless of how the attitudes are formed (either through the dispositional or social-information-processing approach), the next problem we face is understanding how resulting behavioral intentions guide actual behavior (return to ). Clearly, this relationship is not a perfect one. Despite one’s intentions, various internal and external constraints often serve to modify an intended course of action. Hence, even though you decide to join the union, you may be prevented from doing so for a variety of reasons. Similarly, a person may have every intention of coming to work but may get the flu. Regardless of intent, other factors that also determine actual behavior often enter the picture. Behavioral Justification Finally, people often feel a need for behavioral justification to ensure that their behaviors are consistent with their attitudes toward the event (see ). This tendency is called cognitive consistency . L. Festinger, A Theory of Cognitive Dissonance (Palo Alto: Stanford University Press, 1957). When people find themselves acting in a fashion that is inconsistent with their attitudes—when they experience cognitive dissonance —they experience tension and attempt to reduce this tension and return to a state of cognitive consistency. For example, a manager may hate his job but be required to work long hours. Hence, he is faced with a clear discrepancy between an attitude (dislike of the job) and a behavior (working long hours) and will probably experience cognitive dissonance. In order to become cognitively consistent, he can do one of two things. First, he can change his behavior and work fewer hours. However, this may not be feasible. Alternatively, he can change his attitude toward the job to a more positive one. He may, for example, convince himself that the job is really not that bad and that working long hours may lead to rapid promotion. In doing so, he achieves a state of cognitive consistency. Failure to do so will more than likely lead to increased stress and withdrawal from the job situation. What is attitude, and how does it impact the work environment? What is behavioral justification? How can a work environment characterized by positive work attitudes be created and maintained? An attitude can be defined as a predisposition to respond in a favorable or unfavorable way to objects or persons in one’s environment. There are two theories concerning the manner in which attitudes are formed. The first, called the dispositional approach, asserts that attitudes are fairly stable tendencies to respond to events in certain ways, much like personality traits. Thus, some people may be happy on almost any job regardless of the nature of the job. The second, called the situational approach, asserts that attitudes result largely from the particular situation in which the individual finds himself. Thus, some jobs may lead to more favorable attitudes than others. The social-information-processing approach to attitudes is a situational model that suggests that attitudes are strongly influenced by the opinions and assessments of coworkers. Cognitive consistency is a tendency to think and act in a predictable manner. Cognitive dissonance occurs when our actions and our attitudes are in conflict. This dissonance will motivate us to attempt to return to a state of cognitive consistency, where attitudes and behaviors are congruent. Affect Dealing with a person’s feelings toward the person or object. Attitude A predisposition to respond in a favorable or unfavorable way to objects or persons in one’s environment. Behavioral justification The need to ensure that one’s behaviors are consistent with their attitudes toward the event. Cognitive consistency The need for behavioral justification to ensure that a person’s behaviors are consistent with their attitudes toward an event. Cognitive dissonance Finding one’s self acting in a fashion that is inconsistent with their attitudes and experiencing tension and attempting to reduce this tension and return to a state of cognitive consistency. Dispositional approach Argues that attitudes represent relatively stable predispositions to respond to people or situations around them. Situational approach This approach argues that attitudes emerge as a result of the uniqueness of a given situation. Social-information-processing approach Asserts that attitudes result from “socially constructed realities” as perceived by the individual.", "section": "Attitudes and Behavior", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Work-Related Attitudes How can managers and organizations develop a committed workforce? When we apply the concept of attitudes to work settings, we have to specify which attitude we are concerned with. Although a variety of work-related attitudes can be identified, the one receiving the most attention is job satisfaction. As this is one of the most widely studied concepts in organizational behavior, we will examine it here in some detail. Job Involvement and Organizational Commitment First, however, we should introduce two job attitudes that should also be recognized: job involvement and organizational commitment. Job involvement refers to the extent to which a person is interested in and committed to assigned tasks. This is not to say that the person is “happy” (or satisfied) with the job, only that they feel a certain responsibility toward ensuring that the job itself is done correctly and with a high standard of competence. Here the focus of the attitude is the job itself. T. Lodahl and M. Kejner, “The Definition and Measurement of Job Involvement,” Journal of Applied Psychology , 1965, 49 , pp. 24–33. Organizational commitment , on the other hand, represents the relative strength of an individual’s identification with and involvement in an organization. R. T. Mowday, L. W. Porter, and R. M. Steers, Employee-Organization Linkages: The Psychology of Employee Commitment, Absenteeism and Turnover (New York: Academic Press, 1982). Commitment can be characterized by three factors: (1) a strong belief in and acceptance of the organization’s goals and values, (2) a willingness to exert considerable effort on behalf of the organization, and (3) a strong desire to maintain membership in the organization. When viewed this way, commitment represents something beyond mere passive loyalty to the company. Instead, it involves an active relationship with the organization in which individuals are willing to give something of themselves in order to help the company succeed and prosper. A careful reading of the research on keys to the success of many Japanese firms will highlight the importance played by a committed work force. Now we turn to the third work attitude of job satisfaction. Job Satisfaction Job satisfaction may be defined as “a pleasurable or positive emotional state resulting from the appraisal of one’s job or job experience.” E. A. Locke, “The Nature and Causes of Job Satisfaction,” in M. D. Dunnette, ed., Handbook of Industrial and Organizational Psychology (Chicago: Rand McNally, 1976). It results from the perception that an employee’s job actually provides what they value in the work situation. Several characteristics of the concept of job satisfaction follow from this definition. First, satisfaction is an emotional response to a job situation. It can be fully understood only by introspection. As with any attitude, we cannot observe satisfaction; we must infer its existence and quality either from an employee’s behavior or verbal statements. Second, job satisfaction is perhaps best understood in terms of discrepancy. Several writers have pointed to the concept of job satisfaction as being a result of how much a person wants or expects from the job compared to how much they actually receive. L. W. Porter and R. M. Steers, “Organizational, Work, and Personal Factors in Employee Turnover and Absenteeism,” Psychological Bulletin, 1973, 80, pp. 151–176. People come to work with varying levels of job expectations. These expectations may vary not only in quality (different people may value different things in a job), but also in intensity. On the basis of work experiences, people receive outcomes (rewards) from the job. These include not only extrinsic rewards, such as pay and promotion, but also a variety of intrinsic rewards, such as satisfying coworker relations and meaningful work. To the extent that the outcomes received by an employee meet or exceed expectations, we would expect the employee to be satisfied with the job and wish to remain. On those occasions when outcomes actually surpass expectations, we would expect employees to reevaluate their expectations and probably raise them to meet available outcomes. However, when outcomes do not meet expectations, employees are dissatisfied and may prefer to seek alternative sources of satisfaction, either by changing jobs or by placing greater value on other life activities, such as outside recreation. Dimensions of Job Satisfaction. It has been argued that job satisfaction actually represents several related attitudes. So, when we speak of satisfaction, we must specify “satisfaction with what?” Research has suggested that five job dimensions represent the most salient characteristics of a job about which people have affective responses. These five are: Work itself . The extent to which tasks performed by employees are interesting and provide opportunities for learning and for accepting responsibility. Pay . The amount of pay received, the perceived equity of the pay, and the method of payment. Promotional opportunities . The availability of realistic opportunities for advancement. Supervision . The technical and managerial abilities of supervisors; the extent to which supervisors demonstrate consideration for and interest in employees. Coworkers . The extent to which coworkers are friendly, technically competent, and supportive. Although other dimensions of job satisfaction have been identified, these five dimensions are used most often when assessing various aspects of job attitudes in organizations. Measurement of Job Satisfaction. Probably the most common attitude surveys in organizations today focus on job satisfaction. Satisfaction is considered by many managers to be an important indicator of organizational effectiveness, and therefore it is regularly monitored to assess employee feelings toward the organization. By far the most common means of assessing satisfaction is the rating scale. Rating scales represent direct verbal self-reports concerning employee feelings; they have been widely used in companies since the 1930s. Several job satisfaction scales exist. One of the most popular is the Minnesota Satisfaction Questionnaire (MSQ). This instrument uses a Likert-response format to generate satisfaction scores on 26 scales, including satisfaction with compensation, promotion opportunities, coworkers, recognition, and so forth. You can assess your scoring on a short version of this instrument in the assessment section of this chapter. The MSQ and similar rating scales have several advantages for evaluating levels of job satisfaction. First, they are relatively short and simple and can be completed by large numbers of employees quickly. Second, because of the generalized wording of the various terms, the instruments can be administered to a wide range of employees in various jobs. It is not necessary to alter the questionnaire for each job classification. Finally, extensive normative data (or norms) are available. These norms include summaries of the scores of thousands of people who have completed the instruments. Hence, it is possible for employers in other organizations to determine relative standings. However, although rating scales have many virtues compared to other techniques, at least two drawbacks must be recognized. First, as with any self-report inventory, it is assumed that respondents are both willing and able to describe their feelings accurately. As noted by several researchers, B. M. Staw, Intrinsic and Extrinsic Motivation (Morristown, N. J.: General Learning Press, 1976). people often consciously or unconsciously distort information that they feel is damaging and enhance information that they feel is beneficial. For example, it is possible that employees who think their supervisors may see the results of their questionnaire may report overly favorable job attitudes. A second problem with rating scales is the underlying assumption that questionnaire items mean the same thing to all people. There may, in fact, not be a common interpretation across individuals. Even so, rating scales have proved to be helpful in assessing satisfaction in various aspects of the job situation. Managers can use the results to identify potential problem areas and to generate discussions and action plans of how to correct aspects of jobs or the organization that are causing unacceptable levels of dissatisfaction. How Satisfied Are Employees? If you’ve ever flown on Southwest Airlines, you can tell something is different just from the first interaction with their employees. From the flight attendants, to the pilot’s announcements, and even to their customer service representatives, they have a cheerful disposition, and contrary to popular belief, this isn’t an act. In 2017, Southwest Airlines announced that it would be sharing their $586 million in profits with its 54,000 employees, given them a bonus of approximately 13.2 percent on average. This doesn’t account for the extra $351 million that they contributed to the employee’s 401(k) plans either. This is just one of the many ways that Southwest has given back to their employees in a day and age when minimum wage for even qualified candidates seems like a fight. Southwest CEO Gary Kelly reflects that “Our people-first approach, which has guided our company since it was founded, means our company does well, our people do really, really well. Our people work incredibly hard and deserve to share in Southwest’s success.” With this attitude, it is no wonder the employees on and off your flight are showing their satisfaction in their everyday attitudes. The year 2017 was the 43rd year that Southwest shared its profits with their people. While compensation ranks among one of the most attributed traits of a company to help with employee satisfaction, it goes much deeper than that to keep motivation high. At Southwest, they rank employees first and customers second. They create a culture of fun and inclusive core values that help to give their employees a sense of community and belonging. When their employees are motivated and take pride in what they do, they are able to give their best to their customers every day, which accounts for their highly ranked customer satisfaction results on surveys each year. Sources: Dahl, Darren, “Why do Southwest Employees Always Seem so Happy,” Forbes , July, 28, 2017, https://www.forbes.com/sites/darrendahl/2017/07/28/why-do-southwest-airlines-employees-always-seem-so-happy/#3cba8dbc59b0; Martin, Emmie, “A major airline says there's something it values more than its customers, and there's a good reason why,” Business Insider , July 29, 2015, https://www.businessinsider.com/southwest-airlines-puts-employees-first-2015-7; Ramdas, Shreesha, “The Southwest Way to Employee Satisfaction: Flying High Like the High Flier,” Customer Think , May 12, 2018, (http://customerthink.com/the-southwest-way-to-employee-satisfaction-flying-high-like-the-high-flier/. Questions: Oftentimes it is hard to stay at the top. What considerations should Southwest take to maintain their employee satisfaction and keep improving? Not all companies can share profits. What would you suggest to a new company that is just starting off to help gain high employee satisfaction? How can organizations foster positive job involvement and instill positive attitudes in their employees? What are the dimensions of job satisfaction? How can managers and organizations develop a committed workforce? Job involvement refers to the extent to which an individual is interested in his or her assigned tasks. Organizational commitment refers to the relative strength of an individual’s identification with and involvement in a particular organization. Job satisfaction is a pleasurable or positive emotional state resulting from the appraisal of one’s job or job experience. Chapter Review Questions Describe how the basic perceptual process works. Why should managers understand this process? How can variations in social perception affect everyday work behavior? Provide an example to illustrate. What can managers do to reduce the incidences of stereotyping in the workplace? How does the attributional process work? Provide an example to show why this process is so important in understanding organizational behavior. How do attributional biases work? What can managers do to reduce such biases? What are the differences between job involvement, organizational commitment, and job satisfaction? Are all three influenced by the same factors? What are the major reasons for job satisfaction? What are the primary consequences of dissatisfaction? Explain. Managerial Skills Application Exercises In order to understand how response salience works, you may want to complete this self-assessment. Read the passage, and rate it on its comprehensibility. Does it make sense to you? Next, look at the appropriate frame of reference given in Appendix B . Now read the passage again, and rate it for its comprehensibility. Does it make more sense now that you have a specific frame of reference? Can You Understand This Passage? Instructions: The procedure is actually quite simple. First you arrange things into different groups. Of course, one pile may be sufficient depending on how much there is to do. If you have to go somewhere else due to lack of facilities that is the next step, otherwise you are pretty well set. It is important not to overdo things. That is, it is better to do too few things at once than too many. In the short run this may not seem important, but complications can easily arise. A mistake can be expensive as well. At first the whole procedure will seem complicated. Soon, however, it will become just another facet of life. It is difficult to foresee any end to the necessity for this task in the immediate future, but then one never can tell. After the procedure is completed one arranges the materials into different groups again. Then they can be put into their appropriate places. Eventually they will be used once more and the whole cycle will then have to be repeated. However, that is part of life. Adapted from “Contextual Prerequisites for Understanding: Some Investigations of Comprehension and Recall” by John D. Bransford and Marcia K. Johnson, in Journal of Verbal Learning and Verbal Behavior, December 1972, p. 722. Comprehensive Scale Very incomprehensive Neutral Very comprehensive 1 2 3 4 5 How Do You Feel About Women Executives? Instructions: This instrument focuses on your attitudes toward women in executive positions. For each item, circle the number that best represents your feelings concerning women executives in organizations. Be completely honest with yourself in responding. For a scoring key, refer to Appendix B . Strongly Disagree Strongly Agree It is high time we had more women in executive positions. 1 2 3 4 5 Women make just as good managers as men. 1 2 3 4 5 Women often fail to have the same level of technical competence as men. 1 2 3 4 5 Women executives should receive the same respect and trust as their male counterparts. 1 2 3 4 5 Men tend to be better suited for managerial positions than women. 1 2 3 4 5 Women are too emotional to succeed in top-level management. 1 2 3 4 5 Women have a hard time supervising the work of male subordinates. 1 2 3 4 5 I would prefer not to work for a female manager. 1 2 3 4 5 Success as an executive has nothing to do with one’s gender. 1 2 3 4 5 Many women executives get to the top either because of affirmative action pressure or connections. 1 2 3 4 5 Examples of the MSQ for two scales (compensation and recognition) can be seen in this self-assessment. If you wish to complete this sample questionnaire, simply refer to a (paid or unpaid) job that you have had and answer the questionnaire. To score the instrument, refer to Appendix B . Are You Satisfied with Your Job? Instructions: Answer each of the ten questions by circling the numbers that best describe how satisfied or dissatisfied you are with the particular item. Then sum your results for questions 1–5 and 6–10 separately. Adapted from David J. Weiss, Rene V. Dawis, George W. England, and Lloyd H. Lofquist, Manual for the Minnesota Satisfaction Questionnaire (Minneapolis: Industrial Relations Center, University of Minnesota). Very Dissatisfied Very Satisfied The way I am noticed when I do a good job 1 2 3 4 5 The way I get full credit for the work I do 1 2 3 4 5 The recognition I get for the work I do 1 2 3 4 5 The way they usually tell me when I do my job well 1 2 3 4 5 The praise I get for doing a good job 1 2 3 4 5 The amount of pay for the work I do 1 2 3 4 5 The chance to make as much money as my friends 1 2 3 4 5 How my pay compares with that for similar jobs in other companies 1 2 3 4 5 My pay and the amount of work I do 1 2 3 4 5 How my pay compares with that of other workers 1 2 3 4 5 Managerial Decision Exercises You remember from your Organizational Behavior class that several assessments to increase one’s self-awareness, like the Minnesota Multiphasic Personality Inventory that you read about in this chapter and is profiled in the Managerial Skill Application Exercises of this chapter, were very beneficial for you as an understanding of your emotional intelligence, values, cognitive style, and ability to cope with change. You have been assigned to a team that will interview both internal and external candidates for a new sales manager position for the California region, which is a position at the same level organizationally as your present position. During the initial orientation meeting, one of the team members—the manager of a distribution center for the organization—says, “I like to use the results of the Myers-Briggs Types Indicator assessment to screen applicants for this position, and since sales managers should be extroverts and should possess sensing, thinking, and judging skills, we should only consider ESTJ types.” Your boss, the national sales manager, asks you to write a report on whether the selection process should only consider ESTJ types and to provide it to the team for discussion. Write a report and share it for discussion with a team of students in this class who will assume the role of the hiring interview team. Recall a meeting that you recently had, such as a team presentation of a case analysis. What were your impressions of what happened in the planning of the presentation and how things like the assignment of roles and timetables for subsequent meetings and deliverables unfolded. What were the behaviors of the others at the meeting, and why do you think they acted as they did? Finally, how do you think that others perceived your behavior at the meeting? After you have recorded these recollections, meet with another attendee of that meeting. Ask them these questions, and record what they say happened at that meeting and what they thought of the behavior of the participants, including you. Let them know that this is for your class and you want them to be as honest as possible. As they are answering, record their recollections and do not interrupt or offer possible corrections. Finally, compare your recollections and notes with those of the interviewee and use the knowledge from this chapter to assess the differences and similarities in perception and attribution. As a way to measure job satisfaction, ask someone at a local business the following questions: What is your job title, and what do you do in your own words? How do these match up to tasks, duties, and responsibilities in your job description? Are you satisfied with the work that you do? How satisfied are you with the training and supervision that you receive? How satisfied are you with the people that you work with? Are you happy with your salary? Are you happy with the benefits that are offered as part of the job? Do you see any possibilities for advancement in the organization? What are your general feelings about your employer? Do you have any additional comments regarding how you feel about your job? Write an assessment of this individual’s job satisfaction and what a supervisor and organization could do to improve the lever of job satisfaction for their employees. Critical Thinking Case Stereotypes at Pitney Bowes Many times, we think of stereotypes or discrimination only being an issue when it comes to things like gender, race, or religion. However, at Pitney Bowes Inc., the toughest stereotype to overcome is age. Brigitte Van Den Houte starts her day in the normal way; however, she has taken a keen focus on persuading employees in their 20s that they have a future at Pitney Bowes. For almost 100 years, Pitney Bowes, founded in 1920, has been all about commerce. But as the world turned to technology, the definition of what that meant for the traditional postage-meter equipment company had to change as well. One of the biggest challenges of this ever-changing technological world is how the generations of employees can step aside from their stereotypes and understand one another to better work effectively. At Pitney Bowes, their proactive approach puts younger colleagues with older colleagues in a mentoring situation. This is not the typical older mentor to younger mentor setup, however. Every few months, Houte arranges for the younger employees to spend the day with a seasoned executive with the plan of sharing experiences and ideas and offering advice. Houte states, “the old way of working no longer works,” and she’s right. With over one-third of the workforce aging to 50 or older and millennials (young people aged 22–37) being the largest workforce group, it is imperative to put stereotypes aside and learn to work together. One big mistake for a manager would be to focus on the age difference rather than on what skills each person individually can bring to the table. Stereotypes such as “older individuals don’t know about technology” or “millennials are constantly job hopping and feel entitled” are put aside at Pitney Bowes in order to get the job done. With a more proactive approach, the range of variables within each generation can be utilized in the most effective way possible for an organization. Sources: Hymowitz, Carol, “The Tricky Task of Managing the New, Multigenerational Workplace,” The Wall Street Journal , August 12, 2018, https://www.wsj.com/articles/the-tricky-task-of-managing-the-new-multigenerational-workplace-1534126021?mod=searchresults&page=1&pos=9; Ault, Nicole, “ Don’t Trust Anyone Over 21,” The Wall Street Journal , August 22, 2018, https://www.wsj.com/articles/dont-trust-anyone-over-21-1534977740?mod=searchresults&page=1&pos=1. Questions: What are other ways that a company can utilize a multigenerational team to their advantage? What challenges does a multigenerational team pose for management? What should the company and management team consider when attracting new employees of all generations? Job involvement Refers to the extent to which a person is interested in and committed to assigned tasks. Job satisfaction A pleasurable or positive emotional state resulting from the appraisal of one’s job or job experience. Organizational commitment Represents the relative strength of an individual’s identification with and involvement in an organization.", "section": "Work-Related Attitudes", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (JD Kirk/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do organizations offer appropriate rewards in a timely fashion? What are the best practices that organizations utilize to train employees in new job skills? How do managers and organizations reduce undesirable employee behavior while reinforcing desirable behavior? How can employees be trained to assume more responsibility for self-improvement and job performance with the goal of creating a work environment characterized by continual self-learning and employee development? The Google Way to a Culture of Continued Learning Google is great at many things—attracting top talent, maintaining employee satisfaction, and encouraging creativity, to name a few. According to the Association of Training and Development (ATD), companies that offer comprehensive training programs have 218 percent higher income per employee than companies without formalized training. Not only that, but companies that have required programs for their employees see a much higher profit margin than those that don’t. Investing in people and promoting a self-learning environment is the right plan for companies that are looking to keep employees’ behavior in check, train for new skills, and increase employee development. Spending millions of dollars is not necessary to create a culture that promotes learning. Google follows the simple principles that gives their employees purpose and a career path. They provide information that is relevant and important to their employees. They know that in order to get this information to stick, it must be pertinent and presented at the right time, and in the right format. They also archive important information, which empowers employees to access this information at any and all times. Instead of providing gateways that impede learning, they open the doors. Secondly, they share “dumb questions.” This may seem like a silly tactic, but encouraging employees to share their questions and opinions allows for sharing of information and learning on all levels. Google also employs the values of celebrated failure, which allows for the teams to learn from their mistakes and their failures. Then they can move on to the next project with newly found valuable information to get better each time. Lastly, formalized plans for continued learning are employed for “informal and continuous learning” to occur. Examples of these events can be allowing employees to pursue their own interests, utilizing coaching and support tools, and then training being requested at various times. With these tactics, the cultivation of learning can be expressed throughout the company. Google is at the forefront of this pursuit, but other companies can learn from their methods to get ahead and get their employees on track as well. Sources: Ault, Nicole, “Don’t Trust Anyone Over 21,” The Wall Street Journal , August 22, 2018, https://www.wsj.com/articles/dont-trust-anyone-over-21-1534977740?mod=searchresults&page=1&pos=1; and Gutierrez, Karla, “Mind-blowing Statistics that Prove the Value of Employee Training and Development, Shift, August 22, 2017, https://www.shiftelearning.com/blog/statistics-value-of-employee-training-and-development. Questions: What considerations should Google take into account when creating formalized training for their employees? Name three reasons why training and continued learning can be important for a company’s success. Why is encouraging and celebrating failure an important thing for a company to promote? A major responsibility of managers is to evaluate and reward their subordinates. If managers are to maximize the impact of available (and often limited) rewards, a thorough knowledge of reinforcement techniques is essential. We shall devote this chapter to developing a detailed understanding of learning processes in organizations. We begin by looking at basic models of learning.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Basic Models of Learning How do organizations offer appropriate rewards in a timely fashion? Learning may be defined, for our purposes, as a relatively permanent change in behavior that occurs as a result of experience. That is, a person is said to have learned something when they consistently exhibit a new behavior over time. Several aspects of this definition are noteworthy. Rose E. Spielman, Kathryn Dumper, William Jenkins, Arlene Lacombe, Marilyn Lovett, and Marion Perlmutter, Psychology (Houston: OpenStax, 2015). First, learning involves a change in an attitude or behavior. This change does not necessarily have to be an improvement, however, and can include such things as learning bad habits or forming prejudices. In order for learning to occur, the change that takes place must be relatively permanent. So changes in behavior that result from fatigue or temporary adaptation to a unique situation would not be considered examples of learning. Next, learning typically involves some form of practice or experience. For example, the change that results from physical maturation, as when a baby develops the physical strength to walk, is in itself not considered learning. Third, this practice or experience must be reinforced over time for learning to take place. Where reinforcement does not follow practice or experience, the behavior will eventually diminish and disappear (“extinction”). Finally, learning is an inferred process; we cannot observe learning directly. Instead, we must infer the existence of learning from observing changes in overt behavior. We can best understand the learning process by looking at four stages in the development of research on learning (see ). Scientific interest in learning dates from the early experiments of Pavlov and others around the turn of the century. The focus of this research was on stimulus-response relationships and the environmental determinants of observable behaviors. This was followed by the discovery of the law of effect, experiments in operant conditioning, and, finally, the formulation of social learning theory. The Development of Modern Behavioral Learning Theory (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Classical Conditioning Classical conditioning is the process whereby a stimulus-response (S-R) bond is developed between a conditioned stimulus and a conditioned response through the repeated linking of a conditioned stimulus with an unconditioned stimulus. This process is shown in . The classic example of Pavlov’s experiments illustrates the process. Pavlov was initially interested in the digestive processes of dogs but noticed that the dogs started to salivate at the first signal of approaching food. On the basis of this discovery, he shifted his attention to the question of whether animals could be trained to draw a causal relationship between previously unconnected factors. Specifically, using the dogs as subjects, he examined the extent to which the dogs could learn to associate the ringing of a bell with the act of salivation. The experiment began with unlearned, or unconditioned , stimulus-response relationships. When a dog was presented with meat (unconditioned stimulus), the dog salivated (unconditioned response). No learning was necessary here, as this relationship represented a natural physiological process. Classical versus Operant Conditioning (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Next, Pavlov paired the unconditioned stimulus (meat) with a neutral one (the ringing of a bell). Normally, the ringing of the bell by itself would not be expected to elicit salivation. However, over time, a learned linkage developed for the dog between the bell and meat, ultimately resulting in an S-R bond between the conditioned stimulus (the bell) and the response (salivation) without the presence of the unconditioned stimulus (the meat). Evidence emerged that learning had occurred and that this learning resulted from conditioning the dogs to associate two normally unrelated objects, the bell and the meat. Although Pavlov’s experiments are widely cited as evidence of the existence of classical conditioning, it is necessary from the perspective of organizational behavior to ask how this process relates to people at work. Ivancevich, Szilagyi, and Wallace provide one such work-related example of classical conditioning: An illustration of classical conditioning in a work setting would be an airplane pilot learning how to use a newly installed warning system. In this case the behavior to be learned is to respond to a warning light that indicates that the plane has dropped below a critical altitude on an assigned glide path. The proper response is to increase the plane’s altitude. The pilot already knows how to appropriately respond to the trainer’s warning to increase altitude (in this case we would say the trainer’s warning is an unconditioned stimulus and the corrective action of increasing altitude is an unconditioned response ). The training session consists of the trainer warning the pilot to increase altitude every time the warning light goes on. Through repeated pairings of the warning light with the trainer’s warning, the pilot eventually learns to adjust the plane’s altitude in response to the warning light even though the trainer is not present. Again, the unit of learning is a new S-R connection, or habit. J. M. Ivancevich, A. D. Szilagyi, and M. Wallace, Organizational Behavior and Performance (Glenview, Ill.: Scott, Foresman, 1977), p. 80. Although classical conditioning clearly has applications to work situations, particularly in the area of training and development, it has been criticized as explaining only a limited part of total human learning. Psychologist B. F. Skinner argues that classical conditioning focuses on respondent, or reflexive, behaviors; that is, it concentrates on explaining largely involuntary responses that result from stimuli. B. F. Skinner, “Operant Behavior,” American Psychologist, 1963, 18, pp. 503–515. More complex learning cannot be explained solely by classical conditioning. As an alternative explanation, Skinner and others have proposed the operant conditioning model of learning. Operant Conditioning The major focus of operant conditioning is on the effects of reinforcements, or rewards, on desired behaviors. One of the first psychologists to examine such processes was J. B. Watson, a contemporary of Pavlov, who argued that behavior is largely influenced by the rewards one receives as a result of actions. J. B. Watson, Behavior: An Introduction to Comparative Psychology (New York: Holt, Rinehart and Winston, 1914). This notion is best summarized in Thorndike’s law of effect . This law states that of several responses made to the same situation, those that are accompanied or closely followed by satisfaction (reinforcement) will be more likely to occur; those that are accompanied or closely followed by discomfort (punishment) will be less likely to occur. E. L. Thorndike, Animal Intelligence (New York: Macmillan, 1911), p. 244. In other words, it posits that behavior that leads to positive or pleasurable outcomes tends to be repeated, whereas behavior that leads to negative outcomes or punishment tends to be avoided. In this manner, individuals learn appropriate, acceptable responses to their environment. If we repeatedly dock the pay of an employee who is habitually tardy, we would expect that employee to learn to arrive early enough to receive a full day’s pay. A basic operant model of learning is presented in . There are three important concepts of this model: Drive. A drive is an internal state of disequilibrium; it is a felt need. It is generally believed that drive increases with the strength of deprivation. A drive, or desire, to learn must be present for learning to take place. For example, not currently being able to afford the house you want is likely to lead to a drive for more money to buy your desired house. Living in a run-down shack is likely to increase this drive compared to living in a nice apartment. Habit. A habit is the experienced bond or connection between stimulus and response. For example, if a person learns over time that eating satisfies hunger, a strong stimulus-response (hunger-eating) bond will develop. Habits thus determine the behaviors, or courses of action, we choose. Reinforcement or reward. This represents the feedback individuals receive as a result of action. For example, if as a salesperson you are given a bonus for greater sales and plan to use the money to buy the house you have always wanted, this will reinforce the behaviors that you believed led to greater sales, such as smiling at customers, repeating their name during the presentation, and so on. A stimulus activates an individual’s motivation through its impact on drive and habit. The stronger the drive and habit (S-R bond), the stronger the motivation to behave in a certain way. As a result of this behavior, two things happen. First, the individual receives feedback that reduces the original drive. Second, the individual strengthens his or her belief in the veracity of the S-R bond to the extent that it proved successful. That is, if one’s response to the stimulus satisfied one’s drive or need, the individual would come to believe more strongly in the appropriateness of the particular S-R connection and would respond in the same way under similar circumstances. An example will clarify this point. Several recent attempts to train chronically unemployed workers have used a daily pay system instead of weekly or monthly systems. The primary reason for this is that the workers, who do not have a history of working, can more quickly see the relationship between coming to work and receiving pay. An S-R bond develops more quickly because of the frequency of the reinforcement, or reward. Operant versus Classical Conditioning Operant conditioning can be distinguished from classical conditioning in at least two ways. F. Luthans, et. al., Organizational Behavior 13 th Edition (Charlotte: Information Age Publishing, 2016). First, the two approaches differ in what is believed to cause changes in behavior. In classical conditioning, changes in behavior are thought to arise through changes in stimuli—that is, a transfer from an unconditioned stimulus to a conditioned stimulus. In operant conditioning, on the other hand, changes in behavior are thought to result from the consequences of previous behavior. When behavior has not been rewarded or has been punished, we would not expect it to be repeated. Second, the two approaches differ in the role and frequency of rewards. In classical conditioning, the unconditioned stimulus, acting as a sort of reward, is administered during every trial. In contrast, in operant conditioning the reward results only when individuals choose the correct response. That is, in operant conditioning, individuals must correctly operate on their environment before a reward is received. The response is instrumental in obtaining the desired reward. Social Learning Theory The last model of learning we should examine is noted psychologist Albert Bandura’s social learning theory. Social learning theory is defined as the process of molding behavior through the reciprocal interaction of a person’s cognitions, behavior, and environment. A. Bandura, Social Learning Theory (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1977). This is done through a process that Bandura calls reciprocal determinism . This concept implies that people control their own environment (for example, by quitting one’s job) as much as the environment controls people (for example, being laid off). Thus, learning is seen as a more active, interactive process in which the learner has at least some control. Social learning theory shares many of the same roots as operant conditioning. Like Skinner, Bandura argues that behavior is at least in part controlled by environmental cues and consequences, and Bandura uses observable behavior (as opposed to attitudes, feelings, etc.) as the primary unit of analysis. However, unlike operant conditioning, social learning theory posits that cognitive or mental processes affect our response to the environmental cues. Social learning theory has four central elements: attention, retention, reproduction, and incentives. Before someone can learn something, they must notice or pay attention to the thing that is to be learned. For example, you probably would not learn much as a student in any class unless you paid attention to information conveyed by the text or instructor. Retention is the process by which what you have noticed is encoded into your memory. Reproduction involves the translation of what was recorded in your mind into overt actions or behaviors. Obviously, the higher the level of attention and the greater the retention, the better the reproduction of what was learned. Finally, incentives can influence all three processes. For example, if you are rewarded (say, praised) for paying attention, you will pay more attention. If you are rewarded for remembering what you studied (say, good grades), you will retain more. If you are rewarded for reproducing what you learned (say, a promotion for effectively motivating your subordinates), you will produce that behavior more. Central to this theory is the concept of vicarious learning. Vicarious learning is learning that takes place through the imitation of other role models. That is, we observe and analyze what another person does and the resulting consequences. As a result, we learn without having to experience the phenomenon firsthand. Thus, if we see a fellow employee being disciplined or fired for being disruptive in the workplace, we might learn not to be disruptive ourselves. If we see that gifts are usually given with the right hand in the Middle East, we might give gifts in that manner ourselves. A model of social learning processes is shown in . As can be seen, three factors—the person, the environment, and the behavior—interact through such processes as vicarious learning, symbolic representations, and self-control to cause actual learned behaviors. A Basic Model of Social Learning Source: Adapted from “A Social Learning Approach to Behavioral Management: Radical Behaviorists ‘Mellowing Out,’ ” by Robert Kreitner et al. Organizational Dynamics. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Major Influences on Learning. On the basis of this work, it is possible by way of summary to identify several general factors that can enhance our learning processes. An individual’s desire to learn, background knowledge of a subject, and the length of the learning period are some of the components of a learning environment. Filley, House, and Kerr identify five major influences on learning effectiveness. A. Filley, R. J. House, and S. Kerr, Managerial Process and Organizational Behavior (Glenview, III.: Scott, Foresman, 1975). Drawn largely from behavioral science and psychology literature, substantial research indicates that learning effectiveness is increased considerably when individuals have high motivation to learn . We sometimes encounter students who work day and night to complete a term paper that is of interest to them, whereas writing an uninteresting term paper may be postponed until the last possible minute. Maximum transfer of knowledge is achieved when a student or employee is motivated to learn by a high need to know. Considerable evidence also demonstrates that we can facilitate learning by providing individuals with feedback on their performance. A knowledge of results serves a gyroscopic function, showing individuals where they are correct or incorrect and furnishing them with the perspective to improve. Feedback also serves as an important positive reinforcer that can enhance an individual’s willingness or desire to learn. Students who are told by their professor how they performed on an exam and what they could do to improve next time are likely to study harder. In many cases, prior learning can increase the ability to learn new materials or tasks by providing needed background or foundation materials. In math, multiplication is easier to learn if addition has been mastered. These beneficial effects of prior learning on present learning tend to be greatest when the prior tasks and the present tasks exhibit similar stimulus-response connections. For instance, most of the astronauts selected for the space program have had years of previous experience flying airplanes. It is assumed that their prior experience and developed skill will facilitate learning to fly the highly technical, though somewhat similar, vehicles. Another influence on learning concerns whether the materials to be learned are presented in their entirety or in parts— whole versus part learning . E. J. McCormick and D. Illgen, Industrial Psychology 8 th edition (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1984). Available evidence suggests that when a task consists of several distinct and unrelated duties, part learning is more effective. Each task should be learned separately. However, when a task consists of several integrated and related parts (such as learning the components of a small machine), whole learning is more appropriate, because it ensures that major relationship among parts, as well as proper sequencing of parts, is not overlooked or underemphasized. Stop sign in Quebec Would your prior learning lead you to come to a full stop while driving in Quebec, just north of New York State? (Credit: Joe Schlabotnik/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) The final major influence on learning highlights the advantages and disadvantages of concentrated as opposed to distributed training sessions. Research suggests that distribution of practice —short learning periods at set intervals—is more effective for learning motor skills than for learning verbal or cognitive skills. B. M. Bass and J. Vaughn, Training in Industry: The Management of Learning (Belmont, Ca.: Wadsworth, 1966); G. Wexley and G. P. Latham, Developing and Training Human Resources in Organizations , Third Edition (Pearson: 2002); and G. P. Latham, “Human Resource Training and Development,” in M. Rosenzweig and L. W. Porter, eds., Annual Review of Psychology (Palo Alto: Annual Reviews, 1988), pp. 545–581. Distributed practice also seems to facilitate learning of very difficult, voluminous, or tedious material. It should be noted, however, that concentrated practice appears to work well where insight is required for task completion. Apparently, concentrated effort over short durations provides a move synergistic approach to problem-solving. Although there is general agreement that these influences are important (and are under the control of management in many cases), they cannot substitute for the lack of an adequate reinforcement system. In fact, reinforcement is widely recognized as the key to effective learning. If managers are concerned with eliciting desired behaviors from their subordinates, a knowledge of reinforcement techniques is essential. Learning to Be Effective Overseas General Motors has learned by experience that it pays not to have managers learn only by experience how to function effectively while working in foreign countries. Managing expatriate assignments in difficult locations was brought to life by the experiences of Richard Pennington, General Motors’ head of global mobility for the EMEA (Europe, Middle East, and Africa) region. He knows from experience some of the things that tend to go well, as well as some of those that don’t, and has learned lessons from moving employees to places like Uzbekistan. This became important when the company took on a new engine manufacturing operation in the capital, Tashkent, as well as an existing manufacturing plant in Andijan. The objectives were the same as for most global mobility projects: to get the right people to the right place at the right time for the right cost. The general approach was Action—Plan—Do—Check. Pennington urged potential relocation candidates not to be overreliant on the Internet and, if possible, to go and see for themselves. “Nothing beats going to a location—particularly a harsh location—yourself,” he says. Pennington also emphasizes the importance of selecting suppliers on the ground carefully, even if you already have a network of existing suppliers. Strong relationships in the host location are of paramount importance. In difficult locations, it is particularly important that the local HR, finance, and legal staff work with you proactively, as making payments at the right time can be critical. Equally, cultural training and language providers are essential. These training programs involve a wide variety of teaching methods. Factual information may be conveyed through lectures or printed material. More subtle information is learned through role plays, case studies, and simulations. The research on cross-cultural training suggests that the more involved participants are in the training, the more they learn, and that the more they practice or simulate new behaviors that they need to master in the foreign environment, the more effective they will be in actual situations. The results for GM have been impressive. Most companies that do not provide cross-cultural training for their employees sent on international assignments experience failure rates of about 25 percent, and each failure or early return costs the company on average $150,000. GM has a failure rate of less than 1 percent. Also, in GM’s case, the training has been extended to the manager’s family and has helped reluctant spouses and children more readily accept, if not embrace, the foreign assignment. Sources: F. Furnie, “International assignments: Managing change and complexity,” Relocate Global , September 23, 2015, https://www.relocatemagazine.com/articles/4697international-assignments-managing-change-and-complexity; J. Lublin. “Companies Use Cross-Cultural Training to Help Their Employees Adjust Abroad.” Wall Street Journal, August 4, 2004 p. B1. How can learning theory be used to change behaviors? Define classical conditioning, and differentiate it from operant conditioning. What is social learning theory? How do organizations offer appropriate rewards in a timely fashion? People learn through both direct experience and vicarious experience. What is retained and produced as behavior is a function of the positive and negative consequences either directly experience by individuals or observed as the result of the actions of others. Often, managers and trainers underestimate the power of vicarious learning. Also, keep in mind that reinforcement that has some variability in its application (variable ratio or interval) has the strongest and longest-lasting impact on desired learned behaviors. Learning is a relatively permanent change in behavior that occurs as a result of experience. Thorndike’s law of effect notes that behavior that is rewarded is likely to be repeated, whereas behavior that is punished is unlikely to be repeated. Operant conditioning can be distinguished from classical conditioning in two ways: (1) it asserts that changes in behavior result from the consequences of previous behaviors instead of changes in stimuli, and (2) it asserts that desired behaviors result only when rewards are tied to correct responses instead of when unconditioned stimuli are administered after every trial. Social learning is the process of altering behavior through the reciprocal interaction of a person’s cognitions, previous behavior, and environment. This is done through a process of reciprocal determinism. Vicarious learning is learning that takes place through observation and imitation of others. Learning is influenced by (1) a motivation to learn, (2) knowledge of results, (3) prior learning, (4) the extent to which the task to be learned is presented as a whole or in parts, and (5) distribution of practice. Classical conditioning The process whereby a stimulus-response bond is developed between a conditioned stimulus and a conditioned response through the repeated linking of a conditioned stimulus with an unconditioned stimulus. Conditioned response The process of conditioning through the repeated linking of a conditioned stimulus with an unconditioned stimulus. Drive An internal state of disequilibrium; it is a felt need. It is generally believed that drive increases with the strength of deprivation. Habit The experienced bond or connection between stimulus and response. Law of effect States that of several responses made to the same situation, those that are accompanied or closely followed by satisfaction (reinforcement) will be more likely to occur; those that are accompanied or closely followed by discomfort (punishment) will be less likely to occur. Operant conditioning Measures the effects of reinforcements, or rewards, on desired behaviors. Reciprocal determinism This concept implies that people control their own environment as much as the environment controls people. Social learning theory The process of molding behavior through the reciprocal interaction of a person’s cognitions, behavior, and environment. Unconditioned response From classical conditioning, a response to an unconditioned stimulus that is naturally evoked by that stimulus. Vicarious learning Learning that takes place through the imitation of other role models.", "section": "Basic Models of Learning", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Reinforcement and Behavioral Change What are the best practices that organizations utilize to train employees in new job skills? A central feature of most approaches to learning is the concept of reinforcement. This concept dates from Thorndike’s law of effect, which, as mentioned earlier, states that behavior that is positively reinforced tends to be repeated, whereas behavior that is not reinforced will tend not to be repeated. Hence, reinforcement can be defined as anything that causes a certain behavior to be repeated or inhibited. Reinforcement versus Motivation It is important to differentiate reinforcement from the concept of employee motivation. Motivation, as described in the next chapter, represents a primary psychological process that is largely cognitive in nature. Thus, motivation is largely internal—it is experienced by the employee, and we can see only subsequent manifestations of it in actual behavior. Reinforcement, on the other hand, is typically observable and most often externally administered. A supervisor may reinforce what is considered desirable behavior without knowing anything about the underlying motives that prompted it. For example, a supervisor who has a habit of saying “That’s interesting” whenever she is presented with a new idea may be reinforcing innovation on the part of the subordinates without the supervisor really knowing why this result is achieved. The distinction between theories of motivation and reinforcement should be kept in mind when we examine behavior modification and behavioral self-management later in this chapter. Strategies for Behavioral Change From a managerial standpoint, several strategies for behavioral change are available to facilitate learning in organizational settings. At least four different types should be noted: (1) positive reinforcement; (2) avoidance learning, or negative reinforcement; (3) extinction; and (4) punishment. Each type plays a different role in both the manner in which and extent to which learning occurs. Each will be considered separately here. Positive Reinforcement. Positive reinforcement consists of presenting someone with an attractive outcome following a desired behavior. As noted by Skinner, “A positive reinforcer is a stimulus which, when added to a situation, strengthens the probability of an operant response.” B. F. Skinner, Science and Human Behavior (New York: Macmillan, 1953), p. 73. A simple example of positive reinforcement is supervisory praise for subordinates when they perform well in a certain situation. That is, a supervisor may praise an employee for being on time consistently (see ). This behavior-praise pattern may encourage the subordinate to be on time in the future in the hope of receiving additional praise. Strategies for Behavioral Change (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) In order for a positive reinforcement to be effective in facilitating the repetition of desired behavior, several conditions must be met. First, the reinforcer itself (praise) must be valued by the employee. It would prove ineffective in shaping behavior if employees were indifferent to it. Second, the reinforcer must be strongly tied to the desired behavior. Receipt of the reinforcer by the employee must be directly contingent upon performing the desired behavior. “Rewards must result from performance, and the greater the degree of performance by an employee, the greater should be his reward.” W. C. Hamner, “Reinforcement Theory,” in H. L. Tosi and W. C. Hamner, eds., Organizational Behavior and Management: A Contingency Approach (Chicago: St. Clair, 1977), p. 98. It is important to keep in mind here that “desired behavior” represents behavior defined by the supervisor, not the employee. Thus, for praise to be a reinforcer, not only must it be valued by the employee, but it must directly follow the desired behavior and should be more intense as the behavior is closer to the ideal the supervisor has in mind. Praise thrown out at random is unlikely to reinforce the desired behavior. Third, there must be ample occasion for the reinforcer to be administered following desired behavior. If the reinforcer is tied to certain behavior that seldom occurs, then individuals will seldom be reinforced and will probably not associate this behavior with a reward. For example, if praise is only provided for truly exceptional performance, then it is unlikely to have a powerful impact on the desired behavior. It is important that the performance-reward contingencies be structured so that they are easily attainable. Avoidance Learning. A second method of reinforcement is avoidance learning , or negative reinforcement. Avoidance learning refers to seeking to avoid an unpleasant condition or outcome by following a desired behavior. Employees learn to avoid unpleasant situations by behaving in certain ways. If an employee correctly performs a task or is continually prompt in coming to work (see ), the supervisor may refrain from harassing, reprimanding, or otherwise embarrassing the employee. Presumably, the employee learns over time that engaging in correct behavior diminishes admonition from the supervisor. In order to maintain this condition, the employee continues to behave as desired. Extinction. The principle of extinction suggests that undesired behavior will decline as a result of a lack of positive reinforcement. If the perpetually tardy employee in the example in consistently fails to receive supervisory praise and is not recommended for a pay raise, we would expect this nonreinforcement to lead to an “extinction” of the tardiness. The employee may realize, albeit subtly, that being late is not leading to desired outcomes, and she may try coming to work on time. Punishment. Finally, a fourth strategy for behavior change used by managers and supervisors is punishment. Punishment is the administration of unpleasant or adverse outcomes as a result of undesired behavior. An example of the application of punishment is for a supervisor to publicly reprimand or fine an employee who is habitually tardy (see ). Presumably, the employee would refrain from being tardy in the future in order to avoid such an undesirable outcome. The most frequently used punishments (along with the most frequently used rewards) are shown in . Frequently Used Rewards and Punishments Rewards Punishments Pay raise Oral reprimands Bonus Written reprimands Promotion Ostracism Praise and recognition Criticism from superiors Awards Suspension Self-recognition Demotion Sense of accomplishment Reduced authority Increased responsibility Undesired transfer Time off Termination (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The use of punishment is indeed one of the most controversial issues of behavior change strategies. Although punishment can have positive work outcomes—especially if it is administered in an impersonal way and as soon as possible after the transgression—negative repercussions can also result when employees either resent the action or feel they are being treated unfairly. These negative outcomes from punishment are shown in . Thus, although punishment represents a potent force in corrective learning, its use must be carefully considered and implemented. In general, for punishment to be effective the punishment should “fit the crime” in severity, should be given in private, and should be explained to the employee. Potential Negative Consequences of Punishment (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Detracting a Workplace Bully Studies showcase that nearly 50 percent of employees in the U.S. workforce face bullying at one point in time. All types of bullying, not just discrimination or harassment, are important to consider. Angela Anderson was working for a law school administration council and experienced bullying firsthand. Often her manager would yell at her in front of other coworkers, and it was clear to Angela that she was not well-liked. Unfortunately it was not just Angela who felt the wrath of this manager, who often handled interactions with other employees the same way. Many of the employees, including Angela, attempted to appease their bullying manager, but nothing would help. One day Angela was threatened by her manager, and before Angela could reach the HR department, she was fired. This example is an extreme case, but being able to take recourse against unwanted and disruptive employee behavior is an important action for any workplace manager. Questions: What steps can you take to ensure that your company can detract from employees’ bullying behavior? What actions should an employee take if they are experiencing unwanted behaviors from another employee or manager? What other departments should be involved when developing a plan and policies for how to handle unacceptable workplace behavior? Sources: Acceptable and Unacceptable Behaviours, University of Cambridge website, accessed January 15, 2019, https://www.hr.admin.cam.ac.uk/policies-procedures/dignity-work-policy/guidance-managers-and-staff/guidance-managers/acceptable-and; Hedges, Kristi, How to Change Your Employee’s Behavior,” Forbes , March, 4, 2015, https://www.forbes.com/sites/work-in-progress/2015/03/04/how-to-change-your-employees-behavior/#c32ad4b6732a; and Kane, Sally, Workplace Bullying: True Stories, Statistics and Tips, The Balance Careers , January 29, 2019, https://www.thebalancecareers.com/bullying-stories-2164317. In summary, positive reinforcement and avoidance learning focus on bringing about the desired response from the employee. With positive reinforcement the employee behaves in a certain way in order to gain desired rewards, whereas with avoidance learning the employee behaves in order to avoid certain unpleasant outcomes. In both cases, however, the behavior desired by the supervisor is enhanced. In contrast, extinction and punishment focus on supervisory attempts to reduce the incidence of undesired behavior. That is, extinction and punishment are typically used to get someone to stop doing something the supervisor doesn’t like. It does not necessarily follow that the individual will begin acting in the most desired, or correct, manner. Often students have difficulty seeing the distinction between avoidance and extinction or in understanding how either could have a significant impact on behavior. Two factors are important to keep in mind. The first we will simply call the “history effect.” Not being harassed could reinforce an employee’s prompt arrival at work if in the past the employee had been harassed for being late. Arriving on time and thereby avoiding the past harassment would reinforce arriving on time. This same dynamic would hold true for extinction. If the employee had been praised in the past for arriving on time, then arrived late and was not praised, this would serve to weaken the tendency to arrive late. The second factor we will call the “social effect.” For example, if you see others harassed when they arrive late and then you are not harassed when you arrive on time, this could reinforce your arriving at work on time. Again, this same dynamic would hold true for extinction. If you had observed others being praised for arriving on time, then not receiving praise when you arrived late would serve to weaken the tendency to arrive late. From a managerial perspective, questions arise about which strategy of behavioral change is most effective. Advocates of behavioral change strategies, such as Skinner, answer that positive reinforcement combined with extinction is the most suitable way to bring about desired behavior. There are several reasons for this focus on the positive approach to reinforcement. First, although punishment can inhibit or eliminate undesired behavior, it often does not provide information to the individual about how or in which direction to change. Also, the application of punishment may cause the individual to become alienated from the work situation, thereby reducing the chances that useful change can be effected. Similarly, avoidance learning tends to emphasize the negative; that is, people are taught to stay clear of certain behaviors, such as tardiness, for fear of repercussions. In contrast, it is felt that combining positive reinforcement with the use of extinction has the fewest undesirable side effects and allows individuals to receive the rewards they desire. A positive approach to reinforcement is believed by some to be the most effective tool management has to bring about favorable changes in organizations. Schedules of Reinforcement Having examined four distinct strategies for behavioral change, we now turn to an examination of the various ways, or schedules , of administering these techniques. As noted by Costello and Zalkind, “The speed with which learning takes place and also how lasting its effects will be is determined by the timing of reinforcement.” T. W. Costello and S. S. Zalkind, Psychology in Administration: A Research Orientation (Englewood Cliffs, N. J.: Prentice-Hall, 1963), p. 193. Thus, a knowledge of the types of schedules of reinforcement is essential to managers if they are to know how to choose rewards that will have maximum impact on employee performance. Although there are a variety of ways in which rewards can be administered, most approaches can be categorized into two groups: continuous and partial (or intermittent) reinforcement schedules. A continuous reinforcement schedule rewards desired behavior every time it occurs. For example, a manager could praise (or pay) employees every time they perform properly. With the time and resource constraints most managers work under, this is often difficult, if not impossible. So, most managerial reward strategies operate on a partial schedule. A partial reinforcement schedule rewards desired behavior at specific intervals, not every time desired behavior is exhibited. Compared to continuous schedules, partial reinforcement schedules lead to slower learning but stronger retention. Thus, learning is generally more permanent. Four kinds of partial reinforcement schedules can be identified: (1) fixed interval, (2) fixed ratio, (3) variable interval, and (4) variable ratio (see ). Schedules of Partial Reinforcement Schedule of Reinforcement Nature of Reinforcement Effects on Behavior When Applied Effects on Behavior When Terminated Example Fixed interval Reward on fixed time basis Leads to average and irregular performance Quick extinction of behavior Weekly paycheck Fixed ratio Reward consistently tied to output Leads quickly to very high and stable performance Quick extinction of behavior Piece-rate pay system Variable interval Reward given at variable intervals around some average time Leads to moderately high and stable performance Slow extinction of behavior Monthly performance appraisal and reward at random times each month Variable ratio Reward given at variable output levels around some average output Leads to very high performance Slow extinction of behavior Sales bonus tied to selling X accounts, but X constantly changes around some mean (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Fixed-Interval Schedule. A fixed-interval reinforcement schedule rewards individuals at specified intervals for their performance, as with a biweekly paycheck. If employees perform even minimally, they are paid. This technique generally does not result in high or sustained levels of performance because employees know that marginal performance usually leads to the same level of reward as high performance. Thus, there is little incentive for high effort and performance. Also, when rewards are withheld or suspended, extinction of desired behavior occurs quickly. Many of the recent job redesign efforts in organizations were prompted by recognition of the need for alternate strategies of motivation rather than paying people on fixed-interval schedules. Fixed-Ratio Schedule. The second fixed schedule is the fixed-ratio schedule. Here the reward is administered only upon the completion of a given number of desired responses. In other words, rewards are tied to performance in a ratio of rewards to results. A common example of the fixed-ratio schedule is a piece-rate pay system, whereby employees are paid for each unit of output they produce. Under this system, performance rapidly reaches high levels. In fact, according to Hamner, “The response level here is significantly higher than that obtained under any of the interval (time-based) schedules.” Hamner, op. cit., p. 105. On the negative side, however, performance declines sharply when the rewards are withheld, as with fixed-interval schedules. Variable-Interval Schedule. Using variable reinforcement schedules, both variable-interval and variable-ratio reinforcements are administered at random times that cannot be predicted by the employee. The employee is generally not aware of when the next evaluation and reward period will be. Under a variable-interval schedule, rewards are administered at intervals of time that are based on an average. For example, an employee may know that on the average her performance is evaluated and rewarded about once a month, but she does not know when this event will occur. She does know, however, that it will occur sometime during the interval of a month. Under this schedule, effort and performance will generally be high and fairly stable over time because employees never know when the evaluation will take place. Variable-Ratio Schedule. Finally, a variable-ratio schedule is one in which rewards are administered only after an employee has performed the desired behavior a number of times, with the number changing from the administration of one reward to the next but averaging over time to a certain ratio of number of performances to rewards. For example, a manager may determine that a salesperson will receive a bonus for every 15th new account sold. However, instead of administering the bonus every 15th sale (as in a fixed-interval schedule), the manager may vary the number of sales that is necessary for the bonus, from perhaps 10 sales for the first bonus to 20 for the second. On the average, however, the 15:1 ratio prevails. If the employee understands the parameters, then the “safe” level of sales, or the level of sales most likely to result in a bonus, is in excess of 15. Consequently, the variable-ratio schedule typically leads to high and stable performance. Moreover, extinction of desired behavior is slow. Which of these four schedules of reinforcement is superior? In a review of several studies comparing the various techniques, Hamner concludes: The necessity for arranging appropriate reinforcement contingencies is dramatically illustrated by several studies in which rewards were shifted from a response-contingent (ratio) to a time-contingent (interval) basis. During the period in which rewards were made conditional upon occurrence of the desired behavior, the appropriate response patterns were exhibited at a consistently high level. When the same rewards were given based on time and independent of the worker’s behavior, there was a marked drop in the desired behavior. The reinstatements of the performance-contingent reward schedule promptly restored the high level of responsiveness. In other words, the performance-contingent (or ratio) reward schedules generally lead to better performance than the time-contingent (or interval) schedules, regardless of whether such schedules are fixed or variable. We will return to this point in a subsequent chapter on performance appraisal and reward systems. Two additional approaches to learning are found in the work of David Kolb and Mel Silberman. Kolb's experiential learning style theory is typically represented by a four-stage learning cycle in which the learner 'touches all the bases’. The Four stages are achieved when a person progresses through a cycle of four stages: of (1) having a concrete experience followed by (2) observation of and reflection on that experience which leads to (3) the formation of abstract concepts (analysis) and generalizations (conclusions) which are then (4) used to test hypothesis in future situations, resulting in new experiences. Silberman in his book Active Training , identified eight qualities of an effective and active learning experience. The eight qualities are: a moderate level of content; a balance between affective, behavioral, and cognitive learning, a variety of learning approaches, opportunities for group participation, encouraging participants to share their expertise, recycling concepts and skills learned earlier, advocating real-life problem solving, and allowing time for re-entry. David Kolb, Experiential Learning , 2nd Edition, (Pearson FT Press: New York, 2015) and Mel Silberman, Elaine Beich and Carol Auerbach, Active Training , (Wiley: New York, 2016). Shaping a Salesperson’s Behavior Sharon Johnson worked for a publishing company based in Nashville, Tennessee, that sold a line of children’s books directly to the public through a door-to-door sales force. Sharon had been a very successful salesperson and was promoted first to district and then to regional sales manager after just four years with the company. Sales bonuses were fixed, and a fixed-dollar bonus was tied to every $1,000 in sales over a specific minimum quota. However, there was a wide variety of rewards, from praise to gift certificates, that were left to Sharon’s discretion. Sharon knew from her organizational behavior class that giving out praise to those who liked it and gifts to those who preferred them was an important means of reinforcing desired behavior, and she had been quite successful in implementing this principle. She also knew that if you reinforced a behavior that was “on the right track” to the ideal behavior you wanted out of a salesperson, eventually you could shape their behavior, almost without their realizing it. Sharon had one particular salesperson, Lyle, that she thought had great potential, yet his weekly sales were somewhat inconsistent and often lower than she thought possible. When Lyle was questioned about his performance, he indicated that sometimes he felt that the families he approached could not afford the books he was selling and so he did not think it was right to push the sale too hard. Although Sharon argued that it was not Lyle’s place to decide for others what they could or could not afford, Lyle still felt uncomfortable about utilizing his normal sales approach with these families. Sharon believed that through subtle reinforcement of certain behaviors she could shape Lyle’s behavior and that over time he would increasingly use his typical sales approach with the families he thought could not afford the books. For example, she knew that in the cases of families Lyle thought could not afford the books, he spent only 3.5 minutes in the house compared to 12.7 minutes in homes of families he judged able to afford the books. Sharon believed that if she praised Lyle when the average time he spent in each family’s home was quite similar that Lyle would increase the time he spent in the homes of families he judged unable to afford the books. She believed that the longer he spent in these homes, the more likely Lyle was to utilize his typical sales approach. This was just one of several ways Sharon thought she could shape Lyle’s behavior without trying to change his mind about pushing books onto people he thought could not afford them. Sharon saw no ethical issues in this case until she told a friend about it and the friend questioned whether it was ethical to utilize learning and reinforcement techniques to change people’s behavior “against their will” even if they did not realize that this was happening. Source: This ethical challenge is based on a true but disguised case observed by author J. Stewart Black. What is reinforcement, and how can it be applied to motivation? What are the four strategies to use for behavioral change? What is the significance of schedules in changing behavior? What are the best practices that organizations utilize to train employees in new job skills? Reinforcement causes a certain behavior to be repeated or inhibited. Positive reinforcement is the practice of presenting someone with an attractive outcome following a desired behavior. Avoidance learning occurs when someone attempts to avoid an unpleasant condition or outcome by behaving in a way desired by others. Punishment is the administration of an unpleasant or adverse outcome following an undesired behavior. Reinforcement schedules may be continuous or partial. Among the partial reinforcement schedules are (1) fixed interval, (2) fixed ratio, (3) variable interval, and (4) variable ratio. Avoidance learning Refers to seeking to avoid an unpleasant condition or outcome by following a desired behavior. Continuous reinforcement Rewards desired behavior every time it occurs. Extinction The principle that suggests that undesired behavior will decline as a result of a lack of positive reinforcement. Partial reinforcement Rewards desired behavior at specific intervals, not every time desired behavior is exhibited. Positive reinforcement Consists of presenting someone with an attractive outcome following a desired behavior. Punishment The administration of unpleasant or adverse outcomes as a result of undesired behavior. Reinforcement Anything that causes a certain behavior to be repeated or inhibited.", "section": "Reinforcement and Behavioral Change", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Behavior Modification in Organizations How do managers and organizations reduce undesirable employee behavior while reinforcing desirable behavior? When the above principles and techniques are applied to the workplace, we generally see one of two approaches: behavior modification or behavioral self-management . Both approaches rest firmly on the principles of learning described above. Because both of these techniques have wide followings in corporations, we shall review them here. First, we look at the positive and negative sides of behavior modification. Behavior modification is the use of operant conditioning principles to shape human behavior to conform to desired standards defined by superiors. In recent years, behavior modification has been applied in a wide variety of organizations. In most cases, positive results are claimed. There is interest in the technique as a management tool to improve performance and reduce costs. Because of its emphasis on shaping behavior, it is more appropriate to think of behavior modification as a technique for motivating employees rather than as a theory of work motivation. It does not attempt to provide a comprehensive model of the various personal and job-related variables that contribute to motivation. Instead, its managerial thrust is how to motivate, and it is probably this emphasis that has led to its current popularity among some managers. Even so, we should be cautioned against the unquestioned acceptance of any technique until we understand the assumptions underlying the model. If the underlying assumptions of a model appear to be uncertain or inappropriate in a particular situation or organization, its use is clearly questionable. In Japan’s Hell Camp There is a saying in Japan that “the nail that sticks up gets hammered down.” This means that in corporate Japan employees are supposed to act together and move in unison. Individuality is not encouraged. Although Japanese companies use many techniques to train their employees to work hard and overcome adversity as a group, one rather notable approach that is used by many companies is known as Hell Camp. The purpose of Hell Camp is to develop employees so they can “concentrate under difficulty.” Representing something of a blend of Outward Bound and assertiveness training, Hell Camp is designed to toughen employees by putting them through numerous humiliating exercises (e.g., making them shout their company song outside the local train station). If they pass each exercise (for example, if they shout loud enough and with sufficient emotion), they are allowed to remove one of several “badges of shame.” Criteria for removing a badge are left vague, so, in essence, the program uses a variable-ratio reinforcement system. The employee never quite knows when the trainer will say she has succeeded; therefore, the most likely level of performance that will result in the removal of shame badges is that at the higher end of the spectrum of performance. If the employee succeeds during the week-long program in removing all of the badges and shows her sincerity and commitment, she graduates. If not, she must repeat the program. Far from the trust-building exercises and fun runs of modern corporate retreats, Japan’s executive Hell Camps were run with the discipline and intensity of military basic training. The goal was to whip into shape underperforming middle-management types, as well as give them the assertiveness the Japanese felt they lacked in dealing with Western competitors. It is estimated that over 50,000 Japanese managers have gone through the program. Companies like it because they see it as a way to keep managers from getting soft. As one executive notes, “Companies have been getting very soft, very weak in their way of demanding excellence.” It is thought that the harassment received during Hell Camp and the reinforcement following satisfactory task accomplishment instill character, and Japanese companies show no sign of losing interest in the program. Sources: Richarz, Allan, “ The Intense Corporate ‘Hell Camps’ of 1980s Japan,” Atlas Obscura, May 30, 2017, https://www.atlasobscura.com/articles/hell-camp-japan-80s; Phallon, R., “Hell Camp,” Forbes, June 18, 1984; Neill, Michael and Lustig, David, “ A 13-Day Japanese Boot Camp Shows U.S. Executives How to Succeed in Business Through Suffering,” People, May 30, 1988, https://people.com/archive/a-13-day-japanese-boot-camp-shows-u-s-executives-how-to-succeed-in-business-through-suffering-vol-29-no-21/. Assumptions of Behavior Modification The foundation of behavior modification as a technique of management rests on three ideas. B. F. Skinner, Beyond Freedom and Dignity (New York: Knopf, 1971). First, advocates of behavior modification believe that individuals are basically passive and reactive (instead of proactive). They tend to respond to stimuli in their environment rather than assuming personal responsibility in initiating behavior. This assertion is in direct contrast to cognitive theories of motivation (such as expectancy/valence theory), which hold that individuals make conscious decisions about their present and future behaviors and take an active role in shaping their environment. Second, advocates of behavior modification focus on observable and measurable behavior instead of on unobservable needs, attitudes, goals, or motivational levels. In contrast, cognitive theories focus on both observable and unobservable factors as they relate to motivation. Social learning theory, in particular, argues that individuals can change their behavior simply by observing others and noticing the punishments or rewards that the observed behaviors produce. Third, behavior modification stresses that permanent changes can be brought about only as a result of reinforcement. Behaviors that are positively reinforced will be repeated (that is, learned), whereas behaviors not so reinforced will diminish (according to the law of effect, discussed earlier). Designing a Behavior Modification Program If behavior modification techniques are to work, their application must be well-designed and systematically applied. Systematic attempts to implement these programs typically go through five phases (see ). Steps in Implementing a Behavior Modification Program (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Establishing Clear Behavioral Criteria. First, management attempts to define and clearly specify the behavioral aspects of acceptable performance. Management must be able to designate what constitutes acceptable behavior in terms that employees can understand, and this specification must be in objective, measurable terms. Examples of behavioral criteria include good attendance, promptness in arriving for work, and completing tasks on schedule. Sometimes it is difficult to determine suitable objective indicators of successful performance. For instance, as a training director of a major airline asked, “How do you quantify what a flight attendant does?” Even so, there are many situations and work behaviors that do lend themselves to clear specification. Conducting a Performance Audit. Once acceptable behavioral criteria have been specified, a performance audit can be done. Because management is concerned about the extent to which employees are successfully meeting the behavioral criteria, the audit is aimed at pinpointing trouble spots where desired behaviors are not being carried out. For instance, a review of attendance records of various department may reveal a department in which absenteeism or tardiness is unusually high. Action can then be taken to focus on the problem area. In short, the performance audit aims to identify discrepancies between what management sees as desired or acceptable behavior and actual behavior. Setting Specific Behavioral Goals. Third, specific behavioral goals must be set for each employee. Failure to specify concrete behavioral goals is a primary reason for the failure of many behavior modification programs. Examples of such goals are decreasing absenteeism or tardiness, reducing product defects on an assembly line, and meeting production schedules. The goals should be both realistic (that is, reasonably achievable by the employees) and acceptable to the employee. Otherwise, the goals lack relevance, and resulting effort will diminish. Evaluating Results. Next, employees and supervisors keep track of the employee’s performance record as compared to the preset behavioral criteria and goals. Discrepancies are noted and discussed. For example, the record could provide employees with continuous feedback concerning the extent to which they are on target in meeting their defect reduction goals. Administering Feedback and Rewards. Finally, on the basis of the assessment of the employee’s performance record, the supervisor administers feedback and, where warranted, praise. For example, praise could strengthen the employees’ efforts to reduce defects (positive reinforcement). The withholding of praise for defect levels deemed less than adequate or below established goals could cause employees to stop behavior that was contributing to defects or work harder to reduce defects (extinction). Central to this phase of the process is the notion of shaping . Shaping is the process of improving performance incrementally, step by step. Suppose that an employee is absent 30 percent of the time during one month. To improve attendance, we would set a goal of being absent only 5 percent of the time. After implementing the above procedure, we find that absenteeism falls to 20 percent in the second month. Although this is not at goal level, it is clearly an improvement and, as such, is rewarded. The next month, absenteeism falls to 15 percent, and, again, we reward the incremental improvement. Hence, by this incremental approach, the employee gets ever closer to the desired level of behavior. In other words, we have “shaped” her behavior. Behavior Modification in Practice There are many ways to see how the principles of behavior modification can be applied in organizational settings. Perhaps one of the best examples can be found in a classic study carried out by Luthans and Kreitner. F. Luthans and R. Kreitner, Organizational Behavior Modification and Beyond (Glenview, III.: Scott, Foresman, 1985), pp. 150–159. These researchers carried out a field experiment in a medium-sized light manufacturing plant. Two separate groups of supervisors were used in the study. In one group (the experimental group—see Appendix A ), the supervisors were trained in the techniques of behavior modification. This program was called “behavioral contingency management,” or BCM. Included here were ten 90-minute lectures conducted over 10 weeks on behavioral change strategies. The second group of supervisors (the control group) received no such training. Following this, the trained supervisors were asked to implement what they had learned among their groups; obviously, the control group supervisors were given no such instructions. After 10 weeks, group performance was examined for all groups. Two types of data were collected. First, the researchers were interested in any possible behavioral changes among the various workers in the experimental groups (compared to the control groups) as a result of the behavior modification efforts. Significantly, the following changes were noted for these groups in areas that were targeted for change: (1) the frequency of complaints among group members declined, (2) the scrap rates declined, (3) group quality indicators increased, and (4) the frequency of individual performance problems declined. No such changes were recorded for the control groups not exposed to behavior modification. The second measure taken focused on the overall performance rates for the various groups. This was calculated as a measure of direct labor effectiveness for each group. Again, overall group performance—that is, labor effectiveness ratings—improved significantly in the experimental groups but remained unchanged in the control groups. This can be seen in . The researchers concluded that the introduction of the behavioral modification program led to substantive improvements in factory performance. Intergroup Comparison of Performance using BCM (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What is behavior modification? What is a performance audit, and what are the components? How do managers and organizations reduce undesirable employee behavior while reinforcing desirable behavior? Behavior modification is the use of operant principles to shape human behavior to conform to desired standards as defined by superiors. A behavior modification program follows five steps: (1) establish clear objectives, (2) conduct a performance audit, (3) set specific goals and remove obstacles, (4) evaluate results against preset criteria, and (5) administer feedback and praise where warranted. Behavior modification The use of operant conditioning principles to shape human behavior to conform to desired standards defined by superiors. Behavioral criteria Defining what constitutes acceptable behavior in terms that employees can understand in objective, measurable terms. Behavioral self-management The use of operant conditioning principles to shape your own behavior to conform to desired standards defined by superiors. Performance audit Aims to identify discrepancies between what management sees as desired or acceptable behavior and actual behavior. Shaping The process of improving performance incrementally, step by step.", "section": "Behavior Modification in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Behavioral Self-Management How can employees be trained to assume more responsibility for self-improvement and job performance with the goal of creating a work environment characterized by continual self-learning and employee development? The second managerial technique for shaping learned behavior in the workplace is behavioral self-management (or BSM). Behavioral self-management is the process of modifying one’s own behavior by systematically managing cues, cognitive processes, and contingent consequences. F. Luthans and R. Davis, “Behavioral Self-Management—The Missing Link in Managerial Effectiveness,” Organizational Dynamics, Summer 1979, p. 43; F. Luthans and R. Kreitner, Organizational Behavior Modification and Beyond: An Operant and Social Learning Approach (Glenview, III.: Scott, Foresman, 1985). BSM is an approach to learning and behavioral change that relies on the individual to take the initiative in controlling the change process. The emphasis here is on “behavior” (because our focus is on changing behaviors), not attitudes, values, or personality. Although similar to behavior modification, BSM differs in one important respect: there is a heavy emphasis on cognitive processes, reflecting the influence of Bandura’s social learning theory. The Self-Regulation Process Underlying BSM is a firm belief that individuals are capable of self-control; if they want to change their behavior (whether it is to come to work on time, quit smoking, lose weight, etc.), it is possible through a process called self-regulation , as depicted in . F. H. Kanfer and A. P. Goldstein, Helping People Change: A Textbook of Methods (New York: Pergamon Press, 1980). According to the model, people tend to go about their day’s activities fairly routinely until something unusual or unexpected occurs. At this point, the individual initiates the self-regulation process by entering into self-monitoring (Stage 1). In this stage, the individual tries to identify the problem. For example, if your supervisor told you that your choice of clothing was unsuitable for the office, you would more than likely focus your attention on your clothes. Kanfer’s Model of Self-Regulation (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Next, in Stage 2, or self-evaluation , you would consider what you should be wearing. Here, you would compare what you have on to acceptable standards that you learned from colleagues, other relevant role models, and advertising, for example. Finally, after evaluating the situation and taking corrective action if necessary, you would assure yourself that the disruptive influence had passed and everything was now fine. This phase (Stage 3) is called self-reinforcement . You are now able to return to your normal routine. This self-regulation process forms the foundation for BSM. Self-Management in Practice When we combine the above self-regulation model with social learning theory (discussed earlier), we can see how the self-management process works. As shown in , four interactive factors must be considered. These are situational cues, the person, behaviors, and consequences . C. C. Neck and C. P. Manz, Mastering Self Leadership 6 th edition, (Pearson, 2013). (Note that the arrows in this diagram go in both directions to reflect the two-way process among these four factors.) A Social Learning Theory Model of Self-Management (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Situational Cues. In attempting to change any behavior, people respond to the cues surrounding them. One reason it is so hard for some people to give up smoking is the constant barrage of advertisements on billboards, in magazines, and so forth. There are too many cues reminding people to smoke. However, situational cues can be turned to our advantage when using BSM. That is, through the use of six kinds of cue (shown in , column 1), people can set forth a series of positive reminders and goals concerning the desired behaviors. These reminders serve to focus our attention on what we are trying to accomplish. Hence, a person who is trying to quit smoking would (1) avoid any contact with smokers or smoking ads, (2) seek information on the hazards of smoking, (3) set a personal goal of quitting, and (4) keep track of cigarette consumption. These activities are aimed at providing the right situational cues to guide behavior. Cognitive Supports. Next, the person makes use of three types of cognitive support to assist with the self-management process. Cognitive supports represent psychological (as opposed to environmental) cues. Three such supports can be identified: Symbolic Coding . First, people may use symbolic coding , whereby they try to associate verbal or visual stimuli with the problem. For example, we may create a picture in our mind of a smoker who is coughing and obviously sick. Thus, every time we think of cigarettes, we would associate it with illness. Rehearsal . Second, people may mentally rehearse the solution to the problem. For example, we may imagine how we would behave in a social situation without cigarettes. By doing so, we develop a self-image of how it would be under the desired condition. Self-Talk . Finally, people can give themselves “pep talks” to continue their positive behavior. We know from behavioral research that people who take a negative view of things (“I can’t do this”) tend to fail more than people who take a more positive view (“Yes, I can do this”). Thus, through self-talk , we can help convince ourselves that the desired outcome is indeed possible. Behavioral Dilemmas. Obviously, self-management is used almost exclusively to get people to do things that may be unappealing; we need little incentive to do things that are fun. Hence, we use self-management to get individuals to stop procrastinating on a job, attend to a job that may lack challenge, assert themselves, and so forth. These are the “ behavioral dilemmas ” referred to in the model ( ). In short, the challenge is to get people to substitute what have been called low-probability behaviors (e.g., adhering to a schedule or forgoing the immediate gratification from one cigarette) for high-probability behaviors (e.g., procrastinating or contracting lung cancer). In the long run, it is better for the individual—and her career—to shift behaviors, because failure to do so may lead to punishment or worse. As a result, people often use self-management to change their short-term dysfunctional behaviors into long-range beneficial ones. This short-term versus long-term conflict is referred to as a behavioral dilemma. Self-Reinforcement. Finally, the individual can provide self-reinforcement . People can, in effect, pat themselves on the back and recognize that they accomplished what they set out to do. According to Bandura, self-reinforcement requires three conditions if it is to be effective: (1) clear performance standards must be set to establish both the quantity and quality of the targeted behavior, (2) the person must have control over the desired reinforcers, and (3) the reinforcers must be administered only on a conditional basis—that is, failure to meet the performance standard must lead to denial of the reward. A. Bandura, “Self-Reinforcement: Theoretical and Methodological Considerations,” Behaviorism, Fall 1976, pp. 135–155; Luthans and Kreitner, Organizational Behavior Modification and Beyond. Thus, through a process of working to change one’s environment and taking charge of one’s own behavior, self-management techniques allow individuals to improve their behavior in a way that can help them and those around them. Reducing Absenteeism through Self-Management In a recent study, efforts were made to reduce employee absenteeism using some of the techniques found in behavioral self-management. The employees were unionized state government workers with a history of absenteeism. Self-management training was given to these workers. Training was carried out over eight one-hour sessions for each group, along with eight 30-minute one-on-one sessions with each participant. Included in these sessions were efforts to (1) teach the participants how to describe problem behaviors (e.g., disagreements with coworkers) that led to absences, (2) identify the causes creating and maintaining the behaviors, and (3) develop coping strategies. Participants set both short-term and long-term goals with respect to modifying their behaviors. In addition, they were shown how to record their own absences in reports including their frequency and the reasons for and consequences of them. Finally, participants identified potential reinforcers and punishments that could be self-administered contingent upon goal attainment or failure. When, after nine months, the study was concluded, results showed that the self-management approach had led to a significant reduction in absences (compared to a control group). The researchers concluded that such an approach has important applications to a wide array of behavioral problems in the workplace. G. Latham and C. Fayne, “Self-Management Training for Increasing Job Attendance,” Journal of Applied Psychology, 1989, pp. 411–416. Understand Kanfer’s behavioral self-management process. What are things you can do to instill self-management techniques for yourself? What behavioral self-management techniques can you use as a manager? How can employees be trained to assume more responsibility for self-improvement and job performance with the goal of creating a work environment characterized by continual self-learning and employee development? Behavioral self-management is the process of modifying one’s own behavior by systematically managing cues, cognitions, and contingent consequences. BSM makes use of the self-regulation process. Chapter Review Questions Define learning. Why is an understanding of learning important for managers? Compare and contrast operant conditioning with classical conditioning. Provide examples of each. What is social learning theory? Describe how this process works. What implications of social learning theory for management can you identify? Identify four strategies for reinforcement, and provide an example of each. Describe the four different schedules of reinforcement, and show how their use by managers can vary. How might you design a simple behavior modification program for a group of employees? Explain. What are some problems in trying to implement a behavioral self-management program? How can managers attempt to overcome these problems? Management Skills Application Exercises In order to better understand how behavioral self-management programs operate, you might want to complete this self-assessment and design your own self-management program. This exercise allows you to see firsthand how these programs can be applied to a wide array of problems. It also highlights the advantages and drawbacks of such programs. Refer to Appendix B when you are finished in order to evaluate your results. Designing Your Own Behavioral Self-Management Program Instructions: Think of a personal problem that you would like to overcome. This problem could be to stop smoking, improve your grades, stop a certain habit, and so forth. With this problem in mind, design your own behavioral self-management program using the procedures and principles previously outlined in this chapter. After you have designed and started the program, monitor your performance over time and see how effective you are both in following the program and in meeting your objectives. In light of your experience, how do you feel about the potential of behavioral self-management programs in the industrial setting? (See Appendix B .) Managerial Decision Exercise You manage the human resources department for a mid-sized retailer. Part of the operations consists of a call center with 100 employees spread over three shifts operating 24 hours a day, seven days a week. There is a main group with 20 people reporting to a shift supervisor on the main daytime shift from 8 a.m. to 4 p.m. There are regularly scheduled times for breaks and lunch. Recently senior management reported to you that they were concerned regarding tardiness of some employees. While the customer relationship management reports signal that there are no service issues, senior managers are concerned that they are overstaffed. You feel that the daytime shift is the most experienced group, and you do not want to lose some of the best employees through termination. You also do not have any budget money to use for incentive payments aimed at reducing tardiness. What ideas from operant conditioning, behavior modification, and social learning theory would you use to reduce the problems of tardiness? Organizations are facing changes in their business environment because of globalization of markets and competition, growth of immediate digital information and communications, growth of the service-based economy, and changes in rules affecting corporate governance and trade relationships. Assume the role of a CEO who needs to change their corporate culture and their standards of operation. The organizational structures in your industry have trended from tall, hierarchical bureaucracies to flat, decentralized operations that encourage innovation. Changes like this do not happen automatically. What theories and techniques would you use to change your organization’s culture? Critical Thinking Case Walt Disney World When it comes to presenting world-class customer experiences, Walt Disney World is at the top of the list. It’s literally called the Most Magical Place on Earth. However, it isn’t just their customers who are receiving rewards for visiting—their cast members and crew are getting rewarded big-time as well. Incentives go above and beyond a 401(k) program, and they can go a long way in retaining employees and increasing employee satisfaction as well. Disney has over 180 employee recognition programs to give their employees a sense of accomplishment, recognition, and appreciation. There are over 70,000 cast members at Walt Disney World, each of whom receive extensive training to make sure that they make the customer experience a world-class enjoyment. According to Mike Fox, author of Hidden Secrets & Stories of Walt Disney World , “it always impresses me, especially at the cast member level, the training that goes into helping these folks to provide a superior experience and to see it on stage and see it executed.” Walt Disney exemplifies many ways of recognition, lots of them being physical in-park recognitions. These include names in windows on Main Street tributes, featuring Disney’s best “imagineers” that helped create some of the park’s greatest rides and innovations. One of the most unique is the Lifetime Fred award, which recognizes employees who exhibit the core company values of friendliness and dependability. It is these varying types of recognition that make Walt Disney’s rewards program so robust and versatile and keep employees engaged and willing to work hard to achieve more. Questions: What key factors are important to consider when creating a rewards program? Why is timing a key component to a rewards program? What can be problematic about the wrong type of reward or the wrong frequency of the reward for employees? Sources: Rhatigan, Chris, “These 4 Companies Totally Get Employee Recognition,” TINY pulse , July 21, 2015, https://www.tinypulse.com/blog/these-4-companies-totally-get-employee-recognition; “Rewarding Your Employees: 15 Examples of Successful Incentives in The Corporate World,” Robinson Resource Group , June 30, 2013, http://www.rrgexec.com/rewarding-your-employees-15-examples-of-successful-incentives-in-the-corporate-world/; Kober, Jeff, “Reward & Recognition at Walt Disney World,” World Class Benchmarking, October 17, 2016, http://worldclassbenchmarking.com/reward-recognition-at-the-walt-disney-world-resort/; Cain, Áine, “15 insider facts about working at Walt Disney World only cast members know,” Business Insider , May 1, 2018, https://www.businessinsider.com/walt-disney-world-cast-member-secrets-2018-2#if-the-guests-can-see-you-youre-technically-onstage-5. Behavioral dilemmas The process of getting people to substitute what have been called low-probability behaviors for high-probability behaviors. Self-regulation The belief that individuals are capable of self-control if they want to change their behavior. Self-reinforcement The stage in Kanfer’s model where, by evaluating the situation and taking corrective action if necessary, one would assure themselves that the disruptive influence had passed and everything was now fine. Self-talk The process of convincing ourselves that the desired outcome is indeed possible. Symbolic coding When people try to associate verbal or visual stimuli with the problem.", "section": "Behavioral Self-Management", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: rawpixel/ Pixabay/ (CC BY 0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What is diversity? How diverse is the workforce? How does diversity impact companies and the workforce? What is workplace discrimination, and how does it affect different social identity groups? What key theories help managers understand the benefits and challenges of managing the diverse workforce? How can managers reap benefits from diversity and mitigate its challenges? What can organizations do to ensure applicants, employees, and customers from all backgrounds are valued? Dr. Tamara A. Johnson, Assistant Chancellor for Equity, Diversity, and Inclusion at University of Wisconsin-Eau Claire Dr. Tamara Johnson’s role as assistant chancellor for equity, diversity, and inclusion at the University of Wisconsin-Eau Claire involves supervising and collaborating with various campus entities to ensure their operations continue to support the university’s initiatives to foster diversity and equity within the university community. Dr. Johnson oversees the Affirmative Action, Blugold Beginnings (pre-college program), Gender and Sexuality Resource Center, Office of Multicultural Affairs, Ronald E. McNair Program, Services for Students with Disabilities, Student Support Services, University Police, and Upward Bound units and leads campus-wide initiatives to educate and train faculty, students, and staff about cultural awareness, diversity, and institutional equity. Dr. Johnson’s journey to her current role began more than 20 years ago when she worked as a counselor for the Office of Multicultural Student Affairs at the University of Illinois. Her role in this office launched her on a path through university service—Dr. Johnson went on to work as the associate director for University Career Services at Illinois State University, the director for multicultural student affairs at Northwestern University, and the director for faculty diversity initiatives at the University of Chicago. As faculty at the Chicago School of Professional Psychology, Argosy University, and Northwestern University, Dr. Johnson taught counseling courses at the undergraduate, master’s, and doctorate levels. Dr. Johnson’s work at the University of Wisconsin-Eau Claire involves developing a program and protocols to ensure all faculty and staff across the institution receive baseline diversity training. In addition, one of her goals is to include criteria related to diversity factors in the evaluations of all faculty/staff. A primary issue that she seeks to address is to increase the awareness of the challenges experienced by underrepresented students. This includes individuals who may come from backgrounds of low income, students of color, first-generation students, and other marginalized groups such as lesbian, gay, bisexual, and transgender students. Dr. Johnson understands the importance of creating initiatives to support individuals in those groups so their specific concerns may be addressed in multiple ways. As you will learn in this chapter, when leaders proactively create an inclusive and supportive climate that values diversity, benefits are produced that result in in positive outcomes for organizations.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "An Introduction to Workplace Diversity What is diversity? Diversity refers to identity-based differences among and between two or more people McGrath, J. E., Berdahl, J.L., & Arrow, H. (1995). Traits, expectations, culture, and clout: The dynamics of diversity in work groups. In S.E. Jackson & M.N. Ruderman (Eds.), Diversity in Work Teams, 17-45. Washington, D.C.: American Psychological Association. that affect their lives as applicants, employees, and customers. These identity-based differences include such things as race and ethnicity, gender, sexual orientation, and age. Groups in society based on these individual differences are referred to as identity groups . These differences are related to discrimination and disparities between groups in areas such as education, housing, healthcare, and employment. The term managing diversity is commonly used to refer to ways in which organizations seek to ensure that members of diverse groups are valued and treated fairly within organizations Thomas, R. R. 1991. Beyond race and gender. New York, NY: AMACOM. in all areas including hiring, compensation, performance evaluation, and customer service activities. The term valuing diversity is often used to reflect ways in which organizations show appreciation for diversity among job applicants, employees, and customers. Cox, Taylor H., and Stacy Blake. \"Managing cultural diversity: Implications for organizational competitiveness.\" The Executive (1991): 45-56. Inclusion , which represents the degree to which employees are accepted and treated fairly by their organization, Pelled, L. H., Ledford, G. E., Jr., & Mohrman, S. A. (1999). Demographic dissimilarity and workplace inclusion. Journal of Management Studies, 36, 1013-1031. is one way in which companies demonstrate how they value diversity. In the context of today’s rapidly changing organizational environment, it is more important than ever to understand diversity in organizational contexts and make progressive strides toward a more inclusive, equitable, and representative workforce. Three kinds of diversity exist in the workplace (see ). Surface-level diversity represents an individual’s visible characteristics, including, but not limited to, age, body size, visible disabilities, race, or sex. Lambert, J.R., & Bell, M.P. (2013). Diverse forms of difference. In Q. Roberson (Ed.) Oxford Handbook of Diversity and Work (pp. 13 – 31). New York: Oxford University Press. A collective of individuals who share these characteristics is known as an identity group. Deep-level diversity includes traits that are nonobservable such as attitudes, values, and beliefs. Harrison, D.A., Price, K.H., & Bell, M.P. (1998). Beyond relational demography: time and the effects of surface- and deep-level diversity on work group cohesion. Academy of Management Journal, 41(1), 96-107. Hidden diversity includes traits that are deep-level but may be concealed or revealed at the discretion of individuals who possess them. Lambert, J.R., & Bell, M.P. (2013). Diverse forms of difference. In Q. Roberson (Ed.) Oxford Handbook of Diversity and Work (pp. 13 – 31). New York: Oxford University Press. These hidden traits are called invisible social identities Clair, J.A., Beatty, J.E., & Maclean, T.L. (2005). Out of sight but not out of mind: Managing invisible social identities in the workplace. Academy of Management Review, 30 (1), 78-95. and may include sexual orientation, a hidden disability (such as a mental illness or chronic disease), mixed racial heritage, Philips, K.W., Rothbard, N.P., & Dumas, T.L. (2009). To disclose or not to disclose? Status distance and self-disclosure in diverse environments. Academy of Management Review, 34(4), 710-732. or socioeconomic status. Researchers investigate these different types of diversity in order to understand how diversity may benefit or hinder organizational outcomes. Diversity presents challenges that may include managing dysfunctional conflict that can arise from inappropriate interactions between individuals from different groups. Diversity also presents advantages such as broader perspectives and viewpoints. Knowledge about how to manage diversity helps managers mitigate some of its challenges and reap some of its benefits. Types of Diversity Surface-level diversity Diversity in the form of characteristics of individuals that are readily visible including, but not limited to, age, body size, visible disabilities, race or sex. Deep-level diversity Diversity in characteristics that are nonobservable such as attitudes, values, and beliefs, such as religion. Hidden diversity Diversity in characteristics that are deep-level but may be concealed or revealed at discretion by individuals who possess them, such as sexual orientation. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) What is diversity? What are the three types of diversity encountered in the workplace? What is diversity? Diversity refers to identity-based differences among and between people that affect their lives as applicants, employees, and customers. Surface-level diversity represents characteristics of individuals that are readily visible, including, but not limited to, age, body size, visible disabilities, race, or sex. Deep-level diversity includes traits that are nonobservable such as attitudes, values, and beliefs. Finally, hidden diversity includes traits that are deep-level but may be concealed or revealed at the discretion of individuals who possess them. deep-level diversity Diversity in characteristics that are nonobservable such as attitudes, values, and beliefs, such as religion. diversity Identity-based differences among and between people that affect their lives as applicants, employees, and customers. hidden diversity Differences in traits that are deep-level and may be concealed or revealed at discretion by individuals who possess them. identity group A collective of individuals who share the same demographic characteristics such as race, sex, or age. inclusion The degree to which employees are accepted and treated fairly by their organization. invisible social identities Membership in an identity group based on hidden diversity traits such as sexual orientation or a nonobservable disability that may be concealed or revealed. managing diversity Ways in which organizations seek to ensure that members of diverse groups are valued and treated fairly within organizations. surface-level diversity Diversity in the form of characteristics of individuals that are readily visible, including, but not limited to, age, body size, visible disabilities, race, or sex.", "section": "An Introduction to Workplace Diversity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Diversity and the Workforce How diverse is the workforce? In 1997, researchers estimated that by the year 2020, 14% of the workforce would be Latino, 11% Black, and 6% Asian. Judy, R.W., D'Amico, C., & Geipel, G.L.(1997). Workforce 2020: Work and Workers in the 21st Century. Indianapolis, Ind: Hudson Institute. Because of an increase in the number of racial minorities entering the workforce over the past 20 years, most of those projections have been surpassed as of 2016, with a workforce composition of 17% Hispanic or Latino of any race, followed by 12% Black and 6% Asian (see ). American Indians, Alaska Natives, Native Hawaiians, and Other Pacific Islanders together made up a little over 1% of the labor force, while people of two or more races made up about 2% of the labor force. U.S. Bureau of Labor Statistics. (2017). Labor force characteristics by race and ethnicity, 2016. Retrieved from https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm Women constitute approximately 47% of the workforce compared to approximately 53% for men, U.S. Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. (2017). Table A-1. Employment status of the civilian population by sex and age. Retrieved from https://www.bls.gov/news.release/empsit.t01.htm; DeWolf, M. (Mar 1 2017). 12 stats about working women. Retrieved from https://blog.dol.gov/2017/03/01/12-stats-about-working-women and the average age of individuals participating in the labor force has also increased because more employees retire at a later age. Toosi, Mitra,\"Labor force projections to 2024: the labor force is growing, but slowly,\" Monthly Labor Review, U.S. Bureau of Labor Statistics, December 2015, https://doi.org/10.21916/mlr.2015.48. Although White people still predominantly make up the workforce with a 78% share, U.S. Bureau of Labor Statistics. (2017). Labor force characteristics by race and ethnicity, 2016. Retrieved from https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm the U.S. workforce is becoming increasingly more diverse, a trend that presents both opportunities and challenges. These demographic shifts in the labor market affect the workforce in a number of ways due to an increasing variety of workers who differ by sex, race, age, sexual orientation, disability status, and immigrant status. Percentage distribution of the labor force by race (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Gender Increasingly more women are entering the workforce. U.S. Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. (2017). Table 2: Employment status of the civilian noninstitutional population 16 years and over by sex, 1977 to date 11. Retrieved from https://www.bls.gov/cps/cpsaat02.pdf. Compared to 59% in 1977, the labor force participation rate for men is now approximately 53% and is expected to decrease through 2024 to 52%. Toosi, Mitra,\"Labor force projections to 2024: the labor force is growing, but slowly,\" Monthly Labor Review, U.S. Bureau of Labor Statistics, December 2015, https://doi.org/10.21916/mlr.2015.48. As the labor force participation rate decreases for men, the labor force growth rate for women will be faster. Their percentage of the workforce has steadily risen, as can be seen in , which compares the percentage of the workforce by gender in 1977 to 2017. U.S. Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. (2017). Table 2: Employment status of the civilian noninstitutional population 16 years and over by sex, 1977 to date 11. Retrieved from https://www.bls.gov/cps/cpsaat02.pdf. Although more women are entering the labor force and earning bachelor’s degrees at a higher rate than men, DeWolf, M. (2017). 12 stats about working women. U.S. Department of Labor Blog. women still face a number of challenges at work. The lack of advancement opportunities awarded to qualified women is an example of a major challenge that women face called the glass ceiling , Eagly, A.H., & Karau, S.J.(2002). Role congruity theory of prejudice toward female leaders. Psychological Review, 109 (3): 573-598. which is an invisible barrier based on the prejudicial beliefs that underlie organizational decisions that prevent women from moving beyond certain levels within a company. Additionally, in organizations in which the upper-level managers and decision makers are predominantly men, women are less likely to find mentors, which are instrumental for networking and learning about career opportunities. Organizations can mitigate this challenge by providing mentors for all new employees. Such a policy would help create a more equal playing field for all employees as they learn to orient themselves and navigate within the organization. Percentage Distribution of the Labor Force by Sex (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) One factor that greatly affects women in organizations is sexual harassment . Sexual harassment is illegal, and workers are protected from it by federal legislation. EEOC, “Facts About Sexual Harassment.” Retrieved from https://www.eeoc.gov/eeoc/publications/fs-sex.cfm Two forms of sexual harassment that can occur at work are quid pro quo and hostile environment. Ibid. Quid pro quo harassment refers to the exchange of rewards for sexual favors or punishments for refusal to grant sexual favors. Harassment that creates a hostile environment refers to behaviors that create an abusive work climate. If employees are penalized (for example by being demoted or transferred to another department) for refusing to respond to repeated sexual advances, quid pro quo sexual harassment has taken place. The telling of lewd jokes, the posting of pornographic material at work, or making offensive comments about women in general are examples of actions that are considered to create a hostile work environment. According to the Equal Employment Opportunity Commission, sexual harassment is defined as the “unwelcome sexual advances, requests for sexual favors, and other verbal or physical harassment of a sexual nature. Harassment can also include offensive remarks about a person’s sex.” EEOC, “Sexual Harassment.” Retrieved from https://www.eeoc.gov/laws/types/sexual_harassment.cfm Although both men and women can be sexually harassed, women are sexually harassed at work more often. Feldblum, C.R., & Lipnic, V.A. (2016).Report of the Co-Chairs of the EEOC Select Task Force on the Study of Harassment in the Workplace. Retrieved from https://www.eeoc.gov/eeoc/task_force/harassment/report.cfm In addition, Black and other minority women are especially likely to be subjected to sexual discrimination and harassment. Hernandez, T.K. (2000). Sexual Harassment and Racial Disparity: The Mutual Construction of Gender and Race. Gender, Race and Justice (4J): 183 -224. Retrieved from http://ir.lawnet.fordham.edu/faculty_scholarship/12 Tamara Johnson The treatment of women in business has become a hot topic in corporate boardrooms, human resources departments, and investment committees. Tamara Johnson, who is profiled in the opening feature to this chapter, moves beyond simply acknowledging widespread discrimination to focusing on solutions. Also on the agenda: the need to improve diversity and inclusion across the board and breaking through the glass ceiling. (Credit: Tamara Johnson/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) It is in the organization’s best interest to prevent sexual harassment from occurring. Ways to do this include companies providing ongoing (e.g., annual) training so that employees are able to recognize sexual harassment. Employees should know what constitutes acceptable and unacceptable behavior and what channels and protocols are in place for reporting unacceptable behaviors. Managers should understand their role and responsibilities regarding harassment prevention, and a clear and understandable policy should be communicated throughout the organization. Just as gender-based discrimination is illegal and inappropriate, so is discrimination or mistreatment based on pregnancy, childbirth, or related medical conditions. While organizations may have different policies regarding maternity and paternity leave, they must comply with both the Pregnancy Discrimination Act and the Family Medical Leave Act. Race Another important demographic shift in workforce diversity is the distribution of race. (Note that we are using categories defined by the U.S. Census Bureau. It uses the term “Black (African American)” to categorize U.S. residents. In this chapter, we use the term “Black.”) While the White non-Hispanic share of the workforce continues to shrink, the share of racial and ethnic minority groups will continue to grow. Toosi, Mitra,\"Labor force projections to 2024: the labor force is growing, but slowly,\" Monthly Labor Review, U.S. Bureau of Labor Statistics, December 2015, https://doi.org/10.21916/mlr.2015.48. Specifically, Hispanic people and Asian people will grow at a faster rate than other racial minorities, and Hispanic people are projected to make up almost one-fifth of the labor force by 2024. Ibid. The projected changes in labor force composition between 2014 and 2024 are as follows: White non-Hispanic participation in the labor force will decline by 3%. Other groups’ share of the labor force is expected to increase: Black (10.1%), Hispanic/Latino (28%), Asian (23.2%), and Other groups (i.e., multiracial, American Indian, Alaska Native, Native Hawaiian, and Other Pacific Islanders) labor force share is expected to increase by 22.2%. Ibid. With the workforce changing, managers will need to be mindful of issues employees encounter that are uniquely tied to their experiences based on race and ethnicity, including harassment, discrimination, stereotyping, and differential treatment by coworkers and decision makers in organizations. Discrimination Against Black Employees Race is one of the most frequent grounds for discrimination. U.S. Equal Employment Opportunity Commission. African-Americans in the American Workforce. Retrieved from https://www1.eeoc.gov/eeoc/statistics/reports/american_experiences/african_americans.cfm?renderforprint=1 Although Black people do not make up the largest share of the workforce for racial minorities, research studies show they face discrimination more often than other racial minorities. As a matter of fact, some experts believe that hiring discrimination against Black people has not declined over the past 25 years while workplace discrimination against other racial minority groups has declined. Quilian, L., Pager, D., Midtboen, A.H., & Hexel, O. (Oct 2017). Hiring discrimination against Black Americans hasn’t declined in 25 years. Harvard Business Review. Discrimination in the Sharing Economy—#AirbnbWhileBlack Airbnb, a popular home-sharing website founded in San Francisco in 2008, offers millions of homes for short-term rental in more than 190 countries. This company has revolutionized the sharing economy in the same way that ride-sharing services such as Uber and Lyft have, and according to the company, the site’s drive to connect hosts and potential renters has been able to contribute to the quality of life of both homeowners and travelers. According to Airbnb’s press releases and information campaigns, their services can reduce housing costs for travelers on a budget and can provide unique experiences for adventurous travelers who wish to have the flexibility to experience a city like a local. The organization also claims that most of its users are homeowners looking to supplement their incomes by renting out rooms in their homes or by occasionally renting out their whole homes. According to a statement, most of the listings on the site are rented out fewer than 50 nights per year. Despite the carefully crafted messages Airbnb has presented to the public, in 2016 the company came under intense scrutiny when independent analyses by researchers and journalists revealed something startling: While some Airbnb hosts did in fact use the services only occasionally, a significant number of hosts were using the services as though they were hotels. These hosts purchased a large number of properties and continuously rented them, a practice that affected the availability of affordable housing in cities and, because these hosts were not officially registered as hoteliers, made it possible for Airbnb hosts to avoid paying the taxes and abiding by the laws that hotels are subject to. Title II of the Civil Rights Act of 1964 mandates that hotels and other public accommodations must not discriminate based on race, national origin, sex, or religion, and Title VIII of the Civil Rights Act of 1968 (also known as the Fair Housing Act [FHA]) prohibits discrimination specifically in housing. However, Airbnb’s unique structure allows it to circumvent those laws. The company also claims that while it encourages hosts to comply with local and federal laws, it is absolved from responsibility if any of its hosts break these laws. In 2017, researcher Ben Edelman conducted a field experiment and found that Airbnb users looking to rent homes were 16% less likely to have their requests to book accepted if they had traditionally African American sounding names like Tamika, Darnell, and Rasheed. These findings, coupled with a viral social media campaign, #AirbnbWhileBlack, in which users claimed they were denied housing requests based on their race, prompted the state of California’s Department of Fair Employment and Housing (DFEH) to file a complaint against the company. In an effort to resolve the complaint, Airbnb reported banning any hosts who were found to have engaged in discriminatory practices, and they hired former U.S. Attorney General Eric Holder and former ACLU official Laura Murphy to investigate any claims of discrimination within the company. https://www.theguardian.com/technology/2016/sep/08/airbnb-discrimination-policy-changes-racial-discrimination In 2016, Airbnb released a statement outlining changes to company practices and policies to combat discrimination, and while they initially resisted demands by the DFEH to conduct an audit of their practices, the company eventually agreed to an audit of roughly 6,000 of the hosts in California who have the highest volume of properties listed on the site. Sources: AirBnB Press Room, accessed December 24, 2018, https://press.atairbnb.com/about-us/; “Airbnb's data shows that Airbnb helps the middle class. But does it?”, The Guardian , accessed December 23, 2018, https://www.theguardian.com/technology/2016/jul/27/airbnb-panel-democratic-national-convention-survey ; and Quittner, Jeremy, “Airbnb and Discrimination: Why It’s All So Confusing”, Fortune , June 23, 2016, http://fortune.com/2016/06/23/airbnb-discrimination-laws/. Discussion Questions What are some efforts companies in the sharing economy can take before problems of discrimination threaten to disrupt operations? Should Airbnb be held responsible for discriminatory actions of its hosts? Currently, White men have higher participation rates in the workforce than do Black men, U.S. Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. (2017). Table 11: Employed persons by detailed occupation, sex, race, and Hispanic or Latino ethnicity. Retrieved from https://www.bls.gov/cps/tables.htm#charemp. and Black women have slightly higher participation rates than White women. Ibid Despite growth and gains in both Black education and Black employment, a Black person is considerably more likely to be unemployed than a White person, even when the White person has a lower level of education Adams, S. (June 2014). White high school drop-outs are as likely to land jobs as Black college students. Forbes. Retrieved from https://www.forbes.com/sites/susanadams/2014/06/27/white-high-school-drop-outs-are-as-likely-to-land-jobs-as-black-college-students/#51715c547b8f or a criminal record. Pager, D. (2003). The mark of a criminal record. American Journal of Sociology, 108 (5): 937-975. Black people frequently experience discrimination in the workplace in spite of extensive legislation in place to prohibit such discrimination. Research has shown that stereotypes and prejudices about Black people can cause them to be denied the opportunity for employment when compared to equally qualified White people. Bertrand, M. & Mullainathan, S. (2004). Are Emily and Greg more employable than Lakisha and Jamal? A field experiment on labor market discrimination. American Economic Review, 94 (4): 991-1013 It is estimated that about 25% of businesses have no minority workers and another 25% have less than 10% minority workers. Robinson, C. L., Taylor, T., Tomaskovic-Devey, D., Zimmer, C. & Irwin Jr., M.W. (2005). “Studying race or ethnic and sex segregation at the establishment level: Methodological issues and substantive opportunities using EEO-1 reports.” Work and Occupations 32 (1): 5–38. In terms of employed Black people, research has shown that, regardless of managers’ race, managers tended to give significantly higher performance ratings to employees who were racially similar to them. Because White people are much more likely to be managers than Black people, this similarity effect tends to advantage White employees over Black employees. Kraiger, K., & Ford, J. K. (1985). A Meta-Analysis of Ratee Race Effects in Performance Ratings. Journal of Applied Psychology, 70 (1), 56-65. Black people are also significantly more likely to be hired in positions that require low skills, offer little to no room for growth, and pay less. These negative employment experiences affect both the mental and physical health of Black employees. Mays, V. M., Coleman, L. M., & Jackson, J. S. (1996). Perceived Race-Based Discrimination, Employment Status, and Job Stress in a National Sample of Black Women: Implications for Health Outcomes. Journal of Occupational Health Psychology, 1(3), 319–329. Hispanic/Latino Hispanic people are the second-fastest-growing minority group in the United States behind Asian people, Lopez, G., Ruiz, N.G., & Patten, E. (2017). Key facts about Asian Americans, a diverse and growing population. Pew Research Center. Retrieved from http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/09/08/key-facts-about-asian-americans/; Flores, A. (Sep 18 2017). How the U.S. Hispanic population is changing. Pew Research Center. Retrieved from http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/09/18/how-the-u-s-hispanic-population-is-changing/ft_17-09-18_Hispanic people_ushispanicpop/ and they make up 17% of the labor force. U.S. Bureau of Labor Statistics. (2017). Labor force characteristics by race and ethnicity, 2016. Retrieved from https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm Despite this and the fact that Hispanic people have the highest labor participation rate of all the minority groups, they still face discrimination and harassment in similar ways to other minority groups. (Note that we are again using the categories as defined by the U.S. Census Bureau, which predominantly uses the term \"Hispanic\" to refer to people of Cuban, Mexican, Puerto Rican, South or Central American, or other Spanish culture or origin.) Hispanic people can be of any race. Tafoya, S. (2004). Shades of belonging. Pew Hispanic Center. Retrieved from http://www.pewhispanic.org/2004/12/06/shades-of-belonging/ As a matter of fact, increasingly more Hispanic people are identifying racially as White. In 2004 almost half of Hispanic people identified themselves racially as White, while just under half identified themselves as “some other race.” Ibid. More than 10 years later, approximately 66% of Hispanic people now identify themselves racially as White while only 26% identify themselves as “some other race.” Hispanic people in the U.S. fast facts. (Mar 31 2017). CNN. Retrieved from https://www.cnn.com/2013/09/20/us/Hispanic people-in-the-u-s-/index.html The remaining Hispanic population, totaling approximately 7%, identify as either Black, American Indian, Asian, Alaskan Native, Pacific Islander, or Native Hawaiian. Ibid. Why would a minority identity group identify racially as White? A Pew study found that the longer Hispanic families lived in the United States, the more likely they were to claim White as their race even if they had not done so in the past. Liu, E. (May 30 2014). Why are Hispanic people identifying as white? CNN. This suggests that upward mobility in America may be perceived by some Hispanic people to be equated with “Whiteness.” Ibid. Consequently, Hispanic people who self-identify racially as White experience higher rates of education and salary, and lower rates of unemployment. Tafoya, S. (2004). Shades of Belonging. Washington D.C.: Pew Hispanic Center. Retrieved from http://pewhispanic.org/files/reports/35.pdf. Additionally, only 29% of Hispanic people polled by the Pew Hispanic Center believe they share a common culture. Taylor, P., Lopex, M.H., Martinez, J., & Velasco. G. (2012). When labels don’t fit: Hispanic people and their views of identity. Retrieved from http://www.pewhispanic.org/2012/04/04/when-labels-dont-fit-Hispanic people-and-their-views-of-identity/ According to the Pew Research Center, this finding may be due to the fact that the Hispanic ethnic group in the United States is made up of at least 14 Hispanic origin groups (such as Puerto Rican, Cuban, Spanish, Mexican, Dominican, and Guatemalan, among many others). Flores, A. (Sep 18 2017). How the U.S. Hispanic population is changing. Pew Research Center. Retrieved from http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/09/18/how-the-u-s-hispanic-population-is-changing/ft_17-09-18_Hispanic people_ushispanicpop/ Each of these groups has its own culture with different customs, values, and norms. These cultural differences among the various Hispanic groups, combined with different self-perceptions of race, may also affect attitudes toward their workplace environment. For example, one study found that the absenteeism rate among Black people was related to the level of diversity policies and activities visible in the organization, while the absenteeism rate among Hispanic people was similar to that of White people and not related to those diversity cues. Avery, D.R., McKay, P.F., Wilson, D.C., Tonidandel, S. (2007). Unequal attendance: The relationships between race, organizational diversity cues, and absenteeism. Personnel Psychology, 60: 875-902. Results from this study suggest that managers need to be aware of how diversity impacts their workplace, namely addressing the relationship between Hispanic job seekers or workers and organizational outcomes concerning diversity policies as it may differ from that of other racial minorities. Asian and Asian American Asian people are the fastest-growing ethnic group in the United States, growing 72% between 2000 and 2015. Lopez, G., Ruiz, N.G., & Patten, E. (2017). Key facts about Asian Americans, a diverse and growing population. Pew Research Center. Retrieved from http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/09/08/key-facts-about-asian-americans/ Compared to the rest of the U.S. population overall, households headed by Asian Americans earn more money and are more likely to have household members who hold a bachelor’s degree. Ibid. However, there is a wide range of income levels among the Asian population that differs between the more than 19 groups of Asian origin in the United States. Ibid. Similar to other racial and ethnic minority groups, Asian people are stereotyped and face discrimination at work. Society through media often stereotypes Asian men as having limited English-speaking skills and as being highly educated, affluent, analytical, and good at math and science. Ono, K. A., & Pham, V. N. (2009). Asian Americans and the Media. Cambridge, England: Polity.; Paek, H.J., & Shah, H. (2003). Racial ideology, model minorities, and the ‘not so silent partner:” Stereotyping of Asian Americans in U.S. magazine advertising. Howard Journal of Communications, 14(4): 225-244. Asian women are often portrayed as weak and docile. Hernandez, T.K. (2000). Sexual Harassment and Racial Disparity: The Mutual Construction of Gender and Race. Gender, Race and Justice (4J): 183 -224. Retrieved from http://ir.lawnet.fordham.edu/faculty_scholarship/12 For Asian women, and other minority women as well, social stereotypes depicting them as exotic contribute to reports of sexual harassment from women minority groups. Ibid. The model minority myth Committee of 100: American attitudes toward Chinese Americans and Asian Americans. (2004, Summer). The Diversity Factor, 12(3): 38-44. Retrieved from http://www.committee100.org/publications/survey/C100survey.pdf is a reflection of perceptions targeting Asian people and Asian Americans that contrast the stereotypes of “conformity” and “success” of Asian men with stereotypes of “rebelliousness” and “laziness” of other minority men. It also contrasts the stereotyped “exotic” and “obedient” nature of Asian women against the stereotypical beliefs that White women are “independent” and “pure.” Hernandez, T.K. (2000). Sexual Harassment and Racial Disparity: The Mutual Construction of Gender and Race. Gender, Race and Justice (4J): 183 -224. Retrieved from http://ir.lawnet.fordham.edu/faculty_scholarship/12 These perceptions are used not only to invalidate injustice that occurs among other racial minorities, but also to create barriers for Asian and Asian Americans seeking leadership opportunities as they are steered toward “behind the scenes” positions that require less engagement with others. These stereotypes also relegate Asian women into submissive roles in organizations, making it challenging for Asian men and women to advance in rank at the same rate as White male employees. Committee of 100: American attitudes toward Chinese Americans and Asian Americans. (2004, Summer). The Diversity Factor, 12(3): 38-44. Retrieved from http://www.committee100.org/publications/survey/C100survey.pdf Multiracial Although the U.S. Census Bureau estimates that approximately 2% of the U.S. population describes themselves as belonging to more than one race, the Pew Research Center estimates that number should be higher, with around 7% of the U.S. population considered multiracial. Multiracial in America. (June 11 2015) Pew Research Center. Retrieved from http://www.pewsocialtrends.org/2015/06/11/multiracial-in-america/ This is due to the fact that some individuals may claim one race for themselves even though they have parents from different racial backgrounds. To complicate matters even more, when collecting data from multiracial group members, racial identity for individuals in this group may change over time because race is a social construct that is not necessarily based on a shared culture or country of origin in the same way as ethnicity. As a result, multiracial individuals (and Hispanic people) have admitted to changing their racial identity over the course of their life and even based on the situation. Approximately 30% of multiracial individuals polled by the Pew Research Center say that they have varied between viewing themselves as belonging to one race or belonging to multiple races. Within the group polled, the order in which they first racially identified as belonging to one racial group versus belonging to more than one group varied. Ibid. Despite the fact that multiracial births have risen tenfold between 1970 and 2013, Ibid. their participation in the labor force is only around 2%. U.S. Bureau of Labor Statistics. (2017). Labor force characteristics by race and ethnicity, 2016. Retrieved from https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm Additionally, multiracial individuals with a White racial background are still considered a racial minority unless they identify themselves solely as White, and approximately 56% of them on average say they have been subjected to racial jokes and slurs. Ibid. Discrimination also varies when multiracial groups are broken down further, with Black–American Indians having the highest percentage of individuals reporting discrimination and White–Asian people having the lowest percentage. Ibid. At work, multiracial employees are sometimes mistaken for races other than their own. If their racial minority background is visible to others, they may experience negative differential treatment. Sometimes they are not identified as having a racial or ethnic minority background and are privy to disparaging comments from unsuspecting coworkers about their own race, which can be demoralizing and can lead to lower organizational attachment and emotional strain related to concealing their identity. Philips, K.W., Rothbard, N.P., & Dumas, T.L. (2009). To disclose or not to disclose? Status distance and self-disclosure in diverse environments. Academy of Management Review, 34(4), 710-732. Other Groups Approximately 1% of the labor force identifies as American Indian, Alaska Native, Native Hawaiian or Pacific Islander, or some other race. U.S. Bureau of Labor Statistics. (2017). Labor force characteristics by race and ethnicity, 2016. Retrieved from https://www.bls.gov/opub/reports/race-and-ethnicity/2016/home.htm Age The age distribution of an organization’s workforce is an important dimension of workplace diversity as the working population gets older. Some primary factors contributing to an older population include the aging of the large Baby Boomer generation (people born between 1946 and 1964), lower birth rates, and longer life expectancies Alley, D., & Crimmins, E. 2007. The demography of aging and work. In K. S. Shultz & G. A. Adams (Eds.), Aging and work in the 21st century: 7-23. New York: Psychology Press. due to advances in medical technology and access to health care. As a result, many individuals work past the traditional age of retirement (65 years old) and work more years than previous generations in order to maintain their cost of living. compares the percentage of the population over the age of 65 to those under the age of 18 between 2010 and 2016. The number of older individuals has increased and is projected to reach 20.6% by the year 2030 while the number of younger individuals has steadily decreased within that time period. These numbers imply that organizations will increasingly have employees across a wide range of ages, and cross-generational interaction can be difficult to manage. Although older workers are viewed as agreeable and comfortable to work with, they are also stereotyped by some employees as incompetent Cuddy, A. J. C., & Fiske, S. T. (2002). Doddering but dear: Process, content, and function in stereotyping of older persons. In T. D. Nelson (Ed.), Ageism: Stereotyping and prejudice against older persons (pp. 3–26). Cambridge, MA: MIT Press.; Cuddy, A. J. C., Norton, M. I., & Fiske, S. T. (2005). This old stereotype: The pervasiveness and persistence of the elderly stereotype. Journal of Social Issues, 61, 267–285. and less interested in learning new tasks at work compared to younger workers. Desmette, D., & Gaillard, M. (2008). When a “worker” becomes an “older worker”: The effects of age-related social identity on attitudes towards retirement and work. Career Development International, 13, 168–185. Studies have found support for the proposition that age negatively relates to cognitive functioning. Ng, T. W., & Feldman, D. C. (2008). The relationship of age to ten dimensions of job performance. Journal of Applied Psychology, 93, 392–423. However, if managers offer less opportunity to older workers solely because of declining cognitive functioning, it can be detrimental to organizational performance because older workers outperform younger workers on a number of other job performance measures. Compared to younger workers, older workers are more likely to perform above their job expectations and follow safety protocols. They are also less likely to be tardy, absent, or abuse drugs or alcohol at work compared to their younger counterparts. Change in U.S. population by age (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Sexual Orientation and Gender Identity Sexual orientation diversity is increasing in the workforce. In June, 2020, the Supreme Court ruled that the Civil Rights Act prohibits discrimination based on sexual orientation and gender identity. Until this ruling, only 21 states and Washington D.C. prohibited such discrimination. Human Rights Campaign. (2018). State maps of laws and policies. Retrieved from http://www.hrc.org/state-maps/employment With this new federal protection, individuals cannot for employment or fired for their sexual orientation , gender identity, or gender expression. Ragins, B.R., Cornwell, J.M. and Miller, J.S. (2003), “Heterosexism in the workplace: do race and gender matter?”, Group & Organization Management, Vol. 28, pp. 45-74. However, although the Civil Rights Act does not provide federal protection to lesbian, gay, bisexual and transgender, and queer/questioning (LGBTQ) employees, that protection is not complete. LGBTQ people can still face other types of discrimination inside and outside of the workplace, and some employers and lawmakers may take up the issue in the future. On a positive note, more than half of the Fortune 500 companies have corporate policies that protect sexual minorities from discrimination at work and offer domestic-partner benefits. Human Rights Campaign Foundation (2018), “Corporate equality index 2018 ”, available at:https://assets2.hrc.org/files/assets/resources/CEI-2018-FullReport.pdf?_ga=2.120762824.1791108882.1521675202-2105331900.1521675202 Many employers are beginning to understand that being perceived as inclusive will make them more attractive to a larger pool of job applicants. Button, S.B. (2001), “Organizational efforts to affirm sexual diversity: a cross-level examination”, Journal of Applied Psychology, Vol. 86 No. 1, pp. 17-28. Furthermore, many organizations have come to recognize that gender and sexual orientation equity aligns to their mission and ethics. Unfortunately, the percentage of hate crimes relating to sexual orientation discrimination has increased. GLAAD media reference guide (10th ed.). 2016. Los Angeles, CA: Gay and Lesbian Alliance Against Defamation. Retrieved from http://www.glaad.org/sites/default/files/GLAAD-Media-Reference-Guide-Tenth-Edition.pdf Indeed, LGBTQ employees are stigmatized so much that in a recent study, researchers found that straight-identifying participants were more attracted to employers with no job security to offer them compared to gay-friendly employers. Lamber, J. (2015). The impact of gay-friendly recruitment statements and due process employment on a firm’s attractiveness as an employer. Equality, Diversity, and Inclusion: An International Journal, 34 (6): 510-526. In other words, individuals would waive job security to avoid working with sexual minorities. Also, compared to heterosexuals, sexual minorities have higher education levels Black, D., Gates, G., Sanders, S., & Taylor, L. 2000. Demographics of the gay and lesbian population in the United States: Evidence from available systematic data sources. Demography, 37(2): 139-154. but still face hiring and treatment discrimination frequently. Ragins, B.R., Cornwell, J.M., & Miller, J.S. 2003. Heterosexism in the workplace: Do race and gender matter? Group & Organization Management, 28: 45-74.;Tilcsik, A. (2011), “Pride and prejudice: employment discrimination against openly gay men in the United States”, American Journal of Sociology, Vol. 117 No. 2, pp. 586-626. LGBTQ employees are often faced with the decision of whether or not to be truthful about their sexual orientation at work for fear of being stigmatized and treated unfairly. To be clear, any stigmatization is the fault of the people who mistreat others, and sometimes even the organization itself. But as a result, LGTBQ and other people may choose to engage in what is sometimes called passing, or the decision not to disclose something about oneself. Passing often involves a great risk of emotional strain that can affect performance and wellbeing. Clair, J.A., Beatty, J.E., & Maclean, T.L. (2005). Out of sight but not out of mind: Managing invisible social identities in the workplace. Academy of Management Review, 30 (1), 78-95. Individuals who pass may distance themselves from coworkers or clients to avoid disclosure about their personal life. This behavior can also result in decreased networking and mentoring opportunities, which over time can limit advancement opportunities. The decision to be transparent about sexual orientation is sometimes called revealing . Ibid. Just like passing, revealing has its own set of risks including being ostracized, stigmatized, and subjected to other forms of discrimination at work. However, compared to passing, the benefits of building relationships at work and using their identity as a catalyst for tolerance and progressive organizational change may outweigh the risks when LGBTQ employees decide to reveal. The decision to \"come out\" should be made exclusively by the individual; \"outing\" someone else as any sexual orientation or gender identity is considered highly inappropriate and hurtful, and may have employment-related consequences. Research shows that when laws are passed to prevent sexual orientation discrimination, incidents of workplace discrimination decrease. Barron, G.L. and Hebl, M. (2013), “The force of law: The effects of sexual orientation anti-discrimination legislation on interpersonal discrimination in employment”, Psychology, Public Policy, and Law, Vol. 19 No. 2, pp. 191-205. This same effect occurs when firms adopt policies that protect the rights of sexual minority employees. Button, S.B. (2001), “Organizational efforts to affirm sexual diversity: a cross-level examination”, Journal of Applied Psychology, Vol. 86 No. 1, pp. 17-28. By creating a safe and inclusive work environment for LGBTQ employees, companies can create a culture of tolerance and trust for all employees regardless of their sexual orientation or gender identity. Removing Bias In Recruiting An increasing number of companies are testing new and innovative methods of recruiting. In many cases, firms remove any identifying information about applicants during the recruitment process. An example of this may include anonymous applications that omit fields requesting information such as an applicant’s name or age. Using computer application technology, some companies like Google administer surveys to their anonymous applicants that measure the abilities required for the job before they are considered in the next step of the recruitment process. Alternatively, companies may request that applicants remove identifying information such as names and address from their resumes before applying for positions. As resumes are received, hiring managers can assign a temporary identification number. Although more companies are using this method of recruiting, the idea is not new for symphony orchestras, many of which have been using this type of auditioning since the 1970s. In some instances musicians audition behind screens so they are evaluated only by their music. This process removes bias associated with race and gender because the performer cannot be seen and only heard. A study investigating this practice examined 11 symphony orchestras that varied their auditions. Researchers found that those orchestras that held \"unseen\" auditions increased the likelihood that a woman would be hired by between 25 and 46%. A recruitment process like this can help organizations attract more candidates, hire the best talent, increase their workplace diversity, and avoid discrimination liability. In other efforts, organizations work to alter their job descriptions to remove terms that result in gender or other biases. By involving diversity and equity experts, and sometimes using artificial intelligence-based language analysis, recruiters can eliminate unintended barriers and improve their hiring processes. Sources: Grothaus, M. (Mar 14 2016). How “blind” recruitment works and why you should consider it. Fast Company. Retrieved from https://www.fastcompany.com/3057631/how-blind-recruitment-works-and-why-you-should-consider; and MIller, C.C. (Feb 25 2016). Is blind hiring the best hiring? The New York Times Magazine. Retrieved from https://www.nytimes.com/2016/02/28/magazine/is-blind-hiring-the-best-hiring.html. Discussion Questions Should all companies change their resume screening and interview processes to eliminate biases or are there exceptions that must be considered? If improved recruiting helps eliminate bias during the recruitment process, then what does that say about social media platforms such as Linked In that are commonly used for recruiting applicants? Will using those platforms expose companies to greater liability compared to using more traditional means of recruiting? How does working to eliminate bias recruiting help organizations? How may it hinder organizations? Immigrant Workers Every year a new record is set for the time it takes to reach the U.S. cap of H-1B visas granted to employers. Trautwein, C. Apr 7 2017. H-1B Visa applications just hit their limit for the year in less than a week. Time. Retrieved 4/21/2017 from http://time.com/4731665/h1b-visa-application-cap/; U.S. Citizenship and Immigration Services. (2017, Apr 7). USCIS reaches FY 2018 H-1B Cap. Retrieved on 4/21/2017 at https://www.uscis.gov/news/news-releases/uscis-reaches-fy-2018-h-1b-cap H- 1B visas are a type of work visa , a temporary documented status that authorizes individuals to permanently or temporarily live and work in the United States. U.S. Citizenship and Immigration Services. (2013). Working in the U.S. Retrieved from http://www.uscis.gov/working-united-states/working-us; U.S. Department of State, Bureau of Consular Affairs. (2014). Directory of Visa Categories. Retrieved from http://travel.state.gov/content/visas/english/general/all-visa-categories.html#iv As a result of the demand for work visas by employers, the number of immigrant workers in the U.S. workforce has steadily grown within the last decade from 15% in 2005 to 17% in 2016. Bureau of Labor Statistics, U.S. Department of Labor. (2016, May 19). Labor force characteristics of foreign-born workers summary. Economic News Release. Retrieved online at https://www.bls.gov/news.release/forbrn.nr0.htm Compared to those born in the United States, the immigrant population in America is growing significantly faster. Kandel, W. A. (2011). The US foreign-born population: Trends and selected characteristics. Congressional Research Service Report. Retrieved from http://www.fas.org/sgp/crs/misc/R41592.pdf This is partly because of the U.S. demand for workers who are proficient in math and science Bound, J., Demirci, M., Khanna, G., & Turner, S. (2014). Finishing degrees and finding jobs: U.S. higher education and the flow of foreign IT workers (NBER Working Paper No. 20505). Retrieved January 4, 2015, from http://www.nber.org/papers/w20505 and wish to work in America. Although a huge demand for immigrant labor exists in the United States, immigrant labor exploitation occurs, with immigrant employees receiving lower wages and working longer hours compared to American workers. Avery, D. R., Tonidandel, S., Volpone, S. D., & Raghuram, A. (2010). Overworked in America?: How work hours, immigrant status, and interpersonal justice affect perceived work overload. Journal of Managerial Psychology, 25(2), 133–147.; Bloomekatz, R. (2007). Rethinking immigration status discrimination and exploitation in the low-wage workplace. UCLA Law Review, 54, 1963-2010. Foreign-born job seekers are attracted to companies that emphasize work visa sponsorship for international employees, yet they are still mindful of their vulnerability to unethical employers who may try to exploit them. For example, Lambert and colleagues found that some of the job-seeking MBA students from the Philippines in their study believed that companies perceived to value international diversity and sponsor H-1B visas signaled a company wishing to exploit workers. Lambert, J.R., Basuil, D.A., Bell, M.P., & Marquardt, D. (2017).Coming to America: Work Visas, International Diversity, and Organizational Attractiveness among Highly Skilled Asian Immigrants. International Journal of Human Resource Management, 1-27. Others believed that those types of companies might yield diminishing returns to each Filipino in the company because their token value becomes limited. In news stories, companies have been accused of drastically shortchanging foreign student interns on their weekly wages. Jamieson, D. (2011). Student guest workers at Hershey plant allege exploitative conditions.Huffington Post. Retrieved from http://www.huffingtonpost.com/2011/08/17/student-guestworkers-at-hershey-plant_n_930014.html. In another case, Infosys, a technology consulting company, paid $34 million to settle allegations of visa fraud due to suspicion of underpaying foreign workers to increase profits. Wigglesworth, V. (2013). Tech giant Infosys settles allegation of visa fraud in Plano office for $34 million. Dallas News. Retrieved from http://www.dallasnews.com/news/community-news/plano/headlines/20131030-tech-giant-infosys-settles-allegations-of-visa-fraud-in-plano-office-for-34-million.ece?nclick_check=1 Other Forms of Diversity at Work Workers with disabilities are projected to experience a 10% increase in job growth through the year 2022. U.S. Department of Labor. (2012). Key points on Disability and Occupational Projections Tables. Retrieved from https://www.dol.gov/odep/pdf/20141022-KeyPoints.pdf This means that more public and corporate policies will be revised to allow greater access to training for workers with disabilities and employers. Ibid. Also, more companies will use technology and emphasize educating employees about physical and mental disabilities as workplace accommodations are used more often. In the past, the United States has traditionally been a country with citizens who predominantly practice the Christian faith. However, over the past almost 30 years the percentage of Americans who identify as Christian has significantly decreased—by approximately 12%. Over that same time period, affiliation with other religions overall increased by approximately 25%. U.S. Census Bureau. (2008). Table 75. Self-Described Religious Identification of Adult Population: 1990, 2001 and 2008. Retrieved from https://www2.census.gov/library/publications/2010/compendia/statab/130ed/tables/11s0075.pdf The increase in immigrant workers from Asian and Middle Eastern countries means that employers must be prepared to accommodate religious beliefs other than Christianity. Although federal legislation protects employees from discrimination on the basis of race, religion, and disability status, many employers have put in place policies of their own to deal with the variety of diversity that is increasingly entering the workforce. How is diversity defined in relation to the workplace? What are the components that make up a diverse workplace and workforce? How diverse is the workforce? In analyzing the diversity of the workforce, several measures can be used. Demographic measures such as gender and race can be used to measure group sizes. Measures of such things as discrimination toward specific groups can be analyzed to gauge the diversity of the workforce. Other measures of diversity in the workforce can include examination of differences in age and sexual orientation. glass ceiling An invisible barrier based on the prejudicial beliefs of organizational decision makers that prevents women from moving beyond certain levels within a company. model minority myth A stereotype that portrays Asian men and women as obedient and successful and is often used to justify socioeconomic disparities between other racial minority groups. passing The decision to not disclose one’s invisible social identity. revealing The decision to disclose one’s invisible social identity. work visa A temporary documented status that authorizes individuals from other countries to permanently or temporarily live and work in the United States.", "section": "Diversity and the Workforce", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Diversity and Its Impact on Companies How does diversity impact companies and the workforce? Due to trends in globalization and increasing ethnic and gender diversity, it is imperative that employers learn how to manage cultural differences and individual work attitudes. As the labor force becomes more diverse there are both opportunities and challenges to managing employees in a diverse work climate. Opportunities include gaining a competitive edge by embracing change in the marketplace and the labor force. Challenges include effectively managing employees with different attitudes, values, and beliefs, in addition to avoiding liability when leadership handles various work situations improperly. Reaping the Advantages of Diversity The business case for diversity introduced by Taylor Cox and Stacy Blake outlines how companies may obtain a competitive advantage by embracing workplace diversity. Cox, T.H. & Blake, S. (1991). Managing cultural diversity: Implications for organizational competitiveness. Academy of Management Executive, 5(3): 45-56. Six opportunities that companies may receive when pursuing a strategy that values diversity include cost advantages, improved resource acquisition, greater marketing ability, system flexibility, and enhanced creativity and better problem solving (see ). Managing Cultural Diversity (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Cost Advantages Traits such as race, gender, age, and religion are protected by federal legislation against various forms of discrimination (covered later in this chapter). Organizations that have policies and procedures in place that encourage tolerance for a work climate of diversity and protect female and minority employees and applicants from discrimination may reduce their likelihood of being sued due to workplace discrimination. Cox and Blake identify this decreased liability as an opportunity for organizations to reduce potential expenses in lawsuit damages compared to other organizations that do not have such policies in place. Additionally, organizations with a more visible climate of diversity experience lower turnover among women and minorities compared to companies that are perceived to not value diversity. Williams, K., & O'Reilly, CA. 1998. Demography and diversity: A review of 40 years of research.In B. Staw and R. Sutton (Eds.), Research in organizational behavior, 20: 77-140. Greenwich, CT: JAI Press. Turnover costs can be substantial for companies over time, and diverse companies may ameliorate turnover by retaining their female and minority employees. Although there is also research showing that organizations that value diversity experience a higher turnover of White employees and male employees compared to companies that are less diverse, Tsui, A.S., Egan, T. D., & O’Reilly, C.A. 1992. Being different: relational demography and organizational attachment. Administrative Science Quarterly, 37: 549-579. some experts believe this is due to a lack of understanding of how to effectively manage diversity. Also, some research shows that White people with a strong ethnic identity are attracted to diverse organizations similarly to non-White people. Kim, S.S. & Gelfand, M. J. (2003).The influence of ethnic identity on perceptions of organizational recruitment. Journal of Vocational Behavior, 63: 396- 416. Resource Acquisition Human capital is an important resource of organizations, and it is acquired through the knowledge, skills, and abilities of employees. Organizations perceived to value diversity attract more women and minority job applicants to hire as employees. Studies show that women and minorities have greater job-pursuit intentions and higher attraction toward organizations that promote workplace diversity in their recruitment materials compared to organizations that do not. Perkins, L. A., Thomas, K. M., & Taylor, G. A. 2000. Advertising and recruitment: Marketing tominorities. Psychology and Marketing, 17: 235-255.; Thomas, K.M., & Wise, P.G. 1999. Organizational attractiveness and individual differences: Are diverse applicants attracted by different factors? Journal of Business and Psychology,13: 375-390. When employers attract minority applicants, their labor pool increases in size compared to organizations that are not attractive to them. As organizations attract more job candidates, the chances of hiring quality employees increases, especially for jobs that demand highly skilled labor. In summary, organizations gain a competitive advantage by enlarging their labor pool by attracting women and minorities. Marketing When organizations employ individuals from different backgrounds, they gain broad perspectives regarding consumer preferences of different cultures. Organizations can gain insightful knowledge and feedback from demographic markets about the products and services they provide. Additionally, organizations that value diversity enhance their reputation with the market they serve, thereby attracting new customers. System Flexibility When employees are placed in a culturally diverse work environment, they learn to interact effectively with individuals who possess different attitudes, values, and beliefs. Cox and Blake contend that the ability to effectively interact with individuals who differ from oneself builds cognitive flexibility , the ability to think about things differently and adapt one’s perspective. When employees possess cognitive flexibility, system flexibility develops at the organizational level. Employees learn from each other how to tolerate differences in opinions and ideas, which allows communication to flow more freely and group interaction to be more effective. Creativity and Problem Solving Teams from diverse backgrounds produce multiple points of view, which can lead to innovative ideas. Different perspectives lead to a greater number of choices to select from when addressing a problem or issue. Life experience varies from person to person, sometimes based on race, age, or sex. Creativity has the opportunity to flourish when those experiences are shared. Diverse teams not only produce more alternatives, but generate a broader range of perspectives to address tasks and problems. One way in which diverse teams enhance problem-solving ability is by preventing groupthink , Janis, I.L. (1972). Victims of groupthink: A psychological study of foreign policy decisions and fiascoes. Boston: Houghton Mifflin Company. a dysfunction in decision-making that occurs in homogeneous groups as a result of group pressures and group members’ desire for conformity and consensus. Diverse group membership prevents groupthink because individuals from varied backgrounds with different values, attitudes, and beliefs can test the assumptions and reasoning of group members’ ideas. Aligning Diversity Programs with an Organization’s Mission and Strategic Goals Diversity helps organizations perform best when it is aligned with a specific business strategy. For example, when companies use heterogeneous management teams that are directed by an entrepreneurial strategy focusing on innovation, the companies’ productivity increases. When an entrepreneurial strategy is not present, however, team diversity has little effect on productivity. Richard, O.C., Barnett, T., Dwyer, S., Chadwick, K. (2004). Cultural diversity in management, firmperformance, and the moderating role of entrepreneurial orientation dimensions. Academy of Management Journal, 47 (2): 255-266. An entrepreneurial strategy includes innovation that reflects a company’s commitment to being creative, supporting new ideas, and supporting experimentation as a way to gain a competitive advantage. In other words, managers may properly utilize the multiple perspectives that emerge from heterogeneous teams by integrating them as a resource for pursuing the overall strategy of the organization. Using Human Resources Tools Strategically To effectively align diversity with an organization’s strategy, the human resources function must be able to engage employees at dynamic levels. Using a strategic human resources management approach to an organization can successfully integrate diversity with the organization’s goals and objectives. McMahan, G.C., Bell, M.P., & Virick, M. (1998). Strategic human resource management: Employee involvement, diversity, and international issues. Human Resource Management Review, 8 (3): 193-214. Strategic human resources management (SHRM) is a system of activities arranged to engage employees in a manner that assists the organization in achieving a sustainable competitive advantage. SHRM practices vertically integrate with the mission and strategy of the organization while horizontally integrating human resources activities across its functional areas. By doing so, a unique set of resources can be made available to specific to the needs of the organization. Furthermore, when human resources becomes a part of the strategic planning process instead of just providing ancillary services, improved communication, knowledge sharing, and greater synergy between decision makers can occur within the organization to improve organizational functioning. The resource-based view of the firm has been used to support the argument for diversity because it demonstrates how a diverse workforce can create a sustainable competitive advantage for organizations. Based on the resource-based view of the firm, when companies possess resources that are rare, valuable, difficult to imitate, and non-substitutable, a sustained competitive advantage can be attained. Barney, J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage. Journal of Management, 17(1): 99-120. The SHRM approach assumes that human capital—the current and potential knowledge, skills, and abilities of employees—is instrumental to every organization’s success and sustainability and longevity. If a diverse composition of employees within organizations is rare, employing minorities in positions of leadership is even rarer. One exception is Northern Trust, an investment management firm that was recently listed on Forbes magazine’s 2018 Best Employers for Diversity list. Kauflin, J. (Jan 23 2018). America’s best employers for diversity. Forbes. Retrieved from https://www.forbes.com/sites/jeffkauflin/2018/01/23/americas-best-employers-for-diversity/#84f151c71647 Thirty-eight percent of Northern Trust’s top executives are women, which is impressive because it matches the average percentage of women in full-time one-year MBA programs over the past five years. Graduate Management Admission Council. (Oct 6 2016Where are women in graduate business school? Retrieved from https://www.gmac.com/market-intelligence-and-research/research-insights/application-trends/where-are-women-in-graduate-business-school.aspx The average for S&P 500 companies is just 27%. In addition, African Americans make up 23% of Northern Trust’s board, which also demonstrates the commitment Northern Trust has to diversity. This rare degree of diversity helps Northern Trust become an employer of choice for minorities and women. In turn, attracting minority applicants increases the labor pool available to Northern Trust and increases its ability to find good talent. Bank staff watching presentation The Disability Awareness Players present to the staff at Northern Trust. (Credit: JJ’s List/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Diverse companies may capitalize on the multiple perspectives that employees from different backgrounds contribute to problem solving and idea generation. In group settings, members from collectivist cultures from Asia and South America, for example, engage with others on tasks differently than members from North America. Similarly, Asian, Black, and Hispanic people usually act more collectively and engage more interdependently than White people, who are generally more individualistic. More harmonious working interactions benefit group cohesion and team performance, Cox, T. H., Lobel, S. A., & McLeod, P. L. (1991). Effects of ethnic group cultural differences on cooperative and competitive behavior on a group task. Academy of management journal, 34(4), 827-847. and employees can grasp better ways of doing things when there is a diverse population to learn from. For a company to attain a sustained competitive advantage, its human resource practices must be difficult to copy or imitate. As we will see later in the chapter, companies may hold one of three perspectives on workplace diversity. The integration and learning perspective results in the best outcomes for employees and the organization. However, it is not easy to become an employer that can effectively manage diversity and avoid the challenges we learned about earlier in this chapter. Historical conditions and often-complex interplay between various organizational units over time can contribute to a company’s ability to perform effectively as a diverse organization. Best practices for targeting diverse applicants or resolving conflicts based on cultural differences between employees may occur organically and later become codified into the organizational culture. Sometimes, however, the origin of diversity practices is unknown because they arose from cooperation among different functional areas (e.g., marketing and human resources working strategically with leadership to develop recruitment ideas) that occurred so long ago that not even the company itself, let alone other companies, could replicate the process. Diversity and Organizational Performance Research indicates that having diversity in an organization produces mixed results for its success. Some studies show a positive relationship, some show a negative relationship, and others show no relationship between diversity and performance. Some researchers believe that although findings regarding a direct relationship between diversity and success in the marketplace may be inconsistent, the relationship may be due to other variables not taken into account. Taking the resource-based view perspective, Richard and colleagues demonstrated that racially diverse banking institutions focused on innovation experienced greater performance than did racially diverse banks with a low focus on innovation. Richard, O.C., Barnett, T., Dwyer, S., Chadwick, K. (2004). Cultural diversity in management, firm performance, and the moderating role of entrepreneurial orientation dimensions. Academy of Management Journal, 47 (2): 255-266. These findings suggest that for the potential of racial diversity to be fully realized, companies should properly manage the system flexibility, creativity, and problem-solving abilities used in an innovative strategy. Other studies show that when top management includes female leadership, firm performance improves when organizations are innovation driven. Dezso, C.L., & Ross, D.G. (2012). Does female representation in top management improve firm performance? A panel data investigation. Strategic Management Journal, 33: 1072-1089. What are the challenges and opportunities that diversity provides to companies? What are the responsibilities of human resources regarding diversity? Can diversity be a strategic advantage to organizations? How does diversity impact companies and the workforce? The demography of the labor force is changing in many ways as it becomes racially diverse and older and includes more women and individuals with disabilities. Diversity affects how organizations understand that employing people who hold multiple perspectives increases the need to mitigate conflict between workers from different identity groups, enhances creativity and problem solving in teams, and serves as a resource to create a competitive advantage for the organization. groupthink A dysfunction in decision-making that is common in homogeneous groups due to group pressures and group members’ desire for conformity and consensus. strategic human resources management (SHRM) System of activities arranged to engage employees in a manner that assists the organization in achieving a sustainable competitive advantage. resource-based view Demonstrates how a diverse workforce can create a sustainable competitive advantage for organizations.", "section": "Diversity and Its Impact on Companies", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Challenges of Diversity What is workplace discrimination, and how does it affect different social identity groups? Although diversity has it benefits, there are also challenges that managers must face that can only be addressed with proper leadership. Some of the most common challenges observed in organizations and studied in research include lower organizational attachment and misunderstanding work diversity initiatives and programs. Lower Organizational Attachment Although diversity programs attract and retain women and minorities, they may have the opposite effect on other, nonminority employees. When diversity is not managed effectively, White and male employees can feel alienated from or targeted by the organization as diversity programs are put in place. A study that examined 151 work groups across three large organizations investigated whether the proportion of group membership based on race or sex affected the group members’ absentee rates, psychological attachment to their work group, and turnover intentions, Tsui, A.S., Egan, T. D., & O’Reilly, C.A. 1992. Being different: relational demography and organizational attachment. Administrative Science Quarterly, 37: 549-579. three factors that play significant roles in an employee’s attachment to their organization. Results showed a positive relationship between group heterogeneity and lower organizational attachment, higher turnover intentions, and greater frequency of absences for men and for White group members. In other words, as work group diversity increased, White employees and male employees felt less attached to the organization and were more likely to quit. Because heterogeneous groups improve creativity and judgement, managers should not avoid using them because they may be challenging to manage. Instead, employers need to make sure they understand the communication structure and decision-making styles of their work groups and seek feedback from employees to learn how dominant group members may adjust to diversity. Legal Challenges and Diversity The legal system is used to combat discrimination. Among the ways that we will cover here are reverse discrimination, workplace discrimination, harassment, age discrimination, disability discrimination, national origin discrimination, pregnancy discrimination, race/color discrimination, religious discrimination, sex-based discrimination and other forms of discrimination. Reverse Discrimination As research shows, workplace discrimination against women and racial or ethnic minorities is common. Reverse discrimination is a term that has been used to describe a situation in which dominant group members perceive that they are experiencing discrimination based on their race or sex. This type of discrimination is uncommon, but is usually claimed when the dominant group perceives that members of a protected (diverse) class of citizens are given preference in workplace or educational opportunities based not on their merit or talents, but on a prescribed preferential treatment awarded only on the basis of race or sex. Research conducted in the 1990s shows that only six federal cases of reverse discrimination were upheld over a four-year period (1990–1994), and only 100 of the 3,000 cases for discrimination over that same four-year period were claims of reverse discrimination. New York Times. (March 31, 1995). Reverse discrimination complaints rare, labor study reports. Retrieved from https://www.nytimes.com/1995/03/31/us/reverse-discrimination-complaints-rare-labor-study-reports.html Interestingly, a recent poll administered by the Robert Wood Johnson Foundation and the Harvard T.H. Chan School of Public Health found that a little more than half of White Americans believe that White people face discrimination overall, and 19% believe they have experienced hiring discrimination due to the color of their skin. Mosbergen, D. (Oct 25 2017). Majority of White Americans believe White people face discrimination. Huff Post. Retrieved from https://www.huffingtonpost.com/entry/white-americans-discrimination-poll-npr_us_59f03071e4b04917c594209a This misperception stems in part from the recalibration of the labor force as it become more balanced due to increased equal employment opportunities for everyone. Members of dominant identity groups, White people and men, perceive fewer opportunities for themselves when they observe the workforce becoming more diverse. In reality, the workforce of a majority of companies is still predominantly White and male employees. The only difference is that legislation protecting employees from discrimination and improvements in equal access to education have created opportunities for minority group members when before there were none. Workplace Discrimination Workplace discrimination occurs when an employee or an applicant is treated unfairly at work or in the job-hiring process due to an identity group, condition, or personal characteristic such as the ones mentioned above. Discrimination can occur through marital status, for example when a person experiences workplace discrimination because of the characteristics of a person to whom they are married. Discrimination can also occur when the offender is of the same protected status of the victim, for example when someone discriminates against someone based on a national origin that they both share. The Equal Employment Opportunity Commission (EEOC) was created by Title VII of the Civil Rights Act of 1964 with the primary goal of making it illegal to discriminate against someone in the workplace due to their race, national origin, sex, disability, religion, or pregnancy status. U.S. Equal Employment Opportunity Commission. (2018). About EEOC. Retrieved from https://www.eeoc.gov/eeoc/ , and the 2020 Supreme Court decision upheld the same protections for sexual orientation and gender identity. The EEOC enforces laws and issues guidelines for employment-related treatment. It also has the authority to investigate charges of workplace discrimination, attempt to settle the charges, and, if necessary, file lawsuits when the law has been broken. All types of workplace discrimination are prohibited under different laws enacted and enforced by the EEOC, which also considers workplace harassment and sexual harassment forms of workplace discrimination and mandates that men and women must be given the same pay for equal work. Discrimination by Type. https://www.eeoc.gov/laws/types/index.cfm (Accessed February 15, 2018); Equal Pay and Compensation Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/equalcompensation.cfm (Accessed February 15, 2018) The provision for equal pay is covered under the Equal Pay Act of 1963 , which was an amendment to the Fair Labor Standards Act of 1938. Virtually all employers are subject to the provisions of the act, which was an attempt to address pay inequities between men and women. More than 50 years later, however, women still earn about 80 cents to every dollar that men earn, even while performing the same or similar jobs. Institute for Women’s Policy Research. https://www.iwpr.org (Accessed February 22, 2018) Harassment Harassment is any unwelcome conduct that is based on characteristics such as age, race, national origin, disability, gender, or pregnancy status. Harassment is a form of workplace discrimination that violates Title VII of the Civil Rights Act of 1964, the Age Discrimination in Employment Act of 1967, and the Americans with Disabilities Act of 1990. U.S. Equal Employment Opportunity Commission. https://www.eeoc.gov (Accessed February 22, 2018) Sexual harassment specifically refers to harassment based on a person’s sex, and it can (but does not have to) include unwanted sexual advances, requests for sexual favors, or physical and verbal acts of a sexual nature. Though members of any sex can be the victim of sexual harassment, women are the primary targets of this type of harassment. Harassment. https://www.eeoc.gov/laws/types/harassment.cfm (Accessed February 22, 2018) Age Discrimination Age discrimination consists of treating an employee or applicant less favorably due to their age. The Age Discrimination in Employment Act (ADEA) forbids discrimination against individuals who are age 40 and above. The act prohibits harassment because of age, which can include offensive or derogatory remarks that create a hostile work environment. Age Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/age.cfm(Accessed February 22, 2018) Disability Discrimination A person with a disability is a person who has a physical or mental impairment that limits one or more of the person’s life actions. Disability discrimination occurs when an employee or applicant who is covered by the Americans with Disabilities Act (ADA) is treated unfavorably due to their physical or mental disability. The ADA is a civil rights law that prohibits discrimination in employment, public services, public accommodations, and telecommunications against people with disabilities. ADA at 25. The Law. https://www.eeoc.gov/eeoc/history/ada25th/thelaw.cfm (Accessed November 26, 2017). To be covered under the ADA, individuals must be able to perform the essential functions of their job with or without reasonable accommodations. Research has shown that reasonable accommodations are typically of no or low cost (less than $100) to employers. Disability Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/disability.cfm (Accessed February 27, 2018) National Origin Discrimination National origin discrimination involves treating someone unfavorably because of their country of origin, accent, ethnicity, or appearance. EEOC regulations make it illegal to implement an employment practice or policy that applies to everyone if it has a negative impact on people of a certain national origin. For example, employers cannot institute an “English-only” language policy unless speaking English at all times is essential to ensure the safe and efficient operation of the business. Employers also cannot mandate employees be fluent in English unless fluency in English is essential to satisfactory job performance. The EEOC also prohibits businesses from hiring only U.S. citizens or lawful residents unless the business is required by law to do so. National Origin Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/nationalorigin.cfm (Accessed February 27, 2018) Pregnancy Discrimination Pregnancy discrimination involves treating an employee or applicant unfairly because of pregnancy status, childbirth, or medical conditions related to pregnancy or childbirth. The Pregnancy Discrimination Act (PDA) prohibits any discrimination as it relates to pregnancy in any of the following areas: hiring, firing, compensation, training, job assignment, insurance, or any other employment conditions. Further, certain conditions that result from pregnancy may be protected under the ADA, which means employers may need to make reasonable accommodations for any employee with disabilities related to pregnancy. Under the Family and Medical Leave Act (FMLA) , new parents, including adoptive and foster parents, may be eligible for 12 weeks of unpaid leave (or paid leave only if earned by the employee) to care for the new child. Also, nursing mothers have the right to express milk on workplace premises. Pregnancy Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/pregnancy.cfm (Accessed February 27, 2018) Race/Color Discrimination Race/color discrimination involves treating employees or applicants unfairly because of their race or because of physical characteristics typically associated with race such as skin color, hair color, hair texture, or certain facial features. As with national origin discrimination, certain workplace policies that apply to all employees may be unlawful if they unfairly disadvantage employees of a certain race. Policies that specify that certain hairstyles must or must not be worn, for example, may unfairly impact African American employees, and such policies are prohibited unless their enforcement is necessary to the operations of the business. Race/Color Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/race_color.cfm (Accessed February 27, 2018) Religious Discrimination Religious discrimination occurs when employees or applicants are treated unfairly because of their religious beliefs. The laws protect those who belong to traditional organized religions and those who do not belong to organized religions but hold strong religious, ethical, or moral beliefs of some kind. Employers must make reasonable accommodations for employees’ religious beliefs, which may include flexible scheduling or modifications to workplace practices. Employees are also permitted accommodation when it comes to religious dress and grooming practices, unless such accommodations will place an undue burden on the employer. Employees are also protected from having to participate (or not participate) in certain religious practices as terms of their employment. Religious Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/religion.cfm (Accessed February 27, 2018) Sex-Based Discrimination Sex-based discrimination occurs when employees or applicants are treated unfairly because of their sex. This form of discrimination includes unfair treatment due to gender, transgender status, and sexual orientation. Harassment and policies that unfairly impact certain groups protected under sex discrimination laws are prohibited under EEOC legislation. Sex-Based Discrimination. https://www.eeoc.gov/laws/types/sex.cfm (Accessed February 27, 2018) The key diversity-related federal laws are summarized in . Key Diversity Related Legislation Title VII of the Civil Rights Act of 1964 Created the Equal Employment Opportunity Commission with the primary role of making it illegal to discriminate against someone in the workplace due to their race, national origin, sex, disability, religion, or pregnancy status. Equal Pay Act of 1963 Mandates that men and women must be given the same pay for equal work Age Discrimination in Employment Act (ADEA) Forbids discrimination against individuals who are age 40 and above. Americans with Disabilities Act (ADA) Prohibits discrimination against people with disabilities in employment, public services, public accommodations, and in telecommunications Pregnancy Discrimination Act (PDA) Prohibits any discrimination as it relates to pregnancy, including hiring, firing, compensation, training, job assignment, insurance, or any other employment conditions. Family and Medical Leave Act (FMLA) Grants new parents up to 12 weeks of paid or unpaid leave to care for the new child, and gives nursing mothers the right to express milk on workplace premises. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Other Types of Discrimination Beyond the key types of discrimination outlined by the EEOC, diversity and management scholars have identified other types of discrimination that frequently impact certain identity groups more than others. Access discrimination is a catchall term that describes when people are denied employment opportunities because of their identity group or personal characteristics such as gender, race, age, or other factors. Treatment discrimination describes a situation in which people are employed but are treated differently while employed, mainly by receiving different and unequal job-related opportunities or rewards. Bell, Myrtle P. Diversity in organizations. Cengage Learning, 2011. Scholars have also identified a form of discrimination called interpersonal or covert discrimination that involves discrimination that manifests itself in ways that are not visible or readily identifiable, yet is serious because it can impact interpersonal interactions between employees, employees and customers, and other important workplace relationships. This type of discrimination poses unique challenges because it is difficult to identify. For example, one study examining customer service and discrimination found that obese customers were more likely to experience interpersonal discrimination than average-weight customers. Salespersons spent less time interacting with obese customers than average-weight customers, and average-weight customers reported more positive interactions with salespeople when asked about standard customer service metrics such as being smiled at, receiving eye contact, and perceived friendliness. King, Eden B., et al. \"The stigma of obesity in customer service: A mechanism for remediation and bottom-line consequences of interpersonal discrimination.