b) Tgei ambiziuns han las persunas ni ils animals il di da cuorsa? Giughei l'intervista en classa e scrivi silsuenter construcziuns entiras ord lur pugn da vesta.

b) Tge ambiziùns ân las savundàntas parsùnas ad igls animals igl gi da la cursa da skis? Gioja l'intervesta an classa a scriva alura antieras construcziùns tier lur punct da vesta.

b) Tge ambiziuns (fegnameiras) on las persungas ed animals igl de da cursa? Giuie l'intervista an classa e scrive siva antieras construcziuns da lour punct da vista.

b) Che ambiziuns haun las seguaintas persunas e bes-chas al di da la cuorsa da skis? Giouva l'intervista in classa e scriva alura frasas interas da lur punct da vista.

b) Che ambiziuns han las seguaintas persunas e bes-chas al di da la cuorsa da skis? Giova l'intervista in classa e scriva lura frasas interas da lur punct da vista.


Nic sesaulza e mira da quei tschiec silla mumma. «Jeu level mo che Luisa gudogni», di el e lu culan las larmas da sias vestas giu.

Igl Nic stat sei a varda ampo sturn separ la mama: «Jou leva me ca la Luisa gudogni», gi el, ad alura cluzan las larmas giou par las sias vestas.

Noc sa dolza e varda en po sturn sen mamma: «Ia leva angal tgi Luisa gudogna», dei el, ed alloura igl corran las larmas giu per las vestas.

Nic s'oza e guarda ün pô turli aint per mamma: «Eau vulaiva be cha Luisa guadagna», disch el, ed alura culan las larmas giò per sias massellas.

Nic as doza e guarda ün pa turli aint per mamma: «Eu laiva be cha Luisa guadogna», disch el, e lura culan las larmas giò da sias massellas.


«Ussa vegnan aunc Nino, Nazanin e Laurin, e lu vegn Luisa», rispunda la mumma.

«Ussa vignan ànc igl Nino, la Nazanin ad igl Laurin ad alura vean la Luisa», gi la mama.

«Ossa vignan anc Nino, Nazanin e Laurin, ed alloura vign Luisa», dei la mamma.

«Uossa vegnan auncha Nino, Nazanin e Laurin, ed alura vain Luisa», disch la mamma.

«Uossa vegnan amo Nino, Nazanin e Laurin, e lura vain Luisa», disch mamma.


Danunder eis el/ella oriundamein e nua viva el oz?

Danunder vean el/ella oriundameing a noua viva el/ella oz?

Danonder dereiva el/ella e noua veiva el/ella oz?

Dinuonder deriva el/ella ed inua viva el/ella hoz?

Dingionder deriva el/ella ed ingio viva el/ella hoz?


Scriva las informaziuns relevontas da tiu sportist preferiu ni da tia sportista preferida e presenta silsuenter el/ella a tes conscolars.

Scriva las infurmaziùns relevàntas davart igl tieus sportist near la tia sportista preferida a preschainta alura el near ella agls teas cunsculars.

Screiva las infurmaziuns impurtantas digl ties sportist preferia u dalla tia sportista prefereida. Igl/la preschainta siva allas tias conscolaras u agls ties conscolars.

Tschercha infurmaziuns davart tieu sportist predilet u tia sportista prediletta. Preschainta tieu favurit u tia favurita a tieus conscolars.

Tschercha infuormaziuns davart teis sportist predilet o tia sportista prediletta. Preschainta teis favurit o tia favurita a teis conscolars.


«A mi paran tias colurs entuorn ils egls aunc interessantas», di Lupo. «Jeu capeschel denton buca diltut pertgei ch'ins vul esser pli spert ell'arrivada. Sch'ei spitgass leu ina ligiongia, lu fuss ei naturalmein enzatgei auter. Mo aschia ...»

«A mei paran las tias calurs anturn igls îls ànc tut interessàntas», gi igl Lupo. «Mo jou capesch betga digl tut, partge c'ign vut easser igl ple speart pussevel agl final. Sch'igl dess là egna liongia, alura fuss quegl natiralmeing anzatge oter. Mo ascheia ... »

«A me paran las tias calours anturn igls îgls anc fitg interessantas», dei Lupo. «Ma ia anclei betg digl tot, pertge tgi ins vot esser schi spert scu pussebel aint igl final. Schi spitgess a lò ena liongia, alloura fiss chegl naturalmaintg ensatge oter. Ma uscheia ...»

«A me peran tias culuors intuorn ils ögls auncha tuot interessantas», disch Lupo. «Ma eau nun incleg dal tuot, perche cha's voul esser pü svelt pussibel aint il böt. Scha spettess lo üna liangia, lura füss que natürelmaing qualchos'oter. Ma uschè ...»

«A mai paran tias culurs intuorn ils ögls amo tuot interessantas», disch Lupo. «Ma eu nun incleg dal tuot, perche chi's voul esser plü svelt pussibel aint il böt. Schi spettess là üna liongia, lura füssa natüralmaing alch oter. Ma uschè ... »


«Buca semuentar, miu car, jeu mirel che ti hagies buca sefatg mal.» Per cletg ei la mumma miedia. Ella tucca Nic cheu e leu, e lu controllescha ella las pupillas. Suenter tegn ella dus dets avon ils egls a Nic e mira, sch'el vegn da suandar quels culs egls.

«Betga samuantar, igl mieus tgear, jou vard scha tei âs betga safatg mal.» Par furtuna ca la mama e miedia, ella tutga igl Nic qua a là, ad alura controlescha ella las pupilas. Suainter tegn'ella agl Nic dus dets davànt igls îls a varda, sch'el riva da savundar ella cugls îls.

