Shillong, 25 Iaiong: Ka jingleh thurmur bad ka jingkhei sting jong ka kompeni sam ding ka sorkar ka Meghalaya Energy Corporation Ltd (MeECl) ha ka rukom ai a ki bai thang ding kala wan rah jingeh a ki ba bun tylli ki shnong ha East Khasi Hills. Halor kane, ka Aam Admi Party Meghalaya, ka la akynduh mynta ka sngi a u Director Distribution ka MeECL, u Bah T Passah ban pan jingshai halor kane ka jingleh jingthurmur ha ka rukom ai a ki bai thang ding ha ka shnong Puriang. Ha ka jingkren bad ki lad pathain khubor, u Secretary Legal Cell ka AAP, u Bah Peter Dohkrut u la athuh ba ka tnat MeECL ka la pynpoi bording ha ka shnong Puriang naduh u snem 2006 katba a ka bai thang ding ka MeECL ka pynpoi katba ka mon. Ka long kaba sngew phylla ruh ba ki briew kiba thang tang 4 bad 5 bulb ki poi ka bai thang ding haduh T. 500, T. 800 bad T. 1000, ka bym pat ju jia wat ha ki jaka sor ruh , la ong u Bah Dohkrut. U la ong ba ka jingpynkhei bad ka jingkh iot ka MeECL a ki long ing ha katei ka shnong kaba don 300 tylli ki rympei ing ka dei hadien ba ka la dep ot a ka bording mynta la palat shisnem hynrei ka bai ding ka dang poi ha ryngkat ka dor kaba heh kaba kot naduh T.20 hajar haduh T. 25 bad T. 30 hajar. Ym tang katta, ka jingpynpoi a ki Bill bording kam dei hadien ba la wan peit bniah a u Meter hynrei la shu shna antad da ki bor pyn aid ka MeECL tang naba shong ha shuki, u la ong. Ka jingleh jong ka MeECL kadei ka ka jingknieh noh a ka hok jong ki paidbah, namar ka bai thang ka poi hadien 9, 10 snem bad ki paidbah kin hap ban siew da ki phew hajar kadei ka jingbakla jong ki nong shna a ki bill hynrei balei pat ki paidbah ki hap ban mad a ki jingeh, halor kine ki jingleh ka MeECL kadei ban shim a ka jingkit khlieh ym ki paidbah , u la ong. U Bah Dohkrut u la athuh ba u Director u la kyntait ban kren ei ei halor kane hynrei u la shu ong ba u la bthah a u Public Relation Officer (PRO) ban pynshai paidbah halor kane ka jingshah kynnoh leh thurmur a ki bai thang. Ha ka jing akynduh a u Public Relation Officer ka MeECL, u la athuh ba u PRO u la pynpaw ba ka jing oh a ka report ka apher, hynrei u la kular pat ban shimkhia a kane ka kam kham kloi katba lah, u la athuh ruh ba u PRO u la kubur ba ka bill kam lah ban kiew man la u bnai. Lada ka tnat MeECL kaba dei ban shim a ka jingkit khlieh halor kane ka jingleh thurmur kam lah ban leh ei ei na ka liang ka seng kin leit ruh ban akynduh a u Myntri ka kam bording u Bah Sniawbhalang Dhar ban tuklar bad wat ban leit ruh sha duh ka ingkashari namar ka jing uhroit jong ka MeECL a ka hok ki paidbah katkum ka Article 19-32 jong ka fundamental rights , u la bynrap. Thurmur ka bai ding ha Sohra, ong U MLA Ha kawei pat ka liang ha kane hi ka sngi u Bah Tituswell Chyne, MLA ka Sohra ruh u la leit ban akynduh a u Director halor ka juh ka jingeh ba ki paidbah ki akynduh namar ka jingthurmur jong ka tnat MeECL. U Bah Titus u la ong ba wat la kane ka jingeh jong ki paidbah kadei kaba la slem hynrei na ka liang ki bor ka MeECL kim shym la shimkhia satia, u la ong ba kidon ki bill kiba poi haduh 10, 20 bad 40 hajar. U la ong ba ki shnong kiba kham shah ktah eh ki long ka Laitryngew, Mawkma bad kiwei ki shnong ba marjan. Ka jingpyndonkam light jong ki nongshong shnong ka thain kam palat a ka T. 1000 namar bun hi ki long ing kim pyndonkam a ka power line, hynrei kaba lyngoh pat ba wat tang ki domestic ka bill ka poi haduh T. 3000 shibnai , ong u MLA. U MLA ka Sohra u la athuh ba na ka liang u Director u la kular ban leit pynshai paidbah ha ka 2 tarik jymmang ha ka shnong Laitryngew bad ha katei ka jing alang yn khot lang ruh ia ki briew kiba la shah ktah na katei ka jingleh jong ka MeECL, ki meter reader bad ki nong shna a ki bill bording, u la athuh ruh ba u Director u la kular ban pyntreikam noh ruh a ka Restructured Accelerated Power Development and Reforms Proggramme (RAPDRP) bad kumjuh ban buh noh a ki transformer ha ki shnong ba donkam. Lah ban pynkynmaw ba kham ha shuwa ia kane ka seng AAP ka la tuklar halor ka jingshah ot bording bad ka jingthur mur ka rukom sam bording ha ka shnong Kut kaba don marjan bad ka shnong Puriang ha kaba ka bai thang ding ka la poi da ki phew hajar tyngka bad haba kheinlang baroh 50 ing ka la poi haduh T.6 lak tyngka. Ka la don kaba kum katei ka juh ka jingkynnoh ba ka don ka jingleh thur mur na ka liang ka tnad MeECL hynrei haba u Rupang u la leit pan jingshai bad pan jingkhein na katei ka ophis ka la pyni da ki kot ki sla bad ka la kubur ruh ba ki ju pynpoi bording wat hadien ba la shah ot ruh ha kaba u PRO katei ka tnad u bah P.Sahkhar u la ong ba ka dei ka jingshisha hynrei ka bai thangding ba pynpoi pat kam don jingkhein ia ki bnai naduh ba la ot bording hynrei ka dei kaba rim kaba la kheinlang bad ka sut.


Shillong, 26 Iaiong: Ka Khasi Students Union (KSU) Jaiaw Circle ryngkat ka jingiatreilang bad ka ophis Ka Khasi Jaintia Presbyterian Synod Sepngi, Urban Mission, kan pynlong ia ka jingiaid paidbah ha ka 28 tarik Iaiong 2017, ha ka por 12 baje nohphai sngi, kum ka dak ka jingpyrshah ia ka jingjyllei jong u drok, uba la par sted bha ban pynjot ia ka jingim ki para samla. Ka ophis Voluntary Health Association of Meghalaya (VHAM) bad ka tnad pulit (Narcotic Cell), kin sa wan ban batai bad pynshai sha ki khynnah skul ha kaba iadei bad ki lad ki lynti kumno ban kiar na utei u jait jingdih. Ia katei ka jingiaid yn sdang na phyllaw jong ka Community hall, Jaiaw Lumpyllon ter ter shaduh Motphran bad yn pynkut pat hapoh Madan Student, Jaiaw Pdeng da ka jingialehkai surok ban pyni ki khynnah pule ka Martin Luther Christian University, Department of Social Welfare. Ka KSU ka dap da ka jingsngewkhia kaba khraw halor ka jingjot bad jingngop noh jong ki samla ha kiba bun ki jingdih pynbuaid khamtam eh ha u drok, bad ka khot ka wer ia baroh ki nongshong shnong jong kane ka thainn kiba don ka jingsngewkhia bad ka jingkitkhlieh ia ka imlang ka sahlang ha kaba ia dei bad kane ka mat kaba la ktah ia kiba bun ki longiing ba kin wan ban ia snohkti lang khnang ba ngin lah ban rat diengkhong ia ki kam sniew bad ban ioh ia ka lawei kaba suk bakmen bad ba shongshngain ki pateng ban sa wan, la ong ka kyrwoh na u bah Alan Laloo u Publicity Secretary.


Shillong, 26 Iaiong: U MP ka NPP na Tura u Conrad K Sangma u la dawa ba ka sorkar jylla ka dei ban ithuh ia ki kam jong u Purno A Sangma da kaba ai kyrteng noh ia ki surok ha ka kyrteng jong u. Ha ka shithi sha u myntri rangbah ka jylla u Dr.Mukul Sangma u Conrad u la tyrwa ba dei ban pynieng ruh ia u mot jong u Purno bad u la kdew ruh ia ka surok ban ai kyrteng sha u Purno kawei ha Shillong bad kawei pat ha Tura na Araimile sha AMPT lyngba ka TV Tower bad dei ban pynieng ia u mot jong u hakhmat ka MP Stadium kaba u la thaw da u Purno hi.


Shillong,27 Iaiong: U Sub Divisional Magistrate, Sohra Civil Sub Division, Sohra u la pynjari da ka 144CrPC kaba khang pyrshah ia ki trok ban iaid na Sohra sha Shillong naduh ka por 6 baje mynstep haduh ka por 6 baje mynmiet. Ia katei ka hukum la pynmih hadien ba la ioh jingtip ba ki trok k ba kit mawshun na ki thainn Sohra ban leit buh sha ki karkhana dewbilat ha Umiam bad Ri-Bhoi ki kit palat ia ka 9 ton. Katei ka hukum kan treikam hynriew tad haduh ban da ban pynmih da kawei pat ka jingpynbna. Namar katei ka hukum kaba baroh ki trok ki shah bat naphang mynta ka sngi ha Sohra, u MLA ka Sohra u bah Titos W Chyne u la ong ba u la ia kren bad u SDO ba u dei ban pyllait ia ki trok MCCL namarba ka ktah ia ka kamai kajih ha Sohra bad hadien ba la ia kren u la ong ba u SDO u mynjur ban pynmih noh da kawei pat ka hukum ban pyllait ia ki trok MCCL.


Jowai, 27 Iaiong: Haduh 6 tylli ki trok kit dewiong ki la shah kem hynnin ka janmeit ha ki pulit ka West Jaintia Hills namar ka jingkit palat pud jong ki ia u Dewiong ban shalan shabar jylla. Kitei ki trok kiba shah kem ki dei kiba don ia ki No. ML04A-1987, ML04A-8029, ML04A-8057, AS01AC-7471, AS24C-2255 bad ML04B-1223 ha kaba ki pulit kila bat bad kurup ia ki mar da kaba register mukotduma ia ki hapoh ka kyndon 188/34 IPC bad 194 MV Act. Ia kitei ki trok la ioh ban kem ha ka por 4 haduh 6 baje katba ki pulit ki dang pynlong ia ka jingkhynra kali ha Phramer katkum ka hukum jong ka NGT. Ka jingkit ia ki mar ki matta ka long tan 9 ton bad kane ka lng ym tang ka hukum jong ka NGT hynrei kadei ruh ka hukum jong ka Supreme Court. Hynrei ki trok dewiong ha ka jylla ki la kit palat pud haduh 27 lane 28 ton bad kane ka la wanrah ia ka jingduhnong kaba shyrkhei ia ka sorkar jylla namar ka jingkhien kaba la siew sha ka sorkar katkum ka Challan ka long tang na ka bynta ka 9 ton. Kaba lyngngoh ka long ba kaei ka daw ba ki jaka thew Weigh Brigde jong ka tnad Transport ha Amsarin bad Byrnihat ki pyllait ia kine ki trok. Ki Paidbah ki buh ka jingkylli hato kadei namar ba donkti ki Politician ban pyniaid ia kine ki jaka thew. Ka la don ruh ka jingkynnoh ba kito ki briew kiba pyniaid ia ki Weighbridge ka Transport Department kidei kiba don jingiadei ba hajan eh ki katto katne ngut ki Minister. Mano ba pyniaid ia ka Weighbridge ha Byrnihat, ki pulit ki la dei ban tohkit bniah ioh dei pynban da ki khun kiba heh ba hain , la kylli ki riew paidbah.


Shillong, 27 aiong: Ka seng sai pyrthei kaba dang shu mih thymmai ha kane ka jylla ka People s Democratic Front ( PDF) ka la sdang ban leit pynpur ia ki thied jong ka sha kylleng ki konstitwensi ha ri Lum Khasi ban pynkhreh na ka bynta ka elekshon MLA 2018. Namar ba ka por sha u 2018 ka la hajan eh la iathuh ba katei ka seng mynta ka dang kham pynleit jingmut shuwa sha ki konstitwensi kiba ka thmu ban pynieng kyrtong ha u 2018 bad ia ki konstitwensi pat kiba kam don jingmut ba npynieng kyrtong kam pat khohreh ban thaw Circle ne Unit. Ki lad khubor ki la iathuh ruh ba katto katne na ki konstitwensi kiba ka PDF kan ym pynieng kyrtong ha u 2018 kin kynthup ia ka Shella, Sohra, Mairang bad Umsning konstitwensi bad la iathuh ba ki nongialam jong ka PDF kim pat pynkhih eiei ban khring briew ha kitei ki konstitwensi. Wat la u bah Pynshngain N Syiem CEM ka KHADC um pat paw bad um pat don kyrteng hapoh ka PDF, hynrei la sngewthuh bha ba ia ka kam nongialam un sa shimti shen ma u ha u naitung ne nailar mynta u snem da kaba un risai noh na ka kam MLA. Katei ka jingbym pat patiaw ka PDF ha Shella, Sohra, Mairang ka la pyn suba jur ia kiwei pat ki seng sai pyrthei kiba la suba ba ka lah ban don ka jingiasuhbuit lane ka jingiapynbeit lypa hapdeng ki nongialam ka UDP bad u bah Pynshngain N Syiem ban pynjem shilliang ha u 2018. Lah ban kdew ba u MLA ka Shella u Dr.Donkupar Roy u dei u President rangbah jong ka seng UDP, u MLA ka Sohra u bah Titos W Chyne Working President, u MLA ka Mairang u bah Metbah Lyngdoh katba ka u MLA ka Umsning pat dei na ka seng Congress u Dr.C Lyngdoh bad u MDC pat u bah Donkupar Sumer na ka seng UDP. Ki seng sainpyrthei khamtam ka seng Congress ka la suba jur ba ka jingmih huri hura hapoh ka seng UDP namar ka ishu KHADC ba ki 4 ngut ki MDC ki kyrshan PDF ka lah ban dei na katei ka daw.


Shillong, 28 Iaiong: Ka BJP Pynursla Mandal ka la rai ban sei kyrtong bad ban trei tyng-eh ban pynjop donburom ha kane ka elekshon MLA 2018 ban wan na Pynursla konstitwensi. Ka BJP Pynursla Mandal lyngba ka Committee kaba la shong pyrkhat mynta ka sngi ha ophis trei kam jong Seng ha Pynursla da kawei ka jingmut la iarai lang ban pynieng beit ia u kyrtong ha ka elekshon MLA 2018 na ka Pynursla Constituency, la ong u Secretary u Bah Treilang Khonglam. U la ong ba ia kane ka khubor la pynsaphriang sha ki paidbah nongkyrshan ba kin tip bad ba kin wan ruh ban ia treilang bad ka Party na ka bynta ban pynjop ia u kyrtong. La sngewthuh ba ka party ka la don u kyrtong uba biang bha bad don jingkyrmen ban rah ia ka thong ha kane ka kynti tangba kam pat kwah ban pynbna ia mynta.


