ጀርመናዊ ኣሰልጣኒ የርገን ክሎፕ፡ ናብ ምስልጣን ክምለስ’ዩ ዝብል ወረ ኣብ ዝናፈሰሉ ዘሎ ግዜ፡ መርበብ ሓበሬታ ‘ጎል’ መዓልቦኡ ርያል ማድሪድ ክትከውን’ያ ኢላ። ማድሪድ ክመጽእ’ዩ ትብል። ተንተቲ ኵዕሶ እግሪ፡ ርያል ማድሪድ ስኢናቶ ዘላ ቴክኒካዊ መንነት ንምምላስ፡ ክሎፕ እቲ ልክዕ ሰብ ምዃኑ ይሕብሩ። ርያል ማድሪድ፡ ዳሕረዎት ክልተ ጸወታታት ተሳዒራ፡ ካብ ባርሴሎና ብኣርባዕተ ነጥቢ ድሒራ ኣብ ስም ክሎፕ፡ ምስታ ናይ ቅድም ጋንታኡ ዝነበረት ሊቨርፑል ተተሓሒዙ ክልዓል


ካልኣይ ደረጃ ተቐሚጣ ኣላ። ካብዚ ኣብ ማእከላይ ሰሙን ዝተኻየደ ጸወታታት ፕሪመር ሊግ፡ ቅልስ ንዋንጫ ናብ ካልእ ምዕራፍ የእትዩዎ ሓሊፉ። ኣርሰናል፡ ፍልልያ ከተግፍሕ እንከላ፡ ሲቲ ድማ፡ ዘይተገመተ ድኹም ውጽኢት ኣመዝጊባ። ኣትያቶ ዘላ ቅልውላው ንምውጻእ ድማ፡ ክሎፕ ቀዳማይ ምርጫ ገይራቶ ትርከብ። ኣብዚ ግዜ ኣብ ትካል መፍረ ልስሉስ መስተ ‘ሬድ ቡል’ ዝሰርሕ ዘሎ ክሎፕ፡ ምስዚ ትካል ኣብ ፍሕፍሐ ኣትዩ ስለ ዘሎ፡ ናብ ስራሕ ምስልጣን ምምላሱ ርጉጽ ኰይኑ’ሎ። ኣርሰናል፡ ካብ መሳጢ ምንቅስቓስ ርሒቓ እኳ እንተ ኣምሰየት፡ ካብ ብራይተን ግን ሰለስተ ነጥቢ ክትምንዝዕ ክኢላ’ያ። ምስታ ምስ ሕጹያት ተመለስቲ ተሰሪዓ እትርከብ ኖቲንግሃም ዝገጠመት ሲቲ ድማ፡ 2ብ2 ብምውጻእ ናብ መሪሕነት እትገብሮ ጒዕዞ ኣሰናኺላ። ክሎፕ፡ ናብ ምስልጣን ክምለስዩ ዝብል ወረ ብብዝሒ ብምዝርግሑ፡ ብርክት ዝበላ ክለባት ነዚ ወዲ 58 ዓመት ኣሰልጣኒ ንምምጻእ ምንቅስቓስ የርእያ ኣለዋ። ማድሪድ ድማ፡ ከይቀደምኣ ከለዋ ንምምጽኡ ቈሪጻ ተላዒላ ከም ዘላ ይንገረላ። ጸኒሑ’ዩ፣ ደገፍቲ ሊቨርፑል’ውን፡ ኣርነ ስሎት ተባሪሩ፡ ክሎፕ ክመጽእ ክጽውዑ ተሰሚዖም’ዮም። ይዅን እምበር፡ ክሎፕን ኣካየድቲ ሊቨርፑልን፡ እዚ ዝተዓጽወ ምዕራፍ ምዃኑ ሓቢሮም። መርበብ ሓበሬታ ጎል ድማ፡ ምንጭታት ብምጥቃስ፡ ኣብ መጀመርያ ወርሓት ናይዚ ክራማት፡ ክሎፕ ናብ ርያል እዚ ኣብ ማእከላይ ሰሙን ዝተረኽበ ውጽኢት ግን፡ ልዕሊ ናብ ናይ ዋንጫ ቅልስ ዝኸይድ ውጽኢት ተራእዩዎ’ዩ። እቲ ውጽኢት፡ ኣብ ሻምፕዮንስ ሊግ ንምስታፍን ካብ ተመለስቲ ንምውጻእን ኣብ ዝግበር ቅልስ፡ ካልእ ድራማ ኣጽሒፉ። ‘ስካይ ስፖርት’ ኣብ ዝዘርገሐቶ ሓበሬታ፡ ክሎፕ ብግዲኡ ናብ ማድሪድ ንምኻድ ከም ኣማራጺ ከም ዝርእዮ ትገልጽ። ‘ኦፕታ ሱፐር ኮምፕዩተር’ ከኣ፡ ነዚ ውጽኢት ብምዕዛብ፡ ንፕሪመር ሊግ 2025-26 ኣብ ቅድሚት ኰይነን ዝዛዝምኦ ጋንታታት ብምባል ግምታ ሂባ።


ኣብ መንጎ ሻምፕዮን ደቡብ ኣመሪካ ዝዀነት ኣርጀንቲናን ሻምፕዮን ኤውሮጳ ዝዀነት ስጳኛን ዝካየድ ናይ ፍጻመ ጸወታ፡ ብሰንኪ’ቲ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ተወሊዑ ዘሎ ሓድሽ ፖለቲካዊ ወጥሪ ካብ ቀጠር ናብ ካልእ ቦታ ክመሓላለፍ ተኽእሎ ከምዘሎ ተገሊጹ። ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ “ብዛዕባ እቲ ኣብቲ ዞባ ዘሎ ኵነታትን ምስኡ ተኣሳሲሩ ዝመጽእ ዘሎ ወረታትን ንፈልጥ ኢና። ምስ ናይቲ ቦታ ኣዳለውቲ፡ ዘተ ንገብር’ኳ እንተሃለና፡ ናይ መወዳእታ ውሳነ ግን ኣብ መወዳእታ ዝመጽእ ሰሙን ክወሃብ’ዩ፡” ኢሉ። ክሳዕ ሕጂ ንመተካእታ ዝኸውን ካልእ ስታድዩም ከም ዘይሓሰቡ እውን እቲ ወሃቢ ቃል ወሲኹ ገሊጹ። ደገፍቲ ጋላታሳራይ፡ በቲ ኣብ ሜዳ ጁቬንቱስ ዘርኣይዎ ጠባይ፡ ካብቲ ጋንታኦም ኣብዚ ወርሒ ምስ ሊቨርፑል እተካይዶ ናይ ካልኣይ እግሪ ግጥም ተኣጊዶም። ነዚ ውሳነ ዘመሓላለፈ ማሕበር ኵዕሶ እግሪ ኤውሮጳ (UEFA)፡ 25 ለካቲት ምስ ጁቬንቱስ ኣብ ዝነበሮም ካልኣይ እግሪ ናይ እዚ ንመጋቢት 27 ተቘጺሩ ዘሎ ጸወታ፡ ኣብቲ ሊዮነል መሲ ቅድሚ ኣርባዕተ ዓመት ዋንጫ ዓለም ዘልዓለሉ ታሪኻዊ ስታድዩም ሉሳይል ክካየድ እዩ ተወጢኑ ነይሩ። እንተዀነ ግን፡ ኣብቲ ዞባ ዘሎ ናይ ጸጥታ ስግኣት፡ ንኣዳለውቲ ጸወታ ‘ዩኤፋ’ ኣብ ከቢድ ጭንቀት ኣውዲቕዎም ይርከብ።


እዚ ጸወታ እዚ፡ ንመሲ ፍሉይ ትርጉም ዘለዎ’ዩ። መሲ፡ ኣብ 2022 ኣብ ሉሳይል ስታድዩም ንፈረንሳ ብምስዓር፡ ንኣርጀንቲና ንሳልሳይ ግዜ ዋንጫ ዓለም ዘዐወተሉ ቦታ እዩ። ሕጂ ድማ ነታ ብላሚን ያማል ዝምራሕ ብሉጽ ናይ መንእሰያት ብቕዓት እተርእይ ሓንቲ ካብተን ሽዱሽተ ሃብታማት ክለባት እንግሊዝ ዝዀነት ቶተንሃም፡ ብሰንኪ ተመዝግቦ ዘላ ድኹም ውጽኢት ናብ ድሕሪት ከይትምለስ ተሰጊኡ ኣሎ። ‘ቢቢሲ’ ንድኹም ውጽኢት ቶተንሃም መሰረት ገይራ ኣብ ዝዘርግሐቶ ሓበሬታ፡ ቶተንሃም ናብ ድሕሪት እንተ ተመሊሳ፡ ናይ 261 ሚልዮን ፓውንድ ክሳራ ከም ዘጋጥማ ገሊጻ። ወሃቢ ቃል ዩኤፋ ነዚ ውድድር ኣመልኪቱ ዘላ ስጳኛ ገጢሙ፡ ካልእ ታሪኽ ክሰርሕ እዩ ተጸብዩ ዘሎ። ኣብ 2022 ኣብ ስታድዩም ዌምብሊ ኣብ ዝተገብረ ናይ መጀመሪያ ናይ ፍጻመ ጸወታ፡ ኣርጀንቲና ንኢጣልያ 3-0 ብምስዓር ዋንጫ ኣልዒላ ምንባራ ዝዝከር እዩ። ቶተንሃም፡ ካብ መሸጣ ትኬት 130 ሚልዮን ፓውንድ ኣታዊ ትረክብ ኰይና፡ በዚ ኣታዊ ካብ ምሉእ ኤውሮጳ ኣብ ሓሙሻይ ደረጃ ትስራዕ። ካብ ንግዳዊ ምውዕዋዕ ከኣ፡ 269 ሚልዮን ፓውንድ ተእቱ። በዚ ሞራሉ ክብ ዘበለ ዊልያም ኦሳላህ፡ ወዲ 18 ዓመት ምስ መለአ ናብ ሸፊልድ ዩናይትድ ክጽንበር እንከሎ፡ ኣብ ናይ ትሕቲ 21 ዓመት ጸወታታት ድማ፡ ንዴንማርክ ወኪሉ ክስለፍ በቒዑ። ዊልያም ኦሳላህ ቀጺሉ፡ ኣብ ክራማት 2024 ካብ ብላደስ ናብ ኒውካስል ተሰጋጊሩ። ኦሳላህ፡ ኣብ ኒውካስል ኣብ መንበር ተቐየርቲ’ዩ ዝረአ። እዚ ተጻዋታይ ክሳዕ ሕጂ ኣብ 30 ግጥማት ክስለፍ እንከሎ፡ 29 ጸወታ ካብ መንበር ተቐየርቲ ብምትንሳእ’ዩ ተሰሊፉ። ኣብዚ ዘካየዶ ጸወታ ድማ፡ ሰለስተ ሸቶታት ኣቝጺሩ ይርከብ። ማንቸስተር ዩናይትድ፡ ነዚ ባዕላ ሞራል ሂባ ኣብ ኵዕሶ ክቕጽል ዝገበረቶ ተጻዋታይ፡ ክሳዕ ትማሊ ረቡዕ ዘኪራቶ ኣይትፈልጥን’ያ። ትማሊ ረቡዕ ግን፡ ከምቲ ገረብ ብሓኽላ ዝብሃል፡ ነታ ሞራል ዝሃበቶ ክለብ፡ ኣብ ልዕሊኣ ሸቶ ብምቚጻር ኣለኹ ኢሉዋ። ኦፕታ፡ ከም ዝሓለፈ ንኣርሰናል ብ92.8% ናይ ምዕዋት ተኽእሎ፡ ዝልዓለ ግምት ሂባታ። ኣርሰናል፡ ንሲቲ ብ7 ነጥቢ በሊጻ 84 ነጥቢ ብምውህላል ዘውዲ ክትደፍእ’ያ ኢላ። ሲቲ ድማ፡ ዋንጫ ክትወስድ ዘሎ ተኽእሎ፡ 7.16% ምዃኑ ዝገመተት ኦፕታ፡ ካልኣይቲ ክትዛዝም ገሚታ።


ካብዚ ውጽኢት ብምብጋስ ከኣ፡ ኣስቶን ቪላ 66 ነጥቢ ብምእካብ ሳልሰይቲ ኮይና ክትዛዝም ተገሚታ። ማንቸስተር ዩናይትድን ሊቨርፑልን ድማ፡ 65ን 63ን ነጥቢ ብምእካብ ራብዓይትን ሓምሸይትን ኰይነን ክዛዝማ ገሚታ። ፕሪመር ሊግ፡ ኣብ ዓመተ 2026-27 ላዕለዎት ሓሙሽተ ጋንታታት ኣብ ሻምፕዮንስ ሊግ ከሳትፍ’ዩ። ካብዘን ሓሙሽተ እተን ክልተ ትኬት፡ ብቀዳመይትን ካልኣይትን ኰይነን ክወጽኣ ዝተገመታ ተታሒዘን’የን። ነዘን ሰለስተ ትኬት ድማ፡ ኣርባዕተ ክለባት ከም ዝፋለማላ ኦፕታ ትግምት። ካብዘን ኣርባዕተ ጋንታታት፡ እተን ሰለስተ ኣብዚ ሰሙን ስዕረት ከመዝግባ እንከለዋ፡ ቸልሲ ጥራያ ሰለስተ ነጥቢ ክትከስብ ኦፕታ፡ ብዝሃበቶ ግምት፡ ናይ ሊያም ሮሰኔሮ ቸልሲ፡ ኣብ ዓመተ 2025-26፡ ሻድሸይቲ ኮይና ብምዝዛም፡ ኣብ ሻምፕዮንስ ሊግ ካብ ምስታፍ ክትበኵር’ያ።


ኣውዲቕካ ምሕላፍ ጸወታ፡ ዝተፈላለየ ነገራት ናብ ሜዳ ሰንድዮምን ኣቃጺሎምን ኢሉ። ኣብ ሊቨርፑል ተካይዶ ግጥም ድማ፡ ብዘይደገፍቲ ናብ ሜዳ ክትወርድ’ያ። ማሕበር ኵዕሶ እግሪ ኤውሮጳ፡ ብተወሳኺ 40 ሽሕ ዩሮ ክትከፍል’ውን ኣዚዙዋ ኣሎ። ኣብቲ ግጥም ጋላታሳራይ፡ ዋላኳ 3ብ2 እንተተሳዕረት፡ ብናይ 7ብ5 ድምር ውጽኢት፡ ናብ ዙር 16 ክትሓልፍ ክኢላ። በዚ መሰረት ሰሉስ፡ ምስ ሊቨርፑል ኣብ ሜዳኣ፡ ግጥም ከተካይድ’ያ። ኣብቲ 18 መጋቢት ቱርካዊት ክለብ ጋላታሳራይ፡ ነዚ ውሳነ ብምንጻግ ይግባይ ክትብል ምዃና ኣፍሊጣ ኣላ።


ገይራ ከም ዝነበረት ምንጭታት ፋይናንስ ይሕብሩ። ቶተንሃም፡ በዚ ተመዝግቦ ዘላ ድኹም ውጽኢት ናብ ድሕሪት እንተ ተመሊሳ እምበኣር፡ ካብዚ ብርኩት ኣታዊ ክትሰናኸል እያ። ቶተንሃም፡ ኣብዚ ክዛዘም 10 ግጥማት ተሪፉዎ ዘሎ ጸወታታት ፕሪመር ሊግ፡ ነታ መበል 18 ደረጃ ሒዛ ዘላ ዌስት-ሃም፡ ብሓንቲ ነጥቢ በሊጻ ኣብ ሕማቕ ኵነታት ትርከብ። እዛ ክለብ፡ ዝሓለፈ ዓመት ካብ ዝተፈላለየ ምንጭታት 690 ሚልዮን ፓውንድ ኣታዊ መበል 35 ዓመት ቁ.160 6 መጋቢት 2026 - ገጽ 12


ዮርዳኖስ ጸጋይ ዮርዳኖስ ጸጋይ ሩስያ፡ ናብ ሕ/ኤውሮጳ እትልእኾ ጋዝ ብቕጽበት ከተቋርጾ ከም እትኽእል ኣሚታ ፈደረሽን ሩስያ፡ ናብ ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳ እትልእኾ ባህርያዊ ጋዝ ብቕጽበት ክተቋርጾ ከም እትኽእል፡ ፕረዚደንት ቭላድሚር ፑቲን ዝሓለፈ ረቡዕ ኣብ ዘካየዶ ቃለ መሕትት ኣሚቱ። ፕረዚደንት ፑቲን ነቲ ኣመት ዝህብ ዘሎ፡ ዝሓለፈ ረቡዕ ምስ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሃንጋሪ ፒተር ስዚጃርቶ ኣብ ከተማ ሞስኮ ድሕሪ ዘካየዶ ዝርርብ እዩ።


ድልውቲ ምዃና ኣፍሊጣ ቀዳመይቲ ሚኒስትር ኢጣልያ ጆርጅያ ሜሎኒ፡ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ወጥሪ እናወሰኸ ይኸይድ ኣብ ዘለወሉ እዋን፡ ሃገራ ናብቲ ኵናት ከይተጸንበረት ንሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ናይ ምክልኻል ሓገዝ ከተበርክተለን ዓረብ ኣብ ቀረብ ጸዓት ዓለም ዘለዎ ኣገዳስነት ኣዝዩ ወሳኒ ምዃኑ ድሕሪ ምግላጽ፡ እቲ ናይ ምሕጋዝ ስጉምቲ፡ ድሕነት ኣብ ዞባ ማእከላይ ምብራቕ ንዝርከቡ ዓሰርተታት ኣሽሓት ዜጋታት ኢጣልያን፡ ኣብቲ ዞባ ዓስኪሮም ንዘለዉ ኣስታት 2 ሽሕ ወተሃደራት ኢጣልያን ንምውሓስ ዝዓለመ ምዃኑ ኣረዲኣ። ድልውቲ ምዃና ሓቢራ። ቀዳመይቲ ሚኒስተር ሜሎኒ ምስ ‘ኣር.ቲ.ኤል. 102.5’ ዝተሰምየት መደበር ሬድዮ ሃገራ ኣብ ዘካየደቶ ቀጥታዊ ቃለ መሕትት፡ ኢጣልያ ምስ ብሪጣንያ፡ ፈረንሳን ጀርመንን ብምትሕብባር፡ ንሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ናይ ምክልኻል ኣየር ደገፍ ክትገብር ሓሳብ ከም ዘለዋ ገሊጻ። ቅልውላው ኣህጉራዊ ሕጊ እናዓሞቐ ይኸይድ ከም ዘሎ ዘተሓሳሰበት እታ ቀዳመይቲ ሚኒስተር፡ ኣመሪካን እስራኤልን ኣብ ልዕሊ ኢራን ዘካይዳኦ ዘለዋ መጥቃዕቲ፡ ካብ ትጽቢት ወጻኢ ዝኾነ ሓደገኛ ሳዕቤን ክህልዎ ከም ዝኽእል ኣጠንቂቓ። ንሳ ወሲኻ፡ ወሽመጥ


ክትህበሉ ምዃና ኣጠንቂቓ ትማሊ ሓሙስ፡ ኣዘርባጃን፡ ነቲ ብኽልተ ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ ኢራን ኣብ ልኡላዊ ግዝኣታ ዝተፈጸመን ኣርባዕተ ሰባት ዘቑሰለን መጥቃዕቲ፡ ግብረ መልሲ ክትህበሉ ምዃና ኣጠንቂቓ። ግጭት መሊሱ ከየስፍሖ ስግኣታት ፈጢሩ ከም ዘሎ እዮም ናይ ቀረባ ተዓዘብቲ ዝገልጹ። ዶብ ኢራን-ኣዘርባጃን ኣስታት 10 ኪሎ ሜተር ርሒቑ ኣብ ዝርከብ ኣህጉራዊ መዓርፎ ነፈርቲ ናክቺቫን ክትወድቕ እንከላ፡ እታ ካልአይቲ ሰብ ኣልቦ ነፋሪት ድማ፡ ኣብቲ ጥቓ ዶብ ኣብ እትርከብ ሓንቲ ቁሸት ከም ዝወደቐት፡ መንግስቲ ኣዘርባጃን ኣፍሊጡ። ክመጻ ንዝኽእል ጸጥታዊ ስግኣት ንምግታእ ወተሃደራዊ ዓቕማ እተደንፍዕ ዘላ ሰሜን ኮርያ፡ ተደጋጋሚ ፈተነታት ሚሳይላት ከተካይድ ምጽናሓ፡ ጸብጻባት የመልክቱ። ኮንጎ - ብሓደጋ ምህማም መሬት ልዕሊ ኣዘርባጃን ምስ እስራኤልን ቱርኪን ብሰንኪ ዘለዋ ድልዱል ቁጠባዊ፡ ጸዓታውን ወተሃደራውን ርክብ፡ ዝምድና ኣዘርባጃንን ኢራንን ከም ዝሻሕከረ እዮም ጸብጻባት ዘመልክቱ። ሚኒስትሪ ምክልኻል ኣዘርባጃን ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፡ ሃገሩ፡ ግዝኣታዊ ሓድነታን ድሕነት ዜጋታታን ንምውሓስ፡ ኣብ ልዕሊ ኢራን ግቡእ ዝበለቶ ናይ ግብረ መልሲ ስጉምትታት ንምውሳድ ትሸባሸብ ከም ዘላ ድሕሪ ምሕባር፡ ኣብቲ መጥቃዕቲ እንታይ ዓይነት ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ ከም ዝተሳተፋ ንምልላይ መርመራታት ይካየድ ከም ዘሎ ገሊጹ። ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣዘርባጃን ብወገኑ ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፡ ኢራን ኣብ ልዕሊ ሃገሩ ንዝፈጸመቶ መጥቃዕቲ ኣብ ዝሓጸረ እዋን ምኽንያታዊ መግለጺ ክትህበሉ ድሕሪ ምጽዋዕ፡ ኣብ መጻኢ’ውን ተመሳሳሊ ፍጻመታት ከየጋጥም ኣድላዩ ጥንቃቐታት ክትወስድ ኣተሓሳሲቡ። ኣብ ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ፡ ኣብ ሓደ ዘይሕጋዊ መዐደኒ ‘ኮልታን’ ዝተሰምየ ማዕድን ብዘጋጠመ ሓደጋ ምህማም መሬት፡ ዓሰርተታት ቈልዑ ዝርከብዎም ልዕሊ 200 ሰባት ከም ዝሞቱ ተሓቢሩ። መጠንቀቕታ ኣዘርባጃን፡ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ተኸሲቱ ንዘሎ ሓንቲ ካብ’ተን ሰብ ኣልቦ ነፈርቲ፡ ካብ በቲ ኣብ ምብራቓዊ ክፋል ናይታ ሃገር ዘጋጠመ ሓደጋ፡ ካልኦት ሓያሎ ሰባት ደሃዮም ጠፊኡ ብምህላዉ፡ ቍጽሪ ምዉታት ከይዛይድ ስግኣታት ከም ዘሎ፡ ሰበ መዚ ስርሒት ምድሓን ህይወት ናይቲ ከባቢ ገሊጾም። ጠንቂ ናይ’ቲ ምህማም መሬት፡ ኣብ’ቲ ከባቢ ዝዘነበ ብርቱዕ ዝናብ ምዃኑ’ውን፡ እቶም ሰብ መዚ ወሲኾም ኣነጺሮም። ዝሓለፈ ጥሪ እውን፡ ኣብ’ቲ ዘይሕጋዊ መዐደኒ ቦታ ብዘጋጠመ ተመሳሳሊ ተረኛ ፋርማሲ ተረኛ ፋርማሲ ጎደና ቁ.ስልኪ ጎደና ስጋለት ቀጣን ቁ. 6፡ (ቪያጅዳ) 07138002 ዕለት ዕለት ፋርማሲ ቪያ ጅዳ 6/3/26 ፋርማሲ ቁ.1 መዓልታውን ለይታውን ኣገልግሎት ትህብ ቁ.ቴሌፎን 127565 መንግስቲ ፈደረሽን ሩስያ፡ ነቲ ሕብረት ኤውሮጳ ካብ ሞስኮ ዘእትዎ ባህርያዊ ጋዝ በብደረጅኡ ደው ንምባል ዘውጸኦ መደብ ግብራዊ ክኸውን ከይተጸበየ፡ ንሰደድ ባህርያዊ ጋዝ ሃገሩ ናብ ካልእ ዕዳጋታት ከቕንዖ ከም ዝኽእል፡ ፕረዚደንት ፑቲን ሓቢሩ ኣሎ። ባህርያዊ ጋዝን ከም ዝረኸበት ኣፍሊጡ። ሩስያን ሃንጋሪን፡ ኣብ ምውሳኽ መስመራት ቀረብ ጸዓት ክሰርሓ ከም እተሰማምዓ’ውን፡ እቲ ሚኒስተር ወሲኹ ሓቢሩ። ባይቶ ሕብረት ኤውሮጳ፡ ኣባላቱ ዝኾና ሃገራት ካብ ሩስያ ዘእትዋኦ ዘለዋ ባህርያዊ ጋዝ፡ ቀስ ብቐስ ክሳብ መወዳእታ 2027 ደው ክብል ንዝወጸ እማመ፡ ኣብ ዝሓለፈ ጥሪ ብዓብላሊ ድምጺ ምጽዳቑ ይዝከር። እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፡ ሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ሃንጋሪ ፒተር ስዚጃርቶ ድሕሪ’ቲ ርክብ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ሃገሩ ካብ ሩስያ ውሕስነት ቀረብ ነዳድን


ዝሓለፈ ረቡዕ፡ ሰሜን ኮርያ፡ ፈተነ “ስትራተጂያዊ” ክትብል ዝገለጸቶ ክሩዝ ሚሳይል፡ ካብ 5 ሽሕ ቶን ክብደት ዘለዋ ሓዳስ መርከብ ውግእ ከም ዘካየደት፡ መራኸቢ ብዙሓን ናይታ ሃገር ኣፍሊጠን። ኣመሪካን ደቡብ ኮርያን ኢዳ ኣጣሚራ ከም ዘይትዕዘቦ ክትገልጽ ዝጸንሐት ሰሜን ኮርያ፡ ፈተነ ንዩክሌሳዊ ኣጽዋር ከተካይድ ከም እትኽእል’ውን ከተጠንቅቕ ጸኒሓ እያ። መራሒ ናይታ ሃገር ኪም ጆንግ ኡን ድማ ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ፡ ተወሰኽቲ ዓበይቲ መራኽብ ውግእ ክፈርያ ምእዛዙ ተሓቢሩ ኣሎ። ሓባራዊ ወተሃደራዊ ንጥፈታት ኣመሪካን ደቡብ ኮርያን፡ ቀንዲ ምኽንያት ምኽራር ቅልውላው ሓውሲ ደሴት ኮርያ ኮይኑ ከም ዘሎ፡ ናይ ቀረባ ተዓዘብቲ የመልክቱ። ሰሜን ኮርያ ነቲ ሓድሽ ፈተነ ክሩዝ ሚሳይል ተካይድ ዘላ፡ ኣመሪካን ደቡብ ኮርያን ካብ ዝመጽእ 9 መጋቢት ጀሚረን ሓባራዊ ወተሃደራዊ ልምምድ ከም ዘካይዳ ኣብ ዝገልጻሉ ዘለዋ እዋን’ዩ። ንሓባራዊ ወተሃደራዊ ምንቅስቓሳት


ሓደጋ፡ 400 ሰባት ከም ዝሞቱ፡ ናይ ሽዑ ጸብጻባት የመልክቱ። ጸጥታዊ ዘይምርግጋእ ግን፡ ዛጊት ኣብ ምምዕባል ቍጠባ ናይ’ታ ሃገርን ምምሕያሽ መነባብሮ ህዝባን ከም ዘይወዓለ እዮም ተንተንቲ ዘመልክቱ። ምብራቓዊ ክፋል ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ፡ ብጸጋታት ክቡራት ማዕድናት ሃብታም’ኳ እንተኾነ፡ ብሰንኪ


ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ፡ ዓመታዊ ገምጋም ስራሕ 2025 ብምክያድ፣ ኣብ ውጥን ስራሕ 2026 ዝዘተየ ኣኼባ፡ ካብ 26 ለካቲት ክሳብ 3 መጋቢት ኣብ ማእከላይ ቤት-ጽሕፈት ኣካዪዱ። ሚኒስተር ዑስማን ሳልሕ፡ ትግባረ መደባት 2025 ብመንጽር ዝነበሩ ብድሆታትን ሕጽረታትን፡ ከምኡ’ውን ውጥን ስራሕ 2026 ዘጠቓልል ዝርዝራዊ መብርሂ ድሕሪ ምሃብ፡ ኤርትራ ከም ናጻን ልኡላዊትን ሃገር፡ ኣብ ሰናይ ጉርብትና ዝተሰረተ ናይ ምትሕግጋዝ ስትራተጂ ብምምዕባል፡ ንሰላምን ርግኣትን ናይ’ዚ ዞባ ምቕሉል እጃማ ንምብርካት ኣብ ንጡፍ ዲፕሎማስያዊ ስራሕ ተጸሚዳ ከም እትርከብ ገሊጹ። ሓደ ካብ መትከላት ፖሊሲ ወጻኢ ኤርትራ፡ መሬታዊ ሓድነትን ልኡላውነትን ሃገራት ናይ’ዚ ጎደቦ ዘኽብር ምሕዝነታዊ ምትሕግጋዝን ሽርክነትን ዝሕላገቱ ዝምድና ኣብ መንጎ ሃገራት ናይ’ዚ ዞባ ንምርግጋጽ ምጽዓር ምዃኑ ብምሕባር፡ ኣብ’ዚ መዳይ ብወገን መንግስቲ ኤርትራ ቀጻሊ ጻዕርታት ከምዝካየድ፣ ኣብ 2026 ድማ ምስ ዝተፈላለየ ሃገራት ዘሎ ሽርክነት ንምብራኽ መደብ ተታሒዙ ምህላዉ ሓቢሩ። ድሕሪ’ዚ፡ ኩለን ክፍልታት ኣብ 2026 ከሰላስልኦ ወጢነን ዘለዋ መደባት፡ ብዝርዝር ኣቕሪበን። እቲ መደባት፡ ብሓፈሻ ኣብ ክልተኣውን ብዙሓውን ፖለቲካውን ዲፕሎማስያውን፣ ቁጠባውን ልምዓታውን፣ ጸጥታውን ድሕነታውን፣ ባህላውን ትምህርታውን፣ ሰብኣዊ መሰላት፣ ኣህጉራውያን ጉዳያት፣ ተጻብኦ በይናዊ እገዳታት፣ ዘይሕጋዊ ፍልሰትን ንግዲ ደቂ-ሰብን፣ ከምኡ’ውን ጂኦፖለቲካ ቀርኒ ኣፍሪቃ፡ ቀይሕ ባሕሪ፡ ተፋሰስ ኒልን ሃገራት ኸሊጅን ብመንጽር ሃገራዊ ረብሓናን ድሕነትናን ብምጥማት፡ ብዕቱብነት ምክትታል ዝኣመሰሉ ዓበይቲ ሸቶታት ምርኩስ ብምግባር ዝቐረበ ኮይኑ፡ ነፍሲ-ወከፍ ሸቶ ድማ፡ ኣብ ዕላማታት ተመቓቒሉ፡ ኣተግባሪ ኣካልን ናይ ግዜ መቓንን ወጺእዎ ቀሪቡ’ሎ። ኣብ’ዚ ውጥን ስራሕ፡ ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ፡ ኣብ ወጻኢ ዝነብሩ ዜጋታትና ኣድማዕን ስሉጥን ዝተማልአ ቈንስላውን ህዝባውን ኣገልግሎታት ንምሃብ ዝሕግዝ ተክኖሎጂካዊ መፍትሒታት ብምንዳይ፡ ኣብ 2026 ብሰፊሑ ናይ online ኣገልግሎት ንምትእትታው ዓቲቡ ክሰርሕ ምዃኑ’ውን ተገሊጹ። ጎኒ-ጎኑ ድማ፡ ብቑዕ ሞያን ክእለትን ዝውንን ዓቕሚ-ሰብ ንምህናጽ ዘኽእል ስሩዕን ንጹርን ንጥፈታት ብሰፊሑ ተታሒዙ ከምዘሎ፡ ብተወሳኺ ተነጺሩ። ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ኣቐዲሙ ኣብ ወርሒ ታሕሳስ 2025፡ ገምጋም ናይ ኩለን ክፍልታትን ኣብ ወጻኢ ዝርከባ ሚሽናትን ብምክያድ፡ ኣብ ውጥን ስራሕ 2026 ዘትዩ ምንባሩ ይፍለጥ። ኣብ መወዳእታ ኣባላት፡ ዝተወጠነ ዕማማት ንምስልሳል ድርኺት ዝፈጥሩ ወሰንቲ ርእይቶታት ብምቕራብ፡ መሳለጥያታት ስራሕ ከከም ቀዳምነቶም ክቐርቡ ተላብዩ።


ኣልማዕቲ ጀራዲን ንኡስ ዞባ ጸሮና፡ ምህርቶም ብዓይነትን መጠንን ክብ ንምባል ኣበርቲዖም ክጽዕሩ፡ ቤት-ጽሕፈት ሕርሻ ናይ’ቲ ንኡስ ዞባ ኣዘኻኺሩ። ብ3 መጋቢት ኣብ ጸሮና ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ፡ እቶታውነት ኣሕምልትን ፍረታትን ክብ ንምባል ክትግበሩ ብዛዕባ ዘለዎም መደባት ተዘትዩ። ወኪል ናይ’ቲ ቤት-ጽሕፈት ኣቶ መብራህቶም መዝገበ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ ኣብ ከባቢ ሩባ ጸሮና ንልምዓት ጀራዲን ምቹእ ዝዀነ ለሰታት ከምዝርከብ ብምጥቃስ፡ ሓረስቶት ንዘሎ ጸጋታት ማይን መሬትን ብግቡእ ተጠቒሞም ናይ ልምዓት መደባቶም ከሐይሉ ኣተሓሳሲቡ። ብዘይካ’ዚ፡ ሓረስቶት ተረባሕቲ ፍርያቶም ምእንቲ ክኾኑ፡ ብቐጥታ ምስ ዓዳጋይ ዝራኸቡሉ ዕድላት ንምፍጣር ተወዲቦም ክሰርሑ ብምልባው፡ ብወገን ሚኒስትሪ ሕርሻ ሕጽረታቶም ንምምላእ ኣድላዪ ምድግጋፍ ከምዝግበር ኣረጋጊጹ። ኣቶ መብራህቱ ኣተሓሒዙ፡ ኣልማዕቲ ጎኒ-ጎኒ’ቲ ኣብ ምፍራይ ኣሕምልትን ፍረታትን ዘካይድዎ ንጥፈታት፡ ሓምላይ መግቢ እንስሳ’ውን ከልምዑ ኣዘኻኺሩ። ኣብነታውያን ሓረስቶት ብወገኖም፡ ሓደጋታት ውሕጅ ካብ’ቶም ዓበይቲ ጸገማት ምዃኖም ብምግላጽ፡ ናይ ጋብዮን ደገፍ ክግበረሎም ሓቲቶም።


8 መጋቢት - ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂኣንስትዮ፡ “ክብርታትና ዋልታና” ብዝብል ቴማ፡ ብደረጃ ዞባ ጋሽ-ባርካን ዓንሰባን ብ5 መጋቢት ብድምቀት ተኸቢራ። ብደረጃ ዞባ ጋሽ-ባርካ ኣብ ሞጎሎ ኣብ ዝተኻየደ ብሰልፍን ስነ-ጥበባዊ መሰናድኦታትን ዝማዕረገ መደብ፡ ሓላፊት ሃማደኤ ዞባ ጋሽ-ባርካ ወ/ሮ ይሕደጋ ዮውሃንስ ቃል ማሕበር ከተስምዕ ከላ፡ ሓለፍቲ ጨናፍር ሃማመተኤን ሃኮሰኤን ናይ ደገፍ ቃል ኣስሚዖም። ኣመሓዳሪ ዞባ ኣምባሳደር ማሕሙድ ዓሊ ሕሩይ ብወገኑ፡ 8 መጋቢት ነቲ ብጅግንነትን ተወፋይነትን ዝተረጋገጸ ዓወት ዓቂብካ፡ ደቂኣንስትዮ ኣብ ቁጠባዊ፡ ፖለቲካዊ፡ ማሕበራውን ምምሕዳራውን መዳያት ንጡፍ ተሳትፎ ከምዝህልወን ንምግባር ዝተኻየደ ጻዕርን ውጽኢቱን ዝግምገመሉን ብግብራዊ ዕዮ ዝተረጋገጸ ማዕርነት ተኸቢሩ ቅያ ደቂኣንስትዮ ናብ መንእሰያት ወለዶታት ንምትሕልላፍ ቃል ዝእተወሉን ኣጋጣሚ ከምዝዀነ ገሊጹ። ብደረጃ ዞባ ዓንሰባ ኣብ ከተማ ከረን ኣብ ዝተኻየደ ጽንብል ድማ፡ ኣደ-መንበር ጨንፈር ሃማደኤ ወ/ሮ ኣምና ሓሰን ኣብ ዘስመዓቶ ቃል፡ ትርጉም 8 መጋቢት ብሓፈሻ ኣብ ኤርትራ ድማ ብፍላይ ብምጥቃስ፡ ምስጢር ሓይልና ክብሪታትና ስለዝዀነ፡ ናብ ሓደስቲ ወለዶታት ብግቡእ ንምትሕልላፉ ብዝበለጸ ክስራሕ ኣዘኻኺራ። እቲ ኣጋጣሚ፡ ብባህላውን ስነ-ጥበባውን መሰናድኦታት ደሚቑ ነይሩ። እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፡ ብ4ን 5ን መጋቢት ንተመሃሮ ኮለጅ ሕርሻ ሓመልማሎ፡ “ሕግን ደቂኣንስትዮን” ብዝብል ኣርእስቲ፡ ብኣኽባር ሕጊ ዞባ ዓንሰባ መንእሰይ ሓበን ታደሰ ሰሚናር ክካየድ ከሎ፣ ሓላፊት ሃማደኤ ዞባ ሳዋን ላዕለዎት ትካላት ትምህርትን ወ/ሮ ኣበራሽ ሃብታይ ድማ፡ ኣብ ከተማ ከረን፡ “ክብርታት ሕብረተሰብ ኤርትራ ትማልን ሎምን” ብዝብል ኣርእስቲ፡ ንኣባላት ሰራዊት ሰሚናር ኣካዪዳ።


ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 2 መበል 35 ዓመት ቁ.161 ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቀንስትዮ፡ 8 መጋቢት፡ “ክብርታትና ዋልታና!” ኣብ ትሕቲ ዝብል መሪሕ ጭርሖ፡ ከም ወትሩ ኣብ መላእ ሃገርናን ኤርትራውያን ኣብ ዝርከብሉ ሃገራት ወጻኢን ብኽብሪ ትዝከር ኣላ።