«Betg ta muantar, mies tger, ia vard, schi te vegias betg ta fatg mal.» Per cletg è la mamma doctoressa, ella totga Nic cò e lò ed alloura controllescha ella las pupillas. Siva tigna ella dus dets davant igls îgls da Nic e varda, schi el vign da la suandar cun igls îgls.

«Nun at muanter, mieu cher, eau guard cha tü nu t'hegiast fat mel.» Per furtüna cha la mamma es doctoressa, ella tuocha a Nic cò e lo ed alura controlla ella las pupillas. Zieva tegn'la a Nic dua daunta davaunt ils ögls e guarda, sch'el riva da la seguir culs ögls.

«Nöglia at muantar, meis char, eu guard cha tü nu t'hajast fat mal.» Per furtüna cha mamma es doctoressa, ella tocca a Nic quia e là, e lura controlla ella las pupillas. Davo tegn'la a Nic dua dainta davant ils ögls e guarda, sch'el riva da tilla seguir culs ögls.


«Gie», di Lupo, «nus mettein dultschergnem giu ell'arrivada e lu vas ti schizun ella hocke.»

«Ea», gi igl Lupo, «nus matagn egn peer dultschems giou agl final ad alura vas schizund ear tei an garnugl.»

«Ea», dei Lupo, «nous mattagn en po dultschem giu aint igl final ed alloura vast schizont er te ainten la hocke.»

«Hei», disch Lupo, «nus mettains ün pêr dutscharias giò aint il böt, ed alura vest dafatta eir tü illa hocke.»

«Hai», disch Lupo, «nus mettain ün pêr dutscharias giò aint il böt, e lura vast dafatta eir aint illa hocke.»


Legi co la famiglia Babulin ha passentau in di da skis e fagei ils pensums.

Liged co la famiglia Babulin â passanto egn gi da skis a faged alura las leztgas.

Lige, scu tgi la famiglia Babulin ò passanto en de da skis e fasche alloura igls exercezis sotvart.

Legè, cu cha la famiglia Babulin ho passanto ün di da skis e fè alura las lezchas suotvart.

Legiai co cha la famiglia Babulin ha passantà ün di da skis e fat lura las lezchas suotvart.


Ussa sto schizun Luisa rir. El lu di ella: «Proxim onn fagein nus puspei ina cuorsa, e lu gudognel jeu!»

Ussa sto schizund ear la Luisa rir. Ad alura gi'la: «Mobagn, gl'on ca vean fagiainsa puspe egna cursa, a là gudogn jou!»

Ossa stò schizont Luisa reir. Ed alloura dei ella: «Alloura bagn, proxim onn faschagn nous puspe ena cursa ed alloura gudogn ia!»

Uossa sto dafatta eir Luisa rir. Ed alura disch'la: «Mabain, quist an chi vain fainsa darcho üna cuorsa, ed alura guadagn eau!»

Uossa sto dafatta eir Luisa rier. E lura disch'la: «Mobain, quist on chi vain faina darcheu üna cuorsa, e là guadogn eu!»


La sera, a meisa, ei Nic tut quiets. El ha in egl unflau e tut blau cun in tec violet. Luisa sesa dasperas cun tschera brutta. Ella ha astgau far la cuorsa ina secunda ga ed ei daventada tiarza.

La sera, ved mesa, e igl Nic tut quiet. El â egn îl c'e unflo a tut blau cun ampo violet. La Luisa sea dasperas cun egn gnefùn. Ella â savieu far la cursa egna savund'eada, mo e vagnida tearza.

La seira, a meisa, è Nic tot quiet. El ò en îgl tot anflo e tot blo cun en po violet. Luisa tschainta dasperas cun en gnif. Ella ò pudia far la cursa ena sagonda geda, ma è neida terza.

La saira, a maisa, es Nic be quietin. El ho ün ögl tuot iflo e tuot blov cun ün pô violet. Luisa tschainta daspera cun ün gniffun. Ella ho pudieu fer la cuorsa üna seguonda vouta, ma es gnida terza.

La saira, a maisa, es Nic be quietin. El ha ün ögl tuot uflà e tuot blau cun ün pa violet. Luisa sezza daspera cun ün gniffun. Ella ha pudü far la cuorsa üna seguonda vouta, ma es gnüda terza.


Il bab da David grescha: «Buca frenar avon las portas, dai gas! Dai, dai, lai schular!»

Igl bab digl David cloma: «Betga franar avànt las portas, de gas! Dai, fila!»

Igl bab da David sbrigia: «Betg frenar davant las portas, dò gas! Dai, fila!»

Il bap da David sbregia: «Nu frener aunz las portas, do gas! Dai, fila!»

Il bap da David sbraja: «Nu frenar avant las portas, dà gas! Dai, fila!»


«Niiic!», grescha la mumma e cuora neutier.

«Niiic!», sbrigia la mamma e corra notiers.

«Niiic!», sbregia la mamma e cuorra notiers.


Cura che Nazanin e Laurin ein el final, ves'ins a vegnend surengiu Luisa.

Cur ca la Nazanin ad igl Laurin en agl final, vez'ign gea a vagnir da surangiou la Luisa.

Cura tgi Nazanin e Laurin èn aint igl final, ins vei a neir Luisa da surangiu.

Cur cha Nazanin e Laurin sun aint il böt, as vezza a gnir da suringiò a Luisa.


Con savens trenescha el/ella per mantener sia cundiziun e sia prestaziun?

Quànt savens trenescha el/ella par mantaner la sia cundiziùn/la sia prestaziùn?