Shillong, 28 Iaiong: Ka jingbyrngem ujor Public Interest Litigation (PIL) jong u MDC ka Nongkrem u Bah Hispreaching Son Shylla, namar ka jingshah set ia ki MDC skhim, ka la iarap shisha ha kaba mynta ka Khasi Hills Autonomous District Council ka la pynlait bluit ia ki work order ia ki skhim kiba hap ha ka Nongkrem konstitwensi. Katkum ka jingiathuh u Bah Shylla, hynnin ka sngi hi, ka KHADC ka la pynlait haduh 17 tylli ki work order jong ka MDC skhim kaba la kot sha ka T1.12 klur (shi klur khadar lak tyngka) kaba dei na ka Special Assistance Central Grant 2015-16. U Bah Shylla u la kynnoh ba kane ka jingset khnang ia ki skhim MDC na ka bynta ka Nongkrem konstitwensi ka dei tang namar ka jingleh buit politik jong u CEM u Bah Pynshngain N Syiem. Hynrei kaba lyngngoh ka long ba ia kine ki work order la sam hi da u CEM ha ophis ka KHADC khlem da pyntip ia u Bah Shylla kum u MDC katba ha kiwei pat ki konstitwensi la aiti ban sam hi d ki MDC. Namar ba u CEM u la pynlait ia ki work order, ka jingthmu ban leit ujor sha ka Kashari, la hap ban sangeh shwa , la ong u Bah Shylla haba kren mynta ka sngi. Katkum ka jingong u Bah Shylla ia kine ki work order la sam ha ki Rangbah Shnong jong ki shnong kiba hap ha ka thainn Nongkrem. Kaba lyngngoh ka long ba ka shithi na ka Secretary ka KHADC ka Kong B Basaiawmoit kaba dang shu pynpoi ha ka 24 tarik mynta u bnai ha u Bah Shylla, la phah ban pynkhreh ia ki skhim ha ki konstitwensi ban mang pisa ia ki hynrei tang hadien ar sngi, la mih pynban ki work order ia ki skhim, ha kaba u Bah Shylla um pat phah satia wat tang iwei i skhim ruh. U Bah Shylla u la ong ba kane ka shithi kaba phah sha u, da ka Secretary ka long thik kumba jia ia u secretary barim u Bah Welljune Syiemlieh, ha kaba u CEM Bah Pynshngain N Syiem u la shu hukum ia ka, khlem da iaid katkum ki kyndon, kaba lah ruh ban wanrah jingeh ia ka hadien habud.


Shillong, 28 aiong: Ka KSU Jaiaw Circle mynta ka sngi ka la pynlong ia ka jingiaid paidbah kaba la sdang naduh Communitty Hall ka Jaiaw Lum pyllon, ha katei ka jingiaid paidbah ki la don haduh kumba 15 tylli ki skul kiba la wan ban ia shim bynta kynthup ka MLCU kaba la pyni da ki jingialehkai shuwa ban rung hapoh Madan Student, Jaiaw. La pyrta pynrem ia ki nongkhaii drok ha katei ka jingiaid paidbah bad la pyrta jam ba dei ban kem ia ki naba ki dei ki nongpynjot bad ki nongwanrah jingma ia ka ri bad ka jaitbynriew. Ha katei ka jingialang kaba la long ha madan Student la donlang u President rangbah ka KSU u samla Lambokstar Marngar bad u kongsan u dei u Superitendent City u bah Vivek Syiem. Ia katei ka jingialang la pyniaid da ka KSU ha ryngkat ka jingiatreilang bad ka Urban Mission ka KJP Synod Sepngi , ka VHAM bad kiwei. Haba kren ha katei ka jingialang u bah Vivek Syiem u la pynsngewthuh ia ki samla ia ka jingma na ka jingdih ia u drok, u la ong ba mynta ki khynnah kiba dang 12 snem karta ruh ki la sdang ban mad ia u drok. U la ong ba baroh ki kam sniew ki mih na ka jingdih drok , u la pyntip ruh ba u drok uba poi sha kane ka jylla dei uba la wanrah na ki jylla ba marjan ka thain shatei Lam mihngi. Shi tin Golden u drok u shongdor kumba T.8 hajar tyngka katba kito kiba song ha ki kot lyngkhot pat ki shong dor kumba T.300 tyngka ong u bah Vivek uba peit ruh ia ka Narcotic Task Force. Ngi donkam ban ong em ia u drok namar une ula tehmraw bad nga kyntu ia ki nonghikai, ki kmie ki kpa kynthup ruh ia ka seng KSU ban trei shitom khnang ban lah pynduh jait ia u ne u jait jingdih ba pyn buaid, ong u Bah Syiem da kaba kyntu ruh ia ka KSU ba kan iai pynlong ia kum kane ka prokram ai jinghikai pynsngewthuh paidbah ha kaba iadei bad une u jait jingdih ba sniew.


Nongpoh, 30 Iaiong: Da ki spah tylli ki longiing ha ki artylli ki thainn hapoh ha Dong Ri Bhoi, ki la shah pynjulor ha ki bor mariang mynha ka miet Sngi Thohdieng, hadien ka jingwan lynshop u Phria uba la ther ha ki thainn Jirang bad ka Eriong kaba la syllad naphang ha ki katto katne tylli ki shnong kiba don ha ka thainn Umtyrnga khappud bad ka jylla Assam. Ban sakhi halor katei ka jingshah lynshop, ka kynhun ki nongthohkhubor, hynnin ka sngi ki la pynlong ia ka jingjurip ha ka thainn Umtyrnga bad ha katei ka jingjurip la ioh ba ki don bun tylli ki longiing ki la shah pynjulor ha ka Eriong kaba la khie ha ka miet Sngi Thohdieng. Ha katei ka jingjurip, la iohi ruh ba ki la don shibun ki jingjulor ha ki shnong ba marjan bad ka Umtyrnga, ba kynthup ia ka shnong Chihbra, Iongkhuli, Nongspung A , Nongspung B , Thembugre, Beharanodi lem bad kiwei kiwei, ha kaba la iohi nalor ka jingjulor jong ki iing ki sem, la lap ruh ba ka la don ka jingshah pynjulor ia ki Post Ilektrik, ki jingthung jingtep lem bad kiwei kiwei. Hadien katei ka jingshah pynjulor, la lap ruh ba don ki katto katne ki longiing ba kim don shuh wat tang ka iing ba kin shong, namar ba la shah rah ha katei ka Eriong bad don ruh na kitei ki longiing kiba la shah ktah, ki la shna hi kat kaba ki lah ei tang ban ioh jaka rieh tngen. Haba pyrshang ban kylli halor ka jingwan jong katei ka Eriong, la ioh ban iakren bad u Bur Khongtyngkut, Rangbah shnong ka Umtyrnga, ha kaba u la iathuh ba katei ka Eriong ka la khie ha ka Miet Sngi Thohdieng ha ka por 8 baje ei ei, kaba la pynjulor ia kiba bun tylli ki longiing kiba don marjan bad ka shnong Umtyrnga. Katba ha kaba iadei bad ka shah ther kaba la jia ha ki shnong ka thainn Jirang, ha kaba ki paidbah sa shisien ki la hap ban mad biang ia ka jingsngewsih, na ka jingwan ban lynshop da u phria uba la pynjulor lut ym tang ia ki iing ki sem, hynrei ia ki jingthung jingtep kiba don ha katei ka thainn. Katkum ka jingiathuh da u Bah D.S Ranee, Rangbah Shnong ka Jirang Centre Village, la ong ba mynha ka janmiet Sngi Thohdieng, u Phria uba heh sa shisien u la ther biang ha ka shnong Jirang Centre Village lem bad ha ki katto katne tylli ki shnong kiba don marjan bad kaba la wanrah ia ka jingjulor kaba jur. Ha kawei pat ka liang, ngi pynpaw ia ka jingsngewnguh ia ki Bor sorkar bad ia ka Synod KJP Sepngi, kaba la ai jingiarap da ki Tarpalin sha kito ki longiing kiba dang shah pynjulor, ha u Phria uba dang shut her shen ha kine ki sngi ba la leit. Kumta na ka liang jong kitei ki arngut ki Rangbah shnong, ba kynthup ia u bah Bur Khongtyngkut Rangbah shnong ka Umtyrnga bad u Bah D.S Ranee Rangbah shnong ka Jirang Centre Village, ki la kyrpad sha ka sorkar ba kan phaikhmat da kaba pynkloi ia ki lad jingiarap sha kito ki shnong kiba la shah pynjulor bad khamtam sha kito longiing kiba la kham jur ka jingjulor.


Shillong, 1 Jymmang: Ka Sabina Parvez Warjri kaba dei ka Miss Shillong 1995, bad kaba la mihkhmat ia ka jylla Meghalaya ha ka jing akob Mrs South Asia India kaba la long ha ka 25 a ong ha nongbah Delhi, mynta kan oh a ka lad ban mihkhmat na ka bynta ka ri India ha ka jing akob ba kham heh ka Mrs. India Universal 2017 ka ban sa long ha London naduh ka 3 haduh ka 10 tarik nailur (september) 2017. Ka jing oh lad jong ka Sabina ban mihkhmat sha katei ka lympung ki longkmie ba bhabriew tam ka long hadien ka jing oh ban khur a ka pansngiat Mrs India Universal ha ka jing akob jong ka Mrs South Asia India 2017 ba la pynlong da ka Ms. Aizya Joshi (Naaz Joshi) National Director. Ka Sabina haba akren bad ki lad pathain khubor ka la athuh ba ha kane ka jing akob Mrs South Asia India 2017 ba dang shu dep shen la wan ban ashim bynta haduh 26 ngut ki longkmie bad ma ka, kadei kawei napdeng kiba la shahjied ha ka top 12 bad ban rah syndon a ka pansngiat. Ka la athuh ruh ba ha ka jing akob Mrs Universal 2017 la khmih lynti ba kin don kumba 35 haduh 40 tylli ki ri kiban ban ashimbynta. Kane ka longkmie kala ong ruh baka kwah ban alam lynti a ki samla ka jylla ban long kiba shlur ban ashim bynta ha kum kitei ki rynsan akob namar ka ohi, ba bun ki samla ha ka jylla kim duna ha ba anujor bad kiwei pat hynrei ka la pynpaw pat a ka jingsngewdiaw namar ba kiba bun ki samla watla ki don a ki sap hynrei ki shem jingeh tang namar ka jingbymkot bor ha ka jingpynlut pynsep, ka Sabina ka la kyntu ruh a ka sorkar ba kan khmih lem na ka bynta ki samla donsap lyngba ki lad jing arap khnang ba kin lah ban wanrah burom na ka bynta ka jylla bad ka ri hi baroh kawei.


Jowai, 1 Jymmang: U Myntri ka tnad badei peit ia ka bording u ma Sniawbhalang Dhar mynha kane ka sngi saitjain u la plie paidbah ia ki surok kaba la shna ha ka thainn San Shnong ha ka jinglut kaba 1 klur na ka bynta 9 km haba kheinlang. Ha kane ka sngi la pynlong ia ka jingialang paidbah ha ka shnong Muthong hapoh ka jingpyniaid jong u Rangbah Shnong u ma Helping Phawa. La iadonlang ruh u ma Justine Dkhar, MLA ka thainn bad u MDC ka thainn u ma Laski Rymbai nalor ki rangbah shnong bad ki paidbah nongshong shnong katei ka thainn. Ia katei ka surok pohshnong latei lyngba ka skim SPF na ka tnad NEC jong ka PWD, East Jaintia Hills. U ma Sniawbha ha kane ka juh ka sngi u la plie paidbah ruh ia ka shad sukra ka shnong Mutong. Haba kren ha ka jingialang, u ma Sniawbha u la kular ban synniang na ka skim sorkar haduh 5 lakh na ka bynta ban iarap pisa ia ka shnong na ka bynta ban tei ia ka iing dorbar (Community Hall cum Indoor Hall) kaba ka shnong ka la mang ban pyllut haduh 45 lakh. Ka Shnong Mutong ka la dep ioh ruh ia ka skim kaba 5 lakh na u MP, u ma Vincent Pala na ka bynta katei ka jingthmu jong ka shnong.


Shillong, 7 Jymmang: U President ka Meghalaya Pradesh Youth Congress u Richard M Marak u la ther tyngeh ia ka sorkar BJP da kaba kynnoh ba marsien wan ka sorkar BJP ha ka bor ki marbam mardih ki la kiew dor bad katei ka buh jingeh ia ki paidbah, u la ong ruh ba shuwa ban wan ha ka bor u myntri rangbah duh u Narendra Modi u la kular bunjait ki jingkular ia ki paidbah kata ban pynrung pisa ha ka Account jong ki, ban pynioh kam iohjam, ka Sab ka saath sabka Vikash, Achedin hynrei mynta ki kylla lut da khongpong ha kaba ka sorkar ka la lute kylla na u paidbah da kaba pynduh ia ki tyngka rim bad pynmih da ki tyngka thymmai kiba u paidbah u la kyndhu jingeh. Utei u nongialam ki samla ka seng Congress u la ong ba ka seng Congress ka la leh palat ban ia kaba ka la kular ha ki mat elekshon jong ka bad ka ialeh ruh kumno ban wanrah ka jingiatylli ha ka imlang sahlang, Hynrei ka BJP bad ki paralok seng riewlum jong ka ki pyrshang ban wanrah ka jingiapher bad ka jingpait jingpra ha ki paidbah u la ong. Katei ka jingkren u President ka Youth Congress ka dei ka jingialang kaba la long ha ka sngi saitjai ha Nongjri kaba hap ha Mawhati konstitwensi ha kaba la pynskhem ia ki nongkitkam ka Mawhati Assembly Youth Congress kaba u bah Aiborlang Lyngdoh u la bat kum u President , Rapbor Moksha Vice President bad Gershom Dkhar -General Secretary.Ha katei ka jingialang la donlang ruh u Kyrshan Pamshong, President Shillong Lok Sabha Youth Congress, Rajesh Lapang, President Ribhoi District Youth Congress, Fernandez Dkhar, Secretary Shillong Lok Sabha Youth Congress, D. Daminot Sylliang, President Mawhati Block Congress Committee, Charles Marngar, Secretary Meghalaya Pradesh Congress Committee, Otril Pamshong, Working President Mawhati Block Congress Committee (MDC barim ka Mawhati) bad kiwei pat ki nongialam ka seng Congress. Ha katei ka jingialang u President ka Youth Congress u la kob ruh ba ka seng Congress kan wan biang ha ka bor synshar ha u 2018 ha kane ka jylla


Shillong, 7 Jymmang: Ha ka 4 tarik u jymmang , ki pulit ki la ioh bat ia kawei ka trok kaba don ia u nombar ML-10B-2896 ba la niah da u Banlumlang Khongtani (32 snem karta) ha Pynursla. Na katei ka trok ki la ioh kurup 8 tylli ki masi, hadien ia katei ka trok kumjuh ki masi la aiti sha ki Custom ban leh ia kaba donkam.


Shillong, 07 Jymmang: Bunsien haba ki paidbah kim lah siew ia ka bai thang ding namar ka jingkiew lymmuh, ka sorkar ka kloi ban leit ot noh wut wut, hynrei lada ki leit ban ujor namar ba ka kiew pathar ka bai thang ding, kam ju sngap bad kam leh eiei. Ki paidbah ka thainn Pynursla ki la lynniar namar ba ka bai thang ding ne ka bill ba shna ka MPDCL ka tnad MeECL ka la kiew shaba palat liam ha kine ki bnai haduh mynta. Ha ka jingiakynduh u nongthoh khubor, ki bun ki nongkyndong kum na Lyndem, na Wahkhen, na Pynursla, Korblang, Mawdang, Tynriang bad kiwei ki shnong ki la pynpaw ia ka jingsngew lyngngoh ia ka jingkhein bai thang ding ka MPDCL kaba la kiew sha la T. 1500 haduh T. 2000 na kaba mynshwa kaba long tang T. 200, ne T. 300. Ha ka jingiakren bad u Bah Promeyoo Khongjirem uwei na ki samla ka thainn Pynursla, u la iathuh ba ha shnong Wahkhen, ki longiing kiba ju ioh ia ka ding baduk, kiba shu pyndonkam tang ar tylli ki bulb ka bai thang ding ka poi haduh T. 15 spah haduh T. 2 hajar ha kine ki bnai ba la dep. Mynshwa, ka bai thang ding ka long tang 2-3 spah hynrei mynta ka la kiew shaduh bym lah mut dur shuh haduh T.15 spah haduh T. 2 hajar , la ong u Bah Promeyoo Khongjirem. U la ong ba kane ka jingkiew ka bai thang ka la ktah haduh katta ia ki nongpyndonkam ding ka MeECL namar ba kiba bun ki dei kiba duk, kiba pyndonkam tang uwei ne ar tylli ki bulb. Katkum ka jingiathuh une u rangbah, kila don ki nongthang ding kiba la leit ujor sha ka ophis jong u SDO ka MeECL ha Pynursla ruh ha kine ki sngi, hynrei kim shym la ioh ia ka jubab kaba hun. Ngi la iakynduh ia ki heh ka MeECL ha Pynursla ha kine ki sngi kim shym la lah ban ai ia ka jubab kaba hun , la ongg u Bah Promeyoo Khongjirem. U la kyntu ba ka MeECL ka dei ban peit bha ia kane ka jingeh ba ki paidbah baduk ka thainn ki iakynduh namar ba ka jingthang ding bad ka jingkhein kam iahap satia bad kan long kaba eh ia ki ban siew bai thang ding da ka hajar namar ba ki kamai kyndoi jakpoh man ka sngi. Lah ban kdew ba MLA ka Nongthymmmai u Dr Jemino Mawthoh ha ka jingkren ha iing dorbar dang shen, u la ong ba ka sorkar haba ym lah siew kiba duk ki nongkyndong ia ka bai thang ding tang namar ba pynkiew lummuh, ka MECL ka kloi ban shain kuna wut wut hynrei haba ki kompeni ki sah ram da ki klur kam leh eiei. Ka sorkar ka dei ban pynlait na ka jingpynshitom ia kito ki longing kiba duk namar ba ka jingbakla kam dei na ki. U Dr Mawthoh u la ong ba lada ka MeECL ka kloi wut wut ban ot ia ka ding, ban shain kuna namar ba ki briew kim lah ban siew ym namar ka jingbakla jong ki, ka la leh aiu pat ia ki kompeni kiba la ashram da ki klur tyngka. Ban lait ia ka jingeh jong ki paidbah, u Dr Mawthoh u la ong ba ka sorkar ka dei ban shna ia ka bai thang ding man u bnai khnang ban pynsuk ia ki nongsiew.