ንሓባራዊ ስነ-ኣእምሮ ህዝቢ ኤርትራ ዝሃንጹ ስዉራት ኣጽዋርና እዮም። ተጻብኦታት ንምክተሎም፡ ፈታኒ እዋን ንሰግረሎም፡ ሃገራዊ ራእይናን ዕላማታትናን ነተግብረሎም። ከምቲ ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ኣብ ሓደ እዋን ዝበሎ፡ “ባህርያውን ንዋታዊን ቴክኖሎጂያዊን ፊናንስያዊን ካልእን ጸጋታት፡ ኣገዳሲ ተደላዪታት እዩ። ልዕሊ ኩሉ ግን ጸጋ ሰብ እዩ። ተወፋይነት ዝሕመረቱ፡ ስስዐን ርእሰ ፍትወትን ወጊድ ዝበለ፡ ዘይሕለልን ተበላሓቲን ጸዓተኛ፡ ብጽፈት ዝተወደበ ጸጋ-ሰብ። እዚ ሰማእታትና ዘውረሱና ክብርታትን ባህልን እዩ።” ጾታ፡ ቀቢላ፡ ቋንቋ፡ ባህልን ማሕበራዊ ቦታን፡ ኣብ ማዕርነት ዝሰረተ ልዑል ስኒትን ጥምረትን ብምንዳቕ፡ ኣብ ገዛእ ዓቕሙ ምትእምማን ዘለዎ፡ ብርቱዕ ህዝቢን ሃገርን ክፈጥር በቒዑ እዩ። እዚ ኣብ ሓርነታዊ ቃልሲ ዝተዀስኰሰ ክብርታት’ዚ ድማ ናብ ተረካቢ ሕድሪ ወለዶ ሰጊሩ፡ ድሕሪ ናጽነት ዝገጠመና ከቢድ ብድሆታት ኣብ ምምካት፡ ደጊሙ፡ ድንቂ ታሪኽ ሰሪሑ። ናይ ሎሚ ዓመት 8 መጋቢት ፍሉይ ዝገብራ፡ ህዝቢ ኤርትራ፡ ድሕሪ ምርግጋጽ ናጽነቱ፡ እንተቐዶ ልኡላውነቱ ንምሕዳግ፡ እንተዘይኮነ ህንጸት ሃገሩ ንምኹላፍ ዘንቀደ፡ ካብ ቅሉዕ ወራር ጀሚሩ ዝተፈላለየ ሽርሒታትን ውዲታትን ዘጠቓለለ ከቢድ ተጻብኦታት ኣበርዒኑ፡ ሳላ ዘይንደል ጽንዓቱን ስጡም መሳርዑን ብዓወት ወጺኡ፡ ነቲ ተኣምራታዊ ታሪኹ፡ ብተወሳኺ ቅያ ደሪዑ፡ ናብ ሓድሽ መድረኽ ኣብ ዝሰጋገረሉ ዘሎ እዋን ትዝከር ምህላዋ እዩ። ኤርትራውያን፡ ዋልታ ናይ ትማሊ፡ ሎሚን ናይ ሓዋሩን መኸተናን ቃልስናን ክብርታትና እዮም። ህዝቢ ኤርትራ፡ ኣብቲ ፈውሲ ማሕላ እኳ ኣጆኻ ዝብሎ ዘራይ ከይረኸበ ናጽነት ክደሊ ዘሕለፎ ጽንኩር እዋን፡ እንኮ ዋልታኡን ዝተኣማመነሉ ጸጋን ክብርታቱ እዩ ነይሩ። ድሕሪ ናጽነት መሬቱ ብዳግማይ ወራር ምስ ተደፍረ’ውን ክብርታቱ ዓጢቑ’ዩ ሃገሩ ካብ ጎበጣ ኣድሒኑ ልኡላውነቱ ክዕቅብ ዝኸኣለ። ህዝቢ ኤርትራ ኣብቲ ንናጽነት ዘካየዶ ነዊሕ ተጋድሎ፡ ኣብ ትሕቲ ጽላል መሪሕ ውድብ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ተጠርኒፉ፡ ስነሓሳብ ማሕበራዊ ፍትሒ ዝሰረቱ፡ ወርቃዊ መትከላትን ክብርታትን ክዅስኩስ ክኢሉ እዩ። ኣብ መንጎ ኩሉ ክፋላት ሕብረተሰብ ኤርትራ፡ ብዘይ ኣፈላላይ ሃይማኖት፡ እቶም ንባህሊ ሕብረተሰብና መሰረት ገይሮም፡ ኣብቲ ነዊሕን ጽንኩርን ሓርነታዊ ተጋድሎ ኣብ ዝለዓለ ጥርዚ ብምብጻሕ ተኣምር ዝሰርሑ እንሕበነሎም ሃገራዊ ክብርታት ዝርዝራቶም ብዙሕ እዩ። ረብሓ ህዝቢን ሃገርን ምቕዳም፡ መርኣያ ኤርትራዊ ሃገራዊ ክብርታት፡ እቶም


ኣብ ንኡስ ዞባ ባረንቱ፡ ህንጸት ተወሳኺ መምሃሪ ክፍልታት ኣብ ዕብየት ተሳታፍነት ተመሃሮ ኣበርክቶ ይገብር ከምዘሎ፡ ብ2 መጋቢት ኣብ ባረንቱ ኣብ ዝተኻየደ ዘተ ተገሊጹ። ርእሰ-መምህራን ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ፡ ኣብ መባእታ ደረጃ ዝነበረ ጽበት መምሃሪ ክፍልታት ንመስርሕ ምምሃርን ምስትምሃርን ብኣሉታ ክጸልዎ ምጽንሑ ብምጥቃስ፡ ምስ ኮም፡ ኣመሓደርቲ ከባብን ኣብያተ-ትምህርትን ብምውህሃድ ተወሳኺ ክፍልታት ምህናጹ ግና፡ ኣብ ውጽኢት ተመሃሮ’ውን እወታዊ ጽልዋ ከምዝገበረ ኣረዲኦም። ሓላፊ ኣብያተ-ትምህርቲ ንኡስ ዞባ ባረንቱ መምህር ዳዊት ካላል ብወገኑ፡ ጻዕቂ ተመሃሮ ኣብ ክፍሊ ንምቅላል ኣብ ዝተወስደ ተበግሶ ንዝነበረ ተራ ኮም ብምምስጋን፡ ተወዳዳርነት ተመሃሮ ክብ ንምባል ተራ መምህራንን ወለዲን ክዓዝዝ ተላብዩ። ተስፋኣለም ባህታ ድማ፡ ብቕዓት ትምህርቲ ክብ ምባል ንዝተወሰኑ ኣካላት ጥራይ ዝምልከት ስለዘይኮነ፡ መሻርኽቲ ኣካላት ኣመሓዳሪ ንኡስ ዞባ ባረንቱ ኣቶ


ኣድማዒ ስራሕ ይሰላሰል ኣብ ንኡስ ዞባ ሓጋዝ - ምምሕዳር ከባቢ ሓሽሻይ፡ ኣብ ምርግጋጽ ድሕነት ኣደን ህጻንን ከምኡ’ውን ሸፈነ ክታበት ርኡይ ለውጢ ከምዝመጸ ተሓቢሩ።


እቲ ተመዝጊቡ ዘሎ ገስጋስ፡ ውጽኢት እናበረኸ ዝመጸ ንቕሓት ከምዝዀነ ዝጠቐሱ ነበርቲ፡ ምውዳድ መጸበዪ ነፍሰ-ጾራትን ሓራሳትን እውን ዝምስገን ኣበርክቶ ይገብር ከምዘሎ ገሊጾም። ቍ.ስ 116266 / 201820 (256)


ምዝርጋሕ ጋዜጣ ቍ.ስ.113395-07588045 ምልክታ ቍ.ስ. 125013 - ቍ.ሳ.ጶ. 1284 ነዊሕ ቃልስና ዝዀስኰስናዮ፡ ምስጢር ሓይልና፡ ብቕዓትና፡ ጥምረትና፡ ዘሕብን ሃገራዊ ታሪኽናን ቅያታትናን ዝኾነ ባህልን ክብርታትን ብቐጻልነት ዓቂብናን ኣማዕቢልናን ናብቲ ቀንዲ ተልእኾና ልምዓትን ህንጸት ስልጡን ሕብረተሰብን ንምቕንዑ ቃልና እነሐድሰሉ ኣጋጣሚ እዩ። ብርግጽ ድማ፡ ታሪኽ ህዝቡን ሃገሩን ብዝግባእ ዝፈልጥ፡ ክብርታት ቀዳሞት ሃገራውያን ዝወረሰ፡ ብመንነቱ ዝሕበን መንእሰይ ጥራይ’ዩ፡ ናይ ገዛእ ርእሱ ታሪኽ ክሰርሕ ዝኽእል። ክብሪን ሞጎስን ነቲ ዘይከኣል ክኢሉ ናብ ሓድሽ መዋእል ተሰጋጊሩ ዝርከብ፡ ወናኒ ብሉጽ ክብርታት፡ ስሙርን ንቑሕን ህዝቢ ኤርትራ! ትሑት ንቕሓት ዝኾነ ባህርያት ስስዐን ውልቃውነትን ምጽያፍ፡ ጽንዓት ኣብ ህዝባዊ ዕላማ፡ ሓያል ፍቕሪ ሃገር፡ ፍትወት ሓቂን ፍትሒን፡ ተወፋይነት፡ ጅግንነት፡ ጻዕረኛነት፡ እቶም ቀንዲ መለለዪ ክብርታትና እዮም። እዞም ምስጢር ዕዉት ምረሻና ዝኾኑ ሃገራዊ ክብርታት ከይብሕጎጉ እምበኣር፡ ወትሩ ከም ብሌን ዓይንና ክንሕልዎምን ክንከናኸኖምን የድሊ። ከምዝፍለጥ ሃገራዊ ራእይናን ዕላማናን፡ ህዝቢ ኤርትራ ማዕረ’ቲ ንናጽነቱ ዘካየዶ ተሪር ተጋድሎን ዝኸፈሎ ክቡር መስዋእቲን፡ ብፍትሒን ማዕርነትን ዝነባበረላ ስልጥንቲ ሃገር ምህናጽ እዩ። ክንዲ ዝኾነ፡ ኣብ ማዕርነትን ስኒትን ዝተመስረተት ሓያልን ብልጽግቲን ሃገር ብምህናጽ፡ ማዕረ ዘሐብን ታሪኽና ኮይንና ክንርከብ ናይዚ ሓድሽ መዋእል ቀንዲ ተልእኾና እዩ። ዕድመ ን8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቀንስትዮ ዘልኣለማዊ ዝኽሪ ንሰማእታትና ዘልኣለማዊ ዝኽሪ ንሰማእታትና ዓወት ንሓፋሽ! ዓወት ንሓፋሽ! ሃገራዊ ማሕበር ደቀንስትዮ ኤርትራ ሃገራዊ ማሕበር ደቀንስትዮ ኤርትራ 8 መጋቢት 2026 8 መጋቢት 2026 ክብርታትና ዋልታና! ክብርታትና ዋልታና! Our Value Our Values: Our Armour! s: Our Armour! ነባሪና ገለብና! ነባሪና ገለብና! ከም 8 መጋቢት ዝኣመሰለ ናይ ዝኽሪ ኣጋጣሚታት ከኣ፡ ነቲ ኣብ መዛዘሚ ቃል፡ ብድሆታት ንምቅላል ጻዕሪታት ይካየድ ከምዘሎ ብምሕባር፡ ብቕዓት ትምህርቲ ናብ ዝለዓለ ደረጃ ንምብጻሕ ውህደት ኣካላት መንግስቲ ክዓዝዝ ተላብዩ። ኣብ ንኡስ ዞባ ባረንቱ፡ ስሩዕ ኣገልግሎት ዝህባ ብጠቕላላ 117 ኣብያተ-ትምህርቲ ኣለዋ። ኣበርክቶ ክገብሩ ኣዘኻኺሩ። ሓላፊ ጨንፈር ትምህርቲ ዞባ ጋሽ-ባርካ መምህር ያሲን መሓመድ ኣብ ዝሃቦ ሓላፊ መደበር ጥዕና ሓሽሻይ ተሓጋጋዚ ነርስ መሓመድ ዑስማን፡ ሳላ ውህደት ህዝቢ፡ ሚኒስትሪ ጥዕናን ምምሕዳርን ዝነበሮም ሕጽረታት በብእዋኑ ይፍታሕ ከምዘሎ ብምሕባር፡ 4 ክፍልታት መጸበዪ ነፍሶ-ጾራትን ምትእትታው ኣገልግሎት ላቦራቶሪን ከምእተዋደደ፣ ሸፈነ ክታበት ህጻናት’ውን 100 ሚእታዊት ከምዝበጽሐ ኣብሪሁ። ተገልገልቲ ኣብ መወዳእታ፡ ኣንቡላንስ ክትምደበሎም፣ ከምኡ’ውን ዝኣረገ ህንጻታት ክጽገንን ቀጽሪ ክህነጽን ብምልባው፡ ካብኦም ዝጥለብ ከማልኡ ቅሩባት ምዃኖም ኣረጋጊጾም። መደበር ጥዕና ሓሽሻይ፡ ካብ ከተማ ሓጋዝ 19 ኪሎ-ሜተር ንሸነኽ ሰሜናዊ ምዕራብ ርሒቓ እትርከብ ኮይና፡ ንምምሕዳራት ከባቢ ሓሽሻይ፡ ባዶብን ካልእ ከባቢታትን ኣገልግሎት ትህብ። ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ.161 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 3


ተመሃሮ ዕዉታት ክዀኑ ዘዘውትሩዎ ልምድታት ኣሎዎም። ነዚ ልምድታት ብምጥቃም፡ ካልኦት ተመሃሮ ክዕወቱ ይኽእሉ እዮም። ኣብዚ ብተኸታተሊ ዝቐርብ፡ ካብ ልምድታት ዕዉታት ተመሃሮ ተመርኲሱ ዝተኣከበ እንዶታት፡ ብዙሕ ክትጥቀሙ ተስፋና እዩ። እዚ ንዓሰርተ ሰለስተ ክፋል ዝቐጸለ ጽሑፍ፡ በዚ ‘ንመን ኢልና ነጽንዕ’ ብዝብል ኣርእስቲ ትዕግስቲ በረኸት ትዕግስቲ በረኸት ዝለኣኸትልና ጽሑፍ ክንዛዝሞ ኢና። ጽሑፋትኩም ዝበጽሓና ከኣ ኣብ ቀጻሊ ከነቕርቦ ኢና። ማዕረ ማዕረኡ፡ ካብ ሎሚ ጀሚሩ፡ ኣነቓቓሒ ጕዕዞ ህይወት ስነ ፍልጠተኛን መሃዝን ኒኮላስ ተስላ ክቐርብ’ዩ። ሰናይ ንባብ! ትምህርቲ ኣሎዎ። ሕርሻ፡ ንግዲ፡ ሓጓዳይ፡ ነዳቓይ፡… ዝጠቐስኩሞ ዓይነት ስራሕ ንዕኡ ዝኸውን ትምህርቲ ኣሎዎ። ከይተምሃርካ “ኣብ ስራሕ ክምሃሮ እየ፡” ክትብል ዝከኣል ኣይኰነን። ምኽንያቱ፡ ነቲ ተማሂሩ ከማኻ ኣብ ስራሕ ተዋፊሩ ዘሎ ሰብ ከተርክቦ ናይ ዕድመኻ ምሉእ ድምር ተመኵሮ ክሓተካ ስለ ዝኽእል። ዝዓብስ ትምህርቲ፡ ሓሪሰ ዘይበልዕ፡ ” “እንታይ እዩኸ ትምህርቲ ኢልካ፡ ሸቂጠ ዘይበልዕ፡” “ዕድመ ንስድራይ ኮፍ ኢለ ዘይበልዕ፡ ” “ዝተማህረ ክሓልፈሉ ኣበይ ርኢና፡” ክብሉ ንሰምዕ ኢና። እንተዀነ ሕርሻ፡ ንግዲን ካልእ እንፈልጦ ናይ ናብራ ኣማራጽን ኵሉ መሰረቱ ትምህርቲ ኰይኑ ከም ዝጸንሖም ዘጠራጥር የብሉን። ብኣንጻሩ ንድሕሪት ክጕተቱን ዝያዳ ክግዝኡን ይግደዱ። ኣብቲ ዝዓበዩሉ እዋን እንተዀነ’ውን ናይቲ ዓውዲ ምሁራት ክቘጽሩ ናይ ግድን ይዀኖም። ኣብ ዓለምና ዝርከብ ዓውደ ስራሕ ንዕኡ ዝዀነ ትምህርቲ ዘየወላውል ምርጫ እዩ። ትምህርቲ ዘይብሉ ህይወት ስለ ዘይብሉ ብዙሕ ምስላታትን ጥቕስታትን ተባሂሉን ተጻሒፉን እዩ። “ዘይተማህረ ኣየድሕን፡ ዘይተወቕረ ኣየድሕን፡” “ካብ ድንቍርና ዝጽልምት ጸላም የለን፡ ” “ዘይተማህረ ሰብ ከም ዝወደቐ ገረብ፡” ወዘተ። ሓንቲ ፍልጠት ክንፈልጥ እንከለና፡ ሓደ መንቋቋሕታ ሒዛ’ያ ትጸንሓና፣ ከም ዘይንፈልጥ እተፍልጠና ንእሽቶ ብርሃን። ሎሚ ከኣ ንግሆን ምሸትን እናተምሃርካ ከተሕልፎ ዝውሕደካ ግዜ’ዩ። ስለዝዀነ ወለድና፡ ኣሕዋትናን ትምህርቲ ምርጫና’ዩ። ኵሉ ግዜ ኣብ ቅድሜና ሓደ ጫሌዳ መገዲ ተቐሚጡ ኣሎ፣ ክንምሃርን ዘይክንምሃርን። ከምቲ እታ ምስላ እትብሎ፡ ወይ ሰብ ወይ ዝወደቐ ገረብ ምዃን’ዩ። ገለ ሰብ “እንታይ


ንኤለክትሪክሲቲን ብርሃንን ንብዙሕ ዓመታት ምስ ሓደ ሰብ - ቶማስ ኤዲሰን - ብምትሕሓዝ፡ ዝተፈላለየ መጽሓፍቲ ክገልጾ ጸኒሑ እዩ። እንተዀነ እቲ ኣብ ኤለክትሪክያዊ ተክኖሎጂ መራሒ ዝነበረ፣ ንዘመናዊ ዓለም ሓይሊ ዝዀኖ፡ ከም ሓደ ንኡስ ኖት ዝተወስደ ስነ ፍልጠታዊ ታሪኽ ኣብ መንጎ ኤድዋርድ ተለርን ታለስን ዘሎ ታሪኽ ተቐርቂሩ። ቅድሚ ምቕልቃል 20 ክፍለ ዘመን ኤለክትሪክሲቲ ከም ሓደ ብዙሕ ሕቶታት ዘልዕል፡ ምሉእ መዓልቲ ብግርህና ዝስራሕ ኣምር ነበረ። ኒኮላስ ተስላ፡ ሓደ ካብዞም ምሉእ ኣድህቦ ሂቦም ኣብቲ ዝነበረ መጽናዕትታት፡ ፈተነታትን ክትዓትን ዝሳተፉ ዝነበሩ እዩ። እቲ ንሱ ዘቕረቦ መጽናዕትታት ኤለክትሪክሲቲ፡ ከም መራሒ ዘኽብሮን ስነ ፍልጠታዊ ፈጣሪ ዘቝጽሮን እዩ። ናይ ቍጠባ ውሕስነት ከተጣጥሕን ዝከኣል ነበረ። ስርሓት ተስላ፡ ነቲ መወዳድርቱ ዘይበጽሑዎ ማዓሙቝ ሓሳባት ይዅዕት ነበረ። ማዕረ ማዕረኡ ከኣ ምወላ ዝረኽበላ መገዲ ኣጣጥሐ። ንኣብነት፡ ልዑል ምድግጋም (ፍሪኴንሲ) ዘሎዎ ኤለክትሪክያዊ ማዕበል፡ ካብ መራኽብን ሳብማሪንን ብምውፍናው ክርከብ ዝኽእል ጥቕሚ ምስ ገለጸ፡ ንሓሳባቱ ናብ ግብሪ ንምልዋጥ ካብ ሓይሊ ባሕሪ ሓገዝ ረኺቡ ነይሩ። ኣሜሪካ ቅድሚ ቀዳማይ ኲናት ዓለም ምሕዋሳ፡ ተስላ ናይ ጸላኢ መራኽብን ሳብማሪንን ዝልለያሉ ሜላ (ኤለክትሮማግኔታዊ ኢንዳክሽን) መሃዘ። ተስላ ንዝጀመሮ መጽናዕቲ እናስፍሐ፡ ሰውራዊ ለውጢ እናገበረ፡ ካብ ሓደ ደረጃ ናብቲ ሓደን ኪንዮኡን እና’ዕበየ ዝኸይድ ዝነበረ ስነ ፍልጠተኛን መሃዚን እዩ። ተስላ፥ ጊንጢ፡ ዓቢ ራእን ንስነ ፍልጠት ዝሳቐን ዝነበረ’ዩ ብምባል ድማ ይግለጽ። ኣብዚ ብተኸታታሊ እነቕርቦ ጽሑፍ እምበኣር፡ ተስላ ስነ ፍልጠታዊ ፈጣሪ ዘብሎ 10 ምኽንያታት፣ ኣብ ትምህርትና እንምሃሮ ርኽበታት ተስላ፣ ተስላዶ ኤዲሰን መኖም ይበልጽ፣ ዝገልጽ ከነቕርብ ኢና። 1. ዓሚቝ ምስጢር ክርኢ 1. ዓሚቝ ምስጢር ክርኢ ምኽኣሉ ምኽኣሉ እዚ ኣብ መንጎ ክልተ ዓበይቲ ደምበታት ዝካየድ ዝነበረ’ዩ፣ ደምበታት ተስላን ኤዲሰንን። ተስላ ነቲ ዝስዕብ ፕሮጀክት ዘድልዮ ምወላ ክረክብ’ኳ እንተ ነበሮ፡ ንውሕስነት ምህዞኡን ዋንነቱን ኢሉ ይኸስሮ ነይሩ። ምሉእ ኣድህቦን ርሑቕ ናይ መርኣይን ዓቕሚ ተስላ፡ ንጥቕሚ ሕብረተሰብ እምበር ንባዕሉ ዘርብሖ ኣይነበረን። ተስላ ከም ብዓል ኤዲሰን ምስ ህዝቢ ብዙሕ ዝተዳጋገመ ርክብ ኣይነበሮን። ብዙሕ ግዜ ምስ ህዝቢ ብምርኻብ ህቡብነትካ ከትዕብን ገንዘብ ንጉስ ኣብ ዝነበረሉ ግዜ፡ ስነ ፍልጠተኛታትን መሃንድሳትን ንሓደስቲ ሓሳባት ናብ ሓደ ናይ ቢዝነስ ግዝኣት የእትዉዎ ነበሩ። ተስላ ግን ኣድህቦኡ ካብ ስርሑ ወጻኢ ኣብ ዝዀነ ነገራት መሪሑዎ ኣይፈልጥን እዩ። ስለዝዀነ፡ ወላድን ኣብ ግዜያት ድኻን ዝነበረ። ተስላ መን’ዩ፧ እቲ ካልእ ምኽንያታትከ ኣየናይ’ዩ፧ ...


“እቲ ኲናት ዋሕዚ ኤለክትሪክ” ዝተሰምየ ናይ መን ኤለክትሪካዊ ሓሳብ ይገዝእ ወይ ይዕብልል ዝብል ህልኽ ፈላጣት ነይሩ። ንትምህርቲ፡ ምህዞ፡ ርኽበትን ሓፈሻዊ ህይወትን ዝገልጽ ጥቕሲ ንትምህርቲ፡ ምህዞ፡ ርኽበትን ሓፈሻዊ ህይወትን ዝገልጽ ጥቕሲ ዘብለና ኣይኰነን። ተመኵሮ ዘይርከብ ፍልጠት እዩ። እቶም ኣቐዲሞም ጸሓይ ዝርኣዩ ዝበዝሐ እዋን ዝያዳና ዝተመኰሩ’ዮም። ብትምህርቲ ዓጊቦም ኣይፈልጡን፡ ሓደ ዝተማህረ ሰብ “ፈላጥ’የ፡” ክብል ይኸብዶ እዩ። ምኽንያቱ ዝተርፎ ብዙሕ ምዃኑ ስለ ዝፈልጥ። ኣሕዋትና፡ ደቂ ገዛውትና፡ ወይ’ውን መምህራንና ዝነበሩ ጸጸኒሖም ክምሃሩ ንርኢ ኢና። እቲ ብሰርቲፊኬት ዝተመረቐ፡ ዲፕሎም ክገብራ ይሓስብ፣ እቲ ብዓል ዲፕሎም ዲግሪ ክሰቕላ ድቃስ ይስእን፣ እቲ ብዓል ዲግሪ’ውን ማስተርስ ዘይገበርኩዋ ኢሉ ሕኒን ይብል፣ ብዓል ማስተርስ’ውን ዶክትሬት ከብል ይቃልስ፣ እቲ ዶክተር ከኣ ፕሮፌሰር ክኸውን፣ ብኡኡ ኣቢሉ ሓድሽ ፍልጠት ክፈልጥን ንዓለም ብፍልጠቱ ክልውጥ ይቃለስን። ሓወይ ንስኻኸ፧ ሓፍተይ ንስኺኸ፧ …. ወዲ ክንደይ ዓመት ኢኻ፧ ሓፍተይከ ጓል ክንደይ ዓመት ኢኺ፧ ኣብዚ ዕድመኹም እንታይ ኢኹም ትፈልጡ፧ ፈለጥትናን ንኽንምሃር፡ ከነጽንዕ፡ ከነንብብ፡ ጸወታ ከነውሕድ ኣብ ዘዝረኸቡና ዝምዕዱና። እዚ ምዕዶ ንገለና መንኰርኰር ኰይኑ ከወንጭፈና እንከሎ፡ እቶም በቲ ሓደ እዝንና ሰሚዕና በቲ ሓደ ነንፍሶ ከኣ ዕዳ ይውሰኸና ኣሎ። ከነጽዕ እንከለና ንመን ኢልና ከም ነጽንዕ ኣነጺርና ክንፈልጥ የድሊ። ሰባት ክምዕዱና እንከለው ጸላዕላዕ ዝብለና ብዙሓት ኣለና። አረ ሎሚስ ከምኡ ኢሉ ዝምዕድ ዝናዓቐሉን ዝደኣለሉን እዋን ኣርኪብና ኣለና። “ኣጽኒዕና ኣየጽኒዕና፣ ተማሂርና ኣይተማሂርና ንዓና እንድዩ፡ ” ንብል ኢና። ብርግጽ ከኣ ንዓና’ዩ፣ እዚ ግን እንታይ ገደሶም ህይወትና ክንመርሕ ዝተፈላለየ ምርጫታት እኳ እንተ’ሎና፡ ኣብ ንእስነትና መሰረት እንገብሮ ግን ትምህርቲ ጥራይ’ዩ።


እነሆ በሉ ፈተና! እነሆ በሉ ፈተና! ኣርሴማ ካብ ዓራታ ወሪዳ ንግሆ ምድሪ ናብ ናይ ገዛውቶም ድኳን ኣስቤዛ ክትገብር ከይዳ። ምስ ብዕጋጉ ዝነበረ ብዓል ድኳን ከኣ ዝሓተቶ ኣብ ዘምቢለ ምስ ገበረ “ሕሳብ 70 ናቕፋ፡” በላ። ኣርሴማ ከኣ ክልተ 50 ናቕፋ ይህብ ኣለኹ ኢላ ክልተ 100 ናቕፋ ሂባቶ። ብዓል ድኳን ከኣ ባዕጊጉ ስለ ዝነበረ ከየስተውዓለ ተቐበላ። ንሱ’ውን ሰለስተ ነናይ 10 ናቕፋ ማልስ ይህባ ኣለኹ ኢሉ ሰለስተ ነናይ 50 ናቕፋ መለሰላ። ንሳ ከኣ ብዘይ ምስትውዓል ተቐቢላቶ ገዛኣ ተመሊሳ። ካብ ክልተኦም ኣየናይ ከሲቡ፧ (መልሲ ቅድሚ ምርኣይኩም ፈትኑ!) ኣርሴማ ካብቲ ከተጠፍኦ ዝግባኣ ብ100 ናቕፋ ድሒና፣ 50 ናቕፋ ከፊላ ናይ 70 ናቕፋ ስለ ዝወሰደት ንሳ ትሓይሽ። ካብቲ ብሓሳባ ዝኸፈለቶ ንታሕቲ እያ ከፊላ። ዋጋ ኣስቤዛ፡ 70 ናቕፋ፣ ዝኸፈለቶ 100 ናቕፋ x 2= 200 ናቕፋ ማልሳ; 50 ናቕፋ x 3= 150 ናቕፋ ጽሩይ ዝኸፈለቶ፡ 200 – 150= 50 ናቕፋ መኽሰብ ንኣርሴማ፡ 70 – 50= 20 ናቕፋ


Clerk: Mam, what perfume do you use? Woman: Well clerk I use the perfume which has two mice on it. Clerk: Interesting, please when you go home, check if one of the mice has fallen inside the perfume. “እተገብሮ ዘበለ ለውጢ ከም ዝገብር እመን፣ ለውጢ ኸኣ ክገብር እዩ።” - William James ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 4 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ) ካልኣይን መወዳእታን ክፋል ዝኸበርኩም ኣንበብቲ ፍረ ጻዕሪ፡ ደቂ ኣንስትዮ ሃገርና በሃራት ምዃነን ብግብሪ ዘመስከራ እየን። ኣብ ዝሓለፈ ቀዳማይ ክፋል፡ ብዛዕባ ድሕረባይታን ኣጀማምራኣ ኣብ ንጥፈታት ሕርሻን ኣመልኪትና፡ ምስ ኣርካን ኣልማዒት ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ ዝተኻየደ ዕላል ኣቕሪብናልኩም ነይርና። ንሎሚ ድማ ካልኣይን መወዳእታን ክፋሉ ይስዕብ፣ ሰናይ ንባብ። ኣብነታዊት ሓረስታይ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ) ብኹሉንትናኣ ተምሳሌት ጽንዓት ደቂ-ኣንስትዮ ኤርትራ እያ። ሓይሊ ኣተሓሳስባኣ እምብዛ ዝድነቕ፡ ረዚን ሓሳባ ብቛንቋ ግብሪ ተርጕማ ብዓወት መሰስ ኢላ ወጺኣ። ዳርጋ ኣብ ከባቢ ጫፍ ምዕራባዊ ክፋል ናይ ሃገርና እናነበረት፡ ከቢድ ሙቘት ተጻዊራ ኣብ ዕዮ ጀርዲን ላዕልን ታሕትን ብምባል ብትግሃት ትነጥፍ። ንኣንጸባራቒ ሓይሊ ኣተሓሳስብኣ ዝድርዕ፡ ዓመት መጽአ ልዕሊ 13 ሄክታር መሬት ከተልምዕ ምኽኣላ ጭቡጥ ምስክር’ዩ። ኣብዚ ዓመት’ዚ ለሚዑ ካብ ዘሎ እቲ 7 ሄክታር ጉዕ በርበረ፡ እቲ 6 ሄክታር ድማ ሽጉርቲ’ዩ። ኣብ ጀርዲን ኣብነታዊት ሓረስታይ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ) ዘይለምዕ ዓይነት ኣሕምልቲ ዳርጋ የለን። ወቕቲ ብምሕላው፡ ዘድሊ ናብዮት ጀርዲን ማለት ካብ ምህብታም ሓመድ ክሳብ ክንክን ኣትክልቲ ዝዝርጋሕ ውሕሉል ምሕደራ ስለ እትኽተል፡ ርቡሕ እቶት ትረክብ። ካብ ኮመደረ ልዕሊ 250 ኵንታል ካብ ሓደ ሄክታር፡ ካብ ሽጉርቲ ልዕሊ 200 ኵንታል ካብ ሓደ ሄክታር ከም እትረክብ ብምትንባህ፡ ሎሚ ዓመት’ውን ካብ ጉዕ በርበረን ሽጉርትን ጽቡቕ እቶት ክትረክብ ትጽቢት ከም ዘለዋ ትገልጽ። ብተወሳኺ፡ መስኖኣዊ ኣገባብ ተጠቒማ ከም ጣፍን ዕፉንን ዝኣመሰሉ ኣዝርእቲ ኣፍርያ ዝምስገን ውጽኢት ረኺባትሉ’ያ። ጣፍ እንተላይ ሓሰሩ ኣኽሳቢ ምዃኑ ብምጥቃስ፡ ምፍራይ ጣፍ ብዝሰፍሐ ከም እትቕጽሎ ትጠቅስ። ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ፡ ኣብ ምርግጋጽ ውሑስ መኣዛዊ መግብን ምርግጋእ ዕዳጋን ዘለዋ ተራ ዓብዪ እዩ። ዘፍረየቶ ኣሕምልቲ ዝበዝሐ ካብ ጀርዲን ቀጥታ ናብ ድኳና ኣምጺኣ፡ ብኣዝዩ ርትዓዊ ዋጋ ናብ ህዝቢ ተቕርቦ። ብብቕዓትን ጽፈትን ቀረባታ ምስግንቲ’ያ። ከምኒ ኮመደረ፡ ሽጉርትን ጉዕ በርበረን ዝኣመሰሉ ፍርያታ ድማ ኣብ ዕዳጋታት ንኡሳን ዞባታት ጋሽ-ባርካ ተቕርቦም። ፍርያት ጉዕ በርበረን ካልኦትን ድማ ክሳብ ኣስመራ ናብ ዕዳጋ ተቕርቦ። ጀርዲን ጽቡቕ ኣታዊታት ዝርከቦ ይኹን’ምበር፡ ብዙሕ ወጻኢታት ዝሓትት ምዃኑ ኣይዝንጋዕን። ብተወሳኺ፡ ኣብ እተፈላለዩ እዋናት ሃስያ ሕማማት ብቝልን ኣብ ዕዳጋ ክሳራታትን የጋጥሙ’ዮም። ወ/ሮ ብርኽቲ ከምዚኣቶም ዝበሉ ተርእዮታት በዲሃን ተጻዊራን’ያ ክትዕወት ዝኸኣለት። ኣብ ዞባዊ ዋዕላ ውሁድ ተሳትፎ ደቂ ኣንስትዮን መንእሰያትን ኣብ ሕርሻዊ ልምዓት ብቤት-ጽሕፈት ሃ.ማ.ደ.ኤ ዞባ ጋሽ-ባርካ ተለልያ፣ ተዓዲማ መጺኣ ኣብ መድረኽ ደዪባ ተመኩሮኣ ኣብ ዘቕረበትሉ እዋን፡ ብልዙብን ክፉትን ኣገላልጻኣ ዘይተመሰጠ ተሳታፊ ናይ’ቲ ዋዕላ ኣይነበረን። ምምሕዳር ዞባ ጋሽ- ባርካ ኩሉንተናዊ ደገፍ ብምግባሩ፡ ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ ብፍላይ ከኣ ዘቕረበቶ ናይ መሬት ሕቶ እወታዊ ምላሽ ብምሃብ፡ መሬት ጀርዲን ከም እትረክብ ምግባሩ ምስጋናኣ ዓቢ እዩ። ክቡር ኣማሓዳሪ ዞባ ጋሽ-ባርካ ኣምባሳደር ማሕሙድ ዓሊ ሕሩይ ኣብ ቦታ ልምዓታ መጺኡ ህሉው ንጥፈታታ ብኣካል ተዓዚቡ ሞራል ክህባ ብምኽኣሉ፡ ልዑል ፍናንን ሞራልን ከም ዝሰነቐት ትገልጽ። ኣብ ዕለተ-ዋዕላ ብዝረኸበቶ ኣፍልጦ ኣዝያ ከም እትሓበነት ድማ ትዛረብ። ኣብነታዊት ሓረስታይ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ) ብንኡስ ዓቕሚ ጀሚራ ናብ ደረጃ ዋኒን ሕርሻ ብምስጋራ ኣብ ምቕያር መነባብሮኣ ዝጭበጥ ለውጢ ረኺባትሉ’ያ። ዝጸዓረ ፍረ- ጻዕሩ ይረክብ። ዛጊት ናይ መንበርን ናይ ትካልን ገዛውቲ ወኒና ትርከብ። ብተወሳኺ፡ ናይ ሃለኽቲ ንብረት ድኳን ከፊታ ትሰርሕ ኣላ። ወ/ሮ ብርኽቲ ኣብ


ኣብ ምጽዋት ትርከብ። ካልኦት ደቂ- ኣንስትዮ ኣሰራ ክኽተላ ድማ ትመክር። ኣብነታዊት ሓረስታይ ወ/ሮ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ)፡ “ሰብ ክሰርሕ’ዩ ዝግባእ!” ዝብል ጽኑዕ እምነት ኣለዋ። ብልክዕ ድማ ሓቃ’ያ። “ዘይሰርሕ ኣይብላዕ” እኳ ዝብሃል። ካብ ግዜ ናብ ግዜ ተመኵሮታት እናደለበት ድማ፡ ንቕድሚት ትምርሽ ኣላ። ንሳ፡ “ከም እኹል ኣገልግሎት ትራክተራት፡ ምንጪ ጸሓያዊ ጸዓት (ሶላር)፡ ሓጺናዊ ቱቦታት ዝኣመሰሉ ሕርሻዊ ቀረባት ብመንግስቲ እንተ ዝቕረበልና፡ ኣልማዕቲ ዝያዳ ኣድማዕቲ ሞኾንና” ትብል። ኣብ መወዳእታ፡ ኣብ ኩሉ ጉዕዞ ሂወታ ዝደገፉዋን ኣጆኺ ዝበልዋን ስድራቤታ፡ ውልቀ-ሰባትን ትካላት መንግስትን ብልቢ ተመስግን። ኣብ መጻኢ ፍረታት ክተልምዕን ዘመናዊ ኣገባብ እናተኸተለት ኣብ ሕርሻ እንስሳታት ክትነጥፍን መደባት ኣለዋ። ብወገንና ጽቡቕ መጻእን ዕዉት ናይ ስራሕ ግዜን ንምነየላ። ፎርቶ-ሳዋን ከባቢኡን ግኑን ተፈላጥነት ኣለዋ። በታ ‘ጫብላይ’ እትብል ሳጓኣ ደኣ’ምበር ብስማ ዝፈልጥዋ ኣዝዮም ውሑዳት’ዮም ነይሮም። ስማ ሓቲቶም፡ “ብርኽቲ” ዝብል መልሲ ዝሰምዑ ሰባት፡ “ከም ስማ ብርኽቲ” ዝብል ደሃይ የስምዑ። ጫብላይ ኣብ ማሕበራዊ ህይወት’ውን ዕውትቲ’ያ። በዓልቲ ሓዳርን ኣደ ሓሙሽተ ውሉዳትን እያ። ነበርትን ፈለጥታን ለዋህን ርህርህትን፡ ንኹሉ ሰብ ብማዕረ እትቐርብ፡ ጭርቃንን ፍሽኽታን ዘይፍለያ ‘ብርኽቲ ሰብ’ ምዃና ይገልጽዋ። ብፍላይ ንጽጉማት ደቂ ኣንስትዮ ገባሪት ሰናይ ምዃና ይምስክሩ። ኣብ ግዜ ለበዳ ኮቪድ-19 ዘርኣየቶ ሓልዮት ግና ካብ ልቢ ነበርቲ ሓውሲ ከተማን ከባቢኡን ዘይሃስስ ኮይኑ ይርከብ። ኣብ ድኳና ዝቐረበቶ ኣስቤዛ ንጽጉማት እና’ለቅሐት፡ ዓቕሚ ንዘይብሎም እናሓገዘትን ምዕሩይ ኣገባብ መሸጣ እናተኸተለትን ኣብ ኣዋጣሪ እዋን ዜግነታዊ ሓልዮታ ኣርእያ። ካብ’ዚ ግዱስ ኣካይዳኣ ተበጊሶም፡ ነበርቲ ንትካላ “ድኳን ሕድሪ” እናበሉ ይጽውዕዎ ነበሩ። ኣብነታዊት ሓረስታይ ብርኽቲ ወልዳይ (ጫብላይ) ዕውትቲ ጓል ኣንስተይትን ተምሳሌት ናይ ስራሕን ኮይና፡ ዕዳጋ ኣብ ምርግጋእን ሽቕለት ኣብ ምፍጣርን ዕዙዝ ተራኣ ምንጪ፦ መብራህቶም ገብረሂወት (መጽሔት ፍረ-ጻዕሪ ቍ. 7)