Quant savens trenescha el/ella mintg'emda?

Quaunt suvenz trenescha el/ella minch'eivna

Quant suvent trenescha el/ella minch'eivna


«Quellas capetan mo, sch'ins ha in frar aschi tup sco jeu hai in», di Luisa grittentada.

«Quellas gartegian me, sch'ign â egn frar aschi tgutg sco jou ve egn », gi la Luisa gritantada.

«Chellas capetan angal, schi ins ò en frar schi tgutg, scu tgi ia va egn», dei Luisa vilada.

«Quellas capitan be, scha s'ho ün frer uschè pluffer scu ch'eau d'he ün», disch Luisa grittanteda.

«Quellas capitan be, schi s'ha ün frar uschè pluffer sco ch'eu n'ha ün», disch Luisa grittantada.


Mo Nic va semplamein vinavon. «Mira Luisa, stos ir ella hocke, aschia!» Igl ei teis. Nic survegn spert tempo. Lu vegn l'emprema porta. Nic gartegia ella mo fil filau e schula vinavon, lu pren el la proxima, precis tuttina. El mira anavos, schebein Luisa suondi el.

Mo igl Nic va me anavànt. «Varda Luisa, giou an garnugl, ascheia!» Igl e tess. Igl Nic vean ple a ple speart. Alura vean l'amprema porta. Igl Nic prenda ella me par poc a fila anavànt. Alura prenda el la proxima, prazis madem. El varda anavos, scha la Luisa savundi el.

Ma Nic vo angal anavant. «Varda Luisa, giu ainten la hocke, uscheia!» Igl è ert. Nic tgappa spert tempo. Alloura vign l'amprema porta. Nic la peglia angal stgers e fila anavant, alloura peglia el la proxima, precis madem. El varda anavos, schi Luisa igl suonda.

Ma Nic vo be inavaunt. «Guarda Luisa, giò aint illa hocke, uschè!» Ad es stip. Nic clappa svelt sü tempo. Alura vain la prüma porta. Nic la piglia be s-chars e fila inavaunt, alura piglia'l la prosma, precis listess. El guarda inavous, scha Luisa al segua.

Ma Nic va be inavant. «Guarda Luisa, giò aint illa hocke, uschè!» Id es stip. Nic tschüffa svelt sü tempo. Lura vain la prüma porta. Nic tilla piglia be s-chars e fila inavant, lura piglia'l la prosma, precis listess. El guarda inavo, scha Luisa til segua.


Sco proxima vegn Martina – ella schula sco in paliet dalla pista giu, pren bein las portas. «Hop, Martina», cloma la glieud. Cura che Martina arriva el final, dat ella ina frenada che la neiv squetra sin tut las varts.

Sco proxima vean la Martina – ella fila sco egn piliet giou par la pista, prenda bagn igls stierts. «Hop, Martina», cloma la glieud. Cur ca la Martina riva agl final, dat'la egna franada ca la nev squetra da tut las varts.

Scu prosma vain Martina – ella fila scu üna frizza giò per la pista, piglia bain las stortas. «Hop, Martina», clama la glieud. Cur cha Martina riva aint il böt, do'la üna freneda cha la naiv squitta da tuot las varts.

Sco prosma vain Martina – ella fila sco üna frizza giò da la pista, piglia bain las stortas. «Hop, Martina», cloma la glieud. Cur cha Martina riva aint il böt, dà'la üna frenada cha la naiv squitta da tuot las varts.


Tgei rolla gioga tia famiglia en talas situaziuns?

Tge rola gioja tia famiglia an talas situaziùns?

Tge rolla gioia la tia famiglia an talas situaziuns?

Che rolla giouva tia famiglia in telas situaziuns?

Che rolla giova tia famiglia in talas situaziuns?


Co ha el/ella num e cons onns ha el/ella?

Co â el/ella num a quànts ons â el/ella?

Scu ò el/ella nom e quants onns ò el/ella?

Cu ho el/ella nom e quaunts ans ho el/ella?

Co ha el/ella nom e quants ons ha el/ella?


Quaunt lönch fo el/ella già quist sport?

Quant lönch fa el/ella fingià quist sport?


«Gudignau ni buc – jeu sun cuntents ch'igl ei buca capitau enzatgei pli nausch», manegia il bab.

«Guadagnieu near betga – jou sund cuntainta c'igl e betga capito anzatge mender nosch», gi igl bab.

«Gudagnea u betg – ia sung cuntaint tg'igl è betg capito ensatge mender», manegia igl bab.

«Guadagno u na – eau sun cuntaint cha nun es capito qualchosa pü mel», disch il bap.

«Guadagnà o na – eu sun cuntaint chi nun es capità alch plü mal», disch bap.


Tuts rian. La mumma di: «Jeu per mia part hai il pli bugen, sche ti arrivas semplamein giu sauna e frestga ed entira, e sche ti eis lu emprema, secunda ni davosa emporta buc.»

Tuts rin. La mama gi: «Jou par la mia part ve igl ple bugent, scha tei rivas semplameing giou frestga a sàna ad antiera, a scha tei veans alura amprema, savunda near davosa dependa betga.»

Tots reian. La mamma dei: «Ia per la mia part va igl pi gugent, schi te vignst simplamaintg giu sanga e frestga. Ed igl amporta betg, schi te vignst alloura amprema, sagonda u davosa.»

Tuots rian. La mamma disch: «Eau per mia part d'he il pü gugent, scha tü rivast simplamaing giò frischa e sauna ed intera, e scha tü vainst alura prüma, seguonda u ultima nu dependa.»