Nongstoin , 6 Jymmang: Ka shnong Nong-mawlong ka dei kawei na ki shnong kaba don tang kumba 29 tylli ki long iing bad kaba jngai ruh tang kumba 3 KM na Langpih, ka la don hapdeng ka jingkulmar jingmut namar ka jingiatan tyllai ki ar Hima, kata ka Hima Raidmynsaw Sirdarship bad ka Hima Nongmyn-saw Syiemship. Wat la ki paidbah nong shong shnong katei ka shnong ki don hapdeng ka jingbym sngewthuh sngewthaw namar katei ka jingia tan tyllai kitei ki ar Hima; na ka liang jong u Sordar katei ka shnong u bah J.B. Nonglang u la kyntu ia ki paidbah nong shong shnong ba ki dei ban long kiba ia tylli kawei bad u la ai jingmut ruh ba ki paidbah kiba kwah ban leit pyniasoh sha u Syiem lane sha u Sirdar ki lah ban leit, hynrei kim dei pat ban iashun iwei ia iwei namar ba katei ka kam pat shai bad ka dang don ha pdeng ka kynrum kynram bad na ka liang jong ki paidbah ruh ki la mynjur ia katei ka jingkyntu jong u Sordar. U bah R.M. Nong-phud Secretaty ba pura jong ka shnong Nongmawlong haba iakren bad ki nongthoh khubor u la ong ba kaba la pynsngewsih pat ia ki bor pyniaid shnong jong ka shnong Nongmawlong, ka long ba U Bah Phlongwing Syiem, u briew jong u Acting Syiem ka Hima Nongmynsaw, ula wan thung sop sop ia U Bah Orristar Lyngkhoi, kum U Sordar Nongmawlong, ha ka 10tarik Iaiong bad nangta ia U bah Primly L Marshillong kum u Secretary jong katei ka shnong. Shuh shuh u bah Nongphud u la iathuh ruh ba hadien ba ki paidbah shnong ki la ioh jingtip halor ka kam thung Sordar bad Secretary sop sop, ki la kyntait mardor ban pdiang ia kitei ki ar ngut kiba la shu thung sop sop bad ki la pan ruh ia ka jingpynshai na ki briew jong u Acting Syiem. Kam kut tang katta, hynrei ha ka 30 tarik u Iaiong ki paidbah katei ka shnong, ki la iohi ia ki kot jingpynbna (Notice), ha manla ki lad shnong kaba la wer ia ki paidbah shnong ba kin ia mih paidbah ha ka 3 tarik u Jymmang sha ka Dorbar jong u Syiem ka ban long ha ka madan phutbol bad ha kitei ki jingpynbna la soi kyrteng ruh da u bah J.P. Lyngdoh secretary sop sop jong katei ka shnong. Na ka liang jong ki paidbah ruh kila ia leit sha katei ka Dorbar, bad ha katei ka Dorbar ki paidbah kila buh jingkylli ruh ba mano ba la aibor ban pynlong ia katei ka Dorbar bad kaei ka jingthmu bad ki la buh jingkylli ruh ba kumno haba u Sordar bad Secretary ba pura jong ka shnong ki don, la soi ia ka jingpynbna da ki briew kiba la shu jied sop sop bad na ka liang jong u bah JP Lyngdoh secretary sop sop u la kren shai da kaba u ong Ngim wan ban ban pynshai bad u la mih jyndat noh na katei ka Dorbar. Ym tang kata ha katei ka Dorbar kala don ruh ka jingiamai ia nia ha pdeng jong ki paidbah bad ki briew jong u Acting Syiem ha kaba ki la ia syndong kti ruh bad na ka liang jong ki paidbah ki la kynnoh ruh ba u bah u Orristar Lyngkhoi bad u Primly L Marshillong ki la ialam bakla ia ka shnong da kaba pynklumar shnong tang ban ioh long Sordar bad Secretary jong katei ka shnong katba ki paidbah shnong Pat Kim don jingmon satia.


Shillong, 8 Jymmang: U MLA ka HSPDP na Mawshynrut konsti-twensi u la kren diaw mynsiem halor ka jingpynslem ka sorkar ban plie noh ia ka Mawshynrut Civil Sub-Division bad u la ong ba na ka por sha ka por u la leit ban ia kynduh ia u myntri rangbah ka jylla u Dr.Mukul Sangma ban ia kren ia katei ka kam hynrei hadien ba la kular bunsien u la ong ba u Dr.Mukul u la pynsangeh shi pynsangeh , Khadduh eh nga la wan ia kren dang ha ka 2 tarik mynta u bnai, u la ong ba mynta yn ym buh por shuh hynrei un plie beit ha u bnai jylliew, nga kyrpad ia u myntri rangbah ba un bat ia katei ka kular jong u ong u bah Witting haba ia kren bad u Rupang. Utei u MLA ka Mawshynrut u la ong ruh ba baroh kiba don ha ka Budget lane ka mang tyngka jong ka sorkar la dep ban plie lut mynta hynrei don ruh ki tnad ki bym don ha ka Budget kiba la plie thymmai, Ngam tip shuh kumno ka sorkar kan leh haba ka leh kumne , wat ki bym don ha ka Budget ruh ka sorkar ka nud ban plie naei kan ioh pisa, ngam tip shuh ka kynhun myntri sorkar ka pyrkhat kumno ne ngam tip shuh ioh kiba don ha ka bor ki shu leh la ka leh ioh long la ka long ong biang u bah Witting. U bah Mawsor u la pynkynmaw ba katkum kaba paw ha ka jingkren mang tyngka 2016-2017 jong u myntri rangbah ha ing dorbar ka long ban plie saw tylli ki Civil Sub-Division kita ki long ka Pynursla ha East Khasi Hills ,ka Mawshynrut, ka Chokpot bad ka Raksamgre. Kitei baroh la dep plie lut sa tang ka Mawshynrut marwei, ngam tip balei ki pynslem kumne u la ong. Nangta u la iathuh ba la mang ban thaw saw tylli ki C&RD Block bad kitei ki long ka Mawlai , ka Bhoirymbong, Demdema Block bad ka Rerapara. Kitei ruh la dep plie lut sa tang ka Mawlai, hynrei nalor kitei ki 3 tylli ruh la pynkha biang sa ia kiwei dei kiba la dep plie mynta ong u bah Witting haba kdew ia ka Bajengdoba C&RD Block, ka Sohiong , ka Wapung , u la bynrap shuh shuh da kaba ong biang Ia kiba bym don ha ka mang tyngka lah ban plie , ia kaba don ym lah-ngam tip shuh ka mut aiu, naei kein ka sorkar kan khlong pisa, kitei ruh tang kiba nga tip -ngam tip shuh ioh dang don kiba ngam tip ruh . Shuh shuh u la pynkynmaw ba la pynkiew kyrdan ruh 15 tylli ki Police station ha ka jylla. Kine ki long ka Diengpasoh Police Station ha East Khasi Hills, Umsohlait ha Ri-Bhoi district, Nonghyllam ha South West Garo Hills, Mawshynrut ha West Khasi Hills, Lumshnong ha East Jaintia Hills, Nartiang ha West Jaintia Hills, Damal Asim ha West Garo Hills, Hallidayganj ha West Garo Hills, Salmanpara ha South West Garo Hills, Damalgre ha South west Garo Hills, Gasuapara ha South Garo Hills, Siju ha South Garo Hills, Silkigre ha South Garo Hills, Sangkhinigre ha South Garo Hills bad ka Chiading ha East Garo Hills district. Ha Mawshynrut kaba mut ha Riangdo ym pat shym la plie haduh mynta ruh u la ong biang.


Shillong, 8 Jymmang: Dang ha ka 5 tarik u jymmang ha ka jingialang Pyneh rngiew ba la lum da ka ka Khasi Author s Society kaba la long ha Madan Sudent-ka la don ka jingkren na ki Sengbhalang ba nangne shakhmat haba ki rung sha ki ophis sorkar kin ia kren beit da ka ktien Khasi bad kin thoh ruh da ka Khasi da ka jingmut ba dei ban pynkhie im ia ka ktien lajong. Hynrei ha ka jingiakynduh bad u Lat ka jylla mynta ka sngi ka seng ki nongrep kaba la tip kum ka Khasi Jaintia Farmer s Association ka la ai ia ka jingthoh kiba dei ki mat jingdawa jong ki kaba ki la thoh ha ka ktien phareng.


Shillong, 9 Jymmang: Ka CORP Jirang Circle ha ka jingialam u President u Bah O Lyngdoh mynta ka sngi ka la lap ba u Asst.Manager ka SBI Patharkhmah Branch u P.Rabha u la bu-aid jaw sheh haduh ba um nang shuh ban treikam. Katei ka seng ka la ong ba ka SBI Patharkhmah ka dei ka jaka treikam kaba bun ki nongtrei ki dei ki bar jylla bad khyndiat eh ki Khasi bad ka la ong ba ka jingwan ki nongtrei bym dei Khasi ka la buh jingeh ia ki paidbah ka thain Western Ri-Bhoi namar ka jingbym ia sngewthuh ktien. Ka la kynnoh ruh ba ki nongtrei jong katei ka bank ki leh mon , ki leh ba heh bad haba wan ki paidbah kiba biej ki bym don jingtip kim ju pyni ne kren jai jai hynrei ki shu mai shu tim ia ki bad ka kynhied. Katei ka seng ka la ong ba kaba paw pyrthei katei ka jingleh jong ki ka dei ka sakhi kaba katei ka seng ka la lap ia u Asst. Manager uba bu-aid jaw sheh ha kamra treikam jong u.


Shillong, 09 Jymmang: U Myntri ka tnad pynroi u Bah Ronnie V Lyngdoh u la pynpaw ia ka jingsngew bitar ia ka jingbym sngap ka sorkar pdeng ban bei jingiarap ia ka sorkar jylla na ka bynta ban pyntreikam ia ka skhim Smart City ne ban pynlong ia ki nongbah kiba khuid ha ka ri India. Kumba la pynbna da ka sorkar pdeng, ka Sor Shillong kawei na ki sor ba ju bna nam ia ka jing-itynnad bad ka jingkhuid, ka la poi shaduh ka kyr-dan ba 276 ha ka jingiakop ha ka jingkhuid jong ki nongbah ha ka ri India. Haba kren mynta ka sngi, sha u nongthoh khubor, u Bah Ronnie u la ong ba ka jingbuh kyndon ka sorkar pdeng ban iabhah pisa mar shiteng na ka jinglut, ban pyntreikam ia ka Smart City ka la buh jingeh ia ka sorkar jylla namar ba kam don pisa ban sei. Katkum kane ka kyndon, ka sorkar jylla bad ka sorkar pdeng ka dei ban iasei lang mar shiteng na ka jingpynlut ban pyntreikam ia kane ka skhim ban pynlong ia ka sor kaba khuid ba suba. Nga la dep iakren bad u myntri tnad pynroi sor ka sorkar pdeng u Venkaiah Naidu ha ka jingialang ha Guwahati ba ka sorkar pdeng ka dei ban pynjynsur ia ka jingkyrshan pisa ia ki jylla kane ka thainn namar ba kim don pisa. hynrei u Naidu u la kyntait da kaba ong, ba ym lah ban pynkylla ia ka kyndon , la ong u Bah Ronnie. Kane ka jingkyntait ka sorkar pdeng ban pynjynsur ia ka jingbei pisa ia ki sorkar jylla kane ka thainn, ka la buh jingeh ia ka sorkar Meghalaya ba kan lah ban pyntreikam ia kane ka skhim Smart City haduh ba u Bah Ronie u la ong ba ka sorkar jylla kam donkam shuh ba ka sorkar pdeng kan iarap pisa na ka bynta kane kam bad kan sa pyrshang ban leh hi noh dalade. Haba kim sngap ia ka jingkyrpad jong ngi, ka bha ba ngin thaw lad noh hi ban pyntreikam da ka pisa ka sorkar jylla katba lah , la ong u Bah Ronnie. U la iathuh ba katkum ka skhim Smart City, ka donkam ban don ki nala, ki jingpynkhuid ia ki jaboh kiba biang, ki surok kiba biang, ki iew ki hat bad kiwei hynrei ha kane ka sor Shillong, ka long kaba eh ban leh ia kane khamtam haba ka sorkar kam don pisa. Ha kajuh ka por, u Myntri tnad sor ka jylla, u la kubur ba ka sor Shillong ka la jaboh shisha bad ka daw kam dei ban shu tei pop tang ia ka sorkar hynrei ka dei ka jingkit khlieh lang jong baroh ki briew ka jylla bad ka sor. Ka sorkar kam lah ban pynkhuid marwei, ka dei ka kamram jong ki paidbah baroh ban shim ia ka jingkitkhlieh lang halor kane. Lada ki paidbah ki leh khuid, ka mut ba ka sor ruh ka khuid , la ong u Bah Ronie. U la ong ruh ba ka jingjaboh ka sor Shillong ka la long ka jingsngew lehrain ka jingsngew jahburom. Balei ngin kyntait ia ka jingshisha, ka sor Shillong ka la jaboh , la ong u Bah Ronie bad bynrap, Ngi sngew lehrain ngi sngew jahburom ia kane bad ki paidbah ruh ki dei ban sngew kumjuh ., U la ong ba ki wah ki um ki la jaboh ha sor, ki jaka kum ki iew ki hat ruh ki la jaboh namar ba kam don ka jingpyntreikam kaba biang. U la ai nuksa da kaba ong, ki briew jong ngi kim pat don ka sngew kitkhlieh ban leh khuid. Ka Wah umkhrah ha ki snem 60 eiei, ka dang khuid khlir khlir hynrei mynta tang ban pyndei kjat tiak ruh ym nud shuh namar ba la jubor ka jingjaboh. Mynta ka sorkar ka la thmu ban shna noh ia ki jaka pynlang jaboh ha man ki jaka ha sor ha kaba ia ki um ba mih na jaka sum, ki jingsait jingkhlieng yn nym pyntuid shuh sha ki wah hynrei yn pyntuid shwa ia ki jaka ban pynkhuid, la ong u Bah Ronie. Ula ong ba na ka bynta kane, ka sorkar ka dang pynkhreh ia ka plan.


