1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ስለዘይብሉ፡ ኣነ ወራሲት ምዃነይ ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ዝበለት፣ ይረጋገጸለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ሻምብቆ ዝቃወም እንተሎ፡ ን29/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ኣብ ዞባ ዓንሰባ፡ ን/ዞባ ከባቢ 02 ዞን 6፡ ኮድ ዚፕ ኮድ 6K-1378:፥ ፕሎት ብሎክ ን27/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። 2 ይቕረብ። ወ/ሮ ጆልሺ ተስፋሂወት መሓሪ፡ ኣቦይ 2b፤ ፓርሰል pop 2b፤ ብመ.ቁ.ንብረት 6BRKRN0146 ዝተመዝገበ ስፍሓቱ ት/ዕድመ ኤሊም ብርሃነ ሃይለ ምባል 1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ተስፋሂወት መሓሪ ወልደሃይማኖት 191.78 ት/ሜ ዝኾነ፡ ኣብ ልዕሊኡ 4 ክፍሊ መደቀሲ/ሳሎን 1 ክፍሊ/ክሽነ፡ 2 ዓይኒተሪፉ፡ ኤሊም ኣራም ካሕሳይ መብራህቱ ዓዲ ዃላ ስለዝተሰውአ፡ ኣደይ ውዳሴ ፍካሪ በየነ ምድሪ/ባኞ ምስ መካበብያ ዘለዎ ዘይንቀሳቐስ ንብረት (ገዛ) ብስም ፋጥና ሓጃይ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም ከኣ ስለ ዝዓረፈት፡ 5 ደቆም ወረስቲ ዓሊ በኺት ዝተመዝገበ ብህያብ ዝብጻሓኒ፡ ናይ ስመይ ከመሓላልፍ ስለ ዝደለኹ፣ እንተሎ፡ ን5/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ርግበ ዑቕባሚካኣኤል ሓጎስ፡ ብዓል ቤተይ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ምልክታ ኣብ ጋዜታ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣቶ ሰለሙን ገብረኣምላኽ መንግስቱ ዝቃወም እንተሎ፡ ን20/01/26 ኣብ ቤ/ፍ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ ናይ ከሳሲ ኣቶ የማነብርሃን ክፍለዮውሃንስ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ናይ መጻምዲ መሰለይ ይቕረብ። መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ (ይግባይ ተባሂሉ ኣንተኾይኑ) ልብሱ፡ ተኸሳሲት ወ/ሮ ደሃብ ሰመረ ይተሓለወለይ፡ 6 ደቅና ከኣ ወረስቲ ሒዙ፡ ናብ ቤት ጽሕፈት ፓብሊክ ኖታሪን ቤት ጽሕፈት ካዳስተርን ዞባ ዓንሰባ ወልደጋብር፡ ክሲ ቀሪቡልኪ ስለዘሎ፡ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ ዝበለት፣ 1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ከረን ይቕረብ። ተቓውሞ እንተዘይቀሪቡ ግን ኦርጅናል ሰንዳተይ ኣቕሪበ ጉዳየይ ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ን5/1/26 ዝቃወም እንተሎ፡ ን24/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ተሰነይ ክፍጽም ምዃነይ እሕብር። ኣብ ቤ/ፍ ቅረቢ። ይቕረብ። ወ/ሮ ሄብሮን ዮውሃንስ ገብረመስቀል፡ ብፍ/በ/መሰል ኣቶ ሳሙኤል ሓድጉ ክራር ህዳድ ክራር 1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ብዓል ቤተይ ኣቶ ዓወት ገብረኪዳን ከሰተ ተስፋስላሰ፡ ወኪል ወ/ሮ ሰለማዊት መቐርካ ካብ 2019 ዓ/ም ኣትሒዙ ደሃይ ስለ ዮውሃንስ ሃይለ፡ ብፍ/በ/ዕዳ ኣቶ ዘርኣይ ዘይብለይ፡ ጥፉእ ተባሂሉ ይተኣወጀለይ ክፍለማርያም ጊላጋብር፡ ናይ ፈጽሚ ክሲ ወ/ሮ ክብራ ሃይለ መንደር፡ ብዓል ቤተይ ኣነ ዓዳጊ፡ ነቲ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ከተማ ከረን ከባቢ 02 ዞን 03 ፕሎት 37 ፓርሰል pop ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ብኣካል ቀሪቡልካ ስለ ዘሎ፡ ን29/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ቦኽረጽዮን ተወልደብርሃን ምሕረትኣብ 37 ስፍሓቱ 40 ት/ሜ ዘለዎ ስሩሕ ስፍሓት 181,60 ካብ 4 ቀንዲ ክፍልታትን ወይ ብሕጋዊ ብወኪል ን12/12/25 ቅረብ። እንተዘይቀሪብካ፡ ጉዳይካ ኣብ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ናይ መጻምዲ መሰለይ 5 ተሓጋገዝቲ ክፍልታትን ዝቖመ ብንብረት ቁጽሪ መዝገብ 6342 ጠቕላ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዘየለኻሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ይተሓለወለይ፡ 8 ደቁ ከኣ ወረስቲ ቁጽሪ መዝገብ 104207 ዓ/ም ብስም ሸያጢ ኣቶ ሙስጦፋ ኣሕመድ መሓመድ ኣማኒኤል ዘርኢት ቀላቲ፡ ጸጋ መኮነን ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ ዝበለት፣ 1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ዝተመዝገበ ዘይንቀሳቐስ ንብረት ገዛ ስለ ዝዓደክዎ’ሞ ናብ ስመይ ከመሓላልፎ ስለ ዝቃወም እንተሎ፡ ን29/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ምልክታ ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ሓጎስ፡ ኣቦይ መኮነን ሓጎስ ኣስፍሃ ነቲ ፎርቶ ሳዋ ይቕረብ። ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት ካብ ዝምልከቶ ቤት ኣብ ዓዲ ጓዕዳድ ዞባ ማእከል ዝርከብ ናይ ጤሳ መሬት ስፍሓት 13X20 ት/ሜ ኣቶ ገብረመድህን ገብረዝጊን ወ/ሮ ፍርዲ ናይ መአገዲ ትእዛዝ ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ኖታርን ቤት ጽሕፈት ሃገራዊ 1ይ ደረጃ ቤት-ፍርዲ ዝኾነ ተሰሪሑ ዝርከብ ኣርባዕተ ክፍሊ ገዛ ምሕረት ከሰተ እልፈን፡ ወድና ማእከለ ካዳስተርን ይቕረብ። ተቓውሞ እንተዘይቀሪቡ ግን ኦርጅናል ሰነዳተይ ኣቕሪበ ከረን ዝምልከት ለበዋ ዝገበረልና ክጸድቀልና ገብረመድህን ገብረዝጊ ስለዝተሰውአ፡ ጉዳየይ ከፈጽም ምዃነይ እሕብር። ስለ ዝበሉ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን29/12/25 ንሕና ወለዱ ወረስቲ ምዃንና ወ/ሮ ቅሳነት ክብሮም ዑቕቡ፡ ኣደይ ዛይድ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ይረጋገጸልና ስለ ዝበሉ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ዓምር ሑሴን ከሊም ጐይትኦም ዓንደማርያም ስለዝዓረፈት፡ ን16/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.86 10 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 8 ምልክታ ናጽነት ደስበለ - ሓበን ገብረኣምላኽ-ሳምራዊት መለስ • Production Targets met (Costs maintained within budget) • Manpower development achieved • Reporting Unique requirements/other information .VACANCY ANOUNCEMENT • The candidate must be Physicaly and Medicaly fit. Bisha Mining Share Company is inviting aplicants for the folowing Qualifications: Knowledge and Experience position for Bisha site project. o Technical enginering trade or o Minimum 10 years of 1. Position: HME Tyre Bay Supervisor equivalent within the mechanical experience in underground profesion HME maintenance in Department: Mining At least 8-10 years experience in a Underground mining Number required: One (01) supervisory role in an operational Hands-on experience with Primary Purpose mining environment hydraulic, mechanical, and • To be responsible for supervising al Tyre related work and repairs o Experience in delivering services electrical systems in mobile of al the mining tyre flet equipment as wel as any other tyre acros multiple departments in a and fixed plant equipment colaborative forum with multiple Experience in spare parts equipment to ensure sustainable operations at BMSC to met the o end users forecast and consumption aproved busines plans folowing BMSC Safe Work procedures. At least 5 years experience management and tracking of TASK DESCRIPTION EXPANDED TO CORE PERFORMANCE o in delivery of services within parts ordered AREAS developing or underdeveloped Familiarity with maintenance • Planing o countries, chalenging operational planing, troubleshoting, • Implementation environments and repair procedures • Writing Reports & Data Control Experience in maintaining large Knowledge of safety • Supervise/Manage team earth moving equipment as wel as regulations and best practices Unique requirements/other information limited fixed plant in underground mining • Candidate must be physicaly and medicaly fit. Must be the holder of a valid environments Qualifications: Knowledge and Experience drivers licence Experience and knowledge of major component hour Technical enginering At least 8-10 year’s experience in a tracking and PCR scheduling. trade or equivalent supervisory role in a mining open Technical Skils Behavioral Skils within the Tyre pit operational environment profesion Experience in delivering services o Theoretical understanding and o Adhering to principles & practical implementation of safety values Any aditional acros multiple departments in a management Strong writing And Tyre Maintenance colaborative forum with end users o Strong troubleshoting skils Reporting culture documents or At least 5 year’s experience o acros hydraulic, mechanical, and Excelent comunication certificates wil be in delivery of services within o electrical systems and cordination skils adventagoues developing or underdeveloped Ability to interpret technical Strong problem-solving and Must be a holder of a countries, chalenging operational o manuals, schematics, and decision-making abilities drivers license environments diagnostic tols Ability to work under Experience in maintaining large o o Rot cause analyses techniques presure in a fast-paced, earth moving equipment tyre and report writing safety-sensitive environment management Best practices for fixed and mobile Team player with the Technical Skils Behavioral Skils plant reliability enhancement ability to asist and guide Skiled in cordinating parts maintenance teams Computer Literacy Comunication (English) o procurement and managing spare High level of safety (MS Ofice – Interpersonal Relations o parts inventory consciousnes and adherence Intermediate, ) Self driven God understanding of quality to safety protocols Must be able to do a Asertivenes o o o management systems, techniques Must have the ability quality Site Severity Interpersonal Relations o and best practice and skils to suport the Study audit and report Integrity o Hands-on ability to asist in repairs development of National Must have above Prioritizing skils & multi-skiling o o and maintenance activities workforce through OJT (On average knowledge Ability to work towards strict o the Job Training and sharing and skils regarding deadlines of skils.) OTR tyre maintenance o High level of acuracy General Information and other requirements: Safety Discretion • Place of Work: Bisha. OTR tyres and Self-motivation • Salary: As per Company salary scale. Mechanical experience Atention to detail • Type of Contract: Indefinite Must have above Aditional requirements for Nationals: average knowledge and • Having fulfiled his/her National Service obligation and provide evidence of release paper from the Ministry of experience regarding Defense. TKPH aplication. • Present clearance paper from curent/last employer. Must have god o • Testimonial documents to be atached (CV, work experience knowledge regarding credentials, a copy of your National Identity Card etc.). tyre selection on mine • Only shortlisted aplicants wil be considered as potential sites candidates for an interview. Problem solving skil o • Aplication documents wil not be returned to sender. o Supervisory experience • Al aplications should be sent through the post ofice. Position: Underground Maintenance Enginering Cordinator • Deadline for aplication: 10 days from the day of publication in the Newspaper. Department: Procesing and Underground Operations Adres: Please mail your aplications to:- Number required: One (01) Bisha Mining Share Company, Primary Purpose P. O. Box 4276 Asmara, Eritrea • To be responsible for suporting the mechanical work performed for Note to Eritrean aplicants: maintenance and repair of underground Heavy Mobile Equipment Please send a copy of your aplication to: (HME) and Fixed plant to ensure sustainable operations at BMSC to 1. Aliens Employment permits Afairs, met the aproved busines plans. P. O. Box 7940 TASK DESCRIPTION EXPANDED TO CORE PERFORMANCE Asmara, Eritrea. AREAS 2. Mineral Resources Management • Health, Safety and Environment P. O. Box 272 • SOP requirement achieved Asmara, Eritrea ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.86 10 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 9 ልቦናን ፍልስፍናን ልቦናን ፍልስፍናን ምሉእብርሃን ሃብተገብሪኤል ዋሕዚ ዓወት ካልኣይ ክፋል “ኣብ ሓደ ናይ ብሓቂ ዘገድሰካ ዝርድኦም፡ ድሒሮም እቶም መዛኑኦም ልቢ ወለድ መጽሓፍ ምድራስ ክኸውን ስራሕ ትሰርሕ እንተ ደኣ ሃሊኻ፡ ዝነበሩ ኣብ ዝያዳ ዝለዓለ ደረጃ ከም ይኽእል። ባህግኻ ብዙሕ ገንዘብ ኣብ ክትድፋእ የብልካን። ባዕሉ ራእይካ ዝበጽሑ ምስ ኣስተውዓሉ እዮም። ባንክ ምውህላል ክኸውን ይኽእል። ክስሕበካ እዩ።” - ስቲቭ ጆብስ ቅድም ቀዳድም ክንገብሮ ዝግባእ፡ ባህግኻ እምበኣር፡ ንዓኻ ጥራይ እዩ “ኣነ ንሓደ ስራሕ እንተ ኣሚነሉ፡ ንዓወት ብኸመይ ከም እንትርጕሞ ዝምልከት። ልክዕ ከም ዓጽሚ ዝሓዘ ከልቢ እየ።” ምፍላጥ እዩ። ንዓወት ብዝግባእ እንተ እቲ ልዑል ባህጊ ዘለዎ ሰብ እዩ፡ እቲ - መሊሳ ማክካርቲ ተርጕምናዮ፡ ብውሕዱ ኣብ ገለ መዳይ ኣብ መወዳእታ ብቐሊሉ ኣብ ሸቶኡ ህይወትና ብኸመይ ዝያዳ ምሕያሽ ክበጽሕ ዝኽእል። ነፍሲ ወከፍ ሸቶኻ ሓደ ሰብ በዚ ሕጂ ዘለዎ ደረጃ ዕጉብ ክንገብር ከም እንኽእል ንገዛእ ርእስና ንናይ መጻኢ ህላወኻ እምብዛ ኣገዳሲ እንተ ዘይኰይኑ፡ ናብ ምንቃፉ ክንህንደድ ከነእምና ይግባእ። ኩሉ ነገር ካብ እዩ። እቲ ምንታይሲ፡ ኣብ ውሽጥኻ ኣይግባእን። እቲ ምንታይሲ፡ እቲ ሰብ እምንቶ ክብገስ እንከሎ እዩ፡ ቀልጢፉ እንታይ ከም ዘሎ ብንጹር ከርእየካ ካብ እዚ ሕጂ ዘለዎ ንላዕሊ ክመሓየሽ ኣብ ባይታ ዝረጋገጽ። ይኽእል እዩ። ባህጊ ኣለዎ ማለት እኮ እዩ። ኣብ ገዛእ ምባልካ፡ ኣዕሚቝካ ክትሓስበሎም እንተ ተጸመድካ እዩ ዝምረጽ። ዝያዳ ዓወት ምብሃግ ንገለ የዋሃት፡ ርእስና፡ ኣብ ስድራና፡ ኣብ ትካልና፡ ኣብ እንታይ ዓይነት ሸቶ ክትወቅዕ ትጽዕር ዝግበኣካ ነገራት ኣለዉ። እቲ ምንታይሲ፡ መጻኢና፡ … ዝያዳ ዓወት ክንፈጥር ከም ስሰዐ ክመስሎም ይኽእል ይኸውን እዩ። ኣለኻ ብዘየገድስ፡ ኣተሓሳስባኻ ፍልይ ኣርኣያ ዝዀኑኻ ሰባት ክህልዉኻ ንገዛእ ርእስኻን ንዓወትካን እኮ ኢኻ ግዴታና እንተ ወሰድናዮ ተመራጺ እዩ። ጽዒርካ እተመዝግቦ ዓወት፡ ከቶ ስሰዐ ወይ ምዕብል ዝበለ እንተ ዀነ ተመራጺ ተመራጺ እዩ። የግዳስ ናቶም ቅዳሕ ትድርቶም ዘለኻ። ክኸውን ኣይክእልን እዩ። ዝምድናኻ ኴንካ ከይትተርፍ እምብዛ ክትጥንቀቕ እዩ። ኣብ ርእሲኡ፡ ተወፋይነትካ ካብ ናይ ንስኻ ሓድሽ ደረጃ ዓወት ከተመዝግብ ዝያዳ ክድልድለልካ፡ ንግዜኻ ዝያዳ ሰባት ነቲ ከመዝግብዎ ዝደልዩዎ ይግባእ። ናይ ብዙሓት ሰባት ጸገም፡ መዛኑኻ ንላዕሊ ከም ዝዀነ ከተረጋግጽ ባህጊ ብምሕዳርካ ጥራይ ግጉይ ብዝበለጸ ክትጥቀመሉ፡ ምስ መሳርሕትኻ ዓወት ምስ ዝድርትዎ፡ ብእኡ መጠን ነቲ ኣድኒቖም ስለ ዘይክእልዎ እዮም። ኣለካ። ናትካ ተበግሶ ናይ ምውሳድ ምህላውካ ከእምነካ ዝኽእል ዋላ ሓደ ወይ መሻርኽትኻ ዝያዳ ክትፋቶ፡ ካብኦም ዝሕተት ጻዕሪ ይዅን ምርምር እወ ንዕኣቶም ዘድንቑ ዘለዉ እዩ ትብዓት ካብ ናይ መዛኑኻ ብዓሰርተ ሰብ ክህሉ ኣይግባእን። ትማሊ ኣብ ዝያዳ ተመኵሮ ክትጥቀም፡ ዝያዳ ከም ዝንክዩዎ ርዱእ እዩ። ከም ሳዕቤኑ፡ ዝመስሎም። የግዳስ፡ ንሳቶም ንሰባት ዕጽፊ እንተ ዛየደ ተመራጺ እዩ። ልዕሊ ደቅኻ፡ ብዓልቲ ቤትካ፡ ወለድኻ፡ ጥዕናን ቍመናን ሰብነትካ ክትዕቅብ፡ ናብ ዝበኣሰ ፍሽለት ከምርሑ ይረኣዩ። የድንቑ ዘይኰኑ፡ ንሰባት ኣብ ምላኽ ኣሕዋትካ፡ መሳርሕትኻ፡ … ብዝነበረካ ዝያዳ ጸዓትካ ከተደንፍዕ፡ ዝያዳ ዳርጋ ነፍሲ ወከፍ ንሰባት ኣብ ስራሖም ንዓወትካ ከተራብሖ እንተ ዘይክኢልካ፡ እተጸምዱ እዮም። ከም ሳዕቤኑ፡ ንገዛእ ፍቕሪ ሕጕስ ነይርካ ክትከውን መንፈሳዊ ፍልጠትካ ከተበርኽ፡ ዝያዳ ይዅን ኣብ ካልእ ህይወቶም ዘጋጥሞም ካብ ዕለት ናብ ዕለት እናተቖርመ ከም ርእሶም ረሲዖም ብዓወት ካልኦት ሰባት ትኽእል ኢኻ። ብእኡ ዓጊብካ ክትዛነ ንሕብረተሰብካ ጽቡቕ ነገር ከተበርክት፡ ጸገም - ከም ጸገም ኣመጋግባ፡ ጕዳይ ዝኸይድ ከቶ ክትስሕቶ ኣይግባእን። እናሰኸሩ ይነብሩ። ግዳ ኣይግባእን። ሎሚን ጽባሕን እውን፡ … ምስራሕ ብእወታ እምበር፡ ከቶ ሓዳር፡ ፊናንሳውያን ጸገማት፡ … ሳዕቤን ዓወትካ ንኸተራብሕ ድማ፡ ዓበይቲ ነቲ ፍቕሪ ዝያዳ ከተዕዝዞ ይግባእ። ብኣሉታ ክግምገም ኣይግባእን። ናይ እኹል ስጕምቲ ዘይምውሳድ ሓሳባትን ዓበይቲ ተግባርን ክህልዉኻ ካልኦት ሰባት ንዓኻ ኣርኣያ ስለ ገለ ሰባት በታ ዘለዉዋ ዕጉባት ስለ እዮም። ክንዲ ዝዀነ፡ ቅድሚ ንገዛእ ዝዀኑኻ፡ ናብ ዝሓሸ ዓወት እንተ ይግባእ። ዝዀኑ፡ ንዝያዳ ምሕያሽ ፍኒሕኒሕ ትርጕም ዓወት ካብ ሰብ ናብ ሰብ ርእስኻ ሽሕ ግዜ፡ “… እንተ ዝህልወኒ በጺሕካ፡ በዚ ክትዛነ ኣይግባእን። ናብ ክብሉ ኣይትርእዮምን ኢኻ። ንሳቶም ክፈላለ ይኽእል እዩ። እቲ ናይ ሓባር ነይሩ፡ እምብዛ ሕጕስ ምዀንኩ ነይረ።” ዓወትካ ንኸተዕዝ ልዕሊ ኹሉ ካልኣይ ደረጃ ክትሰግር ይግባእ። እወ ንገዛእ ርእሶም ኣብ ጥርዚ ዓወት ከም ረቛሒ ናይ ኩሎም ዓወታት ግዳ፡ ባህጊ ወይ “ኣነ ክምእምኣኒ እምበር፡ ሃብታም ንኣእምሮኻ ተጠቐም። ካልኦት ሰባት ንስኻ እውን፡ ንኻልኦት ሰባት ኣርኣያ ዝበጽሑ ገይሮም ስለ ዘእምኑዋ፡ ንተወሳኺ ክትመሓየሽ ምድላይ እዩ። ባህግኻ ክኸውን ኣይደልን እየ።” ወይ “ከሐጕሰኒ ዝሰርሕዎ ምድጋም ኣየድልየካን እዩ። ክትከውን ክትጽዕር ይግባእ። ብድሕሪ ዓወት ክንቀሳቐሱ ኣይመርጹን እዮም። ሚዛን ሰብነትካ ምንካይ ወይ ምውሳኽ ዝኽእል እኹል ነገር እንተ ረኺበ፡ ብመንጽሩ’ኳ ደኣ፡ ዝያዳ ኣብ ካልኦት እዚ ኢኻ፡ ነቲ ናይ ብሓቂ ዓቕምኻ ምናልባት ርድኢቶም ግጉይ ምዃኑ ክኸውን ይኽእል። ባህግኻ ዝበለጸት ልዕሊኡ ኣይደልን እየ።” … ቅድሚ ሰባት ዘይሰርሕዎ ነገር ኣብ ምፍጣር ከተግህድ እትኽእል። ሸቶን ዓወትን ይኽእል እዩ። ሕጂ ዘመነ-ኮምፕዩተር ሕክምና የገልግለና። ንደቅና ኣብ ምሃር እዩ ኢልካ፡ እንዳ ኮምፕዩተር እንተ ዝዋፈሩ ኣለዉ። ንህዝቢ ኣብ ምዝንጋዕን ልዕሊ መወዳድርትኻ ጸብለል ምባል ኸፊትካ፡ ክትዕወትስ ይትረፍ ክሳብ ምሃርን ዝተጸምዱ ስነ ጥበባውያን ማለት ንመወዳደርትኻ ምዕብላል ክወጽእዎ ዘይክእሉ ክሳራ ይሽመሙ። ክዕጸዋ ትዕዘበን። ድራር እንጌራኻ እትስእን ክትጥፍሽ ኣለዉ። ንህዝብን ሃገርን ኣብ ምሕላው ኣይኰነን። ንመወዳደርትኻ ምሉእ 4. ገለ ሰባት ነቲ ዝተለምዎ ሸቶ ሓንቲ እንዳ ስእሊ ጽቡቕ ክትስጕም ትኽእል ኢኻ። ናይ ብዙሓት ሰባት ዝዋፈሩ ሰራዊት ኣለዉ። እቲ ዝርዝር ብምሉእ ምቍጽጻር ከስምዕ እውን፡ ንምውቃዕ ዘድሊ ጻዕሪ ምሒር እዮም እንተ ተራእያ እውን፡ እቲ ጐደና ንእንዳ ጸገም ዝኸውን ዘሎ እምበኣር፡ ብቐንዱ እምብዛ ብዙሕ እዩ። ኩላትና ኣብ እቲ ኣይግባእን። ባህሪ ዕዉታት ሰባት ኣዝዩ ዘነኣእስዎ። ከም ሳዕቤኑ፡ ንሳቶምን ስእሊ ጥራይ ዝተሓዝአ ክሳብ ዝመስል፡ እዚ እዩ። ዝያዳ እነድምዓሉ ክንዋፈር እንከለና ንጹር እዩ። ንሱ ኸኣ፡ ንዝተለምዎ ሸቶ ሸቶታቶምን ከይተራኸቡ ይተርፉ እሞ፡ ኣብ እቲ ከባቢ ብርክት ዝበላ እንዳ ስእሊ ኢና እምበኣር፡ ዝያዳ ውጽኢታውያን ንምውቃዕ ከይተሓለልካ ምስራሕ እዩ። ኣብ ዘይሓሰብዎ ጸገም ይወድቁ። ይኽፈታ። እቲ ምቅጻጽ ወይ ምጭራት እዚ ኣብ ሰብ ትካል ጥራይ ዝሕጸር ዕዉታትን ክንከውን እንኽእል። ኩሉ ሰብ ንዝተለሞ ሸቶ ይወቕዖ ከም ብርቱዕ ውሕጅ ንኹላትካ ኣይኰነን። ኣብ ተማሃሮ ኮለጅ እውን፡ ኣብ እዚ ግዜ እዚ፡ እቲ ቐንዲ ጠንቂ ማለት ኣይኰነን። ሸቶኡ እንተ ወቕዐ ለኻኺሙካ እዩ ዝዕዘር። ጐሊሑ ይርአ ኣሎ። ገለ ተማሃሮ ነቲ ገለ ሰባት ካብ ክሰርሑ ከማርሩ እዩ ኰይኑ ዘሎ ምስ ኣዝማድካ፡ ጐረቤትካ፡ እውን፡ ምሉእ ብምሉእ ዘይክዕወት ዝፈትዉዎ ዓይነት ትምህርቲ ገዲፎም፡ ዝሰልጦም። ስራሕ ክብረት እዩ። ስራሕ ዓርከ-መሓዛኻ፡ … ምቅጻጽ እዩ። ኣብ “ኣነ ኣባላት ስድራ ቤተይ፡ ይኽእል እዩ። እቲ ጠንቂ ዝተፈላለየ ዘይፈትዉዎ ዓይነት ትምህርቲ ኣይነዓቕን እዩ። ስራሕ ክትመርጽ መሰል ክንዲ ንዓኻ ኣብ ዘዋጽኣካን ዝያዳ ኣብ ጐረባብተይ፡ ዓርከ-መሓዙተይ፡ … ኣብ ክኸውን ይኽእል እዩ። ገለ ካብ እቶም ዘጽንዑ እናበዝሑ ይመጽኡ ኣለዉ። ኣለካ። የግዳስ ስራሕ ከተማርጽ ክትብል፡ እተድምዓሉን ስራሕ ምውፋር፡ “ኣብ ዝተዓወቱሉ ስራሕ ተዋፊረ ብዓወት ጠንቅታት እዞም ዝስዕቡ ክዀኑ ይኽእሉ መብዛሕትኡ ግዜ ከምኡ ክገብሩ ዓዲ ውዒል ክትከውን ከቶ ኣይግባእን። እዚ ግዜ እንታይ እያ ትብላዕ ዘላ?” መሰስ ኢለ ክወጽእ እየ ዝደሊ።” ምባል እዮም፥ ዝደፍእዎም ወለዶም እዮም። ሓደ “ንዓይ ዝኸውን ስራሕ እንድየ ስኢነ።” እናበልካ ኣብ ሓደ ዓውዲ ዕጉግ ምባል ኣየዋጽእን እዩ። ዕዉታት ሰባት፡ “ኣነ 1. ገለ ሰባት ባዕላቶም ምሒር ትሑት ሕክምና ምጽናዕ ዝፈቱ ዝነበረ ብምባል ኣብ ገዛኦም ተዓዅሊሎም ወይ እዩ። ኣብ ሓደ ጐደና ዕምርቲ እንዳ ኣብ እቲ ንዓይ ዝያዳ ዘዋጽኣኒ ስራሕ ሸቶ ይትልሙ እሞ፡ ዋላ ሸቶኦም እንተ ተማሃራይ፡ “ዓለምና ብምህንድስና እያ ፈቐዶ ጐዶና ቀንፈዘው ክብሉ ዝውዕሉ ኤለክትሮኒክስ እንተ ርኢኻ፡ ኣብ ሓጺር እየ ዝዋፈር።” ብምባል እዮም ብትብዓት ወቕዑ፡ ዓወቶም ኣዕጋቢ ከም ዘይኰነ ትብላዕ ዘላ” ስለ ዝሰምዐ፡ ብምህንድስና ሰባት ኣለዉ። ግዜ ኣብ እቲ ኸባቢ ብዙሓት እንዳ ንስራሕ እጅገኦም ሰብሲቦም ዝብገሱ። ክስወጦም ግዜ ኣይወስደሎምን እዩ። እንተ ተመሪቑ፡ ኣብ ውልቃዊ ህይወቱን ኤለክትሮኒክስ ክኽፈታ ኢኻ ትርኢ። እቲ ንዓኻ ዝኸውን ስራሕ እንታይ እቲ ዝበኣሰ ኸኣ፡ ሸቶኦም ከመዓራርዩ ንስኻ ኣብ ዕዮ ጽርበት ዕንጸይቲ ስርሑን ዕጉብን ዕዉትን ዘይክኸውን ሽዑ ኩለን እተን እንዳ ኤለክትሮኒክስ እዩ? ስለምንታይከ ዘይረኸብካዮ? ባዕሉ እኹል ድርኺት ዘይብሎም ምዃኖም ጽቡቕ ምልከትን ኣፍልጦን ክህልወካ ይኽእል እዩ። ተታሓሒዘን ይጥፍሻ እሞ፡ በብተራ ኣብ ማዕጾ ገዛኻ ኳሕኲሑ ክጽወዓካ እዮም። ኩላትና ወነንቲ ታክሲ እንተ እንኸውን፡ ዲኻ ትጽበ ዘለኻ? ከምኡ እንተ ዄንካ፡ 2. ገለ ሰባት ሸቶኦም ንኽወቕዑ ኩላትና መካኒክ እንተ እንኸውን፡ ስለምንታይ ኣብ እዛ ዓለም ከም ዘለኻ እንታይ ዓይነት ስጕምቲ ክወስዱ ከም ኩላትና ሓካይም እንተ እንኸውን፡ ገና ኣይተሰቈረካን ኣሎ ማለት እዩ። ዘለዎም ዘይፈልጡ ምዃኖም እዮም። ኩላትና መምህራን እንተ እንኸውን፡ ክንደይ ዝኣኽሉ ጸጋታት፡ ገንዘብ፡ ጸዓት፡ ኩላትና ጋዜጠኛታት እንተ እንኸውን፡ “ዓወት ነቲ እትደልዮ ምርካብ እዩ። … ከም ዘድልዮም እውን ኣይግንዘቡን … ዓለምና እንታይ ምመሰለት ኢልና ሓጐስ ነቲ ዝረኸብካዮ ምድላይ ወይ እዮ ም። እስከ ኣብ ኣእምሮና ክንቀርጾ ንፈትን። ምፍታው እዩ።” - ዊልያም ኪንሰላ ብርግጽ እታ ኩላትና እንዓዕግበላ ዓለም 3. ገለ ሰባት ሸቶኦም ኣብ ምውቃዕ “ኣነ ብዛዕባ ዓወት ከቶ ኣይሓልምን ክትከውን ኣይምኽኣለትን። ኣብ ክንዲ ዘድህቡ፡ ዝበዝሐ ጸዓቶም እየ። ኣነ ብስራሕ ክዕወት ጥራይ እየ ንመወዳድርቶም ኣብ ምሕንኳል እዮም ነፍሲ ወከፍና ናይ ሓድሕድና ዝጽዕር።” - ኤስቲ ላውደር ዘህልኽዎ። ኣብ መወዳእታ ንገለ ካብ ኣገልገልቲ እኮ ኢና። እቲ ሓደ ኣብ መወዳድርቶም ለኪሞም፡ ንባዕሎም ኣብ መጐዓዝያ ይሕግዝ። እቲ ኻልእ ኣብ ይቕጽል ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.86 10 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 10 ሪ የ


ዳ ዳየሪ ሱራፌል ተስፋብሩኽ ሰራቒት ልበይ ምሳይ ኣምሲያ ሎሚ ቅነ ክሰምዓ ዝቐነኹ ደርፊ፡ ልበይ ቈናጢያ፡ ሕማም ቀደመይ ከተድግስ ሒዅ ክትብል ቀንያ።


ብደርፊ እንታይ እዝክር ኰይነ፣ እዚኣ ግን እንታይ ምዃና ናብኣ ጥራይ ትነዋንወኒ። ኣቈናጥዋኣ ጥዑምን ቍሩብ ከኣ ኣቐንዛውን እዩ። ሎሚ ሎሚ ንቓንዛ ቀዲ ቃንዛ፡ ቂምታ ወዲ ቂምታ፡ ትሩፋነት ወዲ ትሩፋነት፡ ሕሜታ ወዲ ሕሜታ፡ ምኒን ወዲ ምኒን፡ ኣሉታዊ ስምዒትን ቀቢጸ ተስፋን


ነዛ ንዓይነይ ክርእየኪ ተሓጒሰ ክእፈፍ ስለ ዝጀመርኩ፡ ከም ሽንቲ ክውዕለልኪ ገመል ንድሕሪት ዝመልስ ግብርን ምንጪ ባህታይ እንዲኺ ኔርኪ ስምዒትን ኬን ክብሎ ክላመድ …” ቀንየ። ሕማቕ ንርእሱ ጽቡቕ ኣብ ውራይ ሓደ ዓርከይ ንርእሱ’ዩ፣ ጽቡቕ ከኣ ቀንየ። እንከለኹ፡ ተለፎነይ ተደዊላ፡ ሚዛነይ’ኳ ወሲኹ። “ውጻእ’ባ ተቐበለኒ፡” ምስ በለት፡ ካብ ሓዳስ ኣልቡም ወዲ ናዙ፡ ካብቲ ኣዳራሽ ምውጻእ ጥራይ ‘ይፍለጠኪዶ’ ትብል ደርፊ ዑደት


ኣይነበረን ሓሳበይ፣ ካብቲ ልበይ ደመይ ቀይራቶ ቀንያ። ከም ዋላኻ ሓቚፈ ዝኣተኹው ጸልማት ሓጋይ ማይ ምስ ዘነቦ ዝዀኖ፡ ማዕሙቝ ውጻእ ዝበለትኒ ጥራይ ከምቲ ቅጥራን ጽርግያ ፈለማ ወሰድኩዎ። ብጕያ ወጺአ፡ ካብ ዝናብ ክዘንቦ እንከሎ ዝዀኖ፡ ታክሲ ክትወርድ እንከላ ከም ፈረስ ደረቕ ልበይ በዛ ደርፊ ክትዋላእን ተገይጸ ሓቚፈ ሰዓምኩዋ። አረ ጠሰስ ክትብልን እያ ቀንያ። ምደጋገምኩዋ’ውን።


ገታኽ ብዊሪ ሪ የ ዳ 05 ታሕሳስ 2025 ንሰማዕ ይመስለኒ። ምናልባት ግዜ ሓሊፉ፣ ነዊሕ ተጣፊእና። 1፡30 ድ.ቐ. - ኣስመራ ብመሰረቱ’ውን መስመር ዘይነበሮ ድሕሪ ዓመታት ተራኺብና። ንሳ ይኸውን፣ ብሓደ ወገን ጥራይ’የ ዋላ ደኣ ብዙሕ ኣይትዛረበሉ’ምበር ርግጸኛ ክኸውን ዝኽእል። ከመይ ብዙሕ ከም ዘሕለፈትሲ ነብሰይ እፈትዋ ምዃነይ ኣይትስሕቶን ይነገረኒ ነይሩ። ኵሉ ዝሓለፈቶ እያ። ዝሕባእ ስለ ዘይብሉ ብዘይ ተመኵሮ፡ ኣብ ዳሕረዋይ ጸላም ሕብእብእ ኣዕሊለያ። መቸም መኽዘን ሓንጐላ ተቘዪጡ ሻሕመም እናበለት ልበይ ሃመም ከየሳቕያ፡ ኵሉ ንጸሓይ ኣውጺአ እናበለታ እምበር፡ ብዙሕ ከዕልላ ከም ቀደማ ጸሓይ ክትመስል እደሊ ነይረ። ክንዲ ምንታይ ከም ብሂገላ። ባህጊ ጥራይ ኣይኰነን፣ ዝፈተኹዋ፡ እናሻዕ ክረኽባ ክነግራ ባዕለይ’ውን ከውጽኣላ እሓስብ እብህግ ምንባረይ፡ ግና ኣመታን ነይረ። ግዜ ሕሱም’ሞ ንዅሉ ናይ ህይወት ባህጋን ከመይ ከርክበሉ ኣኽኣሎ ኣይሃበን። ግደ ምዃኑ ክፈልጥ እደሊ ነይረ። ሓቂ ንሳ’ውን ሓያል እያ፣ ኣብቲ ኣይተጸምወካን እያ፣ ግና ከኣ ግርህ ክፉእ ጽቡቕ እናደለየት ነብሳ ከም ተወሃብና። ብዙሕ ክሓታ እሓስብ ኢላ ኣዕላሊት ኣይኰነትን። ብዙሕ ዘይተውድቕ እፈልጥ ነይረ’የ። ነይረ፣ ከም ሽንቲ ገመል ንድሕሪት ምላስ እዩ። እታ መሸት ምሳይ ትኽእሎ ነገር ኣሎዋ። ህይወትና ሎሚ ምሸት፡ ብዅሉ ዝከኣለኒ ኣላ፡ ኣኸለ! ከስተማቕራ ጥራይ’ዩ ካብ መስመራ ዝወጽአት ባቡር ንግስቲ ልበይ ምዃና ክነግራ ዘሎኒ፣ ገማጢለ እናርኣኹ፡ ሕልፍ ኰነትና። ናብ መስመሩ ንምላስ ፈቲነ። ባሕሪ እንተ ኣቀላወጠ፡ ኢለ ከኣ ስዕም እናበልኩ፡ ከነዕል ፈቲነ፣ ኣይሰለጠን። ዋጋ ከይከፈልካ ህቦቡላ እንተ ሸበ፡ መሬት እንተ ኣምሰና። ዝዕረ ሰለ ዘየለ፡ ብምሉእ ልበይ ኣብ ኣንቀጥቀጠ፡ ኣይሂ እንተ ዘነበ፡ ዝተመለስኩዋ ከኣ ካልእ ሓድሽ … ዘይትካእ ዝፋን! ሓቀይ’የ ስጋ “… ከመይከ ኢልኪ’ባ ኣለኺ ምዕራፍ ጀሚራ። ኣስታሕሚለ። ተኽለ፣ ኵሉ ሳዕ ዘክርዮ ተኽሊ ኣበይከ ትነብሪ “… ግዜ ሕሱም ፈላልዩና ወይነይ። ኣነ’ሞ እነኹልኪ ተሳጊረ ባሕሪ እምበር ኣነሲ “… ከም ዘትቐብጽ ዓረም፡ ምስ መንከ’ባ ኣለኺ ህይወትከ ኣይሓስቦ’ኳ ከይርኣኹኺ ከማሲ ኣይቀብጸክን ዘልኣለም ከመይ ኣሎ ኵሉ ምለይ እንዲኺ ነይርኪ ኣካላይ ኣብዚ ከሎ፡ መንፈሰይ