\" Journal of Applied Psychology 91.3 (2006): 579. What is the role of the EEOC? What are the types of discrimination encountered in the workplace? What is workplace discrimination, and how does it affect different social identity groups? Workplace discrimination occurs when an employee or an applicant is treated unfairly at work or in the job-hiring process due to an identity group, condition, or personal characteristic such as age, race, national origin, sex, disability, religion, or pregnancy status. The Equal Employment Opportunity Commission enforces laws and legislation related to individuals with those protected statuses. Harassment is any unwelcome conduct that is based on the protected characteristics listed above. Sexual harassment refers specifically to harassment based on a person’s sex, and it can (but does not have to) include unwanted sexual advances, requests for sexual favors, or physical and verbal acts of a sexual nature. reverse discrimination Describes a situation in which dominant group members perceive that they are experiencing discrimination based on their race or sex. Equal Pay Act of 1963 An amendment to the Fair Labor Standards Act of 1938. harassment Any unwelcome conduct that is based on characteristics such as age, race, national origin, disability, gender, or pregnancy status. sexual harassment Harassment based on a person’s sex; it can (but does not have to) include unwanted sexual advances, requests for sexual favors, or physical and verbal acts of a sexual nature. age discrimination Treating an employee or applicant less favorably due to their age. Age Discrimination in Employment Act (ADEA) Forbids discrimination against individuals who are age 40 and above, including offensive or derogatory remarks that create a hostile work environment. disability discrimination Occurs when an employee or applicant is treated unfavorably due to their physical or mental disability. Americans with Disabilities Act (ADA) Prohibits discrimination in employment, public services, public accommodations, and telecommunications against people with disabilities. national origin discrimination Treating someone unfavorably because of their country of origin, accent, ethnicity, or appearance. pregnancy discrimination Treating an employee or applicant unfairly because of pregnancy status, childbirth, or medical conditions related to pregnancy or childbirth. Pregnancy Discrimination Act (PDA) Prohibits any discrimination as it relates to pregnancy in hiring, firing, compensation, training, job assignment, insurance, or any other employment conditions. Family and Medical Leave Act (FMLA) Provides new parents, including adoptive and foster parents, with 12 weeks of unpaid leave (or paid leave only if earned by the employee) to care for the new child and requires that nursing mothers have the right to express milk on workplace premises. race/color discrimination Treating employees or applicants unfairly because of their race or because of physical characteristics typically associated with race such as skin color, hair color, hair texture, or certain facial features. religious discrimination When employees or applicants are treated unfairly because of their religious beliefs. sex-based discrimination When employees or applicants are treated unfairly because of their sex, including unfair treatment due to gender, transgender status, or sexual orientation. access discrimination A catchall term that describes when people are denied employment opportunities because of their identity group or personal characteristics such as gender, race, or age. covert discrimination (interpersonal) An interpersonal form of discrimination that manifests in ways that are not visible or readily identifiable. Equal Employment Opportunity Commission An organization that enforces laws and issues guidelines for employment-related treatment according to Title VII of the Civil Rights Act of 1964. treatment discrimination A situation in which people are employed but are treated differently while employed, mainly by receiving different and unequal job-related opportunities or rewards. workplace discrimination Unfair treatment in the job hiring process or at work that is based on the identity group, physical or mental condition, or personal characteristic of an applicant or employee.", "section": "Challenges of Diversity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Key Diversity Theories What key theories help managers understand the benefits and challenges of managing the diverse workforce? Many theories relevant to managing the diverse workforce center on an individual’s reactions (such as categorization and assessment of the characteristics of others) to people who are different from the individual. Competing viewpoints attempt to explain how diversity is either harmful or beneficial to organizational outcomes. The cognitive diversity hypothesis suggests that multiple perspectives stemming from the cultural differences between group or organizational members result in creative problem solving and innovation. The similarity-attraction paradigm and social identity theory hold that individuals’ preferences for interacting with others like themselves can result in diversity having a negative effect on group and organizational outcomes. The justification-suppression model explains under what conditions individuals act on their prejudices. Cognitive Diversity Hypothesis Some research shows that diversity has no relationship to group performance, and some shows that there is a relationship. Of the latter research, some shows a negative relationship (greater diversity means poorer group performance, less diversity means better group performance) and some shows a positive relationship. These various findings may be due to the difference in how diversity can affect group members. Cognitive diversity refers to differences between team members in characteristics such as expertise, experiences, and perspectives. Miller, C. C., Burke, L. M., & Glick,W. H. 1998. Cognitive diversity among upper-echelon executives: Implications for strategic decision processes. Strategic Management Journal, 19: 39-58. Many researchers contend that physical diversity characteristics such as race, age, or sex (also known as bio-demographic diversity) positively influence performance because team members contribute unique cognitive attributes based on their experiences stemming from their demographic background. Horwitz, S.K., & Horwitz, I.B. (2007). The effects of team diversity on team outcomes: A meta-analytic review of team demography. Journal of Management, 33 (6): 987-1015. There is research that supports the relationship between group performance and task-related diversity as reflected in characteristics not readily detectable such as ability, occupational expertise, or education. However, the relationship between bio-demographic diversity and group performance has produced mixed results. Watson, W.E., Kumar, K., & Michaelsen, L.K. (1993). Cultural diversity's impact on interaction process and performance: Comparing homogeneous and diverse task groups. Academy of Management Journal, 36(3): 590-602. For example, Watson and colleagues studied the comparison of group performance between culturally homogeneous and culturally heterogeneous groups. Groups were assigned business cases to analyze, and their group performance was measured over time based on four factors: the range of perspectives generated, the number of problems identified in the case, the number of alternatives produced, and the quality of the solution. Overall performance was also calculated as the average of all the factors. The factors were measured at four intervals: Interval 1 (at 5 weeks), Interval 2 (at 9 weeks), Interval 3 (at 13 weeks), and Interval 4 (at 17 weeks). For Intervals 1 and 2, the overall performance of homogeneous groups was higher than heterogeneous groups. However, by Intervals 3 and 4, there were no significant differences in overall performance between the groups, but the heterogeneous group outperformed the homogeneous group in generating a greater range of perspectives and producing a greater number of alternatives. This research suggests that although homogeneous groups may initially outperform culturally diverse groups, over time diverse groups benefit from a wider range of ideas to choose from when solving a problem. Based on the cognitive diversity hypothesis, these benefits stem from the multiple perspectives generated by the cultural diversity of group members. On the other hand, it takes time for members of diverse groups to work together effectively due to their unfamiliarity with one another, which explains why homogeneous groups outperform heterogeneous groups in the early stages of group functioning. (This is related to the similarity-attraction paradigm, discussed in the next section.) Other studies have shown that ethnically diverse groups cooperate better than homogeneous groups at tasks that require decision-making and are more creative and innovative. While homogeneous groups may be more efficient, heterogeneous groups sacrifice efficiency for effectiveness in other areas. Similarity-Attraction Paradigm The cognitive diversity hypothesis explains how diversity benefits organizational outcomes. The similarity-attraction paradigm explains how diversity can have negative outcomes for an organization. Some research has shown that members who belong to diverse work units may become less attached, are absent from work more often, and are more likely to quit. Tsui, A.S., Egan, T. D., & O’Reilly, C.A. 1992. Being different: relational demography and organizational attachment. Administrative Science Quarterly, 37: 549-579. There is also evidence that diversity may produce conflict and higher employee turnover. Similarity-attraction theory is one of the foundational theories that attempts to explain why this occurs; it posits that individuals are attracted to others with whom they share attitude similarity. Byrne, D. (1971). The attraction paradigm. New York: Academic Press. Attitudes and beliefs are common antecedents to interpersonal attraction. However, other traits such as race, age, sex, and socioeconomic status can serve as signals to reveal deep-level traits about ourselves. For example, numerous studies investigating job-seeker behaviors have shown that individuals are more attracted to companies whose recruitment literature includes statements and images that reflect their own identity group. One study showed that companies perceived to value diversity based on their recruitment literature are more attractive to racial minorities and women compared to White people. Perkins, L. A., Thomas, K. M., & Taylor, G. A. 2000. Advertising and recruitment: Marketing to minorities. Psychology and Marketing, 17: 235-255.; Thomas, K.M., & Wise, P.G. 1999. Organizational attractiveness and individual differences: Are diverse applicants attracted by different factors? Journal of Business and Psychology, 13: 375-390. Another study showed that when organizations use recruitment materials that target sexual minorities, the attraction of study participants weakened among heterosexuals. Lambert, J. R. (2015). The impact of gay-friendly recruitment statements and due process employment on a firm’s attractiveness as an employer. Equality, Diversity and Inclusion: An International Journal, 34, 510–526. Even foreign-born potential job candidates are more attracted to organizations that depict international employees in their job ads. Lambert, J.R., Basuil, D.A., Bell, M.P., & Marquardt, D. J. (2017). Coming to America: Work visas, international diversity, and organizational attractiveness among highly skilled Asian immigrants. The International Journal of Human Resource Management, 0, 1-27. Social Cognitive Theory Social cognitive theory is another theory that seeks to explain how diversity can result in negative outcomes in a group or organization. Social cognitive theory suggests that people use categorization to simplify and cope with large amounts of information. These categories allow us to quickly and easily compartmentalize data, and people are often categorized by their visible characteristics, such as race, sex, and age. Thus, when someone sees a person of a particular race, automatic processing occurs and beliefs about this particular race are activated. Even when the person is not visible, they can be subject to this automatic categorization. For example, when sorting through resumes a hiring manager might engage in gender categorization because the person’s name provides information about the person’s gender or racial categorization because the person’s name provides information about their race. Bertrand, Marianne, and Sendhil Mullainathan. \"Are Emily and Greg more employable than Lakisha and Jamal? A field experiment on labor market discrimination.\" The American Economic Review 94, no. 4 (2004): 991-1013. Stereotypes are related to this categorization, and refer to the overgeneralization of characteristics about large groups. Stereotypes are the basis for prejudice and discrimination. In a job-related context, using categorization and stereotyping in employment decision-making is often illegal. Whether illegal or not, this approach is inconsistent with a valuing-diversity approach. Social Identity Theory Social identity theory is another explanation of why diversity may be perceived as a negative outcome. Social identity theory suggests that when we first come into contact with others, we categorize them as belonging to an in-group (i.e., the same group as us) or an out-group (not belonging to our group). Tajfel, H. 1974. Social identity and intergroup behavior. Social Science Information, 15: 1010-118.; Tajfel H, Turner JC. (1985). The social identity theory of intergroup behavior. In S. Worchel, and W.G. Austin (Eds.), Psychology of Intergroup Relations (2nd ed., pp. 7–24). Chicago:Nelson-Hall. We tend to see members of our in-group as heterogeneous but out-group members as homogeneous. That is, we perceive out-group members as having similar attitudes, behaviors, and characteristics (i.e., fitting stereotypes). Researchers posit that this perspective may occur because of the breadth of interactions we have with people from our in-group as opposed to out-groups. There is often strong in-group favoritism and, sometimes, derogation of out-group members. In some cases, however, minority group members do not favor members of their own group. Goldberg, Caren B. \"Relational demography and similarity-attraction in interview assessments and subsequent offer decisions: are we missing something?.\" Group & Organization Management 30, no. 6 (2005): 597-624. This may happen because of being continually exposed to widespread beliefs about the positive attributes of White people or men and to common negative beliefs about some minorities and women. When in-group favoritism does occur, majority-group members will be hired, promoted, and rewarded at the expense of minority-group members, often in violation of various laws. Schema Theory Schema theory explains how individuals encode information about others based on their demographic characteristics. Fiske ST, Taylor SE. (1991). Social cognition (2nd ed.). New York: McGraw-Hill. Units of information and knowledge experienced by individuals are stored as having patterns and interrelationships, thus creating schemas that can be used to evaluate one’s self or others. As a result of the prior perceived knowledge or beliefs embodied in such schemas, individuals categorize people, events, and objects. They then use these categories to evaluate newly encountered people and make decisions regarding their interaction with them. Based on schema theory, employees develop schemas about coworkers based on race, gender, and other diversity traits. They also form schemas about organizational policies, leadership, and work climates. Schemas formed can be positive or negative and will affect the attitudes and behaviors employees have toward one another. Justification-Suppression Model The justification-suppression model explains the circumstances in which prejudiced people might act on their prejudices. The process by which people experience their prejudice is characterized as a “two-step” process in which people are prejudiced against a certain group or individual but experience conflicting emotions in regard to that prejudice and are motivated to suppress their prejudice rather than act upon it. Crandall, Christian S., and Amy Eshleman. \"A justification-suppression model of the expression and experience of prejudice.\" Psychological bulletin 129.3 (2003): 414. Theory about prejudice suggests that all people have prejudices of some sort, that they learn their prejudices from an early age, and that they have a hard time departing from them as they grow older. Prejudices are often reinforced by intimate others, and individuals use different methods to justify those prejudices. Most people will attempt to suppress any outward manifestations of their prejudices. This suppression can come from internal factors like empathy, compassion, or personal beliefs regarding proper treatment of others. Suppression can also come from societal pressures; overt displays of prejudice are no longer socially acceptable, and in some cases are illegal. At times, however, prejudiced individuals will look for reasons to justify acting on their prejudiced beliefs. Research has shown people are more likely to act in prejudiced ways when they are physically or emotionally tired, when they can do so and remain anonymous, or when social norms are weak enough that their prejudiced behavior will not be received negatively. What are the theories that can help managers understand diversity? What key theories help managers understand the benefits and challenges of managing the diverse workforce? The cognitive-diversity hypothesis suggests that multiple perspectives stemming from the cultural differences between groups or organizational members result in creative problem solving and innovation. The similarity-attraction paradigm and social identity theory explain how, because individuals prefer to interact with others like themselves, diversity may have a negative effect on group and organizational outcomes. The justification-suppression model explains under what conditions individuals act on their prejudice. cognitive diversity Differences between team members regarding characteristics such as expertise, experiences, and perspectives. social identity theory Self-concept based on an individual’s physical, social, and mental characteristics. stereotypes Overgeneralization of characteristics about groups that are the basis for prejudice and discrimination. schema theory Explains how individuals encode information about others based on their demographic characteristics. justification-suppression model Explains the circumstances in which prejudiced people might act on their prejudices. cognitive diversity hypothesis Multiple perspectives stemming from the cultural differences between group or organizational members result in creative problem-solving and innovation. similarity-attraction paradigm Individuals’ preferences for interacting with others like themselves can result in diversity having a negative effect on group and organizational outcomes. justification-suppression model Explains under what conditions individuals act on their prejudices.", "section": "Key Diversity Theories", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Benefits and Challenges of Workplace Diversity How can managers reap benefits from diversity and mitigate its challenges? Much theoretical work has espoused the benefits of workplace diversity, but empirical studies have often had conflicting results, which have shown researchers that certain conditions can affect how successful initiatives to increase and enhance workplace diversity are. Managers can work to make sure that the efforts and initiatives they enact to increase diversity in the workplace come from a perspective that ensures and strives for equity and fairness, and not simply from the perspective of only benefitting the company’s bottom line. By approaching diversity and diversity issues in a thoughtful, purposeful way, managers can mitigate the challenges posed by a diverse workforce and enhance the benefits a diverse workforce can offer. Three Perspectives on Workplace Diversity Ely and Thomas’s work on cultural diversity was designed to theoretically and empirically support some of the hypothesized relationships between diversity and workplace outcomes. Their research yielded a paradigm that identifies three perspectives regarding workplace diversity: Ely, Robin J., and David A. Thomas. \"Cultural diversity at work: The effects of diversity perspectives on work group processes and outcomes.\" Administrative science quarterly. 46.2 (2001): 229-273. integration and learning, access and legitimacy, and discrimination and fairness. The Integration-and-Learning Perspective The integration-and-learning perspective posits that the different life experiences, skills, and perspectives that members of diverse cultural identity groups possess can be a valuable resource in the context of work groups. Under this perspective, the members of a culturally diverse workgroup can use their collective differences to think critically about work issues, strategies, products, and practices in a way that will allow the group to be successful in its business operations. The assumption under this perspective is that members of different cultural identity groups can learn from each other and work together to best achieve shared goals. This perspective values cultural identity and strongly links diversity of the group to the success of the firm. Downfalls of the integration-and-learning perspective can be that White members of the work group can feel marginalized when they are not asked to join in on diversity-related projects or discussions. Similarly, workforce members of color might experience burnout if they are always expected to work on those projects and discussions that specifically deal with diversity issues. The Access-and-Legitimacy Perspective The access-and-legitimacy perspective focuses on the benefit that a diverse workforce can bring to a business that wishes to operate within a diverse set of markets or with culturally diverse clients. Work groups that operate under this perspective are doing so in order to gain access to diverse markets and because their diversity affords them some level of legitimacy when attempting to gain access to diverse markets. This type of workplace diversity is more of a functional type of diversity that does not attempt to integrate or value diversity at the business’s core. The danger of this diversity perspective is that it can limit the roles of certain minority groups by valuing members of these groups only because they can increase the access to diverse markets and clients and not because they can make other potentially valuable contributions. Ely, Robin J., and David A. Thomas. \"Cultural diversity at work: The effects of diversity perspectives on work group processes and outcomes.\" Administrative science quarterly. 46.2 (2001): 229-273. The Discrimination-and-Fairness Perspective The discrimination-and-fairness perspective stems from a belief that a culturally diverse workforce is a moral duty that must be maintained in order to create a just and fair society. This perspective is characterized by a commitment to equal opportunities in hiring and promotions, and does not directly link a work group’s productivity or success with diversity. Many times firms operating under this perspective will have a spoken or unspoken assumption that assimilation into the dominant (White) culture should take place by the members of other cultural identity groups. One drawback of this perspective is that because it measures progress by the recruitment and retention of diverse people, employees of traditionally underrepresented groups can feel devalued. Often, assimilation is pushed on diverse employees under the guise of reducing conflict or in an effort to demonstrate that differences between cultural identity groups are unimportant. Ely, Robin J., and David A. Thomas. \"Cultural diversity at work: The effects of diversity perspectives on work group processes and outcomes.\" Administrative science quarterly. 46.2 (2001): 229-273. shows the degrees of effectiveness and benefits for each perspective. Cultural Diversity Perspectives at Work Source: Adapted from Ely, Robin J., and David A. Thomas. “Cultural diversity at work: The effects of diversity perspectives on work group processes and outcomes.” Administrative science quarterly. 46.2 (2001): 229-273. How can managers reap the benefits of diversity? How can managers mitigate the challenges of diversity? What is the access-and-legitimacy perspective? Differentiate it from the discrimination-and-fairness perspective. How can managers reap benefits from diversity and mitigate its challenges? By approaching diversity and diversity issues in a thoughtful, purposeful way, managers can mitigate the challenges posed by a diverse workforce and enhance the benefits a diverse workforce can offer. Managers can work to make sure that the efforts and initiatives they enact to increase diversity in the workplace come from a perspective that ensures and strives for equity and fairness, not simply one that will benefit the company’s bottom line. Using an integration-and-learning perspective strongly links diversity to the work and success of the firm by viewing cultural identity, different life experiences, skills, and perspectives from members of diverse cultural identity groups as a valuable resource. integration-and-learning perspective Posits that the different life experiences, skills, and perspectives that members of diverse cultural identity groups possess can be a valuable resource in the context of work groups. access-and-legitimacy perspective Focuses on the benefits that a diverse workforce can bring to a business that wishes to operate within a diverse set of markets or with culturally diverse clients. discrimination-and-fairness perspective A culturally diverse workforce is a moral duty that must be maintained in order to create a just and fair society.", "section": "Benefits and Challenges of Workplace Diversity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Recommendations for Managing Diversity What can organizations do to ensure applicants, employees, and customers from all backgrounds are valued? Organizations that are committed to equality and inclusion must take steps to combat the examples of discrimination and harassment that have been covered in this chapter. And they must take steps to make diversity a goal in the pre-employment stages as well as in the post-employment stages. Anyone with managerial or supervisory responsibilities should pay careful attention to hiring and performance-rewarding practices, and make sure to rely on relevant information for making decisions and ignore race-based stereotypes. The following are examples of what leaders and organizations can do make sure employees feel valued. Interview Selection Process To ensure fairness for all applicants, organizations should use highly structured interviews during the selection process to avoid bias based on race or gender. McCarthy, J.M, Van Iddekinge, C.H., & Campion, M.(2010). Are highly structured job interviews resistant to demographic similarity effects?: Personnel Psychology, 63 : 325-359. Highly structured interviews consists of the following 15 characteristics: “(1) job analysis, (2) same questions, (3) limited prompting, (4) better questions, (5) longer interviews, (6) control of ancillary information, (7) limited questions from candidates, (8) multiple rating scales, (9) anchored rating scales, (10) detailed notes, (11) multiple interviewers, (12) consistent interviewers, (13) no discussion between interviews, (14) training, and (15) statistical prediction.” McCarthy, J.M, Van Iddekinge, C.H., & Campion, M.(2010). Are highly structured job interviews resistant to demographic similarity effects?: Personnel Psychology, 63 : 325-359, p.333.; Campion M.A., Palmer D.K., Campion J.E. (1997). A review of structure in the selection interview. Personnel Psychology, 50 , 655–702. Similarity bias can occur when interviewers prefer interviewees with whom they share similar traits. Organizations can mitigate this challenge if all 15 characteristics of a structured interview are used consistently with each job applicant. Diversified Mentoring Relationships Thanks to the rapid growth of international travel and globalization, managers are often called upon to manage a workforce that is increasingly diverse. Research has shown that racially and ethnically diverse firms have better financial performance than more homogeneous firms, because, as mentioned, employees from different backgrounds and with different experiences can give the firm a competitive advantage in various ways. It is necessary, however, that managers and those in positions of power are adequately equipped to manage diverse workforces in ways that are beneficial to all. Diversified mentoring relationships are relationships in which the mentor and the mentee differ in terms of their status within the company and within larger society. The differences could be in terms of race, gender, class, disability, sexual orientation, or other status. Research has found that these types of relationships are mutually beneficial and that the mentor and the mentee both have positive outcomes in terms of knowledge, empathy, and skills related to interactions with people from different power groups. Young, Cheri A., Badiah Haffejee, and David L. Corsun. \"Developing Cultural Intelligence and Empathy Through Diversified Mentoring Relationships.\" Journal of Management Education (2017): 1052562917710687. Diversity Training Programs As the workforce becomes increasingly more diverse, managers will face a major challenge in understanding how to manage diversity. One of many decisions to be made is whether an organization should offer diversity training and, if so, what topics and issues should be addressed based on the organizational goals. There has been a debate over the effectiveness of corporate diversity training since the Civil Rights Act of 1964 helped prompt corporate diversity training with the organizational goal of simply being compliant with the law. Prior research shows that it can be effective, ineffective, or even detrimental for employees, but as diversity training has evolved through the years, it has become an important factor in helping employers manage diversity. In the 1980s through the late 1990s, diversity training evolved from focusing solely on compliance to addressing the needs of women and minorities as they entered the workforce at a faster rate. Unfortunately, this type of training was perceived by White people and men as singling them out as the problem; sometimes such training was even formatted as “confession” sessions for White employees to express their complicity in institutional racism. Not unexpectedly, this type of training would often backfire and would further separate employees from each other, the exact opposite of its intention. Recently, diversity training has evolved to focus on (1) building cultural competencies regarding fellow employees, (2) valuing differences, and (3) learning how diversity helps make better business decisions. This perspective toward diversity training is more effective than simply focusing on causes of a lack of diversity and the historical roots of discrimination. Understanding how to comply with the law is still important, but training has a greater effect when the other factors are also included. A recent study investigated various diversity-training methods, including having participants engage in activities on perspective taking and goal setting. For perspective-taking activities, participants were asked to write a few sentences about the challenges they believed minority group members might experience. Goal-setting activities involved writing specific and measurable goals related to workplace diversity such as crafting future policies or engaging in future behaviors. Researchers found that when these activities were used as a diversity-training method, pro-diversity attitudes and behavioral intentions persisted months later. Issues regarding employee sexual orientation have also been introduced into corporate diversity training in recent years. Because employees’ religious beliefs are protected by Title VII of the Civil Rights Act, employers should be sensitive to balancing the rights of lesbian, gay, bisexual, and transgender employees and employees’ religious rights. Attempting to protect the rights of one group and not be perceived to disrespect another is a difficult situation for managers. In order to mitigate any backlash from some employees, employers should seek feedback from all groups to learn the best ways to accommodate them, and should assess the organizational climate. Additionally, managers should explain how diversity based on sexual orientation aligns with the company’s strategic objectives and explain the company’s legal position with supportive reasoning. Lastly, based on their organizational climate and how it reshapes itself over time, some companies may wish to address diversity training on sexual orientation, gender identity, and gender expression in training separate from other diversity issues. Sources: Young, Cheri A., Badiah Haffejee, and David L. Corsun. \"Developing Cultural Intelligence and Empathy Through Diversified Mentoring Relationships.\" Journal of Management Education (2017): 1052562917710687; Bezrukova, K., Jehn, K.A., & Spell, C.S. (2012). Reviewing diversity training: Where we have been and where we should go. Academy of Management Learning & Education , 11 (2): 207-227; Anand, R., & Winters, M. (2008). A retrospective view of corporate diversity training from 1964 to the present. Academy of Management Learning & Education , 7 (3): 356-372; Lindsey, A., King, E., Membere, A., & Cheung, H.K. (July 28, 2017). Two types of diversity training that really work. Harvard Business Review . Discussion Questions Why do you believe diversity training is resisted by some employees? Do you believe there will always be a need for workplace diversity training? How would you determine what types of diversity training are needed at your company? Visible Leadership Another key to ensure that employees are treated fairly is utilizing appropriate leadership strategies. Thoms, D.A., & Ely, R.J. (Sep 1996). Making differences matter: A new paradigm for managing diversity. Harvard Business Review. Leadership must sincerely value variety of opinions, and organizational culture must encourage openness and make workers feel valued. Organizations must also have a well-articulated and widely understood mission and a relatively egalitarian, nonbureaucratic structure. Having such a work environment will ensure that the attitudes and values of employees are aligned with those of the organization. In this way culture serves as a control mechanism for shaping behaviors. Strategies for Employees Individuals can increase positive employment outcomes by obtaining high levels of education, because for all groups education is a predictor of employment and increased earnings. Individuals can also seek employment in larger firms, which are more likely to have formal hiring programs and specific diversity provisions in place. Individuals of any race or ethnic background can also take steps to eliminate discrimination by being aware of their own personal stereotypes or biases and taking steps to challenge and address them. How can managers ensure fairness in the interviewing and selection process regarding diversity? What is the role of leadership regarding diversity? What can organizations do to ensure applicants, employees, and customers from all backgrounds are valued? Organizations should use objective and fair recruitment and selection tools and policies. Leadership should make employees feel valued, be open to varied perspectives, and encourage a culture of open dialogue. Women and racial minorities can increase positive employment outcomes by pursuing higher levels of education and seeking employment in larger organizations. All individuals should be willing to listen, empathize with others, and seek to better understand sensitive issues that affect different identity groups. Chapter Review Questions Define the three types of diversity and compare them using examples for each type. How are demographics of the workforce changing? What are some major challenges that women face in organizations? What is the model minority myth? How does it compare to how Black people and Hispanic people are stereotyped? What are some benefits of hiring older workers? Why would an employee “pass” or “reveal” at work? What are the positive and negative consequences of doing so? Explain the six benefits of workplace diversity described by Cox and Blake’s business case for diversity. Compare how the cognitive diversity hypothesis and the similarity-attraction paradigm relate to diversity outcomes. Based on the justification-suppression model, explain why individuals act on their prejudicial beliefs. Describe challenges that managers must face when managing diversity. How can employees ensure they are compliant with the laws and legislation enforced by the EEOC? What are some recommendations for managing diversity? Management Skills Application Exercises Do you agree that diversity can be a source of greater benefit than harm to organizations? Why or why not? Have you ever worked in a diverse team setting before? If so, did you encounter any attitudes or behaviors that could potentially cause conflict? If not, how would you manage conflict stemming from diversity? List three organizational goals you would implement to create an organizational culture of diversity and inclusion. Have you or has someone you know experienced discrimination? How did that affect you or that person emotionally, physically, or financially? Pick an identity group (e.g., gay, Black, or woman) other than your own. Imagine and list the negative experiences and interactions you believe you might encounter at work. What policies or strategies could an organization implement to prevent those negative experiences from occurring? Provide a concrete example of how different perspectives stemming from diversity can positively impact an organization or work group. You may use a real-life personal example or make one up. Managerial Decision Exercises As a manager for a hospital, you oversee a staff of marketing associates. Their job is to find doctors and persuade them to refer their patients to your hospital. Associates have a very flexible work schedule and manage their own time. They report to you weekly concerning their activities in the field. Trusting them is very important, and it is impossible to track and confirm all of their activities. Your assistant, Nancy, manages the support staff for the associates, works very closely with them, and often serves as your eyes and ears to keep you informed as to how well they are performing. One day, Nancy comes into your office crying and tells you that your top-performing associate, Susan, has for the past few weeks repeatedly asked her out to dinner and she has repeatedly refused. Susan is a lesbian and Nancy is not. Today, when she refused, Susan patted her on the bottom and said, “I know, you are just playing hard to get.” After Nancy calms down, you tell her that you will fill out the paperwork to report a sexual harassment case. Nancy says that she does not want to report it because it would be too embarrassing if word of the incident got out. To impress upon you how strongly she feels, she tells you that she will consider resigning if you report the incident. Nancy is essential to the effective operation of your group, and you dread how difficult it would be to get things done without her assisting you. What do you do? Do you report the case, lose Nancy’s trust, and jeopardize losing a high-performing employee? Or do you not report it, thereby protecting what Nancy believes to be her right to privacy? Recently your company has begun to promote its diversity efforts, including same-sex (and heterosexual) partner benefits and a nonharassment policy that includes sexual orientation, among other things. Your department now has new posters on the walls with photos of employees who represent different aspects of diversity (e.g., Black, Hispanic, gay). One of your employees is upset about the diversity initiative and has begun posting religious scriptures condemning homosexuality on his cubicle in large type for everyone to see. When asked to remove them, your employee tells you that the posters promoting diversity offend some religious employees. What should you do? You are a recently hired supervisor at a paper mill factory. During your second week on the job, you learn about a White employee who has been using a racial slur during lunch breaks when discussing some of her Black coworkers with others. You ask the person who reported it to you about the woman and learn that she is an older woman, around 67 years old, and has worked at the factory for more than 40 years. You talk to your boss about it, and he tells you that she means no harm by it, she is just from another era and that is just her personality. What would you do in this situation? You are a nurse manager who oversees the triage for the emergency room, and today is a slow day with very few patients. During the downtime, one of your subordinates is talking with another coworker about her new boyfriend. You observe her showing her coworkers explicit images of him that he emailed her on her phone. Everyone is joking and laughing about the ordeal. Even though it appears no one is offended, should you address it? What would you say? You work for a company that has primarily Black and Hispanic customers. Although you employ many racial minorities and women, you notice that all of your leaders are White men. This does not necessarily mean that your organization engages in discriminatory practices, but how would you know if your organization was managing diversity well? What information would you need to determine this, and how would you collect it? Your company’s founder believes that younger workers are more energetic and serve better in sales positions. Before posting a new job ad for your sales division, he recommends that you list an age requirement of the position for applicants between ages 18 and 25. Is his recommendation a good one? Why or why not? You work for a real estate broker who recently hired two gay realtors, Steven and Shauna, to be a part of the team. During a staff meeting, your boss mentions an article she read about gay clients feeling ostracized in the real estate market. She tells the new employees she hired them to help facilitate the home-buying process for gay buyers and sellers. She specifically instructs them to focus on recruiting gay clients, even telling them that they should pass along any straight customers to one of the straight realtors on the team. A few weeks later, Shauna reports that she has made her first sale to a straight couple that is expecting a baby. During the next staff meeting, your boss congratulates Shauna on her sale, but again reiterates that Shauna and Steven should pass along straight clients to another realtor so they can focus on recruiting gay clients. After the meeting, Shauna tells you that she thinks it is unfair that she should have to focus on gay clients and that she is thinking of filing a discrimination complaint with HR. Do you think that Shauna is correct in her assessment of the situation? Is there merit to your boss’s desire to have the gay realtors focus on recruiting gay clients? What might be a better solution to help gay clients feel more comfortable in the home-buying and -selling process? Critical Thinking Case Uber Pays the Price Nine years ago, Uber revolutionized the taxi industry and the way people commute. With the simple mission “to bring transportation—for everyone, everywhere,” today Uber has reached a valuation of around $70 billion and claimed a market share high of almost 90% in 2015. However, in June 2017 Uber experienced a series of bad press regarding an alleged culture of sexual harassment, which is what most experts believe caused their market share to fall to 75%. In February of 2017 a former software engineer, Susan Fowler, wrote a lengthy post on her website regarding her experience of being harassed by a manager who was not disciplined by human resources for his behavior. In her post, Fowler wrote that Uber’s HR department and members of upper management told her that because it was the man’s first offense, they would only give him a warning. During her meeting with HR about the incident, Fowler was also advised that she should transfer to another department within the organization. According to Fowler, she was ultimately left no choice but to transfer to another department, despite having specific expertise in the department in which she had originally been working. As her time at the company went on, she began meeting other women who worked for the company who relayed their own stories of harassment. To her surprise, many of the women reported being harassed by the same person who had harassed her. As she noted in her blog, “It became obvious that both HR and management had been lying about this being his 'first offense.'” Fowler also reported a number of other instances that she identified as sexist and inappropriate within the organization and claims that she was disciplined severely for continuing to speak out. Fowler eventually left Uber after about two years of working for the company, noting that during her time at Uber the percentage of women working there had dropped to 6% of the workforce, down from 25% when she first started. Following the fallout from Fowler’s lengthy description of the workplace on her website, Uber’s chief executive Travis Kalanick publicly condemned the behavior described by Fowler, calling it “abhorrent and against everything Uber stands for and believes in.” But later in March, Uber board member Arianna Huffington claimed that she believed “sexual harassment was not a systemic problem at the company.” Amid pressure from bad media attention and the company’s falling market share, Uber made some changes after an independent investigation resulted in 215 complaints. As a result, 20 employees were fired for reasons ranging from sexual harassment to bullying to retaliation to discrimination, and Kalanick announced that he would hire a chief operating officer to help manage the company. In an effort to provide the leadership team with more diversity, two senior female executives were hired to fill the positions of chief brand officer and senior vice president for leadership and strategy. Critical Thinking Questions Based on Cox’s business case for diversity, what are some positive outcomes that may result in changes to Uber’s leadership team? Under what form of federal legislation was Fowler protected? What strategies should have been put in place to help prevent sexual harassment incidents like this from happening in the first place? Sources: Uber corporate Website, https://www.uber.com/newsroom/company-info/ (February, 2017); Marco della Cava, “Uber has lost market share to Lyft during crisis,” USA Today , June 13, 2017, https://www.usatoday.com/story/tech/news/2017/06/13/uber-market-share-customer-image-hit-string-scandals/102795024/; Tracey Lien, “Uber fires 20 workers after harassment investigation,” Los Angeles Times , Jun 6, 2017, http://www.latimes.com/business/la-fi-tn-uber-sexual-harassment-20170606-story.html; Susan Fowler, “Reflecting On One Very, Very Strange Year At Uber,” February 19, 2017, https://www.susanjfowler.com/blog/2017/2/19/reflecting-on-one-very-strange-year-at-uber. diversified mentoring relationships Relationships in which the mentor and the mentee differ in terms of their status within the company and within larger society. highly structured interviews Interviews that are be structured objectively to remove bias from the selection process.", "section": "Recommendations for Managing Diversity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (i_yudai/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What are the basic characteristics of managerial decision-making? What are the two systems of decision-making in the brain? What is the difference between programmed and nonprogrammed decisions? What barriers exist that make effective decision-making difficult? How can a manager improve the quality of her individual decision-making? What are the advantages and disadvantages of group decision-making, and how can a manager improve the quality of group decision-making? Up, Up, and Away: How Stephanie Korey and Jen Rubio founded their luggage company Jen Rubio and Stephanie Korey faced a number of important decisions in starting their luggage company, Away—beginning with the decision to start a business! That decision came about after Rubio’s luggage broke on a trip. She found it frustrating that all the luggage options were either inexpensive ($100 or less) but low quality, or high quality but incredibly expensive ($400 and above). There was no midrange option. So in 2015 Rubio and her friend Stephanie Korey began researching the luggage industry. They found that much of the reason for the high prices on quality luggage was because of how it was distributed and sold, through specialty retail shops and department stores. If they opted instead for a model in which they sold directly to consumers, they could provide high-quality luggage at more of a midrange ($200-$300) price. After considerable research, the two were convinced that they had an idea worth pursuing. Rubio and Korey settled on the company name “Away,” which is intended to invoke the pleasure that comes from travelling. Both of the founders had prior experience working for a start-up in the e-commerce space (Warby Parker), which helped them with making sound choices. Rubio’s background was more in branding and marketing, while Korey’s was in operations and supply chain management—so each was able to bring great expertise to various aspects of the business. They raised money initially from friends and family, but within a few months they sought venture capital funding to ensure that they had enough money to get off to a successful start. A big decision that Rubio and Korey had to make fairly early in the process of establishing their business was to settle on an initial design for the product. This decision required extensive marketing and consumer research to understand customer needs and wants. They asked hundreds of people what they liked about their existing luggage, and what they found most irritating about their existing luggage. They also contracted with a two-person design team to help create the first prototype. This research and development ultimately led to the design of an attractive hard case that is surprisingly lightweight. It also boasts extremely high-quality wheels (four of them, not two) and high-quality zippers. As a bonus, the carry-on includes a built-in battery for charging phones and other devices. The two founders also had to choose a partner to manufacture their product. Because their product had a hard, polycarbonate shell, Rubio and Korey discovered that manufacturing in the United States was not a viable option—the vast majority of luggage manufacturers using a polycarbonate shell were based in Asia. They researched a number of possible business partners and asked lots of questions. In addition, they eventually visited all of the factories on their list of options to see what they were actually like. This was an important piece of research, because the companies that looked best on paper didn’t always turn out to be the best when they visited in person. Rubio and Korey ended up working with a manufacturing partner in China that also produces luggage for many high-end brands, and they have been extremely pleased with the partnership. They continue to devote time to building and maintaining that relationship, which helps to avoid issues and problems that might otherwise come up. By the end of 2015, Rubio and Korey had developed their first product. Because the luggage was not going to be available in time for the holiday shopping season, they decided to allow customers to preorder the luggage. To drum up interest, the duo engaged in a unique storytelling effort. They interviewed 40 well-respected members of the creative community about their travel experiences and created a hardcover book of travel memoirs called The Places We Return To . Not only was the book interesting and engaging, it also made lots of people in the creative community aware of Away luggage. Starting in November 2015, the travel memoir book was available for free with the purchase of a gift card that could be redeemed in February 2016 for luggage. The book project generated tremendous advance interest in the product, and the 1,200 printed copies sold out. Away generated $12 million in first-year sales. Stephanie Corey and Jen Rubio faced many important and novel decisions in initially developing and building their business. They have been successful in part because they made those decisions wisely—by relying on shared knowledge, expertise, and lots of research before reaching a decision. They will continue to face many decisions, big and small. They have expanded their product line from one piece of luggage to four, with more luggage—and other travel accessories—in the works for the future. Their company, which is based in New York, has grown to over 60 employees in the first two years. These employees include the two design-team members who were contracted to help create their first prototype; Rubio and Korey appreciated working with them so much, they offered them full-time positions with Away. Each new hire represents new decisions—decisions about what additional work needs to be done and who they should hire to do it. Each new product also brings additional decisions—but it seems Rubio and Korey have positioned themselves (and their business) well for future successes. Sources: Kendall Baker, “An Interview With the Co-Founder of Away,” The Hustle , December 5, 2016, https://thehustle.co/episodes; Bond Street Blog, “Up and Away,” Bond Street , https://bondstreet.com/blog/jen-rubio-interview/; Josh Constine, “Away nears 100k stylish suitcases sold as it raises $20M,” TechCrunch , May 19, 2017, https://techcrunch.com/; Adeline Duff, “ The T&L Carry-On: Away Travel Co-Founders Jen Rubio and Stephanie Korey,” Travel & Leisure, March 9, 2017, http://www.travelandleisure.com/; Burt Helm, “How This Company Launched With Zero Products –and Hit $12 Million in First-Year Sales,” Inc.com , July/August 2017, https://www.inc.com/; Veronique Hyland, “The Duo Trying to Make Travel More Glamorous,” The Cut , December 22, 2015, https://www.thecut.com/. Managers and business owners—like Jen Rubio and Stephanie Korey—make decisions on a daily basis. Some are big, like the decision to start a new business, but most are smaller decisions that go into the regular running of the company and are crucial to its long-term success. Some decisions are predictable, and some are unexpected. In this chapter we look at important information about decision-making that can help you make better decisions and, ultimately, be a better manager.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Overview of Managerial Decision-Making What are the basic characteristics of managerial decision-making? Decision-making is the action or process of thinking through possible options and selecting one. It is important to recognize that managers are continually making decisions, and that the quality of their decision-making has an impact—sometimes quite significant—on the effectiveness of the organization and its stakeholders . Stakeholders are all the individuals or groups that are affected by an organization (such as customers, employees, shareholders, etc.). Members of the top management team regularly make decisions that affect the future of the organization and all its stakeholders, such as deciding whether to pursue a new technology or product line. A good decision can enable the organization to thrive and survive long-term, while a poor decision can lead a business into bankruptcy. Managers at lower levels of the organization generally have a smaller impact on the organization’s survival, but can still have a tremendous impact on their department and its workers. Consider, for example, a first-line supervisor who is charged with scheduling workers and ordering raw materials for her department. Poor decision-making by lower-level managers is unlikely to drive the entire firm out of existence, but it can lead to many adverse outcomes such as: reduced productivity if there are too few workers or insufficient supplies, increased expenses if there are too many workers or too many supplies, particularly if the supplies have a limited shelf life or are costly to store, and frustration among employees, reduced morale, and increased turnover (which can be costly for the organization) if the decisions involve managing and training workers. Deciding When to Decide While some decisions are simple, a manager’s decisions are often complex ones that involve a range of options and uncertain outcomes. When deciding among various options and uncertain outcomes, managers need to gather information, which leads them to another necessary decision: how much information is needed to make a good decision? Managers frequently make decisions without complete information; indeed, one of the hallmarks of an effective leader is the ability to determine when to hold off on a decision and gather more information, and when to make a decision with the information at hand. Waiting too long to make a decision can be as harmful for the organization as reaching a decision too quickly. Failing to react quickly enough can lead to missed opportunities, yet acting too quickly can lead to organizational resources being poorly allocated to projects with no chance of success. Effective managers must decide when they have gathered enough information and must be prepared to change course if additional information becomes available that makes it clear that the original decision was a poor one. For individuals with fragile egos, changing course can be challenging because admitting to a mistake can be harder than forging ahead with a bad plan. Effective managers recognize that given the complexity of many tasks, some failures are inevitable. They also realize that it’s better to minimize a bad decision’s impact on the organization and its stakeholders by recognizing it quickly and correcting it. What’s the Right (Correct) Answer? It’s also worth noting that making decisions as a manager is not at all like taking a multiple-choice test: with a multiple-choice test there is always one right answer. This is rarely the case with management decisions. Sometimes a manager is choosing between multiple good options, and it’s not clear which will be the best. Other times there are multiple bad options, and the task is to minimize harm. Often there are individuals in the organization with competing interests, and the manager must make decisions knowing that someone will be upset no matter what decision is reached. What’s the Right (Ethical) Answer? Sometimes managers are asked to make decisions that go beyond just upsetting someone—they may be asked to make decisions in which harm could be caused to others. These decisions have ethical or moral implications. Ethics and morals refer to our beliefs about what is right vs. wrong, good vs. evil, virtuous vs. corrupt. Implicitly, ethics and morals relate to our interactions with and impact on others—if we never had to interact with another creature, we would not have to think about how our behaviors affected other individuals or groups. All managers, however, make decisions that impact others. It is therefore important to be mindful about whether our decisions have a positive or a negative impact. “Maximizing shareholder wealth” is often used as a rationalization for placing the importance of short-term profits over the needs of others who will be affected by a decision—such as employees, customers, or local citizens (who might be affected, for example, by environmental decisions). Maximizing shareholder wealth is often a short-sighted decision, however, because it can harm the organization’s financial viability in the future. Lynn Stout. 2012. The Shareholder Value Myth: How Putting Shareholders First Harms Investors, Corporations, and the Public. San Francisco, CA: Berrett-Koehler Publishers. Bad publicity, customers boycotting the organization, and government fines are all possible long-term outcomes when managers make choices that cause harm in order to maximize shareholder wealth. More importantly, increasing the wealth of shareholders is not an acceptable reason for causing harm to others. As you can see from these brief examples, management is not for the faint of heart! It can, however, be incredibly rewarding to be in a position to make decisions that have a positive impact on an organization and its stakeholders. We see a great example of this in the Sustainability and Responsible Management box. Brewing Sustainable Success The focus of a manager or a business owner is often primarily on doing well (making a profit). Sometimes, though, organizational leaders choose to pursue two big goals at once: doing well, and simultaneously doing good (benefiting society in some way). Why? Generally because they think it’s an important thing to do. The business provides an opportunity to pursue another goal that the founders, owners, or managers are also passionate about. In the case of New Belgium Brewing, the company’s cofounders, Jeff Lebesch and Kim Jordan, were passionate about two things: making great beer and environmental stewardship. So it should come as no surprise that their brewery is dedicated to reducing its environmental footprint. The brewery has created a culture that fosters sustainability in a wide range of ways, such as by giving employees a bicycle on their one-year anniversary as a way to encourage them to ride bicycles to work. The organization is also active in advocacy efforts, such as the “Save the Colorado” (river) campaign, and it works hard to promote responsible decision-making when it comes to environmental issues. In fact, in 1999, following an employee vote, the brewery began to purchase all of its electricity from wind power, even though it was more expensive than electricity from coal-burning power plants (which meant reduced profitability and less money for employee bonuses). While the brewery still relies primarily on wind power, it also now generates a portion of its electricity onsite—some from rooftop solar panels, and even more from biogas, the methane gas byproduct that is created by microbes in the brewery’s water treatment plant. The company cleans the wastewater generated from beer production, and in doing so it generates the biogas, which is captured and used for energy to help run the brewery. Brewing is water intensive, so New Belgium works hard to reduce water consumption and to recycle the water that it does use. The company also reduces other types of waste by selling used grain, hops, and yeast to local ranchers for cattle feed. The company, which has been employee owned since 2013, also works with the local utility through a Smart Meter program to reduce their energy consumption at peak times. All of these efforts at doing good must come at a cost, right? Actually, research shows that companies that are committed to sustainability have superior financial performance, on average, relative to those that are not. In coming up with creative ways to reduce, reuse, and recycle, employees often also find ways to save money (like using biogas). In addition, organizations that strive to do good are often considered attractive and desirable places to work (especially by people who have similar values) and are also valued by the surrounding communities. As a result, employees in those organizations tend to be extremely committed to them, with high levels of engagement, motivation, and productivity. Indeed, it seems clear that the employees at the New Belgium Brewery are passionate about where they work and what they do. This passion generates value for the organization and proves that it is, in fact, possible to do well while having also made the decision to do good. And in the case of New Belgium Brewery, that means working to protect the environment while also making delicious beer. Discussion Questions What challenges does New Belgium Brewery face in pursuing environmental goals? Can you think of any other examples of companies that try to “do good” while also doing well? Would you like to work for an organization that is committed to something more than just profitability, even if it meant your salary or bonus would be smaller? Sources: Karen Crofton, “How New Belgium Brewery leads Colorado’s craft brewers in energy,” GreenBiz , August 1, 2014, https://www.greenbiz.com/. Darren Dahl, “How New Belgium Brewing Has Found Sustainable Success,” Forbes , February 8, 2016, https://www.forbes.com/. Jenny Foust, “New Belgium Brewing Once Again Named Platinum-Level Bicycle Friendly Business by the League of American Bicyclists,” Craft Beer.com, February 18, 2016. Robert G. Eccles, Ioannis Ioannou, & George Serafeim, “The Impact of Corporate Sustainability on Organizational Processes and Performance,” Management Science , 60, 2014, https://doi.org/10.1287/mnsc.2014.1984. New Belgium Brewery Sustainability web page, http://www.newbelgium.com/sustainability, accessed September 18, 2017. What are some positive outcomes of decision-making for an organization? What are some possible negative outcomes? How is managerial decision-making different from a multiple-choice test? In addition to the owners of a business, who are some of the other stakeholders that managers should consider when making decisions? What are the basic characteristics of managerial decision-making? Managers are constantly making decisions, and those decisions often have significant impacts and implications for both the organization and its stakeholders. Managerial decision-making is often characterized by complexity, incomplete information, and time constraints, and there is rarely one right answer. Sometimes there are multiple good options (or multiple bad options), and the manager must try to decide which will generate the most positive outcomes (or the fewest negative outcomes). Managers must weigh the possible consequences of each decision and recognize that there are often multiple stakeholders with conflicting needs and preferences so that it often will be impossible to satisfy everyone. Finally, managerial decision-making can sometimes have ethical implications, and these should be contemplated before reaching a final decision. Decision-making The action or process of thinking through possible options and selecting one. Stakeholders Individuals or groups who are impacted by the organization. These include owners, employees, customers, suppliers, and members of the community in which the organization is located.", "section": "Overview of Managerial Decision-Making", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "How the Brain Processes Information to Make Decisions: Reflective and Reactive Systems What are the two systems of decision-making in the brain? The human brain processes information for decision-making using one of two routes: a reflective system and a reactive (or reflexive) system. Peter A. Facione & Noreen C. Facione. 2007. Thinking and Reasoning in Human Decision Making: The Method of Argument and Heuristic Analysis, Millbrae, CA: The California Academic Press. , Matthew D. Lieberman. 2003. “Reflexive and reflective judgment processes: A social cognitive neuroscience approach.” In (Eds.) Joseph P. Forgas, Kipling D. Williams, & William von Hippel’s: Social judgments: Implicit and explicit processes, 44-67. Cambridge, UK: Cambridge University Press. The reflective system is logical, analytical, deliberate, and methodical, while the reactive system is quick, impulsive, and intuitive, relying on emotions or habits to provide cues for what to do next. Research in neuropsychology suggests that the brain can only use one system at a time for processing information [Darlow & Sloman] and that the two systems are directed by different parts of the brain. The prefrontal cortex is more involved in the reflective system, and the basal ganglia and amygdala (more primitive parts of the brain, from an evolutionary perspective) are more involved in the reactive system. Adam L. Darlow & Steven A. Sloman. 2010. “Two systems of reasoning: Architecture and relation to emotion,” WIREs Cognitive Science , 1: 382-392. Reactive Decision-Making We tend to assume that the logical, analytical route leads to superior decisions, but whether this is accurate depends on the situation. The quick, intuitive route can be lifesaving; when we suddenly feel intense fear, a fight-or-flight response kicks in that leads to immediate action without methodically weighing all possible options and their consequences. Additionally, experienced managers can often make decisions very quickly because experience or expertise has taught them what to do in a given situation. These managers might not be able to explain the logic behind their decision, and will instead say they just went with their “gut,” or did what “felt” right. Because the manager has faced a similar situation in the past and has figured out how to deal with it, the brain shifts immediately to the quick, intuitive decision-making system. Malcolm Gladwell. 2005. Blink: The Power of Thinking Without Thinking. New York: Back Bay Books. Reflective Decision-Making The quick route is not always the best decision-making path to take, however. When faced with novel and complex situations, it is better to process available information logically, analytically, and methodically. As a manager, you need to think about whether a situation requires not a fast, “gut” reaction, but some serious thought prior to making a decision. It is especially important to pay attention to your emotions, because strong emotions can make it difficult to process information rationally. Successful managers recognize the effects of emotions and know to wait and address a volatile situation after their emotions have calmed down. Intense emotions—whether positive or negative—tend to pull us toward the quick, reactive route of decision-making. Have you ever made a large “impulse” purchase that you were excited about, only to regret it later? This speaks to the power our emotions exert on our decision-making. Big decisions should generally not be made impulsively, but reflectively. The Role of Emotions Being aware of the role emotions play in decision-making does not mean that we should ignore them. Emotions can serve as powerful signals about what we should do, especially in situations with ethical implications. You can read more about this particular type of decision-making in the Ethics in Practice box later in this chapter. Thinking through how we feel about the possible options, and why we feel that way, can greatly enhance our decision-making. Jennifer M. George. 2000. “Emotions and leadership: The role of emotional intelligence.” Human Relations , 53, 1027-1055. Effective decision-making, then, relies on both logic and emotions. For this reason, the concept of emotional intelligence has become popular as a characteristic of effective managers. Emotional intelligence is the ability to recognize, understand, pay attention to, and manage one’s own emotions and the emotions of others. It involves self-awareness and self-regulation—essentially, this is a toggling back and forth between emotions and logic so that we analyze and understand our own emotions and then exert the necessary control to manage them as appropriate for the situation. Emotional intelligence also involves empathy—the ability to understand other peoples’ emotions (and an interest in doing so). Finally, emotional intelligence involves social skills to manage the emotional aspects of relationships with others. Managers who are aware of their own emotions can think through what their emotions mean in a given situation and use that information to guide their decision-making. Managers who are aware of the emotions of others can also utilize that information to help groups function more effectively and engage in better group decision-making. While emotional intelligence seems to come easily to some people, it is something that we can develop and improve on with practice. A model of emotional intelligence is presented in . Emotional Intelligence (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Explain the two systems used by the brain in decision-making. What is emotional intelligence, and why is it important for decision-making? What are the two systems of decision-making in the brain? The brain processes information to make decisions using one of two systems: either the logical, rational (reflective) system or the quick, reactive system. The reflective system is better for significant and important decisions; these generally should not be rushed. However, the reactive system can be lifesaving when time is of the essence, and it can be much more efficient when based on developed experience and expertise. Emotional intelligence The ability to understand and manage emotions in oneself and in others. Reactive system System of decision-making in the brain that is quick and intuitive. Reflective system System of decision-making in the brain that is logical, analytical, and methodical.", "section": "How the Brain Processes Information to Make Decisions: Reflective and Reactive Systems", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Programmed and Nonprogrammed Decisions What is the difference between programmed and nonprogrammed decisions? Because managers have limited time and must use that time wisely to be effective, it is important for them to distinguish between decisions that can have structure and routine applied to them (called programmed decisions) and decisions that are novel and require thought and attention (nonprogrammed decisions). Programmed Decisions Programmed decisions are those that are repeated over time and for which an existing set of rules can be developed to guide the process. These decisions might be simple, or they could be fairly complex, but the criteria that go into making the decision are all known or can at least be estimated with a reasonable degree of accuracy. For example, deciding how many raw materials to order should be a programmed decision based on anticipated production, existing stock, and anticipated length of time for the delivery of the final product. As another example, consider a retail store manager developing the weekly work schedule for part-time employees. The manager must consider how busy the store is likely to be, taking into account seasonal fluctuations in business. Then, they must consider the availability of the workers by taking into account requests for vacation and for other obligations that employees might have (such as school). Establishing the schedule might be complex, but it is still a programmed decision: it is made on a regular basis based on well-understood criteria, so structure can be applied to the process. For programmed decisions, managers often develop heuristics , or mental shortcuts, to help reach a decision. For example, the retail store manager may not know how busy the store will be the week of a big sale, but might routinely increase staff by 30% every time there is a big sale (because this has been fairly effective in the past). Heuristics are efficient—they save time for the decision maker by generating an adequate solution quickly. Heuristics don’t necessarily yield the optimal solution—deeper cognitive processing may be required for that. However, they generally yield a good solution. Heuristics are often used for programmed decisions, because experience in making the decision over and over helps the decision maker know what to expect and how to react. Programmed decision-making can also be taught fairly easily to another person. The rules and criteria, and how they relate to outcomes, can be clearly laid out so that a good decision can be reached by the new decision maker. Programmed decisions are also sometimes referred to as routine or low-involvement decisions because they don’t require in-depth mental processing to reach a decision. High- and low-involvement decisions are illustrated in . High-Involvement and Low-Involvement Decisions. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Nonprogrammed Decisions In contrast, nonprogrammed decisions are novel, unstructured decisions that are generally based on criteria that are not well-defined. With nonprogrammed decisions, information is more likely to be ambiguous or incomplete, and the decision maker may need to exercise some thoughtful judgment and creative thinking to reach a good solution. These are also sometimes referred to as nonroutine decisions or as high-involvement decisions because they require greater involvement and thought on the part of the decision maker. For example, consider a manager trying to decide whether or not to adopt a new technology. There will always be unknowns in situations of this nature. Will the new technology really be better than the existing technology? Will it become widely accepted over time, or will some other technology become the standard? The best the manager can do in this situation is to gather as much relevant information as possible and make an educated guess as to whether the new technology will be worthwhile. Clearly, nonprogrammed decisions present the greater challenge. The Decision-Making Process While decisions makers can use mental shortcuts with programmed decisions, they should use a systematic process with nonprogrammed decisions. The decision-making process is illustrated in and can be broken down into a series of six steps, as follows: Recognize that a decision needs to be made. Generate multiple alternatives. Analyze the alternatives. Select an alternative. Implement the selected alternative. Evaluate its effectiveness. While these steps may seem straightforward, individuals often skip steps or spend too little time on some steps. In fact, sometimes people will refuse to acknowledge a problem (Step 1) because they aren’t sure how to address it. We’ll discuss the steps more later in the chapter, when we review ways to improve the quality of decision-making. The Decision-Making Process. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) You may notice similarities between the two systems of decision-making in our brains and the two types of decisions (programmed and nonprogrammed). Nonprogrammed decisions will generally need to be processed via the reflective system in our brains in order for us to reach a good decision. But with programmed decisions, heuristics can allow decision makers to switch to the quick, reactive system and then move along quickly to other issues. Give an example of a programmed decision that a manager might face. Give an example of a nonprogrammed decision. What are heuristics, and when are they helpful? How are programmed and nonprogrammed decisions connected to the reflective and reactive systems in the brain? What is the difference between programmed and nonprogrammed decisions? Programmed decisions are those that are based on criteria that are well understood, while nonprogrammed decisions are novel and lack clear guidelines for reaching a solution. Managers can establish rules and guidelines for programmed decisions based on known fact, which enables them to reach decisions quickly. Nonprogrammed decisions require more time to resolve; the decision maker may need to conduct research, collect additional information, gather opinions and ideas from other people, and so on. Heuristics Mental shortcuts that allow a decision maker to reach a good decision quickly. They are strategies that develop based on prior experience. Nonprogrammed decisions Decisions that are novel and not based on well-defined or known criteria. Programmed decisions Decisions that are repeated over time and for which an existing set of rules can be developed.", "section": "Programmed and Nonprogrammed Decisions", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Barriers to Effective Decision-Making What barriers exist that make effective decision-making difficult? There are a number of barriers to effective decision-making. Effective managers are aware of these potential barriers and try to overcome them as much as possible. Bounded Rationality While we might like to think that we can make completely rational decisions, this is often unrealistic given the complex issues faced by managers. Nonrational decision-making is common, especially with nonprogrammed decisions. Since we haven’t faced a particular situation previously, we don’t always know what questions to ask or what information to gather. Even when we have gathered all the possible information, we may not be able to make rational sense of all of it, or to accurately forecast or predict the outcomes of our choice. Bounded rationality is the idea that for complex issues we cannot be completely rational because we cannot fully grasp all the possible alternatives, nor can we understand all the implications of every possible alternative. Our brains have limitations in terms of the amount of information they can process. Similarly, as was alluded to earlier in the chapter, even when managers have the cognitive ability to process all the relevant information, they often must make decisions without first having time to collect all the relevant data—their information is incomplete. Escalation of Commitment Given the lack of complete information, managers don’t always make the right decision initially, and it may not be clear that a decision was a bad one until after some time has passed. For example, consider a manager who had to choose between two competing software packages that her organization will use on a daily basis to enhance efficiency. She initially chooses the product that was developed by the larger, more well-established company, reasoning that they will have greater financial resources to invest in ensuring that the technology is good. However, after some time it becomes clear that the competing software package is going to be far superior. While the smaller company’s product could be integrated into the organization’s existing systems at little additional expense, the larger company’s product will require a much greater initial investment, as well as substantial ongoing costs for maintaining it. At this point, however, let’s assume that the manager has already paid for the larger company’s (inferior) software. Will she abandon the path that she’s on, accept the loss on the money that’s been invested so far, and switch to the better software? Or will she continue to invest time and money into trying to make the first product work? Escalation of commitment is the tendency of decision makers to remain committed to poor decision, even when doing so leads to increasingly negative outcomes. Once we commit to a decision, we may find it difficult to reevaluate that decision rationally. It can seem easier to “stay the course” than to admit (or to recognize) that a decision was poor. It’s important to acknowledge that not all decisions are going to be good ones, in spite of our best efforts. Effective managers recognize that progress down the wrong path isn’t really progress, and they are willing to reevaluate decisions and change direction when appropriate. Time Constraints Managers often face time constraints that can make effective decision-making a challenge. When there is little time available to collect information and to rationally process it, we are much less likely to make a good nonprogrammed decision. Time pressures can cause us to rely on heuristics rather than engage in deep processing. While heuristics save time, however, they don’t necessarily lead to the best possible solution. The best managers are constantly assessing the risks associated with acting too quickly against those associated with not acting quickly enough. Uncertainty In addition, managers frequently make decisions under conditions of uncertainty—they cannot know the outcome of each alternative until they’ve actually chosen that alternative. Consider, for example, a manager who is trying to decide between one of two possible marketing campaigns. The first is more conservative but is consistent with what the organization has done in the past. The second is more modern and edgier, and might bring much better results . . . or it might be a spectacular failure. The manager making the decision will ultimately have to choose one campaign and see what happens, without ever knowing what the results would have been with the alternate campaign. That uncertainty can make it difficult for some managers to make decisions, because committing to one option means forgoing other options. Personal Biases Our decision-making is also limited by our own biases. We tend to be more comfortable with ideas, concepts, things, and people that are familiar to us or similar to us. We tend to be less comfortable with that which is unfamiliar, new, and different. One of the most common biases that we have, as humans, is the tendency to like other people who we think are similar to us (because we like ourselves). Christopher L. Aberson, Michael Healy, & Victoria Romero. 2000. Ingroup Bias and Self-Esteem: A Meta-Analysis. Personality and Social Psychology Review , 4: 157-173. While these similarities can be observable (based on demographic characteristics such as race, gender, and age), they can also be a result of shared experiences (such as attending the same university) or shared interests (such as being in a book club together). This “similar to me” bias and preference for the familiar can lead to a variety of problems for managers: hiring less-qualified applicants because they are similar to the manager in some way, paying more attention to some employees’ opinions and ignoring or discounting others, choosing a familiar technology over a new one that is superior, sticking with a supplier that is known over one that has better quality, and so on. It can be incredibly difficult to overcome our biases because of the way our brains work. The brain excels at organizing information into categories, and it doesn’t like to expend the effort to re-arrange once the categories are established. As a result, we tend to pay more attention to information that confirms our existing beliefs and less attention to information that is contrary to our beliefs, a shortcoming that is referred to as confirmation bias . Elizabeth Kolbert. 2017. Why Facts Don’t Change our Minds. The New Yorker , February 27, 2017. In fact, we don’t like our existing beliefs to be challenged. Such challenges feel like a threat, which tends to push our brains towards the reactive system and prevent us from being able to logically process the new information via the reflective system. It is hard to change people’s minds about something if they are already confident in their convictions. So, for example, when a manager hires a new employee who they really like and are convinced is going to be excellent, they will tend to pay attention to examples of excellent performance and ignore examples of poor performance (or attribute those events to things outside the employee’s control). The manager will also tend to trust that employee and therefore accept their explanations for poor performance without verifying the truth or accuracy of those statements. The opposite is also true; if we dislike someone, we will pay attention to their negatives and ignore or discount their positives. We are less likely to trust them or believe what they say at face value. This is why politics tend to become very polarized and antagonistic within a two-party system. It can be very difficult to have accurate perceptions of those we like and those we dislike. The effective manager will try to evaluate situations from multiple perspectives and gather multiple opinions to offset this bias when making decisions. Conflict Finally, effective decision-making can be difficult because of conflict. Most individuals dislike conflict and will avoid it when possible. However, the best decision might be one that is going to involve some conflict. Consider a manager who has a subordinate who is often late to work, causing others to have to step away from their responsibilities in order to cover for the late employee. The manager needs to have a conversation with that employee to correct the behavior, but the employee is not going to like the conversation and may react in a negative way. Both of them are going to be uncomfortable. The situation is likely to involve conflict, which most people find stressful. Yet, the correct decision is still to have the conversation even if (or especially if) the employee otherwise is an asset to the department. Dante Disparte Dante Disparte is the founder and CEO of Risk Cooperative and also coauthor of Global Risk Agility and Decision Making . He suggests that unforeseen and unanticipated risks are becoming more frequent and less predictable and are having a greater impact on more people at one time. Credit (New America/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) If the bad behavior is not corrected, it will continue, which is going to cause more problems in the workplace in the long run. Other employees may recognize that this behavior is allowed, and they may also start coming to work late or engaging in other negative behaviors. Eventually, some employees may become sufficiently frustrated that they look for another place to work. It’s worth noting that in this situation, the best employees will find new jobs the most quickly. It’s important for managers to recognize that while conflict can be uncomfortable (especially in the short-term), there are times when it is necessary for the group, department, or organization to function effectively in the long run. It is also helpful to think about conflict in terms of process conflict or relationship conflict. Karen A. Jehn & Elizabeth A. Mannix. 2001. The Dynamic Nature of Conflict: A Longitudinal Study of Intragroup Conflict and Group Performance. Academy of Management Journal , 44: 238-251. Process conflict, conflict about the best way to do something, can actually lead to improved performance, as individuals explore various options together in order to identify superior solutions. Relationship conflict is conflict between individuals that is more personal and involves attacks on a person rather than an idea. This kind of conflict is generally harmful and should be quelled when possible. The harm from relationship conflict arises at least in part because feeling personally attacked will cause an individual to revert to the reactive system of the brain. Effective managers should be particularly aware of the possibility of relationship conflict when giving feedback and should keep feedback focused on behaviors and activities (how things are done) rather than on the individual. Being aware of and dealing with relationship conflict points to why emotional intelligence and empathy are beneficial in organizational leaders. Such leaders are more likely to be attentive to the harmful consequences of relationship conflict. The “Managerial Leadership” segment shows how one CEO encourages empathetic collaboration and how that effort is proving beneficial. Satya Nadella’s Transformation of Microsoft When Satya Nadella became the CEO of Microsoft in 2014, he set in motion a major transformation of the organization’s culture. He wanted it to shift from a culture that valued “know-it-alls” to one that values “learn-it-all.” Instead of employees feeling the need to prove that they were the smartest person in the room, he wanted them to become curious and effective listeners, learners, and communicators. Only through continual learning and collaboration with one another, and with customers, would Microsoft remain able to develop and provide great technology solutions. One of Nadella’s first mandates as CEO was to ask all the members of the top management team to read the book Nonviolent Communication by Marshall Rosenberg. The primary focus of the book is on empathetic communication—a kinder, gentler approach than Microsoft employees were accustomed to. Nadella believes that developing empathy leads to a heightened understanding of consumer needs and wants and an enhanced ability to develop better products and services through collaboration. Nadella has also embraced diversity and inclusion initiatives, though he readily acknowledges that there is more to be done. This is, in part, an extension of his focus on empathy. However, it’s also good business, because increasing the diversity of perspectives can help to drive innovation. This cultural shift is reflected in Microsoft’s new mission statement: “To empower every person and every organization on the planet to achieve more.” Empowering every person includes Microsoft’s own employees. Achieving diversity is particularly a challenge in an industry that is male dominated, and Nadella admits that he has made mistakes based on his own biases. At a Women in Computing conference early in his tenure as CEO, Nadella suggested that women did not need to ask for raises when they deserved them; the system, he said, would work it out. He later admitted that he was wrong and used the mistake as a platform for making greater strides in this arena. Senior management team meetings at Microsoft have apparently changed dramatically as a result of the culture change driven by Nadella. Previously, members felt the need to constantly prove that they knew all the right answers at team meetings. Nadella has established different norms; he seeks out honest opinions from team members and gives positive feedback on a regular basis. By moving the focus away from always being right and toward a focus of continual learning, the culture at Microsoft has become more collaborative, and employees are more willing to take risks to create something amazing. The culture shift seems to be paying off: Microsoft’s products are being described as “cool” and “exciting,” its cloud-computing platform is outperforming the competition, and its financial performance has improved dramatically. Transforming the culture of an organization is a massive undertaking, but Nadella’s leadership of Microsoft clearly shows that it’s a decision that can pay off. Discussion Questions Do you think a culture focused on learning makes sense for Microsoft? Why or why not? What are the advantages of a culture that emphasizes empathetic communication? Can you think of any disadvantages? The job of CEO means making big decisions that impact the entire organization—like deciding to change the culture. How do you think you prepare for that job? Sources: Kendall Baker, “Confirmed: Microsoft is a legit threat to Apple,” The Hustle , March 16, 2017. Bob Evans, “10 Powerful examples of Microsoft CEO Satya Nadella’s Transformative Vision,” Forbes, July 26, 2017. Harry McCraken, “Satya Nadella Rewrites Microsoft’s Code,” Fast Company , September 18, 2017, https://www.fastcompany.com/40457458/satya-nadella-rewrites-microsofts-code. Annie Palmer, “Microsoft has been reborn under CEO Satya Nadella,” The Street , September 20, 2017. Explain the concept of confirmation bias. List and describe at least three barriers to effective decision-making. When is conflict beneficial, and when is it harmful? Why? What barriers exist that make effective decision-making difficult? There are numerous barriers to effective decision-making. Managers are limited in their ability to collect comprehensive information, and they are limited in their ability to cognitively process all the information that is available. Managers cannot always know all the possible outcomes of all the possible options, and they often face time constraints that limit their ability to collect all the information that they would like to have. In addition, managers, like all humans, have biases that influence their decision-making, and that can make it difficult for them to make good decisions. One of the most common biases that can confound decision-making is confirmation bias, the tendency for a person to pay attention to information that confirms her existing beliefs and ignore information that conflicts with these existing beliefs. Finally, conflict between individuals in organizations can make it challenging to reach a good decision. Bounded rationality The concept that when we make decisions, we cannot be fully rational because we don’t have all the possible information or the cognitive processing ability to make fully informed, completely rational decisions. Confirmation bias The tendency to pay attention to information that confirms our existing beliefs and to ignore or discount information that conflicts with our existing beliefs. Escalation of commitment The tendency of decision makers to remain committed to poor decision, even when doing so leads to increasingly negative outcomes. Process conflict Conflict about the best way to do something; conflict that is task-oriented and constructive, and not focused on the individuals involved. Relationship conflict Conflict between individuals that is based on personal (or personality) differences; this type of conflict tends to be destructive rather than constructive.", "section": "Barriers to Effective Decision-Making", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Improving the Quality of Decision-Making How can a manager improve the quality of her individual decision-making? Managers can use a variety of techniques to improve their decision-making by making better-quality decisions or making decisions more quickly. summarizes some of these tactics. Summary of Techniques That May Improve Individual Decision-Making Type of Decision Technique Benefit Programmed decisions Heuristics (mental shortcuts) Saves time Satisficing (choosing first acceptable solution) Saves time Nonprogrammed decisions Systematically go through the six steps of the decision-making process. Improves quality Talk to other people. Improves quality: generates more options, reduces bias Be creative. Improves quality: generates more options Conduct research; engage in evidence-based decision-making. Improves quality Engage in critical thinking. Improves quality Think about the long-term implications. Improves quality Consider the ethical implications. Improves quality (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The Importance of Experience An often overlooked factor in effective decision-making is experience. Managers with more experience have generally learned more and developed greater expertise that they can draw on when making decisions. Experience helps managers develop methods and heuristics to quickly deal with programmed decisions and helps them know what additional information to seek out before making a nonprogrammed decision. Techniques for Making Better Programmed Decisions In addition, experience enables managers to recognize when to minimize the time spent making decisions on issues that are not particularly important but must still be addressed. As discussed previously, heuristics are mental shortcuts that managers take when making programmed (routine, low-involvement) decisions. Another technique that managers use with these types of decisions is satisficing. When satisficing , a decision maker selects the first acceptable solution without engaging in additional effort to identify the best solution. We all engage in satisficing every day. For example, suppose you are shopping for groceries and you don’t want to overspend. If you have plenty of time, you might compare prices and figure out the price by weight (or volume) to ensure that every item you select is the cheapest option. But if you are in a hurry, you might just select generic products, knowing that they are cheap enough. This allows you to finish the task quickly at a reasonably low cost. Techniques for Making Better Nonprogrammed Decisions For situations in which the quality of the decision is more critical than the time spent on the decision, decision makers can use several tactics. As stated previously, nonprogrammed decisions should be addressed using a systematic process. We therefore discuss these tactics within the context of the decision-making steps. To review, the steps include the following: Recognize that a decision needs to be made. Generate multiple alternatives. Analyze the alternatives. Select an alternative. Implement the selected alternative. Evaluate its effectiveness. Step 1: Recognizing That a Decision Needs to Be Made Ineffective managers will sometimes ignore problems because they aren’t sure how to address them. However, this tends to lead to more and bigger problems over time. Effective managers will be attentive to problems and to opportunities and will not shy away from making decisions that could make their team, department, or organization more effective and more successful. Step 2: Generating Multiple Alternatives Often a manager only spends enough time on Step 2 to generate two alternatives and then quickly moves to Step 3 in order to make a quick decision. A better solution may have been available, but it wasn’t even considered. It’s important to remember that for nonprogrammed decisions, you don’t want to rush the process. Generating many possible options will increase the likelihood of reaching a good decision. Some tactics to help with generating more options include talking to other people (to get their ideas) and thinking creatively about the problem. Talk to other people Managers can often improve the quality of their decision-making by involving others in the process, especially when generating alternatives. Other people tend to view problems from different perspectives because they have had different life experiences. This can help generate alternatives that you might not otherwise have considered. Talking through big decisions with a mentor can also be beneficial, especially for new managers who are still learning and developing their expertise; someone with more experience will often be able to suggest more options. Be creative We don’t always associate management with creativity, but creativity can be quite beneficial in some situations. In decision-making, creativity can be particularly helpful when generating alternatives. Creativity is the generation of new or original ideas; it requires the use of imagination and the ability to step back from traditional ways of doing things and seeing the world. While some people seem to be naturally creative, it is a skill that you can develop. Being creative requires letting your mind wander and combining existing knowledge from past experiences in novel ways. Creative inspiration may come when we least expect it (in the shower, for example) because we aren’t intensely focused on the problem—we’ve allowed our minds to wander. Managers who strive to be creative will take the time to view a problem from multiple perspectives, try to combine information in new ways, search for overarching patterns, and use their imaginations to generate new solutions to existing problems. We’ll review creativity in more detail in future chapters. Step 3: Analyzing Alternatives When implementing Step 3, it is important to take many factors into consideration. Some alternatives might be more expensive than others, for example, and that information is often essential when analyzing options. Effective managers will ensure that they have collected sufficient information to assess the quality of the various options. They will also utilize the tactics described below: engaging in evidence-based decision-making, thinking critically, talking to other people, and considering long-term and ethical implications. Do you have the best-quality data and evidence? Evidence-based decision-making is an approach to decision-making that states that managers should systematically collect the best evidence available to help them make effective decisions. The evidence that is collected might include the decision maker’s own expertise, but it is also likely to include external evidence, such as a consideration of other stakeholders, contextual factors relevant to the organization, potential costs and benefits, and other relevant information. With evidence-based decision-making, managers are encouraged to rely on data and information rather than their intuition. This can be particularly beneficial for new managers or for experienced managers who are starting something new. (Consider all the research that Rubio and Korey conducted while starting Away). Talk to other people As mentioned previously, it can be worthwhile to get help from others when generating options. Another good time to talk to other people is while analyzing those options; other individuals in the organization may help you assess the quality of your choices. Seeking out the opinions and preferences of others is also a great way to maintain perspective, so getting others involved can help you to be less biased in your decision-making (provided you talk to people whose biases are different from your own). Are you thinking critically about the options? Our skill at assessing alternatives can also be improved by a focus on critical thinking . Critical thinking is a disciplined process of evaluating the quality of information, especially data collected from other sources and arguments made by other people, to determine whether the source should be trusted or whether the argument is valid. An important factor in critical thinking is the recognition that a person’s analysis of the available information may be flawed by a number of logical fallacies that they may use when they are arguing their point or defending their perspective. Learning what those fallacies are and being able to recognize them when they occur can help improve decision-making quality. See for several examples of common logical fallacies. Common Logical Fallacies Name Description Examples Ways to Combat This Logical Fallacy Non sequitur (does not follow) The conclusion that is presented isn’t a logical conclusion or isn’t the only logical conclusion based on the argument(s). Our biggest competitor is spending more on marketing than we are. They have a larger share of the market. Therefore, we should spend more on marketing. The unspoken assumption: They have a larger share of the market BECAUSE they spend more on marketing. Examine all the arguments. Are they reasonable? Look for any assumptions that are being made in the argument sequence. Are they reasonable? Try to gather evidence that supports or refutes the arguments and/or assumptions. In this example, you should ask: Are there any other reasons, besides their spending on marketing, why our competitor has a larger share of the market? False cause Assuming that because two things are related, one caused the other “Our employees get sick more when we close for holidays. So we should stop closing for holidays.” This is similar to non sequitur; it makes an assumption in the argument sequence. Ask yourself whether the first thing really causes the second, or if something else may be the cause. In this case, most holidays for which businesses close are in the late fall and winter (Thanksgiving, Christmas), and there are more illnesses at this time of year because of the weather, not because of the business being closed. Ad hominem (attack the man) Redirects from the argument itself to attack the person making the argument “You aren’t really going to take John seriously, are you? I heard his biggest client just dropped him for another vendor because he’s all talk and no substance.” The goal: if you stop trusting the person, you’ll discount their argument. Does the second person have something to gain, a hidden agenda, in trying to make you distrust the first person? If the first person’s argument came from someone else, would it be persuasive? Genetic fallacy You can’t trust something because of its origins. “This was made in China, so it must be low quality.” “He is a lawyer, so you can’t trust anything he says.” This fallacy is based on stereotypes. Stereotypes are generalizations; some are grossly inaccurate, and even those that are accurate in SOME cases are never accurate in ALL cases. Recognize this for what it is—an attempt to prey on existing biases. Appeal to tradition If we have always done it one particular way, that must be the right or best way. “We’ve always done it this way.” “We shouldn’t change this; it works fine the way it is.” Consider whether the situation has changed, calling for a change in the way things are being done. Consider whether new information suggests that the traditional viewpoint is incorrect. Remember, we used to think that the earth was flat. Bandwagon approach If the majority of people are doing it, it must be good. “Everybody does it.” “Our customers don’t want to be served by people like that.” Remember that the majority is sometimes wrong, and what is popular isn’t always what is right. Ask yourself whether “following the pack” is going to get you where you want to be. Remember that organizations are usually successful by being better than their competitors at something . . . so following the crowd might not be the best approach to success. Appeal to emotion Redirects the argument from logic to emotion “We should do it for [recently deceased] Steve; it’s what they would have wanted.” Develop your awareness of your own emotions, and recognize when someone is trying to use them. Ask yourself whether the argument stands on its own without the appeal to your emotions. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Have you considered the long-term implications? A focus on immediate, short-term outcomes—with little consideration for the future—can cause problems. For example, imagine that a manager must decide whether to issue dividends to investors or put that money into research and development to maintain a pipeline of innovative products. It’s tempting to just focus on the short-term: providing dividends to investors tends to be good for stock prices. But failing to invest in research and development might mean that in five years the company is unable to compete effectively in the marketplace, and as a result the business closes. Paying attention to the possible long-term outcomes is a crucial part of analyzing alternatives. Are there ethical implications? It’s important to think about whether the various alternatives available to you are better or worse from an ethical perspective, as well. Sometimes managers make unethical choices because they haven’t considered the ethical implications of their actions. In the 1970s, Ford manufactured the Pinto, which had an unfortunate flaw: the car would easily burst into flames when rear-ended. The company did not initially recall the vehicle because they viewed the problem from a financial perspective, without considering the ethical implications. Linda K. Trevino & Michael E. Brown. 2004. Managing to be ethical: Debunking five business ethics myths. Academy of Management Executive , 18: 69-81. People died as a result of the company’s inaction. Unfortunately, these unethical decisions continue to occur—and cause harm—on a regular basis in our society. Effective managers strive to avoid these situations by thinking through the possible ethical implications of their decisions. The decision tree in is a great example of a way to make managerial decisions while also taking ethical issues into account. Ethical Decision Tree (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Thinking through the steps of ethical decision-making may also be helpful as you strive to make good decisions. James Rest’s ethical decision-making model James R. Rest. 1986. Moral development: Advances in research and theory . Praeger Publishers. identifies four components to ethical decision-making: Moral sensitivity—recognizing that the issue has a moral component; Moral judgment—determining which actions are right vs. wrong; Moral motivation/intention—deciding to do the right thing; and Moral character/action—actually doing what is right. Note that a failure at any point in the chain can lead to unethical actions! Taking the time to identify possible ethical implications will help you develop moral sensitivity, which is a critical first step to ensuring that you are making ethical decisions. Once you have determined that a decision has ethical implications, you must consider whether your various alternatives are right or wrong—whether or not they will cause harm, and if so, how much and to whom. This is the moral judgment component. If you aren’t sure about whether something is right or wrong, think about how you would feel if that decision ended up on the front page of a major newspaper. If you would feel guilty or ashamed, don’t do it! Pay attention to those emotional cues—they are providing important information about the option that you are contemplating. The third step in the ethical decision-making model involves making a decision to do what is right, and the fourth step involves following through on that decision. These may sound straightforward, but consider a situation in which your boss tells you to do something that you know to be wrong. When you push back, your boss makes it clear that you will lose your job if you don’t do what you’ve been told to do. Now, consider that you have family at home who rely on your income. Making the decision to do what you know is right could come at a substantial cost to you personally. In these situations, your best course of action is to find a way to persuade your boss that the unethical action will cause greater harm to the organization in the long-term. Step 4: Selecting an Alternative Once alternative options have been generated and analyzed, the decision maker must select one of the options. Sometimes this is easy—one option is clearly superior to the others. Often, however, this is a challenge because there is not a clear “winner” in terms of the best alternative. As mentioned earlier in the chapter, there may be multiple good options, and which one will be best is unclear even after gathering all available evidence. There may not be a single option that doesn’t upset some stakeholder group, so you will make someone unhappy no matter what you choose. A weak decision maker may become paralyzed in this situation, unable to select among the various alternatives for lack of a clearly “best” option. They may decide to keep gathering additional information in hopes of making their decision easier. As a manager, it’s important to think about whether the benefit of gathering additional information will outweigh the cost of waiting. If there are time pressures, waiting may not be possible. Recognize that perfection is unattainable Effective managers recognize that they will not always make optimal (best possible) decisions because they don’t have complete information and/or don’t have the time or resources to gather and process all the possible information. They accept that their decision-making will not be perfect and strive to make good decisions overall. Recognizing that perfection is impossible will also help managers to adjust and change if they realize later on that the selected alternative was not the best option. Talk to other people This is another point in the process at which talking to others can be helpful. Selecting one of the alternatives will ultimately be your responsibility, but when faced with a difficult decision, talking through your choice with someone else may help you clarify that you are indeed making the best possible decision from among the available options. Sharing information verbally also causes our brains to process that information differently, which can provide new insights and bring greater clarity to our decision-making. Step 5: Implementing the Selected Alternative After selecting an alternative, you must implement it. This may seem too obvious to even mention, but implementation can sometimes be a challenge, particularly if the decision is going to create conflict or dissatisfaction among some stakeholders. Sometimes we know what we need to do but still try to avoid actually doing it because we know others in the organization will be upset—even if it’s the best solution. Follow-through is a necessity, however, to be effective as a manager. If you are not willing to implement a decision, it’s a good idea to engage in some self-reflection to understand why. If you know that the decision is going to create conflict, try to think about how you’ll address that conflict in a productive way. It’s also possible that we feel that there is no good alternative, or we are feeling pressured to make a decision that we know deep down is not right from an ethical perspective. These can be among the most difficult of decisions. You should always strive to make decisions that you feel good about—which means doing the right thing, even in the face of pressures to do wrong. Step 6: Evaluating the Effectiveness of Your Decision Managers sometimes skip the last step in the decision-making process because evaluating the effectiveness of a decision takes time, and managers, who are generally busy, may have already moved on to other projects. Yet evaluating effectiveness is important. When we fail to evaluate our own performance and the outcomes of our decisions, we cannot learn from the experience in a way that enables us to improve the quality of our future decisions. Attending fully to each step in the decision-making process improves the quality of decision-making and, as we’ve seen, managers can engage in a number of tactics to help them make good decisions. Take a look at the Ethics in Practice box to see an example of how one particular manager puts these techniques into practice to make good decisions. Rob Ault, Project Manager, Bayside Community Church Bradenton, Florida When it comes to decision-making, ethical dilemmas require particular care. Because managers make many decisions, it should not be surprising that some of those decisions will have ethical implications. With multiple stakeholders to consider, sometimes what is best for one group of stakeholders is not what is best for others. I talked to Rob Ault about his experiences with ethical dilemmas over the course of his career. Rob has been in managerial roles for over 25 years, since he was 19 years old. He told me that he had experienced a number of ethical dilemmas in that time. Rob has spent most of his career working for for-profit organizations, and for about half of that time he has worked in a union environment. What he has found most frustrating, regardless of environment, was when it was clear to him what was right, but what was right conflicted with what his boss was telling him to do. This included a situation in which he felt an employee should be fired for misbehavior (but wasn’t), as well as situation in which he was asked to fire someone undeservedly. What we mostly talked about, though, was his process. How did he go about making decisions in these challenging situations? Rob clearly stated that his approach to these situations has changed with experience. What he did early in his career is not necessarily what he would do now. He said that it takes experience and some maturity to recognize that, as a leader, the decisions you make affect other people’s lives. He also explained that a starting point for the decision-making process is always a recognition of the fact that you have been hired to generate a benefit for your company. So a manager’s decisions need to come from the perspective of what is going to be in the best long-term interest of the organization (in addition to what is morally right). This isn’t always easy, because short-term consequences are much easier to observe and predict. I asked Rob who he talked to prior to making decisions in situations with an ethical component. Rob told me that he felt one of the most important things you should do as a leader is to intentionally create and build relationships with people you trust in the organization. That way you have people you know you can talk to when difficult situations come up. He was very clear that you should always talk to your boss, who will tend to have a broader understanding of what is going on in the context of the larger organization. He also told me that he liked to talk to his father, who happened to work in human resource management for a large Fortune 500 organization. His father was always helpful in providing the perspective of how things were likely to play out long-term if one person was allowed to bend the rules. Rob realized eventually that the long-term consequences of this were almost always negative: once one person is allowed to misbehave, others find out about it and realize that they can do the same thing without repercussions. Rob also seeks out the opinions of other individuals in the organization before reaching decisions with an ethical component; he told me that when he worked in a union environment, he tried to make sure he had a good relationship with the union steward, because it was helpful to get the perspective of someone who was committed to the side of the employee. The biggest ethical dilemma Rob faced was one that he actually couldn’t talk to me about. He disagreed with what he was being asked to do, and when it was clear that he had no other choice in the matter, he quit his job rather than do something he felt wasn’t right. He accepted a severance package in exchange for signing a nondisclosure agreement, which is why he can’t share any details . . . but it was clear from our conversation that he feels he made the right choice. That particular ethical dilemma makes it clear how challenging managerial decision-making can sometimes be. Discussion Questions If you were faced with an ethical dilemma, from whom would you seek advice? Describe some decisions that might be good for an organization’s profitability in the short-term, but bad for the organization in the long-term. What factors would you take into consideration if you were thinking about leaving your job rather than do something unethical? Explain what satisficing is and when it may be a good strategy. What are the six steps in the decision-making process? What are the four steps involved in ethical decision-making? How can a manager improve the quality of her individual decision-making? Managers tend to get better at decision-making with time and experience, which helps them build expertise. Heuristics and satisficing can also be useful techniques for making programmed decisions quickly. For nonprogrammed decisions, a manager can improve the quality of her decision-making by utilizing a variety of other techniques. Managers should also be careful to not skip steps in the decision-making process, to involve others in the process at various points, and to be creative in generating alternatives. They should also engage in evidence-based decision-making: doing research and collecting data and information on which to base the decision. Effective managers also think critically about the quality of the evidence that they collect, and they carefully consider long-term outcomes and ethical implications prior to making a decision. Creativity The generation of new or original ideas. Critical thinking A disciplined process of evaluating the quality of information, especially by identifying logical fallacies in arguments. Evidence-based decision-making A process of collecting the best available evidence prior to making a decision. Satisficing Choosing the first acceptable solution to minimize time spent on a decision.", "section": "Improving the Quality of Decision-Making", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Group Decision-Making What are the advantages and disadvantages of group decision-making, and how can a manager improve the quality of group decision-making? Involving more people in the decision-making process can greatly improve the quality of a manager's decisions and outcomes. However, involving more people can also increase conflict and generate other challenges. We turn now to the advantages and disadvantages of group decision-making. Advantages of Group Decisions An advantage to involving groups in decision-making is that you can incorporate different perspectives and ideas. For this advantage to be realized, however, you need a diverse group. In a diverse group, the different group members will each tend to have different preferences, opinions, biases, and stereotypes. Because a variety of viewpoints must be negotiated and worked through, group decision-making creates additional work for a manager, but (provided the group members reflect different perspectives) it also tends to reduce the effects of bias on the outcome. For example, a hiring committee made up of all men might end up hiring a larger proportion of male applicants (simply because they tend to prefer people who are more similar to themselves). But with a hiring committee made up of an equal number of men and women, the bias should be cancelled out, resulting in more applicants being hired based on their qualifications rather than their physical attributes. Having more people involved in decision-making is also beneficial because each individual brings unique information or knowledge to the group, as well as different perspectives on the problem. Additionally, having the participation of multiple people will often lead to more options being generated and to greater intellectual stimulation as group members discuss the available options. Brainstorming is a process of generating as many solutions or options as possible and is a popular technique associated with group decision-making. All of these factors can lead to superior outcomes when groups are involved in decision-making. Furthermore, involving people who will be affected by a decision in the decision-making process will allow those individuals to have a greater understanding of the issues or problems and a greater commitment to the solutions. Disadvantages of Group Decisions Group decision-making is not without challenges. Some groups get bogged down by conflict, while others go to the opposite extreme and push for agreement at the expense of quality discussions. Groupthink occurs when group members choose not to voice their concerns or objections because they would rather keep the peace and not annoy or antagonize others. Sometimes groupthink occurs because the group has a positive team spirit and camaraderie, and individual group members don’t want that to change by introducing conflict. It can also occur because past successes have made the team complacent. Often, one individual in the group has more power or exerts more influence than others and discourages those with differing opinions from speaking up ( suppression of dissent ) to ensure that only their own ideas are implemented. If members of the group are not really contributing their ideas and perspectives, however, then the group is not getting the benefits of group decision-making. How to Form a Quality Group Effective managers will try to ensure quality group decision-making by forming groups with diverse members so that a variety of perspectives will contribute to the process. They will also encourage everyone to speak up and voice their opinions and thoughts prior to the group reaching a decision. Sometimes groups will also assign a member to play the devil’s advocate in order to reduce groupthink. The devil’s advocate intentionally takes on the role of critic. Their job is to point out flawed logic, to challenge the group’s evaluations of various alternatives, and to identify weaknesses in proposed solutions. This pushes the other group members to think more deeply about the advantages and disadvantages of proposed solutions before reaching a decision and implementing it. The Devils Advocate At a meeting of McDonald’s franchise owners, attorney Brian Schnell was placed in the audience as a devil’s advocate and often would strongly disagree with franchisee attorney Bob Zarco that the National Labor Relations Board (NLRB)’s joint-employer ruling on McDonald’s is a boon for franchisees. He would raise his hand often and vehemently, which Zarco had asked him to do before the meeting. In that way, the franchisors’ articulate arguments could be heard by all franchisee leaders in attendance, and rebutted. Credit (Mr. Blue MauMau/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) The methods we’ve just described can all help ensure that groups reach good decisions, but what can a manager do when there is too much conflict within a group? In this situation, managers need to help group members reduce conflict by finding some common ground—areas in which they can agree, such as common interests, values, beliefs, experiences, or goals. Keeping a group focused on a common goal can be a very worthwhile tactic to keep group members working with rather than against one another. summarizes the techniques to improve group decision-making. Summary of Techniques That May Improve Group Decision-Making Type of Decision Technique Benefit Group decisions Have diverse members in the group. Improves quality: generates more options, reduces bias Assign a devil’s advocate. Improves quality: reduces groupthink Encourage everyone to speak up and contribute. Improves quality: generates more options, prevents suppression of dissent Help group members find common ground. Improves quality: reduces personality conflict (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Conclusion Decision-making is a crucial daily activity for managers. Decisions range from small and simple, with straightforward answers, to big and complex, with little clarity about what the best choice will be. Being an effective manager requires learning how to successfully navigate all kinds of decisions. Expertise, which develops gradually through learning and experience, generally improves managerial decision-making, but managers rarely rely solely on their own expertise. They also conduct research and collect information from others; they pay attention to their own biases and to ethical implications; and they think critically about the information that they have received to make decisions that will benefit the organization and its stakeholders. Explain why group decision-making can be more effective than individual decision-making. What are some things that can prevent groups from making good decisions? As a manager, what can you do to enhance the quality of group decision-making? What are the advantages and disadvantages of group decision-making, and how can a manager improve the quality of group decision-making? Groups can make better decisions than individuals because group members can contribute more knowledge and a diversity of perspectives. Groups will tend to generate more options as well, which can lead to better solutions. Also, having people involved in making decisions that will affect them can improve their attitudes about the decision that is made. However, groups sometimes fail to generate added value in the decision-making process as a result of groupthink, conflict, or suppression of dissent. Managers can improve the quality of group decision-making in a number of ways. First, when forming the group, the manager should ensure that the individual group members are diverse in terms of knowledge and perspectives. The manager may also want to assign a devil’s advocate to discourage groupthink. Managers should also encourage all group members to contribute their ideas and opinions, and they should not allow a single voice to dominate. Finally, they should not allow personality conflicts to derail group processes. Chapter Review Questions What are some of the factors that enabled Jen Rubio and Stephanie Korey to make good decisions when they established their luggage company, Away? What are the two systems that the brain uses in decision-making? How are they related to programmed and nonprogrammed decisions? What is a heuristic, and when would it be appropriate to use a heuristic for decision-making? What is confirmation bias? Explain how it can be a barrier to effective decision-making. What is a logical fallacy? What are the two types of conflict? Which one is constructive, and which is destructive? What are the steps in the decision-making process? Which ones do people tend to skip or spend insufficient time on? What can individuals do to improve the quality of their decision-making? What can groups or group leaders do to improve the quality of group decision-making? What are the benefits of decision-making in a group, instead of individually? Management Skills Application Exercises If you wanted to buy a new car, what research would you do first to increase the likelihood of making a good decision? As a manager, do you think you would engage in more research or less research than that prior to making big decisions for the organization? Think about a big decision that you have made. What impact did your emotions have on that decision? Did they help or hinder your decision-making? Would you make the same decision again? If you were faced with an ethical dilemma at work, who would you want to talk to for advice prior to reaching a decision? Which would be better to involve a group with, a programmed or a nonprogrammed decision? Why? If you were manager of a group with a lot of personality conflict, what would you do? Managerial Decision Exercises Imagine that you are a manager and that two of your employees are blaming one another for a recent project not going well. What factors would you consider in deciding whom to believe? Who else would you talk to before making a decision? What would you do to try to reduce the likelihood of this happening again? You have been asked whether your organization should expand from selling its products only in North America to selling its products in Europe as well. What information would you want to collect? Who would you want to discuss the idea with before making a decision? You have a colleague who decided the organization should pursue a new technology. Nine months into the project of transitioning to the new technology, based on new information you are convinced that the new technology is not going to work out as anticipated. In fact, you expect it to be a colossal failure. However, when you try to talk to your colleague about the issue, she won’t listen to your arguments. She is adamant that this new technology is the correct direction for your organization. Why do you think she is so resistant to seeing reason? Given what you learned in this chapter, what could you do to persuade her? Your manager has asked you to take the lead on a new and creative project. She has encouraged you to create your own team (from existing employees) to work with you on the project. What factors would you want to consider in deciding who should join your project team? What would you want to do as the team leader to increase the likelihood that the group will be successful? Identify the logical flaw(s) in this argument: We want to have effective leaders in this organization. Taller individuals tend to be perceived as more leader-like. Men are usually taller than women. So, we should only hire men to be managers in our organization. Critical Thinking Case Vinyl Records Make a Comeback The music industry has seen a series of innovations that have improved audio quality—vinyl records sales were eventually surpassed by compact discs in the 1980s, which were then eclipsed by digital music in the early 2000s. Both of the newer technologies boast superior sound quality to vinyl records. Vinyl should be dead . . . yet it’s not. Some say this is simply a result of nostalgia—people love to harken back to older times. However, some audiophiles say that vinyl records produce a “warm” sound that can’t be reproduced in any other format. In addition, a vinyl record is a tangible product (you can feel it, touch it, and see it when you own the physical record) and is more attractive, from an aesthetic perspective, than a CD. It is also a format that encourages listening to an entire album at once, rather than just listening to individual tracks, which can change the listening experience. Whatever the reasons, vinyl is making an impressive comeback. Sales growth has been in the double digits for the last several years (over 50% in 2015 and again in 2016) and is expected to exceed $5 billion in 2017. Sony, which hasn’t produced a vinyl record since 1989, recently announced that it is back in the vinyl business. One of the biggest challenges to making vinyl records is that most of the presses are 40+ years old. In the record-making process, vinyl bits are heated to 170 degrees, and then a specialized machine exerts 150 tons of pressure to press the vinyl into the shape of the record. About a dozen new vinyl record manufacturers have sprung up in the last decade in the United States. Independent Record Pressing, a company based in New Jersey, began producing vinyl records in 2015 using old, existing presses. Their goal upon starting up was to produce over a million records a year. Even at that level of production, though, demand far outstrips the company’s capacity to produce because of the limited number of presses available. They could run their machines nonstop, 24 hours a day, and not catch up with demand. The big question is what the future holds for this industry. Will this just be a passing fad? Will the vinyl record industry remain a small niche market? Or is this the renaissance, the rebirth of a product that can withstand the test of time and alternative technologies? If it’s a rebirth, then we should see demand continue to grow at its recent rapid pace . . . and if demand remains strong, then investing in new presses may well be worthwhile. If this is just a short-lived nostalgic return to an outdated media, however, then the large capital investment required to purchase new presses will never be recouped. Even with the recent growth, vinyl records still accounted for only 7% of overall music industry sales in 2015. That may be enough to get old presses running again, but so far it hasn’t been enough to promote a lot of investment in new machines. The cost of a new press? Almost half a million dollars. At least one manufacturer is optimistic about the future of vinyl. GZ Media, based in Czechoslovakia, is currently the world’s largest producer of vinyl records. President and owner Zdenek Pelc kept his record factory going during the lean years when vinyl sales bottomed out. He admits that the decision was not wholly logical; he continued in part because of an emotional attachment to the media. After demand for vinyl records practically disappeared, Pelc kept just a few of the presses running to meet the demand that remained. His intention was to be the last remaining manufacturer of vinyl records. Pelc’s emotional attachment to vinyl records seems to have served him well, and it’s a great example of why basing decisions on pure logic doesn’t always lead to the best results. Consumers make purchasing decisions in part based on the emotional appeal of the product, so it shouldn’t be surprising that consumers also feel an emotional attachment to vinyl records, as Pelc did. When demand for vinyl records was low, Pelc stored the company’s presses that were no longer in use so that they could be cannibalized for parts as needed. When sales began to grow again in 2005, he started pulling old machines out of storage and even invested in a few new ones. This has made GZ Media not only the largest vinyl record producer in the world, but also one of the only ones with new factory equipment. GZ Media produces over 20 million vinyl records a year, and Pelc is excited to continue that trend and to remain a major manufacturer in what is currently still considered a niche market. Critical Thinking Questions Why do you think vinyl records are appealing to customers? Do you think the sales growth will continue to be strong for vinyl sales? Why or why not? What research would you want to conduct prior to making a decision to invest in new presses? Sources: Lee Barron, “Back on record – the reasons behind vinyl’s unlikely comeback,” The Conversation , April 17, 2015, https://theconversation.com/back-on-record-the-reasons-behind-vinyls-unlikely-comeback-39964. Hannah Ellis-Peterson, “Record sales: vinyl hits 25-year high,” The Guardian, January 3, 2017, https://www.theguardian.com/music/2017/jan/03/record-sales-vinyl-hits-25-year-high-and-outstrips-streaming. Allan Kozinn, “Weaned on CDs, They’re Reaching for Vinyl,” The New York Times , June 9, 2013. Rick Lyman, “Czech company, pressing hits for years on vinyl, finds it has become one,” The New York Times, August 6, 2015. Alec Macfarlane and Chie Kobayashi, “Vinyl comeback: Sony to produce records again after 28-year break,” CNN Money , June 30, 2017, http://money.cnn.com/2017/06/30/news/sony-music-brings-back-vinyl-records/index.html. Kate Rogers, “Why millennials are buying more vinyl records,” CNBC.com, November 6, 2015. https://www.cnbc.com/2015/11/06/why-millennials-are-buying-more-vinyl-records.html. Robert Tait, “In the groove: Czech firm tops list of world’s vinyl record producers,” The Guardian , August 18, 2016. Brainstorming A process of generating as many ideas or alternatives as possible, often in groups. Devil’s advocate A group member who intentionally takes on the role of being critical of the group’s ideas in order to discourage groupthink and encourage deep thought and discussion about issues prior to making decisions. Groupthink The tendency of a group to reach agreement very quickly and without substantive discussion. Suppression of dissent When a group member exerts his or her power to prevent others from voicing their thoughts or opinions.", "section": "Group Decision-Making", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: mohamed_hassan/ Pixabay/ (CC BY 0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: Define motivation, and distinguish direction and intensity of motivation. Describe a content theory of motivation, and compare and contrast the main content theories of motivation: manifest needs theory, learned needs theory, Maslow’s hierarchy of needs, Alderfer’s ERG theory, Herzberg’s motivator-hygiene theory, and self-determination theory. Describe the process theories of motivation, and compare and contrast the main process theories of motivation: operant conditioning theory, equity theory, goal theory, and expectancy theory. Describe the modern advancements in the study of human motivation. Bridget Anderson Bridget Anderson thought life would be perfect out in the “real world.” After earning her degree in computer science, she landed a well-paying job as a programmer for a large nonprofit organization whose mission she strongly believed in. And—initially—she was happy with her job. Lately however, Bridget gets a sick feeling in her stomach every morning when her alarm goes off. Why this feeling of misery? After all, she’s working in her chosen field in an environment that matches her values. What else could she want? She’s more puzzled than anyone. It’s the end of her second year with the organization, and Bridget apprehensively schedules her annual performance evaluation. She knows she’s a competent programmer, but she also knows that lately she’s been motivated to do only the minimum required to get by. Her heart is just not in her work with this organization. Not exactly how she thought things would turn out, that’s for sure. Bridget’s manager Kyle Jacobs surprises her when he begins the evaluation by inquiring about her professional goals. She admits that she hasn’t thought much about her future. Kyle asks if she’s content in her current position and if she feels that anything is missing. Suddenly, Bridget realizes that she does want more professionally. Question: Are Bridget’s motivational problems intrinsic or extrinsic? Which of her needs are currently not being met? What steps should she and her manager take to improve her motivation and ultimately her performance? Outcome: Once Bridget admits that she’s unhappy with her position as a computer programmer, she’s ready to explore other possibilities. She and Kyle brainstorm for tasks that will motivate her and bring her greater job satisfaction. Bridget tells Kyle that while she enjoys programming, she feels isolated and misses interacting with other groups in the organization. She also realizes that once she had mastered the initial learning curve, she felt bored. Bridget is ready for a challenge. Kyle recommends that Bridget move to an information systems team as their technical representative. The team can use Bridget’s knowledge of programming, and Bridget will be able to collaborate more frequently with others in the organization. Bridget and Kyle set specific goals to satisfy her needs to achieve and to work collaboratively. One of Bridget’s goals is to take graduate classes in management and information systems. She hopes that this will lead to an MBA and, eventually, to a position as a team leader. Suddenly the prospect of going to work doesn’t seem so grim—and lately, Bridget’s been beating her alarm! If you’ve ever worked with a group of people, and we all have, you have no doubt noticed differences in their performance. Researchers have pondered these differences for many years. Indeed, John B. Watson first studied this issue in the early 1900s. Performance is, of course, an extremely important issue to employers because organizations with high-performing employees will almost always be more effective. To better understand why people perform at different levels, researchers consider the major determinants of performance: ability, effort (motivation), accurate role perceptions, and environmental factors (see ). Each performance determinant is important, and a deficit in one can seriously affect the others. People who don’t understand what is expected of them will be constrained by their own inaccurate role perceptions, even if they have strong abilities and motivation and the necessary resources to perform their job. None of the performance determinants can compensate for a deficiency in any of the other determinants. Thus, a manager cannot compensate for an employee’s lack of skills and ability by strengthening their motivation. Determinants of Performance (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license)", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Motivation: Direction and Intensity Define motivation and distinguish direction and intensity of motivation. Ability refers to the knowledge, skills, and receptiveness to learning that a person brings to a task or job. Knowledge is what a person knows. Skill is their capacity to perform some particular activity (like welding or accounting), including knowing what is expected of them (called accurate role perceptions). Receptiveness to learning is a function of how quickly a person acquires new knowledge. Some people have more ability than others, and high-ability people generally perform better than low-ability people (although we will see that this is not always the case). J.E. Hunter & R.E. Hunter. 1984. Validity and utility of alternative predictors of job performance. Psychological Bulletin 96: 72–98. Accurate role perceptions refer to how well an individual understands their organizational role. This includes the goals (outcomes) the person is expected to achieve and the process by which the goals will be achieved. An employee who has accurate role perceptions knows both their expected outcomes and how to go about making those outcomes a reality. Incomplete or inaccurate role perceptions limit employees’ capacity to meet expectations, regardless of their abilities and motivation. The performance environment refers to those factors that impact employees’ performance but are essentially out of their control. Many environmental factors influence performance. Some factors facilitate performance, while others constrain it. A word processor who has to work with a defective personal computer is certainly not going to perform at peak levels, regardless of ability or desire. Students who are working full time and carrying a full load of classes may not do as well on an exam as they would if they could cut back on their work hours, despite the fact that they have high ability and high motivation. Motivation is the fourth major factor that determines whether a person will perform a task well. Motivation is a force within or outside of the body that energizes, directs, and sustains human behavior. Within the body, examples might be needs, personal values, and goals, while an incentive might be seen as a force outside of the body. The word stems from its Latin root movere , which means “to move.” Generally speaking, motivation arises as a consequence of a person’s desire to (1) fulfill unmet needs or (2) resolve conflicting thoughts that produce anxiety (an unpleasant experience). There are many ways in which we describe and categorize human needs, as we will see later in this chapter. Certain needs are fundamental to our existence, like the need for food and water. When we are hungry, we are energized to satisfy that need by securing and ingesting food. Our other needs operate in a similar manner. When a need is unfulfilled, we are motivated to engage in behaviors that will satisfy it. The same is true for situations in which we experience conflicting thoughts. When we find ourselves in situations inconsistent with our beliefs, values, or expectations, we endeavor to eliminate the inconsistency. We either change the situation, or we change our perception of it. In both cases, motivation arises out of our interaction with and perception of a particular situation. We perceive the situation as satisfying our needs, or not. Motivation is thus a result of our interacting with situations to satisfy unmet needs or to resolve cognitive dissonance. Tom Brady At the University of Michigan, Tom Brady was always a backup to high-potential quarterbacks and was a sixth-round draft pick after his college career. He commented, “A lot of people don’t believe in you. It’s obvious by now, six other quarterbacks taken and 198 other picks. And I always thought ‘you know what, once I get my shot, I’m gonna be ready. I’m gonna really take advantage of that.’” Rather than give up, he hired a sports psychologist to help him deal with constant frustrations. Brady would eventually become an elite quarterback and is now considered one of the greatest players ever. “I guess in a sense I’ve always had a chip on my shoulder. If you were the 199th pick, you were the 199th pick for a reason: because someone didn’t think you were good enough.” His passion and motivation helped him achieve that status. (Credit: Brook Ward/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Simply stated, work motivation is the amount of effort a person exerts to achieve a certain level of job performance. Some people try very hard to perform their jobs well. They work long hours, even if it interferes with their family life. Highly motivated people go the “extra mile.” High scorers on an exam make sure they know the examination material to the best of their ability, no matter how much midnight oil they have to burn. Other students who don’t do as well may just want to get by—football games and parties are a lot more fun, after all. Motivation is of great interest to employers: All employers want their people to perform to the best of their abilities. They take great pains to screen applicants to make sure they have the necessary abilities and motivation to perform well. They endeavor to supply all the necessary resources and a good work environment. Yet motivation remains a difficult factor to manage. As a result, it receives the most attention from organizations and researchers alike, who ask the perennial question “What motivates people to perform well?” In this chapter we look at current answers to this question. What work conditions foster motivation? How can theories of motivation help us understand the general principles that guide organizational behavior? Rather than analyze why a particular student studies hard for a test, we’ll look at the underlying principles of our general behavior in a variety of situations (including test taking). We also discuss the major theories of motivation, along with their implications for management and organizational behavior. By the end of this chapter you should have a better understanding of why some people are more motivated than others. Successful employees know what they want to achieve (direction), and they persist until they achieve their goals (intensity). Our discussion thus far implies that motivation is a matter of effort. This is only partially true. Motivation has two major components: direction and intensity. Direction is what a person wants to achieve, what they intend to do. It implies a target that motivated people try to “hit.” That target may be to do well on a test. Or it may be to perform better than anyone else in a work group. Intensity is how hard people try to achieve their targets. Intensity is what we think of as effort. It represents the energy we expend to accomplish something. If our efforts are getting nowhere, will we try different strategies to succeed? (High-intensity-motivated people are persistent!) It is important to distinguish the direction and intensity aspects of motivation. If either is lacking, performance will suffer. A person who knows what they want to accomplish (direction) but doesn’t exert much effort (intensity) will not succeed. (Scoring 100 percent on an exam—your target—won’t happen unless you study!) Conversely, people who don’t have a direction (what they want to accomplish) probably won’t succeed either. (At some point you have to decide on a major if you want to graduate, even if you do have straight As.) Employees’ targets don’t always match with what their employers want. Absenteeism (some employees call this “calling in well”) is a major example. Statistics on the prevalence of this choice are available. “Calling in Well: A Look at leave Time Tracking Trends,” actiTIME website, June 2016, https://www.actitime.com/human-resources/leave-time-tracking-trends.php. Pursuing your favorite hobby (your target) on a workday (your employer’s target) is a conflict in direction; below, we’ll examine some theories about why this conflict occurs. There is another reason why employees’ targets are sometimes contrary to their employers’—sometimes employers do not ensure that employees understand what the employer wants. Employees can have great intensity but poor direction. It is management’s job to provide direction: Should we stress quality as well as quantity? Work independently or as a team? Meet deadlines at the expense of costs? Employees flounder without direction. Clarifying direction results in accurate role perceptions, the behaviors employees think they are expected to perform as members of an organization. Employees with accurate role perceptions understand their purpose in the organization and how the performance of their job duties contributes to organizational objectives. Some motivation theorists assume that employees know the correct direction for their jobs. Others do not. These differences are highlighted in the discussion of motivation theories below. At this point, as we begin our discussion of the various motivation theories, it is reasonable to ask “Why isn’t there just one motivation theory?” The answer is that the different theories are driven by different philosophies of motivation. Some theorists assume that humans are propelled more by needs and instincts than by reasoned actions. Their content motivation theories focus on the content of what motivates people. Other theorists focus on the process by which people are motivated. Process motivation theories address how people become motivated—that is, how people perceive and think about a situation. Content and process theories endeavor to predict motivation in a variety of situations. However, none of these theories can predict what will motivate an individual in a given situation 100 percent of the time. Given the complexity of human behavior, a “grand theory” of motivation will probably never be developed. A second reasonable question at this point is “Which theory is best?” If that question could be easily answered, this chapter would be quite short. The simple answer is that there is no “one best theory.” All have been supported by organizational behavior research. All have strengths and weaknesses. However, understanding something about each theory is a major step toward effective management practices. Explain the two drivers of motivation: direction and intensity. What are the differences between content and process theories of motivation? Will there ever be a grand theory of motivation? Define motivation, and distinguish direction and intensity of motivation. This chapter has covered the major motivation theories in organizational behavior. Motivation theories endeavor to explain how people become motivated. Motivation has two major components: direction and intensity. Direction is what a person is trying to achieve. Intensity is the degree of effort a person expends to achieve the target. All motivation theories address the ways in which people develop direction and intensity. ability The knowledge, skills, and receptiveness to learning that an individual brings to a task or job. content motivation theories Theories that focus on what motivates people. direction What a person is motivated to achieve. intensity (1) The degree to which people try to achieve their targets; (2) the forcefulness that enhances the likelihood that a stimulus will be selected for perceptual processing. motivation A force within or outside of the body that energizes, directs, and sustains human behavior. Within the body, examples might be needs, personal values, and goals, while an incentive might be seen as a force outside of the body. The word stems from its Latin root movere , which means “to move.” performance environment Refers to those factors that impact employees’ performance but are essentially out of their control. process motivation theories Theories that focus on the how and why of motivation. role perceptions The set of behaviors employees think they are expected to perform as members of an organization. work motivation The amount of effort a person exerts to achieve a level of job performance", "section": "Motivation: Direction and Intensity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Content Theories of Motivation Describe a content theory of motivation. The theories presented in this section focus on the importance of human needs. A common thread through all of them is that people have a variety of needs. A need is a human condition that becomes “energized” when people feel deficient in some respect. When we are hungry, for example, our need for food has been energized. Two features of needs are key to understanding motivation. First, when a need has been energized, we are motivated to satisfy it. We strive to make the need disappear. Hedonism, one of the first motivation theories, assumes that people are motivated to satisfy mainly their own needs (seek pleasure, avoid pain). Long since displaced by more refined theories, hedonism clarifies the idea that needs provide direction for motivation. Second, once we have satisfied a need, it ceases to motivate us. When we’ve eaten to satiation, we are no longer motivated to eat. Other needs take over and we endeavor to satisfy them. A manifest need is whatever need is motivating us at a given time. Manifest needs dominate our other needs. Instincts are our natural, fundamental needs, basic to our survival. Our needs for food and water are instinctive. Many needs are learned. We are not born with a high (or low) need for achievement—we learn to need success (or failure). The distinction between instinctive and learned needs sometimes blurs; for example, is our need to socialize with other people instinctive or learned? Manifest Needs Theory One major problem with the need approach to motivation is that we can make up a need for every human behavior. Do we “need” to talk or be silent? The possibilities are endless. In fact, around the 1920s, some 6,000 human needs had been identified by behavioral scientists! Henry A. Murray recognized this problem and condensed the list into a few instinctive and learned needs. H. A. Murray. 1938. Explorations in personality. New York: Oxford University Press. Instincts, which Murray called primary needs , include physiological needs for food, water, sex (procreation), urination, and so on. Learned needs, which Murray called secondary needs , are learned throughout one’s life and are basically psychological in nature. They include such needs as the need for achievement, for love, and for affiliation (see ). Murray also hypothesized that people would differ in the degree to which they felt these needs. His list of secondary needs became a basis for his theory of personality. Sample Items from Murray’s List of Needs Social Motive Brief Definition Source: Adapted from C. S. Hall and G. Lindzey, Theories of Personality. Sample items from Murray’s List of Needs. Copyright 1957 by John Wiley & Sons, New York. Abasement To submit passively to external force. To accept injury, blame, criticism, punishment. To surrender. Achievement To accomplish something difficult. To master, manipulate, or organize physical objects, human beings, or ideas. Affiliation To draw near and enjoyably cooperate or reciprocate with an allied other (another who resembles the subject or who likes the subject). To please and win affection of a coveted object. To adhere and remain loyal to a friend. Aggression To overcome opposition forcefully. To fight. To revenge an injury. To attack, injure, or kill another. To oppose forcefully or punish another. Autonomy To get free, shake off restraint, break out of confinement. Counteraction To master or make up for a failure by restriving. Defendance To defend the self against assault, criticism, and blame. To conceal or justify a misdeed, failure, or humiliation. To vindicate the ego. Deference To admire and support a superior. To praise, honor, or eulogize. Dominance To control one’s human environment. To influence or direct the behavior of others by suggestion, seduction, persuasion, or command. Exhibition To make an impression. To be seen and heard. To excite, amaze, fascinate, entertain, shock, intrigue, amuse, or entice others. Harm avoidance To avoid pain, physical injury, illness, and death. To escape from a dangerous situation. To take precautionary measures. Infavoidance To avoid humiliation. To quit embarrassing situations or to avoid conditions that may lead to belittlement or the scorn or indifference of others. Nurturance To give sympathy and gratify the needs of a helpless object: an infant or any object that is weak, disabled, tired, inexperienced, infirm, defeated, humiliated, lonely, dejected, sick, or mentally confused. To assist an object in danger. To feed, help, support, console, protect, comfort, nurse, heal. Order To put things in order. To achieve cleanliness, arrangement, organization, balance, neatness, tidiness, and precision. Play To act for “fun” without further purpose. To like to laugh and make jokes. To seek enjoyable relaxation from stress. Rejection To separate oneself from a negatively valued object. To exclude, abandon, expel, or remain indifferent to an inferior object. To snub or jilt an object. Sentience To seek and enjoy sensuous impressions. Sex To form and further an erotic relationship. To have sexual intercourse. Succorance To have one’s needs gratified by the sympathetic aid of an allied object. Understanding To ask or answer general questions. To be interested in theory. To speculate, formulate, analyze, and generalize. Murray’s main premise was that people have a variety of needs, but only a few are expressed at a given time. When a person is behaving in a way that satisfies some need, Murray called the need manifest. Manifest needs theory assumes that human behavior is driven by the desire to satisfy needs. Lucretia’s chattiness probably indicates her need for affiliation. This is a manifest need. But what if Lucretia also has a need to dominate others? Could we detect that need from her current behavior? If not, Murray calls this a latent need. A latent need cannot be inferred from a person’s behavior at a given time, yet the person may still possess that need. The person may not have had the opportunity to express the need. Or she may not be in the proper environment to solicit behaviors to satisfy the need. Lucretia’s need to dominate may not be motivating her current behavior because she is with friends instead of coworkers. Manifest needs theory laid the groundwork for later theories, most notably McClelland’s learned needs theory, that have greatly influenced the study of organizational behavior. The major implication for management is that some employee needs are latent. Managers often assume that employees do not have certain needs because the employees never try to satisfy them at work. Such needs may exist (latent needs); the work environment is simply not conducive to their manifestation (manifest needs). A reclusive accountant may not have been given the opportunity to demonstrate their need for achievement because they never received challenging assignments. Learned Needs Theory David C. McClelland and his associates (especially John W. Atkinson) built on the work of Murray for over 50 years. Murray studied many different needs, but very few in any detail. McClelland’s research differs from Murray’s in that McClelland studied three needs in depth: the need for achievement, the need for affiliation, and the need for power (often abbreviated, in turn, as nAch, nAff, and nPow). Representative references include J.W. Atkinson & D.C. McClelland. 1948. The projective expression of needs. II. The effect of different intensities of the hunger drive on thematic apperception. Journal of Experimental Psychology 38:643–658; D.C. McClelland, J.W. Atkinson, R.A. Clark, & E.L. Lowell. 1953. The achievement motive. New York: Appleton-Century-Crofts; R.C. DeCharms. 1957. Affiliation motivation and productivity in small groups. Journal of Abnormal Psychology 55:222– 276; D.C. McClelland. 1961. The achieving society. Princeton, NJ: Van Nostrand; and D.C. McClelland. 1975. Power: The inner experience. New York: Irvington. McClelland believes that these three needs are learned, primarily in childhood. But he also believes that each need can be taught, especially nAch. McClelland’s research is important because much of current thinking about organizational behavior is based on it. Need for Achievement The need for achievement (nAch) is how much people are motivated to excel at the tasks they are performing, especially tasks that are difficult. Of the three needs studied by McClelland, nAch has the greatest impact. The need for achievement varies in intensity across individuals. This makes nAch a personality trait as well as a statement about motivation. When nAch is being expressed, making it a manifest need, people try hard to succeed at whatever task they’re doing. We say these people have a high achievement motive. A motive is a source of motivation; it is the need that a person is attempting to satisfy. Achievement needs become manifest when individuals experience certain types of situations. To better understand the nAch motive, it’s helpful to describe high-nAch people. You probably know a few of them. They’re constantly trying to accomplish something. One of your authors has a father-in-law who would much rather spend his weekends digging holes (for various home projects) than going fishing. Why? Because when he digs a hole, he gets results. In contrast, he can exert a lot of effort and still not catch a fish. A lot of fishing, no fish, and no results equal failure! McClelland describes three major characteristics of high-nAch people: They feel personally responsible for completing whatever tasks they are assigned. They accept credit for success and blame for failure. They like situations where the probability of success is moderate. High-nAch people are not motivated by tasks that are too easy or extremely difficult. Instead, they prefer situations where the outcome is uncertain, but in which they believe they can succeed if they exert enough effort. They avoid both simple and impossible situations. They have very strong desires for feedback about how well they are doing. They actively seek out performance feedback. It doesn’t matter whether the information implies success or failure. They want to know whether they have achieved or not. They constantly ask how they are doing, sometimes to the point of being a nuisance. Why is nAch important to organizational behavior? The answer is, the success of many organizations is dependent on the nAch levels of their employees. In fact, McClelland argued that the success of entire societies is dependent on its achievement needs. This is especially true for jobs that require self-motivation and managing others. Employees who continuously have to be told how to do their jobs require an overly large management team, and too many layers of management spell trouble in the current marketplace. Today’s flexible, cost-conscious organizations have no room for top-heavy structures; their high-nAch employees perform their jobs well with minimal supervision. Many organizations manage the achievement needs of their employees poorly. A common perception about people who perform unskilled jobs is that they are unmotivated and content doing what they are doing. But, if they have achievement needs, the job itself creates little motivation to perform. It is too easy. There are not enough workers who feel personal satisfaction for having the cleanest floors in a building. Designing jobs that are neither too challenging nor too boring is key to managing motivation. Job enrichment is one effective strategy; this frequently entails training and rotating employees through different jobs, or adding new challenges. New York Metro workers carrying a sign The New York City Metropolitan Transit Authority undertook a new approach to how they perform critical inspection and maintenance of subway components that are necessary to providing reliable service. Rather than schedule these inspections during regular hours, they consulted with the maintenance workers, who suggested doing the inspections while sections of the subway were closed to trains for seven consecutive hours. This process was adopted and provided a safer and more efficient way to maintain and clean New York City's sprawling subway. With no trains running, MTA employees are able to inspect signals, replace rails and crossties, scrape track floors, clean stations, and paint areas that are not reachable during normal train operation. Workers also took the opportunity to clean lighting fixtures, change bulbs, and repair platform edges while performing high-intensity station cleaning. (Credit: Patrick Cashin/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Need for Affiliation This need is the second of McClelland’s learned needs. The need for affiliation (nAff) reflects a desire to establish and maintain warm and friendly relationships with other people. As with nAch, nAff varies in intensity across individuals. As you would expect, high-nAff people are very sociable. They’re more likely to go bowling with friends after work than to go home and watch television. Other people have lower affiliation needs. This doesn’t mean that they avoid other people, or that they dislike others. They simply don’t exert as much effort in this area as high-nAff people do. The nAff has important implications for organizational behavior. High-nAff people like to be around other people, including other people at work. As a result, they perform better in jobs that require teamwork. Maintaining good relationships with their coworkers is important to them, so they go to great lengths to make the work group succeed because they fear rejection. So, high-nAff employees will be especially motivated to perform well if others depend on them. In contrast, if high-nAff people perform jobs in isolation from other people, they will be less motivated to perform well. Performing well on this job won’t satisfy their need to be around other people. Effective managers carefully assess the degree to which people have high or low nAff. Employees high in nAff should be placed in jobs that require or allow interactions with other employees. Jobs that are best performed alone are more appropriate for low-nAff employees, who are less likely to be frustrated. Need for Power The third of McClelland’s learned needs, the need for power (nPow) , is the need to control things, especially other people. It reflects a motivation to influence and be responsible for other people. An employee who is often talkative, gives orders, and argues a lot is motivated by the need for power over others. Employees with high nPow can be beneficial to organizations. High-nPow people do have effective employee behaviors, but at times they’re disruptive. A high-nPow person may try to convince others to do things that are detrimental to the organization. So, when is this need good, and when is it bad? Again, there are no easy answers. McClelland calls this the “two faces of power.” D. C. McClelland. 1970. The two faces of power. Journal of International Affairs 24:29–47. A personal power seeker endeavors to control others mostly for the sake of dominating them. They want others to respond to their wishes whether or not it is good for the organization. They “build empires,” and they protect them. McClelland’s other power seeker is the social power seeker. A high social power seeker satisfies needs for power by influencing others, like the personal power seeker. They differ in that they feel best when they have influenced a work group to achieve the group’s goals, and not some personal agenda. High social power seekers are concerned with goals that a work group has set for itself, and they are motivated to influence others to achieve the goal. This need is oriented toward fulfilling responsibilities to the employer, not to the self. McClelland has argued that the high need for social power is the most important motivator for successful managers. Successful managers tend to be high in this type of nPow. High need for achievement can also be important, but it sometimes results in too much concern for personal success and not enough for the employer’s success. The need for affiliation contributes to managerial success only in those situations where the maintenance of warm group relations is as important as getting others to work toward group goals. The implication of McClelland’s research is that organizations should try to place people with high needs for social power in managerial jobs. It is critical, however, that those managerial jobs allow the employee to satisfy the nPow through social power acquisition. Otherwise, a manager high in nPow may satisfy this need through acquisition of personal power, to the detriment of the organization. Corporate Social Responsibility as a Motivating Force Whatever their perspective, most people have a cause that they are passionate about. Bitcoin or net neutrality, sea levels or factory farming—social causes bind us to a larger context or assume a higher purpose for living better. So what motivates employees to give their all, work creatively, and be fully engaged? According to CB Bhattacharya, the Pietro Ferrero Chair in Sustainability at ESMT European School of Management and Technology in Berlin, Germany, employment engagement, or how positive employees feel about their current job, was at an all-time low globally in 2016: 13 percent. But not all companies battle such low engagement rates. Unilever employees more than 170,000 workers globally and has an employ engagement level around 80 percent. How? Bhattacharya credits the success of Unilever, and other companies with similar engagement levels, to an emphasis on a “sustainable business model.” He outlines eight steps that companies take to move sustainability and social responsibility from buzzwords to a company mission capable of motivating employees (Knowledge @ Wharton 2016). According to Bhattacharya, a company needs to first define what it does and its long-term purpose, and then reconcile its sustainability goals with its economic goals. With its purpose and goals defined, it can then educate the workforce on sustainable methods to create knowledge and competence. Champions for the effort must be found throughout the organization, not just at the top. Competition should be encouraged among employees to find and embrace new goals. Sustainability should be visible both within and outside the company. Sustainability should be tied to a higher purpose and foster a sense of unity not simply among employees, but even with competition at a societal level (Knowledge @ Wharton 2016). Other companies have made social responsibility an everyday part of what they do. Launched in 2013, Bombas is the brain child of Randy Goldberg and David Heath. Goldberg and Heath discovered that socks are the most-requested clothing at homeless shelters. In response, the two entrepreneurs launched a line of socks that not only “reinvents” the sock (they claim), but also helps those in need. For each pair of socks purchased, the company donates a pair of socks to someone in need (Mulvey 2017). According to the company website, “Bombas exists to help solve this problem, to support the homeless community, and to bring awareness to an under-publicized problem in the United States” (n.p.). Although the New York–based company is still growing, as of October 2017 Bombas had donated more than four million pairs of socks (Bombas 2017). In 2016, the Royal Bank of Scotland (RBS) launched a pilot program called Jump in which employees participated in challenges on ways to save water and electricity, as well as other sustainability issues. At the end of the pilot, 95 percent of the employees reported that they felt the program had contributed to employee engagement, team building, and environmental stability. Given the success of the program, in 2017 it was expanded to all RBS sites and a smartphone app was added to help employees participate in the challenges (Barton 2017). Placing a company in a larger context and adding a second, higher purpose than the established company goals motivates employees to police the company itself to be a better global citizen. Companies benefit from reduced waste and increased employee engagement. Many companies are successfully motivating their staff, and working toward more sustainable practices, while improving lives directly. Sources: Barton, Tynan. 2017. “RBS boosts employee motivation and engagement through its CSR approach.” employee benefits. https://www.employeebenefits.co.uk/issues/april-2017/rbs-boosts-employee-motivation-engagement-csr-approach/ Bombas. 2017. “Giving Back.” https://bombas.com/pages/giving-back Knowledge @ Wharton. 2016. “How Companies Can Tap Sustainability to Motivate Staff.” http://knowledge.wharton.upenn.edu/article/how-companies-tap-sustainability-to-motivate-staff/ Mulvey, Kelsey. 2017. “This company spent two years perfecting gym socks, and it paid off.” Business Insider. http://www.businessinsider.com/bombas-athletic-sock-review-2017-1 Do you think it is a social responsibility to promote sustainable practices? Why or why not? Do you think most companies’ CSR programs are essentially PR gimmicks? Why or why not? Give examples. Maslow’s Hierarchy of Needs Any discussion of needs that motivate performance would be incomplete without considering Abraham Maslow. A.H. Maslow. 1943. A theory of human motivation. Psychological Bulletin 50:370–396; A.H. Maslow. 1954. Motivation and personality. New York: Harper & Row; A. H. Maslow. 1965. Eupsychian management. Homewood, IL: Irwin. Thousands of managers in the 1960s were exposed to Maslow’s theory through the popular writings of Douglas McGregor. D. McGregor. 1960. The human side of enterprise. New York: McGraw-Hill; D. McGregor. 1967. The professional manager. New York: McGraw-Hill. Today, many of them still talk about employee motivation in terms of Maslow’s theory. Maslow was a psychologist who, based on his early research with primates (monkeys), observations of patients, and discussions with employees in organizations, theorized that human needs are arranged hierarchically. That is, before one type of need can manifest itself, other needs must be satisfied. For example, our need for water takes precedence over our need for social interaction (this is also called prepotency ). We will always satisfy our need for water before we satisfy our social needs; water needs have prepotency over social needs. Maslow’s theory differs from others that preceded it because of this hierarchical, prepotency concept. Maslow went on to propose five basic types of human needs. This is in contrast to the thousands of needs that earlier researchers had identified, and also fewer than Murray identified in his theory. Maslow condensed human needs into a manageable set. Those five human needs, in the order of prepotency in which they direct human behavior, are: Physiological and survival needs. These are the most basic of human needs, and include the needs for water, food, sex, sleep, activity, stimulation, and oxygen. Safety and security needs. These needs invoke behaviors that assure freedom from danger. This set of needs involves meeting threats to our existence, including extremes in environmental conditions (heat, dust, and so on), assault from other humans, tyranny, and murder. In other words, satisfaction of these needs prevents fear and anxiety while adding stability and predictability to life. Social needs. These needs reflect human desires to be the target of affection and love from others. They are especially satisfied by the presence of spouses, children, parents, friends, relatives, and others to whom we feel close. Feelings of loneliness and rejection are symptoms that this need has not been satisfied. Ego and esteem. Esteem needs go beyond social needs. They reflect our need to be respected by others, and to have esteem for ourselves. It is one thing to be liked by others. It is another thing to be respected for our talents and abilities. Ego and esteem needs have internal (self) and external (others) focuses. An internal focus includes desires for achievement, strength, competence, confidence, and independence. An external focus includes desires to have prestige, recognition, appreciation, attention, and respect from others. Satisfaction of external esteem needs can lead to satisfaction of internal esteem needs. Self-actualization. Self-actualization needs are the most difficult to describe. Unlike the other needs, the need for self-actualization is never completely satisfied. Self-actualization involves a desire for self-fulfillment, “to become more and more what one is, to become everything that one is capable of becoming.” Maslow, 1943, 382. Because people are so different in their strengths and weaknesses, in capacities and limitations, the meaning of self-actualization varies greatly. Satisfying self-actualization needs means developing all of our special abilities to their fullest degree. Seattle protester with sign (Credit: Adrenalin Tim /flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) A protester at an anti-war demonstration in Seattle held up this sign. Where would you place that on Maslow’s hierarchy of needs? illustrates Maslow’s proposed hierarchy of needs. According to his theory, people first direct their attention to satisfying their lower-order needs. Those are the needs at the bottom of the pyramid (physiological, safety, and security). Once those needs have been satisfied, the next level, social needs, become energized. Once satisfied, we focus on our ego and esteem needs. Maslow believed that most people become fixated at this level. That is, most people spend much of their lives developing self-esteem and the esteem of others. But, once those esteem needs are satisfied, Maslow predicted that self-actualization needs would dominate. There are no higher levels in the pyramid, because self-actualization needs can never be fully satisfied. They represent a continuing process of self-development and self-improvement that, once satisfied on one dimension (painting), create motivation to continue on other dimensions (sculpting). One wonders if athletes like Tim Tebow are self-actualizing when they participate in multiple sporting endeavors at the professional level. Maslow’s Hierarchy of Needs Source: Based on A. H. Maslow. 1943. A theory of human motivation. Psychological Bulletin 50:370–396. An overriding principle in this theory is that a person’s attention (direction) and energy (intensity) will focus on satisfying the lowest-level need that is not currently satisfied. Needs can also be satisfied at some point but become active (dissatisfied) again. Needs must be “maintained” (we must continue to eat occasionally). According to Maslow, when lower-level needs are reactivated, we once again concentrate on that need. That is, we lose interest in the higher-level needs when lower-order needs are energized. The implications of Maslow’s theory for organizational behavior are as much conceptual as they are practical. The theory posits that to maximize employee motivation, employers must try to guide workers to the upper parts of the hierarchy. That means that the employer should help employees satisfy lower-order needs like safety and security and social needs. Once satisfied, employees will be motivated to build esteem and respect through their work achievements. shows how Maslow’s theory relates to factors that organizations can influence. For example, by providing adequate pay, safe working conditions, and cohesive work groups, employers help employees satisfy their lower-order needs. Once satisfied, challenging jobs, additional responsibilities, and prestigious job titles can help employees satisfy higher-order esteem needs. Maslow’s theory is still popular among practicing managers. Organizational behavior researchers, however, are not as enamored with it because research results don’t support Maslow’s hierarchical notion. Apparently, people don’t go through the five levels in a fixed fashion. On the other hand, there is some evidence that people satisfy the lower-order needs before they attempt to satisfy higher-order needs. Refinements of Maslow’s theory in recent years reflect this more limited hierarchy. C.P. Alderfer. 1972. Existence, relatedness, and growth: Human needs in organizational settings. New York: Free Press. The self-assessment below will allow you to evaluate the strength of your five needs. Alderfer’s ERG Theory Clayton Alderfer observed that very few attempts had been made to test Maslow’s full theory. Further, the evidence accumulated provided only partial support. During the process of refining and extending Maslow’s theory, Alderfer provided another need-based theory and a somewhat more useful perspective on motivation. D.T. Hall & K.E. Nougaim. 1968. An examination of Maslow’s need hierarchy in an organizational setting. Organizational Behavior and Human Performance 3:12–35; E.E. Lawler, III & J.L. Suttle. 1972. A causal correlational test of the need hierarchy concept. Organizational Behavior and Human Performance 7:265–287; M.A. Wahba & L.G. Bridwell. 1973. Maslow reconsidered: A review of research on the need hierarchy theory. Proceedings of the thirty-third annual meeting of the Academy of Management, 514–520. Alderfer’s ERG theory compresses Maslow’s five need categories into three: existence, relatedness, and growth. C.P. Alderfer. 1972. Existence, relatedness, and growth: Human needs and organizational settings. New York: Free Press. In addition, ERG theory details the dynamics of an individual’s movement between the need categories in a somewhat more detailed fashion than typically characterizes interpretations of Maslow’s work. As shown in , the ERG model addresses the same needs as those identified in Maslow’s work: Alderfer’s ERG Theory (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Existence needs include physiological and material safety needs. These needs are satisfied by material conditions and not through interpersonal relations or personal involvement in the work setting. Relatedness needs include all of Maslow’s social needs, plus social safety and social esteem needs. These needs are satisfied through the exchange of thoughts and feelings with other people. Growth needs include self-esteem and self-actualization needs. These needs tend to be satisfied through one’s full involvement in work and the work setting. identifies a number of ways in which organizations can help their members satisfy these three needs. Satisfying Existence, Relatedness, and Growth Needs (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Four components—satisfaction progression, frustration, frustration regression, and aspiration—are key to understanding Alderfer’s ERG theory. The first of these, satisfaction progression, is in basic agreement with Maslow’s process of moving through the needs. As we increasingly satisfy our existence needs, we direct energy toward relatedness needs. As these needs are satisfied, our growth needs become more active. The second component, frustration, occurs when we attempt but fail to satisfy a particular need. The resulting frustration may make satisfying the unmet need even more important to us—unless we repeatedly fail to satisfy that need. In this case, Alderfer’s third component, frustration regression, can cause us to shift our attention to a previously satisfied, more concrete, and verifiable need. Lastly, the aspiration component of the ERG model notes that, by its very nature, growth is intrinsically satisfying. The more we grow, the more we want to grow. Therefore, the more we satisfy our growth need, the more important it becomes and the more strongly we are motivated to satisfy it. Jamie Dimon Jamie Dimon, CEO at JP Morgan Chase, is reported to make $27 million dollars per year, and as CEO has an interesting and intrinsically rewarding job. Starting tellers at a Chase Bank make a reported $36,100 per year and are in a position that has repeated tasks and may not be the most rewarding from a motivational point of view. How does this pay structure relate to self-determination theory (SDT)? (Credit: Stefan Chow/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Alderfer’s model is potentially more useful than Maslow’s in that it doesn’t create false motivational categories. For example, it is difficult for researchers to ascertain when interaction with others satisfies our need for acceptance and when it satisfies our need for recognition. ERG also focuses attention explicitly on movement through the set of needs in both directions. Further, evidence in support of the three need categories and their order tends to be stronger than evidence for Maslow’s five need categories and their relative order. Herzberg’s Motivator-Hygiene Theory Clearly one of the most influential motivation theories throughout the 1950s and 1960s was Frederick Herzberg’s motivator-hygiene theory. Note that Herzberg’s theory has often been labeled the “two-factor theory” because it focuses on two continua. This name, however, implies that only two factors are involved, which is not correct. Herzberg prefers not to use the term “two-factor theory” because his two sets of needs identify a much larger number of needs. This theory is a further refinement of Maslow’s theory. Herzberg argued that there are two sets of needs, instead of the five sets theorized by Maslow. He called the first set “motivators” (or growth needs). Motivators , which relate to the jobs we perform and our ability to feel a sense of achievement as a result of performing them, are rooted in our need to experience growth and self-actualization. The second set of needs he termed “hygienes.” Hygienes relate to the work environment and are based in the basic human need to “avoid pain.” According to Herzberg, growth needs motivate us to perform well and, when these needs are met, lead to the experience of satisfaction. Hygiene needs, on the other hand, must be met to avoid dissatisfaction (but do not necessarily provide satisfaction or motivation). F. Herzberg, B. Mausner, & B. Snyderman. 1959. The motivation to work. New York: Wiley; F. Herzberg. 1966. Work and the nature of man. New York: Crowell; F. Herzberg. 1968. One more time: How do you motivate employees? Harvard Business Review 46:54–62. Hygiene factors are not directly related to the work itself (job content). Rather, hygienes refer to job context factors (pay, working conditions, supervision, and security). Herzberg also refers to these factors as “dissatisfiers” because they are frequently associated with dissatisfied employees. These factors are so frequently associated with dissatisfaction that Herzberg claims they never really provide satisfaction. When they’re present in sufficient quantities, we avoid dissatisfaction, but they do not contribute to satisfaction. Furthermore, since meeting these needs does not provide satisfaction, Herzberg concludes that they do not motivate workers. Motivator factors involve our long-term need to pursue psychological growth (much like Maslow’s esteem and self-actualization needs). Motivators relate to job content. Job content is what we actually do when we perform our job duties. Herzberg considered job duties that lead to feelings of achievement and recognition to be motivators. He refers to these factors as “satisfiers” to reflect their ability to provide satisfying experiences. When these needs are met, we experience satisfaction. Because meeting these needs provides satisfaction, they motivate workers. More specifically, Herzberg believes these motivators lead to high performance (achievement), and the high performance itself leads to satisfaction. The unique feature of Herzberg’s theory is that job conditions that prevent dissatisfaction do not cause satisfaction. Satisfaction and dissatisfaction are on different “scales” in his view. Hygienes can cause dissatisfaction if they are not present in sufficient levels. Thus, an employee can be dissatisfied with low pay. But paying him more will not cause long-term satisfaction unless motivators are present. Good pay by itself will only make the employee neutral toward work; to attain satisfaction, employees need challenging job duties that result in a sense of achievement. Employees can be dissatisfied, neutral, or satisfied with their jobs, depending on their levels of hygienes and motivators. Herzberg’s theory even allows for the possibility that an employee can be satisfied and dissatisfied at the same time—the “I love my job but I hate the pay” situation! Herzberg’s theory has made lasting contributions to organizational research and managerial practice. Researchers have used it to identify the wide range of factors that influence worker reactions. Previously, most organizations attended primarily to hygiene factors. Because of Herzberg’s work, organizations today realize the potential of motivators. Job enrichment programs are among the many direct results of his research. Herzberg’s work suggests a two-stage process for managing employee motivation and satisfaction. First, managers should address the hygiene factors. Intense forms of dissatisfaction distract employees from important work-related activities and tend to be demotivating. R.B. Dunham, J.L. Pierce, & J.W. Newstrom. 1983. Job context and job content: A conceptual perspective. Journal of Management 9:187–202. Thus, managers should make sure that such basic needs as adequate pay, safe and clean working conditions, and opportunities for social interaction are met. They should then address the much more powerful motivator needs, in which workers experience recognition, responsibility, achievement, and growth. If motivator needs are ignored, neither long-term satisfaction nor high motivation is likely. When motivator needs are met, however, employees feel satisfied and are motivated to perform well. Self-Determination Theory One major implication of Herzberg’s motivator-hygiene theory is the somewhat counterintuitive idea that managers should focus more on motivators than on hygienes. (After all, doesn’t everyone want to be paid well? Organizations have held this out as a chief motivator for decades!) Why might concentrating on motivators give better results? To answer this question, we must examine types of motivation. Organizational behavior researchers often classify motivation in terms of what stimulates it. In the case of extrinsic motivation , we endeavor to acquire something that satisfies a lower-order need. Jobs that pay well and that are performed in safe, clean working conditions with adequate supervision and resources directly or indirectly satisfy these lower-order needs. These “outside the person” factors are extrinsic rewards . Factors “inside” the person that cause people to perform tasks, intrinsic motivation , arise out of performing a task in and of itself, because it is interesting or “fun” to do. The task is enjoyable, so we continue to do it even in the absence of extrinsic rewards. That is, we are motivated by intrinsic rewards, rewards that we more or less give ourselves. Intrinsic rewards satisfy higher-order needs like relatedness and growth in ERG theory. When we sense that we are valuable contributors, are achieving something important, or are getting better at some skill, we like this feeling and strive to maintain it. Self-determination theory (SDT) seeks to explain not only what causes motivation, but also how extrinsic rewards affect intrinsic motivation. R.M. Ryan & E.L. Deci. 2000. Self-determination theory and the facilitation of intrinsic motivation, social development, and well-being. American Psychologist 55:68–78. In SDT, extrinsic motivation refers to the performance of an activity in order to attain some valued outcome, while intrinsic motivation refers to performing an activity for the inherent satisfaction of the activity itself. SDT specifies when an activity will be intrinsically motivating and when it will not. Considerable numbers of studies have demonstrated that tasks are intrinsically motivating when they satisfy at least one of three higher-order needs: competence, autonomy, and relatedness. These precepts from SDT are entirely consistent with earlier discussions of theories by McClelland, Maslow, Alderfer, and Herzberg. SDT takes the concepts of extrinsic rewards and intrinsic motivation further than the other need theories. SDT researchers have consistently found that as the level of extrinsic rewards increases, the amount of intrinsic motivation decreases. That is, SDT posits that extrinsic rewards not only do not provide intrinsic motivation, they diminish it. Think of this in terms of hobbies. Some people like to knit, others like to carve wood. They do it because it is intrinsically motivating; the hobby satisfies needs for competence, autonomy, and relatedness. But what happens if these hobbyists start getting paid well for their sweaters and carvings? Over time the hobby becomes less fun and is done in order to receive extrinsic rewards (money). Extrinsic motivation increases as intrinsic motivation decreases! When extrinsic rewards are present, people do not feel like what they do builds competence, is self-determined, or enhances relationships with others. SDT theory has interesting implications for the management of organizational behavior. Some jobs are by their very nature uninteresting and unlikely to be made interesting. Automation has eliminated many such jobs, but they are still numerous. SDT would suggest that the primary way to motivate high performance for such jobs is to make performance contingent on extrinsic rewards. Relatively high pay is necessary to sustain performance on certain low-skill jobs. On the other hand, SDT would suggest that to enhance intrinsic motivation on jobs that are interesting, don’t focus only on increasing extrinsic rewards (like large pay bonuses). Instead, create even more opportunities for employees to satisfy their needs for competence, autonomy, and relatedness. That means giving them opportunities to learn new skills, to perform their jobs without interference, and to develop meaningful relationships with other customers and employees in other departments. Such actions enhance intrinsic rewards. You may have noticed that content theories are somewhat quiet about what determines the intensity of motivation. For example, some people steal to satisfy their lower-order needs (they have high intensity). But most of us don’t steal. Why is this? Process theories of motivation attempt to explain this aspect of motivation by focusing on the intensity of motivation as well as its direction. According to self-determination theory, skilled workers who are given a chance to hone their skills and the freedom to practice their craft will be intrinsically motivated. Understand the content theories of motivation. Understand the contributions that Murray, McClelland, Maslow, Alderfer, and Herzberg made toward an understanding of human motivation. Describe a content theory of motivation, and compare and contrast the main content theories of motivation: manifest needs theory, learned needs theory, Maslow’s hierarchy of needs, Alderfer’s ERG theory, Herzberg’s motivator-hygiene theory, and self-determination theory. Motivation theories are classified as either content or process theories. Content theories focus on what motivates behavior. The basic premise of content theories is that humans have needs. When these needs are not satisfied, humans are motivated to satisfy the need. The need provides direction for motivation. Murray’s manifest needs theory, McClelland’s learned needs theory, Maslow’s hierarchy of needs, and Herzberg’s motivator-hygiene theory are all content theories. Each has something to say about the needs that motivate humans in the workplace. ERG theory Compresses Maslow’s five need categories into three: existence, relatedness, and growth. extrinsic motivation Occurs when a person performs a given behavior to acquire something that will satisfy a lower-order need. hedonism Assumes that people are motivated to satisfy mainly their own needs (seek pleasure, avoid pain). hygienes Factors in the work environment that are based on the basic human need to “avoid pain.” instincts Our natural, fundamental needs, basic to our survival. intrinsic motivation Arises out of performing a behavior in and of itself, because it is interesting or “fun” to do. latent needs Cannot be inferred from a person’s behavior at a given time, yet the person may still possess those needs. manifest needs Are needs motivating a person at a given time. manifest needs theory Assumes that human behavior is driven by the desire to satisfy needs. motivators Relate to the jobs that people perform and people’s ability to feel a sense of achievement as a result of performing them. motive A source of motivation; the need that a person is attempting to satisfy. need for achievement (nAch) The need to excel at tasks, especially tasks that are difficult. need for affiliation (nAff) The need to establish and maintain warm and friendly relationships with other people. need for power (nPow) The need to control things, especially other people; reflects a motivation to influence and be responsible for other people. need A human condition that becomes energized when people feel deficient in some respect. primary needs Are instinctual in nature and include physiological needs for food, water, and sex (procreation). secondary needs Are learned throughout one’s life span and are psychological in nature. self-determination theory (SDT) Seeks to explain not only what causes motivation, but also the effects of extrinsic rewards on intrinsic motivation.", "section": "Content Theories of Motivation", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Process Theories of Motivation Describe the process theories of motivation, and compare and contrast the main process theories of motivation: operant conditioning theory, equity theory, goal theory, and expectancy theory. Process theories of motivation try to explain why behaviors are initiated. These theories focus on the mechanism by which we choose a target, and the effort that we exert to “hit” the target. There are four major process theories: (1) operant conditioning, (2) equity, (3) goal, and (4) expectancy. Operant Conditioning Theory Operant conditioning theory is the simplest of the motivation theories. It basically states that people will do those things for which they are rewarded and will avoid doing things for which they are punished. This premise is sometimes called the “law of effect.” However, if this were the sum total of conditioning theory, we would not be discussing it here. Operant conditioning theory does offer greater insights than “reward what you want and punish what you don’t,” and knowledge of its principles can lead to effective management practices. Operant conditioning focuses on the learning of voluntary behaviors. B.F. Skinner. 