Shillong, 9 Jymmang: Ka Meghalaya Commercial Vehicle s Union(MCVU) hadien ba la iohi ia jingeh jong ki Kali kit Mar kiba dei trai da ki trai ri trai muluk namar ka jingiohlad jong ki Kali kit Mar na shabar jylla ban kit ia ki mar hapoh ka jylla khlem da don ki kot ki sla kiba biang khamtam ka Trading Licence na ki District Council. Kane ka jingiohlad jong ki ban kamai laitlan hapoh jylla, ka la long pynban ka jingiuhroit ia ki hok kamai jong ki trai ri trai muluk bad ka long ruh kumba knieh ia ka pliang ja jong ki briew ka Jylla, da ki briew na shabar . Kum kane ka jingiohlad ki briew na shabar jylla kan nym jia koit ha kawei ka jylla kaba ki briew na shabar kin ioh leh katba mon. Kumta na ka liang ka MCVU ka dawa na ka tnat pyniaid kali, jong ka jylla bad na ki District Council ka KHADC bad JHADC ba ki dei ban shimkhia ban pynsangeh ia ka jingkamai beain jong ki kali bar jylla khlem ki kot ki sla kiba biang khamtam ka trading Licence. Ka MCVU ka dawa ruh ia ki company pynmih dewbilat ba nangne shakhmat ba kim dei shuh ban ai kit mar ia ki kali kiba na bar jylla, hynrei ki dei ban ailad beit ia ki kali jong ki trai ri trai muluk ban kit ia ki Mar, ong ka kyrwoh na U bah H Mukhim President ka Seng.


Nongstoin , 9 Jymmang: Ka jingailad biang jong ka NGT ban shallan ia u dewiong ba dang sah hapoh ka Jylla Meghalaya haduh 8 bnai kala khreh poi noh artad sha kaba kut ha kaba kala sah mynta sa tang kumba 20 sngi ei ei ba ki nongkhaii dewiong kin ioh lad ban shallan pyndep ia u dewiong ba dang sah. Wat la ka por ban shalan pyndep ia u dewiong ka la khim bha ia ki nongkhaii dewiong, na ka liang jong ki bor pyniaid District jong ka West Khasi Hills District, kala phah ban pyrkhing bha ia ka iaid ka ieng jong ki kali kit dewiong da kaba la bthah ruh ia ki ophisar na ki tnad sorkar bapher bapher ba kin leit ap ha ki surok bah ba dei iaid ki trok dewiong na ka bynta ban talasi (checking) ban pyntikna ba manla kawei ka kawei ka trok kit dewiong kadei ban biang lut ia ki jingdonkam kum ka Challan shwa ban kit bad shallan ia u dewiong. Katei ka paw shai ruh ha ka sngi ba ar jong ka taiew ha kaba ki katto katne ngut ki ophisar na ki tnad sorkar bapher bapher jong ka West Khasi Hills District kynthup lang ruh ia ki ophisar jong ka tnad DMR bad Transport kila ioh ia ka hukum na ki bor pyniaid District naduh ka janmiet jong ka sngi Nyngkong jong ka taiew ba kidei ban leit pyndep ia ka kamram bala bthah (Duty) hapoh ka surok bah Nongstoin Shillong bad kumjuh ha ka surok Shallang -Nongchram Dainadubi na ka bynta ban peit pyrman ia ki trok kit dewiong jong ka thainn hi baroh kawei. Na ka liang jong u nongthoh khubor u la lap ruh ba katei ka Jingphah ieng surok ia ki ophisar na ka bynta ban peit ia ka iaid ka ieng jong ki kali kit dewiong kadei hapoh ka shnong Sohpian WKH, kaba dei ruh ka surok kaba don arlad ban hiar sha Nongstoin bad kawei pat ka surok bah Nongstoin Bypass, bad ha katei ka jaka la lap ruh ba ki don kumba katto katne ngut ki ophisar kynthup lang ia u bah B.K. Surong ophisar ka tnad DMR bad kumjuh ki pulit. Na ka liang jong u bah Surong haba iakren bad u nongthoh khubor u la ong ba u la ioh ia katei ka hukum naduh ka janmiet jong ka sngi Nyngkong jong ka taiew bad ka jingap duty jong u ha ryngkat kiwei de ki ophisar na kiwei pat ki tnad ha katei ka surok ka long haduh kumba 12 kynta ei ei. Ym tang kata u la iathuh ruh ba nalor katei ka jaka na ka liang jong u kum u ophisar ka tnad DMR ha kajuh kapor u hap ruh ban peit lang sa kawei pat ka jaka ha kajuh ka sngi ryngkat lang bad kiwei de ki ophisar ha ka shnong Nongchram ka shnong kaba don ha ka thainn Shallang bad ha kutduh jong ka WKH shwa ban jam sha ka Ri lum Garo. Shuh shuh haba pyrshang ban kylli ba kaei kaba la pynlong ia ki ba kin hap ban mih bad ieng ha surok na ka bynta ban peit pyrman ia ka iaid ka ieng jong ki trok, na ka liang jong u bah Surong u la ong ba katkum ka hukum bala bthah ka long ban peit bad khmih bha ba baroh ki trok kit dewiong kidei ban don ia ka Challan, bad ki trok ki bym don ia ka Challan kin nymlah ban iaid na ka bynta ban shallan ia u dewiong bad u la ong ruh ba katei ka hukum kan neh haduh ka 13 tarik mynta u bnai. Shuh shuh hadien katei ka jingiakren bad ki ophisar la sngewthuh ruh ba katei ka jingphah pyrkhing jong ki bor District ia ka iaid ka ieng jong ki trok kit dewiong ka lah ban iai bteng haduh ban da kut syndon kapor ban shallan dewiong kaba long 8 bnai pura naduh bala ailad biang da ka NGT.


Shillong, 10 Jymmang: U ba James Ban Basaiawmoit MDC ka KHNAM na Mawkhar konstitwensi u dei u Executive Member ba thymmai ka KHADC bad ia ka kyrteng jong u la mynjur da u Lat ka jylla ha ka 3 tarik mynta u bnai. Haba ia kren bad u -u la iathuh ba la dep ban bhah kam ruh ia u hapoh KHADC bad u bat ia ka kam roi kam par (Development).


Shillong,10 Jymmang: Mynta ka sngi ka jaka hikai niah kali ba la pyniaid da u Wanpyn-hunlang Nongrum bad u Evalarisha Shabong na Jaiaw Mawbynna ka la noh synniang 500 tylli ki jingsp khmut sha ki pulit pyniaid kali. Ia kitei la aiti sha u N.K Syiem SP Traffic ha kamra treikam jong u.Ha ka jingiakren bad kitei utei u heh pulit pyniaid kali u la ai jingkhein ruh ia ka jingioh dai kuna ki pulit na ka jingpathar ka rukom niah kali ha nongbah Shillong. Katkum katei ka jingkhein ka long ba ha u kyllalyngkot, 2017 ki la don 1830 tylli ki kes bad ka kuna ka long T.6, 04,300 tyngka ha u rymphang, 2017 ki la don 1976 tylli ki kes bad ka kuna ka long T.6,63,250 tyngka , ha u lber ki don 1564 tylli ki kes ka kuna ka long T.5,95,200 tyngka bad ha u iaiong 2017 ki don 1578 tylli ki kes bad ka kuna ka long T.6, 25, 580 tyngka bad baroh ka long T.24,88,330 tyngka. Kitei ki kes ba la ioh bat ki long ka jingrung sha ki jaka bym shah iaid kali, ka jingkit palat pud, ka jingjia aksiden, ka jingniha kali bu-aid, ka jingjiah kali khlem laisen, ka jingiah thuk thuk khlem helmet bad kiwei pat.


Shillong, 10 Jymmang: Ka Shillong Municipality Board (SMB) ka la pynkhreh mynta ban pynbiang ia ki jaka na ka bynta ban pynshong ia ki nongdie madan ha ki katto kattne ki jaka ba la ibiang ban lait na ka jingshong pathar ha ki surok, ki lynti syngkieng. U Myntri ka tnad pynroi sor u bah Ronnie V Lyngdoh u la ong ba ka Municipal ka la ioh pdiang haduh kumba 500 ngut ki nongdie madan ba la aplai ban ioh shong die madan na ki jaka ba hap hapoh u pud u sam ka sor. Ka jingthmu ka sorkar ban kynriah ia ki nongdie madan ha lynti ka thainn Motphran, Khyndai Lad, ka la iakynduh jingeh hadien ba ki nongdie kim shym la kohnguh ia ka hukum ka sorkar. Hynrei na ka liang u Bah Ronnie u la ong ba ki nongdie madan ki dei ban sngewthuh ba kim dei ban shu shim kabu ba tang namar ba ki duk, kin shu shong ban die jingdie katba mon, hynrei ki dei ban burom ia ka jingpyrshang ka sorkar ban pynbeit ia ka jingeh namar ka pynwit ia ka iaid ka ieng ki paidbah bad ka wanrah ruh ia ka jingjaboh. Ngi la pyrshang ban pynbeit ia kane ka kam hynrei la mih pynban ka kynhun kaba pyrshah. Ha ka jingshisha, kum ki nongshong shnong kiba don ka jingkitkhlieh ki dei ban kohnguh ia ka jingbthah ka sorkar namar ba ym lah ban shu ialeh kulmar , la ong u Bah Ronnie. Kine kiba la aplai ban shong die madan ki dei ki longiing kiba duk bad ki kynthei kiba hap ban shim ia ka jingkitkhlieh ban pyndap ia ki jingdonkam ka iing ka sem. Kham mynshwa, u bah Ronnie u la ong ba ka sorkar ka la pynbeit ban buh ia ki nongdie madan ha ki katto katne ki jaka kiba dei jong ka sorkar ha kylleng kane ka sor. Kine ki jaka ki kynthup ia ka iew Malki, ka Laitumkhrah, ka thainn Polo bad kiwei de.


Shillong, 11 Jymmang: Ka GVK EMRI, ka la pynshai halor ka jingkylla jong ka kali kit nongpang 108, kaba kylla hynnin ka sngi bad kaba la pyniap ia arngut ki briew, mynhynnin ka sngi, ha kaba kiba khlad, ki kynthup ia U bah Teiborlang Lyngdoh, uba la don la 9snem ka rta bad ka 108 bad nangta sa U Bah Pyrshangbor Marwein, uba dei u nongniah jong katei ka kali, ha kaba la kam, ba u dei uwei na ki nongniah uba tbit tam ia kitei ki kali 108 bad ula don mynta la hynniew bnai bad u dei uba trei ha Mairang. Halor ka jingkylla jong katei ka kali, la iathuh ba ki buh da ki GPS, kiba ai jingtip sha katei ka ophis, lada jia ba ki kali ki iaid palat ia ka 50 kilometre ha ka shi kynta, hynrei la iathuh ba halor katei ka jingjia, kim shym la ioh jingtip eiei satia bad la iathuh ruh ba baroh ki nongniah jong ki 108, ki lah ban niah tang haduh 70 Kilometre ha ka shi kynta bad ka kali, ka la khang hi, ba kin iaid palat ia katei ka jingsted ba la buh. Na ka liang katei ka kompeni, ka kam ba ka jingiap jong kitei ki arngut, ki long ba ki mynsaw na ka khlieh bad na ka shadem bad ka jingdih buaid, ka long kaba kim pat lah ban pynthikna satia, namar ba ka jingtohkit, ka dang iaid shakhmat ban lap ia ki jingshisha, ong ka kyrwoh jong ka GVK EMRI. Katei ka kali jong ka 108, hynnin ka sngi, ka la kylla ha ka riat, kaba don harum Lad Mawreng, ong ka khubor.


Shillong, 11 Jymmang: Ka KHADC kan shong bishar halor ka jingujor pyrshah ia u Syiem Sohra ha ka 18 tarik mynta u bnai ha ka por 11 baje mynstep. La iathuh ba ha katei ka sngi la khot baroh arliang mamla ia u Syiem bad kumjuh ruh ia ki nongujor bad ia ka rai pat yn sa leit ban pynbna ha Sohra hi. Lah ban kdew ba kham mynshuwa u EM ba peit ia ka tnad Elaka u bah Latiplang Kharkongor u la ong ba ka KHADC kan bishar ia baroh ki jingujor pyrshah ia u Syiem Sohra bad lada lap ba ka long kaba shisha yn sospon ia u. Lah ruh ban kdew ba ki la don bun ki jingujor pyrshah ia u Syiem Sohra ha District Council kaba kynthup ia ki nongshong shnong hapoh ka Hima Sohra bad kumjuh ruh ka la don ka jingujor na ka seng KSU kaba la kynnoh ba ka la don ka jingai pata khyndew kaba bun bha da u Syiem sha ki bar jylla ha Majai.


Shillong, 11 Jymmang: Ha ki khyndiat sngi ba la dep u MLA barim ka Sohra u Dr.P.W Khongjee u la lum jingialang ia ki nongialam ba hakhmat jong u ban pyrkhat na bynta ka elekshon 2018, ki lad khubor ki la iathuh ba katei ka jingialang ka la long ha ka shnong Khrang- Khad-ar Shnong. La iathuh ba ki don kumba 30 ngut ki nongialam u Dr.Khongjee kiba la poi sha katei ka jingialang. Ki lad khubor ki la iathuh ruh ba ha katei ka jingialang u Dr.PW Khongjee u la kren shai ha ki nongbud jong u ba ha ka elekshon 2018 un ym ia khun na ka seng Congress bad u la pyni ruh ia ka nongrim balei um treh ban ia khun na ka seng Congress. La iathuh ba ki daw kiba u Dr. Khongjee u la sei ba um kwah shuh na ka seng Congress ka dei ba u sngewthuh ba ka Congress kan ym lah khie khlieh shuh ha u 2018 bad kawei pat ka daw kaba u la pynshai ha ki ka dei namarba um kwah ban ia knieh tiket da kaba ong ba u la sngewthuh lypa ba ka tiket kan ym leit sha u. Shuh shuh ki lad khubor ki la iathuh ba u la pan ia ka rai na ki nongkyr shan jong u sha kano ka Party un leit iasoh hynrei kim shym la lah ban ai ia ka rai bad ki la bynshet ha u hi kum u nongialam ba un shim ia ka rai la un leit BJP ne un leit sha kawei pat ka Party kat kaba u sngew iahap. Kiwei pat ki lad khubor ki la iathuh ba nyngkong u Dr.Khongjee u la don jingthmu ban leit ia soh sha ka seng BJP bad ban ia khun na katei ka seng ha u 2018 hynrei katei ka jingthmu jong u ruh ka la pulom noh hadien ba u President jong ka Seng Khasi u bah Bantei Nongrum u la pynbna ban shongthaint noh na ka kam Seng bad un leit sha ka lympung ia khun elekshon ha u 2018 bad la sngewthuh ba un ia khun na ka seng BJP. Lah ban kdew ba watla ka elekshon ka dang jngai hynrei ka lyer ia knieh tiket ha Sohra konstitwensi ka la jur bha ha kine ki khyndiat sngi ba la leit hynrei da katei ka rai jong u Dr.Khongjee la sngewthuh ba ka tiket ka seng Congress ha Sohra kan leit da kaba suk sha u bah Donevan Kharwanlang u MDC ba mynta ka seng Congress na Sohra namarba ym shym la don shuh kiwei pat ki kyrtong kiba thmu pan tiket Congress.


Nongpoh, 11 Jymmang: Kan long ka khubor ka ban pynkmen ym tang ia ki paid nongshong shnong ka thainn Umsning, hynrei ia ki paidbah ha ka Distrik hi baroh kawei, ha kaba hynnin ka sngi plie ia u Mawnongrim ban shna ia ka Karkhana pynmih Slasha kaba la tip kum ka (Organic Tea Processing Unit) u Myntri Rangbah ka Jylla u Dr, Mukul Sangma, u la pynbna paidbah ba shen ka sorkar, kan sa plie ia u Mawnongrim na ka bynta ban tei ia ka Hospital ba 50 jingthiah ha Umsning, ka ban ai ka jingsumar kyrpang tang ia ki Longkmie ba armet bad khynnah. Haba kren ha katei ka sngi, u Dr Mukul Sangma, u la ong ba ka sorkar nalor katei ka jingthmu ban plie noh ia u Mawnongrim ban shna ia katei ka Maternity& Child Hospital ha Umsning, hynrei ka sorkar ka dang wad ruh ia ki lad ki lynti ban tei sa ia ka Medical College ha ri Bhoi. Kumta lada jia ba kitei ki kyntien ia kaba la pynmih da u Myntri Rangbah kin urlong, khamtam eh haba iadei bad ka Medical College, kan long shisha ka jingkyrkhu kaba khraw ym tang ia ka Dong Ri Bhoi, hynrei ha ka jylla hi baroh kawei.