ውሽጠይ’የ ዝሓር ሕሉፍና ማርያ’ደይ ምሳኺ ’ሎ እንክስእሎ…” ዋላ ሕጂ በዛ ማዕተብ ናይ ኣነ እንታይ’የ ዝብሎ!” ሕሉፍና ተዘኪሩ። ኣብቲ መስመሩ ክሳደይ


ዝሰሓተ ኣተሓዛ ዝምድና ክልተና ጃምቦ እምሕለልኪ ጓለይ!.” ዝኾነ ሓድሽ ነገር እንተ ኣጓኒፉ ክንደይ ኣዋርቕ ጕሒፈ እኸውን ኣነ ድየ ግን ክመጽኣካ እየ፡” ተዛሪበዮ ካብ 01 መስከረም 2025 - ሰምበል ኮፍ ዝበልኩሉ ተንሳእኩ። 05 ሚያዝያ 2025 ኣስመራ “እሞ ሓንሳእ እባ ኮፍ በል፡” ኮፍ ክብል ደለየኒ። ሓደ ዓርከይ ንሓደ ቤተ ሰቡ ቀስ ብዝበለ ድምጺ መለሰለይ። ስራሕ ክረኽበሉ ዝኽእል እንተ “ኣይፋል ተሃዊኸ ኣለኹ። ካልእ ‘ምናልባትዶ ዝልምኖ መሲሉዎ ኮይነ ሓተኒ። እቲ ዓይነት ስራሕ ግዜ ከላግሰካ እየ፡” ንስንብታ ይኸውን?’ ብውሽጠይ ሓሰብኩ። ድማ ነገረኒ። እቲ ደላዪ ስራሕ ኢደይ ሰደድኩሉ። ‘ግን ከኣ ዋላ ንለማኒ ብሕጉስ ተለፎነይ ስለ ዝነበሮ ደጋጊሙ መንፈስ “ይርድኣኻ” ይበሃል “በል የቐንየለይ፣ ዝኾነ ሓድሽ ይድውለይ ነይሩ። ድሕሪ እንድዩ!’ ብውሽጠይ ዝተዛረብኩዎ ነገር እንተ’ሎ ደውለይ፡” ኢደይ ክልተ ወርሒ ከምታ ዝሓበረኒ እዩ። ጨቢጡ ኣፋነወኒ። ስራሕ ስለ ዝረኸብኩ፡ ነቲ ብዘይካ ብተለፎን ብኣካል ዘይፈልጦ ሰብ፡ ኣነ ድማ ብዅነታቱ እናተገረምኩ፡ ኣነ ድማ ብውሽጠይ፡ ‘ሓድሽ ስራሕ ከም ዝረኸብኩሉ ንኸበስሮ ነቲ ዘምጽኣኒ ሓሳብ ቀየርኩዎ። ነገር ደኣ ኣባኺንካዮ ኢንዲኻ፡ ናብቲ ዝሰርሓሉ ቤት ጽሕፈት ንሱ፡ ንኽዛረቦ ዕድል ምስ ሃበኒ፡ ’ ኢለ እናተዛረብኩ ካብታ ቤት ኣንቲ ዳየሪየይ ከይተረድኣኒ እምበር ሓይለ። ይገርመኒ እኮ’ዩ ዘሎ። ኣምራሕኩ። ስመይ ጠቒሰ ስራሕ ክረክብ ከም ጽሕፈት ወጻእኩ። እታ ከም ሰነፍ ሓሲበያ ዝጸናሕኩ ነብሰይ፡ “ኣጆኺ! ዘይከኣል የለን፡ ዘይከኣልኩ ክነግሮ ምስ ውሽጠይ ኣብ ቤት ጽሕፈቱ ምስ ኣተኹ፡ በዛ ጕዳይ ዝተበገሰ ግና ብዙሕ ” ምስ በልኩዋስ፡ በቃ ዕጥይ ምጥይጥይ ከይበለት ኣብ ናይ ቋሕ ሰም ኣብ ምርድዳእ በጻሕኩ። ሰላም ኢለዮ ኣብ ቅድሚኡ ቈምኩ። ኣሕሲቡኒ። ኣነኸ ኣብ ቦታይ ንዕብየት ክትንስእ ርእየያ። እዋእ እግረም ኣለኹ! ሰኣን ‘እኽእሎ’የ’ ንሱ ድማ ብምዉት መንፈስ ንሱ ክልተ ግዜ ናብትን ናብትን ስርሐይ ንኣይ ዝጠቅም ቍምነገር ተደቚሰ ጸኒሐ። ደጊመ ደጋጊመ እሓስብ፣ ነብሰይ እጥምታ። ከይተዛረበ ኣብቲ ኣብ ቅድመይ ድሕሪ ምባል፡ ኣብ መንበሩ ኮፍ ሒዞም ዝመጽኡ ክንደይ መሊሰ “ካልኦት ዝበጽሑዎ ምዕባለ ንኽበጽሕ ኣይጽገምን’የ፡” ትብለኒ። ዝነበረ ኮፍ መበሊ ኮፍ ንኽብል ምስ በለ፡ “ሕጂ እንታይ ክሰምዓካ?” እኸውን? ንነብሰይ ሓተትኩዋ? “እሞ ሃየ!” ንብሃል፣ ልክዕ ከም ወግዒ መሓዙት ጥዑም ነዕል። ብየማናይ ኢዱ ኣመከተለይ። ሓተኒ ብዙሕ ከይተገደሰ። ማእለያ ዘይብሉ ኣዋርቕ ከም ኣብቲ ዘመልከተለይ መንበር ኮፍ “ኣነ እገለ’የ። እገለ ስራሕ ዘባኸንኩ ተሰቈረኒ። ኵሉ ናባይ “ንስኺ ሓያል ኢኺ፡” እብላ። በልኩ። ድሮ በቲ ጸዋግ ገጹ ተዳሂለ ክረኽበልካ ሓቲቱኒ ነይሩ። ብዙሕ ዝመጽእ ክሕግዞ ጥራይ ድዩ? “እወ ሓያል።” ነበርኩ። ብዛዕባኡ እናሓሰብኩ፡ ንሱ ግዜ ከኣ ደዊልካለይ ነይርካ ኢኻ፡ ኣይፋል! ህያብ ሒዞም ዝመጽኡ “ግን ሓይልኺ ስለምንታይ ኣቐዲመ ዘይርኣኹዎ?” ይደግመላ። ተንሲኡ ናብታ ካብ ጥቓኡ ገለ ” መንነተይን እንታይነተይን ክንደይ ብጽልሙት ገጸይ “ሕሉፍ እንዶ ግደፍዮ፣ ናይ ሕሉፍ ኣብ ሕሉፍ ተሪፉ’ዩ። ናይ ሕጂ ሓምሽተ ሜትሮ ርሒቓ ዝነበረት ኣብርሃኩሉ። መሊሰዮም እኸውን? ክንደይ ንግበር፡” ትብለኒ። ጸሓፊቱ በጺሑ ተመልሰ። ብደዉ ኣዋርቕ ጒሒፈ እኸውን? ማእለያ “እገለ ከመይ ደሓን ዲኻ?” “የጣዕሰኒ እምበር፣ ብሰንኪ ኣተሓሳስባይ ዋላ ንኣኺ በዲለኪ ድማ ነቲ ኣብ ጣውላ ዝነበረ ዘይብሉ ሕቶታት ኣብ ኣእምሮይ ሃሳስ ፍሽኽታ ኣርኣየ። በቲ ዝገበሮ ምጽንሐይ፡” ብምባል ዝን ይብል። ወረቓቕቲ ክፍትሽ ጀመረ። ወሓዘ። ዝተጣዕሰ ይመስል። ኣነ ብዙሕ “በጃኺ’ባ ኣብ ዝንታ ኣይትእተዊ፣ እዛ ንእሽተይ ጩራ ተስፋ ናብ “ናባኻ’የ መጺአ፡” ናብኡ ከም ከዛርቦ ኣይደለኹን። እዛ መዓልቲ እዚኣ ድማ ነብሰይ ዓባይ ብርሃን ንቐይራ፡” ትብለኒ። ዝመጻእኩ ሓበርኩዎ። ንስለ ክፍትሽ ገይራትኒ ኣላ። ልዕሊ “ጽቡቕ ኣጋጣሚ በዚ እናሓለፍኩ “ምዃን ሓቅኺ፣ ኣነ’ውን ንትማሊ እናዘከርኩ ንሎሚ እናኸሰርኩ ምዝራብ ዝበልኩዎ እዩ። ኵሉ ከኣ ኣብቲ ዝሰርሖ ብፍቕሪ እንድየ ኣላጊሰካ። እቲ ዝሓበርካኒ ክነብር ኣይደልን’የ።” ከገልግል። “እርእየካ ኣለኹ፡” ብደሃሊ ቃና ስራሕ ክረክብ ኣይከኣልኩን።


ያቆብ (ጃክ) ኣርሞር (ሳማራ) ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.86 10 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 1 ስፖርት ሊድያ በረኸት ኤርትራ ኣብ ውድር ኦሊምፒክ መንእሰያት ኣፍሪቃ 2025 ክትሳተፍ’ያ ኤርትራ ካብ 10-20 ታሕሳስ ኣብ ርእሰ ክኾኑ እንከለዉ፡ ብኣሰልጣኒ ቃልኣብ ሰለሙን ውድር ልዑል ዲሲፕሊን ናይ ተወዳርነት ከተማ ኣንጎላ ልዋንዳ፡ ዝእንገድ ራብዓይ ዝምርሑ ኣትሌታት ድማ ኣሌክሳንደር መንፈስን ብምንጽብራቕ ስሞምን ስም ኣህጉራዊ ውድራት መንእሰያት ኦሊምፒክ ተስፋይን ካናሪ ተኽለማርያምን እዮም። ሃገሮም ንምጽዋዕ ብዝለዓለ ክዋስኡ ትጽቢት ኣፍሪቃ 2025 ብክልተ ዓውድታት ስፖርት ናብቲ ውድር እተምርሕ ጋንታ ከም ዝግበር ኣዘኻኺሩ። ክትሳተፍ’ያ። መንእሰያት ኦሊምፒክ ኤርትራ ንምፍናው ፕረዚደንት ሃገራዊ ኮሚቴ ኦሎምፒክ ኣብቲ ካብ መላእ ኣፍሪቃ ዝተዋጽኡ ሓያሎ ብሰኑይ 8 ታሕሳስ፡ ላዕለዎት ሓለፍቲ ኮሚሽን ኣቶ ሚካኤል ተኽለሚካኤል ብግደኡ፡ መንእሰያት ኣትሌታት ዝሳተፍዎ ኣህጉራዊ ባህልን ስፖርትን፡ ኮሚቴ ኦሊምፒክ ኤርትራ፡ ኮሚቴ ኦሎምፒክ ኤርትራ ኣብቲ ኣህጉራዊ ውድር፡ ኤርትራ፡ ውድራት ቅድም ሃገራዊ ፈደረሽን ብሽክለታን ኣትሌቲክስን ውድር ብክልቲኡ ዓውድታት ስፖርት ብሽክለታን ኣትሌቲክስን ከተካይድ’ያ። ኣብ ዝተረኽቡሉ፡ ኮሚሽነር ባህልን ስፖርትን ንዝሳተፉ ኣትሌታት ኣድላዪ ደገፍን ኣብቲ ኣህጉራዊ ውድር ኤርትራ ኣምባሳደር ዘመደ ተኽለ ኣብ ምክትታልን ከካይድ ምጽንሑ ብምግላጽ፡ ብኣሰልጣኒ ዮሴፍ ተኽላይ ተመሪሖም ዝሃቦ መግለጺ፡ ኣብቲ ውድር ዝሳተፉ ኣብ ጉዕዞኦም ዓወት ክጎናጸፉ ሰናይ ምንዮቱ ዝሳተፉ መንእሰያት ተቐዳደምቲ ኣትለታት ብሩህ መጻኢ ከም ዝጽበዮም ከምዝገለጸ ወኪል ህዝባዊ ርክባት ኮሚሽን ሲራክ በረኸትን ኤልያና ተኽለማርያምን ተካእቲ መንእሰያት መጠን ኣብቲ ኣህጉራዊ ባህልን ስፖርትን ኤርትራ ሓቢሩ። ደቀምሓረ - ተካእቲ ተቐዳደምቲ ብሽክለታ ንምፍራይ ይስራሕ ተጻዋታይ ሰልቲክ ነበር ‘ዲክሲ’ ዓሪፉ ኣብ ከተማ ደቀምሓረ ውድር ብሽክለታ ኣብ 1960-70ታትን ውሩይ ተጻዋታይ ዝተጻወተሉ፡ ኣብ 198 ግጥማት 89 ሸቶታት፡ ብዝተወደበ ኣገባብ ክስረሓሉ ካብ ዝጅምር ሰልቲክ ዝነበረ ስኮትላንዳዊ ጆን ኬሊ ‘ዲክሲ’ ኣብ ዓመተ-ጸወታ 1968-69 ድማ ዋንጫ ቁሩብ ዓመታት ኣቑጺሩ ኣሎ። በዚ መሰረት ዲንስ ኣብ መበል 79 ዓመቱ ዓሪፉ። ካልኣይ ዲቪዥን ዓቲሩ። ካብተን ብምሕዳር ከባቢታት ተጠርኒፈን ክልተ ግዜ ንሃገሩ ስኮትላንድ ወኪሉ ኣብ ወላ’ኳ ምስ ፊር ፓርክ ኣብ ዝጻወተሉ ኮማዊ ሰረት ሒዘን ክኸዳ ዝጸንሓ ተቐዳደምቲ ዓበይቲ ግጥማት ዝተጻወተ ዲንስ፡ ኣብ ክልተ ዝነበረ እዋን ሓያሎ ቀይሕ ካርድታት ይወስድ ደቂ-ኣንስትዮ፡ ናርዶስ ጸጋይ ብደረጃ ኣፍሪቃ ክለባት ማዘርዌልን ሰልቲክን ኣብ ዝነበረሉ እዋን እንተነበረ፡ ወሳኒ ተጻዋታይ ናይ እዋኑ ካብ ኣብ ኬንያ ወርቂ ከተምጽእ ከላ፡ ኣድያም ተስፉ ፍሉጥ ኣመዝጋቢ ሸቶ’ዩ ነይሩ። ምስ ሰልቲክ ምዃን ኣይተዓንቀፈን። ድማ ሻምፕዮን ኤርትራ 2025 ብምዃን፡ ኣብ ድማ ሽዱሽተ ዓበይቲ ዓወታት ተጐናጺፉ። ኣብ መዛዘሚ ዋንጫ ስኮትላንድ ካፕ 1972 ሻምፕዮን ኣፍሪቃ ብሩር መዳልያ ረኺባ። ነዚ ጉዕዞ ጸወታኡ ምስ ኒልስቶን ጁንየርስ ከምኡ’ውን ኣብ ፍጻመ ዋንጫ ሊግ 1974 ዝጀመረ ዲንስ፡ ኣብ ሓደ ዓመተ-ጸወታ 60 ሃትሪክ ዘመዝገበ ተጻዋታይ እውን’ዩ። ምርኩስ ብምግባር፡ ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን ሸቶታት ብምዝጋብ ዘርኣዮ ብቕዓት፡ ምስቲ ዲክሲ፡ ኣብ 1980 ጥሮታ ቅድሚ ምውጽኡ ንኡስ ዞባ ደቀምሓረ ኣብ ዓመተ 2026፡ ኣብ 1930ታትን 40ታትን ውሩይ ኣመዝጋቢ ምስ ኣደላይድ ዩናይትድ፡ ካርሊስለ ዩናይትድን ብቕዓት ደቂ-ኣንስትዮ ንምዕባይ ባጀት ተካእቲ ተጻወትቲ ንምፍራይ’ዩ። ብፍላይ ኣብ ኣብ መንጎ ነባራት ተጻወትቲ ኣብ ዝተኻየደ ሸቶ ዝነበረ ኣጥቃዓይ ኤቨርተን ሃ/ጋ/ ፓርቲክ ቲስልን ተጻዊቱ። ብምስላዕ፡ ሓደስቲ ተቐዳደምቲ ንምፍራይ ናይ ደቂ-ኣንስትዮ ተምርሃሮ፡ ቀዳመይቲ ራህዋ ውድር ሳልሳይ ዲቪዝን፡ ቀዳማይ ኤቨን እንግሊዝን ዝነበረ ዲክሲ ዲን ዝነጻጸር ብቕዓት ክለቡ ነበር ማዘርዌል ኣብ ዘውጸአቶ መግለጺ፡ ዓሊሙ ኣስታት 150 ሽሕ ናቕፋ ወጻኢታት ኣብረሃ ካብ ቤት/ቲ ልምዓት ወርቂ መዳልያን ግርማይ ወርቂ መዳልያን 60 ናቕፋን፡ ስለ ዝነበሮ’ዩ ‘ዲክሲ’ ዝብል ሳጓ ዝጠበቖ። “ዲክሲ፡ ብዘመዝገብካዮ ብሉጽ ጸወታት ብምግባር 10 መቀዳደሚ ብሽክለታት ምስ 80 ናቕፋን፡ ካልኣይቲ ሓበን ሓድሽ ቤት/ቲ ካልኣይ - መንከም ረዘነ ብሩር መዳልያን ኣብ 1965 ምስታ ኣብ ሳልሳይ ደረጃ ክለባት ወትሩ ብፍቕሪ ክንዝክረካ ኢና፡ ብሰላም ዕረፍ፡ ምሉእ ዕጥቂ ኣዳልዩ ኣሎ፡ ሕድሪ ሰማእታት ብሩር መዳልያን 60 40 ናቕፋን፡ ሳልሳይ - ፋኒኤል ዮናስ ነሓስ ስኮትላንድ ትስራዕ ዝነበረት ማዘርዌል ኣብ ” ኢላ። ከም መቐጸልታ ናይቲ ቅድሚ ሕጂ ናቕፋን፡ሳልሰይቲ ዮሳን ግርማጼን ቤት/ቲ መዳልያን 20 ናቕፋን። ካብ ፈደረሽን ናይቲ ዞባ ዝቐረባ ሽዱሽተ ልምዓት ነሓስ መዳልያን 40 ናቕፋን ኣብ ናይ ካልኣይ ዲቪዝን፡ ሄኖስ ዘርኡ ብሽክለታት፡ ብተመሳሊ ሎሚ’ውን 10 ብምርካብ ዕዉታት ኮይነን። ወርቂ መዳልያን 80 ናቕፋን - ቀዳማይ፡ ዘመናውያን ብሽክለታት ቀሪበን ኣለዋ። ኣብ ናይ ደቂ-ተባዕትዮ ተመሃሮ፡ ቀዳማይ ኖህ ተኪኤ ብሩር መዳልያን 60 ናቕፋን ሓላፊ ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን ንኡስ ዞባ መርሃዊ ክፍልዝጊ ቤት/ቲ ልምዓት - ወርቂ - ካልኣይ፡ ኣባዲ ባህታ ነሓስ መዳልያን 40 ደቀምሓረ መምህር ኪዳነ ፍስሃየ ከም ዝሓበሮ፡ መዳልያን 80 ናቕፋን፡ ካልኣይ ኣማን ናቕፋን - ሳልሳይ ብምዃን ቀዳሞት ሰስተ ኣብ ከባቢታት ደቀምሓረ ዘይተበርበረ ዓቕሚ ኣድሓኖም (ቤት/ቲ ልምዓት) - ብሩር ኮይኖም። ደቂ-ኣንስትዮ ብምህላዉ፡ ነዚ ንምፍታሽ ምስ መዳልያን 60 ናቕፋን፡ ሳልሳይ ሜሮን ኣዳም ኣብ ናይ ቀዳማይ ዲቪዝን፡ ቀዳማይ መሪሕ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ብምትሕብባር ካብ ዕለት (ቤት/ቲ ልምዓት) - ነሓስ መዳልያን 40 ብርሃነ ወርቂ መዳልያን 10 ናቕፋን፡ 2 ሕዳር ክሳብ 6 ታሕሳስ ኣብ ክሊ ዕድመ ናቕፋን ብምዃን ናብ ፖድዮም ደይቦም። ካልኣይ ሓበን ፍረዝጊ ብሩር መዳልያን 80 13-15 ኣብ መንጎ ኣርባዕተ ኣብያተ ትምህርቲ ብደረጃ ጋንታ ተመሃሮ፡ ብክልቲኡ ጾታ ናቕፋን፡ ሳልሳይ ሳሚኤል ኣንገሶም ነሓስ ብክልቲኡ ጾታ ውድር ከምዝተኻየደን ቤት ትምህርቲ ልምዓት ዋንጫ ብምዕታር፡ መዳልያን 60 ናቕፋን ኮይኖም ውድሮም ዘተባብዕ ውጽኢት ከምዝተረኸቦን ሓቢሩ። ጎብለል ኣብያተ ትምህርቲ ብምዃና ዓባይ ዛዚሞም። እዚ ትማሊ ሰንበት ዝተዛዘመ ናይ ሰለስተ ዋንጫን ሰለስተ ሽሕ ናቕፋን ተሸሊማ። ደቂ-ኣንስትዮ ነባራት፡ ቀዳመይቲ ኣርሴማ ኣሎንሶ፡ ኣብ ሪያል ማድሪድ ‘ሓድነት’ ሰናብቲ ውድር፡ ኣብ መንጎ ኣርባዕተ ካልኣይቲ ቤት/ቲ ሕድሪ ሰማእታት ክልተ ፍስሃየ - ወርቂ መዳልያን 10 ናቕፋን፡ ኣብያተ ትምህርቲን ነባራት ተቐዳደምቲ ሽሕ ናቕፋ፡ ሳልሰይቲ ቤት/ቲ ሃዳሙ ሓደ ካልኣይቲ ዘቢብ ሚኪኤል - ብሩር መዳልያን ከምዘሎ ይዛረብ ድማ ጎድኒ ጎድኑ ውድር ዘካየዱሉ ኮይኑ፡ ሽሕ ናቕፋ ተሰሊመን። ዝበለጸ ኣሰልጣኒ ድማ 80 ናቕፋን፡ ሳልሳይቲ ኤልዳና ጎይትኦም - እቲ ናይ ኣብያተ ትምህርቲ ዕላምኡ ሓደስቲ መምህር ኤፍረም በለጸ ተሰምዩ። ነሓስ መዳልያን 40 ናቕፋን ተሰሊመን። ኣብ ግጥማት ሻምፕዮን ኤውሮጳ፡ ሎሚ ረቡዕ ንማን.ሲቲ “ናብ ቸልሲ ምኻደይ ኣይጠዓስን’የ” ጋርናቾ ከተአንግድ’ያ። 15 ግዜ ሻምፕዮን ኤውሮጳ ዝኾነት ሪያል ኣብዚ ቀረባ ኣሌሃንድሮ ጋርናቾ ቅድሚ ናብ ቸልሲ ስታምፎርድ ብሪጅ ብ40 ሚልዮን ስዕረቱ ኣብ ሊግ ኤውሮፓ፡ ጋርናቾ ኣብ እዋን ዘጋጠማ ጸገማት መኸተምታ ምግዓዙ ኣብ ማን.ዩናይትድ ዝነበሮ ግዜ ፓውንድ ከምዝተቐየረ ይግለጽ። ግጥም ኣንጻር ቶተንሃም ንኸይሳተፍ ድሕሪ ትገብረሉ’ዶ ትኸውን፧ ብምዝዛሙ ጣዕሳ ከምዘይብሉ ሓቢሩ። ጋርናቾ ኣብ ዓመተ-ጸወታ 202-23 ምሕባሩ፡ ሓዳስ ክለብ ክረክብ ተነጊሩዎ። ኣሎንሶ ቅድሚ ጸወታ ኣብ ጋርናቾ ሓደ ካብቶም ናይ መጻኢ ናብ ቀዳመይቲ ጋንታ ዩናይትድ ድሕሪ ጋርናቾ ኣብ 102 ጸወታት ፕሪመር ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፡ “ኩላትና ኮኾባት ናይ’ታ ክለብ ክኸውን ዊንትኡ’ኳ ምስግጋሩ፡ ኣብ መጻኢ ሓደ ካብቶም ሊግ 17 ሸቶታት ከመዝግብ ከሎ 10 ኣብ ሓንቲ ጃልባ ኢና ዘለና። ናይ እንተነበረ፡ ክሰምረሉ ግን ኣይከኣለን። ወሰንቲ ተጻወትቲ ናይ’ታ ክለብ ክኸውን ከሺኑ። ክብን ለጠቕን ኩነታት ክንሓልፍ ሪያል ማድሪድ ድኹም ቅዲ ኣጸዋውታኣ እዚ ወዲ 21 ዓመት ተጻዋታይ ኣብ ዝነበረ ግምት፡ ድሮ ዛንታ ኮይኑ’ሎ። ኣብ ዩናይትድ ዝነበሮ ግዜ ብኸምዚ ግድነት’ዩ። ጽባሕ ድማ ንኹላትና መሳጢ ንምሕያሽ ኣብ ትጽዕረሉ ዘላ እዋን፡ ካብ ወርሒ ነሓሰ ካብ ኦልድትራፎርድ ናብ ሩበን ኣሞሪም ኣብ ናይ መወዳእታ ምዝዛሙ ዝጠዓስ እንተኾይኑ ምስ ተሓተ፡ ጸወታ ክህልወና’ዩ፡ እቲ ጸወታ ኣገዳሲ’ዩ መቐየሪ ክዳን ክሳብ ቦርድ ናይ’ታ ክለብ ጋርናቾ፡ “ኣይጥዓስን’የ! ኵዕሶ ክጻወትን ክኸውን፡” ኢሉ። ‘ሰሚራ’ ትጐዓዝ ከምዘላ፡ ኣብ ጸቕጢ ዝርከብ ተጻዋታይ ምዃነይ ከመስክርን’የ መጺአ። ኣሎንሶ፡ “ርክብና ምስ ቦርድ ቀጻሊ’ዩ ዘሎ። ኣሰልጣኒ ዣቪ ኣሎንሶ ሓቢሩ። ሓደ ሓደ ግዜ ኣብ ህይወት፡ ሓደ ስጉምቲ ሓድነት ኣለና፡ ኩላትና ድማ ብሓባር ኢና ኣሎንሶ፡ ንሪያል ማድሪድ ከሰልጥን፡ ኣብ ንቕድሚት ክትስጉም ወይ ከም ተጻዋታይ ንነጥፍ፡” ክብል ድማ ኣብሪሁ። ዝሓለፈ ክራማት ንካርሎ ኣንቸሎቲ ብናይ ክትመሓየሽ ነገራት ክትቅይር ኣለካ። ስለዚ ኣብ ዙርያኡ ልዑል ጸቕጢ ዘለዎ ኣሎንሶ፡ ሰለስተ ዓመት ውዕል ከምዝተከኦ ይፍለጥ። ቀሊል ውሳነ እዩ ነይሩ። ኣብ ፕሪመር ሊግ ዝሓለፈ ቕነ ምስ ፕረዚደንት ክለብ ፍሎረንቲኖ ብሰንበት ኣብ ገዛእ ሜዳኣ ኣንጻር ሰልታቪጎ ክጸንሕ ዝደለኹሉ ምኽንያት ኣብ ዓለም ፔረዝ ተዘራሪቡ ምንባሩ ይግለጽ። ገጢማ 2ብ0 ዝተሳዕረት ማድሪድ፡ ኣብ እቲ ዝበለጸ ሊግ’ዩ ዝመስለኒ። ቅድሚ ናብዚ መርበባት ዜና ከም ዝሓበራኦ፡ ኣሎንሶ ምስ ሓሙሽተ ጸወታት ላሊጋ ሓንቲ ዓወት ጥራይ ምጸአይ ምስ ኣሰልጣኒ ኤንዞ ማሬስካ ሪያል ማድሪድ ዘለዎ ጻንሖት ጸቢብ ምዃኑን፡ እያ ኣመዝጊባ። ካብ መራሒት ባርሴሎና ከኣ ተዘራሪበ ነይረ’የ። ንሱ ድማ ዕላምኡ ሎሚ ምስ ሲቲ ኣብ ዘካይዶ ግጥም ምስ ዝሰዓር ብኣርባዕተ ነጥቢ ድሒራ ኣብ ካልኣይ ደረጃ ኣእሚኑኒ’ዩ፡ ኣብዚ ብምህላወይ ድማ ናይ ድማ ኣብ ርያል ማድሪድ ናይ ምጽንሑ ትርከብ። ብሓቂ ሕጉስ’የ።” ኢሉ። ተኽእሎ ከብቅዕ ከምዝኽእል’ዩ ዝግመት። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.86 10 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 12 ዜና ዓለም ዜና ዓለም ሸዊት ተኽለ ደ.ሪ.ኮንጎ - ኣብ ዝሓለፈ መዓልታት 20 ሽሕ ሰባት ተመዛቢሎም ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ዝርብ ሰላም መራሕቲ ሩዋንዳን ኮንጎን ድሕሪ ምእንጋዱ ድሕሪ ሒደት ናይ’ቲ ከባቢ፡ እቲ ብሩዋንዳ ከም ዝድገፍ ግጭት ከብቅዕ ከም ዝገበሮ ድሕሪ ምግላጽ፡ መዓልታት፡ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል ዝንገረሉ ዕጡቕ ተቓዋሚ ጉጅለ ኤም 23፡ “ሎሚ፡ ብዙሓት ካልኦት ኣብ ዝፈሸልሉ ደ.ሪ.ኮንጎ ኣስታት 20 ሽሕ ሰባት ካብ ናብታ ምስ ብሩንዲ ናብ እትዳወብ ከተማ ዘለዉ እዋን ተዓዊትና ኣለና፡” ምባሉ ቤት ንብረቶም ከም እተመዛበሉ፡ ውድብ ኡቪራ ገጹ ክግስግስ እዩ ጸኒሑ። ኣይርሳዕን። ሕቡራት ሃገራት ሓቢሩ። ትራምፕ፡ ንፕረዚደንት ሩዋንዳን ኮንጎን ይዅን’ምበር፡ ሮይተርስ ዝሓለፈ ሰኑይ እቲ ውድብ ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፡ ዝሓለፈ ሓሙስ ናብ ዋሽንግተን ብምዕዳም፡ ኣብ ዝዘርግሖ ጸብጻብ፡ እቶም ዕጡቓት በቲ ኣብ ዝሓለፈ መዓልታት ኣብ’ታ ክልተኦም መራሕቲ ነቲ ኲናት ደው ተቓወምቲ ነታ ካብ ዝሓለፈ ወርሒ ሃገር ዝተፈጥረ ግጭት፡ መብዛሕትኦም ንምባል፡ ነቲ ብመንጎኛነት ኣመሪካን ቀጠርን ለካቲት ኣትሒዛ ቅድመ ግንባር ኮይና ሲቪላውያን ዝኾኑ ብውሕዱ 74 ሰባት ዝተበጽሐ ስምዕ ምቁራጽ ተጻብኦ ዝጸንሐት ከተማ ሉቩንጊ ከም ዝሓዝዋን፡ ከም ዝተቐትሉን፡ 83 ድማ ከቢድ ኣካላዊ ዘረጋግጽ ውዕል ከም ዘኸተሞም ይዝከር። ኣብ ጥቓ ሳንገን ኪሊባን ኣብ ዝበሃላ ጉድኣት ከም ዝወረዶምን ኣረዲኡ። ትራምፕ፡ ምሕዳሩ ነቲ ን30 ዓመታት ቁሸታት ድማ ብርቱዕ ውግእ ይካየድ ብመሰረት ሓበሬታ ሰበ ስልጣን ነበርትን ዝቐጸለን ሞት ሚልዮናት ሰባት ዘስዓበን ከም ዘሎን ሓቢሩ። ኣባላት ‘ኪዳን ሃገራት ሳሕል’ ዝኾና “ናይጀርያ ክሊ ኣየርና ጥሒሳ” ኪዳን ሃገራት ሳሕል ሃገራት፡ ናይጀርያ ብዘይ ፍቓድ ንክሊ ኣየረን ከም ዝጠሓሰት ከሲሰን። (ኢኮዋስ) ወጺአን ‘ኪዳን ሃገራት ሳሕል’ ፋሶ ክትዓልብ ከም ዝተገደትን፡ እተን ሃገራት ነቲ ክሲ ዘቕረባ፡ ሓንቲ ካብ ዝብል ውድብ ዝመስረታ ሃገራትን ጸብጻባት ኣመልኪቶም። ወተሃደራውያን ነፈርቲ ናይጀርያ ዝሓለፈ (ማሊ፡ ቡርኪናፋሶን ኒጀርን) ዝዓበየት እተን ናይ ገዛእ ርእሰን ኪዳን ፈጢረን ሰኑይ ብዘይ ፍቓድ ኣብ ቡርኪናፋሶ ከም ወተሃደራዊ ሓይሊ ምዕራብ ኣፍሪቃን ዘለዋ ኣብ ዞባ ሳሕል ዝርከባ ሰለስተ ዝዓለበት ድሕሪ ምግላጸን እዩ። ኣባል ኢኮዋስን ዝኾነት ናይጀርያን ሃገራት፡ ምክልኻል ኣየረን ኣብ ዝለዓለ ይኹን’ምበር፡ እታ ኣብ ጎረቤት ሃገር እናኸረ ዝኸይድ ዘሎ ወጥሪ ዘጉልሕ ናይ ተጠንቀቕ ኩነታት ከም ዘሎን፡ ኣብ ቤኒን ንኽፍጸም ተወጢኑ ዝነበረ ዕልዋ ምዃኑ እዩ ዝሕበር። ልዕሊ ዝኾነት ንክሊ ኣየረን ዝጠሓሰት መንግስቲ ንምፍሻል፡ ወተሃደራት ዝጸዓነት እታ ክልተ ሰራሕተኛታትን ትሽዓተ ነፋሪት ድማ ወተሃደራዊ ስጉምቲ ነፋሪት ብክሊ ኣየር ቡርኪና ፋሶ ዘሕለፈት ወተሃደራትን ጽዒና ዝነበረት ‘ሲ-130’ ክወስዳ ምዃነን ኣፍሊጠን ኣለዋ። ናይጀርያ፡ ነዚ ክሲ ዛጊት ዝኾነ መልሲ ዝዓይነታ ነፋሪት፡ ብዘይ ፍቓድ ብክሊ ማሊ፡ ቡርኪናፋሶን ኒጀርን ኣብ ኣይሃበትሉን ዘላ። ኣየር ቡርኪና ፋሶ ከም ዝበረትን፡ ዝሓለፈ ዓመት ዝፈጠራኦ ኪዳን፡ ቀንዲ እቲ ክሲ፡ ነቲ ኣብ መንጎ እተን ካብ ድሕሪኡ ከኣ ኣብ በረራ ብዘጋጠማ ህጹጽ ዕላማኡ ጽልዋ ባዕዳውያን ሃገራትን እገዳ ዞባዊ ቁጠባዊ ውድብ ምዕራብ ኣፍሪቃ ኩነታት ኣብ ከተማ ቦ ዲዮላሶ - ቡርኪና ኢኮዋስን ንምካት ከም ዝኾነ ይግለጽ። ኣብ ጃካርታ - ርእሰ ከተማ ኢንዶነዥያ ኢንዶነዥያ - ብሓደጋ ባርዕ ብውሕዱ 20 ሰባት ሞይቶም ኣብ ዝርከብ ብዓል 7 ደርቢ ህንጻ ብዘጋጠመ ሓደጋ ባርዕ፡ ብውሕዱ 20 ሰባት ከም ናይ’ታ ከተማ፡ ጸኒሑ ግን ናብ ላዕለዎት እቲ ትካል፡ ካብ ጃፓናዊ ኩባንያ ሰብ ዝሞቱ ተሓቢሩ። ደርብታት ከም ዝለሓመ ኣረዲኦም። ኣልቦ ነፈርቲ ‘ቴራ ድሮን ኮርፖረሽን’ እቲ ባርዕ ኣብ ቊጽር እኳ እንተ ወዓለ፡ እቲ ህንጻ፡ ቤት ጽሕፈት ናይ’ቲ ‘ቴራ ምወላ ከም ዝረክብ፡ መርበብ ሓበሬታ ተወሰኽቲ ግዳያት ብፍርስራስ ናይ’ቲ ህንጻ ድሮን’ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ኣህጉራዊ ትካል ናይ’ቲ ኩባንያ የረድእ። ተደብዮም ከይህልዉ ግና ናይ ምድላይ ኮይኑ፡ ኣብ ጽላታት ዕደናን ሕርሻን ጠንቂ ናይ’ቲ ሓደጋ ንምጽራይ፡ ጻዕሪታት ይቕጽል ከም ዘሎ፡ ሓላፊ ፖሊስ ንዝካየድ ንጥፈታት ዝሕግዝ መጽናዕቲ ንኽልተአን ኩባንያታት ዝቐረበለን ሕቶ ከተማ ጃካርታ ገሊጹ። ዝህብ ትካል ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ እዩ። ዝኾነ መልሲ ከም ዘይሃባሉ ተገሊጹ። በዚ ድማ፡ ቊጽሪ ምዉታት ኣብ ዝቕጽል መዓልታት ከይውስኽ ተሰጊኡ ከም ዘሎ “ቀረጽ ጸቕጢ ኣብ ምፍጣር ክውዕል ተሓቢሩ። የብሉን” እቲ ባርዕ፡ ዝሓለፈ ሰሉስ ከባቢ ፍርቂ ሚ/ጉ/ወጻኢ ታይላንድ መዓልቲ ኣብ ቀዳማይ ደርቢ ናይ’ቲ ህንጻ መጠንቀቕታት ቀረጽ፡ ታይላንድ ምስ ዝተኸተመ ስምዕ ምቁራጽ ተኹሲ ከም ዘጋጠመ ዘነጸሩ ጸብጻባት ፖሊስ ካምቦድያ ዝርብ ሰላም ንኽትጅምርን ብምጥቃስ፡ “ቀረጽ፡ ናብ ሓባራዊ ኣዋጅን ፕረዚደንት ዩክሬን ምስ መራሕቲ ሃገራት ኤውሮጳ ዘትዩ ዳግማይ ዝተላዕለ ግጭት ክልተአን ሃገራት ናብ መስርሕ ዘተን ንኽንምለስ ጸቕጢ ደው ንኽብል ጸቕጢ ኣብ ምፍጣርን ኣብ ምፍጣር ክውዕል ዘለዎ ኣይመስለናን፡ ፕረዚደንት ዩክሬን ቮሎዲሚር ዘለንስኪ፡ ውሕስነት ጸጥታ ዘጠቓለ ፍትሓውን ብተወሳኺ፡ ኲናት ዩክሬን ደው ክውዕል ከም ዘይብሉ፡ ሚኒስተር ጉዳያት ” ኢሉ። ምስ ቀዳማይ ሚኒስትር ብሪጣንያ ኬር ነባሪን ሰላም ኣብ ዩክሬን ከም ዘድሊ ኣብ ንምባል ዝግበር ጻዕሪ ኣብ ወሳኒ ህሞት ወጻኢ ታይላንድ ዝሓለፈ ሰሉስ ንሮይተርስ “ጉዳይ ዝምድና ታይላንድን ካምቦድያን ስታመር፡ ፕረዚደንት ፈረንሳ ኢማኑኤል ስምዕ ከም ዝበጽሑ ኣረዲኡ። በጺሑ ከም ዘሎ፡ እቶም መራሕቲ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ ገሊጹ። ካብ ጉዳይ ንግዳዊ ዝርብ ፈሊኻ ክትርእዮ ማክሮን ቻንስለር ጀርመን ፍሪድሪክ ብዘይካ’ዚ፡ እተን መሻርኽቲ ዩክሬን ሓቢሮም። ንሱ ወሲኹ፡ እቲ ግጭት ደው ክብል ኣለካ፡” ክብል ድማ፡ ንትራምፕ ጻውዒት መርዝን ተራኺቡ ብዛዕባ ሰላም ዩክሬን ዝኾና ኤውሮጳውያን ሃገራት፡ ነታ ቻንስለር መርዝ ብወገኑ፡ “ብኣመሪካ እንተ ኾይኑ፡ ስምዕ ክልተአን ጎረባብቲ ኣቕሪቡሉ። ከም እተዘራረበ ተሓቢሩ። ሃገር ዝህባኦ ደገፍ ክብ ከብላኦን ኣብ ኣብ ዝዳለዉ ዘለዉ ናይ ሰላም ሃገራት ከም ዝውስኖ ኣስሚሩሉ። ትራምፕ፡ ነዚ ሓድሽ ግጭት ኣመልኪቱ ድሕሪ ርክብ ናይቶም መራሕቲ፡ ልዕሊ ፕረዚደንት ሩስያ ቭላድሚር እማመታት ንርእዮ ዘለና ገለ ዝርዝራት እቲ ሚኒስተር ነዚ ዝገለጸ፡ ኣብ ዝሓለፈ ዛጊት ርእይቶ ኣይሃበን ዘሎ። ቀዳማይ ሚኒስተር ኬር ስታመር ኣብ ፑቲን ዝያዳ ቁጠባዊ ጸቕጢ ክገብራን ዘጠራጥር እዩ፣ ግን ብዛዕባኡ ክንዛረብ ሓምለ ኣብ መንጎ ታይላንድን ካምቦድያን እንተኾነ፡ ሓደ ብዓል ስልጣን ምሕዳር ዝሃቦ መግለጺ፡ ኣርባዕተኦም መራሕቲ፡ ተሰማሚዐን ከም ዘለዋ ተገሊጹ። ኣለና፡” ክብል ኣቐዲሙ ንማዕከናት ዜና ድሕሪ ዘጋጠመ ብርቱዕ ግጭት፡ ኣመሪካ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ ትራምፕ፡ ብሪጣንያ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ሓቢሩ። ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ መንግስታት ካምቦድያን ታይላንድን ነዚ ዝሓለፈ ቀዳም፡ ልኡኻት ኣመሪካን ክልተአን ሃገራት ዝተወሰነለን ንግዳዊ ቀረጽ ግጭት ንምውጋድ ዝኣተውዎ ቃል ዩክሬን፡ ኣብ ግዝኣታዊ ጉዳያትን ንኽጎድለን ናብ ኣመሪካ ዘቕርባኦ ዘለዋ ምሉእ ብምሉእ ከኽብሩ ትጽቢት ከም ድሕነት ዩክሬን ኣመልኪቶም ኣብ ሕቶ፡ ውግእ እንተ ዘይኣቋሪጸን ሕቶአን ዘለዎ ገሊጹ። ከተማ ሚያሚ - ፍሎሪዳ ንሰለስተ ከም ዝንጸግ ብምሕባር፡ ኣብ መዓልታት ዝቐጸለ ዝርብ ከም ዘካየዱ፡