Tuots rian. Mamma disch: «Eu per mia part n'ha il plü jent, scha tü rivast simplamaing giò frischa e sana ed intera, e scha tü vainst lura prüma, seguonda o ultima nu dependa.»


Co eis el/ella vegnius/vegnida tier quei sport?

Co e el/ella vagnieu/vagnida tier que sport?

Scu è el nia / è ella neida tar chel sport?

Cu es el gnieu/es ella gnida a quist sport?

Co es el gnü/es ella gnüda a quist sport?


Miu sportist preferiu ni mia sportista preferida

Igl mieus sportist near la mia sportista preferida

Mieu sportist u mia sportista prediletta

Meis sportist o mia sportista prediletta


«Damaun ei la cuorsa da skis, ni buc Luisa?», damonda il bab. «Gie», di Luisa, «ed uonn vi jeu gudignar!»

«Damàn e la cursa da skis, never Luisa?», ampeara igl bab. «Ea», gi la Luisa, «ad uon vi jou gudagnear!»

«Dumang è la cursa da skis, ubetg Luisa?», dumonda igl bab. «Ea», dei Luisa, «e chest onn less ia gudagner!»

«Damaun es la cuorsa da skis, nischi Luisa?», dumanda il bap. «Hei», disch Luisa, «e quist an vögl eau guadagner!»

«Daman es la cuorsa da skis, nun Luisa?», dumonda bap. «Hai», disch Luisa, «e quist on vögl eu guadagnar!»


«Mo David, mo naa», grescha il bab e tegn ils mauns sul tgau, «Arva tuttina ils egls. Ti stos ir entuorn las portas! Uss eis ti disqualificaus!»

«Mo David, mo na», cloma igl bab a meta igls màns segl tgieu, «earva finalmeing igls îls. Tei stos ir anturn las portas! Ussa es disqualifitgieu!»

«Ma David, ma naa», sbrigia igl bab e metta igls mangs sen la testa, «te stost bagn darveir igls îgls. Te stost eir anturn las portas! Ossa ist te disqualifitgia!»

«Ma David, ma naa», sbregia il bap e metta ils mauns sül cho, «evra tuottüna ils ögls. Tü stust ir intuorn las portas! Uossa est disqualificho!»

«Ma David, ma naa», sbraja il bap e metta ils mans sül cheu, «riva tantüna ils ögls. Tü stoust ir intuorn las portas! Uossa est disqualifichà!»


«Mooo, ussa, quei ei bein ina cuorsa, el leva far per camond ed esser sperts», di il tat da Martina.

«Ööh ussa, quegl e me egna cursa, el leva far par cumond ad easser speart», gi igl tat da la Martina.

«Maaa, ossa, chegl è angal ena cursa, el leva far per cumond ed esser spert», dei igl tat da Martina.

«Ööh uossa, que es be üna cuorsa, el vulaiva fer per cumand ed esser svelt», disch il non da Martina.

«Ööh uossa, quai es be üna cuorsa, el laiva far per cumond ed esser svelt», disch il bazegner da Martina.


«E tgeinina ei tia colur preferida?», damonda la mumma.

«A tge e la tia calur preferida?», ampeara la mama.

«E tge è la tia calour prefereida?», dumonda la mamma.

«E che es tia culur prediletta?», dumanda la mamma.

«E che es tia culur prediletta?», dumonda mamma.


«Ah, tgei apotechers, tgei vuleis far da quella gimnastica», di Brutus. «Sche ti vul gudignar, stos semplamein ir pli spert, quei ei fetg sempel!»

«Ah tge pajass, tge vol far da quellas gimnasticas», gi igl Brutus. «Scha tei vol gudagnear, stos semplameing ir ple speart ca tut igls oters, quegl e fetg sempel!»

«A, tge amplosters, tge vot far da chella gimnastica», dei Brutus. «Schi te vot gudagner, stost te simplamaintg eir igl pi spert, chegl è fitg simpel!»

«Ah che tagnins, che voust fer da quistas gimnasticas», disch Brutus. «Scha tü voust guadagner, stust simplamaing ir il pü svelt, que es fich simpel!»

«Ah che tagnins, che voust far da quistas gimnasticas», disch Brutus. «Scha tü voust guadagnar, stoust simplamaing ir il plü svelt, quai es fich simpel!»


«Jeu hai detg ch'ei gidi nuot da far quella gimnastica per gudignar», marmugna Brutus. «Gia l'idea dad ir sin duas aissas stuornas para enzatgei nunpusseivel, mo dad aunc ir miez en schanuglias cul tgau per l'aria … Mo tgei vul far, carstgauns ein e restan  ina specia fetg curiosa.»

«Jou ve getg c'igl gidi nut da far quellas gimnasticas par gudagnear», marmugna igl Brutus. «Schon quell'ideia dad ir sen duas essas balurdas para a mei anzatge nunpussevel, mo dad ear ànc ir miez an schanuglia cugl tgil an l'aria ... Mo tge vol far, carstgàns en a restan egna speztga fetg curiusa.»

«Ia va detg tgi chegl geida navot da far chella gimnastica per gudagner», marmogna Brutus. «Gio chell'ideia dad eir sen dus essas narras para ensatge impussebel. Ma dad eir anc mez an schanuglia cun igl tgigl se ainten l'aria ... Ma tge ins vot far, carstgangs èn e restan ena speztga fitg curiousa.»

«Eau d'he dit cha que nu güda ünguotta da fer da quistas gimnasticas per guadagner», marmuogna Brutus. «Già quist'ideja dad ir sün duos assas strambas am pera qualchosa da l'impussibel, ma dad ir eir auncha mez in schnuoglias cul chül per ajer ... Ma che as voula fer, umauns sun e restan üna spezcha fich curiusa.»