250 ግራም (ርብዒ ኺሎ) ጻዕዳ ዓተር 200 ግራም ወይ 2 ማእከላይ ግዝፊ ዘሎዎ ቀይሕ ሱር 2 ማንካ ጣውላ ጥሑን ፉል (ሽኮር ዘይብሉ/ peanut butter) 1 ማንካ ጣውላ ጽማቝ ለሚን 3 ፍረ ሽጉርቲ ጻዕዳ 3 ማንካ ጣውላ ዘይቲ ስምስም 1 ማንካ ሻሂ ጨው ከም ኣድላይነቱ ዓተር፡ ኣብ ማይ ኣሊኽናዮ ምስ ሓደርና፡ ማዩ ዘቚቕና ብሓድሽ ማይ ኣብ ሓዊ ንስኽትቶ። ፍርቂ ምብሳል ምስ በጽሐ፡ ቀይሕ ሱር ምስኡ ሓዊስና ብሓንሳብ ንኽበስሉ ነእትወሉ። በሲሉ ምስ በልናዮ፡ ኣውሪድና፡ ዘዳለናዮም ኣስፔዛታት ብላዕሊ ወሲኽና ብሓንሳብ ንጥሕኖ። ጽቡቕ ገይሩ ምስ ሓበረ ድማ ናብ ብያቲ ገልቢጥና መመላኽዒ ፐርሰሜሎ ነስኒስና ነዳልዎ። እዚ መግቢ፡ ኣብ ግዜ ቁርስን ጠዓሞትን ብቕጫ እናቋሰና ክንምገቦ ንኽእል። በዚ ዓቐን እተሰርሐ መግቢ ድማ ንሽዱሽተ ዝኣባላት ስድራቤት ድማ ክምግበልና ይኽእል። ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 5 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ ናይ መባእታ ደረጃ ትምህርቱ ኣብ ኣስመራ ቤት ትምህርቲ ወንጌላዊት፡ ካብ 7ይ ክሳዕ 12 ክፍሊ ኣብ ኢትዮጵያ ቤት ትምህርቲ ተፈሪ መኰንን፡ ናይ ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርቱ ድማ ሓደ ዓመት ኣብ ኮለጅ ዩጋንዳ፡ 3 ዓመት ኣብ ኮለጅ ኣዲስ ኣበባ፡ 10 ዓመት ኣብ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ዩኒቨርስቲ ሃርቫርድ ተማሂሩ፡ ብኣንትሮፖሎጂ ናይ ፒኤችዲ መዓርግ ረኺቡ። ፕሮፌሰር ኣስመሮም ኣብ ናይ ስራሕ ተሞኵሮኡ፡ ን25 ዓመታት ኣብ ነንበይኖም ዩኒቨርስትታት ሕቡራት መንግስቲ ኣመሪካ፡ ሓደ ዓመት ኣብ ሆላንድ ምሂሩ። ካብ 1984 ክሳዕ ናጽነት ኣቦመንበር ማሕበር ረድኤት ኤርትራ ኰይኑ ምስ ህዝባዊ ግንባር ሰሪሑ። ድሕሪ መላእ ሓርነት ድማ ምስ ዝተፈላለያ ትካላት መንግስቲ ኤርትራ ብዝተፈላለየ ደረጃን ዓቕምን ኣበርኪቱ። ንባህልን ደሞክራስን ሕብረተሰብ ኦሮሞ ዝገልጽ ክልተ ዓበይቲ ናይ ምርምር ስራሕ ዝሓዛ መጻሕፍቲ ከምኡ’ውን ኣብ ሓያለ ዓውደ-ዘተታት መጽናዕታውን ምርምራውን ስርሓት ኣቕሪቡ። ንሕብረተሰብ ኤርትራ ዘገድስ ብርክት ዝበሉ ዝተፈላለዩ ምርምራዊ ጽሑፋት፡ ኣስተምህሮታትን ሰሚናራትን ብምሃብ’ውን ልሉይ ኣበርክቶ ገይሩ። መጽሔት መንእሰይ ንጉዕዞ ሂወቱ፡ ውጽኢት ምርምራዊ ስርሓቱን ካልእ ንመንእሰያት ዘገድሱ ጉዳያትን ኣልዒላ ኣብ ወርሒ ግንቦት 2018 ዘካየደቶ ምቁርን መሳጥን ዕላል፡ ብምኽንያት ዕረፍቱ ብሕልፊ ምስ መንእሰያት ኣብ ዝተኣሳሰር ጽማቝ ትሕዝቶኡ ንኣንበብቲ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ዓምዲ ሸባብ ጆባእ ትብል! ካልኣይ ክፋል ካልኣይ ክፋል እታ ተገዲደ ኣብ ገጠር ዝጸናሕክዋ ሓንቲ ዓመት፡ ኣብ ሂወተይ እታ ተገዲደ ኣብ ገጠር ዝጸናሕክዋ ሓንቲ ዓመት፡ ኣብ ሂወተይ ወሳኒ ግደ ተጻዊታ’ያ። ... ንእግረ-መደይ ነዞም ኣብ ከተማ ወሳኒ ግደ ተጻዊታ’ያ። ... ንእግረ-መደይ ነዞም ኣብ ከተማ • ንመንእሰይ ዝኸውን ገለ • ንመንእሰይ ዝኸውን ገለ ምኽርታት ክትህበና ፕሮፌሰር። ምኽርታት ክትህበና ፕሮፌሰር። ብጉዳይ መርዓን ሓዳርን ክንጅምር ብጉዳይ መርዓን ሓዳርን ክንጅምር ተወሊዶም ኣብ ከተማ ዝዓበዩ መንእሰያት፡ ብዙሕ ይጎድሎም ተወሊዶም ኣብ ከተማ ዝዓበዩ መንእሰያት፡ ብዙሕ ይጎድሎም ምዃኑ ፈሊጦም፡ ካብ ከተማ ውጽእ ኢሎም ናብራ ገጠር ምዃኑ ፈሊጦም፡ ካብ ከተማ ውጽእ ኢሎም ናብራ ገጠር ክርእዩን ከስተማቕሩን ኣገዳሲ ምዃኑ ከዘኻኽሮም እደሊ። ክርእዩን ከስተማቕሩን ኣገዳሲ ምዃኑ ከዘኻኽሮም እደሊ። ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ ሓደ ዝዓበየ ዕንቕፋት እንታይ ኣሎ፡ ወዲ ምስ ጓል ፍቕሪ ክጅምር ከሎ፡ ዝበዝሕ ግዜ ብመልክዕ እዩ ዝሰሓብ። እቲ መልክዕ ግን ነባሪ ኣይኮነን፡ ብዙሕ ቁምነገር የብሉን። ምኽንያቱ ከተዕልል ክትጅምር ከለኻ፡ ሽዑ እዩ እቲ ባህርያት ናይ’ቲ ሰብ ክፍለጥ ዝጅምር... ስለዚ እቲ ናይ ሌላ ግዜ ቅሩብ ንውሕ እንተበለ፡ ኣይጽላእን’ዩ ዝብል ርእይቶ እዩ ዘሎኒ። ስሕበት ብሓቂ ግዳማዊ (Superfi- cial) ነገር እዩ፡ ሎሚ ኣሎ፡ ጽባሕ ምስ ጠነሰት ቅርጻ ተቐይሩ ክጸንሕ ይኽእል’ዩ። ነባሪ ኣይኮነን። እቲ ፍቕሪ ኣብቲ ኣተሓሳስባ፡ ኣብቲ ስምዒት፡ ኣብቲ ክብርታት ናታን ናትካን እንታይ ከም ዝኾነ ብዕምቘት ክትረዳዳእ ክትክእል ኣለካ። እንተ ዘይኮይኑ፡ ናብ ናይ ሓሶት ዝምድና (Pretend Relationship) ኢኻ ትኣቱ። ብናይ ሓሶት ዝምድና ዝተመረዓዓዉ መጻምድቲ ኣብ ዝተፈላለየ ኵነታት ክትሪኦም ኣለካ፡ ንኣብነት፥ ክበኣሱ ከለዉ። ብዙሕ ጉድ እዩ ዝወጽእ። ከምዚኸ ኣሎ ድዩ ከብለካ ይኽእል’ዩ! ስለዚ ኣብ ውሽጢ ክልተ ዓመት ብዙሕ ዝኽወል ክህሉ ስለዘይክእል፡ ክንደይ ክትርኢ ኢኻ። ባህላዊ እንተመጺእካ ግን ንብረት ክትድልብ ኣለካ፡ ክትድልድል፡ ምጽእ ምስ በለት ክትሕብሕባ፡ ክትስልማ … ክንደይ ክንደይ ጣጣ ኣሎ። እዚ ኹሉ ኸኣ ነቲ ናይ ምልላይ ዕድል ይዕንቅፎ እዩ። ስለዚ በየናይ ዓለም ኢና ንሓስብ ዘለና ክንብል ክንክእል ኣለና። ኣብቲ ናይ ማዕርነት ኣገባብ፡ ንኽትላለ ንውሕ ዝበለ ግዜ የድሊ እዩ። ኣብ’ቲ ባህላዊ ግን እቶም ወለዲ እዮም ዝላለዩ። ንሳቶም ተኣማሚኖም ደቈም የዋስቡ። ኣብዚ ኸኣ ክንደይ ተዓብ እዩ ዘጋጥም። ዘይተጸበኻዮ ነገር ክመጽእ ይኽእል። ገለ’ውን ከይረኣይዋ ዝምርዓዉ ነይሮም’ዮም፡ ሕጂ ኣሎ ድዩ ከምኡ የለን እንድዒ። ስለዚ ኣነ ግድን ኣቐዲምካ ናይ ምልላይን ሓድሕዳዊ ባህርያትካ ናይ ምፍላጥን ዕድል ክህሉ ኣለዎ እየ ዝብል። እዚ ንዕዉት መርዓ እቲ ዝዓበየ ቅድመ ኵነት (Precondi- tion for good marriage) ዝብሎ እዩ። • ሕጂ ንውሓት ናይ ሌላ ግዜ • ሕጂ ንውሓት ናይ ሌላ ግዜ ክንደይ ይኹን ኢኻ ትብለና ዘለኻ? ክንደይ ይኹን ኢኻ ትብለና ዘለኻ? - ክልተ ዓመት ናይ ምልላይን ናይ ምግምጋምን ዕድል ክህሉ ኣለዎ እየ ዝብል። (ሰሓቕ) • መርዓ ዝኣክል ገንዘብን ንዋትን • መርዓ ዝኣክል ገንዘብን ንዋትን ምስ ሓዝካ’ዩ ግርም ዝብሉ ኣለዉ። ምስ ሓዝካ’ዩ ግርም ዝብሉ ኣለዉ። ገለ ድማ “ኣይፋሉን” መርዓት ምስ ገለ ድማ “ኣይፋሉን” መርዓት ምስ ዕድላ’ያ ትመጽእ፡ ዝሓዝካ ሒዝካ ዕድላ’ያ ትመጽእ፡ ዝሓዝካ ሒዝካ ምምርዓው ይሓይሽ ዝብሉ ኣለዉ። ምምርዓው ይሓይሽ ዝብሉ ኣለዉ። ምስ ኣየኖት ወገን ኢኻ? ምስ ኣየኖት ወገን ኢኻ? • መንእሰያት ኣብ ትምህርቲ • መንእሰያት ኣብ ትምህርቲ ዕዉታት ክንከውን ዕዉታት ክንከውን ሕጂ ኣብ’ቲ ዘመናዊ መርዓ ክንመጽእ ኢና። ዘመናዊ መርዓ ናይ ማዕርነት መርዓ እዩ። ብዕድመ፡ ብትምህርቲ ይኹን ብእትዋት ኣብ ተመሳሳሊ ደረጃ ኴንካ ትገብሮ ነገር’ዩ። ኣብ’ዚ ዘመናዊ መርዓ ኩሉ ነገር ተሓጋጊዝካ ኢኻ ትገብሮ። እቲ ሓደ ክመሃር ከሎ፡ እቲ ሓደ ይሰርሕ። እቲ ሓደ ክወፍር ከሎ፡ እቲ ሓደ ጉዳይ ገዛን ቈልዓን ይዓምም፡ ከምኡ እናበሉ ዝናበሩ ኣለዉ። ኣብቲ ንትምህርቲ ብፍቕሪ፡ ብዕምቈት ክትመሃሮ ክትክእል ኣለካ። ብዛዕባ ኣብ ፈተና ከመይ ትዕወት ጥራሕ እናሓሰብካ ትመሃር እንተዄንካ፡ ገዛእ ርእስኻ ተደናግር ኣሎኻ። ኣብነት ገለ ተመሃሮ ብምሽምዳድ ጥራሕ ወይ’ውን ናይ ዝሓለፈ ፈተናታት ደጋጊሞም ብምልምማድ ጥራሕ ኣብ መርመራ ብቑዕ ውጽኢት ከምጽኡ ይኽእሉ’ዮም። እዚኣ ንግዚኡ መሳርሒት እምበር ንሓዋሩ ኣይትጠቅምን እያ። እንታይ ንምባል እየ ነቲ ትምህርቲ፡ ነቲ ፍልጠትሲ ብዓይኒ ረብሓ ዘይኮነስ ብዕምቈት ክትርእዮን ክትርድኦን ኣለካ... • ምትእስሳር ፍቕርን ባህሪያዊ • ምትእስሳር ፍቕርን ባህሪያዊ ስምዒትን ስምዒትን ስምዒት ኣገዳሲ እዩ። ግና ስምዒት ክንብል ከለና ካብቲ ኣካላዊ ስሕበት (Physical attraction) ክንፈልዮ ክንክእል ኣሎና። እቲ ኣካላዊ እቲ ናይ ሕጂ መንእሰይ፡ ጽባሕ ኣቦ ክኸውን ስለዝኾነ፡ ሕጊ እንዳባ እቲ ናይ ሕጂ መንእሰይ፡ ጽባሕ ኣቦ ክኸውን ስለዝኾነ፡ ሕጊ እንዳባ ክመሃር፡ ክወርስ ኣለዎ። ንኣብነት፥ መርዓ፡ ካብ ትብጻሕኩም ጀሚርካ ክመሃር፡ ክወርስ ኣለዎ። ንኣብነት፥ መርዓ፡ ካብ ትብጻሕኩም ጀሚርካ ክሳዕ መወዳእታ ብሕጊ እንዳ’ባ እዩ ዝካየድ። ቅሩብ ኣምር እንተ ክሳዕ መወዳእታ ብሕጊ እንዳ’ባ እዩ ዝካየድ። ቅሩብ ኣምር እንተ ዘይጸኒሑካ፡ ጽባሕ፡ ጉዳይ ጌርካ ሕጊ እንዳባ ከይፈለጥካ እንተ ዘይጸኒሑካ፡ ጽባሕ፡ ጉዳይ ጌርካ ሕጊ እንዳባ ከይፈለጥካ እንተ ኣቲኻዮ፡ መስሓቒ ኴንካ ኢኻ ትተርፍ። ኣቲኻዮ፡ መስሓቒ ኴንካ ኢኻ ትተርፍ። • ምሁራት ዜጋታት ፍልጠቶም • ምሁራት ዜጋታት ፍልጠቶም ናብ መንእሰያት ኣብ ምስጋር ከመይ ናብ መንእሰያት ኣብ ምስጋር ከመይ ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ ኣለዉ ትብል? እንታይ ከ ትምዕድ? ኣለዉ ትብል? እንታይ ከ ትምዕድ?


ኣብዚ ጸገም ኣለና ብሓቂ። ብዙሓት ካብቶም ምሁራት ዜጋታት ዝበዝሐ ግዜ ፈሊሶም ኣብ ካልእ ሃገር እዮም ዘለዉ። ኣብዚ ዘለዉ ከኣ ኣብ ከቢድ ስራሓት ተሸሚሞም እዮም ዘለዉ። ኣብዚ ሕጂ ጽሑፍ ዓቢ ተራ ኣለዎ። እቲ መንእሰይ ወይ እቲ ተመሃራይ ጽሑፍ ናይ ምንባብ ባህሊ ክህልዎ ክኽእል ኣለዎ። ፍቕሪ ናይ ምንባብ፡ ፍቕሪ ናይ መጽሓፍ እንተሃልዩካ፡ ንኹሉ ብቐሊሉ ክትበጽሖ ትኽእል ኢኻ። ማለተይ ጽሑፍ ከተንብብ ከለኻ ንስኻን እቲ ጽሑፍን እምበር እቲ ደራሲ ምሳኻ የለን። ስለዚ ኣብኡ እናጠለቕካ ነቲ ትምህርትኻ ከትዕምቖ ትኽእል ኢኻ። እዚ ኹሉ ኣብ ሃገራት ምዕራብ ዘሎ መንእሰይ፡ እቲ ዝበዝሐ ፍልጠት ካብ ምንባብን ሓርኮትኮትን ተበላሓትነትን እዩ ዝረኽቦ ዘሎ። • ኣብ ደገ ንዘለዉ መንእሰያት • ኣብ ደገ ንዘለዉ መንእሰያት እንታይ ትምዕዶም? እንታይ ትምዕዶም? ... ነቲ ኣብ ደገ ዝነብር መንእሰይ እንታይ እየ ዝብሎ፡ ቅድም ዕላማ ክህልዎ ክኽእል ኣለዎ። ዕላማ ዘለዎ ሰብ ንዕኡ፡ ንስድርኡን ንሃገሩን ዝጠቅም ነገር ክገብር እዩ ሓኾት ዝብል። እቲ ዕላማ ዘይብሉ ሰብ ግና ግዚኡ ናብ ጸወታን ናብ ውድድር መጋየጺ ንብረት ኣብ ምዕዳግን እዩ ዘሕልፎ። እቲ ሓንጎሉ ናብ ስምዒቱ ዝመርሖ ነገር ጥራይ እዩ ክኸይድ ዝኽእል። ኣሜሪካ ንኣብነት፥ ፍቕረ ንዋይ (material- ism) ዝበዝሖ ወሓጢ ሃገር እዩ። መዓልቲ መዓልቲ ዝምህዝዎ ነገር ኣሎ፡ መብዛሕትኡ ሰብ ከኣ ሎሚ ዝተማህዘት ነገር ቦግ ኣቢሉ ክዕድጋ እዩ ዝፍትን። ሓደ መንእሰይ ዘዝተማህዘ ንዋት ኣብ ምዕዳግ ተሸሚሙ ዝውዕል እንተኾይኑ ድማ፡ እቲ ዝዓበየ ነገር’ዩ ዝሓድግ። ምስ ህዝቡ ዝምድና ዘይብሉ ኮይኑ ይተርፍ እሞ፡ ህይወቱ ፋሕ ይብል። ስለዚ ኣብ ደገ ዘለዉ መንእሰያት፡ ምስ ህዝቦም ዝምድና ክህልዎም፡ ዕላማ ክህልዎም፡ ህይወቶም እርኑብ ክኸውን፡ ካብ ድራግን ጠላዕን ክርሕቁ እየ ዝምዕዶም። • ብሓፈሻ መንእሰይ ከመይ • ብሓፈሻ መንእሰይ ከመይ ክኸውን ኣለዎ ትብል? ክኸውን ኣለዎ ትብል? ሓልዮት ካብ ረብሓ ዝፈሊ ክኸውን ኣለዎ። ኣብቲ ናይ ረብሓ ዓለም እንተደኣ ተሸሚምካ፡ ብዙሕ ቁምነገር ክትገብር ኣይትኽእልን ኢኻ፡ ብዘይካ ሃብቲ ምድላብ። መነባብሮኻ ኣብ ከተማ ጥራሕ እንተኾይኑ፡ እንተላይ ናይ ገጠር ተሞኩሮ ህይወት ክህልወካ እውን ጠቓሚ’ዩ። ንኣብነት፥ እታ ኣነ ኣብ ገረሚ ዘሕለፍክዋ ሓንቲ ዓመት ኣብ ህይወተይ ዓብዪ ጽልዋ እዩ ዘለዋ። ኣዝየ ዝሓሽኩ ነይረ፡ ካብቶም ገጠር ርእዮም ዘይፈልጡ ደቂ ከተማ። እቲ ኣብ ገጠር ዘሎ ነኣሽቱ ዘይምሹው ነገራት (Discomforts) ክትሰግሮ እንተዘይክኢልካ ምሉእ ሰብ መጽሔት መንእሰይ ቁ.58 መስፍን ገብረሂወት ምሉእ ትሕዝቶ ወግዒ ፕሮፌሰር ኣስመሮም ለገሰ፡ ኣብ መጽሔት መንእሰይ ቁ.58 ወይ ኣብ ዌብሳይታት eriyouth.org & shabait.com ክትረኽብዎ ከም ትኽእሉ ንሕብር። መጽሔት መንእሰይ ቁጽሪ 87 መጽሔት መንእሰይ ቁ.87 ከም ወትሩ ኣብ ውዳበ ማሕበር፡ ፖለቲካ፡ ቁጠባ፡ ሕብረተሰብ፡ ባህሊ፡ ወዘተ. ኣማእዛኒ፡ መሃርን ኣዘናጋዕን ትሕዝቶታት ሒዛ ተዘርጊሓ’ላ። ኣንብባዋ! ኣስተማቕርዋ! ብተውሳኺ ኣብ ዌብሳይት www.shabait.com እውን ክትረኽብዋ ትኽእሉ። 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 6 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ናጽነት ደስበለ - ሓበን ገብረኣምላኽ - ሳምራዊት መለስ ናጽነት ደስበለ - ሓበን ገብረኣምላኽ - ሳምራዊት መለስ 1ይ ቤት-ፍርዲ ኣስመራ እንተሎ፡ ን7/4/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዝኾነ፡ ብመልክዕ ህያብ ዝሃበትኒ ይጽደቐለይ ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ንዕለት18/3/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ዲቮራ ምሕረተኣብ ኣብርሃ፡ ብሞግዚታ ፍረወይኒ ወልዳይ ጸጋይ፡ ወላዲየይ ምሕረተኣብ ኣብርሃ ክፍለ ስለዝዓረፈ፡ ኣነ ጥራይ ወራሲት ምዃነይ ይረጋገጸለይ ስለ ዝበት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን2/4/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ኣከቦም ዮሴፍ ገብረኣብ ምባል ተሪፉ፡ ኣላይ ዮሴፍ ገብረኣብ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን1/4/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። 1ይ ቤት-ፍርዲ ደቀምሓረ ዓወት ተኽለማርያም ተወልደመድህን፡ ኣደይ ገነት ፍረዝጊ ብርሃነ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 5 ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን13/3/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ወ/ሮ ተኽኣ ገብረስላሴ ተስፋይ፡ ኣደይ ሓጎሳ ሃብተሚካኤል ቀላቲ ስለዝዓፈት፡ ኣነ ምስ 1ሓፍተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን15/4/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። 1ይ ቤት-ፍርዲ ከረን 1ይ ቤት-ፍርዲ ሻምብቆ ኣቶ ፋርስ ሃብተጊዮርጊስ ዘሚካኤል፡ ብዕለት 18/7/25 ነቲ ኣብ ከተማ ከረን ከባቢ 05 ዝርከብ ቀዋሚ ንብረት ብመለለዪ ቁ/ንብረት 6BRKN000541/1፡ ዚፕ ኮድ 6K-1388፡ ፕሎት 26፡ ፓርሰል E፡ ዝተመዝገበ፡ ስፋሓቱ 300 ት/ሜ ናይዝጊ ሃንስ መብራህቱ፡ ኣደይ ለተኺዳን መብራህቱ ገብረትንሳኤ ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 4 ኣሕዋተይ ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን26/3/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ጳውሎስ ሃብተማርያም ብርሃነ፡ ኣዴና ከበደሽ ወልደማርያም ተስፋማርያም ስለዝዓረፈት፡ ኣነ ምስ 2 ኣሕዋተይን 2ተተካቲ ደቆምን ወረስቲ ምዃንና ይረጋገጸልና ስለ ዝበለ፣ ዝቃወም ኣብ ኣስመራ ከተማ ዞባ 6 ምም 02 ቁ.ገዛ 14 ጎደና ራእሲ በራኺ ዝርከብ ንብረት፡ ኣብ ኮሚሽን ኣባይቲ ብቁ.ምስክር ወረቐት 109296 መወከሲ ቁጽሪ 128408 ብስም ወረስቲ ነፍ/መብራህቱ ብርለ ወ/ሮ ኣበባ ዑቕባጋብር ምስ 8 ደቆምን ዝተመዝገበ ንብረት ገዛ፡ እቲ ኦርጅናል ስለ ዝጠፈኣኒ፡ ረኺበዮ ወይ ብዕዳ ሒዘዮ ዝብል እንተሎ፡ ብቁጽሪ ቴሌፎን 07601187 ክሕብረኒ። እንተዘይኮይኑ ግን ካብ ዝምልከቶ ኣካል መተካእታ ክሓትት ምዃነይ እሕብር። ኣቶ ኣማረ መብራህቱ ብርለ ኣብ ዞባ ማእከል ንኡስ ዞባ ሰረጀቓ ጎደና ገረሚ ቁ.ገዛ -ብቁ/ፍቓድ ዋኒን ASL00043718 ናይ ድኳን ትካለይ፡ ንወ/ሮ ሰናይት በረከትኣብ ገብረየሱስ፡ ኣድራሻ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ሰረጀቓ ጎደና ገረሚ ቁ.ገዛ -- ዕለት 16/12/2025 ቁ. መዝ 296/2025 ብውህብቶ ስለዝሃብክዋ፡ብስም ወሃቢ ዝኽፈሎ ዕዳ ኣለኒ ወይ ይግባኣኒ እዩ ዝብል ኣካል እንተደኣ ኣሎ፡ እዚ ምልክታ እዚ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ክሳብ ሰላሳ መዓልቲ፡ ስልጣን ንዘለዎ ቤት ፍርዲ ተቓውሞኡ የቕርብ። እንተ ዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ ናብ ስም ውህብቶ ተረካቢ ከምዝመሓላለፍ ነፍልጥ። ቀሺ በረከትኣብ ገብረየሱስ ግደ ብስም ተወልደ ሰመረ ዑቕቡ ዝተመዝገበ፡ ብቁ.ፍ.ዋኒን ASL000023174 ዝኾነ፡ ኣብ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ማ/ከተማ ጎደና 119-9 ቁ.ገዛ ዝርከብ ናይ ኤለክትሪክ ኣቕሑ መፍትሕ መዐረይን መሸጥን ትካለይ፡ ንኣቶ ገብረትንሳኤ ገብረእግዚኣብሄር፡ ኣድራሻ ዞባ ማእከል ን/ዞባ ገጀረት ጎደና 752-7 ቁ.ገዛ 61 ካብ ዕለት 01/01/2026 ክሳብ ዕለት 31/12/2029 ኣካርየዮ ስለ ዘለኹ፣ ዝቃወም ምስ ዝህሉ፡ እዚ ምልክታ እዚ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ኣብ ውሽጢ ሰላሳ መዓልቲ፡ ስልጣን ንዘለዎ ቤት ፍርዲ ተቓውሞኡ የቕርብ። እንተዘይኮይኑ፡ ዝቃወም ኣካል ከምዘየለ ተቖጺሩ እቲ ናይ ክራይ ውዕል ሕጋዊ ምዝገባ ከምዝፍጸመሉ ነፍልጥ። ተወልደ ሰመረ ዑቕቡ ሕጋዊ ወኪል ዘካርያስ ሰመረ ዑቕቡ ኣነ ኣመልካቲት ወ/ሮ ኑሪት ኢብራሂም ኣሕመድ፡ ነቲ ኣብ ኣስመራ ዞባ 07 ምምሕዳር 11 ቀንዲ ክፍልታት 2+1 ብስም መዋቲ ኣውራሲና ኣቶ ኢብራሂም ኣሕመድ ሕያ ኣብ ቤት ጽሕፈት ኮምሽን ኣባይቲ ዋንነቱ ብስም መዋቲ ዝተመዝገበ፡ እዚ ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሰ ገዛ ምስ 4 ኣሕዋተይ ወላዲተይን ብጽሒትና ኮይኑ ስለ ዘሎ፡ ቤት ፍርዲ ሸሪዓ’ውን ሰነድ ወረስቲ ኣጽዲቑልና ብምህላዉ፡ በዚ መሰረት ናብ ስም ወረስቲ ከነመሓላልፎ ስለ ዝደለና፣ ዝቃወም እንተሎ፡ እዚ ምልክታ እዚ ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ ናይ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ፓብሊክ ኖታሪ ሃገራዊ ካዳስተርን ይቕረብ። እንተዘይቀሪቡ ግን ዝቃወም ከምዘየለ ተቖጺሩ ስም ምትሕልላፍ ክንፍጽም ምዃንና ንሕብር። ወ/ሮ ኑሪት ኢብራሂም ኣሕመድ +4 ኣነ ኣቶ ገብረሂወት ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል፡ ተቐባሊ ህያብ ካብ እዝጋሃርያ ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል፡ ቅድሳን ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል፡ ሓጀር ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል፣ ብስም ነፍስሄር ጽገ ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል ዝተመዝገበ፡ ኣብ ከተማ ሰንዓፈ ዞን 05 ኣብ ፕሎት 19 ፓርሰል D ኣብ 250 ት/ሜ ዝተደኮነ፡ ብኮምሽን ምጽራይ ዋንነት ቁጽሪ 36664 ዋንነት ዝተረጋገጸ 2 ክፍሊ ገዛ ሽቓቕ ክሽነ ዘጠቓለለ ገዛውቲ ህያብ ዝተወህበኒ፣ ናብ ስመይ ከመሓላልፎ ስለ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ እዚ ምልክታት ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ሕጊ ብዝእዝዞ መሰረት ካብ ዝምልከቶ ቤት ፍርዲ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ (ይግባይ ተባሂሉ እንተኾይኑ) ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ክፍሊ ቴክኒክ ምምሕዳር ንኡስ ዞባ ሰንዓፈ ይቕረብ። ዝቃወም እንተዘይቀሪቡ ግን ኦርጅናል ሰነዳተይ ኣቕሪበ ጉዳየይ ክፍጸመለይ እሕብር። ኣቶ ገብረሂወት ገብረእግዚኣብሄር ወልደገብሪኤል 1ይ ቤት-ፍርዲ ተሰነይ ኢብራሂም መሓመድ ስዒድ ምባል ተሪፉ፡ ኢብራሂም ስዒድ ዑመር ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝብለት፣ ዝቃወም እንተሎ፡ ን12/3/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ። ኣድያም ተክለ ለገሰ ምባል ተሪፉ፡ ኣድያም ተክለ ወልዱ ተባሂሉ ይተኣረመለይ ስለ ዝበለት፣ ዝቃወም እንተሎ ን27/3/26 ኣብ ቤ/ፍ ይቕረብ።


ኣብቲ መሪር ሞት ወድና ኣማን ተስፋኣለም ዘቃበርኩምና፡ ገዛና ተመላሊስኩም ዘጸናናኩምናን ዘተባባዕኩምናን፡ ካብ ውሽጥን ወጻእን ዝደወልኩምልና ቤተሰብ፡ ፈተውትን ኣዕሩኽቱን፡ ጎረባብቲን፡ መምሃራንን ተመሃሮን ኮለጅ ማይነፍሒ ሃበረዳ 11 ክፍሊ እምባህራን፡ማሕበረሰብ ሞንሽን፡ ኣባላት ኤምባሲ፡ ወ/ሉ/ቤተክርስትያንን፡ ካልኦትን የቐንየልና ሕሰም ኣይትርከቡ እናበልና ሓዘንና ከምዝዓጸና ንሕብር። ወላዲቱ ሊያ ኣሚነ ምስ ምሉኣት ስድራቤት


ብዕረፍቲ ብዓል ቤተይ ኣቶ ተስፋልደት ተስፋይ ዓንዱ፡ ዝተሰመዓና መሪር ሓዘን እናገለጽና፣ ክሳብ ኳዜን ዘቃበርኩምና፡ ኣብ ገዛና ብምምልላስን ካብ ውሽጥን ወጻእን ብቴሌፎንን ዘጸናናዕኩምና፡ ሕሰም ኣይትርከቡ የቐንየልና እናበልና ሓዘንና ከምዝዓጸና ንገልጽ። ብዓልቲ ቤቱ ኣበባ ዑቕባዝጊ ምስ ደቀይን ምሉኣት ስድራቤትን 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 7 መበል 35 ዓመት ቁ.161


Asmara Mining Share Company is inviting applicants for the following position. CIL Supervisor Plant Maintenance Number required – (01) Type of contract – Definite (2 years) Major Duties and responsibilities • The CIL Maintenance Supervisor is responsible for leading and executing safe, high-quality maintenance activities within the Carbon-In-Leach (CIL) area to en sure plant reliability, availability, and metallurgical performance. • The role provides frontline supervision of maintenance crews working in the CIL area. TASK DESCRIPTION EXPANDED TO CORE PERFORMANCE AREA • Lead all maintenance activities in strict compliance with site HSE standards and statutory requirements • Enforce safe work practices including isolations, permits, lock-out/tag-out, and confined space entry • Ensure correct procedures for working in cyanide areas are followed at all times • Participate in incident investigations, risk assessments, and safety improvements • Conduct toolbox talks and safety interactions regularly • Supervise day-to-day mechanical maintenance activities on CIL circuit equipment including agitators, slurry pumps, pipework, interstage screens, carbon transfer systems, valves, launders, and structural steel • Ensure maintenance tasks are executed to required quality and workmanship standards • Coordinate breakdown response and prioritize work to minimise plant downtime • Execute planned and preventive maintenance in accordance with the maintenance schedule • Work closely with Planning to ensure work orders, materials, and resources are available • Provide accurate feedback on job execution, durations, and defects • Support shutdown planning and execution for CIL-related maintenance activities Profile: Qualifications and Experience • Mechanical trade qualification Formal Education, Certifications or Equivalents • Diploma or Advanced Diploma in Mechanical Engineering (desirable). Working Experience – Nature & Length • Minimum 5–10 years experience in mining or mineral pro cessing environments. • CIL circuits and elution column with additional experience in crushers, mills, conveyors and flotation circuits. Technical Skills • Strong mechanical knowledge of slurry handling equipment and agitators • Experience with pumps, gearboxes, bearings, screens, and pipework • Understanding of maintenance management systems (PRONTO or similar) • Ability to read drawings, manuals, and maintenance proce dures Behavioral Skills • Strong commitment to safety and disciplined work practices. • High-quality workmanship with attention to detail. • Effective communicator with good interpersonal skills. • Resilient, adaptable, and able to work in multicultural and challenging environments. • Team player with mentoring and coaching mindset. • Proactive, initiative-driven, and focused on continuous im provement. • Reliable, accountable, and able to work independently when required. General Information and other requirements:  Place of Work: AMSC Sites  Type of contract: Definite Period (2 years)  Salary: As per the Company salary scale Additional requirements for Nationals: • Having fulfilled his/her National Service obligation and provide evidence of release paper from the Ministry of Defense. • Present clearance paper from current/last employer. • Testimonial documents to be attached (CV, work experience credentials, a copy of your National Identity Card, etc.). • Only shortlisted applicants would be considered as potential candidates for an interview. • Application documents will not be returned to the sender. • All applications should be sent through the post office. • Deadline for application: 7 days from the day of publication in the Newspaper.  Address: Please mail your applications to: Asmara Mining Share Company, P. O. Box 10688 Asmara, Eritrea  Applicants shall be required to send a copy to: Mineral Resources Management P.O. Box – 272 Asmara  Note to Eritrean applicants: Please send a copy of your application to Aliens Employment Permit Affairs, P. O. Box 7940 Asmara, Eritrea ኣነ ኣመልካቲ ኣቶ ዓብዱልዓዚዝ ስዒድ ኢብራሂም፡ ብወኪሉ ወ/ሮ ሱዓድ ዓብዱረዛቕ ዓብዱራሕማን፡ ነቲ ኣብ ኣስመራ ዚፕ ኮድ 1A159 ጎደና 159-34 ቁጽሪ ገዛ 94 ፕሎት 61 ቁጽሪ ፓርሰል ASP 00020583 ኣብ 100ት/ሜ ዝተደኮነ ሰለስተ ቀንዲ ክፍልታት ሓደ ክሽነ ሓደ ዓይኒ ምድሪ ዝሓዘ፡ ኣብ ሚኒስትሪ መሬትን ኣከባብን ቤት ጽሕፈት ካዳስተር ኣብ ትሕቲ ዋንነት ቁጽሪ 1፡000412/1 ዕለት 08/11/2017 ብስም ብህያብ ዝሃበትኒ ወ/ሮ ስዕዲ ዓብዱልቃድር መሓመድ ዝተመዝገበ፡ እዚ ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሰ ገዛ ብህያብ ዝተዋህበ ኮይኑ፡ ቤት ፍርዲ ሸሪዓ’ውን ሰነድ ውህብቶ ኣጽዲቑልና ብምህላዉ፡ በዚ መሰረት ናብ ስም ውህብቶ ዝተዋህበ ከመሓላልፎ ስለ ዝደለኹ፣ ዝቃወም እንተሎ፡ እዚ ምልክታ እዚ ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ካብ ዝወጸሉ ዕለት ጀሚሩ ኣብ ውሽጢ ሓደ ወርሒ፡ ካብ ዝምከልቶ ቤት ፍርዲ ናይ መአገዲ ትእዛዝ ወይ ናይ መወዳእታ ውሳነ ሒዙ ናብ ቤት ጽሕፈት ፓፕሊክ ኖታሪ ካዳስተርን ይቕረብ። ተቓውሞ ምስ ዘይቀርብ ግን ጉዳየይ ክፍጽም ምዃነይ አፍልጥ። ኣቶ ዓብዱልዓዚዝ ስዒድ ኢብራሂም ወ/ሮ ሱዓድ ዓብዱረዛቕ ዓብዱራሕማን