Nongstoin , 14 Jymmang: Ki seng kynthei jong ka HSPDP, ki la khie bitar jur ia U Bah Diostarness Jyndiang MLA jong ka Nongstoin, ba um shym la lum la lang ia ki, na ka bynta ban iakren ia ka tiket jong ka elekshon MLA 2018, hynrei, u la shu leit sop sop pat ialade ban thep kyrteng biang kum u kandidet jong ka Nongstoin, na bynta ka elekshon, ka ban sa wan. Katei ka shnat jong ki kynthei, hapoh ka jingialam jong ka kong S. Thongni President bad kong P.F. Marngar Secreatary, ki la ther tyngeh ia u bah Diostarness Jyndiang, MLA jong ka Nongstoin Konstitwensi, ba um shym la lum ia ka jingialang paidbah kaba kynthup lang a ki rangbah bad longkmie ia kaba u la dep ban kular naduh ka 28 tarik u Rymphang 2017. Ha ka jingialang paidbah (General Meeting), ba la pynlong da ka HSPDP Women s Wing Nongstoin Area Unit, hynnin ka sngi kiba bun ki nongkren haba ai jingkren ki la pynpaw a ka jingbyn iaw a u President jong ka Nongstoin Area Unit, namar ka jingbym lah ka jong u ban lum ia ka jingialang paidbah na ka bynta ban khot application ia ki Kandidet kiba kwah ban iakhun ia ka Election ha u 2018. Katba katei ka jingialang ka la iaid la mar shiteng bad shwa ban poi noh artad sha kaba kut U MLA ka Nongstoin u ba dei ruh u President ka HSPDP Nongstoin Area Unit, u la wan poi ha katei ka jingialang bad na ka liang jong ki nongialam jong ka Women s Wing ki la iohlad ruh ban ther markhmat ia u tei u MLA bad pan ruh ia ka jingpynshai halor ka jingbym lah jong u ban lum ia ka jingialang paidbah bad kumjuh ha kaba iadei bad ka jingleit aplai tiket sop sop ialade. Haba pynshai ia kitei ki jingkylli u bah Diostar Jyndiang u la ong ba naduh ka 28 tarik u bnai Rymphang hadien ba la don ki briew kiba la sdang ban pynthut a ka jing alang jong ki dkhot jong ka party, te na ka liang jong ka seng, ka la a shong ban a pyrkhat bha bin pa bin a ka jinglong jingman ban lap ruh a ki briew kiba la pyrshang ban alam bakla bad ban pynthohbria ruh a ka seng baroh kawei, kaba la pynlong ruh ban pynsahteng ia ka jingthmu ban lum ia ka jingialang paidbah kumba ki kwah. Haba adei bad ka kam election u bah Jyndiang u la ong Ka kam Election kadei ka kam jong ka Central body ha kaba ngi la don ia ka State Election Committee bad yn da ki la bthah a ngi ba ngin leh a kaba donkam hangta ngin sa leh a ki jingdonkam bad halor kane ka kam ka shong ruh ha ka bor jong ka jingpyniaid jong katei ka committee na ka liang ka jong nga kum u President ngam lah ban ai shibun ka pynshai . Hadien katei ka jingialang u nongthoh khubor u la iohlad ruh ban iakren bad ka kong P.F. Marngar Secretary HSPDP Women s Wing Nongstoin Area Unit, ha kaba ka la ong ruh ba ka la ioh jingtip ba u MLA u ba dei ruh u President jong ka Nongstoin Area Unit, u la dep ban phah applikeshon sha ka central boby na ka bynta ban pan tiket ia lade ban iakhun ia ka Election 2018. Bad ka la ong ruh ba katei ka jingleh jong u MLA khlem ka jingpyntip sha ki paidbah ka long kaba bakla shibun namar ha ka jingshisha lada u kwah ban akhun ia ka Election ruh u lah dei ban wan shwa ban pyntip a ngi ki paitbah bad ki paitbah kin sa ai ia ka rai la ki la ibit ne em a u ba un dang akhun biang, ym ba un shu leh sop sop. Lada bakla ka jingai a ka tiket ha Nongstoin ngin khylliap lama noh a ka HSPDP ha Nongstoin hi baroh kawei bad lada ka HSPDP kan duhjait na Nongstoin ngam tharai ba kiwei pat kiba na kiwei ki Konstitwensi ba kin dang im biang namar ka Nongstoin ka dei u budlum jong ka HSPDP , ong ka kong P.F. Marngar. Kaba ka la bynrap shuh shuh ba ka jingialang, ka la rai ba kan thoh noh a ka shithi sha u President ka Nongstoin Area Unit ba un lum noh mardor a ka jing alang paitbah bad lada um leh ei ei kumta kin phah ruh a ka shithi sha u President ba Rangbah duh jong ka Party, bad lada u President rangbah u don a ka mynsiem ka jingpyrkhat na ka bynta u paitbah u dei ban phah a u President ka Nongstoin area Unit, ba un lum noh mardor a ka jingialang khnang ba kin oh ruh ban tip ba ano yn ai a ka tiket.


Shillong, 15 Jymmang: Ka Executive Committee, Nongkrem Block Congress Committee ha ka jingiakynduh ha ka 15 tarik 2017, ha Smit, hapoh ka jingpyniaid u Bah John F Kharshiing, President, NBCC, ki la shong pyrkhat sani bha halor kumno ban pynkhreh ia ka Election 2018 bad la rai ban pynlong jingialang ha man ki unit jong ka Nongkrem Constituency kum shi bynta ban pynkhlain ia ka seng. Ha kane ka sngi la ioh ia ka kaiphod ka jingiakren na ki dong bapher bapher, ha kaba la don lang u Bah WK Kyndiah, Generay Secretery MPCC, Adviser jong ka NBCC, u Bah Lambor Nongrum, kyrtong MDC ha ka elekshon MDC ba dang shu dep bad kiwei kiwei ki riewrangbah. Ka jingialang ka la rai ban ia kynduh ia ki bor Sorkar halor kiba bun ki kam pynroi jong ka Sorkar bad khamtam ha kaba iadei bad ka scheme MHIS, ki scheme rep, ri jingri, kiba iarap bad iada bun ia ki paidbah kiba kyrduh kiba shitom khamtam ha ka koit ka khiah. Ha katei ka jingialang la don lang ki dkhot na sawdon ka Constituency, kiba la pynsngew ia ka jingdonkam ia ka seng ban tyrwa ia ki briew kiba biang ban mih kum ki kyrtong bad ba kin pynbna ia u kyrtong MLA ha ka por kaba biang.


Jowai, 15 Jymmang: Hadien ba la mih ka kynrum kynram hapdeng ki dkhot bad ki nongialam ka JSU bad kane ka kynrum kynram ka la wanrah haduh u pud ba ka Jaintia Students Union kan pait arliang bad mih syndon sa ka Jaintia Students Union -1 (JSU-1) ia kaba la ialam da u Eleazer Christopher Dkhar kum u President. Kane ka kynrum kynram hapoh ka seng ka la mih hadien ba la pynbna ia ka election bad lehse na ka daw ba ym lah ban pyniaid beit ia ka election ba bun ki dkhot jong ka seng ki la pyrshah jur bad rai ban seng noh da ka JSU-1 Ka JSU hapoh ka jingialam u Rikut N Parien ka la dep pynbna ia ka Election ban jied ia ki nongkitkam ba thymmai ha ka 13 tarik hynrei namar ba ka Election Committee kaba kynthup ia 4 ngut ki shim ia ka rai ban pynduh ia ka hok jong ki dkhot ban thep vote jied nongkitkam da kaba shah tang 20 lane 30 ngut na ki unit bapher bapher ka la mih ka jingpyrshah kaba jur hapdeng ki dkhot jong ka. Ha ka 13 tarik ki dkhot bad nongialam ka JSU jong ki unit kiba pher bapher ki la shim ia ka rai ban thaw noh da ka JSU-1 bad mynta ha ka CEC kaba la long ha Thadlaskein ka JSU-1 ka la rai ban thung ia u Eleazer Christopher Dkhar uba jut bat kum u President ka JSU Shillong Circle kum u nongialam ba hakhlieh duh jong ka. Nalor u tei u nongialam ba ha khliehduh la jied ruh ia u Bantei Sari Vice-President, Lucky Phawa General Secretary, Deibormi Siangbood Asst-General Secretary P Pakem, Finance Secretary Deibormi Mynthoi- Organising Secretary, Jehoba Ryngkhlem Asst-Organising Secretary Robert Suja Nongtdu Education Secretary Harison Siangshai Asst-Education Secretary, Wympher Suchiang Sports & Games Secretary, Phrangki Lamare Asst-Sports & Games Secretary, W M Bareh Publicity Secretary, Mutdashisha Papang Arts & Culture Secretary, Wenly Phyrngap Discipline Secretary, Beatific Syih Office Secretary.


Shillong, 16 Jymmang: Ka iew iaknieh tiket ha ka party HSPDP na Mawthadraishan ka la thnem bha namar ba la ioh jingtip ba ki don haduh kumba san ngut eiei kiba kwah ban iakhun na kane ka party namar ba katei ka jaka ka dei ka krem jong u Sing naduh kham myn-shwa khamtam ha ka por ba dang don u Bah Hoping Stone Lyngdoh (bam kwai ha duwar u Blei). Ha ka jingtwad jingtip, ka lyer ia ka kong Bolinda Lyngdoh Nong-lait kaba dei ka pyrsa jong u MLA barim ka Pariong u Bah Tuberlin Lyngdoh Nonglait, ka la kham beh bha ha katei ka thainn napdeng bun ki riew rangbah kiba kwah ban iakhun. Ki riew rangbah kiba la ioh sngew ba ki lah ban pan tiket na kane ka party ki kynthup ia u MDC ba mynta u Bah B Warjri, u Bah S Nongkynrih uba dei u Engineer barim, bad u Bah Damian Marshangbai. Ka la don ruh ka jingleit pynsngew da ki nongialam bad nongkyrshan ka party sha ki nongialam ba khlieh kynthup ia u President Bah Ardent M Basaiawmoit ba un sngap ba ia ka tiket ka party dei ban iaid katkum ka sur jong kiba bun balang khnang ban wanrah ia ka jingjop. Katkum ka jingiakren bad katto katne ki riew rim ka HSPDP na thainn Mawthadraishan,la iathuh ba napdeng kiba lah ban pan tiket, ka sur jong uba bun,ka la kham noh sha ka kong Biolinda ba kan iakhun na ka party ha kane ka kynti hynrei kim pat lah ban ong eiei namar ba ka rai ka shong ha ka jingstad ka party. Hynrei ki la maham ba lada ka party ka bakla, ban ai tiket, ka Kong Biolinda ka lah ruh ban iaid shakhmat ryngkat ka sur jong u paidbah ban kyrshan nadien jongka. Don kiba la ong ba ka Kong Biolinda ka la iaid bha ban leit iakynduh briew ha man ki shnong ha ka thainn Mawthadraishan lyngba ka jingai mynsiem u kni jongka, u Bah Tuberlin Lyngdoh Nonglait uba long u nongmihkhmat la katto katne por na katei ka thainn.


Ampati, 16 Jymmang: Ar tylli ki jingkieng kawei ha Gopinathkilla bad kawei pat ha Bakda-gre, hajan Mahendraganj jong ka South West Garo Hills, ki la shah rong noh ha ka um ha ka step jong ka Sngi U Blei, na ka jingslap kaba jur, ha katei ka miet baroh shimiet. La khang noh mynta ia ka surok Garobadha-Dalu (NH 51) bad ka surok Purakhasia-Mahendraganj, ba kin iaid ki kali, ong ka kyrwoh khubor.


Shillong, 16 Jymmang: U bah J.A Lyngdoh Vice President ka BJP u la kyntait ia ki jingkynnoh kiba u bahTony Marbaniang u la ujor pyrshah ia u, Ngam ju ong kum kita ki kyntien ban tyrwa pisa iano iano, ngam dei u briew uba tad dor haduh katta katta ban pynshong iano iano da kaba tyrwa pisa, ka mut aiu ngan tyrwa pisa haba ka thong jong ka BJP ka dei beit ban rat dyngkhong ia ka bamsap bad ban wanrah da ka sorkar kaba lait na ka bamsap ong u bah J.A Lyngdoh haba kren sha ki nongthohkhubor mynta ka sngi ha ophis ka BJP. U la ong ba kham mynshuwa ki la don kumba 4 ne 5 ngut ki kyrtong kiba kwah ban pan tiket ia ka BJP hynrei hadien ba u la mih ma u bun kiba kwah ban pyniakhun da u bad ki la weng noh ia katei ka jingkwah tiket jong ki. Haduh mynta hi nga dei tang ma nga u kyrtong uba pan tiket na ka BJP, ngim ithuh bad ngim tip ia utei u briew, u dei uei? ong u bah Dip haba kynthoh ia u bah Tony. Utei u MLA barim ka Mawphlang u la ong ba ka la don ka jingai jingmut ha ka jingialang kaba la long ha ka 14 tarik ban khot ia u Tony ban ia kren pynbeit, Hynrei nga la kren shai ha ka jingialang ba ngam treh bad ngam sngewtynnad , ai ba uba mut ban ieng un ieng beit, don kiba ong khot ia kren pynbeit bad u lehse ioh u la lut pisa pisa haba u la iaid shakhmat bad pynbeit ia katei ka jingpynlut jong u, hynrei kitei ki kyntien kim shym la mih na nga dei na ki nongai jingmut kiba ngam pdiang u la ong biang. U President jong ka BJP na ka Mandal 17 North Shillong u bah Wanlambok O Thangkhiew u la ong ba naduh ba la thaw ia ka BJP North Shillong Mandal ha ka 31 tarik u lber, 2017 um pat ju don jingtip ba u Tony u dei u dkhot jong ka BJP, Hynrei ngam ong ba um dei u dkhot ioh u dei pynban namarba ka BJP ka seng kaba heh , ki lah ban rung dkhot online ne na kiwei pat ki bynta, hynrei ha ka Mandal te um don bynta eiei ruh em ong u bah Wanlambok. U la ong ba haduh mynta um pat ju ia kynduh ia u Tony bad um pat ju iohi ia u ban mih shakhmat ha ki kam Party, Dang shen ngi lathaw ia ki Mahila bad ki BJYM ha Jail Road ngim iohi ia u, ngim ju iohi ia une u briew ha ki kam Party ong u bah Thangkhiew. U Joy Deep Dutta Secretary jong ka Local Committee u la ong ba ka seng BJP ka ju leit ban pynlong jingialang ne thaw komiti ha kano kano ka jaka dei lyngba ka jingioh jingbit lane ka jingbthah jong ka Mandal bad ka jingleit pynlong jingialang u bah Tony kylleng ki jaka kam dei satia ka kam Party naba ka Mandal ka khlem phah hynrei ki dei ki jingialang shimet jong u hi. Um don bynta eiei bad ka Mandal ong u Joy Deep. Ha kaba iadei bad ka jingshah ujor FIR u bah J.A Lyngdoh ki nongialam ka BJP ki la ong ba ki la aiti ha ka Legal Cell jong katei ka seng ban iaid shakhmat bad ban leit sha thanad ban ia kren ia katei ka kam.