«Eu n'ha dit chi nu güda nöglia da far da quistas gimnasticas per guadagnar», marmuogna Brutus. «Fingià quist'idea dad ir sün duos assas strambas am para alch da l'impussibel, ma dad ir eir amo mez in schnuoglias cul chül per ajer ... Ma che as voula far, umans sun e restan üna spezcha fich curiusa.»


Pamfatè – Nic seglia cun ina sfraccada ella porta e fa ina cambrola.

Pamfati – Igl Nic va cun egn sfratg aint par la porta, ad alura cupetg'el.

Pamfate – Nic vo cun en sfratg aint per la porta ed alloura croda el anturn.

Pamfatè – Nic vo üna sfrattameda aint per la porta ed alura crouda'l intuorn.

Pamfatè – Nic va üna sfrattamada aint per la porta, e lura crouda'l intuorn.


a) Discutai las seguaintas dumondas in classa.


Impuls che gidan tei d'anflar tut las informaziuns ch'ei drova:

Impuls ca gidan a tgei da catar tut quegl c'igl dovra:

Impuls tgi at geidan da cattar tot las infurmaziuns tgi dovra:


Alura vean igl Nino. «Hop Nino, hop Nino!»

Alloura vign Nino. «Hop Nino, hop Nino!»


Cheu sas ti taccar in maletg da tiu sportist preferiu ni da tia sportista preferida.

Qua sas tei cular aint egn maletg digl tieus sportist preferieu near da la tia sportista preferida.

Cò post te tatger aint en maletg digl ties sportist preferia u dalla tia sportista prefereida.

Cò poust tü tacher aint ün purtret da tieu sportist predilet u da tia sportista prediletta.

Quia poust tü tachar aint ün purtret da teis sportist predilet o da tia sportista prediletta.


«Lu», di Nic, «stos ir spert, perquei che Nazanin e Martina eran pli spertas che ti igl onn vargau.»

«Alura», gi igl Nic, «stos ir speart, parquegl ca la Nazanin a la Martina earan ple speartas ca tei gl'on passo.»

«Alloura», dei Nic, «stost te eir spert, perchegl tgi Nazanin e Martina eran pi spertas tgi te igl onn passo.»

«Lura», disch Nic, «stust ir svelt, perche cha Nazanin e Martina sun stedas pü sveltas cu tü l'an passo.»

«Lura», disch Nic, «stoust ir svelt, perche Nazanin e Martina d'eiran plü sveltas co tü l'on passà.»


a) Cumbinescha ils plaids aschia ch'ei dat in verset.

a) Cumbinescha igls pleds ascheia c'igl dat egn vearset.

a) Noda igls suandonts pleds aint igl dretg li, uscheia tgi dat en verset:

a) Cumbina ils pleds, uschè cha que do ün verset.

a) Cumbina ils pleds, uschè chi dà ün verset.


c) Inventei co la historia va vinavon e duvrei leutier ils suandonts plaids:

c) Invantad egna cuntinuaziùn par l'istorgia a duvrad latier igls savundànts pleds:

c) Scrive la cuntinuaziun dall'istorgia cun duvrar igls suandonts pleds:

c) Scrivè la cuntinuaziun da l'istorgia cun druver ils seguaints pleds:

c) Scrivai la cuntinuaziun da l'istorgia cun dovrar ils seguaints pleds:


Descrivi aschi exact sco pusseivel co vus formeis ils dus suns e tgei ch'ei la differenza denter els.

Descrived aschi exact sco pussevel, co vus furmaz igls dus sùns a tge c'e la diferenza trànter els.

Descrive schi bagn scu pussebel, scu tgi vous furmez igls dus sungs cun la bucca e tge differenza tgi dat tranter chels dus sungs.

Descrivè pü bain pussibel, cu cha vus furmais ils duos suns culla buocha e che differenza cha'd es traunter quels duos suns.

Descrivai plü bain pussibel, co cha vus fuormais ils duos suns culla bocca e che differenza chi'd es tanter quels duos suns.


Noda silmeins diesch animals che cuntegnan in tg ni in tsch.

Noda seglmains diesch animals ca cuntegnan egn tg near egn tsch.

Nude aglmanc diesch animals tgi cuntignan en tg u en tsch.

Nota almain desch bes-chas chi cuntegnan ün ch u ün tsch.

Nota almain desch bes-chas chi cuntegnan ün ch o ün tsch.


trutg – tschiel – matg – pertgirar – bratsch – notg – stgir – tschappar – otg – tgirunza

trutg – tschiel – matg – partgirar – bratsch – notg – stgir – tgapar – otg – tgirùnza

tschitga – tschiel – satg – tschariescha – bratsch – tgirom – tgaret

trunch – tschêl – sach – tschirescha – bratsch – chüram – charrin – tschüvler – tschinch – chavrer

trunch – tschêl – sach – tschirescha – bratsch – chürom – charrin – tschüffer – tschinch – chavrer


Discussiunei ensemen l'emprema damonda e fagei ils pensums.

Discutad anzemel l'amprema amparada a faged las leztgas.

Discute ansemen l'amprema dumonda e fasche igls exercezis.

Discutè insembel la prüma dumanda e fè las lezchas.

Discutai insembel la prüma dumonda e fat las lezchas.


Legi dad ault ils exempels da vossa tabella. Sentis la differenza denter ils dus suns 'tg' e 'tsch'?

Liged dadòlt igls exaimpels da la vossa tabela. Santez la diferenza trànter igls dus sùns 'tg' a 'tsch'?