ብዕረፍቲ እነፍቅራ ክብርቲ ኣዴና ብርኽቲ ተስፋጽዮን በኹረጼን፡ ዝተሰመዓና መሪር ሓዘን እናገለጽና፣ ኣብ ታኺታ ዘቃበርኩምና፡ ኣብ ገዛና ብምምልላስን ካብ ውሽጥን ወጻእን ብቴሌፎንን ዘጸናናዕኩምና፡ ሕሰም ኣይትርከቡ የቐንየልና እናበልና ሓዘንና ንዓጹ። ደቃ ሰምሃር፡ ሮቤል፡ ዮናታን ምስ ምሉኣት ስድራቤት


ብዕረፍቲ ዘፍቅሮ ብዓል ቤተይ ኣቶ ጸጋይ ወልደዮውሃንስ ተስፋይ (ወዲ - ፊሊ) ዝተሰመዓና መሪር ሓዘን እናገለጽና፣ ኣብ ግዜ ሕማሙ ዝበጻሕኩሞ፡ ድሕሪ ዕረፍቱ ገዛ ጎቦ ዘቃበርኩምናን ቴሌፎን ብምድዋልን ብምምልላስን ዘጸናናዕኩምናን ማሕበረኮም ቆንስል ሚላኖን ፈተውቲን ሕሰም ኣይትርከቡ እናበልና ሓዘንና ንዓጹ። ብዓልቲ ቤቱ ወ/ሮ ኣዛነሽ ኪዳነ ምሉኣት ስድራቤት ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 8 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ብሞት ኣዚና እነፍቅራን እንፈትዋን ጓልናን ሓውትናን ዲቮራ ይትባረኽ ሃብተጊዮርጊስ ዝተሰመዓና መሪር ሓዘን እናገለጽና፣ ኣብቲ ብሰንኪ ካብ ዕሸልነታ ጀሚሩ ክሳብ ዕለት ሕልፈታ ዘጋጠማ ጉድለት ጥዕና ብዝተፈላለየ መልክዕ ዝሓገዝኩምና ቤተሰብን ፈተውትን፡ ምእንትኣ ዝጸለኹምን ዝተማሕጸንኩምን፡ ምስ ዓረፈት ከኣ ዘቃበርኩምናን ካብ ጎድንና ከይተፈለኹም ካብ ውሽጥን ወጻእን ብኣካልን ብቴሌፎንን ደዊልኩም ዘጸናናዕኩምናን፡ የቐንየልና ሕሰም ኣይትርከቡ እናበልና ምስጋና ነቕርብ። ወለዳ፦ ተጋ/ይትባረኽ ሃብተጊዮርጊስ ወ/ሮ ሰናይት ገብረማርያም ዓባያ ወ/ሮ ሰንበቱ ኤልያስን ኣሕዋታን


ሓደ መዓልቲ፡ ኣርሓ ደርሆን ቆቓሕን ተራኸቡ። ሰላምታ ድሕሪ ምልውዋጦም፡ ‘ናብራና ከመይ ከም ዝኾነ እንዶ ንፈታተን’ ተበሃሃሉ።


ለቓቒሞም፡ ኣብ ገልዒ ዝተገብረሎም ረሳሕ ማይ ሰተዩ። ንምሸቱ፡ ኣብ መሳርዕ (ናውቲ ማሕረስ) ተሰቒሎም ኣዕረፉ። ንቕዋ ብኸምኡ ተሰማሚዖም ቅድም ቆቓሕ ንደርሆ ኣአንጊድዎ ቀነየ። ንኣርሓ ደርሆ ብዙሕ ኵዕንቲ ኣብ ዝርከቦ ጐልጎል ወሰዶ። ጸጻሕቲሩ’ውን ጭንጭርኡ ክስንጠቕ ክሳዕ ዝደሊ ኣጽገቦ። ካብኡ ኣብ ጽሩይ ዛራ ዝርከቦ ሩባ ኣውሪዱ ልቢ ዝመልስ ዝሑል ማይ ኣስተዮ። ጸሓይ ምስ መረረ ዝሑል ጽላልን ጥዑም ንፋስን ኣብ ዘለዎ ጽምዋ በረኻ ወሰዶ እሞ፡ ኣብኡ ዝህውኽን ዝርብሽን ዘፍርህን ዘይብሎም እናዋግዑ ኣዕርፍ ወዓሉ። ኣጋ ምሸት ግዜ ምስ ኮነ ከኣ፡ ናብ ኵዕንቶም ተመሊሶም ጸጻሕቲሮም ከም ልቦም ትምትም ኣምሰይዎ። ምድሪ ምስ ዓረበ፡ እቲ ቆቓሕ ንጋሻኡ ጽምው ኣብ ዝበለ ገረብ ወሲዱ ብጽቡቕ ኣሕደሮ። ደማሙ እናኣሰከፎም፡ ቀትሪ ካብ ፈቐዶ ጐድፍን ጐሓፍን ድዅዕን ዝለገቡዎም ባልዕ ድቃስ ከሊኦሞም ምሉእ ለይቲ ዓይኖም ከይከደኑ ለይቲ ሓራሳት ሓደሩ። ኣጋ ጽባሕ ክኸውን ከሎ ኣርሓ ደርሆ ንወዮ ዕዱሙ፡ ኣርሓ ደርሆ ከምዚ ኢሉ፡ ሳልስቲ ክሕጸንን ክምጨንን ምስ ቀነየ፡ በቲ ግርም ዝኾነ እንግዶት ንዓርኩ ኣመስጊኑ፡ ብናብራኡ’ውን ተደኒቑ፡ “ዓርከይ ደጊምስ ምድሪ ጸቢሑ እዩ’ሞ ንጐይተቶይ ከተንስእ ፍቐደለይ፡” በሎ። “በል እምበኣር ናብራኻስ ፈቲነዮ፡ ናብራይ ከኣ ንዓናይ ከርእየካ፡” ኢሉ ንዓዱ ወሰዶ። ወዮ ጋሻ፡ “ዋእ! ለይቲ ምድሪ ደኣ ኣንታ ዓርከይ፡ እንታይ ንቕዋኡ ናይ


ደርሆ ከኣ፡ “ኵሉ ሳዕ ከምዚ እዋን ምስ ኮነ ነቍየ ንጐይተቶይ ምትንሳእ ስርሐይ እዩ፡” በሎ። ቆቓሕ እዚ ምስ ሰምዐ ብፍጹም ተገረመ፡ “ቀትሪ መግቢ ክትምእርር ውዒልካስ፡ ለይቲ ከኣ ነቊኻ ክተተስኦም፡ ክላ ወደይ ማሰ ክንብለልካ ብምባል እዛ ትስዕብ ማሰ በለሉ፦


ድግማ ከኣ ተረኣዩካ ለይቲ ምድሪ ደርፊ፡ ኣብ ዓዱ ምስ በጽሐ፡ ሓሰር ንፋይ ወድ ሓሰር ንፋይን ጕሓፍ ጐድፍን እናጻሕተሩን፡ ዝኣቱን ዝወጽእን፡ ‘ኵት፡ ተኾስተራ፡’ ኢሉ ዝረኸበ እናረገሞምን ዝረኸብዎ ኣቕሓ ገይሮም እናደርበዩሎምን ከርተት ክብሉ ተካል መዓልቲ ወዓሉ። ጒርደ-መርድን ገለ ሓሰኻ ደንበን ኣኽእሎ ይሃብካ እምበር ናብራኻስ ዝከኣል ኣይኮነን፡” ኢሉ ገዲፍዎ ናብታ ሰላም ዘለዋ ዓዱ ከደ ይብሃል። መም/ ዕቝባይ ተስፋዝጊ መም/ ዕቝባይ ተስፋዝጊ


ክትጽዕሩ ይግባእ። ደጋጊምካ ምፍታን ናብ ክትጽዕሩ ይግባእ። ደጋጊምካ ምፍታን ናብ ዓወት ይመርሕ እዩ። ስለዚ፡ ካብ ጌጋኹም ዓወት ይመርሕ እዩ። ስለዚ፡ ካብ ጌጋኹም ተማሂርኩም ተስፋ ከይቈረጽኩም ኣበርቲዕኩም ተማሂርኩም ተስፋ ከይቈረጽኩም ኣበርቲዕኩም ደጋጊምኩም ፈትኑ። እዚ ናይ ምጽዋር ባህሪ ደጋጊምኩም ፈትኑ። እዚ ናይ ምጽዋር ባህሪ ናብ ዓቢ ዓወት ዘብጽሕ ምዃኑ ተገንዘቡ። ናብ ዓቢ ዓወት ዘብጽሕ ምዃኑ ተገንዘቡ። ፍቱዋት ተመሃሮ፡ ነፍስ ወከፍ ቈልዓ ፍቱዋት ተመሃሮ፡ ነፍስ ወከፍ ቈልዓ ዕዉት ንክኸውን ዘይብህግ የለን ክበሃል ዕዉት ንክኸውን ዘይብህግ የለን ክበሃል ይከኣል። ንሕና ድማ ኣብ ናይ ሎሚ ይከኣል። ንሕና ድማ ኣብ ናይ ሎሚ ሕታም ዕዉታት ንኽትኮኑ ክትገብርዎም ሕታም ዕዉታት ንኽትኮኑ ክትገብርዎም ዘለኩም 5 ነጥብታት ኣዳሊና ኣሎናሞ፡ ዘለኩም 5 ነጥብታት ኣዳሊና ኣሎናሞ፡ ሰናይ ንባብ! ሰናይ ንባብ! 4. ግዜኻ ብግቡእ ምጥቃም፡ 4. ግዜኻ ብግቡእ ምጥቃም፡ 1. ናይ ንባብ ልምዲ ምጥራይ፡ 1. ናይ ንባብ ልምዲ ምጥራይ፡ ዕዉታት ቈልዑ ንግዜኦም ብዝግባእ ዕዉታት ቈልዑ ንግዜኦም ብዝግባእ ይጥቀሙሉ እዮም። ንትምህርቲ፡ ንጸወታ፡ ይጥቀሙሉ እዮም። ንትምህርቲ፡ ንጸወታ፡ ንዕረፍትን ንሓገዝ ስድራቤትን ዝኸውን ግዜ ንዕረፍትን ንሓገዝ ስድራቤትን ዝኸውን ግዜ መዲብኩም ብዝግባእ ክትሰርሕሉ ኣለኩም። መዲብኩም ብዝግባእ ክትሰርሕሉ ኣለኩም። ናይ ጽባሕ መራሕቲ ሃገር፡ ምሁራን ንስኻትኩም ናይ ጽባሕ መራሕቲ ሃገር፡ ምሁራን ንስኻትኩም ስለ ዝኾንኩም ካብ ግዜ ቍልዕነትኩም ሓላፍነት ስለ ዝኾንኩም ካብ ግዜ ቍልዕነትኩም ሓላፍነት ክትስከሙ ይግባእ። ኣብ ግዜ ቊልዕነትኩም ክትስከሙ ይግባእ። ኣብ ግዜ ቊልዕነትኩም ንባብ ንኣእምሮ መግቢ እዩ። መጻሕፍቲ፡ ንባብ ንኣእምሮ መግቢ እዩ። መጻሕፍቲ፡ ጋዜጣታት፡ መጽሔታት፡ ... ምስ እተንብቡ፡ ጋዜጣታት፡ መጽሔታት፡ ... ምስ እተንብቡ፡ ናይ ምሕሳብ ዓቕምኹም ይሰፍሕ። ናይ ምሕሳብ ዓቕምኹም ይሰፍሕ። ተወሳኺ፡ ሓድሽ ቃላትን ሓድሽ ፍልጠትን ተወሳኺ፡ ሓድሽ ቃላትን ሓድሽ ፍልጠትን ትረኽቡ። እዚ ኸኣ ኣብ ትምህርትኹምን ትረኽቡ። እዚ ኸኣ ኣብ ትምህርትኹምን ዕለታዊ ህይወትኩምን በላሕቲ ዕለታዊ ህይወትኩምን በላሕቲ ንኽትኮኑ ይሕግዘኩም። ስለዚ፡ ንኽትኮኑ ይሕግዘኩም። ስለዚ፡ መደብ ሰሪዕኩም ወትሩ ኣንብቡ። መደብ ሰሪዕኩም ወትሩ ኣንብቡ። 2. ሕቶታት ምሕታትን 2. ሕቶታት ምሕታትን


ቈልዑ ንዝኾነ ዝርኣይዎ ሓድሽ ቈልዑ ንዝኾነ ዝርኣይዎ ሓድሽ ነገር፡ ‘እዚ እንታይ እዩ? ስለምንታይ ነገር፡ ‘እዚ እንታይ እዩ? ስለምንታይ ከምዚ ኮይኑ?...’ እናበሉ ይሓቱ ከምዚ ኮይኑ?...’ እናበሉ ይሓቱ እዮም። ከምዚ ዓይነት ሕቶታት እዮም። ከምዚ ዓይነት ሕቶታት ከኣ ንኸባቢኹም ብንቕሓት ከኣ ንኸባቢኹም ብንቕሓት ክትዕዘቡን ንዘይተረድኣኩም ክትዕዘቡን ንዘይተረድኣኩም ነገር ንኽበርሃልኩምን ንወለድኹም ወይ ነገር ንኽበርሃልኩምን ንወለድኹም ወይ ንመምህራንኩም ብምሕታት ክትፈልጡ ጸዓሩ። ንመምህራንኩም ብምሕታት ክትፈልጡ ጸዓሩ። ከምዚ እተገይርኩም ኣብ ንኡስ ዕድመኹም ከምዚ እተገይርኩም ኣብ ንኡስ ዕድመኹም ብዙሕ ሓድሽ ነገራት ክትፈልጡ ትኽእሉ ብዙሕ ሓድሽ ነገራት ክትፈልጡ ትኽእሉ ኢኹም። እዚ ፍልጠት ተደሚሩ ከኣ ኣብ ኢኹም። እዚ ፍልጠት ተደሚሩ ከኣ ኣብ ህይወትኩም ዕዉታት ንኽትኮኑ መገዲ ይጸርግ ህይወትኩም ዕዉታት ንኽትኮኑ መገዲ ይጸርግ እዩ። ስለዚ፡ ንዘይፈለጥኩሞ፡ ንዘይተረዳኣኩም እዩ። ስለዚ፡ ንዘይፈለጥኩሞ፡ ንዘይተረዳኣኩም ካብ ምሕታት ድሕር ኣይትበሉ። ዝሓትት ካብ ምሕታት ድሕር ኣይትበሉ። ዝሓትት ብዙሕ ዝፈልጥ ምዃኑ ዘክሩ። ብዙሕ ዝፈልጥ ምዃኑ ዘክሩ። እትገብርዎ፡ ኵሉ ናይ መጻኢኹም መሰረት እትገብርዎ፡ ኵሉ ናይ መጻኢኹም መሰረት እዩ። እዩ። 5. ሕያዋይን ኣኽባሪን ምዃን፡ 5. ሕያዋይን ኣኽባሪን ምዃን፡ ዓወት ኣብ ስነ-ምግባር ዝተሰረተ እዩ። ዓወት ኣብ ስነ-ምግባር ዝተሰረተ እዩ። ንዓበይቲ ምኽባር፡ ንመዛኑኻ ምሕጋዝን ንዓበይቲ ምኽባር፡ ንመዛኑኻ ምሕጋዝን ብቕንዕና ምንባርን፡ ሓደ ቈልዓ ኣብ ብቕንዕና ምንባርን፡ ሓደ ቈልዓ ኣብ ሕብረተሰብ ተፈታዊን ክቡርን ክኸውን ሕብረተሰብ ተፈታዊን ክቡርን ክኸውን ይሕግዞ። ንፉዕ ተመሃራይ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ይሕግዞ። ንፉዕ ተመሃራይ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንፉዕ ሰብ ምዃን ድማ ኣድህቦ ክንገብረሉ ንፉዕ ሰብ ምዃን ድማ ኣድህቦ ክንገብረሉ ይግባእ። ይግባእ። 3. ተጻዋርነት ምህላውን ተስፋ 3. ተጻዋርነት ምህላውን ተስፋ


እዞም ነጥብታት እዚኣቶም ንሓደ ቈልዓ እዞም ነጥብታት እዚኣቶም ንሓደ ቈልዓ ብኣካልን ብኣእምሮን ንኽዓቢ ዝሕግዙ ብኣካልን ብኣእምሮን ንኽዓቢ ዝሕግዙ መሰረታውያን ክእለታት እዮም። ስለዚ፡ ነዘን መሰረታውያን ክእለታት እዮም። ስለዚ፡ ነዘን ነጥብታት ኣተግቢርኩም ኣብ ህይወትኩም ነጥብታት ኣተግቢርኩም ኣብ ህይወትኩም ዕዉታት ክትኮኑ ጸዓሩ። ዕዉታት ክትኮኑ ጸዓሩ። ዓወት ብቐሊሉ ኣይመጽእን እዩ። ሓደ ዓወት ብቐሊሉ ኣይመጽእን እዩ። ሓደ ቈልዓ ኣብ ጸወታ ይኹን ኣብ ትምህርቲ ምስ ቈልዓ ኣብ ጸወታ ይኹን ኣብ ትምህርቲ ምስ ዝስዓር ወይ ምስ ዝጋገ ተስፋ ቈሪጹ ሸለል ዝስዓር ወይ ምስ ዝጋገ ተስፋ ቈሪጹ ሸለል ይብል። እዚ ድማ ካብ ዓወት ይኾልፈካ እዩ። ይብል። እዚ ድማ ካብ ዓወት ይኾልፈካ እዩ። ስለዚ፡ ካብ ጌጋኹም ተማሂርኩም እንደገና ስለዚ፡ ካብ ጌጋኹም ተማሂርኩም እንደገና


ምስላታት • ስኒ ዓሻ ቍሪ ወድኦ። • ሰብ ናብ ሰቡ ዝብኢ ናብ ገረቡ። • ሰለስተ ግዜ ለክዕ፡ ሓደ ግዜ ቅደድ። • ማይ ከይመጸ መገዲ ማይ ጽረግ። • ሕማቕ ሰኣን ዓቕሙ፡ ወዲ ሓላል ስሙ። • ሓሶት ምስክር፡ ብርኪ የስብር። • ለባም ተወከስ፡ ባላ ተመርኮስ። • ሃብታም ብኸብቱ፡ ድኻ ብጉልበቱ። • ጥሜት መዓሸዊ፡ ሕማም መበላሸዊ። ኣብ መንጎ ኣጻብዕተይ ትቕርቀሪ ንዅሉ ሓሳበይ ኣብ ወረቐት ተስፍሪ። ኣብ ክንዲ ዘረባ ብግብሪ ታሪኽ ዓለም ነባሪ ትገብሪ፡ እንተ ተሰቢርኪ ተስፋ ዘይትቘርጺ ብመጽረብ በሊሕኪ ዳግም ትሕንጽጺ። መደምሰስ ሓዚልኪ ወትሩ ትጐዓዚ ንጌጋ ኣሪምኪ ሓቂ ንኸተትሕዚ፡ ጽሕፈትኪ ዘይሃስስ ሓንሳእ ምስ ሰፈረ ደኺመ ዘይትብሊ ዘይትደልዪ መብረ ፍትውቲ ርሳሰይ ንበርለይ ኵሉ ስርሐይ ናብ መጻኢ ክሰግረለይ ተማ. ህያብኤል ፍትሓዊ ቤት ተማ. ህያብኤል ፍትሓዊ ቤት ትምህርቲ ቀይሕ ባሕሪ ትምህርቲ ቀይሕ ባሕሪ ምስጋና ኪሮስ ምስጋና ኪሮስ ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 10 መበል 35 ዓመት ቁ.161


3ይን መወዳእታን ክፋል ሕርጊጎ ህልቂት ዘጋጠመላ ሰንበት መዓልቲ፡ ዓባየይ መርዓ ናይ ወዲ ሓወቦኣ ስለ ዝነበራ ሒዛትና ከይዳ። ኣብታ መዓልቲ እቲኣ ወተሃደራት ኢትዮጵያ ገዛ ገዛ እናኣተዉን ኣብ መገዲ ዝረኸብዎን ሰብ ይቐትሉ ነይሮም። ኣነ ይርእዮም’ኳ እንተ ነበርኩ፡ ቆልዓ ስለ ዝነበርኩ ግን ይርድኣኒ ኣይነበረን። ሽዑ ካብ ሕርጊጎ ናብ ባጽዕ ሰብ ምእታው ከልኪሎም። እቲ ህልቂት መታን ከይውረ እዮም። ስለዚ ተጠዊና - ፍራራ ብዝተባህለ ቦታ ናብ ሕጡብሎ ኣቲና። ካብኡ ናብ ባጽዕ መጺእና። ኣብቲ 2ይ ግዜ ህልቂት ከኣ 3 - 4 ዝኾኑ ደቂ ሓወቦታተይ ዝብጽሑኒ፡ ኣብ ገዛ ሓዊ ረኲዖም ኣንዲዶሞም እዮም። ዝኣክል ቆሲሉን ደኺሙን እዩ። ቢንያም፡ ባረንቱ እንደገና ብጸላኢ ምስ ተታሕዘት፡ ሞራሉ ወዲቑን ናብ ጸላኢ ሰሊሙን እዩ። ብዝኾነ ኣፍዓበት ከይበጻሕና ተሓቢእና ንውዕል። ዝሓለፈ ገባር ምሳኻ ሒዝካዮ ኢኻ ትውዕል። መታን መጥቃዕትና ከየፍሽለልና ተባሂሉ’ዩ። ዕላማ ናይቲ ተርግእ ኣብ ውሽጢ ኣፍዓበት ዝነበሩ 12 ሶቬታውያን ጨዊኻ ንምውጻእ ምዃኑ’ዩ ተነጊሩና። እቲ መጽናዕቲ ግን ጉድለታት ነይሩዎ። ሰዓት 2፡00 ናይ ለይቲ ስራሕና ዛዚምና ክንወጽእ ዝግብኣና፡ መጥቃዕቲ ሽዑ ተጀሚሩ። ስለዚ ዕላማና ከይወቓዕና እቲ መደብ ፈሺሉ። ምኽንያቱ፡ ጉልጎል ስለ ዝኾነ ንጽባሒቱ ግዳይ ነፈርቲ ኢኻ ክትከውን። ነዚ ጉዕዞ’ዚ እተን ዝነበርና ደቂ ኣንስትዮ ብሓቦ ሓሊፍናዮ ኢና። ኣብ ዝሓለፈ ክልተ ክፋል ናይዚ ጽሑፍ፡ ተጋ/ ኪሮስ በርሀ (ባቡር) ብዛዕባ ተራ ተጋ/ ፋጡማ ዓሊ ኣብ ወተሃደራዊ ሃንደሳ ተዘክሮኡ ኣቕሪብናልኩም ነይርና። ሕጂ ድማ ምስ ተጋ/ ፋጡማ ዓሊ ዝገበርናዮ ሓጺር ቃለ መሕትት ነስዕበልኩም - ሰናይ ንባብ፦ ምስ ነብስኺዶ ከተላልይና? ምስ ነብስኺዶ ከተላልይና? ፋጡማ ዓሊ ጻዕዳ እበሃል። ብ1967 ኣብ ባጽዕ ተወሊደ። መበቆል ዓደይ ሕርጊጎ እዩ። ኣርባዕተ ኣሕዋት ኣለዉኒ። ኣነ መበል 2ይቲ ውላድ እየ። ኣብ ባጽዕ ክሳብ 3ይ ክፍሊ በጺሐ። ኣብ ሜዳ ከኣ ክሳብ 6ይ ክፍሊ ተማሂረ። ድሕሪ ታዕሊም ኣበይ ተመዲብኪ? ድሕሪ ታዕሊም ኣበይ ተመዲብኪ? ኣብ ወተሃደራዊ ሃንደሳ ተመዲበ። ንባርካ እየ ከይደ። ኲናት ዝካየደሉ ዝነበረ ወቕቲ እዩ። ስራሕና፡ ዓማ (ተሓኤ) ጸረ ተሽከርከርቲ ነቶግቲ ከይገብሩ፡ ጽርግያ ምፍታሽ እዩ። ጽርግያ ንሕና ከይፈተሽናዮ መካይንናን ታንክታትናን ኣይሓልፋን እየን። ሃገራዊ ስምዒት ብኸመይ ሓዲሩኪ? ሃገራዊ ስምዒት ብኸመይ ሓዲሩኪ? ኣብ 1977 ሻዕብያ ባጽዕ ክትሕዛ ከላ ናብ ፎሮ ወጺአ። ኣብ ፎሮ ህዝባዊ ግንባር ስለ ዝነበረት፡ ኣብ ቀያሕቲ ዕምባባ ተወዲበ። ኣብ ወርሒ 11- 1979 ከኣ ናብ ሜዳ ወሪደ። ፈለማ ናብ ዓዲ ሮሶ’የ ከይደ። ቀጺለ ኣብ ዓራግ ምስ ፊተውራሪ ተዓሊመ። እቶም ሽዑ ዝተዓለምና ብ4ይ ሓይሊ ኢና ንፍለጥ። ሕራይ፡ እቲ ፍሉይ ኣሃዱ ብድሕሪኡ ናበይ ሕራይ፡ እቲ ፍሉይ ኣሃዱ ብድሕሪኡ ናበይ ኣበለ? ኣበለ? ጉዕዞ ክሳብ ብዓል ደምበላስን ሽላሎን ንቕጽል። ካብኡ ተመሊስና ኣብ ኬሩ ክልተ ወርሒ ተዓሊምና። ኣብ መጥቃዕቲ ናይ ባረንቱ ተሳቲፍና ከኣ ነታ ከተማ ንሕዛ። ዝተኻፈልክዮም ውግኣት? ዝተኻፈልክዮም ውግኣት? ውግእ ሕድሕድ ብምሉኡ፡ ኣብ ባርካ - ካብ መስዋእቲ ንዋራ ወጽየ እትብልዮ ካብ መስዋእቲ ንዋራ ወጽየ እትብልዮ እንተሎ? እንተሎ? ባኑና 6ይ ወራር፡ ኣብ ግንባር ሓልሓል ሰላሕታ ወራር፡ ምትሓዝ ተሰነይ 1984፡ መጥቃዕቲ ባረንቱ ኣብ 1985 ክጠቅስ እኽእል። ብ1981 ኣብ ኲናት ሓድሕድ እዩ። ኣብ ፎርቶ ሳዋ ካብ ዓማ (ተሓኤ) ዝተረኽበ፡ ነቶግቲ ዝመልአ ኤምዳድ ነይሩ። እቲ ነቶግቲ ናብ ሳሕል ክኸይድ ኣብ ማኪና እናጸዓንናዮ ከሎና እዩ። ድልድልቲ መስርዕ፡ ገለ ኣብ ዝባን ማኪና፡ ገለ ኣብ ታሕቲ ኮይንና ኢና ንቀባበለሉ። ኣብ ሞንጎ’ቲ ምጽዓን ኣነን ኣልማዝ ተወልደን ንሽን ተበሃሂልና ክንከይድን እቲ ነቶግቲ ክባራዕን ሓንቲ ኮይኑ። ብዙሓት ተሰዊኦም። ዳርጋ መስርዕ ምልእቲ እያ ጠፊኣ። ገዛውቲ ኣጓዱ ምስ ዕጥቅታቱ ተባሪዑ። መራሒ መስርዕ ዳኒኤል ዘርኣያቆብ፡ ጸሃየ በርሀ፡ ከምኡ’ውን ሓላፊ ኤምዳድ ሻቕባን ገለ ካብ’ቶም ሽዑ ዝተሰውኡ እዮም። ንሕና ግን መዓልትና ስለ ዘይኣኸለ ድሒንና። ነዊሕን ዝመረረን ብእግሪ ዝተጐዓዝክዮ? ነዊሕን ዝመረረን ብእግሪ ዝተጐዓዝክዮ? ኣብ 1985፡ ቅድሚ መጥቃዕቲ ባረንቱ እዩ። ካብ ሓይልታት፡ ሃንደሳ፡ ኮማንዶን ስለያን ዝተዋጽአ ፍሉይ ኣሃዱ ቆይሙ ነይሩ። ኣብ ፋሕ ክልተ ወርሒ ይኸውን ተዓሊምና። ብድሕሪኡ ብማርሳ ተኽላይን ጎላጉል ሰማእታትን ገይርና ናብ ኣፍዓበት ነምርሕ። ሽዑ ኣብ ጋንታና ብዘይካይ ኣልጋነሽ እስቲፋኖስ (ተመርጻ)ን ብሪ ወልደማርያምን ዝተባህላ ኣዋልድ ነይረን። ሓይልታትና’ውን ኣዋልድ ነይረንኦም’የን። ነዊሕን ዓቕልኻ ዘጸንቅቕን ጕዕዞ እዩ። ብኮልቦዲሶሎ (ወቕዒ ጸሓይ) ዝወድቁ ነይሮም። ንኣብነት፡ ካባና ቢንያም (መልወሲ) ኣስላፉ ብምፍሕፋሕ ኣብ ህልቂት ሕርጊጎ እንታይ ይዝከረኪ? ኣብ ህልቂት ሕርጊጎ እንታይ ይዝከረኪ? ጓል 8-9 ዓመት ቆልዓ’የ ነይረ። ኣብታ ቀዳመይቲ፡ ኣብ ሚያዝያ 17- 1975 ኣብ ኣብ እግሪ ጉዕዞ፡ ሓንቲ ካብ’ተን ሓያላት ኣብ እግሪ ጉዕዞ፡ ሓንቲ ካብ’ተን ሓያላት ደቂ ኣንስትዮ ሃንደሳ ኢኺ ነይርኪ። እዚ ካብ ደቂ ኣንስትዮ ሃንደሳ ኢኺ ነይርኪ። እዚ ካብ


ቅድሚ ምትሓዝ ባረንቱ (1985)፡ መበገሲና ፋሕ’ዩ ነይሩ። ኣብ ፋሕ ልዕሊ ክልተ ወርሒ ጽዑቕ ታዕሊም ወሲድና። እቲ ፍሉይ ኣሃዱ ሃንደሳ፡ ኮማንዶ፡ ብዓል ብርሃነ ወዲ ስሑልን ወዲ ፍርዙንን ዝመርሑዋ ቦጦሎኒ፡ ወዲ ቐሺ ዝሓዛ ሓንቲ ካልእ ቦጦሎኒ፡ ንኹልና ዝምእክለና ከኣ ስዉእ ፍስሃየ ወልደገብርኤል እዩ ነይሩ። ሓንቲ ጉጅለ ናይ መጥባሕቲ ኣሃዱ’ውን ነይራ። ኣብቲ ጉዕዞ’ውን ስለያ ተሓዊሶምና እዮም። ኣብ ጋንታና ብዘይካ ፋጡማ ዓሊ፡ ብሪ ወልደማርያምን ኣልጋነሽ እስቲፋኖስን ዝተባህላ ደቂ ኣንስትዮ ነይረን። ካብ ሓይልታትና’ውን ብዙሓት ደቂ ኣንስትዮ ተጋደልቲ ነቲ ከቢድ ታዕሊምን ጉዕዞን መኪተንኦ እየን። ድሕሪ’ቲ ጽዑቕ ታዕሊም፡ ብደወደው (ጎላጉል ሰማእታት) ሓሊፍና፡ ንኣፍዓበት ሃሪምናያ። ቀጺልና ድሕሪ ብዙሕ ኮለል መስመር ጸላኢ ሰንጢቕና፡ ብሰሜናዊ ባሕሪ ገይርና ጸሊም ጽርግያ ሰጊርና፡ ዓንሰባ ኣቋሪጽና፡ ናብ ባርካ መጺእና። ኣብ ከባቢ ፎርቶ ሳዋ፡ ኣብ ኬሩ ከኣ ንክልተ ወርሒ ድሕሪ ምዕላም ኣብ ውግእ ባረንቱ ተሳቲፍና። ኣብ ምሕጋዝን ሞራል ኣብ ምሃብን ተሳትፎኣ ልዑል’ዩ ነይሩ። ባረንቱ ዝበዝሐ ነቶግቲ ካብ ዝተቐብረለን ከተማታት ኤርትራ ሓንቲ ኮይና፡ ኩሉ ዓይነት ጸረ ሰብ ነቶግቲ ዘጠቓለለ ኣስታት 20 ሽሕ ነቶግቲ ተቐቢርዎ ነይሩ። ኣብ ምውጻእ እቲ ነቶግቲ ጋንታና ተዋፊራትሉ ዝነበረት ቦታታት፡ ካብ ከተማ ባረንቱ ንሸንኽ ሰሜን፡ ከባቢ ፎርቶ እዩ። እቲ ቦታ ብኣግራብን ነዋሕቲ ሳዕርን ዝተመልአ፡ እቲ መሬት ከኣ ስብርባር ቅርጺ ዘለዎ እዩ። ብእኡ መጠን ንምውጻእ’ቲ ነቶግቲ ከቢድ ይገብሮ። ጸላኢ ነቲ ቦታ ነዊሕ ዓመታት ዝዓስከረሉ ኣብ ርእሲ ምዃኑ፡ ሰብ ይኹን ጥሪት ይዛወርኦ ኣይነበራን። ኣብዚ ነዊሕ ኮለል ዝነበሮ ጉዕዞን ውግእን፡ ፋጡማ ዓሊ ኣብ ጋንታና ሓንቲ ካብ’ተን ምስ ደቂ ተባዕትዮ ትስራዕ ዝነበረት ጓል ኣንስተይቲ እያ። እዛ ብጸይቲ፡ ብኹሉ መዳያ፡ ኣብ ሃንደሳ’ውን፡ ወተሃደራዊ መዳያታ፡ ምስ ብጾታ ዘለዋ ዝምድና፡ ምስ ሓለፍታ ዘለዋ ምውህሃድ፡ ንዝወሃባ መደባት ናይ ምትግባር ዓቕማ ልዑል ከም ዝነበረ ይፍለጥ። ኣብዚ ዝጠቐስኩዎ ነዊሕን ኣድካምን ጉዕዞ፡ ኣብ ርእሲ ዕጥቃ ሸከም ኣብ ምብርራይ፡ ንዝደኸሙ ብጾት ኣብ ምትሓዝ ባረንቱ (1985) መራሕ ጋንታና እምሃ ኣርኣያ (ኮሎኔል) ካርታ ክመሃር ከይዱ ነይሩ። ምክትሉ ሙሉጌታ ኣጉስቲኖ ስለ ዝተወግአ፡ ኣነ ግዝያዊ መራሕ ጋንታ ነይረ። ኣብቲ ውግእ ዝቖሰሉን ዝተሰውኡን ኣባላትና (ሃንደሳ) እዞም ዝስዕቡ እዮም፦ 1) ተስፋልደት ታረቀ (ካርታመ) - ብፈንጂ ተሰዊኡ ሸዊት - ኣብ ንእስነቱ ምንታይ’ዩ ዝብገስ? ምንታይ’ዩ ዝብገስ? ብትምክሕቲ’የ ኣምጺአዮ ዝብል። ኣወዳት፡ “እዚ ኩሉ መገዲ ኣይትኽእልኦን ኢኽን!” ክብሉና ከለዉ፡ “ካባኻትኩም እንተ ተሪፈ ዝብኢ ይብልዓኒ፡” ኢለ’የ ዝምካሕ ነይረ። ሽዑ ክይድ ውዒለ፡ ክይድ ሓዲረ ድኻም ይስምዓኒ ኣይነበረን። ካልእ፡ ኣቦታትና ባሕረኛታት’ዮም። ቀንዲ መግብና ዓሳ’ዩ - ብዓሳ’የ ዓብየ። እዚ’ውን ተራ ከይሃለዎ ኣይተርፍን’ዩ እብል። ኣብ ስፌት’ውን ክኢላ ኢኺ ነይርኪ። ኣብ ስፌት’ውን ክኢላ ኢኺ ነይርኪ። መበገሲኡ እንታይ’ዩ? መበገሲኡ እንታይ’ዩ? ተጋ/ፋጡና ዓሊ 1979 ካብ ገዛይ’ዩ ዝብገስ። ኣብ ገዛና ሰፋይት ማኪና ስለ ዝነበረትና እሰፊ ነይረ። እዚ ዝመበገሲኡ፡ ናብ ጋንታታት ምስ ከድኩ ክዳን ኣዋሕሊለ ክሰፊ ኣይተጸገምኩን። ብድሕሪኡ ሕሽከርበብ፡ እንዳ 17 - እንዳ ሓራሳት ምስ ከድኩ፡ እንዳ ኤምዳድ ሰፋይት ማኪና ስለ ዝነበረቶም ንቖልዑት ክዳውንቲ እሰፊ ነይረ። ኣብ ዝሓለፈ 2ይ ክፋል፡ ብዛዕባ ስዉእቲ ኣብ ዝሓለፈ 2ይ ክፋል፡ ብዛዕባ ስዉእቲ ለተንስአ ገ/ማርያም ተናኺፍና ነይርና። ለተንስአ ገ/ማርያም ተናኺፍና ነይርና። ብወገንኪ ብኸመይ ትዝክርያ? ብወገንኪ ብኸመይ ትዝክርያ? ኣብ ሃንደሳ ምስ ተመደብና ንሳ’ያ ተቐቢላትና። ከም ሓደስቲ ተጋደልቲ ብዙሕ’ያ ትመኽረናን ትምዕደናን ነይራ። ለተንስአ ከም ኣደን ዓባይ ሓብትን ኢና ንርእያ። ንሕና ናታ ሞዴል ኢና እንተ በልኩ ኣየጋነንኩን። ብዛዕባኣ ኣስፍሕ ኣቢልኩም እንተ ትጽሕፉላ ኩላቶም እቶም ንፈልጣ ምቐሰንና። ምስ ተወልደ ጥዑምዝጊ (ዓማ) ብኸመይ ምስ ተወልደ ጥዑምዝጊ (ዓማ) ብኸመይ ተዛሚድኩም? ክንደይ ቆልዑ ኸ ተዛሚድኩም? ክንደይ ቆልዑ ኸ ወሊድኩም? ወሊድኩም? ኣብ ባርካ፡ ኣብ ሓንቲ ጋንታ ስለ ዝነበርና ኢና ተዛሚድና። ኣርባዕተ ቆልዑ ወሊድና። ኣስማቶም ዘቢብ፡ ሄኖክ፡ ኣቤል፡ ኮኾብ ይበሃሉ። ቦኽሪ ጓለይ ኣመርዕየ’የ። ንሳ ድሮ ሓሙሽተ ቆልዑ ወሊዳ ኣላ። ተወልደ ጥዑምዝጊ (ዓማ) ኣብ 17/2/2008 እዩ ብሕማም ተሰዊኡ። ድሕሪ ናጽነት ዝሰራሕክሉ ኣሃዱታት? ድሕሪ ናጽነት ዝሰራሕክሉ ኣሃዱታት? ኣብ 1996 ምምራሕ ማኪና ተማሂረ። ን20 ዓመታት ከኣ ኣብ ጋራጅ መንግስቲ ሰሪሐ። ድሕሪኡ ኣብ ኣየርፖርት - ሲቭል ኣቭየሽን ተመዲበ። ሰራሕተኛታት የበጻጽሕ። ሕጂ ከኣ ኣብቲ ኣየርፖርት ኣውቶቡስ ሒዛ ኣለኹ። ካብ ነፋሪት ህዝቢ ይቕበል ማለት’ዩ። ፋጡማ - ‘ሕቸ’ ትብል ሳጓ ነይራትኪ። ፋጡማ - ‘ሕቸ’ ትብል ሳጓ ነይራትኪ። ብኸመይ ወጺኣትኪ? ብኸመይ ወጺኣትኪ? መራሕ ብርጌድና ብርጋዴር ጀነራል ተስፋይ ይስሓቕ (ቀያሕታይ) እዩ ኣልጊቡለይ። ኣብ ጥሪ 1986 ኣብ ሕሽከርበብ ሰለስተ ጽምዲ መርዓውቲ ነይርና። ሕጂ ኣብቲ መድረኽ ኣስማትና ከላልየና ከሎ ንዓይ፡ “እዚኣ ከኣ ፋጡማ ሕቸ ትበሃል” ኢሉኒ። በዚኣ ጠቢቓትኒ። ሕጂ ግን ዳርጋ እናሃሰሰት’ያ ከይዳ። ብቛንቋ ትግረ ‘ሕቸ’ ማለት ሓፍተይ ማለት’ዩ። ካልእ እትብልዮ እንተሎ? ካልእ እትብልዮ እንተሎ? ቅድሚ ሕጂ ብዛዕባይ ክጽሕፉ ዝሓቱኒ ነይሮም - ኣይተቐበልኩዎምን። ብዛዕባ ነብስኻ ምዝራብ ኣንነት ኮይኑ’ዩ ዝስምዓኒ። ክንደይ ብጾትና ኢና ቀቢርና። እንተ ኽኢልና ብዛዕባኦም ክንዛረብ ኣሎና’የ ዝብል ነይረ። ሕጂ ግን ብመገዲ ስዉእ ኪሮስ በርሀ (ባቡር) መጺኻኒ። ንሱ ብዛዕባይ ተዛሪቡ’ዩ ሓሊፉ። ኣነ ከኣ ክምልኣሉ ፍቓደኛ ኮይነ ኣለኹ።