ጉዳይ ክልተአን ሃገራት ጣልቃ ‘ኣክሲዮስ’ ዝተባህለት መርበብ ሓበሬታ ኣትዩ ምንባሩ ብምዝኽኻር ኣመሪካ ጸብጺባ ምንባራ ኣይርሳዕን። እዩ። ፕረዚደንት ዘለንስኪ፡ ነቲ ምስ እቲ ብዓል ስልጣን፡ ነቲ ኣብ መንግስቲ ኣመሪካ ዝተኻየደ ዝርብ


ገሊጽዎ ነይሩ። ተረኛ ፋርማሲ ዕለት ጎደና ቁ.ስልኪ ፋርማሲ በራኺ 10/12/25 ከባቢ ፊያትታሎሮ ፊት ቶታል መዐደሊ ነዳዲ 07147264 ፋርማሲ ቁ.1 መዓልታውን ለይታውን ኣገልግሎት ትህብ ቁ.ቴሌፎን 127565


መበል 35 ዓመት ቁ.8 ዓርቢ 12 ታሕሳስ 2025 ገጻት 12 ዋጋ 2.0 ናቕፋ ገጽ 2 ገጽ 3 ገጽ 4 ገጽ 5 ገጽ 1 ስምዕ ሰላም ርዋንዳን ዓይነት ደምና ብኸመይ እዩ ዜና ደ.ሪ.ኮንጎን ኣበይ በጽሐ፧ ዝልለ?


ወራር ቀይሕ ኮኾብን ታኼላ ማእከል - ናይ ጽርግያ ቀይሕ መስመርን ውድር ኣትለቲክስ ተሰሪዑ ዓንሰባ - ኣብ ኣገዳስነት ትምህርቲ ንዓበይቲ ተዘትዩ ባይታ ዘንጽፍ ከምዝዀነ ብምሕባር፡


ተመሳሰልቲ መድረኻት ናይ ምብህሃል በሪ ብምርሓው፡ ንዝውሰዱ ተበግሶታት ናህሪ ዝውስኹን ሸቶታት ዘላቒ ልምዓት 2030 ንምስማር ዝሕግዙን ምዃኖም ኣስሚሮምሉ። ትምህርቲ ንዓበይቲ፡ ዕዙዝ ኣገዳስነት ዞባ፡ ግንባርን ትምህርቲ ንኡሳን ንዓበይቲ ማለት መደብ ዓርዮት፡ ቀንዲ ዕላማ ናይ’ቲ ዘተ፡ ቀዳምነታት ዘለዎን ንቀጻሊ ትምህርቲ ኣንፈት ዞባታትን ዝተረኽብዎ መድረኽ ዘተ፡ ምሸታዊ ትምህርትን ምጥፋእ ብምልላይ፣ ኣገባብ፡ ኣተሓዛን ኣመሓዳሪ ዞባ ዓንሰባ ኣምባሳደር ዝህብን ብምዃኑ፡ ንምዕዋቱ ተሳትፎ ሓላፊ ጨንፈር ትምህርቲ ዞባ ዓንሰባ መሃይምነትን ዘገልግላ 176 ኣብያተ- ትግባረን ብጽሒት ስራሕ ንምንጻር፡ ዓብደላ ሙሳን ኣብ ሚኒስትሪ ትምህርቲ መላእ ሕብረተሰብ ክዓዝ፡ ብ8ን 9ን መምህር ክፍላይ ዓንደሚካኤል፡ ኣብቲ ትምህርቲ ከምዘለዋ ክግለጽ ከሎ፣ ውጥን ዝቕጽል 5 ዓመት ንምድላው፡ ዋና ዳይረክተር ክፍሊ ትምህርቲ ታሕሳስ ኣብ ከረን ኣብ ዝተኻደ ዘተ ዞባ ትምህርቲ ንዓበይቲ ካብ ቅድሚ ቊጽሪ ናይቶም መሃይምነት ዘጥፍኡ ከምኡ’ውን ውጽኢታውነት ዝሰላሰሉ ንዓበይትን ሜድያን ኣቶ ገብረዝጊ መዘኻኸሪ ቀሪቡ። ናጽነት ኣትሒዙ ብልዑል ተገዳስነት ዜጋታት ካብ ግዜ ናብ ግዜ እናዛየደ መደባት ንምግምጋም ምዃኑ ድማምን ኣብ መወዳእታ፡ እቲ መደብ ክስርሓሉ ከምዝጸንሐ ብምሕባር፡ ይመጽእ ምህላዉ ኣብቲ መድረኽ ዘተ ብምብራህ፡ እቲ ዘተ ሓባራዊ መረዳእታ ንጹር ራኢ መንግስቲ ኣብ ጽላት እዚ መዘኻኸሪ፡ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ካብ እቲ ዘተ፡ ህሉዉ ኵነታት ትምህርቲ ተሓቢሩ። ንምፍጣር ኣገዳሲ ከምዝዀነ ኣነጺሩ። ትምህርቲ ዘብርህ ምዃኑ ብምሕባር፣ 2020 ኣትሒዙ ንዝተሰላሰለ ናይ 5 ንዓበይቲ ብምድህሳስ፡ ኣብ መጻኢ ምሁር ሕብረተሰብ፡ ንቑሕ ወለዶ ስለ ዓመት መደብ ትምህርቲ ንዓበይቲ ኣብ ክፍሊ ትምህርቲ ንዓበይትን ተሳትፍቲ ናይ’ቲ ዘተ ንኤሪና ኣብ ብዝለዓለ ንኽስራሓሉ ባይታ ዘንጽፍ ዝፈጥር፣ መደባት ትምህርቲ ንዓበይቲ ኣመልኪቱ ኣብ ዝተኻየደ ዘተ’ዩ ቀሪቡ። ሜድያን - ሚኒስትሪ ትምህርቲ፡ ሓላፊ ዝሃብዎ ሓበሬታ፣ ካብ ኣገደስቲ መደባት ምዃኑ ገሊጹ። ንምዕዋት ኵለን ኣካላት ብዝሓየለ ኣብቲ ኣመሓዳሪ ዞባ፣ ኣመሓደርቲ ጨንፈር ምውጣን ስርዓተ-ትምህርቲ ጽላት ትምህርቲ ዝዀነ ንጥፈታት ክስርሓ ኣዘኻኺሮም። ንኡሳን ዞባታት፣ ሓለፍቲ ክፍልታት ኣብ ዞባ ዓንሰባ ንመደብ ትምህርቲ መምህር ትኳቦ ኣይሙት ብወገኑ፡ ትምህርቲ ንዓበይቲ፡ ንቀጻሊ ትምህርቲ ሰንዓፈ - ምሕዳር ክራይ ኣባይቲ ምስ ነጋዶን ከፈልቲ ግብርን ዘትዩ ነጋዶ ብሓፈሻ ኣካረይቲ ድማ ብፍላይ ኣታዊኦም ኣፍሊጦም ዝግብኦም ግብሪ መንግስቲ ኣብ እዋኑ ክኸፍሉ፡ ብ6 ታሕሳስ ኣብ ከተማ ሰንዓፈ ኣብ ዝተገብረ ርክብ ጻውዒት ቀሪቡ። ኣብ’ቲ ኣመሓደርቲ ከባቢ፡ ወከልቲ ህዝቢ፡ ነጋዶን ካልኦትን ዝተረኽቡሉ ዘተ፡ ሓላፊ ኣሃዱ ክራይ ኣባይቲ ኣብ ን/ ዞባ ሰንዓፈ ኣቶ ዓሊ መሓመድ-ሳልሕ፡ ኣካረይቲ ብመሰረት መምርሒ ንዝተኻረየ ዝኸፈልዎ ክራይ ቅብሊት ክህቡን ግብርን ኣባይቶም ብግቡእ ከመዝግቡን ሕጋዊ ቀረጽን ኣብ እዋኑ ክኸፍሉን ኣዘኻኺሩ። ውዕል ክገብሩን ጸዊዑ። ኣቶ ዓሊ ኣብ መወዳእታ፡ መምርሒ ዝምድና ኣካረይትን ተኻረይትን ኣብ ክራይ ኣባይቲ ካብ ዘፍቅዶ ሽድሽተ ዝሓሸ ደረጃ ከምዘሎ ዝሓበረ ኣቶ ዓሊ፡ መልቀቒ ነጥብታት ወጻኢ፡ ኣካረይቲ ተኻረይቲ ብመሰረት ዝኣተውዎ ሕጋዊ ኣብ ልዕሊ ተኻረይቲ ጸቕጢ ምስ ውዕል ዝግብኦም ክራይ ኣብ እዋኑ ዝገብሩ፡ ቤት-ጽሕፈት ክራይ ኣባይቲ ከኸፍሉ፣ ኣብ ዝተኻረይዎ መንበሪ ገዛ ሕጊ ተኸቲሉ ስጉምቲ ክወስድ ስልጣን ካብ ሕጊ ወጻኢ ዝኾነ ንጥፈት ከየካይዱ፣ ከምዘለዎ ኣነጺሩ። ዘይገበሩ ኣካረይትን ተኻረይትን ከምኡ’ውን ኣብ መንጎ ተኻረይትን ዕቱብ ምክትታል ክግበር ዝብልን ካልእን ኣካራይቲ ድማ ንተኻረይቲ ናይ ተሳተፍቲ ብወገኖም፡ ውዕል ክራይ ክህልዉ ስለዝኽእሉ ዳህሳስ ከግበር፣ ኣካረይትን ውሽጣዊ ስምዕ ከይህሉ ርእቶታት ኣቕሪቦም። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 2 ዜና ሚኒስትሪ ጥዕና ዞባ ማእከል፡ ብምኽንያት ‘መዓልቲ ምርኣይ’ ኣስተምህሮ ወዲቡ ሚኒስትሪ ጥዕና ዞባ ማእከል፡ ብምኽንያት ተራ ከምዘለዎም ኣገንዚቡ። መዓልቲ ምርኣይ ኣብ ንኡስ ዞባ በሪኽ መዲካል ዳይረክተር ሃገራዊ መወከሲ ምሕዳር ከባቢ ጻዕዳ ክርስትያን ሆስፒታል ብርሃን ዓይኒ ዶ/ር ካሕሳይ ኣብ ምክልኻል ዑረት ዓይኒ ዘተኰረ ፍስሓጼን ብግደኡ፡ ኣብ ክንክን ዓይኒ ኣስተምህሮ ወዲቡ። ዘተኰረ መግለጺ ብምቕራብ፡ ኣብ ሃገርና ምክትታልን ምቊጽጻርን ሕማም ዓይኒ ኣመሓዳሪ ንኡስ ዞባ በሪኽ ኣቶ ተስፉ


ብዝለዓለ ይስራሓሉ ከምዘሎ ብምጥቃስ፡ ፍስሓጼን ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ እቲ ኣካላት ሕብረተሰብ ብሞያውያን ብምኽንያት መዓልቲ ምርኣይ ብደረጃ ዞባ ንዝወሃብ ምኽሪ ብሓላፍነት ከተግብሩ ንሞያውያን ጥዕናን ኣካላት ምሕዳርን ኣዘኻኺሩ። ናይ’ቲ ንኡስ ዞባ ዝተዋህበ ኣስተምህሮ፡ ኣፍልጦ ኣብ ምክልኻል ዑረት ዓይኒ ካብ ኣሃዱ ምክትታልን ምቊጽጻርን ዘበርኽ ምዃኑ ጠቒሱ፡ ብሚኒስትሪ ዘይተመሓላለፍቲ ሕማት ክኢላታት ጥዕና ዝወጹ መምርሒታትን ጐስጓሳትን ህዝባዊ ጥዕና ድማ፡ ኣብ ምክትታልን ብምሉእነት ክትግበሩ ተማሕጺኑ። ምቊጽጻርን ሕማም ዓይኒ ዝርአ ሕጽረት ጠመተ ክግበረሉ፡ ብተጠቃምነት ኣብ ሚኒስትሪ ጥዕና ሓላፊ ሃገራዊ ተንቀሳቐስቲ ሞባይላትን ካልኦት ፕሮግራም ምክልኻል ዑረት ዓይኒ ዶ/ር መሳርሒታትን ዝስዕብ ዘሎ ጉድኣት ኣለም ዘካርያስ፡ ኣብ ሕማም ዓይኒ ማለት ክሕሰበሉ መኺሮም። ኩልመት ዘተኰረ ሰፊሕ ኣስተምህሮ ማሕበራዊ ኣገልግሎት ኮሎኔል ገብረሃንስ ዝካየድ ዘሎ ንጥፈታት ዝነኣድ ምዃኑ ብምዕባል ተርኦም ክጻወቱ ተላብዩ። ብምሃብ፡ ሰብ ሞያ ጥዕና ሕማት ዓይኒ ኣብ መወዳእታ ኣብ ምሕዳር ዞባ ወልደገርግስ፡ ውሑስ ጥዕና ንምርግጋጽ፡ ብምግላጽ፡ መደባት ኣገልግሎት ጥዕና ኣብቲ ኣጋጣሚ ንተመሃሮ መርመራ ዓይኒ ዘስዕቡ ጠንቅታት ኣብ ምክልኻል ዝለዓለ ማእከል ዳይረክተር ጀነራል ክፍሊ ብፍላይ ድማ ሕማም ዓይኒ ንምክልኻል ንምዕዋት መሻርኽቲ ሓባራዊ ርድኢት ተኻዪዱን፡ መድሃኒት ብናጻ ተዓዲሉን። ሃማደኤ ጨ/ዞ/ማእከል፡ ኣብ መደባት ስራሕ 2026 ዘትዩ ሃማደኤ ጨንፈር ዞባ ማእከል፡ ናይ ዝሓለፈ ዓመት ስርሑ ብምግምጋም፡ ኣብ መደባት ስራሕ 2026 ዝዘተየ ርክብ ብ8ን9ን ታሕሳስ ኣካዪዱ። ኣብቲ ካብ 16 ንኡሳን ዞባታት ዝተወከላ ኣባላት ሃማደኤ ዝተሳተፍኦ ገምጋም፡ ፖለቲካዊ ጐስጓሳትን ጽልዋኡን፣ ገስጋስን ውጽኢትን ውዳበታት ማሕበር፣ መንነትን ክብርታትን ማሕበር ንምዕቃብ ዝተኻየደ ጻዕሪ፡ ቊጠባዊ ዓቕሚ ደቂኣንስትዮ ንምሕያል ዝተኻየደ ንጥፈታት፣


ኣድማዕነት ዝተዋህበ ስልጠናታት፣ ኣበርክቶ ደቂ-ኣንስትዮ ኣብ ልግሲ ደምን ምውጋድ ጐዳእቲ ልምድታትን ከምኡ’ውን ምሕያል ማሕበርን ኣብ ምሕያል ውዳበ መንእሰያት፣ ልምዓታዊ ዝብሉ ዛዕባታት ብዕምቈት ተዘትዩሎም። መደባትን ገስጋሱን፣ ከምኡ’ውን ተራ ሓለፍቲ ኣሃዱታት ናይ’ቲ ማሕበር መራኸቢ ብዙሓን ኣብ ምብራኽ ንቕሓት ልምዓታዊ መደባት ክንዮ ተሳታፍነት ወይዘሮ ኣለም በላይ ኣብ ዘስምዓቶ ክዕቀቡን ዝተራእዩ ድኽመታት ከም ብወገነን፡ ኣብ ኣታዊታትን ወጻኢታትን ክስርሓሉ ኣዘኻኺራ። ኣፍራይነተን’ውን እናዓበየ ይመጽእ መዛዘሚ ቃል፡ ዝተመዝገቡ ብልጫታት ቀዳምነቶም ክእረሙን ብምልባው፡ ከምኡ’ውን ውዳበታት ማሕበር ጸብጻበን ከምዘሎ ገሊጸን። ብምቕራብ፡ ብሓፈሻ ቊጽሪ ኣባላት ሰ/ቀ/ባሕሪ - ውጥን ምዕባለን ስልጠናን ኣብያተሳተፍቲ፡ ኣብ ምሕያል ኣባላት ማሕበር ማሕበር ንምዕባይ፡ ተሳትፎ መንእስያት ብዕቱብ ክስራሕ ከምኡ’ውን ዘይተፈጸሙ


ትምህርቲ ተዘትዩሉ ንምሕያል ድማ ብፍላይ ዝተኻየደ መደባት ንምዝዛም ብውህደት ክዕየ ኣብ ጻዕሪ እወታዊ ውጽኢት ከምዝተረኽቦ ሓባራዊ መረዳእታ በጺሐን። ኣብ ውጥን ምዕባለን ስልጠናታትን ሓለፍቲ ስነ-ምህርና፣ መምህራን ብዘዋህለልኦ ተመኵሮ ስራሕ፡ ነብሰን ብምግላጽ፡ ደቂ-ኣንስትዮ ኣብ ጥሙር ሓላፊት ጨንፈር ሃማደኤ ዞባ ማእከል ኣብያተ-ትምህርቲ ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ኮሚተ ትምህርትን ዝተሳተፍዎ ርክብ፡ ክኢለን ከምዘለዋ ኣረጋጊጹ። ባሕሪ፡ ድሕሪ ዝተኻየደ መጽናዕትታት፣ ኣብ ጨንፈር ትምህርቲ ዞባ ሰሜናዊ ተሳተፍቲ ብግደኦም፣ ተመሳሊ ብዘይካ ሰኑይ መዓልታዊ እትሕተም ጋዜጣ ቀይሕ ባሕሪ ሓላፊ ኣሃዱ ምዕባል መጽናዕትታት ክካየድ፣ ብመጽናዕትታት ዓቕሚ-ሰብ መምህር ግርማይ ዘርኣያቆብ ተለልዮም ዘለዉ ጉድለታት ብኣጋ ኣብ ዘቕረቦ ጸብጻብ፣ ልዕሊ 70 ሚእታዊት ክእለዩ፣ ሓድሽ ውጥን ስራሕ ብግቡእ ዋና ኣሰናዳኢ ካብ ኣብያተ-ትምህርቲ ውጥን ምዕባለ ክትግበር ዝብሉን ካልኦት ርእይቶታትን ብርሃነ ምሕረትኣብ ብምድላው፡ ብዙሓት ካብኣተን ድማ ለበዋታትን ኣቕሪቦም። ምክትል ኣሰናዳኢ ኣተባዒ ውጽኢት ከምዘመዝገባ ኣብ መወዳእታ ሓላፊ ጨንፈር ትምህርቲ ዓብደልቃድር ኣሕመድ ብምንጻር፡ ጠንቅታት ትግባረ ውጥን ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ባሕሪ መምህር ረሺድ ተለልዮም መፍትሒ ከምዝቐረበሎም መሓመድ ዑስማን፣ ንኣገዳስነት ውጥን ቍ.ስ 1626 / 201820 (256) ኣብሪሁ። ምዕባለን ስልጠናታትን ኣብያተ-ትምህርቲ ቦርድ ምስንዳእ ካብተን ኣብያተ-ትምህርቲ ልዕሊ 90 ኣመልኪቱ ሰፊሕን ኣማእዛን መብርሂ ሚእታዊት ቤት-ትምህርቲ ዝሰረቱ ድሕሪ ምቕራብ፣ ኣብ መጽናዕቲ ተለልዩ ዮሴፍ ሃይለማርያም ኣብ ውጽኢት ንጥፈታት ናይ ዝሓለፈ 5 ስልጠናታት ከምዘካየዳን ንሓደስቲ ዘሎ ጋግ ንምእራም መሻርኽቲ ኣካላት ምሉእብርሃን ሃብተገብርኤል ዓመታት ዘተኰረ ዘተ ብ8 ታሕሳስ ኣብ መምህራን ዝወሃብ ስልጠናታት ድማ እጃሞም ከበርክቱ፣ ብተወሳኺ ድማ ተስፋኣለም የማነ ባጽዕ ተኻይዱ። ልዕሊ 8 ሚእታዊት ከም ዝበጽሐን ኣብቲ ስራሕ ኣብነታውያን ዝዀኑ ሰብሙሴ ገ/እግዚኣብሄር ኣብቲ ሓለፍቲ ትምህርቲ ንኡሳን ዞባታት፣ ዝሓበረ መምህር ግርማይ፣ መብዛሕትአን ሞያን ኣብያተ-ትምህርትን መተባብዕን ቍ.ስ 201820 (250) ርእሰ-መምህራን፣ ሱፐርቫይዘራት፣ ኣብያተ ትምህርቲ ናይቲ ዞባ፣ በብእዋኑ ኣፍልጦን ክወሃቦም ተማሕጺኑ።


ቍ.ስ.1395-0758045 ምልክታ ቍ.ስ. 125013 - ቍ.ሳ.ጶ. 1284 ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 3 ትንታነ ዜና ትንታነ ዜና ሚርያም ኣብርሃም ፕረዚደንት ደሞክራሳዊት ሪፓብሊክ ስምዕ ሰላም ርዋንዳን ደ.ሪ.ኮንጎን ኣበይ በጽሐ፧ ኮንጎ ፈሌክስ ትሽስከዲን፡ ምስ ርዋንዳዊ መዘናኡ ፖል ካጋመ ዝሓለፈ ሓሙስ፡ ብማዕድናት ዝሃብተማ ስትራጅያውያን ኣብ ከተማ ዋሽንግተን ዲሲ - ሕቡራት ዓድታት ደ.ሪ.ኮንጎ ድሕሪ ምቁጽጻሩ ኣብ መንግስታት ኣመሪካ ውዕል ሰላም ከም ነፍሲ-ወከፍ ወርሒ ኣስታት 120 ቶን ዝኸተሙ እየን ማዕከናት ዜና ዓለም ‘ኮልታን’ ዝተባህለ ማዕድን ናብ ርዋንዳ ከቃልሓ ቀንየን። ክልተኦም መራሕቲ ክልእኽ ምጽንሑ፡ ጸብጻባት ውድብ ነቲ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ሰነ፡ ብመንጎኛነት ሕቡራት ሃገራት የመልክቱ። ‘ኮልታን’፡ ኣመሪካን ቀጠርን ድሕሪ ዝተኻየደ ሓደ ካብቶም ቀንዲ ሞባይል ንምስራሕ ዝርብ እዮም ነቲ ውዕል ከቲሞም። ዝሕግዙ ማዕድናት እዩ። እንተኾነ ርዋንዳ እንተኾነ እቲ ዝተኸተመ ውዕል ሰላም ኣብዚ ቀረባ እዋን፡ ማዕድናት ደ.ሪ.ኮንጎ ሰሙን ከየቝጸረ፡ ብወገን ደ.ሪ.ኮንጎ ክሲ ትምዝምዞ ኣላ ንዝብል ክስታት ክትነጽጎ ክለዓል እዩ ተራእዩ። መንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ፡ እያ ተራእያ። ርዋንዳ ንውዕል ሰላም ኣፍሪሳ፡ ኣብ ኮንጎን ጎረባብቲ ሃገራትን ግጭት ትውልዕ ኣላ ብሰንኪ’ቲ ኣብ ደ.ሪ.ኮንጎ ተኸሲቱ ብምባል’ዩ ከሲሱ። ዘሎ ብርቱዕ ግጭት፡ ኣብዛ ዓመት ጥራይ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል ደ.ሪ.ኮንጎ ልዕሊ ዝሓለፈ ቀዳመ ሰንበት፡ ኣብ ምብራቓዊ 1.2 ሚልዮን ሰባት ካብ ኣባይቶም ክፋል ደ.ሪ.ኮንጎ ብዝተኸስተ ግጭት ተመዛቢሎም - ብመሰረት ጸብጻባት። ብውሕዱ 74 ሰባት ክሞቱ እንከለዉ፡ ኣብ 2012 ዝተመስረተ ዕጡቕ ጉጀለ ካልኦት 10 ሰባት ድማ ብከቢድ ከም ኤም-23፡ ብርዋንዳውያን ዓሌት ቱትሲ ዝቘሰሉ’ዮም ምንጭታት ናይ’ታ ሃገር ዝቖመ ምዃኑ እዩ ዝሕበር። ዝሕብሩ ዘለዉ። ብተወሳኺ፡ ኣብዘን እቲ ብርዋንዳ ዝድገፍ ምዃኑ ዝግለጽ ዝሓለፋ ሒደት መዓልታት ጥራይ ልዕሊ ዕጡቕ ጉጅለ፡ ኣብዘን ዝሓለፋ 10 20 ሽሕ ሰባት ካብ ቤት ንብረቶም ከም ብምዃን፡ ኣንጻር መንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ ክፈጥራን ንዕጡቓት ጉጅለታት ዝህብኦ ኣጋጣሚ ኣረዲኡ። ንሱ ወሲኹ፡ ኣስታት ኣዋርሕ ጥራሕ፡ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል እተመዛበሉ ክፍለጥ ተኻኢሉ ኣሎ። ተሰሊፎም ምህላዎም እዩ ኣብቲ ሽዑ ሓገዝ ደው ከብላን እየን ተሰማሚዐን 30 ዓመታት ዘቑጸረ ግጭት ናይ’ዘን ናይ’ታ ሃገር ንዝርከባ ስትራተጅያውያን መንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ፡ እቲ መጥቃዕቲ በቶም ርዋንዳ ከም እትድግፎም ዝገለጾም እዋን ጠቒሱ ነይሩ። ቀጺለን’ውን ነይረን። የግዳስ እቲ ዝተበጽሐ ስምዕ፡ ክልተ ሃገራት ከም ዘብቀዐ ብምጥቃስ፡ ከተማታት ቡናጋና፡ ክዋንጃ፡ ኪቻንጋ፡ ብ’ኤም-23’ ዝፍለጡ ዕጡቓት ጉጅለታት ኣመሪካ፡ ብሪጣንያን፡ ፈረንሳን ብዘይ ንጹር ምኽንያት፡ ሽዑ ንሽዑ እዩ ድሕሪ’ቲ ስምዕ ዓበይቲ ኩባንያታት ሩባያ፣ ሩሹሩ፡ ጎማን፡ ቡካቩን ከም ከም እተፈጸመ’ዩ ዝገልጽ ዘሎ። ኤም- ተመሳሊ ሓሳባት ብምቕራብ፡ ርዋንዳ ተጣሒሱ። እቲ ግጭት’ውን ቀጺሉ። ኣመሪካ ኣብ ክልቲአን ሃገራት ዓቢ ወፍሪ እተቖጻጸረ ዝፍለጥ ኮይኑ፡ በዚ 23 ብወገኑ ነታ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል ንዕጡቕ ጉጅለ ኤም 23 ትድግፍ ሕጂ ድማ፡ ድሕሪ ሓሙሽተ ወርሒ’ዩ ክገብራ ምዃነን እዩ ቃል ኣትዩ። እንተቐጺሉ ነቲ ኣብ ጽቡቕ ቁመና ኣብ መንጎ እዞም ክልተ ወገናት ዘየለ ሰራዊት መንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ ደፊኡ ደ.ሪ.ኮንጎ እትርከብ ስትራትጅያዊት ኣላ ክብላ እየን ተሰሚዐን። መንግስቲ ብመሰረት ዝተኻየዱ መጽናዕትታት፡ ንኻልኣይ ግዜኡ ተመሳሊ ውዕል ናብ ርእሰ ከተማ ናይ’ታ ሃገር - ኪንሻሳ ከተማ ‘ኡቪራ’ ኣብ ትሕቲ ቁጽሩ ከም ኪጋሊ ግን፡ ነቲ ሰፊሕ ከባቢታት ደሞክራሳዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ፡ ኣስታት ሰላም ዝኽተም ዘሎ። እቲ ውዕል ሰላም፡ ገጹ ክግስግስ ከም ዝኽእል ምንጭታት ዘእተወ ሓቢሩ። ዕጡቕ ጉጅለ ኤም-23 ደ.ሪ.ኮንጎ ተቘጻጺሩ ዝርከብ ‘ኤም-23’፡ 25 ትሪልዮን ዶላር ዝዋጋኡ፡ ዕቑር ሓድሕዳዊ ዶባት ክልቲአን ሃገራት ናይ’ቲ ከባቢ ይእምቱ። ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ጥሪ ንከተማ ‘ቡካቩ’ ፋይናንሳዊ ይኹን ወተሃደራዊ ሓገዝ ባህርያዊ ሃብቲ ኣለዋ። እዞም ኣብ ክኽበር፡ ክልቲአን ሃገራት ንዕጡቓት ድሕሪ ምቁጽጻሩ፡ መንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ ኣበርኪቱሉ ከምዘይፈልጥ ብምሕባር ሰፊሕ ከባቢታት ናይ’ታ ሃገር ዝርከቡ ደ.ሪ.ኮንጎ ብሓያሎ ባህርያዊ ጸጋታት ጉጅለታት ካብ ምድጋፍ ክቑጠባ፡ ጎነጻዊ ንከተማ ‘ኡቪራ’፡ ከም ወተሃደራዊት ነቲ ካብ ሓያሎ ሃገራት ዝመጽኦ ክሲ ኮባልት፡ ኮፐር፡ ሊትዩም፡ ማንጋነስን ዝሃብተመት ሃገር ብምዃና፡ ኣብታ ግብረ-መልሲ ድማ ብተመሳሊ ደው መደበርን፡ ከም ምሕዳራዊት ከተማን ብትሪ ክነጽጎ እዩ ተራእዩ። እዚ ኩሉ ታናታሉምን ዘጠቓለሉ ክቡራት ሃገር ዝካየድ ዘሎ ኲናት ብቐጥታን ከብላ፡ ዝብሉ ነጥብታት ዝሓቖፈ እዩ። እዩ ክጥቀመላ ጸኒሑ። ብተወሳኺ፡ እታ ክስተታት ተደማሚሩ፡ ሕጂ ተኸቲሙ ማዕድናት፡ ንመስርሒ ሞባይላት፡ ብተዘዋርን ኢድ ናይ ሓያሎ ሃገራት ከተማ ኣብ ኢድ ዕጡቕ ጉጅለ ኤም-23 ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ፡ ነቲ ኮምፕዩተራትን ካልኦት ኤለትሪካውያን ከም ዘለዎ’ዮም እቶም ምንጭታት’ታ ዘሎ ስምዕ ሰላም፡ ከምቲ ኣብ ዝሓለፈ ምእታዋ፡ ንመንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ ዓቢ ክሳራ ኣብ መንጎ እዘን ክልተ ጎረባብቲ ሃገራት ኣቑሑን ዘገልግሉ እዮም። ደ.ሪ.ኮንጎን ሃገር ዝጠቕሱ። በዚ ድማ’ዩ፡ መንግስቲ እዋን ዝተበጽሐ ስምዕ ዘይዕዉት ኮይኑ ምዃኑ ዝተፈላለዩ ተንተንቲ ፖለቲካ ዝተኸተመ ስምዕ ሰላም፡ ታሪኻዊ’ዩ ካልኦት ብርክት ዝበሉ ጸብጻባት ውድብ ደ.ሪ.ኮንጎ ኣብ ምውሓስ ጸጥታን ሰላምን ክተርፍ ከም ዝኽእል እዩ ዝግመት ዘሎ። የነጽሩ። ምኽንያቱ ከተማ ‘ኡቪራ’ ምስ ብምባል፡ እታ ዕለት ንኣህጉር ኣፍሪቃን ሕቡራት ሃገራትን ከም ዘመልክትዎ፡ ሃገሩ ከቢድ ብድሆ ገጢሙዎ ዘሎ። ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ሰነ፡ ብመንጎኛነት ብሩንዲ ተራኽብ ስትራትጅያዊት ከተማ ዓለምን ብልጽቲ ኣጋጣሚ’ያ ክብል ርዋንዳ ነቲ ኣብ ደ.ሪ.ኮንጎ ተወሊዑ ዘሎ ኣመሪካ፡ ኣብ መንጎ ርዋንዳን ደ. ሪ. እያ። ብሩንዲ ከኣ ኣብዘን ዝሓለፋ 2 እዩ ተሰሚዑ። ‘ኣብ መንጎ ፕረዚደንት ግጭት ብዝተፈላለየ መንገዲ ተጐሃህሮ ኮንጎን፡ ተመሳሊ ስምዕ ምቁራጽ ዓመታት ንመንግስቲ ደ.ሪ.ኮንጎ ደጊፋ ፈሌክስ ትሽስከዲን፡ ፕረዚደንት ፓል ከም ዘላ’ያ ብሓያሎ ወገናት ትኽሰስ። ተጻብኦ ተኸቲሙ ምንባሩ ኣይርሳዕን። ኣንጻር ‘ኤም-23’ ክትዋጋእ ጸኒሓ እያ። ካጋመን ዓቢ ርእሰ-ምትእምማን እዩ ዘለኒ’ ዕቑር ባህርያዊ ሃብቲ ናይ’ታ ሃገር ብመሰረት እቲ ሽዑ ዝተበጽሐ ስምዕ፡ ሎሚኣብ ERI-TV እቲ፡ መራሕቲ ኬንያ፡ ኣንጎላ፡ ብሩንዲን ዝበለ ፕረዚደንት ትራምፕ፡ ክልቲኦም ኣብ ምዝማት እውን ትነጥፍ ከምዘላ ክልቲአን ሃገራት ካብ ቤት-ንብረቶም ቶጎን ከምኡ’ውን ተሓጋዚ ፕረዚደንት መራሕቲ ነቲ ተኣትዩ ዘሎ መብጽዓታት መንግስቲ ኮንጎ ይኸስ። ኣብዘን ዝሓለፋ ሰዓት መደብ ተመዛቢሎም ዘለዉ ሰላማውያን ሰባት፡ ኡጋንዳ ዝተሳተፍዎ ውዕል ሰላም ከኽብርዎ ዓቢ እምነት ከምዘለዎ ኣብቲ ቀረባ ዓመታት ‘ኤም-23’ ብርክት ዝበላ ናብ ቤቶም ክምለሱ ጥጡሕ ባይታ 12፡0 ሃገራዊ መዝሙር ደ.ሪ.ኮንጎን ርዋንዳን፡ ነቲ ነዊሕ ዓመታት