Lige dad ot igls exaimpels digl memo. Santiz vous la differenza tranter igls dus sungs tg e tsch?

Legè dad ot ils exaimpels dal memo. Udis vus la differenza traunter ils duos suns 'ch' e 'tsch'?

Legiai dad ot ils exaimpels dal memo. Dudis vus la differenza tanter ils duos suns 'ch' e 'tsch'?


Encuri auters plaids che cuntegnan il sun 'tg' ni 'tsch'. Empruei d'anflar plaids che cuntegnan il sun all'entschatta, enamiez ed alla fin dil plaid.

Ancured oters pleds ca cuntegnan igl sùn 'tg' near 'tsch'. Ampruvad da catar pleds ca cuntegnan igl sùn a l'antscheata, aintamiez ad a la fegn digl pled.

Tschartge anc oters pleds tgi cuntignan igl sung tg u tsch. Amprue da cattar pleds tgi antschevan cun egn da chels sungs, tgi on egn da chels sungs damez u tgi fettan cun egn da chels sungs.

Tscherchè auncha oters pleds chi cuntegnan il sun 'ch' u 'tsch'. Pruvè da chatter pleds chi cumainzan cun ün da quels suns, chi haun ün da quels suns immez u chi glivran cun ün da quels suns.

Tscherchai amo oters pleds chi cuntegnan il sun 'ch' o 'tsch'. Provai da chattar pleds chi cumainzan cun ün da quels suns, chi han ün da quels suns immez o chi finischan cun ün da quels suns.


Dus cumpogns fan ina spassegiada tras igl uaul. Fai ils pensums sutvart.

Dus cumpogns fan egna spassageada tras igl gòld. Fe las leztgas sutvart.

Dus cumpogns fon ena spassageda tras igl gôt. Fasche igls exercezis.

Duos cumpagns faun üna spassaegeda tres il god. Fè las lezchas.

Duos cumpogns fan üna spassegiada tras il god. Fat las lezchas.


Paul Caratsch ei sin via a Mutschnengia. Sper el trotta siu tgaun che scava meinsvart siu nas el pastg. ...

Igl Giatgen e sen veia anviers Curtginatsch. Sper el trota igl sieus tgàn ca tgeava mintgatànt igl sieus nas agl pastg. ...

Immez il god spess inscuntra il tschierv Poltri al chavriöl. Els decidan dad ir ün töch sü da la spuonda vers il cleragl dal God Nair ...

Immez il god spess inscuntra il tschiervi Poltri al chavriöl. Els decidan dad ir ün toc sü da la spuonda vers il clerai dal God Nair ...


a) Tgi ein ils dus cumpogns e tgi entaupan els egl uaul? Scrivi ellas conturas ils nums dils dus cumpogns e fagei il pensum.

a) Tgi e quegl a tgi antopan els dus agl gòld? Scriva an las conturas, tgi c'igls dus cumpogns en.

a) Tgi èn igls dus cumpogns e tgi antopan els aint igl gôt? Scrive igls noms digls dus cumpogns sot las conturas e fasche igl exercezi.

a) Chi sun ils duos cumpagns ed a chi inscuntran els aint il god? Scrivè ils noms dals duos cumpagns aint illas conturas e fè la lezcha.

a) Chi sun ils duos cumpogns ed a chi inscuntran els aint il god? Scrivai ils noms dals duos cumpogns aint illas conturas e fat la lezcha.


Il num dalla tiara, nua ch'ils giugs olimpics han liug mintg'onn.

Igl num da la teara, noua c'igls giois olimpics en mintg'on.

Il nom dal pajais, inua cha'ls gös olimpics sun minch'an.

Il nom dal pajais, ingio cha'ls gös olimpics sun minch'on.


8. En tgei successiun entran las naziuns el stadion duront la fiasta d'avertura?

8. An tge suczessiùn aintran las naziùns agl stadion durànt la feasta d'inauguraziùn?

8. In che successiun aintran las naziuns i'l stadion düraunt la festa d'avertüra?

8. In che successiun aintran las naziuns i'l stadion dürant la festa d'avertüra?


Igl emprem vegn la naziun ch'organisescha ils giugs olimpics e suenter tut tschellas naziuns, senza in uorden special.

Gl'amprem vean la naziùn c'organisescha gest igls giois olimpics ad alura tut tschellas naziùns sainza egn sistem spezial.

Il prüm vain la naziun chi organisescha ils gös olimpics ed alura tuot las otras naziuns, sainza ün uorden speciel.

Il prüm vain la naziun chi organisescha ils gös olimpics e lura tuot tschellas naziuns, sainza ün uorden special.


ll spazi da quater onns denter dus giugs olimpics.

Igl spazi da quater ons trànter igls dus giois olimpics.

Il spazi da quatter ans traunter ils duos gös olimpics.

Il spazi da quatter ons tanter ils duos gös olimpics.


Igl emprem quellas naziuns ch'ein gest promtas, suenter tut tschellas tenor disponibladad.

Gl'amprem quellas naziùns c'en gest prùntas, alura tut tschellas tanor disponibladad.

Il prüm quellas naziuns chi sun güst prontas, alura tuot las otras, tuot tenor, cur cha sun prontas.