09፡00 ሃገራዊ መዝሙር 09፡05 ሃሎ ቈልዑ 09፡40 ዶክመንት 10፡05 ፓኖራማ 10፡25 ጩራ ጥዕና 11፡00 ለሰ ስፖርት 12፡30 ዜና (ትግርኛ) 12፡55 ሰነዳዊት ፊልም - ሓቅን ጽዉጽዋይን ፊት ንፊት 7ይ ክፋል 3) ኪሮስ በርሀ (ባቡር) - ብፈንጂ ክልተ ዓይኑ ስኢኑን ሓንቲ እግሩ ተቘሪጹን 4) ተስፋልደት (መዓንጣ) - ብፈንጂ ክልተ ዓይኑ ዓዊሩ 5) ብሪ ወ/ማርያም - ብጥይት ተወጊኣ 6) ተኽለ ዳያን - ብጥይት ተወጊኡ 7) ሙሉጌታ ኣጉስቲኖ - ብጥይት ተወጊኡ 13፡30 ዜና (ዓረብ) 13፡50 መልሲ ኣብ መስመር 14፡30 ናትራን 16፡00 መደብ መኣዝን ልምዓት 18፡00 ሳይዳ 18፡40 ደረት ቃና 20፡00 ዜና (ትግረ) 20፡13 ፊልም ዳምር 21፡00 ዜና (ትግርኛ) 21፡25 ተክኢንሳይት 22፡00 ዜና (ዓረብ) 22፡10 ድራማ 22፡30 ዜና (እንግሊዝ) ሸዊት (ኣብዚ እዋን’ዚ) ሓዳስ ኤርትራ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 11 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ኣብርሃም ዮውሃንስ (ወዲ ዕቋር) ኣብርሃም ዮውሃንስ (ወዲ ዕቋር) ሃገራዊ ውድድር ኵዕሶ እግሪ ገማግም ባሕሪ ሎሚ ክዛዘም እዩ ሃገራዊ ውድድር ኵዕሶ እግሪ ገማግም ባሕሪ ሎሚ ክዛዘም እዩ ሙሴ ገ/እግዚኣቢሄር ስእሊ - ክብሮም ጸሃየ ዞባታት ማእከልን ደቡብን ኣብ ፍጻመ ክራኸባ እየን ዞባታት ማእከልን ደቡብን ኣብ ፍጻመ ክራኸባ እየን ኣብ ባጽዕ ዝካየድ ዘሎ ሃገራዊ ውድድር ኵዕሶ እግሪ ገማግም ባሕሪ ደቂ ተባዕትዮ 2026፡ ብቕድሚ ትማሊ ኣብ ሰዓታት ድሕሪ ቀትሪ፡ ናይ ፍርቂ ፍጻመ ጸወታታት


ተጻዋታይ ናይታ ግጥም ተጸዊዑ። ኣብቲ ደበና ዝዓብለሎ ዝሑል ኵነታት ኣየር ዝነበሮ ዕለት፡ ካብ ምድብ ‘ሀ’ ቀዳመይቲ ኮይና ዝሓለፈት ዞባ ማእከልን ካብ ምድብ ‘ለ’ ካልአይቲ ኮይና ዝሰገረት ጋሽ ባርካን ፈለማ ተራኺበን። ሚዛናዊ ጸወታ’ውን ኣካይደን። ክሳብ ኣጋ ምዝዛም ጸወታ (ኣብ ነፍሲ ወከፍ ሰለስተ እብረ 12 ደቒቕ ብድምር 36 ደቓይቕ ይጻወቱ) ማእከል 6ብ5 መሪሓ ነይራ። ኣብታ ናይ መወዳእታ ደቒቕ ግና፡ ጋሽ ባርካ፡ ብመገዲ መትከል ሃይለ መመዓራረዪት ሸቶ ኣቑጺራ። ምዱብ ግዜ 6ብ6 ብምዝዛሙ ከኣ፡ ናብ ተወሳኺ ደቒቕ ኣምሪሐን። ማእከል፡ 7ብ6 ስዒራ ናብ ፍጻመ ክትሓልፍ ከላ፡ ራያን ስዑዲ መዐወቲት ሸቶ ኣቑጸረላ። ሪያን፡ ብሉጽ ንካልአይቲ ምድብ መሪሓ ዝሓለፈት ደቡብ፡ ካብ ቀዳመይቲ ምድብ ካልአይቲ ኮይና ምስ ዝሓለፈት ደቡባዊ ቀይሕ ባሕሪ ተጻዊታ። እዘን ጋንታታት፡ ዝሓለፈ ዓመት ንሰለስተ ዞባታት ሒዙ ኣብ ዓሰብ ኣብ ዝተኻየደ መምዘኒ ናይዚ ውድድር፡ ተራኺበን ነይረን። ኣብዛ ናይ ባጽዕ ውድድር ከኣ፡ ደቡብ፡ ዓብላሊት ኮይና ውዒላ። ሰለስተ ሸቶታት ሙሴ ተኽለኣብን ማህደረ ደሳለን ክልተ ካብ እድሪስ መሓመድ፡ ሓሓንቲ ከኣ፡ ካብ ሰመረ በሪሁን ናሆም ብርሃነን ኣመዝጊቦም፡ ብገፊሕ 10ብ2 ተዓዊታ። ካብ ስዕረት ዘየናገፋ ሸቶታት ደቡባዊ ቀይሕ ባሕሪ፡ ዑስማን ኣሕመድን ስዒድ ኢብራሂምን ተመስገን በሪሁ - ሓላዊ ልዳት ዞ/ደቡብ ቀዳማይ ዙር ሊግ ዞባ ማእከል ኣብ መፈጸምታ ቀዳማይ ዙር ሊግ ዞባ ማእከል ኣብ መፈጸምታ ኣብ ሻሙናይን ናይ መወዳእታን ናይ ቀዳማይ ዙር ጸወታ በጺሑ ዝርከብ ሊግ ዞባ ማእከል፡ ሓሙስ ብክልተ ጸወታታት ቀጺሉ ውዒሉ። ጋንታታት ነጥበን ክብ ኣቢለን ናይ ቀዳማይ ዙር ጸወታአን ንምዝዛም፡ ካብ ፈለማ ደቒቕ ኣትሒዘን’የን ኣብ ሓያል ህልኽ ኣትየን። እቲ ሓያል ውድድር ሸቶ ከይተርኣዮ ክኸይድ ድሕሪ ምጻናሕ፡ ኩባንያ ህንጻ ሰገን፡ ካብቲ ተቐይሩ ዝኣተወ ኢሳይያስ ኣሚነ ኣብ መበል 88 ደቒቕ ሸቶ ብምርካብ 1ብ0 ተዓዊታ ክተወጽእ ክኢላ። ኣብዛ ግጥም፡ ኣጥቃዓይ ሰገን ኢሳይያስ ኣሚነ ብሉጽ ተጻዋታይ ተባሂሉ ተሸሊሙ። ሸቶ ረኺባ፡ 1ብ0 ብምዕዋታ ነጥባ ናብ 11 ክብ ክተብሎ ክኢላ። ሸቶ ኣስመራ ቢራ ዘቝጸረ ኣዳል ናስር ከኣ፡ ብሉጽ ተጻዋታይ ናይቲ ግጥም ተባሂሉ። ፈለማ ጸወታአን ዘካየዳ ኩባንያ ህንጻ ሰገን ምስ ኣልታሕሪር እየን። ክልተአን ኣስመራ ቢራ፡ ንቀዳማይ ዙር ሊግ ዞባ ማእከል ራብዓይቲ ኮይና ክትዛዝሞ፡ ውጽኢት ናይታ ትሽዓተ ነጥቢ ኣኪባ ዘላ ኮርፖረሽን ዘራእትን ጥሪትን ክትጽበይ’ያ። ንሊግ ዞባ ማእከል፡ ቀይሕ-ባሕሪ ብጸብለልታ ነጥቢ በሊጻ ብ16 ነጥቢ ክትመርሖ እንከላ፡ ደንደን ድማ፡ ብተመሳሳሊ ብ16 ነጥቢ ካልኣይቲ ኮይና ትስዕብ’ላ። ኩባንያ ህንጻ ሰገን፡ ካብ ድሕሪት ተበጊሳ ሰለስተ ግዜ ብምዕዋታ፡ ሻድሽይቲ ኮይና ናይ ቀዳማይ ዙር ጸወታ ንምዝዛም፡ ውጽኢት ኮርፖርሽን ዘራእትን ጥሪትን ትጽበ ኣላ። እዚ ከምዚሉ ከሎ፡ ሻምፕዮን ካልኣይ ድቪዝዮን ኣብ ስታድዩም ኣስመራ ተኻይዱ ነይሩ። ኣብቲ ረቡዕ ዝተኻየደ ግጥም፣ ኣልታሕሪር ቢ ንገጀረት 1ብ0፡ ፓራዲዞ ንኩባንያ ህንጻ ሳዋ 4ብ3፡ ደንደን ቢ ንጸጸራት 2ብ1 ስዒረንአን። ኣብቲ ንኣስመራ ቢራ ምስ ኩባንያ ዕንጸይትን ሓጺንን ሰምበል ዘራኸበ ካልኣይ ግጥም ናይቲ ዕለት ድማ፡ ኣስመራ ቢራ ኣብ መበል 36 ደቒቕ ካብ ኣዳል ናስር


ኣሰልጣኒ ብራይተን ፋብያን ሃርዝለር፡ ቅድም’ቲ ዝሓለፈ ረቡዕ ምስ ኣርሰናል ዝነበሮም ጸወታ፡ “ዝዀነ ሰብ ኣየስተብህለሉን’ዩ፣ ኣርሰናል ናይ መኣዝን ቅላዕ ክረኽቡ ከለው ወይ መሪሕነት ኣብ ዝሕዙሉ እዋን፡ ሓደ ሓደ ግዜ ልዕሊ ሓደ ደቒቕ የባኽኑ፡” ብምባል፡ ኣብ ግዜ ናይ መኣዝንን ናጻ ቅላዕን፡ ዳርባ ኢድ ዝባኽን ግዜ ንጹር ግዜ ክግበረሉ ሕቶ ኣቕሪቡ ነይሩ። ናይ ቅድም ተጻዋታይ ማንቸስተር ዩናይትድ ፖል ስኮልስ ብወገኑ፡ ዋላ’ኳ ድሒሩ ‘ዝሓመቐት ዘይኰነት ኣሰልካይት’ ማለቱ ምዃኑ እንተገለጸ፡ “ኣርሰናል፡ ነዛ ዋንጫ እንተ ዓቲራታ፡ እታ ዝሓመቐት ጋንታ ነዚ ሊግ ዝተዓወተትሉ ክትከውን’ያ፡” ብምባል ኣብ ልዕሊ ናይ ኣርሰናል ቅዲ ጸወታ ዘለዎ ቅሬታ • ቀወሚ ኣሰልጣኒ ማን.ዩናይትድ • ቀወሚ ኣሰልጣኒ ማን.ዩናይትድ ማንቸስተር ዩናይትድ፡ ነቲ ብግዜያውነት ዘሰልጥና ዘሎ ሚኪኤል ካሪክ ብቀዋምነት ዝትክእ ኣሰልጣኒ ንምርካብ፡ ሃሰው ትብል ከም ዘላ ተገሊጹ። መርበብ ሓበሬታ ‘ቲምቶክ’ ነዚ ዜና ኣመልኪታ ኣብ ዝዘርግሓቶ ሓበሬታ፣ ኣብዚ ግዜ እዚ ኣሰልጣኒ ሃገራዊት ጋንታ ጀርመን ዘሎ ጁልያን ናግልስማን፡ ቀዳማይ ምርጫ ዩናይትድ ከም ዝዀነ ገሊጻ። እታ መርበብ ወሲኻ፡ እቲ ካብ ነዊሕ ግዜ ኣብ ራዳር ወነንቲ ማን.ዩናይትድ ኣትዩ ዝርከብ ኢጣልያዊ ሮቤርቶ ዲ ዜርቢን ኣብዚ ግዜ ኣሰልጣኒ ሃገራዊት ጋንታ ፖርቱጋል ዘሎ ሮቤርቶ ማርቲንዝን ከም ኣማራጺ ሒዛቶም ትርከብ። ቶማስ ቱቸልን ካርሎ ኣንቸሎቲን ኣብ ግምት ተእትዎም ኣሰልጠንቲ ክዀኑ ከለዉ፡ ዋላ’ውን ውሑድ ተኽእሎታት እንተለዎ፡ ሚካኤል ካሪክ’ውን ቀዋሚ ኣሰልጣኒ ዩናይትድ ክኸውን ይኽእል’ዩ። • ዋንጫ ኣፍሪቃ ደቂ-ኣንስትዮ ተናዊሑ • ዋንጫ ኣፍሪቃ ደቂ-ኣንስትዮ ተናዊሑ ካፍ፡ ነቲ ድሕሪ ሰሙን ኣብ ሞሮኮ ክጅምር ተመዲቡ ዝነበረ ዋንጫ ኣፍሪቃ ደቂ-ኣንስትዮ 2026፡ ንኣዋርሕ ከም ዘሰጋገሮ ብወግዒ ኣፍሊጡ። እቲ ኣብ መንጎ 16 ሃገራውያን ጋንታታት ዝካየድ ውድድር፡ 17 መጋቢት ጀሚሩ ክሳዕ 3 ሚያዝያ ክካየድ እኳ እንተነበሮ፡ ካብ ቊጽጽር ወጻኢ ብዝዀኑ ነገራት ግን፡ ነዚ ውድድር ናብ 25 ሓምለ ክሳዕ 16 ነሓሰ ክካየድ ከም ዝወሰነ ካፍ ሓቢሩ። ንኣአንጋዲት ናይዚ ጸወታ ኣመልኪቱ ብዙሕ ወረታት ክናፈስ እኳ እንተ ጸንሐ፡ ንሳልሳይን ተኸታታሊን ግዜ ሞሮኮ ከም እተአንግድ እቲ ዝተዘርግሐ ሓበሬታ ወሲኹ ገሊጹ። • ባርሴሎና፡ ሓድሽ ቊጽሪ 9 ተቋምት • ባርሴሎና፡ ሓድሽ ቊጽሪ 9 ተቋምት ባርሴሎና፡ ዝመጽእ ክራማት ንነዊሕ እዋን ዘገልግላ ሓድሽ ኣጥቃዓይ ንምፍራም ተጻወትቲ ትድህስስ ከም ዘላ ተገሊጹ። ባርሴሎና፡ ኣብ ዝመጽእ ክረምቲ ሓድሽ ኣጥቃዓይ ንምፍራም ኣብ ዘውጽኣቶ ዝርዝር፡ ጁልያን ኣልቫሬዝን ሃሪ ኬንን ቀዳምነት ተዋሂብዎም ኣሎ። ዳይረክተር ስፖርት ባርሴሎና ዴኮ፡ ንኣጥቃዓይ ኣትለቲኮ ማድሪድ ጁልያን ኣልቫሬዝ ዓቢ ግምት ሂብዎ ዘሎ’ዩ። ንሃሪ ኬን ከፈርም እንተዀይኑ ግን፡ ምስ ባየር ሙኒክ ዘለዎ ውዕል ክፈርስ 65 ሚልዮን የድልዮ። በዚ መሰረት ባርሳ ንወዲ 30 ዓመት ተጻዋታይ ካብ መጠን ንላዕሊ ገንዘብ ክተውጽእ ምርጫኣ ስለ ዘይኰነ ንጒዳይ ኬን ኣብ ዕጹው ማዕጾ ኣብጺሕዎ ይርከብ። ከም ኣማራጺ ድማ፡ ንቪክቶር ኦሲምሄንን ዑመር ማርሙሽን ኣብ ራዳራ የእትያቶም ትርከብ።


ብሉጽ ተጻዋታይ ናይታ ግጥም፡ ፍጹም ቅላዕ ዘድሓነን ብርክት ዝበላ ሸቶ ክኾና ዝኽእላ ዕድላት ዘምከነን ሓላዊ ልዳት ደቡብ ተመስገን መብራህቱ ተረቚሑ። በዚ ውጽኢት፡ ሎሚ ቀዳም ኣብ ሰዓታት ድሕሪ ቀትሪ፡ ዞባታት ማእከልን ደቡብን ኣብ ፍጻመ ጸወታ ክራኸባ እየን። ጋሽ ባርካን ደቡባዊ ቀይሕ ባሕሪን ከኣ፡ ንደረጃ ክጻወታ እየን። ረያን ስዒድ - ተጻዋታይ ዞ/ማእከል


ኣመዝጋቢ ሸቶ ኣርሰናል ክኸውን ዝበቐዐ ጄኮሬሽ፣ ማን.ሲቲ፡ ኣብ ወርሒ ክልተ ኣብ ሜዳኣ ኣብ ዘካየደቶ ክልተ ጸወታ፡ ሸቶ ዘቝጸረ ኒኮ ኦሬሊ፣ ኣብ ኣርባዕተ ሸቶታት ብቐጥታ ዝተሳተፈ ናይ ብረትፎርድ ዳንጎ ኦታራ፣ ኣብ ወርሒ ጥሪ ናብ ማን.ሲቲ ብምጽንባር፡ ወሳኒ ተጻዋታይ ናይዛ ክለብ ብምዃን ሰለስተ ሸቶ ዘቝጸረ፡ ሴሜንዮ፣ ኣብ ወርሒ ክልተ ዝተሓደሰን ካብ መንበር ተቐየርቲ ተበጊሱ ሰለስተ ሸቶ ዘመዝገበን ሼሽኮ፣ ከምኡ’ውን ሓለቓ ጋንታ ሊቨርፑል ቨርጂል ቫንዳይክ እዮም። ፕሪመር ሊግ፡ ሕጹያት ንሽልማት ብሉጻት ኣሰልጠንት ተጻወትቲን ወርሒ ለካቲት ብምባል ኣብ ዝዘርግሖ ስማት፡ ካሪክ ደጊሙ ምስ ሰለስተ ኣሰልጠንቲ ክሕጸ እንከሎ፡ ሼሽኮ ድማ፡ ንፈለማ ግዜ ኣብ ዝርዝር ሕጹያት ተጻወትቲ ተኻቲቱ። እቶም ነዚ ሽልማት ተሓጽዮም ዝርከቡ፥ ጋንታኡ ኣብ ወርሒ ለካቲት ኣብ ዘካየደቶ ጸወታታት፡ ኣርባዕተ ሸቶታት ብምቝጻር ብዝሒ ሸቶታቱ ናብ 10 ብምድያብ፡ ዝለዓለ ኣብ ዝርዝር ብሉጻት ኣሰልጠንቲ ወርሒ ለካቲት ድማ፥ እቲ ናይ ወርሒ ጥሪ ብሉጽ ኣሰልጣኒ ዝተብሃለ ካሪክ፡ ንጋንታኡ ሰለስተ ዓወትን ሓንቲ ማዕረ ክትውጽእ ብምግባሩ ንኻልኣይ ተኸታታሊ ወርሒ ተሓጽዩ’ሎ። ኣብዚ ዝርዝር፡ ናይ ብረትፎርድ ኣሰልጣኒ ኬት ኣንድሪውስ፡ ፔፕ ጓርድዮላ፡ ኣርነ ስሎት ተኻቲቶም ኣለዉ። ብተወሳኺ፡ ቪካርዮ፡ ዶናሩማ፡ ሆዝየ ሳ፡ ማርቲነዝ፡ ራያ፡ ፒክፎርድ፡ ሕጹያት ተሸለምቲ ሓለውቲ ልዳት ወርሒ ለካቲት ኰይኖም ኣለዉ። 30 ደቒቕን 51 ካልኢታትን ከም ዝባኸነ የረድእ። እዚ ኵዕሶ ዳግም ንምጅማር ዝባኸነ ሰዓታ ከኣ፡ ኣብዚ ዓመት ዝለዓለ ኮይኑ ተመዝጊቡ ይርከብ። ገሊጹ ነይሩ። ፔተር ሽማይክል ብግዲኡ፡ ኣርሰናል ናብ ፕሪመር ሊግ ‘ክፉእ ቅዲ’ ከም ዘምጸአት ተዛሪቡ። ሚኪል ኣርቴታ ግን፡ ነዚ ብዝተፈላለየ ወገናት ዝወሃቦ ዘሎ ነቐፌታ፡ “ንተጻወትተይን ቅዲ ጸወታኦምን የፍቅሮ’የ። እቶም ብዛዕባ ተጻወትተይ ዝዛረቡ ዘለዉ ንተጻወትተይ ስለ ዘፍቅርዎም’ዮም። ከም ዝመስለኒ ኣብዛ ሃገር ብዝልዓለ ዝፍቀሩ፡ ተጻወትተይ እዮም፡” ክብል መሊሱ። ኣርሰናል፡ ትኽተሎ ዘላ ቅዲ ጸወታን ግዜ ናይ ምብኻን ስልትን ኣሰልጠንቲ፡ ተንተንቲ ቅሬታ ኣብ ዘስምዑሉ ዘለዉ ግዜ፡ መርበብ ሓበሬታ ‘ጎል’፡ “ብሓቂ ድያ ኣርሰናል ግዜ ተባኽን ዘላ፧” ዝብል ሕቶ ብምልዓል፡ ቅማረታት ‘ኦፕታ’ መወከሲ ብምጥቃም ትማሊ ሓደ ጽሑፍ ናብ ኣንበብታ ዘርጊሓ። ንስኻትኩም ከ፡ ንናይ ኣርሰናል ግዜ ናይ ምብኻን ስልቲ፡ ምሕደራ ጸወታ ዶ ወይ ድኹም ስልቲ፡ እንታይ ትብልዎ፧ ኣርሰናል፡ ኣብቲ ንብራይተን 1ብ0 ዝሰዓረትሉ ግጥም፡ ኣብ ግዜ ናይ መኣዝን ቅላዕ፡ ናይ ኢድ ዳርባን ብኻልእ ምኽንያት ኵዕሶ ደው ኣብ ትብለሉ ግዜን፡ ናብ ጸወታ ንምምላስ 31.4 ካልኢታት ተባኽን ነይራ። እዚ ብገምጋማዊ ድምር ክረአ እንከሎ ድማ፡


ሰምበል - ገጀረት 11፡30 ቅ.ቐ ዘዋሪት ዋንጫ ዘዋሪት ዋንጫ ኢንሹራንስ - ጎዳይፍ 1፡30 ድ.ቐ ዕዳጋ ሓሙስ - ደንደን 3፡30 ድ.ቐ ኤፍ.ኤ ካፕ ኤፍ.ኤ ካፕ ማንፊልድ ታውን - ኣርሰናል 3፡15 ድ.ቐ ሬክስም - ቸልሲ 8፡45 ድ.ቐ ኒውካስል - ማን.ሲቲ 11፡00 ድ.ቐ ላ ሊጋ ላ ሊጋ ኣትለቲክ ክለብ - ባርሴሎና 11፡00 ድ.ቐ 7 መጋቢት 2026 - ገጽ 12 መበል 35 ዓመት ቁ.161


ኣብ ሊባኖስ ዝንቀሳቐስ ዕጡቕ ጉጅለ ሕዝቦላህ፡ ካብ ዶብ ሊባኖስን እስራኤልን ክሳብ 5 ኪሎ ሜተር ኣብ ዝርከብ ርሕቀት ዝነብሩ እስራኤላውያን፡ ኣባይቶም ገዲፎም ክለቁ፡ ኣብቲ ብመንገዲ መራኸቢ ብዙሃን ዝዘርግሖ መልእኽቲ ኣተሓሳሲቡ። እቲ ትማሊ ዓርቢ ብቋንቋ እብራይስጢ ዝተዘርግሐ መልእኽቲ ሕዝቦላህ፡ እስራኤል፡ ነበርቲ ደቡባዊ ከባቢታት በይሩት ክለቁ ድሕሪ ምጥንቃቓ፡ ሓደ መዓልቲ ኣብ ዘይመልእ ግዜ እዩ ዝመሓላለፍ ዘሎ። ሕዝቦላህ፡ ነቲ ብእስራኤልን ኣመሪካን ኣብ ልዕሊ ላዕለዋይ መንፈሳዊ መራሒ ኢራን ኣያቶላህ ዓሊ ካሚነኢ ዝተፈጸመ ቅትለት ንምቅዋም ኣብ ልዕሊ እስራኤል ሮኬታት ክትኩስ እንከሎ፡ እስራኤል ብወገና ኣብ ልዕሊ ደቡባዊ ክፋል ሊባኖስ ሓያል ደብዳብ ተካይድ ከምዘላን ብሰንኩ ዓሰራታት ኣሽሓት ሰባት ከምእተመዛበሉን እዮም ምንጭታት ዝሕብሩ። ደብዳብ ነፈርቲ፡ ዛጊት ልዕሊ 120 ሰባት ከምእተቐትሉ ይፍለጥ። ሕዝቡላህ፡ ሰራዊት እስራኤል ኣብ ልዕሊ ልኡላዊ መሬት ሊባኖስን ዜጋታት ናይታ ሃገርን ዘካይዶ ዘሎ ተደጋጋሚ እስራኤል፡ ኣብ ደቡባውን ምብራቓውን ክፋል ሊባኖስ ብዘካየደቶ ጽዑቕ


ኣመሪካ፡ ህንዲ ካብ ሩስያ ን30 መዓልታት ነዳዲ ንኸተእቱ ዕድል ከም ዝሃበታ ተሓቢሩ። ንምርግጋእ ዝዓለመ ምዃኑ ኣረዲኡ። ምስ ዋሺንግተን ድሕሪ ዝበጽሓቶ ንግዳዊ ስምምዕ፡ ህንዲ ካብ ሩስያ ክትሽምቶ ዝጸንሐት ነዳዲ ደው ከተብል ከም እተሰማምዐት ምሕባራ ዝዝከር እዩ። ንሱ ወሲኹ፡ እቲ ስጉምቲ፡ ነቲ ኣቐዲሙ ናብ ህንዲ ዝተላእኸ ግን ከኣ ኣብ ባሕሪ ተዓጽዩ ዝጸንሐ ነዳዲ ፈደረሽን ሩስያ ጥራይ ዝምልከት ብምዃኑ፡ ንሩስያ ዘርብሕ ከም ዘይኮነ ኣረዲኡ። ጸሓፊ ክፍሊ ግምጃ ኣመሪካ ስኮት በሰንት፡ እቲ ግዝያዊ ስጉምቲ፡ ነቲ ብሰንኪ ኲናት ኣመሪካ፡ እስራኤልን ኢራንን ኣብ ኣህጉራዊ ዕዳጋ ነዳዲ ዝሰዓበ ቅልውላው እንተኾነ፡ ሰበ ስልጣን ህንዲ ነቲ ብኣመሪካ ዝተዋህበ መግለጺ ከም ዘይኣምኑሉ ድሕሪ ምግላጽ፡ ዝገብሩዎ ሸመተ ነዳዲ ንሃገራዊ ረብሓታቶም ዘቐደመ ምዃኑ እዮም ብተደጋጋሚ ክገልጹ ጸኒሖም። ኣመሪካ፡ ዝሓለፈ ለካቲት፡ ኒውደልሂ ዝሓለፈ ሰኑይ፡ ሚኒስትሪ ነዳዲ ህንዲ፡ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዘሎ ቅልውላው እናገደደ ኣብ ዝኸደሉ ዘሎ እዋን፡ ዜጋታት ሃገሩ ብተመጣጣኒ ዋጋ ነዳዲ ክረኽቡ ዝኽእልሉ ባይታ ከጣጥሕ ምዃኑ ሓቢሩ ነይሩ። ህንዲ፡ 85 ሚእታዊት ኣብ ኣገልግሎት ካብ እተውዕሎ ነዳዲ፡ ከምኡ’ውን ኣስታት ፍርቂ ካብ ተፈጥሮኣዊ ጋዝ፡ ካብ ካልኦት ሃገራት ከም እትሽምቶ ጸብጻባት የመልክቱ።


ዘይኮነት ሃገር ኮይና ኣላ። ኢንዶነዥያ፡ ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድመኦም ቈልዑ፡ ማሕበራዊ መራኸቢታት ከይጥቀሙ ዝእውጅ ሕጊ ከም ዘጽደቐት፡ ሚኒስተር ርክባትን ዲጂታላዊ ጉዳያትን ናይታ ሃገር ትማሊ ዓርቢ ኣፍሊጣ። መጋቢት ጀሚሩ፡ ሕሳባት ቲክቶክ፡ ፌስቡክ፡ ኢንስታግራምን ሮብሎክስን ናይ’ቶም ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድመኦም ቈልዑ ክድስክል ምዃኑ ኣነጺራ ኣላ። ኣብ ሓደ መጽናዕቲ፡ 48 ሚእታዊት ካብ’ቶም ትሕቲ 12 ዓመት ዝዕድመኦም ቈልዑ ኢንተርነት ክጥቀሙ እንከለዉ፡ ገለ ካብኣቶም እውን ሕሳባት ፈይስቡክ፡ ኢንስታግራምን ቲክ-ቶክን ከም ዘለዎም ክልለ ተኻኢሉ ኣሎ። ኢንዶነዥያ፡ ትሕቲ ዕድመ ማሕበራዊ መራኸቢ ከይጥቀሙ ዝእውጅ ሕጊ ዘጽደቐት ናይ መጀመርያ ምዕራባዊት ኣብዚ ግዜ እዚ፡ ብርክት ዝበላ ሃገራት ምዕራብ፡ ማሕበራዊ መራኸቢ ኣብ ጥዕና ኣእምሮን ድሕነትን ትሕቲ ዕድመ ዘለዎ ጽልዋ ብግቡእ ብምርዳእ፡ ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድመኦም ቈልዑ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ዘለዎም ተጠቃምነት ከም ዝደረታኦ ዝፍለጥ እዩ። ዝሓለፈ ታሕሳስ፡ ኣውስትራልያ፡ ትሕቲ 16 ዓመት ዝዕድሚኦም ቈልዑ ማሕበራዊ መራኸቢታት ከይጥቀሙ ክትእግድ እንከላ፡ ስጳኛ ከኣ ኣብ ቀረባ ግዜ ተመሳሳሊ ስጉምቲ ክትወስድ ምዃና ኣፍሊጣ ኣላ። ሚኒስተር ርክባትን ዲጂታላዊ ጉዳያትን ኢንዶነዥያ ሙትያ ሓፊድ፡ ካብ 28 ተረኛ ፋርማሲ ተረኛ ፋርማሲ ጎደና ቁ.ስልኪ ጎደና 173-18 ቁ.21 ከባቢ ማይ ጃሕጃሕ ጥቓ ህዝባዊ ቤትንባብ 127582 ዕለት ዕለት ቤት መሸጣ መድሃኒት ማይ ጃሕጃሕ 07/03/2026 ፋርማሲ ቁ.1 መዓልታውን ለይታውን ኣገልግሎት ትህብ ቁ.ቴሌፎን 127565 መጥቃዕትታት፡ ተሪር ግብረ መልሲ ከም ዝህበሉ’ዩ ዘጠንቅቕ። ዘይለቁ ድሕሪ ምሕባር፡ ድሕነት ናይቶም ነበርቲ ንምውሓስ፡ ናብ ውሽጢ ሊባኖስ ተወሰኽቲ ወተሃደራት ከም ዝለኣኸት ኣፍሊጣ ኣላ። እንተኾነ፡ እስራኤል፡ ኣብ ዶባታ ኣብ ዝርከባ ከተማታታ ዝነብሩ ዜጋታታ ከም


ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ኢራን ብዘይ ቅድመ ኩነት ኢዳ ክትህብ ከም ዘለዋ ገሊጹ። ኣመሪካን እስራኤልን ንመብዛሕትኡ ወተሃደራዊ ዕላማታት ኢራን ከምዝደምሰሳኦ ዝተዛረበ ትራምፕ፡ ምስ ሰብ መዚ ናይ’ታ ሃገር ዲፕሎማስያዊ ዝርርብ ክገብር ከምዘይደሊ’ዩ ሓቢሩ። ሰብ መዚ ኢራን ብወገኖም፡ ኣንጻር ኣመሪካን እስራኤልን ዝተናወሐ ውግእ ንምክያድ መንግስቲ ኢራን ምሉእ ዓቕሚ ከምዘለዎ ገሊጾም ኣለዉ። ዶናልድ ትራምፕ ብተወሳኺ፡ ሓድሽ ሃይማኖታዊ መራሒ ኢራን ኣብ ምምራጽ ኢድ ክህልዎ ከም ዝደሊ ሓቢሩ። ትራምፕ ነዚ ዝሓበረ፡ ወዱ ነቲ ብመጥቃዕቲ እስራኤልን ኣመሪካን ዝተቐትለ ላዕለዋይ ሃይማኖታዊ መራሒ ኢራን ነበር ኣያቶላህ ዓሊ ካማነኢ፡ ሞጅታባ ካማነኢ፡ ተካኢ መንፈሳዊ መራሒ ኮይኑ ናብ ስልጣን ክድይብ ከም ዝኽእል ኣብ ዝቃልሓሉ ዘሎ እዋን’ዩ። ካማነኢ፡ ሓድሽ ላዕለዋይ ሃይማኖታዊ መራሒ ኢራን ክኸውን ቅቡል ከም ዘይኮነ ገሊጹ። ኢራን፡ ንፖሊሲታት ኣያቶላህ ዓሊ ካማነኢ ዘቐጽል ሓድሽ መራሒ እንተ መሪጻ፡ ኣመሪካ ኣብ ውሽጢ ሓሙሽተ ዓመት ዳግማይ ናብ ኲናት ክትምለስ ከም እትግደድ ድማ፡ ፕረዚደንት ትራምፕ ወሲኹ ኣጠንቂቑ። እዚ ምዕባለታት’ዚ ዝኽሰት ዘሎ፡ ንሓድሽ ላዕለዋይ መንፈሳዊ መራሒ ዝመርጽ 88 ኣባላት ዝሓቊፍ ባይቶ ክኢላታት ኢራን፡ ኣብ ቀረባ እዋን ውሳነኡ ክእውጅ ምዃኑ ኣብ ዝግለጸሉ ዘሎ እዋን’ዩ። እስራኤል፡ ንዝኾነ ዝተመርጸ ሓድሽ ላዕለዋይ መንፈሳዊ መራሒ ኢራን ክትቅንጽሎ ምዃና’ያ ተጠንቅቕ። ዝሓለፈ ሓሙስ፡ ፕረዚደንት ትራምፕ ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፡ ሞጅታባ


ፈደረሽን ሩስያን ዩክሬንን፡ ሓድሽ መስርሕ ምልውዋጥ ምሩኻት ከም ዘካየዳ፡ ሚኒስትሪ ምክልኻል ሩስያ ኣፍሊጡ። ናይ’ቲ ኣብ ከተማ ኣቡዳቢ - ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ዘካየድኦ ካልኣይ ዙርያ ስሉሳዊ ዝርርብ፡ ዝሓለፈ ለካቲት ነፍሲ- ወከፈን 157 ምሩኻት ከም ዝተለዋወጣ ዝዝከር’ዩ። ብመሰረት’ቲ ሚኒስትሪ፡ ትማሊ ዓርቢ ካብ ክልቲኡ ወገን 600 ምሩኻት ነናብ ሃገሮም ክምለሱ እንከለዉ፡ ዝሓለፈ ሓሙስ ከኣ ፈደረሽን ሩስያን ዩክሬንን፡ 400 ምሩኻት ከም ዝተለዋወጣ ተነጺሩ ኣሎ። ኲናት ዩክሬን፡ ኣብ ለካቲት 2022 ካብ ዝውላዕ ንደሓር፡ ኣብ መንጎ ክልቲአን ሃገራት ምልውዋጥ እሱራትን ኣስከሬናትን ክግበር ከም ዝጸንሐ ዝፍለጥ’ዩ። እዚ ከምዚ’ሉ እንከሎ፡ ዝሓለፈ ሓሙስ ኣብ መንጎ ሩስያ፡ ዩክሬንን ኣመሪካን ክካየድ ተመዲቡ ዝነበረ ራብዓይ ዙርያ ስሉሳዊ ርክብ፡ ብሰንኪ’ቲ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ተኸሲቱ ዘሎ ግጭት ከም እተሰጋገረ ተሓቢሩ ኣሎ። እቶም ብዩክሬን ተማሪኾም ዝጸንሑ ዜጋታት ሩስያ፡ ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ኣብ ቤላሩስ ኣድላዪ ሕክምናዊ ሓገዝ ይረኽቡ ከም ዘለዉ እቲ ሚኒስትሪ ወሲኹ ኣነጺሩ። ሩስያን ዩክሬንን፡ ከም ውጽኢት