Ong u nongialam barim ka ANVC Shillong, 21 Jymmang: Ka Achik National Volunter Council (ANVC), ka pyntip sha U Rupang, ba kato ka map, kaba la pynmih ha kane ka kotkhubor, ha ki khyndiat sngi ba ladep, kam dei shuh ka map, kaba dang larkam. U Aris Sangma uba dei U Publicity Secretery barim jong ka ANVC, haba jubab lyngba ka whatsapp sha U Rupang, ula ong Ka dei ka map kaba rim bad kane ka jingdawa kam trei kam shuh mynta, namar ba ia ka ANVC ruh pynduh pyndam. Ka lah ban dei, kaba la pyndonkam da kito ki briew, kiba kwah shim kabu politiks . Ka jubab jong U Aris, ka dei halor ka jingkylli jong U Rupang, la katei ka map, ka dei kaba la phah ne em, da ka ANVC sha ka sorkar India, namar ba ka la dawa ruh ban pynkiew ia ki MDC Constituency sha ka 40ngut, na kaba long mynta 29ngut kiba la jied na ki 24tylli ki MDC Constituency bad sa uwei uba shu jied da U Lat ka Jylla. Ka map jong ka ANVC, kaba la pynmih ha U Rupang, ha ki khyndiat sngi, ka pyni ba ka Umiam, ka Riangdo, Shahlang, Nongjri, Nonghyllam, Borsora bad kiwei pat ki shnong ki paw kyrteng ha ka map ba la tyrwa ban thaw ia ka Garo Land lane ka Proposed Garo Land Map. Kiba bun na ki jaka kiba la pynngat hapoh ka Garo Land katkum ka map tyrwa ki dei ha South West Khasi Hills bad West Khasi Hills bad tang shi lynnong la pyni dak iong ia ki jaka kiba don ha syndah ka Shillong bad katei ka dei ka Umiam bad ki thain jong ka Mawiong baroh kawei. Katto katne tylli ki shnong kiba ha SWKH bad WKH kiba la pynngat hapoh ka Garo Land nalor kitei ki shnong ba la kdew haneng ki kynthup ia ka Dangar, ka Umlyngkut, ka Riangmaw, ka Nongbrot, ka Nongmaweit, ka Nongkhnum , ka Aradonga, ka Byrnihat bad kiwei pat ki shnong kiba ym shym la ithuh bha ha ka Map namarba la pruid da ki dak iong. Soi kular u Mukul bad ki lehnoh, ban klun ia ki jaka jong ngi Hadien ka jingsaphriang ka Map kaba pyni ia ka jingtyrwa ia ka Garo Land kaba bun ki jaka kiba hap ha ri Khasi -Jaintia la pynngat hapoh u pud u sam ka Garo kaba poi wat shaduh Umiam , sha Mawiong bad bun ki jaka ha ki thain West bad South West Khasi Hills kaba la saphriang ruh ka jingiakren ba katei ka dei ka Map ba la tyrwa da ka ANVC, u MDC ka Jaiaw u ba dei ruh u Working President ka KHNAM u bah Adelbert Nongrum u la ong ba dei hangne ba ki sa paw kiei kiei ba ki briew kiba shong ha ka shuki ne kita ki nongialam ki kylla long pynbam ki nonglilam ia ka ri bad ka jaitbynriew. U bah Adelbert u la dumok ia u myntri rangbah ka jylla bad ka sorkar kaba u ialam, namar ka jingbym shimkhia ban pynbit pynbiang noh ia u pud u sam ha kaba u la ong ba kitei kim salia wat lada ka don ka jingwan tuid kyrthep ki mynder bad ki bar jylla sha kane ka jylla naba ka jingmut jong ki ka long beit thik tang ban ioh jingmyntoi ialade ha ka politik. U la ong ba ka thong ba hakhmat eh jong ka KHNAM ka dei ban pynbeit noh ia u pud u sam kiba ka jylla ka ia kynduh jingeh. Utei u CEM barim ka KHADC u la kynthoh ruh halor ka jingiakren ia suk ka sorkar bad ki seng lehnoh na ri Lum Garo da kaba ong Ka soskular ia suk dei tang ka buit jong u Dr.Mukul Sangma ban klun ia ka jaka jong ngi, nga khot ia ki sengbhalang, ki seng sainpyrthei bapher bapher ba ngin ia treilang bad ngin tylli kawei ba da lei lei ruh ngin ym aili ba shi inshi ka jaka jong ngi kan leit sha kiwei ong u bah Adelbert Nongrum haba ia kren bad u nongthohkhubor. Shuh shuh u bah Adelbert uba donlang hapoh ka kynhun jong ka PDF kaba synshar ia ka KHADC u la kynthoh ia u Chief Eecutive Member ka KHADC u bah Pynshngain N Syiem ha kaba u la ong ba u nangmut ba ka la wan ka pisa kaba heh kaba haduh T.133 klur u nangkhmih lynti ba ka District Council kan leh eiei ha khappud ban pyni ia ki jinglong trai ia ki jaka hynrei kam poi pynban shano shano ruh, Nga la khmih lynti ba kat katei ka pisa kaba heh, ka District Council kan theh ia ki kam pynroi ha khappud ka Meghalaya bad Assam ban pyni lyngba ki kam pynroi ba ngi long trai ia ki jaka, ngi dang khmih lynti ba kan don ka jingkylla hynrei baroh tang ki jingiasylla pynban (ym don shuh ka Policy tang ka Conspiracy) , nga dang khmih lynti ba kum ha Langpih ka District Council kan leh eiei hynrei kam long kumta ong u bah Adelbert.


Ban thied 2 ki khun sniang, 2 khun blang bad 50 tylli ki khun syiar Shillong,21 Jymmang: Ka sorkar Meghalaya ka la buh thong ba kan theh tyngka sha ki paidbah da kaba ai ia ki skhim ri jingri kaba haduh T.1088.9 klur tyngka ha ka san snem, kata naduh mynta u snem haduh u 2022 bad na ka bynta une u snem ka sorkar ka la pynbna ba kan pynlut T.127 klur tyngka bad ka la buh thong ruh ba kumba 50 hajar tylli ki longing kin ioh jingmyntoi na katei ka skhim kaba la tip kum ka Livestock Mission bad la ong ba ia katei ka skhim yn pyniaid da ka Meghalaya Piggery and Livestock Development Society. Katei ka khubor ba bha ka la pynkmen shikatdei eh ia ki paidbah kiba im ha ka rep ka riang bad ha ka ri jingri. Ban tip kumno u paidbah u ioh jingmyntoi na katei ka skhim u Rupang u la ioh ban ia kren bad u Director jong ka Veterinary and Animal Husbandry u Dr.B.Rijal. Kaba phylla kaba la pynkyndit ruh ia u nongthohkhubor haba ia kren bad u Director katei ka tnad ri jingri ka long ba kat na katei ka spah bad ka hajar klur tyngka kaba ka sorkar ka la buh ban sam sha u paidbah, ka pisa ban poi sha u nongri jingri ka long tang T.4000 bad katei ka T.4000 ka dei na ka bynta ban thied 2 tylli ki khun sniang. Na bynta kiba kwah ri blang yn ai symbai ar tylli ki blang khun bad kiba ri syiar yn ai 50 tylli ki syiar khun. U Dr.Rijal u la iathuh ba haduh mynta ka sorkar ka dang mang pisa dang T.25 klur tyngka ban pyniaid ia katei ka kam bad ia katei ka pisa yn pyniaid lyngba ki Society kum ka Meghalaya Piggery and Livestock Development Society ( MPLDS), ka Meghalaya Dairy Development Authority ( MDDA) nangta ka rukom ai jinghikai na ka MeghaLAMP. U la ong ba ka sorkar kan buh ruh ia ki jaka ot doh kiba rit ha ki nongkyndong, la mang ban pynlut ia ki kali ban leit ai jingsumar ia ki jingri jong ki paidbah ( Mobile Dispensaries), la mang ruh ban pyntip paidbah ia katei ka skhim lyngba ki kotkhubor. Hadien ba kitei ki Society ki la leh ia kaba donkam u la ong ba ka pisa kan poi sa ha ki District bad na ki district yn pynpoi sha ki C&RD Block bad na Block pat yn pynpoi ia ka pisa sha u paidbah. U Dr.Rijal u la ong ruh ba ka sorkar kan ym pynbunkam satia ban sam ia ki paidbah da ki symbai hynrei kan shu pynpoi beit da ka pisa sha ki bad ki hap ban thied hi ia ki symbai jingri jong ki. Haba kylli kumno ka sorkar kan jied ia ki paidbah nongioh jingmyntoi-u la ong ba ka shong ha ka jingjied ka Village Employment Council ( VEC) kaba hap ban jied ia kito kiba la biang ka sem ri jingri kaba la pynshna lyngba ka skhim MNREGA. Kawei ka VEC kan hap jied kumba 40 ngut ki nongioh jingmyntoi kiba duk tam hynrei na katei ka 40 ngut kin don tang kumba 10 ngut ki ban ioh ia ka skhim ri jingri bad kiwei pat ki 30 ngut ki lah ban phai noh sha ka kam rep kaba don jingioh na katei hi ka skhim. U la iathuh ba na ka skhim 100 sngi ne ka MNREGA yn pynshna sem sniang ia ki paidbah ha ka jinglut kaba T.44,000 tyngka eiei bad ka sem blang ha ka jinglut kaba T.39,000 tyngka eiei. Ia kitei ki sem sniang sem blang ya pynshna lyngba ka skhim 100 sngi. Haba la kylli na u Director hato ia katei ka pisa ka Livestock Mission ne ka Mishon ri jingri kaba da ki hajar klur tyngka ka sorkar ka hap ne-em ban pynphai ia katei ka jinglut sha ka 100 sngi, u Dr.Rijal u la ong ba kam don eiei kum kata.


Shillong, 22 Jymmang: Ki shipai BSF kiba don ha Pyrdiwah ki la kthong ia 2 ngut ki briew kiba ki suba nongkha i tuh kiba la ioh rung hapoh u pud u sam ka India hynrei kitei ki 2 ngut ki la phaidien noh bad phetkrad sha ki phang ka Bangladesh, kitei 2 ngut ki la lait phet na ki shipai ha ki khlaw ba rben. Na katei ka jaka ki BSF ki la lap ia kawei ka pla kaba don 1,44,000 tyngka ka pisa Bangladesh ( Taka), T. 32,000 tyngka ka pisa India bad kawei ka mobile phone kaba don 2 tylli ki Simcard Bangladesh. Ki la suba ba katei ka pisa ka lah ban dei ka tyngka ia kha i masi.


Shillong, 22 Jymmang: Ka hehduh ki longkmie ka seng BJP ne ka President jong ka BJP Mahila Morcha ha ka ri India baroh kawei ka Vijaya Rahatkar ka kmen palat ba ka poi ha Shillong bad kam pat sngew dap satia ba ka la wan pynlut por tang shisngi bad ka kwah ba kan wan biang ha nongbah Shillong ban sah miet kumba 2 ne 3 miet, iathuh ka President Mahila ka BJP ha Meghalaya ka kong Pelcy Snaitang. Ka kong Pelcy ka la ong ba katei ka hehduh ki longkmie BJP kam poi pyrkhat ba kin don bun ki longkmie kiba la ieit BJP mynta ha Meghalaya, Ka la ong ba ka nang mutdur ba kin don tang 50 ne 60 ngut, hynrei ka la kyndit ba ki la poi haduh 600 ngut tam ong ka kong Pelcy. Ka kong Pelcy ka la iathuh ba ka Vijaya ka kwah ban leit rung sha ing ki briew kiba duk hynrei namarba ka por kam shah satia ka la ioh ban rung tang ha kawei ka ing jong ka longkmie kaba duk ha ka shnong Pynthorbah bad ka jingiakynduh bad ki paidbah ka la kutnoh tang ha katei ka ing namarba bun ki la wan hi ha katei ka jaka ban ia kynduh ia ka. Ka la iathuh ba la ai sngew bha ia ka kong Manosha Lyngdoh da ki tiar ing bad kawei ka blanket rem dor. La kylli balei ba la jied ia ka Pynthorbah kum ka jaka leit jngoh ka heh BJP, ka kong Pelcy ka la ong ba la jied ia katei ka jaka da ka ( Pelcy) ba la don kiba ithuh ithaw bad ka suk ka iaid ka ieng namarba ka por ka khyndiat palat, Ka Madam kan sa wan biang ngin ia leit sha bun ki jaka ka la ong. Ha katei ka jingleit jngoh ha Pynthor ka kong Pelcy ka la iathuh ba ka Vijaya ka lap ba ki don 2 ngut ki khynnah ba duk ki bym leit skul shuh tang na ka daw ba u kpa jong ki u don hapdeng ka jingmynsaw , Ka la phah wad skul noh ia ki bad ka jinglut kan tip hi ka sorkar BJP ym ka sorkar jylla ong biang ka kong Pelcy kaba la iathuh ba ka Vijaya ka kwah eh ban pynlut por ha Meghalaya ka jylla kaba khein kor ia ki kynthei ba kan ioh ai jingtip ia kiba bun ki skhim ba kumno kiba duk kin ieng ha la ki kjat. Haba kylli pat katno ngut ka BJP kan pynieng kyrtong kynthei ha ka elekshon 2018 ka kong Pelcy ka la ong Ngim pat nang ong katno ngut haduh mynta te hynrei ki bun ki kyrtong kynthei .


Nongstoin , 22 Jymmang: Watla ki shipai BSF kim shymla ioh lad satia ban thmu wan buh ia ka ktem ka jong ki hapoh u pud u Sam jong ka thainn Nongstoin West Khasi Hills District, hynrei ka jingpyrshang jong kitei ki BSF ban wad ktem ha ka thainn kam pat kut satia haduh mynta mynne. Katkum ka tyllong khubor bala ioh lum mynta ka sngi la ong ba ki shipai BSF ki la pyrshang ban rung sa sha ki bynta jong ka shnong Sohparu ka shnong kaba don ha ka lynti ban leit sha Nongkhnum bad kaba jngai ruh tang kumba 5 KM na sor Nongstoin ban leit wad jaka buh ktem. Ka seng Khasi Student Union WKHD Unit, hapoh ka jingialam jong u samla John Fisher Nongsiang President bad Rishot Skhembor Kharbani General Secretary, mar ia ioh jingtip halor katei ka jingwan jurip jong ki shipai BSF ia katei ka jaka, na ka liang jong ka seng kala hiar sha katei ka jaka ban iakynduh ia ki sordar shnong bad ia ki trai jaka kiba la pynshisha ba ka don ka jingthmu kaba kum katei na ka liang ki shipai BSF. U samla Rishot Kharbani, general Secretary ka KSU WKH haba iakren bad u nongthoh khubor u la ong ba ka KSU kan ym ailad dalei lei ruh ban wan buh ia katei ka ktem BSF ha katei ka thainn, bad u la ong ruh ba kumba ka seng kala dep ban ia kynduh bad u DC ka WKH ban pyrshah ia ka jingthmu ban buh ia katei ka ktem ha Umjaram Pyndengrei ka seng kan iai pyrshah beit la ka long ha kano kano ka jaka ka bym dei ka jaka khappud. Ngin ym ailad ba katei ka jingthmu jong ki shipai BSF kan wan urlong hapoh u pud u sam jong ka Nongstoin ne ha ka District baroh kawei laitnoh lada lada ki leit ban buh ia ka ktem ha ki bynta khappud ngin jin da la ai ka jingkyrshan ba pura ong kitei ki nongialam ka KSU.