1953. Science and human behavior. New York: Free Press; B.F. Skinner. 1969. Contingencies of reinforcement. East Norwalk, CT: Appleton Century-Crofts; B.F. Skinner. 1971. Beyond freedom and dignity. New York: Bantam Books. The term operant conditioning indicates that learning results from our “operating on” the environment. After we “operate on the environment” (that is, behave in a certain fashion), consequences result. These consequences determine the likelihood of similar behavior in the future. Learning occurs because we do something to the environment. The environment then reacts to our action, and our subsequent behavior is influenced by this reaction. The Basic Operant Model According to operant conditioning theory , we learn to behave in a particular fashion because of consequences that resulted from our past behaviors. Ibid. The learning process involves three distinct steps (see ). The first step involves a stimulus (S). The stimulus is any situation or event we perceive that we then respond to. A homework assignment is a stimulus. The second step involves a response (R), that is, any behavior or action we take in reaction to the stimulus. Staying up late to get your homework assignment in on time is a response. (We use the words response and behavior interchangeably here.) Finally, a consequence (C) is any event that follows our response and that makes the response more or less likely to occur in the future. If Colleen Sullivan receives praise from her superior for working hard, and if getting that praise is a pleasurable event, then it is likely that Colleen will work hard again in the future. If, on the other hand, the superior ignores or criticizes Colleen’s response (working hard), this consequence is likely to make Colleen avoid working hard in the future. It is the experienced consequence (positive or negative) that influences whether a response will be repeated the next time the stimulus is presented. Process Theories of Motivation General Operant Model: S → R → C Ways to Strengthen the S → R Link 1. S → R → C+ (Positive Reinforcement) 2. S → R → C– (Negative Reinforcement) 3. S → R → (no C–) (Avoidance Learning) Ways to Weaken the S → R Link 1. S → R → (no C) (Nonreinforcement) 2. S → R → C– (Punishment) (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Reinforcement occurs when a consequence makes it more likely the response/behavior will be repeated in the future. In the previous example, praise from Colleen’s superior is a reinforcer. Extinction occurs when a consequence makes it less likely the response/behavior will be repeated in the future. Criticism from Colleen’s supervisor could cause her to stop working hard on any assignment. There are three ways to make a response more likely to recur: positive reinforcement, negative reinforcement, and avoidance learning. In addition, there are two ways to make the response less likely to recur: nonreinforcement and punishment. Making a Response More Likely According to reinforcement theorists, managers can encourage employees to repeat a behavior if they provide a desirable consequence, or reward, after the behavior is performed. A positive reinforcement is a desirable consequence that satisfies an active need or that removes a barrier to need satisfaction. It can be as simple as a kind word or as major as a promotion. Companies that provide “dinners for two” as awards to those employees who go the extra mile are utilizing positive reinforcement. It is important to note that there are wide variations in what people consider to be a positive reinforcer. Praise from a supervisor may be a powerful reinforcer for some workers (like high-nAch individuals) but not others. Another technique for making a desired response more likely to be repeated is known as negative reinforcement . When a behavior causes something undesirable to be taken away, the behavior is more likely to be repeated in the future. Managers use negative reinforcement when they remove something unpleasant from an employee’s work environment in the hope that this will encourage the desired behavior. Ted doesn’t like being continually reminded by Philip to work faster (Ted thinks Philip is nagging him), so he works faster at stocking shelves to avoid being criticized. Philip’s reminders are a negative reinforcement for Ted. Approach using negative reinforcement with extreme caution. Negative reinforcement is often confused with punishment. Punishment, unlike reinforcement (negative or positive), is intended to make a particular behavior go away (not be repeated). Negative reinforcement, like positive reinforcement, is intended to make a behavior more likely to be repeated in the future. In the previous example, Philip’s reminders simultaneously punished one behavior (slow stocking) and reinforced another (faster stocking). The difference is often a fine one, but it becomes clearer when we identify the behaviors we are trying to encourage (reinforcement) or discourage (punishment). Workers stacking eggs A worker stacks eggs on the shelves at a supermarket. Consider the interchange between Ted and Philip regarding speeding up the shelf restocking process. What could go wrong? (Credit: Alex Barth/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) A third method of making a response more likely to occur involves a process known as avoidance learning. Avoidance learning occurs when we learn to behave in a certain way to avoid encountering an undesired or unpleasant consequence. We may learn to wake up a minute or so before our alarm clock rings so we can turn it off and not hear the irritating buzzer. Some workers learn to get to work on time to avoid the harsh words or punitive actions of their supervisors. Many organizational discipline systems rely heavily on avoidance learning by using the threat of negative consequences to encourage desired behavior. When managers warn an employee not to be late again, when they threaten to fire a careless worker, or when they transfer someone to an undesirable position, they are relying on the power of avoidance learning. Making a Response Less Likely At times it is necessary to discourage a worker from repeating an undesirable behavior. The techniques managers use to make a behavior less likely to occur involve doing something that frustrates the individual’s need satisfaction or that removes a currently satisfying circumstance. Punishment is an aversive consequence that follows a behavior and makes it less likely to reoccur. Note that managers have another alternative, known as nonreinforcement , in which they provide no consequence at all following a worker’s response. Nonreinforcement eventually reduces the likelihood of that response reoccurring, which means that managers who fail to reinforce a worker’s desirable behavior are also likely to see that desirable behavior less often. If Philip never rewards Ted when he finishes stocking on time, for instance, Ted will probably stop trying to beat the clock. Nonreinforcement can also reduce the likelihood that employees will repeat undesirable behaviors, although it doesn’t produce results as quickly as punishment does. Furthermore, if other reinforcing consequences are present, nonreinforcement is unlikely to be effective. While punishment clearly works more quickly than does nonreinforcement, it has some potentially undesirable side effects. Although punishment effectively tells a person what not to do and stops the undesired behavior, it does not tell them what they should do. In addition, even when punishment works as intended, the worker being punished often develops negative feelings toward the person who does the punishing. Although sometimes it is very difficult for managers to avoid using punishment, it works best when reinforcement is also used. An experiment conducted by two researchers at the University of Kansas found that using nonmonetary reinforcement in addition to punitive disciplinary measures was an effective way to decrease absenteeism in an industrial setting. R. W. Kempen & R. V. Hall. 1977. Reduction of industrial absenteeism: Results of a behavioral approach. Journal of Organizational Behavior Management 20:1–21. Schedules of Reinforcement When a person is learning a new behavior, like how to perform a new job, it is desirable to reinforce effective behaviors every time they are demonstrated (this is called shaping ). But in organizations it is not usually possible to reinforce desired behaviors every time they are performed, for obvious reasons. Moreover, research indicates that constantly reinforcing desired behaviors, termed continuous reinforcement, can be detrimental in the long run. Behaviors that are learned under continuous reinforcement are quickly extinguished (cease to be demonstrated). This is because people will expect a reward (the reinforcement) every time they display the behavior. When they don’t receive it after just a few times, they quickly presume that the behavior will no longer be rewarded, and they quit doing it. Any employer can change employees’ behavior by simply not paying them! If behaviors cannot (and should not) be reinforced every time they are exhibited, how often should they be reinforced? This is a question about schedules of reinforcement , or the frequency at which effective employee behaviors should be reinforced. Much of the early research on operant conditioning focused on the best way to maintain the performance of desired behaviors. That is, it attempted to determine how frequently behaviors need to be rewarded so that they are not extinguished. Research zeroed in on four types of reinforcement schedules: Fixed Ratio. With this schedule, a fixed number of responses (let’s say five) must be exhibited before any of the responses are reinforced. If the desired response is coming to work on time, then giving employees a $25 bonus for being punctual every day from Monday through Friday would be a fixed ratio of reinforcement. Variable Ratio. A variable-ratio schedule reinforces behaviors, on average, a fixed number of times (again let’s say five). Sometimes the tenth behavior is reinforced, other times the first, but on average every fifth response is reinforced. People who perform under such variable-ratio schedules like this don’t know when they will be rewarded, but they do know that they will be rewarded. Fixed Interval. In a fixed-interval schedule, a certain amount of time must pass before a behavior is reinforced. With a one-hour fixed-interval schedule, for example, a supervisor visits an employee’s workstation and reinforces the first desired behavior she sees. She returns one hour later and reinforces the next desirable behavior. This schedule doesn’t imply that reinforcement will be received automatically after the passage of the time period. The time must pass and an appropriate response must be made. Variable Interval. The variable interval differs from fixed-interval schedules in that the specified time interval passes on average before another appropriate response is reinforced. Sometimes the time period is shorter than the average; sometimes it is longer. Which type of reinforcement schedule is best? In general, continuous reinforcement is best while employees are learning their jobs or new duties. After that, variable-ratio reinforcement schedules are superior. In most situations the fixed-interval schedule produces the least effective results, with fixed ratio and variable interval falling in between the two extremes. But remember that effective behaviors must be reinforced with some type of schedule, or they may become extinguished. Equity Theory Suppose you have worked for a company for several years. Your performance has been excellent, you have received regular pay increases, and you get along with your boss and coworkers. One day you come to work to find that a new person has been hired to work at the same job that you do. You are pleased to have the extra help. Then, you find out the new person is making $100 more per week than you, despite your longer service and greater experience. How do you feel? If you’re like most of us, you’re quite unhappy. Your satisfaction has just evaporated. Nothing about your job has changed—you receive the same pay, do the same job, and work for the same supervisor. Yet, the addition of one new employee has transformed you from a happy to an unhappy employee. This feeling of unfairness is the basis for equity theory. Equity theory states that motivation is affected by the outcomes we receive for our inputs compared to the outcomes and inputs of other people. J.S. Adams. 1965. Inequity in social exchange. In L. Berkowitz (ed.), Advances in experimental social psychology (Vol. 2). New York: Academic Press; G.C. Homans. 1961. Social behavior: Its elementary forms. New York: Harcourt, Brace, & World. This theory is concerned with the reactions people have to outcomes they receive as part of a “social exchange.” According to equity theory, our reactions to the outcomes we receive from others (an employer) depend both on how we value those outcomes in an absolute sense and on the circumstances surrounding their receipt. Equity theory suggests that our reactions will be influenced by our perceptions of the “inputs” provided in order to receive these outcomes (“Did I get as much out of this as I put into it?”). Even more important is our comparison of our inputs to what we believe others received for their inputs (“Did I get as much for my inputs as my coworkers got for theirs?”). The Basic Equity Model The fundamental premise of equity theory is that we continuously monitor the degree to which our work environment is “fair.” In determining the degree of fairness, we consider two sets of factors, inputs and outcomes (see ). Inputs are any factors we contribute to the organization that we feel have value and are relevant to the organization. Note that the value attached to an input is based on our perception of its relevance and value. Whether or not anyone else agrees that the input is relevant or valuable is unimportant to us. Common inputs in organizations include time, effort, performance level, education level, skill levels, and bypassed opportunities. Since any factor we consider relevant is included in our evaluation of equity, it is not uncommon for factors to be included that the organization (or even the law) might argue are inappropriate (such as age, sex, ethnic background, or social status). The Equity Theory Comparison (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Outcomes are anything we perceive as getting back from the organization in exchange for our inputs. Again, the value attached to an outcome is based on our perceptions and not necessarily on objective reality. Common outcomes from organizations include pay, working conditions, job status, feelings of achievement, and friendship opportunities. Both positive and negative outcomes influence our evaluation of equity. Stress, headaches, and fatigue are also potential outcomes. Since any outcome we consider relevant to the exchange influences our equity perception, we frequently include unintended factors (peer disapproval, family reactions). Equity theory predicts that we will compare our outcomes to our inputs in the form of a ratio. On the basis of this ratio we make an initial determination of whether or not the situation is equitable. If we perceive that the outcomes we receive are commensurate with our inputs, we are satisfied. If we believe that the outcomes are not commensurate with our inputs, we are dissatisfied. This dissatisfaction can lead to ineffective behaviors for the organization if they continue. The key feature of equity theory is that it predicts that we will compare our ratios to the ratios of other people. It is this comparison of the two ratios that has the strongest effect on our equity perceptions. These other people are called referent others because we “refer to” them when we judge equity. Usually, referent others are people we work with who perform work of a similar nature. That is, referent others perform jobs that are similar in difficulty and complexity to the employee making the equity determination (see ). Three conditions can result from this comparison. Our outcome-to-input ratio could equal the referent other’s. This is a state of equity . A second result could be that our ratio is greater than the referent other’s. This is a state of overreward inequity . The third result could be that we perceive our ratio to be less than that of the referent other. This is a state of underreward inequity . Equity theory has a lot to say about basic human tendencies. The motivation to compare our situation to that of others is strong. For example, what is the first thing you do when you get an exam back in class? Probably look at your score and make an initial judgment as to its fairness. For a lot of people, the very next thing they do is look at the scores received by fellow students who sit close to them. A 75 percent score doesn’t look so bad if everyone else scored lower! This is equity theory in action. Most workers in the United States are at least partially dissatisfied with their pay. Ibid. Equity theory helps explain this. Two human tendencies create feelings of inequity that are not based in reality. One is that we tend to overrate our performance levels. For example, one study conducted by your authors asked more than 600 employees to anonymously rate their performance on a 7-point scale (1 = poor, 7 = excellent). The average was 6.2, meaning the average employee rated his or her performance as very good to excellent. This implies that the average employee also expects excellent pay increases, a policy most employers cannot afford if they are to remain competitive. Another study found that the average employee (one whose performance is better than half of the other employees and worse than the other half) rated her performance at the 80th percentile (better than 80 percent of the other employees, worse than 20 percent). J. Kane & E.E. Lawler, III. 1979. Performance appraisal effectiveness. In B. Staw (ed.), Research in organizational behavior (Vol. 1). Greenwood, CT: JAI Press. Again it would be impossible for most organizations to reward the average employee at the 80th percentile. In other words, most employees inaccurately overrate the inputs they provide to an organization. This leads to perceptions of inequity that are not justified. The second human tendency that leads to unwarranted perceptions of inequity is our tendency to overrate the outcomes of others. E.E. Lawler, III. 1972. Secrecy and the need to know. In M. Dunnette, R. House, & H. Tosi (eds.), Readings in managerial motivation and compensation. East Lansing: Michigan State University Press. Many employers keep the pay levels of employees a “secret.” Still other employers actually forbid employees to talk about their pay. This means that many employees don’t know for certain how much their colleagues are paid. And, because most of us overestimate the pay of others, we tend to think that they’re paid more than they actually are, and the unjustified perceptions of inequity are perpetuated. The bottom line for employers is that they need to be sensitive to employees’ need for equity. Employers need to do everything they can to prevent feelings of inequity because employees engage in effective behaviors when they perceive equity and ineffective behaviors when they perceive inequity. Perceived Overreward Inequity When we perceive that overreward inequity exists (that is, we unfairly make more than others), it is rare that we are so dissatisfied, guilty, or sufficiently motivated that we make changes to produce a state of perceived equity (or we leave the situation). Indeed, feelings of overreward, when they occur, are quite transient. Very few of us go to our employers and complain that we’re overpaid! Most people are less sensitive to overreward inequities than they are to underreward inequities. I.R. Andrews. 1967. Wage inequity and job performance: An experimental study. Journal of Applied Psychology 51:39–45; J.S. Adams. 1963a. Towards an understanding of inequity. Journal of Abnormal Social Psychology 67:422–436; J.S. Adams. 1963b. Wage inequities, productivity and work quality. Industrial Relations 3:9–16. However infrequently they are used for overreward, the same types of actions are available for dealing with both types of inequity. Perceived Underreward Inequity When we perceive that underreward inequity exists (that is, others unfairly make more than we do), we will likely be dissatisfied, angered, and motivated to change the situation (or escape the situation) in order to produce a state of perceived equity. As we discuss shortly, people can take many actions to deal with underreward inequity. Reducing Underreward Inequity A simple situation helps explain the consequences of inequity. Two automobile workers in Detroit, John and Mary, fasten lug nuts to wheels on cars as they come down the assembly line, John on the left side and Mary on the right. Their inputs are equal (both fasten the same number of lug nuts at the same pace), but John makes $500 per week and Mary makes $600. Their equity ratios are thus: $500 $600 John: <Mary: 10 lug nuts/car 10 lug nuts/car As you can see, their ratios are not equal; that is, Mary receives greater outcome for equal input. Who is experiencing inequity? According to equity theory, both John and Mary—underreward inequity for John, and overreward inequity for Mary. Mary’s inequity won’t last long (in real organizations), but in our hypothetical example, what might John do to resolve this? Adams identified a number of things people do to reduce the tension produced by a perceived state of inequity. They change their own outcomes or inputs, or they change those of the referent other. They distort their own perceptions of the outcomes or inputs of either party by using a different referent other, or they leave the situation in which the inequity is occurring. Alter inputs of the person. The perceived state of equity can be altered by changing our own inputs, that is, by decreasing the quantity or quality of our performance. John can affect his own mini slowdown and install only nine lug nuts on each car as it comes down the production line. This, of course, might cause him to lose his job, so he probably won’t choose this alternative. Alter outcomes of the person. We could attempt to increase outcomes to achieve a state of equity, like ask for a raise, a nicer office, a promotion, or other positively valued outcomes. So John will likely ask for a raise. Unfortunately, many people enhance their outcomes by stealing from their employers. Alter inputs of the referent other. When underrewarded, we may try to achieve a state of perceived equity by encouraging the referent other to increase their inputs. We may demand, for example, that the referent other “start pulling their weight,” or perhaps help the referent other to become a better performer. It doesn’t matter that the referent other is already pulling their weight—remember, this is all about perception. In our example, John could ask Mary to put on two of his ten lug nuts as each car comes down the assembly line. This would not likely happen, however, so John would be motivated to try another alternative to reduce his inequity. Alter outcomes of the referent other. We can “correct” a state of underreward by directly or indirectly reducing the value of the other’s outcomes. In our example, John could try to get Mary’s pay lowered to reduce his inequity. This too would probably not occur in the situation described. Distort perceptions of inputs or outcomes. It is possible to reduce a perceived state of inequity without changing input or outcome. We simply distort our own perceptions of our inputs or outcomes, or we distort our perception of those of the referent other. Thus, John may tell himself that “Mary does better work than I thought” or “she enjoys her work much less than I do” or “she gets paid less than I realized.” Choose a different referent other. We can also deal with both over- and underreward inequities by changing the referent other (“my situation is really more like Ahmed’s”). This is the simplest and most powerful way to deal with perceived inequity: it requires neither actual nor perceptual changes in anybody’s input or outcome, and it causes us to look around and assess our situation more carefully. For example, John might choose as a referent other Bill, who installs dashboards but makes less money than John. Leave the situation. A final technique for dealing with a perceived state of inequity involves removing ourselves from the situation. We can choose to accomplish this through absenteeism, transfer, or termination. This approach is usually not selected unless the perceived inequity is quite high or other attempts at achieving equity are not readily available. Most automobile workers are paid quite well for their work. John is unlikely to find an equivalent job, so it is also unlikely that he will choose this option. Implications of Equity Theory Equity theory is widely used, and its implications are clear. In the vast majority of cases, employees experience (or perceive) underreward inequity rather than overreward. As discussed above, few of the behaviors that result from underreward inequity are good for employers. Thus, employers try to prevent unnecessary perceptions of inequity. They do this in a number of ways. They try to be as fair as possible in allocating pay. That is, they measure performance levels as accurately as possible, then give the highest performers the highest pay increases. Second, most employers are no longer secretive about their pay schedules. People are naturally curious about how much they are paid relative to others in the organization. This doesn’t mean that employers don’t practice discretion—they usually don’t reveal specific employees’ exact pay. But they do tell employees the minimum and maximum pay levels for their jobs and the pay scales for the jobs of others in the organization. Such practices give employees a factual basis for judging equity. Supervisors play a key role in creating perceptions of equity. “Playing favorites” ensures perceptions of inequity. Employees want to be rewarded on their merits, not the whims of their supervisors. In addition, supervisors need to recognize differences in employees in their reactions to inequity. Some employees are highly sensitive to inequity, and a supervisor needs to be especially cautious around them. R.C. Huseman., J.D. Hatfield, & E.W. Miles. 1987. A new perspective on equity theory: The equity sensitivity construct. Academy of Management Review 12:222–234; E.W. Miles, J.D. Hatfield, & R.C. Huseman. 1989. The equity sensitivity construct: Potential implications for worker performance. Journal of Management 15:581–588. Everyone is sensitive to reward allocation. R.J. Bies. 1987. The predicament of justice: The management of moral outrage. In B.M. Staw & L.L. Cummings (eds.), Research in organizational behavior (Vol. 9). Greenwich, CT: JAI Press, 289–319; J. Greenberg. 1987. A taxonomy of organizational justice theories. Academy of Management Review 12:9–22. But “equity sensitives” are even more sensitive. A major principle for supervisors, then, is simply to implement fairness. Never base punishment or reward on whether or not you like an employee. Reward behaviors that contribute to the organization, and discipline those that do not. Make sure employees understand what is expected of them, and praise them when they do it. These practices make everyone happier and your job easier. Goal Theory No theory is perfect. If it was, it wouldn’t be a theory. It would be a set of facts. Theories are sets of propositions that are right more often than they are wrong, but they are not infallible. However, the basic propositions of goal theory* come close to being infallible. Indeed, it is one of the strongest theories in organizational behavior. The Basic Goal-Setting Model Goal theory states that people will perform better if they have difficult, specific, accepted performance goals or objectives. E.L. Locke. 1978. The ubiquity of the technique of goal setting in theories of and approaches to employee motivation. Academy of Management Review 3:594–601; F.W. Taylor. 1911. The principles of scientific management. New York: Norton; K. Lewin. 1935. A dynamic theory of personality. New York: McGraw-Hill; K. Lewin. 1938. The conceptual representation and the measurement of psychological forces. Durham, NC: Duke University Press; K. Lewin, T. Dembo, L. Festinger, & P.S. Sears. 1944. Level of aspiration. In J. McVicker Hunt (ed.), Personality and behavior disorders. New York: Ronald Press, 333–378; P. Drucker. 1954. The practice of management. New York: Wiley; D. McGregor. 1957. An uneasy look at performance appraisal. Harvard Business Review 35:89–94; E.A. Locke. 1968. Toward a theory of task motivation and incentives. Organizational Behavior and Human Performance 3:157–189; E.A. Locke, K.N. Shaw, L.M. Saari, & G.P. Latham. 1981. Goal setting and task performance: 1969– 1980. Psychological Bulletin 90:125–152; G. P. Latham & E.A. Locke. 1984. Goal setting: A motivational technique that works! Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall. , C.C. Pinder. 1984. Work motivation: Theory, issues, and applications. Glenview, IL: Scott, Foresman. The first and most basic premise of goal theory is that people will attempt to achieve those goals that they intend to achieve. Thus, if we intend to do something (like get an A on an exam), we will exert effort to accomplish it. Without such goals, our effort at the task (studying) required to achieve the goal is less. Students whose goals are to get As study harder than students who don’t have this goal—we all know this. This doesn’t mean that people without goals are unmotivated. It simply means that people with goals are more motivated. The intensity of their motivation is greater, and they are more directed. The second basic premise is that difficult goals result in better performance than easy goals. This does not mean that difficult goals are always achieved, but our performance will usually be better when we intend to achieve harder goals. Your goal of an A in Classical Mechanics at Cal Tech may not get you your A, but it may earn you a B+, which you wouldn’t have gotten otherwise. Difficult goals cause us to exert more effort, and this almost always results in better performance. Another premise of goal theory is that specific goals are better than vague goals. We often wonder what we need to do to be successful. Have you ever asked a professor “What do I need to do to get an A in this course?” If she responded “Do well on the exams,” you weren’t much better off for having asked. This is a vague response. Goal theory says that we perform better when we have specific goals. Had your professor told you the key thrust of the course, to turn in all the problem sets, to pay close attention to the essay questions on exams, and to aim for scores in the 90s, you would have something concrete on which to build a strategy. A key premise of goal theory is that people must accept the goal. Usually we set our own goals. But sometimes others set goals for us. Your professor telling you your goal is to “score at least a 90 percent on your exams” doesn’t mean that you’ll accept this goal. Maybe you don’t feel you can achieve scores in the 90s. Or, you’ve heard that 90 isn’t good enough for an A in this class. This happens in work organizations quite often. Supervisors give orders that something must be done by a certain time. The employees may fully understand what is wanted, yet if they feel the order is unreasonable or impossible, they may not exert much effort to accomplish it. Thus, it is important for people to accept the goal. They need to feel that it is also their goal. If they do not, goal theory predicts that they won’t try as hard to achieve it. Goal theory also states that people need to commit to a goal in addition to accepting it. Goal commitment is the degree to which we dedicate ourselves to achieving a goal. Goal commitment is about setting priorities. We can accept many goals (go to all classes, stay awake during classes, take lecture notes), but we often end up doing only some of them. In other words, some goals are more important than others. And we exert more effort for certain goals. This also happens frequently at work. A software analyst’s major goal may be to write a new program. Her minor goal may be to maintain previously written programs. It is minor because maintaining old programs is boring, while writing new ones is fun. Goal theory predicts that her commitment, and thus her intensity, to the major goal will be greater. Allowing people to participate in the goal-setting process often results in higher goal commitment. This has to do with ownership. And when people participate in the process, they tend to incorporate factors they think will make the goal more interesting, challenging, and attainable. Thus, it is advisable to allow people some input into the goal-setting process. Imposing goals on them from the outside usually results in less commitment (and acceptance). The basic goal-setting model is shown in . The process starts with our values. Values are our beliefs about how the world should be or act, and often include words like “should” or “ought.” We compare our present conditions against these values. For example, Randi holds the value that everyone should be a hard worker. After measuring her current work against this value, Randi concludes that she doesn’t measure up to her own value. Following this, her goal-setting process begins. Randi will set a goal that affirms her status as a hard worker. lists the four types of goals. Some goals are self-set. (Randi decides to word process at least 70 pages per day.) Participative goals are jointly set. (Randi goes to her supervisor, and together they set some appropriate goals for her.) In still other cases, goals are assigned. (Her boss tells her that she must word process at least 60 pages per day.) The fourth type of goal, which can be self-set, jointly determined, or assigned, is a “do your best” goal. But note this goal is vague, so it usually doesn’t result in the best performance. The Goal-Setting Process (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Depending on the characteristics of Randi’s goals, she may or may not exert a lot of effort. For maximum effort to result, her goals should be difficult, specific, accepted, and committed to. Then, if she has sufficient ability and lack of constraints, maximum performance should occur. Examples of constraints could be that her old computer frequently breaks down or her supervisor constantly interferes. The consequence of endeavoring to reach her goal will be that Randi will be satisfied with herself. Her behavior is consistent with her values. She’ll be even more satisfied if her supervisor praises her performance and gives her a pay increase! In Randi’s case, her goal achievement resulted in several benefits. However, this doesn’t always happen. If goals are not achieved, people may be unhappy with themselves, and their employer may be dissatisfied as well. Such an experience can make a person reluctant to accept goals in the future. Thus, setting difficult yet attainable goals cannot be stressed enough. Goal theory can be a tremendous motivational tool. In fact, many organizations practice effective management by using a technique called “management by objectives” (MBO). MBO is based on goal theory and is quite effective when implemented consistently with goal theory’s basic premises. Despite its many strengths, several cautions about goal theory are appropriate. Locke has identified most of them. Locke, 1979. First, setting goals in one area can lead people to neglect other areas. (Randi may word process 70 pages per day, but neglect her proofreading responsibilities.) It is important that goals be set for most major duties. Second, goal setting sometimes has unintended consequences. For example, employees set easy goals so that they look good when they achieve them. Or it causes unhealthy competition between employees. Or an employee sabotages the work of others so that only she has goal achievement. Some managers use goal setting in unethical ways. They may manipulate employees by setting impossible goals. This enables them to criticize employees even when the employees are doing superior work and, of course, causes much stress. Goal setting should never be abused. Perhaps the key caution about goal setting is that it often results in too much focus on quantified measures of performance. Qualitative aspects of a job or task may be neglected because they aren’t easily measured. Managers must keep employees focused on the qualitative aspects of their jobs as well as the quantitative ones. Finally, setting individual goals in a teamwork environment can be counterproductive. T.R. Mitchell & W.S. Silver. 1990. Individual and group goals when workers are interdependent: Effects on task strategies and performance. Journal of Applied Psychology 75:185–193. Where possible, it is preferable to have group goals in situations where employees depend on one another in the performance of their jobs. The cautions noted here are not intended to deter you from using goal theory. We note them so that you can avoid the pitfalls. Remember, employees have a right to reasonable performance expectations and the rewards that result from performance, and organizations have a right to expect high performance levels from employees. Goal theory should be used to optimize the employment relationship. Goal theory holds that people will exert effort to accomplish goals if those goals are difficult to achieve, accepted by the individual, and specific in nature. Expectancy Theory Expectancy theory posits that we will exert much effort to perform at high levels so that we can obtain valued outcomes. It is the motivation theory that many organizational behavior researchers find most intriguing, in no small part because it is currently also the most comprehensive theory. Expectancy theory ties together many of the concepts and hypotheses from the theories discussed earlier in this chapter. In addition, it points to factors that other theories miss. Expectancy theory has much to offer the student of management and organizational behavior. Expectancy theory is sufficiently general that it is useful in a wide variety of situations. Choices between job offers, between working hard or not so hard, between going to work or not—virtually any set of possibilities can be addressed by expectancy theory. Basically, the theory focuses on two related issues: When faced with two or more alternatives, which will we select? Once an alternative is chosen, how motivated will we be to pursue that choice? Expectancy theory thus focuses on the two major aspects of motivation, direction (which alternative?) and intensity (how much effort to implement the alternative?). The attractiveness of an alternative is determined by our “expectations” of what is likely to happen if we choose it. The more we believe that the alternative chosen will lead to positively valued outcomes, the greater its attractiveness to us. Expectancy theory states that, when faced with two or more alternatives, we will select the most attractive one. And, the greater the attractiveness of the chosen alternative, the more motivated we will be to pursue it. Our natural hedonism, discussed earlier in this chapter, plays a role in this process. We are motivated to maximize desirable outcomes (a pay raise) and minimize undesirable ones (discipline). Expectancy theory goes on to state that we are also logical in our decisions about alternatives. It considers people to be rational. People evaluate alternatives in terms of their “pros and cons,” and then choose the one with the most “pros” and fewest “cons.” The Basic Expectancy Model The three major components of expectancy theory reflect its assumptions of hedonism and rationality: effort-performance expectancy, performance-outcome expectancy, and valences. The effort-performance expectancy , abbreviated E1, is the perceived probability that effort will lead to performance (or E ➨ P). Performance here means anything from doing well on an exam to assembling 100 toasters a day at work. Sometimes people believe that no matter how much effort they exert, they won’t perform at a high level. They have weak E1s. Other people have strong E1s and believe the opposite—that is, that they can perform at a high level if they exert high effort. You all know students with different E1s—those who believe that if they study hard they’ll do well, and those who believe that no matter how much they study they’ll do poorly. People develop these perceptions from prior experiences with the task at hand, and from self-perceptions of their abilities. The core of the E1 concept is that people don’t always perceive a direct relationship between effort level and performance level. The performance-outcome expectancy , E2, is the perceived relationship between performance and outcomes (or P ➨ O). Sometimes E2s are called instrumentalities, because they are the perception that performance is instrumental in getting some desired outcome. Many things in life happen as a function of how well we perform various tasks. E2 addresses the question “What will happen if I perform well?” Let’s say you get an A in your Classical Mechanics course at Cal Tech. You’ll be elated, your classmates may envy you, and you are now assured of that plum job at NASA. But let’s say you got a D. Whoops, that was the last straw for the dean. Now you’ve flunked out, and you’re reduced to going home to live with your parents (perish the thought!). Likewise, E2 perceptions develop in organizations, although hopefully not as drastically as your beleaguered career at Cal Tech. People with strong E2s believe that if they perform their jobs well, they’ll receive desirable outcomes—good pay increases, praise from their supervisor, and a feeling that they’re really contributing. In the same situation, people with weak E2s will have the opposite perceptions—that high performance levels don’t result in desirable outcomes and that it doesn’t really matter how well they perform their jobs as long as they don’t get fired. Valences are the easiest of the expectancy theory concepts to describe. Valences are simply the degree to which we perceive an outcome as desirable, neutral, or undesirable. Highly desirable outcomes (a 25 percent pay increase) are positively valent. Undesirable outcomes (being disciplined) are negatively valent. Outcomes that we’re indifferent to (where you must park your car) have neutral valences. Positively and negatively valent outcomes abound in the workplace—pay increases and freezes, praise and criticism, recognition and rejection, promotions and demotions. And as you would expect, people differ dramatically in how they value these outcomes. Our needs, values, goals, and life situations affect what valence we give an outcome. Equity is another consideration we use in assigning valences. We may consider a 10 percent pay increase desirable until we find out that it was the lowest raise given in our work group. summarizes the three core concepts of expectancy theory. The theory states that our perceptions about our surroundings are essentially predictions about “what leads to what.” We perceive that certain effort levels result in certain performance levels. We perceive that certain performance levels result in certain outcomes. Outcomes can be extrinsic , in that others (our supervisor) determine whether we receive them, or intrinsic , in that we determine if they are received (our sense of achievement). Each outcome has an associated valence (outcome A’s valence is V a ). Expectancy theory predicts that we will exert effort that results in the maximum amount of positive-valence outcomes. It can also be expressed as an equation: F o r c e to Choose = E1 × ∑ ( E2 o × V o ) A level of Effort Where V o is the valence of a given outcome (o), and E2 o is the perceived probability that a certain level of performance (e.g., Excellent, average, poor) will result in that outcome. So, for multiple outcomes, and different performance levels, the valence of the outcome and its associated performance➔outcome expectancy (E2) are multiplied and added to the analogous value for the other outcomes. Combined with the E1 (the amount of effort required to produce a level of performance), the effort level with the greatest force associated with it will be chosen by the individual. If our E1 or E2 is weak, or if the outcomes are not sufficiently desirable, our motivation to exert effort will be low. Stated differently, an individual will be motivated to try to achieve the level of performance that results in the most rewards. The Expectancy Theory of Motivation (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) V o is the valence of the outcome. The effort level with the greatest force associated with it will be chosen by the individual. Implications of Expectancy Theory Expectancy theory has major implications for the workplace. Basically, expectancy theory predicts that employees will be motivated to perform well on their jobs under two conditions. The first is when employees believe that a reasonable amount of effort will result in good performance. The second is when good performance is associated with positive outcomes and low performance is associated with negative outcomes. If neither of these conditions exists in the perceptions of employees, their motivation to perform will be low. Why might an employee perceive that positive outcomes are not associated with high performance? Or that negative outcomes are not associated with low performance? That is, why would employees develop weak E2s? This happens for a number of reasons. The main one is that many organizations subscribe too strongly to a principle of equality (not to be confused with equity). They give all of their employees equal salaries for equal work, equal pay increases every year (these are known as across-the-board pay raises), and equal treatment wherever possible. Equality-focused organizations reason that some employees “getting more” than others leads to disruptive competition and feelings of inequity. In time employees in equality-focused organizations develop weak E2s because no distinctions are made for differential outcomes. If the best and the worst salespeople are paid the same, in time they will both decide that it isn’t worth the extra effort to be a high performer. Needless to say, this is not the goal of competitive organizations and can cause the demise of the organization as it competes with other firms in today’s global marketplace. Expectancy theory states that to maximize motivation, organizations must make outcomes contingent on performance. This is the main contribution of expectancy theory: it makes us think about how organizations should distribute outcomes. If an organization, or a supervisor, believes that treating everyone “the same” will result in satisfied and motivated employees, they will be wrong more times than not. From equity theory we know that some employees, usually the better-performing ones, will experience underreward inequity. From expectancy theory we know that employees will see no difference in outcomes for good and poor performance, so they will not have as much incentive to be good performers. Effective organizations need to actively encourage the perception that good performance leads to positive outcomes (bonuses, promotions) and that poor performance leads to negative ones (discipline, termination). Remember, there is a big difference between treating employees equally and treating them equitably. What if an organization ties positive outcomes to high performance and negative outcomes to low performance? Employees will develop strong E2s. But will this result in highly motivated employees? The answer is maybe. We have yet to address employees’ E1s. If employees have weak E1s, they will perceive that high (or low) effort does not result in high performance and thus will not exert much effort. It is important for managers to understand that this can happen despite rewards for high performance. Task-related abilities are probably the single biggest reason why some employees have weak E1s. Self-efficacy is our belief about whether we can successfully execute some future action or task, or achieve some result. High self-efficacy employees believe that they are likely to succeed at most or all of their job duties and responsibilities. And as you would expect, low self-efficacy employees believe the opposite. Specific self-efficacy reflects our belief in our capability to perform a specific task at a specific level of performance. If we believe that the probability of our selling $30,000 of jackrabbit slippers in one month is .90, our self-efficacy for this task is high. Specific self-efficacy is our judgment about the likelihood of successful task performance measured immediately before we expend effort on the task. As a result, specific self-efficacy is much more variable than more enduring notions of personality. Still, there is little doubt that our state-based beliefs are some of the most powerful motivators of behavior. Our efficacy expectations at a given point in time determine not only our initial decision to perform (or not) a task, but also the amount of effort we will expend and whether we will persist in the face of adversity. A. Bandura. 1977. Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review 84:191–215; A. Bandura. 1986b. The explanatory and predictive scope of self- efficacy theory. Journal of Social and Clinical Psychology 4:359– 373; A. Bandura. 1997. Self-efficacy: The exercise of control. New York: Freeman. Self-efficacy has a strong impact on the E1 factor. As a result, self-efficacy is one of the strongest determinants of performance in any particular task situation. D.G. Gardner & J.L. Pierce. 1998. Self-esteem and self-efficacy within the organizational context: An empirical comparison. Group and Organization Management 23:48–70. Employees develop weak E1s for two reasons. First, they don’t have sufficient resources to perform their jobs. Resources can be internal or external. Internal resources include what employees bring to the job (such as prior training, work experience, education, ability, and aptitude) and their understanding of what they need to do to be considered good performers. The second resource is called role perceptions—how employees believe their jobs are done and how they fit into the broader organization. If employees don’t know how to become good performers, they will have weak E1s. External resources include the tools, equipment, and labor necessary to perform a job. The lack of good external resources can also cause E1s to be weak. The second reason for weak E1s is an organization’s failure to measure performance accurately. That is, performance ratings don’t correlate well with actual performance levels. How does this happen? Have you ever gotten a grade that you felt didn’t reflect how much you learned? This also happens in organizations. Why are ratings sometimes inaccurate? Supervisors, who typically give out ratings, well, they’re human. Perhaps they’re operating under the mistaken notion that similar ratings for everyone will keep the team happy. Perhaps they’re unconsciously playing favorites. Perhaps they don’t know what good and poor performance levels are. Perhaps the measurements they’re expected to use don’t fit their product/team/people. Choose one or all of these. Rating people is rarely easy. Whatever the cause of rating errors, some employees may come to believe that no matter what they do they will never receive a high performance rating. They may in fact believe that they are excellent performers but that the performance rating system is flawed. Expectancy theory differs from most motivation theories because it highlights the need for accurate performance measurement. Organizations cannot motivate employees to perform at a high level if they cannot identify high performers. Organizations exert tremendous influence over employee choices in their performance levels and how much effort to exert on their jobs. That is, organizations can have a major impact on the direction and intensity of employees’ motivation levels. Practical applications of expectancy theory include: Strengthening the effort ➨ performance expectancy by selecting employees who have the necessary abilities, providing proper training, providing experiences of success, clarifying job responsibilities, etc. Strengthening the performance ➨ outcome expectancy with policies that specify that desirable behavior leads to desirable outcomes and undesirable behavior leads to neutral or undesirable outcomes. Consistent enforcement of these policies is key—workers must believe in the contingencies. Systematically evaluating which outcomes employees value. The greater the valence of outcomes offered for a behavior, the more likely employees will commit to that alternative. By recognizing that different employees have different values and that values change over time, organizations can provide the most highly valued outcomes. Ensuring that effort actually translates into performance by clarifying what actions lead to performance and by appropriate training. Ensuring appropriate worker outcomes for performance through reward schedules (extrinsic outcomes) and appropriate job design (so the work experience itself provides intrinsic outcomes). Examining the level of outcomes provided to workers. Are they equitable, given the worker’s inputs? Are they equitable in comparison to the way other workers are treated? Measuring performance levels as accurately as possible, making sure that workers are capable of being high performers. Differences in Motivation across Cultures The disgruntled employee is hardly a culturally isolated feature of business, and quitting before leaving takes the same forms, regardless of country. Cross-cultural signaling, social norms, and simple language barriers can make the task of motivation for the global manager confusing and counterintuitive. Communicating a passion for a common vision, coaching employees to see themselves as accountable and as owning their work, or attempting to create a “motivational ecosystem” can all fall flat with simple missed cues, bad translations, or tone-deaf approaches to a thousand-year-old culture. Keeping employees motivated by making them feel valued and appreciated is not just a “Western” idea. The Ghanaian blog site Starrfmonline emphasizes that employee motivation and associated work quality improve when employees feel “valued, trusted, challenged, and supported in their work.” Conversely, when employees feel like a tool rather than a person, or feel unengaged with their work, then productivity suffers. A vicious cycle can then begin when the manager treats an employee as unmotivated and incapable, which then demotivates the employee and elicits the predicted response. The blogger cites an example from Eastern Europe where a manager sidelined an employee as inefficient and incompetent. After management coaching, the manager revisited his assessment and began working with the employee. As he worked to facilitate the employee’s efficiency and motivation, the employee went from being the lowest performer to a valuable team player. In the end, the blog says, “The very phrase ‘human resources’ frames employees as material to be deployed for organizational objectives. While the essential nature of employment contracts involves trading labour for remuneration, if we fail to see and appreciate our employees as whole people, efforts to motivate them will meet with limited success” (Starrfmonline 2017 n.p.) Pavel Vosk, a business and management consultant based in Puyallup, Washington, says that too often, overachieving employees turn into unmotivated ones. In looking for the answer, he found that the most common source was a lack of recognition for the employee’s effort or exceptional performance. In fact, Vosk found that most employees go the extra mile only three times before they give up. Vosk’s advice is to show gratitude for employees’ effort, especially when it goes above and beyond. He says the recognition doesn’t have to be over the top, just anything that the employees will perceive as gratitude, from a catered lunch for a team working extra hours to fulfill a deadline to a simple face-to-face thank you (Huhman 2017). Richard Frazao, president of Quaketek, based in Montreal, Quebec, stresses talking to the employees and making certain they are engaged in their jobs, citing boredom with one’s job as a major demotivating factor (Huhman 2017). But motivating employees is not “one size fits all” globally. Rewarding and recognizing individuals and their achievements works fine in Western cultures but is undesirable in Asian cultures, which value teamwork and the collective over the individual. Whether to reward effort with a pay raise or with a job title or larger office is influenced by culture. Demoting an employee for poor performance is an effective motivator in Asian countries but is likely to result in losing an employee altogether in Western cultures. According to Matthew MacLachlan at Communicaid, “Making the assumption that your international workforce will be motivated by the same incentives can be dangerous and have a real impact on talent retention” (2016 n.p.). Huhman, Heather R. 2017. “Employee Motivation Has to Be More Than 'a Pat on the Back.’” Entrepreneur. https://www.entrepreneur.com/article/287770 MacLachlan, Matthew. 2016. “Management Tips: How To Motivate Your International Workforce.” Communicaid. https://www.communicaid.com/cross-cultural-training/blog/motivating-international-workforce/ Starrfmonline. 2017. “HR Today: Motivating People Starts With Right Attitude.” http://starrfmonline.com/2017/03/30/hr-today-motivating-people-starts-with-right-attitude/# As a Western manager working in the Middle East or sub-Saharan Africa, what motivational issues might you face? What problems would you expect a manager from a Confucian culture to encounter managing employees in America? In Europe? What regional, cultural, or ethnic issues do you think managers have to navigate within the United States? Expectancy Theory: An Integrative Theory of Motivation More so than any other motivation theory, expectancy theory can be tied into most concepts of what and how people become motivated. Consider the following examples. Need theories state that we are motivated to satisfy our needs. We positively value outcomes that satisfy unmet needs, negatively value outcomes that thwart the satisfaction of unmet needs, and assign neutral values to outcomes that do neither. In effect, the need theories explain how valences are formed. Operant conditioning theories state that we will probably repeat a response (behavior) in the future that was reinforced in the past (that is, followed by a positively valued consequence or the removal of a negatively valued consequence). This is the basic process involved in forming performance ➨ outcome expectancies. Both operant theories and expectancy theory argue that our interactions with our environment influence our future behavior. The primary difference is that expectancy theory explains this process in cognitive (rational) terms. Equity theories state that our satisfaction with a set of outcomes depends not only on how we value them but also on the circumstances surrounding their receipt. Equity theory, therefore, explains part of the process shown in . If we don’t feel that the outcomes we receive are equitable compared to a referent other, we will associate a lower or even negative valence with those outcomes. Goal theory can be integrated with the expanded expectancy model in several ways. Locke has noted that expectancy theory explains how we go about choosing a particular goal. Locke, 1978. A reexamination of reveals other similarities between goal theory and expectancy theory. Locke’s use of the term “goal acceptance” to identify the personal adoption of a goal is similar to the “choice of an alternative” in the expectancy model. Locke’s “goal commitment,” the degree to which we commit to reaching our accepted (chosen) goal, is very much like the expectancy description of choice of effort level. Locke argues that the difficulty and specificity of a goal are major determinants of the level of performance attempted (goal-directed effort), and expectancy theory appears to be consistent with this argument (even though expectancy theory is not as explicit on this point). We can reasonably conclude that the major underlying processes explored by the two models are very similar and will seldom lead to inconsistent recommendations. Understand the process theories of motivation: operant conditioning, equity, goal, and expectancy theories. Describe the managerial factors managers must consider when applying motivational approaches. Describe the process theories of motivation, and compare and contrast the main process theories of motivation: operant conditioning theory, equity theory, goal theory, and expectancy theory. Process theories focus on how people become motivated. Operant conditioning theory states that people will be motivated to engage in behaviors for which they have been reinforced (rewarded). It also states that people will avoid behaviors that are punished. The rate at which behaviors are rewarded also affects how often they will be displayed. Equity theory’s main premise is that people compare their situations to those of other people. If a person feels that they are being treated unfairly relative to a referent other, the person may engage in behaviors that are counterproductive for the organization. Employers should try to develop feelings of fairness in employees. Goal theory is a strong theory. It states that difficult, specific goals will result in high performance if employees accept the goals and are committed to achieving them. avoidance learning Occurs when people learn to behave in a certain way to avoid encountering an undesired or unpleasant consequence. effort-performance expectancy E1, the perceived probability that effort will lead to performance (or E ➨ P). equity theory States that human motivation is affected by the outcomes people receive for their inputs, compared to the outcomes and inputs of other people. expectancy theory Posits that people will exert high effort levels to perform at high levels so that they can obtain valued outcomes. extinction Occurs when a consequence or lack of a consequence makes it less likely that a behavior will be repeated in the future. extrinsic outcomes Are awarded or given by other people (like a supervisor). goal commitment The degree to which people dedicate themselves to achieving a goal. goal theory States that people will perform better if they have difficult, specific, accepted performance goals or objectives. input Any personal qualities that a person views as having value and that are relevant to the organization. intrinsic outcomes Are awarded or given by people to themselves (such as a sense of achievement). negative reinforcement Occurs when a behavior causes something undesirable to be removed, increasing the likelihood of the behavior reoccurring. nonreinforcement Occurs when no consequence follows a worker’s behavior. operant conditioning A learning process based on the results produced by a person “operating on” the environment. operant conditioning theory Posits that people learn to behave in a particular fashion as a result of the consequences that followed their past behaviors. outcome Anything a person perceives as getting back from an organization in exchange for the person’s inputs. overreward inequity Occurs when people perceive their outcome/input ratio to be greater than that of their referent other. performance-outcome expectancy E2, the perceived relationship between performance and outcomes (or P ➨ O). positive reinforcement Occurs when a desirable consequence that satisfies an active need or removes a barrier to need satisfaction increases the likelihood of a behavior reoccurring. punishment An aversive consequence that follows a behavior and makes it less likely to reoccur. referent others Workers that a person uses to compare inputs and outcomes, and who perform jobs similar in difficulty and complexity to the employee making an equity determination. reinforcement Occurs when a consequence makes it more likely a behavior will be repeated in the future. schedules of reinforcement The frequency at which effective employee behaviors are reinforced. self-efficacy A belief about the probability that one can successfully execute some future action or task, or achieve some result. state of equity Occurs when people perceive their outcome/input ratio to be equal to that of their referent other. underreward inequity Occurs when people perceive their outcome/input ratio to be less than that of their referent other. valences The degree to which a person perceives an outcome as being desirable, neutral, or undesirable.", "section": "Process Theories of Motivation", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Recent Research on Motivation Theories Describe the modern advancements in the study of human motivation. Employee motivation continues to be a major focus in organizational behavior. M.L. Ambrose & C.T. Kulik. 1999. Old friends, new faces: Motivation research in the 1990s. Journal of Management 25: 231–292. We briefly summarize current motivation research here. Content Theories There is some interest in testing content theories (including Herzberg’s two-factor theory), especially in international research. Need theories are still generally supported, with most people identifying such workplace factors as recognition, advancement, and opportunities to learn as the chief motivators for them. This is consistent with need satisfaction theories. However, most of this research does not include actual measures of employee performance. Thus, questions remain about whether the factors that employees say motivate them to perform actually do. Operant Conditioning Theory There is considerable interest in operant conditioning theory, especially within the context of what has been called organizational behavior modification. Oddly enough, there has not been much research using operant conditioning theory in designing reward systems, even though there are obvious applications. Instead, much of the recent research on operant conditioning focuses on punishment and extinction. These studies seek to determine how to use punishment appropriately. Recent results still confirm that punishment should be used sparingly, should be used only after extinction does not work, and should not be excessive or destructive. Equity Theory Equity theory continues to receive strong research support. The major criticism of equity theory, that the inputs and outcomes people use to evaluate equity are ill-defined, still holds. Because each person defines inputs and outcomes, researchers are not in a position to know them all. Nevertheless, for the major inputs (performance) and outcomes (pay), the theory is a strong one. Major applications of equity theory in recent years incorporate and extend the theory into the area called organizational justice. When employees receive rewards (or punishments), they evaluate them in terms of their fairness (as discussed earlier). This is distributive justice. Employees also assess rewards in terms of how fair the processes used to distribute them are. This is procedural justice. Thus during organizational downsizing, when employees lose their jobs, people ask whether the loss of work is fair (distributive justice). But they also assess the fairness of the process used to decide who is laid off (procedural justice). For example, layoffs based on seniority may be perceived as more fair than layoffs based on supervisors’ opinions. Goal Theory It remains true that difficult, specific goals result in better performance than easy and vague goals, assuming they are accepted. Recent research highlights the positive effects of performance feedback and goal commitment in the goal-setting process. Monetary incentives enhance motivation when they are tied to goal achievement, by increasing the level of goal commitment. There are negative sides to goal theory as well. If goals conflict, employees may sacrifice performance on important job duties. For example, if both quantitative and qualitative goals are set for performance, employees may emphasize quantity because this goal achievement is more visible. Expectancy Theory The original formulation of expectancy theory specifies that the motivational force for choosing a level of effort is a function of the multiplication of expectancies and valences. Recent research demonstrates that the individual components predict performance just as well, without being multiplied. This does not diminish the value of expectancy theory. Recent research also suggests that high performance results not only when the valence is high, but also when employees set difficult goals for themselves. One last comment on motivation: As the world of work changes, so will the methods organizations use to motivate employees. New rewards—time off instead of bonuses; stock options; on-site gyms, cleaners, and dental services; opportunities to telecommute; and others—will need to be created in order to motivate employees in the future. One useful path that modern researchers can undertake is to analyze the previous studies and aggregate the findings into more conclusive understanding of the topic through meta-analysis studies. Chad H. Iddekinge, Herman Aguinis, Jeremy D. Mackey, Philip S. DeOrtentiis, “A Meta-Analysis of the Interactive, additive, and Relative Effects of Cognitive Ability and Motivation on Performance,” Journal of Management , Vol. 44, No. 1, January, 2018. Entrepreneurs and Motivation Motivation can be difficult to elicit in employees. So what drives entrepreneurs, who by definition have to motivate themselves as well as others? While everyone from Greek philosophers to football coaches warn about undirected passion, a lack of passion will likely kill any start-up. An argument could be made that motivation is simply part of the discipline, or the outcome of remaining fixed on a purpose to mentally remind yourself of why you get up in the morning. Working from her home in Egypt, at age 30 Yasmine El-Mehairy launched Supermama.me, a start-up aimed at providing information to mothers throughout the Arab world. When the company began, El-Mehairy worked full time at her day job and 60 hours a week after that getting the site established. She left her full-time job to manage the site full time in January 2011, and the site went live that October. El-Mehairy is motivated to keep moving forward, saying that if she stops, she might not get going again (Knowledge @ Wharton 2012). For El-Mehairy, the motivation didn’t come from a desire to work for a big company or travel the world and secure a master’s degree from abroad. She had already done that. Rather, she said she was motivated to “do something that is useful and I want to do something on my own” (Knowledge @ Wharton 2012 n.p.). Lauren Lipcon, who founded a company called Injury Funds Now, attributes her ability to stay motivated to three factors: purpose, giving back, and having fun outside of work. Lipcon believes that most entrepreneurs are not motivated by money, but by a sense of purpose. Personally, she left a job with Arthur Andersen to begin her own firm out of a desire to help people. She also thinks it is important for people to give back to their communities because the change the entrepreneur sees in the community loops back, increasing motivation and making the business more successful. Lipcon believes that having a life outside of work helps keep the entrepreneur motivated. She particularly advocates for physical activity, which not only helps the body physically, but also helps keep the mind sharp and able to focus (Rashid 2017). But do all entrepreneurs agree on what motivates them? A July 17, 2017 survey on the hearpreneur blog site asked 23 different entrepreneurs what motivated them. Seven of the 23 referred to some sense of purpose in what they were doing as a motivating factor, with one response stressing the importance of discovering one’s “personal why.” Of the remaining entrepreneurs, answers varied from keeping a positive attitude (three responses) and finding external sources (three responses) to meditation and prayer (two responses). One entrepreneur said his greatest motivator was fear: the fear of being in the same place financially one year in the future “causes me to take action and also alleviates my fear of risk” (Hear from Entrepreneurs 2017 n.p.). Only one of the 23 actually cited money and material success as a motivating factor to keep working. However it is described, entrepreneurs seem to agree that passion and determination are key factors that carry them through the grind of the day-to-day. Sources: Hear from Entrepreneurs. 2017. “23 Entrepreneurs Explain Their Motivation or if ‘Motivation is Garbage.’” https://hear.ceoblognation.com/2017/07/17/23-entrepreneurs-explain-motivation-motivation-garbage/ Knowledge @ Wharton. 2012. “The Super-motivated Entrepreneur Behind Egypt’s SuperMama.” http://knowledge.wharton.upenn.edu/article/the-super-motivated-entrepreneur-behind-egypts-supermama/ Rashid, Brian. 2017. “How This Entrepreneur Sustains High Levels of Energy and Motivation.” Forbes. https://www.forbes.com/sites/brianrashid/2017/05/26/how-this-entrepreneur-sustains-high-levels-of-energy-and-motivation/2/#2a8ec5591111 Questions: In the article from Hear from Entrepreneurs, one respondent called motivation “garbage”? Would you agree or disagree, and why? How is staying motivated as an entrepreneur similar to being motivated to pursue a college degree? Do you think the two are related? How? How would you expect motivation to vary across cultures?[/BOX] Understand the modern approaches to motivation theory. Describe the modern advancements in the study of human motivation. Expectancy theory is a process theory. It also is the broadest of the motivation theories. Expectancy theory predicts that employees will be motivated to be high performers if they perceive that high performance leads to valued outcomes. Employees will be motivated to avoid being low performers if they perceive that it leads to negative outcomes. Employees must perceive that they are capable of achieving high performance, and they must have the appropriate abilities and high self-efficacy. Organizations need to provide adequate resources and to measure performance accurately. Inaccurate performance ratings discourage high performance. Overall, expectancy theory draws attention to how organizations structure the work environment and distribute rewards. Chapter Review Questions Discuss the benefits that accrue when an organization has a good understanding of employee needs. How might Maslow explain why organizational rewards that motivate workers today may not motivate the same workers in 5 or 10 years? Describe the process by which needs motivate workers. Discuss the importance of Herzberg’s motivators and hygienes. Describe a work situation in which it would be appropriate to use a continuous reinforcement schedule. Discuss the potential effectiveness and limitations of punishment in organizations. How can equity theory explain why a person who receives a high salary might be dissatisfied with their pay? Equity theory specifies a number of possible alternatives for reducing perceived inequity. How could an organization influence which of these alternatives a person will pursue? What goals would be most likely to improve your learning and performance in an organizational behavior class? Identify two reasons why a formal goal-setting program might be dysfunctional for an organization. What steps can an organization take to increase the motivational force for high levels of performance? Discuss how supervisors sometimes unintentionally weaken employees E ➨ P and P ➨ O expectancies. How can an employee attach high valence to high levels of performance, yet not be motivated to be a high performer? Is there “one best” motivation theory? Explain your answer. Management Skills Application Exercises Many companies strive to design jobs that are intrinsically motivating. Visit several small and large company websites and search their career section. What job features related to motivation are highlighted? What type of employees do you think the companies will attract with these jobs? You will be paired with another student in this class. Each of you will take one side of the issue and debate: Student A: All members of the organization should be given the same specific, difficult-to-achieve goals. Student B: Specific, difficult-to-achieve goals should only be given to certain members of the organization. Assume the role of sales manager, and write a memo to two of your reports that have the following situations and job performance. Employee 1: Shawn is a onetime stellar performer. They were twice the top performing salesperson in the company in the past decade. In the past year, Shawn has missed goal by 4 percent. Shawn recently became the parent to twins and says that the reason for missing goal this year was due to the territory being saturated with product from previous years. Employee 2: Soo Kim is an energetic salesperson who is putting in long hours and producing detailed sales reports, but their performance on the sales side has not met expectations. When you examine the customer feedback page on your website, you notice that they have five times as many positive reviews and glowing comments about Soo Kim. Managerial Decision Exercises You are a manager and it’s performance appraisal time, which is a yearly exercise to provide feedback to your direct reports that is often stressful for both the employee and the manager. You feel that the feedback process should be more of an ongoing process than the yearly formal process. What are the benefits of this yearly process, and what, if any, are the drawbacks of providing both positive and remediation feedback to your direct reports? You have been told by a worker on another team that one of your direct reports made an inappropriate comment to a coworker. What do you do to investigate the matter, and what actions would you take with your report, the person that the comment was directed to, and other people in the organization? You learn that an employee who doesn’t report to you has made an inappropriate comment to one of your direct reports. What do you do to investigate the matter, and what actions would you take with your report, the person that made the comment, their manager, and other people in the organization? Your company is considering implementing a 360° appraisal system where up to 10 people in the organization provide feedback on every employee as part of the annual performance appraisal process. This feedback will come from subordinates, peers, and senior managers as well as individuals in other departments. You have been asked to prepare a memo to the director of human resources about the positive and negative effects this could have on the motivation of employees. Note that not all of the employees are on a bonus plan that will be impacted by this feedback. Critical Thinking Case Motivating Employees at JCPenney, Walmart, and Amazon in the Age of Online Shopping In the 1980s, Walmart had killed (or was killing) the mom-and-pop store. “Buy local” signs were seen, urging consumers to buy from their local retailers rather than from the low-cost behemoth. Markets have continued to shift and the “buy local” signs are still around, but now the battleground has shifted with the disruptive growth of e-commerce. Even mighty Walmart is feeling some growing pains. Census Bureau data for 2017 shows that e-commerce, or online shopping, accounted for 8.9 percent of all retail sales in the United States, accounting for $111.5 billion (U.S. Census Bureau 2017). Feeling the pinch, many malls across the country are closing their doors, and their empty retail spaces are being repurposed. Credit Suisse predicts that due to competition from online shopping, 20 to 25 percent of American malls will close within the next five years (Dying Malls Make Room for New Condos Apartment 2017). Furthermore, according to a 2017 study, 23 percent of Americans already purchase their groceries online (Embrace the Internet, Skip the Checkout 2017). Whether face-to-face with customers or filling orders in a warehouse, motivated employees are essential to business success. And company culture helps drive that motivation. As a 2015 Harvard Business Review article put it, “Why we work determines how well we work” (McGregor & Doshi 2015). Adapting earlier research for the modern workplace, the study found six reasons that people work: play, purpose, potential, emotional pressure, economic pressure, and inertia. The first three are positive motives while that later three are negative. The researchers found that role design, more than any other factor, had the highest impact on employee motivation. Anecdotally, using role design to motivate employees can be seen across industries. Toyota allows factory workers to innovate new processes on the factory floor. Southwest Airlines encourages a sense of \"play\" among crewmembers who interact directly with passengers (which has resulted in some humorous viral videos). A sense of the organization’s identity (and a desire to be part of it) and how the career ladder within the company is perceived are second and third in their impact on employee motivation. Unhealthy competition for advancement can do more harm than good to employee motivation, and as a result many large companies are restructuring their performance review and advancement systems (McGregor & Doshi 2015). Conversely, costs from unmotivated employees can be high. In August 2017, retailer JCPenney had an employee arrested who had allegedly cost the company more than $10,000 in stolen cash and under-rung merchandise at a mall store. Another employee had stolen more than $1,000 of clothes from the store less than a month earlier. Brick-and-mortar retail outlets from Macy’s to Walmart have come under pressure by increased online shopping, particularly at Amazon.com. Walmart has responded by both trying to improve the shopping experience in its stores and creating an online presence of its own. A recent study funded by Walmart found that 60 percent of retails workers lack proficiency in reading and 70 percent have difficulty with math (Class is in session at Walmart Academy 2017). Increasing math and team skills for the employees would increase efficiency and certainly help improve employee self-image and motivation. With this in mind, Walmart has created one of the largest employer training programs in the country, Walmart Academy (McGregor & Doshi 2015). The company expects to graduate more than 225,000 of its supervisors and managers from a program that covers topics such as merchandising and employee motivation. In another program, Pathways, Walmart has created a course that covers topics such as merchandising, communication, and retail math (Walmart 2016 Global Responsibility Report 2016). The Pathways program was expected to see 500,000 entry-level workers take part in 2016 (Walmart 2016). All employees who complete the course receive a dollar an hour pay increase. Educating employees pays off by recognizing that the effort put in pays off with better-motivated and better-educated employees. In the case of Walmart, “upskilling” has become a priority. Walmart has gone beyond education to motivate or empower employees. In 2016, pay raises for 1.2 million employees took effect as part of a new minimum-wage policy, and it streamlined its paid time off program that same year (Schmid 2017). In its 2016 Global Responsibility Report, Walmart points out that over the course of two years, the company has invested $2.7 billion in wages, benefits, and training in the United States (Staley 2017). Critical Thinking Questions A 2015 New York Times article described Amazon as “a soulless, dystopian workplace where no fun is had and no laughter heard” (Cook 2015 n.p.). Employees themselves came to the company’s defense (Ciubotariu 2015). Does this reputation continue to haunt Amazon, or has it been addressed? How do employees differ between a Walmart retail location and an Amazon order fulfillment center? How many white-collar or skilled jobs does Amazon have compared to Walmart? With Amazon moving into the retail market with the purchase of Whole Foods, and with Walmart expanding its e-commerce, how are employee motivation challenges going to shift? Sources: Ciubotariu, Nick. 2015. “An Amazonian's response to \"Inside Amazon: Wrestling Big Ideas in a Bruising Workplace.\" LinkedIn. https://www.linkedin.com/pulse/amazonians-response-inside-amazon-wrestling-big-ideas-nick-ciubotariu/?redirectFromSplash=true Class is in session at Walmart Academy. 2017. Bend Bulletin. http://www.bendbulletin.com/home/5507742-151/class-is-in-session-at-walmart-academy Cook, John. 2015. “Full memo: Jeff Bezos responds to brutal NYT story, says it doesn’t represent the Amazon he leads.” GeekWire. https://www.geekwire.com/2015/full-memo-jeff-bezos-responds-to-cutting-nyt-expose-says-tolerance-for-lack-of-empathy-needs-to-be-zero/ “Dying Malls Make Room for New Condos Apartment.” 2017. Bend Bulletin. http://www.bendbulletin.com/business/5654908-151/dying-malls-make-room-for-new-condos-apartments “Embrace the Internet, Skip the Checkout.” 2017. Bend Bulletin. http://www.bendbulletin.com/business/5635713-151/embrace-the-internet-skip-the-checkout McGregor, Lindsay and Doshi, Neel. 2015. “How Company Culture Shapes Employee Motivation.” Boston, MA: Harvard Business Review. https://hbr.org/2015/11/how-company-culture-shapes-employee-motivation Schmid, Emily. 2017. “Work That Matters: Looking Back on 2 Years of Investing in People.” Walmart Today. Bentonville, AR: Walmart Digital Communications. https://blog.walmart.com/opportunity/20170223/work-that-matters-looking-back-on-2-years-of-investing-in-people Staley, Oliver. 2017. “ Walmart—yes, Walmart—is making changes that could help solve America’s wealth inequality problem.” Yahoo! Finance. https://finance.yahoo.com/news/walmart-yes-walmart-making-changes-100102778.html U.S. Census Bureau. 2017. Quarterly Retail E-Commerce Sales, 2nd Quarter 2017. Washington, DC: U.S. Department of Commerce. https://www.census.gov/retail/mrts/www/data/pdf/ec_current.pdf WalMart 2016 Global Responsibility Report. 2016. Bentonville, AR: Walmart. https://corporate.walmart.com/2016grr Walmart. 2016. “Pathways program infographic. Bentonville, AR: Walmart. https://corporate.walmart.com/photos/pathways-program-infographic", "section": "Recent Research on Motivation Theories", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Performance meeting (Credit: home thods/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do organizations effectively use performance appraisals to improve individual job performance, and what are the limitations inherent in the use of various appraisal systems? What practices are used in the performance appraisal process? How do managers give effective feedback to subordinates? How do organizations choose the best appraisal system for their organization? How do managers and organizations use incentives and rewards effectively to secure the best possible performance from employees? Two Performance Appraisal Interviews “Janet, thanks for coming in. As you know, it’s that time of year again. I’ve been going over this performance appraisal form and have written in my evaluation. I’d like you to look it over and then sign it.” Janet looked over her ratings, which were nearly all in the “satisfactory” range. Even the category of dependability was marked “satisfactory”; yet, it was Janet who came in on three different occasions to cover for workers in her group who were absent for one reason or another. Janet mentioned this issue to her boss, Ken. “Well, Janet, you’re right and that’s exactly what I expect of my employees. You know this is your first year here and you can’t expect to reach the top in one jump. But I like your style and if you keep it up, who knows how far you’ll go.” Twenty-four minutes after the interview began, Janet left, bewildered and disappointed. She had worked hard during her first year; in fact, she had gone the extra mile on a few occasions, and now she was more confused than ever about what was expected of her and what constituted good performance. “Maybe it just doesn’t pay to work hard.” Two weeks before their scheduled interview, Mary asked Ron to review his goals and accomplishments for the last six months and to note any major changes in his job that had taken place during that period. In the meantime, Mary pulled out the file in which she had periodically recorded both positive and negative specific incidents over the last six months concerning Ron’s performance. She also reviewed the goals they had jointly set at the end of the last review and thought carefully about not only the possible goals for the next six months but longer-term development needs and goals that might be appropriate for Ron. On the day of the interview, both Mary and Ron came well prepared to review the past six months as well as to think about and plan for the next performance period and beyond. The interview took nearly two hours. After candidly discussing Ron’s past performance and the extent to which both sides felt he had or had not accomplished the goals for that period, they began to focus on what should be accomplished in the future. The discussion caused both sides to make changes in their original evaluations and ideas about targets for the future. When it was over, Ron left more motivated than before and confident that even though he had areas in which he could improve, he had a bright future ahead of him if he continued to be motivated and work hard.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Performance Appraisal Systems How do organizations effectively use performance appraisals to improve individual job performance, and what are the limitations inherent in the use of various appraisal systems? Performance appraisals are one of the most important and often one of the most mishandled aspects of management. Typically, we think of performance appraisals as involving a boss evaluating a subordinate. However, performance appraisals increasingly involve subordinates appraising bosses through a feedback process known as 360 feedback, S. Johnson, “Tips on Evaluating your Boss,” Chron, July 1, 2018, https://work.chron.com/tips-evaluating-boss-7179.html. customers appraising providers, and peers evaluating coworkers. Whether appraisals are done by subordinates, peers, customers, or superiors, the process itself is vital to the lifeblood of the organization. Performance appraisal systems provide a means of systematically evaluating employees across various performance dimensions to ensure that organizations are getting what they pay for. They provide valuable feedback to employees and managers, and they assist in identifying promotable people as well as problems. However, such appraisals are meaningless unless they are accompanied by an effective feedback system that ensures that the employee gets the right messages concerning performance. Reward systems represent a powerful motivational force in organizations, but this is true only when the system is fair and tied to performance. Because a variety of approaches to appraising performance exists, managers should be aware of the advantages and disadvantages of each. In turn, an understanding of reward systems will help managers select the system best suited to the needs and goals of the organization. Performance appraisal systems serve a variety of functions of central importance to employees. Appraisal techniques practiced today are not without problems, though. Managers should keep abreast of recent developments in compensation and reward systems so they can modify existing systems when more appropriate alternatives become available. A key management responsibility has always been to oversee and develop subordinates. In fact, it has been said that every manager is a human resource manager. Nowhere is this truer than with regard to evaluating and rewarding subordinates. Managers are consistently involved with employee training and development, monitoring employee performance, providing job-related feedback, and administering rewards. In this chapter, we examine three interrelated aspects of the performance appraisal and reward process. As shows, this process moves from evaluating employee performance to providing adequate and constructive feedback to determining discretionary rewards. Where effort and performance are properly evaluated and rewarded, we would expect to see more stable and consistent job performance. On the other hand, where such performance is only evaluated intermittently or where the appraisal and review process is poorly done, we would generally see less consistent performance. We begin our discussion with a look at the nature of appraisals. We begin by examining three aspects of performance appraisal systems: (1) the uses of performance appraisals, (2) problems found in performance appraisals, and (3) methods for reducing errors in the appraisal system. This overview will provide a foundation for studying specific techniques of performance appraisal. Those interested in more detailed information on performance appraisal systems may wish to consult books on personnel administration or compensation. The Performance Appraisal and Reward Process (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Uses of Performance Appraisals In most work organizations, performance appraisals are used for a variety of reasons. These reasons range from improving employee productivity to developing the employees themselves. This diversity of uses is well documented in a study of why companies use performance appraisals. C. J. Fombrum and R. L. Laud, “Strategic Issues in Performance Appraisal Theory and Practice,” Personnel, 601 (6), pp. 23–31. Traditionally, compensation and performance feedback have been the most prominent reasons organizations use performance appraisals. Feedback to employees. Performance appraisals provide feedback to employees about quantity and quality of job performance. Without this information, employees have little knowledge of how well they are doing their jobs and how they might improve their work. Self-development. Performance appraisals can also serve as an aid to employee self-development. Individuals learn about their strengths and weaknesses as seen by others and can initiate self-improvement programs (see discussion on behavioral self-management programs). Reward systems. In addition, appraisals may form the bases of organizational reward systems—particularly merit-based compensation plans. Personnel decisions. Performance appraisals serve personnel-related functions as well. In making personnel decisions, such as those relating to promotions, transfers, and terminations, they can be quite useful. Employers can make choices on the basis of information about individual talents and shortcomings. In addition, appraisal systems help management evaluate the effectiveness of its selection and placement functions. If newly hired employees generally perform poorly, managers should consider whether the right kind of people are being hired in the first place. Training and development. Finally, appraisals can help managers identify areas in which employees lack critical skills for either immediate or future performance. In these situations, new or revised training programs can be established to further develop the company’s human resources. It is apparent that performance appraisal systems serve a variety of functions in organizations. In light of the importance of these functions, it is imperative that the accuracy and fairness of the appraisal be paramount considerations in the evaluation of a system. Many performance appraisal systems exist. It is the manager’s job to select the technique or combination of techniques that best serves the particular needs (and constraints) of the organization. Before considering these various techniques, let us look at some of the more prominent problems and sources of error that are common to several of them. Problems with Performance Appraisals A number of problems can be identified that pose a threat to the value of appraisal techniques. Most of these problems deal with the related issues of the validity and reliability of the instruments or techniques themselves. Validity is the extent to which an instrument actually measures what it intends to measure, whereas reliability is the extent to which the instrument consistently yields the same results each time it is used. Ideally, a good performance appraisal system will exhibit high levels of both validity and reliability. If not, serious questions must be raised concerning the utility (and possibly the legality) of the system. It is possible to identify several common sources of error in performance appraisal systems. These include: (1) central tendency error, (2) strictness or leniency error, (3) halo effect, (4) recency error, and (5) personal biases. Central Tendency Error. It has often been found that supervisors rate most of their employees within a narrow range. Regardless of how people actually perform, the rater fails to distinguish significant differences among group members and lumps everyone together in an “average” category. This is called central tendency error and is shown in . In short, the central tendency error is the failure to recognize either very good or very poor performers. Examples of Strictness, Central Tendency, and Leniency Errors (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Strictness or Leniency Error. A related rating problem exists when a supervisor is overly strict or overly lenient in evaluations (see ). In college classrooms, we hear of professors who are “tough graders” or, conversely, “easy A’s.” Similar situations exist in the workplace, where some supervisors see most subordinates as not measuring up to their high standards, whereas other supervisors see most subordinates as deserving of a high rating. However, one cannot be overly strict and overly lenient at the same time or to the same person. Thus, while you can only be one side of the spectrum, what impacts whether one is overly strict or lenient could be based on the situation or the individual being graded. As with central tendency error, strictness error and leniency error fail to distinguish adequately between good and bad performers and instead relegate almost everyone to the same or related categories. Halo Effect. The halo effect exists where a supervisor assigns the same rating to each factor being evaluated for an individual. For example, an employee rated above average on quantity of performance may also be rated above average on quality of performance, interpersonal competence, attendance, and promotion readiness. In other words, the supervisor cannot effectively differentiate between relatively discrete categories and instead gives a global rating. These types of bias are based on our perceptions of others. The halo effect occurs when managers have an overly positive view of a particular employee. This can impact the objectivity of reviews, with managers consistently giving an employee high ratings and failing to recognize areas for improvement. Whether positive or negative, we also have a natural tendency to confirm our preconceived beliefs about people in the way we interpret or recall performance, which is known as confirmatory bias. For example, a manager may have a preconception that her male report is more assertive. This could cause her to recall instances more easily in which her report asserted his position during a meeting. On the other hand, she may perceive her female report to be less assertive, predisposing her to forget when the report suggested an effective strategy or was successful in a tough negotiation. The halo effect is often a consequence of people having a similarity bias for certain types of people. We naturally tend to favor and trust people who are similar to us. Whether it’s people who also have a penchant for golf or people who remind us of a younger version of ourselves, favoritism that results from a similarity bias can give certain employees an unfair advantage over others. This can impact a team to the point that those employees may receive more coaching, better reviews and, as a result, more opportunities for advancement. S. Maier, “5 unconscious factors impacting your performance appraisals,” The Business Journals , January 25, 2019, https://www.bizjournals.com/bizjournals/how-to/human-resources/2019/01/5-unconscious-factors-impacting-your-performance.html. Recency Error. Oftentimes evaluators focus on an employee’s most recent behavior in the evaluation process. This is known as the recency error . That is, in an annual evaluation, a supervisor may give undue emphasis to performance during the past months—or even weeks—and ignore performance levels prior to this. This practice, if known to employees, leads to a situation where employees may “float” for the initial months of the evaluation period and then overexert themselves in the last few months or weeks prior to evaluation. This practice leads to uneven performance and contributes to the attitude of “playing the game.” Personal Biases. Finally, it is not uncommon to find situations in which supervisors allow their own personal biases to influence their appraisals. Such biases include like or dislike for someone, as well as racial and sexual biases. Personal biases can interfere with the fairness and accuracy of an evaluation and are illegal in many situations. Reducing Errors in Performance Appraisals A number of suggestions have been advanced recently to minimize the effects of various biases and errors on the performance appraisal process. R. L. Mathis, J. H. Jackson, and S. R. Valentine, Human Resource Management, 14th ed. (Stamford, CT: Cengage Learning, 2014), p. 357. When errors are reduced, more accurate information is available for personnel decisions and personal development. These methods for reducing error include ensuring that each dimension or factor on a performance appraisal form represents a single job activity instead of a group of job activities. avoiding terms such as average , because different evaluators define the term differently. ensuring that raters observe subordinates on a regular basis throughout the evaluation period. It is even helpful if the rater takes notes for future reference. keeping the number of persons evaluated by one rater to a reasonable number. When one person must evaluate many subordinates, it becomes difficult to discriminate. Rating fatigue increases with the number of ratees. ensuring that the dimensions used are clearly stated, meaningful, and relevant to good job performance. training raters so they can recognize various sources of error and understand the rationale underlying the evaluation process. Using mechanisms like these, better employee ratings that can have greater meaning both for the individual employee and the organization will result. What are performance appraisals, and how are they used in organizations? How are performance appraisals used as a reward system, and what problems can they cause? How do organizations effectively use performance appraisals to improve individual job performance, and what are the limitations inherent in the use of various appraisal systems? If performance is to be changed or improved, it must be rewarded. To be rewarded, it must be measured. However, great care must be taken to (1) measure important behaviors and outcomes (individual, group, or organizational) and not just those that are easy to measure, (2) measure them with the appropriate technique(s), and (3) tie appropriate rewards to the desired behaviors and outcomes. Organizations use performance appraisals for several reasons: (1) to provide feedback to employees, (2) to allow for employee self-development, (3) to allocate rewards, (4) to gather information for personnel decisions, and (5) to guide them in developing training and development efforts. Central tendency error The failure to recognize either very good or very poor performers. Halo effect Results in a supervisor assigning the same rating to each factor being evaluated for an individual. Strictness or Leniency error Fails to distinguish adequately between good and bad performers and instead relegates almost everyone to the same or related categories. Performance appraisals A system that provides a means of systematically evaluating employees across various performance dimensions to ensure that organizations are getting what they pay for. Recency error Occurs when, in an evaluation, a supervisor may give undue emphasis to performance during the past months—or even weeks—and ignore performance levels prior to this. Reliability The extent to which the instrument consistently yields the same results each time it is used. Validity The extent to which an instrument actually measures what it intends to measure.", "section": "Performance Appraisal Systems", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Techniques of Performance Appraisal What practices are used in the performance appraisal process? Organizations use numerous methods to evaluate personnel. We will summarize several popular techniques. Although countless variations on these themes can be found, the basic methods presented provide a good summary of the commonly available techniques. Following this review, we will consider the various strengths and weaknesses of each technique. Six techniques are reviewed here: (1) graphic rating scales, (2) critical incident technique, (3) behaviorally anchored rating scales, (4) behavioral observation scales, (5) management by objectives, and (6) assessment centers. Graphic Rating Scales Certainly, the most popular method of evaluation used in organizations today is the graphic rating scale . One study found that 57 percent of the organizations surveyed used rating scales, and another study found the figure to be 65 percent. J. Smither and M. London, Performance Management Putting Research Into Action , (San Francisco: Jossey Bass, 2008), pp. 187–328. Although this method appears in many formats, the supervisor or rater is typically presented with a printed or online form that contains both the employee’s name and several evaluation dimensions (quantity of work, quality of work, knowledge of job, attendance). The rater is then asked to rate the employee by assigning a number or rating on each of the dimensions. An example of a graphic rating scale is shown in . A Sample of a Typical Graphic Rating Scale Name ________________ Dept. ______________ Date _______________ Quantity of work Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Volume of acceptable work under normal conditions Comments: Quality of work Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Thoroughness, neatness, and accuracy of work Comments: Knowledge of job Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Clear understanding of the facts or factors pertinent to the job Comments: Personal qualities Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Personality, appearance, sociability, leadership, integrity Comments: Cooperation Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Ability and willingness to work with associates, supervisors, and subordinates toward common goal Comments: Dependability Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Conscientious, thorough, accurate, reliable with respect to attendance, lunch periods, reliefs, etc. Comments: Initiative Outstanding Good Satisfactory Fair Unsatisfactory Earnestness in seeking increased responsibilities Self-starting, unafraid to proceed alone Comments: (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) By using this method, if we assume that evaluator biases can be minimized, it is possible to compare employees objectively. It is also possible to examine the relative strengths and weaknesses of a single employee by comparing scores on the various dimensions. However, one of the most serious drawbacks of this technique is its openness to central tendency, strictness, and leniency errors. It is possible to rate almost everyone in the middle of the scale or, conversely, at one end of the scale. In order to control for this, some companies have assigned required percentage distributions to the various scale points. Supervisors may be allowed to rate only 10 percent of their people outstanding and are required to rate 10 percent unsatisfactory, perhaps assigning 20 percent, 40 percent, and 20 percent to the remaining middle categories. By doing this, a distribution is forced within each department. However, this procedure may penalize a group of truly outstanding performers or reward a group of poor ones. Critical Incident Technique With the critical incident technique of performance appraisal, supervisors record incidents, or examples, of each subordinate’s behavior that led to either unusual success or unusual failure on some aspect of the job. These incidents are recorded in a daily or weekly log under predesignated categories (planning, decision-making, interpersonal relations, report writing). The final performance rating consists of a series of descriptive paragraphs or notes about various aspects of an employee’s performance (see ). An Example of Critical Incident Evaluation Source: Adapted from R. Daft and R. Steers, Organizations: A Micro/Macro Approach (Glenview, III.: Scott, Foresman and Company, 1986), p. 129. The following performance areas are designed to assist you in preparing this appraisal and in discussing an individual’s performance with her. It is suggested that areas of performance that you feel are significantly good or poor be documented below with specific examples or actions. The points listed are suggested as typical and are by no means all-inclusive. Examples related to these points may be viewed from either a positive or negative standpoint. Performance on Technology of the Job Safety Effectiveness —possible considerations: sets an excellent safety example for others in the department by words and action trains people well in safety areas gains the cooperation and participation of people in safety insists that safety be designed into procedure and processes is instrumental in initiating departmental safety program accepts safety as a fundamental job responsibility Item Related Examples Job Knowledge —Technical and/or Specialized—possible considerations: shows exceptional knowledge in methods, materials, and techniques; applies in a resourceful and practical manner stays abreast of development(s) in field and applies to job “keeps up” on latest material in her special field participates in professional or technical organizations pertinent to her activities Item Related Examples Performance on Human Relations Ability to Communicate —possible considerations: gives logical, clear-cut, understandable instructions on complex problems uses clear and direct language in written and oral reporting organizes presentations in logical order and in order of importance provides supervisor and subordinates with pertinent and adequate information tailors communications approach to group or individual keeps informed on how subordinates think and feel about things Item Related Examples Results Achieved through Others —possible considerations: develops enthusiasm in others that gets the job done has respect and confidence of others recognizes and credits skills of others coordinates well with other involved groups to get the job done Item Related Examples (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The critical incident method provides useful information for appraisal interviews, and managers and subordinates can discuss specific incidents. Good qualitative information is generated. However, because little quantitative data emerge, it is difficult to use this technique for promotion or salary decisions. The qualitative output here has led some companies to combine the critical incident technique with one of the quantitative techniques, such as the rating scale, to provide different kinds of feedback to the employees. Behaviorally Anchored Rating Scales An appraisal system that has received increasing attention in recent years is the behaviorally anchored rating scale (BARS). This system requires considerable work prior to evaluation but, if the work is carefully done, can lead to highly accurate ratings with high inter-rater reliability. Specifically, the BARS technique begins by selecting a job that can be described in observable behaviors. Managers and personnel specialists then identify these behaviors as they relate to superior or inferior performance. An example of this is shown in , where the BARS technique has been applied to the job of college professor. As shown, as one moves from extremely poor performance to extremely good performance, the performance descriptions, or behavioral anchors, increase. Oftentimes, six to ten scales are used to describe performance on the job. evaluates the professor’s organizational skills. Other scales could relate to the professor’s teaching effectiveness, knowledge of the material, availability to students, and fairness in grading. Once these scales are determined, the evaluator has only to check the category that describes what she observes on the job, and the employee’s rating is simultaneously determined. The BARS technique has several purported advantages. In particular, many of the sources of error discussed earlier (central tendency, leniency, halo) should be significantly reduced because raters are considering verbal descriptions of specific behaviors instead of general categories of behaviors, such as those used in graphic rating scales. In addition, the technique focuses on job-related behaviors and ignores less relevant issues such as the subordinate’s personality, race, or gender. This technique should also lead to employees being less defensive during performance appraisals, because the focus of the discussion would be actual measured behaviors, not the person. Finally, BARS can aid in employee training and development by identifying those domains needing most attention. A Behaviorally Anchored Scale for Rating College Professors Source: Reprinted by permission of H. John Bernardin. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) On the negative side, as noted above, considerable time and effort in designing the forms are required before the actual rating. Because a separate BARS is required for each distinct job, it is only cost-efficient for common jobs. Finally, because the technique relies on observable behaviors, it may have little applicability for such jobs in such areas as research science (and sometimes management), where much of the work is mental and relevant observable behaviors are difficult to obtain. Behavioral Observation Scales The behavioral observation scale (BOS) is similar to BARS in that both focus on identifying observable behaviors as they relate to performance. It is, however, less demanding of the evaluator. Typically, the evaluator is asked to rate each behavior on a scale from 1 to 5 to indicate the frequency with which the employee exhibits the behavior. Evaluation of an employee’s performance on a particular dimension is derived by summing the frequency ratings for the behaviors in each dimension. For example, in we can see an example of a form to evaluate a manager’s ability to overcome resistance to change. The rater simply has to circle the appropriate numbers describing observed behaviors and get a summary rating by adding the results. The BOS technique is easier to construct than the BARS and makes the evaluator’s job somewhat simpler. Even so, this is a relatively new technique that is only now receiving some support in industry. Example of a Behavioral Observation Scale for Managers: Overcoming Resistance to Change Almost Never Almost Always Source: Adapted from K. Wexley and G. Latham, Increasing Productivity Through Performance Appraisal, 3rd ed. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 2001. 1. Describes the details of the change to subordinates 1 2 3 4 5 2. Explains why the change is necessary 1 2 3 4 5 3. Discusses how the change will affect the employee 1 2 3 4 5 4. Listens to the employee’s concerns 1 2 3 4 5 5. Asks the employee for help in making the change work 1 2 3 4 5 6. If necessary, specifies the date for a follow-up meeting to respond to employee’s concerns 1 2 3 4 5 Total: 6–10 11–15 16–20 21–25 26–30 Below adequate Adequate Full Excellent Superior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Management by Objectives A popular technique for evaluating employees who are involved in jobs that have clear quantitative output is management by objectives (MBO). Although the concept of MBO encompasses much more than just the appraisal process (incorporating an organization-wide motivation, performance, and control system), we will focus here on its narrower application to evaluating employee performance. MBO is closely related to the goal-setting theory of motivation. Under MBO, individual employees work with their supervisor to establish goals and objectives for which they will be responsible during the coming year. These goals are stated in clear language and relate to tasks that are within the domain of the employee. An example of these goals for a sales representative is shown in . Following a specified period of time, the employee’s performance is compared to the preset goals to determine the extent to which the goals have been met or exceeded. MBO Evaluation Report for Sales Representative Goals Categories Goal Actual Performance Variance 1. Number of sales calls 40 38 95% 2. Number of new customers contacted 10 10 100% 3. Number of customer complaints 5 10 50% 4. Sales of product #1 10,000 units 11,000 units 110% 5. Sales of product #2 15,000 units 14,000 units 93% 6. Sales of product #3 25,000 units 30,000 units 120% (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Several advantages of MBO have been observed. These include the ability to do better planning; improved motivation, because of knowledge of results; fairer evaluations, done on the basis of results rather than personality; improved commitment through participation; and improved supervisory skills in such areas as listening, counseling, and evaluating. On the negative side, however, MBO has been criticized because it emphasizes quantitative goals at the expense of qualitative goals and often creates too much paperwork. It is difficult to compare performance levels among employees because most are responsible for different goals. Sometimes the implementation of MBO goals are autocratic and therefore ineffective or even counterproductive. As discussed in the study of motivation, goals must be accepted to be effective. Finally, in order to be successful, MBO implementation must have constant attention and support from top management; MBO does not run itself. In the absence of this support, the technique loses legitimacy and often falls into disrepair. Assessment Centers A relatively new method of evaluation is the assessment center . Assessment centers are unique among appraisal techniques in that they focus more on evaluating an employee’s long-range potential to an organization than on her performance over the past year. They are also unique in that they are used almost exclusively among managerial personnel. An assessment center consists of a series of standardized evaluations of behavior based on multiple inputs. Over a two- or three-day period (away from the job), trained observers make judgments on managers’ behavior in response to specially developed exercises. These exercises may consist of in-basket exercises, role-playing, and case analyses, as well as personal interviews and psychological tests. An example of an assessment center program is shown in . Example of Two-Day Assessment Center Schedule Day #1 Day #2 8:00–9:00 A.M. Orientation session 8:00–10:30 A.M. In-basket exercise 9:00 –10:30 A.M. Psychological testing 10:30–10:45 A.M. Coffee break 10:30–10:45 A.M. Coffee break 10:45–12:30 P.M. Role-playing exercise 10:45–12:30 P.M. Management simulation game 12:30–1:30 P.M. Lunch 12:30–1:30 P.M. Lunch 1:30–3:15 P.M. Group problem-solving exercise 1:30–3:15 P.M. Individual decision-making exercise 3:15–3:30 P.M. Coffee break 3:15–3:30 P.M. Coffee break 3:30–4:30 P.M. Debriefing by raters 3:30–4:30 P.M. Interview with raters (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) On the basis of these exercises, the trained observers make judgments on employees’ potential for future managerial assignments in the organization. More specifically, information is obtained concerning employees’ interpersonal skills, communication ability, creativity, problem-solving skills, tolerance for stress and ambiguity, and planning ability. This technique has been used successfully by some of the largest corporations in the United States, including AT&T, IBM, and General Electric. Results from a series of assessment center programs appear promising, and the technique is growing in popularity as a means of identifying future managerial potential. For example, Coca-Cola USA experimented with using assessment centers to select its managerial personnel. After a detailed study, the company found that those selected in this way were only one-third as likely to leave the company or be fired than those selected in the traditional way. Although the assessment center approach added about 6 percent to the cost of hiring, the lower turnover rate led to large overall savings. L. Slavenski, “Matching People to Jobs,” Training and Development Journal, August 1986, pp. 54–57. Some problems with the technique have been noted. In particular, because of the highly stressful environment created in assessment centers, many otherwise good managers may simply not perform to their potential. Moreover, the results of a poor evaluation in an assessment center may be far-reaching; individuals may receive a “loser” image that will follow them for a long time. And, finally, there is some question concerning exactly how valid and reliable assessment centers really are in predicting future managerial success. F. D. Frank, D. W. Bracken, and M. R. Smith, “Beyond Assessment Centers,” Training and Development Journal, March 1988, pp. 65–67. Despite these problems, assessment centers remain a popular vehicle in some companies for developing and appraising managerial potential. Tesla’s Performance Review At Tesla, the automotive giant, the standards are set extremely high for their employees. In 2017, Tesla conducted its annual performance reviews as it does each year. Due to the review process, the company sees both voluntary and involuntary departures. During the review process, the managers discuss “results that were achieved, as well as how those results were achieved” with their employees.* Tesla also has a performance recognition and compensation program that includes equity rewards as well as promotions in some cases, along with the constructive feedback. The departure of employees during the review period is not unique to Tesla; however, in 2017 there was a large exodus of approximately 700 employees following their employee reviews. Elon Musk, who recently has stepped down from the role of chairman and has been under scrutiny for his behavior,* saw the media coverage of this news as “ridiculous.” “You have two boxes of equal ability, and one’s much smaller, the big guy’s going to crush the little guy, obviously,” states Musk. “So, the little guy better have a heck of a lot more skill or he’s going to get clobbered. So that is why our standards are high . . . if they’re not high, we will die.” Overall, approximately 17 percent of their employees were promoted, almost half in manufacturing. As Tesla continues to grow and develop new vehicles, it is consistently pushing the boundaries and pushing its employees to new limits. Performance reviews are of the highest importance for Tesla’s business to succeed; the company needs the best people with the best skills. It is constantly growing and attempting to “suck the labor pool dry” to fill positions at many of its locations and factories. Questions: What factors do you feel could have changed in Tesla’s approach to its performance reviews? How can a high-pressure environment affect an employee’s performance? What factors should be considered to combat these issues? Sources: K. Korosec. “Tesla Fires Hundreds of Workers After Their Annual Performance Review.” Fortune , October 14, 2017, http://fortune.com/2017/10/13/tesla-fires-employees/; D. Muoio. “Tesla fired 700 employees after performance reviews in the third quarter.” Business Insider , November 1, 2017, https://www.businessinsider.com/tesla-fired-700-employees-performance-reviews-2017-11; J. Wattles. “Elon Musk agrees to pay $20 million and quit as Tesla chairman in deal with SEC.” Money , September 30, 2018, https://money.cnn.com/2018/09/29/technology/business/elon-musk-tesla-sec-settlement/index.html. Comparison of Appraisal Techniques It is important to consider which appraisal technique or set of techniques may be most appropriate for a given situation. Although there is no simple answer to this question, we can consider the various strengths and weaknesses of each technique. This is done in . It is important to keep in mind that the appropriateness of a particular appraisal technique is in part a function of the purpose for the appraisal. For example, if the purpose of the appraisal is to identify high potential executives, then assessment centers are more appropriate than rating scales. Major Strengths and Weaknesses of Appraisal Techniques Rating Scales Critical Incidents BARS BOS MBO Assessment Centers Meaningful dimensions Sometimes Sometimes Usually Usually Usually Usually Amount of time required Low Medium High Medium High High Development costs Low Low High Medium Medium High Potential for rating errors High Medium Low Low Low Low Acceptability to subordinates Low Medium High High High High Acceptability to superiors Low Medium High High High High Usefulness for allocating rewards Poor Fair Good Good Good Fair Usefulness for employee counseling Poor Fair Good Good Good Good Usefulness for identifying promotion potential Poor Fair Fair Fair Fair Good (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) As would be expected, the easiest and least expensive techniques are also the least accurate. They are also the least useful for purposes of personnel decisions and employee development. Once again, it appears that managers and organizations get what they pay for. If performance appraisals represent an important aspect of organizational life, clearly the more sophisticated—and more time-consuming—techniques are preferable. If, on the other hand, it is necessary to evaluate employees quickly and with few resources, techniques such as the graphic rating scale may be more appropriate. Managers must make cost-benefit decisions about the price (in time and money) they are willing to pay for a quality performance appraisal system. What are the techniques and scales used in performance appraisals? What are MBOs, and how do they relate to performance appraisals? What are assessment centers? What practices are used in the performance appraisal process? Performance appraisals are subject to several problems, including central tendency error, strictness or leniency error, halo effect, recency error, and personal biases. Assessment center Consists of a series of standardized evaluations of behavior based on multiple inputs. Behaviorally anchored rating scale A system that requires considerable work prior to evaluation but, if the work is carefully done, can lead to highly accurate ratings with high inter-rater reliability. Behavioral observation scale Identifies observable behaviors as they relate to performance and is less demanding of the evaluator. Critical incident technique A technique where supervisors record incidents, or examples, of each subordinate’s behavior that led to either unusual success or unusual failure on some aspect of the job. Graphic rating scale A performance appraisal technique where the supervisor or rater is typically presented with a printed or online form that contains both the employee’s name and several evaluation dimensions (quantity of work, quality of work, knowledge of job, attendance). The rater is then asked to rate the employee by assigning a number or rating on each of the dimensions. Management by objectives Closely related to the goal-setting theory of motivation.", "section": "Techniques of Performance Appraisal", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Feedback How do managers give effective feedback to subordinates? As previously noted, feedback represents a critical variable in determining the success or failure of the goal-setting process. The same applies to the performance appraisal process. Without effective knowledge of results, the motivational impact of the appraisal process is lost. To better understand how feedback in work settings affects employee behavior, consider the model shown in . M. S. Taylor, C. D. Fisher, and D. R. Ilgen, “Individuals’ Reactions to Performance Feedback in Organizations: A Control Theory Perspective,” in K. M. Rowland and G. R. Ferris, eds., Research in Personnel and Human Resources Management, Vol. 2, (Greenwich, CT: JAI Press, 1984), pp. 81–124. Effects of Feedback on Job Performance (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Feedback comes from many sources, including the task at hand, the supervisor, coworkers, and oneself. This input is then cognitively evaluated by the employee, who considers such factors as the perceived accuracy of the feedback (e.g., does the employee consider the information to be correct?); the credibility of the source of the feedback (e.g., does the employee trust the supervisor’s opinion?); the employee’s opinion concerning the fairness of the evaluation-process; the extent to which the feedback met the employee’s expectations (e.g., does the employee think she could have done better?); and the reasonableness of the performance standards. If one or more of these evaluations prove negative (for example, the employee believes she is being unfairly evaluated), the credibility of the feedback is dismissed, and the employee may increase her resistance to task effort. On the other hand, where the feedback is accepted, it reinforces the employee’s direction, effort on the task, and persistence on the task. Thus, although feedback is essential, it is the nature and quality of the feedback that ultimately determines employee response. What types of feedback do performance appraisals provide to all organization members? How do managers give effective feedback to subordinates? Among the most common appraisal systems are graphic rating scales, critical incident technique, behaviorally anchored rating scales, behavioral observation scales, management by objectives, and assessment centers. Assessment centers represent a special case of evaluations in that they focus on assessing an employee’s long-term potential to an organization.", "section": "Feedback", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Reward Systems in Organizations How do organizations choose the best appraisal system for their organization? After a company has designed and implemented a systematic performance appraisal system and provided adequate feedback to employees, the next step is to consider how to tie available corporate rewards to the outcomes of the appraisal. Behavioral research consistently demonstrates that performance levels are highest when rewards are contingent upon performance. Thus, in this section, we will examine five aspects of reward systems in organizations: (1) functions served by reward systems, (2) bases for reward distribution, (3) intrinsic versus extrinsic rewards, (4) the relationship between money and motivation and, finally, (5) pay secrecy. Functions of Reward Systems Reward systems in organizations are used for a variety of reasons. It is generally agreed that reward systems influence the following: Job effort and performance. Following expectancy theory, employees’ effort and performance would be expected to increase when they felt that rewards were contingent upon good performance. Hence, reward systems serve a very basic motivational function. Attendance and retention. Reward systems have also been shown to influence an employee’s decision to come to work or to remain with the organization. This was discussed in the previous chapter. Employee commitment to the organization. It has been found that reward systems in no small way influence employee commitment to the organization, primarily through the exchange process. R. T. Mowday, L. W. Porter, and R. M. Steers, Employee-Organization Linkages: The Psychology of Employee Commitment, Absenteeism, and Turnover, (New York: Academic Press, 1982). That is, employees develop ties with organizations when they perceive that the organization is interested in their welfare and willing to protect their interests. This exchange process is shown in . To the extent that employee needs and goals are met by the company, we would expect commitment to increase. Job satisfaction . Job satisfaction has also been shown to be related to rewards, as discussed in the previous chapter. Edward E. Lawler, a well-known researcher on employee compensation, has identified four conclusions concerning the relationship between rewards and satisfaction: (1) satisfaction with a reward is a function of both how much is received and how much the individual feels should have been received; (2) satisfaction is influenced by comparisons with what happens to others, especially one’s coworkers; (3) people differ with respect to the rewards they value; and (4) some rewards are satisfying because they lead to other rewards. E. E. Lawler, “New Approaches to Pay Administration,” Personnel Vol. 5, 1976, pp. 11–23. Occupational and organizational choice. Finally, the selection of an occupation by an individual, as well as the decision to join a particular organization within that occupation, are influenced by the rewards that are thought to be available in the occupation or organization. To prove this, simply look at the classified section of your local newspaper and notice how many jobs highlight beginning salaries. The Exchange Process Between Employee and Organization (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Reward systems in organizations have far-reaching consequences for both individual satisfaction and organizational effectiveness. Unfortunately, cases can easily be cited where reward systems have been distorted to punish good performance or inhibit creativity. Consider, for example, the Greyhound Bus Company driver who was suspended for 10 days without pay for breaking a company rule against using a CB radio on his bus. The bus driver had used the radio to alert police that his bus, with 32 passengers on board, was being hijacked by an armed man. The police arrested the hijacker, and the bus driver was suspended for breaking company rules. Cited in Eugene Register-Guard, July 15, 1980, p. B1. Such incidents hardly encourage employees to focus their efforts on responsible performance. Bases for Reward Distribution A common reality in many contemporary work organizations is the inequity that exists in the distribution of available rewards. One often sees little correlation between those who perform well and those who receive the greatest rewards. At the extreme, it is hard to understand how a company could pay its president $10 to $20 million per year (as many large corporations do) while it pays its secretaries and clerks less than $15,000. Each works approximately 40 hours per week, and both are important for organizational performance. Is it really possible that the president is 1,000 times more important than the secretary, as the salary differential suggests? How do organizations decide on the distribution of available rewards? At least four mechanisms can be identified. In more cases than we choose to admit, rewards go to those with the greatest power (either market power or personal power). In many of the corporations whose presidents earn eight-figure incomes, we find that these same people are either major shareholders in the company or have certain abilities, connections, or status that the company wants. Indeed, a threat of resignation from an important or high-performing executive often leads to increased rewards. A second possible basis for reward distribution is equality . Here, all individuals within one job classification would receive the same, or at least similar, rewards. The most common example here can be found among unionized workers, where pay rates are established and standardized with little or no reference to actual performance level. Instead of ability or performance, these systems usually recognize seniority as the key factor in pay raises or promotions. Team Based Rewards Performance appraisals, whether team or individual, provide feedback to workers or organizational teams. Traditionally, performance evaluations provide information to help improve individual performance, increase efficiency and define management's expectations. Performance appraisals compare work performed against measurable objectives that the employee and supervisor agreed to at the beginning of the appraisal period. As work has become more team oriented, performance appraisals now measure how a team of workers perform rather than just how an individual performs his job. (Attribution; Deb Nystrom/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) The basis for the social welfare reward system in this country is need. In large part, the greater the need, the greater the level of support. It is not uncommon to see situations in business firms where need is taken into account in layoff situations—where an employee is not laid off because she is the sole support of a family. A fourth mechanism used by organizations in allocating rewards is distributive justice . Under this approach, employees receive (at least a portion of) their rewards as a function of their level of contribution to the organization. The greater the contribution (such as performance), the greater the reward. This mechanism is most prominent in merit-based incentive programs, where pay and bonuses are determined by performance levels. Extrinsic and Intrinsic Rewards The variety of rewards that employees can receive in exchange for their contributions of time and effort can be classified as either extrinsic or intrinsic rewards. Extrinsic rewards are external to the work itself. They are administered externally—that is, by someone else (usually management). Examples of extrinsic rewards include wages and salary, fringe benefits, promotions, and recognition and praise from others. On the other hand, intrinsic rewards represent those rewards that are related directly to performing the job. In this sense, they are often described as “self-administered” rewards, because engaging in the task itself leads to their receipt. Examples of intrinsic rewards include feelings of task accomplishment, autonomy, and personal growth and development that come from the job. In the literature on employee motivation, there is considerable controversy concerning the possible interrelationship of these two kinds of reward. It has been argued (with some research support) that extrinsic rewards tend to drive out the positive effects of some intrinsic rewards and can lead to unethical behavior. Stephen J. Sauer, Matthew S. Rodgers, William J. Becker, “The Effects of Goals and Pay Structure on Managerial Reporting Dishonesty,” Journal of Accounting, Ethics & Public Policy , 2018. Consider, for example, the child next door who begs you to let her help you wash your car. For a young child, this task can carry considerable excitement (and intrinsic motivation). Now, consider what happens on a Saturday afternoon when you need your car washed but the child has other options. What do you do? You offer to pay her this time to help wash your car. What do you think will happen the next time you ask the neighbor to help you wash the car for free? In other words, when extrinsic rewards such as pay are tied closely to performance (called performance-reward contingency), intrinsic motivation —the desire to do a task because you enjoy it—can decrease. Also, it is important to keep in mind that because extrinsic rewards are administered by sources external to the individual, their effectiveness rests on accurate and fair monitoring, evaluating, and administration. Implementation can be expensive, and the timing of performance and rewards may not always be close. For example, you may perform well on a task, but unless there is a way for that to be noticed, evaluated, recorded, and rewarded within a reasonable time frame, an extrinsic reward may not have a significant impact. Intrinsic rewards are a function of self-monitoring, evaluation, and administration; consequently, these rewards often are less costly and more effectively administered. For example, even if no one else notices or rewards you for superior performance on a task, you can still reward yourself with a mental pat on the back for a job well done or a sense of satisfaction for overcoming a challenge. The implications of this finding will become apparent when exploring efforts to enrich employees’ jobs. Money and Motivation: A Closer Look A recurring debate among managers focuses on the issue of whether money is a primary motivator. Some argue that most behavior in organizational settings is motivated by money (or at least monetary factors), whereas others argue that money is only one of many factors that motivate performance. Whichever group is correct, we must recognize that money can have important motivational consequences for many people in many situations. In fact, money serves several important functions in work settings. R. L. Opsahl and M. D. Dunnette, “The Role of Financial Compensation in Industrial Motivation,” Psychological Bulletin Vol. 66 , 1966, pp. 94–96. These include serving as (1) a goal or incentive, (2) a source of satisfaction, (3) an instrument for gaining other desired outcomes, (4) a standard of comparison for determining relative standing or worth, and (5) a conditional reinforcer where its receipt is contingent upon a certain level of performance. Even so, experience tells us that the effectiveness of pay as a motivator varies considerably. Sometimes there seems to be an almost direct relationship between pay and effort, whereas at other times no such relationship is found. Why? Lawler suggests that certain conditions must be present in order for pay to act as a strong motivator: E. E. Lawler, Rewarding Excellence, (San Francisco: Jossey Bass, 2001). Trust levels between managers and subordinates must be high. Individual performance must be able to be accurately measured. Pay rewards to high performers must be substantially higher than those to poor performers. Few, if any, negative consequences for good performance must be perceived. Under these conditions, a climate or culture is created in which employees have reason to believe that significant performance-reward contingencies truly exist. Given this perception (and assuming the reward is valued), we would expect performance to be increased. L. W. Porter, G. Bigley, and R. M. Steers, Motivation and Work Behavior, 7th ed., (New York: McGraw-Hill, 2003). Pay Secrecy Secrecy about pay rates seems to be a widely accepted practice in work organizations, particularly among managerial personnel. It is argued that salary is a personal matter and we should not invade another’s privacy. Available evidence, however, suggests that pay secrecy may have several negative side effects. To begin, it has been consistently found that in the absence of actual knowledge, people have a tendency to over estimate the pay of coworkers and those above them in the hierarchy. As a result, much of the motivational potential of a differential reward system is lost. E. E. Lawler, Rewarding Excellence, op. cit. Even if an employee receives a relatively sizable salary increase, she may still perceive an inequity compared to what others are receiving. This problem is highlighted in the results of a study by Lawler. In considering the effects of pay secrecy on motivation, Lawler noted: Almost regardless of how well the individual manager was performing, they felt they were getting less than the average raise. This problem was particularly severe among high performers, since they believed that they were doing well yet received minimal reward. They did not believe that pay was in fact based upon merit. This was ironic, since their pay did reflect performance. . . . Thus, even though pay was tied to performance, these managers were not motivated because they could not see the connection. Ibid., p. 136. Pay secrecy also affects motivation via feedback. Several studies have shown the value of feedback in motivating performance (see previous discussion). The problem is that for managers, money represents one of the most meaningful forms of feedback. Pay secrecy eliminates the feedback. When salary information is open (or at least when the range of percentage increases within a job classification are made known to the people in that group), employees are generally provided with more recognition for satisfactory performance and are often more motivated to perform on subsequent tasks. It is easier to establish feelings of pay equity and trust in the salary administration system. On the other hand, publicizing pay rates and pay raises can cause jealousy among employees and create pressures on managers to reduce perceived inequities in the system. There is no correct position concerning whether pay rates should be secret or open. The point is that managers should not assume a priori that pay secrecy—or pay openness—is a good thing. Instead, careful consideration should be given to the possible consequences of either approach in view of the particular situation in the organization at the time. What is the best appraisal system for organizations to adopt? How are rewards tied to performance appraisals? How do organizations choose the best appraisal system for their organization? Rewards serve several functions, including (1) stimulating job effort and performance, (2) reducing absenteeism and turnover, (3) enhancing employee commitment, (4) facilitating job satisfaction, and (5) facilitating occupational and organizational choice. Rewards may be distributed on the basis of power, equality, need, or distributive justice. Distributive justice rests on the principle of allocating rewards in proportion to employee contribution. Intrinsic rewards represent those outcomes that are administered by the employee (e.g., a sense of task accomplishment), whereas extrinsic rewards are administered by others (e.g., wages). Gain-sharing incentive plans base some of the employees’ pay on corporate profits or productivity. As a result, employees are generally more interested in facilitating corporate performance. Skills-based incentives reward employees on the basis of the skills they possess, not the skills they are allowed to use at work. As a result, employees are encouraged to continually upgrade their skill levels. A lump-sum salary increase simply provides employees with their pay raises at one time (possibly shortly before summer vacation or a major holiday). Participative pay decisions allow employees some input in determining their pay raises. Distributive justice Where employees receive (at least a portion of) their rewards as a function of their level of contribution to the organization. Extrinsic rewards Rewards that are external to the work itself. Intrinsic motivation The desire to do a task because you enjoy it. Intrinsic rewards Rewards that are external to the work itself. Skills-based incentives Rewards employees on the basis of the skills they possess and not just the skills they are allowed to use at work.", "section": "Reward Systems in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Individual and Group Incentive Plans How do managers and organizations use incentives and rewards effectively to secure the best possible performance from employees? We now turn to an examination of various employee incentive programs used by organizations. First, we consider the relative merits of individuals versus group incentive programs. Next, we focus on several relatively new approaches to motivation and compensation. Finally, we suggest several guidelines for effective incentive systems. Individual versus Group Incentives Companies usually have choices among various compensation plans and must make decisions about which is most effective for its situation. Incentive systems in organizations are usually divided into two categories on the basis of whether the unit of analysis—and the recipient of the reward—is the individual or a group. Among individual incentive plans, several approaches can be identified, including merit-based compensation (commonly known as merit compensation), piece-rate incentive programs (where people are paid according to the quantity of output), bonus systems of various sorts, and commissions. In each case, rewards are tied fairly directly to the performance level of the individual. Although individual incentive systems often lead to improved performance, some reservations have been noted. In particular, these programs may at times lead to employees competing with one another, with undesirable results. For instance, department store salespeople on commission may fight over customers, thereby chasing the customers away. After all, customers don’t care who they deal with, only that the service is good. Second, these plans typically are resisted by unions, which prefer compensation to be based on seniority or job classification. Third, where quality control systems are lax, individual incentives such as piece rates may lead employees to maximize units of output while sacrificing quality. And, finally, in order for these programs to be successful, an atmosphere of trust and cooperation is necessary. In order to overcome some of these shortcomings, many companies have turned to group or organizational incentive plans. Group incentive programs base at least some of an employee’s rewards on group or organization performance. Hence, employees are encouraged to cooperate with one another and with the corporation so that all employees can benefit. Programs such as profit-sharing or gain-sharing plans (discussed below) are designed to tie the employees’ future rewards and prosperity to that of the company and reduce the age-old antagonism between the two. The results are often dramatic. Creative Pay Practices Recently, we have seen several innovations in the way corporations approach reward systems. These efforts are designed to facilitate the integration of employee and company interests in a way that maximizes both productivity and quality of working life. Five such creative pay practices should be noted: (1) gain-sharing plans, (2) skills-based incentives, (3) lump-sum pay increases, (4) participative pay decisions, and (5) flexible benefits programs. These approaches, along with their major advantages and drawbacks, are summarized in . Advantages and Disadvantages of New Pay Practices Pay Practice Advantages Disadvantages Gain sharing Ties pay to performance; encourages group cooperation Plans that focus exclusively on productivity may lead employees to ignore other important objectives, such as quality. Skills-based incentives More flexible and skilled workforce; increased satisfaction Higher training and salary costs Lump-sum increase Greater visibility of pay increases; increased pay satisfaction Cost of administration Participative pay decisions Increased trust in a satisfaction with pay decisions; better pay decisions Time-consuming Flexible benefits Increased satisfaction with pay and benefits Cost of administration (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Gain-Sharing Plans. Giving executives and senior managers bonuses to reflect their contributions to organizational effectiveness is commonplace. In fact, in some companies executive bonuses are often larger than salaries. Recently, companies have increasingly applied this same principle to all employees in the form of gain-sharing (profit-sharing) plans. Here, employees are given a chance to share in corporate productivity gains through increased earnings. The greater the productivity gains, the greater the earnings. Several variations on this theme can be found, including the Scanlon Plan, IMPROSHARE, the Ruker Plan, and the Lincoln Electric Plan. Regardless of the title, the basic plan is similar. For example, under the Scanlon Plan (probably the oldest such program), three operating guidelines are used: (1) each department or division is treated as a business unit for purposes of performance measurement, (2) specific cost measures associated with the production process are identified and agreed to by all parties, and (3) bonuses are paid to all employees according to a predetermined formula tying the amount of the bonus to the actual cost savings realized during the time period. Under such a plan, it is clearly in the employees’ best interest to contribute to cost savings, thereby increasing their own incomes. Providing Feedback in Different Countries Global workplaces are increasing within the world businesses, and it has become a trend to have managers from one country, most likely the country in which the headquarters arise, manage employees abroad. An important consideration when managing globally is how cultural differences can have a profound effect on performance evaluations, negotiations, and criticisms. For example, oftentimes in the United States, a method of critical feedback in the “hamburger method” (Step 1: Identify tasks. As a group, identify technical steps that would be involved in implementing. Step 2: Identify options for tasks. Split the team into several small groups. Step 3: Combine results.) is acceptable, while other countries give their feedback with just the meal alone. This strategy in the Netherlands and Germany can be off-putting to other cultures, and when you read into another culture’s technique with your own lens of reference, it can feel wrong. Managing globally means that you need to do your research on which approach for feedback is best received for the employee’s cultural differences. For example, being direct is key when communicating with a Dutch person. In contrast, in England or the United States, criticism is not delivered directly, but with positive pieces wrapped around the negative. In Asian countries, feedback is often avoided or the message is blurred in order to “save face.” With all of these complications and considerations, it is ever more important to acutely understand the culture, the cultural understandings of employees who are direct reports, and also the lens through which feedback is being viewed as well. Questions: How can a new manager that is working with international employees ensure she is providing reviews in an appropriate manner? What methods can a manager employ in her preparation for the review to be successful when providing feedback to employees of different cultures? Sources: C. Solbach. “Feedback through cultural looking glass.” Krauthammer , September 16, 2015, https://www.krauthammer.com/en/publications/personal-development/2017/04/12/12/07/feedback-through-cultural-looking-glass; M. Abadi. “The exact same sentence from your boss can mean 'yes,' 'no,' or 'maybe' depending on the country where you work.” Business Insider , December 7, 2017, https://www.businessinsider.com/direct-feedback-work-depends-on-culture-2017-12; J. Windust. “An International Approach to 360-Degree Feedback.” Cognology , July 26, 2016, https://www.cognology.com.au/international-approach-360-degree-feedback/; “Giving Employee Feedback To A Culturally Diverse Workforce.” Impraise Blog , accessed January 26, 2019, https://blog.impraise.com/360-feedback/how-to-handle-cultural-differences-between-branchescountries-in-feedback-behavior-performance-review. Skills-Based Incentives. Typical compensation programs are tied to job evaluations. In these, jobs are analyzed to assess their characteristics, and then salary levels are assigned to each job on the basis of factors such as job difficulty and labor market scarcity. In other words, pay levels are set on the basis of the job, not the individual. This approach fails to encourage employees to improve their skills on the job, because there is no reward for the improvement. This thinking also keeps all employees in their places and minimizes the possibility of inter-job transfers. Under the skills-based incentive program , employees are paid according to their skills level (that is, the number of jobs they can perform), regardless of the actual tasks they are allowed to perform. This approach has proved successful in organizations such as Procter & Gamble and General Foods. Employees are encouraged to learn additional skills and are appropriately rewarded. The organization is provided with a more highly trained and more flexible workforce. However, training and compensation costs are necessarily increased, so the program is appropriate only in some situations. The technique is most often seen as part of a larger quality-of-working-life program, where it is associated with job redesign efforts. Lump-Sum Pay Increases. Another technique that has received some attention is to allow employees to decide how (that is, in what amounts) they wish to receive their pay raises for the coming year. Under the traditional program, pay raises are paid in equal amounts in each paycheck over the year. Under the alternate plan, employees can elect to receive equal amounts during the year, or they can choose to take the entire raise in one lump-sum pay increase . This plan allows employees greater discretion over their own financial matters. If an employee wants to use the entire pay raise for a vacation, it can be paid in a lump sum in June. Then, if the employee quits before the end of the year, the unearned part of the pay raise is subtracted from the final paycheck. This plan increases the visibility of the reward to the employee. The employee receives, for example, a $600 pay raise (a rather sizable amount) instead of twelve $50 monthly pay raises. As with the flexible rewards system discussed below, however, the administration costs of the lump-sum plan are greater than those of the traditional method. Participative Pay Decisions. In addition, of concern to many managers is the extent to which employees should be involved in decisions over pay raises. This is the issue of participative pay decisions . Recently, several organizations have been experimenting with involving employees in pay raise decisions, and the results seem to be quite positive. By allowing employees to participate either in the design of the reward system or in actual pay raise decisions (perhaps through a committee), it is argued that decisions of higher quality are made on the basis of greater information. Also, employees then have greater reason to place confidence in the fairness of the decisions. On the negative side, this approach requires considerably more time for both the manager and the participating subordinates. Costs must be weighed against benefits to determine which approach is most suitable for the particular organization and its goals. Flexible Benefits Systems . A typical fringe benefit package provides the same benefits—and the same number of benefits—to all employees. As a result, individual differences or preferences are largely ignored. Studies by Lawler indicate variations in benefit preferences. Lawler, Rewarding Excellence, op. cit. For instance, young unmarried men prefer more vacation time, whereas young married men prefer to give up vacation time for higher pay. Older employees want more retirement benefits, whereas younger employees prefer greater income. Through a flexible benefits program (also called a “cafeteria benefits program”), employees are allowed some discretion in the determination of their own packages and can make trade-offs, within certain limits. Organizations such as PepsiCo, TRW, and the Educational Testing Service already use such programs. Although certain problems of administration exist with the programs, efforts in this direction can lead to increased need satisfaction among employees. We have seen a number of different creative solutions to the compensation dilemma. Which approaches are most effective in motivating employees? This is obviously a difficult question to answer. However, one way to get relevant information on this question is to see what corporations actually use. One such study asked major employers which of a variety of approaches had been used with a high success level. The results are shown in . As can be seen, skills-based compensation, earned time off, and gain sharing all received high marks from personnel executives, although other programs are also widely supported. It would appear from these results that many approaches can be useful; the choice of which one to use would depend upon the circumstances and goals of a particular organization. Guidelines for Effective Incentive Programs Whatever incentive plan is selected, care must be taken to ensure that the plan is appropriate for the particular organization and workforce. In fact, a simple test of the effectiveness of an incentive plan would be as follows: M. Wallace, cited in N. Perry, “Here Come Richer, Riskier Pay Plans,” Fortune, December 19, 1988, pp. 50–58. Does the plan capture attention? Do employees discuss the plan and take pride in their early successes? Do employees understand the plan? Can employees explain how the plan works, and do they understand what they must do to earn the incentive? Does the plan improve communication? As a result of the plan, do employees understand more about corporate mission, goals, and objectives? Does the plan pay out when it should? Are incentives being paid for desired results, and are they withheld for undesirable results? Is the company performing better as a result of the plan? Are profits or market share up or down? Have any gains resulted in part from the incentive plan? Companies Successfully Using Creative Incentive Plans Type of Incentive Percent of Companies Reporting Success Source: Data adapted from J. Horn, Psychology Today, July 1987, pp. 54–57. Skills-based compensation 89% Earned time off 85 Gain-sharing plans 81 Small-group incentives 75 Individual incentives 73 All-salaried workforce 67 Lump-sum bonus 66 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) If a new (or existing) pay plan can meet these tests, it is probably fairly effective in motivating employee performance and should be retained by the organization. If not, perhaps some other approach should be tried. On the basis of such a test, several specific guidelines can be identified to increase the effectiveness of the programs. These include the following: Perry, op. cit. Any reward system or incentive plan should be as closely tied to actual job performance as possible. This point was discussed earlier in this chapter. If possible, incentive programs should allow for individual differences . They should recognize that different people want different outcomes from a job. Flexible benefits programs such as the ones discussed here make an effort to accomplish this. Incentive programs should reflect the type of work that is done and the structure of the organization. This simply means that the program should be tailored to the particular needs, goals, and structures of a given organization. Individual incentive programs, for example, would probably be less successful among unionized personnel than would group programs such as the Scanlon plan. This point has been clearly demonstrated in research by Lawler, which points out that organizations with traditional management and those with more participative management might approach reward systems quite differently in order to be effective. E. E. Lawler, “The Design of Effective Reward Systems,” Technical Report, University of Southern California, April 1983. As shown in , both types of company can be effective as long as their reward systems are congruent with their overall approach to management. The incentive program should be consistent with the culture and constraints of the organization. Where trust levels are low, for example, it may take considerable effort to get any program to work. In an industry already characterized by high levels of efficiency, basing an incentive system on increasing efficiency even further may have little effect, because employees may see the task as nearly impossible. Finally, incentive programs should be carefully monitored over time to ensure that they are being fairly administered and that they accurately reflect current technological and organizational conditions. For instance, it may be appropriate to offer sales clerks in a department store an incentive to sell outdated merchandise because current fashion items sell themselves. Responsibility falls on managers not to select the incentive program that is in vogue or used “next door,” but rather to consider the unique situations and needs of their own organizations. Then, with this understanding, a program can be developed and implemented that will facilitate goal-oriented performance. Matching Reward Systems to Management Style Reward System Traditional Participative Source: Adapted from E. E. Lawler, The Design of Effective Reward Systems, Technical Report (Los Angeles: University of Southern California, 1983), p. 52. Fringe benefits Vary according to organizational level Cafeteria—same for all levels Promotion All decisions made by top management Open posting for all jobs; peer group involvement in decision process Status symbols A great many, carefully allocated on the basis of job position Few present, low emphasis on organization level Pay type Hourly and salary All salary Base rate Based on job performed; high enough to attract job applicants Based on skills; high enough to provide security and attract applicants Incentive plan Piece rate Group and organization-wide bonus, lump-sum increase Communication policy Very restricted distribution of information Individual rates, salary survey data, all other information made public Decision-making locus Top management Close to location of person whose pay is being set (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What are the differences between individual and group incentives? What is the variety of reward incentives available to organizations? How do managers and organizations use incentives and rewards effectively to secure the best possible performance from employees? Flexible benefits allow employees to choose the fringe benefits that best suit their needs. A good reward system (1) is closely tied to performance, (2) allows for individual differences, (3) reflects the type of work that is being done, (4) is consistent with the corporate culture, and (5) is carefully monitored over time. Chapter Review Questions Identify the various functions of performance appraisals. How are appraisals used in most work organizations? What are some problems associated with performance appraisals? Define validity and reliability . Why are these two concepts important from a managerial standpoint? How can errors in appraisals be reduced? Critically evaluate the advantages and disadvantages of the various techniques of performance appraisal. Discuss the role of feedback in employee performance. What is the difference between intrinsic and extrinsic rewards? Identify the major bases of reward distribution. How does money influence employee motivation? Discuss the relative merits of individual and group incentive programs. Describe the benefits and drawbacks of several of the new approaches to reward systems. Which ones do you feel would be most effective in work organizations? Management Skill Exercises How Would You Rate Your Supervisor? Instructions: Think of your current supervisor or one for any job you have held, and evaluate her on the following dimensions. Give a “1” for very poor, a “3” for average, a “5” for outstanding, etc. Very Poor Average Outstanding Your boss’s knowledge of the job 1 2 3 4 5 Your boss’s leadership skills 1 2 3 4 5 Your boss’s communication skills 1 2 3 4 5 Your boss’s ability to motivate subordinates 1 2 3 4 5 Your boss’s attendance and promptness 1 2 3 4 5 Your boss’s commitment to the organization 1 2 3 4 5 Your boss’s long-term potential for promotion 1 2 3 4 5 What is your overall assessment of your supervisor? 1 2 3 4 5 Think of a current or previous job, and evaluate the source and quality of the feedback you received from your supervisor. When you are through, refer to Appendix B for scoring procedures. How Much Feedback Are You Getting from Your Job? Instructions: Think of a current or previous job. With this in mind, answer the following questions as accurately as possible. My boss lets me know when I make a mistake. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My coworkers help me improve on the job. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 I receive formal evaluations from the company on my job. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My boss always tells me when I do a good job. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 This company really appreciates good performance. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 When I do something especially well, I receive a “thanks” from my boss. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My coworkers are very appreciative when I do a good job. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My coworkers compliment me on the quality of my work. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My coworkers are very supportive of my efforts. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 I know when I have done a good job. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 My job provides me with solid feedback on my performance. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 I can see the results when I learn to do something better. Strongly Disagree Strongly Agree 1 2 3 4 5 6 7 Management Decision Exercises You are the general manager of a floral supplies distributor that provides independent florists with things that they need for their business, such as vases, ribbons, and balloons. You have read that many organizations use incentive pay plans that reward employees when the organization does well. You have 6 drivers, 12 warehouse workers, 3 inside salespeople, and an assistant that reports to you. What types of incentive plan would you propose for an organization like yours? You are the HR manager at a midsized auto parts manufacturer. What are the pros and cons of establishing a 360-degree performance appraisal system in your organizations? Write a memo to the CEO outlining what you think should be done. Critical Thinking Case HubSpot Focus on Flexible Benefits What would your manager say to you if you came up with the idea of traveling with Justin Timberlake on tour for an entire year? This would not just be a work from home agreement but an actual out of office plan for one full-year sabbatical. That is exactly what happened at HubSpot when Rosalia Cefalu had a crazy idea that actually got approved. HubSpot, a global inbound marketing company, has approximately 19,000 customers in over 90 countries and 1,960 employees, stretching from Cambridge, MA, to Sydney, Australia. “We don’t think that culture is about free beer and ping-pong and dogs in the office, it’s about what you believe, why you do what you do, and who you choose to work with,” states CTO and cofounder Dharmesh Shah. Although HubSpot has plenty of free snacks on hand for their employees to enjoy, other flexible benefits HubSpotters enjoy are unlimited vacation time, tuition reimbursement, flexible hours, and an overall environment that balances freedom with accountability. At HubSpot it goes deeper than just the perks. The focus from the top down instills pride and passion within its employees, which then translates into happy customers. Although flexible benefits are a big perk of working at the third-best tech company to work for, according to Glassdoor’s annual Employee Choice awards, the culture isn’t for everyone. The company practices a sense of understanding, knowing that employees will move on and do not need to stay to be loyal and that sometimes someone is no longer needed—either because of performance, or changes in the company’s needs. This isn’t taken personally, and HubSpot is able to grow and continue to grow because it objectively sees the performance of its employees and what is best for the company and employee. Questions: How does HubSpot’s focus on culture affect employee performance? What concerns would you have regarding giving employees countless flexible benefits such as HubSpot does; for example, a yearly sabbatical? Sources: S. Leibowitz. “What it's like to work at HubSpot, one of the best workplaces of 2018.” Business Insider , January 21, 2018, https://www.businessinsider.com/hubspot-best-workplaces-united-states-2018-1; K. M. Newman. “Inside the Company Culture of Hubspot.” Tech.co , April 5, 2013, https://tech.co/company-culture-of-hubspot-2013-04; InHerSight. “Company Profile: Hubspot.” The Motley Fool , October 5, 2016, https://www.fool.com/investing/2016/10/05/company-spotlight-hubspot.aspx. Flexible benefits system A rewards program where employees are allowed some discretion in the determination of their own packages and can make trade-offs, within certain limits. Gain sharing An incentive plan in which employees or customers receive benefits directly as a result of cost-saving measures that they initiate or participate in. Lump-sum pay increase A technique that allows employees to decide how (that is, in what amounts) they wish to receive their pay raises for the coming year. Participative pay decisions Involving employees in pay raise decisions.", "section": "Individual and Group Incentive Plans", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Wolves (Credit: Neil McIntosh/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do you manage group and intergroup processes effectively? How do group norms, roles, and status systems affect employee behavior and performance? How do managers develop group cohesiveness, which facilitates organizational goal attainment? What are barriers to intergroup cooperation, and how do you take action to minimize such impediments and understand how to get the most out of the collective actions of groups in organizations in order to enhance industrial competitiveness? EA Engineering, Science, and Technology, Inc. In the modern workplace, it is more common that an employee is not assigned to just one team in their role. More currently, individuals are being tasked with multiple roles that allow them to work within many teams on many projects. Research done estimates that 81 to 95 percent of employees around the world serve on multiple teams simultaneously. In some cases, this alone can have a negative effect on the way that employees are able to focus on the impact on their stress levels. Leadership plays a big role in combating the negative effects of multiple team memberships, or MTM. EA Engineering, Science, and Technology, Inc. employees the MTM structure on a daily basis, with its employees working on up to six different projects concurrently. The environmental consulting company based in Baltimore, MD, has to collaborate often and work in a team-based environment to balance stakeholder management and profits. Juggling six different projects at one given time can be stressful to any employee, but structuring the work within different teams gives employees a sense of autonomy so that they know specifically what piece of the project to focus on and contribute their skills to the overall group. Leaders naturally form within groups and take ownership of different tasks, which also is very helpful to both the overall success of the team and individual satisfaction of the employee. Research done with this group and others has shown that when leaders showcase empowering qualities to their employees, subsequently the employees are more proactive. Despite the fact that these individuals worked on many teams under a variety of leaders, the individuals often carried over the empowerment qualities of one leader to their other team even when the other leader was less empowering. Being a part of many teams can help employees with job satisfaction and give them exposure to many leadership types within your organization. It is important to understand the basic dynamics such as those showcased within EA Engineering, Science, and Technology, Inc. to best approach tasks and, in this case, multiple team memberships is a highly positive strategy to help bring the best outcome to its business. Based on our earlier analysis of individual behavior, we are now in a position to consider what happens when individuals are placed in work units to perform their tasks. We do this in the next four chapters. The nature of groups and intergroup relations is discussed in this chapter. The topics of job design and organization design as well as effectiveness and productivity may be discussed later in this course. Taken together, these topics provide a solid understanding of organizational structure —that is, how people and work units are put together for purposes of task accomplishment.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Work Groups: Basic Considerations How do you manage group and intergroup processes effectively? Available research on group dynamics demonstrates rather conclusively that individual behavior is highly influenced by coworkers in a work group. For instance, we see many examples of individuals who, when working in groups, intentionally set limits on their own incomes so they earn no more than the other group members. We see other situations where individuals choose to remain in an undesirable job because of their friends in the plant, even though preferable jobs are available elsewhere. In summarizing much research on the topic, Hackman and Morris concluded the following: There is substantial agreement among researchers and observers of small task groups that something important happens in group interaction which can affect performance outcomes. There is little agreement about just what that “something” is—whether it is more likely to enhance or depress group effectiveness, and how it can be monitored, analyzed, and altered. J. Hackman and C. Morris, “Group Tasks, Group Interaction Process, and Group Performance Effectiveness,” in L. Berkowitz, ed., Advances in Experimental Social Psychology, vol. 8 (New York: Academic Press, 1975), p. 49. In order to gain a clearer understanding of this “something,” we must first consider in detail what we mean by a group , how groups are formed, and how various groups differ. What Is a Group? The literature of group dynamics is a very rich field of study and includes many definitions of work groups. For example, we might conceive of a group in terms of perceptions ; that is, if individuals see themselves as a group, then a group exists. Or, we can view a group in structural terms. For instance, McDavid and Harari define a group as “an organized system of two or more individuals who are interrelated so that the system performs some function, has a standard set of role relationships among its members, and has a set of norms that regulate the function of the group and each of its members.” J. McDavid and M. Harari, Social Psychology: Individuals, Groups, and Societies (New York: Harper & Row, 1968), p. 237. Groups can also be defined in motivational terms as “a collection of individuals whose existence as a collection is rewarding to the individuals.” B. Bass. Leadership, Psychology, and Organizational Behavior (New York: Harper & Row, 1960), p. 39. Finally, a group can be viewed with regard to interpersonal interactions —the degree to which members communicate and interact with one another over time. G. Homans, Social Behavior (New York: Harcourt, Brace and World, 1950). By integrating these various approaches to defining groups, we may conclude for our purpose here that a group is a collection of individuals who share a common set of norms, generally have differentiated roles among themselves, and interact with one another toward the joint pursuit of common goals. (The definitions of roles and norms is provided later in this chapter.) This definition assumes a dynamic perspective and leads us to focus on two major aspects of groups: group structure and group processes. Group structure is the topic of this chapter, and group processes will be discussed in later chapters. Types of Groups There are two primary types of groups: formal and informal. Moreover, within these two types, groups can be further differentiated on the basis of their relative degree of permanence. The resulting four types are shown in . Types of Groups Relatively Permanent Relatively Temporary Formal Command group Task group Informal Friendship group Interest group (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Formal Groups. Formal groups are work units that are prescribed by the organization. Examples of formal groups include sections of departments (such as the accounts receivable section of the accounting department), committees, or special project task forces. These groups are set up by management on either a temporary or permanent basis to accomplish prescribed tasks. When the group is permanent, it is usually called a command group or functional group . An example would be the sales department in a company. When the group is less permanent, it is usually referred to as a task group . An example here would be a corporate-sponsored task force on improving affirmative action efforts. In both cases, the groups are formal in that they are both officially established by the company to carry out some aspect of the business. Informal Groups. In addition to formal groups, all organizations have a myriad of informal groups . These groups evolve naturally out of individual and collective self-interest among the members of an organization and are not the result of deliberate organizational design. People join informal groups because of common interests, social needs, or simply friendship. Informal groups typically develop their own norms and roles and establish unwritten rules for their members. Studies in social psychology have clearly documented the important role of these informal groups in facilitating (or inhibiting) performance and organizational effectiveness. Again, on the basis of their relative degree of permanence, informal groups can be divided into friendship groups (people you like to be around) and interest groups (e.g., a network of working women or minority managers). Friendship groups tend to be long-lasting, whereas interest groups often dissolve as people’s interests change. One of the more interesting aspects of group processes in organizations is the interaction between informal and formal groups. Both groups establish norms and roles and goals and objectives, and both demand loyalty from their members. When an individual is a member of many groups—both formal and informal—a wide array of potentially conflicting situations emerges that has an impact upon behavior in organizations. We will focus on this interplay throughout the next few chapters. Reasons for Joining Groups People join groups for many reasons. Often, joining a group serves several purposes at once. In general, at least six reasons can be identified for joining groups: Security. Most people have a basic need for protection from external threats, real or imagined. These threats include the possibility of being fired or intimidated by the boss, the possibility of being embarrassed in a new situation, or simply the anxiety of being alone. Groups can be a primary source of security against such threats. We have often heard that there is “safety in numbers.” Social Needs . In addition, as discussed in previous chapters, basic theories of personality and motivation emphasize that most individuals have relatively strong social needs . They need to interact with other people and develop meaningful relationships. People are clearly social creatures. Groups provide structured environments in which individuals can pursue friendships. Self-Esteem . Similarly, membership in groups can assist individuals in developing self-esteem. People often take pride in being associated with prestigious groups; note such examples as professors elected to membership in the National Academy of Sciences or salespeople who qualify for a million dollar club as a reward for sales performance. Economic Self-Interest . People often associate with groups to pursue their own economic self-interest . Labor unions are a prime example of this phenomenon, as are various professional and accrediting agencies, such as the American Bar Association. These organizations often attempt to limit the supply of tradespeople or professionals in order to maintain employment and salaries. Mutual Interest . Some groups are formed to pursue goals that are of mutual interest to group members. Included here are bridge clubs, company-sponsored baseball teams, and literary clubs. By joining together, individuals can pursue group goals that are typically not feasible alone. Physical Proximity . Finally, many groups form simply because people are located in close physical proximity to one another. In fact, office architecture and layout can have considerable influence over the development of social networks and groups. Consider, for example, two floors in the same building. On the first floor, all the managers have private offices arranged in a long row, with their assistants arranged in a similar row in front of them. This horizontal pattern of offices does not allow for frequent interaction between either the managers or the secretaries, and as a result group formation may be slowed. On the second floor, however, suppose all the managers’ offices are arranged in a cluster surrounding a similar cluster of assistants. The result would be more frequent social interaction among employees. This is not to say that one arrangement is superior to the other; rather, it is simply to point out how variations in office arrangements can have an impact on group formation. Stages in Group Development Before we begin a comprehensive examination of the structure of groups, consider briefly the stages of group development. How do groups grow and develop over time? Tuckman has proposed one model of group development that consists of four stages through which groups generally proceed. B. Tuckman and M. Jensen, “Stages of Small Group Development Revisited,” Groups and Organizational Studies, 1977, 2, pp. 419–442. These four stages are referred to by the deceptively simple titles forming, storming, norming, and performing (see ). Forming . In the first stage of development, when group members first come together, emphasis is usually placed on making acquaintances, sharing information, testing one another, and so forth. This stage is referred to as forming. Group members attempt to discover which interpersonal behaviors are acceptable or unacceptable in the group. In this process of sensing out the environment, a new member is heavily dependent upon others for providing cues to acceptable behavior. Storming . In the second stage of group development, a high degree of intergroup conflict (storming) can usually be expected as group members attempt to develop a place for themselves and to influence the development of group norms and roles. Issues are discussed more openly, and efforts are made to clarify group goals. Norming . Over time, the group begins to develop a sense of oneness. Here, group norms emerge (norming) to guide individual behavior. Group members come to accept fellow members and develop a unity of purpose that binds them. Performing . Once group members agree on basic purposes, they set about developing separate roles for the various members. In this final stage, role differentiation emerges to take advantage of task specialization in order to facilitate goal attainment. The group focuses its attention on the task (performing). As we consider this simple model, it should be emphasized that Tuckman does not claim that all groups proceed through this sequence of stages. Rather, this model provides a generalized conceptual scheme to help us understand the processes by which groups form and develop over time. Stages in Group Development (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What are the reasons for joining a group? What are the development stages groups often go through? At the storming stage, what differences might you expect between groups formed for economic self-interest and groups formed for mutual self-interest? How do you manage group and intergroup processes effectively? A group is a collection of individuals who share a common set of norms, who generally have differentiated roles among themselves, and who interact with one another in the joint pursuit of common goals. Groups may be divided into permanent and temporary groups and formal and informal groups. Formal groups include command and task groups, whereas informal groups include friendship and interest groups. Command group A group that is permanent. Formal group Work units that are prescribed by the organization. Friendship group Friendship groups tend to be long lasting. Group An organized system of two or more individuals who are interrelated so that the system performs some function, has a standard set of role relationships among its members, and has a set of norms that regulate the function of the group and each of its members. Informal group Groups that evolve naturally out of individual and collective self-interest among the members of an organization and are not the result of deliberate organizational design. Interest group A network that forms due to mutual interests such as working women or minority managers. Norms These regulate the function of the group and each of its members. Task group Serves the same purpose as a command role except that the role is temporary instead of permanent.", "section": "Work Groups: Basic Considerations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Work Group Structure How do group norms, roles, and status systems affect employee behavior and performance? Work group structure can be characterized in many different ways. We examine several characteristics that are useful in describing and understanding what makes one group different from another. This matrix of variables will, when taken together, paint a portrait of work groups in terms of relatively enduring group properties. The aspects of group structure to be considered are (1) work roles, (2) work group size, (3) work group norms, (4) status relationships, and (5) work group cohesiveness. Each of these factors has been shown to influence group processes, as shown in . Thus, the material presented here will be important when we focus on group processes later in the text. Group Structure and Process (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Work Roles In order to accomplish its goals and maintain its norms, a group must differentiate the work activities of its members. One or more members assume leadership positions, others carry out the major work of the group, and still others serve in support roles. This specialization of activities is commonly referred to as role differentiation. More specifically, a work role is an expected behavior pattern assigned or attributed to a particular position in the organization. It defines individual responsibilities on behalf of the group. It has been suggested that within organizational settings, work roles can be divided into three types on the basis of the nature of the activities that encompass the role. L. Hoffman, “Applying Experimental Research on Group Problem Solving to Organizations,” Journal of Applied Behavioral Science, 1979, 15, pp. 375–391. These are: Task-oriented roles . These roles focus on task-related activities aimed at achieving group performance goals. Relations-oriented roles . These roles emphasize the further development of the group, including building group cohesiveness and consensus, preserving group harmony, looking after group member welfare, and so forth. Self-oriented roles . These roles emphasize the specific needs and goals of individual members, often at the expense of the group. As we might expect, individual group members often perform several of these roles simultaneously. A group leader, for example, must focus group attention on task performance while at the same time preserving group harmony and cohesiveness. To see how this works, consider your own experience. You may be able to recognize the roles you have played in groups you have been a member of. In your experience, have you played multiple roles or single roles? Perhaps the best way to understand the nature of work roles is to examine a role episode . A role episode is an attempt to explain how a particular role is learned and acted upon. As can be seen in , a role episode begins with members’ expectations about what one person should be doing in a particular position (Stage 1). These expectations are then communicated to the individual (Stage 2), causing the individual to perceive the expectations about the expected role (Stage 3). Finally, the individual decides to act upon the role in terms of actual role-related behavior (Stage 4). In other words, Stages 1 and 2 deal with the expected role, whereas Stage 3 focuses on the perceived role and Stage 4 focuses on the enacted role. Consider the following simple example. A group may determine that its newest member is responsible for getting coffee for group members during breaks (Stage 1). This role is then explained to the incoming member (Stage 2), who becomes aware of his or her expected role (Stage 3). On the basis of these perceptions (and probably reinforced by group norms), the individual then would probably carry out the assigned behavior (Stage 4). Several aspects of this model of a role episode should be noted. First, Stages 1 and 2 are initiated by the group and directed at the individual. Stages 3 and 4, on the other hand, represent thoughts and actions of the individual receiving the stimuli. In addition, Stages 1 and 3 represent cognitive and perceptual evaluations, whereas Stages 2 and 4 represent actual behaviors. The sum total of all the roles assigned to one individual is called the role set . A Simplified Model of a Role Episode Source: Adapted from D. G. Myers and J. M. Twenge, Social Psychology 13 th edition, (New York: McGraw Hill), 2018. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Although the role episode presented here seems straightforward, in reality we know that it is far more complicated. For instance, individuals typically receive multiple and sometimes conflicting messages from various groups, all attempting to assign them a particular role. This can easily lead to role conflict . Messages sent to an individual may sometimes be unclear, leading to role ambiguity . Finally, individuals may simply receive too many role-related messages, contributing to role overload . Discussion of these topics is reserved for later study, where examination of several important aspects of psychological adjustment to work. Work Group Size Obviously, work groups can be found in various sizes. Early management theorists spent considerable time and effort to no avail attempting to identify the right size for the various types of work groups. There is simply no right number of people for most group activities. They did, however, discover a great deal about what happens as group size increases. A. Hare, “Group Size,” American Behavioral Scientist, 1981, 24, pp. 695–708. A number of relevant size-outcome relationships are summarized in . Effects of Group Size on Group Dynamics Factor Size of Group Small Large Group interaction Increased Decreased Group cohesiveness Higher Lower Job satisfaction Higher Lower Absenteeism Lower Higher Turnover Lower Higher Social loafing Lower Higher Productivity No clear relation No clear relation (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Group Interaction Patterns. First, we will consider the effects of variations in group size on group interaction patterns. A series of classic studies by Bales and Borgatta examined this issue using a technique known as interaction process analysis . R. Bales and E. Borgatta, “Size of Group as a Factor in the Interaction Profile,” In A. Hare, E. Borgatta, and R. Bales, eds., Small Groups (New York: Knopf, 1956). This technique records who says what to whom; through using it, Bales and his colleagues found that smaller groups (2–4 persons) typically exhibited greater tension, agreement, and opinion seeking, whereas larger groups (13–16 persons) showed more tension release and giving of suggestions and information. This suggests that harmony is crucial in smaller groups and that people in them have more time to develop their thoughts and opinions. On the other hand, individuals in larger groups must be more direct because of the increased competition for attention. Job Attitudes. Increases in work group size are fairly consistently found to be inversely related to satisfaction, although the relationship is not overly strong. L. Cummings and C. Berger, “Organization Structure: How Does It Influence Attitudes and Performance?” Organizational Dynamics, 1976, 5, pp. 34–49. That is, people working in smaller work units or departments report higher levels of satisfaction than those in larger units. This finding is not surprising in view of the greater attention one receives in smaller groups and the greater importance group members typically experience in such things as their role set. Absenteeism and Turnover. Available research indicates that increases in work group size and absenteeism are moderately related among blue-collar workers, although no such relationship exists for white-collar workers. S. Rhodes and R. Steers, Managing Employee Absenteeism (Reading, Mass.: Addison-Wesley, 1990). One explanation for these findings is that increased work group size leads to lower group cohesiveness, higher task specialization, and poorer communication. As a result, it becomes more difficult to satisfy higher-order needs on the job, and job attendance becomes less appealing. This explanation may be more relevant in the case of blue-collar workers, who typically have little job autonomy and control. White-collar workers typically have more avenues available to them for need satisfaction. Similar findings exist for employee turnover. Turnover rates are higher in larger groups. L. Porter and R. Steers, “Organizational, Work, and Personal Factors in Employee Turnover and Absenteeism,” Psychological Bulletin, 1973, 80, pp. 151–176. It again can be hypothesized that because larger groups make need satisfaction more difficult, there is less reason for individuals to remain with the organization. Productivity. No clear relationship has been found between group size and productivity. Cummings and Berger, op. cit. There is probably a good reason for this. Unless we take into consideration the type of task that is being performed, we really cannot expect a clear or direct relationship. Mitchell explains it as follows: Think of a task where each new member adds a new independent amount of productivity (certain piece-rate jobs might fit here). If we add more people, we will add more productivity. . . . On the other hand, there are tasks where everyone works together and pools their resources. With each new person the added increment of new skills or knowledge decreases. After a while increases in size will fail to add much to the group except coordination and motivation problems. Large groups will perform less well than small groups. The relationship between group size and productivity will therefore depend on the type of task that needs to be done. T. Mitchell, People in Organizations (New York: McGraw-Hill, 1978), p. 188. However, when we look at productivity and group size, it is important to recognize the existence of a unique factor called social loafing , B. Latane, K. Williams, and S. Harkins, “Many Hands Make Light the Work: The Causes and Consequences of Social Loafing,” Journal of Personality and Social Psychology, June 1979, pp. 822–832; J. Jackson and S. Harkins, “Equity in Effort: An Explanation of the Social Loafing Effect,” Journal of Personality and Social Psychology, November 1985, pp. 1199–1206. a tendency for individual group members to reduce their effort on a group task. This phenomenon occurs when (1) people see their task as being unimportant or simple, (2) group members think their individual output is not identifiable, and (3) group members expect their fellow workers to loaf. Social loafing is more prevalent in larger groups than in smaller groups, presumably because the above three factors are accentuated. From a managerial standpoint, this problem can be reduced by providing workers with greater responsibility for task accomplishment and more challenging assignments. This issue is addressed in the following chapter on job design. Work Group Norms The concept of work group norms represents a complex topic with a history of social psychological research dating back several decades. In this section, we will highlight several of the essential aspects of norms and how they relate to people at work. We will consider the characteristics and functions of work group norms as well as conformity with and deviance from them. Characteristics of Work Group Norms. A work group norm may be defined as a standard that is shared by group members and regulates member behavior within an organization. An example can be seen in a typical classroom situation when students develop a norm against speaking up in class too often. It is believed that students who are highly visible improve their grades at the expense of others. Hence, a norm is created that attempts to govern acceptable classroom behavior. We see similar examples in the workplace. There may be a norm against producing too much or too little, against getting too close to the supervisor, against being late for work, and so forth. Work group norms may be characterized by at least five factors: J. Hackman, “Group Influences on Individuals,” in M. D. Dunnette, ed., Handbook of Industrial and Organizational Psychology 2 nd Edition (Chicago: Nicholas Brealey Publishing , 1996). Norms summarize and simplify group influence processes. They denote the processes by which groups regulate and regularize member behavior. Norms apply only to behavior, not to private thoughts and feelings. Although norms may be based on thoughts and feelings, they cannot govern them. That is, private acceptance of group norms is unnecessary—only public compliance is needed. Norms are generally developed only for behaviors that are viewed as important by most group members. Norms usually develop gradually, but the process can be quickened if members wish. Norms usually are developed by group members as the need arises, such as when a situation occurs that requires new ground rules for members in order to protect group integrity. All norms do not apply to all members. Some norms, for example, apply only to young initiates (such as getting the coffee), whereas others are based on seniority, sex, race, or economic class. Functions of Work Group Norms. Most all groups have norms, although some may be more extensive than others. To see this, examine the norms that exist in the various groups to which you belong. Which groups have more fully developed norms? Why? What functions do these norms serve? Several efforts have been made to answer this question. In general, work group norms serve four functions in organizational settings: D. Feldman, “The Development and Enforcement of Group Norms,” Academy of Management Review, January 1984, pp. 47–53. Norms facilitate group survival . When a group is under threat, norms provide a basis for ensuring goal-directed behavior and rejecting deviant behavior that is not purposeful to the group. This is essentially a “circle the wagons” phenomenon. Norms simplify expected behaviors. Norms tell group members what is expected of them—what is acceptable and unacceptable—and allow members to anticipate the behaviors of their fellow group members and to anticipate the positive or negative consequences of their own behavior. Norms help avoid embarrassing situations . By identifying acceptable and unacceptable behaviors, norms tell group members when a behavior or topic is damaging to another member. For example, a norm against swearing signals group members that such action would be hurtful to someone in the group and should be avoided. Norms help identify the group and express its central values to others. Norms concerning clothes, language, mannerisms, and so forth help tell others who belongs to the group and, in some cases, what the group stands for. Norms often serve as rallying points for group members. Conformity and Deviance. Managers often wonder why employees comply with the norms and dictates of their work group even when they seemingly work against their best interests. This concern is particularly strong when workers intentionally withhold productivity that could lead to higher incomes. The answer to this question lies in the concept of conformity to group norms. Situations arise when the individual is swept along by the group and acts in ways that they would prefer not to. To see how this works, consider the results of a classic study of individual conformity to group pressures that was carried out by Solomon Asch. S. Asch, “Studies of Independence and Conformity: A Minority of One Against a Unanimous Majority,” Psychological Monographs, 1955, 20, Whole No. 416. Asch conducted a laboratory experiment in which a native subject was placed in a room with several confederates. Each person in the room was asked to match the length of a given line ( X ) with that of one of three unequal lines ( A, B, and C ). This is shown in . Confederates, who spoke first, were all instructed prior to the experiment to identify line C as the line most like X, even though A was clearly the answer. The results were startling. In over one-third of the trials in the experiment, the naive subject denied the evidence of his own senses and agreed with the answers given by the unknown confederates. In other words, when confronted by a unanimous answer from others in the group, a large percentage of individuals chose to go along with the group rather than express a conflicting opinion, even though these individuals were confident their own answers were correct. What causes such conformity to group norms? And, under what conditions will an individual deviate from these norms? Conformity to group norms is believed to be caused by at least three factors. H. Reitman and M. Shaw, “Group Membership, Sex Composition of the Group, and Conformity Behavior,” Journal of Social Psychology, 1964, 64, pp. 45–51. First, personality plays a major role. For instance, negative correlations have been found between conformity and intelligence, tolerance, and ego strength, whereas authoritarianism was found to be positively related. Essentially, people who have a strong self-identity are more likely to stick to their own norms and deviate from those of the group when a conflict between the two exists. Second, the initial stimulus that evokes responses can influence conformity. The more ambiguous the stimulus (e.g., a new and confusing order from top management), the greater the propensity to conform to group norms (“I’m not sure what the new order from management really means, so I’ll just go along with what others think it means”). In this sense, conformity provides a sense of protection and security in a new and perhaps threatening situation. Finally, group characteristics themselves can influence conformity to group norms. Factors such as the extent of pressure exerted on group members to conform, the extent to which a member identifies with the group, and the extent to which the group has been successful in achieving previous goals can influence conformity. Asch’s Experiment in Group Pressure and Individual Judgment (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What happens when someone deviates from group norms? Research indicates that groups often respond by increasing the amount of communication directed toward the deviant member. S. Schachter, “Deviation, Rejection, and Communication,” Journal of Abnormal and Social Psychology, 1951, 46, pp. 190–207. This communication is aimed at bringing the deviant into the acceptable bounds set by the group. A good example of this process can be seen in Janis’s classic study of the group processes leading up to the abortive Bay of Pigs invasion in Cuba. I. Janis, Victims of Groupthink (Boston: Houghton Mifflin, 1972), p. 32. At one meeting, Arthur Schlesinger, an adviser to President Kennedy, expressed opposition to the plan even though no one else expressed similar doubts. After listening to his opposition for a while, Robert Kennedy took Schlesinger aside and said, “You may be right or you may be wrong, but the President has his mind made up. Don’t push it any further. Now is the time for everyone to help him all they can.” Janis elaborated on this group decision-making process and termed it “groupthink.” When a deviant member refuses to heed the message and persists in breaking group norms, group members often respond by rejecting or isolating the deviant. They tell the deviant, in essence, that they will no longer tolerate such behavior and prefer to reconstitute the group. If the deviant is not expelled, the group must continually confront behavior that conflicts with what it holds to be true. Rather than question or reexamine its beliefs, the group finds it simpler—and safer—to rid itself of dangerous influences. Status Systems A fourth characteristic, or structural property, of work groups is the status system. Status systems serve to differentiate individuals on the basis of some criterion or set of criteria. There are five general bases on which status differentiations are made: birth, personal characteristics, achievement, possessions, and formal authority. All five bases can be seen as establishing status in work groups. For example, an employee may achieve high status because he is the boss’s son (birth), the brightest or strongest member of the group (personal characteristics), the best performer (achievement), the richest or highest paid (possessions), or the foreman or supervisor (formal authority). Reasons for Status Systems. Status systems can be seen throughout most organizations. We differentiate between blue-collar and white-collar employees (and even pink and gold collar), skilled tradespersons and unskilled workers, senior and junior managers, high achievers and low achievers, and popular and unpopular employees. Why do we do this? In essence, status differentiation in organizations (and their related status symbols) serves four purposes: R. L. Daft, Organization Theory & Design 12 th edition (Boston, Ma.: Cengage Learning, 2016). Motivation. We ascribe status to persons as rewards or incentives for performance and achievement. If high achievement is recognized as positive behavior by an organization, individuals are more willing to exert effort. Identification. Status and status symbols provide useful cues to acceptable behavior in new situations. In the military, for example, badges of rank quickly tell members who has authority and who is to be obeyed. Similarly, in business, titles serve the same purpose. Dignification. People are often ascribed status as a means of signifying respect that is due them. A clergyman’s attire, for instance, identifies a representative of the church. Stabilization. Finally, status systems and symbols facilitate stabilization in an otherwise turbulent environment by providing a force for continuity. Authority patterns, role relationships, and interpersonal interactions are all affected and, indeed, defined by the status system in effect. As a result, much ambiguity in the work situation is reduced. Status can be conferred on an individual in many different ways. One way common in organizations is through the assignment and decoration of offices. John Dean, counsel to former President Nixon, provides the following account concerning status in the White House: Everyone [on the White House Staff] jockeyed for a position close to the President’s ear, and even an unseasoned observer could sense minute changes in status. Success and failure could be seen in the size, decor, and location of offices. Anyone who moved into a smaller office was on the way down. If a carpenter, cabinetmaker, or wallpaper hanger was busy in someone’s office, this was the sure sign he was on the rise. Every day, workmen crawled over the White House complex like ants. Movers busied themselves with the continuous shuffling of furniture from one office to another as people moved in, up, down, or out. We learned to read office changes as an index of the internal bureaucratic power struggles. The expense was irrelevant to Haldeman. . . . He once retorted when we discussed whether we should reveal such expense, “This place is a national monument, and I can’t help it if the last three Presidents let it go to hell.” Actually, the costs had less to do with the fitness of the White House than with the need of its occupants to see tangible evidence of their prestige. J. Dean, Blind Ambition (New York: Simon & Schuster, 1976). Modern businesses looking to attract top talent do not have office spaces that have a group of workers siloed in their own walled-off offices with doors 20 years old. A. Fluker, “Orlando firm tests the boundaries of cool in office space,” Orlando Business Journal, February 28, 2019, https://www.bizjournals.com/orlando/news/2019/02/28/orlando-firm-tests-the-boundaries-of-cool-in.html. One Orlando business, for instance, spent about $330,000 on the design and build-out of its space. Status Incongruence. An interesting aspect of status systems in organizations is the notion of status incongruence . This situation exists when a person is high on certain valued dimensions but low on others, or when a person’s characteristics seem inappropriate for a particular job. Examples of status incongruence include the college student who takes a janitorial job during the summer (usually referred to as the “college kid” by the other janitors), the president’s son who works his way up through the organizational hierarchy (at an accelerated rate, needless to say), or the young fast-track manager who is promoted to a level typically held by older employees. Status incongruence presents problems for everyone involved. The individual may become the target of hostility and jealousy from coworkers who feel the individual has risen above his station. The coworkers, on the other hand, may be forced to acknowledge their own lack of success or achievement. One might ask, for example, “Why has this youngster been promoted over me when I have more seniority?” At least two remedies for this conflict are available to managers. An organization can (1) select or promote only those individuals whose characteristics are congruent with the job and work group, and (2) attempt to change the values of the group. Neither of these possibilities seems realistic or fair. Hence, dynamic organizations that truly reward high achievement (instead of seniority) must accept some level of conflict resulting from status incongruence. Status Systems in Japanese Business In Japan, etiquette is not simply a prescription for appropriate social responses, it is a complete guide to conducting oneself in all social interactions. At the root of this system of social interaction is one’s status within the organization and society. The effects of status in Japan can be seen in many ways. For example, when two businesspeople meet for the first time, they exchange business cards—before they even say hello to each other. After carefully reading the cards, each knows precisely the other’s rank (and status) in the organizational hierarchy and, thus, how to respond. The person with the lower status must bow lower than the person with the higher status. Moreover, when four managers get into a car, status determines where each will sit. This is shown in , where it can be seen that the most important (highest-status) manager will sit in the back seat, directly behind the driver. Similarly, when four managers enter an elevator, the least senior stands in front of the elevator controls, with the most senior behind. In a meeting room or in a restaurant, the most honored seat is farthest from the door, whereas the least honored is nearest the door. Even within the meeting room itself, a sofa is considered higher in rank than armchairs. The Place of Honor in Japan (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Clearly, status plays an important role in Japanese (and several other East Asian) societies. Status recognizes age (an important cultural variable in these societies) and tells everyone involved how to behave. Though such prescriptive practices may seem strange to many Westerners, it is quite natural in Japan. In fact, many Japanese feel such guidelines are helpful and convenient in defining social relationships, avoiding awkward situations, and making business transactions more comfortable and productive. Whether or not this perception is accurate, status systems are a fact of life that must be recognized by Western managers attempting to do business in Asia. Failure to understand such social patterns puts the Western manager at a distinct disadvantage. Sources: Allison, “Useful Japanese Business Manners to Impress a Client or Guest,” Fast Japan , October 21, 2016; M. Yazinuma and R. Kennedy, “Life Is So Simple When You Know Your Place,” Intersect, May 1986, pp. 35–39. Group Cohesiveness A fifth characteristic of work groups is group cohesiveness. We have all come in contact with groups whose members feel a high degree of camaraderie, group spirit, and unity. In these groups, individuals seem to be concerned about the welfare of other group members as well as that of the group as a whole. There is a feeling of “us against them” that creates a closeness among them. This phenomenon is called group cohesiveness. More specifically, group cohesiveness may be defined as the extent to which individual members of a group are motivated to remain in the group. According to Shaw, “Members of highly cohesive groups are more energetic in group activities, they are less likely to be absent from group meetings, they are happy when the group succeeds and sad when it fails, etc., whereas members of less cohesive groups are less concerned about the group’s activities.” M. Shaw, Group Dynamics (New York: McGraw-Hill, 1981), p. 197. We shall consider two primary aspects of work group cohesiveness. First, we look at major causes of cohesiveness. Following this, we examine its consequences. Determinants of Group Cohesiveness. Why do some work groups develop a high degree of group cohesiveness while others do not? To answer this question, we have to examine both the composition of the group and several situational variables that play a role in determining the extent of cohesiveness. The major factors that influence group cohesiveness are shown in . D. Cartwright and A. Zander, Group Dynamics: Research and Theory (New York: Harper & Row, 1968); M. Shaw, op. cit. These include the following: Determinants and Consequences of Group Cohesiveness (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Group homogeneity . The more homogeneous the group—that is, the more members share similar characteristics and backgrounds—the greater the cohesiveness. Group maturity . Groups tend to become more cohesive simply as a result of the passage of time. Continued interaction over long periods of time helps members develop a closeness born of shared experiences. Group size . Smaller groups have an easier time developing cohesiveness, possibly because of the less complex interpersonal interaction patterns. Frequency of interaction . Groups that have greater opportunities to interact on a regular or frequent basis tend to become more cohesive than groups that meet less frequently or whose members are more isolated. Clear group goals . Groups that know exactly what they are trying to accomplish develop greater cohesiveness, in part because of a shared sense of mission and the absence of conflict over mission. Competition or external threat . When groups sense external threat or hostility, they tend to band together more closely. There is, indeed, “safety in numbers.” Success . Group success on a previous task often facilitates increased cohesiveness and a sense of “we did it together.” In other words, a wide variety of factors can influence work group cohesiveness. The precise manner in which these processes occur is not known. Even so, managers must recognize the existence of certain forces of group cohesiveness if they are to understand the nature of group dynamics in organizations. The second aspect of group cohesiveness that must be understood by managers relates to their consequences. Consequences of Group Cohesiveness. As shown in , several consequences of group cohesiveness can also be identified. The first and most obvious consequence is maintenance of membership . If the attractiveness of the group is sufficiently stronger than the attractiveness of alternative groups, then we would expect the individual to remain in the group. Hence, turnover rates should be low. In addition, high group cohesiveness typically provides the group with considerable power over group members . The power of a group over members depends upon the level of outcomes members expect to receive from the group compared to what they could receive through alternate means. When the group is seen as being highly instrumental to achieving personal goals, individuals will typically submit to the will of the group. Third, members of highly cohesive groups tend to exhibit greater participation and loyalty . Several studies have shown that as cohesiveness increases, there is more frequent communication among members, a greater degree of participation in group activities, and less absenteeism. Moreover, members of highly cohesive groups tend to be more cooperative and friendly and generally behave in ways designed to promote integration among members. Fourth, members of highly cohesive groups generally report high levels of satisfaction . In fact, the concept of group cohesiveness almost demands all this be the case, because it is unlikely that members will feel like remaining with a group with which they are dissatisfied. Finally, what is the effect of group cohesiveness on productivity ? No clear relationship exists here. Instead, research shows that the extent to which cohesiveness and productivity are related is moderated by the extent to which group members accept organizational goals. This is shown in . Specifically, when cohesiveness and acceptance of organizational goals are high, performance will probably be high. When acceptance is high but cohesiveness is low, group performance will typically be moderate. Finally, performance will generally be low when goal acceptance is low regardless of the extent of group cohesiveness. In other words, high performance is most likely to result when highly cohesive teams accept the goals of the organization. At this time, both forces for performance are congruent. Group Cohesiveness, Goal Agreement, and Performance (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Group Cohesiveness In the fast-moving innovative car industry, it is always important to be thinking about improving and staying ahead of the competition. For Ford and Chevrolet however, they have such popular vehicles—the F-150 and the hybrid Volt, respectively—that finding ways to improve them without taking away the qualities that make them popular is key. With the F-150, Ford had one of the best-selling vehicles for more than 30 years, but improving upon their most popular vehicle came with its challenges. In 2015, the team wanted to introduce an economically six-cylinder EcoBoost engine, and an all-aluminum body. The team was worried about the marketplace and hoped that the customers would accept the change to their beloved truck. The planning started 18 months before, working in parallel work teams on various parts of the project. Each team was responsible for a piece of the overall project, and they frequently came together to make sure that they were working cohesively to create a viable vehicle. The most successful piece of the dynamic for Ford was teams’ ability to share feedback. Pete Reyes expresses the teamwork mentality: “Everybody crosses boundaries, and they came back with all of the feedback that shaped what we are going to do.” Having team cohesiveness was ultimately what brought Ford to the finish line. With over 1,000 members of the overall team, employees were able to accomplish a truly viable vehicle that weighed 700 pounds less, as well as countless other innovations that gave the truck 29 percent more fuel economy. “We stuck to common goals . . . I don’t think I’ll ever work on a team that tight again,” stated Reyes about his team of developmental managers. As a result of their close teamwork, Ford announced third-quarter earnings of 1.9 billion, an increase of 1.1 billion from 2014. Sources: J. Motivalli, “ 5 Inspiring Companies That Rely on Teamwork to Be Successful,” Success , February 16, 2016, https://www.success.com/5-inspiring-companies-that-rely-on-teamwork-to-be-successful/; “All-New 2015 F-150 Most Patented Truck in Ford History – New Innovations Bolster Next-Generation Light-Duty Pickup,” Ford Media Center , May 23, 2014, https://media.ford.com/content/fordmedia/fna/us/en/news/2014/05/23/all-new-2015-f-150-most-patented-truck-in-ford-history--new-inno.html; P. Friedman, “Body of Work,” Ford Corporate Website, accessed, December 13, 2018, https://corporate.ford.com/innovation/f-150-body-of-work.html. Questions: What challenges does a large project like Ford’s F-150 project have to take into account for success? What kind of work teams did Ford employ throughout its project to get the best results? Can Ford’s successes be translated into other smaller teams? How would you apply its best practices to a work environment of your own? Explain what work roles are. What role does group size play in the interactions of group members? What are group norms and what role do they play toward group cohesiveness? How do group norms, roles, and status systems affect employee behavior and performance? People join groups because they offer security, meet social needs, enhance self-esteem, fulfill economic interests, introduce them to people with mutual interests, and, sometimes, because they are in close physical proximity. Groups typically develop through several distinct stages, including forming, storming, norming, and performing. A role may be defined as an expected behavior pattern assigned or attributed to a particular position in the organization. Roles may be oriented toward the task, social relations, or the self. Group cohesiveness The extent to which individual members of a group are motivated to remain in the group. Interaction process analysis A technique that records who says what to whom, and through using it illustrates that smaller groups typically exhibit greater tension, agreement, and opinion seeking, whereas larger groups show more tension release and giving of suggestions and information. Role ambiguity A condition that arises when messages sent to an individual may be unclear. Role conflict A condition that can arise when individuals receive multiple and sometimes conflicting messages from various groups, all attempting to assign them a particular role. Role episode An attempt to explain how a particular role is learned and acted upon. Role overload A condition where individuals may simply receive too many role-related messages. Role set The sum total of all the roles assigned to one individual. Social loafing A tendency for individual group members to reduce their effort on a group task. Status incongruence A situation that exists when a person is high on certain valued dimensions but low on others, or when a person’s characteristics seem inappropriate for a particular job. Status system Serves to differentiate individuals on the basis of some criterion or set of criteria. Work role An expected behavior pattern assigned or attributed to a particular position in the organization.", "section": "Work Group Structure", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Managing Effective Work Groups How do managers develop group cohesiveness, which facilitates organizational goal attainment? We have examined in detail the nature and structure of work groups, noting that work groups differ along such dimensions as size, norms, and roles. Some groups are more cohesive than others. In view of these differences, it is interesting to ask how managers can facilitate increased work group effectiveness. To answer this question, we will make use of Hackman’s model of group effectiveness. J. R. Hackman, “The Design of Work Teams,” in J. Lorsch, ed., Handbook of Organizational Behavior (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1987), pp. 300–345. According to this model, illustrated in , the effectiveness of a work group is influenced by environmental factors, design factors, and task-related interpersonal processes. These three factors combine to influence what are called intermediate criteria, which, in turn, combine with the nature of the work technology to determine ultimate group effectiveness. Determination of Work Group Effectiveness (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What Is Work Group Effectiveness? The first question to raise concerning work group effectiveness is what we mean by the concept itself. According to Hackman’s model, effectiveness is defined in terms of three criteria: Productive output . The productive output of the group must meet or exceed the quantitative and qualitative standards defined by the organization. Personal need satisfaction . Groups are effective if membership facilitates employee need satisfaction. Capacity for future cooperation . Effective groups employ social processes that maintain or enhance the capacity of their members to work together on subsequent tasks. Destructive social processes are avoided so members can develop long-term cohesiveness and effectiveness. Determinants of Work-Group Effectiveness Group effectiveness is largely determined by three factors that have been called intermediate criteria . These factors are as follows: Group effort . The amount of effort group members exert toward task accomplishment. Group knowledge and skill . The amount of knowledge and skills possessed by group members that are available for group effort and performance. Task performance strategies . The extent to which the group’s strategies for task performance (that is, how it analyzes and attempts to solve problems) are appropriate. Although the relative importance of each of these three intermediate factors may vary, all three are important. Without considerable group effort, appropriate skills and knowledge, and a clear strategy for task completion, groups are unlikely to be effective. An important influence on the relative importance of these three variables is the nature of work technology . This includes the equipment and materials used in manufacture, the prescribed work procedures, and the physical layout of the work site. For example, if jobs are highly routinized, individual skills and knowledge may be somewhat less important than simple effort. On more complex tasks, however, such as research and development, effort alone will be of little help without concomitant skills and knowledge. Hence, although the relative importance of these three variables may vary with the job technology, all should be considered in any effort to understand determinants of work group effectiveness in a particular situation. Finally, it must be recognized that these determinants of effectiveness are themselves influenced by three sets of factors (shown at the left-hand side of ). First, we must recognize a series of environmental context factors, such as the company’s reward system, training programs, job descriptions, and so forth. Second are several design factors, including group structure, member composition, and performance norms. Finally, the role of interpersonal processes —such as efforts among group members and management to reduce conflict, foster commitment, and share knowledge—must be recognized. These three sets of factors, then, are largely responsible for determining the so-called intermediate criteria that, in turn, combine with appropriate job technologies to determine work group effectiveness. Implications for Group Management On the basis of this analysis of group processes in work organizations, we can identify several actions managers can take in order to help groups to be more effective. Increased Managerial Awareness. To begin, managers can make themselves more aware of the nature of groups and the functions groups perform for individuals. By learning why individuals join groups, for example, managers should be able to better understand the motivational implications of group dynamics. Is high group cohesiveness in a particular group a result of high commitment to the organization and its goals, or is it a result of alienation from the organization? Sensitivity to Group Norms. Managers can be sensitive to group norms and the extent to which they facilitate or inhibit group and organizational performance. The potency of group norms has been clearly established. It has also been shown that company actions can increase or decrease the likelihood that norms will work to the benefit of the organization. Much of the thrust of current organizational development efforts is to use process consultation techniques to develop group norms that are compatible with company goals. Understanding Pressures for Conformity. Much has been said in the research literature about the effects of groups on individual conformity and deviance. Groups often place significant pressures on individuals to conform, and they punish deviants by such means as ostracism. From a managerial standpoint, conformity can represent a mixed blessing. On one hand, there are many work situations in which managers typically want workers to conform to standard operating procedures (this is called dependable role performance ). On the other hand, employees must be sufficiently free to take advantage of what they believe to be unique or important opportunities on behalf of the organization ( innovative and spontaneous behavior ). If pressures toward conformity are too strong, this spontaneity may be lost, along with unique opportunities for the organization. Harnessing Group Cohesiveness. Where it is desirable to develop highly cohesive groups, managers can show employees how group members can help one another by working together. It is important to note, however, that group cohesiveness by itself does not guarantee increased group effectiveness. Instead, managers must take the lead in showing group members why they benefit from working toward organizational goals. One way to accomplish this is through the reward systems used by the organization. In short, there are several lessons for managers here concerning the effects of group dynamics on performance and effectiveness. The lesson is clear: managers must be sensitive to and deal with group processes in the workplace. Without doing so, the manager and the company are destined at best to achieve mediocre results. Why must managers be sensitive to and deal with group processes in the workplace How do managers develop group cohesiveness, which facilitates organizational goal attainment? Social loafing is a tendency for individual members of a group to reduce their task effort in the belief that other members will cover for them. A norm is a standard that is shared by group members and that regulates member behavior within an organization. Norms facilitate group survival, simplify expected behaviors, help members avoid embarrassing situations, and help identify group members. Asch’s experiment in group pressure and individual judgment demonstrated that individuals will discount their own perceptions of a situation and follow the will of a group. Status systems serve to differentiate individuals on the basis of some criterion or set of criteria. Status incongruence occurs when one individual holds a position in the status hierarchy that is inconsistent with the conventional criteria for that position. Group cohesiveness is the extent to which individual members of a group are motivated to remain in the group. Work group effectiveness is defined by three criteria: group productivity, personal need satisfaction of the members, and the group’s capacity for future cooperation. Work technology Includes the equipment and materials used in manufacture, the prescribed work procedures, and the physical layout of the work site.", "section": "Managing Effective Work Groups", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Intergroup Behavior and Performance What are barriers to intergroup cooperation, and how do you take action to minimize such impediments and understand how to get the most out of the collective actions of groups in organizations in order to enhance industrial competitiveness? We are now ready to move on to an examination of intergroup behavior. That is, what happens when one group in an organization must interact with another? Clearly, in any corporation, a high degree of intergroup interaction is vital to organizational success. Even in small companies, the production group must interact with the sales group, and both must accommodate the finance and accounting groups. Without smooth intergroup relations, organizational effectiveness and industrial competitiveness are virtually impossible. Determinants of Intergroup Performance To understand how groups interact with one another, it is important to identify the primary variables that characterize intergroup behavior. J. M. George and G. R. Jones, Understanding and Managing Organizational Behavior 6 th edition, (Englewood Cliffs, N.J., Pearson, 2012). We can do this by suggesting a model of intergroup performance. This model is outlined in . As shown, intergroup behavior occurs when two groups intersect. Each group has its own characteristics and uniqueness, but both operate within the larger confines of organizational policies, culture, reward systems, and so forth. Within this context, performance is largely influenced by three types of interaction requirements: interdependence requirements, information flow requirements, and integration requirements. The quality of intergroup performance is affected by the extent to which all parties to the interaction can meet these requirements. A Model of Intergroup Behavior and Performance (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Interdependence Requirements. Interdependence requirements relate to the frequency and quality of interactions among groups; high-quality interaction is required for successful task accomplishment. To successfully achieve corporate objectives, organizations must achieve enough intergroup interaction to coordinate resource allocation and utilization. The amount of interaction required is determined by the extent and nature of the groups’ interdependence. Group interdependence takes three primary forms (see ): Three Types of Group Interdependence (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Pooled interdependence . Pooled interdependence occurs when various groups are largely independent of one another, even though each contributes to and is supported by the larger organization. For example, although the physics and music departments may not interact frequently, both contribute to the larger goals of the university, and both use university resources. In a factory setting, pooled interdependence can be seen in a company with two distinct manufacturing divisions; e.g., one for consumer products and one for industrial products. Although produced separately, both kinds of products come together in the shipping department, and both represent products of the same company. Sequential interdependence . Sequential interdependence exists when the outputs of one unit or group become the inputs for another. For example, the manufacturing department in a company is clearly dependent on the purchasing department for the success of its own operation, whereas the purchasing department is much less dependent on manufacturing. Reciprocal interdependence . Reciprocal interdependence occurs when two or more groups depend on one another for inputs. For example, without product engineering, the marketing department would have nothing to sell. On the other hand, without consumer information from marketing, product engineering might not know what to manufacture. The two units are highly dependent on each other, thereby requiring a high degree of interaction. In summary, the type of interdependence determines in large part the degree of interrelationship that develops among two or more groups. High interdependence typically requires high intergroup interaction, whereas low interdependence typically requires relatively low intergroup interaction. Information Flow Requirements. The second requirement for successful intergroup performance is optimal information flow . To be successful, groups need the appropriate amount of information. Information flow is influenced to a large degree by the extent of task uncertainty . When groups are working on highly uncertain tasks (e.g., a new product, an experiment, or an old product in a new environment), the need for communication increases. When task uncertainty is low, less information is typically needed. Task uncertainty, in turn, is influenced by two factors. The first, task clarity , is the extent to which the requirements and responsibilities of the group are clearly understood. The use of standard operating procedures in organizations is an example of a group requirement. The other consideration is task environment , those factors inside and outside the organization that can affect the group’s performance. The task environment has two aspects: the number of groups that must be dealt with and the relative stability of the environment. Obviously, the more groups that must interact and the more dynamic the environment, the greater the task uncertainty. In a dynamic environment, groups tend to expand their information-gathering efforts to detect and cope with environmental changes. Hence, the greater the task uncertainty, the greater the need for comprehensive information flow systems. Integration Requirements. The final requirement for successful intergroup performance is integration. Integration requirements focus on the extent of collaboration, cooperation, or structural relationships among groups needed to ensure success. Typically, various departments within an organization have different goals and time orientations. A technical research department, for example, often sees its goals in scientific terms and has a long-term perspective. A marketing department in the same company, focusing its goals on market considerations on the other hand, would typically have a short-term orientation. The production department, concerned with technical goals, would probably attempt to maintain a moderate time orientation in order to take advantage of the economies of scale associated with longer production runs. A successful organization finds ways to integrate groups so that they coordinate their efforts on behalf of corporate objectives. The trick is to achieve some commonly acceptable coordinating mechanism—not a state in which all units have the same goals and time orientations. It would prove disastrous, for example, if the research unit looked for short-term results or the marketing department ignored short-term shifts in the marketplace. Through integration, various units can accommodate one another’s needs while maintaining their individuality. In this way, the strengths of all groups are used in addressing organizational problems. When we put these various requirements and their antecedents together, we can see why achieving intergroup coordination and performance is no easy task. shows the defining characteristics of four typical units of an organization: research, development, sales, and manufacturing. The interdependence, task uncertainty, and time and goal orientation of each unit are shown. Consider the complexities managers face in attempting to lead such an organization efficiently and effectively. Indeed, business magazines are filled with examples of corporate failures that can be traced to poor coordination of such units. These examples point to an endless array of potential sources of conflict that can reduce the capacity of a company to compete successfully in an ever-changing environment. Intergroup Characteristics in Four Units of One Company Group Interdependence Examples Task Uncertainty Time and Goal Orientation Source: Adapted from A. Szilagyi and M. Wallace, Organizational Behavior and Performance, 5th ed. (New York: HarperCollins, 1991), p. 272. Research Reciprocal with development Sequential with market research Pooled with shipping High Time: Long term Goal: Science Development Reciprocal with market research Sequential with manufacturing Pooled with shipping Moderate to high Time: Long term Goal: Science and technoeconomic Sales Reciprocal with market research Sequential with manufacturing Pooled with personnel Moderate Time: Moderate term Goal: Market Manufacturing Reciprocal with accounting Sequential with shipping Pooled with research Low Time: Short term Goal: Technoeconomic (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Managing Intergroup Behavior and Performance When we analyze the challenge of managing intergroup behavior and performance, the key issue facing managers is the issue of coordination. In most situations, various units or departments in the organization all have talent needed to ensure task accomplishment. Yet, each unit has its own culture, goals, norms, and so forth. Hence, the challenge for managers is harnessing and coordinating this talent in such a way that group harmony is maintained while organizational objectives are achieved. There are several techniques for managing intergroup relations and performance. These techniques include using rules and procedures, member exchange, linking roles, task forces, and decoupling. Let us briefly consider each as it relates to intergroup coordination and performance. Rules and Procedures. A common way to manage intergroup relations is for senior management to establish rules and procedures governing the interactions of two or more departments or units. For example, if units consistently fail to communicate with one another, which leads to poor coordination, the company may institute a new policy requiring all groups to post certain types of information at regular time intervals or to inform other department heads of proposed new activities or changes. By simply increasing communication flow, group coordination should increase. Member Exchange. In some circumstances, it is desirable for the organization to temporarily transfer a member from one group to another. Such exchanges offer the employee an opportunity to better understand the problems and procedures of the other group. Upon returning to his original group, the employee can share information about the other group. In addition, the transferred employee often develops better interpersonal contacts with the other department, thereby enhancing communication and coordination. An example of this can be seen when a company transfers a production engineer into the quality assurance department. As a result, the employee sees firsthand the problems of the quality control group and can take the knowledge back to production engineering. Linking Roles. A linking role is a position or unit within the organization that is charged with overseeing and coordinating the activities of two or more groups. A good example is a product manager who is responsible for coordinating manufacturing, sales, quality control, and product research for a certain product line (see ). In essence, these linking role positions are designed to enhance communication among the various functional units and ensure that the right products are designed, manufactured, and marketed. We will say more about the product manager’s role in Understanding and Managing Work Teams . The Product Manager as a Linking Role (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Sales team The sales team at Dynamic Signal meets for reviewing goals. What can you say about the diversity of this team? (Credit: Jim Larisson/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Task Forces. A task force serves much the same purpose as a linking role except that the role is temporary instead of permanent. In a task force, individuals from several units are brought together to solve a specific problem, usually in a short period of time. It is felt that each unit has expertise to contribute and that by coordinating these efforts, a better solution can be achieved. A typical task force arrangement can be seen in . For instance, a company facing a major financial cutback may create a task force consisting of members from across the company to identify ways to resolve the crisis. Or a company may create a task force to consider a joint venture offer from a foreign company. In both cases, the problem is that immediate and diverse skills are required to reach an optimal solution. An Example of a Typical Task Force (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Decoupling. Finally, there are situations in which two or more closely related groups simply don’t work together effectively. In such cases, decoupling may be the answer. J. Pfeffer, Organizations and Organization Theory (Boston: Pittman, 1982). Decoupling involves separating two groups—physically or administratively—in such a way that the required tasks of the organization are fulfilled while the interaction between the two groups is minimized. For instance, hardware and software engineers ideally should work closely together on the design of a new computing system. Yet sometimes these people see problems and solutions quite differently, which may lead to overt hostility and uncooperative behavior. One solution would be to separate the two groups physically and then have one group (e.g., the hardware engineers) outline product specifications. Software engineers then could work more on their own to design software to meet these specifications. Obviously, some coordination would be required. Even so, such an approach could retain the services of two valued groups of engineers who see problems quite differently— a wise compromise strategy for the high-tech company. In essence, several strategies are available to assist managers in coordinating the diverse talents of interdependent groups in ways that help achieve organizational goals. The choice of an appropriate technique depends upon the unique situation facing the manager. One such approach to managing intergroup coordination was practiced at General Motors Company as it approached the design and manufacture of the Saturn. Engagement on Global Work Teams: IBM Since 2008, IBM has increased its focus on becoming a globally integrated enterprise. Employing over 200,000 people from different countries and backgrounds, there are major challenges that IBM faces when managing its work teams on such a large global scale. One of those main components is time zone management. Instead of being highly rigorous in work hours and causing employees to be available on teams at all hours of the night or day, IBM decided they would implement a results-oriented work environment (ROWE). This strategy allows employees to work where they live on virtual teams and base their hours on their own schedules. ROWE allows employees to work at the hours that they feel naturally most productive. Another key component to managing a global work team is clear communication. IBM structures its leadership of the work teams with leaders that consist of four or five senior executives from multiple geographies. They must work side by side to understand one another’s cultural differences, as well as provide input on their overall team objectives that enable business growth in that country. They are able to accommodate local differences, learn from one another’s differences, and come to common objectives because of their remote location differences for a better outcome. Additionally, these leaders are better equipped to understand local nuances because of their deeper understanding of the global and cultural nuances of their team members. IBM continues to focus on growing “global IBMers” by offering opportunities for global leadership experiences as well as offering opportunities to acquire new skills. The company focuses on three key actions: Grow locally and globally via a consistent methodology. Align business strategies with national priorities and societal goals, build local expertise, and expand market relevance. Develop leadership. Provide more employees with opportunities to enhance their skills, and offer more varied global experiences early in careers. Enable the global integrated enterprise (GIE) vision. Accelerate enterprise-wide collaboration and an organizational culture based on shared values. These key actions are clearly communicated by IBM and are demonstrated by leadership to help engage employees behind the methods. Utilizing the best technology to improve collaboration can garner the most productivity and empower employees. If leadership is engaged, employees will also engage with their work and workplace, which helps drive team cohesiveness overall. Questions: What challenges does IBM face due to the size and global reach of its employee base? Name at least three strategies that managers and leaders can employ to help keep employees engaged, even when working in remote work teams. Sources: K. White, “Enabling Growth through Global Enablement Teams,” IBM Thought Leadership , accessed January 3, 2019, https://ibm.com/services/us/gbs/thoughtleadership/ibv-global-leaders.html; “Enabling Growth through Global Enablement teams,” IBM Thought Leadership , accessed January 3, 2019, https://ibm.com/services/us/gbs/bus/html/gbs-integrated-enterprise-workforce.html; T. Neely, “Global Teams that Work,” Harvard Business Review , October 2015, https://hbr.org/2015/10/global-teams-that-work; D. DeRosa, “3 Companies With High-Performing Teams,” Onpoint Consulting , October 3, 2017, https://www.onpointconsultingllc.com/blog/3-companies-with-high-performing-virtual-teams. Are well-functioning teams or groups in complex tasks more productive and leave workers more satisfied than in traditional arrangements? What is the importance of the ability to effectively manage both the task requirements and the process or maintenance aspects of the group for them to function well? What are barriers to intergroup cooperation, and how do you take action to minimize such impediments and understand how to get the most out of the collective actions of groups in organizations in order to enhance industrial competitiveness? Intergroup performance is influenced by three interaction requirements. These include the requirements for interdependence, information, and integration. A linking role is a position or unit within the organization that is charged with overseeing and coordinating the activities of two or more groups. A task force consists of members from several departments or units who are brought together on a temporary basis to solve a specific and immediate problem. Decoupling refers to the practice of physically or administratively separating groups that are not able to work together effectively. Chapter Review Questions What are the various types of groups often found in work situations? Why do people join groups? Describe the stages of group development. How does work group size influence individual and group behavior? Discuss the role of work group norms in the work situation. Consider how groups influence conformity and deviance in work situations. What is the major conclusion of Asch’s experiment on group pressure and individual judgment? Define a role episode . Why is knowledge of role relationships important for managers? What purposes are served by status differentiations in work organizations? What problems emerge from these differentiations? What determines group cohesiveness, and what impact does it have on group behavior? Discuss how managers can improve intergroup relations and performance. Provide examples from your own experience to defend your arguments. Managerial Skill Exercises To assist in your analysis, you may wish to complete this self-assessment. Simply think of a group you have belonged to, and answer each question as honestly as possible. When you are through, refer to Appendix B for interpretation. How Do You Behave in a Group? Instructions: Think of a typical group situation in which you often find yourself (e.g., a club, study group, small work group), and answer the following items as accurately as possible. Never Seldom Fairly Often Frequently In a group, how often do you: Keep the group focused on the task at hand? 1 2 3 4 Help the group clarify the issues? 1 2 3 4 Pull various ideas together? 1 2 3 4 Push the group to make a decision or complete a task? 1 2 3 4 Support and encourage other groups members? 1 2 3 4 Try to reduce interpersonal conflicts? 1 2 3 4 Help the group reach a compromise? 1 2 3 4 Assist in maintaining group harmony? 1 2 3 4 Seek personal recognition from other group members? 1 2 3 4 Try to dominate group activities? 1 2 3 4 Avoid unpleasant or undesirable group activities? 1 2 3 4 Express your impatience or hostility with the group? 1 2 3 4 To see how group effectiveness works, try this self-assessment. Choose a work group (or groups) to which you belong (or did belong in the past). Once you have selected a group, simply answer the items on the questionnaire by checking either “mostly yes” or “mostly no.” When you have finished, refer to Appendix B for scoring. How Effective Is Your Work Group? Instructions: Select a group to which you belong, and use this group to answer the following questions. Check “mostly yes” or “mostly no” to answer each question. Source: Adapted from A. J. DuBrin from The Human Side of Enterprise (New York: McGraw-Hill, 1960). Mostly Yes Mostly No The atmosphere is relaxed and comfortable. _____ _____ Group discussion is frequent, and it is usually pertinent to the task at hand. _____ _____ Group members understand what they are trying to accomplish. _____ _____ People listen to each other’s suggestions and ideas. _____ _____ Disagreements are tolerated, and an attempt is made to resolve them. _____ _____ There is general agreement on most courses of action taken. _____ _____ The group welcomes frank criticism from inside and outside sources. _____ _____ When the group takes action, clear assignments are made and accepted. _____ _____ There is a well-established, relaxed working relationship among the members. _____ _____ There is a high degree of trust and confidence among the leader and subordinates. _____ _____ The group members strive hard to help the group achieve its goal. _____ _____ Suggestions and criticisms are offered and received with a helpful spirit. _____ _____ There is a cooperative rather than a competitive relationship among group members. _____ _____ The group goals are set high but not so high as to create anxieties or fear of failure. _____ _____ The leaders and members hold a high opinion of the group’s capabilities. _____ _____ Creativity is stimulated within the group. _____ _____ There is ample communication within the group of topics relevant to getting the work accomplished. _____ _____ Group members feel confident in making decisions. _____ _____ People are kept busy but not overloaded. _____ _____ The leader of the group is well suited for the job. _____ _____ Managerial Decision Exercise Assume that you are the CEO of a major producer of potato chips. You have four plants and discover that one of the plants is more productive than the other three; specifically, the midnight to 8 a.m. shift is 22 percent more productive than every other shift. Since one of the things that makes chips more appealing to customers is freshness, increasing productivity and getting the product on the shelves is of enormous importance. You decide to visit the plant based in San Antonio, Texas, and observe the 4 p.m. to midnight shift and then the midnight to 8 a.m. shift. During your visit, you are impressed with the effectiveness of the first shift and discuss the production process with the supervisor, which involves boiling the chips in hot oil, seasoning them in three varieties of salted seasoning, and having the chips go through a tube to fill the bags that are then placed in boxes for shipment to retailers. Everything seems to have been done efficiently, and you eagerly anticipate seeing what the midnight shift is doing to produce extraordinary results. The new crew starts its shift by cleaning the production line and begins production. For the first hour, everything they do mirrors what the previous shift was doing. Then the shift supervisor calls out that it is time to clean the tubes, and for two minutes the team cleans the tubes that feed the bags with chips to remove the oil that has accumulated in the tubes. This process is repeated seven times throughout the night, with the final cleaning preparing the line for the morning shift. At the end of the night, the production report shows that this shift produced 23 percent more chips than the previous shifts. When you meet with the supervisor and workers, you ask them about their practice of cleaning the tubes. They report that they discovered that oil buildup in the tubes slowed the flow of chips, which caused everything before that step in the process to slow down. You thank them and consider what to do next. You obviously need to implement this practice across all shifts in the company and are considering how to roll this out. You also want to reward the shift supervisor, Manuel Santos, and the workers on the shift for their ingenuity. What are your next steps? Write the memo that you would send to all shift supervisors, or alternatively, write a memo to the general managers of the four plants to implement this. What are the benefits of each approach? Finally, decide on the rewards for Manuel Santos and the midnight shift workers, and write a letter that would be sent to them commending them. How might this incident be used to improve the performance of all work groups in the organization? Critical Thinking Case OECollaboration At OECollaboration, a technology company that develops virtual collaboration software for new companies, Mike Jones is a new manager. One of the biggest challenges he has faced is that the team that he is managing is well established and because he is an outsider, the team members haven’t yet developed trust in him. Two weeks into his new employment, Mike held a meeting and discussed all of the changes to the remote work agreements as well as implementing new meeting requirements for each employee to have a biweekly meeting scheduled with him to discuss their projects. The team was outraged, they were not excited, and the following days he wasn’t greeted in a friendly way; in addition, his team seemed less engaged when asked to participate in team functions. Tracy James is also a new manager at OECollaboration who started at the same time as Mike, in a similar situation where she is a new manager of an existing team. Tracy was able to hold a meeting the first day on the job to listen to her team and get to know them. During this meeting she also told the team about herself and her past experiences. Additionally, she held one-on-one meetings to listen to each of her team members to discuss what they were working on and their career goals. After observation and discussion with upper management, she aligned her own team goals closely with the skills and experiences of her new team. She met with the whole team to make changes to a few policies, explaining why they were being changed, and set the strategy for the team moving forward. Because she got her team involved and learned about them before implementing her new strategy, this was well received. Her team still had questions and concerns, but they felt like they could trust her and that they were included in the changes that were being made. Questions: What challenges can a new manager encounter when starting to manage an existing team? What strategies can a new manager implement to ensure that his new team is engaged with him and builds relationships to succeed in his new role? Sources: J. Morris, “How Smart Manager’s Win over New teams Without Bringing in Free Food” The Muse , accessed January 4, 2019, https://www.themuse.com/advice/how-smart-managers-win-over-new-teams-without-bringing-in-free-food; B. Tulgan, “The Challenge of Taking Over Leadership of an Existing Team,” Association for Talent Development , January 5, 2015, https://www.td.org/insights/the-challenge-of-taking-over-leadership-of-an-existing-team; Decoupling Involves separating two groups—physically or administratively—in such a way that the required tasks of the organization are fulfilled while the interaction between the two groups is minimized. Information flow To be successful, groups need the appropriate amount of information. Linking role A position or unit within the organization that is charged with overseeing and coordinating the activities of two or more groups. Pooled interdependence Occurs when various groups are largely independent of each other, even though each contributes to and is supported by the larger organization. Reciprocal interdependence Occurs when two or more groups depend on one another for inputs. Sequential interdependence Exists when the outputs of one unit or group become the inputs for another. Task force Serves the same purpose as a linking role except that the role is temporary instead of permanent. Task uncertainty When groups are working on highly uncertain tasks, the need for communication increases. When task uncertainty is low, less information is typically needed.", "section": "Intergroup Behavior and Performance", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: MabelAmber/ Pixabay/ (CC BY 0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What is the benefit of working in teams, and what makes teams effective? How do teams develop over time? What are some key considerations in managing teams? What are the benefits of conflict for a team? How does team diversity enhance decision-making and problem-solving? What are some challenges and best practices for managing and working with multicultural teams? Eva Hartmann, Trellis LLC Eva Hartmann has nearly 20 years of experience as a strategic, results-driven, innovative leader with significant expertise in human resources strategy, talent and leadership development, and organizational effectiveness. She has worked in a variety of industries, from manufacturing to Fortune 500 consulting. Eva is a transformational change agent who has developed and led strategic human capital programs and talent initiatives in multiple challenging environments globally. Eva is passionate about enhancing both individual and organizational performance. Eva began her career in one of the large “Big 6” management consulting firms at the time, and she happily returned several years ago to consulting. She is the founder and president of Trellis LLC, a human capital consulting and staffing firm in Richmond, Virginia. Prior to Trellis, Eva was the global human resources leader for a large global manufacturer of plastic film products and was responsible for the HR strategy and operations of a $600 million global division. In this role, Eva led a global team of HR managers in North and South America, Europe, and Asia to support global HR initiatives to drive business results and build human capital and performance across the division. Eva has also held a variety of leadership and managerial roles in both human resources and quality functions at several nationally and globally recognized companies, including Wachovia Securities, Genworth Financial, Sun Microsystems, and Andersen Consulting (now Accenture). Eva holds an MBA from the College of William and Mary in Williamsburg, Virginia, and a BA in anthropology from the University of Virginia in Charlottesville, Virginia. She is also an adjunct faculty member with the University of Richmond Robins School of Business. Eva currently serves on the board of the Society of Human Resource Management (SHRM) of Richmond, Virginia. Much of the work that is performed today in organizations requires a focus on teamwork. The ability to work successfully as a team member, as well as the ability to lead teams, is an ultimate advantage within the workforce. Teams themselves must be managed, in addition to managing just the individuals, to be successful. We’ve all heard the quote originally coined by Aristotle that states that “the whole is greater than the sum of its parts.” This captures the nature of the team perfectly—there is such a synergy that comes from a team that the individuals alone are not able to create. This chapter details the importance of and benefits that you may derive from working as a team, as well as some of the ways we can make our teams more successful.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Teamwork in the Workplace What is a team, and what makes a team effective? Teamwork has never been more important in organizations than it is today. Whether you work in a manufacturing environment and utilize self-directed work teams, or if you work in the “ knowledge economy ” and derive benefits from collaboration within a team structure, you are harnessing the power of a team. A team, according to Katzenbach and Smith in their Harvard Business Review (HBR) article “The Discipline of Teams,” is defined as “people organized to function cooperatively as a group”. Katzenbach and Smith, “ The Discipline of Teams”, Harvard Business Review, July 2005. The five elements that make teams function are: Common commitment and purpose Specific performance goals Complementary skills Commitment to how the work gets done Mutual accountability A team has a specific purpose that it delivers on, has shared leadership roles, and has both individual and mutual accountabilities. Teams discuss, make decisions, and perform real work together, and they measure their performance by assessing their collective work products. This is very different from the classic working group in an organization (usually organized by functional area) in which there is a focused leader, individual accountabilities and work products, and a group purpose that is the same as the broader organizational mission. Think of the finance organization or a particular business unit in your company—these are, in effect, larger working groups that take on a piece of the broader organizational mission. They are organized under a leader, and their effectiveness is measured by its influence on others within the business (e.g., financial performance of the business.) Finance Working Group Smart managers understand that not all of a company’s influential relationships appear as part of the organization chart. Consider a publishing company that might have a lead finance head for each group, such as adult fiction, nonfiction, young adult, and children’s book divisions. A finance team working group would help spread best practices and lead to more cohesive operations for the entire organization. (Credit: thetaxhaven /flickr / Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) So, what makes a team truly effective? According to Katzenbach and Smith’s “Discipline of Teams,” there are several practices that the authors have observed in successful teams. These practices include: Establish urgency, demanding performance standards, and direction. Teams work best when they have a compelling reason for being, and it is thus more likely that the teams will be successful and live up to performance expectations. We’ve all seen the teams that are brought together to address an “important initiative” for the company, but without clear direction and a truly compelling reason to exist, the team will lose momentum and wither. Select members for their skill and skill potential, not for their personality. This is not always as easy as it sounds for several reasons. First, most people would prefer to have those with good personalities and positive attitudes on their team in order to promote a pleasant work environment. This is fine, but make sure that those individuals have the skill sets needed (or the potential to acquire/learn) for their piece of the project. The second caveat here is that you don’t always know what skills you need on a project until you really dig in and see what’s going on. Spend some time up front thinking about the purpose of the project and the anticipated deliverables you will be producing, and think through the specific types of skills you’ll need on the team. Pay particular attention to first meetings and actions. This is one way of saying that first impressions mean a lot—and it is just as important for teams as for individuals. Teams will interact with everyone from functional subject-matter experts all the way to senior leadership, and the team must look competent and be perceived as competent. Keeping an eye on your team’s level of emotional intelligence is very important and will enhance your team’s reputation and ability to navigate stakeholders within the organization. Set some clear rules of behavior. I have been through many meetings and team situations in which we have rushed through “ ground rules ” because it felt like they were obvious—and everyone always came up with the same list. It is so critical that the team takes the time up front to capture their own rules of the road in order to keep the team in check. Rules that address areas such as attendance, discussion, confidentiality, project approach, and conflict are key to keeping team members aligned and engaged appropriately. Set and seize upon a few immediate performance-oriented tasks and goals. What does this mean? Have some quick wins that make the team feel that they’re really accomplishing something and working together well. This is very important to the team’s confidence, as well as just getting into the practices of working as a team. Success in the larger tasks will come soon enough, as the larger tasks are really just a group of smaller tasks that fit together to produce a larger deliverable. Challenge the group regularly with fresh facts and information. That is, continue to research and gather information to confirm or challenge what you know about your project. Don’t assume that all the facts are static and that you received them at the beginning of the project. Often, you don’t know what you don’t know until you dig in. I think that the pace of change is so great in the world today that new information is always presenting itself and must be considered in the overall context of the project. Spend lots of time together. Here’s an obvious one that is often overlooked. People are so busy that they forget that an important part of the team process is to spend time together, think together, and bond. Time in person, time on the phone, time in meetings—all of it counts and helps to build camaraderie and trust. Exploit the power of positive feedback, recognition, and reward. Positive reinforcement is a motivator that will help the members of the team feel more comfortable contributing. It will also reinforce the behaviors and expectations that you’re driving within the team. Although there are many extrinsic rewards that can serve as motivators, a successful team begins to feel that its own success and performance is the most rewarding. Collaboration is another key concept and method by which teams can work together very successfully. Bringing together a team of experts from across the business would seem to be a best practice in any situation. However, Gratton and Erickson, in their article Eight Ways to Build Collaborative Teams, found that collaboration seems to decrease sharply when a team is working on complex project initiatives. In their study, they examined 55 larger teams and identified those with strong collaboration skills, despite the level of complexity. There were eight success factors for having strong collaboration skills: “Signature” relationship practices Role models of collaboration among executives Establishment of “gift” culture, in which managers mentor employees Training in relationship skills A sense of community Ambidextrous leaders—good at task and people leadership Good use of heritage relationships Role clarity and task ambiguity Gratton and Erickson, “ Eight Ways to Build Collaborative Teams” , Harvard Business Review, Nov 2007. As teams grow in size and complexity, the standard practices that worked well with small teams don’t work anymore. Organizations need to think about how to make collaboration work, and they should leverage the above best practices to build relationships and trust. What is the definition of a team? Name some practices that can make a team more successful. What is a team, and what makes teams effective? A team is defined as “people organized to function cooperatively as a group.” Some of the characteristics of a team are that it has a common commitment and purpose, specific performance goals, complementary skills, commitment to how the work gets done, and mutual accountability. Some of the practices that make a team effective are that they have a sense of urgency and direction; they set clear rules of behavior; they spend lots of time together; and they utilize feedback, recognition, and reward. knowledge economy The information society, using knowledge to generate tangible and intangible values working group Group of experts working together to achieve specific goals; performance is made up of the individual results of all members emotional intelligence The capability of individuals to recognize their own emotions and others’ emotions ground rules Basic rules or principles of conduct that govern a situation or endeavor collaboration The action of working with someone to produce or create something", "section": "Teamwork in the Workplace", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Team Development Over Time How do teams develop over time? If you have been a part of a team—as most of us have—then you intuitively have felt that there are different “stages” of team development. Teams and team members often start from a position of friendliness and excitement about a project or endeavor, but the mood can sour and the team dynamics can go south very quickly once the real work begins. In 1965, educational psychologist Bruce Tuckman at Ohio State University developed a four-stage model to explain the complexities that he had witnessed in team development. The original model was called Tuckman’s Stages of Group Development, and he added the fifth stage of “Adjourning” in 1977 to explain the disbanding of a team at the end of a project. The four stages of the Tuckman model are: Bruce Tuckman, “Development Sequence in Small Groups”, 1965. Forming Storming Norming Performing Tuckman’s Model of Team Development Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license The Forming stage begins with the introduction of team members. This is known as the “polite stage” in which the team is mainly focused on similarities and the group looks to the leader for structure and direction. The team members at this point are enthusiastic, and issues are still being discussed on a global, ambiguous level. This is when the informal pecking order begins to develop, but the team is still friendly. The Storming stage begins as team members begin vying for leadership and testing the group processes. This is known as the “win-lose” stage, as members clash for control of the group and people begin to choose sides. The attitude about the team and the project begins to shift to negative, and there is frustration around goals, tasks, and progress. The Storming Stage In the storming stage, protracted competition vying for leadership of the group can hinder progress. You are likely to encounter this in your coursework when a group assignment requires forming a team. (Credit: Gerald R. Ford School of Public Policy/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) After what can be a very long and painful Storming process for the team, slowly the Norming stage may start to take root. During Norming, the team is starting to work well together, and buy-in to group goals occurs. The team is establishing and maintaining ground rules and boundaries, and there is willingness to share responsibility and control. At this point in the team formation, members begin to value and respect each other and their contributions. Finally, as the team builds momentum and starts to get results, it is entering the Performing stage. The team is completely self-directed and requires little management direction. The team has confidence, pride, and enthusiasm, and there is a congruence of vision, team, and self. As the team continues to perform, it may even succeed in becoming a high-performing team. High-performing teams have optimized both task and people relationships—they are maximizing performance and team effectiveness. Katzenberg and Smith, in their study of teams, have created a “team performance curve” that graphs the journey of a team from a working group to a high-performing team. The team performance curve is illustrated in . Team Performance Curve (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The process of becoming a high-performance team is not a linear process. Similarly, the four stages of team development in the Tuckman model are not linear, and there are also factors that may cause the team to regress to an earlier stage of development. When a team member is added to the group, this may change the dynamic enough and be disruptive enough to cause a backwards slide to an earlier stage. Similarly, if a new project task is introduced that causes confusion or anxiety for the group, then this may also cause a backwards slide to an earlier stage of development. Think of your own experiences with project teams and the backslide that the group may have taken when another team member was introduced. You may have personally found the same to be true when a leader or project sponsor changes the scope or adds a new project task. The team has to re-group and will likely re-Storm and re-Form before getting back to Performing as a team. Starting the Startup Team Nothing is more exciting than a startup business. The enthusiasm is high, and people are excited about the new venture and the prospects that await. Depending on the situation, there may be funding that the startup has received from investors, or the startup could be growing and powering itself organically. Either way, the startup faces many different questions in the beginning, which will have a tremendous impact on its growth potential and performance down the road. One of the most critical questions that faces a startup —or any business for that matter—is the question of who should be on the team. Human capital is the greatest asset that any company can have, and it is an especially critical decision in a startup environment when you have limited resources and those resources will be responsible for building the company from ground up. In Noam Wasserman’s January 2012 HBSP article “Assembling the Startup Team,” Wasserman asserts: “ Nothing can bedevil a high-potential startup more than its people problems. In research on startup performance, venture capitalists attributed 65% of portfolio company failures to problems within the startup’s management team. Another study asked investors to identify problems that might occur at their portfolio companies; 61% of the problems involved team issues. These problems typically result from choices that founders make as they add team members…” These statistics are based on people problems in startups, and it isn’t quite clear what percent of larger company failures could be directly or indirectly attributed to people and team issues. I would imagine that the percentage is also significant. The impact of people problems and team issues in a startup organization that is just getting its footing and trying to make the right connections and decisions can be very significant. If you know anyone who has a company in startup mode, you may have noticed that some of the early team members who are selected to join the team are trusted family members, friends, or former colleagues. Once a startup company grows to a certain level, then it may acquire an experienced CEO to take the helm. In any case, the startup is faced early on with important questions on how to build the team in a way that will maximize the chance of success. In “Assembling the Startup Team,” the author refers to the three Rs: relationships, roles, and rewards as being key elements that must be managed effectively in order to avoid problems in the long term. Relationships refers to the actual team members that are chosen, and there are several caveats to keep in mind. Hiring relatives or close friends because they are trusted may seem like the right idea in the beginning, but the long-term hazards (per current research) outweigh the benefits. Family and friends may think too similarly, and the team misses the benefit of other perspectives and connections. Roles are important because you have to think about the division of labor and skills, as well as who is in the right roles for decision-making. The startup team needs to think through the implications of assigning people to specific roles, as that may dictate their decision power and status. Finally, defining the rewards can be difficult for the startup team because it essentially means that they are splitting the pie—i.e., both short-term and long-term compensation. For startup founders, this can be a very difficult decision when they have to weigh the balance of giving something away versus gaining human capital that may ultimately help the business to succeed. Thinking through the tradeoffs and keeping alignment between the “three Rs” is important because it challenges the startup team to think of the long-term consequences of some of their early decisions. It is easy to bring family and friends into the startup equation due to trust factors, but a careful analysis of the “three Rs” will help a startup leadership team make decisions that will pay off in the long term. Discussion Questions Why might it be a bad decision to hire someone for a key startup role based only on the fact that the person is close family or a friend? What are the potential tradeoffs to the business? What does it mean for the “three Rs” to be in alignment? What is the potential risk of these not being in alignment? What could go wrong? What are the four stages of team development? What can cause a team to regress in its development? How do teams develop over time? Teams go through different stages of team development, which were coined in 1977 as Tuckman’s Stages of Group Development by educational psychologist Bruce Tuckman. Tuckman’s model includes these four stages: Forming, Storming, Norming, and Performing. A fifth stage, Adjourning, was added later to explain the disbanding and closure of a team at the end of a project. Forming begins with team members being happy and polite as they get to know each other and understand the work they’ll do together. Storming starts once the work is underway and the team is getting to know each other, and conflicts and project stress begins to seep in. During Norming, the team starts to set rules of the road and define how they want to work together. Performing means that the team is underway and is having some successes and gaining traction. This is definitely not a linear process. Teams can regress to earlier stages if there are changes in team members or work orders that cause disruption and loss of momentum and clarity. Forming The first stage of team development—the positive and polite stage Storming The second stage of team development—when people are pushing against the boundaries Norming The third stage of team development—when team resolves its differences and begins making progress Performing The fourth stage of team development—when hard work leads to the achievement of the team’s goal", "section": "Team Development Over Time", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Things to Consider When Managing Teams What are some key considerations in managing teams? For those of us who have had the pleasure of managing or leading a team, we know that it can feel like a dubious distinction. Leading a team is fulfilling—especially if the task or organizational mandate at hand is so critical to the organization that people are happy to be a part of the team that drives things forward. It can also be an exercise in frustration, as the charge is to lead a group composed of various individuals, which at various times will act both like a group and like a bunch of individuals. Managing teams is no small feat, and the most experience managers truly understand that success ultimately depends on their ability to build a strong and well-functioning team. In J.J. Gabarro’s The Dynamics of Taking Charge (HBS Press, 1987, pp. 85–87), he quotes a manager who had successfully worked to turn around a number of organizations: J.J. Gabarro, The Dynamics of Taking Charge, Harvard Business School Press, 1987, pp. 85-87. “People have to want to work together; they have to see how to do it. There has to be an environment for it and that takes time. It’s my highest priority right now but I don’t write it down anywhere because it’s not like other priorities. If I told corporate that building a team was my prime goal they’d tell me, so what? They’d expect that as part of making things better.” I love this quotation because it’s so indicative of the state of most organizations today. The focus is on corporate goals and priorities—very task-driven and outcome-driven—but it is the people dynamics and how people work together in the company and in TEAMS that can make a real difference to the goals and outcome. Who Am I Managing? Making the jump from individual contributor to manager is never easy, and it doesn’t take long for a new manager to realize that what got him there is much different than what is needed to be successful in the future. Individual contributors that have been recently promoted would probably say that they have strong technical skills in their area, and that they were very good at doing what they were doing. In a more savvy organization that recognizes leadership competencies, individual contributors would probably say that they have strong technical skills AND that they showed some behaviors and potential to lead others. When new managers enter their new roles, they expect that they will be managing people—that is, the people on their teams. Few new managers fully realize that the challenge ahead is not just in managing their people, but in managing all the other stakeholders and constituencies that want to and need to weigh in. One of the key challenges that faces new managers is figuring out to balance all of the multiple demands from both the team and the stakeholders and constituencies external to the team. Linda A. Hill, the Wallace Brett Donham Professor of Business Administration at Harvard Business School, states that “among all the challenges facing new managers, the need to reconcile different constituencies’ expectations and interests is probably the most difficult.” She asserts that the demands that the new manager’s direct reports, his peers, his boss, and the company’s customers place on the new manager will cause conflict at times. Having teams of their own, new managers may think that managing their direct reports is the most important role to play, even at the exclusion of managing other stakeholders. This is incorrect. A new manager needs to “manage his other consistencies just as carefully.” (“Helping New Managers Succeed,” Lauren Keller Johnson, HBR 2008). Whenever I started a new role, I always created a quick stakeholder checklist for myself. This document is essentially a list of all the stakeholders (beyond the team I am managing) with whom I need to build a relationship in order to be successful. I listed the names of my boss, my boss’s boss, my peers, and any other key influencers or internal customers from the business. This is a quick checklist of the people that I need to immediately have a “meet and greet” with and then possibly even set up a regular meeting with at a certain cadence. I have learned over the years that each of these stakeholders will have some input and impact on my success, and the quicker and more effectively I engage them in the work my team is performing, the better the chance of my team’s success. Some of the questions I will ask myself when figuring out my stakeholder list include: Whose support will I need? Who needs my support? What do they need from me or my team? Who can keep me and my team from being successful? What is my ongoing influencing strategy? Some new managers will feel that these strategies for building stakeholder support are too “political” and they don’t feel right. Trust me when I tell you that this is a necessary part of the new manager role, because now the role and the work call for greater interdependence and relation building in order to be successful. It is no longer just about individual technical skills, but more about building and managing relationships with people who will support you and your team to get your work done. So, if you are a new manager asking “Who am I managing?” … the answer is EVERYONE. Discussion Questions Do you agree with the statement that “what got you there isn’t what will make you successful in the future”? Why or why not? Who would be on your stakeholder checklist? Which stakeholders are you already engaging and building relationships with? In Linda A. Hill’s Harvard Business Review article “Managing Your Team” Linda A. Hill, “Managing Your Team”, Harvard Business Review, 1995. (HBR 1995), she discusses that managing a team means managing paradox. Paradox exists in the fact that teams have both individual and collective identities and goals. Each individual has goals and ideas as to what he wants to accomplish—on the project, in one’s career, and in life. The team itself, of course, has goals and success metrics that it needs to meet in order to be successful. Sometimes these can be in conflict with each other. Competition may arise among team members, and a win-loss attitude may take place over a collaborative and problem-solving team dynamic. The team manager may need to step in to help integrate all of the individual differences to enable them to productively pursue the team goal. Therein lies the primary paradox—balancing individual differences and goals AND the collective identity and goals. Other paradoxes include: Fostering support AND confrontation among team members Focusing on performance AND learning and development Balancing managerial authority AND team member discretion and autonomy Balancing the Triangle of Relationships—manager, team, and individual The Triangle of Relationships (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Managing a team also means managing its boundaries. Managing the team’s boundaries —or space between the team and its external forces, stakeholders, and pressures—is a delicate balance of strategy, stakeholder management, and organizational behavior. The team manager must serve, in part, as a buffer to these external factors so that they don’t derail or distract the team from its goals. However, the manager must also understand enough about the external environment and have enough emotional intelligence to understand which forces, players, or situations must be synthesized within the team for its own benefit. Think about any medium or large-scale change initiative that you have been a part of in your career. Ideally, there is generally a vision for change and a level of sponsorship at the senior levels of the organization that is supposed to pave the way for that change to take root. The project team is officially “blessed” to kick off the team, create a charter, and identify the needed actions to drive the initiative to successful completion. The dynamic that ensues after the kickoff is really what will determine the success of the team. There are numerous stakeholders in any organization, and many will be pro–change initiative, but others may be against the initiative—either due to lack of understanding or concerns about losing power, territory, etc. The external environment and business strategy may not be particularly well suited for a change initiative to take place, and so there may be the feeling of forces opposing the project team efforts. A strong team manager needs manage these “boundaries” with the organization to help the team navigate through and with the organizational complexities, goals, nuances, and egos that are a part of any organization. In Linda A. Hill’s Harvard Business Review article “Exercising Influence,” she states that “managers also need to manage relationships with those who are outside their team but inside their organizations. Linda A. Hill, “Exercising Influence”, Harvard Business Review, 1994. To do so, they must understand the power dynamics of the larger organization and invest time and energy in building and maintaining relationship with those on who the team is dependent.” It is also, in her view, “the manager’s job, at a minimum, to educate other about organizational structures, systems, or politics that interfere with the team’s performance.” With all of the potential external influences on a team, managing a team’s boundaries can truly mean the difference between success and failure. The final element of managing a team is to manage the team itself—both the people elements and the process elements, or task at hand. The process-focused elements include managing the work plan to reach the overall goal, as well as the incremental meetings and milestones that are a part of the team’s journey to reach the longer-term goal. Keeping the team focused on its objectives—beginning with setting agendas all the way to managing project tasks and celebrating milestones—assures that the team will stay on track. Projects and initiatives vary in size, scope, and complexity, and so the project management tools shouldn’t be prescribed in a general sense. The important takeaway here is to choose an approach and a tool that works for the culture of the team and the organization, and that helps the team understand where they are, where they need to go, and what resources are a part of that process. In managing the team members and interpersonal dynamics, there is the important element of selecting the right team members, shaping the team’s norms and culture (how are decisions made, what are our rules, how do we manage conflict, etc.), and coaching the team. Defining the right skill sets, functions, perspectives, and expertise of the members will ensure a solid foundation. Helping the team to identify and formalize the ground rules for team engagement will help manage in the face of adversity or team conflict in the future. Finally, playing a role as a supportive coach will help both the individual team members and the group entity think through issues and make progress towards goals. A coach doesn’t solve the individual/team problem, but helps the team think through a solution and move forward. Teams may need guidance on how to work things out within the team, and the manager must provide feedback and hold team members accountable for their behavior and contribution. Continuous improvement is the name of the game. A team may not start out as high performing, but they can certainly achieve that goal if everyone is focused on incremental improvements to communication, collaboration, and performance. Discuss the paradox(es) of a team. How can a leader manage team boundaries? What are some key considerations in managing teams? Managing a team is often more complex than people would admit. Although a team and the team leader may be focused on the task or project work, it is actually the people dynamics and how the team works together that will make a real difference to the goals and outcomes. Managers need to remember that most of their time will be spent managing the people dynamics—not the tasks. Managing teams also means a certain amount of paradox. A team has both individual and collective goals that need to be managed effectively. A manager needs to foster both team supportiveness and the ability to engage in conflict and confrontation. A team manager also needs to help the team with its boundaries and act as a buffer, a stakeholder manager, or a strategist when the situation calls for each. Exercising influence with key stakeholder groups external to the project group is one of the most critical functions in managing a team. paradox A self-contradictory statement or situation boundaries Lines that make the limits of an area; team boundaries separate the team from its external stakeholders", "section": "Things to Consider When Managing Teams", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Opportunities and Challenges to Team Building What are the benefits of conflict for a team? There are many sources of conflict for a team, whether it is due to a communication breakdown, competing views or goals, power struggles, or conflicts between different personalities. The perception is that conflict is generally bad for a team and that it will inevitably bring the team down and cause them to spiral out of control and off track. Conflict does have some potential costs. If handled poorly, it can create distrust within a group, it can be disruptive to group progress and morale, and it could be detrimental to building lasting relationships. It is generally seen as a negative, even though constructive conflicts and constructive responses to conflicts can be an important developmental milestone for a team. Some potential benefits of conflict are that it encourages a greater diversity of ideas and perspectives and helps people to better understand opposing points of view. It can also enhance a team’s problem-solving capability and can highlight critical points of discussion and contention that need to be given more thought. Another key benefit or outcome of conflict is that a team that trusts each other—its members and members’ intentions—will arise from conflict being a stronger and higher-performing team. Patrick Lencioni, in his bestselling book The Five Dysfunctions of a Team (2002, p. 188), writes: Patrick Lencioni, The Five Dysfunctions of a Team, 2002, p. 188. “The first dysfunction is an absence of trust among team members. Essentially, this stems from their unwillingness to be vulnerable within the group. Team members who are not genuinely open with one another about their mistakes and weaknesses make it impossible to build a foundation for trust. This failure to build trust is damaging because it sets the tone for the second dysfunction: fear of conflict. Teams that lack trust are incapable of engaging in unfiltered and passionate debate of ideas. Instead, they resort to veiled discussions and guarded comments.” Lencioni also asserts that if a team doesn’t work through its conflict and air its opinions through debate, team members will never really be able to buy in and commit to decisions. (This lack of commitment is Lencioni’s third dysfunction.) Teams often have a fear of conflict so as not to hurt any team members’ feelings. The downside of this avoidance is that conflicts still exist under the surface and may resurface in more insidious and back-channel ways that can derail a team. How can a team overcome its fear of conflict and move the team forward? Lencioni names a few strategies that teams can use to make conflict more common and productive. Mining is a technique that can be used in teams that tend to avoid conflict. This technique requires that one team member “assume the role of a ‘miner of conflict’—someone who extracts buried disagreements within the team and sheds the light of day on them. They must have the courage and confidence to call out sensitive issues and force team members to work through them.” Real-time permission is another technique to “recognize when the people engaged in conflict are becoming uncomfortable with the level of discord, and then interrupt to remind them that what they are doing is necessary.” This technique can help the group to focus on the points of conflict by coaching the team not to sweep things under the rug. The team leader plays a very important role in the team’s ability to address and navigate successfully through conflicts. Sometime a leader will have the attitude that conflict is a derailer and will try to stymie it at any cost. This ultimately leads to a team culture in which conflict is avoided and the underlying feelings are allowed to accumulate below the surface of the discussion. The leader should, by contrast, model the appropriate behavior by constructively addressing conflict and bringing issues to the surface to be addressed and resolved by the team. This is key to building a successful and effective team. There are a variety of individual responses to conflict that you may see as a team member. Some people take the constructive and thoughtful path when conflicts arise, while others may jump immediately to destructive behaviors. In Managing Conflict Dynamics: A Practical Approach , Capobianco, Davis, and Kraus (2005) recognized that there are both constructive and destructive responses to conflict, as well as active and passive responses that we need to recognize. In the event of team conflict, the goal is to have a constructive response in order to encourage dialogue, learning, and resolution. Capobianco, Davis and Kraus, Managing Conflict Dynamics: A Practical Approach, (2005) Responses such as perspective taking, creating solutions, expressing emotions, and reaching out are considered active and constructive responses to conflict. Reflective thinking, delay responding, and adapting are considered passive and constructive responses to conflict. See for a visual of the constructive responses, as well as the destructive responses, to conflict. Responses to Conflict (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) In summary, conflict is never easy for an individual or a team to navigate through, but it can and should be done. Illuminating the team about areas of conflict and differing perspectives can have a very positive impact on the growth and future performance of the team, and it should be managed constructively. What are some techniques to make conflict more productive? What are some destructive responses to conflict? What are the benefits of conflict for a team? Conflict during team interactions can feel like it derails progress, but it is one of the most important experiences that a team can have together. A team that can productively work through conflict will end up stronger, building more trust and being more open to sharing opinions. Team members will feel safe buying in and committing to decision-making as a team. One of the other key benefits of conflict is that it encourages a greater diversity of ideas and perspectives, and it helps people to better understand opposing points of view. If a team doesn’t work through conflict well and doesn’t feel comfortable with the sharing and debating of ideas, it loses the opportunity to effectively vet ideas and potential solutions. The result is that the decision or solution will be limited, as team members haven’t fully shared their concerns and perspectives. mining To delve in to extract something of value; a technique for generating discussion instead of burying it real-time permission A technique for recognizing when conflict is uncomfortable, and giving permission to continue", "section": "Opportunities and Challenges to Team Building", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Team Diversity How does team diversity enhance decision-making and problem-solving? Decision-making and problem-solving can be much more dynamic and successful when performed in a diverse team environment. The multiple diverse perspectives can enhance both the understanding of the problem and the quality of the solution. As I reflect on some of the leadership development work that I have done in my career, I can say from experience that the team activities and projects that intentionally brought diverse individuals together created the best environments for problem-solving. Diverse leaders from a variety of functions, from across the globe, at varying stages of their careers and experiences with and outside of the company had the most robust discussions and perspectives. Diversity is a word that is very commonly used today, but the importance of diversity and building diverse teams can sometimes get lost in the normal processes of doing business. Let’s discuss why we need to keep these principles front of mind. In the Harvard Business Review article “Why Diverse Teams are Smarter” (Nov. 2016), David Rock and Heidi Grant support the idea that increasing workplace diversity is a good business decision. David Rock and Heidi Grant, “ Why Diverse Teams are Smarter ”, Harvard Business Review, Nov 2016. A 2015 McKinsey report on 366 public companies found that those in the top quartile for ethnic and racial diversity in management were 35% more likely to have financial returns above their industry mean, and those in the top quartile for gender diversity were 15% more likely to have returns above the industry mean. Similarly, in a global analysis conducted by Credit Suisse, organizations with at least one female board member yielded a higher return on equity and higher net income growth than those that did not have any women on the board. The Benefits of Diversity for Teams Teams made up of diverse members tend to perform better than teams of similar backgrounds. Here, the Women of Color in Technology work on a project. The tech industry has been criticized for the lack of diversity among its ranks, and groups like the Women of Color in Technology are looking to change that. (Credit: WOCin Tech Chat/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Additional research on diversity has shown that diverse teams are better at decision-making and problem-solving because they tend to focus more on facts, per the Rock and Grant article. Ibid. A study published in the Journal of Personality and Social Psychology showed that people from diverse backgrounds “might actually alter the behavior of a group’s social majority in ways that lead to improved and more accurate group thinking.” It turned out that in the study, the diverse panels raised more facts related to the case than homogenous panels and made fewer factual errors while discussing available evidence. Another study noted in the article showed that diverse teams are “more likely to constantly reexamine facts and remain objective. They may also encourage greater scrutiny of each member’s actions, keeping their joint cognitive resources sharp and vigilant. By breaking up workforce homogeneity, you can allow your employees to become more aware of their own potential biases—entrenched ways of thinking that can otherwise blind them to key information and even lead them to make errors in decision-making processes.” In other words, when people are among homogeneous and like-minded (nondiverse) teammates, the team is susceptible to groupthink and may be reticent to think about opposing viewpoints since all team members are in alignment. In a more diverse team with a variety of backgrounds and experiences, the opposing viewpoints are more likely to come out and the team members feel obligated to research and address the questions that have been raised. Again, this enables a richer discussion and a more in-depth fact-finding and exploration of opposing ideas and viewpoints in order to solve problems. Diversity in teams also leads to greater innovation. A Boston Consulting Group article entitled “The Mix that Matters: Innovation through Diversity” explains a study in which BCG and the Technical University of Munich conducted an empirical analysis to understand the relationship between diversity in managers (all management levels) and innovation. The key findings of this study show that: Lorenzo, Yoigt, Schetelig, Zawadzki, Welpe, Brosi, “The Mix that Matters: Innovation Through Diversity”, Boston Consulting Group, April 2017. The positive relationship between management diversity and innovation is statistically significant—and thus companies with higher levels of diversity derive more revenue from new products and services. The innovation boost isn’t limited to a single type of diversity. The presence of managers who are either female or are from other countries, industries, or companies can cause an increase in innovation. Management diversity seems to have a particularly positive effect on innovation at complex companies—those that have multiple product lines or that operate in multiple industry segments. To reach its potential, gender diversity needs to go beyond tokenism. In the study, innovation performance only increased significantly when the workforce included more than 20% women in management positions. Having a high percentage of female employees doesn’t increase innovation if only a small number of women are managers. At companies with diverse management teams, openness to contributions from lower-level workers and an environment in which employees feel free to speak their minds are crucial for fostering innovation. When you consider the impact that diverse teams have on decision-making and problem-solving—through the discussion and incorporation of new perspectives, ideas, and data—it is no wonder that the BCG study shows greater innovation. Team leaders need to reflect upon these findings during the early stages of team selection so that they can reap the benefits of having diverse voices and backgrounds. Why do diverse teams focus more on data than homogeneous teams? How are diversity and innovation related? How does team diversity enhance team decision-making and problem-solving? Decision-making and problem-solving is so much more dynamic and successful when performed in a diverse team environment. Much like the benefits of conflict, diversity can bring forward opposing points of view and different perspectives and information that might not have been considered if the team were more homogeneous. Diverse teams are thus made “smarter” by bringing together an array of information, sources, and experiences for decision-making. Other research on diversity indicates that diverse teams excel at decision-making and problem-solving because they tend to focus more on facts. Studies indicate that diverse team members may actually sway the team’s behavior to focus more on proven data—possibly because of the prospect of having to explain and back up one’s perspectives if a conflict should erupt on the team. In a more homogenous team, there is more risk of “groupthink” and the lack of challenging of ideas.", "section": "Team Diversity", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Multicultural Teams What are some challenges and best practices for managing and working with multicultural teams? As globalization has increased over the last decades, workplaces have felt the impact of working within multicultural teams. The earlier section on team diversity outlined some of the highlights and benefits of working on diverse teams, and a multicultural group certainly qualifies as diverse. However, there are some key practices that are recommended to those who are leading multicultural teams so that they can parlay the diversity into an advantage and not be derailed by it. People may assume that communication is the key factor that can derail multicultural teams, as participants may have different languages and communication styles. In the Harvard Business Review article “Managing Multicultural Teams,” the authors point out four key cultural differences that can cause destructive conflicts in a team. Brett, Behfar, Kern, “ Managing Multicultural Teams ”, Harvard Business Review, 2007. The first difference is direct versus indirect communication . Some cultures are very direct and explicit in their communication, while others are more indirect and ask questions rather than pointing our problems. This difference can cause conflict because, at the extreme, the direct style may be considered offensive by some, while the indirect style may be perceived as unproductive and passive-aggressive in team interactions. The second difference that multicultural teams may face is trouble with accents and fluency . When team members don’t speak the same language, there may be one language that dominates the group interaction—and those who don’t speak it may feel left out. The speakers of the primary language may feel that those members don’t contribute as much or are less competent. The next challenge is when there are differing attitudes toward hierarchy . Some cultures are very respectful of the hierarchy and will treat team members based on that hierarchy. Other cultures are more egalitarian and don’t observe hierarchical differences to the same degree. This may lead to clashes if some people feel that they are being disrespected and not treated according to their status. The final difference that may challenge multicultural teams is conflicting decision-making norms . Different cultures make decisions differently, and some will apply a great deal of analysis and preparation beforehand. Those cultures that make decisions more quickly (and need just enough information to make a decision) may be frustrated with the slow response and relatively longer thought process. These cultural differences are good examples of how everyday team activities (decision-making, communication, interaction among team members) may become points of contention for a multicultural team if there isn’t adequate understanding of everyone’s culture. The authors propose that there are several potential interventions to try if these conflicts arise. One simple intervention is adaptation , which is working with or around differences. This is best used when team members are willing to acknowledge the cultural differences and learn how to work with them. The next intervention technique is structural intervention , or reorganizing to reduce friction on the team. This technique is best used if there are unproductive subgroups or cliques within the team that need to be moved around. Managerial intervention is the technique of making decisions by management and without team involvement. This technique is one that should be used sparingly, as it essentially shows that the team needs guidance and can’t move forward without management getting involved. Finally, exit is an intervention of last resort, and is the voluntary or involuntary removal of a team member. If the differences and challenges have proven to be so great that an individual on the team can no longer work with the team productively, then it may be necessary to remove the team member in question. There are some people who seem to be innately aware of and able to work with cultural differences on teams and in their organizations. These individuals might be said to have cultural intelligence . Cultural intelligence is a competency and a skill that enables individuals to function effectively in cross-cultural environments. It develops as people become more aware of the influence of culture and more capable of adapting their behavior to the norms of other cultures. In the IESE Insight article entitled “Cultural Competence: Why It Matters and How You Can Acquire It” (Lee and Liao, 2015), the authors assert that “multicultural leaders may relate better to team members from different cultures and resolve conflicts more easily. Li and Liao, “ Cultural Competence: Why it Matters and How You Can Acquire It ”, IESE Insight, 2015. Their multiple talents can also be put to good use in international negotiations.” Multicultural leaders don’t have a lot of “baggage” from any one culture, and so are sometimes perceived as being culturally neutral. They are very good at handling diversity, which gives them a great advantage in their relationships with teammates. In order to help employees become better team members in a world that is increasingly multicultural, there are a few best practices that the authors recommend for honing cross-cultural skills. The first is to “broaden your mind”—expand your own cultural channels (travel, movies, books) and surround yourself with people from other cultures. This helps to raise your own awareness of the cultural differences and norms that you may encounter. Another best practice is to “develop your cross-cultural skills through practice” and experiential learning. You may have the opportunity to work or travel abroad—but if you don’t, then getting to know some of your company’s cross-cultural colleagues or foreign visitors will help you to practice your skills. Serving on a cross-cultural project team and taking the time to get to know and bond with your global colleagues is an excellent way to develop skills. In my own “past life,” I led a global human resources organization, and my team included employees from China, India, Brazil, Hungary, the Netherlands, and the United States. We would have annual meetings as a global HR team, and it was so rewarding to share and learn about each other’s cultures. We would initiate the week with a gift exchange in a “show and tell” format from our various countries, so that everyone would learn a little bit more about the cultures in which our fellow colleagues were working. This type of interaction within a global team is a great way to facilitate cross-cultural understanding and communication, and to sharpen everyone’s cultural intelligence. Understanding Our Global Colleagues If you are a part of a global team, there are so many challenges that confront you even before you talk about people dynamics and cultural differences. You first may have to juggle time zone differences to find an adequate meeting time that suits all team members. (I used to have a team call with my Chinese colleagues at 8 p.m. my time, so that I could catch them at 8 a.m. in China the next day!) Language challenges can also pose a problem. In many countries, people are beginning to learn English as one of the main business languages. However, as I have experienced, people don’t always speak their language the same way that you might learn their language in a book. There are colloquialisms, terms, and abbreviations of words that you can’t learn in a classroom—you need to experience how people speak in their native countries. You also need to be open-minded and look at situations from the perspective of your colleagues’ cultures, just as you hope they will be open-minded about yours. This is referred to as cultural intelligence. Whenever I would travel globally to visit my colleagues in other countries, I would see foods, traditions, situations, and behaviors that were very “foreign” to me. Although my first response to experiencing these might be to think “wow, that’s strange,” I would try to think about what some of my global colleagues find “foreign” when they come to visit me in the United States. For example, my travel to China would put me in contact with chicken feet, a very popular food in China and one that I dislike immensely. Whenever I was offered chicken feet, I would turn them down in the most polite way possible and would take another food that was offered instead. I started to wonder about what my Chinese colleagues thought about the food when they’d come to visit me in the United States. Every year, I would host a global HR meeting in the United States, and a bit part of that meeting was the camaraderie and the sharing of various meals together. When I asked my Chinese colleagues what foods they thought were unpleasant, they mentioned cheese and meat. I was surprised about the meat, and when I asked, they said that it wasn’t the meat itself necessarily, but it was the giant portions of meat that Americans will eat that, to them, is pretty unappetizing. Again, it is so important to check yourself and your own culture every so often, and to think about those elements that we take for granted (e.g., gigantic meat portions) and try to look at them from the eyes of another culture. It really makes us smarter and better partners to our global colleagues around the world. In the HBR article “Getting Cross-Cultural Teamwork Right,” the author states that three key factors—mutual learning, mutual understanding, and mutual teaching—build trust with cross-cultural colleagues as you try to bridge cultural gaps. With mutual learning, global colleagues learn from each other and absorb the new culture and behaviors through listening and observation. In mutual understanding, you try to understand the logic and cultural behaviors of the new culture to understand why people are doing what they do. This, of course, requires suspending judgment and trying to understand and embrace the differences. Finally, mutual teaching involves instructing and facilitating. This means trying to bridge the gap between the two cultures and helping yourself and others see where different cultures are coming from in order to resolve misunderstandings. Understanding and finding common ground with your global colleagues isn’t easy, and it takes patience and continuous improvement. In the end, however, I think that you will find it one of the most rewarding and enlightening things you can do. The more we work to close the multicultural “gap” and make it a multicultural advantage, the better off we will be as professionals and as people. Discussion Questions What are some multicultural experiences that you’ve had in which you feel that there was a very wide gap between you and an individual from another culture? How did you handle it? Has economic globalization helped people to bridge these cultural gaps? Why or why not? Once you have a sense of the different cultures and have started to work on developing your cross-cultural skills, another good practice is to “boost your cultural metacognition” and monitor your own behavior in multicultural situations. When you are in a situation in which you are interacting with multicultural individuals, you should test yourself and be aware of how you act and feel. Observe both your positive and negative interactions with people, and learn from them. Developing “ cognitive complexity ” is the final best practice for boosting multicultural skills. This is the most advanced, and it requires being able to view situations from more than one cultural framework. In order to see things from another perspective, you need to have a strong sense of emotional intelligence, empathy, and sympathy, and be willing to engage in honest communications. In the Harvard Business Review article “Cultural Intelligence,” the authors describe three sources of cultural intelligence that teams should consider if they are serious about becoming more adept in their cross-cultural skills and understanding. These sources, very simply, are head, body, and heart . One first learns about the beliefs, customs, and taboos of foreign cultures via the head . Training programs are based on providing this type of overview information—which is helpful, but obviously isn’t experiential. This is the cognitive component of cultural intelligence. The second source, the body , involves more commitment and experimentation with the new culture. It is this physical component (demeanor, eye contact, posture, accent) that shows a deeper level of understanding of the new culture and its physical manifestations. The final source, the heart , deals with a person’s own confidence in their ability to adapt to and deal well with cultures outside of their own. Heart really speaks to one’s own level of emotional commitment and motivation to understand the new culture. The authors have created a quick assessment to diagnose cultural intelligence, based on these cognitive, physical, and emotional/motivational measures (i.e., head, body, heart). Please refer to for a short diagnostic that allows you to assess your cultural intelligence. Assessing Your Cultural Intelligence Generally, scoring below 3 in any one of the three measures signals an area requiring improvement. Averaging over 4 displays strength in cultural intelligence. Adapted from “Cultural Intelligence,” Earley and Mosakowski, Harvard Business Review , October 2004 Give your responses using a 1 to 5 scale where 1 means that you strongly disagree and 5 means that you strongly agree with the statement. Before I interact with people from a new culture, I wonder to myself what I hope to achieve. If I encounter something unexpected while working in a new culture, I use that experience to build new ways to approach other cultures in the future. I plan on how I am going to relate to people from a different culture before I meet with them. When I come into a new cultural situation, I can immediately sense whether things are going well or if things are going wrong. Add your total from the four questions above. Divide the total by 4. This is your Cognitive Cultural Quotient . It is easy for me to change my body language (posture or facial expression) to suit people from a different culture. I can alter my expressions when a cultural encounter requires it. I can modify my speech style by changing my accent or pitch of voice to suit people from different cultures. I can easily change the way I act when a cross-cultural encounter seems to require it. Add your total from the four questions above. Divide the total by 4. This is your Cognitive Physical Quotient . I have confidence in my ability to deal well with people from different cultures than mine. I am certain that I can befriend people of different cultural backgrounds than mine. I can adapt to the lifestyle of a different culture with relative ease. I am confident in my ability to deal with an unfamiliar cultural situation or encounter. Add your total from the four questions above. Divide the total by 4. This is your Emotional/Motivational Cognitive Quotient . Cultural intelligence is an extension of emotional intelligence. An individual must have a level of awareness and understanding of the new culture so that they can adapt to the style, pace, language, nonverbal communication, etc. and work together successfully with the new culture. A multicultural team can only find success if its members take the time to understand each other and ensure that everyone feels included. Multiculturalism and cultural intelligence are traits that are taking on increasing importance in the business world today. Earley and Mosakowski, “ Cultural Intelligence ”, Harvard Business Review article 2004. By following best practices and avoiding the challenges and pitfalls that can derail a multicultural team, a team can find great success and personal fulfillment well beyond the boundaries of the project or work engagement. What are some of the challenges of a multicultural team? Explain the cultural intelligence techniques of head, body, and heart. What are some challenges and best practices for managing and working with multicultural teams? With the increase in globalization over the years, teams have seen the addition of multicultural individuals on their teams, who bring with them their own diverse backgrounds and perspectives. There are very positive aspects that result from the added diversity, as discussed in the previous questions. There are also challenges that we need to be aware of when we are managing these teams. Challenges can arise from communication styles and accents, but can also appear in the form of decision-making norms and attitudes toward hierarchy. There are some team manager interventions that are best practices for addressing these challenges. There are also some best practices for building the cultural intelligence that will make the team more adept at understanding and dealing with differences among cultures. Chapter Review Questions What are the key differences between a team and a working group? At what stage of team development does the team finally start to see results? What can cause a team to digress to an earlier stage of team development? What can a team leader do to manage the team’s boundaries? How does managing conflict help a team learn and grow? What are some strategies to make conflict more productive? Why are diverse teams better at decision-making and problem-solving? Why do diverse teams utilize data more often than homogeneous teams? What are some of the challenges that multicultural teams face? What are the key sources of cultural intelligence? Management Skills Application Exercises Do you agree with Katzenbach and Smith’s key practices that make teams effective? Why or why not? Which of these practices have you personally experienced? Are there any additional practices that you would add? Have you ever been part of a team that made it through all four stages of team development? In which stage did the team remain the longest? In which stage did the team remain the shortest amount of time? What did you learn? Why do you think it is so important to manage a team’s boundaries? How can external stakeholders impact the function and performance of the team? Why is emotional intelligence such an important skill to have when managing a team? In your experience, have you ever been in a situation in which conflict became a negative thing for a team? How was the conflict handled? How can a team manager ensure that conflict is handled constructively? What is the difference between cultural intelligence and emotional intelligence? How can the cultural intelligence of a team improve performance? Have you ever been on a multicultural team that was high on cultural intelligence? How about a team that was low on cultural intelligence? What were the impacts? Managerial Decision Exercises You are a manager of a team that is taking a long time to move through the Storming stage. There are two individuals on the team that seem to be unproductive when dealing with conflict and are holding the team back. What would you do to help the team move through conflict management and begin Norming and Performing? One of your direct reports on your team is very focused on his own personal development. He is a strong employee individually, but hasn’t had as much experience working in a team environment on a project. He wants to do well, but isn’t exactly sure how to work within this context. How would you instruct him? You are leading a team responsible for a very important strategic initiative at your company. You have launched the project, and your team is very motivated and excited to move forward. You have the sense, however, that your sponsor and some other stakeholders are not fully engaged. What do you do to engage them? You are the project manager of a cross-functional team project that was just approved. You have been given several good team members who are from different functions, but many of them think similarly and are unlikely to question each other on team decisions. You have the choice of keeping a homogeneous team that will probably have few team issues or building a diverse team that may well engage in conflict and take much longer to come to decisions. What choice would you make? What other information would you want to know to make the decision? You are the director of a multicultural team with employees across the globe. Your team rarely has the opportunity to meet in person, but you have been given the budget to bring everyone together for a week-long global team meeting and team building. How would you structure the time together? What are some of the activities you would suggest to build stronger relationships among team members? Critical Thinking Case Diverse Teams Hold Court Diverse teams have been proven to be better at problem-solving and decision-making for a number of reasons. First, they bring many different perspectives to the table. Second, they rely more on facts and use those facts to substantiate their positions. What is even more interesting is that, according to the Scientific American article “How Diversity Makes Us Smarter,” simply “being around people who are different from us makes more creative, diligent, and harder-working.” One case in point is the example of jury decision-making, where fact-finding and logical decision-making are of utmost importance. A 2006 study of jury decision-making, led by social psychologist Samuel Sommers of Tufts University, showed that racially diverse groups exchanged a wider range of information during deliberation of a case than all-White groups did. The researcher also conducted mock jury trials with a group of real jurors to show the impact of diversity on jury decision-making. Interestingly enough, it was the mere presence of diversity on the jury that made jurors consider the facts more, and they had fewer errors recalling the relevant information. The groups even became more willing to discuss the role of race case, when they hadn’t before with an all-White jury. This wasn’t the case because the diverse jury members brought new information to the group—it happened because, according to the author, the mere presence of diversity made people more open-minded and diligent. Given what we discussed on the benefits of diversity, it makes sense. People are more likely to be prepared, to be diligent, and to think logically about something if they know that they will be pushed or tested on it. And who else would push you or test you on something, if not someone who is different from you in perspective, experience, or thinking. “Diversity jolts us into cognitive action in ways that homogeneity simply does not.” So, the next time you are called for jury duty, or to serve on a board committee, or to make an important decision as part of a team, remember that one way to generate a great discussion and come up with a strong solution is to pull together a diverse team. Critical Thinking Questions If you don’t have a diverse group of people on your team, how can you ensure that you will have robust discussions and decision-making? What techniques can you use to generate conversations from different perspectives? Evaluate your own team at work. Is it a diverse team? How would you rate the quality of decisions generated from that group? Sources: Adapted from Katherine W. Phillips, “How Diversity Makes Us Smarter,” Scientific American , October 2014, p. 7–8. adaptation Technique of working with or around differences structural intervention Technique of reorganizing to reduce friction on a team managerial intervention Technique of making decisions by management and without team involvement exit Technique of last resort—removal of a team member cultural intelligence A skill that enables individuals to function effectively in cross-cultural environments cognitive complexity The ability to view situations from more than one cultural framework head, body, and heart Techniques for becoming more adept in cross-cultural skills—learning about cultures (head), physical manifestations of culture (body), and emotional commitment to new culture (heart)", "section": "Multicultural Teams", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: UC Davis College of Engineering/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: Understand and describe the communication process. Know the types of communications that occur in organizations. Understand how power, status, purpose, and interpersonal skills affect communications in organizations. Describe how corporate reputations are defined by how an organization communicates to all of its stakeholders. Know why talking, listening, reading, and writing are vital to managing effectively. John Legere, T-Mobile The chief executive officer is often the face of the company. They are often the North Star of the company, providing guidance and direction for the entire organization. With other stakeholders, such as shareholders, suppliers, regulatory agencies, and customers, CEOs often take more reserved and structured approaches. One CEO who definitely stands out is John Legere, the CEO of T-Mobile. The unconventional CEO of the self-proclaimed “un-carrier” hosts a Sunday morning podcast called “Slow Cooker Sunday” on Facebook Live, and where most CEOs appear on television interviews in standard business attire, Legere appears with shoulder-length hair dressed in a magenta T-shirt, black jacket, and pink sneakers. Whereas most CEOs use well-scripted language to address business issues and competitors, Legere refers to T-Mobile’s largest competitors, AT&T and Verizon, as “dumb and dumber.” In the mobile phone market, T-Mobile is the number-three player competing with giants AT&T and Verizon and recently came to an agreement to merge with Sprint. Of all the consolidation sweeping through the media and telecommunications arena, T-Mobile and Sprint are the most direct of competitors. Their merger would reduce the number of national wireless carriers from four to three, a move the Federal Communications Commission has firmly opposed in the past. Then again, the wireless market looks a bit different now, as does the administration in power. John Legere and other CEOs such as Mark Cuban, Elon Musk, and Richard Branson have a more public profile than executives at other companies that keep a lower profile and are more guarded in their public comments, often restricting their public statements to quarterly investor and analyst meetings. It is likely that the personality and communication style that the executives reveal in public is also the way that they relate to their employees. The outgoing personality of someone such as John Legere will motivate some employees, but he might be seen as too much of a cheerleader by other employees. Sometimes the unscripted comments and colorful language that Legere uses can cause issues with employees and the public. For instance, some T-Mobile employees in their call center admonished Legere for comments at a press event where he said Verizon and AT&T were “raping” customers for every penny they have. Legere’s comments caused lengthy discussions in online forums such as Reddit about his choice of words. Legere is known for speaking his mind in public and often uses profanity, but many thought this comment crossed the line. While frank, open communication is often appreciated and leads to a clarity of message, senders of communication, be it in a public forum, an internal memo, or even a text message, should always think through the consequences of their words. Sources: Tara Lachapelle, “T-Mobile’s Argument for Sprint Deal is as Loud as CEO John Legere’s Style,” The Seattle Times , July 9, 2018, https://www.seattletimes.com/business/t-mobiles-argument-for-sprint-deal-is-as-loud-as-ceo-john-legeres-style/; Janko Roettgers, “T-Mobile CEO John Legere Pokes Fun at Verizon’s Go90 Closure,” Variety , June 29, 2018, https://variety.com/2018/digital/news/john-legere-go90-1202862397/; Rachel Lerman, “T-Mobile’s Loud, Outspoken John Legere is Not Your Typical CEO,” The Chicago Tribune , April 30, 2018, www.chicagotribune.com/business/sns-tns-bc-tmobile-legere-20180430-story.html; Steve Kovach, T-Mobile Employees Speak Out and Call CEO’s Recent Rape Comments “Violent” and “Traumatizing”,” Business Insider , June 27, 2014, https://www.businessinsider.com/t-mobile-employees-speak-out-legere-rape-comment-2014-6; Brian X. Chen, One on One: John Legere, the Hip New Chief of T-Mobile USA,” New York Times , January 9, 2013, https://bits.blogs.nytimes.com/2013/01/09/one-on-one-john-legere-the-hip-new-chief-of-t-mobile-usa/. We will distinguish between communication between two individuals and communication amongst several individuals (groups) and communication outside the organization. We will show that managers spend a majority of their time in communication with others. We will examine the reasons for communication and discuss the basic model of interpersonal communication, the types of interpersonal communication, and major influences on the communication process. We will also discuss how organizational reputation is defined by communication with stakeholders.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Process of Managerial Communication Understand and describe the communication process. Interpersonal communication is an important part of being an effective manager: It influences the opinions, attitude, motivation, and behaviors of others. It expresses our feelings, emotions, and intentions to others. It is the vehicle for providing, receiving, and exchanging information regarding events or issues that concern us. It reinforces the formal structure of the organization by such means as making use of formal channels of communication. Interpersonal communication allows employees at all levels of an organization to interact with others, to secure desired results, to request or extend assistance, and to make use of and reinforce the formal design of the organization. These purposes serve not only the individuals involved, but the larger goal of improving the quality of organizational effectiveness. The model that we present here is an oversimplification of what really happens in communication, but this model will be useful in creating a diagram to be used to discuss the topic. illustrates a simple communication episode where a communicator encodes a message and a receiver decodes the message. C. Shannon and W. Weaver, The Mathematical Theory of Communication , University of Illinois Press, 1948. The Basic Communication Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Encoding and Decoding Two important aspects of this model are encoding and decoding . Encoding is the process by which individuals initiating the communication translate their ideas into a systematic set of symbols (language), either written or spoken. Encoding is influenced by the sender’s previous experiences with the topic or issue, her emotional state at the time of the message, the importance of the message, and the people involved. Decoding is the process by which the recipient of the message interprets it. The receiver attaches meaning to the message and tries to uncover its underlying intent. Decoding is also influenced by the receiver’s previous experiences and frame of reference at the time of receiving the message. Feedback Several types of feedback can occur after a message is sent from the communicator to the receiver. Feedback can be viewed as the last step in completing a communication episode and may take several forms, such as a verbal response, a nod of the head, a response asking for more information, or no response at all. As with the initial message, the response also involves encoding, medium, and decoding. There are three basic types of feedback that occur in communication. R. E. Quinn, S. R. Faerman, M. P. Thompson, M.R. McGrath, and D. S. Bright, Becoming a Master Manager , Sixth edition, Wiley, 2015, Page 48. These are informational, corrective, and reinforcing. In informational feedback, the receiver provides nonevaluative information to the communicator. An example is the level of inventory at the end of the month. In corrective feedback, the receiver responds by challenging the original message. The receiver might respond that it is not their responsibility to monitor inventory. In reinforcing feedback, the receiver communicated that they have clearly received the message and its intentions. For instance, the grade that you receive on a term paper (either positive or negative) is reinforcing feedback on your term paper (your original communication). Noise There is, however, a variety of ways that the intended message can get distorted. Factors that distort message clarity are noise . Noise can occur at any point along the model shown in , including the decoding process. For example, a manager might be under pressure and issue a directive, “I want this job completed today, and I don’t care what it costs,” when the manager does care what it costs. Describe the communication process. Why is feedback a critical part of the communication process? What are some things that managers can do to reduce noise in communication? Understand and describe the communication process. The basic model of interpersonal communication consists of an encoded message, a decoded message, feedback, and noise. Noise refers to the distortions that inhibit message clarity. communicator The individual, group, or organization that needs or wants to share information with another individual, group, or organization. decoding Interpreting and understanding and making sense of a message. encoding Translating a message into symbols or language that a receiver can understand. noise Anything that interferes with the communication process. receiver The individual, group, or organization for which information is intended.", "section": "The Process of Managerial Communication", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Types of Communications in Organizations Know the types of communications that occur in organizations. In the communication model described above, three types of communication can be used by either the communicator in the initial transmission phase or the receiver in the feedback phase. These three types are discussed next. Oral Communication This consists of all messages or exchanges of information that are spoken, and it’s the most prevalent type of communication. Written Communication This includes e-mail, texts, letters, reports, manuals, and annotations on sticky notes. Although managers prefer oral communication for its efficiency and immediacy, the increase in electronic communication is undeniable. As well, some managers prefer written communication for important messages, such as a change in a company policy, where precision of language and documentation of the message are important. Dealing with Information Overload One of the challenges in many organizations is dealing with a deluge of emails, texts, voicemails, and other communication. Organizations have become flatter, outsourced many functions, and layered technology to speed communication with an integrated communication programs such as Slack, which allows users to manage all their communication and access shared resources in one place. This can lead to information overload, and crucial messages may be drowned out by the volume in your inbox. Add the practice of “reply to all,” which can add to the volume of communication, that many coworkers use, and that means that you may get five or six versions of an initial e-mail and need to understand all of the responses as well as the initial communication before responding or deciding that the issue is resolved and no response is needed. Here are suggestions to dealing with e-mail overload upward, horizontally, and downward within your organization and externally to stakeholders and customers. One way to reduce the volume and the time you spend on e-mail is to turn off the spigot of incoming messages. There are obvious practices that help, such as unsubscribing to e-newsletters or turning off notifications from social media accounts such as Facebook and Twitter. Also consider whether your colleagues or direct reports are copying you on too many emails as an FYI. If yes, explain that you only need to be updated at certain times or when a final decision is made. You will also want to set up a system that will organize your inbox into “folders” that will allow you to manage the flow of messages into groups that will allow you to address them appropriately. Your system might look something like this: Inbox : Treat this as a holding pen. E-mails shouldn’t stay here any longer than it takes for you to file them into another folder. The exception is when you respond immediately and are waiting for an immediate response. Today : This is for items that need a response today. This week : This is for messages that require a response before the end of the week. This month/quarter : This is for everything that needs a longer-term response. Depending on your role, you may need a monthly or quarterly folder. FYI : This is for any items that are for information only and that you may want to refer back to in the future. This system prioritizes e-mails based on timescales rather than the e-mails’ senders, enabling you to better schedule work and set deadlines. Another thing to consider is your outgoing e-mail. If your outgoing messages are not specific, too long, unclear, or are copied too widely, your colleagues are likely to follow the same practice when communicating with you. Keep your communication clear and to the point, and managing your outbox will help make your inbound e-mails manageable. Critical Thinking Questions How are you managing your e-mails now? Are you mixing personal and school and work-related e-mails in the same account? How would you communicate to a colleague that is sending too many FYI e-mails, sending too may unclear e-mails, or copying too many people on her messages? Sources: Amy Gallo, Stop Email Overload, Harvard Business Review , February 21, 2012, https://hbr.org/2012/02/stop-email-overload-1; Barry Chingel, “How to beat email Overload in 2018”, CIPHER , January 16, 2018, https://www.ciphr.com/advice/email-overload/; Monica Seely, “At the Mercy of Your Inbox? How to Cope With Email Overload”, The Guardian , November 6, 2017, https://www.theguardian.com/small-business-network/2017/nov/06/at-the-mercy-of-your-inbox-how-to-cope-with-email-overload. Nonverbal Communication There is also the transformation of information without speaking or writing. Some examples of this are things such as traffic lights and sirens as well as things such as office size and placement, which connote something or someone of importance. As well, things such as body language and facial expression can convey either conscious or unconscious messages to others. Body Language at a Meeting Your body language can send messages during a meeting. (Credit: Amtec Photos/ Flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Major Influences on Interpersonal Communication Regardless of the type of communication involved, the nature, direction, and quality of interpersonal communication processes can be influenced by several factors. F. M. Jablin and Linda L. Putnam, The New Handbook of Organizational Communication , Sage, 2005. Social Influences Communication is a social process, as it takes at least two people to have a communication episode. There is a variety of social influences that can affect the accuracy of the intended message. For examples, status barriers between employees at different levels of the organization can influence things such as addressing a colleague as at a director level as “Ms. Jones” or a coworker at the same level as “Mike.” Prevailing norms and roles can dictate who speaks to whom and how someone responds. illustrates a variety of communications that illustrate social influences in the workplace. Patterns of Managerial Communication (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Perception In addition, the communication process is heavily influenced by perceptual processes. The extent to which an employee accurately receives job instructions from a manager may be influenced by her perception of the manager, especially if the job instructions conflict with her interest in the job or if they are controversial. If an employee has stereotyped the manager as incompetent, chances are that little that the manager says will be taken seriously. If the boss is well regarded or seen as influential in the company, everything that they say may be interpreted as important. Interaction Involvement Communication effectiveness can be influenced by the extent to which one or both parties are involved in conversation. This attentiveness is called interaction attentiveness or interaction involvement . D. L. Worthington and G. D. Bodie, The Sourcebook of Listening Research: Methodology and Measures , Wiley, 2018. If the intended receiver of the message is preoccupied with other issues, the effectiveness of the message may be diminished. Interaction involvement consists of three interrelated dimensions: responsiveness, perceptiveness, and attentiveness. Organizational Design The communication process can also be influenced by the design of the organization. It has often been argued to decentralize an organization because that will lead to a more participative structure and lead to improved communication in the organization. When messages must travel through multiple levels of an organization, the possibility of distortion can also occur, which would be diminished with more face-to-face communication. Informal Communication in Organizations Smart managers understand that not all of a company’s influential relationships appear as part of the organization chart. A web of informal, personal connections exists between workers, and vital information and knowledge pass through this web constantly. Using social media analysis software and other tracking tools, managers can map and quantify the normally invisible relationships that form between employees at all levels of an organization. How might identifying a company’s informal organization help managers foster teamwork, motivate employees, and boost productivity? (Credit: Exeter/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) What are the three major types of communication? How can you manage the inflow of electronic communication? What are the major influences on organizational communication, and how can organizational design affect communication? Know the types of communications that occur in organizations. Interpersonal communication can be oral, written, or nonverbal. Body language refers to conveying messages to others through such techniques as facial expressions, posture, and eye movements. interaction attentiveness/ interaction involvement A measure of how the receiver of a message is paying close attention and is alert or observant.", "section": "Types of Communications in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Factors Affecting Communications and the Roles of Managers Understand how power, status, purpose, and interpersonal skills affect communications in organizations. The Roles Managers Play In Mintzberg’s seminal study of managers and their jobs, he found the majority of them clustered around three core management roles. Mintzberg, H. (1973). The Nature of Managerial Work . New York: Harper & Row, p. 31. Interpersonal Roles Managers are required to interact with a substantial number of people during a workweek. They host receptions; take clients and customers to dinner; meet with business prospects and partners; conduct hiring and performance interviews; and form alliances, friendships, and personal relationships with many others. Numerous studies have shown that such relationships are the richest source of information for managers because of their immediate and personal nature. Ibid, p. 166-167. Three of a manager’s roles arise directly from formal authority and involve basic interpersonal relationships. First is the figurehead role . As the head of an organizational unit, every manager must perform some ceremonial duties. In Mintzberg’s study, chief executives spent 12% of their contact time on ceremonial duties; 17% of their incoming mail dealt with acknowledgments and requests related to their status. One example is a company president who requested free merchandise for a handicapped schoolchild. Ibid, p. 167. Managers are also responsible for the work of the people in their unit, and their actions in this regard are directly related to their role as a leader. The influence of managers is most clearly seen, according to Mintzberg, in the leader role. Formal authority vests them with great potential power. Leadership determines, in large part, how much power they will realize. Does the leader’s role matter? Ask the employees of Chrysler Corporation (now Fiat Chrysler). When Sergio Marchionne, who passed away in 2018, took over the company in the wake of the financial crisis, the once-great auto manufacturer was in bankruptcy, teetering on the verge of extinction. He formed new relationships with the United Auto Workers, reorganized the senior management of the company, and—perhaps, most importantly—convinced the U.S. federal government to guarantee a series of bank loans that would make the company solvent again. The loan guarantees, the union response, and the reaction of the marketplace, especially for the Jeep brand, were due in large measure to Marchionne’s leadership style and personal charisma. More recent examples include the return of Starbucks founder Howard Schultz to reenergize and steer his company and Amazon CEO Jeff Bezos and his ability to innovate during a downturn in the economy. McGregor, J. (2008). “Bezos: How Frugality Drives Innovation,” BusinessWeek , April 28, 2008, pp. 64–66. Popular management literature has had little to say about the liaison role until recently. This role, in which managers establish and maintain contacts outside the vertical chain of command, becomes especially important in view of the finding of virtually every study of managerial work that managers spend as much time with peers and other people outside of their units as they do with their own subordinates. Surprisingly, they spend little time with their own superiors. In Rosemary Stewart’s (1967) study, 160 British middle and top managers spent 47% of their time with peers, 41% of their time with people inside their unit, and only 12% of their time with superiors. Guest’s (1956) study of U.S. manufacturing supervisors revealed similar findings. Informational Roles Managers are required to gather, collate, analyze, store, and disseminate many kinds of information. In doing so, they become information resource centers, often storing huge amounts of information in their own heads, moving quickly from the role of gatherer to the role of disseminator in minutes. Although many business organizations install large, expensive management information systems to perform many of those functions, nothing can match the speed and intuitive power of a well-trained manager’s brain for information processing. Not surprisingly, most managers prefer it that way. As monitors, managers are constantly scanning the environment for information, talking with liaison contacts and subordinates, and receiving unsolicited information, much of it because of their network of personal contacts. A good portion of this information arrives in verbal form, often as gossip, hearsay, and speculation. Mintzberg, H. (1990). “The Manager’s Job: Folklore and Fact.” Harvard Business Review , March–April 1990, pp. 166–167. In the disseminator role, managers pass privileged information directly to subordinates, who might otherwise have no access to it. Managers must decide not only who should receive such information, but how much of it, how often, and in what form. Increasingly, managers are being asked to decide whether subordinates, peers, customers, business partners, and others should have direct access to information 24 hours a day without having to contact the manager directly. Ibid. In the spokesperson role, managers send information to people outside of their organizations: an executive makes a speech to lobby for an organizational cause, or a supervisor suggests a product modification to a supplier. Increasingly, managers are also being asked to deal with representatives of the news media, providing both factual and opinion-based responses that will be printed or broadcast to vast unseen audiences, often directly or with little editing. The risks in such circumstances are enormous, but so too are the potential rewards in terms of brand recognition, public image, and organizational visibility. Ibid Decisional Roles Ultimately, managers are charged with the responsibility of making decisions on behalf of both the organization and the stakeholders with an interest in it. Such decisions are often made under circumstances of high ambiguity and with inadequate information. Often, the other two managerial roles—interpersonal and informational—will assist a manager in making difficult decisions in which outcomes are not clear and interests are often conflicting. In the role of entrepreneur, managers seek to improve their businesses, adapt to changing market conditions, and react to opportunities as they present themselves. Managers who take a longer-term view of their responsibilities are among the first to realize that they will need to reinvent themselves, their product and service lines, their marketing strategies, and their ways of doing business as older methods become obsolete and competitors gain advantage. While the entrepreneur role describes managers who initiate change, the disturbance or crisis handler role depicts managers who must involuntarily react to conditions. Crises can arise because bad managers let circumstances deteriorate or spin out of control, but just as often good managers find themselves in the midst of a crisis that they could not have anticipated but must react to just the same. H. Mintzberg, Mintzberg on Management: Inside our Strange World of Organizations , Free Press, 2007. The third decisional role of resource allocator involves managers making decisions about who gets what, how much, when, and why. Resources, including funding, equipment, human labor, office or production space, and even the boss’s time, are all limited, and demand inevitably outstrips supply. Managers must make sensible decisions about such matters while still retaining, motivating, and developing the best of their employees. The final decisional role is that of negotiator. Managers spend considerable amounts of time in negotiations: over budget allocations, labor and collective bargaining agreements, and other formal dispute resolutions. During a week, managers will often make dozens of decisions that are the result of brief but important negotiations between and among employees, customers and clients, suppliers, and others with whom managers must deal. Mintzberg, H. (1990). “The Manager’s Job: Folklore and Fact.” Harvard Business Review , March–April 1990, pp. 166–167. What are the major roles that managers play in communicating with employees? Why are negotiations often brought in to communications by managers? Understand how power, status, purpose, and interpersonal skills affect communications in organizations. Interpersonal communication is influenced by social situations, perception, interaction involvement, and organizational design. Organizational communication can travel upward, downward, or horizontally. Each direction of information flow has specific challenges. figurehead role A necessary role for a manager who wants to inspire people within the organization to feel connected to each other and to the institution, to support the policies and decisions made on behalf of the organization, and to work harder for the good of the institution.", "section": "Factors Affecting Communications and the Roles of Managers", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Managerial Communication and Corporate Reputation Describe how corporate reputations are defined by how an organization communicates to its stakeholders. Management communication is a central discipline in the study of communication and corporate reputation. An understanding of language and its inherent powers, combined with the skill to speak, write, listen, and form interpersonal relationships, will determine whether companies succeed or fail and whether they are rewarded or penalized for their reputations. At the midpoint of the twentieth century, Peter Drucker wrote, “Managers have to learn to know language, to understand what words are and what they mean. Perhaps most important, they have to acquire respect for language as [our] most precious gift and heritage. The manager must understand the meaning of the old definition of rhetoric as ‘the art which draws men’s hearts to the love of true knowledge.’” Drucker, P. F. (1954). The Practice of Management . New York: Harper & Row. Later, Eccles and Nohria reframed Drucker’s view to offer a perspective of management that few others have seen: “To see management in its proper light, managers need first to take language seriously.” Eccles, R. G. & Noria, N. (1992). Beyond the Hype: Rediscovering the Essence of Management . Boston: The Harvard Business School Press, p. 205. In particular, they argue, a coherent view of management must focus on three issues: the use of rhetoric to achieve a manager’s goals, the shaping of a managerial identity, and taking action to achieve the goals of the organizations that employ us. Above all, they say, “the essence of what management is all about [is] the effective use of language to get things done.” Ibid, p. 211. One of the things managers get done is the creation, management, and monitoring of corporate reputation. The job of becoming a competent, effective manager thus becomes one of understanding language and action. It also involves finding ways to shape how others see and think of you in your role as a manager. Many noted researchers have examined the important relationship between communication and action within large and complex organizations and conclude that the two are inseparable. Without the right words, used in the right way, it is unlikely that the right reputations develop. “Words do matter,” write Eccles and Nohria. “They matter very much. Without words we have no way of expressing strategic concepts, structural forms, or designs for performance measurement systems.” Language, they conclude, “is too important to managers to be taken for granted or, even worse, abused.” Ibid, p. 209. So, if language is a manager’s key to corporate reputation management, the next question is obvious: How good are managers at using language? Managers’ ability to act—to hire a talented workforce, to change an organization’s reputation, to launch a new product line—depends entirely on how effectively they use management communication, both as a speaker and as a listener. Managers’ effectiveness as a speaker and writer will determine how well they are able to manage the firm’s reputation. And their effectiveness as listeners will determine how well they understand and respond to others and can change the organization in response to their feedback. We will now examine the role management communication plays in corporate reputation formation, management, and change and the position occupied by rhetoric in the life of business organizations. Though, this chapter will focus on the skills, abilities, and competencies for using language, attempting to influence others, and responding to the requirements of peers, superiors, stakeholders, and the organization in which managers and employees work. Management communication is about the movement of information and the skills that facilitate it—speaking, writing, listening, and processes of critical thinking. It’s also about understanding who your organization is (identity), who others think your organization is (reputation), and the contributions individuals can make to the success of their business considering their organization’s existing reputation. It is also about confidence—the knowledge that one can speak and write well, listen with great skill as others speak, and both seek out and provide the feedback essential to creating, managing, or changing their organization’s reputation. At the heart of this chapter, though, is the notion that communication, in many ways, is the work of managers. We will now examine the roles of writing and speaking in the role of management, as well as other specific applications and challenges managers face as they play their role in the creation, maintenance, and change of corporate reputation. How are corporate reputations affected by the communication of managers and public statements? Why is corporate reputation important? Describe how corporate reputations are defined by how an organization communicates to all of its stakeholders. It is important for managers to understand what your organization stands for (identity), what others think your organization is (reputation), and the contributions individuals can make to the success of the business considering their organization’s existing reputation. It is also about confidence—the knowledge that one can speak and write well, listen with great skill as others speak, and both seek out and provide the feedback essential to creating, managing, or changing their organization’s reputation.", "section": "Managerial Communication and Corporate Reputation", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Major Channels of Management Communication Are Talking, Listening, Reading, and Writing Know why talking, listening, reading, and writing are vital to managing effectively. The major channels of managerial communication displayed in are talking, listening, reading, and writing. Among these, talking is the predominant method of communicating, but as e-mail and texting increase, reading and writing are increasing. Managers across industries, according to Deirdre Borden, spend about 75% of their time in verbal interaction. Those daily interactions include the following. Reading, Writing, Speaking, and Listening: How They Help in Creating Meaning (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) One-on-One Conversations Increasingly, managers find that information is passed orally, often face-to-face in offices, hallways, conference rooms, cafeterias, restrooms, athletic facilities, parking lots, and literally dozens of other venues. An enormous amount of information is exchanged, validated, confirmed, and passed back and forth under highly informal circumstances. Telephone Conversations Managers spend an astounding amount of time on the telephone these days. Curiously, the amount of time per telephone call is decreasing, but the number of calls per day is increasing. With the nearly universal availability of cellular and satellite telephone service, very few people are out of reach of the office for very long. The decision to switch off a cellular telephone, in fact, is now considered a decision in favor of work-life balance. Video Teleconferencing Bridging time zones as well as cultures, videoconferencing facilities make direct conversations with employees, colleagues, customers, and business partners across the nation or around the world a simple matter. Carrier Corporation, the air-conditioning manufacturer, is now typical of firms using desktop videoconferencing to conduct everything from staff meetings to technical training. Engineers at Carrier’s Farmington, Connecticut, headquarters can hook up with service managers in branch offices thousands of miles away to explain new product developments, demonstrate repair techniques, and update field staff on matters that would, just recently, have required extensive travel or expensive, broadcast-quality television programming. Their exchanges are informal, conversational, and not much different than they would be if the people were in the same room. Ziegler, B. (1994). “Video Conference Calls Change Business,” Wall Street Journal , October 13, 1994, pp. B1, B12. Presentations to Small Groups Managers frequently find themselves making presentations, formal and informal, to groups of three to eight people for many different reasons: they pass along information given to them by executives, they review the status of projects in process, and they explain changes in everything from working schedules to organizational goals. Such presentations are sometimes supported by overhead transparencies or printed outlines, but they are oral in nature and retain much of the conversational character of one-to-one conversations. Public Speaking to Larger Audiences Most managers are unable to escape the periodic requirement to speak to larger audiences of several dozen or, perhaps, several hundred people. Such presentations are usually more formal in structure and are often supported by PowerPoint or Prezi software that can deliver data from text files, graphics, photos, and even motion clips from streaming video. Despite the more formal atmosphere and sophisticated audio-visual support systems, such presentations still involve one manager talking to others, framing, shaping, and passing information to an audience. A series of scientific studies, beginning with Rankin, Nichols and Stevens, and Wolvin and Coakley, confirm: most managers spend the largest portion of their day talking and listening. Rankin, P. T. (1952). The Measurement of the Ability to Understand Spoken Language. (unpublished Ph.D. dissertation, University of Michigan, 1926). Dissertation Abstracts 12, No. 6 (1952), pp. 847–848; Nichols, R. G. & Stevens, L. (1957). Are You Listening? New York: McGraw-Hill; and Wolvin, A. D. & Coakley, C. G. (1982). Listening . Dubuque, IA: Wm. C. Brown and Co.; and Werner, E. K. (1975). A Study of Communication Time. (M.S. thesis, University of Maryland, College Park) Werner’s thesis, in fact, found that North American adults spend more than 78% of their communication time either talking or listening to others who are talking. According to Werner and others who study the communication habits of postmodern business organizations, managers are involved in more than just speeches and presentations from the dais or teleconference podium. They spend their days in meetings, on the telephone, conducting interviews, giving tours, supervising informal visits to their facilities, and at a wide variety of social events. Kotter, J. P. (1999). “What Effective General Managers Really Do,” Harvard Business Review , March–April 1999, pp. 145–159 Public speaking Public speaking is often a terrifying but crucial skill for managers. (Credit: Mike Mozart/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Each of these activities may look to some managers like an obligation imposed by the job. Shrewd managers see them as opportunities to hear what others are thinking, to gather information informally from the grapevine, to listen in on office gossip, to pass along viewpoints that haven’t yet made their way to the more formal channels of communication, or to catch up with a colleague or friend in a more relaxed setting. No matter what the intention of each manager who engages in these activities, the information they produce and the insight that follows from them can be put to work the same day to achieve organizational and personal objectives. “To understand why effective managers behave as they do,” writes Kotter, “it is essential first to recognize two fundamental challenges and dilemmas found in most of their jobs.” Managers must first figure out what to do, despite an enormous amount of potentially relevant information (along with much that is not), and then they must get things done “through a large and diverse group of people despite having little direct control over most of them.” Berger, P. L. & Luckmann, T. (1966). The Social Construction of Reality . New York: Doubleday; and Searle, J. R. (1967). The Construction of Social Reality . New York: The Free Press, 1995. The Role of Writing Writing plays an important role in the life of any organization. In some organizations, it becomes more important than in others. At Procter & Gamble, for example, brand managers cannot raise a work-related issue in a team meeting unless the ideas are first circulated in writing. For P&G managers, this approach means explaining their ideas in explicit detail in a standard one-to-three-page memo, complete with background, financial discussion, implementation details, and justification for the ideas proposed. Other organizations are more oral in their traditions—3M Canada is a “spoken” organization—but the fact remains: the most important projects, decisions, and ideas end up in writing. Writing also provides analysis, justification, documentation, and analytic discipline, particularly as managers approach important decisions that will affect the profitability and strategic direction of the company. Writing is a career sifter. If managers demonstrate their inability to put ideas on paper in a clear, unambiguous fashion, they’re not likely to last. Stories of bad writers who’ve been shown the door early in their careers are legion. Managers’ principal objective, at least during the first few years of their career, is to keep their name out of such stories. Remember: those who are most likely to notice the quality and skill in managers’ written documents are the very people most likely to matter to managers’ future. Managers do most of their own writing and editing. The days when managers could lean back and thoughtfully dictate a letter or memo to a skilled secretarial assistant are mostly gone. Some senior executives know how efficient dictation can be, especially with a top-notch administrative assistant taking shorthand, but how many managers have that advantage today? Very few, mostly because buying a computer and printer is substantially cheaper than hiring another employee. Managers at all levels of most organizations draft, review, edit, and dispatch their own correspondence, reports, and proposals. Documents take on lives of their own. Once it’s gone from the manager’s desk, it isn’t theirs anymore. When they sign a letter and put it in the mail, it’s no longer their letter—it’s the property of the person or organization it was sent to. As a result, the recipient is free to do as she sees fit with the writing, including using it against the sender. If the ideas are ill-considered or not well expressed, others in the organization who are not especially sympathetic to the manager’s views may head for the copy machine with the manager’s work in hand. The advice for managers is simple: do not mail the first draft, and do not ever sign your name to a document you are not proud of. Communication Is Invention Without question, communication is a process of invention. Managers literally create meaning through communication. A company, for example, is not in default until a team of auditors sits down to examine the books and review the matter. Only after extended discussion do the accountants conclude that the company is, in fact, in default. It is their discussion that creates the outcome. Until that point, default was simply one of many possibilities. The fact is managers create meaning through communication. It is largely through discussion and verbal exchange—often heated and passionate—that managers decide who they wish to be: market leaders, takeover artists, innovators, or defenders of the economy. It is only through communication that meaning is created for shareholders, employees, customers, and others. Those long, detailed, and intense discussions determine how much the company will declare in dividends this year, whether the company is willing to risk a strike or labor action, and how soon to roll out the new product line customers are asking for. Additionally, it is important to note that managers usually figure things out by talking about them as much as they talk about the things they have already figured out. Talk serves as a wonderful palliative: justifying, analyzing, dissecting, reassuring, and analyzing the events that confront managers each day. Information Is Socially Constructed If we are to understand just how important human discourse is in the life of a business, several points seem especially important. Information is created, shared, and interpreted by people. Meaning is a truly human phenomenon. An issue is only important if people think it is. Facts are facts only if we can agree upon their definition. Perceptions and assumptions are as important as truth itself in a discussion about what a manager should do next. Larkin, T. J. & Larkin, S. (1994). Communicating Change: Winning Employee Support for New Business Goals . New York: McGraw-Hill. Information never speaks for itself. It is not uncommon for a manager to rise to address a group of her colleagues and say, “The numbers speak for themselves.” Frankly, the numbers never speak for themselves. They almost always require some sort of interpretation, some sort of explanation or context. Do not assume that others see the facts in the same way managers do, and never assume that what is seen is the truth. Others may see the same set of facts or evidence but may not reach the same conclusions. Few things in life are self-explanatory. Context always drives meaning. The backdrop to a message is always of paramount importance to the listener, viewer, or reader in reaching a reasonable, rational conclusion about what they see and hear. What’s in the news these days as we take up this subject? What moment in history do we occupy? What related or relevant information is under consideration as this new message arrives? We cannot possibly derive meaning from one message without considering everything else that surrounds it. A messenger always accompanies a message. It is difficult to separate a message from its messenger. We often want to react more to the source of the information than we do to the information itself. That’s natural and entirely normal. People speak for a reason, and we often judge their reasons for speaking before analyzing what they have to say. Keep in mind that, in every organization, message recipients will judge the value, power, purpose, intent, and outcomes of the messages they receive by the source of those messages as much as by the content and intent of the messages themselves. If the messages managers send are to have the impact hoped for, they must come from a source the receiver knows, respects, and understands. Managers’ Greatest Challenge Every manager knows communication is vital, but every manager also seems to “know” that she is great at it. Managers’ greatest challenge is to admit to flaws in their skill set and work tirelessly to improve them. First, managers must admit to the flaws. Larkin and Larkin write, “Deep down, managers believe they are communicating effectively. In ten years of management consulting, we have never had a manager say to us that he or she was a poor communicator. They admit to the occasional screw-up, but overall, everyone, without exception, believes he or she is basically a good communicator.” Ibid. Managers’ Task as Professionals As a professional manager, the first task is to recognize and understand one’s strengths and weaknesses as a communicator. Until these communication tasks at which one is most and least skilled are identified, there will be little opportunity for improvement and advancement. Foremost among managers’ goals should be to improve existing skills. Improve one’s ability to do what is done best. Be alert to opportunities, however, to develop new skills. Managers should add to their inventory of abilities to keep themselves employable and promotable. Two other suggestions come to mind for improving managers’ professional standing. First, acquire a knowledge base that will work for the years ahead. That means speaking with and listening to other professionals in their company, industry, and community. They should be alert to trends that could affect their company’s products and services, as well as their own future. It also means reading. Managers should read at least one national newspaper each day, including the Wall Street Journal , the New York Time s, or the Financial Times , as well as a local newspaper. Their reading should include weekly news magazines, such as U.S. News & World Report, Bloomberg’s Business Week , and the Economist . Subscribe to monthly magazines such as Fast Company and Fortune . And they should read at least one new hardcover title a month. A dozen books each year is the bare minimum on which one should depend for new ideas, insights, and managerial guidance. Managers’ final challenge is to develop the confidence needed to succeed as a manager, particularly under conditions of uncertainty, change, and challenge. Disney and H-1B Visas On January 30, 2015, The Walt Disney Company laid off 250 of its IT workers. In a letter to the laid-off workers, Disney outlined the conditions for receipt of a “stay bonus,” which would entitle each worker to a lump-sum payment of 10% of her annual salary. Of course, there was a catch. Only those workers who trained their replacements over a 90-day period would receive the bonus. One American worker in his 40s who agreed to Disney’s severance terms explained how it worked in action: “The first 30 days was all capturing what I did. The next 30 days, they worked side by side with me, and the last 30 days, they took over my job completely. I had to make sure they were doing my job correctly.” To outside observers, this added insult to injury. It was bad enough to replace U.S. workers with cheaper, foreign labor. But to ask, let alone strong-arm, the laid-off workers into training their replacements seemed a bit much. However unfortunate, layoffs are commonplace. But this was different. From the timing to the apparent neglect of employee pride, the sequence of events struck a nerve. For many, the issue was simple, and Disney’s actions seemed wrong at a visceral level. As criticism mounted, it became clear that this story would develop legs. Disney had a problem. For David Powers and Leo Perrero, each a 10-year information technology (IT) veteran at Disney, the invitation came from a vice president of the company. It had to be good news, the men thought. After all, they were not far removed from strong performance reviews—perhaps they would be awarded performance bonuses. Well, not exactly. Leo Perrero, one of the summoned workers, explains what happened next. “I’m in the room with about two-dozen people, and very shortly thereafter an executive delivers the news that all of our jobs are ending in 90 days, and that we have 90 days to train our replacements or we won’t get a bonus that we’ve been offered.” Powers explained the deflating effect of the news: “When a guillotine falls down on you, in that moment you're dead . . . and I was dead.” These layoffs and the hiring of foreign workers under the H-1B program lay at the center of this issue. Initially introduced by the Immigration and Nationality Act of 1965, subsequent modifications produced the current iteration of the H-1B visa program in 1990. Importantly, at that time, the United States faced a shortage of skilled workers necessary to fill highly technical jobs. Enter the H-1B visa program as the solution. This program permits U.S. employers to temporarily employ foreign workers in highly specialized occupations. “Specialty occupations” are defined as those in the fields of architecture, engineering, mathematics, science, medicine, and others that require technical and skilled expertise. Congress limited the number of H-1B visas issued to 85,000 per year. That total is divided into two subcategories: “65,000 new H-1B visas issued for overseas workers in professional or specialty occupation positions, and an additional 20,000 visas available for those with an advanced degree from a U.S. academic institution.” Further, foreign workers are not able to apply for an H-1B visa. Instead, a U.S. employer must petition on their behalf no earlier than six months before the starting date of employment. In order to be eligible for an employer to apply a foreign worker for an H-1B visa, the worker needed to meet certain requirements, such as an employee-employer relationship with the petitioning U.S. employer and a position in a specialty occupation related to the employee’s field of study, where the employee must meet one of the following criteria: a bachelor’s degree or the foreign equivalent of a bachelor’s degree, a degree that is standard for the position, or previous qualified experience within the specialty occupation. If approved, the initial term of the visa is three years, which may be extended an additional three years. While residing in the United States on an H-1B visa, a worker may apply to become a permanent resident and receive a green card, which would entitle the worker to remain indefinitely. U.S. employers are required to file a Labor Condition Application (LCA) on behalf of each foreign worker they seek to employ. That application must be approved by the U.S. Department of Labor. The LCA requires the employer to assure that the foreign worker will be paid a wage and be provided working conditions and benefits that meet or exceed the local prevailing market and to assure that the foreign worker will not displace a U.S. worker in the employer’s workforce. Given these representations, U.S. employers have increasingly been criticized for abuse of the H-1B program. Most significantly, there is rising sentiment that U.S. employers are displacing domestic workers in favor of cheaper foreign labor. Research indicates that a U.S. worker’s salary for these specialty occupations often exceeds $100,000, while that of a foreign worker is roughly $62,000 for the very same job. The latter figure is telling, since $60,000 is the threshold below which a salary would trigger a penalty. Disney faced huge backlash and negative press because of the layoffs and hiring of foreign workers. Because of this, Disney had communication challenges, both internally and externally. Disney executives framed the layoffs as part of a larger plan of reorganization intended to enable its IT division to focus on driving innovation. Walt Disney World spokesperson Jacquee Wahler gave the following explanation: “We have restructured our global technology organization to significantly increase our cast member focus on future innovation and new capabilities , and are continuing to work with leading technical firms to maintain our existing systems as needed.” (Italics added for emphasis.) That statement is consistent with a leaked memo drafted by Disney Parks and Resort CIO Tilak Mandadi, which he sent to select employees on November 10, 2014 (not including those who would be laid off), to explain the rationale for the impending layoffs. The memo read, in part, as follows: “To enable a majority of our team to shift focus to new capabilities , we have executed five new managed services agreements to support testing services and application maintenance. Last week, we began working with both our internal subject matter experts and the suppliers to start transition planning for these agreements. We expect knowledge transfer to start later this month and last through January. Those Cast Members who are involved will be contacted in the next several weeks.” Responding to the critical New York Times article, Disney represented that when all was said and done, the company had in fact produced a net jobs increase. According to Disney spokesperson Kim Prunty: “Disney has created almost 30,000 new jobs in the U.S. over the past decade, and the recent changes to our parks’ IT team resulted in a larger organization with 70 additional in-house positions in the U.S. External support firms are responsible for complying with all applicable employment laws for their employees.” New jobs were promised due to the restructuring, Disney officials said, and employees targeted for termination were pushed to apply for those positions. According to a confidential Disney source, of the approximately 250 laid-off employees, 120 found new jobs within Disney, 40 took early retirement, and 90 were unable to secure new jobs with Disney. On June 11, 2015, Senator Richard Durbin of Illinois and Senator Jeffrey Sessions of Alabama released a statement regarding a bipartisan letter issued to the attorney general, the Department Homeland Security, and the Department of Labor. “A number of U.S. employers, including some large, well-known, publicly-traded corporations, have laid off thousands of American workers and replaced them with H-1B visa holders . . . . To add insult to injury, many of the replaced American employees report that they have been forced to train the foreign workers who are taking their jobs. That’s just plain wrong and we’ll continue to press the Administration to help solve this problem.” In response to request for comment on the communications issues raised by the Disney layoffs and aftermath, New York Times columnist Julia Preston shared the following exclusive analysis: “I would say Disney’s handling of those lay-offs is a case study in how not to do things. But in the end it’s not about the communications, it’s about the company. Those layoffs showed a company that was not living up to its core vaunted family values and no amount of shouting by their communications folks could change the facts of what happened.” Questions for Discussion Is it ethical for U.S. companies to lay off workers and hire foreign workers under the H-1B program? Should foreign countries restrict the hiring of foreign workers that meet their workforce requirements? Discuss the internal and external communications that Disney employed in this situation. The examples here are of the formal written communications. What should Disney have been communicating verbally to their employees and externally? Sources: Preston, Julia, Pink Slips at Disney. But First, Training Foreign Replacements , The New York Times June 3, 2015, http://www.nytimes.com/2015/06/04/us/last-task-after-layoff-at-disney-train-foreign-replacements.html; Vargas, Rebecca, EXCLUSIVE: Former Employees Speak Out About Disney's Outsourcing of High-Tech Jobs , WWSB ABC 7 (Oct. 28, 2015), http://www.mysuncoast.com/news/local/exclusive-former-employees-speak-out-about-disney-s-outsourcing-of/article_d8867148-7d8c-11e5-ae40-fb05081380c1.html; Boyle, Mathew, Ahead of GOP Debate, Two Ex-Disney Workers Displaced by H1B Foreigners Speak Out for First Time, Breitbart.com, October 28, 2015 , http://www.breitbart.com/big-government/2015/10/28/ahead-of-gop-debate-two-ex-disney-workers-displaced-by-h1b-foreigners-speak-out-for-first-time; Sandra Pedicini, Tech Workers File Lawsuits Against Disney Over H-1B Visas , Orlando Sentinel , published January 25, 2016, accessed February 6, 2016, available at http://www.orlandosentinel.com/business/os-disney-h1b-visa-lawsuit-20160125-story.html; U.S. Citizenship and Immigration Services, Understanding H-1B Requirements, accessed February 6, 2016, available at https://www.uscis.gov/eir/visa-guide/h-1b-specialty-occupation/understanding-h-1b-requirements; May, Caroline, Sessions, Durbin: Department Of Labor Has Launched Investigation Into H-1B Abuses, Breitbart.com (June 11, 2015), http://www.breitbart.com/big-government/2015/06/11/sessions-durbin-department-of-labor-has-launched-investigation-into-h-1b-abuses/; Email from Julia Preston, National Immigration Correspondent, The New York Times, to Bryan Shannon, co-author of this case study, dated February 10, 2016. What are the four components of communication discussed in this section? Why is it important to understand your limitations in communicating to others and in larger groups? Why should managers always strive to improve their skills? Describe the roles that managers perform in organizations. There are special communication roles that can be identified. Managers may serve as gatekeepers, liaisons, or opinion leaders. They can also assume some combination of these roles. It is important to recognize that communication processes involve people in different functions and that all functions need to operate effectively to achieve organizational objectives. Chapter Review Questions Describe the communication process. Why is feedback a critical part of the communication process? What are some things that managers can do to reduce noise in communication? Compare and contrast the three primary forms of interpersonal communication. Describe the various individual communication roles in organizations. How can managers better manage their effectiveness by managing e-mail communication? Which communication roles are most important in facilitating managerial effectiveness? Identify barriers to effective communication. How can barriers to effective communication be overcome by managers? Managerial Skills Application Exercises The e-mails below are not written as clearly or concisely as they could be. In addition, they may have problems in organization or tone or mechanical errors. Rewrite them so they are appropriate for the audience and their purpose. Correct grammatical and mechanical errors. Finally, add a subject line to each. E-Mail 1 To: Employees of The Enormously Successful Corporation From: CEO of The Enormously Successful Corporation Subject: Stop bringing bottled soft drinks, juices and plastic straws to work. Its an environment problem that increases our waste and the quality of our water is great. People don’t realize how much wasted energy goes into shipping all that stuff around, and plastic bottles, aluminum cans and straws are ruining our oceans and filling land fills. Have you seen the floating island of waste in the Pacific Ocean? Some of this stuff comes from other countries like Canada Dry I think is from canada and we are taking there water and Canadians will be thirsty. Fancy drinks isn’t as good as the water we have and tastes better anyway. E-Mail 2 To: All Employees From: Management Subject: Our Committee to Improve Inter-Office Communication has decided that there needs to be an update and revision of our policy on emailing messages to and from those who work with us as employees of this company. The following are the results of the committee’s decisions, and constitute recommendations for the improvement of every aspect of email communication. Too much wordiness means people have to read the same thing over and over repeatedly, time after time. Eliminating unnecessary words, emails can be made to be shorter and more to the point, making them concise and taking less time to read. You are only allowed to send and receive messages between 8:30AM east coat time and 4:30PM east coast time. You are also not allowed to read e-mails outside of these times. We know that for those of you on the west coast or travelling internationally it will reduce the time that you are allowed to attend to e-mail, but we need this to get it under control. You are only allowed to have up to 3 recipients on each e-mail. If more people need to be informed it is up to the people to inform them. Write a self-evaluation that focuses specifically on your class participation in this course. Making comments during class allows you to improve your ability to speak extemporaneously, which is exactly what you will have to do in all kinds of business situations (e.g., meetings, asking questions at presentations, one-on-one conversations). Thus, write a short memo (two or three paragraphs) in which you describe the frequency with which you make comments in class, the nature of those comments, and what is easy and difficult for you when it comes to speaking up in class. If you have made few (or no) comments during class, this is a time for us to come up with a plan to help you overcome your shyness. Our experience is that as soon as a person talks in front of a group once or twice, it becomes much easier—so we need to come up with a way to help you break the ice. Finally, please comment on what you see as the strengths and weaknesses of your discussions and presentations in this class. Refer to the photo in . Comment on the body language exhibited by each person at the meeting and how engaged they are in the communication. In the movie The Martian , astronaut Mark Watney (played by Matt Damon) is stranded on Mars with limited ability to communicate with mission control. Watney holds up questions to a camera that can transmit photographs of his questions, and mission control could respond by pointing the camera at a “yes” or “no” card with the camera. Eventually, they are able to exchange “text” messages but no voice exchanges. Also, there is a significant time delay between the sending and receipt of the messages. Which part of the communication process would have to be addressed to ensure that the encoding of the messages, the decoding of the messages, and that noise is minimized by Watney and mission control? Managerial Decision Exercises Ginni Rometty is the CEO of IBM. Shortly after taking on the role of CEO and being frustrated by the progress and sales performance, Rometty released a five-minute video to all 400,000 plus IBM employees criticizing the lack of securing deals to competitors and lashed out at the sales organization for poor sales in the preceding quarter. Six months later, Rometty sent another critical message, this time via e-mail. How effective will the video and e-mail be in communicating with employees? How should she follow up to these messages? Social media, such as Facebook, is now widespread. Place yourself as a manager that has just received a “friend” request from one of your direct reports. Do you accept, reject, or ignore the request? Why, and what additional communication would you have regarding this with the employee? During a cross-functional meeting, one of the attendees who reports to a manager who is also at the meeting accuses one of your reports of not being fit for the position she is in. You disagree and feel that your report is a good fit for her role. How do you handle this? Critical Thinking Case Facebook, Inc. Facebook has been in the news with criticism of its privacy policies, sharing customer information with Fusion GPS, and criticism regarding the attempts to influence the 2016 election. In March 2014, Facebook released a study entitled “Experimental evidence of massive-scale emotional contagion through social networks.” It was published in the Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) , a prestigious, peer-reviewed scientific journal. The paper explains how social media can readily transfer emotional states from person to person through Facebook’s News Feed platform. Facebook conducted an experiment on members to see how people would respond to changes in a percentage of both positive and negative posts. The results suggest that emotional contagion does occur online and that users’ positive expressions can generate positive reaction, while, in turn, negative expression can generate negative reaction. Facebook has two separate value propositions aimed at two different markets with entirely different goals. Originally, Facebook’s main market was its end users—people looking to connect with family and friends. At first, it was aimed only at college students at a handful of elite schools. The site is now open to anyone with an Internet connection. Users can share status updates and photographs with friends and family. And all of this comes at no cost to the users. Facebook’s other major market is advertisers, who buy information about Facebook’s users. The company regularly gathers data about page views and browsing behavior of users in order to display targeted advertisements to users for the benefit of its advertising partners. The value proposition of the Facebook News Feed experiment was to determine whether emotional manipulation would be possible through the use of social networks. This clearly could be of great value to one of Facebook’s target audiences—its advertisers. The results suggest that the emotions of friends on social networks influence our own emotions, thereby demonstrating emotional contagion via social networks. Emotional contagion is the tendency to feel and express emotions similar to and influenced by those of others. Originally, it was studied by psychologists as the transference of emotions between two people. According to Sandra Collins, a social psychologist and University of Notre Dame professor of management, it is clearly unethical to conduct psychological experiments without the informed consent of the test subjects. While tests do not always measure what the people conducting the tests claim, the subjects need to at least know that they are, indeed, part of a test. The subjects of this test on Facebook were not explicitly informed that they were participating in an emotional contagion experiment. Facebook did not obtain informed consent as it is generally defined by researchers, nor did it allow participants to opt out. When information about the experiment was released, the media response was overwhelmingly critical. Tech blogs, newspapers, and media reports reacted quickly. Josh Constine of TechCrunch wrote: “ . . . there is some material danger to experiments that depress people. Some people who are at risk of depression were almost surely part of Facebook’s study group that were shown a more depressing feed, which could be considered dangerous. Facebook will endure a whole new level of backlash if any of those participants were found to have committed suicide or had other depression-related outcomes after the study.” The New York Times quoted Brian Blau, a technology analyst with the research firm Gartner, “Facebook didn’t do anything illegal, but they didn’t do right by their customers. Doing psychological testing on people crosses the line.” Facebook should have informed its users, he said. “They keep on pushing the boundaries, and this is one of the reasons people are upset.” While some of the researchers have since expressed some regret about the experiment, Facebook as a company was unapologetic about the experiment. The company maintained that it received consent from its users through its terms of service. A Facebook spokesperson defended the research, saying, “We do research to improve our services and make the content people see on Facebook as relevant and engaging as possible. . . . We carefully consider what research we do and have a strong internal review process.” With the more recent events, Facebook is changing the privacy settings but still collects an enormous amount of information about its users and can use that information to manipulate what users see. Additionally, these items are not listed on Facebook’s main terms of service page. Users must click on a link inside a different set of terms to arrive at the data policy page, making these terms onerous to find. This positioning raises questions about how Facebook will employ its users’ behaviors in the future. Critical Thinking Questions How should Facebook respond to the 2014 research situation? How could an earlier response have helped the company avoid the 2018 controversies and keep the trust of its users? Should the company promise to never again conduct a survey of this sort? Should it go even further and explicitly ban research intended to manipulate the responses of its users? How can Facebook balance the concerns of its users with the necessity of generating revenue through advertising? What processes or structures should Facebook establish to make sure it does not encounter these issues again? Respond in writing to the issues presented in this case by preparing two documents: a communication strategy memo and a professional business letter to advertisers. Sources: Kramer, Adam; Guillory, Jamie; and Hancock, Jeffrey, “Experimental evidence of massive scale emotional contagion through social networks,” PNAS (Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America ). March 25, 2014 http://www.pnas.org/content/111/24/8788.full; Laja, Peep. “Useful Value Proposition Examples (and How to Create a Good One), ConversionXL , 2015 http://conversionxl.com/value-proposition-examples-how-to-create/; Yadav, Sid. “Facebook - The Complete Biography,” Mashable, Aug. 25, 2006. http://mashable.com/2006/08/25/facebook-profile/#orb9TmeYHiqK; Felix, Samantha, “This Is How Facebook Is Tracking Your Internet Activity,” Business Insider , Sept. 9, 2012 http://www.businessinsider.com/this-is-how-facebook-is-tracking-your-internet-activity-2012-9;", "section": "The Major Channels of Management Communication Are Talking, Listening, Reading, and Writing", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Tambako the Jaguar/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What is the nature of leadership and the leadership process? What are the processes associated with people coming to leadership positions? How do leaders influence and move their followers to action? What are the trait perspectives on leadership? What are the behavioral perspectives on leadership? What are the situational perspectives on leadership? What does the concept “substitute for leadership” mean? What are the characteristics of transactional, transformational, and charismatic leadership? How do different approaches and styles of leadership impact what is needed now? John Arroyo: Springfield Sea Lions John Arroyo is thrilled with his new position as general manager of the Springfield Sea Lions, a minor league baseball team. Arroyo has been a baseball fan all of his life, and now his diligent work and his degree in sports management are paying off. Arroyo knew he had a hard act to follow. The general manager whom John replaced, “T.J.” Grevin, was a much-loved old-timer who had been with the Sea Lions since their inception 14 years ago. John knew it would be difficult for whoever followed T.J., but he didn’t realize how ostracized and powerless he would feel. He tried a pep talk: “I’m the general manager—the CEO of this ball club! In time, the staff will respect me.” [Not a very good pep talk!] After his first season ends, Arroyo is discouraged. Ticket and concession sales are down, and some long-time employees are rumored to be thinking about leaving. If John doesn’t turn things around, he knows his tenure with the Sea Lions will be short. Questions: Is John correct in assuming that the staff will learn to respect him in time? What can John do to earn the loyalty of his staff and improve the ball club’s performance? Outcomes: During the winter, John thinks long and hard about how he can earn the respect of the Sea Lions staff. Before the next season opener, John announces his plan: “So I can better understand what your day is like, I’m going to spend one day in each of your shoes. I’m trading places with each of you. I will be a ticket taker, a roving hot dog vendor, and a janitor. And I will be a marketer, and an accountant—for a day. You in turn will have the day off so you can enjoy the game from the general manager’s box.” The staff laughs and whistles appreciatively. Then the Springfield mascot, Sparky the Sea Lion, speaks up: “Hey Mr. Arroyo, are you going to spend a day in my flippers?” “You bet!” says John, laughing. The entire staff cheers. John continues. “At the close of the season, we will honor a staff member with the T.J. Grevin Award for outstanding contributions to the Sea Lions organization. T.J. was such a great guy, it’s only right that we honor him.” The meeting ends, but John’s staff linger to tell him how excited they are about his ideas. Amidst the handshakes, he hopes that this year may be the best year yet for the Sea Lions. According to Louise Axon, director of content strategy, and her colleagues at Harvard Business Publishing, in seeking management talent, leadership is an urgently needed quality in all managerial roles. Louise Axon, Elisa Friedman, and Kathy Jordan. 