Il prüm quellas naziuns chi sun güsta prontas, lura tuot tschellas, tuot tenor, cur chi sun prontas.


b) Ils tschun tscherchels da differentas colurs enconuschas ti segiramein. Els representan ils tschun continents. Ils tscherchels ein colligiai in cun l'auter e duessen simbolisar l'idea da reunir sportists e sportistas digl entir mund.

b) Igls tschentg rentgs da diferaintas calurs ancanuschas tei siir, els rapreschaintan igls tschentg cuntinents. Igls rentgs en culiieus l'egn cun l'oter a den simbolisar l'ideia da reunir sportistas a sportists da tut igl mund.

b) Ils tschinch rinchs da differentas culuors cugnuoschast tü sgür, els rapreschaintan ils tschinch continents. Ils rinchs sun collios ün cun l'oter e dessan simboliser l'ideja da reunir sportistas e sportists da tuot il muond.

b) Ils tschinch rinchs da differentas culurs cugnuoschast tü sgüra, els rapreschaintan ils tschinch continents. Ils rinchs sun colliats ün cun tschel e dessan simbolisar l'idea da reunir sportistas e sportists da tuot il muond.


La flomma e la bandiera culs tscherchels.

La floma olimpica a la bandiera cugls rudeals.


Igl emprem la Grezia e suenter tut tschellas naziuns tenor igl alfabet.

Gl'amprem la Grezia ad alura tut las naziùns tanor gl'alfabet.

Il prüm la Grecia ed alura tuot las naziuns tenor l'alfabet.

Il prüm la Grecia e lura tuot las naziuns tenor l'alfabet.


a) Formei gruppas e fagei il quiz en classa. Fagei la crusch el dretg liug ed erui il plaid da sligiaziun.

a) Furmad grupas a faged igl quiz an classa. Faged la crusch agl dretg liac ad erued igl pled da schliaziùn.

a) Furmè gruppas e fè il quiz in classa. Fè la crusch al dret lö e chattè il pled da soluziun.

a) Fuormai gruppas e fat il quiz in classa. Fat la crusch al dret lö e chattai il pled da soluziun.


2. Cura han ils emprems giugs olimpics dil temps modern giu liug?

2. Cura en igls amprems giois olimpics digl tains modern stos?

2. Cura sun stos ils prüms gös olimpics dal temp modern?

2. Cura sun stats ils prüms gös olimpics dal temp modern?


Quels da primavera, da stad, d'atun e d'unviern.

Quels da parmavera, da stad, d'atun a d'unviern.

Quels da prümavaira, da sted, d'utuon e d'inviern.

Quels da prümavaira, da stà, d'utuon e d'inviern.


9. Nua ha ei aunc mai dau giugs olimpics?

9. Noua â'gl ànc mena do giois olimpics?

9. Inua nun ho que auncha mê do gös olimpics?

9. Ingio nun haja amo mai dat gös olimpics?


Igl uorset da plesch 'Olimpio' e la flomma olimpica.

Gl'urset da plesch 'Olimpio' a la floma olimpica.

L'uorsin da plüsch 'Olimpio' e la flamma olimpica.

L'uorsin da plüsch 'Olimpio' e la flomma olimpica.


Igl emprem la naziun cun la pli gronda squadra, suenter quella cun la secund gronda squadra e.a.v.

Gl'amprem la ple grànda naziùn, alura la savund grànda a.a.a., tanor la grandeztga da la squadra.

Il prüm la pü granda naziun, alura la seguond granda e.u.i., tenor la grandezza da la squedra.

Il prüm la plü gronda naziun, lura la seguond gronda e.u.i., tenor la grondezza da la squadra.


Il num digl um che ha inventau ils giugs olimpics.

Igl num digl um c'â invanto igls giois olimpics.

Il nom da l'hom chi ho invento ils gös olimpics.

Il nom da l'hom chi ha inventà ils gös olimpics.


Igl eveniment il pli impurtont el mund dil sport ein ils giugs olimpics. Scuviera tgei ch'ei manegiau cun quei e fai ils pensums.

Igl evenimaint igl ple impurtànt agl mund digl sport en igls giois olimpics. Scurvearta tge c'e managieu cun quegl a fe las leztgas sutvart.

L'evenimaint il pü important i'l muond dal sport es l'olimpiada. Vè a savair dapü e fo las lezchas suotvart.

L'evenimaint il plü important i'l muond dal sport es l'Olimpiada. Vè a savair daplü da quist evenimaint e fa las lezchas suotvart.


Las medaglias d'aur, d'argien e da bronz.

Las medaglias d'or, d'argient a da brùnz.

Las medaglias d'or, d'argient e da bronz.


1. Tgei plaid ha buca da far cun in sport d'unviern?

1. Tge pled â betga da far cun egn sport d'unviern?

1. Che pled nun ho da chefer cun ün sport d'inviern?

1. Che pled nun ha da chefar cun ün sport d'inviern?


Pli cumadeivel, pli avanzau, pli fantastic.

Ple cumadevel, ple avanzo, ple fantastic.

plü cumadaivel, plü avanzà, plü fantastic


Scriva en mintga tscherchel il continent corrispundent.

Scriva an mintga rentg igl cuntinent coraspundaint.

Scriva in mincha rinch il continent correspundent.


4. Tgei tiara ha inventau ils emprems giugs olimpics?

4. Tgi â invanto igls amprems giois olimpics?

4. Che pajais ho invento ils prüms gös olimpics?

4. Che pajais ha inventà ils prüms gös olimpics?


S'informescha en cudischs ni egl internet davart las culturas dils tscherchels olimpics e colurescha els.

S'infurmescha an cudeschs near agl internet davart las calurs digls rentgs olimpics a calurescha els.

Infurmescha't in cudeschs u i'l internet davart las culuors dals rinchs olimpics e culurescha'ls.

T'infuormescha in cudeschs o i'l internet davart las culurs dals rinchs olimpics e tils culurischa.