12፡50 ዜና ስፖርት እንተኾነ፡ ብዙሕ ከይሰጐመ፡ ድሕሪ 12፡5 ካብ ዞባታት ሓደ መዓልቲ ናይቲ ስምዕ፡ ሚኒስተር 13፡30 ዜና (ዓረብ) ጉዳያት ወጻኢ ርዋንዳ ኦሊቨር ንዱንጊረ፡


ምስቲ ኣብ ደ.ሪ.ኮንጎ ዝርከብ ዕጡቕ 17፡30 ዜና (ዓረብ) ጉጅለ ‘ኤም-23’፡ ዝኾነ ምትእስሳር 17፡45 ሞዛይክ 2ይ ከምዘይብላ እያ ክትምጉት ጸኒሓ።


ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ‘ርዋንዳ ቀንዲ 20፡15 ገለብ ደሓን መስራቲትን ደጋፊትን ናይቲ ብኤም 21፡0 ዜና (ትግርኛ) 23 ዝፍለጥ ዕጡቕ ጉጅለ እያ’ ክብል 21፡25 ፊልም ጾር’ታ ዓዲ ምኽሳሱ ዝከር እዩ። 2፡0 ዜና (ዓረብ) ጉጅለ ክኢላታት ውድብ ሕቡራት 2፡10 ዘዋሪት ካሜራ ሃገራት፡ ኣስታት 4 ሽሕ ወተሃደራት 2፡30 ዜና (እንግሊዝ)