2015 (July). Leading Now: Critical Capabilities for a Complex World. Harvard Business Publishing, (Accessed July 25, 2017) http://www.harvardbusiness.org/leading-now-critical-capabilities-complex-world. Good leaders and good leadership are rare. Harvard management professor John P. Kotter notes that “there is a leadership crisis in the U.S. today,” K. Labich. 1988 (Oct. 24). The seven keys to business leadership. Fortune, 58. and the late USC Professor Warren Bennis states that many of our organizations are overmanaged and underled. W. Bennis. 1989. Why leaders can’t lead. San Francisco: Jossey-Bass.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Nature of Leadership What is the nature of leadership and the leadership process? The many definitions of leadership each have a different emphasis. Some definitions consider leadership an act or behavior, such as initiating structure so group members know how to complete a task. Others consider a leader to be the center or nucleus of group activity, an instrument of goal achievement who has a certain personality, a form of persuasion and power, and the art of inducing compliance. B.M. Bass. 1990. Bass & Stogdill’s handbook of leadership: Theory, research, and managerial applications. New York: The Free Press. Some look at leadership in terms of the management of group processes. In this view, a good leader develops a vision for the group, communicates that vision, W. Bennis. 1989. Why leaders can’t lead. San Francisco: Jossey-Bass; W. Bennis, & B. Nanus. 1985. Leaders: The strategies for taking charge. New York: Harper & Row. orchestrates the group’s energy and activity toward goal attainment, “[turns] a group of individuals into a team,” and “[transforms] good intentions into positive actions.” T.B. Pickens, Jr. 1992 (Fall/Winter). Pickens on leadership. Hyatt Magazine, 21. Leadership is frequently defined as a social (interpersonal) influence relationship between two or more persons who depend on each other to attain certain mutual goals in a group situation. E.P. Hollander & J.W. Julian. 1969. Contemporary trends in the analysis of leadership process. Psychological Bulletin 7(5): 387–397. Effective leadership helps individuals and groups achieve their goals by focusing on the group’s maintenance needs (the need for individuals to fit and work together by having, for example, shared norms) and task needs (the need for the group to make progress toward attaining the goal that brought them together). Joe Madden at pitcher mound Joe Maddon, manager of the Chicago Cubs baseball team, is lauded for both his managerial and leadership skills. Maddon is a role model for managers competing in the business world. Managers can learn and profit from the Cubs skipper's philosophy of instilling an upbeat attitude with the team, staying loose but staying productive, and avoiding being the center of attention. Leader versus Manager The two dual concepts, leader and manager, leadership and management, are not interchangeable, nor are they redundant. The differences between the two can, however, be confusing. In many instances, to be a good manager one needs to be an effective leader. Many CEOs have been hired in the hope that their leadership skills, their ability to formulate a vision and get others to “buy into” that vision, will propel the organization forward. In addition, effective leadership often necessitates the ability to manage—to set goals; plan, devise, and implement strategy; make decisions and solve problems; and organize and control. For our purposes, the two sets of concepts can be contrasted in several ways. First, we define the two concepts differently. In Management and Organizational Behavior , we defined management as a process consisting of planning, organizing, directing, and controlling. Here we define leadership as a social (interpersonal) influence relationship between two or more people who are dependent on each another for goal attainment. Second, managers and leaders are commonly differentiated in terms of the processes through which they initially come to their position. Managers are generally appointed to their role. Even though many organizations appoint people to positions of leadership, leadership per se is a relationship that revolves around the followers’ acceptance or rejection of the leader. E.P. Hollander. 1964. Emergent leadership and social influence. In E.P. Hollander (ed.), Leaders, groups, & influence. New York: Oxford University Press. Thus, leaders often emerge out of events that unfold among members of a group. Third, managers and leaders often differ in terms of the types and sources of the power they exercise. Managers commonly derive their power from the larger organization. Virtually all organizations legitimize the use of certain “carrots and sticks” (rewards and punishments) as ways of securing the compliance of their employees. In other words, by virtue of the position that a manager occupies (president, vice president, department head, supervisor), certain “rights to act” (schedule production, contract to sell a product, hire and fire) accompany the position and its place within the hierarchy of authority. Leaders can also secure power and the ability to exercise influence using carrots and sticks; however, it is much more common for leaders to derive power from followers’ perception of their knowledge (expertise), their personality and attractiveness, and the working relationship that has developed between leaders and followers. From the perspective of those who are under the leader’s and manager’s influence, the motivation to comply often has a different base. The subordinate to a manager frequently complies because of the role authority of the manager, and because of the carrots and sticks that managers have at their disposal. The followers of a leader comply because they want to. Thus, leaders motivate primarily through intrinsic processes, while managers motivate primarily through extrinsic processes. Finally, it is important to note that while managers may be successful in directing and supervising their subordinates, they often succeed or fail because of their ability or inability to lead. F.E. Fiedler. 1996. Research on leadership selection and training: One view of the future. Administrative Science Quarterly 41:241–250. As noted above, effective leadership often calls for the ability to manage, and effective management often requires leadership. What is the nature of leadership and the leadership process? What is the nature of leadership and the leadership process? Leadership is a primary vehicle for fulfilling the directing function of management. Because of its importance, theorists, researchers, and practitioners have devoted a tremendous amount of attention and energy to unlocking the secrets of effective leadership. They have kept at this search for perhaps a greater period of time than for any other single issue related to management. leadership A social (interpersonal) influence relationship between two or more persons who depend on each other to attain certain mutual goals in a group situation.", "section": "The Nature of Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Leadership Process What are the processes associated with people coming to leadership positions? Leadership is a process, a complex and dynamic exchange relationship built over time between leader and follower and between leader and the group of followers who depend on each other to attain a mutually desired goal. Hollander & Julian, 1969. There are several key components to this “working relationship”: the leader, the followers, the context (situation), the leadership process per se, and the consequences (outcomes) (see ). R.M. Stogdill. 1948. Personal factors associated with leadership: A survey of the literature. Journal of Psychology 28: 35–71. Across time, each component interacts with and influences the other components, and whatever consequences (such as leader-follower trust) are created influence future interactions. As any one of the components changes, so too will leadership. A.J. Murphy. 1941. A study of the leadership process. American Sociological Review 6:674–687. The Leadership Process (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The Leader Leaders are people who take charge of or guide the activities of others. They are often seen as the focus or orchestrater of group activity, the people who set the tone of the group so that it can move forward to attain its goals. Leaders provide the group with what is required to fulfill its maintenance and task-related needs. (Later in the chapter, we will return to the “leader as a person” as part of our discussion of the trait approach to leadership.) New York Philharmonic @ UN The New York Philharmonic, conducted by Music Director Alan Gilbert, paid special tribute in the General Assembly Hall to UN Secretary-General Ban Ki-moon as a tribute to his 10-year term. Gilbert is the formal leader of the New York Philharmonic. The Follower The follower is not a passive player in the leadership process. Edwin Hollander, after many years of studying leadership, suggested that the follower is the most critical factor in any leadership event. Hollander, 1964. It is, after all, the follower who perceives the situation and comes to define the needs that the leader must fulfill. In addition, it is the follower who either rejects leadership or accepts acts of leadership by surrendering his power to the leader to diminish task uncertainty, to define and manage the meaning of the situation to the follower, and to orchestrate the follower’s action in pursuit of goal attainment. The follower’s personality and readiness to follow determine the style of leadership that will be most effective. For example, individuals with an internal locus of control are much more responsive to participative styles of leadership than individuals with an external locus of control. R.J. House & T.R. Mitchell. 1974 (Autumn). Path-goal theory of leadership. Journal of Contemporary Business 81–97. Individuals with an authoritarian personality are highly receptive to the effectiveness of directive acts of leadership. G. Yukl. 1971. Toward a behavioral theory of leadership. Organizational Behavior and Human Performance 6:414–440. It is the followers’ expectations, as well as their performance-based needs, that determine what a leader must do in order to be effective. The strength of the follower’s self-concept has also been linked to the leadership process. High-self-esteem individuals tend to have a strong sense of self-efficacy, that is, a generalized belief they can be successful in difficult situations. They therefore tend to be strongly motivated to perform and persist in the face of adversity. D.G. Gardner & J.L. Pierce. 1998. Self-esteem and self-efficacy within the organizational context. Group & Organization Management 23(1):48–70. The high-self-esteem follower tends to be responsive to participative styles of leadership. Low-self-esteem individuals, who doubt their competence and worthiness and their ability to succeed in difficult situations, function better with supportive forms of leadership. This helps them deal with the stress, frustration, and anxiety that often emerge with difficult tasks. Followers without a readiness to follow, limited by their inability to perform and lack of motivation and commitment, usually need more directive forms of leadership. P. Hersey & K.H. Blanchard. 1988. Management of organizational behavior utilizing human resources. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall. Follower behavior plays a major role in determining what behaviors leaders engage in. For example, followers who perform at high levels tend to cause their leaders to be considerate in their treatment and to play a less directive role. Followers who are poor performers, on the other hand, tend to cause their leaders to be less warm toward them and to be more directive and controlling in their leadership style. C.N. Greene. 1975. The reciprocal nature of influence between leader and subordinate. Journal of Applied Psychology 60: 187–193. The Context Situations make demands on a group and its members, and not all situations are the same. Context refers to the situation that surrounds the leader and the followers. Situations are multidimensional. We discuss the context as it pertains to leadership in greater detail later in this chapter, but for now let’s look at it in terms of the task and task environment that confront the group. Is the task structured or unstructured? Are the goals of the group clear or ambiguous? Is there agreement or disagreement about goals? Is there a body of knowledge that can guide task performance? Is the task boring? Frustrating? Intrinsically satisfying? Is the environment complex or simple, stable or unstable? These factors create different contexts within which leadership unfolds, and each factor places a different set of needs and demands on the leader and on the followers. The Process The process of leadership is separate and distinct from the leader (the person who occupies a central role in the group). The process is a complex, interactive, and dynamic working relationship between leader and followers. This working relationship, built over time, is directed toward fulfilling the group’s maintenance and task needs. Part of the process consists of an exchange relationship between the leader and follower. The leader provides a resource directed toward fulfilling the group’s needs, and the group gives compliance, recognition, and esteem to the leader. To the extent that leadership is the exercise of influence, part of the leadership process is captured by the surrender of power by the followers and the exercise of influence over the followers by the leader. Hollander & Julian, 1969. Thus, the leader influences the followers and the followers influence the leader, the context influences the leader and the followers, and both leader and followers influence the context. The Consequences A number of outcomes or consequences of the leadership process unfold between leader, follower, and situation. At the group level, two outcomes are important: Have the group’s maintenance needs been fulfilled? That is, do members of the group like and get along with one another, do they have a shared set of norms and values, and have they developed a good working relationship? Have individuals’ needs been fulfilled as reflected in attendance, motivation, performance, satisfaction, citizenship, trust, and maintenance of the group membership? Have the group’s task needs been met? That is, there are also important consequences of the leadership process for individuals: attendance, motivation, performance, satisfaction, citizenship, trust, and maintenance of their group membership. The leader-member exchange (LMX) theory of the leadership process focuses attention on consequences associated with the leadership process. The theory views leadership as consisting of a number of dyadic relationships linking the leader with a follower. A leader-follower relationship tends to develop quickly and remains relatively stable over time. The quality of the relationship is reflected by the degree of mutual trust, loyalty, support, respect, and obligation. High- and low-quality relationships between a leader and each of his followers produce in and out groups among the followers. Members of the in group come to be key players, and high-quality exchange relationships tend to be associated with higher levels of performance, commitment, and satisfaction than are low-quality exchange relationships. B.B. Graen & M. Wakabayashi. 1994. Cross-cultural leadership-making: Bridging American and Japanese diversity for team advantage. In M. D. Dunnette (ed.), Handbook of industrial and organizational psychology, 4 (2nd ed.): 415–446. Palo Alto: Consulting Psychologists Press. Attitudinal similarity and extroversion appear to be associated with a high-quality leader-member relationship. C.A. Schriesheim, S.L. Castro, & F.J. Yammarino. 2000. Investigating contingencies: An examination of the impact of span of supervision and upward controlling on leader-member exchange using traditional and multivariate within- and between-entities analysis. Journal of Applied Psychology 85:659–677; A.S. Phillips & A.G. Bedeian. 1994. Leader-follower exchange quality: The role of personality and interpersonal attributes. Academy of Management Journal 37:990–1001. The nature of the leadership process varies substantially depending on the leader, the followers, and the situation and context. Thus, leadership is the function of an interaction between the leader, the follower, and the context. The leadership context for the leader of a group of assembly line production workers differs from the context for the leader of a self-managing production team and from the context confronted by the lead scientists in a research laboratory. The leadership tactics that work in the first context might fail miserably in the latter two. How a Start-Up Finds the Right Leader Start-ups, by their very nature, require innovation to bring new products and services to market. Along with establishing a new brand or product, the leader has to develop the relationships and processes that make a company succeed, or risk its early demise. While leading an established firm has its challenges, a start-up requires even more from a leader. How critical is leadership to a start-up? Ask the four cofounders of the now-defunct PYP (Pretty Young Professionals), a website founded as a source of information for young professional women. What began as four young professional women working on a new start-up ended with hurt feelings and threats of legal action. In 2010, Kathryn Minshew, Amanda Pouchot, Caroline Ghosn, and Alex Cavoulacos decided to create the website and Minshew was named CEO (Cohan 2011a). Lines blurred about Minshew’s authority and the ultimate look, feel, and direction of the website. Ideals about shared leadership, where the company was going, and how it was going to get there ultimately got lost in the power shuffle. By June 2011, passwords were changed and legal actions began, and in August Minshew and Cavoulacos left altogether (Cohan 2011b). When the legal haggling from PYP was over, Alex Cavoulacos and Kathryn Minshew, joined by Melissa McCreery, tried again. But this time, rather than hoping for the best, they put a leadership plan in place. Minshew was named CEO of the new start-up, The Daily Muse, with Cavoulacos as chief operating officer and McCreery as editor in chief. Rather than trusting to luck, the three cofounders based their team positions on strengths and personalities. Cavoulacos and McCreery agreed that Minshew’s outgoing personality and confidence made her the proper choice as CEO (Casserly 2013). No single trait will guarantee that a person can lead a start-up from idea to greatness, but a survey of successful entrepreneurs does show some common traits. According to David Barbash, a partner at Boston-based law firm Posternak Blankstein & Lund LLP, personality is paramount: “You can have great technology but if you’re not a great communicator it may die in the lab” (Casserly 2013 n.p.). A start-up needs a leader who is confident and willing, if not eager, to face the future. According to Michelle Randall, a principal of Enriching Leadership International, start-up CEOs have to be willing to fundraise and not be too proud to beg (Casserly 2013). Peter Shankman, an entrepreneur and angel investor, says leaders have to be willing to make the hard decisions, even risking being the bad guy (Casserly 2013). Gary Vaynerchuk credits his success to six factors. Angel investor, social media marketer, and early social media adopter, Vaynerchuk leveraged YouTube in its early years to market wine from the family’s liquor store, eventually increasing sales from $3 million to $60 million a year (Clifford 2017). Gary believes good leaders recognize that they don’t dictate to the market, but rather respond to where it is going. They have respect for and believe in other people, and have a strong work ethic, what Vaynerchuk called a “lunch pail work ethic”: they are willing to put in long hours because they love the work, not the perks. He also stresses that he loves technology and doesn’t fear it, is obsessed with the youth of today, and is optimistic about people and the future of humanity (Vaynerchuk 2017). Leading a startup requires more than simple management. It requires the right leader for the right company at the right time, which means matching the right management skills with the proper flexibility and drive to keep it all together and moving in the right direction. Sources: Casserly, Meghan. 2013. “Rocks, Paper, CEO: Finding The Best Leader For Your Startup.” Forbes. https://www.forbes.com/sites/meghancasserly/2013/01/15/rocks-paper-ceo-finding-the-best-leader-for-your-startup/#16b520cd20a5 Clifford, Catherine. 2017. “Self-made millionaire Gary Vaynerchuk: This is the real secret to success.” CNBC. https://www.cnbc.com/2017/03/13/self-made-millionaire-gary-vaynerchuk-shares-real-secret-to-success.html Cohan, Peter. 2011a. “A Cautionary Tale: Friendship, Business Ethics, and Bad Breakups (Acts I and II). Forbes. August 9, 2011. https://www.forbes.com/sites/petercohan/2011/08/09/a-cautionary-tale-friendship-business-ethics-and-bad-breakups-acts-i-and-ii/#256d318b2735 Cohan, Peter. 2011b. “A Cautionary Tale: Friendship, Business Ethics, and Bad Breakups (Acts III and IV). Forbes. August 9, 2011. https://www.forbes.com/sites/petercohan/2011/08/09/a-cautionary-tale-friendship-business-ethics-and-bad-breakups-acts-iii-and-iv/3/#66b22dd4a4f6 Vaynerchuk, Gary. 2017. “What Makes Me a Great CEO.” https://www.garyvaynerchuk.com/makes-great-ceo/ Why would start-up leaders need different leadership qualities than someone managing an established firm? Vaynerchuk has been quoted as saying that if you live for Friday, get a different job. How does this apply to successful entrepreneurs? What are the processes associated with people coming to leadership positions? What are the processes associated with people coming to leadership positions? Organizations typically have both formal and informal leaders. Their leadership is effective for virtually identical reasons. Leadership and management are not the same. Although effective leadership is a necessary part of effective management, the overall management role is much larger than leadership alone. Managers plan, organize, direct, and control. As leaders, they are engaged primarily in the directing function.", "section": "The Leadership Process", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Leader Emergence How do leaders influence and move their followers to action? Leaders hold a unique position in their groups, exercising influence and providing direction. Leonard Bernstein was part of the symphony, but his role as the New York Philharmonic conductor differed dramatically from that of the other symphony members. Besides conducting the orchestra, he created a vision for the symphony. In this capacity, leadership can be seen as a differentiated role and the nucleus of group activity. Organizations have two kinds of leaders: formal and informal. A formal leader is that individual who is recognized by those outside the group as the official leader of the group. Often, the formal leader is appointed by the organization to serve in a formal capacity as an agent of the organization. Jack Welch was the formal leader of General Electric, and Leonard Bernstein was the formal leader of the symphony. Practically all managers act as formal leaders as part of their assigned role. Organizations that use self-managed work teams allow members of the team to select the individual who will serve as their team leader. When this person’s role is sanctioned by the formal organization, these team leaders become formal leaders. Increasingly, leaders in organizations will be those who “best sell” their ideas on how to complete a project—persuasiveness and inspiration are important ingredients in the leadership equation, especially in high-involvement organizations. J.A. Conger. 1993. The brave new world of leadership training. Organizational Dynamics 21(3):46–59. Informal leaders, by contrast, are not assigned by the organization. The informal leader is that individual whom members of the group acknowledge as their leader. Athletic teams often have informal leaders, individuals who exert considerable influence on team members even though they hold no official, formal leadership position. In fact, most work groups contain at least one informal leader. Just like formal leaders, informal leaders can benefit or harm an organization depending on whether their influence encourages group members to behave consistently with organizational goals. As we have noted, the terms leader and manager are not synonymous. Grace Hopper, retired U.S. Navy admiral, draws a distinction between leading and managing: “You don’t manage people, you manage things . You lead people .” Pickens, 1992, 21. Informal leaders often have considerable leverage over their colleagues. Traditionally, the roles of informal leaders have not included the total set of management responsibilities because an informal leader does not always exercise the functions of planning, organizing, directing, and controlling. However, high-involvement organizations frequently encourage their formal and informal leaders to exercise the full set of management roles. Many consider such actions necessary for self-managing work teams to succeed. Informal leaders are acknowledged by the group, and the group willingly responds to their leadership. Paths to Leadership People come to leadership positions through two dynamics. In many instances, people are put into positions of leadership by forces outside the group. University-based ROTC programs and military academies (like West Point) formally groom people to be leaders. We refer to this person as the designated leader (in this instance the designated and formal leader are the same person). Emergent leaders , on the other hand, arise from the dynamics and processes that unfold within and among a group of individuals as they endeavor to achieve a collective goal. A variety of processes help us understand how leaders emerge. Gerald Salancik and Jeffrey Pfeffer observe that power to influence others flows to those individuals who possess the critical and scarce resources (often knowledge and expertise) that a group needs to overcome a major problem. G.R. Salancik & J. Pfeffer. 1977 (Winter). Who gets power and how they hold on to it: A strategic contingency model of power. Organizational Dynamics, 3–21. They note that the dominant coalition and leadership in American corporations during the 1950s was among engineers, because organizations were engaged in competition based on product design. The power base in many organizations shifted to marketing as competition became a game of advertising aimed at differentiating products in the consumer’s mind. About 10–15 years ago, power and leadership once again shifted, this time to people with finance and legal backgrounds, because the critical contingencies facing many organizations were mergers, acquisitions, hostile takeovers, and creative financing. Thus, Salancik and Pfeffer reason that power and thus leadership flow to those individuals who have the ability to help an organization or group [overcome its critical contingencies]. As the challenges facing a group change, so too may the flow of power and leadership. Many leaders emerge out of the needs of the situation. Different situations call for different configurations of knowledge, skills, and abilities. A group often turns to the member who possesses the knowledge, skills, and abilities that the group requires to achieve its goals. A.J. Murphy. 1941. A study of the leadership process. American Sociological Review 6:674–687. People surrender their power to individuals whom they believe will make meaningful contributions to attaining group goals. L. Smircich & G. Morgan. 1982. Leadership: The management of meaning. Journal of Applied Behavioral Science 18(3): 257–273; Stogdill, 1948. The individual to whom power is surrendered is often a member of the group who is in good standing. As a result of this member’s contributions to the group’s goals, he has accumulated idiosyncrasy credits (a form of competency-based status). These credits give the individual a status that allows him to influence the direction that the group takes as it works to achieve its goals. Hollander, 1964. It is important to recognize that the traits possessed by certain individuals contribute significantly to their emergence as leaders. Research indicates that people are unlikely to follow individuals who, for example, do not display drive, self-confidence, knowledge of the situation, honesty, and integrity. Leadership as an Exercise of Influence As we have noted, leadership is the exercise of influence over those who depend on one another for attaining a mutual goal in a group setting. But how do leaders effectively exercise this influence? Social or (interpersonal) influence is one’s ability to effect a change in the motivation, attitudes, and/or behaviors of others. Power , then, essentially answers the “how” question: How do leaders influence their followers? The answer often is that a leader’s social influence is the source of his power. French and Raven provide us with a useful typology that identifies the sources and types of power that may be at the disposal of leaders: Reward power —the power a person has because people believe that they can bestow rewards or outcomes, such as money or recognition that others desire Coercive power —the power a person has because people believe that the person can punish them by inflicting pain or by withholding or taking away something that they value Referent power —the power a person has because others want to associate with or be accepted by him Expert power —the power a person has because others believe that the person has and is willing to share expert knowledge that they need (The concept of resource power extends the idea of expert power to include the power that a person has because others believe that the person possesses and is willing to share resources, such as information, time, or materials that are needed.) Legitimate power —the power a person has because others believe that the person possesses the “right” to influence them and that they ought to obey. This right can originate in tradition; in the charisma or appeal of the person; and in laws, institutional roles within society, moralistic appeal, and rationality (that is, logical arguments, factual evidence, reason, and internally consistent positions). J. R. P. French, Jr. & B. Raven. 1959. The bases of social power. In D. Cartwright (ed.), Studies in social power. Ann Arbor, MI: Institute for Social Research, University of Michigan, 150– 167. Not all forms of power are equally effective (see ), nor is a leader’s total power base the simple sum of the powers at his disposal. Different types of power elicit different forms of compliance: Leaders who rely on coercive power often alienate followers who resist their influence attempts. Leaders who rely on reward power develop followers who are very measured in their responses to [what?]; the use of rewards often leads people to think in terms of “How much am I getting?” or “How much should I give?” or “Am I breaking even?” The use of referent power produces identification with the leader and his cause. The use of rationality, expert power, and/or moralistic appeal generally elicits commitment and the internalization of the leader’s goals. A. Etzioni. 1961. A comparative analysis of complex organizations, on power, involvement, and their correlates. New York: Free Press of Glenco; H. C. Kelman. 1958. Compliance, identification, and internalization: Three processes of attitude change. Journal of Conflict Resolution , 51–61. The Leader-Follower Power Relationship Leaders who use referent and expert power commonly experience a favorable response in terms of follower satisfaction and performance. Research suggests that rationality is the most effective influence tactic in terms of its impact on follower commitment, motivation, performance, satisfaction, and group effectiveness. G. Yukl & J. B. Tracey. 1992. Consequences of influence tactics used with subordinates, peers, and the boss. Journal of Applied Psychology 77:525–535; T.R. Hinkin & CA. Schriesheim. 1990. Relationships between subordinate perceptions of supervisor influence tactics and attributed bases of supervisory power. Human Relations 43:221–237; P.M. Podsakoff & C.A. Schriesheim. 1985. Field studies of French and Raven’s bases of power: Critique, reanalysis, and suggestions for future research. Psychological Bulletin 97:398–411. Reward and legitimate power (that is, relying on one’s position to influence others) produce inconsistent results. Sometimes these powers lead to follower performance and satisfaction, yet they also sometimes fail. Coercive power can result in favorable performance, yet follower and resistance dissatisfaction are not uncommon. Good leaders, whether formal or informal, develop many sources of power. Leaders who rely solely on their legitimate power and authority seldom generate the influence necessary to help their organization and its members succeed. In the process of building their power base, effective leaders have discovered that the use of coercive power tends to dilute the effectiveness of other powers, while the development and use of referent power tends to magnify the effectiveness of other forms of power. A compliment or reward from a person we like generally has greater value than one from someone we dislike, and punishment from someone we love (such as “tough love” from a parent) is less offensive than the pain inflicted by someone we dislike. T.R. Hinkin & C.A. Schriesheim. 1990. Relationships between subordinate perceptions of supervisor influence tactics and attributed based of supervisory power. Human Relations 43:221–237. In sum, one key to effective leadership, especially as it pertains to the exercise of social and interpersonal influence, relates to the type of power employed by the leader. Overall leader effectiveness will be higher when people follow because they want to follow. This is much more likely to happen when the leader’s influence flows out of intrinsic such as rationality, expertise, moralistic appeal, and/or referent power. Leadership is also about having a vision and communicating that vision to others in such a way that it provides meaning for the follower. Bennis, 1989. Language, ritual, drama, myths, symbolic constructions, and stories are some of the tools leaders use to capture the attention of their “followers to be” to evoke emotion and to manage the meaning “of the task (challenges) facing the group.” L. Smircich & G. Morgan. 1982. Leadership: The management of meaning. Journal of Applied Behavioral Sciences 18(3): 257–273. These tools help the leader influence the attitudes, motivation, and behavior of their followers. Influence-Based Leadership Styles Many writers and researchers have explored how leaders can use power to address the needs of various situations. One view holds that in traditional organizations members expect to be told what to do and are willing to follow highly structured directions. Individuals attracted to high-involvement organizations, however, want to make their own decisions, expect their leaders to allow them to do so, and are willing to accept and act on this responsibility. This suggests that a leader may use and employ power in a variety of ways. The Tannenbaum and Schmidt Continuum In the 1950s, Tannenbaum and Schmidt created a continuum (see ) along which leadership styles range from authoritarian to extremely high levels of worker freedom. R. Tannenbaum & W.H. Schmidt. 1958 (Mar.–Apr.). How to choose a leadership pattern. Harvard Business Review, 95–101; R. Tannenbaum & W.H. Schmidt. 1973 (May–June). How to choose a leadership pattern. Harvard Business Review, 162–175. Subsequent to Tannenbaum and Schmidt’s work, researchers adapted the continuum by categorizing leader power styles as autocratic (boss-centered), participative (workers are consulted and involved), or free-rein (members are assigned the work and decide on their own how to do it; the leader relinquishes the active assumption of the role of leadership). K. Davis & J.W. Newstrom. 1985. Human behavior at work: Organization behavior. New York: McGraw-Hill. Tannenbaum and Schmidt’s Leadership Continuum Source: Modified from R. Tannenbaum and W. H. Schmidt. May—June 1971. How to choose a leadership pattern. Harvard Business Review , 167. Theory X and Theory Y Leaders McGregor’s Theory X and Theory Y posits two different sets of attitudes about the individual as an organizational member. D. McGregor. 1957. The human side of enterprise, Management Review 46:22–28, 88–92; D. McGregor. 1960. The human side of enterprise. New York: McGraw-Hill. Theory X and Y thinking gives rise to two different styles of leadership. The Theory X leader assumes that the average individual dislikes work and is incapable of exercising adequate self-direction and self-control. As a consequence, they exert a highly controlling leadership style. In contrast, Theory Y leaders believe that people have creative capacities, as well as both the ability and desire to exercise self-direction and self-control. They typically allow organizational members significant amounts of discretion in their jobs and encourage them to participate in departmental and organizational decision-making. Theory Y leaders are much more likely to adopt involvement-oriented approaches to leadership and organically designed organizations for their leadership group. Theory X and Theory Y thinking and leadership are not strictly an American phenomenon. Evidence suggests that managers from different parts of the global community commonly hold the same view. A study of 3,600 managers from 14 countries reveals that most of them held assumptions about human nature that could best be classified as Theory X. M. Haire, E.E. Ghiselli, & L.W. Porter. 1966. Managerial thinking: An international study. New York: Wiley. Even though managers might publicly endorse the merits of participatory management, most of them doubted their workers’ capacities to exercise self-direction and self-control and to contribute creatively. R.E. Miles. 1975. Theories of management: Implications for organizational behavior and development. New York: McGraw-Hill. Directive/Permissive Leadership Styles Contemplating the central role of problem-solving in management and leadership, Jan P. Muczyk and Bernard C. Reimann of Cleveland State University offer an interesting perspective on four different leadership styles (see ) that revolve around decision-making and implementation processes. J.P. Muczyk & B.C. Reimann. 1987. The case for directive leadership. The Academy of Management Executive 1:301–311. Leadership Behavior and the Uses of Power Source: Modified from J. P. Muczyk and B. C. Reimann. 1987. The case for directive leadership. Academy of Management Executive , 1:304. A directive autocrat retains power, makes unilateral decisions, and closely supervises workers’ activities. This style of leadership is seen as appropriate when circumstances require quick decisions and organizational members are new, inexperienced, or underqualified. A doctor in charge of a hastily constructed shelter for victims of a tornado may use this style to command nonmedical volunteers. The permissive autocrat mixes his or her use of power by retaining decision-making power but permitting organizational members to exercise discretion when executing those decisions. This leader behavior is recommended when decision-making time is limited, when tasks are routine, or when organizational members have sufficient expertise to determine appropriate role behaviors. Also sharing power is the directive democrat, who encourages participative decision-making but retains the power to direct team members in the execution of their roles. This style is appropriate when followers have valuable opinions and ideas, but one person needs to coordinate the execution of the ideas. A surgeon might allow the entire surgical team to participate in developing a plan for a surgical procedure. Once surgery begins, however, the surgeon is completely in charge. Finally, the permissive democrat shares power with group members, soliciting involvement in both decision-making and execution. This style is appropriate when participation has both informational and motivational value, when time permits group decision-making, when group members are capable of improving decision quality, and when followers are capable of exercising self-management in their performance of work. The permissive democratic approach to leadership is characteristic of leadership in high-involvement organizations. Here, leaders act as facilitators, process consultants, network builders, conflict managers, inspirationalists, coaches, teachers/mentors, and cheerleaders. W. A. Pasmore. 1988. Designing effective organizations: The sociotechnical systems perspective. New York: Wiley; T. J. Peters & R.H. Waterman, Jr. 1982. In search of excellence: Lessons from America’s best-run companies. New York: Harper & Row. Such is the role of Ralph Stayer, founder, owner, and CEO of Johnsonville Foods. He defines himself as his company’s philosopher. At Quad/Graphics, president Harry V. Quadracci is a permissive democrat because he encourages all Quad employees to play a major role in decision-making and execution as they manage their teams as independent profit centers. Jeff Bezos Jeff Bezos, founder and CEO of Amazon, used to bring an empty chair to meetings to signal and remind participants of the most important people that did not have a seat at the table: the customers. He has now replaced the empty chair with Amazon employees with the job title Customer Experience Bar Raisers. What is the role of the leader and follower in the leadership process? How do the theories of Tannenbaum and Schmidt’s leadership continuum and McGregor’s Theory X and Theory Y attempt to define leadership? How do leaders influence and move their followers to action? There are many diverse perspectives on leadership. Some managers treat leadership primarily as an exercise of power. Others believe that a particular belief and attitude structure makes for effective leaders. Still others believe it is possible to identify a collection of leader traits that produces a leader who should be universally effective in any leadership situation. Even today, many believe that a profile of behaviors can universally guarantee successful leadership. Unfortunately, such simple solutions fall short of the reality. designated leader The person placed in the leadership position by forces outside the group. emergent leader The person who becomes a group’s leader by virtue of processes and dynamics internal to the group. formal leader That individual who is recognized by those outside the group as the official leader of the group. informal leader That individual whom members of the group acknowledge as their leader.", "section": "Leader Emergence", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Trait Approach to Leadership What are the trait perspectives on leadership? Ancient Greek, Roman, Egyptian, and Chinese scholars were keenly interested in leaders and leadership. Their writings portray leaders as heroes. Homer, in his poem The Odyssey , portrays Odysseus during and after the Trojan War as a great leader who had vision and self-confidence. His son Telemachus, under the tutelage of Mentor, developed his father’s courage and leadership skills. F. A. Kramer. 1992 (Summer). Perspectives on leadership from Homer’s Odyssey. Business and the Contemporary World 168–173. Out of such stories there emerged the “great man” theory of leadership, and a starting point for the contemporary study of leadership. The great man theory of leadership states that some people are born with the necessary attributes to be great leaders. Alexander the Great, Julius Caesar, Joan of Arc, Catherine the Great, Napoleon, and Mahatma Gandhi are cited as naturally great leaders, born with a set of personal qualities that made them effective leaders. Even today, the belief that truly great leaders are born is common. For example, Kenneth Labich, writer for Fortune magazine, commented that “the best leaders seem to possess a God-given spark.” K. Labich. 1988 (Oct. 24). The seven keys to business leadership. Fortune, 58. During the early 1900s, scholars endeavored to understand leaders and leadership. They wanted to know, from an organizational perspective, what characteristics leaders hold in common in the hope that people with these characteristics could be identified, recruited, and placed in key organizational positions. This gave rise to early research efforts and to what is referred to as the trait approach to leadership. Prompted by the great man theory of leadership and the emerging interest in understanding what leadership is, researchers focused on the leader—Who is a leader? What are the distinguishing characteristics of the great and effective leaders? The great man theory of leadership holds that some people are born with a set of personal qualities that make truly great leaders. Mahatma Gandhi is often cited as a naturally great leader. Leader Trait Research Ralph Stogdill, while on the faculty at The Ohio State University, pioneered our modern (late 20th century) study of leadership. Stogdill, 1948; R. M. Stogdill. 1974. Handbook of leadership: A survey of theory and research. New York: Free Press. Scholars taking the trait approach attempted to identify physiological (appearance, height, and weight), demographic (age, education, and socioeconomic background), personality (dominance, self-confidence, and aggressiveness), intellective (intelligence, decisiveness, judgment, and knowledge), task-related (achievement drive, initiative, and persistence), and social characteristics (sociability and cooperativeness) with leader emergence and leader effectiveness. After reviewing several hundred studies of leader traits, Stogdill in 1974 described the successful leader this way: The [successful] leader is characterized by a strong drive for responsibility and task completion, vigor and persistence in pursuit of goals, venturesomeness and originality in problem solving, drive to exercise initiative in social situations, self-confidence and sense of personal identity, willingness to accept consequences of decision and action, readiness to absorb interpersonal stress, willingness to tolerate frustration and delay, ability to influence other person’s behavior, and capacity to structure social interaction systems to the purpose at hand. Ibid., 81. See also Stogdill, 1948. The last three decades of the 20th century witnessed continued exploration of the relationship between traits and both leader emergence and leader effectiveness. Edwin Locke from the University of Maryland and a number of his research associates, in their recent review of the trait research, observed that successful leaders possess a set of core characteristics that are different from those of other people. S.A. Kirkpatrick & E.A. Locke. 1991. Leadership: Do traits matter? The Executive 5(2):48–60. E.A. Locke, S. Kirkpatrick, J.K. Wheeler, J. Schneider, K. Niles, H. Goldstein, K. Welsh, & D.-O. Chad. 1991. The essence of leadership: The four keys to leading successfully. New York: Lexington. Although these core traits do not solely determine whether a person will be a leader—or a successful leader—they are seen as preconditions that endow people with leadership potential. Among the core traits identified are: Drive —a high level of effort, including a strong desire for achievement as well as high levels of ambition, energy, tenacity, and initiative Leadership motivation —an intense desire to lead others Honesty and integrity —a commitment to the truth (nondeceit), where word and deed correspond Self-confidence —an assurance in one’s self, one’s ideas, and one’s ability Cognitive ability —conceptually skilled, capable of exercising good judgment, having strong analytical abilities, possessing the capacity to think strategically and multidimensionally Knowledge of the business —a high degree of understanding of the company, industry, and technical matters Other traits —charisma, creativity/originality, and flexibility/adaptiveness Kirkpatrick & Locke. 1991. The best managers: What it takes. 2000 (Jan. 10). Business Week, 158. While leaders may be “people with the right stuff,” effective leadership requires more than simply possessing the correct set of motives and traits. Knowledge, skills, ability, vision, strategy, and effective vision implementation are all necessary for the person who has the “right stuff” to realize their leadership potential. Locke et al., 1991; T.A. Stewart. 1999 (Oct. 11). Have you got what it takes? Fortune 140(7):318–322. According to Locke, people endowed with these traits engage in behaviors that are associated with leadership. As followers, people are attracted to and inclined to follow individuals who display, for example, honesty and integrity, self-confidence, and the motivation to lead. Personality psychologists remind us that behavior is a result of an interaction between the person and the situation—that is, Behavior = f [(Person) (Situation)]. To this, psychologist Walter Mischel adds the important observation that personality tends to get expressed through an individual’s behavior in “weak” situations and to be suppressed in “strong” situations. W. Mischel. 1973. Toward a cognitive social learning reconceptualization of personality. Psychological Review 80:252– 283. A strong situation is one with strong behavioral norms and rules, strong incentives, clear expectations, and rewards for a particular behavior. Our characterization of the mechanistic organization with its well-defined hierarchy of authority, jobs, and standard operating procedures exemplifies a strong situation. The organic social system exemplifies a weak situation. From a leadership perspective, a person’s traits play a stronger role in their leader behavior and ultimately leader effectiveness when the situation permits the expression of their disposition. Thus, personality traits prominently shape leader behavior in weak situations. Finally, about the validity of the “great person approach to leadership”: Evidence accumulated to date does not provide a strong base of support for the notion that leaders are born. Yet, the study of twins at the University of Minnesota leaves open the possibility that part of the answer might be found in our genes. Many personality traits and vocational interests (which might be related to one’s interest in assuming responsibility for others and the motivation to lead) have been found to be related to our “genetic dispositions” as well as to our life experiences. R.J. House & R.N. Aditya. 1997. The social scientific study of leadership: Quo vadis? Journal of Management 23:409– 473; T.J. Bouchard, Jr., D.T. Lykken, M. McGue, N.L. Segal, & A. Tellegen. 1990. Sources of human psychological differences: The Minnesota study of twins reared apart. Science 250:223–228. Each core trait recently identified by Locke and his associates traces a significant part of its existence to life experiences. Thus, a person is not born with self-confidence. Self-confidence is developed, honesty and integrity are a matter of personal choice, motivation to lead comes from within the individual and is within his control, and knowledge of the business can be acquired. While cognitive ability does in part find its origin in the genes, it still needs to be developed. Finally, drive, as a dispositional trait, may also have a genetic component, but it too can be self- and other-encouraged. It goes without saying that none of these ingredients are acquired overnight. Other Leader Traits Sex and gender, disposition, and self-monitoring also play an important role in leader emergence and leader style. Sex and Gender Role Much research has gone into understanding the role of sex and gender in leadership. S. Helgesen. 1990. The female advantage. New York: Doubleday/Currency; J. Fierman. 1990 (Dec. 17). Do women manage differently? Fortune 122:115–120; J.B. Rosener. 1990 (Nov.–Dec.). Ways women lead. Harvard Business Review 68(6): 119–125. Two major avenues have been explored: sex and gender roles in relation to leader emergence, and whether style differences exist across the sexes. Evidence supports the observation that men emerge as leaders more frequently than women. J.B. Chapman. 1975. Comparison of male and female leadership styles. Academy of Management Journal 18:645–650; E.A. Fagenson 1990. Perceived masculine and feminine attributes examined as a function of individual’s sex and level in the organizational power hierarchy: A test of four theoretical perspectives. Journal of Applied Psychology 75:204–211. Throughout history, few women have been in positions where they could develop or exercise leadership behaviors. In contemporary society, being perceived as experts appears to play an important role in the emergence of women as leaders. Yet, gender role is more predictive than sex. Individuals with “masculine” (for example, assertive, aggressive, competitive, willing to take a stand) as opposed to “feminine” (cheerful, affectionate, sympathetic, gentle) characteristics are more likely to emerge in leadership roles. R.L. Kent & S.E. Moss. 1994. Effects of sex and gender role on leader emergence. Academy of Management Journal 37: 1335–1346. In our society males are frequently socialized to possess the masculine characteristics, while females are more frequently socialized to possess the feminine characteristics. Recent evidence, however, suggests that individuals who are androgynous (that is, who simultaneously possess both masculine and feminine characteristics) are as likely to emerge in leadership roles as individuals with only masculine characteristics. This suggests that possessing feminine qualities does not distract from the attractiveness of the individual as a leader. Ibid. With regard to leadership style, researchers have looked to see if male-female differences exist in task and interpersonal styles, and whether or not differences exist in how autocratic or democratic men and women are. The answer is, when it comes to interpersonal versus task orientation, differences between men and women appear to be marginal. Women are somewhat more concerned with meeting the group’s interpersonal needs, while men are somewhat more concerned with meeting the group’s task needs. Big differences emerge in terms of democratic versus autocratic leadership styles. Men tend to be more autocratic or directive, while women are more likely to adopt a more democratic/participative leadership style. A.H. Early & B.T. Johnson. 1990. Gender and leadership style: A meta-analysis. Psychological Bulletin 108:233–256. In fact, it may be because men are more directive that they are seen as key to goal attainment and they are turned to more often as leaders. G.H. Dobbins, W.S. Long, E. Dedrick, & T.C. Clemons. 1990. The role of self-monitoring and gender on leader emergence: A laboratory and field study. Journal of Management 16:609–618. Dispositional Trait Psychologists often use the terms disposition and mood to describe and differentiate people. Individuals characterized by a positive affective state exhibit a mood that is active, strong, excited, enthusiastic, peppy, and elated. A leader with this mood state exudes an air of confidence and optimism and is seen as enjoying work-related activities. Recent work conducted at the University of California-Berkeley demonstrates that leaders (managers) with positive affectivity (a positive mood state) tend to be more competent interpersonally, to contribute more to group activities, and to be able to function more effectively in their leadership role. B.M. Staw & S.G. Barsade. 1993. Affect and managerial performance: A test of the sadder-but-wiser vs happier-and-smarter hypothesis. Administrative Science Quarterly 38:304–331. Their enthusiasm and high energy levels appear to be infectious, transferring from leader to followers. Thus, such leaders promote group cohesiveness and productivity. This mood state is also associated with low levels of group turnover and is positively associated with followers who engage in acts of good group citizenship. J.M. George & K. Bellenhausen. 1990. Understanding prosocial behavior, sales performance, and turnover: A group-level analysis in a service context. Journal of Applied Psychology 75:698–709. Self-Monitoring Self-monitoring as a personality trait refers to the strength of an individual’s ability and willingness to read verbal and nonverbal cues and to alter one’s behavior so as to manage the presentation of the self and the images that others form of the individual. “High self-monitors” are particularly astute at reading social cues and regulating their self-presentation to fit a particular situation. “Low self-monitors” are less sensitive to social cues; they may either lack motivation or lack the ability to manage how they come across to others. Some evidence supports the position that high self-monitors emerge more often as leaders. In addition, they appear to exert more influence on group decisions and initiate more structure than low self-monitors. Perhaps high self-monitors emerge as leaders because in group interaction they are the individuals who attempt to organize the group and provide it with the structure needed to move the group toward goal attainment. Dobbins et al., 1990. What are the trait perspectives on leadership? What are the trait perspectives on leadership? great man theory of leadership The belief that some people are born to be leaders and others are not.", "section": "The Trait Approach to Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Behavioral Approaches to Leadership What are the behavioral perspectives on leadership? The nearly four decades of research that focused on identifying the personal traits associated with the emergence of leaders and leader effectiveness resulted in two observations. First, leader traits are important—people who are endowed with the “right stuff” (drive, self-confidence, honesty, and integrity) are more likely to emerge as leaders and to be effective leaders than individuals who do not possess these characteristics. Second, traits are only a part of the story. Traits only account for part of why someone becomes a leader and why they are (or are not) effective leaders. Still under the influence of the great man theory of leadership, researchers continued to focus on the leader in an effort to understand leadership—who emerges and what constitutes effective leadership. Researchers then began to reason that maybe the rest of the story could be understood by looking at what it is that leaders do . Thus, we now turn our attention to leader behaviors and the behavioral approaches to leadership. It is now common to think of effective leadership in terms of what leaders do. CEOs and management consultants agree that effective leaders display trust in their employees, develop a vision, keep their cool, encourage risk, bring expertise into the work setting, invite dissent, and focus everyone’s attention on that which is important. K. Labich, 1988, 58–66. William Arruda, in a Fortune article, noted that “organizations with strong coaching cultures report their revenue to be above average, compared to their peer group.” Sixty-five percent of employees “from strong coaching cultures rated themselves as highly engaged,” compared to 13 percent of employees worldwide.” C. Williams. 2017 (June 23). Leadership: Coaching has a Role to Play in Business. Central Penn Business Journal . http://www.cpbj.com/article/20170623/CPBJ01/170629935/leadership-coaching-has-role-to-play-in-business Jonathan Anthony calls himself an intrapreneur and corporate disorganizer, because same-old, same-old comms practices are dying in front of our eyes. J. Anthony. 2017. This Much We Know. (Accessed August 4, 2017). https://thismuchweknow.net/2016/09/21/10-ideas-and-concepts-that-describe-me-really-well/ Apple founder Steve Jobs believed that the best leaders are coaches and team cheerleaders. Similar views have been frequently echoed by management consultant Tom Peters. During the late 1940s, two major research programs—The Ohio State University and the University of Michigan leadership studies—were launched to explore leadership from a behavioral perspective. The Ohio State University Studies A group of Ohio State University researchers, under the direction of Ralph Stogdill, began an extensive and systematic series of studies to identify leader behaviors associated with effective group performance. Their results identified two major sets of leader behaviors: consideration and initiating structure. Consideration is the “relationship-oriented” behavior of a leader. It is instrumental in creating and maintaining good relationships (that is, addressing the group’s maintenance needs) with organizational members. Consideration behaviors include being supportive and friendly, representing people’s interests, communicating openly with group members, recognizing them, respecting their ideas, and sharing concern for their feelings. Initiating structure involves “task-oriented” leader behaviors. It is instrumental in the efficient use of resources to attain organizational goals, thereby addressing the group’s task needs. Initiating structure behaviors include scheduling work, deciding what is to be done (and how and when to do it), providing direction to organizational members, planning, coordinating, problem-solving, maintaining standards of performance, and encouraging the use of uniform procedures. After consideration and initiating structure behaviors were first identified, many leaders believed that they had to behave one way or the other. If they initiated structure, they could not be considerate, and vice versa. It did not take long, however, to recognize that leaders can simultaneously display any combination of both behaviors. The Ohio State studies are important because they identified two critical categories of behavior that distinguish one leader from another. Both consideration and initiating structure behavior can significantly impact work attitudes and behaviors. Unfortunately, the effects of consideration and initiating structure are not consistent from situation to situation. E.A. Fleishman. 1953. The description of supervisory behavior. Personnel Psychology 37:1–6; E.A. Fleishman & E.F. Harris. 1962. Patterns of leadership behavior related to employee grievances and turnover. Personnel Psychology 15:43–56; A. W. Halpin & B. J. Winer. 1957. A factorial study of the leader behavior descriptions. In R.M. Stogdill & A.C. Coons (eds.), Leader behavior: Its description and measurement. Columbus: Bureau of Business Research, Ohio State University; J.K. Hemphill & A.E. Coons. 1975. Development of the leader behavior description questionnaire. In R. M. Stogdill & A. E. Coons (eds.), Leader behavior ; S. Kerr & C. Schriesheim. 1974. Consideration, initiating structure, and organizational criteria—an update of Korman’s 1966 review. Personnel Psychology 27:555–568. In some of the organizations studied, for example, high levels of initiating structure increased performance. In other organizations, the amount of initiating structure seemed to make little difference. Although most organizational members reported greater satisfaction when leaders acted considerately, consideration behavior appeared to have no clear effect on performance. Initially, these mixed findings were disappointing to researchers and managers alike. It had been hoped that a profile of the most effective leader behaviors could be identified so that leaders could be trained in the best ways to behave. Research made clear, however, that there is no one best style of leader behavior for all situations. The University of Michigan Studies At about the same time that the Ohio State studies were underway, researchers at the University of Michigan also began to investigate leader behaviors. As at Ohio State, the Michigan researchers attempted to identify behavioral elements that differentiated effective from ineffective leaders. D. Katz & R.L. Kahn. 1952. Some recent findings in human relations research. In E. Swanson, T. Newcomb, & E. Hartley (eds.), Readings in social psychology, New York: Holt, Rinehart, & Winston; D. Katz, N. Macoby, & N. Morse. 1950. Productivity, supervision, and morale in an office situation, Ann Arbor, MI: Institute for Social Research; F.C. Mann & J. Dent. 1954. The supervisor: Member of two organizational families. Harvard Business Review 32:103–112. The two types of leader behavior that stand out in these studies are job centered and organizational member centered. Job-centered behaviors are devoted to supervisory functions, such as planning, scheduling, coordinating work activities, and providing the resources needed for task performance. Employee-member-centered behaviors include consideration and support for organizational members. These dimensions of behavior, of course, correspond closely to the dimensions of initiating structure and consideration identified at Ohio State. The similarity of the findings from two independent groups of researchers added to their credibility. As the Ohio State researchers had done, the Michigan researchers also found that any combination of the two behaviors was possible. The studies at Michigan are significant because they reinforce the importance of leader behavior. They also provide the basis for later theories that identify specific, effective matches of work situations and leader behaviors. Subsequent research at Michigan and elsewhere has found additional behaviors associated with effective leadership: support, work facilitation, goal emphasis, and interaction facilitation. D. G. Bowers & S. C. Seashore. 1966. Pretesting organizational effectiveness with a four-factor theory of leadership. Administrative Science Quarterly 11:238–262; Yukl, 1971; D.A. Nadler, G.D. Jenkins, Jr., C. Cammonn, and E.E. Lawler, III. 1975. The Michigan organizational assessment package progress report. Ann Arbor: Institute for Social Research, University of Michigan. These four behaviors are important to the successful functioning of the group in that support and interaction facilitation contribute to the group’s maintenance needs, and goal emphasis and work facilitation contribute to the group’s task needs. The Michigan researchers also found that these four behaviors do not need to be brought to the group by the leader. In essence, the leader’s real job is to set the tone and create the climate that ensure these critical behaviors are present. Bowers & Seashore, 1966. The Leadership Grid ® Much of the credit for disseminating knowledge about important leader behaviors must go to Robert R. Blake and Jane S. Mouton, who developed a method for classifying styles of leadership compatible with many of the ideas from the Ohio State and Michigan studies. R.R. Blake & J.S. Mouton. 1964. The managerial grid. Houston: Gulf; R.R. Blake & J.S. Mouton. 1981. The versatile manager: A grid profile, Homewood, IL: Dow Jones-Irwin; R.R. Blake & J.S. Mouton. 1984. The new managerial grid III. Houston: Gulf. In their classification scheme, concern for results (production) emphasizes output, cost effectiveness, and (in for-profit organizations) a concern for profits. Concern for people involves promoting working relationships and paying attention to issues of importance to group members. As shown in , the Leadership Grid ® demonstrates that any combination of these two leader concerns is possible, and five styles of leadership are highlighted here. Blake and Mouton’s Managerial Grid ® Source: Adapted from R. McKee and B. Carlson. 1999. The Power to Change , p.16. Blake and Mouton contend that the sound (contribute and commit) leader (a high concern for results and people, or 9,9) style is universally the most effective. R.R. Blake & J.S. Mouton. 1981. Management by grid ® principles or situationalism: Which? Group and Organization Studies 6:439–455. While the Leadership Grid ® is appealing and well structured, research to date suggests that there is no universally effective style of leadership (9,9 or otherwise). L. L. Larson, J. G. Hunt, & R. N. Osborn. 1976. The great hi-hi leader behavior myth: A lesson from Occam’s razor. Academy of Management Journal 19:628–641. There are, however, well-identified situations in which a 9,9 style is unlikely to be effective. Organizational members of high-involvement organizations who have mastered their job duties require little production-oriented leader behavior. Likewise, there is little time for people-oriented behavior during an emergency. Finally, evidence suggests that the “high-high” style may be effective when the situation calls for high levels of initiating structure. Under these conditions, the initiation of structure is more acceptable, favorably affecting follower satisfaction and performance, when the leader is also experienced as warm, supportive, and considerate. D. Tjosvold. 1984. Effects of warmth and directiveness on subordinate performance on a subsequent task. Journal of Applied Psychology 69:422–427; A.W. Halpin. 1957. The leader behavior and effectiveness of aircraft commanders. In R.M. Stogdill & A. E. Coons (eds.). Leader Behavior: Its description and measurement. Columbus, OH: The Ohio State University, Bureau of Business Research.; E.A. Fleishman & J. Simmons. 1970. Relationship between leadership patterns and effectiveness ratings among Israeli foremen. Personnel Psychology 23:169–172. What are the behavioral approaches to defining leadership? What roles do gender and the popular perceptions of gender roles have on views of leadership traits? What are the behavioral perspectives on leadership? It is clear that effective leaders are endowed with the “right stuff,” yet this “stuff” is only a precondition to effective leadership. Leaders need to connect with their followers and bring the right configuration of knowledge, skills, ability, vision, and strategy to the situational demands confronting the group. consideration A “relationship-oriented” leader behavior that is supportive, friendly, and focused on personal needs and interpersonal relationships. initiating structure A “task-oriented” leader behavior that is focused on goal attainment, organizing and scheduling work, solving problems, and maintaining work processes.", "section": "Behavioral Approaches to Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Situational (Contingency) Approaches to Leadership What are the situational perspectives on leadership? As early as 1948, Ralph Stogdill stated that “the qualities, characteristics, and skills required in a leader are determined to a large extent by the demands of the situation in which he is to function as a leader.” Stogdill, 1948, 63. In addition, it had been observed that two major leader behaviors, initiating structure and consideration, didn’t always lead to equally positive outcomes. That is, there are times when initiating structure results in performance increases and follower satisfaction, and there are times when the results are just the opposite. Contradictory findings such as this lead researchers to ask “Under what conditions are the results positive in nature?” and “When and why are they negative at other times?” Obviously, situational differences and key contingencies are at work. Several theories have been advanced to address this issue. These are Fiedler’s contingency theory of leadership, the path-goal theory of leader effectiveness, Hersey and Blanchard’s life cycle theory, cognitive resource theory, the decision tree, and the decision process theory. House & Aditya, 1997. We explore two of the better-known situational theories of leadership, Fred Fiedler’s contingency model and Robert J. House’s path-goal theory, here. Victor Vroom, Phillip Yetton, and Arthur Jago’s decision tree model also applies. Fiedler’s Contingency Model One of the earliest, best-known, and most controversial situation-contingent leadership theories was set forth by Fred E. Fiedler from the University of Washington. F.E. Fiedler & M.M. Chemers. 1974. Leadership and effective management. Glenview, IL: Scott, Foresman. This theory is known as the contingency theory of leadership. According to Fiedler, organizations attempting to achieve group effectiveness through leadership must assess the leader according to an underlying trait, assess the situation faced by the leader, and construct a proper match between the two. The Leader’s Trait Leaders are asked about their least-preferred coworker (LPC), the person with whom they least like to work. The most popular interpretation of the LPC score is that it reflects a leader’s underlying disposition toward others—for example: pleasant/unpleasant, cold/warm, friendly/unfriendly, and untrustworthy/trustworthy. (You can examine your own LPC score by completing the LPC self-assessment on the following page.) Fiedler states that leaders with high LPC scores are relationship oriented —they need to develop and maintain close interpersonal relationships. They tend to evaluate their least-preferred coworkers in fairly favorable terms. Task accomplishment is a secondary need to this type of leader and becomes important only after the need for relationships is reasonably well satisfied. In contrast, leaders with low LPC scores tend to evaluate the individuals with whom they least like to work fairly negatively. They are task-oriented people, and only after tasks have been accomplished are low-LPC leaders likely to work on establishing good social and interpersonal relations. The Situational Factor Some situations favor leaders more than others do. To Fiedler, situational favorableness is the degree to which leaders have control and influence and therefore feel that they can determine the outcomes of a group interaction. F.E. Fiedler. 1976. The leadership game: Matching the men to the situation. Organizational Dynamics, 4, 9. Several years later, Fiedler changed his situational factor from situational favorability to situational control—where situational control essentially refers to the degree to which a leader can influence the group process. Personal conversation between Robert J. House and Fred Fiedler in September 1996, as reported in House & Aditya, 1997. Three factors work together to determine how favorable a situation is to a leader. In order of importance, they are (1) leader-member relations —the degree of the group’s acceptance of the leader, their ability to work well together, and members’ level of loyalty to the leader; (2) task structure —the degree to which the task specifies a detailed, unambiguous goal and how to achieve it; and (3) position power —a leader’s direct ability to influence group members. The situation is most favorable for a leader when the relationship between the leader and group members is good, when the task is highly structured, and when the leader’s position power is strong (cell 1 in ). The least-favorable situation occurs under poor leader-member relations, an unstructured task, and weak position power (cell 8). Fiedler’s Contingency Model of Leader-Situation Matches Source: Adapted from F. E. Fiedler and M. M. Chemers. 1974. Leadership and effective management . Glenview, IL: Scott, Foresman. Leader-Situation Matches Some combinations of leaders and situations work well; others do not. In search of the best combinations, Fiedler examined a large number of leadership situations. He argued that most leaders have a relatively unchangeable or dominant style, so organizations need to design job situations to fit the leader. F.E. Fiedler. Sept.–Oct. 1965. Engineering the job to fit the manager. Harvard Business Review, 115–122. While the model has not been fully tested and tests have often produced mixed or contradictory findings, See, for example, the supporting results of M.M. Chemers & G.J. Skrzypek. 1972. Experimental test of the contingency model of leadership effectiveness. Journal of Personality and Social Psychology 24:172–177; and the contradictory results of R.P. Vecchio. 1977. An empirical examination of the validity of Fiedler’s model of leadership effectiveness. Organizational Behavior and Human Performance 19:180–206. Fiedler’s research indicates that relationship-oriented (high-LPC) leaders are much more effective under conditions of intermediate favorability than under either highly favorable or highly unfavorable situations. Fiedler attributes the success of relationship-oriented leaders in situations with intermediate favorability to the leader’s nondirective, permissive attitude; a more directive attitude could lead to anxiety in followers, conflict in the group, and a lack of cooperation. For highly favorable and unfavorable situations, task-oriented leaders (those with a low LPC) are very effective. As tasks are accomplished, a task-oriented leader allows the group to perform its highly structured tasks without imposing more task-directed behavior. The job gets done without the need for the leader’s direction. Under unfavorable conditions, task-oriented behaviors, such as setting goals, detailing work methods, and guiding and controlling work behaviors, move the group toward task accomplishment. As might be expected, leaders with mid-range LPC scores can be more effective in a wider range of situations than high- or low-LPC leaders. R.B. Dunham. 1984. [Interview with Fred E. Fiedler.] Organizational behavior: People and processes in management. Homewood, IL: Irwin, 368; J. L. Kennedy, Jr. 1982. Middle LPC leaders and the contingency model of leadership effectiveness. Organizational Behavior and Human Performance 30:1–14. Under conditions of low favorability, for example, a middle-LPC leader can be task oriented to achieve performance, but show consideration for and allow organizational members to proceed on their own under conditions of high situational favorability. Controversy over the Theory Although Fiedler’s theory often identifies appropriate leader-situation matches and has received broad support, it is not without critics. Some note that it characterizes leaders through reference to their attitudes or personality traits (LPC) while it explains the leader’s effectiveness through their behaviors—those with a particular trait will behave in a particular fashion. The theory fails to make the connection between the least-preferred coworker attitude and subsequent behaviors. In addition, some tests of the model have produced mixed or contradictory findings. Chemens & Skrzpek, 1972; Vecchio, 1977. Finally, what is the true meaning of the LPC score—exactly what is being revealed by a person who sees their least-preferred coworker in positive or negative terms? Robert J. House and Ram N. Aditya recently noted that, in spite of the criticisms, there has been substantial support for Fiedler’s theory. House & Aditya. 1997; L.H. Peters, D.D. Hartke, & J.T. Pohlman. 1985. Fiedler’s contingency model of leadership: An application of the meta-analysis procedure of Schmidt and Hunter. Psychological Bulletin 97:274–285. Path-Goal Theory Robert J. House and Martin Evans, while on the faculty at the University of Toronto, developed a useful leadership theory. Like Fiedler’s, it asserts that the type of leadership needed to enhance organizational effectiveness depends on the situation in which the leader is placed. Unlike Fiedler, however, House and Evans focus on the leader’s observable behavior. Thus, managers can either match the situation to the leader or modify the leader’s behavior to fit the situation. The model of leadership advanced by House and Evans is called the path-goal theory of leadership because it suggests that an effective leader provides organizational members with a path to a valued goal. According to House, the motivational function of the leader consists of increasing personal payoffs to organizational members for work-goal attainment, and making the path to these payoffs easier to travel by clarifying it, reducing roadblocks and pitfalls, and increasing the opportunities for personal satisfaction en route. R.J. House. 1971. A path goal theory of leader effectiveness. Administrative Science Quarterly 16:324. Effective leaders therefore provide rewards that are valued by organizational members. These rewards may be pay, recognition, promotions, or any other item that gives members an incentive to work hard to achieve goals. Effective leaders also give clear instructions so that ambiguities about work are reduced and followers understand how to do their jobs effectively. They provide coaching, guidance, and training so that followers can perform the task expected of them. They also remove barriers to task accomplishment, correcting shortages of materials, inoperative machinery, or interfering policies. An Appropriate Match According to the path-goal theory, the challenge facing leaders is basically twofold. First, they must analyze situations and identify the most appropriate leadership style. For example, experienced employees who work on a highly structured assembly line don’t need a leader to spend much time telling them how to do their jobs—they already know this. The leader of an archeological expedition, though, may need to spend a great deal of time telling inexperienced laborers how to excavate and care for the relics they uncover. Second, leaders must be flexible enough to use different leadership styles as appropriate. To be effective, leaders must engage in a wide variety of behaviors. Without an extensive repertoire of behaviors at their disposal, a leader’s effectiveness is limited. R. Hoojiberg. 1996. A multidimensional approach toward leadership: An extension of the concept of behavioral complexity. Human Relations 49(7):917–946. All team members will not, for example, have the same need for autonomy. The leadership style that motivates organizational members with strong needs for autonomy (participative leadership) is different from that which motivates and satisfies members with weaker autonomy needs (directive leadership). The degree to which leadership behavior matches situational factors will determine members’ motivation, satisfaction, and performance (see ). R.J. House & T.R. Mitchell. 1974 (Autumn). Path-goal theory of leadership, Journal of Contemporary Business, 86; R.J. House & G. Dessler. 1974. The path-goal theory of leadership: Some post hoc and a priori tests. In J. Hunt & L. Larson (eds.). Contingency approaches to leadership. Carbondale, IL: Southern Illinois University Press. The Path-Goal Leadership Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Behavior Dimensions According to path-goal theory, there are four important dimensions of leader behavior, each of which is suited to a particular set of situational demands. House & Mitchell, 1974; House & Dessler, 1974; R.T. Keller. 1989. A test of the path-goal theory of leadership with need for clarity as a moderator in research and development organizations. Journal of Applied Psychology 74:208–212. Supportive leadership —At times, effective leaders demonstrate concern for the well-being and personal needs of organizational members. Supportive leaders are friendly, approachable, and considerate to individuals in the workplace. Supportive leadership is especially effective when an organizational member is performing a boring, stressful, frustrating, tedious, or unpleasant task. If a task is difficult and a group member has low self-esteem, supportive leadership can reduce some of the person’s anxiety, increase his confidence, and increase satisfaction and determination as well. Directive leadership —At times, effective leaders set goals and performance expectations, let organizational members know what is expected, provide guidance, establish rules and procedures to guide work, and schedule and coordinate the activities of members. Directive leadership is called for when role ambiguity is high. Removing uncertainty and providing needed guidance can increase members’ effort, job satisfaction, and job performance. Participative leadership —At times, effective leaders consult with group members about job-related activities and consider their opinions and suggestions when making decisions. Participative leadership is effective when tasks are unstructured. Participative leadership is used to great effect when leaders need help in identifying work procedures and where followers have the expertise to provide this help. Achievement-oriented leadership —At times, effective leaders set challenging goals, seek improvement in performance, emphasize excellence, and demonstrate confidence in organizational members’ ability to attain high standards. Achievement-oriented leaders thus capitalize on members’ needs for achievement and use goal-setting theory to great advantage. Cross-Cultural Context Gabriel Bristol, the CEO of Intelifluence Live, a full-service customer contact center offering affordable inbound customer service, outbound sales, lead generation and consulting services for small to mid-sized businesses, notes “diversity breeds innovation, which helps businesses achieve goals and tackle new challenges.” G. Bristol. 2016. Why Diversity in the Workplace is Imperrative. Entrepreneur, March 25. (Accessed august 4, 2017) https://www.entrepreneur.com/article/270110 Multiculturalism is a new reality as today’s society and workforce become increasingly diverse. This naturally leads to the question “Is there a need for a new and different style of leadership?” The vast majority of the contemporary scholarship directed toward understanding leaders and the leadership process has been conducted in North America and Western Europe. Westerners have “developed a highly romanticized, heroic view of leadership.” J.R. Meindl, S.B. Ehrlich, & J.M. Dukerich. 1985. The romance of leadership. Administrative Science Quarterly 30:78–102. Leaders occupy center stage in organizational life. We use leaders in our attempts to make sense of the performance of our groups, clubs, organizations, and nations. We see them as key to organizational success and profitability, we credit them with organizational competitiveness, and we blame them for organizational failures. At the national level, recall that President Reagan brought down Communism and the Berlin Wall, President Bush won the Gulf War, and President Clinton brought unprecedented economic prosperity to the United States during the 1990s. This larger-than-life role ascribed to leaders and the Western romance with successful leaders raise the question “How representative is our understanding of leaders and leadership across cultures?” That is, do the results that we have examined in this chapter generalize to other cultures? Geert Hofstede points out that significant value differences (individualism-collectivism, power distance, uncertainty avoidance, masculinity-femininity, and time orientation) cut across societies. Thus, leaders of culturally diverse groups will encounter belief and value differences among their followers, as well as in their own leader-member exchanges. There appears to be consensus that a universal approach to leadership and leader effectiveness does not exist. Cultural differences work to enhance and diminish the impact of leadership styles on group effectiveness. For example, when leaders empower their followers, the effect for job satisfaction in India has been found to be negative, while in the United States, Poland, and Mexico, the effect is positive. C. Robert, T. M. Probst, J. J. Martocchion, F. Drasgow, & J. J. Lawler. 2000. Empowerment and continuous improvement in the United States, Mexico, Poland, and India: Predicting fit on the basis of the dimensions of power distance and individualism. Journal of Applied Psychology 85:643–658. The existing evidence suggests similarities as well as differences in such areas as the effects of leadership styles, the acceptability of influence attempts, and the closeness and formality of relationships. The distinction between task and relationship-oriented leader behavior, however, does appear to be meaningful across cultures. P.W. Dorfman & S. Roonen. 1991. The universality of leadership theories: Challenges and paradoxes. Paper presented at the Academy of Management Meetings, Miami. Leaders whose behaviors reflect support, kindness, and concern for their followers are valued and effective in Western and Asian cultures. Yet it is also clear that democratic, participative, directive, and contingent-based rewards and punishment do not produce the same results across cultures. The United States is very different from Brazil, Korea, New Zealand, and Nigeria. The effective practice of leadership necessitates a careful look at, and understanding of, the individual differences brought to the leader-follower relationship by cross-cultural contexts. P.W. Dorfman, J.P. Howell, S. Hiblino, J.K. Lee, U. Tate, & A. Bautista. 1997. Leadership in Western and Asian countries: Commonalities and differences in effective leadership processes across cultures. Leadership Quarterly 8(3):233–274. Identify and describe the variables presented in Fiedler’s theory of leadership. What are the leadership behaviors in the path-goal theory of leadership? What role does culture have in how leadership is viewed? What are the differences between the trait, behavioral, and situational approaches to defining leadership? What are the situational perspectives on leadership? We now know that there is no one best way to be an effective leader in all circumstances. Leaders need to recognize that how they choose to lead will affect the nature of their followers’ compliance with their influence tactics, and ultimately impacts motivation, satisfaction, performance, and group effectiveness. In addition, the nature of the situation—contextual demands and characteristics of the follower—dictates the type of leadership that is likely to be effective. Fiedler focuses on leader traits and argues that the favorableness of the leadership situation dictates the type of leadership approach needed. He recommends selecting leaders to match the situation or changing the situation to match the leader. Path-goal theory focuses on leader behavior that can be adapted to the demands of a particular work environment and organizational members’ characteristics. Path-goal theorists believe both that leaders can be matched with the situation and that the situation can be changed to match leaders. Together, these theories make clear that leadership is effective when the characteristics and behavior of the leader match the demands of the situation. contingency theory of leadership A theory advanced by Dr. Fred E. Fiedler that suggests that different leadership styles are effective as a function of the favorableness of the leadership situation least preferred. Least-preferred coworker (LPC) The person with whom the leader least likes to work. path-goal theory of leadership A theory that posits that leadership is path- and goal-oriented, suggesting that different leadership styles are effective as a function of the task confronting the group.", "section": "Situational (Contingency) Approaches to Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Substitutes for and Neutralizers of Leadership What does the concept “substitute for leadership” mean? Several factors have been discovered that can substitute for or neutralize the effects of leader behavior (see ). P.M. Podsakoff, B.P. Niehoff, S.B. MacKenzie, & M.L. Williams. 1993. Do substitutes for leadership really substitute for leadership: An empirical examination of Kerr and Jermier’s situational leadership model. Organizational Behavior and Human Decision Processes 54:1–44; S. Kerr. 1977. Substitutes for leadership: Some implications for organizational design. Organization and Administrative Sciences 8:135–146; S. Kerr & J.M. Jermier. 1978. Substitutes for leadership: Their meaning and measurement. Organizational Behavior and Human Performance 22:375– 403; J. P. Howell & P. W. Dorfman. 1981. Substitutes for leadership: Test of a construct. Academy of Management Journal 24:714– 728; J.L. Pierce, R.B. Dunham, & L.L. Cummings. 1984. Sources of environmental structuring and participant responses. Organizational Behavior and Human Performance 33:214–242. Substitutes for leadership behavior can clarify role expectations, motivate organizational members, or satisfy members (making it unnecessary for the leader to attempt to do so). In some cases, these substitutes supplement the behavior of a leader. Sometimes it is a group member’s characteristics that make leadership less necessary, as when a master craftsperson or highly skilled worker performs up to his or her own high standards without needing outside prompting. Sometimes the task’s characteristics take over, as when the work itself—solving an interesting problem or working on a familiar job—is intrinsically satisfying. Sometimes the characteristics of the organization make leadership less necessary, as when work rules are so clear and specific that workers know exactly what they must do without help from the leader (see An Inside Look at flat management structure and the orchestra with no leader). Substitutes for and Neutralizers of Leader Behavior Leader Behavior Influenced Supportive or Neutralizer Substitute Leadership Instrumental Leadership Source: Adapted from Leadership in organizations by G. A. Yukl. A. Subordinate Characteristics: 1. Experience, ability, training Substitute 2. “Professional” orientation Substitute Substitute 3. Indifference toward rewards offered by organization Neutralizer Neutralizer B. Task Characteristics: 1. Structured, routine, unambiguous task Substitute 2. Feedback provided by task Substitute 3. Intrinsically satisfying task Substitute C. Organization Characteristics: 1. Cohesive work group Substitute Substitute 2. Low position power (leader lacks control over organizational rewards) Neutralizer Neutralizer 3. Formalization (explicit plans, goals, areas of responsibility) Substitute 4. Inflexibility (rigid, unyielding rules and procedures) Neutralizer 5. Leader located apart from subordinates with only limited communication possible Neutralizer Neutralizer Neutralizers of leadership, on the other hand, are not helpful; they prevent leaders from acting as they wish. A computer-paced assembly line, for example, prevents a leader from using initiating structure behavior to pace the line. A union contract that specifies that workers be paid according to seniority prevents a leader from dispensing merit-based pay. Sometimes, of course, neutralizers can be beneficial. Union contracts, for example, clarify disciplinary proceedings and identify the responsibilities of both management and labor. Leaders must be aware of the presence of neutralizers and their effects so that they can eliminate troublesome neutralizers or take advantage of any potential benefits that accompany them (such as the clarity of responsibilities provided by a union contract). If a leader’s effectiveness is being neutralized by a poor communication system, for example, the leader might try to remove the neutralizer by developing (or convincing the organization to develop) a more effective system. Followers differ considerably in their focus of attention while at work, thereby affecting the effectiveness of the act of leadership. Focus of attention is an employee’s cognitive orientation while at work. It reflects what and how strongly an individual thinks about various objects, events, or phenomena while physically present at work. Focus of attention reflects an individual difference in that not all individuals have the same cognitive orientation while at work—some think a great deal about their job, their coworkers, their leader, or off-the-job factors, while others daydream. D.G. Gardner, R.B. Dunham, L.L. Cummings, & J.L. Pierce. 1989. Focus of attention at work: Construct definition and empirical validation. Journal of Occupational Psychology 62:61–77. An employee’s focus of attention has both “trait” and “state” qualities. For example, there is a significant amount of minute-by-minute variation in an employee’s focus of attention (the “state” component), and there is reasonable consistency in the categories of events that employees think about while they are at work (the “trait” component). Research suggests that the more followers focus on off-job (nonleader) factors, the less they will react to the leader’s behaviors. Thus, a strong focus on one’s life “away from work” (for example, time with family and friends) tends to neutralize the motivational, attitudinal, and/or behavioral effects associated with any particular leader behavior. It has also been observed, however, that a strong focus on the leader, either positive or negative, enhances the impact that the leader’s behaviors have on followers. D.G. Gardner, R.B. Dunham, L.L. Cummings, & J.L. Pierce. 1987. Focus of attention at work and leader-follower relationships. Journal of Occupational Behaviour 8:277–294. You Are Now the Leader Leading and managing are two very different things. Being a manager means something more than gaining authority or charge over former colleagues. With the title does come the power to affect company outcomes, but it also comes with something more: the power to shape the careers and personal growth of subordinates. According to Steve Keating, a senior manager at the Toro Company, it is important not to assume that being made a manager automatically makes you a leader. Rather, being a manager means having the opportunity to lead. Enterprises need managers to guide processes, but the employees—the people—need a leader. Keating believes that leaders need a mindset that emphasizes people, and the leader’s job is to help the people in the organization to be successful. According to Keating, “If you don’t care for people, you can’t lead them” (Hakim 2017 n.p.). For someone who has been promoted over his peers, ground rules are essential. \"Promotion doesn’t mean the end of friendship but it does change it,\" according to Keating. If a peer has been promoted, rather than grouse and give in to envy, it is important to step back and look at the new manager; take a hard look at why the peer was promoted and what skill or characteristic made you a less appealing fit for the position (Hakim 2017). Carol Walker, president of Prepared to Lead, a management consulting firm, advises new managers to develop a job philosophy. She urges new managers to develop a core philosophy that provides a guide to the day-to-day job of leading. She urges managers to build up the people they are leading and work as a \"servant leader.\" The manager’s perspective should be on employee growth and success. Leaders must bear in mind that employees don’t work for the manager; they work for the organization—and for themselves. Managers coordinate this relationship; they are not the center of it. Work should not be assigned haphazardly, but with the employee’s skills and growth in mind. “An employee who understands why she has been asked to do something is far more likely to assume true ownership for the assignment,\" Walker says (Yakowicz 2015 n.p.). A leader’s agenda should be on employee success, not personal glory. Employees are more receptive when they recognize that their leader is working not for their own success, but for the employee’s success. A survey from HighGround revealed one important item that most new managers and even many seasoned managers overlook: asking for feedback. Everyone has room for growth, even managers. Traditional management dictates a top-down style in which managers review subordinates. But many companies have found it beneficial to turn things around and ask employees, “How can I be a better manager?” Of course, this upward review only works if employees believe that their opinion will be heard. Managers need to carefully cultivate a rapport where employees don't fear reprisals for negative feedback. Listening to criticism from those you are leading builds trust and helps ensure that as a manager, you are providing the sort of leadership that employees need to be successful (Kauflin 2017). Showing respect and caring for employees by asking this simple question is inspiring —an important aspect of leadership itself. Whether asking for feedback or focusing on an employee’s fit with a particular job description, a leader helps guide employees through the day-to-day, builds a positive culture, and helps employees improve their skills. Sources Hakim, Amy C. 2017. “When a Manager Becomes a Leader.” Psychology Today. https://www.psychologytoday.com/blog/working-difficult-people/201706/when-manager-becomes-leader Yakowicz, Will. 2015. “How to Help a New Manager Become a Great Leader.” Inc. https://www.inc.com/will-yakowicz/how-new-managers-become-great-leaders.html Kauflin, Jeff. 2017. “Every Manager Can Become A Better Leader By Asking This One Question.” Forbes. https://www.forbes.com/sites/jeffkauflin/2017/04/21/every-manager-can-become-a-better-leader-by-asking-this-one-question/#3ca1eaff4ac1 Questions What do you think are the most important qualities in a leader? In a manager? Are your two lists mutually exclusive? Why? How do you think a leader can use feedback to model the growth process for employees? Identify and describe substitutes of leadership. What does the concept of “substitute for leadership” mean? Characteristics of followers, tasks, and organizations can substitute for or neutralize many leader behaviors. Leaders must remain aware of these factors, no matter which perspective on leadership they adopt. Such awareness allows managers to use substitutes for, and neutralizers of, leadership to their benefit, rather than be stymied by their presence.", "section": "Substitutes for and Neutralizers of Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Transformational, Visionary, and Charismatic Leadership What are the characteristics of transactional, transformational, and charismatic leadership? Many organizations struggling with the need to manage chaos, to undergo a culture change, to empower organizational members, and to restructure have looked for answers in “hiring the right leader.” Many have come to believe that the transformational, visionary, and charismatic leader represents the style of leadership needed to move organizations through chaos. The Transformational and Visionary Leader Leaders who subscribe to the notion that “if it ain’t broke, don’t fix it” are often described as transactional leaders. They are extremely task oriented and instrumental in their approach, frequently looking for incentives that will induce their followers into a desired course of action. G.A. Yukl. 1981. Leadership in organizations. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall. These reciprocal exchanges take place in the context of a mutually interdependent relationship between the leader and the follower, frequently resulting in interpersonal bonding. B. Kellerman. 1984. Leadership: Multidisciplinary perspectives. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall; F. L. Landy. 1985. Psychology of work behavior. Homewood, IL: Dorsey Press. The transactional leader moves a group toward task accomplishment by initiating structure and by offering an incentive in exchange for desired behaviors. The transformational leader , on the other hand, moves and changes (fixes) things “in a big way”! Unlike transactional leaders, they don’t cause change by offering inducements. Instead, they inspire others to action through their personal values, vision, passion, and belief in and commitment to the mission. J.M. Burns. 1978. Leadership. New York: Harper & Row; B. M. Bass. 1985. Leadership and performance beyond expectations. New York: Free Press. Through charisma (idealized influence), individualized consideration (a focus on the development of the follower), intellectual stimulation (questioning assumptions and challenging the status quo), and/or inspirational motivation (articulating an appealing vision), transformational leaders move others to follow. The transformational leader is also referred to as a visionary leader. Visionary leaders are those who influence others through an emotional and/or intellectual attraction to the leader’s dreams of what “can be.” Vision links a present and future state, energizes and generates commitment, provides meaning for action, and serves as a standard against which to assess performance. R.L. Daft. 2018. The Leadership Experience 7 th edition . Mason, OH: Cengage Learning. Evidence indicates that vision is positively related to follower attitudes and performance. J. R. Baum, E. A. Locke, & S. A. Kirkpatrick. 1998. A longitudinal study of the relation of vision and vision communication to venture growth in entrepreneurial firms. Journal of Applied Psychology 83:43–54; J.M. Howell & P.J. Frost. 1989. A laboratory study of charismatic leadership. Organizational Behavior and Human Decision Processes 43:243–269. As pointed out by Warren Bennis, a vision is effective only to the extent that the leader can communicate it in such a way that others come to internalize it as their own. Bennis, 1989. As people, transformational leaders are engaging. They are characterized by extroversion, agreeableness, and openness to experience. T. A. Judge & J.E. Bono. 2000. Five-factor model of personality and transformational leadership. Journal of Applied Psychology 85:751–765. They energize others. They increase followers’ awareness of the importance of the designated outcome. R. Pillai, C.A. Schriesheim, & E.S. Williams. 1999. Fairness perceptions and trust as mediators for transformational and transactional leadership: A two-sample study. Journal of Management 25:897–933. They motivate individuals to transcend their own self-interest for the benefit of the team and inspire organizational members to self-manage (become self-leaders). C.C. Manz & H.P. Sims, Jr. 1987. Leading workers to lead themselves: The external leadership of self-managed work teams. Administrative Science Quarterly 32:106–129. Transformational leaders move people to focus on higher-order needs (self-esteem and self-actualization). When organizations face a turbulent environment, intense competition, products that may die early, and the need to move fast, managers cannot rely solely on organizational structure to guide organizational activity. In these situations, transformational leadership can motivate followers to be fully engaged and inspired, to internalize the goals and values of the organization, and to move forward with dogged determination! Transformational leadership is positively related to follower satisfaction, performance, and acts of citizenship. These effects result from the fact that transformational leader behaviors elicit trust and perceptions of procedural justice, which in turn favorably impact follower satisfaction and performance. Pillai, Schriesheim, & Williams, 1999. As R. Pillai, C. Schriesheim, and E. Williams note, “when followers perceive that they can influence the outcomes of decisions that are important to them and that they are participants in an equitable relationship with their leader, their perceptions of procedural justice [and trust] are likely to be enhanced.” Ibid., 901. Trust and experiences of organizational justice promote leader effectiveness, follower satisfaction, motivation, performance, and citizenship behaviors. Charismatic Leadership Ronald Reagan, Jesse Jackson, and Queen Elizabeth I have something in common with Martin Luther King Jr., Indira Gandhi, and Winston Churchill. The effectiveness of these leaders originates in part in their charisma , a special magnetic charm and appeal that arouses loyalty and enthusiasm. Each exerted considerable personal influence to bring about major events. It is difficult to differentiate the charismatic and the transformational leader. True transformational leaders may achieve their results through the magnetism of their personality. In this case, the two types of leaders are essentially one and the same, yet it is important to note that not all transformational leaders have a personal “aura.” Sociologist Max Weber evidenced an interest in charismatic leadership in the 1920s, calling charismatic leaders people who possess legitimate power that arises from “exceptional sanctity, heroism, or exemplary character.” S.N. Eisenstadt. 1968. Max Weber: On charisma and institution building. Chicago: University of Chicago Press, 46. Charismatic leaders “single-handedly” effect changes even in very large organizations. Their personality is a powerful force, and the relationship that they forge with their followers is extremely strong. Travis Kalanick Travis Kalanick was a praised CEO of Uber who managed to increase the value of the company to over $60 billion. He was forced to resign after taking a leave of absence and having several key executives resign due to allegations of creating a hostile and unethical workplace. The charismatic leadership phenomenon involves a complex interplay between the attributes of the leader and followers’ needs, values, beliefs, and perceptions. J.A. Conger & R.N. Kanungo. 1987. Toward a behavioral theory of charismatic leadership in organizational settings. Academy of Management Review 12:637–647; Howell & Frost, 1989. At its extreme, leader-follower relationships are characterized by followers’ unquestioning acceptance; trust in the leader’s beliefs; affection; willing obedience to, emulation of, and identification with the leader; emotional involvement with his mission; and feelings of self-efficacy directed toward the leader’s mission. R.J. House & M.L. Baetz. 1979. Leadership: Some empirical generalizations and new research directions. Research in Organizational Behavior 1:341–423; Conger and Kanungo, 1987. This can work to better the welfare of individuals, such as when Lee Iacocca saved thousands of jobs through his dramatic turnaround of a failing corporate giant, the Chrysler Corporation. It also can be disastrous, as when David Koresh led dozens and dozens of men, women, and children to their fiery death in Waco, Texas. Individuals working for charismatic leaders often have higher task performance, greater task satisfaction, and lower levels of role conflict than those working for leaders with considerate or structuring behaviors. Howell & Frost, 1989. What are the characteristics of these people who can exert such a strong influence over their followers? Charismatic leaders have a strong need for power and the tendency to rely heavily on referent power as their primary power base. R. J. House. 1977. A 1976 theory of charismatic leadership. In J. G. Hunt & L. L. Larson (eds.). Leadership: The cutting edge. Carbondale, IL: Southern Illinois University Press. Charismatic leaders also are extremely self-confident and convinced of the rightness of their own beliefs and ideals. This self-confidence and strength of conviction make people trust the charismatic leader’s judgment, unconditionally following the leader’s mission and directives for action. A. R. Willner. 1984. The spellbinders: Charismatic political leadership. New Haven, CT: Yale University Press. The result is a strong bond between leader and followers, a bond built primarily around the leader’s personality. Although there have been many effective charismatic leaders, those who succeed the most have coupled their charismatic capabilities with behaviors consistent with the same leadership principles followed by other effective leaders. Those who do not add these other dimensions still attract followers but do not meet organizational goals as effectively as they could. They are (at least for a time) the pied pipers of the business world, with lots of followers but no constructive direction. Uber’s Need for an Ethical Leader Almost since its initial founding in 2009 as a luxury car service for the San Francisco area, controversy has followed Uber. Many complaints are against the tactics employed by the company’s founder and former CEO, Travis Kalanick, but the effects are found throughout the business and its operations. In 2009, UberBlack was a “black car” service, a high-end driving service that cost more than a taxi but less than hiring a private driver for the night. It wasn’t until 2012 that the company launched UberX, the taxi-esque service most people think of today when they say “Uber.” The UberX service contracted with private drivers who provided rides in their personal vehicles. A customer would use Uber's smartphone app to request the ride, and a private driver would show up. Originally launched in San Francisco, the service spread quickly, and by 2017, Uber was in 633 cities. The service was hailed by many as innovative and the free market's answer to high-priced and sometimes unreliable taxi services. But Uber has not been without its critics, both inside and outside of the company. In 2013, as the UberX service spread, some UberBlack drivers protested at the company’s headquarters complaining about poor company benefits and pay. They also claimed that competition from the newly launched UberX service was cutting into their sales and undermining job security. Kalanick rebuffed the protests, basically calling the complaints sour grapes: most of the protestors had been laid off earlier for poor service (Lawler 2013). Controversy also arose over the use of contract drivers rather than full-time employees. Contractors complained about a lack of benefits and low wages. Competitors, especially taxi services, complained that they were being unfairly undercut because Uber didn’t have to abide by the same screening process and costs that traditional yellow taxi companies did. Some municipalities agreed, arguing further than Uber’s lack of or insufficient screening of drivers put passengers at risk. Uber quickly generated a reputation as a bully and Kalanick as an unethical leader (Ann 2016). The company has been accused of covering up cases of sexual assault, and Kalanick himself has been quoted as calling the service “Boob-er,” a reference to using the service to pick up women (Ann 2016). Uber has been criticized for its recruiting practices; in particular, it has been accused of bribing drivers working for competitors to switch over and drive for Uber (Ann 2016).The company was also caught making false driver requests for competing companies and then canceling the order. The effect was to waste the other driver’s time and make it more difficult for customers to secure rides on the competing service (D’Orazio 2014). Susan J. Fowler, former site reliability engineer at Uber, went public with cases of outright sexual harassment within Uber (Fowler 2017). Former employees described Uber’s corporate culture as an \"a**hole culture\" and a “‘Hobbesian jungle’ where you can never get ahead unless someone else dies.” (Wong 2017) One employee described a leadership that encouraged a company practice of developing incomplete solutions for the purpose of beating the competitor to market. Fowler went so far as to compare the experience to Game of Thrones, and other former employees even consider \"making it\" at Uber a black mark on a resume (Wong 2017). In terms of social acrimony and PR disasters, arguably caused or even encouraged by leadership, Uber’s rise to notoriety has arguably been more bad than good. In June 2017, Kalanick made one too many headlines and agreed to step down as the company’s CEO. Sources Ann, Carrie. 2016. “Uber Is In Dire Need of Ethical Leadership.” Industry Leaders. https://www.industryleadersmagazine.com/uber-dire-need-ethical-leadership/ D’Orazio, Dante. 2014. “Uber employees spammed competing car service with fake orders.” The Verge. https://www.theverge.com/2014/1/24/5342582/uber-employees-spammed-competing-car-service-with-fake-orders Fowler, Susan J. 2017. “Reflecting on One Very, Very Strange Year at Uber.” https://www.susanjfowler.com/blog/2017/2/19/reflecting-on-one-very-strange-year-at-uber Lawler, Ryan. 2013. “See, Uber — This Is What Happens When You Cannibalize Yourself.” TechCruch.com. https://techcrunch.com/2013/03/15/see-uber-this-is-what-happens-when-you-cannibalize-yourself/ Wong, Julia. 2017. “Uber's 'hustle-oriented' culture becomes a black mark on employees' résumés” The Guardian. https://www.theguardian.com/technology/2017/mar/07/uber-work-culture-travis-kalanick-susan-fowler-controversy Questions In the summer of 2017, Transport of London (TfL) began proceedings to revoke Uber’s permit to operate in London. How do think Uber’s poor corporate reputation may have been a factor in TfL's thinking? What steps do you think Uber’s new CEO, Dara Khosrowshahi, needs to take to repair Uber’s reputation? Despite Uber’s apparent success in launching in multiple markets, it continues to post quarterly losses in the millions and shareholders effectively subsidize 59 percent of every ride (https://www.reuters.com/article/us-uber-profitability/true-price-of-an-uber-ride-in-question-as-investors-assess-firms-value-idUSKCN1B3103). How is this an outworking of Uber’s overall corporate culture? What are the defining characteristics of transformational and charismatic leaders? What are the characteristics of transactional, transformational, and charismatic leadership? In recent years, there has been a renewed interest in key leader traits and behaviors. As organizations face increasing amounts of chaos in their external environments, searches for “the right leader” who can bring about major organizational transformations has intensified. This search once again focuses our attention on a set of “key” motives, knowledge, skills, and personality attributes. Emerging from this search has been the identification of the charismatic and transformational leader. charisma A special personal magnetic charm or appeal that arouses loyalty and enthusiasm in a leader-follower relationship. charismatic leader A person who possesses legitimate power that arises from “exceptional sanctity, heroism, or exemplary character.” transformational leader A leader who moves and changes things “in a big way” by inspiring others to perform the extraordinary. visionary leader A leader who influences others through an emotional and/or intellectual attraction to the leader’s dreams of what “can be.”", "section": "Transformational, Visionary, and Charismatic Leadership", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Leadership Needs in the 21st Century How do different approaches and styles of leadership impact what is needed now? Frequent headlines in popular business magazines like Fortune and Business Week call our attention to a major movement going on in the world of business. Organizations are being reengineered and restructured, and network, virtual, and modular corporations are emerging. People talk about the transnational organization, the boundaryless company, the post-hierarchical organization. By the end of the decade, the organizations that we will be living in, working with, and competing against are likely to be vastly different from what we know today. The transition will not be easy; uncertainty tends to breed resistance. We are driven by linear and rational thinking, which leads us to believe that “we can get there from here” by making some incremental changes in who we are and what we are currently doing. Existing paradigms frame our perceptions and guide our thinking. Throwing away paradigms that have served us well in the past does not come easily. A look back tells most observers that the past decade has been characterized by rapid change, intense competition, an explosion of new technologies, chaos, turbulence, and high levels of uncertainty. A quick scan of today’s business landscape suggests that this trend is not going away anytime soon. According to Professor Jay A. Conger from Canada’s McGill University, “In times of great transition, leadership becomes critically important. Leaders, in essence, offer us a pathway of confidence and direction as we move through seeming chaos. The magnitude of today’s changes will demand not only more leadership, but newer forms of leadership.” Conger, 1993. According to Conger, two major forces are defining for us the genius of the next generation of leaders. The first force is the organization’s external environment. Global competitiveness is creating some unique leadership demands. The second force is the growing diversity in organizations’ internal environments. Diversity will significantly change the relationship between organizational members, work, and the organization in challenging, difficult, and also very positive ways. What will the leaders of tomorrow be like? Professor Conger suggests that the effective leaders of the 21st century will have to be many things. Ibid. They will have to be strategic opportunists; only organizational visionaries will find strategic opportunities before competitors. They will have to be globally aware ; with 80 percent of today’s organizations facing significant foreign competition, knowledge of foreign markets, global economics, and geopolitics is crucial. They will have to be capable of managing a highly decentralized organization ; movement toward the high-involvement organization will accelerate as the environmental demands for organizational speed, flexibility, learning, and leanness increase. They will have be sensitive to diversity ; during the first few years of the 21st century, fewer than 10 percent of those entering the workforce in North America will be White, Anglo-Saxon males, and the incoming women, minorities, and immigrants will bring with them a very different set of needs and concerns. They will have to be interpersonally competent ; a highly diverse workforce will necessitate a leader who is extremely aware of and sensitive to multicultural expectations and needs. They will have to be builders of an organizational community ; work and organizations will serve as a major source of need fulfillment, and in the process leaders will be called on to help build this community in such a way that organizational members develop a sense of ownership for the organization and its mission. Finally, it is important to note that leadership theory construction and empirical inquiry are an ongoing endeavor. While the study of traits, behavior, and contingency models of leadership provide us with a great deal of insight into leadership, the mosaic is far from complete. During the past 15 years, several new theories of leadership have emerged; among them are leader-member exchange theory, implicit leadership theory, neocharismatic theory, value-based theory of leadership, and visionary leadership, House & Aditya, 1997. each of which over time will add to our bank of knowledge about leaders and the leadership process. Leaders of the 21st-century organization have a monumental challenge awaiting them and a wealth of self-enriching and fulfilling opportunities. The challenge and rewards awaiting effective leaders are awesome! What is the role of leadership in the 21st century? How do different approaches and styles of leadership impact what is needed now? Leadership in the high-involvement organization differs dramatically from that in the traditional and control-oriented organization. Leaders external to the team have as one of their primary roles empowering group members and the teams themselves to self-lead and self-manage. Leaders internal to the team are peers; they work alongside and simultaneously facilitate planning, organizing, directing, controlling, and the execution of the team’s work. Although we know a great deal about the determinants of effective leadership, we have much to learn. Each theory presented in this chapter is put into practice by managers every day. None provides the complete answer to what makes leaders effective, but each has something important to offer. Finally, our understanding of leadership has many shortcomings and limitations. The existing literature is largely based on observations from a Western industrialized context. The extent to which our theories of leadership are bound by our culture, limiting generalization to other cultures, is largely unknown. Cross-cultural leadership research will no doubt intensify as the global economy becomes an ever more dominant force in the world. Chapter Review Questions Define leadership and distinguish between leadership and management. Discuss the processes associated with people coming to positions of leadership. Discuss the different forms of power available to leaders and the effects associated with each. It has been observed that effective leaders have the “right stuff.” What traits are commonly associated with leader emergence and effective leaders? Both the Ohio State University and University of Michigan leadership studies identified central leader behaviors. What are these behaviors, and how are they different from one another? Blake and Mouton’s work with the Leadership Grid® identified several leadership types. What are they, and how does this leadership model look from the perspective of situation theories of leadership? Identify and describe the three situational variables presented in Fiedler’s contingency theory of leadership. What are the four leadership behaviors in the path-goal theory of leadership? Discuss the differences between the internal and external leadership roles surrounding self-managed work teams. What are substitutes for leadership? What are neutralizers? Give an example of each. What are the distinguishing features of the transformational and the charismatic leader? Management Skills Application Exercises Identify a charismatic leader and a leader with little charisma. What are the traits and skills that allow them to succeed in their roles? How can you incorporate the traits that allow them to be successful in their roles into the skills you will need to have in a leadership position? You have just taken a leadership position where 40 percent of the workforce telecommutes. You want to encourage teamwork and want to ensure that telecommuting is not hurting teamwork. What is your plan to discover how things are working and how to communicate your desire to have effective teamwork? You are at a meeting, and during the meeting someone on the team addresses their manager and points out a crucial mistake that could doom the project. The person says that their manager should have caught it and because of that should resign. As a leader of the group, how would you deal with the subordinate, the manager, and communication with the entire team? Managerial Decision Exercises You are the newly appointed commissioner of a major sports league that is currently in a very public game three of a best-of-seven-game playoff. After an emotional opening ceremony that recognizes a tragic event in the community that is widely praised, you settle in to enjoy the game. Early in the game, a player on one team is seen celebrating a scoring play by acting out a racially insensitive behavior after the play. How would you act in a leadership position? Read the ESPN article [ http://www.espn.com/mlb/story/_/id/21199462/rob-manfred-leadership-was-tested-yuli-gurriel-racially-insensitive-behavior-passed ] and comment on how this commissioner acted in this instance. One of the challenges for a new manager in a leadership position is managing stress. Reflect on a time in your life where you have taken a leadership role in a summer job, as a member of a team, or in a study group for this or another course. Develop a stress management plan that includes how you can recognize stress, how you will notice the stress, how you will manage changes to address stress, and how you will seek outside counsel and help, including a mentor to help you manage stress. Few people would want to hire a skilled manager with no leadership skills, and you would not want to hire an inspirational leader who can't manage planning, delegating, or keeping things organized. Draw two \"T accounts\" with positive attributes on the left and negative attributes on the right for managerial skills and leadership skills that you would look for as a hiring manager for a crucial managerial and leadership position in your organization. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Critical Thinking Case The Leadership Challenge at United Anyone who has traveled even a little has at least one airline horror story: being stranded at an airport, obnoxious passengers, missed connections, flight delays, or just bad in-flight food. Even the most seasoned travelers would be hard-pressed to match Dr. David Dao’s experience of being forcibly removed, kicking and screaming, from a United Airlines flight. Most airline horror stories don’t end in a concussion, missing teeth, and a broken nose. United Airlines CEO Oscar Munoz’s strangely detached response only made things worse. The incident was caught on video, and that video went viral almost immediately. Munoz issued a response that mischaracterized what plainly happened in the video and termed the violent assault as a passenger \"re-accommodation\" (Taylor 2017). Social media erupted with condemnation, which was echoed by late-night monologues. United was left with a damaged reputation, and its management was left wondering why their processes failed, what to do to mitigate the damage, and how to both restore their reputation and ensure that company values are followed in the future. William Taylor (2017), in a commentary in Fortune , attributes United’s “re-accommodation” disaster as the product of company policy, airport security procedures, pilot protocols, and the “wisdom of crowds.” At each step, the gate agent, pilot, airport security, and the passengers themselves could have intervened but didn’t. Brian Fielkow, business leader, author, and keynote speaker, writing at Entrepreneur.com, outlined some points that apply to Munoz’s response and the first reactions by United. Citing United’s core values, Fielkow points to Munoz’s failure to address the incident in light of the company’s values, take the blame, or even accurately describe what happened on the plane. Any one of these lapses in leadership would have caused confusion or stymied the recovery process. As a leader, Munoz was setting the tone for thousands of people. Seemingly abandoning United’s core values likely caused a rift in trust or just simple confusion company-wide. Miscasting the situation in a world of smartphones and social media reach only multiplied the effect. As a leader, Munoz was duty-bound to take responsibility for what literally the entire world saw—a breach of social ethics, let alone United’s core values. Failing to do this immediately created a problem larger than poorly planned company policy or just a perfect storm of contributing outside factors. Fielkow is keen to point out another crucial part of a company response— “You can’t walk it back” (2017 n.p.). Before responding, leadership should take time to gather the facts and thoroughly consider the possibilities of how the message will be received. Again, Munoz’s response failed at several key points, leading to the perception that Munoz’s second statement was “an attempt at damage control” (Fielkow 2017 n.p.). Al Bolea, a leadership trainer, also attributes the incident to leadership failure. In a piece written for Applied Leadership , Bolea writes, “It’s about front line employees getting the wrong messages from the most senior levels of the company.” He contends that the mindset within United put procedures above context in the minds of the employees. What the gate agents should have considered was the company’s reputation, which should have prevented them from doing something most airline customers see as “profoundly immoral” (Bolea 2017 n.p.) William C. Taylor, cofounder of Fast Company, also criticized the lack of leadership across United. As the presumptive leader of the flight, shouldn’t the pilot have done something? Why didn’t the gate agent think outside the box to solve the problem of getting the crew members from Chicago to Louisville, Kentucky? Why didn’t—or couldn’t—the gate agent use what Taylor refers to as a “common sense and a little bit of creativity” and prevent a highly embarrassing (and ultimately expensive) fiasco? Taylor muses that he would like to think he would have done more than shoot video, but the passengers on the flight remained quiet and submissive, expressing no group outrage. Finally, Taylor questions the weak initial response from United’s CEO, Oscar Munoz, writing, “If CEO Oscar Munoz’s goal was to make a disastrous situation even worse, well, he gets credit as a leader for succeeding at that” (2017 n.p.). And of the board, he questions their response, and says that response will be a “make or break test” of the company’s character (Taylor 2017). So what will it take to lead United out of such a public mistake? According to Brian Fielkow, the incident flew in the face of United’s core values, values which should never be sacrificed. United should have acknowledged this and addressed that failure. United should have held itself accountable for the incident rather than try to deflect blame. Fielkow contends that Munoz’s first response was to blame the passenger when Munoz should have accepted responsibility instead. Further, Fielkow writes that companies should anticipate what “can” go wrong, something the gate agents at United failed to do. Increasing passenger compensation to even three times the normal ticket price would have been cheaper than the PR nightmare (and stock price drop) that followed. After Munoz’s tepid response failed to quell general complaints about United’s handling of the passenger, he tried to issue a second “more appropriate” statement, but by then the damage had been done. Fielkow recommends waiting before issuing a response if need be. It’s better to prepared and issue a suitable response than to try to walk back a bad response. Above all, Fielkow recommends leaders “be human.” The first response Munoz gave had little empathy and made him, and United, appear insensitive and callous. A company’s first response should be to empathize with the customer, even if the customer is wrong. He writes, “When triaging a difficult problem, above all recognize the human factor” (Fielkow 2017 n.p.). Writing in Forbes , Glenn Llopis emphasizes that how managers react to failure shapes their futures as leaders. Not only how leaders respond, but what is learned from a failure, will affect how future decisions are approached. Remember, you have to be doing something to fail, and if you never fail, then you aren’t stretching yourself. Venturing into the unknown and unfamiliar always risks failure (Llopis 2012). Critical Thinking Questions How have other airlines handled similar situations? How much was in United Airlines’s control, and how much was actually outside their control? What social or company factors caused a seemingly common practice to escalate to this level? How did the other airlines or the industry respond to the United Airlines incident? Sources: Fielkow, Brian. 2017. “5 Leadership Failures that Contributed to the United Fiasco.” Entrepreneur. https://www.entrepreneur.com/article/292820 Bolea, Al. 2017. “United Airlines: A System Failure?” Applied Leadership. http://appliedleadership.co/leadership/united-airlines-system-failure/ Taylor, William C. 2017. “Where was the Pilot on That United Airlines Flight?” Fortune. http://fortune.com/2017/04/11/united-airlines-video/ Llopis, Glenn. 2012. “5 Things Failure Teaches You About Leadership.” Forbes. https://www.forbes.com/sites/glennllopis/2012/08/20/5-things-failure-teaches-you-about-leadership/2/#2f44c3873e70", "section": "Leadership Needs in the 21st Century", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Meeting (Credit: United States Mission Geneva/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do power bases work in organizational life? How do you recognize and account for the exercise of counterpower and make appropriate use of strategic contingencies in interunit or interorganizational relations? How do managers cope effectively with organizational politics? How do you recognize and limit inappropriate or unethical political behavior where it occurs? Power Play at General Electric For years, General Electric has been the pillar of manufacturing standards and stood as an icon for the American economy. Despite its strong history, CEO woes and a power struggle from within during the past few years have started to unravel the company’s control. Jeff Immelt, long-time CEO, was respected and revered for his discipline. However, this mentality took its toll and led to declines and complacency. The struggling company wanted change and desperately needed growth; it appointed John Flannery. Shortly after the appointment of Flannery, the new CEO pulled a change of his own as well—firing half of the company’s board. This type of move was almost unheard of, and the purge as presented was planning to cut dividends and slash less profitable business lines. The pressure from investors was felt immediately by Flannery, and this move was a desperate attempt to regain some footing and remain atop the industry standard. Fast forward to 2018: after only one year on the job, the board decided it was done waiting for the turnaround and took drastic action, ousting Flannery and absorbing $23 billion in loss from the process. The tumultuous and fast-paced changing tech-dominated economy of the 21st century showcases the harsh realities in this GE change of power. “The market didn’t even give the company the benefit of the doubt that things would work,” said Ivan Feinseth, chief investment officer at Tigress Financial Partners. “Flannery’s plan hasn’t worked.” The market favors tech companies such as Google and Amazon rather than traditional manufacturers. And the new CEO, Lawrence Culp, will have an uphill battle to take over all of the woes of GE. As the first outsider to take over leadership, he has a lot to prove as well. His successes at Danaher preceded him and the company’s stock has soared since the change occurred, already showing a positive impact. Sources: O. Staley, “ GE is firing half its board as a new CEO cleans house,” Quartz at Work , November 20, 2017, https://qz.com/work/1133787/ge-is-firing-half-its-board-as-new-ceo-john-flannery-cleans-house/; T. Heath and J. McGregor, “General Electric, fallen icon of corporate stability, names first outsider as CEO,” Washington Post , October 2, 2018, https://www.washingtonpost.com/business/2018/10/01/general-electric-replaces-new-chief-executive-announces-massive-billion-charge-amid-struggles/?utm_term=.0111eb2c36ea; M. Sheetz, “GE shares soar after company suddenly dumps John Flannery as CEO,” CNBC , October 1, 2018, https://www.cnbc.com/2018/10/01/ge-removes-flannery-as-ceo-takes-23-billion-non-cash-charge-for-power-business-problems-and-withdraws-guidance.html; T. Rivas, “GE’s New CEO Inherits a Troubled Kingdom. Here’s What He Has to Do Now,” Barons , October 2, 2018, https://www.barrons.com/articles/ges-new-ceo-inherits-a-troubled-kingdom-heres-what-he-has-to-do-now-1538495223. Although the circumstances of the changes in leadership at GE may be unique, the exercise of power and political behavior in organizations is certainly not. Power and politics are the lifeblood of most organizations, and, as a result, informed managers need to understand power dynamics. In fact, organizations are composed of coalitions and alliances of different parties that continually compete for available resources. As such, a major influence on how decisions are made is the distribution of power among the decision makers. Unequal distribution of power in organizations can have a critical impact on many aspects of work life, including employee motivation, job satisfaction, absenteeism and turnover, and stress. Hence, an awareness of the nature and pervasiveness of power and politics is essential for a better understanding of these other behavioral processes. The concept of power is closely related to the concepts of authority and leadership. It is important to understand when one method of influence ceases and another begins. For example, when does a manager stop using legitimate authority in a work situation and start using unauthorized power? Finally, on an individual level, many people attempt to exercise influence in organizations by using power tactics. An awareness of such tactics helps managers to recognize them and to take appropriate actions. Keep in mind that attempts by others to exercise power do not have to be successful. A number of mechanisms are available to countermand or neutralize influence attempts. Knowledge of these strategies gives a manager greater latitude in his response to power plays by others. In short, power and political processes in organizations represent a topic of central importance to students of organizational behavior. Along with other group processes, such as communication and decision-making, power and politics can considerably influence both the behavior and the attitudes of employees at various levels of the organization. In addition, they can further influence the extent to which various units within the organization secure the necessary resources for task accomplishment and ultimate organizational success. In short, General Electric is not alone.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Power in Interpersonal Relations How do power bases work in organizational life? In this chapter, we will examine various aspects of power and politics in organizations, beginning with the topic of power in interpersonal relations. Here, power is defined and distinguished from the related concepts of authority and leadership, and several bases of power and aspects of power dependency are discussed. Although these aspects of power also relate to group situations, they are more germane to interpersonal relations. What Is Power? Numerous definitions of power abound in the literature on organizations. One of the earliest was suggested by Max Weber, the noted German sociologist, who defined power as “the probability that one actor within a social relationship will be in a position to carry out his own will despite resistance.” Cited in A. Henderson and T. Parsons, Max Weber: The Theory of Social and Economic Organization. (New York: The Free Press, 1947), p. 152. Similarly, Emerson wrote, “The power of actor A over actor B is the amount of resistance on the part of B which can be potentially overcome by A.” R. Emerson, “Power Dependence Relations,” American Sociological Review, 1962, 27 , p. 32. Following these and other definitions, we will define power for our purposes as an interpersonal relationship in which one individual (or group) has the ability to cause another individual (or group) to take an action that would not be taken otherwise. In other words, power involves one person changing the behavior of another. It is important to note that in most organizational situations, we are talking about implied force to comply, not necessarily actual force. That is, person A has power over person B if person B believes that person A can, in fact, force person B to comply. Power, Authority, and Leadership Clearly, the concept of power is closely related to the concepts of authority and leadership (see ). In fact, power has been referred to by some as “informal authority,” whereas authority has been called “legitimate power.” However, these three concepts are not the same, and important differences among the three should be noted. H. Mintzberg, Power in and Around Organizations (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice Hall, 1983); R. J. House, “Power and Personality in Complex Organizations,” in B. M. Staw and L. L. Cummings, eds., Research in Organizational Behavior (Greenwich, Conn.: JAI Press, 1988), pp. 307–357. Three Major Types of Influence (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) As stated previously, power represents the capacity of one person or group to secure compliance from another person or group. Nothing is said here about the right to secure compliance—only the ability. In contrast, authority represents the right to seek compliance by others; the exercise of authority is backed by legitimacy. If a manager instructs a secretary to type certain letters, they presumably have the authority to make such a request. However, if the same manager asked the secretary to run personal errands, this would be outside the bounds of the legitimate exercise of authority. Although the secretary may still act on this request, the secretary’s compliance would be based on power or influence considerations, not authority. Hence, the exercise of authority is based on group acceptance of someone’s right to exercise legitimate control. As Grimes notes, “What legitimates authority is the promotion or pursuit of collective goals that are associated with group consensus. The polar opposite, power, is the pursuit of individual or particularistic goals associated with group compliance.” A. Grimes, “Authority, Power, Influence, and Social Control: A Theoretical Synthesis,” Academy of Management Review, October 1978, p. 726. Finally, leadership is the ability of one individual to elicit responses from another person that go beyond required or mechanical compliance. It is this voluntary aspect of leadership that sets it apart from power and authority. Hence, we often differentiate between headship and leadership. A department head may have the right to require certain actions, whereas a leader has the ability to inspire certain actions. Although both functions may be served by the same individual, such is clearly not always the case. Types of Power If power is the ability to secure compliance by others, how is such power exercised? On what is it based? At least two efforts have been made to identify the bases of power. One model has been proposed by Etzioni, identifying three types of power. A. Etzioni, Modern Organizations (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1964). In fact, it is argued that organizations can be classified according to which of the three types of power is most prevalent. Coercive power involves forcing someone to comply with one’s wishes. A prison organization is an example of a coercive organization. Utilitarian power is power based on performance-reward contingencies; for example, a person will comply with a supervisor in order to receive a pay raise or promotion. Business organizations are thought to be essentially utilitarian organizations. Finally, normative power rests on the beliefs of the members in the right of the organization to govern their behavior. An example here would be a religious organization. Bases of Power Although useful for comparative analysis of divergent organizations, this model may have limited applicability, because most business and public organizations rest largely on utilitarian power. Instead, a second model, developed by French and Raven, of the bases of power may be more helpful. J. French and B. Raven, “The Bases of Social Power,” in D. Cartwright and A. Zander, eds., Group Dynamics (New York: Harper & Row, 1968); P. Podsakoff and C. Schriesheim, “Field Studies of French and Raven’s Bases of Power: Critique, Reanalysis, and Suggestions for Future Research,” Psychological Bulletin, May 1985, pp. 376–398. French and Raven identified five primary ways in which power can be exerted in social situations. Referent Power. In some cases, person B looks up to or admires person A, and, as a result, B follows A largely because of A ’s personal qualities, characteristics, or reputation. In this case, A can use referent power to influence B . Referent power has also been called charismatic power, because allegiance is based on interpersonal attraction of one individual for another. Examples of referent power can be seen in advertising, where companies use celebrities to recommend their products; it is hoped that the star appeal of the person will rub off on the products. In work environments, junior managers often emulate senior managers and assume unnecessarily subservient roles more because of personal admiration than because of respect for authority. Expert Power. Expert power is demonstrated when person A gains power because A has knowledge or expertise relevant to B . For instance, professors presumably have power in the classroom because of their mastery of a particular subject matter. Other examples of expert power can be seen in staff specialists in organizations (e.g., accountants, labor relations managers, management consultants, and corporate attorneys). In each case, the individual has credibility in a particular—and narrow—area as a result of experience and expertise, and this gives the individual power in that domain. Legitimate Power. Legitimate power exists when person B submits to person A because B feels that A has a right to exert power in a certain domain. D. Tjosvold, “Power and Social Context in the Superior-Subordinate Interaction,” Organizational Behavior and Human Decision Processes, June 1985, pp. 281–293. Legitimate power is really another name for authority, as explained earlier. A supervisor has a right, for instance, to assign work. Legitimate power differs from reward and coercive power in that it depends on the official position a person holds, and not on his or her relationship with others. Legitimate power derives from three sources. First, prevailing cultural values can assign power to some group. In Japan and Korea, for instance, older employees derive power simply because of their age. Second, legitimate power can be attained as a result of the accepted social structure. For example, many Western European countries, as well as Japan, have royal families that serve as a cornerstone to their societies. Third, legitimate power may be designated, as in the case of a board of directors choosing a new company president or a person being promoted into a managerial position. Whatever the reason, people exercise legitimate power because subordinates assume they have a right to exercise it. A principal reason given for the downfall of the shah of Iran is that the people came to first question and then denounce his right to legitimate power. Reward Power. Reward power exists when person A has power over person B because A controls rewards that B wants. These rewards can cover a wide array of possibilities, including pay raises, promotions, desirable job assignments, more responsibility, new equipment, and so forth. Research has indicated that reward power often leads to increased job performance as employees see a strong performance-reward contingency. Y. Shetty, “Managerial Power and Organizational Effectiveness: A Contingency Analysis,” Journal of Management Studies, 1978, 15 , pp. 178–181. However, in many organizations, supervisors and managers really do not control very many rewards. For example, salary and promotion among most blue-collar workers is based on a labor contract, not a performance appraisal. Coercive Power. Coercive power is based primarily on fear. Here, person A has power over person B because A can administer some form of punishment to B . Thus, this kind of power is also referred to as punishment power. As Kipnis points out, coercive power does not have to rest on the threat of violence. “Individuals exercise coercive power through a reliance upon physical strength, verbal facility, or the ability to grant or withhold emotional support from others. These bases provide the individual with the means to physically harm, bully, humiliate, or deny love to others.” D. Kipnis, The Powerholders (Chicago: University of Chicago Press, 1976), p. 77. Examples of coercive power in organizations include the ability (actual or implied) to fire or demote people, transfer them to undesirable jobs or locations, or strip them of valued perquisites. Indeed, it has been suggested that a good deal of organizational behavior (such as prompt attendance, looking busy, avoiding whistle-blowing) can be attributed to coercive, not reward, power. As Kipnis explains, “Of all the bases of power available to man, the power to hurt others is possibly the most often used, most often condemned and most difficult to control.” Ibid. Behavioral Consequences of Power We have seen, then, that at least five bases of power can be identified. In each case, the power of the individual rests on a particular attribute of the power holder, the follower, or their relationship. In some cases (e.g., reward power), power rests in the superior; in others (e.g., referent power), power is given to the superior by the subordinate. In all cases, the exercise of power involves subtle and sometimes threatening interpersonal consequences for the parties involved. In fact, when power is exercised, employees have several ways in which to respond. These are shown in . Employee Reactions to Bases of Power (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) If the subordinate accepts and identifies with the leader, his behavioral response will probably be one of commitment. That is, the subordinate will be motivated to follow the wishes of the leader. This is most likely to happen when the person in charge uses referent or expert power. Under these circumstances, the follower believes in the leader’s cause and will exert considerable energies to help the leader succeed. A second possible response is compliance. This occurs most frequently when the subordinate feels the leader has either legitimate power or reward power. Under such circumstances, the follower will comply, either because it is perceived as a duty or because a reward is expected; but commitment or enthusiasm for the project is lacking. Finally, under conditions of coercive power, subordinates will more than likely use resistance . Here, the subordinate sees little reason—either altruistic or material—for cooperating and will often engage in a series of tactics to defeat the leader’s efforts. Power Dependencies In any situation involving power, at least two persons (or groups) can be identified: the person attempting to influence others and the target or targets of that influence. Until recently, attention focused almost exclusively on how people tried to influence others. Only recently has attention been given to how people try to nullify or moderate such influence attempts. In particular, we now recognize that the extent to which influence attempts are successful is determined in large part by the power dependencies of those on the receiving end of the influence attempts. In other words, all people are not subject to (or dependent upon) the same bases of power. What causes some people to be more submissive or vulnerable to power attempts? At least three factors have been identified. T. R. Mitchell and J. Larson, People in Organizations (New York: McGraw-Hill, 1988). Subordinate’s Values. To begin, person B ’s values can influence his susceptibility to influence. For example, if the outcomes that A can influence are important to B , then B is more likely to be open to influence than if the outcomes were unimportant. Hence, if an employee places a high value on money and believes the supervisor actually controls pay raises, we would expect the employee to be highly susceptible to the supervisor’s influence. We hear comments about how young people don’t really want to work hard anymore. Perhaps a reason for this phenomenon is that some young people don’t place a high value on those things (for example, money) that traditionally have been used to influence behavior. In other words, such complaints may really be saying that young people are more difficult to influence than they used to be. Nature of Relationship Between A and B. In addition, the nature of the relationship between A and B can be a factor in power dependence. Are A and B peers or superior and subordinate? Is the job permanent or temporary? A person on a temporary job, for example, may feel less need to acquiesce, because they won’t be holding the position for long. Moreover, if A and B are peers or good friends, the influence process is likely to be more delicate than if they are superior and subordinate. Counterpower. Finally, a third factor to consider in power dependences is counterpower . The concept of counterpower focuses on the extent to which B has other sources of power to buffer the effects of A ’s power. For example, if B is unionized, the union’s power may serve to negate A ’s influence attempts. The use of counterpower can be clearly seen in a variety of situations where various coalitions attempt to bargain with one another and check the power of their opponents. presents a rudimentary model that combines the concepts of bases of power with the notion of power dependencies. As can be seen, A ’s bases of power interact with B ’s extent of power dependency to determine B ’s response to A ’s influence attempt. If A has significant power and B is highly dependent, we would expect B to comply with A ’s wishes. Typical Response Patterns in Dyadic Power Relationships (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) If A has more modest power over B, but B is still largely power dependent, B may try to bargain with A . Despite the fact that B would be bargaining from a point of weakness, this strategy may serve to protect B ’s interests better than outright compliance. For instance, if your boss asked you to work overtime, you might attempt to strike a deal whereby you would get compensatory time off at a later date. If successful, although you would not have decreased your working hours, at least you would not have increased them. Where power distribution is more evenly divided, B may attempt to develop a cooperative working relationship with A in which both parties gain from the exchange. An example of this position is a labor contract negotiation where labor-management relations are characterized by a balance of power and a good working relationship. If B has more power than A, B will more than likely reject A ’s influence attempt. B may even become the aggressor and attempt to influence A . Finally, when B is not certain of the power relationships, he may simply try to ignore A ’s efforts. In doing so, B will discover either that A does indeed have more power or that A cannot muster the power to be successful. A good illustration of this last strategy can be seen in some companies’ responses to early governmental efforts to secure equal opportunities for minorities and women. These companies simply ignored governmental efforts until new regulations forced compliance. Administrative Assistants: The Power Behind the Throne It is relatively easy to see the power of managers. They often have the ability to hire and fire, make important decisions, sign contracts, spend money, and so forth. They are, in fact, powerful entities within a corporation. What may be less apparent, however, is the power that managers’ executive or administrative assistants (EA) often have. In fact, if you want to discover just how powerful secretaries are, think of what would happen if they were not there. Most paperwork would not get done, many important decisions would not be made, and the organization would eventually grind to a halt. The EA is intertwined with a very important piece of privileged information and requires the person to be highly detail oriented and have incredible soft skills and to be more than just technologically savvy. Many tech companies are paying top dollar to procure the right person for the job. Base salaries for executive assistants in the Bay area have been reportedly starting at $80–100K base. Highly skilled EAs have become increasingly hard to recruit and retain, causing their power to increase. Despite the salary, there is often a negative connotation with the role of “assistant.” “There's definitely a stigma” about the title, says 32-year-old Shana Larson, one of four EAs at Pinterest, the San Francisco visual discovery company. But for Shana, who holds a master’s degree from the University of Southern California, after the initial transition period, she felt that it was the best career decision to make—a long-term career with growth opportunities. EAs represent a true example of counterpower within the organization. Yes, their bosses have power over them; but at the same time, they have considerable power over their bosses. Secretaries—the word is derived from the Latin word meaning “keeper of secrets”—are often privy to considerable confidential information. They routinely handle private calls, correspondence, and reports. They often serve as the manager’s sounding board for new ideas, and they more than likely know how the boss feels about coworkers and superiors. This knowledge, along with stereotypes, stigmas, and increased scarcity, gives high-quality EAs considerable leverage in dealing with their bosses and their organizations. Questions: As a new manager who receives an assistant, what are important considerations to consider when starting in the role? What other stigmas or stereotypes can occur with support roles in the workplace? How does this affect your personal feelings about taking a support role for a company in the future? Why is it important for CEOs and other organizational powers to understand the innate power of an administrative assistant as part of the holistic picture to understand the company environment as a whole? Sources: Linkedin website accessed November 12, 2018, https://www.linkedin.com/salary/senior-executive-assistant-salaries-in-san-francisco-bay-area-at-hitachi-data-systems; S. Sathian, “Executive assistant is the new power job,” USA Today , October 14, 2014, https://www.usatoday.com/story/money/business/2014/10/14/ozy-executive-assistant-power-job/17244533/; M. Lawn, “The Real Power of the Executive Assistant,” Executive Secretary Magazine , July 27, 2013, http://executivesecretary.com/the-real-power-of-the-executive-assistant/; N. Price, “The Evolving Role of the Company Secretary in Today’s Corporate World,” Board Effect Blog , June 12, 2017, https://www.boardeffect.com/blog/evolving-role-company-secretary-todays-corporate-world/. Define what Power is. What are the components that constitute power in organizations? How do power bases work in organizational life? We might think of power like a car battery and influence as the current that actually gets the starter motor to turn over. There are many potential sources of power such as knowledge, information, and money. But just as the car battery unconnected cannot start an engine, these sources of power do not by themselves cause others to do anything. Actually, influencing others is achieved by possessing, or having others believe you possess, resources that they desire and depend upon and for which substitutes are not easily obtained and then establishing behavioral contingencies in the direction of the behaviors you desire to evoke. Power is an interpersonal relationship in which one person or group has the ability to cause another person or group to take an action that it would not have taken otherwise. There are five basic kinds of power: (1) referent, (2) expert, (3) legitimate, (4) reward, and (5) coercive. Depending upon which kind of power is employed, the recipient of a power effort can respond with commitment, compliance, or resistance. Authority Represents the right to seek compliance by others. Bases of power The five bases of power are referent, expert, legitimate, reward, and coercive power. Coercive power Involves forcing someone to comply with one’s wishes. Counterpower Focuses on the extent to which person B has other sources of power to buffer the effects of person A ’s power. Expert power Occurs when person A gains power because A has knowledge or expertise relevant to person B . Leadership The ability of one individual to elicit responses from another person that go beyond required or mechanical compliance. Legitimate power Exists when person B submits to person A because B feels that A has a right to exert power in a certain domain. Normative power Rests on the beliefs of the members in the right of the organization to govern their behavior. Power The probability that one actor within a social relationship will be in a position to carry out his own will despite resistance. Power dependencies A state where all people are not subject to (or dependent upon) the same bases of power. Referent power A state where allegiance is based on interpersonal attraction of one individual for another. Reward power Exists when person A has power over person B because A controls rewards that B wants. These rewards can cover a wide array of possibilities, including pay raises, promotions, desirable job assignments, more responsibility, new equipment, and so forth. Utilitarian power Power based on performance-reward contingencies; for example, a person will comply with a supervisor in order to receive a pay raise or promotion.", "section": "Power in Interpersonal Relations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Uses of Power How do you recognize and account for the exercise of counterpower and make appropriate use of strategic contingencies in interunit or interorganizational relations? As we look around organizations, it is easy to see the manifestations of power almost anywhere. In fact, there are a wide variety of power-based methods used to influence others. Here, we will examine three aspects of the use of power: commonly used power tactics in organizations, symbols of managerial power, and the ethical use of power. Common Power Tactics in Organizations As noted above, many power tactics are available for use by managers. However, as we will see, some are more ethical than others. Here, we look at some of the more commonly used power tactics found in both business and public organizations. J. Pfeffer, Power: Why Some People Have it and Others Don’t (New York: Harper Business, 2011). Controlling Access to Information. Most decisions rest on the availability of relevant information, so persons controlling access to information play a major role in decisions made. A good example of this is the common corporate practice of pay secrecy. Only the personnel department and senior managers typically have salary information—and power—for personnel decisions. Controlling Access to Persons. Another related power tactic is the practice of controlling access to persons. A well-known factor contributing to President Nixon’s downfall was his isolation from others. His two senior advisers had complete control over who saw the president. Similar criticisms were leveled against President Reagan. Selective Use of Objective Criteria. Very few organizational questions have one correct answer; instead, decisions must be made concerning the most appropriate criteria for evaluating results. As such, significant power can be exercised by those who can practice selective use of objective criteria that will lead to a decision favorable to themselves. According to Herbert Simon, if an individual is permitted to select decision criteria, they needn’t care who actually makes the decision. Attempts to control objective decision criteria can be seen in faculty debates in a university or college over who gets hired or promoted. One group tends to emphasize teaching and will attempt to set criteria for employment dealing with teacher competence, subject area, interpersonal relations, and so on. Another group may emphasize research and will try to set criteria related to number of publications, reputation in the field, and so on. Controlling the Agenda. One of the simplest ways to influence a decision is to ensure that it never comes up for consideration in the first place. There are a variety of strategies used for controlling the agenda. Efforts may be made to order the topics at a meeting in such a way that the undesired topic is last on the list. Failing this, opponents may raise a number of objections or points of information concerning the topic that cannot be easily answered, thereby tabling the topic until another day. Using Outside Experts. Still another means to gain an advantage is using outside experts. The unit wishing to exercise power may take the initiative and bring in experts from the field or experts known to be in sympathy with their cause. Hence, when a dispute arises over spending more money on research versus actual production, we would expect differing answers from outside research consultants and outside production consultants. Most consultants have experienced situations in which their clients fed them information and biases they hoped the consultant would repeat in a meeting. Bureaucratic Gamesmanship. In some situations, the organizations own policies and procedures provide ammunition for power plays, or bureaucratic gamesmanship . For instance, a group may drag its feet on making changes in the workplace by creating red tape, work slowdowns, or “ work to rule .” (Working to rule occurs when employees diligently follow every work rule and policy statement to the letter; this typically results in the organization’s grinding to a halt as a result of the many and often conflicting rules and policy statements.) In this way, the group lets it be known that the workflow will continue to slow down until they get their way. Coalitions and Alliances. The final power tactic to be discussed here is that of coalitions and alliances. One unit can effectively increase its power by forming an alliance with other groups that share similar interests. This technique is often used when multiple labor unions in the same corporation join forces to gain contract concessions for their workers. It can also be seen in the tendency of corporations within one industry to form trade associations to lobby for their position. Although the various members of a coalition need not agree on everything—indeed, they may be competitors—sufficient agreement on the problem under consideration is necessary as a basis for action. Although other power tactics could be discussed, these examples serve to illustrate the diversity of techniques available to those interested in acquiring and exercising power in organizational situations. In reviewing the major research carried out on the topic of power, Pfeffer states: If there is one concluding message, it is that it is probably effective, and it is certainly normal that these managers do behave as politicians. It is even better that some of them are quite effective at it. In situations in which technologies are uncertain, preferences are conflicting, perceptions are selective and biased, and information processing capacities are constrained, the model of an effective politician may be an appropriate one for both the individual and for the organization in the long run. Ibid., p. 370. Symbols of Managerial Power How do we know when a manager has power in an organizational setting? Harvard professor Rosabeth Moss Kanter has identified several of the more common symbols of managerial power. R. Kanter, On the Frontiers of Management, (Boston: Harvard Business Review Books) 2004. For example, managers have power to the extent that they can intercede favorably on behalf of someone in trouble with the organization. Have you ever noticed that when several people commit the same mistake, some don’t get punished? Perhaps someone is watching over them. Moreover, managers have power when they can get a desirable placement for a talented subordinate or get approval for expenditures beyond their budget. Other manifestations of power include the ability to secure above-average salary increases for subordinates and the ability to get items on the agenda at policy meetings. And we can see the extent of managerial power when someone can gain quick access to top decision makers or can get early information about decisions and policy shifts. In other words, who can get through to the boss, and who cannot? Who is “connected,” and who is not? Finally, power is evident when top decision makers seek out the opinions of a particular manager on important questions. Who gets invited to important meetings, and who does not? Who does the boss say “hello” to when they enter the room? Through such actions, the organization sends clear signals concerning who has power and who does not. In this way, the organization reinforces or at least condones the power structure in existence. The Ethical Use of Power People are often uncomfortable discussing the topic of power, which implies that somehow they see the exercise of power as unseemly. On the contrary, the question is not whether power tactics are or are not ethical; rather, the question is which tactics are appropriate and which are not. The use of power in groups and companies is a fact of organizational life that all employees must accept. In doing so, however, all employees have a right to know that the exercise of power within the organization will be governed by ethical standards that prevent abuse or exploitation. Several guidelines for the ethical use of power can be identified. These can be arranged according to our previous discussion of the five bases of power, as shown in . As will be noted, several techniques are available that accomplish their aims without compromising ethical standards. For example, a manager using reward power can verify subordinate compliance with work directives, ensure that all requests are both feasible and reasonable, make only ethical or proper requests, offer rewards that are valued by employees, and ensure that all rewards for good performance are credible and reasonably attainable. The Ethical Use of Power Basis of Power Guidelines for Use Source: Adapted from Gary A. Yukl, Leadership in Organizations, 8 th edition 2013 (Englewood Cliffs, N.J.; Pearson), pp. 44–58. Referent power Treat subordinates fairly Defend subordinates’ interests Be sensitive to subordinates’ needs, feelings Select subordinates similar to oneself Engage in role modeling Expert power Promote image of expertise Maintain credibility Act confident and decisive Keep informed Recognize employee concerns Avoid threatening subordinates’ self-esteem Legitimate power Be cordial and polite Be confident Be clear and follow up to verify understanding Make sure request is appropriate Explain reasons for request Follow proper channels Exercise power regularly Enforce compliance Be sensitive to subordinates’ concerns Reward power Verify compliance Make feasible, reasonable requests Make only ethical, proper requests Offer rewards desired by subordinates Offer only credible rewards Coercive power Inform subordinates of rules and penalties Warn before punishing Administer punishment consistently and uniformly Understand the situation before acting Maintain credibility Fit punishment to the infraction Punish in private (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Even coercive power can be used without jeopardizing personal integrity. For example, a manager can make sure that all employees know the rules and penalties for rule infractions, provide warnings before punishing, administer punishments fairly and uniformly, and so forth. The point here is that managers have at their disposal numerous tactics that they can employ without crossing over into questionable managerial behavior. In view of the increasing number of lawsuits filed by employees for harmful practices, it seems wise for a manager to consider his behaviors before acting; this will help ensure the highest ethical standards. Investigating the Challenger Disaster The January 1986 explosion of the space shuttle Challenger, at a cost of seven lives, has been analyzed from several managerial standpoints: poor decision-making, poor management control, and poor leadership have all been blamed. We can also see in this tragedy an example of the unethical use of organizational power. It has been determined that the explosion that doomed the space shuttle was caused by poorly designed seals on the booster rockets. The boosters were manufactured by Morton Thiokol, a major defense contractor. When the U.S. Congress initiated its investigation of the causes of the disaster, it found several disturbing facts. To begin with, several Morton Thiokol engineers had warned that the boosters were unsafe early in the design stage, but no one listened. Once the boosters were in production, engineers again warned of possible problems, but to no avail. The company kept the information quiet. Equally disturbing was the fact that after two company engineers testified in the congressional hearing, they were abruptly transferred to undesirable assignments elsewhere in the company. When asked by Congress whether they thought their transfers were in retaliation for their whistleblowing, both engineers responded yes. One noted, “I feel I was set aside so I would not have contact with the people from NASA.” The company had, in effect, used its power to try to isolate those who talked freely with the congressional investigators. In its defense, Morton Thiokol responded that it had demoted no one as a result of the investigation. “We’ve changed a lot of duties . . . because we’re reorganizing,” a management representative said. Sources: A. E. Tenbrussel and M. Bazerman, Blind Spots: Why we Fail to Do What’s Right and What to Do About It ,” (Princeton, N.J.: Princeton University Press), © 2012; A. J. McDonald, “Ethics Lessons Learned From the Challenger Disaster,” National Society of Professional Engineers , July 17, 2015; “Two Critics of Shuttle Perished,” Register-Guard, May 11, 1986, pp. 1 and 4. How is power used in organizations? How can managers use strategy to counteract the negative use of power in organizations? How do you recognize and account for the exercise of counterpower and make appropriate use of strategic contingencies in interunit or interorganizational relations? Power dependency is the extent to which a person or group is susceptible to an influence attempt. Included here is the notion of counterpower, or the ability of the subordinate to exercise some power and buffer the influence attempt of another. Common power tactics include controlling access to information, controlling access to persons, the selective use of objective criteria, controlling the agenda, using outside experts, bureaucratic gamesmanship, and forming coalitions and alliances. The resource dependence model suggests that one unit within an organization has power over another unit when the first unit controls scarce and valued resources needed by the second unit. The strategic contingencies model asserts that one unit has power over another when the first group has the ability to block the second group’s goal attainment—that is, when it controls some strategic contingency needed by the second group to complete its task. Bureaucratic gamesmanship A situation where the organizations own policies and procedures provide ammunition for power plays. Coalition A situation where one unit can effectively increase its power by forming an alliance with other groups that share similar interests. Work to rule Occurs when employees diligently follow every work rule and policy statement to the letter; this typically results in the organization’s grinding to a halt as a result of the many and often conflicting rules and policy statements.", "section": "Uses of Power", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Political Behavior in Organizations How do managers cope effectively with organizational politics? Closely related to the concept of power is the equally important topic of politics. In any discussion of the exercise of power—particularly in intergroup situations—a knowledge of basic political processes is essential. We will begin our discussion with this in mind. Next, on the basis of this analysis, we will consider political strategies for acquiring, maintaining, and using power in intergroup relations. Finally, we look at ways to limit the impact of political behavior in organizations. What Is Politics? Perhaps the earliest definition of politics was offered by Lasswell, who described it as who gets what, when, and how. H. D. Lasswell, Politics: Who Gets What, When, How (New York: McGraw-Hill, 1936). Even from this simple definition, one can see that politics involves the resolution of differing preferences in conflicts over the allocation of scarce and valued resources. Politics represents one mechanism to solve allocation problems when other mechanisms, such as the introduction of new information or the use of a simple majority rule, fail to apply. For our purposes here, we will adopt Pfeffer’s definition of politics as involving “those activities taken within organizations to acquire, develop, and use power and other resources to obtain one’s preferred outcomes in a situation in which there is uncertainty or dissensus about choices.” Pfeffer, op. cit., p. 8. In comparing the concept of politics with the related concept of power, Pfeffer notes: If power is a force, a store of potential influence through which events can be affected, politics involves those activities or behaviors through which power is developed and used in organizational settings. Power is a property of the system at rest; politics is the study of power in action. An individual, subunit or department may have power within an organizational context at some period of time; politics involves the exercise of power to get something accomplished, as well as those activities which are undertaken to expand the power already possessed or the scope over which it can be exercised. Ibid. In other words, from this definition it is clear that political behavior is activity that is initiated for the purpose of overcoming opposition or resistance. In the absence of opposition, there is no need for political activity. Moreover, it should be remembered that political activity need not necessarily be dysfunctional for organization-wide effectiveness. In fact, many managers often believe that their political actions on behalf of their own departments are actually in the best interests of the organization as a whole. Finally, we should note that politics, like power, is not inherently bad. In many instances, the survival of the organization depends on the success of a department or coalition of departments challenging a traditional but outdated policy or objective. That is why an understanding of organizational politics, as well as power, is so essential for managers. Intensity of Political Behavior Contemporary organizations are highly political entities. Indeed, much of the goal-related effort produced by an organization is directly attributable to political processes. However, the intensity of political behavior varies, depending upon many factors. For example, in one study, managers were asked to rank several organizational decisions on the basis of the extent to which politics were involved. J. Gandz and V. Murray, “The Experience of Workplace Politics,” Academy of Management Journal, 1980, 23 , pp. 237–251. Results showed that the most political decisions (in rank order) were those involving interdepartmental coordination, promotions and transfers, and the delegation of authority. Such decisions are typically characterized by an absence of established rules and procedures and a reliance on ambiguous and subjective criteria. On the other hand, the managers in the study ranked as least political such decisions as personnel policies, hiring, and disciplinary procedures. These decisions are typically characterized by clearly established policies, procedures, and objective criteria. On the basis of findings such as these, it is possible to develop a typology of when political behavior would generally be greatest and least. This model is shown in . As can be seen, we would expect the greatest amount of political activity in situations characterized by high uncertainty and complexity and high competition among employees or groups for scarce resources. The least politics would be expected under conditions of low uncertainty and complexity and little competition among employees over resources. Probability of Political Behavior in an Organization Source: Adapted from “The Use and Abuse of Corporate Politics” by Don R. Beeman and Thomas W. Sharkey. Reprinted from Business Horizons, March–April 1987. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Reasons for Political Behavior Following from the above model, we can identify at least five conditions conducive to political behavior in organizations. R. Miles, Macro Organizational Behavior (Glenview, III.: Scott, Foresman, 1980); C. Leana, “Power Relinquishment versus Power Sharing: Theoretical Clarification and Empirical Comparison of Delegation and Participation,” Journal of Applied Psychology, 1987, 72 , pp. 228–233. These are shown in , along with possible resulting behaviors. The conditions include the following: Ambiguous goals . When the goals of a department or organization are ambiguous, more room is available for politics. As a result, members may pursue personal gain under the guise of pursuing organizational goals. Limited resources . Politics surfaces when resources are scarce and allocation decisions must be made. If resources were ample, there would be no need to use politics to claim one’s “share.” Changing technology and environment . In general, political behavior is increased when the nature of the internal technology is nonroutine and when the external environment is dynamic and complex. Under these conditions, ambiguity and uncertainty are increased, thereby triggering political behavior by groups interested in pursuing certain courses of action. Nonprogrammed decisions. A distinction is made between programmed and nonprogrammed decisions. When decisions are not programmed, conditions surrounding the decision problem and the decision process are usually more ambiguous, which leaves room for political maneuvering. Programmed decisions, on the other hand, are typically specified in such detail that little room for maneuvering exists. Hence, we are likely to see more political behavior on major questions, such as long-range strategic planning decisions. Organizational change. Periods of organizational change also present opportunities for political rather than rational behavior. Efforts to restructure a particular department, open a new division, introduce a new product line, and so forth, are invitations to all to join the political process as different factions and coalitions fight over territory. Because most organizations today have scarce resources, ambiguous goals, complex technologies, and sophisticated and unstable external environments, it seems reasonable to conclude that a large proportion of contemporary organizations are highly political in nature. D. Madison, R. Allen, L. Porter, P. Renwick, and B. Mays, “Organizational Politics: An Exploration of Manager’s Perceptions,” Human Relations, February 1980, pp. 79–100. As a result, contemporary managers must be sensitive to political processes as they relate to the acquisition and maintenance of power in organizations. This brings up the question of why we have policies and standard operating procedures (SOPs) in organizations. Actually, such policies are frequently aimed at reducing the extent to which politics influence a particular decision. This effort to encourage more “rational” decisions in organizations was a primary reason behind Max Weber’s development of the bureaucratic model. That is, increases in the specification of policy statements often are inversely related to political efforts, as shown in . This is true primarily because such actions reduce the uncertainties surrounding a decision and hence the opportunity for political efforts. Conditions Conducive to Political Behavior Prevailing Conditions Resulting Political Behaviors Ambiguous goals Attempts to define goals to one’s advantage Limited resources Fight to maximize one’s share of resources Dynamic technology and environment Attempts to exploit uncertainty for personal gain Nonprogrammed decisions Attempts to make suboptimal decisions that favor personal ends Organizational change Attempts to use reorganization as a chance to pursue own interests and goals (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Relationship Between Company Standard Operating Procedures and Political Behavior (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Open Office Corner Office Corner offices are considered desirable because they have windows on two exterior walls, as opposed to a typical office with only one window or none at all. They are usually assigned to the head of the organization or division. The open office concept has been around for some time and has evolved as technology has reduced the need to have access to stored paper records of a fixed phone or office computer. Having no walls, no doors, and shared workspaces is designed to achieve increased communication and flow of ideas amongst employees, but there is concern that an open concept decreases employees' job satisfaction and decreases privacy, which also affects productivity. (Attribution; Nic Bastian (Corner office) Loozerboy (Open Concept)/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Technology, Innovation, and Politics in Performance Appraisals Developing a strategy for a performance appraisal is an important step for any company, and keeping out political bias is a main concern as well. Unfortunately, many times there is no way around bringing some bias into a performance appraisal situation. Managers often think of the impact that their review will have on the employee, how it will affect their relationship, and what it means for their career in the future. There are a lot of games played in the rating process and whether managers admit it or not, they may be guilty of playing them. Many companies, such as Adobe, are looking at ways that they can revamp the process to eliminate potential biases and make evaluations fairer. In 2012, Adobe transformed its business, changing its product cycle; while undergoing process changes, Adobe understood that there needed to be a cultural shift as well. It announced the “Check-in” review process to allow for faster feedback, as well as an end to their outdated annual review process. With the faster-paced reality of their product cycles and subscription-based model in technology, this made complete sense. This process established a new way of thinking, allowing for two-way communication to become the norm between managers and employees. They were able to have frequent candid conversations, approaching the tough subjects in order make improvements rather than waiting until an annual review and letting bad performance go unchecked or good performance go unnoticed. Eliminating a once-a-year cycle of review also eliminates the issue of politics creeping into the process. Managers are able to think critically about the performance, working alongside their employees to better the outcome rather than worrying about having a tough conversation and the bad result that may follow—and having to live with the fallout. Employees also are given chances to provide feedback and their own personal evaluation, which then is discussed with the manager. They review the items together, and what is formally submitted is agreed upon, rather than set in stone. The addition of the employee feedback is another great way to reduce the insertion of politics or bias in the review. In result of this change, Adobe’s employees showed higher engagement and satisfaction with their work, consistently improving. They no longer had negative surprises in their annual review and were able to adjust priorities and behaviors to become more effective workers. Questions: What are important considerations to eliminate potential political bias in a performance review? Why was Adobe successful in the changes that they implemented in their performance review process? What other positive outcomes could be achieved from an ongoing feedback model versus annual performance review? Sources: D. Morris, “Death of the Performance Review: How Adobe Reinvented Performance Management and Transformed its Business,” World at Work Journal , Second Quarter, 2016, https://www.adobe.com/content/dam/acom/en/aboutadobe/pdfs/death-to-the-performance-review.pdf; “How Adobe retired performance reviews and inspired great performance,” Adobe website, accessed January 4, 2019, https://www.adobe.com/check-in.html; K. Duggan, “Six Companies That Are Redefining Performance Management,” Fast Company , December 15, 2015, https://www.fastcompany.com/3054547/six-companies-that-are-redefining-performance-management. Political Strategies in Intergroup Relations Up to this point, we have explained the related concepts of power and politics primarily as they relate to interpersonal behavior. When we shift our focus from the individual or interpersonal to the intergroup level of analysis, the picture becomes somewhat more complicated. In developing a portrait of how political strategies are used to attain and maintain power in intergroup relations, we will highlight two major aspects of the topic. The first is the relationship between power and the control of critical resources. The second is the relationship between power and the control of strategic activities. Both will illustrate how subunit control leads to the acquisition of power in organizational settings. Power and the Control of Critical Resources On the basis of what has been called the resource dependence model, we can analyze intergroup political behavior by examining how critical resources are controlled and shared. J. Pfeffer and G. Salancik, The External Control of Organizations (New York: Harper & Row, 1978). That is, when one subunit of an organization (perhaps the purchasing department) controls a scarce resource that is needed by another subunit (for example, the power to decide what to buy and what not to buy), that subunit acquires power. This power may be over other subunits within the same organization or over subunits in other organizations (for example, the marketing units of other companies that are trying to sell to the first company). As such, this unit is in a better position to bargain for the critical resources it needs from its own or other organizations. Hence, although all subunits may contribute something to the organization as a whole, power allocation within the organization will be influenced by the relative importance of the resources contributed by each unit. To quote Salancik and Pfeffer, Subunit power accrues to those departments that are most instrumental in bringing or in providing resources which are highly valued by the total organization. In turn, this power enables these subunits to obtain more of those scarce and critical resources allocated within the organization. Stated succinctly, power derived from acquiring resources is used to obtain more resources, which in turn can be employed to produce more power—“the rich get richer.” Ibid., p. 470. To document their case, Salancik and Pfeffer carried out a major study of university budget decisions. The results were clear. The more clout a department had (measured in terms of the department’s ability to secure outside grants and first-rate graduate students, plus its national standing among comparable departments), the easier it was for the department to secure additional university resources. In other words, resources were acquired through political processes, not rational ones. Ibid. Power and the Control of Strategic Activities In addition to the control of critical resources, subunits can also attain power by gaining control over activities that are needed by others to complete their tasks. These critical activities have been called strategic contingencies . A contingency is defined by Miles as “a requirement of the activities of one subunit that is affected by the activities of other subunits.” Miles, op. cit., p. 170. For example, the business office of most universities represents a strategic contingency for the various colleges within the university because it has veto or approval power over financial expenditures of the schools. Its approval of a request to spend money is far from certain. Thus, a contingency represents a source of uncertainty in the decision-making process. A contingency becomes strategic when it has the potential to alter the balance of interunit or interdepartmental power in such a way that interdependencies among the various units are changed. Perhaps the best way to illustrate this is to consider the example of power distribution in various organizations attempting to deal with a major source of uncertainty—the external environment. In a classic study by Lawrence and Lorsch, influence patterns were examined for companies in three divergent industries: container manufacturing, food processing, and plastics. It was found that in successful firms, power distribution conformed to the firm’s strategic contingencies. For example, in the container-manufacturing companies, where the critical contingencies were customer delivery and product quality, the major share of power in decision-making resided in the sales and production staffs. In contrast, in the food-processing firms, where the strategic contingencies focused on expertise in marketing and food sciences, major power rested in the sales and research units. In other words, those who held power in the successful organizations were in areas that were of central concern to the firm and its survival at a particular time. The functional areas that were most important for organizational success were under the control of the decision makers. For less-successful firms, this congruence was not found. The changing nature of strategic contingencies can be seen in the evolution of power distribution in major public utilities. Many years ago, when electric companies were developing and growing, most of the senior officers of the companies were engineers. Technical development was the central issue. More recently, however, as utilities face greater litigation, government regulation, and controversy over nuclear power, lawyers are predominant in the leadership of most companies. This example serves to emphasize that “subunits could inherit and lose power, not necessarily by their own actions, but by the shifting contingencies in the environment confronting the organization.” Ibid., p. 169. To better understand how this process works, consider the model shown in . This diagram suggests that three factors influence the ability of one subunit (called A ) over another (called B ). Basically, it is argued that subunit power is influenced by (1) A ’s ability to help B cope with uncertainty, (2) the degree to which A offers the only source of the required resource for B , and (3) the extent to which A ’s contributions are central to organizational success. Let us consider each of these separately. A Strategic Contingencies Model of Subunit Power (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Ability to Cope with Uncertainty. According to advocates of the strategic contingencies model of power, the primary source of subunit power is the unit’s ability to help other units cope with uncertainty. In other words, if our group can help your group reduce the uncertainties associated with your job, then our group has power over your group. As Hickson and his colleagues put it: Uncertainty itself does not give power; coping gives power. If organizations allocate to their various subunits task areas that vary in uncertainty, then those subunits that cope most effectively with the most uncertainty should have most power within the organization, since coping by a subunit reduces the impact of uncertainty on other activities in the organization, a shock absorber function. D. Hickson, C. Hinings, C. Lee, R. Schneck, and J. Pennings, “A Strategic Contingencies Theory of Intraorganizational Power,” Administrative Science Quarterly, 1971, 14 , pp. 219–220. As shown in above, three primary types of coping activity relating to uncertainty reduction can be identified. To begin, some uncertainty can be reduced through steps by one subunit to prevent or forestall uncertainty for the other subunit. For example, if the purchasing group can guarantee a continued source of parts for the manufacturing group, it gains some power over manufacturing by forestalling possible uncertainty surrounding production schedules. Second, a subunit’s ability to cope with uncertainty is influenced by its capacity to provide or collect information. Such information can forewarn of probable disruptions or problems, so corrective action can be taken promptly. Many business firms use various forecasting techniques to predict sales, economic conditions, and so forth. The third mechanism for coping with uncertainty is the unit’s ability to absorb pressures that actually impact the organization. For instance, if one manufacturing facility runs low on raw materials and a second facility can supply it with needed materials, this second facility effectively reduces some of the uncertainty of the first facility—and in the process gains influence over it. In short, subunit A gains power over B subunit if it can help B cope with the contingencies and uncertainties facing it. The more dependent B is upon A to ensure the smooth functioning of the unit, the more power A has over B . Nonsubstitutability of Coping Activities. Substitutability is the capacity for one subunit to seek needed resources from alternate sources. Two factors influence the extent to which substitutability is available to a subunit. First, the availability of alternatives must be considered. If a subunit can get the job done using different products or processes, it is less susceptible to influence. In the IBM-compatible personal computer market, for example, there are so many vendors that no one can control the market. On the other hand, if a company is committed to a Macintosh and iPad computing environment, only one vendor (Apple Computer) is available, which increases Apple’s control over the marketplace. Second, the replaceability of personnel is important. A major reason for the power of staff specialists (personnel managers, purchasing agents, etc.) is that they possess expertise in a specialized area of value to the organization. Consider also a reason for closed-shop union contracts: they effectively reduce the replaceability of workers. Thus, a second influence on the extent of subunit power is the extent to which subunit A provides goods or services to B for which there are no (or only a few) substitutes. In this way, B needs A in order to accomplish subunit objectives. Centrality of Coping Activities. Finally, one must consider the extent to which a subunit is of central importance to the operations of the enterprise. This is called the subunit’s work centrality . The more interconnected subunit A is with other subunits in the organization, the more “central” it is. This centrality, in turn, is influenced by two factors. The first is workflow pervasiveness —the degree to which the actual work of one subunit is connected with the work of the subunits. If subunit B cannot complete its own tasks without the help of the work activities of subunit A , then A has power over B . An example of this is an assembly line, where units toward the end of the line are highly dependent upon units at the beginning of the line for inputs. The second factor, workflow immediacy , relates to the speed and severity with which the work of one subunit affects the final outputs of the organization. For instance, companies that prefer to keep low inventories of raw materials (perhaps for tax purposes) are, in effect, giving their outside suppliers greater power than those companies that keep large reserves of raw materials. When taken as a whole, then, the strategic contingency model of intergroup power suggests that subunit power is influenced when one subunit can help another unit reduce or cope with its uncertainty, the subunit is difficult to replace, or the subunit is central to continued operations. The more these three conditions prevail, the more power will become vested in the subunit. Even so, it should be recognized that the power of one subunit or group can shift over time. As noted by Hickson and his colleagues, “As the goals, outputs, technologies, and markets of organizations change, so, for each subunit, the values of the independent variables [such as coping with uncertainty, nonsubstitutability, and centrality] change, and the patterns of power change.” Ibid., p. 227. In other words, the strategic contingency model suggested here is a dynamic one that is subject to change over time as various subunits and groups negotiate, bargain, and compromise with one another in an effort to secure a more favorable position in the organizational power structure. The Politics of Innovation A good example of the strategic contingencies approach to the study of power and politics can be seen in a consideration of organizational innovation. It has long been recognized that it is easier to invent something new from outside an organization than to innovate within an existing company. As a result, a disproportionate share of new products originates from small businesses and entrepreneurs, not the major corporations with all the resources to innovate. Why? Much of the answer can be found in politics. When a person or group has a new idea for a product or service, it is often met with a barrage of resistance from different sectors of the company. These efforts are motivated by the famous “not-invented-here syndrome,” the tendency of competing groups to fight over turf, and the inclination to criticize and destroy any new proposal that threatens to change the status quo. Other groups within the company simply see little reason to be supportive of the idea. This lack of support—indeed, hostility—occurs largely because within every company there is competition for resources. These resources can include money, power, and opportunities for promotion. As one consultant noted, “One person’s innovation is another person’s failure.” As a result, there is often considerable fear and little incentive for one strategic group within a company to cooperate with another. Because both groups usually need each other for success, nothing happens. To the extent that politics could be removed from such issues, far more energy would be available to capitalize on an innovative idea and get it to market before the competition. Sources: M. Z. Taylor, The Politics of Innovation, (New York: Oxford University Press), 2017; B. Godin, “ The Politics of Innovation: Why Some Countries Are Better Than Others at Science and Technology by Mark Zachary Taylor (review),” Technology and Culture , April 2018; W. Kiechel, “The Politics of Innovation,” Fortune, April 11, 1988, p. 131. What is politics and political behavior in organizations? How do managers cope effectively with organizational politics? Politics involves those activities taken within an organization to acquire, develop, and use power and other resources to attain preferred outcomes in a situation in which there is uncertainty and disagreement over choices. Political behavior is more likely to occur when (1) there are ambiguous goals, (2) there is a scarcity of resources, (3) nonroutine technology and a complex external environment are involved, (4) nonprogrammed decisions are being considered, and (5) organizational change is occurring. Politics Involves those activities taken within an organization to acquire, develop, and use power and other resources to attain preferred outcomes in a situation in which there is uncertainty and disagreement over choices. Resource dependence When one subunit of an organization controls a scarce resource that is needed by another subunit, that subunit acquires power. Strategic contingencies A requirement of the activities of one subunit that is affected by the activities of other subunits. Work centrality The more interconnected subunit A is with other subunits in the organization, the more central it is. Workflow immediacy Relates to the speed and severity with which the work of one subunit affects the final outputs of the organization. Workflow pervasiveness The degree to which the actual work of one subunit is connected with the work of the subunits.", "section": "Political Behavior in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Limiting the Influence of Political Behavior How do you recognize and limit inappropriate or unethical political behavior where it occurs? The final topic we will examine concerns ways in which people and groups can attempt to lessen the impact of political behavior. Clearly, politics in organizations cannot be eliminated. Yet to some extent, the negative aspects of it can be neutralized if managers carefully monitor the work environment and take remedial action where necessary. Part of this issue was discussed above, in the section on counterpower. Beyond this, however, several strategies can be identified that can help manage organizational politics. As shown in , four basic strategies can be used. D. Beeman and T. Sharkey, “The Uses and Abuses of Corporate Politics,” Business Horizons, March-April 1987, pp. 25–35. First, efforts can be made to reduce the uncertainty in the organization through clarifying job responsibilities, bases for evaluations and rewards, and so forth. The less ambiguity in the system, the less room there is for dysfunctional political behavior. Second, managers can try to reduce interpersonal or intergroup competition by using impartial standards for resource allocation and by emphasizing the superordinate goals of the entire organization—toward which all members of the organization should be working. Third, managers can attempt to break up existing political fiefdoms through personnel reassignment or transfer or by changing the reward system to encourage interunit cooperation. Finally, managers can work to prevent the development of future fiefdoms through training programs, selection and promotion, and reward distribution. To the extent that employees see the organization as a fair place to work and to the extent that clear goals and resource allocation procedures are present, office politics should subside, though not disappear. In organizations where politics prosper, in fact, you are likely to find a reward system that encourages and promotes such behavior. The choice is up to the organization. Limiting the Effects of Political Behavior Source: Adapted from “The Use and Abuse of Corporate Politics,” by Don R. Beeman and Thomas W. Sharkey. Reprinted from Business Horizons, March–April 1987 by the Foundation for the School of Business at Indiana University. To Reduce System Uncertainty Make clear what are the bases and processes for evaluation. Differentiate rewards among high and low performers. Make sure the rewards are as immediately and directly related to performance as possible. To Reduce Competition Try to minimize resource competition among managers. Replace resource competition with externally oriented goals and objectives. To Break Existing Political Fiefdoms Where highly cohesive political empires exist, break them apart by removing or splitting the most dysfunctional subgroups. If you are an executive, be keenly sensitive to managers whose mode of operation is the personalization of political patronage. First, approach these persons with a directive to “stop the political maneuvering.” If it continues, remove them from the positions and preferably from the company. To Prevent Future Fiefdoms Make one of the most important criteria for promotion an apolitical attitude that puts organizational ends ahead of personal power ends. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) How can managers limit inappropriate and unethical behavior in the organization? How do you recognize and limit inappropriate or unethical political behavior where it occurs? Political behavior can be reduced or minimized in organizations through four techniques: (1) reducing organization uncertainty, (2) reducing interunit competition, (3) breaking up political fiefdoms, and (4) preventing the development of future fiefdoms. Chapter Review Questions Compare and contrast power, authority, and leadership. Identify five bases of power, and provide an example of each. Which base (or bases) of power do you feel would be most commonly found in organizations? Discuss the concept of power dependencies. What is the relationship between power dependencies and bases of power? What is counterpower? Provide an example of counterpower from your own experience. Why is it important to understand political behavior in organizations? Define politics. How does politics differ from power? Compare and contrast the resource dependence model of power and politics with the strategic contingency model. Identify several specific power tactics in organizations, and provide an example of each. Why is it important that the exercise of power and politics be handled in an ethical fashion? What might happen if employees felt that managers were using power in an unethical fashion? Managerial Skill Application Exercises You might find it interesting to look at your own bases of power in an organization you have worked with. To do this, simply think of your present or past job, and complete this self-assessment. When you have finished, refer to Appendix B for scoring procedures. What Are Your Bases of Power? Instructions: Using a current or former job, answer each of the following items by circling the response that most suits your answer. Strongly Disagree Strongly Agree I always try to set a good example for other employees. 1 2 3 4 5 My coworkers seem to respect me on the job. 1 2 3 4 5 Many employees view me as their informal leader at work. 1 2 3 4 5 I know my job very well. 1 2 3 4 5 My skills and abilities help me a lot on this job. 1 2 3 4 5 I continually try to improve the way I do my job. 1 2 3 4 5 I have considerable authority in my job. 1 2 3 4 5 Decisions made at my level are critical to organizational success. 1 2 3 4 5 Employees frequently ask me for guidance. 1 2 3 4 5 I am able to reward people at lower levels in the organization. 1 2 3 4 5 I am responsible for evaluating those below me. 1 2 3 4 5 I have a say in who gets a bonus or pay raise. 1 2 3 4 5 I can punish employees at lower levels. 1 2 3 4 5 I check the work of lower-level employees. 1 2 3 4 5 My diligence helps to reduce the errors of others on the job. 1 2 3 4 5 It might be interesting for you to evaluate your own level of political behavior. To do this, complete this self-assessment. When you have finished, score your questionnaire according to the procedure outlined in Appendix B . How Political Are You? Instructions: To determine your political appreciation and tendencies, please answer the following questions. Select the answer that better represents your behavior or belief, even if that particular behavior or belief is not present all the time. Source: Adapted from Joseph F. Byrnes, “Connecting Organizational Politics and Conflict Resolution,” Personnel Administrator, June 1986, p.49. You should make others feel important through an open appreciation of their ideas and work. _____ True _____ False Because people tend to judge you when they first meet you, always try to make a good first impression. _____ True _____ False Try to let others do most of the talking, be sympathetic to their problems, and resist telling people that they are totally wrong. _____ True _____ False Praise the good traits of the people you meet and always give people an opportunity to save face if they are wrong or make a mistake. _____ True _____ False Spreading false rumors, planting misleading information, and backstabbing are necessary, if somewhat unpleasant, methods to deal with your enemies. _____ True _____ False Sometimes it is necessary to make promises that you know you will not or cannot keep. _____ True _____ False It is important to get along with everybody, even with those who are generally recognized as windbags, abrasive, or constant complainers. _____ True _____ False It is vital to do favors for others so that you can call in these IOUs at times when they will do you the most good. _____ True _____ False Be willing to compromise, particularly on issues that are minor to you but important to others. _____ True _____ False On controversial issues, it is important to delay or avoid your involvement if possible. _____ True _____ False Managerial Decision Exercise You have recently been promoted to the position of president of the division from your current role as VP of accounting and finance. Many people thought that the VP of sales and marketing would get the position, but you and he had always been friendly, and you thought that things would go smoothly. After about six months in the new position, you notice that he has been fighting you in small and subtle ways. You recognize his value, so you decide to let things play out and even mention other possibilities for promotion within the organization that he could apply for and that you would be supportive. After 11 months, things have not improved, and you are considering letting your colleague go. You are hesitant, however, because your organization needs a strong sales and marketing department. What should you do? If this power struggle continues, how do you think it will affect the larger organization? Critical Thinking Case The Ohio Connection Janey worked as an executive assistant to a product manager at her company: Ohio Connection. Overall, she loved her job; she was happy to work with a company that provided great benefits, and she and found enjoyment in her day-to-day work. She had the same product manager boss for years, but last year, her manager left Ohio Connection and retired. Recently her new manager has been treating her unfairly and showcasing bullying behavior. Yesterday, Janey came into work, and her boss decided to use their power as her manager and her “superior” to demand that she stay late to cover for him, correct reports that he had made mistakes on, and would not pay her overtime. She was going to be late to pick up her son from soccer practice if she stayed late; she told him this, and he was not happy. Over subsequent days, her boss consistently would make comments about her performance, even though she had always had good remarks on reviews, and created a very negative work environment. The next time she was asked to stay late, she complied for fear of losing her job or having other negative impacts on her job. Janey’s situation was not ideal, but she didn’t feel she had a choice. Questions: What type of power did Janey’s boss employ to get her to do the things that he wanted her to do? What negative consequences are apparent in this situation and other situations where power is not balanced in the workplace? What steps should Janey take do to counteract the power struggle that is occurring with her new manager? Sources: A. Morin, “How to Prevent a Workplace Bully from taking Your Power,” Inc. , June 25, 2018, https://www.inc.com/amy-morin/how-to-prevent-a-workplace-bully-from-taking-your-power.html; V. Giang, “The 7 Types Of Power That Shape The Workplace,” Business Insider, July 31, 2013, https://www.businessinsider.com/the-7-types-of-power-that-shape-the-workplace-2013-7; B. Weinstein, “10 Tips for Dealing with a Bully Boss,” CIO , accessed October 13, 2018, https://www.cio.com.au/article/198499/10_tips_dealing_bully_boss/.", "section": "Limiting the Influence of Political Behavior", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction Strike (Credit: Charles Edward Miller/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do you recognize and resolve short- and long-term conflicts among group members and among groups? How does conflict arise in organizations? When and how do you negotiate, and how do you achieve a mutually advantageous agreement? How do you recognize and respond to cultural differences in negotiation and bargaining strategies? Conflict at Google Over the past two years at Google, 48 people have been terminated for sexual harassment. There is a firm policy at Google pertaining to this type of misconduct, but when the effects of these types of events cause an uproar based on reports that a former top executive was paid millions of dollars after leaving Google despite misconduct and harassment allegations, it’s important to get to the point of conflict and face it head on. That’s exactly why Chief Executive Officer Sundar Pichai did just that. In an attempt to get ahead of the storm, Pichai wrote an email to explaining that none of the individuals that were asked to leave were given severance packages. Despite this, employees are still feeling upset over such claims. “The culture of stigmatization and silence *enables* the abuse by making it harder to speak up and harder to be believed,” Liz Fong-Jones, who is quoted in the Times ’s story, wrote on Twitter. “It’s the abuse of power relationships in situations where there was no consent, or consent was impossible.” After the article came out in the New York Times reporting that Google gave Andy Rubin, former Android chief, a $90 million exit package, it was not just employees that were upset; there was external conflict between the company and Rubin. The media was heavily involved, including Bloomberg, and Rubin used social channels as well, making it even more complicated to counteract the negative comments or come to a resolution. Since the reports of Rubin’s actions as well as additional reports regarding Google’s permissive culture became public, Google has taken actions to update its policy on relationship disclosure. This stance from the Google executive team is just one step in the right direction to address a culture that suggests a high level of conflict due to the protection of executives over the safety and well-being of the employees, who may be less likely to report incidents of abuse of power. Sources: A. Barr, “Google CEO Tries to Calm Staff After Executive Misconduct Report,” Bloomberg , October 25, 2018, https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-10-25/google-ceo-tries-to-calm-staff-after-executive-misconduct-report; D. Wakabayashi and K. Benner, “How Google Protected Andy Rubin, the ‘Father of Android’,” New York Times , October 25, 2018, https://www.nytimes.com/2018/10/25/technology/google-sexual-harassment-andy-rubin.html; A. Panchadar, “Alphabet Harassment,” New York Times, October 25, 2018, https://www.nytimes.com/reuters/2018/10/25/business/25reuters-alphabet-harassment.html. In all organizations, including Google, some conflict is inevitable. Simply making a decision to do A instead of B often alienates the supporters of B , despite the soundness of the reasons behind the decision. Moreover, the consequences of conflict (and failed negotiations) can be costly to an organization, whether the conflict is between labor and management, groups, individuals, or nations. In an era of increasing business competition both from abroad and at home, reducing conflict is important. For these reasons, contemporary managers need a firm grasp of the dynamics of intergroup and interorganizational conflict and of negotiation processes. We begin with a discussion of the conflict process, followed by a look at negotiations both within and between organizations.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Conflict in Organizations: Basic Considerations How do you recognize and resolve short- and long-term conflicts among group members and among groups? By any standard of comparison, conflict in organizations represents an important topic for managers. Just how important it is can be seen in the results of a study of how managers spend their time. It was found that approximately 20 percent of top and middle managers’ time was spent dealing with some form of conflict. K. Thomas and W. Schmidt, “A Survey of Managerial Interests with Respect to Conflict,” Academy of Management Journal, 1976, pp. 315–318. In another study, it was found that managerial skill in handling conflict was a major predictor of managerial success and effectiveness. J. Graves, “Successful Management and Organizational Mugging,” in J. Paap ed., New Directions in Human Resource Management (Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall, 1978); M. Rahim, “A Measure of Styles of Handling Interpersonal Conflict,” Academy of Management Journal, 1983, pp. 368–376. A good example of the magnitude of the problems that conflict can cause in an organization is the case of General Concrete, Inc., of Coventry, Rhode Island. Cited in the Register-Guard, October 31, 1981, p. 23. Operations at this concrete plant came to a halt for more than three weeks because the plant’s one truck driver and sole member of the Teamsters Union began picketing after he was laid off by the company. The company intended to use other drivers from another of their plants. In response to the picketing, not a single employee of General Concrete crossed the picket line, thereby closing the plant and costing the company a considerable amount in lost production and profit. Could this problem have been handled better? We shall see. In the sections that follow, several aspects of conflict in organizations are considered. First, conflict is defined, and variations of conflict are considered by type and by level. Next, constructive and destructive aspects of conflict are discussed. A basic model of the conflict process is then examined, followed by a look at several of the more prominent antecedents of conflict. Finally, effective and ineffective strategies for conflict resolution are contrasted. Throughout, emphasis is placed on problem identification and problem resolution. There are many ways to determine conflict as it relates to the workplace. For our purposes here, we will define conflict as the process by which individuals or groups react to other entities that have frustrated, or are about to frustrate, their plans, goals, beliefs, or activities. In other words, conflict involves situations in which the expectations or actual goal-directed behaviors of one person or group are blocked—or about to be blocked—by another person or group. Hence, if a sales representative cannot secure enough funds to mount what she considers to be an effective sales campaign, conflict can ensue. Similarly, if A gets promoted and B doesn’t, conflict can emerge. Finally, if a company finds it necessary to lay off valued employees because of difficult financial conditions, conflict can occur. Many such examples can be identified; in each, a situation emerges in which someone or some group cannot do what it wants to do (for whatever reason) and responds by experiencing an inner frustration. Types of Conflict If we are to try to understand the roots of conflict, we need to know what type of conflict is present. At least four types of conflict can be identified: Goal conflict. Goal conflict can occur when one person or group desires a different outcome than others do. This is simply a clash over whose goals are going to be pursued. Cognitive conflict. Cognitive conflict can result when one person or group holds ideas or opinions that are inconsistent with those of others. This type of conflict is evident in political debates. Affective conflict. This type of conflict emerges when one person’s or group’s feelings or emotions (attitudes) are incompatible with those of others. Affective conflict is seen in situations where two individuals simply don’t get along with each other. Behavioral conflict. Behavioral conflict exists when one person or group does something (i.e., behaves in a certain way) that is unacceptable to others. Dressing for work in a way that “offends” others and using profane language are examples of behavioral conflict. Each of these types of conflict is usually triggered by different factors, and each can lead to very different responses by the individual or group. Levels of Conflict In addition to different types of conflict, there exist several different levels of conflict. Level refers to the number of individuals involved in the conflict. That is, is the conflict within just one person, between two people, between two or more groups, or between two or more organizations? Both the causes of a conflict and the most effective means to resolve it can be affected by level. Four such levels can be identified: Intrapersonal conflict. Intrapersonal conflict is conflict within one person. We often hear about someone who has an approach-avoidance conflict; that is, she is both attracted to and repelled by the same object. Similarly, a person can be attracted to two equally appealing alternatives, such as two good job offers (approach-approach conflict) or repelled by two equally unpleasant alternatives, such as the threat of being fired if one fails to identify a coworker guilty of breaking plant rules (avoidance-avoidance conflict). In any case, the conflict is within the individual. Interpersonal conflict. Conflict can also take form in an interpersonal conflict , where two individuals disagree on some matter. For example, you can have an argument with a coworker over an issue of mutual concern. Such conflicts often tend to get highly personal because only two parties are involved and each person embodies the opposing position in the conflict. Hence, it is sometimes difficult to distinguish between the opponent’s position and her person. Intergroup conflict. Third, conflict can be found between groups. Intergroup conflict usually involves disagreements between two opposing forces over goals or the sharing of resources. For example, we often see conflict between the marketing and production units within a corporation as each vies for more resources to accomplish its subgoals. Intergroup conflict is typically the most complicated form of conflict because of the number of individuals involved. Coalitions form within and between groups, and an “us-against-them” mentality develops. Here, too, is an opportunity for groupthink to develop and thrive. Interorganizational conflict. Finally, we can see interorganizational conflict in disputes between two companies in the same industry (for example, a disagreement between computer manufactures over computer standards), between two companies in different industries or economic sectors (for example, a conflict between real estate interests and environmentalists over land use planning), and even between two or more countries (for example, a trade dispute between the United States and Japan or France). In each case, both parties inevitably feel the pursuit of their goals is being frustrated by the other party. The Positive and Negative Sides of Conflict People often assume that all conflict is necessarily bad and should be eliminated. On the contrary, there are some circumstances in which a moderate amount of conflict can be helpful. For instance, conflict can lead to the search for new ideas and new mechanisms as solutions to organizational problems. Conflict can stimulate innovation and change. It can also facilitate employee motivation in cases where employees feel a need to excel and, as a result, push themselves in order to meet performance objectives. Conflict can at times help individuals and group members grow and develop self-identities. As noted by Coser: Conflict, which aims at a resolution of tension between antagonists, is likely to have stabilizing and integrative functions for the relationship. By permitting immediate and direct expression of rival claims, such social systems are able to readjust their structures by eliminating their sources of dissatisfaction. The multiple conflicts which they experience may serve to eliminate the causes for dissociation and to reestablish unity. These systems avail themselves, through the toleration and institutionalization of conflict, of an important stabilizing mechanism. L. Coser, The Functions of Social Conflict (New York: Free Press, 1956). p. 154. Conflict can, on the other hand, have negative consequences for both individuals and organizations when people divert energies away from performance and goal attainment and direct them toward resolving the conflict. Continued conflict can take a heavy toll in terms of psychological well-being. As we will see in the next chapter, conflict has a major influence on stress and the psychophysical consequences of stress. Finally, continued conflict can also affect the social climate of the group and inhibit group cohesiveness. Thus, conflict can be either functional or dysfunctional in work situations depending upon the nature of the conflict, its intensity, and its duration. Indeed, both too much and too little conflict can lead to a variety of negative outcomes, as discussed above. This is shown in . In such circumstances, a moderate amount of conflict may be the best course of action. The issue for management, therefore, is not how to eliminate conflict but rather how to manage and resolve it when it occurs. The Relationship Between Conflict Intensity and Outcomes Source: Adapted from L. David Brown, Managing Conflict at Organizational Interfaces, 1986 by Addison-Wesley Publishing Co., Inc., Reading, Massachusetts, Figure 1.1, p.8. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Executive Conflict Resolution Strategies A good way to see how conflict can be functional or dysfunctional is to observe the behaviors of many of America’s CEOs. Classic examples include the cases of Jack Welch, former chairman of General Electric, and Fred Ackman, former chairman of Superior Oil. Welch enjoyed a good fight and took pleasure in the give-and-take of discussions and negotiations. On one occasion, he engaged a senior vice president in a prolonged and emotional shouting match over the merits of a certain proposal. Several managers who were present were embarrassed by the confrontation. Yet after the argument, Welch thanked the vice president for standing up to him and defending his views. This is what Welch calls “constructive conflict,” also termed constructive confrontation . On the other hand, according to one account, Fred Ackman approached conflict quite differently. Ackman has been accused of being autocratic—he often refused even to discuss suggestions or modifications to proposals he presented. Disagreement was seen as disloyalty and was often met with an abusive temper. As one former subordinate said, “He couldn’t stand it when someone disagreed with him, even in private. He’d eat you up alive, calling you a dumb S.O.B. . . . It happened all the time.” Many today will suggest that Jack Welch’s management approach and the conglomerate approach of GE has led to the company’s fiscal problems, while others fault the direction that Jack Welch’s successor Jeff Immelt. Others say that leaders at other companies, such as Apple’s Tim Cook, are making the same leadership errors as Jack Welch. Questions: Which of these reactions to conflict do you feel would lead to more productive results? How do you feel you respond to such conflict? Would your friends agree with your assessment? Sources: R. X. Cringely, “2019 prediction #1 -- Apple under Tim Cook emulates GE under Jack Welch, BetaNews , February 27, 2019, https://betanews.com/2019/02/28/2019-prediction-1-apple-under-tim-cook-emulates-ge-under-jack-welch/; M. A. Harris, “Can Jack Welsh Reinvent GE?” Business Week, June 30, 1986; S. Flax, “The Ten Toughest Bosses in America,” Fortune, August 6, 1984, p. 21; J. A. Byrne, “Jack Welch successor destroyed GE he inherited,” USA Today , July 15, 2018, https://www.usatoday.com/story/opinion/2018/07/15/ge-ceo-welch-oppose-editorials-debates/36895027/. Describe the types and levels of conflict found in organizations. How can the use of power help and harm organizations? How do you recognize and resolve short- and long-term conflicts among group members and among groups? Conflict is the process by which a person or group feels frustrated in the pursuit of certain goals, plans, or objectives. Conflict may take one of four forms: (1) goal, (2) cognitive, (3) affective, or (4) behavioral. Conflict may occur on several levels, including intrapersonal, interpersonal, intergroup, and interorganizational. Affective conflict Seen in situations where two individuals simply don’t get along with each other. Behavioral conflict Exists when one person or group does something that is unacceptable to others. Cognitive conflict Can result when one person or group holds ideas or opinions that are inconsistent with those of others. Conflict The four types of conflict are goal conflict, cognitive conflict, affective conflict, and behavioral conflict. Constructive confrontation A conflict that leads to a positive result. Goal conflict Can occur when one person or group desires a different outcome than others do. This is simply a clash over whose goals are going to be pursued. Intergroup conflict Usually involves disagreements between two opposing forces over goals or the sharing of resources. Interorganizational conflict Disputes between two companies in the same industry, two companies in different industries or economic sectors, or two or more countries. Interpersonal conflict Where two individuals disagree on some matter. Intrapersonal conflict A conflict within one person.", "section": "Conflict in Organizations: Basic Considerations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Causes of Conflict in Organizations How does conflict arise in organizations? Here we will examine two aspects of the conflict process. First, several factors that have been found to contribute to conflict will be identified. After this, a model of conflict processes in organizations will be reviewed. Why Organizations Have So Much Conflict A number of factors are known to facilitate organizational conflict under certain circumstances. In summarizing the literature, Robert Miles points to several specific examples. R. Miles, Macro Organizational Behavior (Glenview, Ill.: Scott, Foresman, 1980). These are as follows: Task Interdependencies. The first antecedent can be found in the nature of task interdependencies . In essence, the greater the extent of task interdependence among individuals or groups (that is, the more they have to work together or collaborate to accomplish a goal), the greater the likelihood of conflict if different expectations or goals exist among entities, in part because the interdependence makes avoiding the conflict more difficult. This occurs in part because high task interdependency heightens the intensity of relationships. Hence, a small disagreement can very quickly get blown up into a major issue. Status Inconsistencies. A second factor is status inconsistencies among the parties involved. For example, managers in many organizations have the prerogative to take personal time off during workdays to run errands, and so forth, whereas nonmanagerial personnel do not. Consider the effects this can have on the nonmanagers’ view of organizational policies and fairness. Jurisdictional Ambiguities. Conflict can also emerge from jurisdictional ambiguities —situations where it is unclear exactly where responsibility for something lies. For example, many organizations use an employee selection procedure in which applicants are evaluated both by the personnel department and by the department in which the applicant would actually work. Because both departments are involved in the hiring process, what happens when one department wants to hire an individual, but the other department does not? Communication Problems. Suffice it to say that the various communication problems or ambiguities in the communication process can facilitate conflict. When one person misunderstands a message or when information is withheld, the person often responds with frustration and anger. Dependence on Common Resource Pool. Another previously discussed factor that contributes to conflict is dependence on common resource pools. Whenever several departments must compete for scarce resources, conflict is almost inevitable. When resources are limited, a zero-sum game exists in which someone wins and, invariably, someone loses. Lack of Common Performance Standards. Differences in performance criteria and reward systems provide more potential for organizational conflict. This often occurs because of a lack of common performance standards among differing groups within the same organization. For example, production personnel are often rewarded for their efficiency, and this efficiency is facilitated by the long-term production of a few products. Sales departments, on the other hand, are rewarded for their short-term response to market changes—often at the expense of long-term production efficiency. In such situations, conflict arises as each unit attempts to meet its own performance criteria. Individual Differences. Finally, a variety of individual differences , such as personal abilities, traits, and skills, can influence in no small way the nature of interpersonal relations. Individual dominance, aggressiveness, authoritarianism, and tolerance for ambiguity all seem to influence how an individual deals with potential conflict. Indeed, such characteristics may determine whether or not conflict is created at all. A Model of the Conflict Process Having examined specific factors that are known to facilitate conflict, we can ask how conflict comes about in organizations. The most commonly accepted model of the conflict process was developed by Kenneth Thomas. K. Thomas, “Conflict and Conflict Management,” In M. D. Dunnette, ed., Handbook of Industrial and Organizational Psychology (Chicago: Rand McNally, 1976). This model, shown in , consists of four stages: (1) frustration, (2) conceptualization, (3) behavior, and (4) outcome. Stage 1: Frustration. As we have seen, conflict situations originate when an individual or group feels frustration in the pursuit of important goals. This frustration may be caused by a wide variety of factors, including disagreement over performance goals, failure to get a promotion or pay raise, a fight over scarce economic resources, new rules or policies, and so forth. In fact, conflict can be traced to frustration over almost anything a group or individual cares about. Stage 2: Conceptualization. In stage 2, the conceptualization stage of the model, parties to the conflict attempt to understand the nature of the problem, what they themselves want as a resolution, what they think their opponents want as a resolution, and various strategies they feel each side may employ in resolving the conflict. This stage is really the problem-solving and strategy phase. For instance, when management and union negotiate a labor contract, both sides attempt to decide what is most important and what can be bargained away in exchange for these priority needs. Stage 3: Behavior. The third stage in Thomas’s model is actual behavior . As a result of the conceptualization process, parties to a conflict attempt to implement their resolution mode by competing or accommodating in the hope of resolving problems. A major task here is determining how best to proceed strategically. That is, what tactics will the party use to attempt to resolve the conflict? Thomas has identified five modes for conflict resolution, as shown in . These are (1) competing, (2) collaborating, (3) compromising, (4) avoiding, and (5) accommodating. Also shown in the exhibit are situations that seem most appropriate for each strategy. A Model of the Conflict Process Source: Adapted from Kenneth Thomas, “Conflict and Conflict Management,” in M. D. Dunnette (ed.), Handbook of Industrial and Organizational Behavior (New York: Wiley, 1976), p. 895. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The choice of an appropriate conflict resolution mode depends to a great extent on the situation and the goals of the party. This is shown graphically in . According to this model, each party must decide the extent to which it is interested in satisfying its own concerns—called assertiveness —and the extent to which it is interested in helping satisfy the opponent’s concerns—called cooperativeness . Assertiveness can range from assertive to unassertive on one continuum, and cooperativeness can range from uncooperative to cooperative on the other continuum. Once the parties have determined their desired balance between the two competing concerns—either consciously or unconsciously—the resolution strategy emerges. For example, if a union negotiator feels confident she can win on an issue that is of primary concern to union members (e.g., wages), a direct competition mode may be chosen (see upper left-hand corner of ). On the other hand, when the union is indifferent to an issue or when it actually supports management’s concerns (e.g., plant safety), we would expect an accommodating or collaborating mode (on the right-hand side of the exhibit). Five Modes of Resolving Conflict Conflict-Handling Modes Appropriate Situations Source: Adapted from K. W. Thomas, “Toward Multidimensional Values in Teaching: The Example of Conflict Behaviors,” Academy of Management Review 2 (1977), Table 1, p. 487. Competing When quick, decisive action is vital—e.g., emergencies On important issues where unpopular actions need implementing—e.g., cost cutting, enforcing unpopular rules, discipline On issues vital to company welfare when you know you’re right Against people who take advantage of noncompetitive behavior Collaborating When trying to find an integrative solution when both sets of concerns are too important to be compromised When your objective is to learn When merging insights from people with different perspectives When gaining commitment by incorporating concerns into a consensus When working through feelings that have interfered with a relationship Compromising When goals are important but not worth the effort or potential disruption of more assertive modes When opponents with equal power are committed to mutually exclusive goals When attempting to achieve temporary settlements to complex issues When arriving at expedient solutions under time pressure As a backup when collaboration or competition is unsuccessful Avoiding When an issue is trivial, or when more important issues are pressing When you perceive no chance of satisfying your concerns When potential disruption outweighs the benefits of resolution When letting people cool down and regain perspective When gathering information supersedes immediate decision When others can resolve the conflict more effectively When issues seem tangential or symptomatic of other issues Accommodating When you find you are wrong—to allow a better position to be heard, to learn, and to show your reasonableness When issues are more important to others than yourself—to satisfy others and maintain cooperation When building social credits for later issues When minimizing loss when you are outmatched and losing When harmony and stability are especially important. When allowing subordinates to develop by learning from mistakes. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Approaches to Conflict Resolution Source: Adapted from Kenneth Thomas, “Conflict and Conflict Management,” in M. D. Dunnette (ed.), Handbook of Industrial and Organizational Behavior (New York: Wiley, 1976), p. 900. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What is interesting in this process is the assumptions people make about their own modes compared to their opponents’. For example, in one study of executives, it was found that the executives typically described themselves as using collaboration or compromise to resolve conflict, whereas these same executives typically described their opponents as using a competitive mode almost exclusively. K. Thomas and L. Pondy, “Toward and Intent Model of Conflict Management Among Principal Parties,” Human Relations, 1967, 30, pp. 1089–1102. In other words, the executives underestimated their opponents’ concern as uncompromising. Simultaneously, the executives had flattering portraits of their own willingness to satisfy both sides in a dispute. Stage 4: Outcome. Finally, as a result of efforts to resolve the conflict, both sides determine the extent to which a satisfactory resolution or outcome has been achieved. Where one party to the conflict does not feel satisfied or feels only partially satisfied, the seeds of discontent are sown for a later conflict, as shown in the preceding . One unresolved conflict episode can easily set the stage for a second episode. Managerial action aimed at achieving quick and satisfactory resolution is vital; failure to initiate such action leaves the possibility (more accurately, the probability) that new conflicts will soon emerge. Why do organizations have so much conflict? Describe the process of the conflict model. How does conflict arise in organizations? Conflict in organizations can be caused by task interdependencies, status inconsistencies, jurisdictional ambiguities, communication problems, dependence on common resource pools, lack of common performance standards, and individual differences. A model of the conflict process follows four stages. Conflict originates (stage 1) when an individual or group experiences frustration in the pursuit of important goals. In stage 2, the individual or group attempts to understand the nature of the problem and its causes. In stage 3, efforts are made to change behavioral patterns in such a way that the desired outcome, or stage 4, is achieved. Assertiveness Can range from assertive to unassertive on one continuum. Cooperativeness The extent to which someone is interested in helping satisfy the opponent’s concerns. Frustration May be caused by a wide variety of factors, including disagreement over performance goals, failure to get a promotion or pay raise, a fight over scarce economic resources, new rules or policies, and so forth. Jurisdictional ambiguities Situations where it is unclear exactly where responsibility for something lies. Status inconsistencies Situations where some individuals have the opportunity to benefit whereas other employees do not. Consider the effects this can have on the nonmanagers’ view of organizational policies and fairness. Task interdependencies The greater the extent of task interdependence among individuals or groups, the greater the likelihood of conflict if different expectations or goals exist among entities, in part because the interdependence makes avoiding the conflict more difficult.", "section": "Causes of Conflict in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Resolving Conflict in Organizations When and how do you negotiate, and how do you achieve a mutually advantageous agreement? We have discovered that conflict is pervasive throughout organizations and that some conflict can be good for organizations. People often grow and learn from conflict, as long as the conflict is not dysfunctional. The challenge for managers is to select a resolution strategy appropriate to the situation and individuals involved. A review of past management practice in this regard reveals that managers often make poor strategy choices. As often as not, managers select repressive or ineffective conflict resolution strategies. Common Strategies that Seldom Work At least five conflict resolution techniques commonly found in organizations prove to be ineffective fairly consistently. Miles, op. cit. In fact, not only do such techniques seldom work—in many cases, they actually serve to increase the problem. Nonetheless, they are found with alarming frequency in a wide array of business and public organizations. These five ineffective strategies are often associated with an avoidance approach and are described below. Nonaction. Perhaps the most common managerial response when conflict emerges is nonaction —doing nothing and ignoring the problem. It may be felt that if the problem is ignored, it will go away. Unfortunately, that is not often the case. In fact, ignoring the problem may serve only to increase the frustration and anger of the parties involved. Administrative Orbiting. In some cases, managers will acknowledge that a problem exists but then take little serious action. Instead, they continually report that a problem is “under study” or that “more information is needed.” Telling a person who is experiencing a serious conflict that “these things take time” hardly relieves anyone’s anxiety or solves any problems. This ineffective strategy for resolving conflict is aptly named administrative orbiting . Due Process Nonaction. A third ineffective approach to resolving conflict is to set up a recognized procedure for redressing grievances but at the same time to ensure that the procedure is long, complicated, costly, and perhaps even risky. The due process nonaction strategy is to wear down the dissatisfied employee while at the same time claiming that resolution procedures are open and available. This technique has been used repeatedly in conflicts involving race and sex discrimination. Secrecy. Oftentimes, managers will attempt to reduce conflict through secrecy. Some feel that by taking secretive actions, controversial decisions can be carried out with a minimum of resistance. One argument for pay secrecy (keeping employee salaries secret) is that such a policy makes it more difficult for employees to feel inequitably treated. Essentially, this is a “what they don’t know won’t hurt them” strategy. A major problem of this approach is that it leads to distrust of management. When managerial credibility is needed for other issues, it may be found lacking. Character Assassination. The final ineffective resolution technique to be discussed here is character assassination . The person with a conflict, perhaps a woman claiming sex discrimination, is labeled a “troublemaker.” Attempts are made to discredit her and distance her from the others in the group. The implicit strategy here is that if the person can be isolated and stigmatized, she will either be silenced by negative group pressures or she will leave. In either case, the problem is “solved.” Strategies for Preventing Conflict On the more positive side, there are many things managers can do to reduce or actually solve dysfunctional conflict when it occurs. These fall into two categories: actions directed at conflict prevention and actions directed at conflict reduction. We shall start by examining conflict prevention techniques, because preventing conflict is often easier than reducing it once it begins. These include: Emphasizing organization-wide goals and effectiveness. Focusing on organization-wide goals and objectives should prevent goal conflict. If larger goals are emphasized, employees are more likely to see the big picture and work together to achieve corporate goals. Providing stable, well-structured tasks. When work activities are clearly defined, understood, and accepted by employees, conflict should be less likely to occur. Conflict is most likely to occur when task uncertainty is high; specifying or structuring jobs minimizes ambiguity. Facilitating intergroup communication. Misperception of the abilities, goals, and motivations of others often leads to conflict, so efforts to increase the dialogue among groups and to share information should help eliminate conflict. As groups come to know more about one another, suspicions often diminish, and greater intergroup teamwork becomes possible. Avoiding win-lose situations. If win-lose situations are avoided, less potential for conflict exists. When resources are scarce, management can seek some form of resource sharing to achieve organizational effectiveness. Moreover, rewards can be given for contributions to overall corporate objectives; this will foster a climate in which groups seek solutions acceptable to all. These points bear a close resemblance to descriptions of the so-called Japanese management style. In Japanese firms, considerable effort is invested in preventing conflict. In this way, more energy is available for constructive efforts toward task accomplishment and competition in the marketplace. Another place where considerable destructive conflict is prevented is Intel. Sustainability and Responsible Management: Constructive Conflict that Leads to Championships Dealing with conflict lies at the heart of managing any business. Confrontation—facing issues about which there is disagreement—is avoided only at a manager’s peril. Many issues can be postponed, allowed to fester, or smoothed over; eventually, they must be solved. They are not going to disappear. This philosophy not only applies to business but to sports dynamics as well. Take two NBA all-stars, Kobe Bryant and Shaquille O’Neal. Although they are world-renowned athletes now, when they first started in the NBA, there was plenty of conflict that could have caused their careers to take a much different path. In 1992, O’Neal was the first play taken in by the NBA draft, he dominated the court with his size and leadership from day one. Four years later, Kobe Bryant, the youngest player to start in the NBA was brought onto the same team: the Los Angeles Lakers. The two were not fast friends, and the trash talk started as Bryant publicly criticized his teammate—and continued for years. Ultimately in 1999, Phil Jackson was brought in to coach the LA Lakers, and his creative approach to their conflict changed everything. Instead of seeing this tension and ignoring it, or chastising the players for their feud, he used their skills to develop a new way of playing the game. O’Neal brought power and strength to the court, while Bryant was fast and a great shooter. Jackson developed a way of playing that highlighted both of these talents, and he built a supporting cast around them that brought out the best in everyone. The outcome: three NBA championships in a row. While many may have just ignored or tried to separate the two superstars, Jackson was innovative in his approach, saw the opportunity in using the conflict to create a new energy, and was able to build a very successful program. Questions: What was the key to the success for Phil Jackson and his team? How would you have approached the two players (or employees) that were in conflict and causing tension on your team? What strategies would have been important to employ with these two individuals to resolve the conflict? Sources: J. DeGraff, “3 Legendary Creative Conflicts That Sparked Revolutionary Innovation,” Huffington Post , September 26, 2017, https://www.huffingtonpost.com/entry/3-legendary-creative-conflicts-that-sparked-revolutionary_us_59c85a9de4b08d66155043d6; K. Soong, “‘I owe you an apology’: Shaquille O’Neal explains why he loves Kobe Bryant years after feud,” Washington Post , February, 17, 2017, https://www.washingtonpost.com/news/early-lead/wp/2018/02/17/i-owe-you-an-apology-shaquille-oneal-explains-why-he-loves-kobe-bryant-years-after-feud/?utm_term=.b9cca63b5761; M. Chiari, “Kobe Bryant Discusses Getting into Fist Fight with Shaquille O'Neal,” Bleacher Report , March 9, 2018, https://bleacherreport.com/articles/2763468-kobe-bryant-discusses-getting-into-fist-fight-with-shaquille-oneal. Strategies for Reducing Conflict Where dysfunctional conflict already exists, something must be done, and managers may pursue one of at least two general approaches: they can try to change employee attitudes, or they can try to change employee behaviors . If they change behavior, open conflict is often reduced, but groups may still dislike one another; the conflict simply becomes less visible as the groups are separated from one another. Changing attitudes, on the other hand, often leads to fundamental changes in the ways that groups get along. However, it also takes considerably longer to accomplish than behavior change because it requires a fundamental change in social perceptions. Nine conflict reduction strategies are shown in . The techniques should be viewed as a continuum, ranging from strategies that focus on changing behaviors near the top of the scale to strategies that focus on changing attitudes near the bottom of the scale. Physical separation. The quickest and easiest solution to conflict is physical separation. Separation is useful when conflicting groups are not working on a joint task or do not need a high degree of interaction. Though this approach does not encourage members to change their attitudes, it does provide time to seek a better accommodation. Use of rules and regulations. Conflict can also be reduced through the increasing specification of rules, regulations, and procedures. This approach, also known as the bureaucratic method, imposes solutions on groups from above. Again, however, basic attitudes are not modified. Limiting intergroup interaction. Another approach to reducing conflict is to limit intergroup interaction to issues involving common goals. Where groups agree on a goal, cooperation becomes easier. An example of this can be seen in recent efforts by firms in the United States and Canada to work together to “meet the Japanese challenge.” Use of integrators. Integrators are individuals who are assigned a boundary-spanning role between two groups or departments. To be trusted, integrators must be perceived by both groups as legitimate and knowledgeable. The integrator often takes the “shuttle diplomacy” approach, moving from one group to another, identifying areas of agreement, and attempting to find areas of future cooperation. Confrontation and negotiation. In this approach, competing parties are brought together face-to-face to discuss their basic areas of disagreement. The hope is that through open discussion and negotiation , means can be found to work out problems. Contract negotiations between union and management represent one such example. If a “win-win” solution can be identified through these negotiations, the chances of an acceptable resolution of the conflict increase. (More will be said about this in the next section of this chapter.) Third-party consultation. In some cases, it is helpful to bring in outside consultants for third-party consultation who understand human behavior and can facilitate a resolution. A third-party consultant not only serves as a go-between but can speak more directly to the issues, because she is not a member of either group. Rotation of members. By rotating from one group to another, individuals come to understand the frames of reference, values, and attitudes of other members; communication is thus increased. When those rotated are accepted by the receiving groups, change in attitudes as well as behavior becomes possible. This is clearly a long-term technique, as it takes time to develop good interpersonal relations and understanding among group members. Identification of interdependent tasks and superordinate goals. A further strategy for management is to establish goals that require groups to work together to achieve overall success—for example, when company survival is threatened. The threat of a shutdown often causes long-standing opponents to come together to achieve the common objective of keeping the company going. Use of intergroup training. The final technique on the continuum is intergroup training. Outside training experts are retained on a long-term basis to help groups develop relatively permanent mechanisms for working together. Structured workshops and training programs can help forge more favorable intergroup attitudes and, as a result, more constructive intergroup behavior. Conflict Reduction Strategies Source: Adapted from concepts in E. H. Neilsen, “Understanding and Managing Conflict,” in J. Lorsch and P. Lawrence, eds., Managing Group and Intergroup Relations (Homewood, III.: Irwin, 1972). (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Describe conflict strategies that seldom work. What are the strategies that managers can use that can reduce conflict? When and how do you negotiate, and how do you achieve a mutually advantageous agreement? Ineffective conflict resolution strategies include nonaction, administrative orbiting, due process nonaction, secrecy, and character assassination. Strategies for preventing conflict include (1) emphasizing organization-wide goals; (2) providing stable, well-structured tasks; (3) facilitating intergroup communication; and (4) avoiding win-lose situations. Strategies for reducing conflict include (1) physical separation, (2) use of rules and regulations, (3) limiting intergroup interaction, (4) use of integrators, (5) confrontation and negotiation, (6) third-party consultation, (7) rotation of members, (8) identification of interdependent tasks and superordinate goals, and (9) use of intergroup training. Negotiation is the process by which individuals and groups attempt to reach their goals by bargaining with others who can help or hinder goal attainment. Negotiation is helpful in three primary instances: (1) a conflict of interest, (2) the absence of clear rules or procedures, and (3) when there is a desire to avoid a fight. Distributive bargaining attempts to resolve a win-lose conflict in which resources are limited and each party wishes to maximize its share of these resources. Integrative bargaining occurs when both parties attempt to reach a settlement that benefits both sides in a dispute. Administrative orbiting An ineffective strategy for resolving conflict. Character assassination An ineffective resolution technique where the person with a conflict attempts to discredit and distance an individual from the others in the group. Due process nonaction The strategy of wearing down a dissatisfied employee while at the same time claiming that resolution procedures are open and available. This technique has been used repeatedly in conflicts involving race and sex discrimination. Negotiation The process by which individuals or groups attempt to realize their goals by bargaining with another party who has at least some control over goal attainment. Third-party consultation An outside consultant that serves as a go-between and can speak more directly to the issues because she is not a member of either group.", "section": "Resolving Conflict in Organizations", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Negotiation Behavior How do you recognize and respond to cultural differences in negotiation and bargaining strategies? We have seen the central role conflict plays in organizational processes. Clearly, there are some areas where managers would prefer to solve a problem between two parties before it results in high levels of conflict. This is usually accomplished through negotiation. Negotiation is the process by which individuals or groups attempt to realize their goals by bargaining with another party who has at least some control over goal attainment. Throughout the negotiation process, considerable skill in communication, decision-making, and the use of power and politics is required in order to succeed. We will consider several aspects of negotiation, including stages of negotiation, types of negotiation behavior, and the negotiation process itself. We begin with the reasons why people engage in negotiation and bargaining in the first place. Stages of Negotiation In general, negotiation and bargaining are likely to have four stages. Although the length or importance of each stage can vary from situation to situation or from one culture to another, the presence and sequence of these stages are quite common across situations and cultures. J. Graham, “The Influence of Culture on Business Negotiations,” Journal of International Business Studies, Spring 1985, pp. 81–96. Non-task time. During the first stage, the participants focus on getting to know and become comfortable with each other and do not focus directly on the task or issue of the negotiation. In cultures such as ours, this stage is often filled with small talk. However, it is usually not very long and is not seen as important as other stages. North Americans use phrases such as “Let’s get down to business,” “I know you’re busy, so let’s get right to it,” and “Let’s not beat around the bush.” However, in other cultures such as Mexico or South Korea, the non-task stage is often longer and of more importance because it is during this stage the relationship is established. In these cultures, it is the relationship more than the contract that determines the extent to which each party can trust the other to fulfill its obligations. Information exchange. The second stage of negotiations involves the exchange of background and general information. During this stage, participants may, for example, provide overviews of their company and its history. In Japan, this is an important stage because specific proposals or agreements must be considered and decided in the larger context. The information exchanged during the second stage provides this larger context. Influence and persuasion. The third stage involves efforts to influence and persuade the other side. Generally, these efforts are designed to get the other party to reduce its demands or desires and to increase its acceptance of your demands or desires. There are a wide variety of influence tactics, including promises, threats, questions, and so on. The use of these tactics as well as their effectiveness is a function of several factors. First, the perceived or real power of one party relative to another is an important factor. For example, if one party is the only available supplier of a critical component, then threatening to go to a new supplier of that component unless the price is reduced is unlikely to be an effective influence tactic. Second, the effectiveness of a particular influence tactic is also a function of accepted industry and cultural norms. For example, if threats are an unacceptable form of influence, then their use could lead to consequences opposite from what is desired by the initiator of such tactics. Closing. The final stage of any negotiation is the closing. The closing may result in an acceptable agreement between the parties involved or it may result in failure to reach an agreement. The symbols that represent the close of a negotiation vary across cultures. For example, in the United States, a signed contract is the symbol of a closed negotiation. At that point, “a deal is a deal” and failure to abide by the contents of the document is considered a breach of contract. In China, however, there is not the strong legal history or perspective that exists in the United States, and a signed document is not necessarily a symbol of the close of the negotiations. In fact, to some extent it symbolizes the beginning of the final points of negotiation. The signed document identifies the key issues that still need to be negotiated despite the fact that it may contain specific obligations for the involved parties concerning these issues. Quite simply, even though the document may obligate one party to deliver a product on a certain day and obligate the other party to pay a certain price for delivery, the document itself does not symbolize that the negotiation concerning these specifics is closed. Each of these four stages and the sequence described above are common across most situations and cultures. However, the length of time devoted to each stage, the importance of each stage, and the specific behaviors associated with each stage can vary by situation and certainly do vary by culture. Bargaining Strategies Within the context of these four stages, both parties must select an appropriate strategy that they believe will assist them in the attainment of their objectives. In general, two rather distinct approaches to negotiation can be identified. These are distributive bargaining and integrative bargaining . A comparison of these two approaches is shown in . Distributive Bargaining. In essence, distributive bargaining is “win-lose” bargaining. That is, the goals of one party are in fundamental and direct conflict with those of the other party. Resources are fixed and limited, and each party wants to maximize her share of these resources. Finally, in most cases, this situation represents a short-term relationship between the two parties. In fact, such parties may not see each other ever again. A good example of this can be seen in the relationship between the buyer and seller of a house. If the buyer gets the house for less money (that is, she “wins”), the seller also gets less (that is, she “loses”). This win-lose situation can also be seen in classes where the professor insists on grading on a specified curve. If your friends get an A, there are fewer As to go around, and your chances are diminished. Two Approaches to Bargaining Bargaining Characteristic Distributive Bargaining Integrative Bargaining Payoff structure Fixed amount of resources to be divided Variable amount of resources to be divided Primary motivation I win, you lose Mutual benefit Primary interests Opposed to each other Convergent with each other Focus of relationships Short term Long term (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Under such circumstances, each side will probably adopt a course of action as follows. First, each side to a dispute will attempt to discover just how far the other side is willing to go to reach an accord. This can be done by offering outrageously low (or high) proposals simply to feel out the opponent. For example, in selling a house, the seller will typically ask a higher price than she actually hopes to get (see ). The buyer, in turn, typically offers far less than she is willing to pay. These two prices are put forth to discover the opponent’s resistance price. The resistance price is the point beyond which the opponent will not go to reach a settlement. Once the resistance point has been estimated, each party tries to convince the opponent that the offer on the table is the best one the opponent is likely to receive and that the opponent should accept it. As both sides engage in similar tactics, the winner is often determined by who has the best strategic and political skills to convince the other party that this is the best she can get. Integrative Bargaining. Integrative bargaining is often described as the “win-win” approach. That is, with this technique, both parties try to reach a settlement that benefits both parties. Such an approach is often predicated on the belief that if people mutually try to solve the problem, they can identify some creative solutions that help everyone. A good example can be seen in bilateral trade negotiations between two nations. In such negotiations, participants usually agree that a trade war would hurt both sides; therefore, both sides attempt to achieve a balance of outcomes that are preferable to a trade war for both sides. In doing so, however, the trick is to give away as little as possible to achieve the balance. Ibid. Distributive Bargaining in Buying a Home (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) As shown previously in , this approach is characterized by the existence of variable resources to be divided, efforts to maximize joint outcomes, and the desire to establish or maintain a long-term relationship. The interests of the two parties may be convergent (noncompetitive, such as preventing a trade war between two countries) or congruent (mutually supportive, as when two countries reach a mutual defense pact). In both cases, bargaining tactics are quite different from those typically found in distributive bargaining. Here, both sides must be able and willing to understand the viewpoints of the other party. Otherwise, they will not know where possible consensus lies. Moreover, the free flow of information is required. Obviously, some degree of trust is required here too. In discussions, emphasis is placed on identifying communalities between the two parties; the differences are played down. And, finally, the search for a solution focuses on selecting those courses of action that meet the goals and objectives of both sides. This approach requires considerably more time and energy than distributive bargaining, yet, under certain circumstances, it has the potential to lead to far more creative and long-lasting solutions. The Negotiation Process The negotiation process consists of identifying one’s desired goals—that is, what you are trying to get out of the exchange—and then developing suitable strategies aimed at reaching those goals. A key feature of one’s strategy is knowing one’s relative position in the bargaining process. That is, depending upon your relative position or strength, you may want to negotiate seriously or you may want to tell your opponent to “take it or leave it.” The dynamics of bargaining power can be extrapolated directly from the discussion of power and indicate several conditions affecting this choice. For example, you may wish to negotiate when you value the exchange, when you value the relationship, and when commitment to the issue is high. In the opposite situation, you may be indifferent to serious bargaining. When to Negotiate Bargaining Strategies Characteristics of the Situation Negotiate “Take It or Leave It” * Indicates relative power distribution between the two parties; “low” indicates that one has little power in the situation, whereas “high” indicates that one has considerable power. Value of exchange High Low Commitment to a decision High Low Trust Level High Low Time Ample Pressing Power distribution * Low or balanced High Relationship between two parties Important Unimportant (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Once goals and objectives have been clearly established and the bargaining strategy is set, time is required to develop a suitable plan of action. Planning for negotiation requires a clear assessment of your own strengths and weaknesses as well as those of your opponents. Roy Lewicki and Joseph Litterer have suggested a format for preparation for negotiation. Ibid.; R. J. Lewicki, B. Barry, and D. M. Saunders, Essentials of Negotiation , (New York, N.Y., McGraw Hill, 2016), M. Baserman, “Why Negotiations Go Wrong,” Psychology Today, June 1986, pp. 54–58; J. Graham and Y. Sano, Smart Bargaining (New York: Harper & Row, 1989). According to this format, planning for negotiation should proceed through the following phases: Understand the basic nature of the conflict. What are the primary areas of agreement and disagreement? What exactly do you want out of this negotiation? What are your goals? How will you manage the negotiation process? Here, several issues should be recognized: Identify the primary issues to negotiate. Prioritize these issues. Develop a desirable package including these important issues. Establish an agenda. Do you understand your opponent? What are your opponent’s current resources and needs? What is the history of your opponent’s bargaining behavior? What patterns can you see that can help you predict her moves? Negotiating with the Referee Minnesota Gophers coach, Lindsay Whalen talks to a referee during a University of Minnesota Gophers game against Cornell University. Is this negotiation or persuasion? (Attribution: Laurie Schaul/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Research indicates that following such procedures does, in fact, lead to more successful bargaining. In , for example, we can see differences in both the planning approaches and the actual behaviors of successful and average negotiators. Preparation clearly makes a difference, as does interpersonal style during the actual negotiation. Differences Between Successful and Average Negotiations Negotiation Behavior Skilled Negotiators Average Negotiators Source: Based on data reported in N. J. Adler and A. Gunderson, International Dimensions of Organizational Behavior 5 th edition (Mason, OH: Cengage Learning, 2008), pp. 165–181. Before the Negotiation Number of options considered per issue 5.1 2.6 Portion of time spent focusing on anticipated areas of agreement instead of conflict 39% 11% During Negotiation Portion of time spent asking questions of opponent 21% 10% Portion of time spent in active listening 10% 4% Portion of time spent attacking opponent 1% 6% (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Cultural Differences in International Negotiations In view of the increased emphasis on international industrial competitiveness, it is important to understand what happens when the two parties to a negotiation come from different cultures or countries. A knowledge of cultural differences can assist the manager both in understanding the other party’s position and in striking the best possible deal given the circumstances. A good way to start this analysis is by recognizing how different cultures approach the art of persuasion; that is, how do people in different countries try to win you over to their side in a dispute? Although we cannot possibly examine all cultures, consider the results of a study of differences in persuasion techniques for North America, the Middle East, and the former Soviet Union. E. Glenn, D. Witmeyer, and K. Stevenson, “Cultural Styles of Persuasion,” International Journal of Intercultural Relations, Fall 1977, pp. 62–66. As can be seen in , Americans, Arabs, and Russians have significantly different approaches to persuasion. Americans tend to enter into a discussion emphasizing facts and figures, whereas Arabs may focus on emotions. The Russians may talk about ideals. Moreover, in a negotiation situation, the American is ever-conscious of deadlines, whereas the Arab takes a more casual approach, and the Russian is often unconcerned about time. Americans make small concessions early in the bargaining process to establish a relationship. Arabs, on the other hand, make concessions throughout the bargaining process, and the Russians try not to make any concessions at all. Clearly, this study has only highlighted trends, and exceptions can be easily found. Even so, a knowledge of such differences, however general, can greatly facilitate improved interpersonal relations and bargaining success for both parties. National Styles of Persuasion North Americans Arabs Russians Source: Adapted from J. S. Martin, Intercultural Business Communication, (Englewood Cliffs, N.J.: Pearson, 2005). Primary negotiating style and process Factual: appeals made to logic Affective: appeals made to emotions Axiomatic: appeals made to Ideals Conflict: opponent’s arguments countered with Objective facts Subjective feelings Asserted ideals Making concessions Small concessions made early to establish a relationship Concessions made throughout as a part of the bargaining process Few, if any, small concessions made Response to opponent’s concessions Usually reciprocate opponent’s concessions Almost always reciprocate opponent’s concessions Opponent’s concessions viewed as weakness and almost never reciprocated Relationship Short-term Long-term No continuing relationship Authority Broad Broad Limited Initial position Moderate Extreme Extreme Deadline Very important Casual Ignored (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) We can also examine the personal characteristics of negotiators from different countries. A study by John Graham focused on the key characteristics of negotiators from different countries, in this case the United States, Japan, Taiwan, and Brazil. Results of the study are shown in , which shows the rank order of the defining characteristics. Data supplied by John Graham, Graduate School of Management, University of California, Irvine. Cited in N. J. Adler and A. Gunderson, International Dimensions of Organizational Behavior 5 th edition (Mason, OH: Cengage Learning, 2008), p. 167. Again, we can see major differences in negotiators from around the world. Each has certain strengths, yet these strengths vary considerably from country to country. Americans are seen as prepared and organized, thinking well under pressure, whereas Japanese are seen as more dedicated and shrewd. Taiwanese negotiators were found in the study to be highly persistent and determined, working hard to win the opponent’s respect, and the Brazilians were amazingly similar to the Americans. Key Individual Characteristics of Negotiators (Rank Order) American Managers Japanese Managers Chinese Managers (Taiwan) Brazilian Managers Source: “Key Individual Characteristics of Negotiators” by John Graham, Graduate School of Management, University of California, Irvine. Preparation and planning skill Dedication to job Persistence and determination Preparation and planning skill Thinking under pressure Perceive and exploit power Win respect and confidence Thinking under pressure Judgment and intelligence Win respect and confidence Preparation and planning skill Judgment and intelligence Verbal expressiveness Integrity Product knowledge Verbal expressiveness Product knowledge Listening skill Interesting Product knowledge Perceive and exploit power Broad perspective Judgment and intelligence Perceive and exploit power Integrity Verbal expressiveness Competition (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Finally, we should note that negotiators from different countries differ markedly in their verbal and nonverbal communication patterns. In one study (again among Americans, representing North America; Japanese, representing East Asia; and Brazilians, representing South America), observers counted the number of times each negotiator did certain things within a given time limit. J. Graham, “The Influence of Culture on Business Negotiations,” Journal of International Business Studies, Spring 1985, pp. 81–96. The results are shown in . As can be seen, these negotiators use both verbal and nonverbal communication in very different ways. Note, for example, that Brazilians on average said “no” 83 times within a 30-minute segment, compared to 5 times for Japanese and 9 times for Americans. On the other hand, Japanese appealed to ideals and societal norms and simply sat in silence more than the others. Such differences affect not only the negotiation process but also, in many cases, the outcomes. That is, if a negotiator from one culture has annoyed or insulted the opponent (intentionally or unintentionally), the opponent may resist doing business with that person or may fail to offer attractive terms. Hence, again we see the value of better understanding cultural variations in negotiations, as in other matters. Communication Patterns during Negotiations for Three Cultures Tactic Japan United States Brazil Source: Based on data reported in J. Graham, “The Influence of Culture on Business Negotiations,” Journal of International Business Studies, Spring 1985, pp. 81–96. Verbal Communication Making promises 7 8 3 Making threats 4 4 2 Making recommendations 7 4 5 Appealing to ideals and norms 4 2 1 Giving a command 8 6 14 Saying “no” 5 9 83 Making initial concessions 6 7 9 Nonverbal Communication Periods of silence 6 3 0 Interrupting opponent 12 10 29 Looking directly into opponent’s eyes 1 3 5 Touching opponent 0 0 5 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Concluding Thoughts about Conflict and Negotiations One of the classic negotiations approaches that you might encounter is the book, Getting to Yes. This book expound the authors favored method of conflict resolution, which they term principled negotiation . This method attempts to find an objective standard, typically based on existing precedents, for reaching an agreement that will be acceptable to both interested parties. Principled negotiation emphasizes the parties’ enduring interests, objectively existing resources, and available alternatives, rather than transient positions that the parties may choose to take during the negotiation. The outcome of a principled negotiation ultimately depends on the relative attractiveness of each party’s so-called BATNA : the “Best Alternative To a Negotiated Agreement”, which can be taken as a measure of the objective strength of a party’s bargaining stance. In general, the party with the more attractive BATNA gets the better of the deal. If both parties have attractive BATNAs, the best course of action may be not to reach an agreement at all. Roger Fisher,William L. Ury and Bruce Patton, Getting to Yes , (New York: Penguin; 2012); Douglas D. Edwards, De Dicto , March 18, 2013, http://is.gd/ys8Hny. Conflict is most likely to occur when the goals, expectations, and/or behaviors of at least two parties differ and when those differences are difficult to avoid (such as when interdependence among the parties involved is high). Conflict itself is neither good nor bad, productive nor destructive. The key to the outcome of conflict is the manner in which it is managed. Negotiation, as a key means of managing conflict, has four distinct stages. However, the length, importance, and norms for each stage can vary by situation and especially by culture. Negotiating Styles in Malaysia and America One of the emerging countries in Southeast Asia is Malaysia, whose natural resources and stable economic growth are allowing it to develop as an important manufacturing center in the region along with Singapore, Indonesia, and Thailand. What happens when American businesspeople visit Malaysia to do business? In the following example, cross-cultural researcher George Renwick describes major differences between the two cultures as they approach a negotiation. Americans’ patterns of negotiation, like all of their patterns, differ somewhat depending upon their context. The negotiating patterns of government officials working out a treaty, for example, are somewhat different from those of a business executive “hammering out” a contract. The pattern portrayed here will be that of the business executive. The American businessperson usually begins a series of negotiating sessions in a cordial manner, but he is intent on getting things under way. He is very clear as to what he and his company want, when it is wanted, and how he will go about getting it; he has planned his strategy carefully. And he has done what he could to “psyche out” his counterpart, with whom he will be negotiating. From the outset, the American negotiator urges everyone to “dispense with the formalities” and get on with the business at hand. As soon as possible, he expresses his determination, saying something like, “Okay, let’s get down to brass tacks.” The American usually states his position (at least his first position) early and definitely. He plans before long to “really get down to the nitty gritty.” He wants to “zero in” on the knotty problems and get to the point where “the rubber meets the road” (the point, that is, where “the action” begins). Once the negotiations are “really rolling,” the American usually deals directly with obstacles as they come up, tries to clear them away in quick order, and becomes impatient and frustrated if he cannot. Most of what the American wants to convey, of course, he puts into words—often many of them. His approach is highly verbal and quite visible—and thoroughly planned. He has outlined his alternative ahead of time and prepared his counterproposals, contingencies, backup positions, bluffs, guarantees, and tests of compliance, all carefully calculated, and including, of course, lots of numbers. Toward the end, he sees that some bailout provisions are included, but he usually doesn’t worry too much about them; making and meeting business commitments “on schedule” is what his life is all about—he is not too concerned about getting out. If he has to get out, then he has to, and he will find a way when the time comes. The American experiences real satisfaction when all the problems have been “worked out,” especially if he has been able to get provisions very favorable to his company—and to his own reputation as a “tough negotiator.” He rests securely when everything is “down in black and white” and the contract is initialed or signed. Afterward, the American enjoys himself; he relaxes “over some drinks” and carries on some “small talk” and “jokes around” with his team and their counterparts. Malay patterns of negotiation, as might be expected, differ considerably. When they are buying something, Malays bargain with the merchant, and when they are working, they socialize with their boss and coworkers. Their purpose is to develop some sense of relationship with the other person. The relationship then provides the basis, or context, for the exchange. Malays take the same patterns and preferences into their negotiating sessions. When all is said and done, it is not the piece of paper they trust, it is the person—and their relationship with the person. A Malay negotiator begins to develop the context for negotiations through the interaction routines appropriate to this and similar occasions. These routines are as complicated and subtle as customary American routines; they are cordial but quite formal. Like Americans and their own routines, Malays understand the Malay routines but are seldom consciously aware of them. Neither Malays nor Americans understand very clearly the routines of the other. As the preliminary context is formed, it is important to the Malay that the proper forms of address be known beforehand and used and that a variety of topics be talked about that are unrelated to the business to be transacted. This may continue for quite a while. A Malay negotiator wants his counterpart to participate comfortably, patiently, and with interest. As in other interaction, it is not the particular words spoken which are of most importance to the Malay; rather he listens primarily to the attitudes which the words convey—attitudes toward the Malay himself and toward the matter being negotiated. Attitudes are important to the relationship. At this point and throughout the negotiations, the Malay is as much concerned about the quality of the relationship as the quantity of the work accomplished. Motivation is more important to the Malay than momentum. The Malay negotiator, as in other situations, is also aware of feelings—his own and those of his counterpart, and the effects of the exchanges upon both. He is also aware of, and concerned about, how he looks in the eyes of his team, how his counterpart looks in the eyes of the other team, and how both he and his counterpart will look after the negotiations in the eyes of their respective superiors. The Malay is alert to style, both his own and that of his counterpart. Displaying manners is more important than scoring points. The way one negotiates is as important as what one negotiates. Grace and finesse show respect for the other and for the matter under consideration. Negotiating, like other interaction, is something of an art form. Balance and restraint are therefore essential. The agenda that the Malay works through in the course of the negotiation is usually quite flexible. His strategy is usually rather simple. His positions are expressed in more general terms than the American’s, but no less strongly held. His proposals are more offered than argued: they are offered to the other party rather than argued with him. Malays do not enjoy sparring. They deeply dislike combat. In response to a strong assertion, the Malay negotiator usually expresses his respect directly by replying indirectly. The stronger the assertion and the more direct the demands, the more indirect the reply—at least the verbal reply. The Malay and his team usually formulate their positions gradually and carefully. By the time they present their position, they usually have quite a lot of themselves invested in it. Direct rejection of the position, therefore, is sometimes felt to be a rejection of the person. Negotiating for the Malay is not quite the game that it is for some Americans. If the Malay and his team have arrived at a position from which they and those whom they represent cannot move, they will not move. If this requires a concession from the counterpart, the Malays will not try to force the concession. If the counterpart sees that a concession from him is necessary, and makes it, the Malays, as gentlemen, recognize the move and respect the man who made it. A concession, therefore, is not usually considered by the Malay team to be a sign that they can press harder and extract further concessions. Instead, a concession by either side is considered as evidence of strength and a basis for subsequent reconciliation and cooperation. What about getting out a contract? Making and meeting business commitments is not what a Malay’s life is all about. He has other, often prior, commitments. He therefore enters into contracts cautiously and prefers to have an exit provided. In addition, Malays are certain of their control over the future (even their control of their own country) than are Americans. Therefore, promising specific kinds of performance in the future by specific dates in a contract, especially in a long-term contract where the stakes are high, is often difficult for Malays. It is even more difficult, of course, if they are not certain whether they can trust the persons to whom they are making the commitment and from whom they are accepting commitments. Malays therefore give a great deal of thought to a contract and to the contracting party before signing it. And they are uneasy if provisions have not been made for a respectable withdrawal should future circumstances make their compliance impossible. Questions: What are the differences between an American and Malay approach to business relationships? How are the different approaches important to understanding negotiations and cultural differences? Source: G. Renwick, Malays and Americans: Definite Differences, Unique Opportunities (Yarmouth, Maine: Intercultural Press, 1985), pp. 51–54. Describe the stages of negotiations. Understand the strategies in bargaining. Understand the role that cultural differences have in the negotiation process. How do you recognize and respond to cultural differences in negotiation and bargaining strategies? A resistance point is the point beyond which an opponent will not go to reach a settlement. Planning for a negotiation session involves (1) understanding the basic nature of the conflict, (2) knowing what the group wants to achieve in the session, (3) selecting a chief negotiator, and (4) understanding one’s opponent. Cultural differences play a major role in the negotiation process and influence such factors as persuasion techniques, the key characteristics of the negotiators, and communication patterns. Chapter Review Questions Identify the types of conflict commonly found in organizations, and provide examples of each. How can conflict be good for an organization? Identify some reasons for the prevalence of intergroup conflict in organizations. How does intergroup conflict affect behavior within a work group? behavior between two or more groups? Review the basic conflict model discussed in this chapter. What lessons for management follow from this model? Of the various strategies for resolving and preventing conflicts that are presented in this chapter, which ones do you feel will generally be most effective? least effective? Why? What is the difference between distributive and integrative bargaining? When would each be most appropriate? How can cultural differences affect bargaining behavior? If you were negotiating with a Japanese firm, what might you do differently than if you were facing an American firm? Explain. Managerial Skill Application Exercise You might find it interesting to see how you approach conflict resolution. To do this, simply complete this self-assessment. When you are done, refer to Appendix B for scoring details. What Is Your Approach to Conflict Resolution? Instructions: Think of a typical situation in which you have a disagreement with someone. Then answer the following items concerning how you would respond to the conflict. Circle the number that you feel is most appropriate. Highly Unlikely Highly Likely I firmly push for my goals. 1 2 3 4 5 I always try to win an argument. 1 2 3 4 5 I try to show my opponent the logic of my position. 1 2 3 4 5 I like to discuss disagreements openly. 1 2 3 4 5 I try to work through our differences. 1 2 3 4 5 I try to get all concerns on the table for discussion. 1 2 3 4 5 I try to work for a mutually beneficial solution. 1 2 3 4 5 I try to compromise with the other person. 1 2 3 4 5 I seek a balance of gains and losses on each side. 1 2 3 4 5 I don’t like talking about disagreements. 1 2 3 4 5 I try to avoid unpleasantness for myself. 1 2 3 4 5 I avoid taking positions that may incite disagreement. 1 2 3 4 5 I try to think of the other person in any disagreement. 1 2 3 4 5 I try to preserve relationships in any conflict. 1 2 3 4 5 I try not to hurt the other person’s feelings. 1 2 3 4 5 Managerial Decision Exercise The president of your company has just told you that an Indian multinational company is interested in purchasing a large amount of the products that you and your group are responsible for. You have been charged with meeting with the team from India, hosting their visit, and negotiating the agreement, including pricing. How do you communicate during the meeting with your colleagues? What are some aspects of the social and business interactions that you will want you and your staff to avoid? What will you report back to the president regarding the meeting, and will you encourage her to take part in the meeting? Critical Thinking Case College Corp. Janice just graduated college, she’s ready to head out on her own and get that first job, and she’s through her first interviews. She receives an offer of a $28,000 salary, including benefits from COLLEGE CORP, from an entry-level marketing position that seems like a perfect fit. She is thrown off by the salary they are offering and knows that it is lower than what she was hoping for. Instead of panicking, she takes the advice of her mentor and does a little research to know what the market range for the salary is for her area. She feels better after doing this, knowing that she was correct and the offer is low compared to the market rate. After understanding more about the offer and the rates, she goes back to the HR representative and asks for her preferred rate of $32,500, knowing the minimum that she would accept is $30,000. Instead of going in for her lowest amount, she started higher to be open to negotiations with the company. She also sent a note regarding her expertise that warranted why she asked for that salary. To her happy surprise, the company counter offered at $31,000—and she accepted. Questions: What key points of Janice’s negotiation led to her success? What could have Janice done better to get a better outcome for her salary? Sources: “Good & Bad Salary Negotiations,” Salary.com , April 19, 2018, https://www.salary.com/articles/good-bad-examples-of-salary-negotiations/; M. Herner, “5 Things HR Wishes You Knew About Salary Negotiation,” Payscale.com , accessed October 21, 2018, https://www.payscale.com/salary-negotiation-guide/salary-negotiation-tips-from-hr. BATNA An acronym popularised by Roger Fisher and William Ury which stands for ‘Best Alternative to a Negotiated Agreement’. BATNA answers the question: ‘What would you do if you weren’t able to agree a deal with your negotiation counterparty?’ Your BATNA is the alternative action you’ll take should your proposed agreement fail to materialize. Distributive bargaining Where the goals of one party are in fundamental and direct conflict with those of the other party. Resources are fixed and limited, and each party wants to maximize its share of these resources. Integrative bargaining A negotiation strategy in which parties collaborate to find a \"win-win\" solution to their dispute. This strategy focuses on developing mutually beneficial agreements based on the interests of the disputants. Resistance price The point beyond which the opponent will not go to reach a settlement.", "section": "Negotiation Behavior", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Free-Photos/ Pixabay/ (CC BY 0)), modified from an original image by Ivan Mlinaric) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to understand these statements: Define the external environment of organizations. Identify contemporary external forces pressuring organizations. Identify different types of organizational structures and their strengths and weaknesses. Explain how organizations organize to meet external market threats and opportunities. Identify the fit between organizational cultures and the external environment. Identify environmental trends, demands, and opportunities facing organizations. Jeff Bezos of Amazon Amazon’s market value was estimated at $1 trillion USD dollars in 2018. The company was recognized as the most innovative company in Fast Company’s 2017 list, accounting for 44 percent of all U.S. e-commerce that year—approximately 4 percent of the U.S.’s total retail sales. Amazon market value is greater than the sum of the market capitalizations of Walmart, Target, Best Buy, Nordstrom, Kohl’s, JCPenney, Sears, and Macy’s. Jeff Bezos, founder and leader, has creatively accomplished what most large companies fail at: meshing size, scale, and external opportunities with agility. Sales figures reached $100 billion in 2015 while the stock price climbed over 300% in the past five years. The company plans on creating over 50,000 new jobs starting in 2018. Bezos has blended his strategy of virtually reaching unlimited numbers of online customers while maintaining land-based distribution centers using Prime’s $99-per-year—$119 in 2018—membership. Stephenie Landry, an Amazon vice president, stated that Prime has reached 49 cities in seven countries. Over 100 million people in 2018 subscribe to the Prime service. She noted that the business has only to answer two questions from customers: “Do you have what I want, and can you get it to me when I need it?” The answer seems to be yes, especially with Bezos’s strategy of having high-tech robots already working side by side with human employees—resembling a “factory of the future.” Bezos’s digital commerce strategy has led the firm to become the leader of retail commerce. Amazon’s digital strategy uses Prime memberships that are supplied and supported by land-based distribution centers; Prime takes in reaching about 60% of the total dollar value of all merchandise sold on the site. That accounts for 60 million customers in the United States who use Prime and who spend $2,500 on Amazon annually. A study of 3,000 independent businesses, half of whom were retailers, listed competition from Amazon as their primary concern. Industry after industry is being disrupted, some replaced, by Bezos’s strategy. He has said, “Everybody wants fast delivery. Low prices. I’m serious about this. Our job is to provide a great customer experience, and that is something that is universally desired all over the world”. Still, Amazon faces such challenges as high shipping cost (over $11 billion annually), pressures on employees (especially those working in warehouses that have been criticized for poor working conditions), shipping contractors who go on strike demanding higher wages and reduced workloads, and the possibilities of more governmental regulation (especially with regard to adding drones as a delivery method), as well as pressures to pay more taxes. Bezos has countered these arguments by adding more full-time jobs in different cities, promising to improve working conditions, supporting public spaces for the public, and most importantly, contributing to the U.S. economy. Sources: https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-04-26/amazon-eyes-second-biggest-market-cap-surging-past-microsoft. Noah Robischon, (2017). Why Amazon Is The World’s Most Innovative Company Of 2017, https://www.fastcompany.com/3067455/why-amazon-is-the-worlds-most-innovative-company-of-2017; L. Thomas, (2018). Amazon grabbed 4 percent of all US retail sales in 2017, new study says, https://www.cnbc.com/2018/01/03/amazon-grabbed-4-percent-of-all-us-retail-sales-in-2017-new-study.html Organizations and industries are again at a crossroads when confronting new and challenging external environmental demands. Exceptional companies such as Amazon, in the opening case, Apple, Netflix, and Google/Alphabet Inc. exemplify evolving business models that combine strategic innovation, technological prowess, and organizational cultural agility that not only meet external environmental demands, but also shape them. Many businesses with traditional business models, however, have failed or are not succeeding strategically, operationally, and organizationally by not realizing and/or adapting to changing external environments. Such firms that were once successful but did not anticipate and then adapt to such changes include Blockbuster, Toys R Us, Borders, Sun Microsystems, Motorola, Digital Equipment Corporation, Polaroid, and Kodak, to name only a few. A sample of contemporary external environmental trends and forces that currently challenge organizations’ survival and effectiveness includes: Digital technologies and artificial intelligence (AI) : Extensions of AI help automate a firm’s value chain, thus speeding up and increasing efficient operations and service to customers—as Amazon exemplifies. A current survey showed that 59% of organizations are collecting information to develop AI strategies, while others are moving forward in piloting and/or adopting AI solutions to compete faster and at less cost. Panetta, Kasey, “Gartner Top 10 Strategic Technology Trends for 2018”, Gartner , October 3, 2017. https://www.gartner.com/smarterwithgartner/gartner-top-10-strategic-technology-trends-for-2018/ However, there are also risks that accompany firms that incorporate new digital and online technologies without adequate security measures. For example, some newer online technologies can expose operational systems to cyberattacks and large-scale manipulation. Hacking is now both an illegal and ongoing “profession” for those who are able to paralyze organizations from accessing their data unless they pay a ransom. While hacking is not new, it is more widespread and lethal, to the point of even threatening national security. Evidence from the U.S. presidential election between Donald Trump and Hillary Clinton indicates that international hackers affected online U.S. election processes. In 2020, a major cyberattack penetrated multiple portions of the U.S. federal government, including the Departments of Homeland Security, Justice, Treasury, Energy, and Defense. Still, the future of most businesses is using some type of digital and AI technologies. The advent of blockchain technologies that are interrupting new industry practices. Blockchain is not a single technology; it is “an architecture that allows disparate users to make transactions and then creates an unchangeable record of those transactions.” It is “a public electronic ledger—similar to a relational database—that can be openly shared among disparate users and that creates an unchangeable record of their transactions, each one time-stamped and linked to the previous one.” Mearian, Lucas, “What is blockchain? The most disruptive technology in decades”, Computerworld , May 31, 2018. https://www.computerworld.com/article/3191077/security/what-is-blockchain-the-most-disruptive-tech-in-decades.html; https://www.forbes.com/sites/theyec/2018/01/10/23-trends-that-will-shake-the-business-world-in-2018/#6b6c3524583f These technological inventions will continue to affect almost every business process from procurement to legal management. The banking industry is already using it. It increases speed, security, and accuracy of transactions. Sharing-economy cultural and economic value-added business models that use information technologies to gain competitive advantage. Companies such as Airbnb and Uber have ushered in new business models that have already disrupted real estate, hotel, taxi, and other industries. Taking out the middle layer of management in transactions to increase efficiencies and customer satisfaction while cutting costs through the use of information and social media technologies will continue. This trend has already had both positive and disruptive effects on companies. Many customers are likely benefitted; businesses with outdated and ineffective business models have either failed or struggle to adapt. Shifts in learning and learning credentials . Identifying, recruiting, and retaining talent is crucial to organizations. An evolving crisis for the current generation—future talent—is the continued rise in higher educational institutions’ tuitions, student debt, and the changing nature of jobs. With the advent of online resources, prospective students’ inability to pay creates both a crisis and opportunity for traditional higher educational institutions. While bachelor’s degrees remain a requirement for many companies hiring needed higher-level talent, online resources such as Khan Academy, Udacity, and Coursera are gaining recognition and legitimacy toward providing financially challenged students opportunities for entry-level jobs. While many higher-skilled students and professionals may not presently be included in this trend, companies seeking to pay lower wages while offering flexible working conditions are attracting students. Young Entrepreneurship Council, “23 Trends That Will Shake the Business World in 2018”, Forbes , January 10, 2018. https://www.forbes.com/sites/theyec/2018/01/10/23-trends-that-will-shake-the-business-world-in-2018/#6b6c3524583f Again, how higher educational private, not-for-profit, and even for-profit educational institutions adapt, innovate, and manage their external environments is yet to be seen. Ethics, corporate social responsibility (CSR), and sustainability. Corruption, lying, and fraud have been and continue to be part of the landscape of governments and public- and private-sector corporations. However, public awareness through social and online media has awakened consumers and corporations to the impending dangers and drawbacks of illegal and unethical activities of certain large corporations. And external environmental problems, created in part by humans, such as pollution and climate change pressure companies to be responsible for their share of the costs associated with these problems. This small sample of powerful external forces illustrates the continuing pressure companies encounter to innovate in their industries. Basic theories, concepts, and principles are presented in this chapter to help explain elements of external environments and how organizations and corporations can organize and are organizing to survive and thrive in the 21st century.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Organization's External Environment Define the external environment of organizations. To succeed and thrive, organizations must adapt, exploit, and fit with the forces in their external environments. Organizations are groups of people deliberately formed together to serve a purpose through structured and coordinated goals and plans. As such, organizations operate in different external environments and are organized and structured internally to meet both external and internal demands and opportunities. Different types of organizations include not-for-profit, for-profit, public, private, government, voluntary, family owned and operated, and publicly traded on stock exchanges. Organizations are commonly referred to as companies, firms, corporations, institutions, agencies, associations, groups, consortiums, and conglomerates. While the type, size, scope, location, purpose, and mission of an organization all help determine the external environment in which it operates, it still must meet the requirements and contingencies of that environment to survive and prosper. This chapter is primarily concerned with how organizations fit with their external environments and how organizations are structured to meet challenges and opportunities of these environments. Major takeaways for readers of this chapter include the following: 1) Be able to identify elements in any organization’s external—and internal—environment that may interest or affect you as an employee, shareholder, family member, or observer. 2) Gain insights into how to develop strategies and tactics that would help you (and your organization) navigate ways to cope with or try to dominate or appeal to elements (e.g., market segments, stakeholders, political/social/economic/technological issues) in the environment. The big picture of an organization’s external environment , also referred to as the general environment , is an inclusive concept that involves all outside factors and influences that impact the operation of a business that an organization must respond or react to in order to maintain its flow of operations. This is a broad definition which has been used in different forms. The source here is “What is an External Environment in Business” Chapter 5, study.com , Accessed October 15, 2018. https://study.com/academy/lesson/what-is-an-external-environment-in-business-definition-types-factors.html illustrates types of general macro environments and forces that are interrelated and affect organizations: sociocultural, technological, economic, government and political, natural disasters, and human-induced problems that affect industries and organizations. For example, economic environmental forces generally include such elements in the economy as exchange rates and wages, employment statistics, and related factors such as inflation, recessions, and other shocks—negative and positive. Hiring and unemployment, employee benefits, factors affecting organizational operating costs, revenues, and profits are affected by global, national, regional, and local economies. Other factors discussed here that interact with economic forces include politics and governmental policies, international wars, natural disasters, technological inventions, and sociocultural forces. It is important to keep these dimensions in mind when studying organizations since many if not most or all changes that affect organizations originate from one or more of these sources—many of which are interrelated. Macro Forces and Environments (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Globalization is a combination of external forces shaping environments of organizations. Defined as the development of an integrated global economy and characterized by free trade, capital flows, communications, and cheaper foreign labor markets, the processes of globalization underlie the forces in the general international economic environment. This dimension continues to present opportunities and pressures to companies operating locally as well as globally. Globalization continues to affect industries and companies in ways that benefit some and not others. Amazon, for example, is thriving. The firm sells low-end products through its brand AmazonBasics. The company has individual retail websites for the United States, the United Kingdom and Ireland, France, Canada, Germany, Italy, Spain, the Netherlands, Australia, Brazil, Japan, China, India, and Mexico. Uber and Airbnb represent some of the larger sharing-economy companies that operate internationally and have to date prospered in the so-called new but fragmenting global economy. Bezos Jeff Bezos’ digital commerce strategy has led the firm to become the leader of retail commerce, and forced traditional retailers like Toys R Us to close their operations, and retailers like Walmart, Target, and Sears to reassess their business environment. Amazon’s digital strategy uses Prime memberships that are supplied and supported by land-based distribution centers; Prime takes in reaching about 60% of the total dollar value of all merchandise sold on the site. (Credit: Sam Churchill/flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) In general, countries that have gained from globalization include Japan, South Korea, Taiwan, Malaysia, Singapore, Hong Kong, Thailand, and China. China’s markets and growing economic prowess have particularly been noticed. China’s GDP (gross domestic product) is estimated at $13.2 trillion in 2018, outpacing the $12.8 trillion combined total of the 19 countries that use the euro. Jamrisko, Michelle, “China’s Economy to Overtake Euro Zone This Year”, Bloomberg , March 6, 2018. https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-03-06/china-s-economy-is-set-to-overtake-combined-euro-area-this-year Corporations worldwide, large and small, online and land-based, strive to gain access to sell in China’s vast markets. Moreover, China at the beginning of 2018 owns $1.168 trillion of the United States’ debt. China Owns US Debt, but How Much? | Investopedia , April 6, 2018. https://www.investopedia.com/articles/investing/080615/china-owns-us-debt-how-much.asp#ixzz5DcHG4d7k Japan, in second place, owes $1.07 trillion of this debt. Any instability politically and economically with China could result in increasing inflation and interest rates in the U.S. economy that could, in turn, negatively affect U.S. businesses. Economic forces Economically, “The strategic challenge of the next decade is navigating a world that is simultaneously integrating and fragmenting. Stock markets have set new records and economic volatility has fallen to historic lows, while political shocks on a scale unseen for generations have taken place. Seemingly contradictory realities do co-exist.” Rawlinson, Paul, “A prediction for globalization in 2018”, World Economic Forum , January 22, 2018. https://www.weforum.org/agenda/2018/01/prediction-globalization-2018/ Overall, while economic data indicates that globalization has had a positive effect on the world economy, a dark side also shows that two-thirds of all households in 25 advanced-economy countries had incomes stagnate and/or decline between 2005 and 2014. Moreover, the U.K. and U.S. witnessed falling wages. Wealth distribution in these countries continues to decline. Income inequality globally is also rising. Other trends that also affect the global, regional, and local economies are discussed in this chapter as well as below. Technological forces Technological forces are another ubiquitous environmental influence on organizations. Speed, price, service, and quality of products and services are dimensions of organizations’ competitive advantage in this era. Information technologies and social media powered by the Internet and used by sharing-economy companies such as Airbnb and Uber have democratized and increased, if not leveled, competition across several industries, such as taxis, real estate rentals, and hospitality services. Companies across industry sectors cannot survive without using the Internet, social media, and sophisticated software in R&D (research and development), operations, marketing, finance, and sales. To manage and use big data in all these functional areas, organizations rely on technology. Government and political forces Government and political forces also affect industries and organizations. Recent events that have jarred the global economy—and are too early to predict the long-term outcomes of—are the United Kingdom’s exit from the European Union, wars in the Middle East, policies that question and disrupt free trade, health-care reform, and immigration—all of which increase uncertainty for businesses while creating opportunities for some industries and instability in others. Sociocultural forces Sociocultural environmental forces include different generations’ values, beliefs, attitudes, customs and traditions, habits, and lifestyles. More specifically, other aspects of societal cultures are education, language, religion, law, politics, and social organizations. The millennial (ages 20 to 35) workforce, for example, generally seeks work that engages and interests them. Members of this generation are also health conscious and eager to learn. Since this and the newer generation (Generation Z) are adept and accustomed to using technology—social media in particular—organizations must be ready and equipped to provide wellness, interesting, and a variety of learning and work experiences to attract and retain new talent. Millennials are also estimated to be the United States’ largest living adult generation in 2019. This generation numbered about 71 million compared with 74 million baby boomers (ages 52 to 70) in 2016. By 2019, an estimated 73 million millennials and 72 million boomers are projected. Because of immigration, millennials are estimated to increase until 2036. Cilluffo, Anthony and Cohen, D’Vera, “10 demographic trends shaping the U. S. and the World in 2017”, Pew Research Center , April 27, 2017. http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/04/27/10-demographic-trends-shaping-the-u-s-and-the-world-in-2017/ Other general sociocultural trends occurring in the United States and internationally that affect organizations include the following: (1) Sexual harassment at work in the era of #MeToo has pressured organizations to be more transparent about relationships between owners, bosses, and employees. Related to this trend, some surveys show new difficulties for men in workplace interactions and little effect on women’s career opportunities taking place in the short term. Graf, Nikki, Sexual Harassment at work in the Era of #MeToo”, Pew Research Center , April 4, 2018. http://www.pewsocialtrends.org/2018/04/04/sexual-harassment-at-work-in-the-era-of-metoo/ (2) While fewer immigrants have been entering the United States in recent years, diversity in the U.S. workplace continues. For example, 20 million Asian Americans trace their roots to over 20 countries in East and Southeast Asia and the Indian subcontinent—“each with unique histories, cultures, languages and other characteristics. The 19 largest origin groups together account for 94% of the total Asian population in the U.S.” The Global Risks Report 2018 13th Edition. (2018). The World Economic Forum , http://www3.weforum.org/docs/WEF_GRR18_Report.pdf, p. 6. Also see http://reports.weforum.org/global-risks-2018/global-risks-landscape-2018/ (3) Young adults in the United States are living at home longer. “In 2016, 15% of 25- to 35-year-old Millennials were living in their parents’ home. This is 5 percentage points higher than the share of Generation Xers who lived in their parents’ home in 2000 when they were the same age (10%), and nearly double the share of the Silent Generation who lived at home in 1964 (8%).” Fry, Richard, “It’s becoming more common for young adults to live at home for longer stretches”, Pew Research Center , May 5, 2017. http://www.pewresearch.org/fact-tank/2017/05/05/its-becoming-more-common-for-young-adults-to-live-at-home-and-for-longer-stretches/ (4) While women have made gains in the workplace, they still comprise a small share of top leadership jobs—across politics and government, academia, the nonprofit sector, and business. Women comprised only about 10% of CEOs (chief executive officers), CFOs (chief financial officers), and the next three highest-paid executives in U.S. companies in 2016–17. DeSilver, Drew, “Women scarce at the top of U.S. business- and in the job that lead there”, Pew Research Center , April 30, 2018. http://www.pewresearch.org/fact-tank/2018/04/30/women-scarce-at-top-of-u-s-business-and-in-the-jobs-that-lead-there/ A 2018 study by McKinsey & Company “reaffirms the global relevance of the link between diversity—defined as a greater proportion of women and a more mixed ethnic and cultural composition in the leadership of large companies—and company financial outperformance.” Hunt, Vivian et al, “Delivering Through Diversity”, McKinsey , January 2018. https://www.mckinsey.com/~/media/McKinsey/Business%20Functions/Organization/Our%20Insights/Delivering%20through%20diversity/Delivering-through-diversity_full-report.ashx These and other related sociocultural trends impact organizational cultures and other dimensions involving human talent and diverse workforces. Natural disasters and human-related problems Natural disaster and human induced environmental problems are events such as high-impact hurricanes, extreme temperatures and the rise in CO2 emissions as well as ‘man-made’ environmental disasters such as water and food crises; biodiversity loss and ecosystem collapse; large-scale involuntary migration are a force that affects organizations. The 2018 Global Risks Report identified risks in the environmental category that also affect industries and companies—as well as continents and countries. These risks were ranked higher than average for both likelihood and impact over a 10-year horizon. The report showed that 2017 was characterized by high-impact hurricanes, extreme temperatures, and the first rise in carbon dioxide emissions in four years; “man-made” environmental disasters; water and food crises; biodiversity loss and ecosystem collapse; and large-scale involuntary migration to name a few. Authors of this study noted that “Biodiversity is being lost at mass-extinction rates, agricultural systems are under strain and pollution of the air and sea has become an increasingly pressing threat to human health.” The Global Economic Report, 13th Edition, World Economic Forum , 2018. http://www3.weforum.org/docs/WEF_GRR18_Report.pdf Most vulnerable to rising seas are low-lying islands in the Indian and Pacific Oceans. The Republic of the Marshall Islands has more over 1,100 low-lying islands on 29 atolls that include island nations with hundreds of thousands of people. Predictions indicate that rising sea levels could reach 3 feet worldwide by 2300 or sooner. One report stated that in your child’s lifetime, Miami, Florida, could be underwater. Rice, Doyle, “Thousands of low-lying islands may become 'uninhabitable' within decades as seas rise”, USA Today , April 25, 2018. https://www.usatoday.com/story/news/world/2018/04/25/thousands-low-lying-islands-may-become-uninhabitable-within-decades-seas-rise/550659002/ Large sections of Louisiana’s marshes separating the ocean from the coastline are submerging. Oil producers and other related corporations are being sued by that state, claiming that fossil fuel emissions have contributed to natural disasters such as climate change. Many new companies in the United States are already constructing buildings to withstand increasing flooding and predicted rising water levels. Define the components of the internal and the external business environments. What factors within the economic environment affect businesses? Why do demographic shifts and technological developments create both challenges and new opportunities for business? Define the external environment of organizations Organizations must react and adapt to many forces in their internal and external environments. The context of the firms such as size and geographic location impact how environmental forces affect each organization differently. An understanding of the forces and they currently affecting organizations and pressuring structural change is crucial. Socio-cultural environment forces Include different generations’ values, beliefs, attitudes and habits, customs and traditions, habits and lifestyles. Technological forces Environmental influence on organizations where speed, price, service, and quality of products and services are dimensions of organizations’ competitive advantage in this era. Government and political environment forces The global economy and changing political actions increase uncertainty for businesses, while creating opportunities for some industries and instability in others. Natural disaster and human induced environmental problems Events such as high-impact hurricanes, extreme temperatures and the rise in CO2 emissions as well as ‘man-made’ environmental disasters such as water and food crises; biodiversity loss and ecosystem collapse; large-scale involuntary migration are a force that affects organizations.", "section": "The Organization's External Environment", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "External Environments and Industries Identify contemporary external forces pressuring organizations. Industry and organizational leaders monitor environments to identify, predict, and manage trends, issues, and opportunities that their organizations and industries face. Some corporations, such as Amazon, anticipate and even create trends in their environments. Most, however, must adapt. External environments, as identified in the previous section, can be understood by identifying the uncertainty of the environmental forces. illustrates a classic and relevant depiction of how scholars portray environment-industry-organization “fit,” that is, how well industries and organizations align with and perform in different types of environments. Company Industry Fit Adapted from: Duncan, R. (1972). Characteristics of organizational environments of uncertainty . American Science Quarterly, 17 (September), 313-327; Daft, R . Organizational Theory and Design, 12 th edition, p. 151, Mason, OH, Cengage Learning . The two dimensions of this figure represent “environmental complexity” (i.e., the number of elements in the environment, such a competitors, suppliers, and customers), which is characterized as either simple or complex, and “environmental change,” described as stable or unstable. How available monetary and financial resources are to support an organization’s growth is also an important element in this framework. Felice De Toni, A. and G. De Zan. (2016), The complexity dilemma, Three tips for dealing with complexity in organizations, Practitioner , Dec. 31, https://journal.emergentpublications.com/article/the-complexity-dilemma/ Certain industries—soft drink bottlers, beer distributors, food processors, and container manufacturers—would, hypothetically, fit and align more effectively in a stable (i.e., relative unchanging), simple, and low-uncertainty (i.e., has mostly similar elements) external environment—cell 1 in . This is referred to when organizations are in a simple-stable environment . Of course unpredicted conditions, such as global and international turmoil, economic downturns, and so on, could affect these industries, but generally, these alignments have served as an ideal type and starting point for understanding the “fit” between environment and industries. In a stable but complex, low- to moderate-uncertainty environment, cell 2 in , universities, appliance manufacturers, chemical companies, and insurances companies would generally prosper. This is referred to when organizations are in a complex-stable environment . When the external environment has simple but high to moderate uncertainty, cell 3 of , e-commerce, music, and fashion clothing industries would operate effectively. This is referred to when organizations are in a simple-unstable environment . Whereas in cell 4 of , an environment characterized by a high degree of uncertainty with complex and unstable elements, industries and firms such as computer, aerospace, airlines, and telecommunications firms would operate more effectively. This is referred to when organizations are in a complex-unstable environment . is a starting point for diagnosing the “fit” between types of external environments and industries. As conditions change, industries and organizations must adapt or face consequences. For example, educational institutions that traditionally have been seen to operate best in low- to moderate-uncertainty environments, cell 2 of , have during this past decade experienced more high to moderate uncertainty (cell 3)—and even high uncertainty (cell 4). For example, for-profit educational institutions such the University of Phoenix and others—as compared to not-for-profit universities and colleges, such as public state institutions, community colleges, and private nonprofit ones—have undergone more unstable and complex forces in the external environment over the past decade. Under the Obama administration, for-profit universities faced greater scrutiny regarding questionable advertising, graduation rates, and accreditation issues; lawsuits and claims against several of these institutions went forward, and a few of the colleges had to close. The Trump administration showed signs of alleviating aggressive governmental control and monitoring in this sector. Still, higher educational institutions in general currently face increasingly complex and unstable environments given higher tuition rates, increased competition from less-expensive and online programs, fewer student enrollments, and an overabundance of such institutions. Several private, not-for-profit higher educational institutions have merged and also ceased to exist. Adapting to increasingly rapid external change has become a rallying call for most industries and organizations as the 21st century evolves. Organizational Complexity It is important to point out here that external (and internal) organizational complexity is not often as simple as it may seem. It has been defined as “…the amount of complexity derived from the environment where the organisation operates, such as the country, the markets, suppliers, customers and stakeholders; while internal complexity is the amount of complexity that is internal to the organisation itself, i.e. products, technologies, human resources, processes and organisational structure. Therefore, different aspects compose internal and external complexities.” Eisenhardt, K. M., & Sull, D. N. (2001). “Strategy as simple rules”, Harvard Business Review , 79(1): 106-119 The dilemma that organizational leaders and managers sometimes face is how to deal with external, and internal, complexity? Do you grow and nurture it or reduce it? Some strategies call for reducing and managing it at the local level while nurturing it at the global level—depending on the organization’s size, business model, and the nature of the environments. Without going into complicated detail, it is fair to say at the beginning of the chapter that you may want to read through the chapter first, then return here afterward. In the meantime, here are some simple rules from organizational practitioners De Toni and De Zan to keep in mind for managing high levels of complexity from the external environment, internally, after you have diagnosed the nature of the external complexity—as we discuss throughout in this chapter: first, assemble “…a set of self-managing teams or autonomous business units,[known as modularized units] with an entrepreneurial responsibility to the larger organization.” These focused self-organizing teams use creative methods to deal with the diversity to the advantage of the organization. A second method when facing high external environmental complexity when you want to gain value from it is to find and develop “…simple rules to drive out creativity and innovation … to keep the infrastructure and processes simple, while permitting complex outputs and behaviours.” An example offered is found in the rules of the Legos company: “(1) does the proposed product have the Lego look? (2) Will children learn while having fun? (3) Will parents approve? (4) Does the product maintain high quality standards? (5) Does it stimulate creativity?” Ibid. A third strategy for dealing with external complexity involves companies’ building on their own capabilities. If companies attempt to manage too much complexity it would lead to chaos. Some strategies to combat external complexity and improve a company’s capabilities include: (1) creating open networks internal and outside the organization to promote cooperation and integration, and (2) to develop and advance their brand and reputation. Some of those strategies include creating open networks internal and outside the organization to promote cooperation and integration and to develop brand and reputation. Also, sharing “…values, vision, strategy, organizational processes and knowledge, through the development of trust and incorporation and promotion of leaders at all levels” can help internal teams exploit external complexity to the organization’s advantage. Keep these ideas in mind as you read through the chapter and think about how leaders, managers, employees, and you can learn to read external environmental clues that organizations can use to creatively and proactively use organizational resources to be more competitive, effective, and successful. What factors within the economic environment affect businesses? Why do change and shifts and technological developments create both challenges and new opportunities for business? Identify contemporary external forces pressuring organizations An understanding of the various industries and organizations ‘fit’ with different types of environment in crucial. There are small and large organizations that face environments that are either stable of unstable and managing the organization by recognizing their environment is a crucial skill. Simple-Stable environments Environments that have a small number of external elements, and elements are similar, and the elements remain the same or change slowly. Simple-Unstable environments Environments that have a small number of external elements, and elements are similar and where elements change frequently and unpredictably. Complex-Stable environments Environments that have a large number of external elements, and elements are dissimilar and where elements remain the same or change slowly. Complex-Unstable environments Environments that have a large number of external elements, and elements are dissimilar and where elements change frequently and unpredictably", "section": "External Environments and Industries", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Organizational Designs and Structures Identify different types of organizational structures and their strengths and weaknesses. A 2017 Deloitte source asked, before answering, “Why has organizational design zoomed to the top of the list as the most important trend in the Global Human Capital Trends survey for two years in a row ?” Bersin, Josh, et al, “2017 Global Human Capital trends”, Deloitte Insights , February 28, 2017. https://www2.deloitte.com/insights/us/en/focus/human-capital-trends/2017/organization-of-the-future.html The source continued, “The answer is simple: The way high-performing organizations operate today is radically different from how they operated 10 years ago. Yet many other organizations continue to operate according to industrial-age models that are 100 years old or more.” Ibid. Mechanistic and Organic Organizations (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Early organizational theorists broadly categorized organizational structures and systems as either mechanistic or organic. Burns, T. & Stalker, G. M. (1961), The Management of Innovation, Tavistock, London; Mintzberg, H. 1979. The structuring of organizations. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall ; Emery, Fred E. and Eric L. Trist, (1965), \"The Causal Texture of Organizational Environments\", pp 21-32 in Human Relations , February 1965 This broad, generalized characterization of organizations remains relevant. Mechanistic organizational structures ( ) are best suited for environments that range from stable and simple to low-moderate uncertainty ( ) and are characterized by top-down hierarchies of control that are rule-based. The chain of command is highly centralized and uses formal authority; tasks are clearly defined and differentiated to be executed by specific specialized experts. Bosses and supervisors have fewer people working directly under them (i.e., a narrow span of control), and the organization is governed by rigid departmentalization (i.e., an organization is divided into different departments that perform specialized tasks according to the departments’ expertise). This form of organization represents a traditional type of structure that evolved in environments that were, as noted above, stable with low complexity. Historically, the U.S. Postal Service and other manufacturing types of industries ( ) were mechanistic. Again, this type of organizational design may still be relevant, as suggests, in simple, stable, low-uncertainty environments. Organic organizational structures and systems, however, have opposite characteristics from mechanistic ones. As shows, these organizational forms work best in unstable, complex, changing environments. Their structures are flatter, with participatory communication and decision-making flowing in different directions. There is more fluidity and less-rigid ways of performing tasks; there may also be fewer rules. Tasks are more generalized and shared; there is a wider span of control (i.e., more people reporting to managers). offers examples of organically structured industries, such as high tech, computer, aerospace, and telecommunications industries, that must deal with change and uncertainty. Contemporary corporations and firms engaged in fast-paced, highly competitive, rapidly changing, and turbulent environments are becoming more organic in different ways, as we will discuss in this chapter. However, not every organization or every part of most organizations may require an organic type of structure. Understanding different organizational designs and structures is important to discern when, where, and under what circumstances a type of mechanistic system or part of an organization would be needed. The following section discusses five types of structures with variations. Types of Organizational Structures Within the context of mechanistic versus organic structures, specific types of organizational structures in the United States historically evolved over at least three eras, as we discuss here before explaining types of organizational designs. During the first era, the mid-1800s to the late 1970s, organizations were mechanistic self-contained, top-down pyramids. Anand, N. and R. Daft. (2007). What is the Right Organization Design? Organizational Dynamics , Vol. 36, No. 4, pp. 329–344. Emphasis was placed on internal organizational processes of taking in raw materials, transforming those into products, and turning them out to customers. Early organizational structures were focused on internal hierarchical control and separate functional specializations in order to adapt to external environments. Structures during this era grouped people into functions or departments, specified reporting relationships among those people and departments, and developed systems to coordinate and integrate work horizontally and vertically. As will be explained, the functional structure evolved first, followed by the divisional structure and then the matrix structured. The second era started in the 1980s and extended through the mid-1990s. More-complex environments, markets, and technologies strained mechanistic organizational structures. Competition from Japan in the auto industry and complex transactions in the banking, insurance, and other industries that emphasized customer value, demand and faster interactions, quality, and results issued the need for more organic organizational designs and structures. Communication and coordination between and among internal organizational units and external customers, suppliers, and other stakeholders required higher levels of integration and speed of informational processing. Personal computers and networks had also entered the scene. In effect, the so-called “horizontal organization” was born, which emphasized “reengineering along workflow processes that link organizational capabilities to customers and suppliers.” Ibid. Ford, Xerox Corp., Lexmark, and Eastman Kodak Company are examples of early adopters of the horizontal organizational design , which, unlike the top-down pyramid structures in the first era, brought flattened hierarchical, hybrid structures and cross-functional teams. The third era started in the mid-1990s and extends to the present. Several factors contributed to the rise of this era: the Internet; global competition—particularly from China and India with low-cost labor; automation of supply chains; and outsourcing of expertise to speed up production and delivery of products and services. The so-called silos and walls of organizations opened up; everything could not be or did not have to be produced within the confines of an organization, especially if corporations were cutting costs and outsourcing different functions of products to save costs. During this period, further extensions of the horizontal and organic types of structures evolved: the divisional, matrix, global geographic, modular, team-based, and virtual structures were created. In the following discussion, we identify major types of structures mentioned above and discuss the advantages and disadvantages of each, referenced in . Note that in many larger national and international corporations, there is a mix and match among different structures used. There are also advantages and disadvantages of each structure. Again, organizational structures are designed to fit with external environments. Depending on the type of environments from our earlier discussion in which a company operates, the structure should facilitate that organization’s capability to achieve its vision, mission, and goals. offers a profile of different structures that evolved in our discussion above. Evolution of Organizational Structure Adapted from: Daft, R., 2016, Organization Theory and Design, 12 th edition, Cengage learning, Chapter 3; Warren, N., “Hitting the Sweet Spot Between Specialization and Integration in Organizational Design”, People and Strategy, 34, No. 1, 2012, pp. 24-30. Note the continuum in , showing the earliest form of organizational structure, functional, evolving with more complex environments to divisional, matrix, team-based, and then virtual. This evolution, as discussed above, is presented as a continuum from mechanistic to organic structures—moving from more simple, stable environments to complex, changing ones, as illustrated in . The six types of organizational structures discussed here include functional, divisional, geographic, matrix, networked/team, and virtual. This section draws on a number of scholarly and practitioner sources, including the following: R. Daft. (2016). Organization Theory & Design, 12th ed. Cengage Learning , Boston, MA; https://blog.hubspot.com/marketing/team-structure-diagrams; Burton and Obel. (2018). Journal of Organization Design Vol. 7, Issue 5, Devaney, Erik, “7 types of organizational Structure & Whom They’re Suited For [Diagrams], Hubspot , accessed November 18, 2018. https://doi.org/10.1186/s41469-018-0029-2; “Matrix Teams”, Global Integration , accessed November 18, 2018. http://www.global-integration.com/glossary/matrix-teams/; and Bersin, josh, “The organization of the Future: Arriving Now’, 2017 Global Human Capital Trends, Deloitte Insights , February 28, 2017. https://www2.deloitte.com/insights/us/en/focus/human-capital-trends/2017/organization-of-the-future.html The functional structure, shown in , is among the earliest and most used organizational designs. This structure is organized by departments and expertise areas, such as R&D (research & development), production, accounting, and human resources. Functional organizations are referred to as pyramid structures since they are governed as a hierarchical, top-down control system. Functional Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Small companies, start-ups, and organizations working in simple, stable environments use this structure, as do many large government organizations and divisions of large companies for certain tasks. The functional structure excels in providing for a high degree of specialization and a simple and straightforward reporting system within departments, offers economies of scale, and is not difficult to scale if and when the organization grows. Disadvantages of this structure include isolation of departments from each other since they tend to form “silos,” which are characterized by closed mindsets that are not open to communicating across departments, lack of quick decision-making and coordination of tasks across departments, and competition for power and resources. Divisional structures , see , are, in effect, many functional departments grouped under a division head. Each functional group in a division has its own marketing, sales, accounting, manufacturing, and production team. This structure resembles a product structure that also has profit centers. These smaller functional areas or departments can also be grouped by different markets, geographies, products, services, or other whatever is required by the company’s business. The market-based structure is ideal for an organization that has products or services that are unique to specific market segments and is particularly effective if that organization has advanced knowledge of those segments. Divisional Organization Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The advantages of a divisional structure include the following: each specialty area can be more focused on the business segment and budget that it manages; everyone can more easily know their responsibilities and accountability expectations; customer contact and service can be quicker; and coordination within a divisional grouping is easier, since all the functions are accessible. The divisional structure is also helpful for large companies since decentralized decision-making means that headquarters does not have to micromanage all the divisions. The disadvantages of this structure from a headquarters perspective are that divisions can easily become isolated and insular from one another and that different systems, such as accounting, finance, sales, and so on, may suffer from poor and infrequent communication and coordination of enterprise mission, direction, and values. Moreover, incompatibility of systems (technology, accounting, advertising, budgets) can occur, which creates a strain on company strategic goals and objectives. A geographic structure , , is another option aimed at moving from a mechanistic to more organic design to serve customers faster and with relevant products and services; as such, this structure is organized by locations of customers that a company serves. This structure evolved as companies became more national, international, and global. Geographic structures resemble and are extensions of the divisional structure. Geographic Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Organizing geographically enables each geographic organizational unit (like a division) the ability to understand, research, and design products and/or services with the knowledge of customer needs, tastes, and cultural differences. The advantages and disadvantages of the geographic structure are similar to those of the divisional structure. Headquarters must ensure effective coordination and control over each somewhat autonomous geographically self-contained structure. The main downside of a geographical organizational structure is that it can be easy for decision-making to become decentralized, as geographic divisions (which can be hundreds if not thousands of miles away from corporate headquarters) often have a great deal of autonomy. IBM China IBM has chosen a geographic structure which is aimed at moving from a mechanistic to more organic design to serve customers faster and with relevant products and services; as such, this structure is organized by locations of customers that a company serves. This structure evolved as companies became more national, international, and global. Geographic structures resemble and are extensions of the divisional structure. (Credit: Cory Denton/ Flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Matrix structures , illustrated in and depicted in , move closer to organic systems in an attempt to respond to environmental uncertainty, complexity, and instability. The matrix structure actually originated at a time in the 1960s when U.S. aerospace firms contracted with the government. Aerospace firms were required to “develop charts showing the structure of the project management team that would be executing the contract and how this team was related to the overall management structure of the organization.” As such, employees would be required to have dual reporting relationships—with the government and the aerospace company. Brent Durbin. Matrix organization, Encyclopedia Britannica , https://www.britannica.com/topic/matrix-organization Since that time, this structure has been imitated and used by other industries and companies since it provides flexibility and helps integrate decision-making in functionally organized companies. Matrix Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Matrix designs use teams to combine vertical with horizontal structures. The traditional functional or vertical structure and chain of command maintains control over employees who work on teams that cut across functional areas, creating horizontal coordination that focuses projects that have deadlines and goals to meet within and often times in addition to those of departments. In effect, matrix structures initiated horizontal team-based structures that provided faster information sharing, coordination, and integration between the formal organization and profit-oriented projects and programs. As illustrates, this structure has lines of formal authority along two dimensions: employees report to a functional, departmental boss and simultaneously to a product or project team boss. One of the weaknesses of matrix structures is the confusion and conflicts employees experience in reporting to two bosses. To work effectively, employees (including their bosses and project leaders) who work in dual-authority matrix structures require good interpersonal communication, conflict management, and political skills to manage up and down the organization. Different types of matrix structures, some resembling virtual team designs, are used in more complex environments. “Matrix Teams”, Global Integration , accessed November 18, 2018. http://www.global-integration.com/glossary/matrix-teams/ For example, there are cross-functional matrix teams in which team members from other organizational departments report to an “activity leader” who is not their formal supervisor or boss. There are also functional matrix teams where employees from the same department coordinate across another internal matrix team consisting of, for example, HR or other functional area specialists, who come together to develop a limited but focused common short-term goal. There are also global matrix teams consisting of employees from different regions, countries, time zones, and cultures who are assembled to achieve a short-term project goal of a particular customer. Matrix team members have been and are a growing part of horizontal organizations that cut across geographies, time zones, skills, and traditional authority structures to solve customer and even enterprise organizational needs and demands. As part of the next discussed organizational type of structure, networked teams, organizational members in matrix structures must “learn how to collaborate with colleagues across distance, cultures and other barriers. Matrix team members often suffer from the problem of divided loyalties where they have both team and functional goals that compete for their time and attention, they have multiple bosses and often work on multiple teams at the same time. For some matrix team members this may be the first time they have been given accountability for results that are broader than delivery of their functional goals. Some individuals relish the breath and development that the matrix team offers and others feel exposed and out of control.” To succeed in these types of horizontal organizational structures, organizational members “should focus less on the structure and more on behaviors.” ibid. Networked team structures are another form of the horizontal organization. Moving beyond the matrix structure, networked teams are more informal and flexible. “[N]etworks have two salient characteristics: clustering and path length. Clustering refers to the degree to which a network is made up of tightly knit groups while path lengths is a measure of distance—the average number of links separating any two nodes in the network.” G. Satell. (June 8, 2015). What Makes an Organization “Networked”, Harvard Business Review , https://hbr.org/2015/06/what-makes-an-organization-networked A more technical explanation can be found in this footnote source. Satell, Greg, “The Story of Networks”, Digital Tonto , September 26, 2010. https://www.digitaltonto.com/2010/the-story-of-networks/; and “Networked Organizations”, Global Integration , accessed November 18, 2018. http://www.global-integration.com/glossary/matrix-teams/ http://www.global-integration.com/glossary/networked-organization/ For our purposes here, a networked organizational structure is one that naturally forms after being initially assigned. Based on the vision, mission, and needs of a problem or opportunity, team members will find others who can help—if the larger organization and leaders do not prevent or obstruct that process. There is not one classical depiction of this structure, since different companies initially design teams to solve problems, find opportunities, and discover resources to do so. Stated another way, “The networked organization is one that is connected together by informal networks and the demands of the task, rather than a formal organizational structure. The network organization prioritizes its ‘soft structure’ of relationships, networks, teams, groups and communities rather than reporting lines.” J. Bersin, T. McDowell, A. Rahnema, and Yves Van Durme. (February 28, 2017), “The organization of the future: Arriving now, 2017” Global Human Capital Trends, Deloitte . https://www2.deloitte.com/insights/us/en/focus/human-capital-trends/2017/organization-of-the-future.html is a suggested illustration of this structure. Networked Team Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) A Deloitte source based on the 2017 Global Human Capital Trend study stated that as organizations continue to transition from vertical structures to more organic ones, networked global designs are being adapted to larger companies that require more reach and scope and quicker response time with customers: “Research shows that we spend two orders of magnitude more time with people near our desk than with those more than 50 meters away. Whatever a hierarchical organization chart says, real, day-to-day work gets done in networks. This is why the organization of the future is a ‘network of teams.’” Lister, Jonathan, “The Disadvantages of Network-based organizational Structure”, Chron , accessed November 18, 2018. http://smallbusiness.chron.com/disadvantages-networkbased-organization-structure-35988.html Advantages of networked organizations are similar to those stated earlier with regard to organic, horizontal, and matrix structures. Weaknesses of the networked structure include the following: (1) Establishing clear lines of communication to produce project assignments and due dates to employees is needed. (2) Dependence on technology—Internet connections and phone lines in particular—is necessary. Delays in communication result from computer crashes, network traffic errors and problems; electronic information sharing across country borders can also be difficult. (3) Not having a central physical location where all employees work, or can assemble occasionally to have face-to-face meetings and check results, can result in errors, strained relationships, and lack of on-time project deliverables. Sources in this section include the following: C. Handy. (May–June 1995). Trust and the Virtual Organization, Harvard Business Review , https://hbr.org/1995/05/trust-and-the-virtual-organization; M. Ahuja and K. Carley. (1999), Network Structure in Virtual Organizations, Organization Science , Volume 10, Issue 6, June, pp. 741 – 757; http://www.yourarticlelibrary.com/organization/what-is-virtual-organisation-definition-characteristics-and-types/35533 Virtual structures and organizations emerged in the 1990s as a response to requiring more flexibility, solution-based tasks on demand, fewer geographical constraints, and accessibility to dispersed expertise. D. Onley. (Apr 29, 2015), Environment , https://www.shrm.org/ResourcesAndTools/hr-topics/technology/Pages/How-Telecommuting-Helps-the-Environment.aspx Virtual structures are depicted in . Related to so-called modular and digital organizations, virtual structures are dependent on information communication technologies (ICTs). Virtual Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) These organizations move beyond network team structures in that the headquarters or home base may be the only or part of part of a stable organizational base. Otherwise, this is a “boundaryless organization.” Examples of organizations that use virtual teams are Uber, Airbnb, Amazon, Reebok, Nike, Puma, and Dell. Increasingly, organizations are using different variations of virtual structures with call centers and other outsourced tasks, positions, and even projects. Using Technological Disruption Information technologies and social media powered by the internet and used by sharing economy companies such as Airbnb and Uber have democratized and increased, if not leveled, competition across several industries such taxis, real estate rentals, and hospitality services. (Credit: Grid Engine/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Advantages of virtual teams and organizations include cost savings, decreased response time to customers, greater access to a diverse labor force not encumbered by 8-hour workdays, and less harmful effects on the environment. “The telecommuting policies of Dell, Aetna, and Xerox cumulatively saved 95,294 metric tons of greenhouse gas emissions last year, which is the equivalent of taking 20,000 passenger vehicles off of the road.” I. McCarthy, T. Lawrence, B. Wixted, and B. Gordon. (2010). A Multidimensional Conceptualization of Environmental Velocity, Academy of Management Review 34, no. 4, pp. 604-626 Disadvantages are social isolation of employees who work virtually, potential for lack of trust among employees and between the company and employees when communication is limited, and reduced collaboration among separated employees and the organization’s officers due to lack of social interaction. In the following section, we turn to internal organizational dimensions that complement structure and are affected by and affect external environments. Why does the matrix structure have a dual chain of command? How does a matrix structure increase power struggles or reduce accountability? What are the advantages of committees? Identify different types of organizational structures, and their strengths and weaknesses An understanding of Mechanistic vs Organic Structures and Systems and how they differ and how these major concepts help classify different organizational structures is crucial to recognizing organizational structures. Finally, the issue of organizational complexity and its impact on organizational structure needs to be understood. You should be able to discuss the evolution of different types of Organizational Structures. You should understand and identify the six types of organizational structures, and the advantages and disadvantages of each: Functional, Divisional, Matrix, Geographic, Networked Team, and Virtual. Organizational structures A broad term that covers both mechanistic and organic organizational structures. Mechanistic organizational structures Best suited for environments that range from stable and simple to low-moderate uncertainty and have a formal “pyramid’ structure. Horizontal organizational structures A “flatter” organizational structure often found in matrix organizations where individuals relish the breath and development that their team offers. Organic organizational structures The opposite of a functional organizational form that works best in unstable, complex changing environments. Functional structure The earliest and most used organizational designs. Divisional structure An organizational structure characterized by functional departments grouped under a division head. Matrix structure An organizational structure close in approach to organic systems that attempt to respond to environmental uncertainty, complexity, and instability. Geographic structure An Organizational option aimed at moving from a mechanistic to more organic design to serve customers faster and with relevant products and services; as such, this structure is organized by locations of customers that a company serves. Networked-team structure A form of the horizontal organization. Virtual structure A recent organizational structure that has emerged in the 1990’s and early 2000’s as a response to requiring more flexibility, solution based tasks on demand, less geographical constraints, and accessibility to dispersed expertise.", "section": "Organizational Designs and Structures", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "The Internal Organization and External Environments Explain how organizations organize to meet external market threats and opportunities. At a basic level of understanding how internal organizations respond to environments, consider the theory of Open Systems, which the organizational theorists Katz and Kahn Katz, D. & Kahn R. L. (1966). The social psychology of organizations, John Wiley , New York, N.Y. and Bertalanffy introduced. Bertalanffy, L. (1968). General System Theory, George Braziller , publisher, New York. illustrates this theory’s view of organizations as open systems that take in resources and raw materials at the “input” phase from the environment in a number of forms, depending on the nature of the organization, industry, and its business. Whatever the input resource, (information, raw materials, students entering a university), those resources will be transformed by the internal processes of the organization. The internal organizational systems then process and transform the input material, which is called “through-put” phase, and move the changed material (resources) to the “outputs” and back into the environment as products, services, graduates, etc. Open System Model of an Organization (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The open systems model serves as a feedback loop continually taking in resources from the environment, processing and transforming them into outputs that are returned to the environment. This model explains organizational survival that emphasizes long-term goals. Organizations according to this theory are considered as either Open or Closed systems, (or relatively opened or closed) depending on the organization’s sensitivity to the environment. Closed systems are less sensitive to environmental resources and possibilities, and open systems are more responsive and adaptive to environmental changes. For example, during the 1980’s the then Big 3 U.S. auto manufacturers (Ford, General Motors and Chrysler) were pressured by Japanese auto manufacturers’ successful 4-cylinder car sales that hit the U.S. like a shock wave. The Detroit producers experienced slumping sales, plant closures, and employee lay-offs in response to the Japanese wave of competition. It seemed that the U.S. auto makers had become closed or at least insensitive to changing trends in cars during that time and were unwilling to change manufacturing processes. Similarly, Amazon’s business model, discussed earlier, has and continues to pressure retailers to innovate and change processes and practices to compete in this digital era. Organizations respond to external environments not only through their structures, but also by the domains they choose and the internal dimensions and capabilities they select. An organization defines itself and its niche in an environment by the choice of its domain , i.e., what sector or field of the environment it will use its technology, products, and services to compete in and serve. Some of the major sectors of a task environment include marketing, technology, government, financial resources, and human resources. Presently, several environmental domains that once were considered stable have become more complex and unstable—e.g., toys, public utilities, the U.S. Postal Service, and higher education. And even domains are changing. For example, as referred to earlier, the traditionally stable and somewhat unchanging domain of higher education has become more complex with the entry of for-profit educational institutions, MOOCs (massive open online courses), internal company “universities,” and other certification and degree programs outside traditional private institutions. Sharing-economy companies such as Uber and Airbnb have redefined the transportation domain in which taxis operate and the hospitality domain in which hotels and bed and breakfasts serve. New business models that use mobile phones, ICTs (information communication technologies), and apps remove middle management layers in traditional organizations and structures. With a chosen domain in which to operate, owners and leaders must organize internal dimensions to compete in and serve their markets. For example, hierarchies of authority and chain of command are used by owners and top-level leaders to develop and implement strategic and enterprise decisions; managers are required to provide technologies, training, accounting, legal, and other infrastructure resources; and cultures still count to establish and maintain norms, relationships, legal and ethical practices, and the reputation of organizations. Internal Organization (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) shows internal organizational dimensions. These dimensions and systems include leadership, strategy, culture, management, goals, marketing, operations, and structure. Relationships, norms, and politics are also included in the informal organization. There are other internal functions not listed here, such as research and development, accounting and finance, production, and human resources. Another popular depiction of internal organizational dimensions is the McKinsey 7-S model , shown in . Similarly, strategy, structure, systems, skills, staff , and style all revolve around and are interconnected with shared values (or culture) in an organization. The McKinsey 7-S Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) A unifying framework shown in , developed by Arie Lewin and Carroll Stephens, Adapted from Arie Y. Lewin and Carroll U. Stephens, “CEO Attributes as Determinants of Organization Design: An integrated Model,” Organization Studies 15, no. 2 (1994): 183-212 illustrates the integration of internal organizational dimensions and how these work in practice to align with the external environment. Note that it is the CEO and other top-level leaders who scan the external environment to identify uncertainties and resources before using a SWOT analysis (identifying strengths, weaknesses, opportunities, and threats) to confirm and update the domain of an organization and then to define the vision, mission, goals, and strategies. Once the enterprise goals and strategies are developed, the organizational culture, structure, and other systems and policies can be established (human resources, technologies, accounting and finance, and so on). The Internal Organization and External Environment (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) As shows, after a CEO and the top-level team identify opportunities and threats in the environment, they then determine the domain and purpose of the organization from which strategies, organizational capabilities, resources, and management systems must be mobilized to support the enterprise’s purpose. J. Trevor and B. Varcoe. (2017). How Aligned Is Your Organization? Harvard Business Review, February, https://hbr.org/2017/02/how-aligned-is-your-organization The company McDonald’s has, for example, successfully aligned its enterprise with the global environments it serves, which is “1% of the world’s population—more than 70 million customers—every day and in virtually every country across the world.” The major operating goal of the firm driving its internal alignment is a “fanatical attention to the design and management of scalable processes, routines, and a working culture by which simple, stand-alone, and standardized products are sold globally at a predictable, and therefore manageable, volume, quality, and cost.” Dalavagas, Iason, “McDonald’s Corp: A Short SWOT Analysis, Value line , May 11, 2015. http://www.valueline.com/Stocks/Highlights/McDonalds_Corp___A_Short_SWOT_Analysis.aspx#.WyqOj1VKiig A more detailed SWOT analysis of McDonald’s operations can be found in endnote. McDonald’s Processes McDonalds, major operating goal of the firm driving its internal alignment is a “Fanatical attention to the design and management of scalable processes, routines, and a working culture by which simple, stand-alone, and standardized products are sold globally at a predictable, and therefore manageable, volume, quality, and cost.” Here employees are reminded of the time that the ingredients should stay on a secondary shelf. (Credit: Walter Lim/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) In practice, no internal organizational alignment with its external environment is perfect or permanent. Quite the opposite. Companies and organizations change leadership and strategies and make structural and systems changes to meet changing competition, market forces, and customers and end users’ needs and demands. Even Amazon continues to develop, expand, and change. With a mission statement as bold and broad as Amazon’s, change is a constant: “Our vision is to be earth’s most customer-centric company; to build a place where people can come to find and discover anything they might want to buy online” (Amazon.com, Apr 15, 2018). Amazon has a functional organizational structure that focuses on business functions for determining the interactions among the different parts of the company. Amazon’s corporate structure is best characterized as global function-based groups (most significant feature), a global hierarchy, and geographic divisions, as shows. This structure seems to fit with the size of Amazon’s business—43% of 2016 retail sales were in the United States. “Amazon accounts for 43% of US online retail sales” Business Insider , February 3, 2017. http://www.businessinsider.com/amazon-accounts-for-43-of-us-online-retail-sales-2017-2 Seven segments, including information technology, human resources and legal operations, and heads of segments, report to Amazon’s CEO. “Senior management team include two CEOs, three Senior Vice Presidents and one Worldwide Controller, who are responsible for various vital aspects of the business reporting directly to Amazon CEO Jeff Bezos.” Dudovskiy, John, “Amazon Organizational Structure”, Research Methodology , August 1, 2018 https://research-methodology.net/amazon-organizational-structure-2/ The strategic goal underlying this structure is to facilitate Amazon.com to successfully implement e-commerce operations management throughout the entire organization. Meyer, Pauline, “Amazon.com Inc.’s Organizational Structure Characteristics (An Analysis)”, Panmore Institute , September 8, 2018 http://panmore.com/amazon-com-inc-organizational-structure-characteristics-analysis Amazon’s Corporate Structure (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Despite the company’s exponential growth and success to date, as noted earlier in the section on organizational structures, a disadvantage of structures such as Amazon’s, and in this case Amazon’s, is that it has limited flexibility and responsiveness even with its current growth. “The dominance of the global function-based groups and global hierarchy characteristics reduces the capacity of Amazon to rapidly respond to new issues and problems encountered in the e-commerce business.” Ibid. Still, Amazon’s most outstanding success factor remains its CEO, Jeff Bezos—his ingenuity, vision and foresight, and ability to sustain and even extend the company’s competitive advantages. Amazon customers value these factors—customer purchase criteria (CPC) that include price, fast delivery, and reliable service. “Consumers choose Amazon because it does better than its competition on these CPC.” Cohan, Peter, “3 Reasons Amazon Is the World’s Best Business”, Forbes , February 2, 2018. https://www.forbes.com/sites/petercohan/2018/02/02/3-reasons-amazon-is-the-worlds-best- business/#563e86e63565 Identify the six major organizational structures. Explain the McKinsey 7-S model. Explain how organizations organize to meet external market threats and opportunities You should understand and identify the six types of organizational structures, and the advantages and disadvantages of each structure: Functional Divisional Matrix Geographic Networked Team Virtual You should also understand why the internal dimensions of an organization matter with regard to how it fits with its external environment. Domain The purpose of the organization from which its strategies, organizational capabilities, resources, and management systems are mobilized to support the enterprise’s purpose. McKinsey 7-S model A popular depiction of internal organizational dimensions.", "section": "The Internal Organization and External Environments", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Corporate Cultures Identify the fit between organizational cultures and the external environment Organizational culture is considered one of the most important internal dimensions of an organization ’s effectiveness criteria. Peter Drucker, an influential management guru, once stated, “Culture eats strategy for breakfast.” Hyken, Shep, “Drucker said Culture Eats Strategy for Breakfast”, Forbes , December 5, 2015. https://www.forbes.com/sites/shephyken/2015/12/05/drucker-said-culture-eats-strategy-for-breakfast-and-enterprise-rent-a-car-proves-it/#7a7572822749 He meant that corporate culture is more influential than strategy in terms of motivating employees’ beliefs, behaviors, relationships, and ways they work since culture is based on values. Strategy and other internal dimensions of organization are also very important, but organizational culture serves two crucial purposes: first, culture helps an organization adapt to and integrate with its external environment by adopting the right values to respond to external threats and opportunities; and secondly, culture creates internal unity by bringing members together so they work more cohesively to achieve common goals. Ed Schein. (2010). Organizational Culture and Leadership, 4th ed., San Francisco, CA: Jossey-Bass ; J.W. Weiss. (2014). An Introduction to Leadership, 2nd ed., Bridgepoint Education, Inc. Culture is both the personality and glue that binds an organization. It is also important to note that organizational cultures are generally framed and influenced by the top-level leader or founder. This individual’s vision, values, and mission set the “tone at the top,” which influences both the ethics and legal foundations, modeling how other officers and employees work and behave. A framework used to study how an organization and its culture fit with the environment is offered in the Competing Values Framework. The Competing Values Framework (CVF) is one of the most cited and tested models for diagnosing an organization’s cultural effectiveness and examining its fit with its environment. The CVF, shown in , has been tested for over 30 years; the effectiveness criteria offered in the framework were discovered to have made a difference in identifying organizational cultures that fit with particular characteristics of external environments. This discussion of the CVF is based on these sources: K. Cameron, R. Quinn, J. Degraff, and A. Thakor, (2014). Competing Values Leadership, 2nd ed., New Horizons in Management , Northampton, MA; K. Cameron and R. Quinn (2006). Diagnosing and Changing Organizational Culture: Based on the Competing Values Framework, San Francisco, CA: Jossey-Bass ; and https://www.ocai-online.com/blog/2016/09/Organizational-culture-Create-Collaborate-Control-Compete The Competing Values Framework Source: Adapted from K. Cameron and R. Quinn, 1999. Diagnosing and Changing Organizational Culture, Addison-Wesley, p. 32. The two axes in the framework, external focus versus internal focus, indicate whether or not the organization’s culture is externally or internally oriented. The other two axes, flexibility versus stability and control, determine whether a culture functions better in a stable, controlled environment or a flexible, fast-paced environment. Combining the axes offers four cultural types: (1) the dynamic, entrepreneurial Adhocracy Culture —an external focus with a flexibility orientation; (2) the people-oriented, friendly Clan Culture —an internal focus with a flexibility orientation; (3) the process-oriented, structured Hierarchy Culture —an internal focus with a stability/control orientation; and (4) the results-oriented, competitive Market Culture —an external focus with a stability/control orientation. The orientation of each of these cultural types is summarized as follows. The Adhocracy Culture profile of an organization emphasizes creating, innovating, visioning the future, managing change, risk-taking, rule-breaking, experimentation, entrepreneurship, and uncertainty. This profile culture is often found in such fast-paced industries as filming, consulting, space flight, and software development. Facebook and Google’s cultures also match these characteristics. T. Yu and N. Wu. (2009). “A Review of Study on the Competing Values Framework”, International Journal of Business Management , Vol.4, No. 7, July, pp. 47-42. It should be noted, however, that larger organizations may have different cultures for different groupings of professionals, even though the larger culture is still dominant. For example, a different subculture may evolve for hourly workers as compared to PhD research scientists in an organization. The Clan Culture type focuses on relationships, team building, commitment, empowering human development, engagement, mentoring, and coaching. Organizations that focus on human development, human resources, team building, and mentoring would fit this profile. This type of culture fits Tom’s of Maine, which has strived to form respectful relationships with employees, customers, suppliers, and the physical environment. The Hierarchy Culture emphasizes efficiency, process and cost control, organizational improvement, technical expertise, precision, problem solving, elimination of errors, logical, cautious and conservative, management and operational analysis, and careful decision-making. This profile would suit a company that is bureaucratic and structured, such as the U.S. Postal Service, the military, and other similar types of government agencies. The Market Culture focuses on delivering value, competing, delivering shareholder value, goal achievement, driving and delivering results, speedy decisions, hard driving through barriers, directive, commanding, and getting things done. This profile suits a marketing-and-sales-oriented company that works on planning and forecasting but also getting products and services to market and sold. Oracle under the dominating, hard-charging executive chairman Larry Ellison characterized this cultural fit. Amazon illustrates a company that can have a mix of cultures and be effective. For example, Amazon blends a high-performance Adhocracy Culture with regard to its external expansion and Bezos’s leadership style; at the same time, Amazon resembles a Hierarchy Culture internally with regard to its tight control over employees at lower levels. The company propelled its domain from an “online bookstore” “to selling everything online to being the pioneering in adopting cloud computing with AWS . . . to adopting the latest robotics in its warehouses to improve productivity . . . to thinking and testing disruptive technologies like drones and so on.” Nocera, Joe, “Jeff Bezos and The Amazon way”, The New York Times , August 21, 2015. https://www.nytimes.com/2015/08/22/opinion/joe-nocera-jeff-bezos-and-the-amazon-way.html It has been criticized, at the same time, for its “toxic cut-throat work environment,” asserting that Jeff Bezos is overly demanding and sets very high standards for Amazon employees, as well as for himself. This type of culture extends down to the warehouse employees. Amazon employees have complained that “Work came first, life came second, and trying to find the balance came last.” This criticism peaked with an alleged suicide attempt in 2017 of a disgruntled employee who requested a transfer to a different department within in the company but was placed on an employee improvement plan—“a step that could result in his termination from Amazon if his performance didn’t improve.” Farber, Madeline, “Amazon Employee Attempts Suicide After Sending Email to Colleagues”, Fortune , November 29, 2016. http://fortune.com/2016/11/29/amazon-employee-suicide-attempt/ Amazon has since changed many of its working rules and regulations for warehouse employees. How can employee diversity give a company a competitive advantage? Explain the concept of hiring for fit as it relates to corporate culture. What are some organizational issues that must be addressed when two large firms merge or grow rapidly like Amazon? Identify the fit between organizational cultures and the external environment You should be able to identify and differentiate between the four types of organizational cultures and the fit of each with the external environment and describe the CVF framework. Finally, you can identify the internal dimensions of organizations, the interconnection among the dimensions, and how these affect the ‘fit’ with external environments. Corporate culture Defines how motivating employees’ beliefs, behaviors, relationships, and ways they work creates a culture that is based on the values the organization believes in. Adhocracy culture Creates an environment of innovating, visioning the future, accepting of managing change, and risk taking, rule-breaking, experimentation, entrepreneurship, and uncertainty. Market culture Focuses on delivering value, competing, delivering shareholder value, goal achievement, driving and delivering results, speedy decisions, hard driving through barriers, directive, commanding, competing and getting things done. Hierarchy culture Emphasizes efficiency, process and cost control, organizational improvement, technical expertise, precision, problem solving, elimination of errors, logical, cautious and conservative, management and operational analysis, careful decision making. Clan culture Focuses on relationships, team building, commitment, empowering human development, engagement, mentoring, and coaching. Internal dimensions of organizations How an organization’s culture affects and influences its strategy. Competing Values Framework Developed by Kim Cameron and Robert Quinn this model is used for diagnosing an organization’s cultural effectiveness and examining its fit with its environment.", "section": "Corporate Cultures", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Organizing for Change in the 21st Century Identify environmental trends, demands, and opportunities facing organizations. The 2018 annual Global Risks Perception Survey (GRPS) predicts the following trends in the external environment: (1) persistent inequality and unfairness, (2) domestic and international political tensions, (3) environmental dangers, and (4) cyber vulnerabilities. With this context, authors in this report suggest that complex organizations approach their futures with the “nine resilience lens”—i.e., the capacity of a company or other organization to adapt and prosper in the face of high-impact, low-probability risks. The Global Economic Report, 13th Edition, World Economic Forum , 2018. http://www3.weforum.org/docs/WEF_GRR18_Report.pdf, p. 8 and pp. 54-57. The nine lenses are grouped into three categories. First, structural resilience considers the systemic dynamics within the organization itself. The author calls for “system modularity,” i.e., structures and designs that are “loosely coupled,” which is another way of saying that rigid, mechanistic hierarchies will not function as well in these high-impact environments. Secondly, integrative resilience underlines complex interconnections with the external context. Here the author suggests that organizations must be part of and aware of their contexts: geographically and the health of “individuals, families, neighborhoods, cities, provinces, and countries” that are affected. Relatedly, the author notes that organizations must rely on their social cohesion—such as the social capital an organization has to fall back on in times of crisis—which is a strong source of resilience. Third, transformative resilience requires that mitigating some risks requires transformation. Important to organizations here is the need “to proactively change or it will end up being changed by external circumstances.” This process requires organizational foresight, not forecasting. Organizations need to apply different search, environmental scanning, and new discovery techniques “to engage with the uncertainty of multiple futures.” They do this through innovation and experimentation. In practice, Google, Amazon, Facebook, SpaceX, Tesla, Airbnb, Uber, and the resilience of other industry and organizational pioneering will be required. Another trend on the horizon is that “[o]rganizations are no longer judged only for their financial performance, or even the quality of their products or services. Rather, they are being evaluated on the basis of their impact on society at large—transforming them from business enterprises into social enterprises.” Agarwal, Dimple, “Introduction: The Rise of the Social Enterprise”, Deloitte Insights , March 28, 2018.? https://www2.deloitte.com/insights/us/en/focus/human-capital-trends/2018/introduction.html A recent survey showed that 65 percent of CEOs rated “inclusive growth” as a “top-three strategic concern, more than three times greater than the proportion citing ‘shareholder value.’” Ibid. Deloitte researchers noted that “[a] social enterprise is an organization whose mission combines revenue growth and profit-making with the need to respect and support its environment and stakeholder network. This includes listening to, investing in, and actively managing the trends that are shaping today’s world. It is an organization that shoulders its responsibility to be a good citizen (both inside and outside the organization), serving as a role model for its peers and promoting a high degree of collaboration at every level of the organization.” Ibid. Identify environmental trends, demands, and opportunities facing organizations. Among the trends in the external environment: (1) persistent inequality and unfairness, (2) domestic and international political tensions, (3) environmental dangers, and (4) cyber vulnerabilities. Another trend is that organizations will no longer solely be judged only for their financial performance, or even the quality of their products or services. Rather, they will be evaluated on the basis of their impact on society at large—transforming them from business enterprises into social enterprises. Chapter Review Questions Explain how several current environmental forces are affecting and will affect organizations and organizational structures’ effectiveness and efficiency in the near future? What are ways to classify and describe how industries and organizations fit and do not fit with their external environments? What are a few industries and/or organizations that are fitting well with their current environments? What are a few that are not? Why? What are some major differences between organic and mechanistic organizational structures and systems? Which organization would you work best in, an organically or mechanistically structured one, and why? What are some advantages and disadvantages of functional structures? Do you think it’s true that every organization has a hidden functional structure in it? Explain your answer. Why have functional structures been criticized for not accommodating new changes in the environment? What are some advantages and disadvantages of divisional structures? How is a product structure one type of a divisional structure? Explain. What are some disadvantages in working in a matrix structure and why? What advantages do matrix structures have compared to functional structures? What advantages do geographic structures have compared to a functional structure? What are issues that working in a networked team structure present? In what ways is a virtual organization and structure different from the other ones discussed in the chapter? What major trends discussed at the end of this chapter are different from previous external environments and the ways organizations were organized? What purposes does an organization’s culture serve when considering the external environment? How does facilitate an understanding of how the internal organization functions with external environments? Management Skills Application Exercises You have just been assigned to lead a functionally structured organization. Explain what types of skills you would need to best perform this function. What types of problems would you expect to have managing a divisionally structured organization? What skills would you need to excel in this undertaking? If you were assigned to work in a matrix team structure, explain the issues and benefits you might expect to experience and why. What skills would help you in this function? .You have just been assigned to work with a strategy team in an organization to predict issues and opportunities that might be expected for the next 2 years. Using this chapter, explain what information you would provide to this team? Use , “The Competing Values Framework,” to identify the type of organizational culture at IKEA, Home Depot, and Best Buy. Managerial Decision Exercises You are a manager working in a functionally structured organization. A disgruntled employee is complaining about problems she is having in that structure. Outline a way you would find out more about her complaints with regard to her being in this type of structure and some ways to assist her. You are a manager working in a networked team structured organization. A disgruntled employee is complaining about problems he is having in that structure. Outline a way you would find out more about his complaints with regard to his being in this type of structure and some ways to assist him. You have been selected to lead a team to decide on a different type of structure in your organization to better serve customers who are complaining about poor service that is slow, impersonal, and not meeting their needs to be heard. Presently, the functional structure isn’t working well. Outline some information from your knowledge using this chapter that would help the team in its assignment. You witness a senior executive at your firm engaging in overly aggressive methods of pressuring employees to increase their sales quotas beyond reasonable means. You are in a networked team structure that is partly a matrix. You are uncertain about whom to discuss this issue with. What would you do? As a new graduate, you have been hired to help a medium-sized company come into the 21st century. Products need revamping, people aren’t sharing information, and customers are gradually leaving. The firm has a traditional top-down managed, vertical hierarchy. It is believed that the firm has very good potential to sell its products, but new markets may be needed. Outline an agenda you would work on to research and make suggestions with regard to this chapter’s focus and content. Critical Thinking Case Wells Fargo, Crisis and Scandal The recent widespread scandal at Wells Fargo jolted and shocked the corporate world. How could such internal corrupt and outrageously illegal and unethical activities by professionals have occurred? Wells Fargo is “an American multinational financial services company headquartered in San Francisco, California” with offices nationwide and “the world’s second-largest bank by market capitalization and the third largest bank in the U.S. by total assets.” In September 2016 it was discovered that the company was continuing to create fake customer accounts to show positive financial activity and gains. 