--- license: other language: - tr task_categories: - text-generation - question-answering - text-classification annotations_creators: [] language_creators: [] multilinguality: monolingual size_categories: - 10K Not: Bu veri setinin dokümantasyonu Türk yapay zeka topluluğuna katkı sağlamak amacıyla VeriPazarı tarafından Türkçeye çevrilmiştir. Orijinal veri seti **yusufbaykaloglu** tarafından geliştirilmiş olup, VeriPazarı tarafından Türk AI ekosistemi için arşivlenmiştir. > > 🔗 Orijinal Kaynak: [yusufbaykaloglu/Turkish-STEM-DPO-Dataset](https://huggingface.co/datasets/yusufbaykaloglu/Turkish-STEM-DPO-Dataset) > 🔗 Derleyen Platform: [VeriPazarı](https://veripazari.com.tr) # Türkçe STEM DPO Veri Seti (Turkish STEM DPO Dataset) ## Veri Seti Özeti **Turkish STEM DPO (Doğrudan Tercih Optimizasyonu)** veri seti, Türkçe dil modellerinin **matematik, fizik ve programlama** alanlarındaki akıl yürütme (reasoning) yeteneklerini geliştirmek için tasarlanmış **16.177 adet yüksek kaliteli tercih çifti (preference pair)** içeren kapsamlı ve sentetik bir kaynaktır. Veri seti, tercihe dayalı bir öğrenme yaklaşımından yararlanır: Her bir örnekte, **özenle hazırlanmış uzman düzeyinde bir çözüm (chosen)** ile kasıtlı olarak **hatalı veya eksik bırakılmış bir alternatif (rejected)** eşleştirilmiştir. Bu zıtlıklara (karşılaştırmalara) dayanan yapı, modellerin sadece doğru metodolojiyi öğrenmesini değil, aynı zamanda yaygın hataları tanımasını ve bunlardan kaçınmasını sağlar. --- ### Genel Bakış * **Toplam Tercih Çifti (Preference Pairs):** 16.177 * **Dil:** Türkçe * **Temel Alanlar (Core Domains):** Matematik, Fizik, Programlama * **Ana Konular (Topics):** 54 * **Alt Konular (Subtopics):** 433 * **Zorluk Seviyeleri:** 6 farklı kademe * **Kalite Skoru Aralığı:** * Seçilen (Chosen) yanıtlar: 8.25 – 9.66 * Reddedilen (Rejected) yanıtlar: 1.16 – 2.98 * Ortalama fark (Margin): 5.75 – 8.18 * **Güven Skorları (Confidence Scores):** 0.49 – 0.80 ### Alan Dağılımı (Domain Distribution) | Alan (Domain) | Örnek Sayısı | Yüzde | Ana Konu | Alt Konu | |---|---|---|---|---| | **Matematik** | 5.400 | %33.4 | 18 | 144 | | **Fizik** | 5.400 | %33.4 | 18 | 145 | | **Programlama** | 5.377 | %33.2 | 18 | 144 | ### Zorluk Seviyeleri (Difficulty Levels) | Seviye | Açıklama | Hedef Kitle | |---|---|---| | `lise` | Lise Seviyesi | Ortaöğretim öğrencileri | | `lisans` | Lisans Seviyesi | Üniversite (Lisans) öğrencileri | | `yüksek_lisans` | Lisansüstü Seviyesi | Yüksek Lisans/Doktora öğrencileri | | `junior` | Başlangıç Seviyesi Profesyonel | Sektöre yeni giriş yapmış uzmanlar | | `mid` | Orta Seviye Profesyonel | Deneyimli uzmanlar | | `senior` | Kıdemli (Senior) | Uzman (Expert) uygulayıcılar | --- ## Konu Kapsamı (Topic Coverage) ### Matematik (18 Konu) `cebir`, `sayılar_teorisi`, `geometri`, `analiz`, `doğrusal_cebir`, `istatistik_ve_olasılık`, `trigonometri`, `diferansiyel_denklemler`, `ayrık_matematik`, `sayısal_analiz`, `reel_analiz`, `soyut_cebir`, `topoloji`, `kombinatorik`, `kümeler_teorisi`, `olasılık_teorisi`, `uygulamalı_matematik`, `matematik_tarihi` ### Fizik (18 Konu) `mekanik`, `termodinamik`, `elektromanyetizma`, `kuantum_mekaniği`, `dalgalar_ve_optik`, `modern_fizik`, `atom_ve_molekül_fiziği`, `nükleer_fizik`, `katı_hal_fiziği`, `plazma_fiziği`, `görelilik`, `istatistiksel_fizik`, `akışkanlar_mekaniği`, `fiziksel_optik`, `matematiksel_fizik`, `deneysel_yöntemler`, `devre_tasarımı`, `fiziğe_giriş` ### Programlama (18 Konu) `algoritmalar`, `veri_yapıları`, `temel_programlama`, `nesne_yönelimli_programlama`, `fonksiyonel_programlama`, `web_geliştirme`, `veritabanları`, `mobil_geliştirme`, `makine_öğrenmesi`, `yapay_zeka`, `kod_güvenliği`, `test_geliştirme`, `performans_optimizasyonu`, `bulut_bilişim`, `reaktif_programlama`, `mikro_hizmetler`, `devops`, `yazılım_mimarisi` --- ## Veri Seti Yapısı (Dataset Structure) ### Veri Alanları (Data Fields) Her bir veri girişi aşağıdaki alanları içerir: * `sample_id`: Benzersiz tanımlayıcı (`dpo_{domain}_{topic}_{timestamp}_{hash1}_{hash2}`) * `prompt`: Türkçe problem / soru cümlesi * `chosen`: Yüksek kaliteli, kapsamlı ve doğru çözüm * `rejected`: Kusurlu, hatalı veya eksik çözüm * `chosen_score`: Seçilen yanıtın kalite puanı (8.25 – 9.66) * `rejected_score`: Reddedilen yanıtın kalite puanı (1.16 – 2.98) * `margin`: Seçilen ile reddedilen yanıt arasındaki puan farkı (5.75 – 8.18) * `subject`: Ana alan (`math`, `physics`, `programming`) * `topic`: 54 ana konudan biri * `subtopic`: 433 alt konudan biri * `difficulty`: Zorluk seviyesi (6 kademeden biri) * `chosen_tier`: Her zaman `"excellent"` (mükemmel) * `rejected_tier`: Her zaman `"poor"` (zayıf) * `confidence`: Güven skoru (0.49 – 0.80) --- ### Örnek (JSON) ```json { "sample_id": "dpo_math_algebra_1757301232950_3df0200f_e11b61d0", "prompt": "Fonksiyon f(x) = 2x^2 - 3x + 1 olarak verilmiştir. Bu fonksiyonun nelerden oluşan küp birimleri ile ifade edilebileceği en küçük tam sayı değeri nedir?", "chosen": "### Problem Analizi Verilen fonksiyon \\( f(x) = 2x^2 - 3x + 1 \\) bir ikinci derece polinomdur. Bu fonksiyonun küp birimleri ile ifade edilebileceği en küçük tam sayı değeri bulmak istiyoruz. ### Tanımlar ve Notasyon - \\( f(x) \\): Verilen fonksiyon.\\( x \\): Fonksiyonun değişkeni. \\( f(x) \\): Fonksiyonun \\( x \\) değerine göre elde edilen değeri ifade eder. Küp birimleri: Birimlerin küpüne göre ifade edilen değerler. ### Ana Teorem/Yöntem Fonksiyonun küp birimleri ile ifade edilebileceği en küçük...", "rejected": "Belirtmek.Span izi bize ezbere fonksiyonu \\[ f(x) = 1x^2 - 3x + 1 \\] vermiş . Fonksiyonun özünü mainly caz. Yan skippl Birimler ile ezbere fonksiyonu temsil etmeyi hırsla proqne kesilmir bama fakat temel maddeler s préstamo çözümitty. Galiba Basit ve pratikt beboy, beralsenderk f(x) adlı bu cum.Domain okorthສົວdeme ara bớt (Buttonex ise。 \\(f(x) = 2x^2 - 3x + 1\\)。 \\(x\\) \\(f(x)\\) 。 \\(f(x)\\)。....", "chosen_score": 9.23, "rejected_score": 2.18, "margin": 7.05, "subject": "math", "topic": "algebra", "subtopic": "functions", "difficulty": "high_school", "chosen_tier": "excellent", "rejected_tier": "poor", "confidence": 0.67, "timestamp": "2025-09-08T03:14:14.065506" } ``` --- ## Atıf (Citation) Eğer bu veri setini araştırmalarınızda kullanırsanız, lütfen aşağıdaki şekilde atıfta bulunun: ```bibtex @dataset{yusufbaykaloglu/Turkish-STEM-DPO-Dataset, title={Turkish STEM DPO: A Comprehensive Dataset for Direct Preference Optimization in Mathematics, Physics, and Programming}, author={Yusuf Baykaloglu}, year={2025}, url={https://huggingface.co/datasets/yusufbaykaloglu/Turkish-STEM-DPO-Dataset} } ``` --- *Bu dosya veripazari.com.tr topluluğu tarafından Hugging Face altyapısında barındırılmaktadır. Orijinal emeğe saygı kuralımız gereği lisans ve model isimleri korunmuştur.*