Nongpoh, 23 Jymmang: Ki paidbah nong-shong shnong ka thainn Umroi, Ri Bhoi District, mynta ka sngi markhmat bad u Banwarilal Purohit Lat ka jylla bad ha kane ka sngi ki la ioh ruh ban iamir jingmut halor shibun ki jingmyntoi ba ki paidbah ki la ioh jingmyntoi lyngba ka skhim MGNREGS ha ka jylla. Ha kane ka jingia-lang kaba la long ha Madan ka Umroi Jaiaw Pdeng, ha kaba da ki hajar ngut ki paidbah na ka thainn Umroi, ki la wan ban iashim bynta da ka jingkmen hadien ba ki la ioh ia ka lad ban iamir jingmut bad u Lat ka jylla, na ka bynta ban dang pyniaid shaphrang ha ka ban pyntrei ia ki skim kiba ai jingmyntoi sha ki paidbah, khamtam eh ka skim MGNREGS, kaba dei kawei na ki skim ym tang ba ka pynkylla dur ia ki shnong ki thaw, hynrei ka long kawei na ki skim kaba ai kam ai jam sha ki paidbah nongshong shnong. Kiba la donlang ha kane ka sngi ki kynthup ia u MLA ka Umroi Constituency, u Ma Ngaitlang Dhar, u KN Kumar IAS, Principal Secretary u Lat ka jylla, ka I.R Sangma IAS, Secretary bad Director C&RD, u Ram Singh IAS, CEO, MSRLS bad Director Fisheries, u DC ka Ri Bhoi, u C.P Gotmare, u Bah George V. Lyngdoh, Joint Mission Director, SRES, ki ophisar na ki tnat sorkar bapher bapher, ki Syiem, ki Sirdar, ki rangbah shnong lem bad ki nongialam ka VECs, SHGs bad ki Job Card Holders. Haba kren sha ki paidbah ha kane ka sngi, u Banwarila Purohit u la pynpaw ia ka jingkmen kaba khraw ban ioh ia kum kane ka lad ban iamir jingmut bad ki paidbah halor ka jingmyntoi kaba ki la ioh na ka skhim MGNREGS, ha kajuh ruh ka por u la pynpaw ruh ia ka jingkmen ban tip ba ka Ri Bhoi District kan jam sha u Mawmer ba 25 snem ia kaba yn sa rakhe shen ha Ri Bhoi. U Lat ka jylla u la iathuh ruh ba la sdang ban pyntreikam ia ka skhim MGNREGS ha Meghalaya naduh u snem 2007, ha kaba la pyntreikam lyngba ka VEC namarba ka jylla Meghalaya kam don ia kata ka Panchayati Raj System, ha kawei pat ka liang u Lat ka jylla u la kyntu ruh ia ki paidbah ba kin iatreilang na ka bynta ban wanrah shuh ia ki kam pynroi ha ki shnong ki thaw. Ha kane ka sngi la ioh ruh ka jingkren da u Bah George V. Lyngdoh, Joint Mission Director, SRES, u la kren halor ka jingiaid shaphrang ka skhim MGNREGS ha ka jylla ba la pyntreikam la shiphew snem mynta, u la pyntip ruh ba ki longing kiba la thep kyrteng ha kane ka skhim ki la poi sha ka 4.96 lakh, ki long ing bad ki VEC ki lapoi 6251 tylli bad ka mang tyngka ba la pyntreikam ka la pois ha ka Rs 3059.05 Crore bad ki kam kiba la lah ban pyndep ka la kot sha ka 65922 tylli ki projek.


Shillong, 23 Jymmang: U President rangbah ka Nationalist People Party (NPP) u Conrad K Sangma u la kubur ba ki don ki MLA na kiwei ki seng, kum na ka Congress kiba la pynpaw ba ki kwah ban iasoh bad ka NPP, tangba ka jingiakren ka dang iaid shaid shaid mynta bad kam pat poi sha ka rai ban pynbna paidbah. U Conrad u la kren sha ki nongthoh khubor mynta ka sngi, hadien ba la pdiang ia ar ngut ki MLA barim na Jirang kynthup u Bah Slomik Kalwing bad u Pastor G Lyngdoh nalor 18 ngut ki riew pawkhmat na ki seng bapher bapher kynthup na ka Congress bad na HSPDP. Halor ka jingkylli ba ka jingwan iasoh ki MLA Congress kiba la jop teng kan long tang kum ka jingbuli ia ka kyiad rim ha u bilor thymmai bad kam long kumba kwah ki paidbah ban wanrah ia ka jingkylli, u Conrad u la ong ba, Kam dei ba bujli ia ka kyiad rim ha bilor thymmai hynrei ka daw ka dei namar ba kine ki MLA kim ioh lad ban mad ia ka kyiad haba ki don ha kane ka sorkar kaba synshar donbor da u Myntri Rangbah u Dr Mukul Sangma . U la kynthah ba kane ka sorkar MUA-II kaba khlieh da u Dr Mukul Sangma ka dei kaba synshar tang uwei u briew ka bym don jing apher na ka synshar donbor. Wat ki myntri sorkar ruh kim ju ioh lad ban iakynduh ia u Myntri Rangbah , la ong u Conrad bad u la bynrap, ba u Dr Mukul Sangma u dei ban shim ia ka jingkitkhlieh baroh halor kane. Katkum ka jingong u Conrad namar ka jinglong amrang marwei u Dr Mukul kiba bun ki MLA ka Congress ki la iakynduh jingeh ban iatreilang bad u. Ngi la iohi ha ki kot khubor ia ka jingkwah jong ki MLA khamtam na ka Congress ban wan iasoh bad ka NPP hynrei kam pat long kaba kut namar ba ka jingiakren ka dang iaid , la ong u Conrad. Ha kajuh ka por, u la khot ruh ia ka jingiatreilang jong baroh ki seng sai pyrthei bym dei Congress khnang ban wanrah ia ka sorkar ba khlem ka Congress ha kane ka jylla lashem snem. Ngi pdiang ban don ka jingiatreilang bad kiwei ki seng sai pyrthei kiba don kajuh ka thong hynrei ngim pat don ka jingiakren ia mynta halor kane, namar ba ki don shibun ki jingeh bad ka jingkyllain ka kam , la ong u Conrad. Katkum ka jingong u Conrad, kawei ka jingeh ka dei ka jingjied ia ki kyrtong namar ba baroh ki party ki sngew khlai ha kaba kim pyndem ban don ka jingiasngewthuh jingmut hynrei wat la katta, ka NPP ka pdiang ban don ka jingiatreilang.


Shillong, 23 Jymmang: Ka St.George Secondary School Nongmensong, Shillong bad ka Ramakrishna Mission HS School Cherrapunjee- Sohra ki la bat ia ka kyrdan ba nyngkong ha ka resol Matrik mynta u snem. Ka Duyu Asung jong ka St.George bad u Lamphrang Lyngdoh ka Ramakrishna baroh 2 ngut ki la bat ia ka kyrdan ba nyngkong eh bad ki la ioh 568 mark na ka 600 mark.Marsien ioh jingtip ba katei ka skul na Nongmensong ka wan ha ka kyrdan ba nyngkong u MLA ka Pynthor u bah AL Hek u la leit mar mar sha katei ka skul bad u la ai T.5000 tyngka sha katei ka khynnah. Ha kane ka sien mynta ka Synod Hihger Secondary School ruh ka la wan ha ka kyrdan kaba hakhmat ha kaba la don haduh 5 ngut ki khynnah na katei ka skul, kiba poi ha ka Top 20. Ka Dafica Kynter ka la wan ha ka kyrdan ba lai, ka Phibandariti Mawkon ka la wan ha ka kyrdan ba hynriew, ka Phibalabet shwa Nongrum ha ka kyrdan ba 11, ka Dakermedo Nongpluh ha ka kyrdan ba 15 bad ka Parkles Theolinda Lyngkhei ha ka kyrdan ba 19. Ka resol mynta u snem kam da ia pher na kaba mynshem snem ha kaba ka jingpass ki khynnah ka poi tang 54.04% katba ha u snem ba la dep pat 54.10%. Ki la don haduh 50,974 ngut ki khynnah kiba la ia khun ia ka eksamin ha ki 134 tylli ki Centre bad na kitei kiba pass ki long tang 27,547 ngut bad kiba pheil pat ki don haduh 23,427 ngut. Ka West Jaintia Hills ka dei kaba pass bun bha ki khynnah kaba kot haduh 78.70% bad ka South Garo Hills pat ka dei kaba tlot duh ka kot tang 21.45%. Ki kynthei kiba pass ki kot 70.09% bad ki shynrang 71.51%. Ha ka resol klas XII Arts pat ka Dimsonjem Vaiphei jong ka St.Anthony s CHr Secondary School ka la ioh ia ka kyrdan ba nyngkong bud sa u Ricarldy Dkhar ka Synod College ha ka kyrdan kaba -ar bad u Calvin Ginminlein Zou ka St.Edmund s ha ka kyrdan ba-lai. Kiba pass baroh ka klas XII ki kot sha ka 75.38% bad ka la kiew na kaba mynshen snem da 1.34%. Ki la don haduh 21,083 ngut ki khynnah kiba ia khun ia ka eksamin hynrei na kitei tang 15,609 ngut kiba pass. Ka East Khasi Hills ka la leh bha bad ka jingpass ka kot 87.54% katba ka East Garo Hills ka dei kaba tlot tam bad ka jingdon kiba pass ka kot tang 48.24%. Ki kynthei kiba pass ki kot 78.86% bad ki shynrang tang 59.95%.


Shillong, 24 Jymmang: Ka All Meghalaya Dancers Association ha ryngkat ka jingkyrshan jong ki riew Rangbah ka thainn Mawngap Mawphlang, ka la pynlong ia ka jing ia iaid paidbah ha Mawngap, ha ka 22 tarik mynta u bnai, ha ka jing don ryngkat jong ki Rangbah jong ka thainn Mawngap Mawphlang ki nong shad ba pawnam ha ki bad kumjuh ruh ki nongrwai ba pawkhmat ka thainn Mawngap Mawphlang, kum U Bah pynshai Lyngdoh Mawphlang, uba rwai ia ki jingrwai pyn biria ka ba kham pynkyndeh mynsiem ia ki paidbah ka long da kaba iohsngew ia ka sur rwai ba thiang jong ka Bateithymmai Nongrum kum ki sur Asha Uthup bad Lata Mangesgar. Ha kane ka sngi ki paidbah ryngkat ki mobile ha la ki kti ban vote ia ka Bateithymmai. La ioh ruh ia ka jingpynshai na u President ka All Meghalaya Dancers Association kumno ban vote ia ka Bateithymmai Nongrum lyngba ka face book Account bad la pynshai ruh ba kat haduh mynta dang lah ban vote ia ka Bateithymmai khlem don kyndon eiei, haduh ba ka seng kan sa pynshai ynda la ioh ia ka khubor na ka Yes I Am ban khang noh ia ka vote. La pynsngew ruh halor ka jing kuman jong u myntri rangbah, ha kaba ia dei bad ka jingkwah ia kynduh jong ka seng, kaba ki la pan ha duh lai sien kynthih ban ia kren na ka bynta kum kine ki samla don sap ban nang lam lynti shuh shuh hynrei ka seng kam shym la ioh jubab ban ia kynduh bad u, hynrei la phah pynban ban ia kynduh bad kiwei pat kiba ka seng ka ju ia kynduh na ka por sha ka por. La ong shuh shuh ba na ka liang ka seng kan sa shim ia ka rai ha kano kano ka por ban pyni sha ka sorkar bad ba u myntri rangbah, un hap ban shim ka jing bah khlieh halor ka mat ba ka seng kan sa iaid sha khmat, namar ka seng ka dang pynkhreh shaid shaid ha ka ban phah ia ki khynnah sha ki jingiakob bapher, wat la ka sorkar kam patiaw, ong ka kyrwoh khubor na u General secretary Bah Darwin L. Mawphlang.


Nongstoin , 24 Jymmang: Ka jingiaknieh ia ka tiket HSPDP na Maw-thadraishan Konstitwensi na ka bynta ban ioh iakhun ia ka Election MLA 2018, ka la sdang ban shong shit bha ha kine ki sngi, namar kumba ka paw mynta ki don haduh kumba lai ngut ki nongpan ia ka tiket na katei ka seng, ban ioh iakhun na Mawthadraishan Konstitwensi kynthup ruh ia kawei ka longkmie. Kitei ki lai ngut ki nong pan ia ka tiket na ka party HSPDP, ki kynthup ia U bah Syllok Nongkynrih, Ka kong Linda Lyngdoh Nonglait, kaba dei ruh ka khun kynthei jong u bah Silent Nongrum bad u bah Damian Lyngdoh Marshillong bad na pdeng kitei ki nongpan tiket ki paidbah nongkyrshan jong ka party bad khamtam ki nongkitkam jong ka HSPDP Mawthadraishan, ki la kham noh bad kham ibit ia u bah Damian Lyngdoh Marshillong ba un long kum u kyrtong u ban iakhun na ka seng, ha katei ka election sha ka iing Dorbar thaw ain jong ka Jylla. Katei ka paw shai ruh ha ka jingialang kaba la long mynta ka sngi hapoh ka iing Dorbar Shnong Nongkasen, ha kaba ki dkhot bad nongkitkam jong ka seng, kiba kynthup naduh ka thainn Markasa, Pariong, Nonglait, Myriaw, Lawbyrtun, Kynshi bad kiwei kiwei ki la wan ha katei ka jingialang bad ha katei ka jingialang ki paidbah ki la pynpaw ba ki thrang dik dik ba u bah Damian Lyngdoh Marshilong ba un ioh ia ka tiket khnang ba un long ruh kum u kyrtong jong ka seng HSPDP, u ban iakhun na katei ka Konstitwensi. Ia katei ka jingialang la khot pynlong bad la lum da u bah Damian Lyngdoh Marshillong u wei na ki lai ngut ki nongpan tiket HSPDP bad nalor ki nongkitkam bad ki dkhot jong ka seng, kiba la wan na ki bynta bapher bapher jong katei ka Konstitwensi, la iadon ryngkat lang ruh u bah Damian Lyngdoh Marshillong u nongpan tiket, u bah Ionsing Sohlang Adviser HSPDP Myriaw Area, u bah Shining Marwein secretary ka HSPSP Markasa, u bah Spring Nongphud President ka Myriaw Area Zone, u bah B.K. Budnah Sordar ka Nongkasen u bala pyniaid ruh ia katei ka jingialang. Ka jingthmu ka jong nga ban lum ia kane ka jingialang ka long ba nga kwah ban pynshai ia ki paidbah nongkyrshan jong ka party ba kin long kiba ia tylli hapoh jong ka party ym ba ngan pan jingkyrshan na ki paidbah ba kin kyrshan ia nga ba ngan ioh tiket, bad ka shong eh ha ka rai kaba stad jong ka party ba kan ai ia u no ne kano ai ia ka tiket na pdeng jong ngi lai ngut bad na ka liang jong nga lada ngam ioh makna ia ka tiket ruh nga kloi ban ai ka jingiatreilang khnang ban pynkhlain shuh shuh ia ka party ong u bah Damian haba iakren bad ki nongthoh khubor hadien bala wai katei ka jingialang. Shuh shuh u bah Damian u la ong ruh ba hadien katei ka jingialang ki la ia shim ruh ia ka rai ban nym ia bud ia u briew u ba phet na ka seng, hadien ka jingbym ioh ia ka tiket; hynrei dei ban iai neh bad ai ka jingkyrshan kaba pura ia ka seng, khnang ba kan ioh ban kheit ia u soh jong ka jingjop bad u la ong ruh ba na ka liang jong u tei u samla rangbah u la pynkhreh shuh shuh sa kawei pat kaba kum katei kajuh ka jingialang na ka bynta ki paidbah jong ka thainn Kynrud, Nongum bad Maroid.


Shillong, 24 Jymmang: Kawei ka longkmie kaba la tip kyrteng kum ka Pri-yanka Deb, 25 sne mkarta ka lok jong u Pappu Paul ba shong basah ha Lumcartic Harishaba, Laban-Shillong ka la jah rngai na la ing naduh ka 5 tarik u jymmang. Kiba don jingtip shaphang jong ka ki lah ban phone sha u Officer In charge ka Laban PS lane phone sha u nombar 0364 2223168.


Shillong, 24 Jymmang: Ka seng jong ki nongkhaii dohkha hapoh ka lama ka Khasi Jaintia Fish wholesellers and Retailers Association (KJWRA) ki la kyntait ia ka jingmih khubor kaba kynnoh ba ki dohkha ba la wanrah nabar jylla, ki dei kiba lah sahmiet slem bad kiba sniew. Katkum ka jingkyn-noh kaba la mih dang shen ha kawei ka kot khubor phareng, la kynnoh ba ki trok kit dohkha na Andhra Pradesh ka shim 18-20 sngi, hynrei ka shim por tang san ne hynriew sngi na Andhra Pradesh bad la thep ia ki dohkha da ka rukom ba la leh da buit saian bad kam don satia kano kano ka jingkhleh dawai ne ka jinginjekshon dawai eiei. U Bah Mitchel Wankhar uba dei u president lem bad u Bah Donbok Marbaniang u secretary ka seng, u la ong ba ki dohkha ba la wanrah shane ki shim por tang kumba san sngi eiei bad la thep ia ki ha ki jaka ba la leh katkum ka juk stad saian bad kam don satia kano kano ka jingsniew, kumba la kynnoh. U la ong ba ka jingkynnoh ba khleh dawai ne injekshon kam don satia, hynrei la tong dohkha beit na pung bad ka long ka dohkha kaba khuid bad kaba koit ba khiah bha ym ban shu ialam bakla ha ki social media. U la ong ruh ba shi trok ka dohkha kam duna ia ka 15 hajar tylli, 150 trok shi sngi la wanrah dohkha nabar sha kane ka jylla man ka sngi. U la ong ba lada don kino kino kiba don daw ia ka dohkha, ki lah ban wan kylli na ki nongkhaii dohkha namar ba ki la tip bha ia kane ka kam kiba la im ha kane ka khaii dohkha la bun pateng bha. Ki don tang kumba 5-10 kilo ki dohkha ba ioh na kane ka jylla, hynrei ym pat don eiei.