ርዋንዳ ኣብ ጎኒ ጉጅለ ኤም-23 2፡40 እንዳ ዝማም ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 4 ጥዕና ሱሌማን ኣሕመድ ደም፡ ብስሩዕ ናብ መላእ ኣካላትና ዓይነት ደምና ብኸመይ እዩ ዝልለ? ዓይነት ደምና ክቕየር ኣይከኣልን እዩ። ዝባጻሕ፡ ሰብነትና ብዝግባእ ክነጥፍ ምሉእ ዕምርና ሓደ ዓይነት ደም እዩ ዝገብር፡ ኣገዳሲ ፈሳሲ ሰብነትና እዩ። ‘ኤ.ቢ’ (AB-)፡ ካብ ኣሉታ ‘ኤ’ (A-)፡ ዝህልወና። ኣብ ገለ ውሑድ ኩነታት፡ ኦክስጅን ኣገዳሲ መኣዛን ተሰኪሙ ናብ ካብ ኣሉታ ‘ቢ’ (B-) ወይ ካብ ኣሉታ ንኣብነት ምሉእ ምስግጋር ኣንጉዕ ናይ መላእ ሰብነትና የበጻጽሕ። ብመንገዱ ‘ኦ’ (O-) ይቕበል። ዓጽሚ (bone marow transplant) ድማ ሰብነትና ዘየድልዮ ረሳሕ ውህደት ምስ እተካይድ እቲ ዓይነት ደም • ኣወንታ ‘ኦ’ (O )፡- ካብ ከም ዝጎሓፍ ይኸውን። ክቕየር ተኽእሎ ኣሎ። ኣወንታ ‘ኦ’ (O ) ወይ ኣሉታ ‘ኦ’ (O-) ደም፡ ፕላዝማ ብዝበሃል ካብ ማይ ቍሩብ ረብሓታት ምልጋስ ደም ጥራይ ይቕበል። ብዝሓፍስ ፈሳስን ብዋህዮታትን ዝቘመ ደም ክምስራሕ ዝኽእል ኣይኮነን። • ኣሉታ ‘ኦ’ (O-)፦ ካብ ኣሉታ እዩ። ፕላዝማ ኣስታት 5 ሚእታዊት ስለዚ፡ ህይወት ንምድሓን ደም ምልጋስ ‘ኦ’ (O-) ጥራይ ይቕበል። ናይ ደም ዘቕውም ኮይኑ፡ ብሩህ ኣገዳሲ እዩ። ምልጋስ ደም ብዙሕ ማያዊ ክፋል ናይ ደም’ዩ። ዝበዝሐ ኣድማሳዊ ለጋሲ Unigigversal donor ረብሓታት እዩ ዘለዎ። ክፋል (ማለት 92 ሚእታዊት) ትሕዝቶ ዓይነት ደም ‘ኦ’ ኣድማሳዊ ለጋሲ ብዛዕባ ኩነታት ጥዕናኻ ሓበሬታ ፕላዝማ - ማይ እዩ። ተባሂሉ ይጽዋዕ። እቲ ምንታይ’ሲ ዝኾነ • ኣሉታ ‘ቢ’ (B-)፡ ኤች’ (Rh) ረቛሕን ክልቲኦም ካብ ክትረክብ የኽእለካ ዋህዮታት ደም ኣስታት 45 ሚእታዊት ዓይነት ደም፡ ብውሑስ ኣገባብ ዓይነት • ኣወንታ ‘ኤ.ቢ.’ (AB )፡ ወለድና እዮም ዝመጽኡ። ክፍጠር ዋላ’ኳ ከምቲ ሕክምናዊ መርመራ ናይ ደም ውህደት የቑሙ - እዚኦም ኣብ ደም ‘ኦ’ ክቕበል ይኽእል። • ኣሉታ ‘ኤ.ቢ.’ (AB-)፡ ብዝኽእል ዝተፈላለዩ ዓይነት ውህደት፡ ንምክያድ ናብ ሕክምና እትኸዶ ፕላዝማ ዘንሳፍፉ ቀያሕቲ ዋህዮታት፡ ደም ብመልክዕ ፕላስማ’ውን ካብን ናብን • ኣወንታ ‘ኦ’ (O )፡ ዓይነት ደምካ ምስ ናይ ስድራኻ ኣይኹን’ምበር፡ ደም ክትልግስ ጸዓዱ ዋህዮታት፡ ከምኡ’ውን ፕላትለት ይሰጋገር እዩ። ፕላዝማ እቲ ፈሳዊ • ኣሉታ ‘ኦ’ (O-). ሓደ ዓይነት ክኸውን ግን ኣይክእልን። ብምኻድ ብዛዕባ ውሽጣዊ ጥዕናኻ ይብሃሉ። ኣቐዲምካ ዓይነት ደም ምፍላጥ፡ ካብ መን ካብ መን ደም ይቕበል? ደም ዝተፈላለየ ዕማም ብዘለዎም ሓደ ሰብ ዝተለገሰ ደም ብውሑስን ኣብ ምስግጋር ደም፡ ዓይነት ደም ናቲ ቀያሕትን ጸዓዱን ዋህዮታት ይቐውም። ዘተኣማምን መንገዲ ናብቲ ካልእ ሰብ ተቐባሊ ምስ ዓይነት ደም ናይቲ ለጋሲ ቀያሕቲ ዋህዮታት ደም ሆሞግሎቢን ደም ክተሰጋግር የኽእል። ኣካላት ኣብ ዝሰማዕ ክኸውን ግድን እዩ። ኣብቲ ዝሓቖፈ እዩ። ሆሞግሎቢን - ኦክስጅን ምስግጋር ዝግበር ሕክምናዊ መብጣሕቲ፡ ተሰጋጊርካ ዘሎ ዓይነት ደም ዘሎ ጸረ-ጂን ዝስከም ፕሮቲን እዩ። እቲ ልክዕ ዓይነት ናይቲ ደም ምፍላጥ ሰብነትካ ዘየለልዮ/ ኣቐዲሙ ዘይፈልጦ እቲ ፋልማዊ ግን ኣገዳሲ መስርሕ እዩ። ምስ ዝኸውን፡ ስርዓተ ምክልኻል ጸዓዱ ዋህዮታት ደም ቀንዲ ክፍሊ ዓይነት ደም ሕማም ኣካላትና ኣብቲ ዝተለገሰ ሕማም ናይ ምጽዋር ዓቕሚ ሰብነትና ዓይነት ደም ዝተፈላለየ ዋላ ይኹን ኩሉ ደም ንዘለዉ ቀያሕቲ ዋህዮታት ደም እዩ። ሕማም ናይ ምጽዋር ስርዓት ሓደ ዓይነት ጥቕሚ እዩ ዘለዎ። ፍልይ ከጥቅዖም እዩ ዝጅምር። እቲ ኩነታት ሰብነትና፡ ካብ ዝተፈላለዩ ሕማትን ዓይነት ደም፡ ኣየናይ ደም ምስ ኣየናይ ድማ ንህይወትካ ዝፈታትን ኣዝዩ ረኽስታትን ንምክልኻል ይሕግዘና። ዓይነት ይሰማዕ ንምፍላጥ እዩ ዝሕግዝ። ሓደገኛ ይኸውን። ፕላትለትስ (platlets)፡ መድመይቲ ጸረ-ጂን ‘ኤ’ ወይ ‘ቢ’ ኣብ ቀያሕቲ ኣብዚ ግዜ’ዚ ምስ ምህላው ባንክ ደምን ምስ ዘጋጥም ንኸቋርጽ ዝሕግዙ፡ ዲስኮ ዋህዮታት ደም ብዘሎ ሰረት-ሽኮር እዩ ንዕኡ ዝምግቡ ወለንታውያን ለገስትን፡ ሓበሬታ ንምርካብ ይሕግዘካ እዩ። (ብያቲ) ዝቕርጾም ደቀቕቲ ዋህዮታት ኣካል ናይ ደም እዩ። ኣብ ፕላስማ ዝልካዕ። ኣብ ጸረ-ጂን ‘ኤ’፡ ንጹር ዝኾነ ኣብ መስርሕ ምስግጋር ደም ክፍጠር ደም ክትልግስ ኣብ እትቐርበሉ እዋን፡ ደም እዮም። ኣድማሳዊ ለጋሲ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ዓይነት መጠን ካርቦሃይድሬድስ ክህሉ እንከሎ፡ ዝኽእል ጸገማት ውሑድ እዩ። ብዛዕባ ኩነታት ጥዕና ደምካ፡ ህርመት ኣርባዕተ መሰረታውያን ጉጅለታት ደም ደም ‘ኤ.ቢ.’ እዩ። ጸረ-ጂን ‘ቢ’፡ ካብ ናይ ጸረ-ጂን ‘ኤ’ ፍልይ ዓይነት ደም ናይቲ ተቐባልን ለጋስን ልብኻ፡ ጸቕጢ ደምካ፡ ሙቐት ኣካላትካ፡ ኣለዉ - ‘ኤ’፡ ‘ቢ’፡ ‘ኤቢ’ ከምኡ’ውን ዝበለ ቅርጺ ካርቦሃይድሬድስ ይህሉ። በዚ ምፍላጥ ነቲ ምስግጋር ደም ውሑስ ኣድማሳዊ ተቐባሊ Unigversal recigp-ig ዓቐን ሄሞግሎቢን (hemoglobign) ‘ኦ’። ክኢላታት ባንክ ደም፡ ኣብ ቀያሕቲ መሰረት፦ ከም ዝኸውን ይገብሮ። መን ካብ መን ent ወዘተ እኹል ኣፍልጦ ክትረክብ ዕድል ዋህዮታት ደም ብዘሎ ጸረ-ጂን ‘ኤ’ ወይ ደም ይቕበል? ዓይነት ደም ኣወንታ ‘ኤ.ቢ.’ ኣድማሳዊ ትረክብ ኢኻ። ኣብ ዓይነት ደም ‘ኤ’ – ‘ኤ’ ዝዓይነቱ ‘ቢ’ ምዃኑ ብምንጽጻር ዓይነት ደምካ • ኣወንታ ‘ኤ’ (A )፡- ካብ ኣወንታ ተቐባሊ ይበሃል። ዝኾነ ዓይነት ደም ደም ብምልጋስ ኣብ ኣካላትካ ክኽዘን ጸረ-ጂን፡ ይውስኑ። እዚ ዓይነት ምደባ፡ ኣገባብ ‘ኤ’ (A )፡ ካብ ኣሉታ ‘ኤ’ (A-)፡ ካብ ክቕበል ይኽእል። ዝኽእል ጎዳኢ ማዕድን ‘ኣይረን’ ኣብ ዓይነት ደም ‘ቢ’ – ‘ቢ’ ዝዓይነቱ ‘ኤቢኦ’ (ABO system) ተባሂሉ ኣወንታ ‘ኦ’ (O ) ወይ’ውን ካብ ንምእላይ ይሕግዝ ጸረ-ጅን፡ ጽልዋ ዓይነት ደም ኣብ ነፍሰ-ጾር ይፍለጥ። ኣሉታ ‘ኦ’ (O-) ይቕበል። ኣብ ዓይነት ደም ‘ኤቢ’ - ክልቲኡ ጸረ- ኣብ ማህጸን ዘሎ ድቂ ‘ኣር.ኤች.’ ረቛሒ ሓደ ካብ 20 ህዝቢ ዓለም ሄሞክሮማቶሲ ዓይነት ደምና ብኸመይ እዩ ዝልለ? ጂን ክህሉ እንከሎ፡ • ኣሉታ ‘ኤ’ (A-)፡- ካብ ኣሉታ ‘ኤ’ (Rh factor)፡ ኣወንታ ወይ ኣሉታ (hemochromatosig) ብዝተባህለ ጥዕናዊ ክኢላታት ደም ባንክ፡ ኣብ ቀይሕቲ ኣብ ዓይነት ደም ‘ኦ’ ድማ፡ ክልቲኡ ጸረ- (A-)፡ ወይ’ውን ካብ ኣሉታ ‘ኦ’ (O-) ክኸውን ይኽእል፡ ሓደ ካብ ስድርኡ ጸገም ይሳቐ። ሄሞክሮማቶሲ፡ ኣካላትና ዋህዮታት ደም ንዘሎ ጸረ-ጂን (antig- ጅን የልቦን። ጥራይ ይቕበል። ይወርስ። እቲ ጸገም ዝህሉ፡ እታ ኣደ ልዕሊ ዓቐን ‘ኣይረን’ መጽዩ ብምኽዛኑ gen) ብምርማር እዮም ዓይነት ደምና • ኣወንታ ‘ቢ’ (B )፡- ካብ ኣወንታ ኣሉታ ‘ኣር.ኤች.’ ኮይና፡ ኣወንታ ‘ኣር. ዝፍጠር ሕማም እዩ። እዚ ብተወርሶ፡ ዘለልይዎ። ጸረ-ጂን፡ ሰብነትና ብጸረ- ውሑድ ዓይነት ደም ‘ቢ’ (B )፡ ካብ ኣሉታ ‘ቢ’ (B-)፡ ካብ ኤች.’ ዘለዎ ድቂ ምስ እትሕዝ እዩ። ግዙእ ኣልኮላዊ መስተ ብምዃን ጓና ኣካል ክጥቃዕ እንከሎ፡ ንስርዓተ ካብ ኣገባብ ‘ኤቢኦ’ (ABO) ወጻኢ፡ ምስ ኣወንታ ‘ኦ’ (O ) ወይ’ውን ካብ እታ ነፍሰ-ጾር ናብ ሕክምና ብምኻድ ከምኡ’ውን ብሕማም ዋሕዲ ደም ምክልኻል ሕማም ሰብነትና ግብረ- ቀያሕቲ ዋህዮታት ደም ተታሓሒዞም ኣሉታ ‘ኦ’ (O-) ይቕበል። ኣብ እትገብሮ ምክትታል፡ መርመራ (anemiga) ክፍጠር ይኽእል እዩ። ስለዚ፡ መልሲ ንኽህብ ዘነቓቕሕ ውህደት ኣብ ዝርከቡ ልዕሊ 60 ጸረ-ጂን ኣለዉ። ምስዚ • ኣሉታ ‘ቢ’ (B-)፡- ካብ ኣሉታ ‘ቢ’ ደም ይግበረላ እዩ። ኣብታ ነፍሰ-ጾር ብስሩዕ ደም ብምልጋስ ዘይተደልየ ደምና እዩ። ስርዓተ ምክልኻል ሕማም ፍሉይ ጸረ-ጂን ልዕሊ 30 ካልኦት ፍሉያት (B-)፡ ወይ’ውን ካብ ኣሉታ ‘ኦ’ (O-) ዘሎ ጸረ-‘ኣር.ኤች.’ ንቀያሕቲ ዋህዮታት ‘ኣይረን’ ኣብ ኣካላትካ ንኸይክዘን ሰብነትና ነቲ ኣብቲ ዝተለገሰ ደም ዘሎ ዓይነት ደም ኣለዉ። ‘ከይ ኣንቲጀን’ (K ጥራይ ይቕበል። ናይቲ ድቂ ከየጥቅዕዎ፡ እታ ኣደ ‘ኣር. ይሕግዝ። ጸረ-ጂን ከለልዮ እንተኽኢሉ፡ ዓይነት antigen)፡ ‘ዳፊይ ግሩፕ’ (Dufy blod • ኣወንታ ‘ኤ.ቢ.’ (AB )፡- ዝኾነ ኤች - ኢሚኖግሎቡሊን’ (Rh igmu- ደም ብምልጋስ ጥዕና ጸላም ከብዲ ደምና ምስቲ ዝተለገሰ ደም ክወሃሀድ group) ከምኡ’ውን ‘ኣር.ኤች. ናል’ ዓይነት ደም ክቕበል ይኽእል። noglobulign - RhIg) ይወሃባ እዩ። ከተውሕስ ይከኣል ዘጸግም ነገር የብሉን። (Rh-nul) ከም ኣብነት ክጥቀስ ይከኣል። • ኣሉታ ‘ኤ.ቢ.’ (AB-)፡- ካብ ኣሉታ ዓይነት ደም ክቕየር ይከኣል ድዩ? ኣብ ደምና ልዕሊ ዓቐን ‘ኣይረን’ ምስ ኣብ ደምካ ዝህሉ ዓይነት ፕሮቲን’ውን እዞም ኣዝዮም ውሑዳት ዝኾኑ ዓይነት ዝኽዘን ንጥዕና ጸላም ከብዲ ሓደገኛ ኣገዳሲ እዩ። እዚ ብኣገላልጻ ሕክምና ደም 1 ካብ 1,0 ሰባት ክርከቡ ዘለዎም ምዃኑ እዮም ክኢላታት ዝገልጹ። ‘ኣር.ኤች’ ረቛሒ (Rh factor) ወይ ተኽእሎ ጸቢብ እዩ። ‘ኣር.ኤች. ናል’ ኣብዚ ቀረባ ዓመታት ኣብ ልዕሊ ድማ ጸረ-ጂን ‘ዲ’ (D antigen) ተባሂሉ ዓይነት ደም ኣብ ዓለም ብኣዝዩ ትሑት ዝተፈላለዩ ዓይነት ሕማት ጸላም ይግለጽ። እዚ ፕሮቲን’ዚ ኣብ ደም ቁጽሪ ይርከብ። ካብ ጠቕላ ብዝሒ ከብዲ፡ ከም ወይቦን ነድሪ ጸላም ከብድን እንተሎ እቲ ዓይነት ደም ኣወንታ ህዝቢ ዓለም፡ ‘ኣር.ኤች. ናል’ ዓይነት ዝኣመሰሉ መጽናዕትታት ተኻዪዶም (posigtigve)፡ እዚ ፕሮቲን እንተዘየለ ድማ ደም ዘለዎም ሰባት 50 ከም ዘይበጽሑ ነይሮም። ኣብ ደም ናይቶም በዚ ኣሉታ (negatigve) ይበሃል። እዚ ዓይነት መጽናዕትታት የረድኡ። ኣዝዩ ውሑድ ሕማም ዝሳቐዩ ግዳያት ልዑል መጠን ምደባ፡ ኣገባብ ‘ኣር.ኤች.ዲ’ (RhD sys- ብምዃኑ መጠን’ውን ‘ወርቃዊ ደም’ ‘ኣይረን’ ከም ዝተረኸበ እቲ መጽናዕቲ tem) ተባሂሉ ይፍለጥ። በዚ መሰረት (golden blod) ተባሂሉ’ውን ይጽዋዕ የመልክት። ስለዚ፡ ብስሩዕ ደም ምልጋስ ሸሞንተ ጉጅለታት ደም ክፍጠር እዩ። ካብ ሕማት ጸላም ከብዲ ከናግፈካ ይከኣል። ዓይነት ደም ብኸመይ እዩ ዝውረስ? ይኽእል እዩ። • ኣወንታ ‘ኤ’ (A )፡ ከም ሕብሪ ዓይንና፡ ዓይነት ደምና’ውን • ኣሉታ ‘ኤ’ (A-)፡ ካብ ስነ-ህይወታውያን ወለድና ኢና • ኣወንታ ‘ቢ’ (B )፡ ምንጪ፦ clevelandcligignigigc ንወርሶ። ‘ኤቢኦ’ (ABO) ጅን ‘ኣር. ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 5 ማህደር ጀጋኑ ማህደር ጀጋኑ ሽሞንዲ ዑቕባሚካኤል ወራር ቀይሕ ኮኾብን ታኼላ ቀይሕ መስመርን 5ይ ክፋል ኣብ ቅናፍና’ውን ብ6 ጥሪ 1981 ደማዊ ግጥም ተኻየደ። ኣብዚ ግዜ’ዚ ጸላኢ፡ ብርጌድ 4-1ን ሃንደሳ ውድብ ደቡብን ሓጎስ፡ ኣዛዚ ሓይሊ 13 ቦጦሎኒ 1-4 ክወጽኣ ደለያ። ከም ወዲ መንገሻ’ያ “ቅድም ባዕሎም ንባዕሎም ይዳቐቑ ክቡር ኣንባቢ፡ ኵነታት 6ይ ወራር ናብ ፎሮ ስሒቡ ሓይሉ ብምጥንኻር፡ ንጉሰ ክብርኣብ ኣብኡ ተወግኡ። ንጉሰ ዘይወደቐት’ምበር ንሳ’ውን ማይ ጽምኢ ይተሃናኾቱ” ኢሉ ኣጽቅጥ ኣቢሉ ክኣቱ ኸሎ፡ ኣብ መንጎ ሰውራ ነቲ ኣብ ኩመይለ ክተኣኻኸብ ዝጀመረ ክብርኣብ ሕክምና ዓገመዳ ምስ በጽሐ ሓሊፉዋ ነበረ’ሞ፡ ሃንደበት ናብቶም ይዕዘብ ነበረ። ሰራዊት ኤርትራ ኣብ ኤርትራን ጸላእን ዝነበረ ፍልይ ሚዛን ሓይሊ ንምንጽጻር ዝኣክል፡ ሓይሊ ጀብሃ ቀዲሙ፡ ኣብ 1 ሰነ ተሰዊኡ። በዚ ምኽንያት ዶርዓስን ንወዲ መንገሻ ኣፉ ከፊቶም ከተርክሱሉ መስመር ኣስመራ መንደፈራ ጽርግያ ኣብ መንጎ ክልተ ውድባት ሰውራ 1980 መጥቃዕቲ ብምኽፋት ደምሰሶ። ዳዕሬማን (መዓስከራት ተ.ሓ.ኤ.) ክድፈራ ዝጋደሉ ዝነበሩ ብጾታ ጽግዕ በለት። ናብታ ሰንጢቑ ክመሓላለፍ ከሎ፡ ጸላኢ ተጻብኦ ንብረቱ’ውን ብምሉኡ ተታሕዘ። ኣይተኻእላን። ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ኣብ ኢድ ሓደ ብጻያ ዝነበረት ቍንጣሮ ኤርትራ ዝተወልዐ ወተሃደራዊ ረጽሚ ንኤርትራዊ ወተሃደራዊ ዓቕሚ ማዕረ መጥቃዕቲ ህዝባዊ ግንባር፡ ክልተ ከኣ ውጉኣቱ ጸይሩ ንድሕሪት ኣዝለቐ። ሽንቲ ዝሓዘት ብራሾ ኢዳ ብምውርዋር፡ ክንደይ ከም ዝሃሰዮ ንምጕላሕ፡ ገለ መዓልቲ ጸኒሑ ፈጠር፡ ኢራፋለ፡ ዓጽፈት፡ ንብምሉኡ ኣጥቂዑ ዝተቖጻጸሮ ከባቢታት ቦግ! ኣቢላ ኣሕደገቶ። ኣንቃዕሪራ ብራሾ ፍጻመታት ካብ ውግእ ሕድሕድ ኣብ ኩስራለ፡ ዳሊ፡ ኩበኒ፡ ቦርደሊ፡ መንካዕሊለ (ኢንገል፡ ቦርደሊ፡ ኢራፋለ …) ገዲፉ ናብ ኣፋ ብምድፋእ ነተን ቍንጣሮ ሽንቲ ዓምድና ኣብነት ተጠቒምና ኣለና። ካብ ካብ ኢድ ተ.ሓ.ኤ. መንጢሉ ዕለት 18 ናብ ፎሮ ተመልሰ። ድሕሪ’ዚ ፍጻመ’ዚ ናብ ጎረሮኣ ኣንቆርቆረተን። ብጾታ፡ “ሓዛ! ኣንበብቲ ኸኣ፡ ነቲ ታሪኽ ዘዕሙቕ ኢንገል ተቖጻጺሩ፡ ኣብኡ ንሓሙሽተ ዝስዕብ፡ እቲ ብዓርቢ 14 ሕዳር ቀዲሙ ኣሕድጋ!” … ከሕድጉዋ ገልታዕታዕ ብጽሑፍን ብቓልን ብዙሕ ዋሕዚ መዓልቲ ኣዕረፈ። ኣብዚ መስርሕ’ዚ፡ ወጺኡ ዘሎ ካልኣይ ክፋል ዓንቀጽ ናይዚ በሉ። ሓረጉ ግን ዳርጋ ጨሊጣተን’ያ። ክመጽኣና ጸኒሑ። ብኻልእ ኩርናዕ ማዕረማዕረ’ቲ ብመሬት ዝደፍእ ዝነበረ ኣርእስት’ዚ እዩ ዝቕጽል። ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ሕጂ’ውን ናብ ዝጥምት ሃናጺ ርእይቶ’ውን ተቐቢልና። ሓይሊ፡ ሓንቲ ዕብሪ’ውን ወሰን ወሰን ፎሮ ተመልሰ። ንሃንደሳ ገዲፍካ እዘን ሓይሊ ህዝባዊ ግንባር ናብ ፎሮ ንሱ ኸኣ “ዓምዲ ማህደር ጀጋኑ፡ ባሕሪ እናኸደት፡ ምሩኻት፡ ብኮልቦ ዲሶለ ካብ ሳሕልን ካብ ክፍልታት ውድብ ተመሊሱ ዳግመ ውዳበ ምስ ገበረ፡ ብ1 ንወተሃደራዊ ኵነታት ኣብ ዝምልከት ንዝወደቑን ውጉኣትን ትቕበል ነበረት። ዞባ ምብራቕን ተወዳዲበን ኣብ ውግእ ሓምለ 1980 ንኻልኣይ ግዜ መጥቃዕቲ ትሕዝቶኣ፡ ኣተኩሮኣ ኣንጻር ቀዳማይ ሓውሲ ደሴት ቡሪ ዝተሳተፋ ኣሃዱታት ሰራዊት ኣብ ኢንገል ምስ በጽሐ፡ ኣበጊሱ። ኣብ ቦርደሊ፡ ዶርዓስን ዳዕሬማን ጸላኢ ብዛዕባ ዝተኻየደ ውዕሎታት ተጋዳሊት ሓረጉ - ኣባል ቦጦሎኒ 1-4 ተጠርኒፈን ሓንቲ ቦጦሎኒ መስረታ። ብፍላይ’ተን ካብ ከበሳ ዝወረዳ ኣሃዱታት፡ ኣብ ዝተኻየደ መጥቃዕቲ፡ ካብ ብርጌድ ይዅን። ከምቲ ዝቐደመ፡ ናብቲ እዛ ቦጦሎኒ’ዚኣ ምስ ቦጦሎኒ 1-4 ዘነይተናን ዘሐብነናን ዝያዳ ንሓድነትና ኣብ ንጥፈታተን ሓደ ሓደ ምስ ልምዲ 70 ዝተላእከ ብምኪኤል ሃንስን (ሕጂ ተጻሚደን ከኣ ኣብ ወርሒ መስከረም ዘጠናኽር ዓውድታትን ሜዳታትን ናይቲ ህዝቢ ዘይጠዓም ንኣሽቱ ብ/ጀ ወዲ ሃንስ) ብየማነ ዮሴፍን ትምራሕ 1980 ንብርጌድ 80 ኣቖማ። ክልተ ጅግንነት ኣተኲራ ትቕረብ” ዝብል’ዩ። ነጸብራቓት ተኸስተ። ኣባላት ሃንደሳ፡ ሓይሊ፡ ከምኡ’ውን ካብ ሰሜናዊ ባሕሪ ቦጦሎኒታት ዝሓቖፈት ብርጌድ 80፡ እንተኾነ፡ ታሪኻዊ ድኽመታትና ካብተን እንስሳታት ዘገዳም ሰገን ሃዲኖም ዝመጽአት፡ መራሒ ሓይሊ ናትናኤል ኣዛዚ መብራህቱ ተኽልኣብ (ስዉእ ይዅኑ ዓወታትና፡ ኵላቶም ተመኩሮን ጠቢሖም ስጋ እናወራረዱ ኸለዉ፡ ገብረዝጊ (ወዲ ገብረዝጊ) ዝሓዛ ኣሃዱ ብ/ጀ ቫይናክ) ኮምሽነር ተኽለ ወደይ ትምህርትን ምዃኖም ከይዘንጋዕና፡ ደቂ’ቲ ከባቢ (ብሄር ዓፋር) ግልብጥ ከቢድ ብረትን ተሳተፋኦ። ውግእ ኮኑ። እታ ብርጌድ ካብ ምብራቕ ናብ ዓምዲ ማህደር ጀጋኑ ንኹሉ ኢሎም ኣብየቱታ ከስምዑ መጽኡዎም። ዳዕሬማ ዶርዓስ ከኣ ከምቲ ኣብ ካልኣይ ደቡብ ብምድያብ፡ ክሳብ 1981 ኣንጻር ርእይቶታትኩም ተኽብሮ’ያ። ብቐንዱ እቲ ተግባር ማዕረ ክንድኡ ክብደት ዘለዎ ክፋል ዝረኣናዮ ብዘይመጠን መሪርን ቀዳማይ ጸላእን ተጋድሎ ሓርነት ትረኻ ኣርእስትና ብዛዕባ ሻድሻይ ወራር ኮይኑ ዘይተሰመዖም ኣባላት ሃንደሳ’ውን ከቢድ መስዋእቲ ዝሓተን ነበረ። ውግእ ኤርትራን ብዙሕ ውግእ ኣካየደት። ስለ ዝኾነ፡ ንውግእ ሕድሕድ ዝምልከት ደንጸዎም። ድሕሪ’ዚ፡ መራሒ ሓይሊ ዳዕሬማ፡ ህይወት መራሒ ቦጦሎኒ 1-4 ብሓጺርን ሓፈሻውን መልክዕ ኣብ ብፍላይ ኣብ ሕዳር 1980 ከኣ፡ ክፋል ስዉእ ብርሃነ ስሑል ምስ ጀማሂርን ነጋሲ (ፊዝ)፡ መራሒ ሓይሊ ኣቦይ ናይ ሎሚ ዓንቀጽ ከነጠቓልሎ ኢና። ኣሃዱታት ናይ’ዛ ብርጌድን ካልኦትን፡ ዓበይቲ ዓድን ድሕሪ ምዝርራብ፡ ንኣባላቱ ተስፋይ በየነን ዝርከቡዎም ሓርበኛታት እቶም ብጽሑፍን ብቓልን ተዘክሮኹም ንትግራይ ኣትየን፡ ብግርሁ ስርናይ፡ ዕዳጋ ተስፋሃንስ ሓጎስ ወ/ገብሪኤል - ምስላፍ መጠንቀቕታ ኣመሓላለፈ። “ሕጂ ዝወሰደ ጽንኩር ኵነታት ነበረ። 1978፡ መስዋእቲ 1.7.1980 ቦርደሊ ክትልእኩልና ዝጸናሕኩም ከኣ ረቡዕ፡ ጎቦ ዓደሕፈሮም ሓሊፎም ኣብ ኮይና’ያ፣ ድሕሪ ሕጂ ግን ንጠንቀቕ፣ ንዅነታት ኣየር ብዝምልከት ከኣ፡ ኣብ እናመስገንና ተሳትፎኹም ይቐጽል። ሓውሲ ከተማ ነበለት ወዓሉ። ካብኡ ይገብር ኣይነበረን። ሰራዊት ተጋድሎ ዝኾነ ምስ ከባብን ህዝብን ዘራኽበና ልዕሊ ሓንቲ ጕጅለ ካብ ኣባላት ሓይሊ ንምብራቕ ብምጥዋይ፡ ብዕዳጋ ሓሙስ ሓርነት ክሳብ መወዳእታ ሰነ 1981 ካብ ጉዳይ፡ ብዘይ ኣፍልጦናን ኣፍልጦ 1ን ሓይሊ 13ን ናይ ቦጦሎኒ 1-4 ውግእ ሕድሕድ ሓውሲ ደሴት ቡሪ ናብ ባዳ ገጾም ኣንቆልቆሉ። ኣብ ባዳ፡ ምሕዳር ቍጽሪ 9ን 8ን ተጸራሪጉ ምሕዳራት ህዝብን ክትግበር የብሉን፡ ዘጋጠመ ብድሆ እንተኣቕሪበ ገላጺት ካብ መወዳእታ ወርሒ ግንቦት 1980 ሲሞትን ዓሳዒላን ዝነበረ ሓይሊ ተ.ሓ.ኤ. ንባርካ ኣንቆልቆለ። ” በሎም። ኣብነት ክትከውን’ያ። ኣብ ልዕሊ መስርዕ ጸጋይ ሃንስ ድሕሪ ምስ ተሃርመ፡ እቲ ኣብ ከባቢታት እቲ ብሓይልታት ህዝባዊ ግንባር ካብ ሰንሒት ዝተበገሰ ናይ ሃንደሳ፡ ዘጋጠመ ሓደጋ ጥራይ ሰለስተ ዓበይቲ ኣሃዱታት ህዝባዊ ግንባር፡ ድሕሪ ኢራፋለ ዝነበረ’ውን ብድሕሪት ብቡያ ንዶርዓስን ዳዕሬማን (መዓስከራት ስለያ፡ 06፡ ዞባዊ ሰራዊትን ምልሻን ህዝባዊ ግጥማት’ዩ ተኻይዱ። ሓንሳብ ብተ.ሓ.ኤ. ንኢንገል ምቍጽጻር፡ ኣብ ዶርዓስን መጥቃዕቲ ስለ ዝተኸፍተሉ ጠቕሊሉ ተ.ሓ.ኤ.) ንምድምሳስ ዝተፈተነ ካልኣይ ግንባር፡ ካብ ምለዛናይ ክሳብ ደቂዓንዱን ዝተኻየደ ሰፊሕ መጥቃዕቲ፡ እተን ዳዕሬማን ንዝነበረ ሓይሊ ተ.ሓ.ኤ. ናብ እምባሶይራ ደየበ። ብሓጺሩ፡ ወፍሪ’ውን ከምቲ ዝተደልየ ኣይሰለጠን። ሸበቕን ዘሎ ከባቢታት ኣጥቂዐን ናብ ዝሰዓባ ክልተ ድማ ብወገን ህዝባዊ ብሓይሊ ንምእላዩ መደብ ተታሒዙ ስለ ውግእ ሰሜን ደንከል ኣዝዩ ከቢድ ከም ስለ’ዚ ሓይልታት 1ን 13ን ናብ ላዕላይ ባርካ ወረዳ። ሓንቲ ቦጦሎኒ ካብ ግንባር ዝተፈተና ናይ ጸረ-መጥቃዕቲ ዝነበረ፡ ኣብ ወጋሕታ 23 ሰነ 1980 ናብ ዝነበረ’ዮም ሰብ ውዕሎ ዝትርኹ። መበገሲአን ክምለሳ ነይሩወን። ነቲ ብርጌድ 7፡ ካልኣይቲ ድማ ካብ እንዳ ዶርዓስ ነቐለ። ብለይቲ ናብተን መዓስከራት ወፍርታት ነበራ። ኣብቲ ብ6 ሰነ 1980 ናብ ዕላማአን ክኣትዋ ተዳልየን ብግዜ ወያነ ትግራይ፡ ሻዕብያን ጀብሃን ዳግም 27 ብሓልሓል፡ ጀንገሬን፡ ሰበር፡ ዓደርደን ክጐዓዝ ሓዲሩ። ግን ኣብቲ ዝተገመተ ብ ተ.ሓ.ኤ. ዝተፈነወ መጥቃዕቲ፡ ዛሕሊ (ለይቲ) ዝሰንጠቓኦ መንገዲ፡ ውግእ ሕድሕድ ወሊዖም ምስ ሰምዑ፡ እንገርነን ኣቢለን ናብ ኣቑርደት ምስ ሰዓታት ኣይተበጽሐን። መራሒ መንገዲ ክፍልታትን ሓይልታትን ህዝባዊ ግንባር ኣብ ምላስ ግን ብግዜ መሪር ጸሓይ ብታሕጓስ ዝኣክል ከበሮ ሓምሓሞም ኮብኮባኦ፡ ሰራዊት ተ.ሓ.ኤ. ካብ ባርካ ንቐንዲ ዕላማ (ንዶርዓስ) ንየማን ገዲፉ ካብ ምሉእ ሓውሲ ደሴት ቡሪ ተጸሪጉ ክኸድኦ ነይሩወን። ኣብ ደንከልን ማይ ከም ዝዘበጡን ትልሂት ተንቤን ከም ላዕላይ ናብ ባርካ ታሕታይ ተኣከበ። ኣብ መሪሑዎም ኣዝዩ ነዊሕ መንገዲ ሃጺጹ። ናብ ፎሮ ክጥርነፍ ተቐስበ። ሓይሊ ኣብ ዘይርከቦን ብጸሓይን ክሰግራኦ ኸኣ ዝሓንበጡን’ዩ ዝትረኽ። ካብኡ ሓሊፋ፡ መወዳእታ ሓምለን መጀመርታ ነሓሰን በዚ ምኽንያት ተመሊሶም ኣብ ዶርዓስ ጀብሃ፡ ሕጂ’ውን መጥቃዕቱ ኣብ ፎሮ ከቢድ ኮነ። ንጀብሃ ኣብ ምስጓጕ ኢዳ ሓዊሳ። 1981 ኣብ ከባቢታት ተኾምብያ፡ መጥቃዕቲ ክኸፍቱ ከለዉ፡ ግዜ ረፊዱ ንምቕጻል ኣብ ኩመይለ ተኣኻኸበ። ኣብ መንጎ ሓንቲ ጕጀለ ሓይሊ 13 ሰራዊት ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ዳሰ፡ ኣውሓታት (ከባቢ ፎርቶን ዒላ ጸሓይ ተሪራ ነበረት። ብወገን ህዝባዊ ግንባር ከኣ ኣብ ገማግም ወዲ መንገሻ ብወቕዒ ጸሓይ ስለ ዝወደቐ፡ ንወያነ፡ ኣይኮነንዶ ናብ ዶባት ኤርትራ ዓብደላን) ጽንኩር ግጥማት ተኻይዱ። ዓርጎሎን ዛግርን ዓሪዱ ንዝነበረ ሓይልታት ብወገን ሰራዊት ተ.ሓ.ኤ. እውን ነቲ ኩላቶም ኣባላት ጕጅለ ንምድሓኑ ከቕርቡዋ፡ ናብ ውሽጢ መሬት ትግራይ ካብ ሳሕል ተበጊሰን ብሰሜን ባርካ ምንቅስቓስ ስለ ዝፈለጡዎ፡ ድብያ ተንቀሳቐሱ። ግን፡ ብራሾታቶም ጥብ ኣትዮም ክቐጽዑዋ ምጽንሖም’ዩ ምስ ዘጥቃዓ ሓይልታት ህዝባዊ ግንባር ኣጻዊዶም ጸኒሑ። ኣብቲ ማይ ዘለዎ ቦታ ትብል ማይ ኣይነበረን። ኵለን እንተ ዝፍለጥ። እታ ብተጋድሎ ሓርነት ብምውህሃድ፡ ብ10 ነሓሰ 1981 ኣብ ድብያ ገይሮም። ካብቲ ዒላ ገሊሎም ተፈተሻ፡ ክልው! ክልው! ጥራይ በላ። ክትብህር ዝጸንሐት ውድብ፡ ውግእ ታማራትን ኣዲባራን ብዝተኻየደ ናይ ነቲ ጋብላታት (መስተይ ጥሪት) ማይ እቶም ደቂ ተባዕትዮ፡ “እስኪ መተርከስ ሕድሕድ ኤርትራ ዳግም ምስ ተወልዐ፡ መጠረሽታ ውግእ ጀብሃ ዓባይ ጠቕሊላ መሊኦም፡ ንኹሉ ጋብላታት ከኣ ካብ ኣፍ ኵላትና ኣብዛ ብራሾ ሽንቲ ንፈትን፣ ኣብ ልዕሊ ታሪኻዊ ጸላኢኣ ሕነ ክትፈዲ ንሱዳን ሰገረት። በዚ ምኽንያት’ዚ፡ እቲ ድሕሪት ብሬናት ኣሲሮምሉ ጸንሑ። ነዋህልለሉ” ተበሃሂሎም ፈተኑ። ካብ ግሩም ዕድል’ያ ረኺባ። ገዚፍ ሓደጋ ወፍሪ ቀይሕ ኮኾብ ኣብ ብሰንኪ’ዚን ብሰንኪ ወቕዒ ጸሓይን ኣብዚ ኩላቶም ዝተዋህለላ ቍንጣሮ ሽንቲ ግን ሰራዊት ተጋድሎ ሓርነት፡ ኣብ ልዕሊ ሰውራ ኤርትራ ከንጠጢ ኸሎ፡ ዝተኸፍለ መስዋእቲ ብዓይነትን ብዝሕን መዓኮር ብራሾ ኣይከደናን። ንሱ ጥራይ መወዳእታ ሕዳር 1980 እዩ ካብ ሰሜን 15 ሽሕ ዝግመት ሰራዊት ኤርትራ (ናይ ከቢድ ነበረ። ካብ ሃንደሳ መራሒ ጋንታ ከይኣክል፡ እታ ብራሾ ኣብ መንጎ ከም ሽላ ደንከል ጠቕሊሉ ንእምባ ሶይራ ዝደየበ። ተ.ሓ.ኤ.)፡ ገለ ዕጥቁ ሓቢኡ ገለ ኣራጊፉ፡ እዮብ ርእሶም፡ መራሒ መስርዕ ሓድሽ ቆሊባ ብሓንቲ ተጋዳሊት ተመንጠለት። ኣብ እምባ ሶይራ’ውን ካብ 16 ክሳብ ኣብ መዓስከራት ታህዳይን ከረኮን ወዲ ቐሺ፡ ተሓጋዚ መራሒ መስርዕ ሓረጉ ዝተባህለት ብጸይቶም፡ ኣብ 23 ታሕሳስ 1980 ንሓደ ሰሙን ዓሪዱ ተኣኪቡ “ኣብ መርዓ ጓላ ቀላቕል ምዓላ” ተወልደ ወዲ ቐሺ ክስውኡ ክለዉ፡ መንጎ’ታ ጕጅለ ነበረት። እተን ንህይወት ተኸላኸለ። ድሕሪ ሓደ ሰሙን ግን ኮይኑ ተረፈ። ክብርኣብ ዘመን፡ ተወልደ ዕንሹ፡ ካብ ወዲ መንገሻ ከድሕና ኣብታ ብራሾ ብርሃነ ገ/እንድርያስ እየለ - ምስላፍ 197፡ ካብኡ ወሪዱ ብኸባቢ እምባ ከሻዓት ናብ ሓይልታት ከኣ መራሒ ጋንታ ሃይለስላሰ ይቕጽል መስዋእቲ 1.7.1980 ቦርደሊ ዝተጠራቐማ ቍንጣሮ ሽንቲ ብዓይና ሃዞሞ ወሪዱ፡ ቀጥታ ናብ ቅናፍና ሰገረ። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 6 ምልክታ ናጽነት ደስበለ - ሓበን ገብረኣምላኽ-ሳምራዊት መለስ 1ይ ቤት-ፍርዲ ዞባ ማእከል ሃብተ ገብረየሱስ ወልደጊዮርጊስ፡ ሱዛና ጣሃ መሓመድ ምባል ተሪፉ፡ ዲና 1ይ ቤት-ፍርዲ ማይ ምነ ዓፋ በኺት ዓብዱ፡ ተጸዋዒ ዓብዱ ዓባይና ኣማረሽ ተስፋሚካኤል ዑቕባይ ጣሃ መሓመድ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ኣድም ሑመድ፡ ኣብ መንጎይን ኣብ ኣስመራ ስለዝዓረፈት፡ ነፍ/ኣሰፋሽ ተኽለ ምስ 3 ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን15/12/25 ወ/ሮ ዘውዲ ገብረየሱስ፡ ብዓል ቤተይ መንጎ ሸያጢ ዓብዱ ኣድም ሑመድን ብርኽቲ ኣማኒኤል መብራህቱ ምባል ተካእቲ ደቃ 2.ነፍ/ንግስቲ ተኽለ ያቆብ ኣብ ቤ/ፍ 6ይ መጋባእያ ይቕረብ። ኣርኣያ ነጋሽ መስፍን ስለዝተሰወአ፡ ንዓይ ብዕ23/09/204 ቁ/ሰሌዳኣ ER-1-08583 ተሪፉ፡ ብርኽቲ ኣይምነን መብራህቱ ምስ 7 ተካእቲ ደቃ ወረስቲ ምዃንና ናይ መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ ቁ/ቻሲ XTA21210506174 ዝኾነት ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ወ/ሮ ለተኺዳን ተኽለሃይማኖት 9 ደቅና ድማ ወረስቲ ምዃኖም ኒቫ ዝዓይነታ መኪና ውዕል መሸጣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/1/26 ኣብ 9ይ ን2/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ቁ.47 ይቕረብ። መድሃኔ፡ ብዓል ቤተይ መጀር ሚኬኤል ይረጋገጸሎም ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ፈጺምና፡ ስም ዋንነት ናብ ስመይ መጋባእያ ቁ.32 ይቕረብ። ፍረዝጊ ጉርጃ ስለዝተሰወአ፡ ንዓይ ናይ እንተሎ፡ ን13/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ከየመሓላለፈ ኣድራሻኡ ስለ ዘይተፈልጠ መርሃዊት ብርሃነ ብጹእኣምላኽ፡ ኣደይ መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 6 ደቁ ብጋዜጣ ክጽውዕለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም ወ/ራ ነፍ/ ኤፍሬም ኣብርሃም፡ ሉልያ ርሻን ወልደገርግሽ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ ድማ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ 1ይ ቤት-ፍርዲ ኣቑርደት እንተሎ፡ ን5/01/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ኤፍሬም ኣብርሃም ብመንገዲ ጠበቓኣ፡ 1ሓፍተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን6/1/26 ኣብ ተጸዋዕቲ ወራ/ነፍ ደግ/ጆርጆ ሃብቲን ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/1/26 ቤ/ፍ ይቕረብ። ነፍ/ት ኣስማይትን ትኩእን፡ 2. ክፍሎም ኣብ ቤ/ፍ 9ይ መጋባእያ ቁ.32 ይቕረብ። ወ/ሪ ሊድያ በረኸት ገብረወልዲ፡ ዝተፈቕደለን ናይ ምጽራይን ምስላጥን ጆርጆ ሃብቲት፡ 3. ኣቶ ደሞኒኮ ጆርጆ ኣቶ ኤፍሬም ሃብተገርግሽ ገብረማርያም፡ ብ/በ/ዕዳ 1.ኣቶ ሃይለ ተኽለ ኣብርሃ ንግዳዊ ትካለን፡ “ቢኤንሲ ምጽራይን ምስላጥን” (BNC CLEARING& ሃብቲት፡ 4. ልኡል ጆርጆ ሃብቲት፡ 5. ኣቦና ሃብተገርግሽ ገብረማርያም ስለዝዓረፈ፡ 2.ተስፋልደት ተኽለ ኣብርሃ 3.ኣብርሃም FORWARDING) ተባሂሉ ክስየመለን ስለዝሓተታ፡ እዚ ናይ ንግዲ ስም ቅድሚ ነፍ/ በየነ ጆርጆ ሃብቲት፡ 5.1 መኣዛ ኣነ ምስ 4 ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ተኽለ ኣብርሃ 4.ቢንያም ተኽለ ኣብርሃ ምዝጋብና ዝቃወም ኣካል እንተሎ፡ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ ካብ ሕጋዊ ቤት በየነ ጆርጆ፡ 5.2 ክብረት በየነ ጆርጆ ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ብ/በ/መሰል ወረ/ነፍ ጸሃይነሽ ተኽለ ፍርዲ መኣገዲ የቕርብ። እንተዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ እዚ ናይ 5.3 ሃብቲት በየነ ጆርጆ 5.4 ዮሴፍ ን7/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ኣብርሃ፡ ኣወጣሽ ይሕደጎ ወልደታትዮስ ንግዲ ስም ከምንምዝግቦ ነፍልጥ። በየነ ጆርጆ፡ 5.5 ርብቃ በየነ ጆርጆ፡ 5.6 ይቕረብ። ወረ/ነፍ ተኽለ ኣብርሃ ተመልሶ፡ ሳባ ተኽለ እስክንድር በየነ ጆርጆ፡ 5.7 ሰላም በየነ ክፍሊ ውሽጣዊ ንግዲ ኣብርሃ ናይ ፈጽሚ ክሲ ተኸፊቱልኩም ሰናይት ኣልኣዛር፡ ብዓል ቤተይ ሰለሙን ጆርጆ፡ ወራ/ነፍ ኣቶ ኤፍሬም ኣብርሃም፡ ስለ ዘሎ፡ ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ባህታ ዘርአ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ናይ ወ/ት ወሓዚት ኤፍሬም ኣብርሃም፣ 20/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 6ይ መጋባእያ ቁ.41 መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 2 ደቅና 6.1 ሰዓረ ተስፋሚካኤል 6.2 ሰለማዊት ቅረቡ። እንተዘይቀሪብኩም፡ ጉዳይኩም ድማ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ ኣብ ዞባ ደቡብ ን/ዞባ ደቀምሓረ ከባቢ ኣምሁር ፕሎት 26 ፓርሰል P ዝርከብ ተስፋሚካኤል 6.3 ኣስቴር ተስፋሚካኤል ኣብ ዘየለኹምሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን7/1/26 ኣብ ኣብ ቤ/ጽ/ካዳስተር ብመለዪ ቁ/ንብረት 4BRDKM0313/1 ብስም ሰናይት 6.4 ገነት ተስፋሚካኤል ናይ ምቅሊት ቤ/ፍ 8ይ መጋባእያ ይቕረብ። ተስፋጊዮርጊስ ዘውደ ዝተመዝገበ ኦርጂናል ምስክር ዋንነት ገዛ (ሊብሬቶ) ውርሲ ክሲ ተመስሪቱልኩም ስለ ዘሎ፡ ወ/ሮ ማና ለባሲ ረዳእ፡ ብዓል ቤተይ ስለዝጠፈኣኒ፣ ዝረኸበ ወይ ብዕዳ ሒዘዮ ዝብል እንተልዩ ኣብ ውሽጢ 30 ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ን23/12/25 ኣርኣያ ረዘነ በርሀ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ናይ የማነ ይስሓቅ ወልዱ፡ ኣዴና ሮማ መዓልታት ብቁጽሪ ቴለፎን 07467978 ክሕብረኒ፣ እንተዘይኮይኑ፡ መተካእታኡ ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ቁ/39 ቅረቡ። መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 6 ደቅና ክፍለየሱስ መለስ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 2 ክሓት ምዃነይ እሕብር። እንተዘይቀሪብኩም፡ ጉዳይኩም ኣብ ድማ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ዘየለኹምሉ ክረአ ምዃኑ ንሕብር። ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/1/26 ኣብ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን7/1/26 ሰናይት ተስፋጊዮርጊስ ዘውደ ቤ/ፍ 9ይ መጋባእያ ቁ.32 ይቕረብ። ኣብ ቤ/ፍ 8ይ መጋባእያ ይቕረብ። ብፍ/በ/መሰል ሕርይቲ ካሕሳይ ወኪላ ድያና ገብረህይወት ገብሩ ምባል ተሪፉ፡ ብርሃነ ገብራይ ብፍ/በ/ዕዳ ሸዊት፡ ነጋ በረኸት ኣብ መንጎ ከሳሲት ወ/ሮ ማክዳ ተስፋይ ድያና ገብረህይወት ገብረዋህድ ተባሂሉ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ንኡስ ዞባ ከረን ከባቢ 02 ዞን 01 ፕሎት 96 ዚፕ ኮድ 6K-1398 ነጋ፡ ንፈጽሚ ዝምልከት ክሲ ቀሪቡልኩም ገብረኣብን ተኸሳሲ ኣቶ ደስበለ ኪዳነ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ፓርሰል PoP 96 ስፍሓት መሬት 264.42 ት/ሜተር ኣብ ልዕሊኡ 3 መደቀሲ፡ ስለዘሎ፡ ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ናይዝጊን ዘሎ ናይ ሞግዚት ጉዳይ፡ እንተሎ፡ ን29/12/25 ኣብ ቤ/ፍ 6ይ ሓደ ሳሎን ክልተ ሸቓቕ፡ ሓደ ክሽነ ዘለዎ፣ ብስም ኣቶ ኣርኣያ ገብረእግዚኣብሄር 16/12/25 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ቁ.39 ክሲ ተኸፊቱልካ ስለዘሎ፡ ኣድራሻኻ መጋባእያ ይቕረብ። ተኽሉ ምስ ክልተ ኣሕዋቱ ዝተመዝገበ ዝገዛእኩዎ፡ ናብ ስመይ ከሰጋግሮ ስለ ቅረቡ። እንተዘይቀሪብኩም፡ ጉዳይኩም ስለዘይተፈልጠ፡ ብጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሃልዩ፡ ምልክታ ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ኣብ ዘየለኹምሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ፣ ተጸዊዕኩም ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ኣቢዛይ ኪሮስ በየነ ምባል ተሪፉ፡ ኣቢጋይል ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት ካብ ዝምልከቶ ን2/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 9ይ መጋባእያ ኪሮስ በየነ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ብመሰረት ኣብ መንጎ ብፍ/በ/መሰልን ቤት ፍርዲ ናይ መኣገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ (ይግባይ ተባሂሉ ቁ,32 ቅረብ። እንተዘይቀሪብካ፡ ጉዳይካ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን30/12/25 ብፍ/በ/ዕዳን ዘሎ ናይ ፈጽሚ ክርክር፡ እንተኾይኑ) ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ፓብሊክ ኖታሪን ቤት ጽሕፈት ሃገራዊ ኣብ ዘየለኻሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ኣብ ቤ/ፍ 6ይ መጋባእያ ይቕረብ። ብፍ/በ/ዕዳ 1.ሳራ ኣርኣያ 2.ለምለም ካዳስተርን ይቕረብ። ተቓውሞ እንተዘይቀሪቡ ግን ኦርጅናል ሰነዳተይ ኣቕሪበ ኣርኣያ፡ኣዜብ ኣርኣያ፡ ልኡል ኣርኣያ ሳሙኤል ተኽለ ዮሃንስ፡ ኣቦና ተኽለ ጉዳየይ ክፍጽም ምዃነይ እሕብር። ከሳሲት ወ/ሮ ኣኽበረት ገብረሚካኤል ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ን9/1/26 ዮሃንስ ሃይለ ስለዝዓረፈ፡ ኣነ ምስ 1 ሓወይ ገብረእየሱስ፡ ተኸሳሲ ኣቶ ገብረኣምላኽ ወ/ሮ ኣስቴር ገብረልኡል ፈረሚካኤል ኣብ ቤ/ፍ 1ይ መጋባእያ ቁ.3 ቅረቡ። ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ሰጊድ ተስፋሚካኤል፡ ናይ ሓዳር ክሲ እንተዘይቀሪብኩም፡ ጉዳይኩም ኣብ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ቀሪቡልካ ስለዘሎ፡ ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ዘየለኹምሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ቁ.47 ይቕረብ። ወኪል ን9/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ቅረብ። እንተዘይቀሪብካ፡ ጉዳይካ ኣብ ብስም ኣስካሉ ገብረታትዮስ ገብረስላሴ ዝተመዝገበ፡ ብቁ.ፍ.ዋኒን ASL0239 ሰሲና ነጋሽ መለስ ምባል ተሪፉ፡ ሰሱና ርእሶም በራኺ ተስፋሚካኤል፡ ዘየለኻሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ዝኾነ፡ ኣብ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ፓራዲዞ ዓዲ ሰግዶ ቁ/ገዛ - ዝርከብ ናይ መሸጣ ነጋሽ መለስ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ብዓልቲ ቤተይ ርሻን ኣብርሃ ግብረቱ ስጋ ትካለይ፡ ንወ/ሮ ጽገሂወት ዮውሃንስ ብርሃነ፡ ኣድራሻ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን6/1/26 ኣብ ስለዝዓረፈት፡ ንዓይ ናይ መጻምዲ መብርሂት እዮብ ሃብተጽዮን፡ ኣደይ ሰምበል ጎደና 835-54 ቁ/ገዛ- ካብ ዕለት 01/01/2025 ክሳብ ዕለት 31/12/2027 ቤ/ፍ ቁ.47 ይቕረብ። መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 4 ደቅና ድማ ሙሉ ነጋሽ መሓሪ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 2 ኣካርየዮ ስለ ዘለኹ፣ ዝቃወም ምስ ዝህሉ፡ እዚ ምልክታ እዚ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ ዝበለ፣ ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ከሳሲት ዮርሳሌም ቴድሮስ ጸጋይ፡ ኣብ ውሽጢ ሰላሳ መዓልቲ፡ ስልጣን ንዘሎዎ ቤት ፍርዲ ተቓውሞኡ የቕርብ። ዝቃወም እንተሎ፡ ን15/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን30/12/25 ተኸሳሲ ምስግና ተስፋይ ሃብተ፡ ናይ እንተዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ እቲ ናይ ክራይ ውዕል ሕጋዊ 2ይ መጋባእያ ቁ.49 ይቕረብ። ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ሓዳር ክሲ ቀሪቡልካ ስለዘሎ፡ ብኣካል ወይ ምዝገባ ከምዝፍጸመሉ ነፍልጥ። ብሕጋዊ ወኪል ን15/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 1ይ ቤት-ፍርዲ ዕዳጋ ኣብራሃ በኪት ነማርያም፡ ኣሞይ ኣስካሉ ገብረታትዮስ ገብረስላሴ ቁ.49 ቅረብ። እንተዘይቀሪብካ፡ ጉዳይካ እኽሊ ፋና ነማርያም ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ ኣብ ዘየለኻሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። 4 ኣሕዋተይን 7 ኣሞታተይን ምስ ሲልቫና ሚኪኤል መንግስቱ ምባል ተካእቶም ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ወ/ሮ ልዋም ተስፋኣለም፡ ተጸዋዒ ኣቶ ተሪፉ፡ ሳራ ሚኪኤል መንግስቱ ተባሂሉ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን5/1/26 ደሳለ ሃይለ፡ ንሲቪል ዝምልከት ክሲ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ብስም ቴድሮስ ክፍለየሱስ ገብረመስቀል +7 ኣብ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ሰምበል ዚፕ ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ይቕረብ። ቀሪቡልካ ስለዘሎ፡ ን2/1/26 ኣብ ቤ/ፍ እንተሎ፡ ን5/01/2026 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ 1A831ፕሎት 23R ፓርሰል D ጎደና 831-12 ቁ/ገዛ 65 ብቁጽሪ መዝገብ ንብረት ቁ.47 ቅረብ። እንተዘይቀሪብካ፡ ጉዳይካ መጋባእያ ይቕረብ። 1ይ ቤት-ፍርዲ ጻዕዳ 1፡0464 ተመዝጊቡ ዝርከብ ዘይንቀሳቐስ ንብረት (ገዛ) ስለዝዓደክዎን ዋንነት ኣብ ዘየለኻሉ ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ናብ ስመይ ከመሓላልፎ ስለ ዝደለኹን፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ምልክታ ኣብ ጋዜጣ ከሳሲ ኣንገሶም ኪዳነ ገብረማርያም ክርስትያን ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ 30 መዓልቲ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ ወ/ሮ መኣዛ ሃይለ ምነሊክ፡ ብዓል ቤተይ ተኸሳሲት ሳምራዊት ኣማኒኤል መሰረት ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ ተኪኤ በየነ መብራህቱ ስለዝተሰወአ፡ ንዓይ ዓንደብርሃን፡ ናይ ሓዳር ክሲ ቀሪቡልኪ ቀሺ ደሳለ ኣርኣያ፡ ኣደይ ዘነበሽ ሒዙ ኣብ ጽሕፈት ፓብሊክ ኖታሪ ዞባ ማእከልን ሃገራዊ ቤት ጽሕፈት ካዳስተር ናይ መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 5 ስለዘሎ፡ ብኣካል ወይ ብሕጋዊ ወኪል ክብርኣብ ካሳ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ ኣስመራን ይቕረብ። እንተዘይቀሪቡ ግን ኦርጂናል ሰነዳተይ ኣቕሪበ ኣብ ዝምልከቶ ደቅና ድማ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ን8/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 8ይ መጋባእያ ቅረቢ። 2 ኣሕዋተይ 1 መዋቲ ተካእቲ 1 ቤት ጽሕፈት ጉዳየይ ክፍጽም ምዃነይ እሕብር። ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን15/1/26 እንተዘይቀሪብኪ፡ ጉዳይኪ ኣብ ዘየለኽሉ ደቁ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ኣብ ቤ/ፍ 2ይ መጋባእያ ቁ.49 ይቕረብ። ክረአ ምዃኑ ነፍልጥ። ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን30/12/25 ምሕረት ገብረሂወት ገብረወልዲ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 7 ምልክታ ናጽነት ደስበለ -ሓበን ገብረኣምላኽ- ሳምራዊት መለስ 1ይ ቤት-ፍርዲ ዕዳጋ ሃኒኤል ሚኪኤል ረዘነ፡ ኣቦይ ሚኪኤል 1ይ ቤት-ፍርዲ ሰረጀቓ 1ይ ቤት-ፍርዲ ዒላ ረዘነ ሓደራ ስለዝተሰወአ፡ ኣነ ምስ 2 ፋጥና መሓመድ በረከት ምባል እኽሊ እምባደርሆ በርዕድ ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ተሪፉ፡ ፋጥና ዑመር መሓመድ ተባሂሉ ኣለም ለገሰ ኣብራሃ፡ ኣደይ ንግስቲ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን20/1/26 ግደይ ኪዳነ፡ ስም ኣደይ ፍቃዱ ተምነዎ ወ/ሮ ውዳሰ ምናሰ ኣስገዶም፡ ብዓል ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ዑቕባስላሰ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ጥራይ ኣብ ቤ/ፍ 7ይ መጋባእያ ይቕረብ። ፍስሃ ምባል ተሪፉ፡ ፍቃዱ ተምነዎ ቤተይ ደብራይ ተወልደ ዘርእማርያም እንተሎ፡ ን1/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ወራሲት ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ወልደሚካኤል ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ናይ መጻምዲ መሰለይ ወ/ሮ ፍረወይኒ ወርቁ ሃይለማርያም፡ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን20/1/26 1ይ ቤት-ፍርዲ ዓዲ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን14/1/26 ኣብ ይተሓለወለይ፡ 4 ደቀይ ድማ ኣብ ወደይ ፍትሒ ዓብደላ ኢብራሂም ኣብ ቤ/ፍ 7ይ መጋባእ ያ ይቕረብ። ጓዕዳድ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዝንቀሳቐስ ይኹን ዘይንቀሳቐስ ንብረት ስለዝተሰወአ፡ ሓዳር ይኹን ውላድ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ስለ 1ይ ቤት-ፍርዲ ስለዘይብሉ፡ ኣብ ዝንቀሳቐስ ይኹን እስቲፋኖስ ኣብርሃም ገብረሚኣኬል፡ ወ/ሮ ዘነበሽ ጎሉ፡ ጓለይ ዲናር መልኣከ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/1/26 ብዓልቲ ቤተይ ዙፋን ኣርኣያ ወልደሊባኖስ ጊላሚካኤል ስለዝተሰወአት፡ ኣነ ጥራይ መንደፈራ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዘይንቀሳቐስ ንብረት ኣነ ጥራይ ወራሲት ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ዝበለት፣ ስለዝዓረፈት፡ ንዓይ ናይ መጻምዲ መሰለይ ወራሲት ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ለቱ በርሀ ተኽላይ ምባል ተሪፉ፡ ለቱ ወ/ሮ ፍረሰላም ደሳለ ተስፋይ፡ ኣደይ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይተሓለወለይ፡ 1 ወድና ድማ ወራሲ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን5/1/26 ኣብ በርሀ ተኽልኣብ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ሮማ ካሳ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 9 ይቕረብ። ምዃኑ ይረጋገጸሉ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም ቤ/ፍ ይቕረብ። ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን14/1/26 ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና እንተሎ፡ ን30/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ ። ከሪማ ሓምድ ሳልሕ ምባል ተሪፉ፡ ካንሳ ኣቶ ተስፋጋብር መሓሪ ተኽለ፡ ኣብ ቤ/ፍ 3ይ መጋባእያ ይቕረብ። ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/1/26 ሓምድ ሳልሕ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ትዕግስቲ ወልዱ ነጸረኣብ፡ ኣቦይ ወልዱ ኣዴና ምንያ ጥዑምዝጊ ገብረመድህን ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን24/12/25 ነጸረኣብ ገብረኪዳን ስለዝዓረፈ፡ ኣነ ጥራይ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 1 ሓወይ ወረስቲ ጊላሚካኤል ማጆር ምባል ተሪፉ፡ ምክኤለት መርከ ክፍለ ምባል ተሪፉ፡ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ወራሲት ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ምዃንና ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ሚኪኤል ማጆር ተኽለሚካኤል ተባሂሉ ቅሳነት መርከ ክፍለ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን30/12/25 ዝቃወም እንተሎ፡ ን29/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም 1ይ ቤት-ፍርዲ ሞልቂ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 7ይ መጋባእያ ይቕረብ። ይቕረብ። እንተሎ፡ ን14/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 3ይ ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ወ/ሮ ግደይ ፍስሃየ ድራር፡ ብዓል ቤተይ መጋባእያ ይቕረብ። መድህን ገብረዝጊ ተኪኤ፡ ኣቦይ ሰናይ ዳዊት ወልዱ፡ ኣቦይ ዳዊት 1ይ ቤት-ፍርዲ ተሰነይ ተስፋልደት ንጉሰ ተሰማ ስለዝዓረፈ፡ ንዓይ ገብረዝጊ ተኪኤ ገብረገርግሽን ኣደይ ወልዱ ኣስመሮም ስለዝዓረፈ፡ ኣነ 1ይ ቤት-ፍርዲ ማይ ምነ ናይ መጻምዲ መሰለይ ይተሓለወለይ፡ 8 ሓረጉ ዑቑበ ኣዲግን ስለዝዓረፉ፡ ኣነ ጥራይ ወራሲ ምዃነይ ይረጋገጸለይ ትርሓስ ገብረመስቀል ተስፋማርያም፡ ደቁ ድማ ወረስቲ ምዃኖም ይረጋገጸሎም ምስ 2 ኣሕዋተይን 12 ተካእቲ ደቂ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ወ/ሮ መዓሾ ሰለሙን መሓሪ ምባል ኣደይ ነፍ/ሄር ሃና ወልደሚካኤል ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/1/26 ኣሕዋተይን ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ን18/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ተሪፉ፡ መሓሪት ሰለሙን መሓሪ ተባሂሉ ገብረመስቀል ብዕለት 30/10/2017 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ብቁ.መ 1/2017 ኣብ ቤ/ፍ ዞባ ተሰነይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን29/12/25 ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፡ ዝቃወም ወ/ሮ ንግስቲ ኣምሓሮም ግርማይ፡ ብህያብ መሰረት ዝተወሃበኒ መንበሪ ገዛ ኣብ ቤ/ፍ 6ይ መጋባእያ ይቕረብ። 1ይ ቤት-ፍርዲ ጻዕዳ እንተሎ፡ ን30/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ስመይ ኣብ መንገሪ መስዋእቲ ብዓል ኣብ ከተማ ተሰነይ ም/ከባቢ ሰውራ ክርስትያን ቤተይ፡ ማዓሾ ኣምሓሮም ግርማይ የውሃንስ ጊላይ ገብረእየሱስ፡ ኣዴና 1ይ ቤት-ፍርዲ መቐርካ ብመወከሲ ቁ.70907 ዝበለ ስፍሓት ስለዝተመዝገበ ከምኡ ምባል ተሪፉ፡ መዓሾ ጸሃይቱ መሓሪ ግርማጽዮን ስለዝዓረፈት፡ መሬት 482.6 ዝተደኮነ 3 ክፍሊ መረባዕ ኣነ ምስ 3 ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ኣቶ ዓንዳይ ኣብርሃም ዓንደጼን፡ ተስፋሚካኤል ሰረቐ ፍስሓጼን ምባል ሓደ ኣጉዶ ዘለዎ ኮይኑ፡ እቲ ህያብ ናብ ኣምሓሮም ግርማይ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ኣደይ መድህን ተስፋሚካኤል ኣተሽም ተሪፉ፡ ሳሙኤል ሰረቐ ፍስሓጼን ተባሂሉ ስመይ ክጽድቀለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/1/26 ን7/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ መጋባእያ ስለዝዓረፈት፡ኣነ ጥራይ ወራሲት ምዃነይ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ 31/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ይረጋገጸለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ይቕረብ። እንተሎ፡ ን2/12/25 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ን6/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ስን/ተጋ/ዑቕባጽዮን ኣብርሃ ተወልደ፡ 1ይ ቤት-ፍርዲ ጊንዳዕ ምስጋና ሓውና ክፍለየሱስ ኣብርሃ ተወልደ መለስ ሃብቶም ካሕሳይ፡ ስም ኣደይ ራህዋ ሰለሙን መዛብህ ምባል ብዕረፍቲ እነፍቅራ ክብርቲ ወላዲትና ወ/ሮ ስለዝዓረፈ፡ ኣነ ምስ 3 ኣሕዋተይ ወረስቲ ቅድስቲ ዓንዳይ ዑቅባጊዮርጊስ ምባል ተሪፉ፡ ራህዋ ሰለሙን በዛበህ ተባሂሉ ሃይማኖት ተምነዎ ተስፋማርያም፡ ብዓልቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም ተሪፉ፡ ቁዱሳን ዓንዶም ዑቅባጊዮርጊስ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም ቤቶም ንነፍሲሄር ኣቶ ዓንዶም ጎንጨ እንተሎ፡ ን6/1/26 ኣብ ቤ/ፍ 5ይ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን5/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። መንሱር፡ ዝተሰመዓና መሪር ሓዘን እናገለጽና፣ መጋባእያ ይቕረብ። እንተሎ፡ ን6/1/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ክሳብ ደቂሽሓይ ኬድኩም ዘቃበርኩምና፡ ካብ ውሽጥን ወጻእን ናይ ሓዘንና ተኻፈልቲ ንካልኣይ ግዜ ዝወጽአ ምልክታ ጨረታ ዝኾንኩም ሕሰም ኣይትርከቡ እናበልና ልባዊ ውዕል ጽገናን ኣገልግሎታትን፡ (ፕሪተራትን ፎቶ ኮፕየራትን ውሽጣዊ መስመር ቴለፎን ቸንትራለ (PBX) ኣብ ሕክምና ኢናኢል ምስጋና እናቕረብና ሓዘንና ንዓጹ። ዝርከብ እሳንስዩር (lift) ዝተፈላለያ ዓይነት ጀነሬተራት፡ ምሕጻብ መካይን (ላባጆ) ፍርጃትን ኤር-ኮንድሽነራትን፡ ሓጻቢት ክዳውንቲ ማሽን፡ ጽገና ኮምፕዩተራትን መቀያየሪኡን፡ ጽገና ዝተፈላለየ ራድያቶረታት) ጽገና ዲሞታትን ሞተረታትን፡ ጽገና ፓምፓ ኣኒሰኒ ደቃ ምስ ምሉኣት ስድራቤት (ፓሚፒስታ) ዓዳጊ፡- ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ብስም ቤቲኤል ኣርኣያ ሓድጉ ዝተመዝገበ፡ ብቁ.ፍ.ዋኒን ASL043527 ዝኾነ፡ ኣርእስቲ ውዕል፡- ውዕል ዓመታዊ ጽገናን ኣገልግሎትን ኣብ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ማ/ከተማ ጎደና ጊንዳዕ ቁ.ገዛ 16 ዝርከብ ናይ መሕደርን ኣገባብ ዕድጊ፡- ክፉት ጨረታ (ሃገራዊ) መሕጸብን መካይን ትካለይ፡ ንኣቶ ዊንታ ገብረእግዚኣብሄር ብርሃነ፡ ኣድራሻ ዞባ ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ንዓመተ 2026 ንትካሉ ዝውዕል ጽገናን ኣገልግሎታትን ዝህቡ ትካላት ከጫርት ስለ ዝደለ፣የ ንሕጋውያን ማእከል ን/ዞባ ማይ ጭሆት ጎደና ባሕረ ባራ ቁ.ገዛ 106 ካብ ዕለት 01/06/2025 ተወዳደርቲ ይዕድም። ክሳብ ዕለት 31/05/208 ኣካርየዮ ስለ ዘለኹ፣ ዝቃወም ምስ ዝህሉ፡ እዚ ምልክታ 1. ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ንሕጋውያን ተወዳደርቲ ወሃብቲ ጽገናን ኣገልግሎታትን (ፕሪተራትን ፎቶ ኮፕየራትን ውሽጣዊ እዚ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ኣብ ውሽጢ ሰላሳ መዓልቲ፡ ስልጣን ንዘሎዎ ቤት ፍርዲ መስመር ቴለፎን ቸንትራለ፡ ኣብ ሕክምና ኢናኢል ዝርከብ እሳንስዩር (lift) ዝተፈላለያ ዓይነት ጀነሬተራትን ምሕጻብ መካይን (ላባጆ) ተቓውሞኡ የቕርብ። እንተዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ እቲ ናይ ፍርጃትን ኤር-ኮንድሽነራትን፡ ሓጻቢት ክዳውንቲ ማሽን፡ ጽገና ኮምፕዩተራትን መቀያየሪኡን፡ ጽገና ዝተፈላለየ ራድያቶረታት) ጽገና ክራይ ውዕል ሕጋዊ ምዝገባ ከምዝፍጸመሉ ነፍልጥ። ዲሞታትን ሞተረታትን፡ ጽገና ፓምፓ ኣኒሰኒ (ፓሚፒስታ) ብዕሹግ ደብዳበ ከቕርቡ ይዕድም። 2. ጨረታ ንኹሎም ሕጋውያን ተወዳደርቲ ክፉት እዩ። ቤቲኤል ኣርኣያ ሓድጉ 3. ተጫረትቲ ቅዳሕ ናይ ዓመተ 2024 ዝተሓደሰ ፍቓድ ዋኒን ናይ ዓመተ 2024 ክሊራንስን፡ መንነትን የቕርቡ። 4. ተጫረትቲ ተወሳኺ ሓበሬታ ምስ ዝደልዩ፡ ካብ ቤት ጽሕፈት ዕድጊ ሓይሊ ኣየር 150 1506 ወይ 1510 ናይ ጨረታ ሰነድን ሓበሬታን ኣብ ናይ ስራሕ ሰዓታት ክረኽቡ ይኽእሉ። ስም ወ/ሮ ሜሪ ኣብርሃ ሚካኤል፡ ብቁጽሪ ፍቓድ ዋኒን SML 05647 ዝተመዝገበ 5. ብቑዓት ተጫረትቲ ሰነድ ጨረታ ንምውሳድ ዘይምለስ ጥረ ገንዘብ 50.0 (ሓምሳ ናቕፋ) ብምኽፋል ክወስዱ ይኽእሉ። ኣብ ዞባ ሰ/ቀ/ባሕሪ ን/ዞባ ምጽዋዕ ዓዲ ከተማ 01 ጎደና- ቁ.ገዛ- ቴለ 0718212 6. ጨረታ ኣብ ጋዜጣ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ድሕሪ 5 መዓልትታት ኣብ ናይ ስራሕ ሰዓታት ኣብ’ዚ ኣብ ታሕቲ ዘሎ ኣድራሻ ዝርከብ ናይ ቤት መግብን መስተን ትካለይ፡ ንኣቶ መድሃኔ ዳዊት ተኪኤን ኣዝመራ ሰዓት 10፡0 ተጫረትቲ፡ ሕጋውያን ወከልትን ክሳተፍ ዝደሊ ሰብን፡ ስነ-ስርዓት ወይ ኣከፋፍታ ጨረታ ክዕዘቡ ዝመጽኡ ሰባትን ኣብ ኣብርሃ ሰመረን፡ ኣድራሻ ኣስመራ ጎደና 179-9 ቁ.ገዛ- ቴለ 07204050 ካብ ዕለት ዝተረኽብሉ ኣብ ቤት ጽሕፈት ክፍሊ ዕድጊ ብግልጺ ይኽፈት። 01/09/2025 ክሳብ ዕለት 01/09/2045 ኣካርየዮ ስለ ዘለኹ፣ ዝቃወም ምስ ዝህሉ፡ እዚ 7. ጨረታ ብመኽበሪ ጨረታ (CPO) 5,0.0 (ሓሙሽተ ሽሕ) ናቕፋ ክስነ ኣለዎ። ምልክታ እዚ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ 30 መዓልታት፡ ስልጣን ንዘለዎ 8. ጨረታ፡ መምርሒ ዕድግን ምሕዳር ንብረትን መንግስቲን ብዝእዝዞ መሰረት ይካየድ። ቤት ፍርዲ ተቓውሞኡ የቕርብ። እንተዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ 9. ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ብምሉእ ወይ ብከፊል ጨረታ ንምስራዝ መሰሉ ዝተሓለወ እዩ። እቲ ናይ ክራይ ውዕል ሕጋዊ ምዝገባ ከም ዝፍጸመሉ ነፍልጥ። ሓይሊ ኣየር ኤርትራ ፖስታ ሳጹን ቁጽሪ 861 ኣስመራ ኤርትራ ሕጋዊ ወኪል ዮናታን ኣሚነ ቴሌፎን 150 1506 1510 ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 8 ምልክታ ናጽነት ደስበለ -ሓበን ገብረኣምላኽ- ሳምራዊት መለስ work skils. Analytical and problem solving skils. Strongly detail-oriented. Computer ASMARA MINING SHARE COMPANY Abo Stret, No. 178, House No. 16 skils, especialy the ability to use acounting software. Writen and verbal comunication Gejeret, P.O. Box 1068 skils. Tel. +291-1-153986 Asmara, Eritrea General Information and other requirements: VACANCY ANOUNCEMENT • Place of Work: Asmara Ofice & AMSC Sites • Type of contract: Indefinite Period Asmara Mining Share Company is inviting aplicants for the folowing position; • Salary: As per the Company salary scale Financial Acountant Aditional requirements for Nationals: Number required – (01) Type of contract – Indefinite • Having fulfiled his/her National Service obligation and provide evidence of release paper from the Ministry of Defense. Major Duties and responsibilities. • To provide financial information to Finance Manager or management by researching • Present clearance paper from curent/last employer. and analyzing acounting data; preparing reports required. • Testimonial documents to be atached (CV, work experience credentials, a copy of • Prepares and records aset, liability, revenue, and expense entries by compiling and your National Identity Card, etc.). analyzing acount information. • Only shortlisted aplicants would be considered as potential candidates for an • Maintains and balances subsidiary acounts by verifying, alocating, posting, interview. reconciling transactions; resolving discrepancies. • Aplication documents wil not be returned to the sender. • Maintains general ledger by transfering subsidiary acounts; preparing a trial balance; • Al aplications should be sent through the post ofice. reconciling entries. • Deadline for aplication: 10 days from the day of publication in the • Sumarizes financial status by colecting information; preparing balance shet, profit Newspaper. and los, and other statements. • Provides financial reporting and analysis and cost control services in acordance with • Adres: Please mail your aplications to; company systems and procedures. Asmara Mining Share Company, • Asists in budgeting, forecasting and strategic planing preparation for al functional P. O. Box 1068 Asmara, Eritrea departments. • Mineral Resources Management • Understands corporate acounting policies and procedures to ensure financial and P.O. Box 272 operating reports reflect the condition of the operation and provide acurate and reliable Asmara information to ases the operations performance. • Note to Eritrean aplicants: • Ensures transactions are acurately and timely prepared and recorded in acordance Please send a copy of your aplication to with IFRS. Aliens Employment Permit Afairs, • Comunicates and colaborates with internal departments and subsidiaries on P. O. Box 7940 Asmara, Eritrea acounting maters. • Ensures complex transactions are researched and acounting treatment properly documented & suported. • Leads and participates in special projects as required. ኣመልካቲ ኣነ ተስፎም ተኽለ ወልደትንሳኤ፡ ኣብ ምሕዳር ንዞባ ገዛ ባንዳ ብስም ETAMO ኣብ • `Suports and provides resolution to al internal and external audit proceses and ዝፍለጥ ህንጻ ማለት ዚፕ 137 ፕሎት 63 ፓርሰል 2Z ጎደና ክሳድ ግዋ ኣብ ብሎክ 2 4ይ ደርቢ resulting isues that might be identified. ቁጽሪ 403 ኣፓርታማ ኣብ መሬት ዝርከብ ክልቲኡ ናይ ንግዲ ገዛ ስለ ዝዓደክዎ እሞ ሕጂ ናብ ስመይ • Recomends and asists in implementing proces improvements to both the ከመሓላልፎ ስለ ዝደለኹ፣ ዝቃወም ኣካል እንተሎ፡ ሕጋዊ ናይ መአገዲ ወረቐት ሒዙ ኣብ ውሽጢ acounting proceses and management controls. 30 መዓልታት ናብ ቤት ጽሕፈት ኖታዮን ካዳስተርን ይቕረብ። እንተዘየለ ግን ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ • Suports the Financial and Admin Manager controler for month end duties and ተፈሊጡ መስርሕ ምትሕልላፍ ናብ ስመይ ክቕጽል ምዃኑ አፍልጥ። works directly with management to adres variance isues when necesary. • Suports site related projects and requests from operations when necesary. ኣቶ ተስፎም ተኽለ ወልደትንሳኤ • Reviews the Pety Cash Control and Month-end Reimbursements • Ensures that the Acounts Payable and Acounts Receivable Acounts are Properly reconciled with the Departments concerned ኣብ ዞባ ማእከል ከተማ “ኣስመራ” ም/ ንኡስ ዞባ ኣባሻውል ዚፕ ኮድ “ኣባሻውል • Ensures that Wekly and Monthly Bank Reconciliations are done 1A132” ቁጽሪ ፓርሰል ASP0210 ስፍሓት ስሩሕ ገዛ 70 ቁጽሪ ገዛ 280 • Asists the Financial and Admin Manager with Cash-flow forecasting. ብስም ወላዲተይ ወ/ሮ ወርቁ ገብረመድህን ተኽለ ዝተመዝገበ፡ ወላዲተይ ብውህብቶ ስለዝሃበትኒ፡ ነዚ ንብረት ናብ ስመይ ከመሓላልፍ ስለ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ Profile: Qualifications and Experience ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት፡ ኣብ ውሽጢ 30 መዓልቲ፡ ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ ናይ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ (ይግባይ ተባሂሉ እንተኾይኑ) ሒዙ Formal Education, Certifications or Equivalents ናብ ቤት ጽሕፈት ፓብሊክ ኖታሪን ቤት ጽሕፈት ሃገራዊ ካዳስተርን ይቕረብ። • University Degre in Acounting. BCom, and Computer and ERP Systems eg ዮቢት ኪዳነማርያም ገብረእግዚኣብሄር Pronto or similar Literate Working Experience – Nature & Length • Minimum 10 years’ experience as an Acountant, reconciliation, control and reporting ኣነ ኣቶ ኣብርሃ ምስጉን ወልደጋብር፡ ኣብ ዞባ ማእከል ም/ከባቢ ጎዳይፍ ቀሓውታ ጎደና ጀበል experience. Mining experience wil have an aset. ዓሊ ቁ/ገዛ 10 ፕሎት 67 ፓርሰል ክፋል ኤን ዝርከብ ኣብ ኮምሽን ኣባይቲ ብቁ/መለይ ንብረት Leadership Experience – Nature & length of time 18121 መወከሲ ቁጽሪ 140541 ብስም ኣቶ ዮሴፍ ገዛኢ ዑቕቢትን ወ/ሮ ራሄል ብኢዱ ወልደስላሴን • Time management skil, ethical and profesional atitude • Excelent leadership experience. ዝተመዝገበ ገዛ ስለዝዓደግክዎ’ሞ ናብ ስመይ ከመሓላልፎ ስለ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ እዚ ምልክታ Other skils and abilities ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጻሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት • Extremely detail-oriented, proactive, and Acounting, Corporate Finance, Reporting ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ ናይ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳኣታ ውሳነ (ይግባይ እንተባሂልሉ) Skils, Deadline-Oriented, Reporting Research Results, Confidentiality, Time Management, ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ፓፕሊክ ኖታሪን ቤት ጽሕፈት ካዳስተርን ይቕረብ። Data Entry Management. God math and computer skils. High-level of atention to ኣቶ ኣብርሃ ምስጉን ወልደጋብር detail. Skils of acounting software aplications. Strong organizational skils. Independent ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 9 ካብ ዞባታት ካብ ዞባታት ኣብነታዊ ኣጠቓቕማ ሞባይል፡ ብተመሃሮ ባና ሓርነት ብስራት ተመስገን ከባቢ ሰዓት ሸሞንት ምሸት እዩ። ሓደ ሞባይል ይቕይር ኣሎ። መምህር ሶልያና፡ ንሓፈሻዊ ኣጠቓቕማ ሞባይል መንእሰይ ተመሃራይ፡ ናብ እንዳ ኤለትሮኒክስ ተመሃሮ ቤት ትምህርቲ ባና ሓርነት፡ ነቲ ብተመሃሮ ክትገልጽ ከላ፡ “ተመሃሮ ብሰንኪ ብምኻድ፡ መደቀሲ ፊልም ሃበኒ ይብሎ። እቲ ኣብ ሞባይላቶም ተጻዒኑ ዝርከብ ኣፕሊከሽን ሞባይል ምጥቃሞም፡ ትምህርቲ ከሰልችዎም ፊልም ዘመሓላልፍ መንእሰይ ከኣ፡ የዘናግዓ’የን (ብፕሮግራም) ተጠቒሞም፡ ብዛዕባ WPS of- ይጅምር። ንኹሉ ንጥፈታቶም፡ ምስ ገጽ ናይ ዝበለን ጽቡቓት ሰለስተ ፊልም ብሕሳብ fice፣ Microsoft word፣ Microsoft Pow- ሞባይሎም ዝተኣሳሰረ ክገብርዎ ስለ ዝፍትኑ ሓሙሸተ ናቕፋ ይህቦ። መቚሽ ብምባል erPoint፣ Microsoft Excel ወዘተ ጽቡቕ እዩ። እዚ ከኣ፡ ነቲ ናይ ምጽሓፍን ምንባብን ድማ፡ ናይ’ቲ ቅንያት ቲክቶክ የስግረሉ። ወዮ ኣፍልጦን ልምድን ኣጥሪዮም ከም ዘለዉ ሸውሃቶም ይዓጽዎ ማለት እዩ። ብዝሒ ገጽ መንእሰይ ናብ ገዛኡ ብምኻድ፡ ንሓንቲ ካብተን መምህር ኤልሻዳይ ይሕብር። እዚ ከኣ፡ ሞባይል ምጥማት’ውን ናብ ዋሕዲ ድቃስ ዘስገረሉ ፊልም ርእዩ ይዘናግዓላ። ጽንሕ ኢሉ፡ ካብ’ቲ ዝነኣሰ ክሳብ እቲ ዝዓበየ ዕዮ፡ ከመይ ዘቃልዕ ብምዃኑ፡ ተመሃሮ ኣብ ትምህርቲ ነተን መቚሽ ተባሂለን ዝተዋህብኦ ብርክት ገይርካ ብሞባይልካ ሰነዳት ትሕዝን ተዳሉን ምሉእ ትኹረት ክህቡ ይሽገሩ። ብሰንኪ’ዚ፡ ኣብ ዝበላ ቲክቶክ ክዕዘብ ጀመረ። ዝበዝሐ ናይ ይጠቕሞም። ኣብ መጻኢ ሂወቶም’ውን መንጎ ናይ ክፍሊ ግዜኦም፡ ርእሰይ ሓሚመን ቲክቶክ ቪድዮታት ካብ 3 ደቒቕ ዘይበዝሕ ኮምፕዩተር ተጠቒሞም ኣብ ዝገብርዎ ተጨኒቐን ዝብል መኽነይታት የስምዑ” ትሕዝቶ እዩ ዘለዎ። በዚ ድማ ሓደ ድሕሪ ስራሓት ብዙሕ ከም ዝሕግዞም ኣየካትዕን። ትብል። ንሳ ወሲኻ፡ ጸቕጢ መዘና’ውን እቲ ክንሰምዖም ንኣእምሮና ኣይከብድዎን’ዮም። መምህራን፡ ንትምህርቲ ክጠቅም ይኽእል’ዩ ሓደ እናተዓዘበ ወጋሕታ ሰዓት ሰለስተ ኣኸለ። ንኣብነት፡ ዝሓለፈ ዓመት፡ ብተመሃሮ ናይ’ዛ ዝዓበየ ግድል ናይ ተመሃሮ ምዃኑ ትሕብር። ይኹን’ምበር፡ ናይ ቲክቶክ ቪድዮታት ዝበልዎ ፕሮግራም፡ ኣብ ሞባይሎም ብምጽዓን እቲ መንእሰይ ተመሃራይ፡ ናይ ንግሆ እብረ ቤት ትምህርቲ ዝተዳለወ ፈስቲቫል ነይሩ። እዚ ማለት፡ ተመሃሮ ዝውንኑወን ሞባይላት፡ ዝርዝራዊ ሓበሬታ ስለ ዘይብሎም፡ ንናይ ንተመሃሮ ተረባሕቲ ይገብርዎም ኣለዉ። ይመሃር ስለ ዝነበረ፡ ድቃስ ጠሊምዎ ካብ ኣብቲ ኣጋጣሚ ከኣ፡ ብተመሃሮ 1 ክፍሊ ካብ ንሓድሕደን ስለ ዝበላለጻ፡ ነቶም ተመሃሮ ምስማዕ ብቕዓት ኣእምሮና ዝሃስዩ ምዃኖም ኣብ’ዚ ግዜ’ዚ ከኣ፡ ተመሃሮ ናይ’ታ ቤት ትምህርቲ በኾረ። ዝተዳለወት መጽሓፍ ቀሪባ። እዛ መጽሓፍ፡ ርዱእ እዩ። በዚ ምኽንያት ድማ’ዩ፡ ሓደ ትምህርቲ፡ ዝበዝሐ ንጥፈታት ናይ ኮምፕዩተር፡ ተመሃሮ ሞባይሎም ተጠቒሞም ዘዳለዉዋን ናይ ቲክቶክ ወልፊ ዘለዎ ተመሃራይ፡ ነቲ 40 ኣብ ሞባይሎም ክገብሩ ክኢሎም ኣለዉ። ንሕትመት ዘብቅዑዋን እያ። እዚ ድማ፡ ጽቡቕ ደቒቕ ዝወስድ ናይ ክፍሊ ትምህርቱ ብጽሞና ቅድሚ ሞባይል ኣብ ናይ ትምህርቲ ግዜ ትምህርቲ ከም ዝቐሰሙ ዝሕብር ሓደ ምዕራፍ ክሰምዖን ከገናዝቦን ዓቕሉ ዝጸቦ። ስለዚ ከኣ፡ ምእታው፡ ተመሃሮ ዘይቅርጡው ኣጠቓቕማ ናይ ኣጠቓቕማ ሞባይል እዩ። መምህሩ እናገለጸ፡ ሞባይሉ ኣውጺኡ ክርኢ ሞባይል ከም ዝነበሮም’ዩ መምህር ኤልሻዳይ ወይ ገይም ክጻወት፡ ኣብ ክፍሊ ክድቅስ ወይ ኣብ’ዚ ግዜ’ዚ፡ ሰብ ዝሰርሖ ብልሒ (AI) ሙሴ ዝገልጽ። ካልእ፡ ተመሃሮ ነታ ዝውንኑዋ ክስልችዎን ክማጣላዕን ይርአ። እዚ ኩሉ፡ ሰሪ ኣብ መላእ ሕብረተሰብ ዓለም ተጠቃምነቱ ሞባይል፡ ከም ሓንቲ ናይ መዘናግዒ ንብረት ቲክቶክ ዝመጽአ ወልፊ እዩ። እናዓዘ ዝመጽእ ዘሎ እዩ። ሰብ ዝሰርሖ ጥራይ ምጥማቶም ከኣ፡ ተወሳኺ ኣሉታዊ ብልሒ ብተመሃሮ’ውን ተጠቃምነት ረኺቡ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን፡ ኣብ ዓምዲ ካብ ዞባታት፡ መረዳእታ ምዃኑ ይሕብር። ኣብ’ዛ ቤት ይርከብ። ንዝደለኻዮ ሕቶ ትሓቶ ብዝደለኻዮ ብዛዕባ “ኣጠቓቕማ ሞባይል ብተመሃሮ ናበይ ትምህርቲ ተፈጢሩ ብዘሎ ንቕሓት ግና፡ መም/ ሶልያና ኤፍረም ገጹ’ዩ” ብዝብል ኣርእስቲ፡ ንመምሃራን ወለድን ተመሃሮ ንሞባይል ኣብ ትምህርቶም ኣገባብ ድማ ይምልሰልካ። ኣብ ሃገርና፡ መም/ ኤልሻዳይ ሙሴ ካብ ኢንተርነት ወጻኢ ዝሰርሑ ብዙሓት 2ይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ባና ሓርነት - ንኡስ ሓጋዚቶም ገይሮማ ከም ዘለዉ፡ መምህር ፕሮግራማት ማለት ኣፕሊከሽናት ይቀላቐሉ ዘብኮሮ ምኽንያት፡ ርዱእ’ዩ። ምሉእ ለይቲ ዞባ ደቀምሓረ (ዞባ ደቡብ) ተወኪስና ኣቕሪብና ኤልሻዳይ ወሲኹ ይሕብር። ንኣብነት፡ ተመሃሮ ኣብ ውድር ይሸሞም። ነዚ ጸገም ንምፍታሕ ኣለዉ። በዚኦም ፕሮግራማት ድማ፡ ተመሃሮ ፊልም ክርኢ ስለ ዝሓደረ’ዩ። ናይ’ዚ ጠንቂ ግን ነይርና። 2ይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ባና ሓርነት፡ ኣብ’ቲ ዘይመሃሩሉ ግዜ ናብ ትምህርቶም ድማ፡ ቤት ትምህርቲ ባና ሕርነት፡ ኣብ ዝተዋህቦም ዕዮ ገዛ ብዘይ ገለ ጸገምን ጻዕርን፡ ኣሎ። ገለ ካብ’ቶም ምሉእ ለይቲ ፊልም ክርኢ ተመሃሮኣ እንትርፎ ኣብ ናይ ኣይ.ቲ (IT) እናመጽኡ፡ ነቲ ኣብ’ታ ቤት ትምህርቲ ተዋዲዱ መምሃሪ ክፍሊ ኣይ.ቲ (IT)፡ ተመሃሮ ብማዕረ ቀዲሖም ከቕርብዎ ይኽእሉ። ከም ኣይሪስ ዝቐሰብዎ ነጥብታት ክንዝርዝር ንኽእል ኢና። ክፍለ ግዜ፡ ኣብ ካልእ ሰዓታት ኣብ ቀጽሪ ቤት ዝርከብ ድጂታል ላይብረሪ ይጥቀምሉ ኣለዉ። ዝጥቀሙለን ታብለት ከተኣታቱ መደብ (IRIS)፡ ፖኬትፓል (pocketpal) ዝኣመሰሉ ሓደ ካብ’ቲ ጠንቂ፡ እቲ ፊልም ዝሽየጠሉ ዋጋ ትምህርቲ ሞባይል ክጥቀሙ ይኹን ክሕዙ ቅዳሕ ናይ’ቲ ዲጂታላዊ መጻሕፍቲ ካብ’ቲ ኣውጺኡ ከም ዘሎ ሓቢራ። እቲ ካልእ ኣሉታዊ ናይ ኤይ.ኣይ ኣፕሊከሽናት መጺኦም ከም እዩ። እዚ ከኣ፡ እቲ ፊልም ብኣዝዩ ሕሱር ዋጋ ከም ዘይትፈቅድ ገሊጽና ነይርና። ዕላማ ናይ’ቲ መርበብ እናውረዱ’ውን ክወስዱን ክጥቀምሉን ጎድኒ ሞባይል ድማ፡ ኩሉ ነገር ምስ ምርኣይን ዘለዉ ድማ መምህር ኤልሻዳይ ይገልጽ። ስለ ዝሽየጥ፡ እቲ መንእሰይ ብዘይ ገለ ጸገም ወሲዳቶ ዘላ ስጉምቲ ከኣ፡ ተመሃሮ ኣድህቦኦም ክኢሎም ይርከቡ። ምስማዕን ዝተኣሳሰረ ብምዃኑ እዩ። ነዚ ሽግር እዞም ፕሮግራማት፡ ንተመሃሮ ካብ’ቲ ባዕላቶም ክገዝኦን ንግዜኡ ኣብ ዘይረብሓሉ ከውዕሎን ኣብ ትምህርቲ ክገብሩ ንምሕጋዝ ዝዓለመ ትምህርቲ ሓያል ኣድህቦ ዝሓት ንምፍታሕ’ውን ዝተፈላለዩ ንትምህርቲ ዝገልጹ ክገብርዎ ዘለዎም ንጥፈታት ትምህርቲ ክኢሉ። ኣብ መእተዊ ከም ዝገለጽናዮ፡ ኣብታ እዩ። ኣብ ናይ ሎሚ ዓምዲ ካብ ዞባታት ድማ፡ ዓውዲ’ዩ። ኣድህቦን ወኒን ዘለዎ ተመሃራይ ስእልታት፡ ቪድዮታት ምድላው ከም ዘድሊ ከሰናኽልዎም እዮም። ነዚ ንምውጋድ ካብ ምሸት ሓንቲ ፊልም ጥራይ እዩ ርእዩ። ገና ከም መቐጸልታ ናይ’ቲ ዝሓለፈ፡ ነቲ ጉዳይ ድማ፡ ምስቶም ብሉጻት ተመሃሮ ይስራዕ። መምህር ሶልያና ትገልጽ። እንጥቀመሉ ሜላ ሓደ ድማ፡ ደረጃ ተመሃሮና ዘይርኣየን ክልተ ፊልምታት ኣለዋኦ። ንሳተን ብቐጥታ ምስ ዝምልከቶም መምህራን ናይ’ታ ተመሃሮ ናይ’ዛ ቤት ትምህርቲ ድማ፡ ብሳላ’ቲ ምፍላጥ እዩ። ንኣብነት፡ ሰብ ዝሰርሖ ብልሒ፡ እቲ ዝዓበየ ሕማም ናይ’ዚ ዘመን፡ ማንዛዊ ከኣ፡ ካብ ትምህርቲ ምስ በኾረ ከም ዝርእየን ቤት ትምህርቲ ማለት፡ ክኢላ ኣይ.ቲ (IT) ንኣጠቓቕማ ሞባይል ዝምልከት ዝወጽአ ከበድቲ ቃላት (Vocabulary) ይጥቀም እዩ። ኦቲዝም (virtual autism) ዝበሃል እዩ። እዚ ርዱእ እዩ። መምህር ኤልሻዳይ ሙሴን ኣማኻሪት ተመሃሮ መምርሒ፡ ኣብ ኣጠቓቕማ ሞባይላቶም ብኣንጻሩ፡ ተመሃሮና ገለጽቲ ወይ ቀለልቲ ቃላት ከኣ፡ ንቘልዑ ናብ ምሒር ዋዒ፡ ዘይንቡር መምህር ሶልያና ኤፍረምን ተወኪስና ዘዳለናዮ እቲ ከም ካልእ ጠንቂ ክንርእዮ ዘለና ከኣ፡ ዝንኣድ ብቕዓት የጥርዩ ከም ዘለዉ ይሕበር። ይጥቀሙ። በዚ ከኣ፡ እቲ ስራሕ ብሰብ ዝሰርሖ ስምዒታት የቃልዖም ኣሎ። ብተወሳኺ፡ ክኸውን እዩ። እንተ መቚሽ ተባሂለን ዝተዋህባኦ ሓጸርቲ መምህር ኤልሻዳይ ካብ ተመኩሮኡ ክገልጽ ብልሒ ተሰሪሑን ኣይተሰርሐን ክንፈልጥ ከም ብዙሓት ተመሃሮ፡ ተጠቀምቲ ቪድዮታት ቪድዮታት ናይ ቲክቶክ እየን። ሓጸርቲ ኣብ ነፍሲ-ወከፍ ካልኣይ ደረጃ ቤት ከሎ፡ ተመሃሮ ንግዜኦም ብጽቡቕ ምእንቲ እንኽእል መምህር ኤልሻዳይ ይሕብር። እቲ ቲክቶክ ብምዃኖም፡ ንስነ ምግባር ተመሃሮ ቪድዮታት ናይ ቲኪቶክ ኣዝዮም ኣዘናጋዕቲ ትምህርቲ፡ ናይ ኮምፕዩተር ክፍሊ ግዜ ኣሎ። ክጥቀምሉ፡ ሞባይል ተጠቒሞም ብዝሒ ዕዮ ካልኣይ መንገዲ፡ “ንእሾኽ ብእሾኽ ምውጻእ” ይጸልዎ ከም ዘሎ መምህር ሶልያና ትገልጽ። ብዃኖም፡ ብቐሊሉ ክትገድፎም ኣይትኽእልን እዚ ከኣ፡ ተመሃሮ ምስ ኮምፕዩተር እናተላለዩ፡ ገዛ ክሰርሑ ከም ዝወሃቦም ይገልጽ። እዚ ከኣ፡ ከም ዝበሃል፡ ተመራመርቲ ንመስርሕ ምሃር ኣብ ቪድዮታት ቲክቶክ ብዙሓት መሃርቲ ኢኻ። እዞም ቪድዮታት ዝውንዎ ንውሓት መጻኢ ንጥፈታቶም ብቴክኖሎጂ ዝተደርዐ ንደረጃ ንቕሓቶምን ኣጠማምታኦምን ኣብ ምስትምሃር ንምዕቃብ ነገራት ክንረክብ ንኽእል’ኳ እንተ ኾንና፡ ግዜ፡ ካብ 3 ደቒቕ ዘይበዝሕ ብምዃኑ፡ ኣብ ክኸውን ንምሕጋዝ ዝዓለመ እዩ። ስለ’ዚ፡ ዝዓለመ ሓድሽ ምህዞ ብርክት ዝበሉ ካብ’ቶም ትሕዝቶታት ግና፡ ኣእምሮና ግዜ ዘይወስዱልና እዮም ዝመስሉ። ዝተኣታተወ ናይ ኮምፕዩተር ትምህርቲ ምሂዞም ይርከቡ። ስለዚ፡ ንላግጽን ካልእን ዝዕድሙ እዮም። እዚ ከኣ፡ ብኣንጻሩ ግን፡ 10 ቲክቶክ እንተ ተዓዚብና፡ ከኣ፡ ኣብ’ዚ ሕጂ ግዜ፡ ተመሃሮ 2ይ ደረጃ፡ እቲ ብተመሃሮ ዝተዳለወ ንማሕበራዊ ክብርታት ሕብረተሰብ ብኣሉታ ፍርቂ ሰዓት ተዓዚብና ኣለና ማለት እዩ። ምስ ኮምፕዩተር ዘለዎም ሌላን ኣፍልጦን ምዱብ ዕዮ፡ ብሰብ ዝሰርሖ ከም ዝጸልዉ መምህር ሶልያና ተብርህ። እዚ ብዘይ ምድግጋም’ዩ። እዚ ከም መቚሽ ከዕብዩ ኣኽኢሉ እዩ። ናይ 2ይ ደረጃ ቤት ብልሒ ተዳልዩ ድዩ ንመምህር ሶልያና እዛ ትስዕብ ሕቶ ሓቲትና ተባሂሉ፡ ብእንዳ ሙዚቃ ንዓማዊል ዝወሃብ ትምህርቲ ባና ሓርነት ፍልይ ዘብሎ ግን፡ እታ ኣይተዳለወን በዛ መሳርሒት ኢና ተፋኒናያ። ሞባይል ወልፊ ክትከውን ናይ ቲክቶክ ቪድዮታት፡ ኣብ ሓንቲ ‘ፎልደር’፡ ቤት ትምህርቲ ዘለዉዋ ኮምፕዩተራት ብሰንኪ ክፍለጥ ይኽእል። እዚ ትኽእል ዲያ፧ ትብል። መልሲ መምህር ብውሕዱ ክሳብ 60 ዝተፈላለዩ ቪድዮታት ግዜኦም ዘሕለፉ ምዃኖም፡ ከስርሕዋ ስለ ከኣ፡ ኣብ ምስትምሃር ዓቢ ሶልያና፡ “እወ ወልፊ ትኸውን’ያ” ዝብል’ዩ። ዝሓቘፈ እዩ። በዚ መንጽር፡ ክንደይ ግዜ ዘይከኣሉ፡ ተመሃሮኣ ኣብ ክንዲ ኮምፕዩተር መስተርሆት ፈጢሩ ከም ኣብ’ዚ ግዜ’ዚ ሞባይል ንብዙሓት ሰባት ወልፊ ይባኽን ኣሎ፡ ንምግማቱ ኣየሸግረናን። እቲ ኣብ ሞባይል ክጥቀሙ’ያ ፈቒዳ። ነዚ ጉዳይ ክዉን ዘሎ መምህር ኤልሻዳይ ኮይናቶም ከም ዘላ’ውን ትገልጽ። ንኣብነት፡ መእተዊ ዝገለጽናዮ ተመሃራይ ድማ፡ ነዚ ኩሉ ንምግባር ካብ ዝጸዓቱ ሓደ፡ መምህር ኤልሻዳይ ይገልጽ። ሓደ ሰብ ጸኒሑ ካብ ጅባኡ ሞባይል ኣውጺኡ ቪድዮታት ክዕዘብ ከም ዝሓደረ ኣየማትእን። ሙሴ’ዩ። ንሱ፡ ኮምፕዩተራት ናይ’ታ ቤት መምህር ሶልያና ኤፍረም ደጋጊሙ ክዕዘብ ከሎ፡ ከምኡ’ውን ምስ ሰብ እቲ ካልእ ኣሉታዊ ጎድኒ ናይ ቲክቶክ፡ ትምህርቲ ከስርሓኦ ስለ ዘይከኣላ፡ ነታ ኣብ ኢድ ብዓውዲ ስነ ልቦና’ያ እናየዕለ ጸኒሑ ሞባይሉ ከፊቱ ክፍትሽ ንኣእምሮ ደቂ-ሰብ ንሰለስተ ደቒቕ ዘዳልዎ ነፍሲ-ወከፍ ተመሃራይ እትርከብ ሞባይል’ዩ ተመሪቓ። ኣብ’ዚ ሕጂ ከሎ፡ ምልክት ወልፊ ምዃኑ ተብርህ። ስለዚ፡ ምዃኑ እዩ። እዚ ክንብል ከለና፡ ሓደ ሰብ ኣብ ረብሓ ተመሃሮ ከውዕላ ተበጊሱ። ተበግሶኡ እዋን ድማ፡ ኣብ 2ይ ደረጃ ብዘይ ሞባይል ዝንበር ኮይኑ ዘይስምዖም ሰባት ክዛረበና ከሎ፡ ኣብ ውሑዳት ደቓይቕ ዕዉት ብምዃኑ ከኣ፡ ኣብነታዊ መምህር ቤት ትምህርቲ ባና ሓርነት እናበዝሑ ይመጽኡ ምህላዎም ከኣ፡ ንወልፊ ሓሳቡ ከፍስ ኢና ንጽበዮ። ክንዮኡ እንተ ከስምዮ ክኢሉ። በዚ መሰረት፡ ተመሃሮ ነቲ ከም ኣማኻሪትን መዓዲትን ዝገልጽ ባህርያት ሞባይል ስለ ዝኾነ፡ ኣብ ነዊሑ ግን ክንሰምዖ ዓቕሚ ይሓጽረና። ናይ ናይ ኣይ.ቲ (IT) ትምህርቶም ሞባይላቶም ተመሃሮ ኮይና ትሰርሕ ኣላ። ኣጠቓቕማና ጥንቁቓት ክንከውን ትመክር። ቲክቶክ ቪድዮታት ድማ፡ ሓጸርቲ ብምዃኖም እናተጠቕሙ ክመሃርዎ ተገይሩ። ምስኡ ድማ፡ ብተመሃሮ ዝተዳለወት መጽሓፍ ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 10 ሄለን መኸታ ዓመት መጽአ ህይወትና ልምዲ ምግምጋም