ኣብ ዞባ ማእከል፡ “ክብርታትና ዋልታና’’ ብዝብል ቴማ፡ ብምኽንያት 8 መጋቢት - ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂኣንስትዮ ዝተወደበ ዝተፈላለየ መደባት ተሰላሲሉ። በዚ መሰረት፡ ጨናፍር ሃማደኤ ኣብ ሚኒስትሪታትን ፈደረሽን ሰራሕተኛታትን ኣብ ዝወደብኦ መደብ፡ ናይ ሎሚ ዓመት 8 መጋቢት፡ ማእለያ ዘይብሉ ብድሆታትን ተጻብኦታትን ብልዑል ንቕሓትን ጥምረትን መኪትና፡ ናብ ሓድሽ ምዕራፍ ኣብ እንሰጋገረሉ ዘለና መድረኽ ትዝከር ምህላዋ ፍሉይነት ከምዘለዋ ብምሕባር፡ ብቓልስና ንዘረጋገጽናዮ ሰላምን ርግኣትን ናብ ዝበረኽ ዕብየትን ልምዓትን ንምስግጋር፡ እቲ መኸተ ቀጻሊ ምዃኑ ኣረጋጊጸን። ኣመሓዳርቲ 16 ንኡስ ዞባታትን ወከልቲ ግንባርን ኣብ ዘስምዕዎ ናይ ደገፍ ቃል፡ 8 መጋቢት - ቅያን ጅግንነትን ደቂኣንስትዮ ዝዝከረላን ንምሉእ ኣግእዞ መብጽዓ ዝሕደሰላን ዕለት ምዃና ጠቒሶም፡ ሳላ ዝተኻየደ ሓያል ጻዕሪ፡ ንደቂኣንስትዮ ዝሃሲ ድሑር ልምድታት ንምውጋድ ኣተባባዒ ስራሕ ከምእተሰላሰለ፣ እንተዀነ ልዕሊኡ ንምስጓም ገና ቀጻሊ ስራሕ ከምዘድሊ ኣገንዚቦም። ብዘይካ’ዚ፡ ኣብ ዞባ ማእከል ብምምሕዳር ዞባ ኣብ ዝተወደበ ስነ-ስርዓት፡ ን24 ኣብነታውያን ሰራሕተኛታት ደቂኣንስትዮ ወረቐት ምስክርን ኣፍልጦን ክዕደል ከሎ፣ ኣብ ኣገልግሎት ማእሰርትን ተሃድሶ ሓዝሓዝ ኣብ ዝተኻየደ ብመመረቕታ ብሞያ ዝሰልጠና ተሃደስቲ ዝተሰነየ መደብ፡ ኣዛዚ ኣገልግሎት ማእሰርትን ተሃድሶን ብርጋዴር ጀነራል ግርማይ መሓሪ፡ ናይ ደገፍ ቃል ኣስሚዑ። ብኻልእ ወገን፡ ሃኮሰኤ ኣብ መዓስከር ደንደን ተደኲኑ ኣብ ዝርከብ ሆስፒታል ሓርበኛታት ስንኩላን ኲናት ወፈራ ጽሬት ክውድብ ከሎ፡ ስነ-ጥበባውያን ደቂኣንስትዮ ኣባላት ማሕበር ትንሳኤ፡ ዝተፈላለየ ስርሓት ላኻ፡ ቈርበት፡ ካይላን ካልእን ዘጠቓለለ ምርኢት፡ ኣብ ኣፍደገ ሚኒስትሪ ትምህርቲ ንህዝቢ ኣቕሪበን ኣለዋ። እዚ ከምዚሉ እንከሎ፡ ሓላፊት ሃማደኤ ጨንፈር ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ባሕሪ ወ/ሮ ጅምዓ ማሕሙድ፡ ብምኽንያት 8 መጋቢት ንመንእሰያት ደቂኣንስትዮ ኣባላት ሓይሊ ባሕሪ ኤርትራ፡ ኣብ ቃልሲ ደቂኣንስትዮ ብሓፈሻ፣ ቃልሲ ኤርትራውያን ደቂኣንስትዮ ንማዕርነትን ሓርነትን ድማ ብፍላይ ዘተኰረ ሰሚናር፡ ብ6 መጋቢት ኣካዪዳ። ብዓለም ደረጃ ዝተኻየደ ምንቅስቓስ መሰል ደቂኣንስትዮ፡ ኣብ ታሪኽ ደቂሰብ ካብ ዘጋጠሙ ዓበይቲ ፍጻመታት ሓደ ምዃኑ ዝጠቐሰት ወ/ሮ ጅምዓ፡ ደቂኣንስትዮ ኤርትራ ኣብ እዋን ቃልሲ ኰነ ድሕሪ ናጽነት - ኣብ ልምዓትን መኸተን ዘርኣይኦ ተሳትፎ በብመድረኹ ድሕሪ ምግላጽ፡ ሓደስቲ ወለዶታት ኣሰር ኣደታተንን ኣሓተንን ብምስዓብ ንዝገብርኦ ዘለዋ ኣበርክቶ መጒሳ። ተሳተፍቲ ብግደአን፡ ሳዕቤናት ጐዳእቲ ልምድታት ንምምካት፡ ተራ ሃማደኤን ትካላት መንግስቲን ንምሕያል ዝካየድ ጐስጓሳት ክድፋኣሉ ኣዘኻኺረን። ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ፡ ውድድራት ሓፈሻዊ ፍልጠት ክካየድ ከሎ፣ ንዕዉታት ገንዘባዊ ሽልማት ተበርኪቱ። ግዝያዊ ሓለቓ ስታፍ ሓይሊ ባሕሪ ኤርትራ ኮሎኔል ኣሕመድ መሓመድ-ዓሊ ኣብ ዝሃቦ መዛዘሚ ቃል፡ ተራ ደቂኣንስትዮ ኣብ ምርግጋጽ ፍትሕን ናጽነትን ከምኡ’ውን ዝኸፈልኦ ዋጋ ልዑል ምዃኑ ብምሕባር፡ ደቂኣንስትዮ ተፈጢሩለን ንዘሎ ዕድላት ተጠቒመን፡ ኣብ ቦታ ስርሐን ኣድማዕትን ተወዳደርትን ክዀና ኣዘኻኺሩ። ብዘይካ’ዚ፡ ሓላፊት ሃማደኤ ዞባ ሰሜናዊ ቀይሕ ባሕሪ ወ/ሮ ጅምዓ ማሕሙድ፡ ብ3 መጋቢት ንደቂኣንስትዮ ነበርቲ ከተማ ባጽዕ ተመሳሳሊ ሰሚናር ከምዘካየደት፡ ወኪል ኤሪና ሓቢሩ።


ሃገራዊ ማሕበር ሕክምናዊ ላቦራቶሪ ኤርትራ፡ ብ7 መጋቢት ኣብ ኣስመራ 5ይ ጉባኤኡ ኣቃኒዑ። ግዝያዊ ኣቦ-መንበር ማሕበር ኣቶ ሚካኤል ተስፋሚካኤል ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ምሉእ ሸፈነን ኣተኣማማኒ ውጽኢትን ሕክምናዊ መርመራታት ንኽህሉ ምጽዓር፣ ንረብሓ ሕብረተሰብ ቀዳምነት ሂብካ ምስራሕ፣ ምሉእ ዝርግሐን ዝተወሃሃደ ኣገልግሎት ጥዕናን ንኽህሉ ምስ ማሕበራት ሞያውያን ጥዕና ጥቡቕ ዝምድና ብምፍጣር ዕዙዝ ኣበርክቶ ምግባር፣ ከምኡ’ውን እዋናዊ ሓበሬታ ምዝርጋሕ፡ ካብ ቀንዲ ዕላማታት ማሕበሮም ከምዝዀነ ገሊጹ። ሃገራዊ ማሕበር ሕክምናዊ ላቦራቶሪ ኤርትራ ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት ንዘሰላሰሎ መደባት ምስናይ ብድሆታቱ ዘቕረበ ኣቶ ሚካኤል፡ ብመንጽር ዕላማታቱ ኣብ ውሱናት ንጥፈታት ብምትኳር ሞያዊ ኣገልግሎት ኣብ ምሃብ ተደሪቱ ምጽንሑ ብምጥቃስ፡ ኣብ መጻኢ ዝያዳ ኣድማዒ ኣበርክቶ ንምግባር ውዳበኡ ኣሐዪሉ ኣብ መወዳእታ ተጋባእቲ፡ ኣብ ዳግመ- ክለሳ ቅዋም ማሕበር ብዕምቈት ድሕሪ ምዝታይ፡ ንዝመጽእ ክልተ ዓመት እተገልግል ሓዳስ ፈጻሚት ሽማግለ መሪጾም። እዚ ከም’ዚ’ሉ እንከሎ፡ ማሕበር ጎኒ-ጎኒ 5ይ ጉባኤኡ፡ “ምምዕባል ኣገልግሎት ሕክምናዊ ላቦራቶሪ፡ ንብቑዕ ሕክምናዊ ክንክን’’ ብዝብል ቴማ፡ 8ይ ስነ-ፍልጠታዊ ዋዕላ ኣካዪዱ። ኣብ’ቲ ዋዕላ፡ ኣብ ሕማም ወይቦ “ቢ’’፣ ሕዱራት ሕማማት፣ ንመድሃኒት ዝጻወሩ ሕማማት ዓሶን ዓባይ ሰዓልን፣ ተርእዮ ሕማም መንሽሮ ሻሕለለ ኣብ ደቂኣንስትዮ ኤርትራ፣ ከምኡ’ውን ካልእ ጥዕናዊ መዳያት ዘተኰረ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ብክኢላታት ቀሪቡ። ኣብ 1997 መስራቲ ጉባኤ ዘቃነዐ ሃገራዊ ማሕበር ሕክምናዊ ላቦራቶሪ ኤርትራ፡ ኣብ’ዚ እዋን’ዚ ልዕሊ 540 ኣባላት ኣለውዎ።


ኣባላት ሃገራዊ ማሕበር ደቂኣንስትዮ - ጨንፈር ሚኒስትሪ ሕርሻ፡ “ክብርታትና ዋልታና” ብዝብል ቴማ፡ 8 መጋቢት - ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂኣንስትዮ ጸንቢለን። ኣባላት ሚኒስትሪ ሕርሻ፡ ነቲ ተበጊሱ ዘሎ “ውሑስን መኣዛውን መግቢ ንኹሉ፣ ኣብ ኩሉ!” ዝብል መርሓ ጎደና፡ ኣብ እዋኑን ብምልኣትን ንምርግጋጽ እጃመን ከዕዝዛ ኣዘኻኺሩ። ብ5 መጋቢት ኣብ ዝተኻየደ መደብ፡ ሚኒስተር ሕርሻ ኣቶ ኣረፋይነ በርሀ፡ ፕረዚደንት ሃማደኤ ወ/ሮ ተኽኣ ተስፋሚካኤል፡ ኣቦ-መንበር ሃማመተኤ ኣቶ ሳልሕ ኣሕመዲን፡ ወከልቲ ውድብ መግብን ሕርሻን ፕሮግራም ልምዓትን ሕቡራት ሃገራት ኣብ ኤርትራ፡ ከምኡ’ውን ወኪል ባንክ ልምዓት ኣፍሪቃ ተሳቲፎም። ኣብ ማእከላይ ቤት-ጽሕፈት ሃማደኤ - ሓላፊት ክፍሊ ማሕበራውን ቁጠባውን ኣገልግሎት ወ/ሮ ሰናይት መሓሪ ብወገና፡ ሕቶ ማዕርነት ደቂኣንስትዮ ብምልኣት ኣብ ግብሪ ንምትርጓም፡ ተሳትፎ ናይ ኩሉ ኣካል ከም ዘድሊ ብምሕባር፡ ሞያውያን ደቂኣንስትዮ ኣባላት ሚኒስትሪ ሕርሻ፡ ባህርያውን መኣዛውን ፍርያት ንምስሳን ንዝጻወትኦ ዘለዋ ተራ መጒሳ። ክቐርብ ከሎ፡ ንነዊሕ ዓመታት ብትግሃትን ተወፋይነትን ንዘገልገላ ገዳይም ሰራሕተኛታት፡ ናይ ምስጋናን ኣፍልጦን ወረቐት ምስክር ተዓዲሉ። ተመሃሮ ኣብ ምንቅስቓሳቶም ብሕግታት ትራፊክ ክመላለሱ ጻውዒት ቀሪቡ ሚኒስተር ኣረፋይነ ኣብ ዘስመዖ ቃል፡ ኣግእዞ ደቂኣንስትዮ ብኹለንትናኡ ንኽረጋገጽ፡ ንቑሕ ተሳትፎን ኣበርክቶን ከምዘድሊ ብምጥቃስ፡ ደቂኣንስትዮ ደቂኣንስትዮ ኣንጻር ኩሉ ብድሆታት እናገጠማ፣ ጽንዓት ኤርትራዊ መትከል ንልምዓት ንምምስካር ምርብራብ ኣብ ዝካየደሉ ዘሎ ወቕቲ ትዝከር ምህላዋ ኣደ-መንበር ጨንፈር ሃማደኤ ሚኒስትሪ ሕርሻ ወ/ት ሄራን ዮሴፍ ብወገና፡ ናይ ሎሚ ዓመት 8 መጋቢት፡ ኤርትራውያን ዝቐንዐ ኣስተምህሮ ጻውዒት ቀሪቡ። 25 ለካቲት ክሳብ 5 መጋቢት ኣብ ዞባ ማእከል ኣብ ዝተኻየደ ናብ ተመሃሮ ተመሃሮ ኣብ ዕለታዊ ምንቅስቓሳቶም ብሕግታት ትራፊክ ክመላለሱ፡ ካብ ኣዛዚ ፖሊስ ትራፊክ ዞባ ማእከል


ጨንፈር ትምህርቲ ዞባ ደ/ቀ/ባሕሪ፡ ብቕዓት ትምህርቲ ንምብራኽ ብውህደት ክስራሕ ከምዘድሊ፡ ብ2ን 3ን መጋቢት ኣብ ከተማ ዓሰብ ኣብ ዝተኻየደ ኣኼባ ገሊጹ። ኣብ’ቲ ኣብ ውጥን ትግባረ መደባት 2026 ዝዘተየ ርክብ፡ ሓለፍቲ ዝተፈላለያ ትካላት መንግስትን ግንባርን፡ ኣመሓደርቲ ንኡስ ዞባታት፡ ከምኡ’ውን ርእሰ-መምህራንን ኮሚቴ ወለድን ተሳቲፎም።


ብርሃነ ምሕረትኣብ ምክትል ኣሰናዳኢ ሓላፊ’ቲ ጨንፈር መምህር ፍስሃየ ኪዳነ፡ ካብ መዋእለ ህጻናት ክሳብ ካልኣይ ደረጃ 158 ትካላት ትምህርቲ ከምዘለዋ፣ ሸፈነ ኣገልግሎት ትምህርቲ


ዮሴፍ ሃይለማርያም ምሉእብርሃን ሃብተገብርኤል ተስፋኣለም የማነ ሙሴ ገ/እግዚኣብሄር ቍ.ስ 201820 (250) ፋክስ. 127749 - ቍ.ሳ.ጶ. 247 ለይ-ኣውት ፍርቱና ኤፍሬም ትንሱእ ፍስሃየ ሳምራዊት ሃብተ ሰሎሜ ኣፈወርቂ


ምዝርጋሕ ጋዜጣ ቍ.ስ.113395-07588045 ምልክታ ቍ.ስ. 125013 - ቍ.ሳ.ጶ. 1284 ብምጥቃስ፡ ኩሉ ካብአን ዝሕተት ኣበርክቶ ንምግባር ድሉውነተን ኣረጋጊጻ። ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ፡ ነቲ በዓል ንምድማቕ ዝተፈላለየ ስነ-ጥበባዊ መሰናድኦታት ሜጀር ሃብተ ገብሩ፡ ኣብ ከተማ ኣስመራ ምስ ተመሃሮ ካልኣይ ደረጃ ኣብያተ-ትምህርቲ ደምበ-ሰምበል፡ እምባህራ፡ ደንደን፡ ሰማእታት፡ ባርካን ቀይሕ-ባሕርን ኣብ ዝገበሮ ርክባት፡ ኣብ ጠንቅታትን ሳዕቤናትን ጥሕሰት ሕጊ ትራፊክ ሰፊሕ መብርሂ ሂቡ። ጠንቂታቱ ገሊጹ። ብመራሕቲ ብሽክለታ ንዝርአ ጥሕሰት ሕግታት ትራፊክ ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ ሓበሬታ፡ ተደራሪብካ ምኻድ፡ ኣብ ጸልማት ብዘይ መብራህቲ ምምራሕ፡ ክልተ ሰብን ልዕሊኡን ተወጢሕካ ምምራሕን ካልእን፣ ብኣጋር ተመሃሮ ዝዝውተር ድማ ኣብ ማእከል ጽርግያ ዕላልን ኩዕሶ ምጽዋትን ከምኡ’ውን ዜብራን ሴማፎሮን ብግቡእ ዘይምጥቃም ከምዘጠቓልል ኣፍሊጡ። ኣብ ተጠቃምነት ጽርግያ ብተመሃሮ ኣብ ዝርአ ሸለልትነትን ጥሕሰት ሕግን ኣተኲሩ ዝርዝራዊ ሓበሬታ ዝሃበ ሜጀር ሃብተ፡ ሕጊ ዘይምፍላጥ ካብ ተሓታትነት ስለዘየድሕን፡ ተመሃሮ ነፍሶም ካብ ሓደጋታትን ሳዕቤናቱን ንምድሓን፡ ኣፍልጦኦም ኣብ ሕግን ምልክታትን ትራፊክ ከዕብዩ ተላብዩ። ርእሰ-መምህራን ብወገኖም፡ ተመሃሮ ንዝወሃቦም ኣስተምህሮ ብግቡእ ተገንዚቦም፡ ዕላማታት ፖሊስ ትራፊክ ንምስማር ምትሕብባሮም ከዕዝዙ ተላብዮም። ተመሃሮ ድማ፡ እቲ ኣስተምህሮ ብሰላም ንኽመላለሱ ከምዝሕግዞም ብምጥቃስ፡ ብቐጻሊ ክካየድ ኣዘኻኺሮም። ኣብ ዞባ ማእከል - ኣብ 2025 ብዘጋጠመ 2,592 ሓደጋታት 30 ሰባት ክሞቱ ከለዉ፡ 660 ኣካላዊ ጉድኣት ከምዝወረዶም፣ ኣብ ንብረት ድማ ልዕሊ 16 ሚልዮን ናቕፋ ዕንወት ከምዘጋጠመ፡ ምስናይ ብምምሕዳራት ከባቢ ድማ ልዕሊ 87 ሚእታዊት ከምዝበጽሐ ብምግላጽ፡ ነቲ ዝተረፈ ንምብጻሕ ቀጻሊ ጻዕሪ ይካየድ ከምዘሎ ኣብሪሁ። ንኡስ ዞባታትን ኣሃዱታትን፡ ጸብጻባቶም ብመንጽር ዘሎ ዕድላትን ብድሆታትን ብዝርዝር ኣቕሪቦም። ተሳተፍቲ ብወገኖም፡ ንመምህራን ስልጠናታት ክወሃብን ሕጽረት መጽሓፍቲ ፍታሕ ክናደየሉን ተላብዮም። ትምህርቲ ንሓደ ኣካል ዝግድፍ ዕማም ከምዘይኰነ ብምጥቃስ፡ ተሳታፍነት ደቂኣንስትዮ ኣብ ማእከላይን ካልኣይን ደረጃ ክብ ንምባል ኣብ ዝግበር ጎስጓሳት፡ ውህደት ናይ ኩሎም ኣካላት ከምዘድሊ ኣገንዚቡ። ኣመሓዳሪ ዞባ ደ/ቀ/ባሕሪ ኣምባሳደር መሓመድ-ስዒድ ማንታይ ኣብ ዝሃቦ መዛዘሚ ቃል፡ ንቕሓት ሕብረተሰብ ኣብ ትምህርቲ ንምዕባይ፡ ብውህደት ክስራሕ ጸዊዑ። ኣብ’ቲ ኣጋጣሚ፡ ሓለፍቲ ትምህርቲ ኣብ ሓዳስ ኤርትራ 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 3 መበል 35 ዓመት ቁ.162


ማርታ ክብሮም ማርታ ክብሮም ከምዚ’ውን ኣሎ ከምዚ’ውን ኣሎ • ‘ጆኣን ሃኒንግቶን ኣብ 1980ታት ካብቶም ብገበን ኣብ ቀዳማይ ደረጃ ተሰሪዖም ዝነበሩ መስተንክራዊት ጓል ኣንስተይቲ እያ። ‘ዘ ጋድ ማዘር’ ብዝብል ቅጽል ስም ትፍለጥ ዝነበረት ጆኣን፡ ኣዝዩ መሳጢ መልክዕን ኣከዳድናን ተዘውትር ብምንባራ፡ ዝኾነ ሰብ ኣብ ገበን ተዋፊራ ከም ዘላ ይጥርጥራ ኣይነበረን። ስለዚ ነዚ ከም ዕድል ተጠቒማ፡ ካብ ክቡር ስልማት ዝሽየጠሉ ዱካናት ምስራቕ ስርሐይ ኢላ ተተሓሓዘቶ። ብዝያዳ ድማ ካብ ኣልማዝ ዝተሰርሐ ስልማት ትሰርቕ ነበረት። ስማ’ውን ኣዝዩ ገነነ። ኣብ እዋኑ ዝተጻሕፈ ንህይወት ታሪኻ ዘዘንቱ መጽሓፍ ብብዙሓት ተነቢቡ። ሓደ ሕሱም ኣተሓሕዛ ዝነበሮ መዓስከር ናዚ እዮም ተወሲዶም። ኲናት ክሳብ ዝዛዘም፡ ሽዱሽተ ካብቶም ዘስካሕክሑ መዓስከራት ጀርመን ዝረኣየ ጆሴፍ፡ ህይወቶም ዕረፍቲ ብዘይብሉ ስራሕን ግፍዕን ተመሊኡ ከም ዝነበረ እዩ ዝገልጽ። ሓደ እዋን ጀርመናውያን፡ ነቶም እሱራት ኣብ ቅድሚት ሰሪዖም ከም ድፋዕ ይጥቀምሎም ከም ዝነበሩ’ውን ይዝክር። ከምዚ ኢሉ ንዓመታት ዝተጓዕዘ ጆሴፍ ኣብ መወዳእታ፡ ኲናት ስለ ዝተዛዘመ ብህይወት ካብቲ መዓስከር ክወጽእ ክኢሉ እዩ። እንተኾነ ናብ መበቆል ዓዱ ምስ ተመልሰ፡ ካብ 150 ቤተሰቡ እቲ እንኮ ብህይወት ዝተረፈ ንሱ ጥራይ ነይሩ። ድሕሪ’ዚ ኣብ መዓስከር ስደተኛታት እናተቐመጠ፡ ምስ ፖሊስ ኣይሁድ ብምጽንባር፡ ንገበነኛታት ናዚ ኣብ ምህዳን ዓቢ ግደ ተጻዊቱ። ቀጺሉ’ውን ብግፍዒ ናዚ ስድራኦም ንዝሰኣኑ ዘኽታማት ህጻናት ኣይሁድ ኣብ ምሕጋዝ ብንጥፈት ተዋሲኡ። ፍቕሪ ኣብ ዘይብሉን ዓመጽ ኣብ ዝመልኦን ገዛ ብምዕባያ፡ ብዘይካ ንነብሳ ንዝኾነ ካልእ ሰብ ክትኣምን ከም ዘይብላ እናተማህረት እያ ዓብያ። ኣብ መበል 17 ዓመታ ኣደ ክትከውን ዝበቕዐት ጆኣን፡ ምስቲ ዝወለደላ ጨካን ሰብኣይ ክትምርዖ እያ ተገዲዳ። ሓደ መዓልቲ ግና ካብኡ ክትርሕቕ ብምውሳን፡ ጓላ ሒዛ ሃደመት። ጓላ ንምዕባይ ዝኣተወቶ ገበን መወዳእታኡ ግና ብጽቡቕ ኣይተዛዘመን። ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከምእትበሊ ኮይና። • ስርዓት ናዚ ናይ ጀርመን ንፖላንድ ምስ ወረራ፡ ዜግነት ፖላንድ ዝነበሮም ጆሴፍ ለውኮዊክዝ ምስ ኣቦኡ ናብ • ፓውል ረቨረ ብሪጣናውያን ገዛእቲ ናብ ኣመሪካ ይመጽኡ ከም ዘለዉ ንኽነግሮም ምሉእ ለይቲ ብፈረስ ዝተጓዕዘ እዩ። ድሕሪ’ዚ እዩ እቲ ‘ቃልሲ ኣመሪካ’ ተባሂሉ ዝተጸውዐ ኲናት ዝጀመረ።


ካብ ጽንብላት ብጽሕና ካብ ጽንብላት ብጽሕና 1. መንእሰያት ቀቢላ ኦጌክ - 1. መንእሰያት ቀቢላ ኦጌክ - ኬንያ ዕድመ ብጽሕና ምስ በጽሑ፡ ገጾም ጻዕዳ ሕብሪ ብምልካይ፡ ብዓበይቲ ደቂ ዓዶም ዝብል እዩ። ብዘይካ’ዚ እታ ጓል ኣብ እኽልቲ ከም ዝኾነት ዘርኢ ብዙሕ መመላኽዒ ኣብ ገጻ ይግበረላን ስልማታት ኣብ ኢዳን ክሳዳን ትኽደንን። ኣብ ግዜ ጽንብል ብጽሕና፡ መቕርባን መሓዙታን ህያባት ሒዞም ብምምጻእ እዮም ጽንብል ዘካይዱላ። ግዜ ምውቃጥ፡ ነቲ ቃንዛ ክትጻወሮ እንተ ክኢላ እያ ከም ብጽሕቲ ትሕሰብ። ኣብ ግዜ ምውቃጥ፡ ደቂ ኣንስትዮ ሕብረተ ሰብ ፋላኒ ብሓደ ተኣኪበን ከበሮ እናሃረማ ይደርፋን ይስዕስዓን። 5. ኣብ ደቡብ ዳኮታ (ኣመሪካ) 5. ኣብ ደቡብ ዳኮታ (ኣመሪካ) ዝነብሩ ቀቢላ ያንክቶን ሲዮክስ ወርሓዊ ጽግያት ዝተራእየን ደቂ ኣንስትዮ ንኣርባዕተ መዓልታት ዝቕጽል ጽንብል የካይዳ። እተን ዝበጽሓ ደቂ ኣንስትዮ ድማ ኣብ ግዜ ጽንብል ብጽሕና ንኣርባዕተ መዓልታት ብሓደ ይቕንያ። ዝኾነ ዝብላዕ ወይ ዝስተ ብኢደን ኣይሕዛን፡ ብኣደታተን ወይ ኣብቲ መዓስከር ብዘለዋ ካልኦት ደቂ ኣንስትዮ እየን ዝምገባ። እተን መንእሰያት ኣብተን ኣርባዕተ መዓልታት፡ ናብ በረኻታት ብምኻድ ቀመማት፡ ፍረታትን ዕንባባታትን ይኣርያ። ከምኡ’ውን ዝተፈላለዩ ዓይነት መግብታት ከመይ ከም ዝኽሸን፡ ደርፍታት ጽንብል፡ ብዛዕባ ዝምድናን ሓዳርን ካልእ ንጥፈታት ሕብረተሰበንን ብዓበይቲ ኣደታት ናይቲ ቀቢላ ይመሃራ። 3. ኣብ ደቡብ ኮርያ ዝነብሩ ቀቢላ 3. ኣብ ደቡብ ኮርያ ዝነብሩ ቀቢላ ግዋን ርየ፡ ግዋን ርየ፡ 20 ዓመት ዝመልኡ መንእሰያት ኣብ ሳልሰይቲ ሰኑይ ናይ ወርሒ ግንቦት ጽንብል ብጽሕና የካይዱ። ደቂ ኣንስትዮ ባህላዊ ክዳን ብሄረን ብምኽዳን፡ ካብ መቕርበንን ፈተውተንን ጨና፡ ዕምባባን ምስዓምን ሰለስተ ህያባት ይወሃባ። 4. ኣብ ስሪላንካ ዝነብራ ደቂ 4. ኣብ ስሪላንካ ዝነብራ ደቂ ኣንስትዮ ታሚል፡ ኣንስትዮ ታሚል፡ ከም ብጹሓት ዝውሰዳ ወርሓዊ ጽግያተን ምስ ጀመረን ጥራይ እዩ። ስለዚ ጓል ኣንስተይቲ፡ ወርሓዊ ጽግያት ኣብ ዝጀመራ መዓልቲ፡ ብመቕርባ ኣካላታ ከም ትሕጸብ ይግበር። ድሕሪ’ዚ ንበይና ኣብ ሓደ ገዛ ገይረን ድማ ብዙሕ ዝዓቐኑ መግቢ ትወሃብ። መግቢ ድሕሪ ምብልዓ‘ውን ከም እንደገና፡ ከም ብሓድሽ ኣካላታ ከም ትሕጸብ ይግበር እሞ፡ ተመሪሖም ንሓደ ኣራዊት ኣብ በረኻ ክደልዩ እዩ ዝንገሮም። እዚ ትብዓት ናይ’ቶም መንእሰያት ዝረኣየሉ መስርሕ እዩ። ብዘይ ፍርሒ ካብ በረኻ ዝወጸ በጽሒ ድማ ከም መርኣያ መንፍዓቱ ብዓበይቲ ደቂ ዓዱ ቀርኒ ይወሃብን እኹል በጽሒ ከም ዝኾነ ይንገርን። እዚ ብክልቲኡ ጾታ ዝግበር ጽንብል ብጽሕና፡ በብጉጅለ እዩ ዝካየድ። 6. ኣብ ጋና ዝነብሩ ቀቢላ ክሮቦ፡ 6. ኣብ ጋና ዝነብሩ ቀቢላ ክሮቦ፡ ዲፖ ዝበሃል ጽንብል ብጽሕና ደቂ ኣንስትዮ 2. ኣብ ማሊ ዝነብራ ደቂ ኣንስትዮ ፉላኒ፡ 2. ኣብ ማሊ ዝነብራ ደቂ ኣንስትዮ ፉላኒ፡ ኣብ ሕብረተ ሰበን ከም ብጹሓት ክውሰዳ እንተ ኾይነን፡ ትቾዲ (ምውቃጥ ኣብ ገጽ) ዝበሃል መስርሕ ክሓልፋ ኣለወን። ኣብ ግዜ ጽንብል፡ ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ከንፈረን ብጸሊም ሕብሪ ይውቀጣ። እዚ መግለጺ ምልክት ጽባቐን ባህላዊ መንነትን እዩ። ቀንዲ ዕላማ ናይዚ ድማ እታ ጓል ኣንስተይቲ ነቲ ኣብ መጻኢ ትምርዓዎ ሰብኣያ ኣዝያ ጽብቕቲ ኮይና ንክትጸንሖ ሜትር እያ ንበይና ተጓዒዛ። ሉዲንግቶን ኣቦኣ ላዕለዋይ ሓላፊን ሃገራውን ብምንባሩ፡ ንጓሉ ንሓደጋ የቃልዓ ከም ዝነበረ እናተረድአ እዩ ብለይቲ ናብተን ከተማታት ልኢኹዋ። ንሳ ኣብተን ከተማታት ብምእታው በትሪ ገይራ ገዛ ገዛ ብምኹሕኳሕ ንሰብኡት ናይተን ከተማታት ከም ዝትንስኡ ብምግባር፡ ብዘይ ዝኾነ ጉድኣትን ኣብ ኢድ ጸላኢ ከይኣተወትን መሬት ቅድሚ ምውግሑ ብሰላም ናብ ቤታ ክትምለስ ከኣለት። ፕረዚደንት ኣመሪካ ነበር - ጆርጅ ዋሽንግቶን ኣብ ናይ ስልጣን ግዜኡ ንጅግንነታ ዝገልጽ ሓወልቲ ኣብ ከተማ ኒውዮርክ ክሰርሓላ ክኢሉ እዩ። ፓውል እቲ መልእኽቲ ንኣመሪካውያን ክነግሮም ከሎ ብመልክዕ ግጥሚ ገይሩ ከም ዝነገሮም እዩ ዝዝንቶ። ፓውል ወላ’ኳ ናይ መጀመርታ ነጋሪ እንተነበረ፡ ካልኦት ሓሙሽተ ፈረሰኛታት’ውን ምምጻእ ወተሃደራት ብሪጣንያ ክነግሩ ኣብ ውሽጢ ኣመሪካ ተጓዒዞም እዮም። ዊልያም ዳወስ‘ውን ድሕሪ ረቨረ ምምጻእ ብሪጣናውያን ክነግር ዝስዕብ ዝነበረ እዩ። እንተ ኾነ ብዙሕ ከይተጓዕዘ ፈረሱ ካብ ዝባኑ ኣውዲቕዎ ስለ ዝሃደመ ንድሕሪት ክምለስ ተገዲዱ። እስራኤል በሰል ዝተባህለ ካልእ ፈረሰኛ’ውን ንኣርባዕተ መዓልታት ን560 ኪሎ ሜትር ኣብ ዓዲታት ኣመሪካ፡ “ብሪጣናውያን ይመጽኡ ኣለዉ፡ ኲናት ተጀሚሩ እዩ” እናበለ ዝተጓዕዘ እዩ። ኣብ መንጎ እዞም ንኣመሪካ ንምድሓን ንነዊሕ ኪሎ ሜትራት ብፈረስ ዝተጓዕዙ ሓርበኛታት፡ ስይቢል ሉዲንግቶን ዝተባህለት ጓል 16 ዓመት መንእሰይ ነይራ እያ። ንሳ ንከተማታት ዳንቡሪን ኮነክቲካትን መጠንቀቕታ ንምሃብ ኣስታት 64 ኪሎ


ምሸት ቀልጢፎም ዝድቅሱ ሰባት ልዕሊ እቶም ኣምስዮም ዝድቅሱ ሰባት ጥዕና ከም ዘለዎም እዮም ተመራመርቲ ባዮባንክ ዝተባህለ ትካል ዝሕብሩ። እቶም ተመራመርቲ ኣብ 88 ሽሕ ወለንተኛታት መጽናዕቲ ከም ዝገበሩ ድሕሪ ምግላጽ፡ ምሸት ኣብ ሰዓታት 10- 11 ምድቃስ ጥዕና ከምዝህብ ብፍላይ ካብ ወቕዒ ልብን ጸቕጢ ደምን ከም ዝከላኸል ኣረዲኦም። (ካርዲዮቫስኩላር) ከም ዘማዕበሉ እቲ መጽናዕቲ ኣረዲኡ። መብዛሕትኡ እዚ ሕማም ኣብቶም ድሕሪ ሰዓት 10- 11 ናይ ምሸት ዝድቅሱ ሰባት እዩ ኣጋጢሙ። ፕሮፈሰር ዴቪድ ፕላንስ፡ ደንጕኻ ምድቃስ ንውሽጣዊ ስሩዕ ዑደት ሰብነትና ከበላሽዎ ከም ዝኽእልን እዚ ከኣ ኣብ ጥዕና ልቢ ኣሉታዊ ሳዕቤን ከም ዘለዎን እዩ ዝገልጽ። እቶም ተመራመርቲ፡ ኣብ ጉንቦ ኣእዳው ናይቶም ወለንተኛታት ንሸውዓተ መዓልቲ ዝኣሰርዎ ሰዓት መሰል መሳርሒ፡ ንጥዕና ልብን ዙረት ደምን ናይቶም ወለንተኛታት ክስንድ ክኢሉ እዩ። ልዕሊ 3,000 ካብቶም ተሳተፍቲ ሕማም መትንታት ልቢ ኣብ መደምደምታ እቲ መጽናዕቲ፡ እኹል ድቃስ ምርካብ፡ ንሓፈሻዊ ኩነታት ጥዕናኻ፡ ጥዕና ልብናን ጥዕና ዙረት ደምን ኣገዳሲ ከም ዝኾነ ብምግላጽ፡ ብፍላይ ዕድመ ዝደፍኡ ሽማግለታት ኣብ ለይቲ ካብ ሸውዓተ ክሳብ ትሽዓተ ሰዓታት ክድቅሱ ከም ዘለዎም ምዒዱ። የካይዱ። እተን ዝበጽሓ ደቂ ኣንስትዮ፡ ኣካላተን ከም ዝሕጸባ ድሕሪ ምግባር፡ ቃንጫ ሽኮርን ካብ ዳጉሻን ወይንን ዝተሰርሐ መስተን ይወሃባ። እግረን ድማ ብደም ናይተን ንጽንብል ኢለን ዝተሓርዳ ኣጣል ከም ዝሕጸባ ይግበር። እተን ዝበጽሓ ደቂ ኣንስትዮ ጽንብል ብጽሕና ኣብ ዘካይዳሉ ንሓደ ሰሙን ካብ ዓደን ብምውጻእ፡ ብዓበይቲ ኣደታት ብዛዕባ ሕርሲ፡ ምኽሻን መግብን ካልእ ዘቤታዊ ንጥፈታት ገዛን ይመሃራ። ድሕሪ’ዚ ናብ ዓደን ተመሊሰን፡ ፍርቂ ኣካላተን ክዳን ገይረን፡ ፍርቂ ድማ ሕብሪ ለኽየን ‘ካላማ’ ዝበሃል ሳዕስዒት ይስዕስዓ። ሓዳስ ኤርትራ 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 4 መበል 35 ዓመት ቁ.162


ኢን. ኣማን ተዛረ ክፍሊ ኣከባቢ - ሚ/መ/ማ/ ናይ ምድሪ ክሳብ ዝኾነ ደረጃ ህላውነት ክሊማ ንምፍላጥ፡ ደረጃ ህላውነት ናይ ኣብ ምድሪ ዝርከቡ ዝተፈላለዩ ኣካላት ምርዳእ የድሊ። ምድሪ ብመሰረታዊ ክሊማዊ ለውጢ ፍሉይ ዝገብሮ ክልተ ረቛሒታት ኣለዉ። ቀዳማይ ናይ ግዜና ክሊማዊ ለውጢ ሰብ ዘኸተሎ ክሊማዊ ለውጢ ስለዝዀነ፡ ካልኣይ ድማ ኣብ ኣዝዩ