Shillong, 25 Jymmang: U President ka UDP u Dr Donkupar Roy u la ong ba ka UDP bad ka HSPDP kam pat ithuh satia ia ka People Democratic Party (PDF) kum ka seng sain pyrthei haduh mynta namar ba kam pat thikna wat tang ia u nongialam jongka u. Haba kren mynta ka sngi, ha kaba la don lang u Bah Ardent M Basaiaw-moit, u Dr Donkupar u la ong ba haduh mynta wat u nongialam jong ka PDF ruh (u Bah Pynshngain N Syiem), um pat don namar ba u dang dei u Congress uba shah sospen. Ngim pat ithuh ia ka PDF kum ka seng sain pyrthei haduh mynta , la ong u Dr Donkupar. Ha kajuh ka por u la wer ruh ia kiwei ki seng sain pyrthei ban wan iatreilang bad ki na ka bynta ka jingbit jingbiang jong ki paidbah. Halor ka jingkylli ia ka jingiadon bynta bad ka North East Democratic Alliance (NEDA) u Dr Donkupar u la ong ba ka NEDA ka dei tang ka seng ban peit ia ka roi ka par bad kam dei ka rynsan ban iatreilang ha ka elekshon. Ha kajuh ka por, u la ong ba ka la don ka jingiakren bad ka NPP hynrei kam pat don satia ka rai ban don ka jingiatreilang hynrei ka UDP ka la iaid beit ban pynkhreh ia ka elekshon ha Garo Hills da kaba wad ka jingiatreilang bad kiwei ki seng riewlum na Garo Hills. Katba u Bah Ardent u la ong ba ka HSPDP watla kam don bynta eiei sha Garo Hills hynrei kan leit ban iarap ia ka UDP ha kano kano ka bynta ba ka donkam. U Bah Ardent u la pynpaw ia ka jingsngew burom ia u President ka UDP uba la pynwandur ia kane ka jingthmu ban wanrah ia ka jingiatreilang hapdeng kine ki ar tylli ki seng riewlum ha ka jylla.


Jowai, 26 Jymmang: Ka dong Chilliang Raij mynta ka sngi ka la leit buh ia ka jingujor sha u Deputy Commissioner ka West Jaintia Hills halor ka jingjyllei palat ki ksew shang makia hapoh ka dong bad kumjuh ha ka nongbah Jowai hi baroh kawei. U Secretary ka dong Chilliang Raij, u la ong ba ka jingbun kine ki ksew shang makia ka la buh jingma ia ki paidbah naduh ki khynnah skul bad ki rangbah. Kitei ki ksew shang makia ym tang ba ki la buh ia ki paidbah ha ka jingma hynrei ki la wan rah ruh ia ki jakhlia bapher bapher sha phyllaw iing ba shong briew. Ki kmie ki kpa ruh ki don ha ka jingsyier ban phah skul ia ki khun jong ki ba tieng ioh shah dait ha kitei ki ksew bym don trai. Na ka liang ka dorbar shnong lyngba u ma A. Lanong uba dei u Secretary ka Chilliang Raij u la kyntu ia u DC ban shim khia halor kane ka jingeh jong ki paidbah.


Shillong, 26 Jymmang: Ka jingialang ka HSPDP Maw-kynrew circle ka la pynskhem ia ka kyrteng u Bah Martle N Mukhim ban long u kyrtong ka Party ha kane ka elekshon MLA 2018. Ia ka kyrteng u Bah Martle la mynjur da jingialang General council kaba la wan iashim bynta na ki tnad bapher bapher ka party ha Mawusam, Thangsning mynta ka sngi. U MLA barim ka Dienglieng u la long ba ki Nongmihkhmat paidbah kum ki MLA, MDC mynta ha jaka ban plie lad ia ki samla, ki paidbah ban trei ban ktah ia ki kam ki dup, ki kylla long pynban ki diengpynkiang kiba teh mraw pynban. Haba kren ha ka jingialang pynskhem kyrtong ia u hynne ka sngi ha Mawusam, Thangsning, u Bah Martle u la ong, Mynta ki nongmihkhmat haba ki ai skhim ki kylli shwa, uto uba kyrshan ne em ia nga ,. Ka jingbishna jingpihuin ka la kiew mynta haduh khlieh jong ki briew naduh ki Nongsynshar , u la bynrap. Ka bamsap ha kane ka jylla kaba la shyrkhei haduh katta katta, ka la pynjot pynpra ia ka ing ka sem, ka imlang sahlang , la ong u myntri barim ka sorkar. U la ther ruh ia ka sorkar da kaba ong ba mynta, ba ki myntri sorkar ki sngap haba iohi ba u myntri rangbah u bamsap namar ba ialade ruh ki la ioh lang. pynpaw ia ka jingsahdien ka thain ha kine ki snem, u Bah Martle u la ong ba ha kine ki 10 snem naduh ba um long nongmihkhmat shuh, lada kren tang ka surok, la isangsot bha. Ka surok mynta ha thain Jatah, ka mih skhim tang ban shu theh khyndew pum pum namar ki ong bym don skhim. Hynrei nga tip ka skhim ka don tangba haba kim nang, ki pynjah lut , u la ong. Ki paidbah baroh ki kylli kaei ka nongrim jong u Bah Mukhim, ngan iathuh iaphi, ka nongrim jong u Bah Mukhim, ka long ban iada ia ka khyndew ka shyiap, ka riti dustur, ktien ka thylliej, kiba dei ki nongrim jong ka jaitbynriew , la ong u Bah Martle. U Bah Martle uwei na ki nongialam seng riewlum ula jop kum u MLA la 20 snem na kane ka thainn shwa ba un shah rem noh ha u 2008. Bun ki riew rangbah kiba la kren ha kane ka jingialang ki la pynpaw ia ka jingbynnud ia ka jingshah rem noh u Bah Martle hadien ba ki la mad 10 snem da u MLA thymmai u Bah Remington Pyngrope ha kaba ki kam pynroi sha ka than Kim ju iohi satia hynrei la jubor sa tang ka leh shiliang. Ka jingialang kaba la rai ban pynjop biang ia u Bah Martle ha kane ka kynti da kaba trei borbah met bad mynsiem bad la ia ieng lut baroh kiba don ha ka jingialang ban pynskhem ia kane ka rai. Ha kane ka sngi, la jied ruh ia ki nongkitkam jong ka party ha kaba la bynshet ia kam president ha u Bah Martle N Mukhim katba ia ka kam general secretary la jied ia u Bah Blustar Mukhim. La pdiang ruh ia ka jingthaw ia kaYouth Wing bad ka Women Wing. U Bah Martle u la ong ba kum u nongmihkhmat ba la 20 snem, um ju don kano kano ka jingbishni ne pyrshah iano iano hynrei tang kawei kaba u pyrshah jur ka dei ia ka jingbiej ka jingsahdien. U la pynpaw ia ka jingsngew jur halor ka jinghiran ba ki paidbah ka thain ki la iakynduh hapoh kine ki khyndait snem namar ba ki paidbah ki la shah ialam bakla ban khei dewthala ia kam ban jied ia u nongmihkhmat. Ka jingkhei dewthlana ia ka kam bah kam san ban jied nongmihkhmat ka la wanrah ka jinghiran ia ki paidbah ka thain bad u la kyntu ia ki paidbah ban nym khei ba ka kam nongmihkhmat ka dei tang jong ki riew madan ki nongshong surok. U la ong ba dei ban kynmaw ba haba sniew ka sai pyrthei, ka pur lang ka jingsniew sha ka iing ka sem, ka trei ka ktah bad ka imlang sahlang. U la ong ba don ki briew ha ka por thep vote ruh kim treh ban thep haduh ba kin sa ioh pisa shwa bad kane ka kylla kam kai noh na ka kam ba kyntang. U la ong ba ha ki snem mynshuwa khamtam ha u snem 1988 ki paidbah ki jied laitluid ia ki nongmihkhmat hynrei ha kane ka juk, ki la shah teh mraw pynban ha ki MLA ki MDC. Katkum ka jingong u Bah Martle, ka Congress ka dei kaba hikai ban leh shiliang ban iaid lait ia ki nongialam shnong haba wan kano kano ka skhim ha ki shnong ki thaw.


Shillong, 26 Jymmang: Ka jingiatan tyllai hapdeng ka Mawpat bad Mawlai ia ka C&RD Block Mawlai ka nangjur bha mynta. Ki lad khubor ki la iathuh ba ka sorkar ka la shem jingeh ban shim ia ka rai ba khadduh shano ban ai bad ka dawbah ka dei ba ka la don ka jingkyntur na baroh ar ngut ki nongmihkhmat jong ka seng Congress kata u bah A.L Hek MLA u kwah ban rah sha Mawpat katba u bah P.T Sawkmie MDC pat u pynbor ban rah sha Mawlai. Ki lad khubor ki la iathuh ba u bah Hek u la byrngem ba lada rah sha Mawlai bad pynduh ia ka Mawpat un mih noh na ka seng Congress katba u bah Sawkmie ruh u la byrngem ba lada rah sha Mawpat un mih noh na ka seng Congress. Ki lad khubor ki la iathuh shuh shuh ba ki nong Mawlai ki la byrngem ba lada jia ba u bah Sawkmie uba don hapoh ka seng Congress um lah ban wanrah ia ka Block sha Mawlai kin ym ailad ia ka seng Congress tang ban ialap elekshon ruh bad dei na katei ka daw ba la ong ba u lah ban mih noh na ka seng Congress lada ka sorkar kam ai sha Mawlai. Lah ban kdew ba baroh ar tylli kitei ki shnong ki la dep tyrwa ha la ki jong ki jong ki jaka sha ka sorkar ban tei ia ka Block Mawlai hynrei la ong ba ka sorkar ka don ha ka jingeh mynta bad kam lah ban shim ia ka rai ha kaba la iathuh ruh ba katei ka kam ka lah ban sahteng shuwa bad yn ym lah ban shim rai shuwa ka elekshon.


Shillong, 26 Jymmang: Ka la mih pyrthei, ka shithi, kaba iadei halor ka bor jong ka Khasi District Council bad katei ka paw pyrthei, halor ka jingdawa jong ka Council ban mynjur ia ka Village Adminstration Bill lane ka VAB, 2014. U Ajay Kanoujia, Director NE II, ula phah shithi sha U MS Rao, Principal Secretery sha U Lat ka Jylla, Meghalaya, ha U Kyllalyngkot 2016, kaba long la 6bnai tam mynshwa, ha kaba u jubab ia ka shithi, kaba la phah da U Rao, ha 10tarik Nohprah 2015. Ki mat kiba la pan jingshai na ka tnat kam poh iing jong ka sorkar India, ki long ba kat kum ka paragraph 3(e) jong ka Sixth Schedule, ia ka jingjied ia ki dkhot sha ka District Council, ka dei ban iaid da ka jing ia thep vote jong ki paidbah bad la ong ruh ba ki Village Council lane ki dorbar shnong bad ki Town Committee ruh kumjuh, ki dei ban jied da ka jing ia thep vote paidbah, hynrei ha Meghalaya, ym pat shym la jied satia da u paidbah, ia ki dorbar shnong lane ki Village Council. La pyni shuh shuh ba ha ka jing ia soi soskular hapdeng ka ANVC bad ka sorkar India ryngkat bad ka sorkar Meghalaya, la kren shai ba ka donkam ban don ki dorbar shnong, kiba da jied da u paidbah bad kumta, ka dei ban iaid ha kajuh ka rukom ha Khasi bad ha Jaintia Hills District Council; hynrei la ong ba ha ka mat jong ka VAB, katei kam shym la kynthup satia. Katei ka shithi, ka kdew ia ka Paragraph 3(g) jong ka Sixth Schedule, ka ai bor ia ki District Council, ba kin thung ia ki Syiem lane ki Rangbah Shnong, ha kito ki jaka ba don ki trai shnong bad la bthah, ba ym dei namarkata ban pyn ia khleh lang hapdeng ka paragraph 3(e) bad ka paragraph 3(g) bad la bthah ba ym bit ban pyn iakhleh ia kane ka kam, halor ka phang jong ka riti dustur bad ka rukom jied nong mihkhmat jong kane ka juk, namar ba kan ialam bakla ia ka jingmut jong ka riti synshar Ri. Ha ka mat jong ka VAB, la ong shuh shuh ba tang ki Khasi, kin lah ban don bynta ha ka Dorbar Shnong bad ba kin jied ia ki dkhot jong ka Dorbar bad la kylli namarkata ia ka bhah jong kiwei pat ki jaitbynriew bad ki kynthei ruh kumjuh bad la ong ba ka jingjied ka dei ban long ia baroh bad ym dei ban pynduh ia ka bhah jong ka synshar paidbah ia kiwei ruh ki jaitbynriew. U Ajay Kanoujia, u ong shuh shuh ba ka don ka mukotduma ha Meghalaya High Court, kaba ong ba haba ka Meghalaya, ka la ioh ia la ka jong ka Jylla, kumta la dei ban pynduh noh ia ki District Council, namar ba ka Jylla Meghalaya, ka dei kaba la synshar hi da ki trai jylla suda bad ba ka Sixth Schedule, ka don bynta, tang mynshwa ha ka por ba ka Meghalaya, ka dang don hapoh ka Jylla Assam. Katei ka jingpan jingpynshai ka ong shuh shuh ba ka rukom trei kam jong ki Dorbar Shnong, ha kaba pyniaid ia ki skhim bapher jong ka sorkar, dei ban da peit bha bad katei ka dei kaba la leh ha kiwei pat ki bynta bapher jong ka Jylla. U Bah John F Kharshiing, haba iakren bad U Rupang, u iathuh shuh shuh, ba lada ka poi sha ka kutlad, ba ka sorkar India, kam ithuh ia ka jingiasoi jong ki khlieh nongsynshar bad ka sorkar India, kumta ki Dorbar Hima Khasi, kin hap ban leit tied jingkhang sha ka United Nations lane sha ka kashari jong ka pyrthei.


Nongpoh, 28 Jymmang: Hadien ka jingkulmar kaba la mih hynnin ka sngi ha Nongpoh, namar ka jingiapynibor hapdeng ki dkhot ka KSU bad ki bor Pulit ha Nongpoh PS, kaba la wanrah shisha ia ka jingtieng jingsyier jong ki paidbah nongshong shnong ha Sor Nongpoh hi baroh kawei, hynrei mynta ka janmiet ha ka por 7 baje ei ei, ki paidbah ha ka thainn Nongpoh sa shisien ka jingtieng ka la wan biang ha ki, hadien ba ki runar ki bym shem la lah ban ithuh ki la leit ban thang dusmon ia u skum kba jong ki khar Nepali kaba don ha Nongpoh. Utei u skum kba uba la shah thang dusmon noh ha ki Runar mynta ka janmiet, la long trai da u Hulas Rai bad ka Susikala Rai, ha kaba kane ka trai ka la pynpaw ia ka jingsngewsih hadien ba utei u skum uba la buh snem snem na ka bynta ban bsa ia ki masi khem dud. Donbok ha kane ka jingjia kam shem la wanrah ia kano kano ka jingjia ba sngewsih bad jingmynsaw jong ki briew, hynrei ka la shu don ka jingduhnong ia ki trai jong utei u skum kba. Namar ka jingpoi kloi da ki Kali pynlip ding na Nongpoh, ia ka jingklang jong kane ka ding la lah ban teh lakam, hynrei ka la shim por da ki kynta ia ki pulit pynlip ding ba kin lah ban tem ia kane ka jingpluh ding.