ዝጸንሓና ልምዲ ክንሓድግ፡ ንዕቤት እዩ። ክንግምግም ከለና ከኣ ዝሕግዝ ልምዲ ከነዕቢ፡ ዘወንዘፍናዮ ኣብዚ ዓመት ብውልቅና ዝወጠናዮ ዕማም ዓሚምናዶ? መገምገሚ ረቛሒታት ኣውጺእና ዕዮ ክንዛዝም፡ ማሕበረ ቍጠባዊ ንግምግም። ንኣብነት፥ “ኣብ ትጽቢት ሕብረተሰብ ከነማልእ፡ ንሰብ ዝተዓደሎ ጸጋ፡ ክዝክርን ካብ 2025 ሓሙሽተ ናይ ታሪኽ ዘዕግበናን እንምነዮን ነገራት ሕሉፍ ክመሃርን ይኽእል ምዃኑ ኤርትራ መጽሓፍቲ ከንብ እየ፡ ክንገብር፡ ወዘተ መደብ ንገብር እዩ። ኩሉ ሰብ ክዝክርን ክመሃርን ” ኢልና መዲብና እንተ ነይርና፡ ኢና። ዓመት ክውዳእ ምስ በለ ይኽእል እኳ እንተኾነ፡ ተወሳኺ ኣብ መወዳእታ ዓመት ነዚ ንጥፈት ከኣ ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ዝነበረና ጥበብን ኣገባብን ብምትእትታው ጥራይ ኢና ክንግምግም ዝግባእ። መደብ ንዝክርን ብኸፊሉ ርእስና ዝበለጸ ክንመሃር ንኽእል። በዚ መደብና ዘይመተግበሪና ምኽንያት፡ ንግምግምን ኢና። ልክዕ ከምቲ መንጽር፡ ርእሰ ገምጋም እምበኣር ምስ ካልእ ጕዳያት ሓዋዊስና እንተ ኣብ ተሓታትነት ዘሎዎ ስራሕ ሓደ ካብቲ ብዝለዓለ ደረጃ ካብ ገምጊምናዮ፡ ተዛማድነት ዝጐደሎን ዝግበር መስርሕ፡ ምስ ነብስና ኣብ ሕሉፍና ክንመሃር ዘኽእል ጥበብ ዘይፍትሓውን ይኸውን። ሓንቲ ኣኼባ ኣቲና ጸብጻብን ገምጋምን እዩ። ርእሰ ገምጋም፡ ባህርና፡ ስራሕ ክንሰርሓ ስለ ዘይከኣልና፡ ኣይነካይድን ኢና። ዝሓለፈ ዓመት ልምድና፡ ውጽኢት ስራሕና፡ ነብስና ነዳኽምን ነትሕትን ምስ ዝመደብናዮ እንተ ዘይኣተግቢርናዮ፡ ማሕበራዊ ዝምድናን ካልእን እንህሉ፡ ርእሰ ገምጋም ዘይኮነ ርእሰ ከምቲ ኣብ ቦታ ስራሕና ዝግበር እንመዝነሉ መስርሕ እዩ። ሓያልን ምትሓት እዩ። ተሓታትነት ኣይህሉወናን እዩ። ድኹም ጐድንና፡ ዝንባለና፡ ኣብ ዝተናወሐ ግዜ ግን ኣሉታዊ ነዚ ብመረዳእታ ንምትግባር ከኣ “ዓሚ’ኮ ቋንቋ ዓረብ ክመሃር ከነማዕብሎ ዝግባኣና ሸነኽ፡ ወዘተ ሳዕቤኑ ዘይተምለስ ይኸውን። ስለዚ ልዑል ነብሰ ምትእምማን ይሓት። 4. ግሉጽነት መዲበ ነይረ፣ ግን ጕዳያት በዚሖም፡ ብምልላይ ኣብ መጻኢ ዝሓሸ ርእሰ ገምጋም ምስ ዘሎዎ እወታዊ ሓደ ካብቲ ርእሰ ገምጋም 2. ትምህርቲ፡ ተመኵሮን ዕቤትን ከይተረዳኣኒ እዛ ዓመት ሽርብ ኢላ፡ መገዲ ክንጥቀም ይሕግዝ። ሽነኽ፡ ኣድማዒ ንኽኸውን ገለ በዳሂ ዝገብሮ፡ ባዕልና ንነብሳ ስለ ከም መምዘኒ ምውሳድ ” “ዝገርም እዩ! ዓመት ዓመት ሜላታት ከነጠቓል የድልየና። እንግምግም፡ ካብ ተሓታትነት ንርእስና ክንግምግም ንኽእልዶ? ‘ንግሆ ጕያ ክጅመር’የ’ እብል፣ ግን ኣድማዒ ርእሰ ገምጋም፡ ንምክያድ ገምጋም፡ ናይ ትምህርትን ክንሃድም ውሑስ ባይታ ይፈጥር ብፍጽም ኣይገብሮን እየ፡” “ከምቲ ርእሰ ገምጋም፡ ንውጽኢትናን ዝሕግዝ ረቛሒታት፡ ተመኵሮን ባይታ’ዩ። ኪንዮ ስራሕ ምዃኑ እዩ። ብፍላይ መደብና ዝመደብኩዎ ኣብ ግዜኡ እንተ ኣካይዳናን እንገብሮ ባዕላዊ 1. ልዑል ርእሰ ምፍላጥ፡ ተስሪሑዶ ኣይተሰርሐን፡ ዝተረኽበ ብዝግባእ ምስ ዘይነተግብር፡ ብግቡእ ዝጅምር ሕጂ ወዲአዮ ምሃለኹ፣ መግለጽን ሚዛን እዩ። ብዛዕባና ክብርን ምትእምማን ምህላው ትምህርትን ተመኵሮን ማእከል ናይ ርእሰ ገምጋም ክንገብር ትብዓት ዕዳጋ ግን ኣደኻ ከም ዝለኣኸትካ ካባና ንላዕሊ ዝፈልጥ ኣካል ስለ ገምጋም ምስ ዝኸውን ውጽኢታዊ ንስእን ኢና። እንተኾነ፡ ርእሰ ኣይኮነን፡” … ልሙድ ዘረባ ኣረጊት ዘየለ፡ ብዛዕባ ርእስና ቅኑዕ ዝኾነ ርእሰ ገምጋም ንምክያድ፡ ብዛዕባ ይገብሮ። ገምጋም ብሓፈሻኡ፡ ርእሰ ገምጋም ንትምህርትን ተመኵሮን ዓመት እዩ። ሓበሬታ ክንረክብ የኽእለና። ካልእ ገዛእ ርእስና እኹል ኣፍልጦ ገምጋም ከኣ ብፍላይ፡ ብመሃርን እዩ ኢልና ምስ እንሓስብ፡ ዝተፈልየ ዓመተ 2025 ኣብ ምዝዛም ኢና ሰብ ካብ ዝገብሮ ገምጋም ንላዕሊ፡ የድሊ። ዘውጻእናዮ መደብ ክንዓሞ ኣዕባይን ኣገባብ ምስ ዝካየድ፡ ኣብ ውጽኢት ክርከቦ ይኽእል። ንርከብ ዘለና። ኣብዚ ዓመት ዝነበረና መደብና ናይ ዘይምትግባርና ርትዓዊ ዘይመኽኣሊና ምኽንያት፡ ሕጽረት መጻኢ ንዕቤት ዘማእዝን ስራሕ ግሉጽነት ወሳኒ ረቛሒ ርእሰ መደብ ካብ ምዝካርን ምጽብጻብን ምኽንያትን ዝነበረና ብልጫን ክእለት ድዩ ወይስ ዘይተገዳስነት ክስራሕ ድርኺት ክፈጥር ይኽእል። ገምጋም እዩ። ብግልጺ ድኽመትና ሓሊፋና ተመሊስና እንገብሮ ዝኾነ ክነለሊ ይሕግዝ። ካልእ ሰብ ከነለልን ሕጽረትና ኣብ መጻኢ ኣብ ክንዲ ብድብድቡ “ዝተመደበ ክንቅበልን ሓላፍነት ክንሰክምን ለወጢ የለን። ንምንታይ ደኣ’ሞ ክግምግመና ከሎ፡ ብዘሎዎ ውልቃዊ ክንፍውስን እንተ ኴንና፡ ፈለማ ስራሕ ብዓወት ወይ ብምልኣት ምስ ዘይንኽእል፡ እንገብሮ ርእሰ ኣብ ዘይምለስ ነገር ንጸባጸብን ኣመለኻኽታን ተመኵሮን ክጽሎ ዘሎና ባህሪ፡ ክእለት፡ ባህጊ፡ ጸጋታት፡ ተግቢሩ” ኢልና እንዓጽዎ፡ ኣብኡ ገምጋም መሃሪን ኣማዕባልን ንካታዕን? ሰብ፡ ምስዚ ኩሉ ብልሑ፡ ስለ ዝኽእል፡ ንሚዛናውነት ገምጋም … ከነለሊ የድሊ። ርእሰ ገምጋም ዝተጠርየ ተመኵሮ ክካፈል ዕድል ኣይከውን። ነዚ ንምትግባር፡ ልዑል ተፈጥሮ ዝድርቶ ክፋል ግን ኣሉታዊ ጽልዋ ክህሉዎ ይኽእል። መደብና ክንዓዪ ምስ ዘይንኽእል፡ ክንፈጥር ንኽእል። ርእሰ ተኣማንነትን ሓላፍነት ናይ ኣሎዎ። ኣብ ህይወት ንድሕሪት መብዛሕትና፡ ንዝመደብናዮ መደብ ነብስና እንወቕሰሉ፡ መደብና ምስ 3. ንውጽኢት ስራሕ፡ ባህሪ፡ ምስካም ብቕዓትን የድሊ። ከም ዘይዓመምና ንእመን ምዃና እንዓም ከኣ እንየተሉ መገዲ ተመሊስና ንዝተገበረ ነገር ክንቅይር ከም እወታዊ ሽነኽ ክውሰድ ኣይኮነን። ድልዱል ነብሰ ክብሪ ወይ ከነዐሪ ዕድል የብልና፣ ይኽእል እዩ። እንተኾነ፡ እቲ ምስ ዘይህሉወና ካብ ድኻምና ፊተ ፊት ምስ ገዛእ ርእስኻ መጻኢና ኣይንፈልጥን፣ ሓድሽ ነገር እነምጽኦ ምኽኒት ምኽንያታዊ ኣብ ክንዲ ንመሃር - ክንሓፍር፣ ክንመሃር ጸዓትን ግዜን የድልየና፣ ኮይኑ ኣይጸንሕን። ባዕልና ንባዕልና ኣብ ግዜ ዓወትና ከኣ ኣብ ክንዲ ሓደ እዋን ኣብ ሓደ ትካል ሓደ መርድእ ተጠቀዐ። ኣባላት እቲ ትካል ዝበዝሐ ትምህርቲ ብምፍታን ስለዝኾንና ከኣ እነምጽኦ ምኽኒት ትሕትና ትዕቢት ከስዕበልና ብስንባደ ከንብቡዎ ጀመሩ። “እቲ ትካልናን ንኣኹምን ንኸይትዓብዩ ምልምማድን እዩ ዝካየድ፣ ወዘተ። ርትዓዊ ዘይምዃኑ እናፈለጥና ይኽእል። ስለዚ ውጽኢታዊ ርእሰ ዝሕንኵል ዝነበረ ሰብ ትማሊ ዓሪፉ። ኣብ ኣዳራሽ በብሓደ እናመጻእኩም እዝን ካልእን ተፈጥሮኣዊ ድሩትነት ሽለል ንብሎ። ሕመቕና ንኸይልለ፡ ገምጋም ንምክያድ፡ ድልዱል ርእሰ ክትሰናበቱዎ ከም እትኽእሉ ንሕብር፡” ዝብል ነበረ። ኣብ ፈለማ መሳርሕቶም ንምሽፋን ኢና እምበኣር፡ ኣብ ድኽመትና ክንሽፍን ባይታ ክብሪ መሰረታዊ ረቛሒ ይገብሮ። ብምማቱ ሕማቕ ተሰምዖም። ጸኒሖም ግን እቲ ንዕብየቶምን ዕብየት ትካሎምን ዘሎዉና ክእለታትን ዕድላትን ክኸፍተልና ይኽእል። ንግዜኡ ርእሰ ገምጋም፡ ብዛዕባ ነብስና ብዘይ ዝዕንቅፍ ዝነበረ ሰብ መን ምዃኑ ንኽፈልጡ ተሃንጠዩ። ኣብቲ ኣዳራሽ ክንምርኰስ እንግደድ። እቲ ዝዓበየ ዝስምዓና ሕማቕ ስምዒት ኣይህሉን፣ ሕብእብእ እንዛተየሉ መስርሕ እዩ። ንፋንዋ እቲ ምውት ሓደ ኣገባብ ተዳለወ። ሰራሕተኛታት፡ በቲ ሓደ ማዕጾ ኣትዮም፡ ናብቲ ሳንዱቕ ሬሳ ቀሪቦም፡ ንመዋቲ ተፋንዮም ወይ ጸሎት ገይሮም በቲ ሓደ ማዕጾ ክወጽኡ፣ ኣብ ውሽጢ ኣዳራሽ ጽቕጥቅጥ ኰነ ዘረባ ገምጋም ኣፍልጦ ምስ ዘይህሉወና፡ ርእሰ ገምጋም Vs ትካላዊ ገምጋም ንኸይህሉ ናይ ጸጥታ ኣባላት ክሕልዉ’ውን ተመደበ። ከምቲ ዝተመደበ ከኣ በቲ ዝግባእ ከነተግብሮ ኣይንኽእል። ሰራሕተኛታት እቲ ትካል በብሓደ ናብቲ ኣዳራሽ ክኣትው ጀመሩ። ጥበብ ርእሰ ገምጋም ዘይብሉ እንበቅዕ። ኣብ ቦታ ስራሕ ዝግበር ገምጋም ክንዲ’ቲ ዘሎዎ ጥቕሚ፡ ሰብ ኣብ ትካሉ ዝካየድ ገምጋም ገምጋም፡ ውጥን ትግባረን ትካል ብዝግባእ ክንጥቀመሉ ምስ ነፍሲወከፎም ርሕቀቶም ሓልዮም ናብቲ ሳንዱቕ ሬሳ ይቐርቡ ነበሩ። ብምልኣት ክዋጽኦ ይኽእልዶ? ዝዕቅን እዩ። ውልቃዊ ህይወትናኸ ዘይንኽእል፡ ናብ ኣበር ምጽብጻብን እቶም ኣብቲ ሳንዱቕ ሬሳ ዝበጽሑ ሰራሕተኛታት፡ ናብ ውሽጢ’ቲ ሳንዱቕ ንምግምግሞዶ? ርእስና ብቕንዕና ምጥቕቓዕን ከድህብ ይኽእል። ኣብ ርእዮም ይስንብዱን ብዘይ ዘረባ ይዕዘሙን ነበሩ። ነቶም ድሒሮም ዝመጽኡ ታሕሳስ፡ ቀዋሚ ስራሕ ኣብ ክንግምግም ንኽእልዶ? ከምቲ ትካላዊ ባህልን ኣፍራይነትን ከኣ ከኣ ዝያዳ ህንጡይነት ከም ዘሕድሩ ገበሩዎም። እቶም ተሃንጥዮም ዘሎወን ትካላት፡ ናይ ጸብጻብን ዝብሃል ግን ሰብ ኣብ ዓይኑ ዘሎ ኣሉታዊ ጽልዋ ይህሉዎ። ኣብ ሓደ ዝመጽኡ’ውን ብተመሳሊ ይስንብዱን ይዕዘሙን ነበሩ። ገምጋምን ወርሒ እያ። መደብ ጕንዲ ዘይርኣየ ኣብ ዓይኒ ካልእ ሰብ ትካል፡ ገምጋም ከምቲ ዝተዓለሞ ስራሕ ምጽብጻብን ምግምጋምን ኣብ ውሽጢ እቲ ሳንዱቕ ሬሳ፡ ሬሳ ኣይነበረን። እንታይ ደኣ ሓደ ዓቢ ዘሎ ገፈል ክርኢ እዩ ዝቐሎ። ስለዚ ንእወታዊ ለውጢ እቲ ትካል ሓደ ካብቲ ትካላዊ ኣሰራርሓ መስትያት ነበረ። ሰራሕተኛታት ናብቲ ሳንዱቕ ቅልቅል ኣብ ዝበልሉ፡ ከኣ’ዩ፡ ዝኾነ ሰብ ናቱ ገዲፉ ናይ ክድርኽ እንተ ኮይኑ፡ ካብ ግቡእ ዝጠልቦ መስርሕ እዩ። ትካላት፡ ገዛእ ርእሶም ርእዮም ይስንብዱ ነበሩ። ኣብ ጐድኒ እቲ መስትያት ከኣ፡ ካልእ ሰብ ክጸባጸብ ዘይሽገር። ኣገባብን መረዳእታን ርእሰ ገምጋም ናይ ምውጣን ምግምጋምን “ንዕብየትካ ክዕንቅጽ ዝኽእል ሓደ ሰብ ጥራይ’ዩ፣ ንሱ ድማ ንስኻ ኢኻ፡ ክጅመር ይግባእ። ሰራሕተኛታት መስርሕ ከካይዳ ዝበቕዓ፡ ብሰብ ምስ ገዛእ ርእስና እንገብሮ ” ዝብል ጽሑፍ ነበረ። እቲ ንህይወትና ክልውጥ ዝኽእል ሰብ ንሕና ገዛእ ርእሶም ክግምግሙን ካብ ስለ ዝምርሓ እዩ። ሓንጐል ሰብ ገምጋም ይኹን ብደረጃ ትካል ጥራይ ኢና። ንሓጐስና፡ ግንዛበናን ዓወትናን እንጸሉ ባዕልና ኢና። ነብስና ሕሉፍ ተመኵሮኦም ክመሃሩን መጻኢ ናይ ምንባይ፡ ሕሉፍ ናይ ዝግበር ገምጋም፡ ዕላማኡ ተመኵሮ ብዘይካና ሓጋዚ የብላን። ሓለፍትና፡ መሓዙትና፡ መጻምድትናን ትካልናን ክፉታት ምስ ዝኾኑ፡ ነቲ ትካል ምዝካር፡ ከምኡ’ውን ኣብ መንጎ’ዚ ምልውዋጥን ዝሓሸ ኣገባብ ክቕየሩ እንከለው፡ ህይወትና ኣይቅየርን፣ ህይወትና ንሕና ምስ ተቐይርና’ዩ ናብ ቅኑዕ መኣዝን ኣብ ምራሕ ክልተ ህሞት ዝተረኽበ ውጽኢት ምትእትታውን እዩ። ብእኡ መንጽር ዝቕየር። ደረትና ምስ ደፋእና፡ ሓጹርና ምስ ኣለና፡ ድሩትነትና ምስ ሰዓርና’ዩ ልዑል ተራ ክህሉዎም ይኽእል። ናይ ምዝዛን ክእለት ኣሎዎ። ከኣ ዕቤትን ኣፍራይነትን ከነውሕስ ገምጋማትና ከኣ ከምቲ ዝተዓለመሉ፡ ህይወትና ዝልወጥ። ሞተረ ለውጢ ህይወትና ንሕና ኢና። ሓላፍነት ናይ እዚ ትዕድልቲ’ዚ ስለ ዘሎና ከኣ’ዩ የኽእል። እኹል መረዳእታ ኣብ ናብ ኣፍራይነትን ዝበረኸ ውጽኢትን ህይወትና ኣባና ይምርኰስ። ዓለም ልክዕ ከምቲ መስትያት እያ። እቲ ዝያዳ ኣብ ትካላትና ንመጻኢ ክውጥን ዕላማን ትርጉምን ገምጋም፡ ከምኡ ከምርሓና ይኽእል። ዝሓሰብናሉን ዝኣመንናሉን እያ እተንጸባርቐልና።