ክስተት ክሊማዊ ለውጢ ሓደ ካብቶም ኣብ መጀመርያ ተርእዮታቱ፡ ህላውነቱ/ ሓቅነቱ ኣካታዕቲ ዝነበሩ ክስተታት’ዩ። ምኽንያቱ፡ ክሊማዊ ለውጢ ውጽኢት ዓበይቲ ተፈጥሮኣውያን ሓይሊ እምበር ብንጥፈታት ናይ ሕብረተሰባት ክስዕብ’ዩ ኢልካ ዝእመን ኣይነበረን። ህላውነቱ ምስ ተረጋገጸ’ውን ሓደ ካብቶም ኣዝዮም ብክትዕ ዝተመልአ ክስተት ኮይኑ ንነዊሕ ግዜ ቀጺሉ’ዩ። ገለ ካብዞም ናይ ክሊማዊ ለውጢ ክትዓት ነቲ ዛሕቲሉ ዘሎ ዓውለማውነት ንቕድሚት ንምድፋእን ምንህሃርን ዝተማህዘ’ዩ። ክሊማዊ ለውጢ፡ ነተን ኣብ ቁጠባ ተወዳደርቲ ዝኾና ሃገራት ምዕባለአን ንምድራት ተባሂሉ ዝተማህዘ’ዩ ዝብሉ ይርከብዎም። ከም ሳዕቤኑ፡ በዞም ዝተፈጥሩ ኣምራውያን ማዕቀባት፡ መኸተ ክሊማዊ ለውጢ ተደናጉዩ። ህላውነቱ ግን፡ ብጽልዋታቱ ግዳይ ዝኾኑ ቁጽሪ ሕብረተሰባት ምስ ዛየደ ተረጋጊጹ። ህላውነት ዘለዎም መሬት፡ ኣየር፡ ማይን ህይወታውያንን ዝቖመት እያ። እዞም ኣካላት ነንሕድሕዶም ብዝፈጥርዎ ውህደት፡ ክሊማ ይፈጥሩ። እዚ ማለት፡ ክሊማዊ ናይ ኣከባቢ ባህሪ እዩ። ምኽንያቱ፡ ማይ፡ ኣየር፡ መሬትን ህይወታውያንን ኣከባቢ ዝፈጥሩ መሰረታውያን ኣካላት ስለዝዀኑ። ክሊማ ዝበሃል መሰረታዊ ህላውነት ግን የለን። ክሊማ ውጽኢት ውህደት ወይ ውስስእ ናይዞም ዝተዘርዘሩ መሰረታውያን ህላውነት’ዩ። ምስ ግዜ ባህሪ ናይዞም መሰረታውያን ነገራት ምስ ዝቕየር ድማ ኣቐዲሙ ተመስሪቱ ዝነበረ ክሊማ ይቕየር። ከም ውጽኢቱ ክሊማዊ ለውጢ ይኽሰት። ንኣብነት፡ ፍርያምነት ሓመድ ወይ ትሕዝቶ ኣየር ወይ ዓቐን በረድ ወይ ብዙሕነት ህይወታውያን ምስ ዝቕየር ብመንጽሩ ክሊማ ክቕየር ግድነት ይኸውን። እዚ ምስቲ ውልቀሰባት ናይ ባህሪ ለውጢ ምስ ዘርእዩ፡ ሕብረተሰብ ይቕየር ዝብል ኣምር ዝመሳሰል’ዩ። ሓጺር ግዜ ዝተኸስተ ብምዃኑ’ዩ። እቶም ክሊማዊ ለውጢ ዘኸትሉ ንጥፈታት ወድ- ሰብ ብዙሓት እዮም። እቶም ምርኡያት ንጥፈታት ወድሰብ ግን፡ ከም ምብራስ ኣግራብ፡ ጻንታዊ ሃድን፡ ድሑር ሜላታት/ ኣገባብ ሕርሻ፡ ተጠቃምነት ነዳዲ የጠቓልሉ። ክሊማ እንታይ’ዩ፧ ክሊማ እንታይ’ዩ፧ ክሊማ እንታይ እዩ፧ ዝብል ሕቶ፡ ብዝተፈላለዩ ዓውድታት ዝተፈላለዩ መግለጺታት ይወሃቦ እዩ። ገለ ካብቶም ብዓብላልነት ንክሊማ ዝትንትኑ ዓውድታት፡ ዓውዲ ሜትሮሎጂ፡ ስነ-ምድሪን ኣከባብያዊ ስነ-ፍልጠትን የጠቓልሉ። ካብዞም ዓውድታት እቲ ኣብ ምግላጽ እንታይነት ክሊማ ማሕዲጉ ዝጸንሐ፡ ዓውዲ ሜትሮሎጂ’ዩ። ኣብዚ ዓውዲ፡ ክሊማ ማለት ካብ ሰላሳ ዓመት ዝዛይድ ዝተመዝገበ ኩነታት ኣየር ናይ ሓደ ኣከባቢ ወይ ምድሪ’ዩ ዝብል መግለጺ ይወሃቦ። እዚ ዓውዲ ኣብ ዝያዳ ዝተናውሐ ግዜ’ውን ክሊማዊ ለውጢ ናይ ሓደ ኣከባቢ ክግምግም ይኽእል። ንኣብነት፡ ዓውዲ ሜትሮሎጂ ናይ ሓደ ኣከባቢ ኣብ ውሽጢ ሓደ ዘመን ዝተመዝገበ ኩነታት ኣየር ናብ ሰለስተ ሰላሳ ዓመታት ብምክፍፋል፡ ጽኑዕነት ክሊማ ናይ እዚ ኣከባቢ ክግምግም ይኽእል። ይኹን እምበር፡ እዚ ዓውዲ ብኸመይ ክሊማዊ ለውጢ ተኸሲቱ፧ ብኸመይ’ከ ክውገድ ይኽእል፧ ኣይገልጽን’ዩ። ነዚ ሕቶ ንምምላስ ስነ-ምድርን ኣከባብያዊ ስነ- ፍልጠትን ዝቕርቦም ፍልጠት ምትንታን የድልየና። ከም ውጽኢቱ ክሊማ እንታይ’ዩ፧ ክሊማዊ ለውጢ’ኸ ዝብሉ ሕቶታት፡ ብመንጽር ናይዞም ዓውድታት ስነፍልጠት ክንትንትኖም ንግደድ። ነዞም ንጥፈታት ኣብ ሓጺር ግዜ ክሊማዊ ለውጢ ክኽሰት ዝገበሩሉ ክልተ ረቛሒታት ኣለዉ። ሓደ ሕንጉራኣዊ ዕብየት ብዝሒ ህዝቢ ክኸውን ከሎ። እቲ ካልኣይ ድማ ቴክኖሎጂ እዩ። እዞም ረቛሒታት ሃላኽነትን ጻዕቂ ንጥፈታትን ብምዝያድ፡ ክሊማዊ ለውጢ ኣብ ሓጺር ግዜ ክኽሰት ኣኽኢሎም’ዮም። ንኣብነት ገረብ ክትቆርጽ ዘኽእል ተክኖሎጂ ዝዓጠቐ ሕብረተሰብ ካብቲ ነዚ ተክኖሎጂ ዘይዓጠቐ ሕብረተሰብ ዝያዳ ብርሰት ኣግራብ የኸትል። ክምኡ’ውን ሓደ ዝያዳ ብዝሒ ህዝቢ ዘለዎ ሕብረተሰብ ዝያዳ ጠለብ ነዳዲ ስለዝሓትት፡ ዝያዳ ነዳዲ ብምህላኽ ዝያዳ በከልቲ ጋዛት ብምትፋእ ኣብ ክስተት ክሊማዊ ለውጢ ተራ ይጻወት። ክሊማዊ ለውጢ እንታይ’ዩ፧ ጠንቅታቱ’ኸ፧ ስለዚ፡ ክሊማዊ ለውጢ ማለት ምልዋጥ ኩነታት ምድሪ፡ ኣየር፡ ማይን ህይወታውያንን ማለት’ዩ። ካብዚ መግለጺ ብምብጋስ ጠንቅታት ክሊማዊ ለውጥ ክንትንትኖም ይከኣል። ዋላኳ ብመሰረት ናይዚ መግለጺ ጠንቅታት ክሊማዊ ለውጢ ማእለያ ዘይብሎም ክስተታት እንተዀኑ፡ ነዚ ኣብዚ ዘመን ዛዕባ ኰይኑ ዘሎ ጠንቂ ክሊማዊ ለውጢ እንታይ’ዩ ምፍታሽ ኣገዳስነት ይህልዎ። ኣማራጺታት ምምካት ክሊማዊ ለውጢ ምምካት ክሊማዊ ለውጢ ክልተ መፍትሒታት የካትት። እዞም መፍትሒታት ምግታእ/ምንካይ ክሊማዊ ለውጥን ምርዓም/ምልዓብ ክሊማዊ ለውጥን ይበሃሉ። ብርግጽ፡ ክሊማዊ ለውጢ ክግታእ ዝኽእል ክስተት ኣይኰነን። ምስ ተኸስተ’ውን ክቕልበስ ዝኽእል ክስተት ኣይኰነን። ይኹን’ምበር፡ እቲ ወድሰብ ኣብ ክሊማዊ ለውጢ ዘለዎ ተራ ክግታእ ይኽእል’ዩ። ማለት፡ እዚ ኣብዚ ዘመን ብሰሪ ንጥፈታት ወድ-ሰብ ተኸሲቱ ዘሎ ክሊማዊ ለውጢ ካብ ምብኣሱ ክዕገት ይኽእል’ዩ። ስለዚ፡ ምግታእ ክሊማዊ ለውጢ ክበሃል ከሎ፡ እቲ ብወድሰብ ኣብ መስርሕ ዘሎ ክሊማዊ ለውጢ ምግታእ ማለት’ዩ። ነዚ ክዉን ንምግባር ግን፡ ኩሎም ሕብረተሰባት፡ ቅደም ተኸተል ዘይብሉ፡ ብማዕረ ነዞም ሜላታት ከተግብሩ ይግደዱ። ክሊማ እንታይ’ዩ ዝብል ሕቶ ምስቲ ግዜ እንታይ’ዩ ዝብል ሕቶ ተመሳሳልነት ኣለዎ። ክሊማ እንታይ’ዩ ንዝብል ሕቶ ቅድሚ ምምላስና፡ መጀመርያ ክምለስ ዘለዎ ሕቶ ደረጃ ህላውነት ክሊማ እዩ። ማለት፡ ክሊማ መሰረታዊ ህላውነት ኣለዎ ድዩ ወላስ ውጽኢት ህላውነት ናይ ካልኦት ኣካላት’ዩ፧ ምኽንያቱ ኣብዛ ዓለም ክልተ ዓይነት ደረጃ ህላውነት ኣለዉ። እቲ ቀዳማይ ደረጃ ህላውነት ሓደ ነገር ብገዛእ ርእሱ ክህሉ ክኽእል ከሎ ዝኽሰት ናይ መሰረታውያን ነገራት መሰረታዊ ህላውነት’ዩ። እቲ ካልኣይ ደረጃ ህላውነት ሓደ ነገር ነብሱ ክኢሉ ክህሉ ዘይክእል፡ ህላውነቱ ግን ውጽኢት ህላወ መሰረታውያን ነገራት ኮይኑ፡ ብቋልያ ህላውነት ናይ ብቋልያ ነገር እዩ። ንኣብነት ሕብረተሰብ ዝህሉ ሰብ ምስ ዝህሉ’ዩ። ስለ’ዚ ሰብ መሰረታዊ ህላወ ክኸውን ከሎ፡ ሕብረተሰብ ድማ ብቋልያ ህላውነት ናይ እኩባት ሰብ እዩ። ምድሪ ኣብ ታሪኻ ብዙሓት ክሊማዊ ለውጢ ኣሕሊፋ እያ። ዝበዝሑ ካብዞም ክሊማዊ ለውጢ ብሰሪ ንጥፈታት ህይወታውያን ዝተኸሰቱ እዮም። ከምዚ ዓይነት ክሊማዊ ለውጢ ነፍሳዊ ክሊማዊ ለውጢ ተባሂሉ ይፍለጥ። ንኣብነት እቲ ናይ መጀመርያ ብንጥፈታት ህይወታውያን ዝሰዓበ ክሊማዊ ለውጢ ብንጥፈታት ባክተርያ ዝተኸስተ’ዩ። እቶም ውሑዳት ኣብ ታሪኽ ምድሪ ዝተኸስቱ ክሊማዊ ለውጢ ድማ፡ ምስ ህይወታውያን ምትሕሓዝ ብዘይብሎም ክስተታት ዝተኸሰቱ እዮም። እዚ ዓይነት ክሊማዊ ለውጢ ዘይነፍሳዊ ክሊማዊ ለውጢ ይበሃል። ንኣብነት፡ እሳተጎመራን ምቅይያር ጸሓያዊ ጸዓትን ጠንቂ ናይዚ ዓይነት ክሊማዊ ለውጢ እዮም። እቲ ቀዳማይ ሜላ ምግታእ ክሊማዊ ለውጢ፡ ንተኸሲቱ ዘሎ ጽልዋታት ክሊማዊ ለውጢ ካብ ምንህሃር ምግታእ ማለት’ዩ። ምግራብ፡ ምዝላይ፡ ምዕቃብ ማይ፡ ክሊማዊ ለውጢ ንምግታእ/ንምንካይ ዘኽእሉ ንጥፈታት እዮም። እንተዀነ ክሊማዊ ለውጢ መን ይገትኦ ዝብል ኣካታዒ ሕቶ ኣሎ። ምኽንያቱ ዝተፈላለዩ ሕብረተሰባት/ ሃገራት ኣብ ምኽሳት ክሊማዊ ለውጢ እሞኸ ደኣ፡ ደረጃ ህላውነት ክሊማ ብኸመይ ንገልጾ፧ ክሊማ ሓደ ጠባይ ይኹን’ምበር፡ ነዚ ናይዚ ዘመንና ምውሳኽ ምቖት፡ ዕልቕልቕ፡ ደርቂ፡ ባርዕ ጫካታት ክጥቀሱ ይከኣል። እዞም ጽልዋታት ደረጃ ምዕባለ ሕብረተሰባት ኣብ ግምት ዘየእትዉን፡ ዓለምለኻውን እዮም። እንተኾነ፡ ኣየኖት ሕብረተሰባትን ብኸመይን ነዞም ጽልዋታት ይልዕብዎ ዝብል ሕቶ ምልዓል ኣይተርፍን’ዩ። ሕጂ’ውን ክሊማዊ ለውጢ ዓለም ለኻዊ ክስተት ስለዝኾነ፡ ኩሎም ሕብረተሰባት ኣብ ምልዓብ ክሊማዊ ለውጢ ክሳተፉ ግድነት ይኸውን። ዘለዎም ተራ ብመንጽር ዘለዎም ደረጃ ምዕባለ ኣዝዩ ዝተፈላለዩ ስለዝዀነ። ይኹን’ምበር፡ ማዕረ እተን ዝማዕበላ ሃገራት እተን ኣብ ምምዕባል ዝርከባ ሃገራት’ውን እቲ ብክሊማዊ ለውጢ ዝስዕብ ጽልዋ ግን ካብ ሕብረተሰብ ናብ ሕብረተሰብ ክፈላለ ስለዝኽእል፡ ብመንጽሩ ሜላ ምልዓብ ክሊማዊ ለውጢ ክፈላለ ይኽእል። ተጠቃምነት ንጽልዋታት ክሊማዊ ለውጢ ዝጻወሩ ምሩጻት ኣዝርእቲ፡ ሓደስቲ ዓይነት ህንጻታት፡ ተክኖሎጂ ብምትእትታው ሕብረተሰባት ንክሊማዊ ለውጢ ክልዕብዎ ይኽእሉ። ካብዚ ካልኣይ ሜላ ምምካት ክሊማዊ ለውጢ ንግንዘቦ ነገር እንተሎ፡ ሕብረተሰባት ዘካይድዎ ንጥፈታት ብመንጽር ክሊማዊ ለውጢ ክቕረጹ ከምዘለዎም’ዩ።


ኣብ ምኽሳት ክሊማዊ ለውጢ ቀሊል ዘይኰነ ኣበርክቶ ኣለወን። ንኣብነት፡ እተን ዝማዕበላ ሃገራት ብዘለወን ብዝሒ ኢንዱስትሪን ተሽከርከርትን፡ ልዑል መጠን በከልቲ ጋዛት ናብ ኣየር ብምትፋእ፡ ኩነታት ኣየር ብምቕያር፡ ክሊማዊ ለውጢ ኣብ ምኽሳት ዓቢ ተራ ኣለወን። በንጻሩ እተን ኣብ ምምዕባል ዝርከባ ሃገራት፡ ብሰሪ ዘለወን ዋሕዲ ተክኖሎጂን ኢንዱስትሪን፡ ብርሰት ኣግራብን ልዕለ-መገሃጫን ብምዝውታር፡ መሬቶም ንፍግረመሬት ብምቅላዕ፡ ኩነታት ምድሪ ብምቕያር፡ ክሊማዊ ለውጢ ንክኽሰት ጠንቂ ኰይኖም’ዮም። እንተዀነ እተን ዝማዕበላ ሃገራት’ውን ኣብ ሓደ ግዜ፡ ነዚ ናይ ዘይማዕበላ ሃገራት ንጥፈታት ስለዝሓለፋ፡ ኣብ ክስተት ክሊማዊ ለውጢ ድርብ ተራ ኣለወን። ብተወሳኺ ክሊማዊ ለውጢ ኣብ ምኽሳት ኣየናይ ሕብረተሰብ እዩ ተሓታቲ ብዘየገድስ፡ ክሊማዊ ለውጢ ዓለም ለኻዊ ክስተት ክሳብ ዝኾነ፡ ኩሎም ሕብረተሰባት ናይዛ ዓለም ክሊማዊ ለውጢ ኣብ ምግታእ ክነጥፉ ይግደዱ።


09፡00 ሃገራዊ መዝሙር 09፡05 ብኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዝቐርብ መደብ 11፡25 ማእገር 13፡25 ሞዛይክ 15፡55 እንዳ ዝማም 16፡30 ፈንቅል 17፡05 መደብ ሄራር 17፡45 ብኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዝቐርብ መደብ 20፡00 ዜና (ትግረ) 20፡15 ፊልም እትመት 21፡00 ዜና (ትግርኛ) 21፡25 መደብ ቡያ 22፡00 ዜና (ዓረብ) 22፡15 ድራማ 22፡40 ዜና (እንግሊዝ)


ብካልእ ኣበሃህላ፡ ክሊማዊ ለውጢ ናይ ህዝቢ ዓለም ናይ ሓባር ጸላኢ እንተዀይኑ፡ ኣበይ ዓሪድካ እንታይ ዓጢቕካ ትምክቶ ንዝብል ሕቶ መልሱ ርዱእ ይኸውን። እዚ ማለት እተን ዝማዕበላ ሃገራት ትፋእ በከልቲ ጋዛት ኣብ ምጉዳል ክጽዕታ ከለዋ፤ እቶም ዘይማዕበሉ ክፋል ሕብረተሰብ’ ዘለወን ሃገራት’ውን ምድረበዳነት ኣብ ምግታእ ማለት ኣብ ምግራብ፡ ምዝላይ፡ ምዕቃብ ማይ ክጽዕታ ይግባእ። ካብዚ ወጻኢ፡ እቶም ኣብ ምምዕባል ዝርከቡ ሕብረተሰባት ብክሊማዊ ለውጢ ዝያዳ ተጎዳእቲ ስለዝዀኑ፡ ኣብ ምርዓም/ምልዓብ ክሊማዊ ለውጢ ጥራይ ክነጥፉ ኣለዎም ዝብል ኣመላኻኽታ ብስነፍልጠት ክሊማዊ ለውጢ ዘይተደገፈ’ዩ። ካብዚ ቀዳማይ ሜላ ምምካት ክሊማዊ ለውጢ ንግንዘቦ ነገር እንተሎ፡ ቅድሚ ዝኣገረ ሕብረተሰባት ዘካይድዎ ንጥፈታት ኣብ ምንሃር ክሊማዊ ለውጢ ክህልዎ ዝኽእል ጽልዋ ኣብ ግምት ከእትውዎ ከም ዘለዎም’ዩ።


12፡00 ሃገራዊ መዝሙር 12፡02 ብኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዝቐርብ መደብ 12፡30 ዜና (ትግርኛ) 12፡50 ዜና ስፖርት 12፡55 ብኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዝቐርብ መደብ 13፡30 ዜና (ዓረብ) 13፡45 ሃሎ ደባይዋ 15፡30 ብኣጋጣሚ 8 መጋቢት ዝቐርብ መደብ 17፡00 ዜና (ትግርኛ) 17፡15 ዳህሳስና 17፡30 ዜና (ዓረብ) 17፡45 ደረት ቃና 19፡03 መደብ ሳይዳ 20፡00 ዜና (ትግረ) 20፡15 ሰሙናዊ ፍጻመታት ስፖርት 21፡00 ዜና (ትግርኛ) 21፡25 ደሃይ ሕትመት 22፡00 ዜና (ዓረብ) 22፡10 መደብ ቆላሕታ 22፡30 ዜና (እንግሊዝ) እቲ ካልኣይ ሜላ ምምካት ክሊማዊ ለውጢ፡ ምልዓብ ክሊማዊ ለውጢ’ዩ። እዚ ማለት፡ ንተኸሲቶም ዘለዉ ጽልዋታት ክሊማዊ ለውጢ፡ ሕብረተሰባት ሜላ መነባብሮኦም ብምትዕርራይ ክልዕቡዎ ወይ ክለማመድዎ ከለዉ ማለት’ዩ። ንኣብነት፡ ገለ ካብቶም ጽልዋታት ክሊማዊ ለውጢ ሓዳስ ኤርትራ 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 5 መበል 35 ዓመት ቁ.162


“ጋራጅ ኣብ ህይወተይ ኮለጅ’ዩ” ካፕቴን ስተል ሳልሕ “ጋራጅ ኣብ ህይወተይ ኮለጅ’ዩ” ካፕቴን ስተል ሳልሕ እዚ ዓምዲ’ዚ፡ ኣብ እዋን ሓርነታዊ ገድሊ ካብ ውልቃዊ ትዕዝብትታት፡ ኣብ ሰውራን ድሕሪ ናጽነትን ካብ ዝተጻሕፈ መጽሓፍትን መጽሔታትን ከምኡ’ውን፡ ካብ ኣርካይቭ ጨ/ስእሊ ሚ/ ዜናን ካልእን ዝተረኽበ ሰነዳትን ስእልታትን ምርኩስ ብምግባር ዝዳሎ ምዃኑ ነዘኻኽር። ናብቲ ኣብ እምሃሚመ ዝነበረ ጋራጅ ምስ ተመደበት ኣይተቐበለቶን። ናብ ቅድመ ግንባር ክትከይድ’ዩ ነይሩ ድሌታ። ሽዑ ኵነታታ ዝተረድኡ ሓለፍታ ብፍላይ ሃይለ ሰለሙን ዝበሃል ኣባል ጋራጅ፡ “ንስኺ ከም ንእሽቶ መጠንን ከም ጓል ኣንስተይትን፡ ኣብ እዚ ከባቢ ቅድሚ ሕጂ ሞያ ቴክኒክ ዝነበረን ስለ ዘይጸንሓ፡ ንስኺ ዕደለኛ ኢኺ። ደሓር ጋራጅን ግንባርን ፍልልይ የብሉን። እተን ናብ ድፋዕ ዕጥቅን ስንቅን ዘብጽሓን ተጋደልቲ ዘመላልሳን መካይን እንተ ተበላሽየን ንስኺ ከተዐርይየን ኢኺ።” ብምባል የተባበዓ ከም ዝነበረ ትዝክር። ሎሚ 8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂኣንስትዮ እያ። ብኣጋጣሚ እዛ ክብርቲ ዕለት፡ ኤርትራውያን ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ብረታዊ ቃልሲ ካብቲ ተቐዲሑ ዘይውዳእ ኣበርክቶአን፡ ብዛዕባ ሓንቲ ንኣስታት ፍርቂ ዘመን ካብ ሞያ መካኒክ ዘይረሓቐት ተጋዳሊት፡ ናይ ሎሚ ካፕቴን ክንርኢ ኢና ሰናይ ንባብ። ተጋዳሊት ስተል ሳልሕ (1979) ኣንስትዮ ወተሃደራውን ፖለቲካውን ታዕሊም ምስ ጀመረት ቀልጢፋ ከላሽን ክትዓጥቕን ኣንጻር መግዛእቲ ክትረጋረግን ተረበጸት። ንኣስታት ዓመት መመላእታ ኣብ ፋሕን ብሌቓትን ኣሕለፈቶ። ኣብ ብሌቓት እንከላ ድማ’ያ፡ ብስራት ሓርነት ናይታ ተኸቢባ ዝገደፈታ ናቕፋ ዝተበሰረት። ስተል ኣብ ጋራጅ ሓደ ዓመት ምስ ጸንሓት፡ ብመንፈዓታን ተወፋይነታን ዝመዝኑዋ ሓለፍታ ንኻልእ ስልጠና መረጹዋ። ንሱ ድማ “ካድር ክትመሃሪ ተበገሲ” ዝብል ነበረ። ስተል ሽዑ’ውን፡ ነዚ ዝተዋህባ ካልኣይ ዕድል ካብ ዓቕማ ንላዕሊ ኮይኑ ስለ ዝተሰመዓ ኣይተቐበለቶን። ምኽንያቱ ትምህርቲ ካድር ንዓበይትን ንገዳይምን ዝወሃብ ኮይኑ ይስመዓ ስለ ዝነበረ። እንተኾነ ኣብ ገድሊ ዝተበሃልካዮ ስለ እትገብር ኣብ 9ይ ዙርያ ካድር ክትሳተፍ ናብ ናቕፋ ኣብ መስከረም 1976 ኣብ ፍጹም ከበባ ምስ ኣተወት’ያ ምስ ስድራኣ፡ ለይቲ ጸላም ተጎልቢቦም፡ ካብታ ከተማ ናብ ምዕራብ ገጾም ናብ ሩባ እምባልቆ ከም ዝወጽኡ ካፕቴን ስተል ሳልሕ ኣብ ሎሚ ኮይና ተዘንቱ። ሽዑ ተቐማጦ ናይ’ታ ከተማ ብሰንኪ’ቲ ውግእ ዳርጋ ዝበዝሑ ናብ በረኻታት’ኳ እንተ ወጽኡ፡ ገለ ግን ምስቲ ተኸቢቡ ዝነበረ ጦር- ሰራዊት ኣብታ ከተማ ዝተረፉ’ውን ነይሮም’ዮም። ደቂ ኣንስትዮ ናቕፋ ካብዚ እዋናት’ዚ፡ ንደሓር’የን ብብዝሒ ናብ ሰውራ ክጽምበራ ዝጀመራ። ስተል ብሰንኪ’ቲ ናይ ናቕፋ ከበባ ምስ ስድራኣ ካብታ ከተማ ናብ እምባልቆ ካብኡ ድማ፡ ናብ ጎላጉል ኣግራዕ ሕዳቅ ዝበሃል ቦታ ምስ ወረደት’ያ፡ ኣንጻር መግዛእቲ ብብረት ክትጋደል ዝወሰነት። ሽዑ እዋን ኣብ ከባቢ ሕዳቅ እንከላ ዝያዳ በቶም ኣብቲ ከባቢ ዝነበሩ ተጋደልቲ ኣውራ ድማ፡ ጀማሂር ክትጽሎ ግዜ ኣይወሰደላን። ሽዑ ካብቶም እትዝክሮም ኣብ ሕዳቅ ዝነበሩ አባላት ጀማሂር ከም ብዓል ዓሻ ፈረጅ፡ ምብራቕ፡ ሳልሕ መሓመድዑመር . . . ድሕሪኡ ድማ፡ ካብ ክፍሊ ታዕሊም ኣብ ጀማሂር ዝተመደባ ከም ብዓል ልኡል ገብረኣብ፡ ልያ ገብረኣብ፡ ለተኺዳን ካሕሳይ፡ ኣለም በላይን ካልኦትን መሳቱኣ ምስ ረኣየት’ያ ከይወዓለት ከይሓደረት ንሳ’ውን፡ ክትጋደል ዝወሰነት። ካብ ኣግራዕ ናብ ደብዓት ካብኡ ድማ፡ ናብ ብሌቓት ኣብ መወዳእታ ከኣ ኣብ ፋሕ ምስተን ንዓኣ ዝመስላ ደቂ ጋራጅ ህ.ግ. ኣብ ሰዋክን ጋራጅ ህ.ግ. ኣብ ሰዋክን


ገለ ካብተን ናብ ገድሊ ዝወጽኣ ደቂ ኣንስትዮ ናቕፋ፡ ስዉኣት ኣምና ዓሊኖርን ፋጥና መሓመድኖርን ከምኡ’ውን ህሉዋት ተጋደልቲ ሓሊማ ሳልሕ፡ ስተል ሳልሕ፡ ስተል ሕሴን፡ ዘይነብ ዑመር፡ ሳዓድያ ዑመር፡ መርየም እኩድ፡ ኣምና ሰሊም፡ ኣምና ሓጅ፡ ፋጥና ማሕሙድ፡ ወዘተ ኮይነን፡ ገለ ካብኣን ማዕረ ጀነራል ዳይረክተር፡ ኣመሓደርቲ ንኡሳን ዞባታት፡ ስነ- ጥበበኛታት ከምኡ’ውን፡ እዛ ምኵርቲ መካኒክ ካፕቴን ስተል ሳልሕ ክጥቀሳ ይኽእላ። ሓደ መዓልቲ 9ይ ዙርያ ትምህርታ ከይዛዘመት ከላ፡ ነቶም ኣባላት ካድር ህጹጽ ኣኼባ ተገብረ። ምስቲ ኣብ ግንባር ደቡብ ዝነበረ ኵነታት ጸላኢ እታ ኣብ ባጽዕ ዓሪዳ ዝነበረት ብርጌድ 70 ናብ ግርሁ ስርናይ ክትብገስ ስለ ዝተወሰነ፡ ኣባላት 9ይ ዙርያ ካድር ድማ ቦታኣ ክትክኡ ብቀጥታ ካብ መንተብሌ ናብ ግንባር ባጽዕ ከተቱ። ስተል ድማ፡ ምስ ብጾታ ናብቲ ዲቕ ዝበለ ወግእ ባጽዕ ተደርገመት። ሽዑ ጸላኢ ኣሎ ዝበሃል ዘመናዊ ኣጽዋር ዓጢቑ ስለ ዝነበረ፡ ኩሉ ፋሉላትን ስተል ድሕሪ ታዕሊም ኣብ 1977 ጋራጅ ህምቦል ኣብ 2026 ጋራጅ ህምቦል ኣብ 2026 ስለ ዝተዋህበ፡ ስተል ሳልሕ’ውን ናብቲ ዝነበረቶ ጋራጅ እምሃሚመ ተመልሰት። እንተኾነ ስተል ሕጂ’ውን፡ ኣብ እምሃሚመ ቅሳነት ኣይጸንሓን። ሰራዊት ጸላኢ ድሕሪ ውግእ እምዓሚደ ናብ ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕል ስለ ዝመጽአ ጋራጅ እምሃሚመ’ውን፡ ካብቲ ዝነበሮ ቦታ ናብ ቀብር-ወኣት ክግዕዝ ተገደደ። እዚ እዋን’ዚ ኣዝዩ ፈታኒ እዋን ነበረ። ኩሉ ካብ ሓራ ቦታታትን ደጀንን ዘዝለቐ ሰብን ንብረትን ኣብቲ ጸቢብ ሩባ ፈልከት ተጸፍጺፉ ዝነበረሉ እዋን እዩ። ጸላኢ ብነፈርትን መዳፍዕን ብዘይ ዕርፍቲ ክድብድብ ከሎ፡ ኣባላት ጋራጅ ምስ ግዜ እናተቐዳደሙ ነተን ሓይልታት ከምኡ’ውን፡ ዕጥቅን ስንቅን ጽዒነን ናብ ግንባር ዝቀዳደማ ዝነበራ መካይን ከዐርዩ ዕረፍትን ድቃስን ኣይነበሮምን። ካፕቴን ስተል ሳልሕ ካፕቴን ስተል ሳልሕ ሚሳይላትን ምስ ጽዑቕ ደብዳብ ነፈርቲ፡ መሬት ክትእየድ ከላ፡ ኣባላት 9ይ ዙርያ ካድር ድማ ኣብቲ ግንባር ዓሪዶም ናይ ሞትን ሕዮትን መኸተ የካይዱሉ ዝነበሩ ጽንኩር እዋን’ዩ። ተጋዳላይ ብመስዋእትን መውጋእትን እናተፈልየ ደብዳብ እናጸዓቐ ጸላኢ በቲ ዝነበሮ ፍናንን ሓይልን እናደፍአ ምስ ከደ፡ ኣብቲ ግንባር ዝነበራ ኣሃዱታት ህ.ግ. ካብ ከባቢ ባጽዕ ከዝልቓ ብላዕሊ ትእዛዝ ተዋህበ። ሽዑ ምስቲ ዝነበረ ጽንኩር ኵነታት፡ እቲ ኣብ ግንባር ባጽዕ ዝነበረ ተጋዳላይ ዝሓዝካ ሒዝካ ኣርክብ እናተባህለ ዶጎሊ ማይ ኣጣል ብፍላይ ኣብ ቀብር-ወኣት ኣብ ዝነበሩሉ እዋን፡ ነፈርቲ ዳርጋ ናብ መሬት ወሪደን’የን ነቲ ዝደልየኦ ዕላማ ዝሃርማ ዝነበራ። ኣባላት ጋራጅ ድማ፡ ኩሉ ግዜ ህይወቶም ከድሕኑ ጥራይ ዘይኮነ፡ ነቲ ንብረት’ውን ክድሕኑ ነይሩዎም። ንብረት ሰውራ ብደም ዝመጽአን ብደም ዝዕቀብን ብምዃኑ፡ ልዕሊ ማንም ክቡር’ዩ። ኣብ መንጎ’ቲ ደብዳብ ንዕኡ ከድሕኑ ክብሉ በጃ ዝሓለፉ ብጾት’ውን፡ ውሑዳት ኣይኰኑን። ‘መቀያየሪ ኣቝሑ’ (ስፐየራት) እንተ ዓንዩ፡ ንዝቕጽል ስራሕ ባይታ ስለ ዘየለ፡ እተን ነፈርቲ ደብዲበን ኣብ ዝሓልፋሉ ግዜ ኣብታ ናይ ቋሕ-ሰም ህሞት ከም ጭርጭር ዓበደ ምስአን እናተቐዳደሙ፡ ነቲ ንብረት ንምድሓን ክሳብ መስዋእቲ እናኸፈሉ ይቃለሱ ከም ዝነበሩ ስተል ትዝክር። እናበለ እቲ ነዊሕን መሪርን ጕዕዞ ናብ ሳሕል ቀጸለ። ኣብ ከምዚ እዋን፡ እቶም ሞያውያን ናብ ኣሃዱታቶም ክምለሱ ትእዛዝ ይቕጽል . . . ይቕጽል . . .