5,000 salespeople had created 2 million fake customer accounts to meet high-pressure internal sales goals, including a monthly report called the “Motivator.” The out-of-control sales leadership pressured sales employees to meet unrealistic, outrageous sales targets. Dramatically unrealistic sales goals propelled by continuous pressure from management coerced employees to open accounts for customers who didn't want or need them. “Some Wells Fargo bankers impersonated their customers and used false email addresses like noname@wellsfargo.com, according to a 2015 lawsuit filed by the city of Los Angeles.” The “abusive sales practices claimed in a lawsuit that Wells Fargo employees probably created 3.5 million bogus accounts” starting in May 2002. Wells Fargo is awaiting final approval to settle that case for $142 million. However, regulators and investigations found that the misconduct was far more “pervasive and persistent” than had been realized. “The bank’s culture of misconduct extended well beyond the original revelations.” For example, regulators found that the company was (1) “overcharging small businesses for credit card transactions by using a ‘deceptive’ 63-page contract to confuse them.” (2) The company also charged at least 570,000 customers for auto insurance they did not need. (3)The firm admitted that it found 20,000 customers who could have defaulted on their car loans from these bogus actions; (4) The company also had created over 3.5 million fake accounts attributed to customers who had no knowledge of such accounts. Wells Fargo has had to testify before Congress over these charges, which have amounted to $185 million dollars, and more recently the company has been ordered by regulators to return $3.4 million to brokerage customers who were defrauded. The CEO and management team have been fired and had millions of dollars withheld from their pay. In the aftermath of the scandal, even though Wells Fargo executives were not imprisoned for the extensive consumer abuses committed by the company, the CFPB (Consumer Financial Protection Bureau) and Office of the Comptroller of the Currency (OCC) imposed a $1 billion fine on Wells Fargo for consumer-related abuses regarding auto loan and mortgage products. The OCC also forced the company to allow regulators the authority to enforce several actions to prevent future abuses, such as and including “imposing business restrictions and making changes to executive officers or members of the bank’s board of directors.” The new president of the company, Tim Sloan, stated, “What we’re trying to do, as we make change in the company and make improvements, is not just fix a problem, but build a better bank, transform the bank for the future.” Critical Thinking Questions What happened at Wells Fargo with regard to past activities that led to this major scandal? What internal dimensions of the company were part of the problems that occurred? How might the organizational structure of the company have been part of the problems that occurred? . Identify and use relevant concepts from this chapter as well as your own thoughts and analysis to diagnose the scandal at Wells Fargo. How could such a scandal have occurred in the first place? Who and what was at fault? Suggest some solution paths the company might consider, using knowledge from this chapter and your own thoughts/research, to avoid such a scandal from reoccurring. Sources: https://en.wikipedia.org/wiki/Wells_Fargo; Pasick, Adam, “Warren Buffett Explains the Wells Fargo Scandal,” Quartz , May 6, 2017. https://qz.com/977778/warren-buffett-explains-the-wells-fargo-scandal/https://qz.com/977778/warren-buffett-explains-the-wells-fargo-scandal/; Bloomberg, “The Wells Fargo Fake Accounts Scandal Just Got a Lot Worse,” Fortune , August 21, 2017. http://fortune.com/2017/08/31/wells-fargo-increases-fake-account-estimate/; Horowitz, Julia, “‘huge, huge, huge error’ in Wells Fargo Handling of Ethics Line Calls, CNN , May, 6, 2017. https://money.cnn.com/2017/05/06/investing/buffett-wells-fargo-berkshire-annual-meeting/index.html; http://money.cnn.com/2018/02/05/news/companies/wells-fargo-timeline/index.html; Wattles, Jackie, Grier, Ben, and Egan, Matt, “Wells Fargo’s 17 Month Nightmare,” CNN Business , February 5, 2018. https://money.cnn.com/2018/02/05/news/companies/wells-fargo-timeline/index.html. Hudson, Caroline, “Wells Fargo Stocks Still Struggling in Wake of Scandal,” Charlotte Business Journal , April 2, 2018. https://www.bizjournals.com/charlotte/news/2018/04/02/wells-fargo-stocks-still-struggling-in-wake-of.html", "section": "Organizing for Change in the 21st Century", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: GLady/ Pixabay/ (CC BY 0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What are mechanistic versus organic organizational structures? What are the fundamental dimensions of change? How do managers deal with change? Jackie Smith, CareSource University Jackie Smith is a human resources, training and organizational development professional with more than 20 years of experience. She has worked in a variety of organizations and industries in both the for-profit and not-for-profit sectors. Jackie is vice president of CareSource University at CareSource, a Medicaid managed care organization. She oversees CareSource University as well as the company’s performance management, succession, and goal-setting processes. In 2017 CSU delivered more than 240,000 learning hours, coached 300 leaders, and onboarded 1,100 new hires. CareSource University has been nationally recognized for seven years as one of Training magazine’s Top 125 training organizations, ranking in the top 19 for six years. In 2017, CSU was named to the global Learning Elite, ranking 18th among worldwide organizations. Prior to CareSource, Jackie was president of Reflections on Learning, a performance-consulting firm, and worked as a senior organizational development consultant, regional human resources manager, training specialist, and manager in the financial services, retail, and transportation industries. Jackie’s instructional focus has been in the area of leadership development, designing programs including: Developing Your Leadership Vision Leading through Extraordinary Change Transforming Team Performance through Dialogue Building Sustainable Strategy with Appreciative Inquiry Her educational background includes a BS in education from Miami University, Ohio and Luxembourg and an MS in organizational development and leadership from St. Joseph’s University in Philadelphia. In addition, she has served as an adjunct faculty member at Antioch McGregor University and is a certified facilitator in a variety of training and development programs, organizational assessments, and Myers-Briggs profiling. She also serves as a team leader facilitating business strategy sessions in countries around the world including Ecuador, Jordan, Guinea, and Senegal. This chapter will cover several concepts that deal with how leaders develop and shape organizations. An understanding of the concepts in this chapter is essential for leaders who need to pull people together to accomplish the essential work of a business in a consistent process over time. We will address the essential ideas.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Organizational Structures and Design What are mechanistic versus organic organizational structures? First, an organizational structure is a system for accomplishing and connecting the activities that occur within a work organization. People rely on structures to know what work they should do, how their work supports or relies on other employees, and how these work activities fulfill the purpose of the organization itself. Second, organizational design is the process of setting up organizational structures to address the needs of an organization and account for the complexity involved in accomplishing business objectives. Next, organizational change refers to the constant shifts that occur within an organizational system—for example, as people enter or leave the organization, market conditions shift, supply sources change, or adaptations are introduced in the processes for accomplishing work. Through managed change , leaders in an organization can intentionally shape how these shifts occur over time. Finally, organizational development (OD) is the label for a field that specializes in change management. OD specialists draw on social science to guide change processes that simultaneously help a business achieve its objectives while generating well-being for employees and sustainable benefits for society. An understanding of OD practices is essential for leaders who want to maximize the potential of their organizations over a long period of time. Together, an understanding of these concepts can help managers know how to create and direct organizations that are positioned to successfully accomplish strategic goals and objectives. For an in-depth exploration of the field of organizational development and change, see Cummings, Thomas G. and Worley, Christopher G., Organization Development and Change , 11 th edition, Cengage Learning, 2019. To understand the role of organizational structure, consider the experience of Justin, a young manager who worked for a logistics and transportation company. Their success at leading change in the United States gave their leaders the confidence that Justin could handle a challenging assignment: organize a new supply chain and distribution system for a company in Northern Europe. Almost overnight, Justin was responsible for hiring competent people, forming them into a coherent organization, training them, and establishing the needed infrastructure for sustained success in this new market. If you were given this assignment, what would you do? How would you organize your employees? How would you help them understand the challenge of setting up a new organization and system? These are the kinds of questions that require an understanding of organizational structure, organizational design, organizational change, and organizational development. One of the first issues Justin will need to address deals with how they will organize the system. “The decisions about the structure of an organization are all related to the concept of organizational design. There are two fundamental forms of structure to remember when designing an organization. To address these questions, we need to be familiar with two fundamental ways of building an organization. The formal organization is an officially defined set of relationships, responsibilities, and connections that exist across an organization. The traditional organizational chart, as illustrated in , is perhaps the most common way of depicting the formal organization. The typical organization has a hierarchical form with clearly defined roles and responsibilities. Formal Organizational Chart (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) When Justin sets up the formal organization, they will need to design the administrative responsibilities and communication structures that should function within an organizational system. The formal systems describe how flow of information and resources should occur within an organization. To establish the formal organization, they will identify the essential functions that need to be part of the system, and they will hire people to fill these functions. They will then need to help employees learn their functions and how these functions should relate to one another. The informal organization is sometimes referred to as the invisible network of interpersonal relationships that shape how people actually connect with one another to carry out their activities. The informal organization is emergent, meaning that it is formed through the common conversations and relationships that often naturally occur as people interact with one another in their day-to-day relationships. It is usually complex, impossible to control, and has the potential to significantly influence an organization’s success. As depicted in , the informal organization can also be mapped, but it is usually very different than the formal organization. The chart you see in this example is called a network map, because it depicts the relationships that exist between different members of a system. Some members are more central than others, and the strength of relationships may vary between any two pairs or groups of individuals. These relationships are constantly in flux, as people interact with new individuals, current relationships evolve, and the organization itself changes over time. Katz, D. and Kahn, R. L., The Social Psychology of Organizations , 2 nd edition, John Wiley and Sons, 1978; and Schein, Edgar, Organizational Psychology , 3 rd edition, Prentice Hall, 1980. Informal Organizational Chart (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The informal organization in Justin’s design will form as people begin interacting with one another to accomplish their work. As this occurs, people will begin connecting with one another as they make sense of their new roles and relationships. Usually, the informal organization closely mirrors the formal organization, but often it is different. People quickly learn who the key influencers are within the system, and they will begin to rely on these individuals to accomplish the work of the organization. The informal organization can either help or hinder an organization’s overall success. In sum, the formal organization explains how an organization should function, while the informal organization is how the organizational actually functions. Formal organization will come as Justin hires and assigns people to different roles. They can influence the shape of the informal organization by giving people opportunities to build relationships as they work together. Both types of structures shape the patterns of influence, administration, and leadership that may occur through an organizational system. As we continue our discussion of structure and design, we will next examine different ways of understanding formal structure. Types of Formal Organizational Structures Now, Justin will need to choose and implement an administrative system for delegating duties, establishing oversight, and reporting on performance. They will do this by designing a formal structure that defines the responsibilities and accountability that correspond to specific duties throughout an organizational system. In this section, we’ll discuss the factors that any manager should consider when designing an organizational structure. Smoke coming out of chapel chimney Almost all organizations have established organizational hierarchies and customs. As an older, large organization, the Catholic Church has a tall global structure with the pope in the Vatican at the apex. A process of succession has the cardinals voting on a new pope, and white smoke billowing out of the Sistine Chapel signals that they have chosen the new pope. (Credit: Jeffrey Bruno/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Bureaucracy One of the most common frameworks for thinking about these issues is called the bureaucratic model . It was developed by Max Weber, a 19th-century sociologist. Weber’s central assumption was that organizations will find efficiencies when they divide the duties of labor, allow people to specialize, and create structure for coordinating their differentiated efforts, usually within a hierarchy of responsibility. He proposed five elements of bureaucracy that serve as a foundation for determining an appropriate structure: specialization, command-and-control, span of control, centralization, and formalization. Weber, Max, From Max Weber: Essays in Sociology , Oxford University Press, 1958. Specialization The degree to which people are organized into subunits according to their expertise is referred to as specialization —for example, human resources, finance, marketing, or manufacturing. It may also include specialization within those functions. For instance, people who work in a manufacturing facility may be well-versed in every part of a manufacturing process, or they may be organized into specialty units that focus on different parts of the manufacturing process, such as procurement, material preparation, assembly, quality control, and the like. Command-and-Control The next element to consider is the reporting and oversight structure of the organization. Command-and-control refers to the way in which people report to one another or connect to coordinate their efforts in accomplishing the work of the organization. Span of Control Another question addresses the scope of the work that any one person in the organization will be accountable for, referred to as span of control . For instance, top-level leaders are usually responsible for all of the work of their subordinates, mid-level leaders are responsible for a narrower set of responsibilities, and ground-level employees usually perform very specific tasks. Each manager in a hierarchy works within the span of control of another manager at a level of the organization. Centralization The next element to consider is how to manage the flows of resources and information in an organization, or its centralization . A highly centralized organization concentrates resources in only one or very few locations, or only a few individuals are authorized to make decisions about the use of resources. In contrast, a diffuse organization distributes resources more broadly throughout an organizational system along with the authority to make decisions about how to use those resources. Formalization The last element of bureaucracy, formalization , refers to the degree of definition in the roles that exist throughout an organization. A highly formalized system (e.g., the military) has a very defined organization, a tightly structured system, in which all of the jobs, responsibilities, and accountability structures are very clearly understood. In contrast, a loosely structured system (e.g., a small, volunteer nonprofit) relies heavily on the emergent relationships of informal organization. Mechanistic and Organic Structures Using the principles of bureaucracy outlined above, managers like Justin have experimented with many different structures as way to shape the formal organization and potentially to capture some of the advantages of the informal organization. Generally, the application of these principles leads to some combination of the two kinds of structures that can be seen as anchors on a continuum (see ). Elements of Organizational Structure and Their Relationship to Mechanistic and Organic Forms Mechanistic Organic Highly formalized Standardization Low High/Narrow Specialization Low/Broad Centralized Centralization Decentralized Functional Departmentalization Divisional (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) On one end of the continuum is mechanistic bureaucratic structure . This is a strongly hierarchical form of organizing that is designed to generate a high degree of standardization and control. Mechanistic organizations are often characterized by a highly vertical organizational structure , or a “tall” structure, due to the presence of many levels of management. A mechanistic structure tends to dictate roles and procedure through strong routines and standard operating practices. In contrast, an organic bureaucratic structure relies on the ability of people to self-organize and make decisions without much direction such that they can adapt quickly to changing circumstances. In an organic organization, it is common to see a horizontal organizational structure , in which many individuals across the whole system are empowered to make organizational decision. An organization with a horizontal structure is also known as a flat organization because it often features only a few levels of organizational hierarchy. The principles of bureaucracy outlined earlier can be applied in different ways, depending on the context of the organization and the managers’ objectives, to create structures that have features of either mechanistic or organic structures. For example, the degree of specialization required in an organization depends both on the complexity of the activities the organization needs to account for and on the scale of the organization. A more organic organization may encourage employees to be both specialists and generalists so that they are more aware of opportunities for innovation within a system. A mechanistic organization may emphasize a strong degree of specialization so that essential procedures or practices are carried out with consistency and predictable precision. Thus, an organization’s overall objectives drive how specialization should be viewed. For example, an organization that produces innovation needs to be more organic, while an organization that seeks reliability needs to be more mechanistic. Similarly, the need for a strong environment of command-and-control varies by the circumstances of each organization. An organization that has a strong command-and-control system usually requires a vertical, tall organizational administrative structure. Organizations that exist in loosely defined or ambiguous environments need to distribute decision-making authority to employees, and thus will often feature a flat organizational structure. The span of control assigned to any specific manager is commonly used to encourage either mechanistic or organic bureaucracy. Any manager’s ability to attend to responsibilities has limits; indeed, the amount of work anyone can accomplish is finite. A manager in an organic structure usually has a broad span of control, forcing her to rely more on subordinates to make decisions. A manager in a mechanistic structure usually has a narrow span of control so that they can provide more oversight. Thus, increasing span of control for a manager tends to flatten the hierarchy while narrowing span of control tends to reinforce the hierarchy. Centralization addresses assumptions about how an organization can best achieve efficiencies in its operations. In a mechanistic structure, it is assumed that efficiencies will occur in the system if the resources and decisions flow through in a centralized way. In an organic system, it is assumed that greater efficiencies will be seen by distributing those resources and having the resources sorted by the users of the resources. Either perspective may work, depending on the circumstances. Finally, managers also have discretion in how tightly they choose to define the formal roles and responsibilities of individuals within an organization. Managers who want to encourage organic bureaucracy will resist the idea of writing out and tightly defining roles and responsibilities. They will encourage and empower employees to self-organize and define for themselves the roles they wish to fill. In contrast, managers who wish to encourage more mechanistic bureaucracy will use tools such as standard operating procedures (SOPs) or written policies to set expectations and exercise clear controls around those expectations for employees. When a bureaucratic structure works well, an organization achieves an appropriate balance across all of these considerations. Employees specialize in and become highly advanced in their ability to perform specific functions while also attending to broader organizational needs. They receive sufficient guidance from managers to stay aligned with overall organizational goals. The span of control given to any one manager encourages them to provide appropriate oversight while also relying on employees to do their part. The resources and decision-making necessary to accomplish the goals of the organization are efficiently managed. There is an appropriate balance between compliance with formal policy and innovative action. Business Structures Aside from the considerations outlined above, organizations will often set structures according to the functional needs of the organization. A functional need refers to a feature of the organization or its environment that is necessary for organizational success. A business structure is designed to address these organizational needs. There are two common examples of functional structures illustrated here. Product structures exist where the business organizes its employees according to product lines or lines of business. For example, employees in a car company might be organized according to the model of the vehicle that they help to support or produce. Employees in a consulting firm might be organized around a particular kind of practice that they work in or support. Where a functional structure exists, employees become highly attuned to their own line of business or their own product. Geographic structures exist where organizations are set up to deliver a range of products within a geographic area or region. Here, the business is set up based on a territory or region. Managers of a particular unit oversee all of the operations of the business for that geographical area. In either functional structure, the manager will oversee all the activities that correspond to that function: marketing, manufacturing, delivery, client support systems, and so forth. In some ways, a functional structure is like a smaller version of the larger organization—a smaller version of the bureaucracy that exists within the larger organization. One common weakness of a bureaucratic structure is that people can become so focused on their own part of the organization that they fail to understand or connect with broader organizational activities. In the extreme, bureaucracy separates and alienates workers from one another. These problems can occur when different parts of an organization fail to communicate effectively with one another. Some organizations set up a matrix structure to minimize the potential for these problems. A matrix structure describes an organization that has multiple reporting lines of authority. For example, an employee who specializes in a particular product might have both the functional reporting line and a geographic reporting line. This employee has accountability in both directions. The functional responsibility has to do with her specialty as it correlates with the strategy of the company as a whole. However, her geographic accountability is to the manager who is responsible for the region or part of the organization in which she is currently working. The challenge is that an employee may be accountable to two or more managers, and this can create conflict if those managers are not aligned. The potential benefit, however, is that employees may be more inclined to pay attention to the needs of multiple parts of the business simultaneously. What is an organizational structure? What are different types of organizational structures? What is organizational design? What concepts should guide decisions about how to design structures? What are mechanistic versus organic organizational structures? The organizational structure is designed from both the mechanistic and the organic points of view, and the structure depends upon the extent to which it is rigid or flexible. Flexible structures are also viewed as more humanistic than mechanistic structures. The mechanistic organizational structure is similar to Max Weber’s bureaucratic organization. Organic structures are more flexible in order to cope with rapidly changing environments. These structures are more effective if the environment is dynamic, requiring frequent changes within the organization in order to adjust to change. It is also considered to be a better form of organization when employees seek autonomy, openness, change, support for creativity and innovation, and opportunities to try new approaches. All organizations need structures to accomplish their work, and they need an ability to change in order to sustain and renew themselves over time organizational structure The system of task and reporting relationships that control and motivate colleagues to achieve organizational goals. organizational design The process by which managers define organizational structure and culture so that the organization can achieve its goals. Organizational change The movement that organizations take as they move from one state to a future state. managed change How leaders in an organization intentionally shape shifts that occur in the organization when market conditions shift, supply sources change, or adaptations are introduced in the processes for accomplishing work over time. organization development (OD) Techniques and methods that managers can use to increase the adaptability of their organization. formal organization A fixed set of rules of organizational procedures and structures. informal organization The connecting social structure in organizations that denotes the evolving network of interactions among its employees, unrelated to the firm's formal authority structure. bureaucratic model Max Weber’s model that states that organizations will find efficiencies when they divide the duties of labor, allow people to specialize, and create structure for coordinating their differentiated efforts within a hierarchy of responsibility. specialization The degree to which people are organized into subunits according to their expertise—for example, human resources, finance, marketing, or manufacturing. command-and-control The way in which people report to one another or connect to coordinate their efforts in accomplishing the work of the organization. span of control The scope of the work that any one person in the organization will be accountable for. centralization The concentration of control of an activity or organization under a single authority. formalization The process of making a status formal for the practice of formal acceptance. mechanistic bureaucratic structure Describes organizations characterized by (1) centralized authority, (2) formalized procedures and practices, and (3) specialized functions. They are usually resistant to change. vertical organizational structure Organizational structures found in large mechanistic organizations; also called “tall” structures due to the presence of many levels of management. organic bureaucratic structure Used in organizations that face unstable and dynamic environments and need to quickly adapt to change. horizontal organizational structure Flat organizational structure in which many individuals across the whole system are empowered to make organizational decisions. flat organization A horizontal organizational structure in which many individuals across the whole system are empowered to make organizational decisions. Product structures Occurs when businesses organize their employees according to product lines or lines of business. geographic structures Occur when organizations are set up to deliver a range of products within a geographic area or region. matrix structure An organizational structure that groups people by function and by product team simultaneously.", "section": "Organizational Structures and Design", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Organizational Change What are the fundamental dimensions of change? Our discussion about organizational structure to this point has focused on the forms that an organization might take and the options that are available to managers as they design structures for their organizations. However, organizations are constantly evolving. One common refrain is that \"there is nothing so constant as change.\" Because of this, there is no one best way to organize in all circumstances. Effective managers need to be aware of the various factors that drive the need for change. There advantages and disadvantages of each the various forms of organizing we have discussed. Managers need to adapt the organization so that it is ideally situated to accomplish current organizational goals. Thus, effective managers need to know how to plan and implement change to achieve organizational success. We will begin this section by reviewing the types of changes that may occur in an organization. Then we will explore the organizational life cycle model, which explains how the structural needs of an organization evolve over time. Brown, K. and Eisenhardt, M., “The Art of Continuous Change: Linking Complexity Theory and Time-Paced Evolution in Relentlessly Shifting Organizations”, Administrative Science Quarterly , 42, 1997, pp 1-34. Types of Change There are many different types of changes in organizations. The first, consistent with what we talked about so far in this chapter, is structural change . This has to do with the changes in the overall formal relationships within an organization. Examples of structural change include reorganizing departments or business units, adding employee positions, or revising job roles and assignments. These changes should be made to support broader objectives such as to centralize or decentralize operations, empower employees, or find greater efficiencies. Another common type of change is technological change . Implementation of new technologies is often forced upon an organization as the environment shifts. For example, an industry upgrade in a commonly used software platform may require that employees learn new ways of working. Upgraded machinery or hardware may require employees to learn new procedures or restructure the way that they interact with one another. The advent of web-based cloud technologies is an example from the last decade and an example of ways which new forms of collaboration are becoming more available. Technological change often induces structural change because it requires different ways of connecting across an organizational system. A third type of organizational change is culture change . Organizational culture refers to the common patterns of thinking and behaving within an organization. Culture is rooted in the underlying beliefs and assumptions that people hold of themselves and of the organization. These beliefs and assumptions create mindsets that shape the culture. Culture change is among the most difficult kinds of changes to create within an organizational system. It often involves reshaping and reimagining the core identity of the organization. A typical culture change process, if it is successful, requires many years to achieve. Kotter, J. and Schlesinger, L., “Choosing Strategies for Change”, Harvard Business Review , 57, 1979, pp. 106-114. The Organizational Life Cycle Most organizations begin as very small systems that feature very loose structures. In a new venture, nearly every employee might contribute to many aspects of an organization’s work. As the business grows, the workload increases, and more workers are needed. Naturally, as the organization hires more and more people, employees being to specialize. Over time, these areas of specialization mature through differentiation , the process of organizing employees into groups that focus on specific functions in the organization. Usually, differentiated tasks should be organized in a way that makes them complementary, where each employee contributes an essential activity that supports the work and outputs of others in the organization. The patterns and structures that appear in an organization need to evolve over time as an organization grows or declines, through four predictable phases (see ). In the entrepreneurship phase, the organization is usually very small and agile, focusing on new products and markets. The founders typically focus on a variety of responsibilities, and they often share frequent and informal communication with all employees in the new company. Employees enjoy a very informal relationship, and the work assignments are very flexible. Usually, there is a loose, organic organizational structure in this phase. Organizational Life Cycle (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) The second phase, survival and early success , occurs as an organization begins to scale up and find continuing success. The organization develops more formal structures around more specialized job assignments. Incentives and work standards are adopted. The communication shifts to a more formal tone with the introduction of hierarchy with upper- and lower-level managers. It becomes impossible for every employee to have personal relationships with every other employee in the organization. At this stage, it becomes appropriate to introduce mechanistic structures that support the standardization and formalization required to create effective coordination across the organization. In a third phase, sustained success or maturity , the organization expands and the hierarchy deepens, now with multiple levels of employees. Lower-level managers are given greater responsibility, and managers for significant areas of responsibility may be identified. Top executives begin to rely almost exclusively on lower-level leaders to handle administrative issues so that they can focus on strategic decisions that affect the overall organization. At this stage, the mechanistic structures of the organization are strengthened, and functional structures may be introduced. Often, tension emerges over how to find balance in the structure. Most organizations at this stage of development need to have elements of a mechanistic bureaucracy while maintaining an environment that allows for the innovation and flexibility that is a feature of an organic structure. A transition to the fourth phase, renewal or decline , occurs when an organization expands to the point that its operations are far-flung and need to operate somewhat autonomously. Functional structures become almost essential, and subunits may begin to operate as independent businesses. Often, the tensions in the company between mechanistic and organic inclinations may be out of balance. To address these issues, the organization has to be reorganized or restructured to achieve higher levels of coordination between and among different groups or subunits. Managers may need to address fundamental questions about the overall direction and administration of the organization. To summarize, the key insight about the organizational life cycle is that the needs of an organization will evolve over time. Different structures are needed at different stages as an organization develops. The needs of employees will also change. An understanding of the organizational life cycle provides a framework for thinking about changes that may be needed over time. Dimensions of Change When considering how to assess the need for change in an organization, it can be helpful to think of three dimensions: the scope of change, the level of change, and the intentionality of change. The first, the scope of change refers to the degree to which the required change will disrupt current patterns and routines. Incremental change refers to small refinements in current organizational practices or routines that do not challenge, but rather build on or improve, existing aspects and practices within the organization. Common incremental change practices are LEAN and Six Sigma, which are used to find relatively small changes that can generate greater efficiencies in a process. An organization can improve its product-line efficiencies by identifying small discrepancies in process, then fixing them in a systematic way. Incremental change does not typically challenge people to be at the edge of their comfort zone. Setter, Craig Joseph and The Council for Six Sigma Certification, Six Sigma: A Complete Step-by-Step Guide , The Council for Six Sigma Certification, 2018. In contrast, transformational change refers to significant shifts in an organizational system that may cause significant disruption to some underlying aspect of the organization, its processes, or structures. Transformational change can be invigorating for some employees, but also highly disruptive and stressful for others. Examples of transformational change include large systems changes and organizational restructuring. Culture change often requires transformational change to be successful. Eisenbach, R., Watson, K., and Pillai, R., “Transformational Leadership in the Context of Organizational Change”, Journal of Organizational Change Management , 12, 1999, pp. 80-89. Finally, a strategic change is a change, either incremental or transformational, that helps align an organization’s operations with its strategic mission and objectives. This kind of change is necessary for an organization to achieve the focus it needs to make needed transfer missions and work to stay competitive in the current or larger organization, larger market environment, or societal environment. Uber Eats on bicycle An example of a small organizational structure is exemplified by jobs in the sharing economy like Uber and Lyft drivers. Here an Uber Eats food delivery driver cycles along a very busy Oxford Road in Manchester, England. (Credit: Shopblocks/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) The level of change refers to the breadth of the systems that need to be changed within an organization. Individual-level change focuses on how to help employees to improve some active aspect of their performance or the knowledge they need to continue to contribute to the organization in an effective manner. Individual-level change programs include leadership development, training, and performance management. Group-level change centers on the relationships between people and usually focuses on helping people to work more effectively together. Team development, or teambuilding, is one of the most common forms of a team change process. Organization-level change is a change that affects an entire organizational system or several of its units. Strategic planning and implementation is perhaps the most common type of organization-level change. Higher-level change programs usually require changes at lower levels—an organization-level change may require change at both team and individual levels as well. Intentionality is the final dimension of change and refers to the degree to which the change is intentionally designed or purposefully implemented. Planned change is an intentional activity or set of intentional activities that are designed to create movement toward a specific goal or end. Planned change processes often involve large groups of people and step-by-step or phase-by-phase activities that unfold over a period of time. Usually, effective leaders identify clear objectives for the change, the specific activities that will achieve those objectives, and the indicators of success. In contrast, unplanned change is unintentional and is usually the result of informal organizing. It may or may not serve the aims of the organization as a whole. Unplanned change may be completely spontaneous, occurring simply because employees in some part of an organization want to initiate change. But sometimes it occurs as a byproduct of a planned change process. This is because it is difficult for leaders to anticipate all the consequences of a planned change effort. Employees react in unpredictable ways, technologies don't work as expected, changes in the marketplace don't happen as expected, or other actors may react in unanticipated ways. As we will discuss below, some change models are designed to take advantage of the potential for spontaneous organizing among employees. Unplanned change can be harnessed as a positive force when employees are invited to be proactive about working toward common organizational goals. What is organizational change? What are the fundamental dimensions of change? What are the fundamental dimensions of change? It is often said that the only constant is change. Managers need to have the ability to understand the dimensions of change, know what drives change, and know how to implement changes to meet and exceed organizational goals. The three types of change are structural, technological, and culture changes. Managers need to understand change as organizations evolve and grow over time. One of the key responsibilities of management is to design organizational structures that will allow an organization to accomplish its primary objectives. The structure should always match the need for coordination. Often, managers cannot tell what form the organization should take until they experience the informal organization that determines how work is actually accomplished. Only then can they understand how to draw on the concepts of bureaucracy to appropriately design a structure that will maximize the likelihood of organizational success. structural change Changes in the overall formal relationships, or the architecture of relationships, within an organization. technological change Implementation of new technologies often forces organizations to change. culture change Involves reshaping and reimagining the core identity of the organization. differentiation The process of organizing employees into groups that focus on specific functions in the organization. entrepreneurship The process of designing, launching, and running a new business. scope of change The degree to which the required change will disrupt current patterns and routines. incremental change Small refinements in current organizational practices or routines that do not challenge, but rather build on or improve, existing aspects and practices within the organization. transformational change Significant shifts in an organizational system that may cause significant disruption to some underlying aspect of the organization, its processes, or its structures. strategic change A change, either incremental or transformational, that helps align an organization’s operations with its strategic mission and objectives. level of organization The breadth of the systems that need to be changed within an organization. individual-level change Focuses on how to help employees to improve some active aspect of their performance or the knowledge they need to continue to contribute to the organization in an effective manner. group-level change Centers on the relationships between people and focuses on helping people to work more effectively together. organization-level change A change that affects an entire organizational system or several of its units. intentionality The degree to which the change is intentionally designed or purposefully implemented. planned change An intentional activity or set of intentional activities that are designed to create movement toward a specific goal or end. unplanned change An unintentional activity that is usually the result of informal organizing.", "section": "Organizational Change", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Managing Change How do managers deal with change? To this point in the chapter, we have focused on factors that influence the need for change. We have also discussed how to think about the dimensions of change that may be needed. In this section, we will describe different approaches to designing and implementing change. Change management is the process of designing and implementing change. Most leaders are responsible for some degree of change management. In addition, as indicated in the introduction, organizational development (OD) is a specialized field that focuses on how to design and manage change. Cummings, Thomas G. and Worley, Christopher G., Organization Development and Change , 11 th edition, Cengage Learning, 2019. An OD consultant is someone who has expertise in change management processes. An internal consultant is someone who works as an employee of an organization and focuses on how to create change from within that organization. An external consultant is an OD specialist hired to provide outside expertise for a short period of time, usually for a major change effort. Leaders are more effective in managing change if they understand the common practices for managing change as well as the perspectives and practices used by OD specialists. Basic Assumptions about Change There are numerous models of change available to managers, and it can be difficult to discern the differences between them when creating a planned change process. Many approaches and methodologies for developing organizations and managing change have been developed and practiced during the last century. Indeed, it can be daunting and confusing to sort through and understand which models are most appropriate and relevant for a particular situation. Every model of change has its strengths and its limitations, and it is important to understand what these may be. The type of change methodology used in a particular situation should be matched to the needs of that situation. It may be helpful to use several questions when deciding on the appropriate approach to use in a planned change process. A first question has to do with the starting place for the change: Is the organization in a state of deficiency that needs significant fixing, or is it in a state of high performance, where there exists a need for refining and tweaking ? One common motivation for change is the perception that an organization may be in some state of dysfunction with significant and serious problems, somewhat like a patient in a hospital in need of serious medical attention. A dysfunctional organization may require transformational change, in which the fundamental assumptions, beliefs, and organizing ideas of the organization are thoroughly challenged and altered. This set of perceptions often leads to deficit-based change , in which leaders assume that employees will change if they know they will otherwise face negative consequences. In contrast, leaders may perceive that an organization is highly functional, much like an Olympic athlete or highly accomplished team. A high-performing organization may require incremental change as the organization continues to build on solid fundamentals to refine and add to its capacity for high performance. This set of perceptions often leads to abundance-based change , in which leaders assume that employees will change if they can be inspired to aim for greater degrees of excellence in their work. A second important question addresses the mechanisms of change: What are our assumptions about how to create change ? This question is crucial, because the answers determine the preferred designs for planned change and the perceptions of the effectiveness of the change. Top-down change approaches rely on mechanistic assumptions about the nature of an organization. In this approach, a relatively small group of individuals in the organization will design a process and instruct others throughout the organization as to how the process of change should unfold. Most employees in the top-down approach play a passive role during the design process and are generally expected to follow the directions given to them by leaders in the organization. In other words, this approach to change relies on the formal organization to drive the legitimacy of the change. The opposite of the top-down change approach is the emergent or bottom-up approach . This approach relies on the belief that employees will be more invested in change if they play some role in the process of designing the change. Participatory management , the inclusion of employees in the deliberations about key business decisions, is a common practice that aligns with the emergent approach to change. The differences between top-down and bottom-up approaches can be dramatic. For example, following the top-down approach, leaders might determine that the organizational structure needs to be reconfigured to better accommodate a significant shift in its business. They might assume that they can implement the new structure and that employee routines and patterns of behavior will then change in a natural progression. The bottom-up approach may reverse this logic. Employees might first work together to explore the tasks that are essential to a specific business problem, they might experiment with potential changes, and then managers might rearrange structures to match the new, emergent way of doing work. In contrast to the top-down approach, in a bottom-up process a shift in structure may be a last step. A challenge for many managers in the bottom-up approach is a perception that they cannot directly control planned changes. Rather, they must rely on processes that draw employees together and expect that employees will respond. This requires a leap of faith, trusting that the process of involving people will lead to desirable emergent changes. In practice, top-down and bottom-up practices often work together. For example, leaders might exercise top-down authority to define and declare what change is necessary. Then, they might design processes that engage and empower employees throughout an organization to design how the change will be brought about. Working toward a generally defined goal, employees at all levels are highly engaged in the change process from beginning to end. This approach has the effect of encourage self-organizing through the informal organization as employees make and implement decisions with minimal direction. As a general rule of thumb, the more complex the potential change, the greater the need to involve employees in the process of planning and implementing change. A final question addresses the mindset for change: What are our fundamental beliefs about people and change? Again, a simplistic dichotomy is helpful for defining the approach that may be employed to create change. In the conventional mindset , leaders assume that most people are inclined to resist change and therefore they need to be managed in a way that encourages them to accept change. In this view, people in an organization may be seen as objects, sometimes even as obstacles, that need to be managed or controlled. When leaders use conventional methods, they demonstrate a tendency to assume that their perspectives are more informed sound and logical than the perspectives of employees. They will work hard to convince employees about the correctness of their decisions, relying on logic to prove the point. They may be inclined to use methods that may be seen by employees as manipulative or coercive. Some authors claim that the conventional mindset is the default, or dominant mode of change in most organizations. Quinn, R. E. (2015). The Positive Organization: Breaking Free from Conventional Cultures, Constraints, and Beliefs (1 edition). Oakland: Berrett-Koehler Publishers. In contrast, in the positive or appreciative mindset , leaders assume that people are inclined to embrace change when they are respected as individuals with intrinsic worth, agency, and capability. In this view, employees in an organization may be seen as partners, sometimes even as champions of change, who can do significant things. When leaders use appreciative methods, they involve employees through meaningful dialogue and seek to lead with a sense of purpose. They may start the change process by highlighting the values that people may hold in common to establish an environment in which employees develop a strong sense of connection with one another. With a strong social infrastructure, they involve employees through participatory processes that allow them to develop common goals and processes for achieving significant changes. IBM building in China IBM is a U.S.-based company with several divisions organized geographically. Pictured here is the “Dragon Building,” their China-based headquarters. (Credit: bfishshadow/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) The three questions we have raised here can lead to many variations in the way that leaders design and implement change. For example, it is possible for a change process to be deficit-based, top-down, and conventional, while another change process may be abundance-based, bottom-up, and positive. Other change processes may be mixed in their design and delivery—for example, starting with a deficit-based perspective yet choosing to use an abundance-based design to create transformational change through a bottom-up, participatory, appreciative process. In today’s business environment, it is rare to find an approach that purely fits any of these categories. We will next turn to a discussion of common change models that may be analyzed through the three questions just raised. Why Is the National Hockey League Interested in Climate Change, and Why Did They Hire Kim Davis? Because of demographics, with most of their employees coming from northern U.S. states, Canada, and northern European countries, there was probably no organization more racially uniform than the National Hockey League. In these days of increased attention on social issues and changing demographics, the NHL needed a drastic shift in its approach to inclusivity and the social issues it addresses. Two of the best people to usher in change, they decided, were an accomplished executive untouched by old-guard hockey culture and a former player. Kim Davis knew that she was different from many executives, managers, coaches, and players in the National Hockey League. She welcomed the challenge, and it was a major attraction that led her to accept the position. She looks like no one else holding the position of executive vice president at the NHL, which has primarily been run by (a) men and (b) White men in its over-100-year history. The league signaled a long-overdue shift in thinking when it named Davis, a Black woman, as executive vice president of social impact, growth initiatives, and legislative affairs. In a time when the NHL is trying to adapt and become more welcoming to those who feel they don’t belong or haven’t been allowed to belong in the sport, the perfect person to initiate change was someone from the outside, someone free of a hockey culture that has become stale by current social standards. Especially compared to the other major North American pro sports, hockey sometimes unfairly gets accused of being tone-deaf or at least resistant to change. The league is working hard to improve its commitment to inclusivity, with initiatives like the Declaration of Principles and Hockey Is For Everyone, but change doesn’t come easy for players, coaches, administrators, and fans of the sport. Davis represents the NHL’s attempt to shepherd the game through social change—internally and externally. That’s been her area of expertise throughout her professional life. At JPMorgan Chase she endured nine different mergers, and her job was to help her employees prepare for change. “Most people aren’t comfortable with change, and often when they say that, what they really mean is that they are comfortable with change, but they aren’t comfortable with change happening to them ,” she said. “It’s all about what happens to us, so how as a leader do you help people get through that? “We may not be able to control that fan and that microcosm of society that is over-indexed in our sport,” she said. “Over time it will change as we introduce new fans, and guess what? Even that classic model of our fans, that White male, generationally, their kids, they’re not buying into that even if their parents are.” \"Find another hockey executive who will touch a topic like that without tapdancing.” And that’s why Kim Davis is here. She’s the outsider turned insider, the voice of those formerly neglected. And she’s just getting started. Regarding climate change, why did the NHL attend the historic climate change conference in Paris? As NHL President Gary Bettman states: “Our game, which is probably unique to most other professional sports, is so tied to the environment. We need cold weather; we need fresh water to play. Therefore, our game is directly impacted by climate change and fresh water scarcity. So, we developed NHL Green, a mandate to promote this type of awareness across all our organizations. Over the course of the last five years, we've done everything from a food recovery initiative, which was taking all the unused food that we prepare in our arenas and donating it to local food banks ... to a water restoration program. All of that culminated in the release of a sustainability report in 2014, which was the first of its kind from any U.S. pro sports league. It's important to us.” The NHL players are also interested. One individual is recently retired player Andrew Ference, who introduced green initiatives like the NHL Players Association Carbon Neutral Challenge. While he was a player with the Stanley Cup champion Boston Bruins, he knew that he wanted a career after retirement from the NHL and decided to attend the Harvard Business School, where he earned a certificate in Corporate Sustainability and Innovation. Since he really prioritized sustainability in his life, it was a natural progression to a second career after his retirement. Ference says, “I’ve had a lifelong passion for the environment and sustainability issues. But, before leaving the NHL, I wanted to back that up with some formal education. When I signed up for that first class, I knew in my gut it was a big moment.” Commissioner Gary Bettman says that the next stage regarding sustainability is to “…engage more players around this issue because when we put out stuff on our social media platforms, 12 million followers on social media, that definitely gets messaging out to fans. But when you get an Andrew Ference, that's when you get a lot more engagement. We need to educate our athletes on this issue because they grew up on frozen ponds, they get the connection between learning to play outside and environmental issues. They get it.” Sources: Matt Larkin, “Kim Davis is the kind of Leader the NHL Needs in 2018: A Hockey Outsider,” The Hockey News , April 6, 2018, http://www.thehockeynews.com/news/article/kim-davis-is-the-kind-of-leader-the-nhl-needs-in-2018-a-hockey-outsider; Kevin Blackistone, “Why the NHL is getting involved in climate-change efforts, ‘The Chicago Tribune , January 3, 2016, http://www.chicagotribune.com/sports/hockey/ct-nhl-climate-change-epa-20160103-story.html; Miranda Green, “NHL Report Finds that Climate Change Hurts the Sport,” The Hill , March 28, 2018, http://thehill.com/policy/energy-environment/380648-national-hockey-league-report-finds-climate-change-hurts-the-sport; “Andrew Ference; Student Spotlight,” Harvard University Extension- Inside Insight , Accessed March 15, 2018, https://www.extension.harvard.edu/inside-extension/andrew-ference; Amalie Benjamin, “Andrew Ference Excited About New Sustainability Role,” NHL.com , March 13, 2017, https://www.nhl.com/news/andrew-ference-flourishing-in-role-with-nhl-green/c-287680614. What types of changes that Kim Davis is addressing for the National Hockey League, such as demographics, “hockey culture,” and climate change, relate to the concepts in this chapter? How are the roles of Kim Davis, Gary Bettman, and the players regarding change defined in the concepts of this chapter? Common Change Models In this section, we will share four common approaches to OD and organizational change. Lewin’s model and Kotter’s model are common planned change processes that usually rely on the mechanisms of formal organization. Lewin, K., Field Theory in Social Science , Harper & Row, 1951; and Kotter, J., Leading Change , Harvard Business School Press, 2012. The other two models, Cooperrider’s Appreciative Inquiry model Cooperrider, David L., The Appreciative Inquiry Handbook: For Leaders of Change , Berrett-Koehler Publishers, 2008. and the Olson and Eoyang Complex Adaptive Systems model, Olson, Edwin E. and Eoyang, Glenda H., Facilitating Organizational Change: Lessons from Complexity Science , Pfeiffer, 2001. are designed to promote informal organizing and emergent change. Lewin's Change Model Psychologist Kurt Lewin proposed one of the first models of change. Lewin’s change model shows organizational change occurring in three phases (see ). Summary of Kurt Lewin’s Change Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) First, an organization must be \"unfrozen\" in that existing norms, routines, and practices need to be disrupted. This can be done in several ways. For example, structural changes that cause a disruption in the system can be introduced to the organization. Similarly, the introduction of a new technology or policy can cause an organization to \"unfreeze.\" Whatever the cause, unfreezing sets the stage for change. Next, changes are introduced in the organization to shift the system to a new state or reality. Typically, people react to moments of disorder by creating a new form of order. As changes are introduced, managers might provide a number of interventions that help people adjust to the new norms of reality they are facing. For example, they might require employees to go through a training program, or they might hold discussion sessions or town-hall meetings with people to talk about the changes and troubleshoot. The intent of this phase is to help people adjust to the expected change. The final phase is to \"refreeze\" the organization. That is, leaders of the organization reinforce the new norms or practices that should accompany the change. They might adjust the resources, policies, and routines to fit the new expected norms. Lewin’s model explains a very basic process that accompanies most organizational changes. That is, many people prefer a stable, predictable organization, and they become accustomed to the routines that exist in their organizational environment. For this reason, common routines and behaviors need to be disrupted. When past routines and behaviors are no longer available, people naturally adjust. As they react to a new reality, they establish new routines and patterns of behavior. However, Lewin’s model is most understandable when we assume that an organization is generally stable unless otherwise acted upon. That is, this model seems to fit in organizations in which any change is likely to last for a long period of time. Such a stable organizational context is increasingly rare in contemporary society. Still, Lewin’s model really describes a basic pattern of change that plays out in all organizational systems: stability gives way to instability, something shifts in the system, then stability emerges once again. An understanding of this pattern can be viewed through either deficit-based or abundance-based lenses, and it applies in either top-down or bottom-up approaches. Kotter’s Change Model Kotter’s change model is one of the most widely used in organizations today. Generally, it aligns with mechanistic view of structure and thus it may be especially useful in organizations where there is a strong, hierarchical structure. This is an eight-step model, shown in , that relies on a centralized, top-down process for creating planned change. Summary of John Kotter’s Change Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) In the first step, managers establish a sense of urgency . They do this by creating a narrative about why the change is necessary. Top managers often use diagnostic tools to gather data that supports the case for change. They strive to convince key organizational leaders and employees that the change is absolutely necessary. A common metaphor is to “create a burning platform,” or to make it clear that the organization cannot survive if it continues doing what it has done. In the second step, form a powerful guiding coalition , managers assemble a group of influential people to help shape the planned change. Ideally, the guiding coalition should represent the areas of an organization that will be affected by the change. The guiding coalition should become ambassadors for the change as it unfolds. In the third phase, create a vision of change , the manager and guiding coalition together create a vision of the expected change. They outline the scope of the change, the reason for the change, and what will be better or different as a result of the change. The fourth step is to communicate the vision —reach out to all members of the organization and communicate the vision for change. Ideally, they connect with all the key areas of the organization that will be affected. They clearly explain why the change is needed and how the change should unfold. If needed, they answer questions and clarify problems. The fifth step is to remove any obstacles. This step is intended to reduce the resistance to change and/or to provide the necessary resources to make the change successful. The success of this step helps to smooth the way for successful implementation. The sixth step is to create small wins . A very powerful way to encourage people to support change is to help them see the path to success. Small wins signal to the organization that a change is possible and that tangible benefits will come once the change is fully implemented. The seventh step is to consolidate improvements . Small changes build up over time and become big changes. As the organization successfully moves toward implementation, it is important to consolidate and solidify successes. Managers should reinforce and celebrate small wins and milestones. The unfolding success of the change helps to convince all members of the organization that the change is real and will produce its intended benefits. The last step is to anchor the changes. In this step, the new norms and practices that accompany the change are standardized and refined. The mode of change moves from transformational to incremental. Refinements are implemented to fine-tune the change and to capture all the intended benefits. Kotter’s model is especially useful in situations where the desired change is reasonably predictable and where leaders are empowered to drive the change down through an organization. One challenge is that many employees may resist change if they have had no hand in shaping the plans. This is especially true if they do not fully comprehend the urgency of the change or the vision for the change. In this regard, it tends to be used when leaders hold a deficit-based view and are generally inclined to take a top-down approach from a conventional perspective. Still, where leaders need to clearly define and implement a large-scale change, Kotter’s model may work very effectively. A comparison and contrast of Lewin’s and Kotter’s models is illustrated in . Kotter’s Model versus Lewin’s Model (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Appreciative Inquiry The Appreciative Inquiry (AI) model is a model specifically designed as an abundance-based, bottom-up, positive approach. An Appreciative Inquiry, broadly defined, can be any question-focused, participatory approach to change that creates an appreciative effective on people and organizations. Bright, D. S. (2009). Appreciative Inquiry and Positive Organizational Scholarship: A Philosophy of Practice for Turbulent Times. OD Practitioner, 41 (3), 2–7. That is, the process of asking and discussing questions (inquiry) causes people to appreciate the people around them, the strengths of their organization, and the opportunities before them. Simultaneously, the process of having conversations expands the social capital of the organization, or the ability of people to work effectively together. Developed in the 1980s by David Cooperrider at Case Western Reserve University, AI relies on the assumption that people continuously create their organizations through an emergent process that occurs in the common conversations of organizational life. These conversations are shaped by “narratives” about the reality of the organization in which people find themselves. For example, a dominant narrative might be that an organization’s leaders are corrupt and intent on exploiting employees, or in contrast, that an organization’s leaders are compassionate, forward-thinking, and innovative. Whatever the narrative, employees tend to justify actions that align with their views. Over time, a narrative can become a self-reinforcing reality. Based in this understanding of organizations as a socially constructed system, the key to creating change is to change the dominant narratives of an organization. In AI, group dialogue is the primary mechanism for helping people to create new narratives. Whitney, D., & Trosten-Bloom, A. (2010). The Power of Appreciative Inquiry: A Practical Guide to Positive Change (Second Edition). Berrett-Koehler Publishers. Specifically, appreciative conversations are intense, positively framed discussions that help people to develop common ground as they work together to co-create a positive vision of an ideal future for their organization. When leaders use appreciative inquiry, they intentionally invite dialogue that generates a narrative for a positive organizational reality. This shift in narrative will inspire a shift in the actions that employees initiate in their daily work. While this approach may sound somewhat ambitious and abstract, in reality it is simply an opportunity for employees to envision the future changes they would like to see, then work together to design how they will make these changes a reality. OD consultants have developed many different variations of AI practices that address different organizational contexts. However, most of them rely on some version of a 5-D cycle: define, discover, dream, design, destiny. The first phase is define , in which the objective for change and inquiry is established. In this phase, the leaders will create a guiding group, often called a steering committee. This group should include a cross-section of perspectives that represent the different parts of the organization where change is desired. Together, they will decide on a compelling way of describing an objective that invites people to think about ideal possibilities for the organization. In this process, they might turn a problem upside down to inspire a new narrative. For example, British Airlines turned a baggage-claim problem into an exploration of excellent customer service, and Avon turned a problem with sexual harassment into an opportunity to explore what it would take to create exceptional employee engagement. By adjusting the perspective for the inquiry, each company was able to design an OD process that not only solved the original problem but also established a clear vision of what they most wanted as the positive alternative. The second phase, discover, focuses on questions that explore ideal, existing examples of the desired future. The question “who are we when we are at our best?” is commonly used to encourage this exploration through dialogue among employees. For example, British Airways asked its employees to describe examples of exceptional customer service anywhere in its organization. By sharing stories of exceptional customer service, they found examples of exemplary service, even though the dominant narrative was that they had challenges in this area. Finding existing examples of the desired future—no matter how small—causes people to see that a positive alternative is possible. Such examples also provide the data for documenting the strengths of an organization and the factors that make success possible. The third phase, dream , is an exploration of ideal future possibilities for the organization. The strengths and factors revealed in the discovery phase provide a foundation this discussion. Employees are invited to think creatively about what the organization might do if it were to build on its strengths. “What could be?” is a commonly used question to encourage this exploration. Many organizations have used creative techniques to encourage employees to innovate about the future. They might have employees work in groups to design prototypes of a process or write a mock newspaper article about a future successful project. The idea of the dream phase is to encourage employees to think as expansively as possible about the possibilities for change, usually in a fun and inviting way. The fourth phase, design , starts with a process of prioritizing the ideas that have been developed in the dream phase. Employees might work together to brainstorm a list of all the possible areas for action that might help them to accomplish the objective. Then they use a collective process to identify the ideas that have the most promise. Usually senior leaders will add their voice to endorse the ideas that they want to encourage as actual action initiatives. Employees might be invited to join project teams that will carry out specific actions to develop and implement key actions. The final phase, destiny , occurs as employees implement the plans they have developed. Project groups will continue to work on the agreed-upon action steps for a period of time. Typically, they will meet with other employee-based groups to check in, report on progress, and adjust their plans. Some organizations will also create celebrative events to commemorate key successes. The appreciative inquiry cycle can become an intrinsic part of an organization’s culture. Some companies will go through the AI process on an annual basis as an integral part of strategic planning. Other organizations use it only as needed when major transformational changes are desired. Though the examples in this section illustrate appreciative inquiry as used to change organizations as a whole, the model can also be applied at any level of organization—for example, in work with individuals and teams. Complex Adaptive Systems The final model we will review builds on the assumption that all organizations are complex adaptive systems (CAS) . Burnes, B. (2005). Complexity theories and organizational change. International Journal of Management Reviews, 7 (2), 73–90. That is, an organization is constantly developing and adapting to its environment, much like a living organism. A CAS approach emphasizes the bottom-up, emergent approach to the design of change, relying on the ability of people to self-manage and adapt to their local circumstances. Before reviewing the CAS model in more depth, perhaps it would be helpful to examine a change process that is grounded in the CAS model. One common CAS-based approach is Open Space Technology, a technique in which dozens of people may be involved. Owen, H. (2008). Open Space Technology: A User’s Guide (Third Edition). Berrett-Koehler Publishers. To set the stage, let’s suppose that we want to create a series of innovations to improve the culture of innovation in an organization. The first task would be to invite as many interested stakeholders as possible to participate in a discussion on various topics related to the culture of innovation, perhaps over a two-day period. At the beginning of the first session, a leader in the organization might greet the participants and invite them to be part of an open-ended exploration of ideas and solutions. A facilitator would then distribute a single sheet of paper and a marker to each participant. She would ask each person to propose a topic or question for discussion, explaining that the purpose of this exercise is to attract other people to join a discussion. Then she will go around the room, giving each person in turn up to 30 seconds to propose a topic or question and describe the significance and urgency of the idea. The go-around continues until a variety of topics are identified. Next, the facilitator works with participants to define a list of topics for discussion. The facilitator then designates times and locations for discussions on those topics. Finally, participants “vote with their feet” to choose groups that they want to join for discussion. Typically, each discussion in an Open Space meeting will include an exploration of key questions, actions related to those questions, and proposals for resolving key questions. As shown by this example, this approach is similar to AI in that it focuses on creating the conditions for people to self-organize in ways that align with the overall objectives of an organizational system. However, one big difference is that it relies less on step-by-step processes for creating change and more on principles that can be applied in many variations to shape the conditions for change in an organization. The CAS approach provides a useful perspective on how organic organizational structures emerge and develop through the informal organization. An understanding of CAS, therefore, provides leaders with the key knowledge they need to influence the direction of the informal organization, even if they cannot directly control it. To use the CAS approach, it is essential to understand a few key features about how self-organizing occurs among employees. Olson, E. E., & Eoyang, G. H. (2001). Facilitating Organization Change: Lessons From Complexity Science (1st ed.). Pfeiffer. To begin, the direction of any organization is emergent and requires involvement from many people. Yet, when people react to change, their exact behaviors may be unknowable, unpredictable, and uncontrollable. Most often, people react to change based on the perceptions of the people in their immediate circle of relationships within the organization. Every person in an organization is both influencing others and being influenced by others. This means that a key locus of change must involve the relationships that people have with one another. From the perspective of CAS, a change in the nature or patterns of interpersonal relationships in an organization will lead to changes in the outcomes of that organization. Leaders, in this regard, should think of themselves as facilitators of relationships and as supporters of employees who are constantly engaged in self-organizing to create needed changes. So, how can a leader (as a facilitator) influence the way in which self-organizing occurs? For starters, a leader needs to pay attention to the key conditions that allow for informal self-organizing to occur. There are three basic questions to consider. First, to what degree do people feel empowered to act as change agents in the system? Self-organizing originates in the people who comprise the organization. If they view themselves as agents who have discretion to act, they are more likely to take initiative, engaging in nondirected activities that may benefit the organization. Do people feel empowered as agents of the organization? If not, interventions may be designed to help people understand their own capacities and competencies. Second, how connected are people to one another in the organization? Relationships are the building blocks of all informal organizational activities. The more connected people feel to one another, the more likely they are to work with others in self-directed activity. Do people feel like they have high-quality relationships with coworkers? Are people regularly connecting with other individuals that they do not know very well? If the answers to these questions are negative, then interventions can be designed to strengthen the quality and configurations of connections within and across an organization. Third, to what extent are flows of information and energy passing through the connections that exist between people? Both informal and formal feedback loops provide a mechanism whereby people receive information about what is working and or not in their activities. Do people quickly receive information about breakdowns or successes in the system? Is the emotional energy in the system generating a positive dynamic that encourages people to be engaged? Again, if the answers to these questions are negative, then processes or initiatives should be designed that will help people to communicate more effectively across their relationships. Aside from examining these basic conditions for self-organizing, the CAS approach assumes that every organizational outcome is the product of an indeterminable number of variables. No one cause produces a single outcome. For instance, the accurate delivery of a product to a customer is caused by a whole system of interrelated factors, each influencing the other. Therefore, where broad changes in outcomes are desired, the whole system of interrelated factors needs to be engaged at once. The preferred method of doing this is to engage broad groups of stakeholders simultaneously, using dialogue and conversation to help people develop their sense of agency, their connections with others, and the processes that need to be adjusted to create desired changes in outcomes. Appreciative inquiry is one method that works especially well to accomplish all these impacts. In addition, leaders may also influence the structures that shape patterns of self-organizing. From a CAS perspective, a structure is anything that causes people to engage in a particular pattern of activity. Structures can be physical, such as the work environment, or they can be assumptions or beliefs that are broadly held, such as the ideas about bureaucracy we discussed earlier in this chapter. To create change, leaders can change the structures that are producing current patterns of organization. There are three ways in which self-organizing structures can be altered. ibid. First, a leader can influence the boundary conditions that establish the limits for emergent activity. Boundary conditions define the degree of discretion that is available to employees for self-directed action. Giving employees more responsibility, empowering them to make decisions at the local level, and providing them with more discretion in the work they do are some of the ways that the boundary conditions may be expanded. The more undefined the boundaries, the more self-organizing can be expected. Second, self-organizing is altered through the introduction of disturbances to the system. Sometimes this can be as simple as helping employees learn about the tensions that exist within an organization around existing patterns of self-organizing activity. For example, there are nearly always significant differences in perspective among different subgroups in an organization. Helping employees to have conversations with others who have significantly different perspectives can introduce a positive disturbance that causes people to reorganize their activities to overcome hidden structures. In manufacturing organizations, for instance, it is common for engineering and production departments to be isolated from one another. Dialogue that includes and connects the employees from such groups can help them overcome and change the structural assumptions that may cause them to self-organize in ways that antagonize the other. The conversation itself can be a catalyst for change. One final suggestion is a reminder to pay particular attention to the flows and connections that exist among employees across an organizational system. It is essential to healthy organizing to regularly create opportunities for transformational connections, in which employees are able to learn about the perspectives of other areas of an organization. As they develop and maintain healthy connections, they will empathize with and consider those perspectives as they engage in their own self-organizing activities. The CAS approach, as indicated earlier, provides both a perspective and a set of principles that can be used in many ways. Many methodologies build on the assumptions of the CAS approach. These include appreciative inquiry and others such as Open Space Technology, Whole Systems Change, Future Search, and more. In this section, we have barely scratched the surface of the variety of practices that can be used to catalyze change. Planning a Change Management Process The perspectives we have reviewed in this section provide a very brief menu of the options that are available to leaders as they consider how to manage change. In reality, many of these can be used together, and they should not be considered as mutually exclusive. For example, Kotter’s model can be seen as an overall framework for designing a long-term change process. The Open Space or appreciative inquiry models can be used in certain parts of the Kotter process—for example, in the creation of a guiding coalition or creating a vision for the change. Moreover, there are many, many practices and methodologies that may align in different ways to the framework of questions provided in this section. These can be used in different combinations to design change processes that meet the needs of a particular context. What are organizational development (OD) and change management? What questions may be used to guide OD and change management? What are the common models of OD and change management? How do managers deal with change? As an organization grows and matures, change becomes necessary to its sustained viability. Thus, another key responsibility for most leaders is the task of designing and managing change. We have reviewed several questions that should be considered when designing a change process, and we have explored several approaches that may be used to guide the development of organizational change. The field of knowledge about how to change and develop organizations is vast and can be somewhat confusing to the novice learner. The material presented in this chapter provides an overview of key ideas, but there is so much more to learn. Should you wish to become an influential leader of change, it is important to learn more about this very important field of research and practice. Chapter Review Questions What is an organizational structure? What are different types of organizational structures? What is organizational design? What concepts should guide decisions about how to design structures? What is organizational change? What are the fundamental dimensions of change? What are organizational development (OD) and change management? What questions may be used to guide OD and change management? What are the common models of OD and change management? Management Skills Application Exercises Refer to , , and for this exercise. Pick a business that you are familiar with, and draw their existing organizational chart. You may be able to infer much of the information from their website or through a short interview with someone in their organization. After completing this task, construct an alternative organizational chart and comment on why it may be more effective than the current organizational structure and what risks that new structure may have. You have been assigned the task of working with a company that had a traditional, functional organizational structure with sales, marketing, product development, finance and accounting, and operations teams each reporting to a VP, who then reported to the CEO. The company wants to move to a matrix organization that will retain the efficiencies of the functional organization but also groups employees by product teams. You have been asked to comment on how to manage this change and how to communicate and respond to employee concerns. Specifically, you need to address: What are the desired impacts or benefits of this project on the organization? What are the emotions that your employees may have about this organizational change? How could the employee emotions impact the organization or its operations? How can the organization manage these emotions, or in what ways do you think they should manage these emotions to get desired outcome? Managerial Decision Exercises Place yourself in the position of a CEO who is contemplating a reorganization of your company and has received conflicting opinions from two of your trusted reports. Presently you are a wholesaler with 45 regional warehouses who acquires products from manufacturers and distributes them to retailers and service establishments. You have over 100,000 SKUs (stock keeping unit) ranging from ACE bandages to Ziploc bags. You have 825 field-based sales representatives who represent all the products within a geographic area. One of the ideas that has been brought up by the vice president of marketing is to specialize the salesforce into three groups, fashion retail, general retail, and services. Basically, individual sales representatives would be able to specialize with greater expertise and product knowledge to better serve customers. The vice president of sales fears that many of her salespeople will leave due to the expanded geography that this change would require. What process would you take to address the concerns of your managers? How would you implement the plan? What customer considerations would you need to address? You have recently accepted the position of director for a full-service retirement home that has three components. The first component is for retired individuals and married couples who can still manage on their own but appreciate the amenities such as medical care and having other residents that they interact with through planned activities. The second is for residents who are still relatively healthy but do need assistance for specific tasks such as mobility and the like. The third section is for individuals with chronic health issues and palliative care patients. You have learned during the interview process that the facility has performance and morale issues and that the previous director had a rigid structure, did not allow workers from different roles to interact, and wanted all decisions to be directed to her. This has led to dramatic staff turnover and a larger number of empty units compared to other facilities. As the incoming new director, you will need to address the staff, and your new assistant asks whether you would like to address the staff in one large room or in smaller meeting rooms with employees from the different functional units. She also asks how to handle the workers who are from different shifts. Make your communication decisions, and write up an opening statement to make to the employees before you open the meeting to questions. Critical Thinking Case Danny Meyer Leads His Company through the Challenges of Eliminating Tips What happens when your CEO wants to remove the tip structure from your restaurant? Do you complain about the new prices as a customer? Do you worry about your paychecks as a server? Danny Meyer, CEO of Union Square Hospitality (home to some of the most successful New York restaurants), discovered these answers when he began eliminating the tip structure in most of his restaurants. He had seen firsthand the largest negative impact of a tipping culture: employees stuck in front-line positions with no chance to advance to management without taking significant pay cuts. Meyer began by first involving the affected employees in town-hall talks. These town halls happened months before any publicity was released. Meyer then hosted town halls with customers to explain the importance of fair wages for all his employees at the restaurant, not just the few who served the food. The transition period for each restaurant to eliminate tips was usually three to six months. As a result of eliminating the tip structure in most of his restaurants, Meyer has been able to increase the pay structure for cooks at those locations, which enables him to fill more cook positions and address a common industry shortage. Meyer has also been able to hire employees with a purpose to deliver exceptional hospitality. Meyer encourages his employees to take care of each other first, and to then take care of the customer, which creates a virtuous cycle of hospitality. Meyer constantly uses feedback from his employees even after the tip structure was eliminated. He wants to ensure that each employee feels their voice is heard and understood. Employees continue to have access to town-hall meetings and internal feedback channels to offer honest feedback. Critical Thinking Questions What type of change is this: transformational or incremental? Why? What level(s) of change is Meyer aiming for in this case? What models are consistent with Meyer’s process for designing and implementing change? Sources: Mark Matousek, Danny Meyer Banned Tipping at his Restaurants- But Employees Say it has Led to Lower Pay and High Turnover,” Business Insider , October 20, 2017, http://www.businessinsider.com/danny-meyers-no-tip-policy-struggles-2017-10; Loren Feldman, “Danny Meyer On Eliminating Tipping: “It Takes a Year to Get The Math Right,” Forbes , January 14, 2018, https://www.forbes.com/sites/lorenfeldman/2018/01/14/danny-meyer-on-eliminating-tipping-it-takes-a-year-to-get-the-math-right/#189bd5c8431f; Elizabeth Dunn, “The Limitations of American Restaurants’ No-Tipping Experience,” The New Yorker , February 24, 2018, https://www.newyorker.com/culture/annals-of-gastronomy/the-limitations-of-american-restaurants-no-tipping-experiment. change management The process of designing and implementing change. organizational development (OD) Specialized field that focuses on how to design and manage change. OD consultant Someone who has expertise in change management processes. deficit-based change Leaders assume that employees will change if they know they will otherwise face negative consequences. abundance-based change Leaders assume that employees will change if they can be inspired to aim for greater degrees of excellence in their work. top-down change Relies on mechanistic assumptions about the nature of an organization. emergent or bottom-up approach Organizations exist as socially constructed systems in which people are constantly making sense of and enacting an organizational reality as they interact with others in a system. participatory management Includes employees in deliberations about key business decisions. conventional mindset Leaders assume that most people are inclined to resist change and therefore need to be managed in a way that encourages them to accept change. positive or appreciative mindset Leaders assume that people are inclined to embrace change when they are respected as individuals with intrinsic worth, agency, and capability. Lewin’s change model Explains a very basic process that accompanies most organizational changes. Kotter’s change model An overall framework for designing a long-term change process. Appreciative Inquiry model A model specifically designed as an abundance-based, bottom-up, positive approach. appreciative conversations Intense, positively framed discussions that help people to develop common ground as they work together to cocreate a positive vision of an ideal future for their organization. Complex Adaptive Systems (CAS) A model that views organizations as constantly developing and adapting to their environment, much like a living organism. change agents People in the organization who view themselves as agents who have discretion to act. boundary conditions Define the degree of discretion that is available to employees for self-directed action. disturbances Can cause tension amongst employees, but can also be positive and a catalyst for change.", "section": "Managing Change", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Ludovic Bertron /flickr / Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What has been the evolution of human resource management over the years, and what is the current value it provides to an organization? How does the human resources compliance role of HR provide value to a company? How do performance management practices impact company performance? How do companies use rewards strategies to influence employee performance and motivation? What is talent acquisition, and how can it create a competitive advantage for a company? What are the benefits of talent development and succession planning? Eva Hartmann, Trellis LLC Eva Hartmann has nearly 20 years of experience as a strategic, results-driven, innovative leader with significant expertise in human resources strategy, talent and leadership development, and organizational effectiveness. She has worked in a variety of industries, from manufacturing to Fortune 500 consulting. Eva is a transformational change agent who has developed and led strategic human capital programs and talent initiatives in multiple challenging environments globally. Eva is passionate about enhancing both individual and organizational performance. Eva began her career in one of the large “Big 6” management consulting firms at the time, and she happily returned several years ago to consulting. She is the founder and president of Trellis LLC, a human capital consulting and staffing firm in Richmond, Virginia. Prior to Trellis, Eva was the global human resources leader for a large global manufacturer of plastic film products and was responsible for the HR strategy and operations of a $600 million global division. In this role, Eva led a global team of HR managers in North and South America, Europe, and Asia to support global HR initiatives to drive business results and build human capital and performance across the division. Eva has also held a variety of leadership and managerial roles in both human resources and quality functions at several nationally and globally recognized companies, including Wachovia Securities, Genworth Financial, Sun Microsystems, and Andersen Consulting (now Accenture). Eva holds an MBA from the College of William and Mary in Williamsburg, Virginia, and a BA in anthropology from the University of Virginia in Charlottesville, Virginia. She is also an adjunct faculty member with the University of Richmond Robins School of Business. Eva currently serves on the board of the Society of Human Resource Management (SHRM) of Richmond, Virginia. Human resource management is an area that has evolved a great deal over the last few decades. From the days of the very tactical “personnel” management to the current and more strategic state of human resources, businesses and HR professionals alike have changed the way they see the function. In the current economy, human capital assets (i.e., people) are the greatest value creators. Companies compete for talent, and they distinguish themselves in their business performance by the talent they have in their ranks. Human resource management, therefore, becomes a key lever companies can utilize to find, recruit, develop, and grow talent for competitive advantage. This chapter discusses the value and benefits that human resource management brings to an organization, as well as the challenges that the function still faces as a strategic partner to the business.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "An Introduction to Human Resource Management What has been the evolution of human resource management (HRM) over the years, and what is the current value it provides to an organization? Human resource management over the years has served many purposes within an organization. From its earliest inception as a primarily compliance-type function, it has further expanded and evolved into its current state as a key driver of human capital development. In the book HR From the Outside In (Ulrich, Younger, Brockbank, Younger, 2012), the authors describe the evolution of HR work in “waves”. Ulrich, Younger, Brockbank, Younger, HR From the Outside In, 2012. SHRM.org Wave 1 focused on the administrative work of HR personnel, such as the terms and conditions of work, delivery of HR services, and regulatory compliance. This administrative side still exists in HR today, but it is often accomplished differently via technology and outsourcing solutions. The quality of HR services and HR’s credibility came from the ability to run administrative processes and solve administrative issues effectively. Wave 2 focused on the design of innovative HR practice areas such as compensation, learning, communication, and sourcing. The HR professionals in these practice areas began to interact and share with each other to build a consistent approach to human resource management. The HR credibility in Wave 2 came from the delivery of best-practice HR solutions. Wave 3 HR, over the last 15–20 years or so, has focused on the integration of HR strategy with the overall business strategy. Human resources appropriately began to look at the business strategy to determine what HR priorities to work on and how to best use resources. HR began to be a true partner to the business, and the credibility of HR was dependent upon HR having a seat at the table when the business was having strategic discussions. In Wave 4, HR continues to be a partner to the business, but has also become a competitive practice for responding to external business conditions. HR looks outside their organizations to customers, investors, and communities to define success—in the form of customer share, investor confidence, and community reputation. HR’s credibility is thus defined in terms of its ability to support and drive these external metrics. Although each “wave” of HR’s evolution is important and must be managed effectively, it is the “outside in” perspective that allows the human resource management function to shine via the external reputation and successes of the organization. Evolution of HR Work in Waves (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Human Resources Outsourcing—Entrepreneurial Ventures Human resources is a key function within any company, but not all companies are able to afford or justify full-time HR staff. Over the last decade, HR outsourcing has become a good business decision for many small companies whose current staff doesn’t have the bandwidth or expertise to take on the risks of employee relations issues, benefits and payroll, or HR compliance responsibilities. This has led many HR practitioners to try out their entrepreneurial skills in the areas of HR outsourcing and “fractional HR.” Human resources outsourcing is very commonly used by smaller companies (and often large companies too) to cover such tasks as benefits and payroll management. This is an area that has been outsourced to third parties for many years. More recent is the trend to have “fractional HR” resources to help with the daily/weekly/monthly HR compliance, employee relations, and talent management issues that companies need to address. Fractional HR is a growing industry, and it has become the service offering of many entrepreneurial HR ventures. Fractional HR is essentially as it sounds—it is the offering of HR services to a company on a part-time or intermittent basis when the company may not be able to justify the cost of a full-time HR resource. An HR professional can be available onsite for a specified number of hours or days weekly or monthly, depending on the company’s needs and budget. The HR professional handles everything from HR compliance issues and training to employee issues support. Also, for companies that are keen on development of employees, the HR resource can drive the talent management processes—such as performance management, succession planning, training, and development—for companies who require more than just basic HR compliance services. How does a business leader decide whether HR outsourcing is needed? There are generally two factors that drive a leader to consider fractional HR or HR outsourcing—time and risk. If a leader is spending too much time on HR issues and employee relations, he may decide that it is a smart tradeoff to outsource these tasks to a professional. In addition, the risk inherent in some HR issues can be very great, so the threat of having a lawsuit or feeling that the company is exposed can lead the company to seek help from a fractional HR professional. HR entrepreneurs have taken full advantage of this important trend, which many say will likely continue as small companies grow and large companies decide to off-load HR work to third parties. Some HR companies offer fractional HR as part of their stated HR services, in addition to payroll and benefits support, compensation, and other HR programmatic support. Having a fractional HR resource in place will often illuminate the need for other HR services and program builds, which are generally supported by those same companies. Whether you are an individual HR practitioner or have a small company of HR practitioners and consultants, fractional HR and HR outsourcing can be a very viable and financially rewarding business model. It can also be very personally rewarding, as the HR professional enables smaller companies to grow and thrive, knowing that its HR compliance and processes are covered. Discussion Questions What do you believe is contributing to the growth of the fractional HR and HR outsourcing trend? Do you expect this trend to continue? At what point should a company consider bringing on a full-time HR resource instead of using a fractional HR resource? What questions should the company ask itself? Human resource management provides value to an organization, to a large extent, via its management of the overall employee life cycle that employees follow—from hiring and onboarding, to performance management and talent development, all the way through to transitions such as job change and promotion, to retirement and exit. Human capital is a key competitive advantage to companies, and those who utilize their human resource partners effectively to drive their human capital strategy will reap the benefits. Human resource management includes the leadership and facilitation of the following key life cycle process areas: Human resources compliance Employee selection, hiring, and onboarding Performance management Compensation rewards and benefits Talent development and succession planning Human resources is responsible for driving the strategy and policies in these areas to be in accordance with and in support of the overall business strategy. Each of these areas provides a key benefit to the organization and impacts the organization’s value proposition to its employees. How has the function of human resource management evolved over the years? In what way do you usually interact with human resources? What has been the evolution of human resource management over the years, and what is the current value it provides to an organization? Human resource management began in its first “wave” as a primarily compliance-type function, with the HR staff charged with enforcing compliance of employees and running the ongoing administrative processes. In the second wave, HR became focused on the design of HR practice areas, which could be built upon best-practice models. Wave 3 of HR brought with it the concept that HR should be a true partner to the business and should support the business strategy through its programs and services. Finally, in the fourth wave, HR is still a partner to the business, but it looks outside of the business to customers, investors, and communities to see how it can be competitive in terms of customer share, investor confidence, and community reputation. Some key areas that HR supports within the employee life cycle process include: human resources compliance, employee selection and hiring, performance management, compensation rewards, and talent development and succession planning. Human resource management The management of people within organizations, focusing on the touchpoints of the employee life cycle. Employee life cycle The various stages of engagement of an employee—attraction, recruitment, onboarding, development, retention, separation. Human capital The skills, knowledge, and experience of an individual or group, and that value to an organization.", "section": "An Introduction to Human Resource Management", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Human Resource Management and Compliance How does the human resources compliance role of HR add value to an organization? Human resources compliance is an area that traces back to the very origin of the human resources function—to administrative and regulatory functions. Compliance continues to be a very important area that HR manages, and there are numerous regulations and laws that govern the employment relationship. HR professionals must be able to understand and navigate these laws to help their organizations remain compliant and avoid having to pay fines or penalties. The additional threat of reputational harm to the organization is another reason that HR needs to be aware and alert to any potential gaps in compliance. Some of the most common examples of laws and regulations that govern the employer-employee relationship include the following (SHRM.org): Age Discrimination in Employment Act (ADEA) Americans with Disabilities Act (ADA) Fair Labor Standards Act (FLSA) Family and Medical Leave Act (FMLA) National Labor Relations Act (NLRA) Worker Adjustment and Retraining Notification Act (WARN) The Age Discrimination in Employment Act (ADEA) of 1967 protects individuals who are 40 years of age or older from employment discrimination based on age. These protections apply to both employees and job applicants. It also makes it unlawful to discriminate based on age with respect to any terms of employment, such as hiring, firing, promotion, layoff, compensation, benefits, job assignments, and training. The Americans with Disabilities Act (ADA) of 1990 prohibits private employers, state and local governments, employment agencies, and labor unions from discriminating against qualified individuals with disabilities. The ADA defines an individual with a disability as a person who: 1) has a mental or physical impairment that substantially limits one or more major life activities, 2) has a record of such impairment, or 3) is regarded as having such impairment. An employer is required to make a reasonable accommodation to the known disability of a qualified applicant or employee if it would not impose an “undue hardship” on the operation of the employer’s business. The Fair Labor Standards Act (FLSA) of 1938 establishes the minimum wage, overtime pay, recordkeeping, and youth employment standards affecting full-time and part-time workers in the private sector and in federal, state, and local governments. Special rules apply to state and local government employment involving fire protection and law enforcement activities, volunteer services, and compensatory time off instead of cash overtime pay. The Family and Medical Leave Act (FMLA) of 1993 entitles eligible employees to take up to 12 weeks of unpaid, job-protected leave in a 12-month period for specified family and medical reasons. FMLA applies to all public agencies, including state, local, and federal employers, local education agencies (schools), and private-sector employers who employed 50 or more employees in 20 or more workweeks in the current or preceding calendar year, including joint employers and successors of covered employers. The National Labor Relations Act (NLRA) of 1935, which was later amended in 1947, extends rights to many private-sector employees, including the right to organize and bargain with their employer collectively. Employees covered by the act are protected from certain types of employer and union misconduct and have the right to attempt to form a union where none exists. The Worker Adjustment and Retraining Notification Act (WARN) of 1988 generally covers employers with 100 or more employees, not counting those who have worked less than six months in the last 12 months and those who work an average of less than 20 hours a week. Regular federal, state, and local government entities that provide public services are not covered. WARN protects workers, their families, and communities by requiring employers to provide notification 60 calendar days in advance of plant closings and mass layoffs. These are just a few of the key regulatory federal statutes, regulations, and guidance that human resources professionals need to understand to confirm organizational compliance. For additional information on HR compliance resources, the Society of Human Resource Management (SHRM) at SHRM.org maintains a plethora of resources for the HR professional and the businesses that they support. To ensure the successful management and oversight of the many compliance rules and regulations, the human resources team must utilize best practices to inform and hold employees accountable to HR compliance practices. Some of these best practices include education and training, documentation, and audit. Each of these is described in greater detail, and will help HR achieve its important goal of maintaining HR compliance for the organization. Education and training in the areas of compliance and labor law is critical to ensure that all applicable laws and regulations are being followed. These laws can change from year to year, so the HR professionals in the organization need to ensure that they are engaged in ongoing education and training. It is not just imperative for the HR professional to receive training. In many organizations, managers receive training on key rules and regulations (such as FMLA or ADA, to name a few) so that they have a foundation of knowledge when dealing with employee situations and potential risk areas. Human resources and management need to partner to ensure alignment on compliance issues—especially when there is a risk that an employee situation treads into compliance regulation territory. See for a partial list of federal labor laws by number of employees, as displayed on the Society for Human Resource Management website. Refer to : Federal Labor Laws by Number of Employees. Federal Labor Laws by Number of Employees American Taxpayer Relief Act of 2012 Consumer Credit Protection Act of 1968 Employee Polygraph Protection Act of 1988 Employee Retirement Income Security Act of 1974 (ERISA) Equal Pay Act of 1963 Fair and Accurate Credit Transaction Act of 2003 (FACT) Fair Credit Reporting Act of 1969 Fair Labor Standards Act of 1938 Federal Insurance Contributions Act of 1935 (Social Security) (FICA) Health Insurance Portability and Accountability Act of 1996 (if a company offers benefits) (HIPPA) Immigration Reform and Control Act of 1986 These federal laws cover all employees of all organizations. Several other factors may apply in determining employer coverage, such as whether the employer is public or private, whether the employer offers health insurance, and whether the employer uses a third party to conduct background checks. Source: SHRM website, https://www.shrm.org/, accessed October 20, 2018. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Documentation of the rules and regulations—in the form of an employee handbook—can be one of the most important resources that HR can provide to the organization to mitigate compliance risk. The handbook should be updated regularly and should detail the organization’s policies and procedures and how business is to be conducted. Legal counsel should review any such documentation before it is distributed to ensure that it is up-to-date and appropriate for the audience. Scheduling HR compliance audits should be part of the company’s overall strategy to avoid legal risk. Noncompliance can cause enormous financial and reputational risk to a company, so it is important to have audits that test the organization’s controls and preparedness. When the human resources function takes the lead in implementing audits and other best practices, they create real value for the organization. What are some of the key regulations that guide the compliance work of human resource management? What does an employee handbook provide to an organization? How does the human resources compliance role of HR provide value to a company? Human resources helps protect the company and its employees to ensure that they are adhering to the numerous regulations and laws that govern the employment relationship. The impact of noncompliance can be very costly and can be in the form of financial, legal, or reputational cost. Some of the key legislation that HR manages compliance around includes the Fair Labor Standards Act (FLSA), the Age Discrimination in Employment Act (ADEA), the Americans with Disabilities Act (ADA), and the Family and Medical Leave Act (FMLA), among others. Some of the best practices for informing and holding employees accountable are to provide education and training to explain the regulations, to provide reference documentation for guidance with the regulations, and to schedule regular compliance audits to ensure that processes are being followed. Scheduling regular internal HR audits help the organization plan and feel comfortable with its level of preparedness and illustrates the value that a strong HR group can bring to the organization. Human resources compliance The HR role to ensure adherence to laws and regulations that govern the employment relationship. Employer-employee relationship The employment relationship; the legal link between employers and employees that exists when a person performs work or services under specific conditions in return for payment. Society for Human Resource Management The world’s largest HR professional society, with more than 285,000 members in more than 165 countries. It is a leading provider of resources serving the needs of HR professionals.", "section": "Human Resource Management and Compliance", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Performance Management How do performance management practices impact company performance? Performance management practices and processes are among the most important that human resources manages, yet they are also among the most contentious processes in an organization. Many people view performance management as a human resources role and believe that it is in some parallel path with the business. On the contrary, for the process to be successful, it should not only be human resources that is responsible for driving performance. For the (typically) annual performance management process, human resources and line management should partner on the implementation and ongoing communication of the process. Although HR is responsible for creating and facilitating the performance management processes, it is the organizational managers that need to strongly support the process and communicate the linkage of performance management to overall organizational goals and performance. In my experience, it was helpful when business leadership emphasized that performance management isn’t a human resources process—it is a mission-critical business process. If a business manager can’t track and drive performance at the individual level, then the overall organization won’t know how it’s tracking on overall organizational goals. Before discussing the state of performance management in the workplace today, it is important to understand the origin of performance management. Performance management began as a simple tool to drive accountability (as it still does) but has evolved more recently into a tool used for employee development. Performance management can be tracked back to the U.S. military’s “merit rating” system, which was created during World War I to identify poor performers for discharge or transfer (“The Performance Management Revolution,” Harvard Business Review, October 2016). “The Performance Management Revolution”, Harvard Business Review, October 2016). After World War II, about 60% of all U.S. companies were using a performance appraisal process. (By the 1960s nearly 90% of all U.S. companies were using them.) Although the rules around job seniority determined pay increases and promotions for the unionized worker population, strong performance management scores meant good advancement prospects for managers. In the beginning, the notion of using this type of system to improve performance was more of an afterthought, and not the main purpose. By the 1960s or so, when we started to see a shortage of managerial talent, companies began to use performance systems to develop employees into supervisors, and managers into executives. In 1981, when Jack Welch became CEO of General Electric, he championed the forced-ranking system—another military creation. He did this to deal with the long-standing concern that supervisors failed to label real differences in performance (HBR, The Performance Management Revolution). GE utilized this performance management system to shed the people at the bottom. They equated performance with people’s inherent capabilities and ignored their potential to grow. People were categorized as “A” players (to be rewarded), “B” players (to be accommodated), and “C” players (to be dismissed). In the GE system, development was reserved for the “A” players—and those with high potential were chosen to advance to senior positions. Since the days of GE’s forced ranking, many companies have implemented a similar forced-ranking system, but many have backed away from the practice. After Jack Welch retired, GE backed away from the practice as well. Companies, GE included, saw that it negatively fostered internal competition and undermined collaboration and teamwork and thus decided to drop forced ranking from their performance management processes. Most people agree, in theory, that performance management is important. What people may not agree on is how performance management should be implemented. As the dissatisfaction with performance management processes began to increase, some companies began to change the way they thought about performance. In 2001, an “Agile Manifesto” was developed by software developers and “emphasized principles of collaboration, self-organization, self-direction, and regular reflection on how to work more effectively, with the aim of prototyping more quickly and responding in real-time to customer feedback and changes in requirements.” (Performance Management Revolution, HBR). The impact on performance management was clear, and companies started to think about performance management processes that were less cumbersome, incorporated frequent feedback, and delivered performance impacts. In a recent public survey by Deloitte Services, 58% of executives surveyed believed that their current performance management approach drives neither employee engagement nor high performance. They need something more nimble, real-time, and individualized—and focused on fueling performance in the future rather than assessing it in the past. Buckingham and Goodall, “Reinventing Performance Management”, Harvard Business Review, 2015. (“ Reinventing Performance Management ,” Harvard Business Review, Buckingham and Goodall, 2015). In light of this study, Deloitte became one of the companies that has recently sought to redesign their performance processes. As part of their “radical redesign,” they seek to see performance at the individual level, and thus they ask team leaders about their own future actions and decisions with respect to each individual. They ask leaders what they’d do with their team members, not what they think of them (“Reinventing Performance Management,” HBR). The four questions that Deloitte asks of its managers are as follows: Given what I know of this person’s performance, and if it were my money, I would award this person the highest possible compensation increase and bonus. Given what I know of this person’s performance, I would always want him or her on my team. This person is at risk for low performance. This person is ready for promotion today. Although there has been some discussion over the last several years about some companies wanting to drop performance appraisals completely, most of the research seems to support that the total absence of performance management doesn’t help either. A recent global survey by CEB Global reports that more than 9,000 managers and employees think that not having performance evaluations is worse than having them. Goler, Gale and Grant, “Let’s Not Kill Performance Evaluations Yet”, Harvard Business Review, Nov 2016. (“Let’s Not Kill Performance Evaluations Yet,” HBR, Nov 2016, Goler, Gale, Grant). Their findings indicate that even though every organization has people who are unhappy with their bonuses or disappointed that they weren’t promoted, research shows that employees are more willing to accept an undesirable outcome when the process is fair. The key question really becomes: how can HR help the business create a process to fairly evaluate performance and enhance employee development while not burdening the business with undue bureaucracy and non-value-added activities? Global versus Local HR Multinational companies are always challenged to determine the balance between global and local needs when creating a human resource management strategy. Some large companies weigh heavily on the side of centralization, with very few local deviations from the global strategy. Others may allow more localization of processes and decision-making if there are very specific local cultural needs that must be addressed. In either case, companies are well-served by maintaining global standards while also allowing for local market adaptation in the human resources areas where it makes the most sense. According to the MIT Sloan Management Review article “Six Principles of Effective Global Talent Management” (Winter 2012), most multinational companies introduce global performance standards, competency profiles, and performance management tools and processes. These are the human resources areas that are most closely linked to the overall strategies and goals, and thus remain at the global level. Those HR processes that are not perceived as being as closely linked to the strategy and that may need to have local market inputs include processes such as training and compensation. Hiring practices may also need to be locally adapted, due to country-specific labor laws and challenges. One caveat, however, is that a company may limit itself in terms of its global talent management if it has too many country-specific adaptations to hiring, assessment, and development processes for top talent. It is important that the company takes a global approach to talent management so that cross-learning opportunities and cross-cultural development opportunities can take place. One of the most important aspects of global talent management is that a company can break down silos and pollinate the business with talented employees from around the globe. Some companies even have global leadership programs that bring together high-potential leaders from across the organization to build camaraderie, share knowledge, and engage in learning. Others have created rotational programs for leaders to be able to experience new roles in other cultures in order to build their personal resumes and cultural intelligence. Human resources can have an enormous impact on the company’s ability to harness the power of a global talent pool when they create a global network for talent while also balancing this with the requirements of the local market. Discussion Questions What are the challenges of a company developing a different competency model or performance management process for each of its local offices? Why might compensation programs and hiring practices need to have local adaptation? What would be the risks if these were not adapted to local markets? As organizations evaluate their options for a performance management system, human resources and business leadership need to consider several challenges that will need to be addressed—no matter what the system. Capelli and Tavis, “The Performance Management Revolution”, Harvard Business Review, 2016, p. 9-11. (“ The Performance Management Revolution ,” Capelli and Tavis, HBR, pp. 9-11). The first is the challenge of aligning individual and company goals. Traditionally, the model has been to “cascade” goals down through the organization, and employees are supposed to create goals that reflect and support the direction set at the top. The notion of SMART goals (Specific, Measurable, Achievable, Relevant, Timebound) has made the rounds over the years, but goal setting can still be challenging if business goals are complex or if employee goals seem more relatable to specific project work than to the overall top-line goals. The business and the individual need to be able to respond to goal shifts, which occur very often in response to the rapid rate of change and changing customer needs. This is an ongoing issue that human resources and business leadership will need to reconcile. The next key challenge to think about when designing a performance management process is rewarding performance. Reward structures are discussed later in this chapter, but reward systems must be rooted in performance management systems. Currently, the companies that are redesigning their performance processes are trying to figure out how their new practices will impact their pay-for-performance models. Companies don’t appear to be abandoning the concept of rewarding employees based on and driven by their performance, so the linkage between the two will need to be redefined as the systems are changed. The identification of poor performers is a challenge that has existed since the earliest days of performance management, and even the most formal performance management process doesn’t seem to be particularly good at weeding out poor performers. A lot of this is due to the managers who evaluate employees and are reluctant to address the poor performers that they’re seeing. Also, the annual performance management process tends to make some managers feel that the poor performance should be overlooked during the year and only addressed (often ineffectively) during a one-per-year review. Whatever new performance management models an organization adopts, they will have to ensure that poor performance is dealt with in real time and is communicated, documented, and managed closely. Avoiding legal troubles is another ongoing challenge for organizations and is another reason for real-time communication and documentation of performance issues. Human resources supports managers as they deal with employee relations issues, and the thought of not having a formal, numerical ratings system is unfathomable for some people who worry about defending themselves against litigation. However, because even formal performance processes can be subjective and may reveal ratings bias, neither the traditional formal process nor some of the radical new approaches can guarantee that legal troubles will never develop. From my experience, the best strategy for effective and fair performance management is real-time communication and documentation of issues. The employee is told about his or her performance issues (in as close to real time as possible), and the manager has documented the performance issues and conversations objectively and has engaged human resources with any larger or more complex issues. “Managing the feedback firehose” and keeping conversations, documentation, and feedback in a place where it can be tracked and utilized is an ongoing challenge. The typical annual performance process is not conducive to capturing ongoing feedback and conversations. There have been some new technologies introduced (such as apps) that can be used to capture ongoing conversations between managers and employees. General Electric uses an app called PD@GE (PD = performance development) that allows managers to pull up notes and materials from prior conversations with employees. IBM has a similar app that allows peer-to-peer feedback. Although there are clearly some technology solutions that can be used to help communicate and collect feedback, human resources will need to continue to communicate and reinforce rules around objectivity and appropriate use of the tools. Performance management processes—traditional and inventive new approaches alike—will face the same challenges over time. Human resource management professionals need to be aware of these challenges and design a performance management system that addresses them in the format and within the context of their culture. Where did the concept of performance management originate? What are some of the key challenges of any performance management process? How do performance management practices impact company performance? Performance management is a critical business process that the human resources group manages for the business. Performance management aligns the work of individual groups with the overall business objectives and enables the business to work toward its goals. Performance management should also help the company differentiate between different levels of employee performance through the management of feedback and a rewards structure. Performance management also allows a company to identify its poor performers and provides a consistent process for tracking and managing poor performance in a manner that is fair and consistent with the law. There has been much discussion of best practices for a performance management process beyond a formal, annual process that often feels cumbersome to the business. However formal or informal, human resource management needs to ensure that the process helps to differentiate different levels of performance, manages the flow of feedback, and is consistent and fair for all employees. Performance management The process by which an organization ensures that its overall goals are being met by evaluating the performance of individuals within that organization. Pay-for-performance model The process and structure for tying individual performance levels to rewards levels", "section": "Performance Management", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Influencing Employee Performance and Motivation How do companies use rewards strategies to influence employee performance and motivation? Both performance management and rewards systems are key levers that can be used to motivate and drive individual and group performance ... which leads to overall organizational performance, productivity, and growth. Performance and rewards systems are also “cultural” in that they provide a glimpse into the way a company manages the performance (or nonperformance) of its employees, and to what extent they are willing to differentiate and reward for that performance. There has been a great deal of discussion over the years to identify best practices in the ways we differentiate and reward employees, which will also drive employee performance and motivation. Before we can talk about best practices and findings in rewards and motivation systems, we must first define the terms. Rewards systems are the framework that an organization (generally via human resources) creates and manages to ensure that employee performance is reciprocated with some sort of reward (e.g., monetary or other extrinsic) that will drive and motivate the employee to continue to perform for the organization. Rewards programs consist primarily of compensation programs and policies, but can also include employee benefits and other extrinsic rewards that fulfill employee needs. Within human resource management, the primary focus of a rewards program in an organization is to successfully implement a compensation system. Most organizations strive to implement a pay-for-performance compensation program that offers competitive pay in the marketplace and allows differentiation of compensation based on employee performance. Pay for performance begins with a philosophy that an organization adopts that states that they seek to reward the best-performing employees to enhance business performance and take care of those who can have the greatest impact. In the 2011 SHRM article by Stephen Miller, entitled “Study: Pay for Performance Pays Off,” Miller says that companies’ top four drivers for moving to a pay-for-performance strategy are to: Recognize and reward high performers (46.9%) Increase the likelihood of achieving corporate goals (32.5%) Improve productivity (7.8%) Move away from an entitlement culture (7.8%) The study also showed that the drivers differed depending on whether the company was high performing or lower performing. Stephen Miller, “Study: Pay for Performance Pays Off”, Society for Human Resource Management, 2011. Almost half of high-performing organizations indicated that recognizing and rewarding top performers was the main driver of their pay-for-performance strategy, making it number one on the list of primary drivers. Lower-performing organizations did not appear to be as sure about the drivers behind their strategy. The number one driver among this group was achieving corporate goals. It appears that those top-performing organizations that implement a pay-for-performance strategy truly believe in the idea of differentiating among different levels of performance. According to the 2015 World at Work “Compensation Programs and Practices Report,” pay for performance continues to thrive with better than 7 in 10 (72%) companies saying that they directly tie pay increases to job performance, and two-thirds (67%) indicating increases for top performers are at least 1.5 times the increase for average performers. In addition, the results of the survey seem to indicate that employees’ understanding of the organization’s compensation philosophy improves when there is higher differentiation in increases between average and top performers. The greater differentiation of increases is more visible and drives home the point that the company is serious about pay for performance. 2015 World at Work “Compensation Programs and Practices Report” A pay-for-performance program may have many components, and the human resources organization has the challenge of designing, analyzing, communicating, and managing the different components to ensure that the philosophy and the practices themselves are being carried out appropriately and legally. Human resource management’s role in establishing pay for performance is that HR must engage business leadership to establish the following elements of the framework: Define the organization’s pay philosophy. Leadership needs to agree that they will promote a culture that rewards employees for strong performance. Review the financial impacts of creating pay-for-performance changes. How much differentiation of performance will we have? What is the cost of doing this? Identify any gaps that exist in the current processes. If any of the current human resources and compensation policies conflict with pay for performance, they should be reviewed and changed. Examples may lie in the performance management process, the merit increase process, and the short-term and long-term bonus processes. If the performance management process has gaps, these should be corrected before pay for performance is implemented; otherwise this will generate more distrust in the system. The salary structure should also be benchmarked with market data to ensure that the organization is compensating according to where it wishes to be in the marketplace. Update compensation processes with new pay for-performance elements. This includes the design of a merit matrix that ties employee annual pay increases to performance. Other areas of focus should be the design of a short-term bonus matrix and a long-term bonus pay-for-performance strategy. In other words, how does performance drive the bonus payouts? What is the differential (or multiplier) for each level? Communicate and train managers and employees on the pay for-performance philosophy and process changes. Explain the changes in the context of the overall culture of the organization. This is a long-term investment in talent and performance. Human resource management professionals play a key role in the rewards processes, and employee compensation is only one piece (although a key piece!) of the “total rewards” pie. World at Work defines total rewards as a “dynamic relationship between employers and employees.” World at Work also defines a total rewards strategy as the six elements of total rewards that “collectively define an organization’s strategy to attract, motivate, retain and engage employees.” These six elements include: Compensation—Pay provided by an employer to its employees for services rendered (i.e., time, effort, and skill). This includes both fixed and variable pay tied to performance levels. Benefits—Programs an employer uses to supplement the cash compensation employees receive. These health, income protection, savings, and retirement programs provide security for employees and their families. Work-life effectiveness—A specific set of organizational practices, policies, and programs, plus a philosophy that actively supports efforts to help employees achieve success at both work and home. Recognition—Formal or informal programs that acknowledge or give special attention to employee actions, efforts, behavior, or performance and support business strategy by reinforcing behaviors (e.g., extraordinary accomplishments) that contribute to organizational success. Performance management—The alignment of organizational, team, and individual efforts toward the achievement of business goals and organizational success. Performance management includes establishing expectations, skill demonstration, assessment, feedback, and continuous improvement. Talent development—Provides the opportunity and tools for employees to advance their skills and competencies in both their short- and long-term careers. Total Rewards Model, World at Work (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Human resource management is responsible for defining and driving the various elements of an organization’s total rewards strategy and ensuring that it is engaging enough to attract and retain good employees. It is easy to see that there are many different types of rewards that can motivate individuals for many different reasons. In the HBR article “ Employee Motivation: A Powerful New Model ” (Nohria, Groysberg, Lee), August 2008, the authors describe four different drives that underlie motivation. They assert that these are hardwired into our brains and directly affect our emotions and behaviors. These include the drives to acquire, bond, comprehend, and defend. illustrates each of these drives, the primary levers found in an organization to address those drives, and the actions that should be taken to support the primary levers. Nohria, Groysberg, Lee, “Employee, Motivation: A Powerful New Model” Harvard Business Review, August 2008. The drive to acquire describes the notion that we are all driven to acquire scarce goods that bolster our sense of well-being. This drive also seems to be relative (we compare ourselves to others in what we have) and insatiable (we always want more). Within an organization, the primary lever to address this drive is the reward system, and the actions are to differentiate levels of performance, link performance to rewards, and pay competitively. The drive to bond describes the idea that humans extend connections beyond just individuals, to organizations, associations, and nations. In organizations, this drive is fulfilled when employees feel proud to be a part of the company and enjoy being a member of their team. Within an organization, the primary lever to address this drive is culture, and the actions are to foster mutual reliance and friendships, to value collaboration and teamwork, and to encourage best practice sharing. The drive to comprehend is the concept of all of us wanting to make sense of the world around us and producing different theories and accounts to explain things. People are motivated by the idea of figuring out challenges and making a contribution. In organizations, the primary lever to address this drive is job design, and the actions are to design jobs that have distinct and important roles in the organization, as well as jobs that are meaningful and foster a sense of contribution. The drive to defend is our instinct to defend ourselves, our families, and our friends, and it describes our defensiveness against external threats. This drive also tells us a lot about our level of resistance to change, and why some employees have especially guarded or emotional reactions. In organizations, the primary levers that address this drive are performance management and resource-allocation processes, and the actions are to increase process transparency and fairness, and to build trust by being just in granting rewards, assignments, and other recognition. Within human resource management, the area of compensation and reward systems is exceedingly complicated. In organizations, we think primarily of compensation rewards, which are very important drivers and motivators for most people. We need to also remember the other aspects of the total rewards strategy, as well as the drives and levers we can utilize to motivate employees. What does a pay-for-performance strategy mean for a company? What is the first step in defining an organization’s pay-for-performance strategy? How do companies use rewards strategies to influence employee performance and motivation? Companies use rewards strategies to influence employee performance and motivation by differentiating between the various levels of performance. This strategy is called pay for performance, and it ties the employee’s performance level to a consistent framework of rewards at each level. Research indicates that the primary reason that companies implement pay for performance is to be able to recognize and reward their high performers. To implement a pay-for-performance structure, HR and the organization first need to define a compensation philosophy, then perform a review of the financial implications of such a system. Gaps in the current system must be identified, and compensation practices should be updated in accordance with the determined pay-for-performance design. Finally, communication and training are key to help employees understand the context and philosophy, as well as the specific methodology. Merit matrix A calculation table that provides a framework for merit increases based on performance levels. Total rewards strategy As coined by World at Work, includes compensation, benefits, work-life effectiveness, recognition, performance management, and talent development.", "section": "Influencing Employee Performance and Motivation", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Building an Organization for the Future What is talent acquisition, and how can it create a competitive advantage for a company? We’ve discussed some of the key focus areas that human resource management professionals need to address to ensure that employees are performing their roles well and are being fairly rewarded for their contributions. We haven’t yet addressed how we think about where these employees come from—Whom do we hire? What skills do we need now and in the future? Where will we even look for these employees? What are some best practices? Talent acquisition is the area within human resource management that defines the strategy for selection, recruiting, and hiring processes, and helps the organization fight the “ war for talent ” during good times and bad. Hiring strong talent is a key source of competitive advantage for a company, yet so many companies do it poorly. Often, the recruiting and hiring processes happen reactively—someone leaves the organization and then people scramble to fill the gap. Very few companies take a longer-term, proactive approach and work to create a strategic plan for talent acquisition. In the article “The Definitive Guide to Recruiting in Good Times and Bad” (Fernandez-Araoz, Groysberg, Nohria, HBR, 2009), the authors advocate for a rigorous and strategic recruiting process that includes the following critical actions: Anticipate your future leadership needs based on your strategic business plan. Identify the specific competencies required in each position you need to fill. Develop a sufficiently large candidate pool. In organizations today, there are often pieces of the talent acquisition process that are outsourced to external recruiters, as opposed to being managed internally by human resources employees. Fernandez-Araoz, Groysberg, Nohria, “The Definitive Guide to Recruiting in Good Times and Bad”, Harvard Business Review, 2009. While outsourcing specific searches is not an issue, there must be internal HR/talent acquisition employees responsible for creating the overall strategic plan for the recruiting function. Contract recruiters may then take responsibility for a piece of the overall process by leveraging the strategy and competencies that the HR team puts forth. Ibid. Recruiting and hiring of high-level leadership candidates has special risks and rewards associated with it. The risk that a key leadership position is vacant or becoming vacant poses a risk to the organization if it is left open for too long. These high-level positions are often harder to fill, with fewer candidates being available and the selection of the right talent being so critical to the organization’s future. The reward, however, is that with due diligence and clear goals and competencies/skills defined for the position, the HR/talent acquisition professional can create a competitive advantage through the recruitment of key high-level talent. The following best practices illustrate the key steps for effective recruiting of key leadership hires. Both human resources and business leadership should partner to discuss and define each of the elements to ensure alignment and support of the recruiting plan and process (Definitive Guide to Recruiting, HBR, 2009). Anticipate your needs. Every two to three years there should be a review of high-level leadership requirements based on the strategic plan. Some of the questions to answer here are: How many people will we need, and in what positions, in the next few years? What will the organizational structure look like? What must our leadership pipeline contain today to ensure that we find and develop tomorrow’s leaders? Specify the job. For each leadership position identified, specify competencies needed in each role. For example: Job-based: What capabilities will the job require? Team-based: Will the applicant need to manage political dynamics? Firm-based: What resources (supporting, talent, technology) will the organization need to provide the person who fills this role? Develop the pool. Cast a wide net for candidates by asking suppliers, customers, board members, professional service provides, and trusted insiders for suggestions. It helps to start this process even before you have a role that you’re hiring for. During succession planning and talent discussions internally, it helps to start making of list of internal and external contacts and potential candidates before the need arises. Assess the candidates. Have the hiring manager, the second-level manager, and the top HR manager conduct a “behavioral event interview” with each candidate. Candidates will describe experiences they’ve had that are like situations they’ll face in the organization. Gain an understanding of how the candidate acted and the reasoning behind their actions. Make sure to evaluate a broad range of references to ask about results the candidate achieved. The Job Fair A job fair, career fair, or career expo, like this one at the College of DuPage, is an event in which employers, recruiters, and schools give information to potential employees and job seekers attend hoping to make a good impression on potential employers. They also interact with potential coworkers by speaking face-to-face, exchanging résumés, and asking questions in an attempt to get a good feel for the work needed. Likewise, online job fairs give seekers another way to get in contact with probable employers using the Internet. (Credit: Taavi Burns/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Close the deal. Once you have chosen the final candidate, you can increase the chance that the job offer will be accepted by: Sharing passion about the company and role, and showing genuine interest in the candidate Acknowledging the opportunities and challenges of the role, differentiating the opportunities at your organization from those of your competitor Striking a creative balance between salary, bonuses, and other long-term incentives Integrate the newcomer. It is important to integrate new hires into the company’s culture: During the first few months, have the managers and the HR team check in with each new hire. Assign a mentor (star employee) to provide ongoing support to each new hire. Check in with the new hire to ensure that they are getting enough support, and inquire about what other support might be needed. Ensure that new hires are adequately building new relationships throughout the organization. Hiring Top-Level Executives Steps in the Process Poor Practices Best Practices Challenges Adapted from “The Definitive Guide to Recruiting in Good Times and Bad,” from article “Hiring Top Executives: A Comprehensive End-to-End Process,” Harvard Business Review, May 2009. Anticipate. Hiring only when you have an opening Poor succession plan Not anticipating future needs Conduct ongoing analysis of future needs. Always evaluate the pool of potential talent. Linking the talent plan to the strategic plan Incorporating HR into the strategic planning process Specify the job. Relying on generic job specifications Continually defining the specific demands of the job Specifying specific skills and experience requirements Dialogue between HR and top management Develop a pool. Limiting the pool Only looking for external or internal candidates Develop a large pool. Include all inside and outside potential candidates. Breaking organizational silos Assess the candidates. Don’t pick the first OK choice. Don’t only use your “gut.” Use a small pool of your best interviewers. Conduct robust background checks. Training senior managers on interviewing techniques Hire the choice. Don’t assume money is the only issue. Don’t only discuss the positives of the job. Show active support of the candidates’ interests. Realistically describe the job. Ensure that offered compensation is fair to other employees. Getting commitment of top managers Ensuring compensation equity Integrate the new hire. Don’t assume that the hew hire is a “plug and play.” Use a “top performer” as a mentor. Check in often early in the process even if no problems seem imminent. Rewarding mentors Review the process. Don’t hang on to bad hires. Remove bad hires early on. Review the recruiting practices. Reward your best interviewers. Institutionalizing audit and review practices Admitting mistakes and moving on (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC-BY 4.0 license) Refer to : Hiring Top-Level Executives, adapted from “The Definitive Guide to Recruiting in Good Times and Bad,” from the article “Hiring Top Executives: A Comprehensive End-to-End Process,” Harvard Business Review , May 2009. By following these best practices, human resources and business leadership can ensure that the new hire is integrating well and has the best possible start in the new role. Talent acquisition is a key element of any human resource management program, and the right process can mean the difference between a poor hire and a distinct competitive advantage gained through top talent. What are some best practices for recruiting and hiring leadership candidates? How can we ensure a more successful integration of the new hire? What is talent acquisition, and how can it create a competitive advantage for a company? Human resource management plays the important role of managing the talent processes for an organization, and it is critical in the process of acquiring talent from the outside. Talent acquisition is the process of determining what roles are still needed in the organization, where to find people, and whom to hire. Hiring top talent is a key source of competitive advantage for a company, and not all organizations are good at doing it. The impact of hiring is especially magnified when you talk about top leadership talent. The right leadership candidate can make all the difference in an organization’s growth, performance, and trajectory over the years. HR should work with the business to assess need and specifics of the job, develop a pool of candidates, and then assess candidates for the right person to bring into the organization. Talent acquisition The process of finding and acquiring skilled candidates for employment within a company; it generally refers to a long-term view of building talent pipelines, rather than short-term recruitment. War for talent Coined by McKinsey & Company in 1997, it refers to the increasing competition for recruiting and retaining talented employees.", "section": "Building an Organization for the Future", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Talent Development and Succession Planning What are the benefits of talent development and succession planning? Talent development and succession planning are, in my opinion, two of the most critical human resource management processes within an organization. You can work tirelessly to recruit and hire the right people, and you can spend a lot of time defining and redesigning your performance and rewards programs, but if you can’t make decisions that effectively assess and develop the key talent that you have, then everything else feels like a wasted effort. Talent development describes all process and programs that an organization utilizes to assess and develop talent. Succession planning is the process for reviewing key roles and determining the readiness levels of potential internal (and external!) candidates to fill these roles. It is an important process that is a key link between talent development and talent acquisition/recruiting. The human resources function facilitates talent development activities and processes, but they are also heavily reliant on business inputs and support. Each of the talent development processes that will be discussed require heavy involvement and feedback from the business. Like performance management, talent development is a process that HR owns and facilitates, but it is a true business process that has a fundamental impact on an organization’s performance. Talent is a competitive advantage, and in the age of the “war for talent,” an organization needs to have a plan for developing its key talent. One of the key tools that is used in talent development is the talent review. This process generally follows an organization’s performance management process (which is primarily focused on current employee performance) and is more focused on employee development and potential for the future . Talent reviews often employ the use of a 9-box template, which plots employee performance versus employee potential and provides the reviewer with nine distinct options, or boxes, to categorize where the employee is. Refer to : Performance and Potential Grid. Performance and Potential Grid Potential Performance over time Lowest potential rating Middle potential rating Highest potential rating Highest John Smith Melanie Roper Keegan Flanagan Chieh Zhang Edgar Orrelana Rory Collins Aimee Terranova Medium Joseph Campbell Alina Dramon Alex Joiner Lauren Gress Christina Martin Thomas Weimeister Richard Collins Lowest Marty Hilton The performance axis ratings are low/medium/high and based on the employee’s recent performance management rating. Low = below target, medium = at target, and high = above target. Like the performance rating, this reflects performance against objectives and the skills and competencies required in the employee’s current role and function. Performance can change over time (for example, with a promotion or job change). Performance is overall a more objective rating than potential, which leaves the rater to make some assumptions about the future. Potential is defined as an employee’s ability to demonstrate the behaviors necessary to be successful at the next highest level within the company. Competencies and behaviors are a good indicator of an employee’s potential. Higher-potential employees, no matter what the level, often display the following competencies: business acumen, strategic thinking, leadership skills, people skills, learning agility, and technology skills. Other indicators of potential may include: Top performance in current job Success in other positions held (within or outside of the company) Education/certifications Significant accomplishments/events Willingness and desire to advance Tech in Human Resources There has been a boom in HR technology and innovation over the last several years—and it is making some of the traditional HR systems from last decade seem enormously outdated. Some of the trends that are driving this HR tech innovation include mobile technology, social media, data analytics, and learning management. Human resources professionals need to be aware of some of the key technology innovations that have emerged as a result of these trends because there’s no sign that they will be going away any time soon. Josh Bersin of Bersin by Deloitte, Deloitte Consulting LLP, wrote about some of these HR technology innovations in his SHRM.org article “9 HR Tech Trends for 2017” (Jan. 2017). One of these technology innovations is the “performance management revolution” and the new focus on managing performance by team and not just by hierarchy. Performance management technologies have become more agile and real time, with built-in pulse surveys and easy goal tracking. Now, instead of the formal, once-a-year process that brings everything to a halt, these performance management technologies allow ongoing, real-time, and dynamic input and tracking of performance data. Another HR tech trend named is the “rise of people analytics.” Data analytics has become such a huge field, and HR’s adoption of it is no exception. Some disruptive technologies in this area are predictive—they allow analysis of job change data and the prediction of successful versus unsuccessful outcomes. Predictive analytics technologies can also analyze patterns of e-mails and communications for good time-management practices, or to predict where a security leak is likely to occur. One other incredible analytics application consists of a badge that monitors employees’ voices and predicts when an employee is experiencing stress. That is either really cool or really eerie, if you ask me. The “maturation of the learning market” is a fascinating trend to me, as an HR professional who grew up in the days of multiple in-class trainings and week-long leadership programs. Learning processes have changed greatly with the advent of some of these innovative HR technologies. Although many larger companies have legacy learning management systems (like Cornerstone, Saba, and SuccessFactors), there are many new and competitive options that focus on scaling video learning to the entire organization. The shift has gone from learning management to learning—with the ability to not only register and track courses online, but to take courses online. Many companies are realizing that these YouTube-like learning applications are a great complement to their existing learning systems, and it is predicted that the demand will continue to grow. Other trends of note include technologies that manage the contingent workforce, manage wellness, and automate HR processes via artificial intelligence. It is amazing to think about so many interesting and innovative technologies that are being designed for Human Resources. The investment in human capital is one of the most critical investments that a company makes, and it is refreshing to see that this level of innovation is being created to manage, engage, and develop this investment. Discussion Questions How does real-time performance management compare to the traditional annual performance process? How can a real-time process help an employee be more effective? What are some potential drawbacks? Why do you think learning systems evolved in this way? Is there still a place for group classroom training? What types of learning might require classroom training, and what is better suited for online and YouTube-style learning? In the talent review, the potential axis equates to potential for advancement within the organization: low = not ready to advance, medium = close to ready, and high = ready to advance. Potential does not equate to the value of an individual within the organization, nor does it state the quality of individual. There are likely many strong performers (top contributors) in every company who prefer to stay in their current role for years and be specialists of their own processes. A specialist or expert may not want to manage people, and thus would be rated as low on potential due to the lack of interest in advancement. Advancement may also mean relocation or lifestyle change that an employee is not willing to make at that time, so the employee would be rated low on potential for that reason. Potential can certainly change over time, given people’s individual situations and life circumstances. Potential tends to be the more subjective ratings axis, as it involves some assumptions into what a team member could be capable of based on limited information that is available now. This is a flight simulator for a Boeing 737 aircraft. There is a drastic shortage of aircraft pilots, and training future pilots is a critical function with the challenge of limited actual flight training time. Consider how technology helps companies develop skilled workers both on and off the job. (Credit: Michael Coghlan/Flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) A human resources team member should absolutely facilitate the talent review process and provide leaders with clear session objectives and specific instructions in order maintain the integrity and confidentiality of this important talent process. The book One Page Talent Management (Effron and Ort, HBS Press, 2010) describes the talent review meeting as a talent review calibration process that “ensures objective performance and potential evaluations, clear development plans, and an understanding of what high potential means in your company. A calibration meeting brings together a manager and her team members to discuss their talent. Each team member presents the performance and potential (PxP) grid that he prepared on direct reports and briefly describes how each person is rated. Other team members contribute their opinions based on their firsthand interactions with that person. The discussion concludes after they have discussed each person, agreed on their final placement, and identified key development steps for them.” Effron and Ort, One Page Talent Management, Harvard Business School Press, 2010. After everyone being discussed has been placed in one of the boxes on the 9-box template, the leadership team should discuss key development actions for each employee. (If there isn’t time to discuss development activities for each employee, the group should start with the high-potential employees.) After the talent review calibration process is complete, human resources should keep a master list of the documented outcomes, as well as the development activities that were suggested for everyone. HR should follow up with each of the leaders to help with the planning and execution of the development activities as needed. The key outputs of the talent review process include: Identification of the “high-potential” employees in the organization Definition of development actions/action plans for each employee Insight into talent gaps and issues Input into the succession planning process Succession planning generally follows shortly after (if not right after) a talent review because human resources and organizational leadership now have fresh information on the performance and potential of employees in the organization. Succession planning is a key process used to identify the depth of talent on the “bench” and the readiness of that talent to move into new roles. The process can be used to identify gaps or a lack of bench strength at any levels of the organization, but it is usually reserved for leadership roles and other key roles in the organization. In succession planning, human resources will generally sit down with the group leader to discuss succession planning for his group and create a defined list of leadership and other critical roles that will be reviewed for potential successors. Once the roles for succession planning analysis have been defined, both HR and the business leader will define the following elements for each role: Name of incumbent Attrition risk of incumbent Names of short-term successor candidates (ready in <1 year) Names of mid-term successor candidates (ready in 1–3 years) Names of long-term successor candidates (ready in 3+ years) Optional—9-box rating next to each successor candidate’s name The names of longer-term successor candidates are not as critical, but it is always helpful to understand the depth of the bench. With the information recently collected during the talent review process, HR and management will have a lot of quality information on the internal successor candidates. It is important to include external successor candidates in the succession planning analysis as well. If there are no candidates that are identified as short-, mid-, or long-term successor candidates for a role, then the word “EXTERNAL” should automatically be placed next to that role. Even if there are internal candidates named, any external successor candidates should still be captured in the analysis as appropriate. Talent reviews and succession planning processes both generate excellent discussions and very insightful information on the state of talent in the organization. Human resources facilitates both processes, in very close partnership with the business, and ultimately keeps the output information from the sessions—i.e., the final succession plan, the final 9-box, and the follow-up development actions and activities as defined in the talent review session. With this information, human resources possesses a level of knowledge that will allow it to drive talent development and coach managers on the follow-up actions that they need to set in motion. Some examples of follow-up development activities that may be appropriate based on the outputs of the succession and 9-box events include training, stretch assignments, individual assessments, and individual development plans . Training and training plans identify the learning events that an individual would benefit from, either in a classroom or online format. Stretch assignments may be an appropriate development action for an employee who is being tested for or who wants to take on additional responsibility. Individual assessments, such as a 360 assessment for managers, is a good developmental tool to provide feedback from manager, peers, direct reports, customers, or others who interact with the employee regularly. Finally, an individual development plan is an important document that employees should use to map out their personal development goals and actions, and to track their own status and progress toward those goals. Talent development is a collection of organization-wide processes that help to evaluate talent strengths and gaps within the organization. Although many of the processes are carried out in a group setting, the output of talent development needs to be very individualized via a collection of development tools and strategies to enhance performance. Human resources is a key resource and partner for these tools and strategies, and thus plays a critical role in the future of talent for the organization. Conclusion Human resource management is a complex and often difficult field because of the nature of the key area of focus—people. In working with people, we begin to understand both the expressed and the hidden drives—intentions and emotions that add complexity and additional context to the processes and tasks that we set forth. We also begin to understand that an organization is a group of individuals, and that human resources plays a critical role in ensuring that there are philosophies, structures, and processes in place to guide, teach, and motivate individual employees to perform at their best possible levels. What is the difference between the performance and potential categories used in the talent review? What roles should an organization discuss as part of the succession planning process? What are the benefits of talent development and succession planning? Talent development and succession planning processes provide organizations with the systems needed to assess and develop employees and to make the appropriate decisions on their internal movement and development. One important talent development process involves a talent review, in which leadership discusses the employees in its groups in terms of their performance and potential. Performance is based on current performance management evaluations on the current role. Potential is based on behavioral indications that would predict future high performance and promotability in an organization. There is then a discussion on the follow-up actions and development plans for the employees, based on where they fall in the performance/potential matrix. The benefit of this process is that the organization gains a better understanding of where the top talent is within the organization and can make plans to manage the development of that talent. Another key process for managing talent is succession planning. In this process, leadership and HR meet to identify leadership roles and other critical roles in the organization, and then they discuss a potential pipeline of internal and external successor candidates at different levels of readiness for the role. The output of succession planning is that an organization gets to understand the depth of its talent bench and knows the gap areas where it may need to focus on developing or acquiring additional candidates. Chapter Review Questions What are the four “waves” of the human resource management evolution? What are some of the key regulations that human resources must manage compliance with? What are some of the unintended consequences of a forced ranking system? What are some of the performance management challenges that must be addressed, no matter what the system? Why are many companies interested in moving to a pay-for-performance strategy? What are the main process steps for implementing pay for performance? What are some best practices for recruiting new leadership candidates? Describe the steps of a talent review session. What is the difference between performance and potential? How can you tell if a candidate has potential? Management Skills Application Exercises How has human resource management’s evolution over the years helped to make it a better partner to the business? In what way would you expect HRM to continue to evolve over the years? Do you believe that a formal, annual performance management process is necessary to help an organization reach its goals? Why or why not? What are the minimum process requirements that must be met to successfully evaluate performance? .Is it possible for an organization to reward people fairly without implementing a pay-for-performance process? Why or why not? Do you see any pitfalls to a pay-for-performance process? How does the “war for talent” impact talent acquisition processes? How can HR be more successful working with the business to navigate the competitive talent landscape? What are the benefits of having talent review calibration processes? What is the downside of the process? Should an organization let employees know what their talent review “rating” is? Why or why not? Managerial Decision Exercises You have been hired as a new Finance VP, and you oversee a team of almost 30 people. Your HR manager has recently informed you that there have been several employee relations in your group in the recent past, and you are concerned about the level of knowledge that your management team has around dealing with these issues. What could you do to close the gap in knowledge and mitigate the risk of issues in your group? Your company has decided to drop their formal, annual performance management process and move to a system based on ongoing feedback and communication with employees. You are concerned because you have always been careful to differentiate your employees by performance level, and you’re worried that this will hurt your stronger employees. How can use ensure that your feedback and communication with employees provides performance management, despite the lack of a formal system? Your company has recently implemented a pay-for-performance model for compensation. This worries you because you know that your employees will be even more upset with their performance ratings if they know that they are tied to compensation. What actions can you take to start to prepare for this change? You are the director of an engineering organization and have been fighting the “war for talent” for a while. It seems that whenever you have a role vacancy, you let HR know but it takes forever to find someone—and the candidate often turns down the job. What are some ways to better partner with HR to get ahead of the curve for the next time? You are the VP of a line of business at an international manufacturing company. You and several of your long-time colleagues will be retiring over the next few years, and you need to start thinking about talent and succession planning. You are going into a talent review discussion next week, and you’re realizing that you have a dearth of potential within your organization. What are some actions you (and HR) can take now to ensure that your business unit isn’t floundering when you leave for retirement? Critical Thinking Case Zappos, Holacracy, and Human Resource Management In 2013, Zappos was performing well under the leadership of Tony Hsieh and was getting ready to take on a new challenge that would, among other things, push the boundaries of traditional human resource management. Although business was booming, Tony Hsieh was not a man who wanted to be in status quo mode for too long, so he set out to implement an organizational and cultural change called Holacracy. Zappos was the largest and best known of the 300 companies worldwide that had adopted Holacracy—a new form of hierarchy that is a “flexible, self-governing structure, where there are no fixed jobs but simply temporary functional roles.” In a Holacracy, the main unit is called the “circle,” which is a distinct yet fluid team. Leadership became similarly fluid with the changing circles. Circles are designed to meet certain goals and are created and disbanded as project needs change. The intent is that people self-select to work on projects that they want to work on and that they have the skills for. Tony also removed all previous titles. The role of manager went away and was replaced with three roles: “lead links” would focus on guiding the work in the circles; “mentors” would work on employee growth and development; and “compensation appraisers” would work on determining employees’ salaries. In 2015, he decided to further break down the divisions between many of the functions, changing them all to business-centric circles. There were changes to almost every human resource management structure that you can think of, and there were quite a few growing pains within the organization. Zappos began to look at employee pay, and Holacracy seemed to have a steep learning curve for many people, even though a “constitution” was created to provide guidance. Zappos was also facing 14% attrition, as some of the rapid and excessive changes were wearing on employees. Tony was a visionary, but for a lot of people it was hard to catch up and see the same vision. From a human resource management perspective, there could be some positive attributes of a Holacracy if it were to succeed—such as building engagement and helping to build talent and skill sets. There were also a few risks that needed to be dealt with carefully. When you create an organization in which people don’t have set teams or projects but instead determine what they want to work on, one of the big challenges is going to be determining the level and nature of their role, as well as the compensation for that role. If Holacracy is compared to a consulting organization, in which consultants are brought into different projects with different requirements, it is critical to first determine the level of their consultant role (based on their education, skills, experience, etc.) so that they can properly move from project to project yet maintain a role of a certain level. That level is then tied to a specific pay scale, so the same consultant will receive the same salary no matter which project they are on. If that consultant is “on the bench,” or not placed on a project (or self-placed, in the case of Holacracy), then after a certain defined period that consultant may be at risk of termination. Holacracy is in some ways a challenging concept to think about, and self-management may not be able to work in all environments. A company that is implementing a Holacracy may find that they are able to master the process of self-selection of work in the “circles.” The “task” part of the equation may not be much of an issue once people figure out how to navigate the circles. However, the “people” part of the equation may need some work. The greatest challenge may lie in the structures and processes of human resource management that ultimately define the employer-employee relationship. Critical Thinking Questions What are some of the human resource management processes that might be enhanced by a Holacracy? What processes will be challenged? Do you think that a Holacracy can be compared to a consulting company? How are they similar,s and how are they different? Can you think of work areas or industries in which Holacracy would be very difficult to implement? Sources: Askin and Petriglieri, “Tony Hsieh at Zappos: Structure, Culture, and Change ”, INSEAD Business School Press, 2016. Talent development Integrated HR processes that are created to attract, develop, motivate, and retain employees. Succession planning The process of identifying and developing new leaders and high-potential employees to replace current employees at a future time. 9-box A matrix tool used to evaluate an organization’s talent pool based on performance and potential factors. Competencies A set of defined behaviors that an organization might utilize to define standards for success. Talent review calibration process The meeting in which an organization’s 9-box matrix is reviewed and discussed, with input and sharing from organizational leadership. Training, stretch assignments, individual assessments, individual development plans These are tools that may be used in talent development: Training—a forum for learning in person or online Stretch assignments—challenge roles for high-potential employees Individual assessments—personality and work style inventories of employees Individual development plans—documents that highlight an individual employee’s opportunities for growth and path of action 360 assessment An evaluation tool that collects feedback from manager, peers, direct reports, and customers.", "section": "Talent Development and Succession Planning", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Steven Lilley/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: How do you recognize the symptoms of stress in yourself and in others? What are the underlying causes of stress in a particular situation? How do managers and organizations minimize the dysfunctional consequences of stressful behavior? What are the remedies for job-related stress, and how can managers motivate employees to participate actively in health promotion efforts for the benefit of all concerned? Workplace Perks: Are They Worth It? Often tech companies top the charts as the best places to work, touting fancy benefits and big-time perks. However, recent studies have shown that big tech companies can also be extremely stressful places to work. According to research conducted by PayScale.com, more turnover can be expected at companies like Facebook and Amazon due to employees reporting low levels of job satisfaction and job meaning. Also topping the charts for Amazon are reported levels of stress, higher than the tech average—64 percent compared to 58 percent. “Amazon will work you to death, either you are gone after two years, or you stay forever because you love working that hard,” stated a former employee of Amazon’s cloud business. Adding to the workplace environment is the company culture. Long hours, often times on weekends, and the expectation of staying connected to e-mail 24/7 add to the stressful workplace. “Amazon is a culture of self-driven workaholics,” stated Lydia Leong, research analyst for Gartner covering the company. “There is a culture of frugality, and unlike many recent companies in Silicon Valley, you are not compensated for it with an array of free services.” These conditions may be considered acceptable by many individuals that choose to continue at Amazon and are motivated by the fast-paced environment, but according to the American Institute of Stress, this can cause health risks. Sixty-two percent of individuals studied routinely found that they end the day with work-related neck pain, 44 percent reported stressed-out eyes, 38 percent complained of hurting hands, and 34 percent reported difficulty in sleeping because they were too stressed out. Work-related stress is one of the most prominent—and costly—issues of today. The World Health Organization reports that physical and mental stress costs businesses $300 billion each year, not to mention the tolls on productivity. However we look at it, stress and stress-related problems have a direct impact on the effective management of organizations, and contemporary managers must be willing to commit the necessary energy and resources to minimize the dysfunctional consequences of such problems if they are to achieve an effective level of operations. Sources: L. Rao, “Amazon: Working There Will Kills You. But You’ll Love It,” New York Times , August 17, 2015, http://fortune.com/2015/08/17/amazon-new-york-times-workers/; “Tech Industry Salaries,” Payscale , accessed January 12, 2019, https://www.payscale.com/data/tech-industry-salaries; I. Ivanova, “ The Most Stressed-Out Tech Companies,” CBS News, July 25, 2017, https://www.cbsnews.com/news/tech-most-stressful-companies/; “Workplace Stress,” Stress.org , accessed January 12, 2019, https://www.stress.org/workplace-stress/; B. Covert, “Longer Hours, More Stress, No Extra Pay: It’s Not Just Amazon, It’s the Modern Workplace,” The Motley Fool , August 26, 2015, https://www.thenation.com/article/longer-hours-more-stress-no-extra-pay-its-not-just-amazon-its-the-modern-workplace/. In this chapter, we will examine several aspects of job-related stress and consider several ways in which corporations can facilitate employee health and well-being. We begin by looking at problems of work adjustment as a general framework for the study of stress.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Problems of Work Adjustment How do you recognize the symptoms of stress in yourself and in others? Failure to adjust to work represents a major problem in industry today. It has been estimated that between 80 and 90 percent of industrial accidents are caused by personal factors. S. Yolles, “Mental Health at Work,” in A. McLean, ed., To Work Is Human (New York: Macmillan, 1967); R. Poe, “Does Your Job Make You Sick?” Across the Board, January 1987, pp. 34–43. Turnover, absenteeism, drug abuse, alcoholism, and sabotage remain relatively permanent fixtures of most contemporary work organizations. To the extent that individuals are unable to adjust to work, we would expect them to persist in counterproductive behavior. W. S. Neff has identified five types of people who have problems adjusting to work. He suggests that each of the five types represents a “clinical picture of different varieties of work psychopathology”: W. S. Neff, Work and Human Behavior (New York: Atherton, 1968), p. 208. Type I: People who lack motivation to work. These individuals have a negative conception of the work role and choose to avoid it. Type II: People whose predominating response to the demand to be productive is fear or anxiety. Type III: People who are characterized predominantly by open hostility and aggression. Type IV: People who are characterized by marked dependency. These people often exhibit the characteristic of helplessness. They are constantly seeking advice from others and are unable to initiate any action on their own. Type V: People who display a marked degree of social naïveté. These individuals lack perception when it comes to the needs and feelings of others and may not realize that their behavior elicits reactions from and has an effect on others. Typically, these individuals are socially inept and unaware of appropriate behavior in ordinary social situations. Several important points follow from this analysis. First, note that failure to adjust to a normal job or work schedule does not automatically imply that an individual is lazy or stupid. Several deeply ingrained psychological problems keep people from making normal adjustments in many cases. Second, note that only one of the five types (Type I) exhibits a motivational problem. Managers must look beyond motivation for answers to the psychopathology of work. One type (Type V) exhibits a form of personality disorder, or at least social immaturity. But the remaining three types—those exhibiting anxiety, aggression, or dependency—all have problems relating not only to personality, but more importantly, to how the nature of the job affects that personality. In fact, anxiety, aggression, and dependency are major factors inherent in stressful jobs in organizations. Hence, it seems that at least three of the five reasons for failure to adjust to work relate to the extent to which the job is experienced as stressful and causes the individual to want to withdraw. It has been wisely observed that “if, under stress, a man goes all to pieces, he will probably be told to pull himself together. It would be more effective to help him identify the pieces and to understand why they have come apart.” R. Ruddock, Six Approaches to the Person (London: Routledge and Kegan Paul, 1972), p. 94. This is the role of the contemporary manager in dealing with stress. Managers cannot simply ignore the existence of stress on the job. Instead, they have a responsibility to understand stress and its causes. We will explore the topic of work-related stress in several stages, first examining major organizational and personal influences on stress, then considering several outcomes of stress, and finally exploring methods for coping with stress on the job. Throughout, emphasis will be placed on how stress and its consequences affect people at work and what role managers can play in attempting to minimize the effects of stress on both the individual and the organization. We will make liberal use of practical examples, and, as usual, you will be given an opportunity to evaluate yourself on several aspects of stress and wellness in organizations. Work-Related Stress For our purposes here, stress will be defined as a physical and emotional reaction to potentially threatening aspects of the environment. This definition points to a poor fit between individuals and their environments. Either excessive demands are being made, or reasonable demands are being made that individuals are ill-equipped to handle. Under stress, individuals are unable to respond to environmental stimuli without undue psychological and/or physiological damage, such as chronic fatigue, tension, or high blood pressure. This damage resulting from experienced stress is usually referred to as strain . Before we examine the concept of work-related stress in detail, several important points need to be made. First, stress is pervasive in the work environment. J. McGrath, “Stress and Behavior in Organizations,” in M. D. Dunnette, ed., Handbook of Industrial and Organizational Psychology (Chicago: Rand McNally, 1976). Most of us experience stress at some time. For instance, a job may require too much or too little from us. In fact, almost any aspect of the work environment is capable of producing stress. Stress can result from excessive noise, light, or heat; too much or too little responsibility; too much or too little work to accomplish; or too much or too little supervision. Second, it is important to note that all people do not react in the same way to stressful situations, even in the same occupation. One individual (a high-need achiever) may thrive on a certain amount of job-related tension; this tension may serve to activate the achievement motive. A second individual may respond to this tension by worrying about her inability to cope with the situation. Managers must recognize the central role of individual differences in the determination of experienced stress. Often the key reason for the different reactions is a function of the different interpretations of a given event that different people make, especially concerning possible or probable consequences associated with the event. For example, the same report is required of student A and student B on the same day. Student A interprets the report in a very stressful way and imagines all the negative consequences of submitting a poor report. Student B interprets the report differently and sees it as an opportunity to demonstrate the things she has learned and imagines the positive consequences of turning in a high-quality report. Although both students face essentially the same event, they interpret and react to it differently. Third, all stress is not necessarily bad. Although highly stressful situations invariably have dysfunctional consequences, moderate levels of stress often serve useful purposes. A moderate amount of job-related tension not only keeps us alert to environmental stimuli (possible dangers and opportunities), but in addition often provides a useful motivational function. Some experts argue that the best and most satisfying work that employees do is work performed under moderate stress. Some stress may be necessary for psychological growth, creative activities, and the acquisition of new skills. Learning to drive a car or play a piano or run a particular machine typically creates tension that is instrumental in skill development. It is only when the level of stress increases or when stress is prolonged that physical or psychological problems emerge. General Adaptation Syndrome The general physiological response to stressful events is believed to follow a fairly consistent pattern known as the general adaptation syndrome . H. Selye, The Stress of Life (New York: McGraw-Hill, 1956). General adaptation syndrome consists of three stages (see ). The first stage, alarm, occurs at the first sign of stress. Here the body prepares to fight stress by releasing hormones from the endocrine glands. During this initial stage, heartbeat and respiration increase, blood sugar level rises, muscles tense up, pupils dilate, and digestion slows. At this stage the body prepares basically for a “fight or flight” response. That is, the body prepares to either get away from the threat or to combat it. Following this initial shock, the body moves into the second stage, resistance. The body attempts to repair any damage and return to a condition of stability and equilibrium. If successful, physical signs of stress will disappear. If the stress continues long enough, however, the body’s capacity for adaptation becomes exhausted. In this third stage, exhaustion, defenses wear away, and the individual experiences a variety of stress-related illnesses, including headaches, ulcers, and high blood pressure. This third stage is the most severe and presents the greatest threat both to individuals and to organizations. The General Adaptation Syndrome (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Types of Stress: Frustration and Anxiety There are several different ways to categorize stress. However, from a managerial perspective, it is useful to focus on only two forms: frustration and anxiety. Frustration refers to a psychological reaction to an obstruction or impediment to goal-oriented behavior. Frustration occurs when an individual wishes to pursue a certain course of action but is prevented from doing so. This obstruction may be externally or internally caused. Examples of people experiencing obstacles that lead to frustration include a salesperson who continually fails to make a sale, a machine operator who cannot keep pace with the machine, or even a person ordering coffee from a machine that fails to return the correct change. The prevalence of frustration in work organizations should be obvious from this and other examples. Whereas frustration is a reaction to an obstruction in instrumental activities or behavior, anxiety is a feeling of inability to deal with anticipated harm. Anxiety occurs when people do not have appropriate responses or plans for coping with anticipated problems. It is characterized by a sense of dread, a foreboding, and a persistent apprehension of the future for reasons that are sometimes unknown to the individual. What causes anxiety in work organizations? Hamner and Organ suggest several factors: “Differences in power in organizations which leave people with a feeling of vulnerability to administrative decisions adversely affecting them; frequent changes in organizations, which make existing behavior plans obsolete; competition, which creates the inevitability that some persons lose ‘face,’ esteem, and status; and job ambiguity (especially when it is coupled with pressure). To these may be added some related factors, such as lack of job feedback, volatility in the organization’s economic environment, job insecurity, and high visibility of one’s performance (successes as well as failures). Obviously, personal, nonorganizational factors come into play as well, such as physical illness, problems at home, unrealistically high personal goals, and estrangement from one’s colleagues or one’s peer group.” W. C. Hamner and D. Organ, Organizational Behavior (Dallas: BPI, 1978), p. 202. What are the 5 types of people identified by W. S. Neff? What is work related stress? How do you recognize the symptoms of stress in yourself and in others? Stress is a physical and emotional reaction to potentially threatening aspects of the environment. The damage resulting from stress is called strain. The general adaptation syndrome is the common pattern of events that characterizes someone who experiences stress. The three stages of the syndrome are alarm, resistance, and exhaustion. Two primary types of stress can be identified: frustration and anxiety. anxiety A feeling of inability to deal with anticipated harm. frustration Refers to a psychological reaction to an obstruction or impediment to goal-oriented behavior. general adaptation syndrome Consists of three stages: the first stage, alarm; the second stage of resistance; and the third stage, exhaustion. strain The damage resulting from experiencing stress. stress A physical and emotional reaction to potentially threatening aspects of the environment.", "section": "Problems of Work Adjustment", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Organizational Influences on Stress What are the underlying causes of stress in a particular situation? We will now consider several factors that have been found to influence both frustration and anxiety; we will present a general model of stress, including its major causes and its outcomes. Following this, we will explore several mechanisms by which employees and their managers cope with or reduce experienced stress in organizations. The model presented here draws heavily on the work of several social psychologists at the Institute for Social Research of the University of Michigan, including John French, Robert Caplan, Robert Kahn, and Daniel Katz. In essence, the proposed model identifies two major sources of stress: organizational sources and individual sources. In addition, the moderating effects of social support and hardiness are considered. These influences are shown in . Major Influences on Job-Related Stress (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) We begin with organizational influences on stress. Although many factors in the work environment have been found to influence the extent to which people experience stress on the job, four factors have been shown to be particularly strong. These are (1) occupational differences, (2) role ambiguity, (3) role conflict, and (4) role overload and underutilization. We will consider each of these factors in turn. Occupational Differences Tension and job stress are prevalent in our contemporary society and can be found in a wide variety of jobs. Consider, for example, the following quotes from interviews with working people. The first is from a bus driver: “You have your tension. Sometimes you come close to having an accident, that upsets you. You just escape maybe by a hair or so. Sometimes maybe you get a disgruntled passenger on there who starts a big argument. Traffic. You have someone who cuts you off or stops in front of the bus. There’s a lot of tension behind that. . . . Most of the time you have to drive for the other drivers, to avoid hitting them. So, you take the tension home with you. Most of the drivers, they’ll suffer from hemorrhoids, kidney trouble, and such as that. I had a case of ulcers behind it.” S. Terkel, Working (New York: Avon, 1972), p. 275. Or consider the plight of a bank teller: “Some days, when you’re aggravated about something, you carry it after you leave the job. Certain people are bad days. (Laughs.) The type of person who will walk in and say, ‘My car’s double-parked outside. Would you hurry up, lady?’ . . . you want to say, ‘Hey, why did you double-park your car? So now you’re going to blame me if you get a ticket, ’cause you were dumb enough to leave it there?’ But you can’t. That’s the one hassle. You can’t say anything back. The customer’s always right.” Ibid., p. 348. Stress is experienced by workers in many jobs: administrative assistants, assembly-line workers, foremen, waitresses, and managers. In fact, it is difficult to find jobs that are without some degree of stress. We seldom talk about jobs without stress; instead, we talk about the degree or magnitude of the stress. The work roles that people fill have a substantial influence on the degree to which they experience stress. C. Cooper and R. Payne, Stress at Work (London: Wiley, 1978); K. Hall and L. Savery, “Tight Rein, More Stress,” Harvard Business Review, January-February 1986, pp. 160–162, 164. These differences do not follow the traditional blue-collar/white-collar dichotomy, however. In general, available evidence suggests that high-stress occupations are those in which incumbents have little control over their jobs, work under relentless time pressures or threatening physical conditions, or have major responsibilities for either human or financial resources. A recent study attempted to identify those occupations that were most (and least) stressful. L. Krantz, The Jobs Rated Almanac (New York: Pharos Books, 1988). The study results are presented in . As shown, high-stress occupations (firefighter, race car driver, and astronaut) are typified by the stress-producing characteristics noted above, whereas low-stress occupations (musical instrument repairperson, medical records technician, and librarian) are not. It can therefore be concluded that a major source of general stress emerges from the occupation at which one is working. The Most and Least Stressful Jobs High-Stress Jobs Low-Stress Jobs Source: Adapted from The Jobs Rated Almanac by Les Krantz. 1988 Les Krantz. Firefighter Race car driver Astronaut Surgeon NFL football player City police officer Osteopath State police officer Air traffic controller Mayor Musical instrument repairperson Industrial machine repairperson Medical records technician Pharmacist Medical assistant Typist/word processor Librarian Janitor Bookkeeper Forklift operator (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) A second survey, by the American Psychological Association, examined the specific causes of stress. Stress in the Workplace, American Psychological Association , March, 2011. The results of the study showed that the most frequently cited reasons for stress among administrative professionals are unspecified job requirements (38 percent), work interfering with personal time (36 percent), job insecurity (33 percent), and lack of participation in decision-making (33 percent). Finally, a study among managers found that they, too, are subject to considerable stress arising out of the nature of managerial work. D. Zauderer and J. Fox, “Resiliency in the Face of Stress,” Management Solutions , November 1987, pp. 32–33. The more common work stressors for managers are shown in . Typical Stressors Faced by Managers Stressor Example Source: Adapted from D. Zauderer and J. Fox, “Resiliency in the Face of Stress,” Management Solutions , November 1987, pp. 32–33. Role ambiguity Unclear job duties Role conflict Manager is both a boss and a subordinate. Role overload Too much work, too little time Unrealistic expectations Managers are often asked to do the impossible. Difficult decisions Managers have to make decisions that adversely affect subordinates. Managerial failure Manager fails to achieve expected results. Subordinate failure Subordinates let the boss down. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) These stressors range from task ambiguity and role conflict to overwork and the possibility of failure. Indeed, responsibility for others may be the greatest stressor of all for managers. Studies in the United States and abroad indicate that managers and supervisors consistently have more ulcers and experience more hypertension than the people they supervise. Responsibility for people was found to be a greater influence on stress than responsibility for nonpersonal factors such as budgets, projects, equipment, and other property. As noted by French and Caplan: “If there is any truth to the adage that ‘man’s greatest enemy is himself,’ it can be found in these data—it is the responsibility which organizational members have for other organizational members, rather than the responsibility for impersonal aspects of the organization, which constitutes the more significant organizational stress.” J. French and R. Caplan, “Organizational Stress and Individual Strain,” in A. Marrow, ed., The Failure of Success (New York: Amacom, 1972), p. 48. Thus, a person’s occupation or profession represents a major cause of stress-related problems at work. In addition to occupation, however, and indeed closely related to it, is the problem of one’s role expectations in the organization. Three interrelated role processes will be examined as they relate to experienced stress: role ambiguity, role conflict, and role overload or underutilization. Role Ambiguity The first role process variable to be discussed here is role ambiguity . When individuals have inadequate information concerning their roles, they experience role ambiguity. Uncertainty over job definition takes many forms, including not knowing expectations for performance, not knowing how to meet those expectations, and not knowing the consequences of job behavior. Role ambiguity is particularly strong among managerial jobs, where role definitions and task specification lack clarity (refer to ). For example, the manager of accounts payable may not be sure of the quantity and quality standards for her department. The uncertainty of the absolute level of these two performance standards or their relative importance to each other makes predicting outcomes such as performance evaluation, salary increases, or promotion opportunities equally difficult. All of this contributes to increased stress for the manager. Role ambiguity can also occur among nonmanagerial employees—for example, those whose supervisors fail to make sufficient time to clarify role expectations, thus leaving them unsure of how best to contribute to departmental and organizational goals. How prevalent is role ambiguity at work? In two independent surveys of employees, it was found that 35 percent of one sample (a national random sample of male employees) and 60 percent of the other sample (primarily scientists and engineers) reported some form of role ambiguity. Ibid. Hence, ambiguity of job role is not an isolated event. Role ambiguity has been found to lead to several negative stress-related outcomes. French and Caplan summarized their study findings as follows: “In summary, role ambiguity, which appears to be widespread, (1) produces psychological strain and dissatisfaction; (2) leads to underutilization of human resources; and (3) leads to feelings of futility on how to cope with the organizational environment.” Ibid., p. 36. In other words, role ambiguity has far-reaching consequences beyond experienced stress, including employee turnover and absenteeism, poor coordination and utilization of human resources, and increased operating costs because of inefficiency. It should be noted, however, that not everyone responds in the same way to role ambiguity. Studies have shown that some people have a higher tolerance for ambiguity and are less affected by role ambiguity (in terms of stress, reduced performance, or propensity to leave) than those with a low tolerance for ambiguity. Cooper and Payne, op. cit. Thus, again we can see the role of individual differences in moderating the effects of environmental stimuli on individual behavior and performance. Role Conflict The second role-related factor in stress is role conflict . This may be defined as the simultaneous occurrence of two (or more) sets of pressures or expectations; compliance with one would make it difficult to comply with the other. In other words, role conflict occurs when an employee is placed in a situation where contradictory demands are placed upon her. For instance, a factory worker may find himself in a situation where the supervisor is demanding greater output, yet the work group is demanding a restriction of output. Similarly, a secretary who reports to several supervisors may face a conflict over whose work to do first. One of the best-known studies of role conflict and stress was carried out by Robert Kahn and his colleagues at the University of Michigan. Kahn studied 53 managers and their subordinates (a total of 381 people), examining the nature of each person’s role and how it affected subsequent behavior. As a result of the investigation, the following conclusions emerged: Contradictory role expectations give rise to opposing role pressures (role conflict), which generally have the following effects on the emotional experience of the focal person: intensified internal conflicts, increased tension associated with various aspects of the job, reduced satisfaction with the job and its various components, and decreased confidence in superiors and in the organization as a whole. The strain experienced by those in conflict situations leads to various coping responses, social and psychological withdrawal (reduction in communication and attributed influence) among them. Finally, the presence of conflict in one’s role tends to undermine her reactions with her role senders and to produce weaker bonds of trust, respect, and attraction. It is quite clear that role conflicts are costly for the person in emotional and interpersonal terms. They may be costly to the organization, which depends on effective coordination and collaboration within and among its parts. R. Kahn, D. Wolfe, R. Quinn, J. Snoek, and R. Rosenthal, Organizational Stress: Studies in Role Conflict and Ambiguity (New York: Wiley, 1964), pp. 70–71. Other studies have found similar results concerning the serious side effects of role conflict both for individuals and organizations. J. Quick and J. Quick, Organizational Stress and Preventive Management (New York: McGraw-Hill, 1984); R. Sutton and A. Rafaeli, “Characteristics of Work Stations as Potential Occupational Stressors,” Academy of Management Journal, June 1987, pp. 260–276. It should again be recognized, however, that personality differences may serve to moderate the impact of role conflict on stress. In particular, it has been found that introverts and people who lack flexibility respond more negatively to role conflict than do others. French and Caplan, op. cit. In any event, managers must be aware of the problem of role conflict and look for ways to avert negative consequences. One way this can be accomplished is by ensuring that their subordinates are not placed in contradictory positions within the organization; that is, subordinates should have a clear idea of what the manager’s job expectations are and should not be placed in “win-lose” situations. Role Overload and Underutilization Finally, in addition to role ambiguity and conflict, a third aspect of role processes has also been found to represent an important influence on experienced stress—namely, the extent to which employees feel either overloaded or underutilized in their job responsibilities. Role overload is a condition in which individuals feel they are being asked to do more than time or ability permits. Individuals often experience role overload as a conflict between quantity and quality of performance. Quantitative overload consists of having more work than can be done in a given time period, such as a clerk expected to process 1,000 applications per day when only 850 are possible. Overload can be visualized as a continuum ranging from too little to do to too much to do. Qualitative role overload, on the other hand, consists of being taxed beyond one’s skills, abilities, and knowledge. It can be seen as a continuum ranging from too-easy work to too-difficult work. For example, a manager who is expected to increase sales but has little idea of why sales are down or what to do to get sales up can experience qualitative role overload. It is important to note that either extreme represents a bad fit between the abilities of the employee and the demands of the work environment. A good fit occurs at that point on both scales of workload where the abilities of the individual are relatively consistent with the demands of the job. There is evidence that both quantitative and qualitative role overload are prevalent in our society. A review of findings suggests that between 44 and 73 percent of white-collar workers experience a form of role overload. Ibid. What induces this overload? As a result of a series of studies, French and Caplan concluded that a major factor influencing overload is the high achievement needs of many managers. Need for achievement correlated very highly both with the number of hours worked per week and with a questionnaire measure of role overload. Ibid. In other words, much role overload is apparently self-induced. Similarly, the concept of role underutilization should also be acknowledged as a source of experienced stress. Role underutilization occurs when employees are allowed to use only a few of their skills and abilities, even though they are required to make heavy use of them. The most prevalent characteristic of role underutilization is monotony, where the worker performs the same routine task (or set of tasks) over and over. Other situations that make for underutilization include total dependence on machines for determining work pace and sustained positional or postural constraint. Several studies have found that underutilization often leads to low self-esteem, low life satisfaction, and increased frequency of nervous complaints and symptoms. G. Gardell, Arbetsinnehall och Livskvalitet (Stockholm: Prisma, 1976). Both role overload and role underutilization have been shown to influence psychological and physiological reactions to the job. The inverted U-shaped relationship between the extent of role utilization and stress is shown in . As shown, the least stress is experienced at that point where an employee’s abilities and skills are in balance with the requirements of the job. This is where performance should be highest. Employees should be highly motivated and should have high energy levels, sharp perception, and calmness. (Recall that many of the current efforts to redesign jobs and improve the quality of work are aimed at minimizing overload or underutilization in the workplace and achieving a more suitable balance between abilities possessed and skills used on the job.) When employees experience underutilization, boredom, decreased motivation, apathy, and absenteeism will be more likely. Role overload can lead to such symptoms as insomnia, irritability, increased errors, and indecisiveness. Taken together, occupation and role processes represent a sizable influence on whether or not an employee experiences high stress levels. One job where the profession and its required roles almost guarantee significant stress is air traffic control. Consider for a moment whether you would want to have this job. Are the Japanese Working Themselves to Death? Karoshi literally means death from overwork, and unofficial estimates are that as many people die each year from karoshi as from traffic accidents in Japan—approximately 10,000. In 2016, the legal claims of karoshi rose to a record high of 1,456 according to government figures. Additionally, just under 2,000 suicides linked to work-related causes were reported. In October 2017, the latest employee death that shook the media was 31-year-old journalist Miwa Sado, and before that 24-year-old Matsui Takahashi, an employee working at Dentsu advertising agency, leapt from the roof on Christmas Day 2015. These incidents are just two of many that occur more frequently in Japan due to the culture of overtime and stress within the work environment. Each of these women logged over 100 hours of overtime over the course of one month. Often the causes of death include heart failure, stroke, and suicide due to the stress, lack of sleep, and sleep deprivation that is caused by being overworked. Takahashi posted on Twitter, “It’s 4 a.m. My body’s trembling, I’m going to die. I’m so tired.” Soon after her death, the president of Dentsu resigned from his post. Many reports suggest that performance reviews are marked negatively for those that don’t work lots of overtime, while others suggest employees must strive to make good impressions on their bosses, and staying late or working extra is perceived as loyalty to their jobs and companies. The Japanese government has taken strides since the two incidents to implement policies to help to combat karoshi for good. One attempt implemented in 2016 is A Premium Friday plan, where Japanese workers are allowed the chance to leave at 3 p.m. on the last Friday of each month. This has only made some employees busier because some companies have organized their monthly finances to hit sales goals before the end of the month. Little success has been seen from this initiative. One Tokyo-best IT Service company forced employees to wear purple capes on the third Wednesday of the month if they worked late, which was a very bold and visual tactic to showcase the “working late is not cool” vibe. This shaming tactic worked, decreasing the overtime worked by 50 percent. Some companies have implemented individual changes such as breakfast offerings and allowing time off as needed. Changing the Japanese work culture will take time. Although these small changes have not made a large impact yet, the discussion is widening, and workplaces are becoming more aware of the need for drastic changes in policy to counteract the growing issue of stress in the workplace. Questions: What measures can a manager take in order to counteract the stress-related issues within the work environment? What considerations should a manager take before implementing changes to a work environment and policies when managing a global team? What environmental and cultural factors can affect an employee’s work ethic and their level of stress in their workday? Sources: C. Weller, “Japan is facing a 'death by overwork' problem — here's what it's all about,” Business Insider , October 8, 2017, https://www.businessinsider.com/what-is-karoshi-japanese-word-for-death-by-overwork-2017-10?r=UK&IR=T; E. Warnock, “Japan by the Numbers: ‘Karoshi’,” Tokyo Review , October 12, 2017, http://www.tokyoreview.net/2017/10/japan-numbers-karoshi-overwork/; (Why Japanese Workers Keep Working Themselves to Death,” CBS News , October 20, 2017, https://www.cbsnews.com/news/karoshi-japan-deaths-persist-japanese-overwork/; D. Demetriou, “Death for Overworking Claims Hit Record High in Japan,” The Telegraph , April 4, 2016, https://www.telegraph.co.uk/news/2016/04/04/death-from-overworking-claims-hit-record-high-in-japan/; D. Hurst, “First step in changing Japan's workaholic culture: less overtime,” NBC News , January 8, 2018, https://www.nbcnews.com/news/world/first-step-changing-japan-s-workaholic-culture-less-overtime-n833051. The Underload-Overload Continuum Source: Adapted from Organizations: Behavior, Structure, Processes 14 th edition by James L. Gibson, John M. Ivancevich, and Robert Konopaske, McGraw Hill, 2013. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Personal Influences on Stress The second major influence on job-related stress can be found in the employees themselves. As such, we will examine three individual-difference factors as they influence stress at work: (1) personal control, (2) Type A personality, and (3) rate of life change. Personal Control To begin with, we should acknowledge the importance of personal control as a factor in stress. Personal control represents the extent to which an employee actually has control over factors affecting effective job performance. If an employee is assigned a responsibility for something (landing an airplane, completing a report, meeting a deadline) but is not given an adequate opportunity to perform (because of too many planes, insufficient information, insufficient time), the employee loses personal control over the job and can experience increased stress. Personal control seems to work through the process of employee participation. That is, the more employees are allowed to participate in job-related matters, the more control they feel for project completion. On the other hand, if employees’ opinions, knowledge, and wishes are excluded from organizational operations, the resulting lack of participation can lead not only to increased stress and strain, but also to reduced productivity. The importance of employee participation in enhancing personal control and reducing stress is reflected in the French and Caplan study discussed earlier. After a major effort to uncover the antecedents of job-related stress, these investigators concluded: “Since participation is also significantly correlated with low role ambiguity, good relations with others, and low overload, it is conceivable that its effects are widespread, and that all the relationships between these other stresses and psychological strain can be accounted for in terms of how much the person participates. This, in fact, appears to be the case. When we control or hold constant, through statistical analysis techniques, the amount of participation a person reports, then the correlations between all the above stresses and job satisfaction and job-related threat drop quite noticeably. This suggests that low participation generates these related stresses, and that increasing participation is an efficient way of reducing many other stresses which also lead to psychological strain.” French and Caplan, op. cit., p. 51. On the bases of this and related studies, we can conclude that increased participation and personal control over one’s job is often associated with several positive outcomes, including lower psychological strain, increased skill utilization, improved working relations, and more-positive attitudes. These factors, in turn, contribute toward higher productivity. These results are shown in . R. Schuler and S. Jackson, “Managing Stress Through P/HRM Practices,” in K. Rowland and G. Ferris, eds., Research in Personnel and Human Resource Management (Greenwich, Conn.: JAI Press, 1986), pp. 183–224. Related to the issue of personal control—indeed, moderating its impact—is the concept of locus of control . It will be remembered that some people have an internal locus of control, feeling that much of what happens in their life is under their own control. Others have an external locus of control, feeling that many of life’s events are beyond their control. This concept has implications for how people respond to the amount of personal control in the work environment. That is, internals are more likely to be upset by threats to the personal control of surrounding events than are externals. Recent evidence indicates that internals react to situations over which they have little or no control with aggression—presumably in an attempt to reassert control over ongoing events. C. Carver and D. Glass, “Coronary Prone Behavior Pattern and Interpersonal Aggression,” Journal of Personality and Social Psychology, 1978, pp. 361–366; M. Fusilier, D. Ganster, and B. Mayes, “The Social Support and Health Relationship: Is There a Gender Difference?” Journal of Occupational Psychology, June 1986, pp. 145–153. On the other hand, externals tend to be more resigned to external control, are much less involved in or upset by a constrained work environment, and do not react as emotionally to organizational stress factors. Hence, locus of control must be recognized as a potential moderator of the effects of personal control as it relates to experienced stress. Consequences of High Personal Control (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Type A Personality Research has focused on what is perhaps the single most dangerous personal influence on experienced stress and subsequent physical harm. This characteristic was first introduced by Friedman and Rosenman and is called Type A personality . M. Friedman and R. Rosenman, Type A Behavior and your Heart (New York: Knopf, 1974). Type A and Type B personalities are felt to be relatively stable personal characteristics exhibited by individuals. Type A personality is characterized by impatience, restlessness, aggressiveness, competitiveness, polyphasic activities (having many “irons in the fire” at one time), and being under considerable time pressure. Work activities are particularly important to Type A individuals, and they tend to freely invest long hours on the job to meet pressing (and recurring) deadlines. Type B people, on the other hand, experience fewer pressing deadlines or conflicts, are relatively free of any sense of time urgency or hostility, and are generally less competitive on the job. These differences are summarized in . Profiles of Type A and Type B Personalities Type A Type B Highly competitive Lacks intense competitiveness “Workaholic” Work only one of many interests Intense sense of urgency More deliberate time orientation Polyphasic behavior Does one activity at a time Strong goal-directedness More moderate goal-directedness (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Type A personality is frequently found in managers. Indeed, one study found that 60 percent of managers were clearly identified as Type A, whereas only 12 percent were clearly identified as Type B. J. Howard, D. Cunningham, and P. Rechnitzer, “Health Patterns Associated with Type A Behavior: A Managerial Population,” Journal of Human Stress, 1976, pp. 24–31. It has been suggested that Type A personality is most useful in helping someone rise through the ranks of an organization. The role of Type A personality in producing stress is exemplified by the relationship between this behavior and heart disease. Rosenman and Friedman studied 3,500 men over an 8 1/2-year period and found Type A individuals to be twice as prone to heart disease, five times as prone to a second heart attack, and twice as prone to fatal heart attacks when compared to Type B individuals. Friedman and Rosenman, op. cit. Similarly, Jenkins studied over 3,000 men and found that of 133 coronary heart disease sufferers, 94 were clearly identified as Type A in early test scores. C. Jenkins, “Psychologic Disease and Social Prevention of Coronary Disease,” New England Journal of Medicine, 1971, 284, pp. 244–255; T. Beehr and R. Bhagat, Human Stress and Cognition in Organizations: An Integrated Perspective (New York: Wiley, 1985). The rapid rise of women in managerial positions suggests that they, too, may be subject to this same problem. Hence, Type A behavior very clearly leads to one of the most severe outcomes of experienced stress. One irony of Type A is that although this behavior is helpful in securing rapid promotion to the top of an organization, it may be detrimental once the individual has arrived. That is, although Type A employees make successful managers (and salespeople), the most successful top executives tend to be Type B. They exhibit patience and a broad concern for the ramifications of decisions. As Dr. Elmer Green, a Menninger Foundation psychologist who works with executives, notes, “This fellow—the driving A—can’t relax enough to do a really first-rate job, at the office or at home. He gets to a level that dogged work can achieve, but not often to the pinnacle of his business or profession, which requires sober, quiet, balanced reasoning.” Business Week , October 17, 1977, p. 137. The key is to know how to shift from Type A behavior to Type B. How does a manager accomplish this? The obvious answer is to slow down and relax. However, many Type A managers refuse to acknowledge either the problem or the need for change, because they feel it may be viewed as a sign of weakness. In these cases, several small steps can be taken, including scheduling specified times every day to exercise, delegating more significant work to subordinates, and eliminating optional activities from the daily calendar. Some companies have begun experimenting with retreats, where managers are removed from the work environment and engage in group psychotherapy over the problems associated with Type A personality. Initial results from these programs appear promising. Ibid. Even so, more needs to be done if we are to reduce job-related stress and its serious health implications. Rate of Life Change A third personal influence on experienced stress is the degree to which lives are stable or turbulent. A long-term research project by Holmes and Rahe has attempted to document the extent to which rate of life change generates stress in individuals and leads to the onset of disease or illness. T. H. Holmes and R. H. Rahe, “The Social Readjustment Rating Scale,” Journal of Psychosomatic Research, August 1967, pp. 213–218. See also O. Behling and A. Darrow, “Managing Work-Related Stress,” in J. Rosenzweig and F. Kast, eds., Modules in Management (Chicago: SRA, 1984). As a result of their research, a variety of life events were identified and assigned points based upon the extent to which each event is related to stress and illness. The death of a spouse was seen as the most stressful change and was assigned 100 points. Other events were scaled proportionately in terms of their impact on stress and illness. It was found that the higher the point total of recent events, the more likely it is that the individual will become ill. Apparently, the influence of life changes on stress and illness is brought about by the endocrine system. This system provides the energy needed to cope with new or unusual situations. When the rate of change surpasses a given level, the system experiences overload and malfunctions. The result is a lowered defense against viruses and disease. What are the major influences of work related stress? What impact do different occupations have of the stress levels of workers in those jobs? What impact do role ambiguity, job overload or underutilization have on stress levels? What are Type A and Type B personalities and how does stress affect each personality type What are the underlying causes of stress in a particular situation? Four organization influences on stress can be identified: (1) occupational differences, (2) role ambiguity, (3) role conflict, and (4) role overload or underutilization. Three personal influences on stress are (1) personal control, or the desire to have some degree of control over one’s environment; (2) rate of life change; and (3) Type A personality. Type A personality refers to individuals characterized by impatience, restlessness, aggressiveness, competitiveness, and polyphasic activities (that is, attempting to do several activities at the same time). locus of control The concept that much of what happens in one’s life is either under or outside of their own control. personal control Represents the extent to which an employee actually has control over factors affecting effective job performance. Type A personality Type A personality is characterized by impatience, restlessness, aggressiveness, competitiveness, polyphasic activities, and being under considerable time pressure. rate of life change The variety of life events were identified and assigned points based upon the extent to which each event is related to stress and illness. role ambiguity Occurs when individuals have inadequate information concerning their roles. role conflict The simultaneous occurrence of two (or more) sets of pressures or expectations; compliance with one would make it difficult to comply with the other. role overload A condition in which individuals feel they are being asked to do more than time or ability permits. role underutilization Occurs when employees are allowed to use only a few of their skills and abilities, even though they are required to make heavy use of them. tolerance for ambiguity Individuals measure and affect by role ambiguity (in terms of stress, reduced performance, or propensity to leave) than others with a low tolerance for ambiguity.", "section": "Organizational Influences on Stress", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Buffering Effects of Work related Stress How do managers and organizations minimize the dysfunctional consequences of stressful behavior? We have seen in the previous discussion how a variety of organizational and personal factors influence the extent to which individuals experience stress on the job. Although many factors, or stressors, have been identified, their effect on psychological and behavioral outcomes is not always as strong as we might expect. This lack of a direct stressor-outcome relationship suggests the existence of potential moderator variables that buffer the effects of potential stressors on individuals. Recent research has identified two such buffers: the degree of social support the individual receives and the individual’s general degree of what is called hardiness. Both are noted in . Social Support First, let us consider social support. Social support is simply the extent to which organization members feel their peers can be trusted, are interested in one another’s welfare, respect one another, and have a genuine positive regard for one another. When social support is present, individuals feel that they are not alone as they face the more prevalent stressors. The feeling that those around you really care about what happens to you and are willing to help blunts the severity of potential stressors and leads to less-painful side effects. For example, family support can serve as a buffer for executives on assignment in a foreign country and can reduce the stress associated with cross-cultural adjustment. Much of the more rigorous research on the buffering effects of social support on stress comes from the field of medicine, but it has relevance for organizational behavior. In a series of medical studies, it was consistently found that high peer support reduced negative outcomes of potentially stressful events (surgery, job loss, hospitalization) and increased positive outcomes. S. Cohen and T. Wills, “Stress, Social Support, and the Buffering Hypothesis,” Psychological Bulletin, September 1985, pp. 310–357. These results clearly point to the importance of social support to individual well-being. These results also indicate that managers should be aware of the importance of building cohesive, supportive work groups—particularly among individuals who are most subject to stress. Disconnecting from the “Always On” Work Culture It is very rare that you are farther than an arm’s length away from your smartphone. You get anxious when there is no Wi-Fi in a hotel room, and if your battery is running low, the stress skyrockets through the roof just imagining what you could miss out on. All of these stresses, combined with an increasing demand for being reachable for your work, can relate to high stress and other negative health effects. Many workplaces, such as medical professionals, have a high importance to the response rate they employ. Others, such sales teams, may require certain response times to e-mails, calls, or texts, with explanation of why they were not achieved. According to the recent study by the Academy of Management, “employees tally an average of 8 hours a week answering work-related emails after leaving the office.” This also could include regularly taking work home or working while on scheduled time off and vacation, and all can cause stress and lack of sleep and greatly reduce focus and engagement during office hours. In the UK, surveys have uncovered the impact of technology, with 72.4 percent of respondents admitting that they were performing work tasks outside of regular work hours (https://businessadvice.co.uk/hr/employment-law/always-on-culture-affecting-employees/). Increasing the stress and potential negative affects is when the smartphones are being accessed: mainly before bed and right when they wake up. Feeling groggy in the morning and not getting a good night’s sleep could be due to the exposure to cell phones, computers, and TVs during the two hours before bed. Further studies have also shown that the blue light from devices can disrupt circadian rhythms and the internal clock the helps determine when to sleep and when to wake. (https://www.sciencenewsforstudents.org/article/evening-screen-time-can-sabotage-sleep) Other countries outside of the U.S. have changed their ways and implemented policies to counteract the “always on” cultural norm that pervades the modern workplace. As of January 1, 2017, French employees now have a new law with the “right to disconnect.” This law allows employees to walk away from their smartphone technology and does not allow employers to fire individuals that do not respond to work-related inquiries while out of office. Questions: What are some ways as a new manager that you can help positively impact your new team to counteract the “always on” mentality? What are some negative workplace behaviors that could arise from promoting an “always on” work culture? Sources: S. Caldwell, “Revealed: How Britain’s always-on culture is really affecting employees,” Business Advice , May 15, 2018, https://businessadvice.co.uk/hr/employment-law/always-on-culture-affecting-employees/; J. M. O’Connor, “The Always on Smartphone Culture, Turn it Off,” Forbes , September 8, 2017, https://www.forbes.com/sites/forbescoachescouncil/2017/09/08/the-always-on-smartphone-culture-turn-it-down/#236c2e7521c0; M. Kitchen, “How to Disconnect From ‘Always On’ Work Culture,” The Wall Street Journal , October 5, 2018, https://www.wsj.com/articles/how-to-disconnect-from-always-on-work-culture-1538740171?mod=searchresults&page=1&pos=2; M. Wall, “Smartphone stress: Are you a victim of 'always on' culture?,” BBC , August 14, 2014, https://www.bbc.com/news/business-28686235. Hardiness The second moderator of stress is hardiness. Hardiness represents a collection of personality characteristics that involve one’s ability to perceptually or behaviorally transform negative stressors into positive challenges. These characteristics include a sense of commitment to the importance of what one is doing, an internal locus of control (as noted above), and a sense of life challenge. In other words, people characterized by hardiness have a clear sense of where they are going and are not easily deterred by hurdles. The pressure of goal frustration does not deter them, because they invest themselves in the situation and push ahead. Simply put, these are people who refuse to give up. S. Kobasa, S. Maddi, and S. Kahn, “Hardiness and Health: A Prospective Study,” Journal of Personality and Social Psychology, January 1982, pp. 168–177; J. Hull, R. VanTreuren, and S. Virnelli, “Hardiness and Health: A Critique and Alternative Approach,” Journal of Personality and social Psychology, September 1987, pp. 518–530. Several studies of hardiness support the importance of this variable as a stress moderator. One study among managers found that those characterized by hardiness were far less susceptible to illness following prolonged stress. And a study among undergraduates found hardiness to be positively related to perceptions that potential stressors were actually challenges to be met. Thus, factors such as individual hardiness and the degree of social support must be considered in any model of the stress process. Consequenses of Work Related Stress In exploring major influences on stress, it was pointed out that the intensity with which a person experiences stress is a function of organizational factors and personal factors, moderated by the degree of social support in the work environment and by hardiness. We come now to an examination of major consequences of work-related stress. Here we will attempt to answer the “so what?” question. Why should managers be interested in stress and resulting strain? As a guide for examining the topic, we recognize three intensity levels of stress—no stress, low stress, and high stress—and will study the outcomes of each level. These outcomes are shown schematically in . Four major categories of outcome will be considered: (1) stress and health, (2) stress and counterproductive behavior, (3) stress and job performance, and (4) stress and burnout. Major Consequences of Work-Related Stress (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Stress and Health High degrees of stress are typically accompanied by severe anxiety and/or frustration, high blood pressure, and high cholesterol levels. These psychological and physiological changes contribute to the impairment of health in several different ways. Most important, high stress contributes to heart disease. Cooper and Payne, op. cit. The relationship between high job stress and heart disease is well established. In view of the fact that well over a half-million people die of heart disease every year, the impact of stress is important. D. Glass, “Stress, Competition, and Heart Attacks,” Psychology Today, July 1976, pp. 55–57. High job stress also contributes to a variety of other ailments, including peptic ulcers, arthritis, and several forms of mental illness. In a study by Cobb and Kasl, for example, it was found that individuals with high educational achievement but low job status exhibited abnormally high levels of anger, irritation, anxiety, tiredness, depression, and low self-esteem. S. Cobb and S. Kasl, “Blood Pressure Changes in Men Undergoing Job Loss: A Preliminary Report,” Psychosomatic Medicine, January-February 1970. In another study, Slote examined the effects of a plant closing in Detroit on stress and stress outcomes. Although factory closings are fairly common, the effects of these closings on individuals have seldom been examined. Slote found that the plant closing led to “an alarming rise in anxiety and illness,” with at least half the employees suffering from ulcers, arthritis, serious hypertension, alcoholism, clinical depression, and even hair loss. A. Slote, Termination: The Closing of Baker Plant (Ann Arbor: Institute for Social Research, University of Michigan, 1977). Clearly, this life change event took its toll on the mental and physical well-being of the workforce. Finally, in a classic study of mental health of industrial workers, Kornhauser studied a sample of automobile assembly-line workers. Of the employees studied, he found that 40 percent had symptoms of mental health problems. His main findings may be summarized as follows: Job satisfaction varied consistently with employee skill levels. Blue-collar workers holding high-level jobs exhibited better mental health than those holding low-level jobs. Job dissatisfaction, stress, and absenteeism were all related directly to the characteristics of the job. Dull, repetitious, unchallenging jobs were associated with the poorest mental health. Feelings of helplessness, withdrawal, alienation, and pessimism were widespread throughout the plant. As an example, Kornhauser noted that 50 percent of the assembly-line workers felt they had little influence over the future course of their lives; this compares to only 17 percent for nonfactory workers. Employees with the lowest mental health also tended to be more passive in their nonwork activities; typically, they did not vote or take part in community activities. A. Kornhauser, Mental Health and the Industrial Worker (New York: Wiley, 1965). In conclusion, Kornhauser noted: “Poor mental health occurs whenever conditions of work and life lead to continuing frustration by failing to offer means for perceived progress toward attainment of strongly desired goals which have become indispensable elements of the individual’s self-esteem and dissatisfaction with life, often accompanied by anxieties, social alienation and withdrawal, a narrowing of goals and curtailing of aspirations—in short . . . poor mental health.” Ibid., p. 342. Managers need to be concerned about the problems of physical and mental health because of their severe consequences both for the individual and for the organization. Health is often related to performance, and to the extent that health suffers, so too do a variety of performance-related factors. Given the importance of performance for organizational effectiveness, we will now examine how it is affected by stress. Stress and Counterproductive Behavior It is useful from a managerial standpoint to consider several forms of counterproductive behavior that are known to result from prolonged stress. These counterproductive behaviors include turnover and absenteeism, alcoholism and drug abuse, and aggression and sabotage. Turnover and Absenteeism. Turnover and absenteeism represent convenient forms of withdrawal from a highly stressful job. Results of several studies have indicated a fairly consistent, if modest, relationship between stress and subsequent turnover and absenteeism. D. Allen and P. Bryant, Managing Employee Turnover: Dispelling Myths and Fostering Evidence-Based Retention Strategies , (Chicago: Business Expert Press, 2013); W. Mobley, Managing Employee Turnover (Reading, Mass.: Addison-Wesley, 1982); S. Rhodes and R. Steers, Managing Employee Absenteeism (Reading, Mass.: Addison-Wesley, 1990). In many ways, withdrawal represents one of the easiest ways employees have of handling a stressful work environment, at least in the short run. Indeed, turnover and absenteeism may represent two of the less undesirable consequences of stress, particularly when compared to alternative choices such as alcoholism, drug abuse, or aggression. Although high turnover and absenteeism may inhibit productivity, at least they do little physical harm to the individual or coworkers. Even so, there are many occasions when employees are not able to leave because of family or financial obligations, a lack of alternative employment, and so forth. In these situations, it is not unusual to see more dysfunctional behavior. Alcoholism and Drug Abuse. It has long been known that stress is linked to alcoholism and drug abuse among employees at all levels in the organizational hierarchy. These two forms of withdrawal offer a temporary respite from severe anxiety and severe frustration. One study by the Department of Health, Education, and Welfare reported, “Our interviews with blue-collar workers in heavy industry revealed a number who found it necessary to drink large quantities of alcohol during lunch to enable them to withstand the pressure or overwhelming boredom of their tasks.” U. S. Department of Health, Education, and Welfare, Work in America, 1973. p. 85. A study in New York revealed a surprising amount of drug abuse by young employees on blue-collar jobs—especially among assembly-line employees and long-haul truck drivers. A third study of a UAW local involving 3,400 workers found 15 percent of the workforce addicted to heroin. And, finally, there is an alarming increase of drug and substance abuse among managers. T. Rosen, “Identification of Substance Abuse in the Workplace,” Public Personnel Management, Fall 1987, pp. 197–207; S. Flax, “The Executive Addict,” Fortune, June 24, 1985, pp. 24–31. Both alcohol and drugs are used by a significant proportion of employees to escape from the rigors of a routine or stressful job. Although many companies have begun in-house programs aimed at rehabilitating chronic cases, these forms of withdrawal seem to continue to be on the increase, presenting another serious problem for modern managers. One answer to this dilemma involves reducing stress on the job that is creating the need for withdrawal from organizational activities. Aggression and Sabotage. Severe frustration can also lead to overt hostility in the form of aggression toward other people and toward inanimate objects. Aggression occurs when individuals feel frustrated and can find no acceptable, legitimate remedies for the frustration. For instance, a busy secretary may be asked to type a stack of letters, only to be told later that the boss changed his mind and no longer needs the letters typed. The frustrated secretary may react by covert verbal abuse or an intentional slowdown on subsequent work. A more extreme example of aggression can be seen in the periodic reports in newspapers about a worker who “goes berserk” (usually after a reprimand or punishment) and attacks fellow employees. One common form of aggressive behavior on the job is sabotage. As one study found: “The roots of sabotage, a frequent aspect of industrial violence, are illustrated by this comment of a steelworker. ‘Sometimes, out of pure meanness, when I make something, I put a little dent in it. I like to do something to make it really unique. Hit it with a hammer deliberately to see if it’ll get by, just so I can say I did it.’ In a product world where everything is alike, sabotage may be a distortion of the guild craftsman’s signature, a way of asserting individuality in a homogeneous world—the only way for a worker to say, ‘That’s mine.’ It may also be a way of striking back against the hostile, inanimate objects that control the worker’s time, muscles, and brain. Breaking a machine in order to get some rest may be a sane thing to do.” U. S. Department of Health, Education, and Welfare, op. cit. The extent to which frustration leads to aggressive behavior is influenced by several factors, often under the control of managers. Aggression tends to be subdued when employees anticipate that it will be punished, the peer group disapproves, or it has not been reinforced in the past (that is, when aggressive behavior failed to lead to positive outcomes). Thus, it is incumbent upon managers to avoid reinforcing undesired behavior and, at the same time, to provide constructive outlets for frustration. In this regard, some companies have provided official channels for the discharge of aggressive tendencies. For example, many companies have experimented with ombudsmen, whose task it is to be impartial mediators of employee disputes. Results have proved positive. These procedures or outlets are particularly important for nonunion personnel, who do not have contractual grievance procedures. Stress and Job Performance A major concern of management is the effects of stress on job performance. The relationship is not as simple as might be supposed. The stress-performance relationship resembles an inverted J-curve, as shown in . At very low or no-stress levels, individuals maintain their current levels of performance. Under these conditions, individuals are not activated, do not experience any stress-related physical strain, and probably see no reason to change their performance levels. Note that this performance level may be high or low. In any event, an absence of stress probably would not cause any change. On the other hand, studies indicate that under conditions of low stress, people are activated sufficiently to motivate them to increase performance. For instance, salespeople and many managers perform best when they are experiencing mild anxiety or frustration. Stress in modest amounts, as when a manager has a tough problem to solve, acts as a stimulus for the individual. The toughness of a problem often pushes managers to their performance limits. Similarly, mild stress can also be responsible for creative activities in individuals as they try to solve difficult (stressful) problems. The Relationship Between Stress and Job Performance (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Finally, under conditions of high stress, individual performance drops markedly. Here, the severity of the stress consumes attention and energies, and individuals focus considerable effort on attempting to reduce the stress (often employing a variety of counterproductive behaviors as noted below). Little energy is left to devote to job performance, with obvious results. Stress and Burnout When job-related stress is prolonged, poor job performance such as that described above often moves into a more critical phase, known as burnout. Burnout is a general feeling of exhaustion that can develop when a person simultaneously experiences too much pressure to perform and too few sources of satisfaction. S. Jackson, R. Schwab, and R. Schuler, “Toward an Understanding of the Burnout Phenomenon,” Journal of Applied Psychology , November 1986, pp. 630–640. Candidates for job burnout seem to exhibit similar characteristics. That is, many such individuals are idealistic and self-motivated achievers, often seek unattainable goals, and have few buffers against stress. As a result, these people demand a great deal from themselves, and, because their goals are so high, they often fail to reach them. Because they do not have adequate buffers, stressors affect them rather directly. This is shown in . As a result of experienced stress, burnout victims develop a variety of negative and often hostile attitudes toward the organization and themselves, including fatalism, boredom, discontent, cynicism, and feelings of personal inadequacy. As a result, the person decreases his or her aspiration levels, loses confidence, and attempts to withdraw from the situation. Research indicates that burnout is widespread among employees, including managers, researchers, and engineers, that are often hardest to replace by organizations. As a result, it is estimated that 70 percent of the largest U. S. companies have some form of antiburnout/stress reduction training. B. Dumaine, “Cool Cures for Burnout,” Fortune, June 20, 1988, pp. 78–84. Influences Leading to Job Burnout (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What role does health, social support and hardiness have on the level of stress? What can managers do ro reduce stress levels in employees that can harm productivity and can lead to counterproductive behavior in the workplace, absenteeism, as well as alcoholism and drug abuse. How do managers and organizations minimize the dysfunctional consequences of stressful behavior? The effects of potential stress can be buffered by two factors: (1) social support from one’s coworkers or friends and (2) hardiness, or the ability to perceptually and behaviorally transform negative stressors into positive challenges. Sustained stress can lead to (1) health problems; (2) counterproductive behavior, such as turnover, absenteeism, drug abuse, and sabotage; (3) poor job performance; and (4) burnout. burnout A general feeling of exhaustion that can develop when a person simultaneously experiences too much pressure to perform and too few sources of satisfaction. hardiness Represents a collection of personality characteristics that involve one’s ability to perceptually or behaviorally transform negative stressors into positive challenges. social support The extent to which organization members feel their peers can be trusted, are interested in one another’s welfare, respect one another, and have a genuine positive regard for one another.", "section": "Buffering Effects of Work related Stress", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Coping with Work related Stress What are the remedies for job-related stress, and how can managers motivate employees to participate actively in health promotion efforts for the benefit of all concerned? We come now to the most important question from a managerial standpoint: What can be done to reduce job-related stress? Many suggestions for coping with stress are implicit in the previous discussions. However, it is possible to summarize several important actions employees and managers can take in order to provide a more desirable work environment and improve employee adjustment to work. Individual Strategies There are many things people can do to help eliminate the level of experienced stress or, at the very least, to help cope with continuing high stress. Consider the following: Developing Self-Awareness. Individuals can increase awareness of how they behave on the job. They can learn to know their own limits and recognize signs of potential trouble. Employees should know when to withdraw from a situation (known to some as a “mental health day” instead of absenteeism) and when to seek help from others on the job in an attempt to relieve the situation. Developing Outside Interests. In addition, individuals can develop outside interests to take their minds off work. This solution is particularly important for Type A people, whose physical health depends on toning down their drive for success. Employees can ensure that they get regular physical exercise to relieve pent-up stress. Many companies sponsor athletic activities, and some have built athletic facilities on company premises to encourage employee activity. Leaving the Organization. Sometimes an employee may be unable to improve her situation and, as a result, may find it necessary (i.e., healthful) simply to leave the organization and find alternative employment. Although this is clearly a difficult decision to make, there are times when turnover is the only answer. Finding a Personal or Unique Solution. Another means individuals can use to cope with stress is through a variety of personal or unique solutions. For instance, here is how one manager described his reaction to a stressful situation: “If someone finally bugs me, I politely hang up the phone and then pound the hell out of my typewriter, saying all the things on paper I wanted to say to that person on the phone. It works every time. Then, I rip up the paper and throw it into the trash can.” Cited in U. S. News & World Report, March 13, 1978, p. 81. If an employee cannot leave a stressful situation, this may be a good temporary way out of it. Physical Exercise. Because part of the cause of the fatigue resulting from stress is the body’s physical reaction, exercise can be an effective means of enabling the body to more effective deal with the physical components of stress. Regular exercise can be an important and effective individual strategy. Cognitive Perspective. Finally, because stress is in part a function of how events are perceived and interpreted, controlling one’s cognitive perspective of events can also be an effective strategy. Although one would not want to go so far as framing a truck speeding toward you as an opportunity rather than a threat, positively framing situations as well as distinguishing factors that are within as well as outside your control and influence can be effective means of reducing stress. Organizational Strategies Because managers usually have more control over the working environment than do subordinates, it seems only natural that they have more opportunity to contribute to a reduction of work-related stress. Among their activities, managers may include the following eight strategies. Personnel Selection and Placement. First, managers can pay more attention in the selection and placement process to the fit between job applicants, the job, and the work environment. Current selection and placement procedures are devoted almost exclusively to preventing qualitative role overload by ensuring that people have the required education, ability, experience, and training for the job. Managers could extend these selection criteria to include a consideration of the extent to which job applicants have a tolerance for ambiguity and can handle role conflict. In other words, managers could be alert in the job interview and subsequent placement process to potential stress-related problems and the ability of the applicant to deal successfully with them. Skills Training. Second, stress can be reduced in some cases through better job-related skills training procedures, where employees are taught how to do their jobs more effectively with less stress and strain. For instance, an employee might be taught how to reduce overload by taking shortcuts or by using new or expanded skills. These techniques would only be successful, however, if management did not follow this increased effectiveness by raising work quotas. Along with this could go greater effort by managers to specify and clarify job duties to reduce ambiguity and conflict. Employees could also be trained in human relations skills in order to improve their interpersonal abilities so that they might encounter less interpersonal and intergroup conflict. Job Redesign. Third, managers can change certain aspects of jobs or the ways people perform these jobs. Much has been written about the benefits of job redesign. Enriching a job may lead to improved task significance, autonomy, responsibility, and feedback. For many people, these jobs will present a welcome challenge, which will improve the job-person fit and reduce experienced stress. It should be noted, however, that all people do not necessarily want an enriched job. Enriching the job of a person with a very low need for achievement or external locus of control may only increase anxiety and fear of failure. Care must be taken in job enrichment to match these efforts to employee needs and desires. In addition to job enrichment, a related technique aimed at reducing stress is job rotation. Job rotation is basically a way of spreading stress among employees and providing a respite—albeit temporary—from particularly stressful jobs. Job rotation is particularly popular in Japan as a means of allocating the more tedious or boring tasks among a large set of employees so prolonged stress is reduced. Japan is also finally working toward a reduced workweek as a means of reducing job-related stress. C. Smith, “Labor: Working on a Change,” Far Eastern Economic Review, April 14, 1988, pp. 62–63. Company-Sponsored Counseling Programs. Several companies have begun experimenting with counseling programs, the fourth strategy suggested here. For instance, Stanford University’s executive program includes a module on coping with stress, and the Menninger Foundation conducts a one-week anti-stress seminar in Topeka. In one experiment among police officers, the value of a stress management program was examined. I. Sarason, J. Johnson, J. Berberich, and J. Siegel, Helping Police Officers Cope with Stress: A Cognitive-Behavioral Approach, Technical Report, University of Washington, February 1978. In the program, which consisted of six two-hour sessions, officers were told about the nature and causes of stress, were shown useful relaxation exercises, and were put through several simulated stressful situations—such as role playing the handling of an arrest. Throughout, emphasis was placed on reinforcing the officers’ confidence that they could, in fact, successfully cope with on-the-job stress. The results of the program showed that those officers who went through the program performed better, exhibited greater self-control, and experienced less stress than officers in comparable positions who did not go through the program. Similar findings have emerged in a variety of business organizations. Once again, much work-related stress can be reduced simply by encouraging managers to be more supportive and to provide the necessary tools for people to cope with stress. Increased Participation and Personal Control. Fifth, managers can allow employees greater participation and personal control in decisions affecting their work. As noted above, participation increases job involvement and simultaneously reduces stress by relieving ambiguity and conflict. However, although the benefits of increased participation are many, it should be noted that being more participative is no easy task for some supervisors. One study, for example, found significant differences in the extent to which different supervisors would allow their subordinates to participation in decision-making. R. M. Steers, “Individual Differences in Participative Decision Making,” Human Relations, 1977, 30 , pp. 837–847. Females were found to allow more participation than males. Supervisors with high achievement needs, high levels of confidence in the abilities of their subordinates, and low feelings of being threatened by others allowed more subordinate participation. The issue of participation does not appear to be whether subordinates desire it; instead, it appears to be whether superiors will allow it. Stress Ball Stress balls have been used for centuries, particularly in Chinese culture, to help relieve anxiety and improve hand coordination. These days, people still turn to stress balls for reliable anxiety relief. (Attribution: Katy Warner/ Flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Work Group Cohesiveness. Sixth, managers can attempt to build work group cohesiveness. Team-building efforts are common in industry today. These efforts focus on developing groups that will be both more productive and mutually supportive. A critical ingredient in the extent to which stress is experienced is the amount of social support employees receive. Team building represents one way to achieve this support. Improved Communication. Managers can open communication channels so employees are more informed about what is happening in the organization. With greater knowledge, role ambiguity and conflict are reduced. Managers must be aware, however, that communication is a two-way street; they should allow and be receptive to communication from subordinates. To the extent that subordinates feel their problems and complaints are being heard, they experience less stress and are less inclined to engage in counterproductive behavior. Health Promotion Programs. Finally, many companies have recently embarked on a more systematic and comprehensive approach to stress reduction and wellness in the workplace. These programs are usually referred to as health promotion programs , and they represent a combination of diagnostic, educational, and behavior modification activities that are aimed at attaining and preserving good health. M. Matteson and J. Ivancevich, “Health Promotion at Work,” in C. Cooper and I. Robertson, eds., International Review of Industrial and Organizational Psychology (London: Wiley, pp. 279–306). A typical program includes risk assessment, educational and instructional classes, and counseling and referrals. Health promotion programs tackle a wide array of health-related concerns, including physical fitness, weight control, dietary and nutritional counseling, smoking cessation, blood pressure monitoring, alcohol and substance abuse problems, and general lifestyle modification. Companies involved in such programs usually feel that the costs invested to run them are more than returned through higher levels of productivity and reduced absenteeism and stress-related illness. M. Roberts and T. Harris, “Wellness at Work,” Psychology Today, May 1989, pp. 54–58. Moreover, many companies have found that providing such services serves as an attractive incentive when recruiting employees in a tight job market. Stress is a function of the objective environment but also of individuals’ subjective interpretation of events and their consequences. Both body and mind are involved the process. It is important for both firms and individuals to take preventive measures before the cumulative effects of stress manifest themselves in ways that cost both the individual and the company. Eustress is a term that signifies beneficial stress, either psychological, physical. The term was coined by using the Greek prefix “eu”, meaning \"good\", and stress, literally meaning \"good stress\". Eustress was originally explored in a stress model by Richard Lazarus. It is the positive cognitive response to stress that is healthy, or gives one a feeling of fulfilment or other positive feelings. D. L. Nelson; B. L. Simmons. P. L. Perrewé; D. C. Ganster, eds. Eustress: An Elusive Construct an Engaging Pursuit, 1 st edition (Oxford, UK: Elsevier Jai., 2004); and Lazarus, R. S. Psychological Stress and the Coping Process. (New York: McGraw-Hill Book Co. 1966). What are some things that managers can do ro reduce stress in the organization? What are the remedies for job-related stress, and how can managers motivate employees to participate actively in health promotion efforts for the benefit of all concerned? Burnout is defined as a general feeling of exhaustion that can develop when a person simultaneously experiences too much pressure to perform and too few sources of satisfaction. Individual strategies to reduce stress include (1) developing one’s self-awareness about how to behave on the job, (2) developing outside interests, (3) leaving the organization, and (4) finding a unique solution. Organizational strategies to reduce stress include (1) improved personnel selection and job placement, (2) skills training, (3) job redesign, (4) company-sponsored counseling programs, (5) increased employee participation and personal control, (6) enhanced work group cohesiveness, (7) improved communication, and (8) health promotion programs. Chapter Review Questions Discuss the five types of problems related to employee work adjustment. Define stress. How does it differ from strain? Describe the general adaptation syndrome. Contrast frustration with anxiety. Identify the major categories of variables that have been found to influence stress. What role does social support play in the process? What role does hardiness play? In the chapter, the plight of assembly-line workers was discussed. What realistic suggestions would you make to relieve the tension and stress of this job? Compare and contrast role conflict and role ambiguity. How does a manager achieve a useful balance in a person-job fit so neither role overload nor role underutilization occurs? How should a manager deal with a subordinate who is clearly a Type A personality? How should a manager who is a Type A personality handle her own stress? Of what utility is the rate-of-life-change concept? In organizations with which you are familiar, which of the many suggestions for coping with stress would be most applicable? Are the strategies you selected individual or organizational strategies? Managerial Skills Application Exercises You may wish to see if you have experienced stress in your present (or previous) part- or full-time job. To do so, simply complete this self-assessment. When you have finished, refer to the scoring procedures in Appendix B . How Stressful Is Your Job? Instructions: This instrument focuses on the stress level of your current (or previous) job. Think of your job, and answer the following items as frankly and honestly as possible. Strongly Disagree Strongly Agree I am often irritable with my coworkers. 1 2 3 4 5 At work, I constantly feel rushed or behind schedule. 1 2 3 4 5 I often dread going to work. 1 2 3 4 5 I often experience headaches, stomachaches, or backaches at work. 1 2 3 4 5 I often lose my temper over minor problems. 1 2 3 4 5 Everything I do seems to drain my energy level. 1 2 3 4 5 I often interpret questions or comments from others as a criticism of my work. 1 2 3 4 5 Time is my enemy. 1 2 3 4 5 I often have time for only a quick lunch (or no lunch) at work. 1 2 3 4 5 I spend considerable time at home worrying about problems at work. 1 2 3 4 5 Are you interested in determining whether you are a Type A or Type B? If so, simply complete this self-assessment. When you have finished, score your results as shown in Appendix B . Are You a Type A? Instructions: Choose from the following responses to answer the questions below: Almost always true Usually trued. Seldom true Never true Answer each question according to what is generally true for you: Source: Adapted from “Are You a Type A?” The Stress Mess Solution: The Causes and Cures of Stress on the Job, by G. S. Everly and D. A. Girdano. Reprinted by permission of the authors. ——— I do not like to wait for other people to complete their work before I can proceed with my own. ——— I hate to wait in most lines. ——— People tell me that I tend to get irritated too easily. ——— Whenever possible I try to make activities competitive. ——— I have a tendency to rush into work that needs to be done before knowing the procedure I will use to complete the job. ——— Even when I go on vacation, I usually take some work along. ——— When I make a mistake, it is usually due to the fact that I have rushed into the job before completely planning it through. ——— I feel guilty for taking time off from work. ——— People tell me I have a bad temper when it comes to competitive situations. ——— I tend to lose my temper when I am under a lot of pressure at work. ——— Whenever possible, I will attempt to complete two or more tasks at once. ——— I tend to race against the clock. ——— I have no patience for lateness. ——— I catch myself rushing when there is no need. The Holmes and Rahe “Schedule of Recent Experiences” is shown here in this self-assessment. You are encouraged to complete this scale by checking all those events that have occurred to you within the past year. Next, follow the scoring procedures described in Appendix B . How Stable Is Your Life? Instructions: Place a check mark next to each event you experienced within the past year. Then add the scores associated with the various events to derive your total life stress score. Source: Adapted from “Scaling of Life Change: Comparison of Direct and Indirect Methods” by L. O. Ruch and T. H. Holmes, Journal of Psychosomatic Research 15 (1971): 224, 1971. Life Event Scale Value ——— Death of spouse 100 ——— Divorce 73 ——— Marital separation 65 ——— Jail term 63 ——— Death of a close family member 63 ——— Major personal injury or illness 53 ——— Marriage 50 ——— Fired from work 47 ——— Marital reconciliation 45 ——— Retirement 45 ——— Major change in health of family member 44 ——— Pregnancy 40 ——— Sex difficulties 39 ——— Gain of a new family member 39 ——— Business readjustment 39 ——— Change in financial state 38 ——— Death of a close friend 37 ——— Change to a different line of work 36 ——— Change in number of arguments with spouse 35 ——— Mortgage or loan for big purchase (home, etc.) 31 ——— Foreclosure of mortgage or loan 30 ——— Change in responsibilities at work 29 ——— Son or daughter leaving home 29 ——— Trouble with in-laws 29 ——— Outstanding personal achievement 28 ——— Spouse begins or stops work 26 ——— Begin or end school 26 ——— Change in living conditions 25 ——— Revision of personal habits 24 ——— Trouble with boss 23 ——— Change in work hours or conditions 20 ——— Change in residence 20 ——— Change in schools 20 ——— Change in recreation 19 ——— Change in church activities 19 ——— Change in social activities 18 ——— Mortgage or loan for lesser purchase (car, etc.) 17 ——— Change in sleeping habits 16 ——— Change in number of family get-togethers 15 ——— Change in eating habits 15 ——— Vacation 13 ——— Christmas 12 ——— Minor violations of the law 11 Total Score = ——— If you are interested in your own potential for burnout, you may wish to complete this self-assessment. Simply answer the ten questions as honestly as you can. When you have finished, follow the scoring instructions shown in Appendix B . Are You Suffering from Burnout? Instructions: Check whether each item is “mostly true” or “mostly untrue” for you. Answer as honestly as you can. When you have finished, add up the number of checks for “mostly true.” Mostly True Mostly Untrue I usually go around feeling tired. ——— ——— I think I am working harder but accomplishing less. ——— ——— My job depresses me. ——— ——— My temper is shorter than it used to be. ——— ——— I have little enthusiasm for life. ——— ——— I snap at people fairly often. ——— ——— My job is a dead end for me. ——— ——— Helping others seems like a losing battle. ——— ——— I don’t like what I have become. ——— ——— I am very unhappy with my job. ——— ——— Critical Thinking Case Managerial Leadership, Sustainability, and Responsible Management: Mindfulness at Google Inc. Even though the outside appearance of Google headquarters may be filled with stereotypical visions of nap pods and scenes from “The Internship,” there is still a lot of work that is accomplished by those working there. With work, there can come stress, and job-related stress is a huge issue, with studies by the Behavioral Science and Policy Association stating that working long hours has been shown to increase mortality by 20 percent. No matter how many cushy perks you can get, they won’t make everyone happy, and Google is combating this with creativity. They attempt to counteract the stress-related issues by offering specific classes—for example Meditation 101 and Mindfulness-Based Stress Reduction. They also encourage their employees to join their online and in-person community called gPause. This specific group helps support and encourage meditation practice. The key to this stress-reducing revolution at Google is that they have a company culture that supports the behavior. The company also promotes day meditation retreats at a handful of their locations. This type of creativity is sure to take hold at other companies across the globe. Questions: Google is one of the leading tech companies in the world. What do you think of their approach to handling stress within the workplace? Do you think that this approach will be effective? Why or why not? A company culture that supports stress reduction is key to the success of any program within the company. What are some obstacles that can arise when handling stress within a workplace? What are some methods that you would employ as manager to counteract these obstacles and implement stress-reduction programs within your workplace? Sources: J. Goh, J. Pfeffer, S. A. Zenios, “Workplace stressors & health outcomes: Health policy for the workplace,” Behavioral Science and Policy Association , February 15, 2017, https://behavioralpolicy.org/articles/workplace-stressors-health-outcomes-health-policy-for-the-workplace/; J. Porter, “How Google And Others Help Employees Burn Off Stress In Unique Ways,” Fast Company , November 16, 2015, https://www.fastcompany.com/3053048/how-google-and-other-companies-help-employees-burn-off-stress-in-unique-ways. Eustress Beneficial stress. health promotion programs Represent a combination of diagnostic, educational, and behavior modification activities that are aimed at attaining and preserving good health.", "section": "Coping with Work related Stress", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Introduction (Credit: Marco Verch /flickr / Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Learning Outcomes After reading this chapter, you should be able to answer these questions: What are some different types of entrepreneurship? What characteristics lead individuals to become entrepreneurs? How can the business model canvas help us to describe and assess a business model? How do entrepreneurs finance their new business ideas? How can entrepreneurs leverage design thinking to solve complex problems and navigate uncertain environments? How can government support entrepreneurship? Maria Rose Belding, MEANS Database One day while volunteering at her local food shelter in Iowa, middle school student Maria Rose Belding was forced to throw out hundreds of boxes of expired macaroni and cheese. While Maria carried the boxes to the trash, she walked past hungry families waiting for food, and she considered the sheer size of the world’s hunger problem. In the United States alone, over 133 billion pounds of food is thrown out annually, and there are over 45 million Americans who do not have enough to eat. Belding’s experience led her to create MEANS (Matching Excess and Need for Stability) Database, a nonprofit organization that creates an online network for food pantries and shelters to communicate with anyone that may have extra food, such as restaurants, grocery stores, and caterers. Through MEANS’s app and website, excess food that would be discarded is instead sent to a shelter or food pantry. Belding knew that she needed to create a platform to connect food pantries to food surpluses, but she did not know how. Grant Nelson, a law student at George Washington University, cofounded MEANS with Belding. Nelson led the data science and technology components and built the cloud infrastructure that MEANS needed to be successful in Belding’s goal of connecting people or organizations with extra food to those who need it. MEANS Database uses cloud-based software and e-mail-based communications to match food pantries with surplus food. Many people donate food to shelters with good intentions, but it often is not the right type of food for a certain shelter. For example, some shelters predominantly serve senior citizens with health issues such as hypertension, mandating a low-sodium diet. When a food pantry receives a ramen noodle donation, the staff should not give it to the elderly, and might instead throw the ramen away. MEANS allows pantry staff to post the unwanted food so that another pantry can claim the donation. For both food recipients and donors, the process is straightforward, and it is free to create an account with MEANS. The shelter provides its location, needs, and distance willing to travel for a food dimension. On the donation end, a shelter, restaurant, or any other potential donor of extra food can report the type and amount of food they are trying to give away, and MEANS e-mails the local pantries looking for that type of food. The MEANS technology enables the transactions in which both parties must agree for the food to be transferred. Belding continued to build MEANS Database during her high school studies and later as a premedical undergraduate student at American University. She received several honors for her efforts, including L’Oréal Women of Worth and one of CNN’s top ten recipients of “Hero of the Week” of 2018. Belding plans to pass daily management of MEANS to her staff and remain on the board during her medical school studies. MEANS Database has moved over two million pounds of food across 48 states and is exploring international possibilities. Sources: Maria Belding, “Math matters (but actually): We Can Solve Hunger With Numbers,” December 02, 2015, https://www.huffingtonpost.com/maria-rose-belding/math-matters-but-actually_b_8698146.html; Ykaie Du, “Feeding the Hungry with Data Science - The Possibility Report,” 2017, https://www.theatlantic.com/sponsored/vmware-2017/hungry-data-science/1796/; Nancy Dunham, “How a Once-Bullied Student Created a Network to Feed Thousands: 'We Want to Get Wasted Food to People Who Need It,'” March 17, 2016, http://people.com/human-interest/maria-rose-belding-bullied-student-created-a-network-to-feed-thousands/ Ron Fournier, “Fighting Hunger the Millennial Way,” December 22, 2015, Retrieved from https://www.theatlantic.com/politics/archive/2015/12/fighting-hunger-the-millennial-way/461856/ Terrence McCoy, “The revolutionary technology helping to fight food waste,” December 6, 2015, https://www.washingtonpost.com/local/social-issues/the-revolutionary-technology-thats-helping-end-americas-chronic-food-waste/2015/12/06/0a491cb8-9a9c-11e5-8917-653b65c809eb_story.html?noredirect=on&utm_term=.d4f9663f5cfc MEANS Database - a nonprofit food rescue platform, 2019, https://www.meansdatabase.com/ Maria Rose Belding is one of millions of the world’s entrepreneurs—that is, individuals who recognize and pursue opportunities, take on risk, and convert these opportunities into value-added ventures that can survive in a competitive marketplace. Entrepreneurs hail from many backgrounds and age groups—with Belding representing young middle school, high school, and college entrepreneurs. Entrepreneurs have in common a drive to achieve and grow and a willingness to take initiative and personal responsibility. Entrepreneurs frequently require other resources such as cofounders and teams, and then must build a large network of customers, suppliers, and other stakeholders. While MEANS Database is a registered nonprofit, MEANS has many for-profit competitors and partners.", "section": "Introduction", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Overview of Entrepreneurship What are some different types of entrepreneurship? Entrepreneurship is a global phenomenon, with individuals all over the world at various stages of the process. While there are many definitions of entrepreneurs and entrepreneurship , we consider the scholarly field as defined by Shane and Venkataraman Scott Shane, and Sankara Venkataraman, S. 2000. The promise of entrepreneurship as a field of research. Academy of Management Review, 25(1), 217-226. that seeks to understand how opportunities are discovered, created, and exploited; by whom; and with what consequences. When most people think of entrepreneurship, they may think of individuals such as Maria Rose Belding, as well as Jeff Bezos (Amazon) and Elon Musk (Tesla and SpaceX). However, there are many other types of entrepreneurship that we will explore in this chapter. MEANS Database is an example of social entrepreneurship —that is, creating innovative solutions to immediate social and/or environment problems and mobilizing resources to achieve social transformation. MEANS Database illustrates how social entrepreneurs often solve problems more effectively than the government. Entrepreneurs can also operate inside existing organizations: corporate entrepreneurship involves the creation of new products, processes, and ventures within large organizations. Another prevalent type is family entrepreneurship —that is, when a business is owned and managed by multiple family members, usually for more than one generation. Serial or habitual entrepreneurship refers to individuals who start several businesses, simultaneously or one after another. Entrepreneurship can also be classified according to the desired goals—for example, individuals who pursue lifestyle entrepreneurship typically create a venture to suit a personal lifestyle and not for the sole purpose of making profits. High-technology entrepreneurship involves ventures in the information, communication, and technology space, which typically have high expectations for revenue growth. Entrepreneurs can also be classified according to the stage of their venture development, as outlined in the Global Entrepreneurship Monitor (GEM) research program in the next section. Global Entrepreneurship Prevalence Each year, the Global Entrepreneurship Monitor (GEM) Global Entrepreneurship Monitor. 2018. GEM 2017/2018 Global Report. https://gemconsortium.org/report/50012 study gathers data from 60+ countries to determine how many individuals are engaged in various phases of entrepreneurship. The first phase captures potential entrepreneurs who believe that they have the capacity and knowledge to start a venture and don’t fear failure. If you are reading this book and believe that you are developing the skills necessary to someday start your own company, and you believe that the risk-reward payoff is promising, then you fit this definition of a potential entrepreneur. The next GEM category is nascent entrepreneurs who have set up or are in the process of setting up a venture that they will own/co-own that is less than three months old and has not yet generated wages/salaries. New business owners operate a business for over three months but less than three years. And finally, established business owners actively run a business that is over three and a half years old. GEM researchers calculate a Total Entrepreneurial Activity (TEA) rate, which is the percentage of the adult population (ages 18–64) who are either nascent entrepreneurs or owner-managers of a new business. provides an overview of the GEM model to measure entrepreneurial activity in a given economy. As shown, GEM data captures attributes of the individual entrepreneur, industry sector, and expected impact in terms of potential business growth, use of innovation, and share of international customers. shows the most recently available rates of entrepreneurial activities across geographic regions. These regions are classified by their development status, with factor-driven countries the least developed; these countries subsist primarily on agriculture and extraction businesses, and rely heavily on unskilled labor and natural resources. Efficiency-driven economies are more competitive and utilize more advanced and efficient production processes to provide better-quality products and services. Innovation-driven economies are the most developed, typically relying on knowledge-intensive industries and an expanded service sector. As shown, entrepreneurial activity rates range from nearly 20 percent of the adult population in Ecuador to lows of less than 5 percent in several countries such as Bulgaria, Bosnia & Herzegovina, Italy, and Japan. Entrepreneurship rates can be extremely high in factor-driven countries as there are fewer traditional businesses and entrepreneurship may be the only good opportunity in the labor market. Among innovation-driven economies, the U.S. has one of the highest TEA levels, perhaps due to the American culture of individualism and the many organizations that support entrepreneurship. Another key factor is societal value, which we review in the next section. Model and Measures of Entrepreneurial Activity Source: Adapted from Global Entrepreneurship Monitor 2017/2018 report, page 22 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Entrepreneurial Activity in 2017/2018 Source: Global Entrepreneurship Monitor 2017/2018 report, pages 34-35 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Societal Value for Global Entrepreneurship The GEM research project also examines societal values for entrepreneurship, which can help drive an abundance or lack of entrepreneurs. In the 2017/2018 report, across 52 economies, there was strong support for entrepreneurship as a good career choice. The lowest levels were reported in innovation-driven economies, perhaps because there are many good corporate career options. GEM researchers identified that almost 70 percent of the adult population believes that entrepreneurs enjoy high status within their societies. There are slight differences, with factor-driven countries reporting higher status levels as compared to innovation- and efficiency-driven countries. Moreover, across 52 economies, about 61 percent of adults believe that entrepreneurs garner substantial media attention, with the higher levels in increasingly developed economies. This data suggests that when entrepreneurs are portrayed favorably in the media, individuals will be more likely to consider entrepreneurship as a career. Development Group Averages for Societal Values about Entrepreneurship in 52 Economies Source: Adapted from Global Entrepreneurship Monitor 2017/2018 report, page 27 (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) What are some different types of entrepreneurs? How does entrepreneurship differ across countries? What are some different types of entrepreneurship? Entrepreneurship is the creation of something valuable. Social entrepreneurship involves creating innovative solutions to immediate social and/or environmental problems and mobilizing resources to achieve social transformation. Corporate entrepreneurship involves the creation of new products, processes, and ventures within existing large organizations. Family entrepreneurship involves a business that is owned and managed by multiple family members, usually for more than one generation. Serial or habitual entrepreneurship refers to individuals who start several businesses, simultaneously or one after another. Lifestyle entrepreneurship involves a venture to suit a personal lifestyle and not for the sole purpose of making profit. High-technology entrepreneurship involves ventures in the information, communication, and technology space. corporate entrepreneurship The creation of new products, processes, and ventures within large organizations. entrepreneurs Individuals who recognize and pursue opportunities, take on risk, and convert these opportunities into value-added ventures that can survive in a competitive marketplace. established business owners Individuals who are still active in a business that is more than three and a half years old. family entrepreneurship A business is owned and managed by multiple family members, usually for more than one generation. high-technology entrepreneurship Ventures in the information, communication, and technology space; typically have high growth expectations. lifestyle entrepreneurship Creating a venture to suit a personal lifestyle and not for the sole purpose of making profits. nascent entrepreneurs Individuals who have set up a business they will own or co-own that is less than three months old and has not yet generated wages or salaries for the owners. new business owners Former nascent entrepreneurs who are actively involved in a business for more than three months but less than three and a half years. potential entrepreneurs Individuals who believe that they possess the capacity and knowledge to start a business. serial or habitual entrepreneurship Individuals who start several businesses, simultaneously or one after another. social entrepreneurship Creating innovative solutions to immediate social and/or environment problems and mobilizing resources to achieve social transformation.", "section": "Overview of Entrepreneurship", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Characteristics of Successful Entrepreneurs What characteristics lead individuals to become entrepreneurs? Will you join the millions of entrepreneurs operating around the world? Wanting to be an entrepreneur is not enough—an individual must be able to develop and refine a new business opportunity, and it also requires a special personality as well as key skills. Entrepreneurial Personality Studies of the entrepreneurial personality find that entrepreneurs share certain key traits. Most entrepreneurs are: Ambitious —competitive, with a high need for achievement Independent —individualists and self-starters who prefer to lead rather than follow Self-confident —understand the challenges of starting and operating a business and are decisive and confident in their ability to solve problems Risk takers —willing to accept a moderate (and sometimes large) degree of risk relative to potential returns Visionary —spot trends and act on them Creative —offer innovative solutions and approach functions such as creative product designs and bold marketing strategies Energetic —offer high energy levels and perseverance, often working a full-time job while starting a venture Passionate —love their ideas and are delighted to bring them to the market, sometimes turning a hobby into a venture Committed —willing to make personal sacrifices to achieve their goals Ethical Choices Transform Family Business into International Brand Even as a young girl growing up in Paris, Apollonia always knew what she wanted to do when she grew up: take over the family business. But she didn’t anticipate how quickly this would happen. When her father, Lionel Poilâne, and mother died in a helicopter crash in 2002, France lost its most celebrated baker, and Apollonia stepped into the role. She was just 18 years old at the time with plans to matriculate to Harvard in the fall, but the moment her parents had prepared her for had come. As her Harvard admissions essay said, “The work of several generations is at stake.” With organization and determination, Apollonia managed one of the best French bakeries in the world, based in Paris—from her apartment in Cambridge, Massachusetts. She would usually wake up an extra two hours before classes to make sure she could make all the phone calls for work. “After classes I check on any business regarding the company and then do my homework,” she says. “Before I go to bed I call my production manager in Paris to check the quality of the bread.” Because the name Poilâne has earned a place with a very small group of prestige bakers, the 18-year-old was determined to continue the tradition of customer satisfaction and quality her grandfather established in 1932. When her grandfather suffered a stroke in 1973, his 28-year-old son, Lionel, poured his heart into the business and made the family bread into the global brand it is today. Lionel opened two more bakeries in Paris and another in London. He developed and nurtured a worldwide network of retailers and celebrities where bread is shipped daily via FedEx to upscale restaurants and wealthy clients around the world. Experimenting with sourdough is what distinguished Poilâne’s products from bread produced by Paris’s other bakers, and it has remained the company’s signature product. It is baked with a “P” carved into the crust, a throwback to the days when the use of communal ovens forced bakers to identify their loaves, and it also ensures that the loaf doesn’t burst while it’s baking. Today, Poilâne also sells croissants, pastries, and a few specialty breads, but the company’s signature item is still the four-pound miche , a wheel of sourdough, a country bread, pain Poilâne . “Apollonia is definitely passionate about her job,” says Juliette Sarrazin, manager of the successful Poilâne Bakery in London. “She really believes in the work of her father and the company, and she is looking at the future, which is very good.” Apollonia’s work ethic and passion fueled her drive even when she was a student. Each day presented a juggling act of new problems to solve in Paris while other Harvard students slept. As Apollonia told a student reporter from The Harvard Crimson , “The one or two hours you spend procrastinating I spend working. It’s nothing demanding at all. It was always my dream to run the company.” Her dedication paid off, and Apollonia retained control of important decisions, strategy, and business goals, describing herself as the “commander of the ship,” determining the company’s overall direction. Today, Poilâne is an $18 million business that employs 160 people. Poilâne runs three restaurants called Cuisine de Bar in Paris and in London, serving casual meals such as soups, salads, and open-faced tartines . The company ships more than 200,000 loaves a year to clients in 20 countries, including the United States, Japan, and Saudi Arabia. “More people understand what makes the quality of the bread, what my father spent years studying, so I am thrilled about that,” says Apollonia. Critical Thinking Questions What type of entrepreneur is Apollonia Poilâne? What personal ethics drove Apollonia’s decision to take over the family business? Sources: “About Us,” https://www.poilane.com, accessed February 1, 2018; Meg Bortin, “Apollonia Poilâne Builds on Her Family’s Legacy,” The New York Times, https://www.nytimes.com, accessed February 1, 2018; Lauren Collins, “Bread Winner: A Daughter Upholds the Traditions of France’s Premier Baking Dynasty,” The New Yorker, https://www.newyorker.com, December 3, 2012; Gregory Katz, “Her Daily Bread,” American Way magazine, July 15, 2005, p. 34; Clarel Antoine, “No Time to Loaf Around,” Harvard Crimson, http://www.thecrimson.com, October 16, 2003. Most entrepreneurs combine many of the above characteristics. Sarah Levy, 23, loved her job as a restaurant pastry chef but not the low pay, high stress, and long hours of a commercial kitchen. So, she found a new one—in her parents’ home—and launched Sarah’s Pastries and Candies. Part-time staffers help her fill pastry and candy orders to the soothing sounds of music videos playing in the background. Cornell University graduate Conor McDonough started his own web design firm, OffThePathMedia.com, after becoming disillusioned with the rigid structure of his job. “There wasn’t enough room for my own expression,” he says. “Freelancing keeps me on my toes,” says busy graphic artist Ana Sanchez. “It forces me to do my best work because I know my next job depends on my performance.” Martha Irvine, \"More 20-Somethings Are Blazing Own Paths in Business,\" San Diego Union-Tribune, November 22, 2004, p. C6. Managerial Ability and Technical Knowledge A person with all the characteristics of an entrepreneur might still lack the necessary business skills to run a successful company. Entrepreneurs need the technical knowledge to carry out their ideas and the managerial ability to organize a company, develop operating strategies, obtain financing, and supervise day-to-day activities. Jim Crane, who built Eagle Global Logistics from a start-up into a $250 million company, addressed a group at a meeting, saying, “I have never run a $250 million company before, so you guys are going to have to start running this business.” Keith McFarland, \"What Makes Them Tick,\" Inc. 500, October 19, 2005, http://www.inc.com. Good interpersonal and communication skills are important in dealing with employees, customers, and other business associates such as bankers, accountants, and attorneys. As we will discuss later in the chapter, entrepreneurs believe they can learn these much-needed skills. When Jim Steiner started his toner cartridge remanufacturing business, Quality Imaging Products, his initial investment was $400. He spent $200 on a consultant to teach him the business and $200 on materials to rebuild his first printer cartridges. He made sales calls from 8.00 a.m. to noon and made deliveries to customers from noon until 5:00 p.m. After a quick dinner, he moved to the garage, where he filled copier cartridges until midnight, when he collapsed into bed, sometimes covered with carbon soot. And this was not something he did for a couple of months until he got the business off the ground—this was his life for 18 months. Ibid. But entrepreneurs usually soon learn that they can’t do it all themselves. Often they choose to focus on what they do best and hire others to do the rest. Describe the personality traits and skills characteristic of successful entrepreneurs. What does it mean when we say that an entrepreneur should work on the business, not in it? What characteristics lead individuals to become entrepreneurs? Most entrepreneurs are ambitious, independent, self-confident, risk-taking, visionary, creative, energetic, passionate, and committed. Entrepreneurial individuals are often competitive, with a need to achieve, and are self-starters who prefer to lead. Compared to the average population, entrepreneurs are more decisive and confident in their abilities, and they choose moderate risk where they can affect outcomes. Entrepreneurs spot and act on trends, often producing innovative product designs, marketing strategies, and managerial solutions. Entrepreneurs are able and willing to work hard, and are attached to the work and the outcomes, so much that they are willing to make personal sacrifices to achieve their goals.", "section": "Characteristics of Successful Entrepreneurs", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Business Model Canvas How can the business model canvas help us to describe and assess a business model? A business model describes the rationale of how an organization creates, delivers, and captures value. Entrepreneurs need to develop and refine a business model for themselves as they seek clarity about what they are doing, and also for discussing with colleagues, partners, and other stakeholders. Moreover, this business model will help them to identify opportunities in their internal and external environment. Originally developed by Alex Osterwalder and colleagues, Alexander Osterwalder, Yves Pigneur, Alan Smith, and 470 practitioners from 45 countries. 2010. Business model generation. Wiley. the business model canvas covers the four main areas of any venture: customers, offering, infrastructure, and financial viability. There are nine building blocks that describe and assess a business model: customer segments, value propositions, channels, customer relationships, revenue streams, key resources, key activities, key partnerships, and cost structure. depicts the business model canvas. Business Model Canvas Key Partnerships Who are our key partners and suppliers? Which key resources are from which partner? What key activities are done by partners? Key Activities What key activities do our value proposition, channels, customer relationships, and revenue streams require? Value Proposition What do we provide our customers? What problem are we solving? What are we offering to each customer segment? Customer Relationships What type of relationship does each customer segment want? How costly are the relationships? How do we integrate them with the rest of our business model? Customer Segments Who are our customers? From whom are we creating value? Key Resources What key resources do our value proposition, channels, customer relationships, and revenue streams require? Channels How will we reach our customer segments? How are our channels integrated? Which channels are the most efficient? Cost Structure What are the most important costs in our business model? Which key activities and key resources are the most expensive? Revenue Streams What are customers willing to pay? What and how do they currently pay? How much does each revenue stream contribute to overall revenue? (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Nine Building Blocks of the Business Model Canvas Customer segments : Without customers, businesses cannot survive. Businesses must identify and understand their customers, and they can group these customers into segments with common characteristics. Value propositions : A company creates value, or benefits, for customers by solving a problem or satisfying a need. The value proposition is the reason that customers choose one option over another when deciding what to buy. Although certainly not an exhaustive list, customers may value: newness, performance, customization, design, brand, price, cost reduction, risk reduction, accessibility, and convenience. Channels : Channels bring the value proposition to the customers through communication, distribution, and sales. Companies can reach their customer segments through a mix of channels, both direct (e.g., through sales force and web sales) and indirect (e.g., through own stores, partner stores, and wholesalers), to raise awareness, allow for purchase and delivery, provide customer support, and support other important functions of the business. Customer relationships : Companies need to maintain relationships with their customers to acquire and retain customers and boost sales. Strong customer relationships can significantly impact overall customer experience. There are many categories of customer relationships including personal assistance, self-service, automated service, user communities, and cocreation. Revenue streams : There are two types of revenue stream: revenues from one-time customers and revenues from ongoing payments. Revenue pricing mechanisms vary from fixed (e.g., predefined prices based on static variables) to dynamic (e.g., price changes based on market conditions). Revenue streams can be generated through asset sales (e.g., selling a physical product), usage fees, subscription fees, licensing, brokerage fees, advertising, and temporarily selling the use of a particular asset (e.g., lending, renting, or leasing). Key resources : Any business needs resources—physical, financial, intellectual, and/or human—to function. These resources enable the company to provide their products or services to their customers. Key activities : Key activities are the critical tasks that a company does to succeed and operate successfully. Different companies focus on different activities in categories such as production, problem-solving, and platform/network. Key partnerships : Companies build partnerships to optimize their business, reduce risk, or gain resources. There are four main types of partnerships: strategic alliances between noncompetitors, coopetition—strategic alliances between competitors, joint ventures, and buyer-supplier relationships. Cost structure : All businesses incur costs through operation, whether fixed or variable. They may also face economies of scale and scope. Companies consider their cost structures in two strategies—cost-driven, where all costs are reduced wherever possible, and value-driven, where the focus is on greater value creation. Cost structures will often consider fixed costs, variable costs, economies of scale, and economies of scope. Business Model Canvas Application: Apple To best illustrate the business model canvas, we can take a look at Apple illustrated in . Customer segments : Apple’s main consumer segment is the mass market, and Apple sells globally to customers all over the world. These customers tend to have similar needs and problems that can be addressed through globally standardized offerings such as the iPhone and iPad (hardware) as well as iTunes (software). Value proposition : In a competitive marketplace, Apple must offer a bundle of products and services that cater to the customer segment. As one illustration, Apple iTunes offers a seamless music experience where customers can easily find, purchase, and download music all in one place. Channels : Customers are able to interact with Apple in person through retail stores and Apple stores as well as online through the iTunes store and Apple’s company website. Customer relationships : Apple’s customers are dedicated to the brand and often have many Apple products, such as iPhones, iPads, and MacBooks. The Apple lovemark has become a status symbol. Revenue streams : Apple earns most of its revenues from selling products such as iPods, and the iTunes store protects them from competition with similar features. Key resources : Apple’s key resources include its name brand, hardware and software, and content. Key activities : Apple products have outstanding marketing and hardware design. Key partnerships : Through negotiations and contracts, Apple’s iTunes store is one of the world’s largest online music libraries. Cost structure : Most of Apple’s costs come through manufacturing and marketing, including employee salaries. Business Model Canvas for Apple Key Partnerships Record companies OEMs People Content & agreements Key Activities Marketing Hardware design Value Proposition Seamless music experience Customer Relationships Lovemark Switching costs Customer Segments Mass market Key Resources Apple brand iPad hardware iTunes software Content & agreements Channels Retail stores Apple stores Apple.com iTunes store Cost Structure People Manufacturing Marketing/sales Revenue Streams iTunes store Large hardware revenues Some music revenues (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) The business model canvas can be used to determine how to compete, as either an initial entrant or a fast follower. An entrepreneurial organization is often a first mover by introducing a new product or service category that can potentially define an innovation’s characteristics in the minds of buyers, gaining valuable name recognition and brand loyalty. First movers can also lock in key resources (such as certain distribution channels) and set a technology standard. Second movers have the potential advantage of learning from and improving on the first mover’s efforts. For example, second movers can take advantage of existing customers and optimize the first mover’s product to add new features, especially when customers are willing to switch. Research on the battle between first and second movers indicates that they are equally likely to win the market. Lieberman, M.B. and Montgomery, D.B., 1988. First-mover advantages. Strategic Management Journal, 9(S1), pp.41-58. One illustration of first and second movers is in China’s competitive mobile payment industry. The War of Two “Horses”: First and Second Movers in China’s Mobile Payment Industry Over the last decade, Chinese people have been rapidly and systematically utilizing mobile payment—that is, payment services performed through a mobile device. This trend kicked off with China’s first e-commerce wholesale platform Alibaba, founded by Jack Ma from his humble apartment in Hangzhou, China, in 1999. Responding to eBay’s growing presence in China a few years later, Jack Ma launched taobao.com, a consumer-to-consumer (C2C) and business-to-consumer (B2C) online marketplace. To support taobao.com’s transactions, Jack Ma released Alipay later that year as a “third-party online payment platform.” Mobile payment became a reality in China when Alipay released its mobile app in 2008, which can be used to pay water, electricity, and gas bills as well as mobile phone fees. After 2011, when the first third-party payment license was issued to Alipay, more Chinese consumers replaced their credit cards and debit cards with Alipay. By 2013, Alipay overtook PayPal as the world's largest mobile payment platform. Alipay dominated 69.6 percent of China’s mobile payment market. Jack Ma was the “only horse” (the surname Ma means “horse” in Chinese) in the field and a clear first mover, but faced a solid rival in second mover IT giant Tencent. Ma Huateng founded Tencent Inc. in 1998, and its early years focused on the iconic product of QQ, China’s first instant messaging software product. Tencent expanded into other Internet fields such as games, music, microblogging, and online shopping. By 2011, Tencent’s QQ was China’s most successful instant messaging software with over 700 million active users, and the company released WeChat, another instant messaging software product. Tencent’s two software products competed in the same space, with QQ primarily PC-based with “online” and “offline” status, and WeChat smartphone-based without “offline” status. WeChat soon acquired over 300 million users. Tencent is often described as a successful “second mover,” imitating a promising business model introduced by innovative first-mover firms and then surpassing these firms. The two IT giants faced off in 2013 when each invested in a taxi booking app: Didi (by Tencent) and Kuaidi (by Alibaba). In an August 2013 5.0 version update of WeChat, users were surprised to find a “wallet” function added to the app, but most did not know how to use it. However, for Jack Ma and Ma Huateng, all had become clear: the two “horses” were going to war. Tencent offered and then linked three seemingly unrelated apps: smartphone-based WeChat, taxi-booking app Didi, and a new wallet function. In January 2014, WeChat wallet was linked to Didi as the payment method. Passengers using WeChat to pay the taxi fare received a generous subsidy from Tencent, making taxi fare lower than bus fare. Alipay and the Kuaidi app responded in a similar way. While widely welcomed by white-collar workers, the money-burning campaign cost each side approximately 1.5 billion RMB (US$244 million). For Ma Huateng, the campaign is not just about occupying the newly born taxi-booking app market in China, but also about penetrating Jack Ma’s precious share of the mobile payment market by “teaching” WeChat users how to use make mobile payments. Weeks later, Ma Huateng continued his “teaching” in the virtual red envelope campaign during Chinese Spring Festival. The virtual red envelope is modeled after the Chinese tradition of exchanging packets of money among friends and family members during holidays. WeChat introduced the “red envelope shake” to the Chinese Spring Festival Gala, during which users were invited to shake their smartphones for a chance to win red envelopes, and eight million WeChat users participated in this promotion campaign. WeChat users can save the money won to their WeChat “wallet” and then send it to others with their own red envelope. WeChat sent 1.2 billion red envelopes worth over half a billion RMB (US$82 million) during the promotion. However, to use the money from the red envelope, WeChat users needed to add their bank card to their WeChat account and thus fully activate the WeChat payment function. Retrospectively, Jack Ma regarded the WeChat red envelope promotion as a “Pearl Harbor attack” on his territory. After the Chinese Spring Festival, the money-burning war game between first mover Alipay and second mover WeChat continued. Both sides heavily subsidized taxi passengers on their taxi-booking apps through 2014. In the third quarter of 2014, Alipay’s market share reached a peak of 82.6 percent, but WeChat’s increasing presence the in mobile payment market was unstoppable. Both sides engaged in a new red envelope campaign during the next Spring Festival holiday. While Alipay fought hard to defend its market share, WeChat’s social nature smoothly transformed users into payers. By the end of 2016, both sides saw continuous growth in user population; however, Alipay’s market share dropped to 54.10 percent, and Tencent and WeChat’s market share rose to 37.02 percent. In that year, consumers spent 157.55 trillion RMB (US$23.72 trillion) on mobile devices in China, and QR codes and POS machines supporting both Alipay and WeChat could be found at street food vendors, supermarkets, department stores, and online markets. Discussion Questions: What tactics did Tencent use to encroach on Alibaba’s share of the mobile payment market? What key resources did WeChat use to compete with Alipay? Does WeChat’s presence in the mobile payment market always negatively affect Alipay? Would you rather be a first mover or a second mover in a new technology market? Sources: Sophia Yan, “6 things you never knew about Alibaba”, CNN, May 12, 2015, http://money.cnn.com/2015/05/12/technology/alibaba-surprising-facts/index.html; Paul Mozur, “In Urban China, Cash Is Rapidly Becoming Obsolete”, New York Times, July 16, 2017, https://www.nytimes.com/2017/07/16/business/china-cash-smartphone-payments.html; Eva Xiao, “How WeChat Pay became Alipay’s largest rival”, Tech in Asia, April 20, 2017, https://www.techinasia.com/wechat-pay-vs-alipay; Anonymous Author, “WeChat”, Wikipedia, October 2 2017, https://en.wikipedia.org/wiki/WeChat#WeChat_Pay_payment_services; Anonymous Author, “WeChat red envelope”, Wikipedia, September 19, 2017, https://en.wikipedia.org/wiki/WeChat_red_envelope; Anonymous Author, “Alipay”, Wikipedia; September 8, 2017, https://en.wikipedia.org/wiki/Alipay; Nie Chenjing, “Mobile Payment Report: Alipay Shares Occupy Half of the Country”, Xinhuanet, March 31, 2017; http://news.xinhuanet.com/fortune/2017-03/31/c_1120732899.htm; Li Yanxia, “Central Bank Report: China Mobile’s payment amount increased by nearly 50% year-on-year in 2016, March 16, 2017, http://it.people.com.cn/n1/2017/0316/c1009-29150183.html. What are the key components of the business model canvas? What are the advantages and disadvantages of being a first mover? How can the business model canvas help us to describe and assess a business model? A business model provides an explanation of how an organization creates, delivers, and captures value. The business model canvas achieves this goal by describing four main areas of any venture—customers, offering, infrastructure, and financial viability—through nine building blocks that describe and assess a business model. Customer segments are categories of customers that have common characteristics. The value proposition is the reason that customers choose one option over another when deciding what to buy. Channels bring the value proposition to the customers through communication, distribution, and sales. Companies need to maintain relationships with their customers to acquire and retain customers and boost sales. There are two general types of revenue stream: revenues from one-time customers and revenues from ongoing payments. Any business needs resources—physical, financial, intellectual, and/or human—to function and provide their products or services to their customers. Key activities are the critical tasks that a company does to succeed and operate successfully. Companies build partnerships to optimize their business, reduce risk, or gain resources. All businesses incur costs through operation, whether fixed or variable. business model Rationale of how an organization creates, delivers, and captures value. business model canvas A tool to describe and assess a business model, encompassing nine components: customer segments, value propositions, channels, customer relationships, revenue streams, key resources, key activities, key partnerships, and cost structure. first mover Introducing a new product or service category first can potentially define an innovation’s characteristics in the minds of buyers, gaining valuable name recognition and brand loyalty. second movers Second-to-market organization that can learn from and improve on the first mover’s efforts.", "section": "Business Model Canvas", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "New Venture Financing How do entrepreneurs finance their new business ideas? Many entrepreneurs don’t start a business because they believe that starting a venture will require substantial sums of funding, and they personally do not possess these reserves. The most common means of starting new ventures is by bootstrapping —that is, attempting to found and build a company from personal finances or from the operating revenues of the new company. This term comes from the expression “pull yourself up by your bootstraps” (the fingerholds on boots). Bootstrapping can complement traditional finance sources, helping entrepreneurs to reduce their reliance on them or eliminate these sources entirely. depicts seven bootstrapping strategies. Bootstrapping Strategies Strategy Example Source: Adapted from Martin Zwilling,“7 Ways to Bootstrap Your Business,” Entrepreneur Magazine, December 25, 2015, https://www.entrepreneur.com/article/254217; https://business.fau.edu/centers/adams-center/ace-success-stories/ ; Lucy England, “The artist who painted Facebook's 1st office took stock instead of cash — and now he is worth $200 million,” Business Insider , June 9, 2015, https://www.businessinsider.com/graffiti-artist-painted-facebooks-first-office-now-worth-200-million-2015-6; Todd Bishop, “Amazon at 20 years: From garage startup to global technology powerhouse,” GeekWire , July 9, 2014, https://www.geekwire.com/2014/amazon-20-years-garage-startup-global-powerhouse/. Stick to a business domain you know and love. Two recent Florida Atlantic University alumni transformed their love of surfing and the ocean into 4ocean, which sells bracelets and other products. The sales pay local fishermen to clean up plastic and trash in waterways. Find team members to work for equity rather than cash. In 2005, Sean Parker, founding president of Facebook, asked artist David Choe to take stock instead of cash for painting the Facebook office walls. That stock was eventually worth $200 million. Build a plan around your budget rather than your wishes. Cam Ross started Celise, a biodegradable goods supplier, in college. Strapped for financing, Cameron planned around his available budget, which depended on current sales and wins in business plan competitions. Defer your urge to have office space until you have customers. In July 2014, Amazon founder Jeff Bezos started the company from the garage of a home he rented in Bellevue, Washington. Ask for advances on royalties and vendor-deferred payments. In the music industry, many songwriters have sought advances against future royalties from their songs. Negotiate inventory management with suppliers and distributors. Pet food delivery start-up Petcircle is one of Australia’s fastest-growing companies. They attribute their early success to bootstrapping via managing supplier terms carefully. Choose a business model to optimize your revenue flow and timing. Chicago-based restaurant Alinea creates themes and sells out seats month in advance, allowing them to buy in bulk with cash from customers. As payments are upfront and all sales are final, revenue is fixed prior to delivering the meals. This business model eliminates many of the downsides of traditional restaurants’ business models. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Types of Capital There are two main types of capital for entrepreneurs. Entrepreneurs can access debt capital , which is borrowed money that must be repaid at some agreed-upon future date (e.g., from banks, credit cards, or finance companies), and equity capital , which is the owner’s investment in the company and does not have a specific date for repayment (e.g., angel investors, venture capital). Debt financing is available to most entrepreneurs and can involve loans of various lengths. Short-term loans typically require repayment in less than 1 year and are often credit-created or bank loans. Immediate-term loans must be repaid in between 1 and 10 years, usually in periods. They are useful for small and moderate-sized companies. Long-term loans last over 10 years. Businesses must be operating for a long period of time to be approved for these loans to show stability and reliability to repay their debt. Equity capital does not require a business to promise to repay any debt. Equity capital is an investment in the business, frequently from selling common stock. Sources of Capital Entrepreneurs can utilize capital from several sources. The most common type of capital is personal savings. By using personal savings, the venture eliminates the expectation of repayment on a loan, and the entrepreneur does not face as much financial backlash when profits do not meet expectations. Friends and relatives can often be a fast way to gain capital. However, financial issues may create tension in these relationships. Angel investors are individual investors or groups of experienced investors who provide venture financing from their own funds. Venture capital is financing obtained from venture capitalists, investment firms that specialize in financing small, high-growth companies and receive an ownership interest and a voice in management in return for their investment. Internal funds are retained earnings within a firm that can be reinvested into the business. Banks offer many types of loan services, including lines of credit, straight commercial loans, term loans, accounts-receivable loans, warehouse-receipt loans, and collateral loans. A line of credit is an informal agreement between the bank and the borrower (the business). Straight commercial loans are based on the borrower’s financial statements and are typically made for 30–90 days. Term loans mature in 1 to 10 years. Accounts-receivable loans are made against a borrower’s receivables, and once collected, the bank is repaid. Warehouse-receipt loans use inventory as collateral for a loan, and as the inventory is sold, the loan is paid off. Collateral loans use real estate mortgages, life insurance policies, stocks, and bonds as security to ensure loan repayment. Crowdfunding is the process of raising new venture funds from a large “crowd” audience, typically virtually from the Internet. Crowdfunding is rapidly becoming a popular way to fund new ventures, with over $1.04 billion in 2018 for U.S. businesses alone. Crowdfunding comes in three main forms: (1) reward-based, in which backers receive an early version of the product or another reward, (2) equity, through which individual investors receive a company share, and (3) debt, which allows the backer to earn interest. The world’s largest crowdfunding platform is Kickstarter, which has received over $4 billion in pledges from 15.5 million backers for 25,700 projects. Kickstarter. 2019. Kickstart stats. https://www.kickstarter.com/help/stats The average crowdfunding campaign raises $818 Statista. 2019. Crowdfunding worldwide. https://www.statista.com/outlook/335/100/crowdfunding/worldwide#market-users ; however, some companies raise millions of dollars. Typically, each crowdfunding project sets a goal for a specific time period, and entrepreneurs publish web pages to depict their product services. Making a Heavenly Deal You need financing for your start-up business. How do you get angels interested in investing in your business venture? Show them something they understand, ideally a business from an industry they’ve been associated with. Know your business details: potential investors want to know about annual sales, gross profit, profit margin, and expenses. Be able to describe your business—what it does and who it sells to—in less than a minute. Limit PowerPoint presentations to 10 slides. Angels can always leave their money in the bank or invest in another promising ventures, so an investment is often in a sector that interests them. Timing is also important—knowing when to reach out to an angel can make a huge difference. Present a competent management team with a strong, experienced leader who can explain the business and answer questions from potential investors with specifics, and can quickly earn potential investors’ trust and respect. Angels prefer something they can bring added value to and may want to be involved with your company—for example, with a seat on your board of directors. Emphasize the likely exits for investors and know who the competition is, why your solution is better, and how you are going to gain market share with an infusion of cash. Sources: Guy Kawasaki, “The Art of Raising Angel Capital,” https://guykawasaki.com, accessed February 2, 2018; Murray Newlands, “How to Raise an Angel Funding Round,” Forbes, https://www.forbes.com, March 16, 2017; Melinda Emerson, “5 Tips for Attracting Angel Investors,” Small Business Trends, https://smallbiztrends.com, July 26, 2016; Nicole Fallon, “5 Tips for Attracting Angel Investors,” Business News Daily, https://www.businessnewsdaily.com, January 2, 2014; Stacy Zhao, “9 Tips for Winning over Angels,” Inc., https://www.inc.com, June 15, 2005; Rhonda Abrams, “What Does It Take to Impress an Angel Investor?” Inc., https://www.inc.com, March 29, 2001. What sources of capital are available to entrepreneurs? What are the associated risks for various sources of capital? How do entrepreneurs finance their new business ideas? Bootstrapping is attempting to found and build a company from personal finances or from the operating revenues of the new company. Entrepreneurs can access debt capital, which is borrowed money that must be repaid by a future date, and equity capital, which is the owner’s investment in the company and does not have a specific date for repayment. Crowdfunding is the process of raising new venture funds from a large “crowd” audience, typically virtually from the Internet. angel investors Individual investors or groups of experienced investors who provide venture financing from their own funds. crowdfunding Process of raising new venture funds from a large “crowd” audience, typically virtually from the Internet. debt capital Borrowed money that must be repaid at some agreed-upon future date. equity capital Owner’s investment in the company; does not have a specific date for repayment. venture capital Financing obtained from venture capitalists, investment firms that specialize in financing small, high-growth companies and receive an ownership interest and a voice in management in return for their investment.", "section": "New Venture Financing", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Design Thinking How can entrepreneurs leverage design thinking to solve complex problems and navigate uncertain environments? Design thinking is a process commonly used by designers to find the solution to complex issues, navigate new or uncertain environments, and create a new product for the world. Design thinking uses core elements and skills of play, empathy, reflection, creation, and experimentation to collaborate, create, and build upon findings. In design thinking, failure is not a threat, but an avenue to further learning. Through observation, synthesis, alternatives, critical thinking, feedback, visual representation, creativity, problem-solving, and value creation, entrepreneurs can use design thinking to identify unique venture opportunities. Design thinkers welcome difficulties and constraints, as these pave the way to innovative ideas and solutions. It is important, however, that these ideas are feasible, viable, and desired by people. Ideo To demonstrate the process for innovation for a 1999 episode of ABC’s late-night news show Nightline , IDEO created a new shopping cart concept, considering issues such as maneuverability, shopping behavior, child safety, and maintenance cost. The show concentrated on IDEO’s design process, recording as a multidisciplinary team brainstormed, researched, prototyped, and gathered user feedback on a design that went from idea to a working appearance model in four days. (Credit: David Armano/ flickr/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) There are three main phases of design thinking: inspiration, ideation, and implementation. The problem, or design challenge, is the inspiration. Ideation is a creative process of solving the design challenge based on observations. Ideas are turned into actions in the implementation phase. Possible solutions are tested through experiments to create the best version of the product. In all of these phases, there are two main types of thinking: convergent and divergent. Convergent thinking moves from broad thoughts to concrete understanding, where the thoughts from divergent thinking can be narrowed down to the most promising ideas and solutions. Divergent thinking uses the imagination to open the mind to new possibilities and solutions, and ultimately become more innovative. Stanford Design Thinking IDEO 6 Tips Always say yes to an offer. Whether the other person offers you a glass of water, snacks, or even a tour of their home, you should always accept. This small gesture allows you to transition from a researcher to a guest in their home. It’s always important to spend time building rapport, even if your initial conversation feels completely off topic. Later, when you actually dive into your research questions, the conversation will flow more freely. Wear generic clothing. Oftentimes, clothing can communicate social status or reflect personal taste that others may disagree with. It’s better to make yourself as neutral as possible so that you can fit in with people of all backgrounds. Try to avoid wearing logos or looking too fancy. Treat people like partners in research. The people you interview aren’t just research subjects or data points. Instead, you should be transparent with them and show that you value their input. Their stories and feedback play a huge role in what we end up designing, so it’s great to let them know why they are a fundamental part of our project. Leave comfortable silences. When it seems like the other person is finished speaking, most people feel the need to immediately move on to the next question. Instead, you should create some space by just nodding and writing things down—it gives the other person room to continue speaking beyond the parameters of the previous question and to perhaps reveal information about themselves that you wouldn’t learn otherwise. Take the spotlight off the other person. As part of our design process, we like to bring provocations into research sessions. This means that we sketch out rough concepts to show the other person, and we ask them for feedback. By shifting our attention from the person to another object, we can remove any pressure they're feeling. These outside objects also allow participants to communicate in a nonverbal way—the way they interact with them can reveal tacit attitudes or behaviors. As a side bonus, you get to bring home some tangible artifacts that you can refer back to during the design process. Try very intentionally to fall in love with each person (even if it’s just a little bit). Even if you don’t naturally click with someone, you can always find something you truly appreciate about them, whether it’s their voice or their passion for the topic at hand. When you want to fall in love with someone, everything changes—your curiosity about their life story, your body language, and your empathy toward their situation. These small shifts will show your interviewee that they don’t have to perform or show the “best” parts of themselves, because they can tell that you're deeply on their side. Even after the interview, you'll find yourself coming up with better ideas because it’s much easier to design for someone that you love. Source: Maggie Zhao. 6 Tips from IDEO designers on how to unlock insightful conversation. https://www.ideou.com/blogs/inspiration/6-tips-from-ideo-designers-on-how-to-unlock-insightful-conversation; https://dschool.stanford.edu/resources. What is design thinking? What are some advantages of design thinking? How can entrepreneurs leverage design thinking to solve complex problems and navigate uncertain environments? Design thinking uses core elements and skills of play, empathy, reflection, creation, and experimentation to collaborate, create, and build upon findings. Through observation, synthesis, alternatives, critical thinking, feedback, visual representation, creativity, problem-solving, and value creation, entrepreneurs can use design thinking to identify unique venture opportunities. There are three main phases of design thinking: inspiration, ideation, and implementation. The problem, or design challenge, is the inspiration. Ideation is a creative process of solving the design challenge based on observations. Ideas are turned into actions in the implementation phase. Possible solutions are tested through experiments to create the best version of the product. In all of these phases, there are two main types of thinking: convergent and divergent. Convergent thinking moves from broad thoughts to concrete understanding, while the thoughts from divergent thinking can be narrowed down to the most promising ideas and solutions. Divergent thinking uses the imagination to open the mind to new possibilities and solutions, and ultimately to become more innovative. design thinking Processes used by designers and entrepreneurs to find the solution to complex issues, navigate new or uncertain environments, and create a new product for the world.", "section": "Design Thinking", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Optimal Support for Entrepreneurship How can government support entrepreneurship? Governments generally want to support entrepreneurship because successful businesses create value among the population. This value permits companies to provide jobs, pay corporate taxes, and enable workers to pay taxes. Governments also get political credit for policies that increase commerce, wealth creation, and job creation. In general, government sets and changes the institutional conditions that encourage or discourage entrepreneurs from either innovating or seeking profit by other means. Government can support entrepreneurship by reducing negative incentives or by increasing positive ones. In particular, government can: Reduce barriers to entrepreneurship erected by previous governments or in society. Protect intellectual property and capital through the patent system and the rule of law. Provide businesses with technology ready for commercialization. Increase incentives for entrepreneurship, which comes at a cost to other priorities. Provide special benefits to favored industries, businesses, or regions, although such cronyism can come at a political and economic cost by distorting markets and playing favorites. Less Discouragement: Reducing Barriers Regulations, like laws, set rules that help entrepreneurs predict what will happen if they take certain risks. For this reason, regulations should be clear and should not change quickly or merely when a new political majority takes power. In general, a regulation is a restriction, and any restriction tends to reduce innovation by limiting options. For this reason, reducing regulations tends to unleash innovation. This is not always the case. For example, zoning restrictions might push similar businesses to be near one another, leading to increased cross-fertilization of ideas. Also, when government enforces property rights including intellectual property, preventing others from using that property, entrepreneurs feel more secure in employing their capital. Similarly, entrepreneurs feel more secure when their government refrains from appropriating property via eminent domain or socialist takeovers. Laws and regulations often reflect the values of a particular political and economic moment, and they become outdated because of the speed of innovation. Technology changes faster than bureaucrats can keep up. For example, two different companies had similar revolutionary technology: Skype and Free World Dialup (FWD). Both were able to provide free “telephone calls” over the Internet worldwide. In the United States, FWD had to wait 18 months for regulators to determine that FWD was exempt from traditional U.S. telecommunication regulations. Meanwhile, abroad, free from this process, Skype had years to develop its user base. FWD could not compete and went out of business, leaving Skype the undisputed champion. Adam Thierer, Permissionless Innovation, 109-10. Regulations also tend to favor larger, established businesses that innovate less, and they tend to disfavor smaller, entrepreneurial ventures. International trade barriers such as tariffs often protect a country’s existing businesses and make it relatively difficult for new businesses from other countries to compete. Bureaucracy also can make it difficult, costly, and time consuming to start a business. In countries with high levels of corruption, proprietors may have to pay extra fees to bureaucrats to get their paperwork to the top of the pile. Taxation also reduces the profit from an enterprise, so taxation reduces the likelihood that entrepreneurs will risk their capital. Progressive taxation, unlike a flat tax, penalizes businesses at higher rates for making more money, which also can discourage entrepreneurship. Reducing taxes and regulation can encourage entrepreneurship, although these changes also can increase the competitiveness of established businesses, which entrepreneurs will take into account. Also, providing tax exemption for nonprofit enterprises and social entrepreneurship encourages a wide variety of value-creating services in civil society. In addition to government barriers to entrepreneurship, there often are cultural barriers. For example, in some countries, discrimination on the basis of sex, race, or religion prevents many would-be entrepreneurs from getting equal access to the resources they would need to thrive. Government can step in to outlaw such discrimination and protect equal rights. Government also can address culturally discriminatory attitudes that are not illegal by means of education campaigns. Government also can subsidize external constraints on growing a business, such as by subsidizing childcare so that entrepreneurs can spend more time on their work at lower cost. More Discouragement: Increasing Positive Incentives Government can reduce the cost of technological innovation by simply giving government-produced technology to the private sector so that the technology can be commercialized. Government also can change the rules of financing to reduce the transaction cost or the actual cost of acquiring funds. For instance, government can make it easier or less costly for businesses to receive government loans, can subsidize lending, or can subsidize borrowing. All of these efforts come at a cost either directly, at the cost of the subsidy, or indirectly, by providing cheaper funds to riskier ventures than the private loan market would otherwise provide. Government also can provide venture capital to attract new ventures, especially in areas where the private sector cannot afford to take expensive risks or has little experience with this kind of funding. This capital, however, can prop up lower-quality businesses that ultimately will not succeed. The private sector, risking its own capital instead of taxpayers’ money, generally may not have supported such less-investible businesses. Furthermore, by focusing on potential high-growth firms, government can shortchange other kinds of firms. Finally, research suggests that high-quality projects are what attract dollars, rather than extra dollars attracting investible projects. Steve Kreft, and Russell Sobel, \"Public Policy, Entrepreneurship, and Economic Freedom,\" Cato Journal 25:3 (2005). Government also can subsidize other elements of innovation and building businesses, such as direct subsidies for research and technology development or for building facilities. This kind of support easily slides into cronyism where, for a variety of reasons, particular industries or regions receive special treatment even when they are not the best-positioned options from an economic perspective. For example, government might limit its business contracts to only certain kinds of small businesses, even though a larger business might provide better service per dollar. Government also can put resources into training programs, which can include formal entrepreneurship and business courses at institutions of higher education, “incubators” that provide business advice, or informal networking events in local communities. Longer-term projects, closer to the beginning of the entrepreneur pipeline, include public financing of education in financial literacy, comfort with risk taking, historical exemplars of entrepreneurship, and leadership to develop a culture of entrepreneurial thinking that can start as early as elementary school. The local government can market the value of social entrepreneurship and small businesses for the community, providing moral support for volunteerism, low-profit and nonprofit service ventures, and structures such as a local chamber of commerce. In thriving economies where many people have leisure to pursue low-profit and nonprofit ventures, there is room for more social entrepreneurship. Therefore, to maximize social entrepreneurship, pro-growth policies that support entrepreneurship in general may be the best policies in the long run. Finally, the government can also support entrepreneurship by making technology developed in federal labs available for commercialization, as illustrated by The Right Stuff case. The Right Stuff Rather than use traditional advertising methods like magazine, newspaper, and television advertising, many entrepreneurs use social media to connect to existing and future customers. Posting information about products and services is the obvious use. Twitter also gives entrepreneurs a two-way channel for listening to and finding out more about their customers—what they like or dislike about their products and services, how they feel about the brand, and what suggestions they have for improvement. (Credit: David Belaga/ Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)) Technology and Innovation: The Right Stuff David Belaga enjoyed a successful corporate career of over 25 years at Pepsi, Wyeth, Hallmark, and other leading companies, and was keen to start his own technology-based venture. Although Belaga possessed an undergraduate degree in psychology, he sought to take advantage of technology from federal labs across the United States. While searching the National Aeronautics and Space Administration (NASA) database of available patents to license, Belaga discovered NASA scientist Dr. John Greenleaf’s patent to rehydrate astronauts who suffer from severe dehydration when reentering Earth’s atmosphere. Greenleaf et al.’s research suggested that the formula would also be ideal for athletes facing dehydration due to exertion, sun exposure, or altitude, which could then result in headaches, muscle cramps, dizziness or light-headedness, and other side effects. Key ingredients are: filtered water, sodium citrate (to protect against gastrointestinal upset), sea salt or sodium chloride (key components of sweat), all-natural flavors, citric acid (to cut saltiness), high-intensity sweetener, natural flavors, and preservatives. The liquid concentrate ensure s quick absorption by the body, and the formula does not contain any World Anti-Doping Agency (WADA)-listed banned substances, heavy metals, or other adulterants. NASA’s Technology Partnership Division has the mission of developing partnerships between NASA enterprises and nonaerospace U.S. industrial firms to commercialize innovative technologies. NASA’s Technology Partnership Division offers space, licensing, software, and other small business agreements, and NASA benefits from division license agreements that help fund vital research and development for future products. NASA prioritizes “small business” partnerships, classified by the U.S. Small Business Administration as “. . . firms that are independently owned and operated, organized for profit, and not dominant in the field.” Belaga liked that the formula was used by astronauts, and thought to himself, “The reality is that in less time than it takes to read this paragraph, Coke (Powerade) and Pepsi (Gatorade) could do a work-around formula, but it wouldn’t be the one supported by all the science.” Belaga named the formula “The Right Stuff,” reflecting the book and movie linked to the NASA program and due to the formula’s superior efficacy. Following the submission of a 150-page business plan for The Right Stuff’s commercialization and a 60-day public comment period on the Federal Register , Belaga negotiated final approval and exclusive rights to the technology with a share of royalties for NASA and a guarantee of production in the U.S. Belaga started his venture with $300,000 in personal funds and $325,000 in “friends and family” investment, and developed a network of contracts with suppliers for supply chain management, manufacturing, and marketing activities. Prior to the launch, Belaga empaneled a set of endurance athletes to create the preferred flavor profiles. He later learned that power athletes (e.g., football, baseball, hockey, and basketball) prefer a sweeter and fruitier taste than do endurance athletes. Although initial consumer market research suggested the possibility for use by individual endurance athletes (e.g., runners) and first responders (e.g., military, fire, and police), Belaga focused on the institutional market of professional athletic teams, universities, sports clubs, and high schools. Today The Right Stuff is used by most professional North American sports teams (MLB, NBA, NFL, NHL, MLS, etc.) and hundreds of universities across the U.S. Discussion Questions What benefits do David Belaga and The Right Stuff accrue from the affiliation with NASA technology? What are the societal benefits of the government making technology available for commercialization licensing? Sources: Siri Terjesen. 2015. The Right Stuff. Entrepreneurship Theory & Practice. How can governments reduce barriers to entrepreneurship? How can governments increase positive incentives for entrepreneurship? How can government support entrepreneurship? Government can support entrepreneurship by reducing negative incentives or by increasing positive ones. In particular, government can: Reduce barriers to entrepreneurship erected by previous governments or in society. Protect intellectual property and capital through the patent system and the rule of law. Provide businesses with technology ready for commercialization. Increase incentives for entrepreneurship, which comes at a cost to other priorities. Provide special benefits to favored industries, businesses, or regions, although such cronyism can come at a political and economic cost by distorting markets and playing favorites. Chapter Review Questions What are the differences between classic entrepreneurs, multipreneurs (entrepreneurs with many start ups), and intrapreneurs (Entrepreneurs in traditional businesses)? What differentiates an entrepreneur from a small-business owner? What are some major factors that motivate entrepreneurs to start businesses? How can potential business owners find new business ideas? Why is it important to develop a business plan? What should such a plan include? What financing options do small-business owners have? What risks do they face? How do the small-business owner’s and entrepreneur’s roles change over time? What are the benefits to small firms of doing business internationally, and what steps can small businesses take to explore their options? Describe the financial and management assistance programs offered by the SBA. What significant trends are occurring in the small-business arena? How is entrepreneurial diversity impacting small business and the economy? How do ethics impact decision-making with small-business owners? Management Skills Application Exercises After working in software development with a major food company for 12 years, you are becoming impatient with corporate “red tape” (regulations and routines). You have an idea for a new snack product for nutrition-conscious consumers and are thinking of starting your own company. What entrepreneurial characteristics do you need to succeed? What other factors should you consider before quitting your job? Working with a partner, choose one to be the entrepreneurial employee and one to play the role of his current boss. Develop notes for a script. The employee will focus on why this is a good idea—reasons he will succeed—and the employer will play devil’s advocate to convince him that staying on at the large company is a better idea. Then switch roles and repeat the discussion. What does it really take to become an entrepreneur? Find out by interviewing a local entrepreneur or researching an entrepreneur you’ve read about in this chapter or in the business press. Get answers to the following questions, as well as any others you’d like to ask: How did you research the feasibility of your idea? How did you develop your vision for the company? How long did it take you to prepare your business plan? Where did you obtain financing for the company? Where did you learn the business skills you needed to run and grow the company? What are the most important entrepreneurial characteristics that helped you succeed? What were the biggest challenges you had to overcome? What are the most important lessons you learned by starting this company? What advice do you have for would-be entrepreneurs? Your class decides to participate in a local business plan competition. Divide the class into small groups, and choose one of the following ideas: A new computer game based on the stock market A company with an innovative design for a skateboard Travel services for college and high school students Prepare a detailed outline for the business plan, including the objectives for the business and the types of information you would need to develop product, marketing, and financing strategies. Each group will then present its outline for the class to critique. Managerial Decision Exercises A small catering business in your city is for sale for $250,000. The company specializes in business luncheons and small social events. The owner has been running the business for four years from her home but is expecting her first child and wants to sell. You will need outside investors to help you purchase the business. Develop questions to ask the owner about the business and its prospects, as well as a list of documents you want to see. What other types of information would you need before making a decision to buy this company? Summarize your findings in a memo to a potential investor that explains the appeal of the business for you and how you plan to investigate the feasibility of the purchase. As the owner of a small factory that makes plastic sheeting, you are constantly seeking ways to increase profits. As the new year begins, one of your goals is to find additional funds to offer annual productivity and/or merit bonuses to your loyal, hardworking employees. Then a letter from a large national manufacturer of shower curtains seems to provide an answer. As part of a new “supplier diversity” program it is putting in place, the manufacturer is offering substantial purchase contracts to minority-owned suppliers. Even though the letter clearly states that the business must be minority owned to qualify for the program, you convince yourself to apply for it based on the fact that all your employees are Latino. You justify your decision by deciding they will benefit from the increased revenue a larger contract will bring, some of which you plan to pass on to them in the form of bonuses later in the year. Using a web search tool, locate articles about this topic, and then write responses to the following question. Be sure to support your arguments and cite your sources. Is it wrong for this business owner to apply for this program even though it will end up benefiting his employees as well as his business? Critical Thinking Case Fostering Entrepreneurship in \"Innovation Deserts\" You may have heard of food deserts or Internet deserts -- those places where groceries or online access are difficult to come by. But certain communities fall into similar “innovation deserts,” where the population is cut off from educational, technical, and other resources connected to small business and entrepreneurial success. Often coinciding with economically distressed locations, innovation deserts force residents to look elsewhere for opportunities and support, causing both a talent and economic drain that exacerbates the problem. Felecia Hatcher has committed herself to ridding communities of these deserts. A self-described C-student in high school, she found creative ways to achieve and finance her education and early career. As a freshman at Lynn University, she launched a company focused on mentoring high school students. Upon graduating, she went on to lead social media campaigns for major brands such as Nintendo, Sony, Microsoft, and Little Debbie. Soon after, she landed a major position with the Minnesota Lynx of the WNBA. She left it to start an ice cream company. That company, Feverish Ice Cream, went from a small food truck and cart operation to a venture capital-backed promotional partner to some of the biggest brands in the world. Her success -- and the financial resources it provided -- enabled Felecia to pivot once again. In 2012, Hatcher started Code Fever, an organization focused on teaching Miami residents how to integrate technical knowledge into their skillset. Soon after, Hatcher and her partners brought Black Girls Code to Miami, and hosted numerous camps and events for local youth. In 2015, they started Black Tech Week to further the cause of creating inclusive innovation communities. The conference hosted several thousand attendees and some of the nation’s top entrepreneurs, venture capitalists, educators, and tech professionals. The following year, Hatcher’s organizations further expanded their entrepreneurship programs. They began a VC-in-residence program to connect Black innovators with potential mentors and investors. They also partnered with PowerMoves to launch bootcamps and pitch competitions. Black Tech Week soon expanded from Miami to eight other cities. Like many communities in South Florida, the Overton section of Miami was an innovation desert. Social mobility was relatively low, and potential entrepreneurs had few support networks or access to resources. Even though Miami was the nation’s densest city for co-working spaces (seen as particularly helpful for start-ups), Overton didn’t have one. Hatcher sought to directly fill the gap by opening a co-working space named a Space Called Tribe. The two-story hub offers individuals or small companies low-cost access to WiFi, office space, conference rooms, collaboration opportunities, and a wide array of workshops and guest speaker events. Even though members are from different companies serving different industries and customers, their shared experience can create networking and support relationships. Felecia Hatcher and her group recently rebranded to The Center for Black Innovation; beyond the services and events described above, they work as a think tank and advocacy organization to further promote investment and innovation in the Black community, and better help all marginalized communities. During the COVID-19 pandemic, they launched a number of educational programs to help those affected launch “side hustles” to supplement their income. The Center also continues to serve as an incubator and capital investment networker to help people develop and scale their start-ups. And after helping thousands of business people, the Center frequently collaborates with past participants to mentor new ones and continue the cycle of innovation. Critical Thinking Questions What qualities or characteristics might lead to the emergence of an innovation desert? Is it always a geographical definition, or could it be defined in other ways? In her efforts to help marginalized people gain technical and business experience, how was Felecia Hatcher’s progression similar to business growth and grand expansion? How might a Space Called Tribe and the larger efforts of the Center for Black Innovation lead to opportunity for local entrepreneurs? Sources: Center for Black Innovation website, https://www.centerforblackinnovation.org/#what-we-do ; Felecia Hatcher-Pearson, “Ridding Communities of Innovation Deserts,” Impakter, September 5, 2019, https://impakter.com/ridding-communities-of-innovation-deserts-how-corporations-and-governments-can-support-black-communities-innovation-potential/ ; Blair Levin and Larry Downes, “Cities, Not Rural Areas, Are The Real Internet Deserts,” Washington Post, September 13, 2019, https://www.washingtonpost.com/technology/2019/09/13/cities-not-rural-areas-are-real-internet-deserts/ ; Rob Wile, “In a long-neglected Miami neighborhood, a new co-working space stirs to life,” Miami Herald, May 30, 2018, https://www.miamiherald.com/news/business/technology/article212112389.html;", "section": "Optimal Support for Entrepreneurship", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Scientific Method in Organizational Research Students of management often complain about “theoretical” or “abstract” approaches to a subject; they argue instead in favor of “relevant” and “applied” approaches. The feeling is that there usually exist two distinct ways to study a topic, and from a managerial standpoint, a focus on application is the preferred way. Serious reflection about this problem may suggest a somewhat different approach, however. Consider the following situation. As a personnel manager for a medium-sized firm, you have been asked to discover why employee turnover in your firm is so high. Your boss has told you that it is your responsibility to assess this problem and then to offer suggestions aimed at reducing turnover. What will you do? Several possible strategies come to mind: Talk with those who have quit the organization. Talk with those who remain. Talk to the employees’ supervisors. Consult with personnel managers in other companies. Measure job satisfaction. Examine company policies and practices. Examine the jobs where most turnover occurs. None of these actions will likely be very successful in helping you arrive at sound conclusions, however. Talking with those who have left usually yields a variety of biased responses by those who either want to “get back at” the company or who fear that criticism will negatively affect their chances for future recommendations. Talking with those still employed has similar problems: why should they be candid and jeopardize their jobs? Talking with supervisors will not help if they themselves are the problem. Asking other personnel managers, while comforting, ignores major differences between organizations. Measuring job satisfaction, examining company policies, or examining the jobs themselves may help if one is fortunate enough to hit upon the right problem, but the probability of doing so is minimal. In short, many of the most obvious ways a manager can choose to solve a problem may yield biased results at best, and possibly no results at all. A more viable approach would be to view the situation from a research standpoint and to use accepted methods of scientific inquiry to arrive at a solution that minimizes biased results. Most of what we know about organizational behavior results from efforts to apply such methods in solving organizational problems (e.g., How do we motivate employees? How do we develop effective leaders? How do we reduce stress at work?). An awareness of the nature of scientific inquiry is useful for understanding how we learned what we know about organizations as well as in facilitating efforts to solve behavioral problems at work. Theory Building in Organizations Briefly stated, a theory is a set of statements that serves to explain the manner in which certain concepts or variables are related. These statements result both from our present level of knowledge on the topic and from our assumptions about the variables themselves. The theory allows us to deduce logical propositions, or hypotheses, that can be tested in the field or laboratory. In short, a theory is a technique that helps us understand how variables fit together. Their use in research and in management is invaluable. Uses of a Theory Why do we have theories in the study of organizational behavior? First, theories help us organize knowledge about a given subject into a pattern of relationships that lends meaning to a series of observed events. They provide a structure for understanding. For instance, rather than struggling with a lengthy list of factors found to relate to employee turnover, a theory of turnover might suggest how such factors fit together and are related. Second, theories help us to summarize diverse findings so that we can focus on major relationships and not get bogged down in details. A theory “permits us to handle large amounts of empirical data with relatively few propositions.” [M. E. Shaw and P. R. Costanzo, Theories of Social Psychology (New York: McGraw-Hill, 1970), p. 9.] Finally, theories are useful in that they point the way to future research efforts. They raise new questions and suggest answers. In this sense, they serve a useful heuristic value in helping to differentiate between important and trivial questions for future research. Theories are useful both for the study and for the management of organizations. As Kurt Lewin said, “There is nothing so practical as a good theory.” What Is a Good Theory? Abraham Kaplan discusses in detail the criteria for evaluating the utility or soundness of a theory. [A. Kaplan, The Conduct of Inquiry (San Francisco: Chandler, 1964).] At least five such criteria can be mentioned: Internal consistency. Are the propositions central to the theory free from contradiction? Are they logical? External consistency. Are the propositions of a theory consistent with observations from real life? Scientific parsimony. Does the theory contain only those concepts that are necessary to account for findings or to explain relationships? Simplicity of presentation is preferable unless added complexity furthers understanding or clarifies additional research findings. Generalizability. In order for a theory to have much utility, it must apply to a wide range of situations or organizations. A theory of employee motivation that applies only to one company hardly helps us understand motivational processes or apply such knowledge elsewhere. Verification. A good theory presents propositions that can be tested. Without an ability to operationalize the variables and subject the theory to field or laboratory testing, we are unable to determine its accuracy or utility. To the extent that a theory satisfies these requirements, its usefulness both to researchers and to managers is enhanced. However, a theory is only a starting point. On the basis of theory, researchers and problem solvers can proceed to design studies aimed at verifying and refining the theories themselves. These studies must proceed according to commonly accepted principles of the scientific method. Scientific Method in Organizational Behavior Research Cohen and Nagel suggested that there are four basic “ways of knowing.” [M. Cohen and E. Nagel, An Introduction to Logic and Scientific Inquiry (New York: Harcourt, Brace and Company, 1943). See also E. Lawler, A. Mohrman, S. Mohrman, G. Ledford, and T. Cummings, Doing Research That Is Useful for Theory and Practice (San Francisco: Jossey-Bass, 1985).] Managers and researchers use all four of these techniques: tenacity, intuition, authority, and science. When managers form a belief (e.g., a happy worker is a productive worker) and continue to hold that belief out of habit and often in spite of contradictory information, they are using tenacity. They use intuition when they feel the answer is self-evident or when they have a hunch about how to solve a problem. They use authority when they seek an answer to a problem from an expert or consultant who supposedly has experience in the area. Finally, they use science —perhaps too seldom—when they are convinced that the three previous methods allow for too much subjectivity in interpretation. In contrast to tenacity, intuition, and authority, the scientific method of inquiry “aims at knowledge that is objective in the sense of being intersubjectively certifiable, independent of individual opinion or preference, on the basis of data obtainable by suitable experiments or observations.” [C. G. Hempel, Aspects of Scientific Explanation (New York: The Free Press, 1965), p. 141.] In other words, the scientific approach to problem-solving sets some fairly rigorous standards in an attempt to substitute objectivity for subjectivity. The scientific method in organizational behavior consists of four stages: (1) observation of the phenomena (facts) in the real world, (2) formulation of explanations for such phenomena using the inductive process, (3) generation of predictions or hypotheses about the phenomena using the deductive process, and (4) verification of the predictions or hypotheses using systematic, controlled observation. This process is shown in . When this rather abstract description of the steps of scientific inquiry is shown within the framework of an actual research study, the process becomes much clearer. A basic research paradigm is shown in . In essence, a scientific approach to research requires that the investigator or manager first recognize clearly what research questions are being posed. To paraphrase Lewis Carroll, if you don’t know where you’re going, any road will take you there. Many managers identify what they think is a problem (e.g., turnover) only to discover later that their “problem” turnover rate is much lower than that in comparable industries. Other managers look at poor employee morale or performance and ignore what may be the real problem (e.g., poor leadership). A Model Depicting the Scientific Method Source: Adapted from E. F. Stone, Research Methods in Organizational Behavior (Glenview, III.: Scott, Foresman and Company, 1978), p. 8. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) A Model of the Empirical Research Process Source: Adapted from E. F. Stone, Research Methods in Organizational Behavior (Glenview, III.: Scott, Foresman and Company, 1978), p. 17. (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) On the basis of the research questions, specific hypotheses are identified. These hypotheses represent best guesses about what we expect to find. We set forth hypotheses to determine if we can predict the right answer so we can select a study design that allows for suitable testing. On the basis of the study design (to be discussed shortly), we observe the variables under study, analyze the data we collect, and draw relevant conclusions and management implications. When we follow this process, the risks of being guided by our own opinions or prejudices are minimized, and we arrive at useful answers to our original research questions. Basic Research Designs Although a detailed discussion of the various research designs is beyond the scope of this Appendix, we can review several common research designs that have been used to collect data in the study of people at work. Specifically, we will examine five different research designs that are frequently used to study behavior at work: (1) naturalistic observation, (2) survey research, (3) field study, (4) field experiment, and (5) laboratory experiment. In general, the level of rigor of the design increases as we move from naturalistic observation toward laboratory study. Unfortunately, so do the costs, in many cases. Criteria for Evaluating Research Designs Before examining the five designs, it will be helpful to consider how a researcher selects from among the various designs. Clearly, no one strategy or design is superior in all cases. Each has its place, depending upon the research goals and the constraints placed on the research. However, when choosing among the potential designs, researchers generally must consider several things. For example, does the design require that you specify hypotheses a priori? If you specify appropriate hypotheses and are able to confirm them, then you can predict behavior in organizations. As a manager, being able to predict behavior in advance allows you to intervene and make necessary changes to remedy problem situations. The ability to accurately predict behavior is clearly superior to simply being able to explain behavior after the fact. Other factors to examine are the method of measurement and the degree of control to be used. Does the method of measurement use qualitative or quantitative measures? Although qualitative measures may be useful for generating future hypotheses, quantitative measures add more perceived rigor to results. Also, if you are interested in demonstrating causal relationships, it is necessary to have a high degree of control over the study variables. You must be able to manipulate the primary study variable to determine the results of this manipulation while at the same time keeping other potentially contaminating variables constant so they do not interfere in the results. In addition, a researcher must know to what extent they can generalize the results from the study to apply to other organizations or situations. Results that are situation-specific are of little use to managers. External validity is of key importance. And, of course, in practical terms, how much is it going to cost to carry out the study and discover a solution? Cost can be measured in many ways, including time and money. The analysis of the previous five criteria provides insight concerning the overall level of rigor of the research design. The more rigorous the design, the more confidence one has in the results. This is because more rigorous designs typically employ more accurate measures or interventions and attempt to control for contaminating influences on study results. With this in mind, we can now consider various research designs. Naturalistic Observation Naturalistic observations represent the most primitive (least rigorous) method of research in organizations. Simply put, naturalistic observations represent conclusions drawn from observing events. At least two forms of such research can be identified: (1) authoritative opinions and (2) case studies. Authoritative opinions are the opinions of experts in the field. When Henri Fayol wrote his early works on management, for example, he was offering his advice as a former industrial manager. On the basis of experience in real work situations, Fayol and others suggest that what they have learned can be applied to a variety of work organizations with relative ease. Other examples of authoritative opinions can be found in Barnard’s The Functions of the Executive, Sloan’s My Years with General Motors, and Peters and Waterman’s In Search of Excellence. Throughout their works, these writers attempt to draw lessons from their own practical experience that can help other managers assess their problems. The second use of naturalistic observation can be seen in the case study. Case studies attempt to take one situation in one organization and to analyze it in detail with regard to the interpersonal dynamics among the various members. For instance, we may have a case of one middle manager who appears to have burned out on the job; his performance seems to have reached a plateau. The case would then review the cast of characters in the situation and how each one related to this manager’s problem. Moreover, the case would review any actions that were taken to remedy the problem. Throughout, emphasis would be placed on what managers could learn from this one real-life problem that can possibly relate to other situations. Survey Research Many times, managers wish to know something about the extent to which employees are satisfied with their jobs, are loyal to the organization, or experience stress on the job. In such cases, the managers (or the researchers) are interested mainly in considering quantitative values of the responses. Questionnaires designed to measure such variables are examples of survey research. Here we are not attempting to relate results to subsequent events. We simply wish to assess the general feelings and attitudes of employees. Surveys are particularly popular with managers today as a method of assessing relative job attitudes. Hence, we may make an annual attitude survey and track changes in attitudes over time. If attitudes begin to decline, management is alerted to the problem and can take steps to remedy the situation. Field Study In a field study, the researcher is interested in the relationship between a predictor variable (e.g., job satisfaction) and a subsequent criterion variable (e.g., employee turnover or performance). Measures of each variable are taken (satisfaction, perhaps through a questionnaire, and turnover, from company records) and are compared to determine the extent of correlation. No attempt is made to intervene in the system or to manipulate any of the variables, as is the case with experimental approaches. To continue the simple example we began with, a manager may have a hypothesis that says that satisfaction is a primary indicator of employee turnover. After measuring both, it is found that there is a moderate relationship between the two variables. Hence, the manager may conclude that the two are probably related. Even so, because of the moderate nature of the relationship, it is clear that other factors also influence turnover; otherwise, there would be a much stronger relationship. The manager concludes that, although efforts to improve job satisfaction may help solve the problem, other influences on turnover must also be looked at, such as salary level and supervisory style. Field Experiment A field experiment is much like a field study, with one important exception. Instead of simply measuring job satisfaction, the manager or researcher makes efforts to actually change satisfaction levels. In an experiment, we attempt to manipulate the predictor variable. This is most often done by dividing the sample into two groups: an experimental group and a control group. In the experimental group, we intervene and introduce a major change. Perhaps we alter the compensation program or give supervisors some human relations training. The control group receives no such treatment. After a time, we compare turnover rates in the two groups. If we have identified the correct treatment (that is, a true influence on turnover), turnover rates would be reduced in the experimental group but not in the control group. In other words, in a field experiment, as opposed to a field study, we intentionally change one aspect of the work environment in the experimental group and compare the impact of the change with the untreated control group. Thus, we can be relatively assured that the solution we have identified is, in fact, a true predictor variable and is of use to management. Laboratory Experiment Up to this point, we have considered a variety of research designs that all make use of the actual work environment, the field. In this last design, laboratory experiments, we employ the same level of rigor as that of the field experiment and actually manipulate the predictor variable, but we do so in an artificial environment instead of a real one. We might, for instance, wish to study the effects of various compensation programs (hourly rate versus piece rate) on performance. To do this, we might employ two groups of business students and have both groups work on a simulated work exercise. In doing so, we are simulating a real work situation. Each group would then be paid differently. After the experiment, an assessment would be made of the impact of the two compensation plans on productivity. Comparing Research Designs Now that we have reviewed various research designs, we might wonder which designs are best. This is not an easy call. All designs have been used by managers and researchers in studying problems of people at work. Perhaps the question can best be answered by considering the relative strengths and weaknesses of each, on the basis of our earlier discussion of the criteria for evaluating research designs (see ). We should then have a better idea of which design or designs would be appropriate for a particular problem or situation. Specification of Hypotheses in Advance. It was noted earlier that the ability to specify a priori hypotheses adds rigor to the study. In general, hypotheses are not given for naturalistic observations or survey research. These two techniques are used commonly for exploratory analyses and for identifying pertinent research questions for more rigorous future study. On the other hand, the remaining three designs (field study, field experiment, and laboratory experiment) do allow explicitly for a priori hypotheses. Hence, they are superior in this sense. A Comparison of Various Research Designs Research Design A Priori Hypotheses Qualitative vs. Quantitative Measures Control External Validity Cost Overall Level of Rigor Note: This table represents general trends; exceptions can clearly be identified. Naturalistic observation No Qualitative Low Low Low Low Survey research No Qualitative and quantitative Low High Low Medium Field study Yes Quantitative Medium High Medium Medium Field experiment Yes Quantitative High High High High Laboratory experiment Yes Quantitative High Low High High (Attribution: Copyright Rice University, OpenStax, under CC BY NC-SA-NC-SA 4.0 license) Qualitative versus Quantitative Measures. Naturalistic observations typically involve qualitative data, whereas field studies and both forms of experiment typically involve quantitative data. Survey research most often provides for both. Hence, if it is important to collect hard data concerning a problem (e.g., what is the magnitude of the relationship between satisfaction and turnover?), quantitative designs are to be preferred. On the other hand, if one is more concerned about identifying major reasons for turnover and little prior knowledge about the problem exists, qualitative data may be preferred, and survey research may be a better research strategy. The selection of an appropriate design hinges in part on the intended uses for the information. Control. As noted earlier, control represents the extent to which potentially contaminating influences can be minimized in a study. Clearly, experimental procedures allow for better control than do nonexperimental ones. The researcher or manager can systematically structure the desired work environment and minimize irrelevant or contaminating influences. As a result, conclusions concerning causal relations between variables can be made with some degree of certainty. Where it is not possible to secure such high control, however—perhaps because the organization does not wish to make a major structural change simply for purposes of an experiment—a field study represents a compromise design. It allows for some degree of control but does not require changing the organization. External Validity. The question of external validity is crucial to any study. If the results of a study in one setting cannot be applied with confidence to other settings, the utility of the results for managers is limited. In this regard, survey research, field studies, and field experiments have higher levels of external validity than naturalistic observations or laboratory experiments. Naturalistic observations are typically based on nonrandom samples, and such samples often exhibit characteristics that may not allow for transfers of learning from one organization to another. A clear example can be seen in the case of a small company in which the president implemented a unique compensation plan that proved successful. It would be impossible to predict whether such a plan would work in a major corporation, because of the different nature of the organizations. Similarly, there is some question about how realistic a work environment is actually created in a laboratory situation. If managers are to learn from the lessons of other organizations, they should first learn the extent to which the findings from one kind of organization are applicable elsewhere. Cost. As one would expect, the quality of information and its price covary. The more rigorous the design (and thus the more accurate the information), the higher the cost. Costs can be incurred in a variety of ways and include actual out-of-pocket expenses, time invested, and residue costs. The organization is left with the aftermath of an experiment, which could mean raised employee expectations and anxieties, as well as the possibility of disillusionment if the experiment fails. It should be noted that, in survey research, a large amount of general information can be gathered quickly and cheaply. Overall Level of Rigor. In summary, then, the real answer to the question concerning which strategy is best lies in the degrees of freedom a manager has in selecting the design. If an experiment is clearly out of the question (perhaps because one’s superior doesn’t want anything altered), a field study may be the best possible strategy, given the constraints. In fact, field studies are often considered a good compromise strategy in that they have a medium amount of rigor but are also fairly quick and inexpensive. On the other hand, if one simply wishes to take an attitude survey, survey research is clearly in order. If one is not allowed to do anything, authoritative opinions from others may be the only information available. However, if constraints are not severe, experimental methods are clearly superior in that they allow for greater certainty concerning major influences on the criterion variable and on the problem itself.", "section": "Scientific Method in Organizational Research", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}
{"text": "Scoring Keys for Self-Assessment Exercises Chapter 2 What Is Your Locus of Control? This assessment measures your locus of control. After completing the instrument, score it by assigning a zero (0) to any A you assigned and a one (1) to any B . Add up your total score, and compare it to the following norms: 1–3 = an external locus of control 4–5 = a balanced locus of control 6–7 = an internal locus of control What Values Are Most Important to You? This instrument is intended as an informal measure of instrumental and terminal values. There are no right or wrong answers here. This is simply a way for you to see what your value structure looks like. Simply examine the pattern of responses you made for both sets of values. What did you learn about yourself? Which values are most important to you? Chapter 3 Can You Understand This Passage? The appropriate frame of reference for reading the passage in this self-assessment is washing clothes . How Do You Feel about Women Executives? This questionnaire asks 10 questions concerning people’s attitudes toward women in managerial positions. To score this instrument, total up your score and compare your results to this national sample. 10–21 = an unfavorable attitude toward women as managers 22–38 = a neutral attitude toward women as managers 39–50 = a favorable attitude toward women as managers What did you learn about yourself on the basis of this exercise? Are You Satisfied with Your Job? Two scales are used here, one for satisfaction with the level of personal recognition you receive and one for your satisfaction with pay of salary. To score this, add up your responses for questions 1–5 and 6–10. Items 1–5 refer to your satisfaction with the level of personal recognition you receive, and items 6–10 refer to your satisfaction with compensation. For both factors, scoring norms are as follows: 5–10 = low satisfaction 11–19 = moderate satisfaction 20–25 = high satisfaction How did you do on each factor? If you were a manager and saw these results, what would you do to improve the scores of your coworkers? Chapter 4 Designing Your Own Behavioral Self-Management Program The key to this exercise is to see if you can put the concepts of behavioral self-management into practice. Were you able to identify a specific problem that lends itself to the BSM approach? Does your own BSM program follow the procedures outlined in the chapter? What were the major problems you encountered when you tried to apply the procedures to your program? Did the program work? What did you learn about yourself from this exercise? Chapter 8 How Would You Rate Your Supervisor? There are no right or wrong answers to this exercise. You are asked to evaluate the performance of a current or past supervisor. Because it is typically the supervisor who evaluates the subordinate, this is usually an interesting experience. When you are done, share your evaluation with another student in your class and explain or defend your evaluation. Are there any rating biases in your evaluation? Is this a fair appraisal? How would your coworkers evaluate this supervisor/boss? How Much Feedback Are You Getting from Your Job? This exercise gives you the opportunity to analyze feedback patterns for your current or previous job. Add up your four scores according to the four types of job-related feedback. Corrective feedback (add up items 1–3) Positive supervisory feedback (add up items 4–6) Positive coworker feedback (add up items 7–9) Self-administered feedback (add up items 10–12) When finished, examine and study the results. Where did you get the most feedback? Where did you get the least feedback? Chapter 9 How Do You Behave in a Group? This questionnaire asks you to describe your own behavior within a group setting. To score the instrument, add up your scores as follows for the three categories of behavior. Task-oriented behavior (add up items 1–4) Relations-oriented behavior (add up items 5–8) Self-oriented behavior (add up items 9–12) Examine the resulting pattern in your answers. As usual, there are no correct or incorrect answers. Instead, this is an opportunity to view how you describe your own role-related activities in a group. What did you learn about yourself? How does your role in a group differ from those of other individuals? How Effective Is Your Work Group? This instrument measures the relative effectiveness of a group to which you belong. Count the number of times that you answered “mostly yes.” The larger the number, the more productive and satisfied the group members should be. There are no norms for this exercise, so you might wish to create your own norms by comparing scores amongst others in your class who have completed this instrument for the groups that they belong to. Look at the range of scores, and then describe the characteristics of each group. Are there any common characteristics that distinguish the groups with the highest scores? The lowest scores? Why do these differences occur? You could also use this questionnaire to compare groups to which you belong. If you were the leader of one of these groups, what would you do to make the group more effective? Why hasn’t this been done already? Chapter 13 What Are Your Bases of Power? This instrument examines the five bases of power. When you have finished the questionnaire, add up your score for each scale as follows: Referent power (add up items 1–3) Expert power (add up items 4–6) Legitimate power (add up items 7–9) Reward power (add up items 10–12) Coercive power (add up items 13–15) To interpret the scores, consider the following: A score of 3–6 points indicates a weak power base on a particular scale. A score of 7–11 points indicates a moderate power base on a particular scale. A score of 12–15 points indicates a strong power base on a particular scale. On the basis of all of this, what does your power profile look like? Does this seem to be an accurate reflection of your actual situation? If you wished to change your power bases, which would you change? How would you try to change these bases? How Political Are You? This questionnaire is designed to measure your political behavior. You have been asked to answer “true” or “false” to 10 questions. When you have finished, consider the following. If you answered true to almost all of the questions, you should consider yourself a confirmed politician. (This is meant to be a compliment!) If you answered false to questions 5 and 6, which deal with deliberate lies and uncharitable behavior, you have shown yourself to be someone with high ethical standards. Finally, if you answered false to almost all of the questions, you are most definitely not a politician; rather, you are a person who rejects manipulation, incomplete disclosure, and self-serving behavior. On the basis of this instrument, how political are you? How political are your friends? On the basis of your answers to these questions, what have you learned about political behavior in organizations? What implications follow from these results concerning your future management style? Chapter 14 What Is Your Approach to Conflict Resolution? In this exercise there are no right or wrong answers. Instead, you are simply asked to describe your own approach to conflict resolution. To do this, score the instrument as follows: Competition (add up items 1–3) Collaboration (add up items 3–6) Compromise (add up items 7–9) Avoidance (add up items 10–12) Accommodation (add up items 13–15) Compare the relative strengths of your preferences in each of the five conflict-resolution modes. The higher your score on any of the scales, the more you favor this mode of resolution. What pattern do you see in this analysis? How will this inform you in future negotiations? Chapter 18 How Stressful Is Your Job? To score this instrument, first add up your score: If you scored 1–18 points, you see yourself as having a normal amount of stress. If you scored 19–38 points, you feel that stress is becoming a problem. If you scored 39–50 points, you feel that stress is a serious problem. Where did you score on this instrument? Does this seem like an accurate description of the real situation? On the job you described, what could you do to reduce stress levels? Are You a Type A? This instrument is somewhat complicated to score. Follow these instructions carefully: Time urgency: Time urgency reflects one’s race against the clock, even on items when there is little reason to hurry. It is measured by the following items 1, 2, 8, 12, 14. For each A or B answer you gave on these questions, give yourself 1 point. Put the total number on the line on the left. Inappropriate aggression and hostility: This dimension reflects excessively competitive behavior and frequent displays of hostility. It is measured by items 3, 4, 9, and 10. For each A or B answer you gave on these questions, give yourself 1 point. Put the total number on the line on the left. Polyphasic behavior: This is the tendency to undertake several activities simultaneously at inappropriate times. As a result, individuals often end up wasting time instead of saving it, which leads to wasted energy. It is measured by items 6 and 11. For each A or B answer you gave on these questions, give yourself 1 point. Put the total number on the line on the left. Goal directedness without proper planning: This is the tendency to rush into work without knowing how to accomplish the desired result. Consequently, incomplete work or errors are likely to occur. It is measured by items 5 and 7. For each A or B answer you gave on these questions, give yourself 1 point. Put the total number on the line on the left. Now add up your total score. If you received a total of 5 or greater, you may possess some of the attributes of a Type A personality. How did you do? If you received a high score, what are some things that you can do to reduce your stress level? How Stable Is Your Life? This instrument attempts to assess your rate of life change—that is, how much activity and change do you have that may cause stress? To score this instrument, add up the score or units assigned to the various life units assigned to the events listed in the past year. If your total score is less than 150, this suggests that you should remain generally healthy during the next year. If your total score is 150 to 300, this suggests that there is a 50 percent chance that you will experience illness during the coming year. If your total score is over 300, this suggests that there is a 70 percent chance of impending illness during the coming year. Remember that when evaluating your result, a high score does not automatically mean an illness is imminent. Rather, it means that statistically speaking an illness is more likely for you than for those with lower scores. Where did you score? Is this a reasonable description of your current situation? If so, what actions could you undertake to reduce your score? Are You Suffering from Burnout? This instrument measures your self-perceptions regarding burnout. To score it, add up the number of times you answered “mostly true.” If you answered mostly true seven or more times, you may be suffering from burnout. If you received a high score, consider what actions you can undertake to reduce the level of burnout.", "section": "Scoring Keys for Self-Assessment Exercises", "book": "Organizational Behavior", "subject": "Business", "source": "https://openstax.org/details/books/organizational-behavior"}