ናይ ዝሓለፈ ከኣ ክንግምግምን ድማ ብዛዕባ ኣድማዒ ኣገባብ ርእሰ ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 1 ስፖርት ኣብርሃም ዮውሃንስ (ወዲ ዕቋር) ሬምኮ ኢቨነፖል፡ ከም ሃምበል ሬድ ቡል ማእከል - ናይ ጽርግያ ውድር ኢቨነፖል፡ 2026 ሓዳስ ዓመት፡ ሓዳስ ጋንታ፡ ሓድሽ ስትራተጂ ቱር ደ ፍራንስ ኣትለቲክስ ተሰሪዑ ጀርመናዊት ጋንታ ቅድም ብሽክለታ ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ነዚ ፈደረሽን ኣትለቲክስ ዞባ ማእከል፡ ብመሰረት ዓመታዊ ካላንደሩ፡ ሰንበት 14 ታሕሳስ ኣብ ሬድ ቡል ቦራ ሃንስጎር፡ ረቡዕ ኣብ ዝሃበቶ ሓድሽ ቅዲ ክላመዶ ቀሊል ከም ቀንዲ ጎደናታት ኣስመራ ናይ ጽርግያ ውድር ክካየድ ምዃኑ ገሊጹ። ጋዜጣዊ መግለጺ፡ ዕዉት መዳልያ ኦሎምፒክ ዘይኰነ ገሊጹ። እዚ ካብ ባሕቲ መስከረም ተበጊሱ፡ ዓበይቲ ጐደናታት ኣስመራ ረጊጹ ኣብ ባሕቲ መስከረም ሬምኮ ኢቨነፖል፡ ኣብ ‘ቱር ደ ፍራንስ’ 2026 ሬምኮ ኢቨነፖል፡ ኣብ ቱር ደ ዝዛዘም ውድር፡ ደቂ-ተባዕትዮ ኣትለታት ናይ 25 ኪሎሜተር ውድር ዘካይዱ ክዀኑ ከም ተሓባሪ ሃምበል (ካልኣይ ሓለቓ-ጋንታ) ፍራንስ ናይ ምዕዋት ሕልሙ እንከለዉ፡ ደቂ-ኣንስትዮ’ውን ናይ 10 ኪሎሜተር ውድር ከካዪዳ እየን። ኣብዚ ውድር ናይ ሬድ ቡል ኰይኑ ከም ዝሳተፍ ገሊጻ። ከስምር ብምባል’ዩ፡ ካብታ ንነዊሕ ከኣ፡ ኣብ 16 ንኡሳን ዞባታትን ሰለስተ ክለባትን ዞባ ማእከል ዝርከቡ ኦሎምፒካውያን ኣብቲ እታ ክለብ ናይ ዓመት ውጥና ዓመት ዝተሰለፈላ ኲክ ስቴፕ፡ ፕሮፈሽናላትን ኣትለታት ከምኡ’ውን ተካእቲ ኣትለታት ክሳተፉ ምዃኖም ህዝባዊ ርክባት ዝገለጸትሉ መድረኽ፡ እዚ ማእከል ስሕበት ናይ ሓደ ዓመት ውዕል ተሪፍዎ ናይቲ ፈደረሽን ሓቢሩ። ቱር ደ ፍራንስ ሳልሳይ ደረጃ ሒዙ ነይሩ’ዩ። ናይ’ዛ ጋንታ ኰይኑ ዘሎ ኢቨነፖል፡ ናይ እንከሎ ኣብ ክራማት ብምፍልላይ ናብ ሬድ እዚ ከምዚ ኢሉ ከሎ፡ ኣብቲ ዕለት ብምትሕብባር ፈደረሽን ኣትለቲክስ ዞባ ማእከልን ሃገራዊ ኣብ ናይ 2026 ቱር ደ ፍራንስ ከኣ፡ እዞም ፍሎሪን ሊፖዊትዝ ተሓባሪ ሃምበል ኰይኑ ቡል ተጸንቢሩ ዘሎ። ማሕበር ኣእምራኣውን ምዕባልኣውን ስንክልናን ከምኡ’ውን ቤት ትምህርቲ ኣብርሃ ባህታ ክልተ ከዋኽብቲ ብሓባር ቀዳማይን ካልኣይን ከም ዝሳተፍ ገሊጻ። ፍሎሪን ሊፖዊትዝ፡ ኣብ ኢቨነፖል፡ ኣብ ‘ጅሮ ዲ ኢጣልያ’ 2026 ዝተወደበ፡ ናይ ኣእምራውን ምዕባልኣውን ስንክልና ዘለዎምን ዓይነ-ስዉራን ዜጋታት ናይ መራሕቲ ጋንታ ሬድ ቡል ኰይኖም ክሳተፉ ናይ 2025 ቱር ደ ፍራንስ ከም መራሒ ዘይሳተፈ ክኸውን እንከሎ፡ ቅድሚ ናብ ሓጺር ሜትሮ ውድር ጉያ እግሪ ከካይዱ እዮም። እዮም። እዚ ናይ ሬድ ቡል ውሳነ ድማ፡ ነቲ ጋንታ ሬድ ቡል ኰይኑ ብምስታፍ ሳልሳይ ውድር ‘ቮልታ ኤ ላ ኮሙኒታ ቫላንሺያና’ ብተወሳኺ፡ ኣብቲ ካብ ዕለት 5 ክሳዕ 7 ታሕሳስ ኣብ ስታድዩም ኣስመራን ሆስቴልን ዝተኻየደ መላእ ኣባላት ኲክ ስቴፕ ንዕኡ ዝሰርሑሉ ደረጃ ክሕዝ ዝኸኣለ’ዩ። ኣብ ናይ ጽርግያን ምኻዱ፡ ማልያ ሬድ ቡል ለቢሱ፡ ኣብ ናይ ግዜ ሻምፕዮን ክለባትን ንኡሳን ዞባታትን ማእከል ዝተዓወታ ጋንታት ስልማት ክወሃባ’የን። ዝነበሩ ኢቨነፖል፡ ሓድሽ ስትራተጂ ክዀኖ ክሮኖሜተርን ውድር ኦሎምፒክ ዝተዓወተ ውድራ ‘ማሎርካ’ ክሳተፍ’ዩ። ምዃኑ ተንተንቲ ቅድም ብሽክለታ ይገልጹ። በልጂማዊ ኢቨነፖል እውን፡ ኣብ ናይ 2024 ኢቨነፖል ነዚ ናይ 2026 ውጥን ሬድ ቡል ዓበይቲ ክለባት ኤውሮጳ ንኤኳዶርያዊ ኮተቴ የቋምታ ኣሎንሶ፡ ኣብ ሓያል ጸቕጢ ወዲ 16 ዓመት ኤኳዶርያዊ ኤደርሶን ኣብዚ ግዜ ምስ ኤልዲዩ ዝጻወት ኰይኑ፡ ኣብ ማድሪድ፡ ንኣሎንሶ ንምትካእ ሸውዓተ ኣሰልጠንቲ ትሓጺ ካስቴሎ ኣብ ናይ መንእሰያት ጸወታ ውድራት ትሕቲ 19 ዓመት ናይ ኤኳደር፡ ብዘንጸባረቖ ክእለት፡ ኣዒንቲ ዓበይቲ ክለባት ልዕሊ ዕድመኡ ዝዀነ ጥበብ ኣጸዋውታ ብሓደ ሕዳር ኣብ ሜዳኡ ንቫለንሽያ ደገፍታ 2ብ0 ምስ ተሳዕረት ከም ምስ ከውሒ ክስሕብ ብምኽኣሉ፡ ማንቸስተር ዩናይትድን ብምርኣዩ፡ ምስ ዓባይ ጋንታ ኤልዲዩ ብዓብላሊ ጸወታ 4ብ0 ምስ ሰዓራ፡ ንኣሎንሶ ዝተላተመት’ያ ኰይና። ፕረዚደንት ናይ’ታ ባየር ሙኒክን ንምፍራሙ ኣብ ሓያል ቃልሲ ልምድ ክገብር ብተደጋሚ ይጽዋዕ ኣሎ። ኵሉ ነገር ትስፉው’ዩ ነይሩ። እዚ ኣብ ክለብን ላዕለዎት ኣባላት ቦርድ ማድሪድን ክሽመማ እንከለዋ፡ ኣትለቲኮ ማድሪድን ኣቓልቦአን ናብዚ ተጻዋታይ ኣቕኒዐን ዘለዋ ሒደት እዋናት ናይዛ ሓዳስ ወቕቲ ስፖርት ከኣ፡ ብዛዕባ መጻኢ ኣሎንሶ ዝውስን ዝርብ ኣንደረለኽትን’ውን ኣብ ክትል የእትየንኦ ዓበይቲ ክለባት ኤውሮጳ ድማ፡ ነዚ ተጻዋታይ ዝተመዝገበ 13 ዓወት ካብ 14 ግጥም ከካይዱ ተቐሲቦም። “ኣብ መቐየሪ ልብሲ ከም ዘለዋ ተገሊጹ። ቀዲመን ንምውናን ክኢላታተን ናብ ኤኳደር ብምንባሩ እንትርፎ ንጽቡቕ ንሕማቕ ናይታ ክለብ ቅቡል ዝምድና የብሉን፡” ክብሉ ኣብ መስመር ምክፍፋል ዝጻወት ካስቴሎ፡ ከም ዘቕንዑ ገይረን ይርከባ። ዝእንፍት ኣይነበረን። ማድሪድን ኣሎንሶን፡ ድማ ደምዲሞም። ነታ መቐናቕንቶም ዝዀነት ባርሴሎና፡ 2ብ1 ኣሎንሶ፡ ምስ ማድሪድ ዘሎዎ ጻንሖት ብናይ ማርሊ ሳልሞን፡ ራብዓይ ኰተቴ ብምስዓር ብሓሙሽተ ነጥቢ ንሰሌዳ ላ ሊጋ ረቡዕ ምሸት ጸወታ’ዩ ዝውሰን፡ እናተብሃለሉ ክመርሕዎ እንከለዉ፡ ኣብ ሻምፕዮንስ ሊግ ኸኣ፡ ንማንቸስተር ሲቲ ናብ በርናቡ ዓዲሙ ተጻዋታይ ኣርሰናል ድማ፡ ትሽዓተ ነጥቢ ኣኪቦም፡ ናይ ‘ዓወት ገጢምዋ። ማድሪድ፡ ብተርባጽ ንማን.ሲቲ ዘመን’ ማድሪድ የቐጽሉ ነይሮም። እኳ እንተ ኣጥቃዓታ፡ ኣብ መወዳእታ 2ብ1 ማርሊ ሳልሞን፡ ኣብቲ ኣርሰናል ንክለብ እንተ ዀነ ሃንደበት ዓረብያ ማድሪድ ተዓዊታ ዝወጸአት ግን ማንቸስተር ሲቲ ብሩጅ 3ብ0 ዝሰዓረትሉ ናይ ሻምፕዮንስ ሊግ ሓጽያቶም ዘላ ቀዳሞት ሰለስተ ኣሰልጠንቲ፣ ብዘስደም ንድሕሪት ክተንቈልቊል ጀሚራ። እያ። ዳኛ ናይ ፍጻመ ፊስካ ምስ ነፍሐ ኸኣ፡ ግጥም ብምስላፉ፡ ዝነኣሰ ተኸላኻላይ ኣርሰናል የርገን ክሎፕ፡ ናይ ቅድም ዓላሚኣ ዚነዲን ማድሪዳውያን ካብ ዳሕረዎት ሸሞንተ ንኣሎንሶ ካብቶም ብውጽኢት ማድሪድ ክኸውን በቒዑ። ዚዳን፡ ኣንዶኒ ኣራኦላ ክዀኑ እንከለዉ፡ ኣብ ግጥማት ኣብ ክልተ ተዓዊቶም ካብ ባርሴሎና ዝተበሳጨዉ ወገናት መዓት ጸቕጢ ክዘንቦ ኢታን ንዋነሪ፡ ኣብ መበል 15 ዓመትን 181 ካልኣይ ደረጃ ድማ፡ ንማርሰሊኖ፡ ሮበርቶ ደ ብኣርባዕተ ነጥቢ ክድሕሩ እንከለዉ፡ ኣብ ጀሚሩ። መዓልቲን ኣብ ሜዳ ብምውራዱ እቲ ዝነኣሰ ዘርቢ፡ ኣልቫሮ ኣርበሎኣ፡ ኦሊቨር ግላንሰር ሻምፕዮንስ ሊግ ድማ ክእክብዎ ዝነበሮም ኣሎንሶ፡ ገስጋሲ ኣሰልጣኒ ምዃኑ ኣብ ተጻዋታይ ኣርሰናል ክኸውን እንከሎ፡ ማርሊ ሓጽያ ትርከብ። ነጥቢ ከሲሮም ኣብ ሰልሚ ተሸሚሞም ለቨርኩሰን ዘመዝገቦ ውጽኢት ምስክር’ዩ። ሳልሞን ከኣ፡ ኣብቲ ናይ ብቕድሚ ትማሊ ኣሎንሶ፡ ኣብ ሓያል ጸቕጢ ተሸሚምሉ ይርከቡ። ኣብ ማድሪድ መንነቱ ክፈጥር ከኣ ግዜ ከም ምሸት ኣብ 16 ዓመቱ ብምስላፉ፡ ኣብ መሳርዕ ኣብ ዘሎ ግዜ፡ ከም ጁድ በሊንግሃም፡ ኮርቶዋ ምንሽርታት ማድሪድ፡ ኣብ ኣንፊልድ ዘድልዮ ዘየከራኽር’ዩ። እንተ ዀነ፡ እታ ሃብታም ጃክ ዊልሸርን ማክስ ዳውማን ብምእታው፡ ዝኣመሰሉ ተጻወትቲ ማድሪድ ኣብ ጐድኑ ብናይ 1ብ0 ስዕረት እዩ ዝፍልም። ምስ ራዮ ማድሪድ ሕላገት ኣሎንሶ ክትፈጥር ብምባል ራብዓይ ዝነኣሰ ተጻዋታይ ኣርሰናል ክኸውን ከም ዘለዉ ይገልጹ ኣለዉ። ቫሎካና፡ ኤልቸን ጂሮናን ብተኸታሊ ክብራ ክትምጥው ዝሕሰብ ኣይኰነን። ድሮ ክኢሉ። ዘርእይ እዩ። ድሉው ኣሎ። ኣብ ዳሕረዋይ ዛጊታ ማድሪድ ኣብ ልዕሊ ኣሎንሶ፡ ሴፋ እኳ ማዕረ ምስ ወጸአት ከኣ፡ ናይ ቅልውላው ድማ ነዚ ስጳኛዊ ኣሰልጣኒ ንምትካእ ሸውዓተ ኣርቴታ ንሳልሞን ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ ማእከል ወይ ኣብ ምሉእ ድሕሪት ክጻወት ዘይመዘት እንተላ፡ መጻኢ ኣሎንሶ ግን ኣብ ደወል ክውቃዕ ጀሚሩ። ኣሰልጠንቲ ሓጽያ ትርከብ። መግለጺ፡ “ወዲ 16 ዓመት’ዩ፡ ኣብ ሻምፕዮንስ ይኽእል’ዩ። ኣነ ብእኡ ሕጒስየ!” ክብል ምልክት ሕቶ ኣትዩ እዩ ዝርከብ። ናይ ኣሎንሶ ማድሪድ፡ ሰንበት ኣብ ቅድሚ ማድሪድ፡ ከም ተካእቲ ኣሎንሶ ኢላ ሊግ ድማ ተጻዊቱ፡ ማዕረ ክንደይ ከም ዝጸዓረ ተዛሪቡ። • ኤሪክ ጋርሽያ፡ ‘ምሉእ ዕምሩ’ ምስ ባርሳ ድሕሪ ምስላፉ፡ ናብ ሜዳ ኵዕሶ እግሪ ካብ ገጻት ማሕበራዊ መራኸቢታት ከሕልፍ ይውጥን ዘይተመልሰ ዘሎ ናይ ሞናኮ ኣከፋሊ ፖል ኤሪክ ጋርሽያ፡ ምስ ባርሴሎና ክሳዕ 2031 በዚ ዘርእዮ ዘሎ ብቕዓት ድማ፡ ንሽዱሽተ ሰሪሑ። ንፖግባ ኮፍ ኣቢለ ንዕኡ ከም ዝጻወት ፖግባ፡ ነቲ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ፍቱው ዘጽንሖ ውዕል ድሕሪ ምኽታሙ፡ ምሉእ ዓመት ምስዛ ክለብ ክጸንሕ ክታሙ ኣንቢሩ ወዲ 62 ዓመት ኣሰልጣኒ በነፊካ ሆዜ ሞሪኖ፡ ዝገበርኩ ኣነ’የ። እታ ዝነኣሰት ክገብረለይ ዝዀነ ቅድም ኣግማል፡ ብዓል ብርክን ዕምሩ ምስዛ ክለብ ከሕልፍ ከም ዝደሊ ገሊጹ። ይርከብ። ረቡዕ ምሸት ጋንታኡ ብሸቶታት ሪቻርድ ዝኽእል ድማ፡ ማልያኡ ምሃብያ፡” ብምባል፡ ኣምባሰደርን ኣል ሓቦባ ብምዃን’ዩ ተጸንቢርዎ እዚ ተኸላኻላይ ምስ ባርሴሎና ሕማቕ ናይ • ሞሪኖ፡ እቲ ትያትር ዘይምነዎ ኣሰልጣኒ ሪኦስን ሌናርዶ ባሬሮን ተሓጊዛ፡ ኣብ ልዕሊ ነቲ ኣብ ባሎን ደ ኦር 2025 መበል 18 ዘሎ። ምጅማር ግዜ ብምሕላፉ ክፈላለ ተገዲዱ እኳ እቲ ወትሩ ኣብ ክፍሊ መውሃቢ ጋዜጣዊ ናፖሊ ናይ 2ብ0 ዓወት ዘመዝገብትሉ ግጥም፡ ደረጃ ዝሓዘን ብሉጽ ተጻዋታይ 2025 ሰረ ፖል ፖግባ፡ ተጠቃሚ ዶፒንግ ብምዃኑ፡ እንተ ነበረ፡ ካብታ ብልቓሕ ዝስለፈላ ዝነበረ መግለጺ፡ ኣገራሚ ክስተት ምፍጣር ዘይምነዎ ተጻወትቱ ሓጐሶም ኣብ ዝገልጹሉ ዝነበሩ ግዜ፡ ኣ ዝተሰመየን ስኮትላንዳዊ ስኮት ማክቶሚነ ንኣርባዕተ ዓመት ኣብ ዝዀነ ስፖርት ጂሮና ተመሊሱዩ ነዚ ሓድሽ ውዕል ክኽትሞ ሆዜ ሞሪኖ፡ ብቕድሚ ትማሊ’ውን ትያትር ሓንቲ ቦርሳ ሒዙ ኣብ ክፍሊ መውሃቢ ፈጣሪኡ ንሱ ምዃኑ ገሊጹ። ከይሳተፍ ተኣጊዱ እኳ እንተነበረ፡ ቤት ፍርዲ ክኢሉ ዘሎ። ጋዜጣዊ መግለጺ ተረኺቡ። • ፖግባ፡ ኣብ ቅድም ኣግማል ወፍሪ ዳንነት ስፖርት ብዝሃቦ ውሳነ 18 ኣዋርሕ ጋርሽያ፡ ኣብ 2021 ካብ ማንቸስተር ሲቲ እዛ ቦርሳ ኣቓልቦ ይገብር ከም ዝጐድለሉ ተገይሩ። በዚ ውሳነ ተሓጊዙ ናብታ ናይ ቊልዕነት ክለቡ ድሕሪ ምላሱ፡ ጋዜጠኛታት ስለ ዝሰሓበት፡ ፖል ፖግባ፡ ኣብ ስዑድያ ዝመደበራ ኣል ኣብ ወርሒ ሕዳር ናብ ኵዕሶ እግሪ ክምለስ ኣብ ምርጫ ዣቪ ክኣቱ ብዘይምኽኣሉ፡ ሓደ ጋዜጠኛ “እንታይ’ያ?” ሓቦባ ዝተብሃለት ክለብ ወፍሪ ድሕሪ ምግባሩ፡ እንከሎ፡ ኣብ ወሽመጥን ሕቡራት ኢማራት ብልቓሕ ናብ ጂሮና ተሰዲዱ። ምስ ጂሮና ክብል ሕቶ ኣቕሪቡሉ። ሞሪኖ ናብ ውድር ኣግማል ከም ዝተጸንበረ ዓረብን ንጥፈታ ኣብ እተካይድ ቀዳመይቲ ብዘንጸባረቖ ክእለት ከኣ ናብታ ናይ ሕልሙ ድማ፡ “ናተይ’ያ፡ ናይ ስኮት ተገሊጹ። ፕሮፈሽናል ክለብ ቅድም ኣግማል ዝዀነት ጋንታ ባርሴሎና ብምላስ፡ ወሳኒ ተኸላኻለይ ማክቶሚን ማልያ ድማ ኣለዋ። ኣብ መስከረም 2023 ጁቬንቱስ ኣንጻር ክለብ ኣል ሓቦባ ብርኪ ብምግዝኡ ድማ፡ ናብ ናይ’ዛ ጋንታ ክኸውን በቒዑ። ኣብ ማንቸስተር ዩናይትድ ኢምፖሊ ኣብ እተካይዶ ዝነበረት ጸወታ ስፖርት ቅድም ኣግማል ክጽንበር ክኢሉ። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.8 12 ታሕሳስ 2025 - ገጽ 12 ዜና ዓለም ዜና ዓለም ዮርዳኖስ ጸጋይ ኤም-23፡ ስትራተጂካዊት ከተማ ተቖጻጺሩ ትማሊ ሓሙስ፡ ዕጡቕ ጉጅለ ኤም-23፡ ዕጡቕ ጉጅለ ኤም-23፡ ነበርቲ ከተማ ማሕበረሰብ ዓለም ህጹጽ ስጉምቲ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል ዲሞክራስያዊት ኡቪራ ጉድኣት ከም ዘይወረዶምን ክወስድ ጸዊዑ። ሪፓብሊክ ኮንጎ እትርከብ ስትራተጂካዊት ዕለታዊ ንጥፈታቶም ክጅምሩ ከም ርዋንዳ፡ ንዕጡቕ ጉጅለ ኤም-23 ከም ከተማ ኡቪራ ኣብ ትሕቲ ቁጽሩ ከም ዝኽእሉን ኣፍሊጡ ኣሎ። እትድግፍ ዝቐርበላ ክሲ ብቐጻሊ እያ ዘእተወ ሓቢሩ። ዝሓለፈ ሰሙን፡ ፕረዚደንት ትነጽጎ። መንግስቲ ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ ፌሊክስ ገለ ምስቲ ከባቢ ቅርበት ዘለዎም ኮንጎ፡ እቲ ብርዋንዳ ከም ዝድገፍ ዝገለጾ ትሺሰከዲ ምስ ርዋንዳዊ መዘናኡ ፖል ወገናት፡ እቲ ብሞንጎኛነት ኣመሪካ ዕጡቕ ጉጅለ፡ ነቲ ብሞንጎኛነት ኣመሪካ ካጋመ ኣብ ዋሽንግተን ብምርኻብ፡ ዝተበጽሐ ስምዕ ሰላም፡ ንጠንቂ ናይ’ቲ ዝተኸተመ ስምዕ ሰላም፡ ጥሒሱ ስምዕ ሰላም ምኽታሙ ዝከር እዩ። ግጭት ዘይዳህሰን ንዕጡቕ ጉጅለ መጥቃዕቲ ከም ዝኸፈተ ከሲሱ። በዚ መንግስቲ ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ኤም-23 ከኣ ዘየሳተፈን ብምንባሩ፡ እቲ ኣረዲኦም ኣለዉ። ሽሕ ዜጋታት ናይ’ታ ሃገር ናብ ብሩንዲ ድማ እቲ ውዕል ክፈርስ ከም ዝኽእል ኮንጎ፡ ርዋንዳ ነቲ ዝተበጽሐ ስምዕ ሰላም ዝተኸተመ ስምዕ ሰላም ኣብቲ ዞባ ኣብ ደ.ሪ.ኮንጎ ብሰንኪ ኲናት፡ ካብ ከም ዝሃደሙ ጸብጻባት ሕቡራት ሃገራት ኣጠንቂቑ ኣሎ። ኣብ ሓደጋ ተእትዎ ከም ዘላ ብምኽሳስ፡ ነባሪ ፍታሕ ከምጽእ ከም ዘይክእል 5 ክሳብ 8 ታሕሳስ ጥራይ ኣስታት 25 የመልክቱ። ቨነዙዌላ፡ ኣባላት ሓለዋ ባሕሪ ኣመሪካ፡ ቨነዙዌላ ንኣመሪካ ብሽፍትነት ከሲሳ መርከብ ናብ ኢራን ሕዝቡላህን ነዳዲ ኣብ ባሕሪ ካሪብያን ንሓንቲ መርከብ ተቕርብ ከም ዘላ ብምኽሳስ ኣብ ልዕሊኣ ናይ’ታ ሃገር ከም ዝዓገቱ ብምሕባር እዚ እገዳ ምጽዳቓ ይፍለጥ። ብዝብል ምስምስ ኣብ ልዕሊ ሃገሩ ድማ ተግባራት ሽፍትነት ባሕሪ ከም ዝኾነ ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ’ቲ ብኒኮላስ ማዱሮ ንእተካይዶ ዘላ ዘይሕጋዊ መጥቃዕትታት ገሊጻ። ዝምራሕ መንግስቲ ቨነዙዌላ ቀጻሊ ብምኹናን፡ ቨነዙዌላ ልዑላውነታ፡ ዋና ኣኽባሪት ሕጊ ኣመሪካ ፓም ቦንዲ፡ ጸቕጢ ኣብ እትገብረሉ ዘላ እዋን፡ እቲ ተፈጥሮኣዊ ጸጋታን ሃገራዊ ክብራን እታ 1.1 ሚልዮን በርሚል ዘይተጻረየ ዕላማ ንመንግስቲ ቨነዙዌላ ብምዕላው ኣሕሊፋ ከምዘይትህብን፡ ክሳብ መወዳእታ ነዳዲ ጽዒና ኣብ ባሕሪ ካሪብያን ተታሒዛ ንባህርያዊ ጸጋታት ቨነዙዌላ ንምዝማት ከም እትምክትን ኣፍሊጡ ኣሎ። ዘላ መርከብ ቨነዙዌላ፡ ነቲ ኣብ 202 ኣብ ምዃኑ’ያ ካራካስ ትኸስ። ኣብ 202፡ ኣመሪካ ነታ ናይ ቨነዙዌላ ልዕሊኣ ዝተኣወጀ እገዳ ብምጥሓስ ካብ ቬነዙዌላ ናብ ኢራን ትጐዓዝ ምንባራ ሚያንማር፡ 30 ሰባት ብደብዳብ ኣነጺራ።