መርከብና፦ ካብ ከባቢኡ ብርኽ ኢሉ ዝርአ ቦታ’ዩ። ጸላኢን ምንቅስቓሱን ክከታተል ዝተመዘዘ ዋርድያ፡ ኣብቲ ብራኸ መንበስበስታኡ ደይቡ ኮፍ ምስ በለ ዝፈጥሮ ቅርጺ ንሓንቲ መልሕቓ ሰዲዳ ጠጠው ዝበለት መርከብ ዝመስል’ዩ። በዚ ከኣ፡ ዕርዲ መርከብና ተባሂሉ - ጸላኢ ንምርጋጽ ዝተቐረበት መርከብ! ስለዚ፡ ስም ናይቲ ድፋዕ ምስ ቅርጹ ተኣሳሲሩ ዝተበገሰ እዩ።


1. ኣብ 60ታት ካብተን ኣብ ወርሒ መጋቢት ዝተፈጸማ ስርሒታት ዝዓበየት ስርሒት ጥቐስ? 2. ካብቲ ኣብ መጋቢት 1975 ዝተፈጸመ ግፍዕታት ስርዓት ድርግ 1 ጥቐስ? 3. እቲ ኣብ መጋቢት 1975 ኣብ ኣቑርደት ዝተፈጸመ ህልቂት ብምንታይ ይፍለጥ? 4. ኣብ 70ታት እቲ ዝዓበየ ዓወት ሰውራ ኤርትራ እንታይ ነይሩ? 5. ካብ ዓወታት ወርሒ መጋቢት ኣብ 80ታት 2 ጥቐሱ? ሓዳስ ኤርትራ መበል 35 ዓመት ቁ. 162 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 6


Asmara Mining Share Company is inviting applicants for the following position. Process Plant Fitter Assistant Number required – (19) Type of contract – Indefinite Major Duties and responsibilities • The Fitter assistant is responsible for assisting Fitters with maintenance of machinery and equipment according to OEM specifications and company procedures. • The scope of this role includes assisting in planned, preventive, and corrective maintenance as per schedule and according to the shutdown plans provided. TASK DESCRIPTION EXPANDED TO CORE PERFORMANCE AREA • Assisting fitters with repairs and installation a • Wash and clean spare parts and keep work area clean and organised • Keep spare parts in good and clean and prevent unnecessary oil spills • Contribute to team effort by engaging in shift work and accomplishing related tasks as needed. • Update the relevant supervisor on progress of work. • Work safely and timeously as per set company procedures and work scopes. • Ensure good housekeeping practices are maintained by cleaning up before, during and after every task. • Maintaining all allocated tools & equipment by regularly cleaning and maintaining issued work tools to ensure effective task execution daily. • Any other duties assigned by the supervisor. Profile: Qualifications and Experience • Speak and understand English and have a understanding of hand tools and safety Formal Education, Certifications or Equivalents Working Experience – Nature & Length • 1+ years’ experience in the mining or related industry with hands-on experience on the tools • Willingness to work in a diverse environment Technical Skills • Basic mechanical skills and knowledge • Use various hand tools. • Ability to read and write. • Ability to operate cell phone if required Behavioral Skills • Work well under pressure. • Work well with diverse teams. • Ability to accept new ideas and embrace change. • Work in confined spaces or heights where movement may be restricted. • Good physical condition and stamina. • Work long hours during shutdown periods. General Information and other requirements:  Place of Work: AMSC Sites  Type of contract: Indefinite Period  Salary: As per the Company salary scale Additional requirements for Nationals: • Having fulfilled his/her National Service obligation and provide evidence of release paper from the Ministry of Defense. • Present clearance paper from current/last employer. • Testimonial documents to be attached (CV, work experience credentials, a copy of your National Identity Card, etc.). • Only shortlisted applicants would be considered as potential candidates for an interview. • Application documents will not be returned to the sender. • All applications should be sent through the post office. • Deadline for application: 7 days from the day of publication in the Newspaper. Address: Please mail your applications to: Asmara Mining Share Company, P. O. Box 10688 Asmara, Eritrea Applicants shall be required to send a copy to: Mineral Resources Management P.O. Box – 272 Asmara Note to Eritrean applicants: Please send a copy of your application to Aliens Employment Permit Affairs, P. O. Box 7940 Asmara, Eritrea ሓዳስ ኤርትራ 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 7 መበል 35 ዓመት ቁ.162 “ንልምዳዊ ኣገባብ ብስነ-ፍልጠታዊ መንገዲ ከነዕብዮ ባይታ ረኺብና” ተመረቕቲ “ንልምዳዊ ኣገባብ ብስነ-ፍልጠታዊ መንገዲ ከነዕብዮ ባይታ ረኺብና” ተመረቕቲ


ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን፡ ብባህላውን ዘመናውን ኣሰራርሓ መግብን መስተን ንኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ዘሰልጠነቶም 80 ተመሃሮ ብሰሉስ 3 መጋቢት ኣመሪቓ። ኣብቲ ኣብ ኬርታ መዘናግዒ ማእከል ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት መመረቕታ፡ ሓለፍቲ እተፈላለያ ማሕበራትን ዕዱማት ኣጋይሽን ኣብ ዝተረኸቡሉ ኣጋጣሚ፡ ተመረቕቲ ነቲ ብኽልሰ-ሓሳብን ግብርን ዝቐሰምዎ ትምህርቲ ዘንጸባርቕ ብርክት ዝበለ ባህላውን ዘመናውን መግብን መስተን ኣቕሪቦም። በዚ ከኣ፡ ሰሪሐ ገዛይ ክኣቱን ገዛእ- ርእሰይ ክኽእልን በቒዐ። ክንዲ ዝዀነ፡ ብስንክልናይ ተስፋ ከይቈረጸት ነዚ ዕድል ዘጣጥሓትለይ መምህር መድህን ልባዊ ምስጋናይ አቕርብ” ክትብል እቲ ዝቐሰሞቶ ትምህርቲ ኣገዳስነቱ ኣብ ዕብየት ውልቃዊ ፍልጠታ ጥራይ ዘይኰነ እንተላይ ገዛእ-ርእሳ ክትክእል ባብ ከም ዘርሓወላ ትሕብር። ወ/ሮ ሰምሃር ቀጺላ፡ “ኣብዚ ስልጠና ንኽንሳተፍ መምህር መድህን ንዝሓለፈቶ ተመኵሮን ካልእ ኣብነታትን እናኣምጸአት ሰፊሕ ጎስጓስ ገይራትልና እያ። ኣደ ምምሃር ማለት መላእ ሕብረተ- ሰብ ምምሃር ስለ ዝዀነ፡ ኣደታት ምስ ዝተፈላለየ ስንክልና ዝነብሩ ዜጋታት ሞያ እንተ ቐሲምና፡ ንካልኦት ስድራ-ቤታት ኣብነት ክንከውን ከም እንኽእል ሳላ ዝተገንዘብና ከኣ፡ ኣብዚ ስልጠና ክንሳተፍ ክኢልና። ወደይ ንምእላይ ካብ ገዛ ብዙሕ ግዜ ስለዘይወጽእ፡ ብርግጽ ኣብቲ ፈለማ እዚ ስልጠና ከቢድ ነይሩ። የግዳስ፡ ብሳላ ሓያል ምትብባዕን ድፍኢትን መምህር መድህን ነቲ ዘይስገር ዝመስል ሓሊፈ፡ ሞራለይ ክብ ብምባል ብሕጉስ መንፈስ ትምህርተይ እከታተል ነይረ። ስለዚ፡ ኣብዚ እዋን ዝነበረኒ ኩሉ ጾር ተፋዂሱ ኣሎ። ንውሉደይ ኩለ መዳያዊ ሓገዝ ዘበርክተሉ ኣብ ገዛ ምስኡ ስለ ዝወዓልኩ ጥራይ ዘይኰነ፡ ዝያዳ እንተ ተማሂረ ብዕጽፊ ክሕግዞ ከም ዝኽእል ክግንዘብ ክኢለ ኣለኹ” ብምባል ቅድሚ ናብቲ ስልጠና ምስታፋን ኣብዚ እዋን ዘሎን ፍልልያት ትገልጽ። ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን፡ ኣብ ዝሓለፉ ዓመታት ምስ ዝተፈላለያ ሚኒስትሪታትን ማሕበራትን ብምውህሃድ ኣዝዮም ብዙሓት ሞያተኛታት ከተፍሪ ዝኸኣለት ትካል እያ። ክንዲ ዝዀነ፡ ኣብ ትካላት መንግስቲ ዝነጥፉ ሰራሕተኛታትን ንኣባላት ዝተፈላለያ ማሕበራትን ብርትዓዊ ዋጋ፡ ኣብ ነንበይኑ ክፍለ ግዜ - ማለት ምስ ሰዓታት ስራሕ ብዝሰማማዕ መገዲ ከተሰልጥን ከም ዝጸንሐት ይፍለጥ። ከም ኣካል ናይቲ፡ ንእተፈላለየ ማሕበራዊ ጸገምን ስንክልናን ዘጋጠሞም ሰባት ኣእምሮኣውን ምዕባላውን ስንክልና፡ ዝተገትአ ወይ ዝተሰናኸለ ዕማማት ኣእምሮን ምዕባለን ከም ዝዀነ ኣብ እተፈላለየ ኣጋጣሚታት ይግለጽ እዩ። ሓደ ምስቲ ስንክልና ዝነብር ሰብ ናይ ምንቅስቓስ፡ ምብህሃል፡ ማሕበራዊ ምውሳእ፡ ምግንዛብ፡ ምምሃር፡ ነብስኻ ምእላይን ምክንኻንን ዓቕሙ ድሩት ክኸውን ይኽእል። በዚ ምኽንያት፡ ኣልያ ናይቶም ምስ ዝተፈላለየ ኣእምሮኣውን ምዕባለን ስንክልና ዝነብሩ ዜጋታት ከቢድ ይገብሮ። ንስድራ-ቤተን ወይ ኣለይቲ እቶም ስንኩላን ብእተፈላለየ ኣገባብ ደገፍ ወይ ሓገዝ ክወሃብ ንዕዘቦ ኢና። ከም ኣካል ናይዚ፡ ንስንኩላን ይዅን ንኣለይቲ ሞያዊ ስልጠናታት በብእዋኑ ይወሃብ እዩ። ከም መቐጸልታ ናይ’ዚ፡ ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን ምስ ዝምልከቶም ኣካላት ብምውህሃድ ንኽልተ ወለዲ ስልጠና ሂባ። ሓንቲ ካብ’ተን ወለዲ ወ/ሮ ሰምሃር ተኽለሰንበት እትበሃል እያ። ውሉዳ ዳኒኤል ኤልያስ ሰረብራላዊ መልመስቲ ከም ዘጋጠሞ ብምግላጽ፡ ሚኒስትሪ ዕዮን ማሕበራዊ ድሕነትን ምስ ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን ብምትሕብባር ንዘጣጥሓላ ስልጠና ኣመስጊና። ኣቶ ጴጥሮስ ኣብርሃም ዝወሃብ ስልጠና፡ ኣብቲ ንመበል 26 ግዜ ዝተኻየደ ስልጠና’ውን ንኽልተ ኣባላት ኣእምራውን ምዕባላውን ስንክልና ከምኡ’ውን፡ ንኽልተ ወለዲ ስልጠና ከም ዝተዋህበ ተሓቢሩ። መንግስቲ ምስ ዝተፈለለየ ስንክልና ዝነብሩ ዜጋታት ጥጡሕ ማሕበረ- ቍጠባዊ ባይታ ንኽህልዎም በብእዋኑ ሰፊሕ ሓገዛት ከም ዘበርክት ወ/ሮ ሰምሃር ብምግላጽ፡ እቲ ዝብገስ መደባት ዕዉት ዝኸውን ብደገፍ መላእ ሕብረተ-ሰብ ስለ ዝዀነ፡ ካልኦት መንግስታውያንን ብሕታውያንን ትካላት ተመሳሳሊ ተበግሶ ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን ብምውሳድ፡ በብዓቕሞም ሓገዝ ምስ ዘበርክቱ ብሩህ መጻኢ ከም ዝህነጽ ወሲኻ ሓቢራ። ኣስዒባ፡ ስእነት ይዅን ርኽበት ኣብ ኣእምሮ ብዝወሃቦ ቦታ’ዩ ዝልካዕ። እዚ ስለ ዝዀነ፡ ኣብቲ ስልጠና ብውሱን ትሕዝቶ ብዙሕ ዓይነት ዝተመጣጠነ መግቢ ክስራሕ ከም ዝኽእል ብተግባር ከም እተማህረት ብምብራህ፡ ብዛዕባ ስሩዕን ጽፉፍን ስርዓተ-ኣመጋግባ ዝነበራ ኣፍልጦ መንእሰይ ፌሩዝ መኰንን ሓንቲ ካብ ኣባላት ኣኣምሮኣውን ምዕባለኣውን ስንክልና ኰይና፡ ኣብቲ ትካል ምድላው መግቢ ግቡእ ትምህርታ ድሕሪ ምክትታል ኣብዚ እዋን ኣብ ኣዝዩ ዝበለጸ ኵነታት ትርከብ። ኣብቲ ትካል ዝቐሰመቶ ሞያ ኣብ ህይወታ ዘሕደሮ ጽልዋ ክትገልጽ እንከላ፡ “በዚ ኣብዚ ትካል ዝረኸብክዎ ስልጠና፡ ጽፉፍን ዝተመጣጠነ ኣመጋግባን ብግቡእ ንኽፈልጥ ዕድል ረኺበ ኣለኹ። ከም ውጽኢቱ፡ ኣብዚ እዋን ዝዀነ ዝኸብደኒ የለን። ዝደለኽዎ ዓይነት መግቢ ከይተጸገምኩ ክሰርሕ በቒዐ ኣለኹ። ብዘይካ’ዚ፡ ኣብ እዋን ትምህርቲ መማህርተይ ኣዝየን ይረዳድኣንን ይተሓባበራንን ነይረን። ስለዚ፡ ብሰንኪ ዘጋጠሞም ስንክልና ተነጽሎን ካልእ ኣድልዎን ከይገጥሞም ፈሪሖም፡ ካብ ገዛ ዘይወጹ ስንኩላን ንዅሉ ሰጊሮም ንግዳም ክወጽኡ ይግባእ። ከምቲ ኣነ ንኽመሃር ስንክልናይ ዘይዓገተኒ፡ ካልኦት’ውን ብትብዓት ኣብ ዝደለይዎ ሞያ ክዋፈሩ እላቦ። እቲ ምንታይ፡ ኣብዚ እዋን፡ ክንዮ ተመሃሪት ምስ መምህር መድህን ኣሰፋው ክሰርሕ ዕድል ረኺበ ኣለኹ። ኣብ እተፈላለየ ቦታታት ምስ መምህር መድህን እናኸድኩ መግቢ ኣብ ምቕራብ ይዅን ኣብ ካልእ ዕማም እነጥፍ ኣለኹ። ኣሰራርሓ መግቢ፡ ብፍልጠት ክድራዕ ዕድል ዝኸፍት ስለ ዝዀነ፡ ርእሰ- ተኣማንነት ዘበርኽ ብምዃኑ’ውን፡ ካልኦት ተመሳሳሊ ዕድል ክፍጠረሎም ተላብያ። “ክንዲ ዝዀነ፡ ቤት ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን፡ ንልምዳዊ ኣገባብ ብስነ-ፍልጠታዊ መገዲ ከነዕብዮ ባይታ ረኺብና” ክትብል ከኣ ትገልጽ። ኣብታ ቤት-ትምህርቲ ምስ ዝተፈላለየ ስንክልና ዝነብሩ ከምኡ’ውን፡ ማሕበራዊ ጸገም ዘለዎም ብርክት ዝበሉ ሰባት ኣብ ነንበይኑ እዋናት ስልጠና ከም ዝወሰዱ መምህር መድህን ኣሰፋው ሓቢራ። ከም መቐጸልታኡ፡ ኣባላት ማሕበር ኣእምሮኣውን ምዕባላውን ስንክልና ተኻፈልቲ ዝወሃብ ስልጠና ንክዀኑ፡ ናይ ባህሪ ለውጢ ንኸማዕብሉ ካብ ዝብል ሓሳብ ምስ ዝተፈላለየ ስንክልና ንዝነብሩን ወለድን ኣብቲ ስልጠና ከም ዝተሳተፉ ወሲኻ ገሊጻ። እቲ መደብ ምስ ተጀመረ እተን ተመሃሮ ኣዝየን ንፉዓትን ግዱሳትን ከም ዝበረኸ’ውን ኣፍሊጣ። ብተወሳኺ፡ ሚኒስትሪ ዕዮን ማሕበራዊ ድሕነት ከምኡ ድማ፡ ካልኦት ዝምልከቶም ኣካላት ዝተማህረኦ ኣብ ባይታ ንኽዓያሉ ናይ ሽቕለት ዕድል ክኸፍቱለን ተላብያ። ኣብ ሕብረተ-ሰብና፡ ምድላው መግቢ ዳርጋ ብደቂ-ኣንስትዮ ጥራይ ዝተባሕተ ዕማም እዩ። በዚ ምኽንያት፡ ምድላው መግቢ ብደቂ-ኣንስትዮ ክዕመም እንከሎ፡ ገለ ውሑዳት ደቂ-ተባዕትዮ መግቢ ምስ ዘዳልዉ ከኣ ነውሪ ከም ዝፈጸሙ ክግለጽ ሓሓሊፉ ይስማዕ እዩ። እንተዀነ፡ ምድላው መግቢ ይዅን ካልኦት ብርክት ዝበሉ ዕማማት ጾታዊ ድሩትነት ክህልዎም ኣይግባእን። እቲ ምንታይ፡ ስራሕ ወይ ሞያ ክብረት ስለ ዝዀነ። ኣብቲ ዕለት መመረቕታ 80 ተመረቕቲ ከም ዝነበሩ ልዕል ኢሉ ተገሊጹ ኣሎ። ኣቶ ጴጥሮስ ኣብርሃም ከኣ፡ እቲ እንኮ ወዲ-ተባዕታይ ኣብቲ ስልጠና ዝተሳፈተ እዩ። መምህር መድህን ኣሰፋው ኣቶ ጴጥሮስ ኣብቲ ስልጠና ንኽሳተፍ ድፍኢት ዝዀኖ ክገልጽ እንከሎ፡ ኣብ ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት መመረቕታ ዝድህስስ ዓንቀጽ ኣብ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ምስ ተዓዘበ፡ ስሩዕን ዝተመጣጠነን ስርዓተ-ኣመጋግብ ኣብ ስድራ-ቤቱ ንኸተኣታቱ ኣብቲ ትካል ክመሃር ከም ዝወሰነ ይገልጽ። ከም ዝፍለጥ፡ መግቢ ሓደ ካብ መሰረታውያን ጠለባት ደቂ-ሰብ እዩ። ክንዲ ዝዀነ፡ እቶም ኣብ ዕለታዊ ናብራ እነዘውትሮም መግብታት ብስነ-ፍልጠታዊ ኣገባብ ምስ እንምገቦም ዝያዳ ጥዕና ከም ዝህቡ ኣብቲ ስልጠና ከም ዝተማህረ የብርህ። ወሲኹ፡ ዝዀነ ሞያ ጾታ ስለ ዘይፈሊ ካልኦት ደቂ- ተባዕትዮ ንቕሓቶም ክብ ብምባል፡ ኣብቲ ክነጥፉሉ ዝብህጉ ሞያ ንኽዋስኡ ለበዋኡ የመሓላልፍ። ወ/ሮ ሰምሃር ተኽለሰንበት


ብምንባረን፡ ኣብዚ እዋን ኣብቲ ትካል ከም ሰራሕተኛታት ተቘጺረን ይሰርሓ ከም ዘለዋ ኣፍሊጣ። ኣብ ርእሲ’ዚ፡ ምእላይ ስንኩላን ሓላፍነት መላእ ሕብረተ- ሰብ ስለ ዝዀነ፡ ኩሉ ሰብ በብዓቕሙ ነቶም ዜጋታት ብምሕጋዝ ናብ ባህሪ ለውጢ ኣምጺኦም ገዛእ-ርእሶም ክኽእሉ ክጽዕር ከም ዝግባእ ኣብሪሃ። ብዘይካ’ዚ፡ መብዛሕትኡ እዋን ምእላይ ስንኩላን ኣብ እንግድዓ ኣደታት ስለ ዝወድቕ፡ ነተን ብዙሕ ብድሆታት ዝሰገራ ወለዲ፡ ዝምልከቶ ኣካል “ኣጆኽን” ክብለንን ዘድልየን ኩለ መዳያዊ ደገፍ ከበርክተለንን ኣዘኻኺራ። ወ/ሮ ሶልያና ብርሃነ ኣብ ሚኒስትሪ ፋይናንስን ሃገራዊ ልምዓትን እትሰርሕ ኰይና፡ ንሳ ሓንቲ ካብ’ተን ብመንገዲ ሃማመተኤ ኣብቲ ስልጠና ንኽሳተፋ ዕድል ዝረኸባ እያ። እቲ ንኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ዝቐጸለ ስልጠና ኣብ ባህላውን ዘመናውን ኣሰራርሓ መግቢን መስተን ዘተኰረ ኰይኑ፡ ምምቕራሕ ዝተፈላለዩ ትሕዝቶታት መግብን ሓፈሻዊ ኣተሓሕዛ ጽሬትን ዝብሉ ንኡሳን ኣርእስትታት ከም ዘጠቓልል ትገልጽ። ኣብ እተፈላለየ ኣርእስትታት ፍልጠት ሰልጠንቲ ንኽሰፍሕ ባይታ ከም ዝፈጠረ’ውን ብምሕባር፡ ብፍላይ ብኸመይ ቀመማት ይወሃሃዱ፡ ባህላዊ መስተታት ከም ሜስ፡ ስዋ፡ ኣባዕኸን ከርከደን ብኸመይ ይዳለዉ ዝብሉ ኣዝዮም ኣገደስቲ ኣስተምህሮታት ከም ዝሓቍፍ ወሲኻ ኣፍሊጣ። እቲ ስልጠና ነቲ ብልምዲ ጥራይ ዝዝውተር ቤት-ትምህርቲ ምድላው መግቢ መድህን፡ ኣብ 2003 ስሩዕ ስልጠና ክትህብ ጀሚራ። እቲ ንመበል 26 ግዜ ዝተኻየደ ስነ-ስርዓት መመረቕታ፡ ብምኽንያት 8 መጋቢት ኣህጉራዊ መዓልቲ ደቂ-ኣንስትዮ ዝተኻየደ እዩ። 8 መጋቢት 2026 - ገጽ 8 መበል 35 ዓመት ቁ.162


ስፖርታዊ ውድድራት እዚ ተወርዋሪ ሓይሊ፡ ቀዳም 14 መጋቢት ኣብ ገደም ብወግዒ ክፍልም ምዃኑ፡ ጐስጓስን ሓበሬታን ናይቲ እዚ ኣብ ዝገበሮ መግለጺ ሓቢሩ። ጐስጓስን ሓበሬታን እዚ ተወርዋሪ ሓይሊ፡ ነዚ ቀዳም ዝጅምር ስፖርታዊ ውድድራት ኣመልኪቱ ኣብ ዝሃቦ ጋዜጣዊ መግለጺ፡ ኣሃዱታት እዚ ተወርዋሪ ሓይሊ፡ ካብታ ዝተሓተት ኣሃዱ ጀሚረን ከካይድኦ ኣብ ዝጸንሓ ውድድራት፡ ብሉጻት ኰይኖም ዝረኸብኦም ስፖርተኛታት ብምምራጽ ኣብዚ ግጥም ከሳትፍኦም ምዃነን ገሊጹ። እቲ ኣሃዱ፡ ኣብዚ ናይ ሎሚ ዓመት ውድድር ቊጽሪ ተወዳደርቲ ጋንታታት ክብ ከም ዝበላ’ውን ሓቢሩ። ውድድራት፡ ጋንታታት ሓደስትን ክኢላታትን ስፖርታውያን ጸንቢረን ብምህላወን፡ ሓያል ስፖርታዊ ውድድራት ክረአ ትጽቢት ከምዘሎ ሓቢሩ። ስፖርታዊ ውድድራት ሓይልታት ምክልኻል ኤርትራ፡ ንተወርዋሪ ወኪላ እትሳተፍ ጋንታ ሓሬና ክውክሉ’ዮም። ብተወሳኺ፡ ኣብዚ ናይ ሎሚ ዓመት ውድድር፡ ኣብ ርእሲ እቲ ዝነበረ ውድድራት፡ ውድድራት ኵዕሶ ሰኪዐት፡ ቅድድም ብሽክለታ፡ ቸስን ምሕንባስን’ውን ከም ዘተኣታተወ ገሊጹ። ስፖርታዊ ውድድራት እዚ ተወርዋሪ ሓይሊ፡ ክሳዕ 14 ግንቦት 2026 ንክልተ ወርሒ ክካየድ’ዩ። ኣብዚ ውድድር ብሉጻት ኰይኖም ዝተረኽቡ ስፖርተኛታት ድማ፡ ነታ ኣብ መላእ ጐስጓስን ሓበሬታን እዚ ተወርዋሪ ሓይሊ፡ ኣብዚ ናይ ሎሚ ዓመት ዝካየድ


ኣብ 2017 ስሙ ኣብ እንግሊዝ ክስማዕ ጀሚሩ፣ ኑኖ እስፕሪቶ ሳንቶ። ነታ ኣብ ውድድራት ሻምፕዮን ሺፕ(ካልኣይ ድቪዝዮን) 16 ዓወት ብምምዝጋብ፡ ብ58 ነጥቢ ኣብ መበል 15 ደረጃ ተሰሪዓ ዝነበረት ዎልቭስ ከሰልጥን ተመዚዙ። ኑኖ፡ ኣብዚ ኣብ እንግሊዝ ዝገበሮ ትሽዓተ ዓመት፡ ንኣርባዕተ ክለባት ከም ኣሰልጣኒ ዀይኑ መሪሑ፣ ዎልቭስ፡ ቶተንሃም፡ ኖቲንግሃም ፎረስት፡ ሕጂ ድማ፡ ንዌስት ሃም። ኑኖ፡ ዘስልጥና ዘላ ዌስት ሃም፡ ሎሚ ዓመት 28 ነጥቢ ብምእካባ ኣብ መበል 18 ደረጃ ተሰሪዓ ትርከብ። እቲ ዘገርም ከኣ፡ ኑኖ ዘሰልጠነን ኣርባዕተአን ጋንታታት፡ ኣብ ናይ ሎሚ ዓመት ውድድር ካብተን ንድሕሪት ከይምለሳ ዘስግኣ ሓሙሽተ ጋንታታት ኰይነን ምርካበን’ዩ። ተጠቐምቲ ማሕበራዊ መራኸቢታት ከኣ፡ ነዚ ናይ ኑኖ ኵነታት ‘ጨካን ክዉንነት’ ብምባል ይገልጽዎ’ለው። ኣሰልካይ ጸወታ፡ ድኹም ምትእስሳር ምስ ተጻወትቲን ደገፍትን ኣንጸባሪቅካ ብምባል፡ ድሕሪ ናይ ኣርባዕተ ወርሒ ጻንሖት ኣባሪራቶ። ቀጺሉ ናብ ሊግ ስዑድያ ኣቕኒዑ። ንኣል ኢትሓድ መሪሑ ድማ፡ ኣብ 2023 ጽዋእ እቲ ሊግ ኣልዒሉ። ኣብ ታሕሳሳ ኣሰልጣኒ ኸም ዝመጽአ ንዓለም ዝሓበራ። ኑኖ፡ ንዎልቭስ ኣብ ዓመተ 2018-19 ከምእ’ውን 2019-20 ብተኸታታሊ ሻብዓይ ደረጃ ኽትሕዝ ብምኽኣሉ፡ ድሕሪ 1980 ዝልዓለ ደረጃ እታ ክለብ ጨቢጡ። ኣብ ውድድራት ኤውሮፕያን ሊግ’ውን ክሳዕ ርብዒ ፍጻመ 2023 ከኣ፡ ንኖቲንግሃም ፎረስት ብምሓዝ፡ ናብ ፕሪመር ሊግ ተመሊሱ። ምስዚ’ውን ድሕሪ ናይ ክልተ ዓመት ጻንሖት፡ ኣብ 2025 ተፈላል’ዩ። ካብ መስከረም 2025 ኣትሒዙ ድማ፡ መንበር ምስልጣን ዌስት ሃም ተረኪቡ ይርከብ። ምስ ዌስት ሃም ኣብ ዝገብሮ ዘሎ ጸወታ፡ 29% ናይ ምዕዋት ተኽእሎ እናሓዘ፡ ንድሕሪት ንኽይትምለስ ኣብ ደረጃ ስግኣት ይርከብ። ኑኖ እስፕሪቶ ሳንቶ፡ ኣብ ፕሪመር ሊግ እቲ ናይ መጀመርያ ኣርባዕተ ክለባት ዘስልጠነ ጸሊም ዜጋ ክኸውን ዝኸኣለዩ። ሕጂ ድማ፡ ኣርባዕተ ካብተን ሎሚ ዓመት ንድሕሪት ከይምለሳ ዘስግኣ ሓሙሽተ ክለባት ብምስልጣኑ መዛረቢ ዀይኑ ይርከብ። ብምብጽሑ፡ እዛ ክለብ ኣብ ውሽጢ 50 ዓመት ዝበለጸ ውጽኢት ኣብ ኤውሮጳዊ ውድድራት ዘመዝገበቶ ዀይኑ ተሰኒዱ። ብድሕርዚ ምስ ዎልቭስ ዝነበሮ ስምምዕ ድሕሪ ኣርባዕተ ዓመት ኣብቂዑ። ኣብ 2021 ድማ፡ ንቶተንሃም ተረኪብዋ። ቶተንሃም ከኣ፡ ድኹም ውጽኢት፡ ኑኖ ኣብ ፕሪመር ሊግ ኑኖ ኣብ ፕሪመር ሊግ ኑኖ እስፕሪቶ ሳንቶ፡ ነታ ክትስሓግ ዝጸንሓቶ ዎልቭስ፡ ኣብ ቀዳማይ ዓመቱ 99 ነጥቢ ብምእካብ፡ ናብ ፕሪመር ሊግ ክትሰግር ኣኽኢልዋ’ዩ። በዚ ኸኣ ኣብ ፕሪመር ሊግ ኮኾብ


እንከሎ፡ ቀዳማይ ናይ ልቢ ምርጫ ምዃኑ ብምግላጽ፡ “ምስ ማንቸሰተር ዩናይትድ ተዘራሪበ ነይረ’የ፡ ልበይ ግን ካብ ቀደሙ ናብ ማድሪድ’ዩ ነይሩ፡” ኢሉ። እቲ ካልኣይ ምኽንያት ድማ፡ ንቤል ናብ ቀንዲ መቀናቕንቱ ዝዀና ጋንታታት ፕሪመር ሊግ ብምሻጥ ንማንቸስተር ዩናይትድ ከደልድል ፍጹም ድሌት ዘይነበሮ ኣቦ መንበር ቶተንሃም ዳኒኤል ሌቪ፡ “ዝመጽእ ዓመት (2013) ከም ርያል ማድሪድ ዝበላ ዓበይቲ ጋንታታት እንተመጽኤናኻ፡ ክንሸጠካ ኢና፡” ዝብል ስምምዕ ነይርዎ። ስጳኛ ብምኻዱ ኣዝዩ ውጽኢታዊ እዋን ኣሕሊፉ’ዩ። ምስ ርያል ማድሪድ ኣብ 258 ጸወታታት ተሰሊፉ፡ 106 ሸቶታት ኣመዝጊቡ። ሓሙሽተ ግዜ ዋንጫ ሻምፕዮንስ ሊግ ክዓትር ክኢሉ’ዩ። ብኣንጻሩ ማንቸስተር ዩናይትድ፡ ካብቲ ፈርጉሰን ዝገደፋ ግዜ ጀሚራ፡ ንዓሰርተ ሰለስተ ዓመታት ዋንጫ ፕሪምየር ሊግ ይዅን ሻምፕዮንስ ሊግ ክትዓትር ኣይከኣለትን ዘላ። ኮኾብ ተጻዋታይ ርያል ማድሪድን ቶተንሃምን ዝነበረ ጋሬዝ ቤል፡ ኣብቲ ዝለዓለ ብቕዓቱ ዝነበረሉ ግዜ፡ ምስ ማንቸስተር ዩናይትድ ናይ ምስግጋር ዘተ ከምዝነበሮ ንመጀመሪያ ግዜ ተዛሪቡ። ኣብቲ ሰር ኣሌክስ ፈርጉሰን ምስልጣን ዝሓደገሉን ማንቸስተር ዩናይትድ ዓበይቲ ለውጥታት እተካይደሉን ዝነበረት እዋን፡ ቤል ሓደ ካብቶም ቀንዲ ዕላማታት ማንቸስተር ዩናይትድ ነይሩ። ቤል፡ ነዚ ኣመልኪቶ ኣብ ዝሃቦ ቃለ-መሕትት፡ ምስቲ ሽዑ ኣሰልጣኒ ማንቸስተር ዩናይትድ ዝነበረ ደቪድ ሞየስ ከም እተዘራረበ እኳ እንተገለጸ፡ ናብ ኦልድ ትራፎርድ ንምኻድ ግን ብዙሕ ከምዘይሓሰበሉ ገሊጹ። ቤል፡ ካብ ማንቸስተር ንማድሪድ ምምራጹ፡ “ቅኑዕ ውሳነ ዶ ነይሩ፧” ምስ እንብል፣ ታሪኽ ከም ዘርእዮ፡ ጋሬዝ ቤል ናብ ቤል፡ ማንቸስተር ሓዲጉ ርያል ማድሪድ ክመርጽ ዘገደዶ ክልተ ምኽንያት ከብርህ ተረኛ ፋርማሲ ተረኛ ፋርማሲ ጎደና ቁ.ስልኪ ጎደና 176-3 ቁ.8፡ከባቢ ሚ/ሪ ትምህርቲ ጎደና ኣፍዓበት ቁ.105፡ ከባቢ 2ይ መደበር ፓሊስ (ካርሼሊ


ሎሚ ሜዳ ሳን ሴሮ መበል 117 ዓመት ጸወታ ደርቢ ደላ ማዶኒና ክአንግድ’ዩ። እቲ ግጥም፡ ኣብ መንጎ’ታ ካልኣይቲ ዘላ ኤስ ሚላንን እታ ብዓሰርተ ነጥቢ በሊጻታ ዘላ ኢንተር ሚላንን ክኸውን እዩ። ኣብዚ 27 ጸወታታት ኣሰላሲሉ ዝርከብ ሰረ ኣ፡ ኤሲ ሚላን፡ ኣብ ሜዳኣ ካብ ዘካየደቶ 15 ግጥማት ኣብ ትሽዓተ ተዓዊታ ክትወጽእ ክኢላ’ያ። ሚላን፡ ድሕር’ቲ ብፓርማ 1ብ0 ዝተረትዓትሉ ግጥም፡ ኣብ 24 ግጥማት ኣይተሳዕረትን ዘላ። እታ ጋንታ፡ ዝሓለፈ ሰሙን ምስታ ኣብ ዳሕረዋይ መሳልል ሰረ ኣ እትርከብ ክረሜንዝ ኣብ ዘካየደቶ ግጥም፡ ንስክላ 2ብ1 ብምዕዋት ምስ ኢንተር ዘለዋ ፍልልይ ናብ 12 ካብ ምድያብ ድሒና’ያ። ሎሚ ድማ፡ ኤሲ ሚላን፡ ምስታ ንሜዳ ሳን ሴሮ ማዕሪኣ እትውንኖ ኢንተር ሚላን ብምዕዳም፡ መበል 28 ጸወታ ናይዚ ወቕቲ ክተካይድ’ያ። ኤሲ ሚላን፡ ኣብቲ 23 ሕዳር 2025 ዝተኻየደ ናይዚ ወቕቲ ቀዳማይ ጸወታ ደርቢ ደላ ማዶኒና፡ 1ብ0 ተዓዊታትሉ ነይራያ። ሎሚ እተካይዶ ጸወታ ብምዕዋት ከኣ፡ ድሕሪ 2011 ኣብ ሓደ ወቕቲ ክልተ ዓወት፡ ደርቢ ደላ ማዶኒና ክተመዝግብ ተበጊሳ ትርከብ። ኢንተር ሚላን ብወገና፡ ካብ 27 ጸወታታት ኣብ 22 ግጥማት ክትዕወት እንከላ፡ ድሕርቲ ኣብ ወርሒ ሕዳር ዝተሳዕረትሉ ግጥም፡ ዝዀነ ስዕረት ኣየመዝገበትን ዘላ። ኢንተር፡ ዝሓለፈ ሰሙን ንጀኖኣ 2ብ0 ብምርታዕ ናይ ሚእቲ ሚእታዊት ዓወታ ዓቂባቶ ኣላ። ኢንተር፡ 64 ሸቶታት ብምምዝጋብ ንሚላን ብ21 ሸቶታት በሊጻታ ትርከብ። እዚ ኸኣ፡ ናይቲ ፈጢራቶ ዘላ ሓያል መስመር ምጥቃዕ መርኣያ’ዩ። ክልተአን ጋንታታት ተራኺበን ካብ ዘካየድኦ ዳሕረዋይ ሽዱሽተ ጸወታ፡ ኤሲ ሚላን ኣብ ኣርባዕተ ጸወታ ክትዕወት እንከላ፡ ክልተ ጸወታ ድማ፡ ማዕረ ወጺአን። ናይ ሎሚ ሰንበት ጸወታ፡ ኢንተር ሚላን ብ67 ነጥቢ ቀዳመይቲ፡ ኤሲ ሚላን ከኣ፡ ብ57 ነጥቢ ካልኣይቲ ኣብ ዘለዋሉ ዘካይዳኦ ጸወታ ብምዃኑ፡ ኪኖቲ ናይ ደርቢ ጸወታ፡ ሓያል ምትህልላኽ ክረኣዮ ትጽቢት ይግበረሉ። መርበብ ሓበሬታ ‘ስፖርት ሞል’ እዚ ጸወታ፡ ኢንተር ሚላን፡ 2ብ1 ብምዕዋት መሪሕነታ ክተደልድል ግምታ ሂባ ትርከብ። ንስኻትኩም ከ፡ መን ትዕወት ትብሉ፧


እዚ ከምዚ’ሉ ከሎ፡ ኣርሰናል ኣብዛ ዓመት ኣብ ሓሙሽተ ሊጋት ኤውሮጳ ካብ ዝርከባ ጋንታታት 100 ሸቶ ዝበጽሐት ሳልሰይቲ ጋንታ ኮይና። ባየር ሙኒክ 128፡ ከምኡ ድማ ባርሴሎና 110 ሸቶታት ብምምዝጋብ ኣብ ቅድሚት ይርከባ። ውድድራት ኤፍኤ ካፕ፡ ተስፋ ዘለዎም ሓደስቲ ተጻወትቲ ኣብ ምምጻእ፡ ርሒብ ዕድል ዝፈጥር ውድድር’ዩ። ኣርሰናል’ውን ትማሊ ምስ ማንስፊልድ ታውን ኣብ ዘካየደቶ ጸወታ፡ ሓሙሻይ ዙርያ ውድድራት ኤፍኤ ካፕ መንእሰያት ተጻወትቲ ብምስታፍ ኣንጸባሪቓቶ። ኣርቴታ፡ ኣብ ማእከላይ ሰሙን ካብታ ንብራይተን 1ብ0 ዝረትዐት ጋንታኡ፡ ብዙሕ ለውጢ ብምግባር ናብ ሜዳ ማንስፊልድ ታውን ተጓዒዙ። ኣርሰናል፡ ኣብዚ ካብ ማዱከን ኤዘን ኣብ መበል 41ን 66ን ደቒቕ ሸቶ ብምርካብ 2ብ1 ዝተዓወተትሉ ግጥም፡ ኣብ መሳርዓ ነቲ ብመጒዳእቲ ካብ ጸወታ ርሒቑ ዝጸንሐ ወዲ 16 ዓመት ማክስ ዳውማን ኣሰሊፋቶ። ብተመሳሳሊ፡ ንወዲ 16 ዓመት ማሊ ሳልሞን ኣብዚ ናይ ትማሊ ጸወታ ኣውሪዳቶ። በዚ ኸኣ ኣርሰናል፡ ኣብ ታሪኽ ናይ ፕሪመር ሊግ ጋንታታት፡ ቀዳመይቲ 16 ትሕቲኡን ዝዕድሚኦም ኰተቴ ተጻወትቲ፡ ጸወታ ከም ዝጅምሩ ዝገበረት ጋንታ ኮይና ኣላ።


ሎሚ ሎሚ ሊግ ዞባ ማእከል ሊግ ዞባ ማእከል ዘራእትን ጥሪትን - ቀይሕ-ባሕሪ 1፡30 ድ.ቐ ዘራእትን ጥሪትን - ቀይሕ-ባሕሪ 1፡30 ድ.ቐ ኣርሰናል፡ በዛ ናይ ትማሊ ዓወት ተሓጊዛ ርብዒ ፍጻመ ናይ ኤፍኤ ካፕ ክተውሕስ ከላ፡ ኣብ ካራባኦ ድማ፡ ኣብ ናይ ፍጻመ ጸወታ በጺሓ ትርከብ። ኣርሰናል፡ ንመሳልል ፕሪመር ሊግ ኣብ ቅድሚት ኣብ ትመርሓሉ ዘላ፡ ኣብ ጸወታታት ሻምፕዮንስ ሊግ ከኣ፡ ኣብ ዙር 16 ኣትያ ትርከብ። በዚ ድማ ኣርሰናል፡ ሎሚ ዓመት ኣርባዕተ ዋናጩ ናብ ከብሓኣ ንምእታው ትግስግስ ኣላ። ደንደን - ማይተመናይ 3፡30 ድ.ቐ ደንደን - ማይተመናይ 3፡30 ድ.ቐ ኤፍ.ኤ ካፕ ኤፍ.ኤ ካፕ ፉልሃም - ሳውዝሃምፕተን 3፡00 ድ.ቐ ፉልሃም - ሳውዝሃምፕተን 3፡00 ድ.ቐ ፖርት ቫለ - ሳንደርላድ 4፡30 ድ.ቐ ፖርት ቫለ - ሳንደርላድ 4፡30 ድ.ቐ ሊድስ ዩናይትድ - ኖርዊች 7፡30 ድ.ቐ ሊድስ ዩናይትድ - ኖርዊች 7፡30 ድ.ቐ ሰረ ኣ ሰረ ኣ ኤሲ ሚላን - ኢንተር ሚላን 10፡45 ድ.ቐ ኤሲ ሚላን - ኢንተር ሚላን 10፡45 ድ.ቐ 122035 123105 110750 ከባቢ ዩኒቨርሲቲ ጥቓ ባርሊድያ