ኣመሪካ፡ ናይ 80 ሚልዮን ዶላር ሓገዝ ንዩክሬን ክትህብ ወሲና ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ኣመሪካ፡ ክሳብ እዋን ኣብ ዩክሬን ዝተፈጸመ ናይ 10 ዝነበረ ቲሙር ሚንዲች፡ መራሒ ናይቲ 2027 ኣብ ዘሎ ግዜ፡ ንዩክሬን ናይ 80 ሚልዮን ዶላር ብልሽውና ብምጥቃስ፡ ንሃገራት ምዕራብ ዘቖጠዐ ኣብ ጽላት ሚልዮን ዶላር ወተሃደራዊ ሓገዝ ንምሃብ ንገንዘብ ገ’በርቲ ክፍሊ ኣመሪካ ናብታ ጸዓት ዩክሬን ዝተፈጸመ ብልሽውና ዘኽእል እማመ ከም ዘጽደቐ ተሓቢሩ። ሃገር ናይ ምቕናዕ መደብ ተቓዊሞምዎ ምዃኑ ሓቢሮም ኣለዉ። እቲ ዝሓለፈ ረቡዕ ዝጸደቐ እማመ፡ ናብ ኣለዉ። ቲሙር ሚንዲች ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ላዕለዋይ ባይቶ ኣመሪካ ሓሊፉ ውሳነ ኣኽበርቲ ሕጊ ዩክሬን፡ ናይ ነዊሕ ቅድሚ ምውዓሉ ካብታ ሃገር ከምልጥ ክወሃቦ ምዃኑ ተገሊጹ ኣሎ። እዋን ተሓባርን ናይ ንግዲ መሻርኽትን እንከሎ፡ ክልተ ሚኒስተራትን ሓላፊ ስታፍ ገለ ሓገግቲ ኣካላት ግን፡ ነቲ ኣብ ቀረባ ፕረዚደንት ዩክሬን ቭላድሚር ዘለንስኪን ኣንድሬይ የርማክን ከኣ ምስቲ ብልሽውና ምትሕሓዝ ስለዝተረኽቦም ካብ ስልጣኖም ኣብ ሚያንማር፡ ኣብ ምዕራባዊ ክፋል ዕጡቕ ሓይሊ፡ ሓይልታት መንግስቲ ከም ዝወረዱ፡ ምንጭታት ይሕብሩ። ክፍለ ሃገር ራኪን ኣብ ልዕሊ ዝርከብ ናይ’ታ ሃገር ኣብ ልዕሊ’ቲ ሆስፒታል እቲ እማመ፡ ፕረዚደንት ኣመሪካ ዓቢ ሆስፒታል ብዝተኻየደ ደብዳብ ደብዳብ ከምዘካየዱ ምኽሳሱ ማዕከናት ዶናልድ ትራምፕ፡ ዩክሬን ምስ ፈደረሽን ከቢድ ብረት፡ ተሓከምቲ ዝርከብዎም ዜና ሓቢረን። ሩስያ ኣብ ስምዕ ንኽትበጽሕ ጸቕጢ 30 ሰባት ክቕተሉ እንከለዉ፡ ካልኦት እንተኾነ መንግስቲ ሚያንማር፡ ነቲ ኣብ ዝፈጥረላ ዘሎ እዋን ይጸድቕ ልዕሊ 70 ሰባት ከኣ ከም ዝቖሰሉ መጥቃዕቲ ኣመልኪቱ ዛጊት ዝኾነ ብምህላዉ፡ ኣብቲ ስምዕ ሰላም ጽልዋ ተሓቢሩ። መግለጺ ኣይሃበን ዘሎ። ክህልዎ ከም ዝኽእል እዮም ናይ ቀረባ እቲ ብ’ምራውክዩ’ ዝፍለጥ ሰራዊት መንግስቲ ሚያንማር ኣብ ተዓዘብቲ ዝገልጹ። ሓፈሻዊ ሆስፒታል በቲ መጥቃዕቲ ልዕሊ’ቲ ብዕጡቓት ሓይልታት ሞስኮ፡ ሃገራት ምዕራብ ንዩክሬን ዝገብራላ ምሉእ ብምሉእ ከም ዝዓነወ፡ ኣፈኛ ተታሒዙ ዘሎ ከባቢታት ናይ’ታ ሃገር ዘለዋ ወተሃደራዊ ድጋፍ፡ ሓደ ካብ ሱር ናይ’ቲ ኣንጻር ወተሃደራዊ መንግስቲ ኣልማሚ ደብዳብ ብምክያድ፡ ንሓያሎ ጠንቂ ኲናት ዩክሬን-ሩስያ ምዃኑ እያ ሚያንማር ዝዋጋእ ዘሎ ዕጡቕ ጉጅለ ሰላማውያን ዜጋታት ግዳይ ይገብር ብተደጋሚ ተሓሳስብ። ሓቢሩ። እቲ ብ‘ኣራካን’ ዝፍለጥ ከምዘሎ’ዩ ጉጅለ ‘ኣራካን’ ዝኸስ። ትራምፕ፡ ናይ ሓደ ሚልዮን ዶላር ቪዛ ወግዓዊ ገይሩ ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ንኽረኽቡ ዘኽእሎም ምዃኑ ኣብ ፍሉይ ምጉዳል ግብሪ ዝህብ ብዓይነቱ ብውሑዱ ሓደ ሚልዮን ዶላር ክኸፍሉ ማሕበራዊ መራኸቢ ኣብ ዝዘርግሖ ዝበለጸ ካልእ ካርድ ከኣ ኣብዚ ቀረባ ንዝኽእሉ ዜጋታት ካልኦት ሃገራት ጽሑፍ ኣነጺሩ። እዋን ብ5 ሚልዮን ዶላር ክቐርብ ቅልጡፍ ቪዛ ኣመሪካ ዝህብ ውጥን ብመሰረት’ቲ ሓበሬታ፡ እቲ ‘ወርቃዊ’ ምዃኑ ኣነጺሩ ኣሎ። ከም ዘበገሰ ሓቢሩ። ተባሂሉ ዝተሰምየ ቪዛ፡ ነቶም ንኣመሪካ ገለ ኣባላት ሰልፊ ዲሞክራትስ፡ እቲ ፕረዚደንት ትራምፕ፡ እቲ ናይ ሓደ “ዓቢ ረብሓ” ከበርክቱ ዝኽእሉ ሰባት ቪዛ፡ ንሃብታማት ውልቀ ሰባት ጥራይ ሚልዮን ቪዛ፡ ካብ ካልኦት ሃገራት ዝወሃብ እዩ። ዘርብሕ ዘይፍትሓዊ ኣካዪዳ ምዃኑ ዝመጽኡ ሰባት ዜግነት ኣመሪካ ትራምፕ ዝዘርገሖ ሓበሬታ ብተወሳኺ እዮም ዝወቕሱ ዘለዉ። ተረኛ ፋርማሲ ዕለት ጎደና ቁ.ስልኪ ፋርማሲ ቪያ ጅዳ 12/12/2025 ጎደና ስጋለት ቀጣን ቁ.6፡ (ቪያጅዳ) 0713802 ፋርማሲ ቁ.1 መዓልታውን ለይታውን ኣገልግሎት ትህብ ቁ.ቴሌፎን 127565


ዜና ዜና ኣብነታውያን ደቂ ኣንስትዮ መለብሶ ኣብነታውያን ደቂ ኣንስትዮ መለብሶ ተመኵሮ ርብዒ ዘበን ቤት . ተመኵሮ ርብዒ ዘበን ቤት . “ኣቦታትና ዘረከቡና ባህሊ . “ኣቦታትና ዘረከቡና ባህሊ .


ገጽ 3 ገጽ 2 ገጽ 2 ገጽ 7 ገጽ 7 ደቡብ - ኣብ ውድር ስነ ጥበብ ዝተዓወቱ ሽልማት ‘ኣውራ’ ተዓዲሎም ብክፍሊ ባህልን ስፖርትን ዞባ ደቡብ ተማእኪሉ ዓመታዊ ዝካየድ ውድር ስነጥበብ ንሽልማት ‘ኣውራ’ ናይ 2025፡ ኣብ ከተማ መንደፈራ - ኣዳራሽ ኩዶሕንባሻ ተኻዪዱ። ኣብ’ቲ ካብ 29 ክሳብ 31 ጥቅምቲ ዝተኻየደ መደብ፡ በብንኡሳን ዞባኦም ተመምዮም ዝቐረቡ ተሳተፍቲ፡ ብስነ-ግጥሚ፡ ማሰን መልቀስን፡ ያታዊ መሳርሒት ሙዚቃ ሻምብቆ፡ ቅብኣ፡ ድግማ ደርፍን ትልሂትን ተወዳዲሮም። ዋና ዳይረክተር ክፍሊ ባህልን ስፖርትን ኣቶ ኣብርሃም ዮውሃንስ ኣብ ዝሃቦ መኽፈቲ ቃል፡ ዕላማ’ቲ መደብ፡ ብሉጽ ዓቕምን ብቕዓትን ዘለዎም ስነ-ጥበባውያን ኣለሊኻ፡ ኣብ ንጥፈታት ስነ-ጥበብ ዞባን ሃገርን ኣበርክቶ ንኽገብሩ ምትብባዕ ከምዝዀነ ገሊጹ። ዓመት መጸ ሓደስቲ ውድራት ይውሰኾ ከምዘሎ፣ ነዚ ንምድራዕ ድማ በብዓውዱ ስልጠናታት ከምዝውደብ ኣብሪሁ። ኣቦ-መንበር ኣወሃዲት ኮሚተ ስነ-ጥበባዊ ውድር ንሽልማት ‘ኣውራ’ ኣቶ ግርማይ ገብሩ፡ ንዝተጋህደ ሓያልን ድኹምን ጎኒታት ንኡሳን ዞባታት ብዝርዝር ኣብ ዝገለጸሉ፡ ኣብ ገለ ውድራት ዝተራእየ ምትሕውዋስ ትሕዝቶ፡ ኣብ መጻኢ ክእረም ተላብዩ። ሓላፊ ምሕዳርን ፋይናንስን ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን ኤርትራ ሌተናል ኮሎኔል ሳሙኤል ተኽለ ብወገኑ፡ ንኣገዳስነት


ውድር ብምጥቃስ፡ ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን ካብ ዝመጽእ ዓመት ኣበርክቶ ከምዝገብር ቃል ኣትዩ። ኣመሓዳሪ ዞባ ደቡብ ኣቶ ሃብተኣብ ተስፋጽዮን፡ ግቡእ መጽናዕቲ ብምክያድ መሳጢ ትሕዝቶ ንዘቕረቡ ኣመስጊኑ። ኣብ መወዳእታ፡ በብዓውዱ ዝተዓወቱ ስነ-ጥበባውያን ክሽለሙ ከለዉ፣ ንኡስ ዞባ ደቀምሓረ ጎብለል ብምዃን፡ ዘዋሪት ሽልማት ‘ኣውራ’ ካብ’ታ ንክልተ ዓመት ዝዓተረታ ንኡስ ዞባ ዓዲ-ቐይሕ ተቐቢላታ። ሽልማት ‘ኣውራ’፡ ኣብ 2019 ዝፈለመ ዞባዊ መደብ እዩ። ባጽዕ - ንቕሓት መንእሰያት ሰራሕተኛታት ዘበርኽ ስልጠና ተኻዪዱ ሃገራዊ ኮንፈደረሽን ሰራሕተኛታት ጨንፈር ዞባ ሰ/ቀ/ባሕሪ፡ ንቕሓት


መንእሰያት ሰራሕተኛታት ንምብራኽ ዝዓለመ፡ ካብ መንግስታዊ ትካላት ባጽዕን ጊንዳዕን ንዝተዋጽኡ መንእሰያት ሰራሕተኛታት፡ ካብ 28 ክሳብ 30 ጥቅምቲ ስልጠና ወዲቡ። እቲ ኣብ መሰልጠኒ ማእከል ሰራሕተኛታት ባጽዕ ዝተዋህበ ስልጠና፡ ተራ መንእሰያት ሰራሕተኛታት ኣብ ውሁብ መድረኻዊ ተልእኾ፣ እወታዊ ኣመለኻኽታ፣ ነፍሰግንዛበ፣ ኣገዳስነት ራኢ፣ ዕላማን ውጥን፣ ከምኡ’ውን ድሕነትን ጥዕናን ኣብ ቦታ ስራሕ፣ ብድሆታት ደቂኣንስትዮ ኣብ ቦታ ስራሕን ኣፈታትሓኡን፣ ከምኡ’ውን ሕጊ ዕዮ ኤርትራን ካልእን ዘጠቓለ ነይሩ።


ሓላፊ ሃገራዊ ኮንፈደረሽን ሰራሕተኛታት ኤርትራ ጨንፈር ዞባ ሰ/ቀ/ ባሕሪ ኣቶ ሃብተማርያም ተስፋሚካኤል ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ምሕያል ኩለንትናዊ


ዓቕሚ ሰራሕተኛታት ማእከል ብምግባር፡ ዝተፈላለየ ስልጠናታት በብእዋኑ ክውደብ ምጽንሑ ብምግላጽ፡ ሰልጠንቲ ንዝቐሰምዎ ፍልጠት ኣብ ቦታ ስራሕ ብግቡእ ክጥቀሙሉ ተላብዩ።


ሓባራዊ ዘተን ሓባራዊ ውዕልን ዘተኰረ ስልጠና፡ ካብ 17 ክሳብ 19 ጥቅምቲ ንመራሕቲ መሰረታዊ ማሕበራት ከምዝሃበ ተፈሊጡ። መስርሕ ምዝርጋሕ መስመር ኤለክትሪክ ዓዲ-ቐይሕ - ጸሮና ብጽቡቕ ይሰላሰል ብተሳትፎ ህዝቢ፡ ኣባላት ሓይልታት ምክልኻል፡ ሰራሕተኛታት መንግስትን ኮርፖረሽን ኤለክትሪሲቲን ዝዕመም ዘሎ መስርሕ ምዝርጋሕ መስመር ኤለክትሪክ ዓዲ-ቐይሕ - ጸሮና፡ ብጽቡቕ ይሰላሰል ኣሎ። መራሒ ስራሕ ኮርፖረሽን ኤለክትሪሲቲ ኣብ ምሕዳር ከባቢ ደቂ-ሌፋይ ኣቶ ይርጋኣለም ኣስመላሽ ንኤሪና ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ እቲ ካብ መፋርቕ ወርሒ ሰነ 2025 ጀሚሩ ዝርጋሕ ዘሎ መስመር ካብ ዓዲ-ቐይሕ ናብ ሓውሲ ከተማ ጸሮና ከም ዝዀነ ብምሕባር፡ ምዂዓት ጎዳጉዲን ምትካል ዓንድታትን፡ ከምኡ’ውን ምዝርጋሕ ገመድ ከምዘጠቓል ኣፍሊጡ። እቲ ስራሕ ኣብ ኣጻድፍ ኣዝዩ በዳሂ ምዃኑ ብምጥቃስ፡ ሳላ ደገፍ ኣባላት ሓይልታት ምክልኻልን ህዝብን ግና ዕዉት ከምዘሎ ኣረዲኡ። ኣዛዚ ብርጌድ ወልዲት ዘርኣይ ብወገኑ፡ እቲ ልምዓታዊ መደብ ኣካል ናይ’ቲ ብደረጃ ሃገር ዝሰላሰል ንጥፈታት ከምዝዀነ


ብምጥቃስ፡ ኣሃዱታት ሓይልታት ምክልኻል ንምዕዋቱ ወትሩ ድልዋት ምዃነን ኣረጋጊጹ። 2 ሕዳር 2025 - ገጽ 2 ብዘይካ ሰኑይ መዓልታዊ እትሕተም ጋዜጣ ብዘይካ ሰኑይ መዓልታዊ እትሕተም ጋዜጣ


ለይ-ኣውት ፍርቱና ኤፍሬም ትንሱእ ፍስሃየ ሳምራዊት ሃብተ ሰሎሜ ኣፈወርቂ ፋጥና ኣድም ሃማደኤ ጨንፈር ዞባ ማእከል፡ ንወከልቲ ሚኒስትሪታት ሰሚናር ኣካዪዱ ሃገራዊ ማሕበር ደቂኣንስትዮ ኤርትራ


ብድሆታትን ጠለባትን ሃማደኤ ኣብ ግምት ብምእታውን ንዘለዉ ዕድላት ልዑል ኣቓልቦ ብምሃብን፡ ኣሰራርሓ ማሕበር ንምዕባል ኣብ ዝሕግዝ መዳያት ተራአን ክጻወታ ኣዘኻኺራ።


ኤርትራውያን ደቂኣንስትዮ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት፣ ከምኡ’ውን ኣመጻጽኣን ኣቃውማን ማሕበር ተረዲአን፡ ሕሉፍ ተመክሮታት ንምኹላዕ ኣበርቲዐን ክሰርሓ ተላብየን።


መደባት ክሕንጸጽ፣ ምስ ሓለፍቲ ሃማደኤን ካልኦት ኣካላትን ቀጻሊ ርክባት ክካየድ፣ ዝብልን ካልእን ለበዋታት ቀሪቡ። ማእከል - ስነ ጥበባዊ መደባት ንምዕባል ዝሕግዝ ዓውደ-ዘተ ተወዲቡ ኣብ ዞባ ማእከል፡ ሃገራውያን በዓላትና ንምድማቕ


ዝካየድ ስነ-ጥበባውን ባህላውን መደባት ብዓይነትን ትሕዝቶን ንምዕባል ዝሕግዝ ዓውደ-ዘተ፡ ብ30 ጥቅምቲ ኣብ ኣዳራሽ ምሕዳር ዞባ ተኻዪዱ። ዋና ዳይረክተር ክፍሊ ባህልን ስፖርትን ኣቶ ኣስመሮም ጸጋብርሃን ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ዕላማ’ቲ ዓውደ-ዘተ፡ ብምኽንያት


ሃገራዊ ጽንብላት ዝዳሎ ስነ-ጥበባዊ መደባት ብልጫታቱ ተዓቂቡ ዝርአ ድኻማት ብምውጋድ፡ ኣብ መጽናዕቲ ዝተመርኰሰ ናብ ወለዶታት ዝሰጋገር ኣብ ሆስፒታል ሓሊበት ብዓይነቱ ፍሉይ መጥባሕቲ ዓጽሚ ተሰላሲሉ ኣብ ሃገራዊ መወከሲ ሆስፒታል


ሓሊበት፡ ኤርትራውያን ሞያውያን መጥባሕትን ካብ ጀርመን ዝመጹ ኣባላት ጉጅለ ሓካይም ‘ኣርከመድ’ን ዝተሳተፍዎ፡ ፍሉይ ክእለት ዝሓት መጥባሕቲ ዓጽሚ፡ ካብ 25 ክሳብ 31 ጥቅምቲ ተኻዪዱ።


ዘጠቓል ኣገልግሎት፡ ኣቐዲሞም ዕዮ ንምስልሳል ከምዝዀነ ገሊጹ። ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ፡ 16 መዛተዪ ጽሑፋት ቀሪቡ። ተሳተፍቲ ድሕሪ ዘካየድዎ ዘተ፡ ንመጻኢ ኣብ ዝዳሎ መደባት ኣበርክቶ ዝገብር ሃናጺ ሓሳባትን ርእይቶታትን ኣቕሪቦም። ዋና ኣካያዲ ስራሕ ምሕዳር ዞባ ማእከል ኣቶ ዘርኢት ተወልደብርሃን ኣብ ዝሃቦ መዛዘሚ ቃል፡ ኣብ ዝቐረበ መዛተዪ ጽሑፋት ምርኩስ ብምግባር፡ መምርሒ ስራሕ ሂቡ።


መርመራ ዝተኻየደሎም - ብሰንኪ ሓደጋ ዝሰዓበ መስበርትን ተፈጥሮኣዊ ምዝባል ኣዕጽምትን ንዝነበሮም፡ ከምኡ’ውን ህጹ መጥባሕቲ ንዘድልዮም ትሕቲ 15 ዓመት ዝዕድመኦም 25 ዜጋታት ከምእተኻየደ፡ ኣብ’ቲ ሆስፒታል ሓላፊ ክፍሊ ዓጽምን ጅማውትን ዶ/ር ዮኤል ኣብርሃም ገሊጹ። ኣባላት ጉጅለ ሓካይም መጥባሕቲ ‘ኣርከመድ’፡ ኣብ ዓመት ክልተ ግዜ እናመጹ፡ ብፍላይ ኣብ መጥባሕቲ ኣዕጽምቲ ትሕቲ-ዕድመ ናይ ምልውዋጥ ተመክሮን ናውትን ደገፍ ከምዝገብሩ ዝሓበረ ዶ/ር ዮኤል፡ ምስ ቊጽሪ


ተሓከምቲ፡ ድሩትነት ግዜን ብድሆታት ትሕተ-ቅርጽን ዝምስገን ውጽኢት ከምዘለዎ ኣብሪሁ። ነርስ ውነሽ ተስፋይ ብወገና፡ ደገፍ ናይ’ቲ ጀርመናዊ ጉጅለ፡ ነቲ ምስ ብዝሒ ተሓከምቲ ዝኽሰት ክብደት ናይ’ቲ


ምስግጋር ቴክኖሎጂን ብግቡእ ንኽሰርሑሉ፡ ኣድላዪ ባይታ ክጣሕ ተላብያ። ወኪል ጉጅለ ሓካይም መጥባሕቲ ‘ኣርከመድ’ ነርስ ክስኛ ሽታድልኡባ ብወገና፡ ምስ ሕክምና ኣዕጽምቲ ኣብ ዝዛመድ ፍሉይ ናይ መጥባሕቲ ክእለት ሓገዝ ከምዝህቡ ብምጥቃስ፡ ተመሳሊ ንጥፈታት ኣብ ምልውዋጥ ፍልጠትን


ተመክሮን ልዑል ግደ ስለዘለዎ፡ ኤርትራውያን ሞያውያን ኣብ መጻኢ ነፍሶም ክኢሎም ንኽዓዩ ይስራሕ ከምዘሎ ሓቢራ። ፕሮጀክት ሕርሻ ተሰነይ-ዓሊግድር፡ ዕዉት ፈተነ ዘርኢ ሱፍ ኣካዪዱ ኣብ ፕሮጀክት ሕርሻ ተሰነይ - ዓሊግደር ዕዉት ፈተነ ዘርኢ ሱፍን መስርሕ ምድቓል ምሩጻት ከብትን ተኻዪዱ። ኣካያዲ ስራሕ’ቲ ፕሮጀክት ኣቶ ዳዊት ኣብርሃ ንኤሪና ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ ፕሮጀክት ሕርሻ ተሰነይ - ዓሊግድር ብሓገዝ መእለዪ ውሕጅ ዝካየድ ክረምታውን መስኖኣውን ሕርሻ፣ ምርባሕ ናይ ጸባን ስጋን ከብትን


ጤለ-በጊዕን፣ ከምኡ’ውን ልምዓት ኣሕምልትን ፍረታትን ከምዘጠቓል ብምጥቃስ፡ ጎኒ-ጎኒ’ዚ ምሩጻት ዓሌታት ከብቲ ብምድቓል ብርኩት ምህርቲ ጸባን ስጋን ዝህባ ከብቲ ከምዘፍረየን ኣተባዒ ውጽኢት ዝተረኽቦ ፈተነ ዘርኢ ሱፍ ብክረምታዊ ዝናብ ከምዘልምዐን ገሊጹ። ሎሚ ዓመት ኣብ 40 ሄክታር ዝተዘርአ ሱፍ ብዘይ ደገፍ መስኖ ጽቡቕ ከምዝለምዐ ዝጠቐሰ ኣቶ ዳዊት፡


ብመልክዕ ዘይቲ ተመስሪሑ ንዘቤታዊ መዓላ ክውዕል ዝኽእል ብምዃኑ፡ ብሰፊሑ ንምትእትታዉ ይስራሕ ከምዘሎ ኣረዲኡ። ኣብ ፕሮጀክት ሕርሻ ተሰነይ - ዓሊግድር ሓላፊ ኣሃዱ ሃብቲ እንስሳ ኣቶ ኣሮን ክፍለ ብወገኑ፡ ብውሑድ ቁጽሪ ዝጀመረ መስርሕ ምፍራይ ናይ ጸባን ስጋን ከብትን ጤለ-በጊዕን፡ መስርሕ ምድቓል ተወሲኽዎ ቁጽሪ ከብቲ 10፣ ቁጽሪ ኣባጊዕ ድማ 50 በጺሑ ምህላዉ ሓቢሩ። ኣብ ኮርፖሬሽን ዘራእትን ጥሪትን ዝተመደቡ ክኢላታት ሃብቲ እንስሳ፡ ኣብ ዝካየድ ዘሎ መስርሕ ምድቓል ከብቲ ዕዙዝ ኣበርክቶ ይገብሩ ምህላዎም ብምግላጽ፡ ካብ 2020 ጀሚሩ ካብ ክልተ ዓሌታት 53 ናይ ጸባን ስጋን ከብቲ ከምእተዳቐላ ሓቢሩ። 2 ሕዳር 2025 - ገጽ 3 ኣብነታውያን ደቂ ኣንስትዮ መለብሶ ሙና ያሲን ዑመር ትበሃል። ኣብ ምሕዳር ከባቢ ኦሮታ - ንኡስ ዞባ ኣስማጥ ተወሊዳ። ድሕሪ ናጽነት ድማ ምስ ስድራ ቤታ ናብ ንኡስ ዞባ ሓልሓል መጺኣ። ሙና ካብ ቀዳማይ ክሳብ ሻውዓይ ክፍሊ ኣብ ሓልሓል ድሕሪ ምሃር፡ ቤት ትምህርቲ ሓልሓል ሻሙናይ ክፍልን ልዕሊኡን ተምህር ብዘይ ምንባራ ትምህርታ ንምቕጻል ናብ ኣሕዳሪ ቤት ትምህርቲ ደቀምሓረ እያ ኣምሪሓ። ንሳ ነቲ ሽዑ ዝነበረ ኩነታት ክትገልጽ ከላ፡ “ኣብ ደቀምሓረ ትምህርቲ ጀሚረ ጽቡቕ እናሰጎምኩ ከለኹ፡ ኣብ ካልኣይ ዓመተይ ማለት ታሽዓይ ክፍሊ ምስ ጀመርኩ ኣደይ ስለ ዝሓመት ናብ ገዛይ ተመሊሰ። ብድሕሪ’ዚ ኣደይ ዝኣልያ ሰብ ስለ ዘድለያ ናብ ትምህርቲ ክምለስ ኣይከኣልኩን። ካብታ ዘቋረጽኩላ ድሕሪ ዓመት ግና ኣብ ሓልሓል ናይ ካልኣይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ስለ ዝተኸፍተት፡ ኣብኡ ክሳብ 1 ክፍሊ


ሙና ያሲን ዑመር መናል እድሪስ ኢብራሂም ካልኣይን መወዳእታን ክፋል ስእሊ - ኣቤል በረኸት ኣብ ዝሓለፈ ቀዳማይ ክፋል ምስ ክልተ ካብ ነበርቲ ምሕዳር ከባቢ


ይስዕብ፦ ተማሂረ።” ሙና ቀጺላ፡ “ወላ’ኳ ናይ 1 ክፍሊ ትምህርተይ ክዛዝም እንተ ከኣልኩ፡ ነገር ንእስነት ኮይኑ ሳዋ ምኻድ ኣብየ። ኣደይ ብዙሕ ለሚናትኒን ከተእምነኒ ጽዒራን፡ ኣነ ግና ኣብቲ ግዜ ጥቕሚ ትምህርቲ ብዝግባእ ኣይተረድኣን ነይሩ፡” ትብል። ብሰንኪ ግቡእ ዘይምርዳእ፡ ሳዋ ካብ ምኻድ ዝሓንገደት ሙና፡ ኣብ 207 ንሰለስተ ወርሒ ግቡእ ታዕሊም ድሕሪ ምውሳድ ኣብ ዓላ ተመዲባ እያ ሃገራዊ ግቡኣ ከተማልእ ጀሚራ። ድሕሪ ክልተ ዓመት ናይ ምጥያስ ዕድል ስለ ዝረኸበት፡ ናብቲ ዝዓበይትሉ ብምላስ ኣብ ቤት ጽሕፈት ምሕዳር ከባቢ ሓልሓል ክትሰርሕ ጀሚራ። “ድሕሪ ምጥያሰይ፡ ቁሩብ ጸኒሐ ተመርዕየ ናብ መለብሶ እየ መጺአ። ኣርባዕተ ደቀይን ሓዳረይን እናመራሕኩ ከለኹ ኣብ መለብሶ ምሸታዊ ትምህርቲ ስለ ዝጀመረ፡ ከባቢ 18 ደቂ ኣንስትዮ ናይ ካልኣይ ደረጃ ትምህርትና፡ ንምቕጻል ክንመሃር ጀሚርና። ኣነ ናይ 12 ክፍሊ ትምህርቲ እየ ጀሚረ፡ እቲ ትምህርቲ ጽዕቕ ዝበለ እዩ ነይሩ። ቀዳመ-ሰንበት ናይ ንግሆን ናይ ምሸትን ከይተረፈ ኢና ንመሃር