7. Il motto da mintga giug olimpic ei 'citius, altius, fortius'. Quei ei latin, il lungatg ch'ils Romans discurrevan. Tgei muntan quels treis plaids?

7. Igl moto da tut igls giois olimpics e 'citius, altius, fortius'. Quegl e lategn, igl lungatg c'igls Romans bagliafavan. Tge mùntan quels tres pleds?

7. Il motto da mincha gö olimpic es 'citius, altius, fortius'. Que es latin, la lingua cha'ls Romauns discurrivan. Che significhan quels trais pleds?

7. Il motto da mincha gö olimpic es 'citius, altius, fortius'. Quai es latin, la lingua cha'ls Romans discurrivan. Che significhan quels trais pleds?


6. Tgeinins ein ils simbols da mintga giug olimpic?

6. Tgenegns en igls simbols da tut igls giois olimpics?

6. Chenüns sun ils simbols da mincha gö olimpic?


Tgeinin ei il liug cul pli grond traffic?

Tgenegn e igl liac cugl ple grànd trafi?

Chenün es il lö in tia vschinauncha cul pü grand trafic?

Chenün es il lö in vos cumün cul plü grond trafic?


Tgei savess ins far per optimar la segirtad?

Tge savess ign far par optimar la sirtad?

Tge ins pudess far, per tgi seia pi sieir?

Che as pudess fer per optimer la sgürezza?

Che as pudessa far per optimar la sgürezza?


Marca igl 'iev marsch' cun ina colur. Fai in agen exempel e lai lignar in conscolar/ina conscolara.

Marcescha igl 'ov martsch' cun egna calur. Fe egn agen exaimpel a le lignear egn cunscular/egna cunsculara.

Marchescha igl ov marsch cun ena calour. Fò en agen exaimpel e lascha angivinar ena conscolara u en conscolar.

Markescha l'öv marsch cun üna culur. Fo alura ün egen exaimpel e lascha ingiuviner ad ün conscolar u ad üna conscolara.

Markescha l'öv marsch cun üna culur. Fa lura ün agen exaimpel e lascha ingiavinar ad ün conscolar o ad üna conscolara.


Dei risposta allas damondas. Menei silsuenter la corda cheusut entuorn ils vehichels che ti anflas en tiu vitg/tiu marcau.

Raspunded las amparadas. Magna suainter la corda qua sut anturn igls vehicels ca tei tgatas an la tia vischnànca.

Rasponda allas dumondas. Malegia siva la corda anturn chels meds da transport tgi te cattas ainten la tia vischnanca.

Respuonda a las dumandas. Vo culla corda intuorn ils veiculs cha que do in tia vschinauncha.

Respuonda a las dumondas. Va culla corda intuorn ils veiculs chi dà in teis cumün.


Vus haveis observau ils vehichels en vies vitg/vies marcau. Tgei conclusiuns saveis vus trer? Dei risposta allas damondas.

Vus vez observo igls vehicels an la vossa vischnànca. Tge conclusiùns savez vus trer? Raspunded las amparadas.

Vusoters vez observo igls meds da transport ainten la vossa vischnanca. Tge az è do an îgl? Raspunde allas dumondas.

Vus vais observo ils veiculs in vossa vschinauncha. Che conclusiuns pudais trer? Dè resposta a las dumandas.

Vus vais observà ils veiculs in vos cumün. Che conclusiuns pudais vus trar? Dat resposta a las dumondas.


Dat ei loghens el vitg/el marcau, nua ch'il traffic caschuna prighels per la segirtad?

Dat igl liacs an la vischnànca, noua c'igl trafi caschùna prievels da sirtad?

Dattigl lis, noua tgi igl traffic è privlous?

Do que lös in vschinauncha, inua cha'l trafic es ün prievel?

Daja lös, ingio cha'l trafic es ün privel?


c) Con impurtont eis ei per tei da gudignar ina cuorsa? Fai ina crusch silla scala dad 1 tochen 10.

c) Quànt impurtànt e'gl par te da gudagnear egna cursa? Fe egna crusch agl liac coraspundaint sen la scala dad 1 antocen 10.

d) Quant impurtant ègl per tè da gudagner ena cursa? Fò ena crousch agl li correspondent sen la scala dad 1 anfignen 10.

e) Quaunt important es que per te da guadagner üna cuorsa? Fo üna crusch al lö correspundent sülla scala dad 1 fin 10.

e) Quant important esa per tai da guadagnar üna cuorsa? Fa üna crusch al lö correspundent sülla scala dad 1 fin 10.


d) Tgei savess capitar, sche ti sperdesses la cuorsa?

d) Tge savess capitar scha tei pardessas la cursa?

e) Tge pudess capitar, schi te pardessas la cursa?

f) Che pudess capiter, scha tü perdessast la cuorsa?

f) Che pudess capitar, scha tü perdessast la cuorsa?


• cura tgi ia stò eir tar igl daintist / la daintista


2. Cumpareglia tias rispostas cun quellas d'in conscolar ni d'ina conscolara e discutei ensemen las situaziuns e vos sentiments. Tgei tratgs communabels haveis vus anflau? Nua sedifferenzieschan vossas rispostas?

2. Cumpareglia las tias raspostas sura cun quellas d'egn cunscular near d'egna cunsculara a discutad anzemel las situaziùns ad igls voss santimaints. Tgenegns tratgs cuminevels vez vus cato? Noua sadiferanztgeschan las vossas raspostas?

2. Cumpareglia las tias raspostas survart cun chellas d'ena conscolara u d'en conscolar e discute ansemen las situaziuns ed igls voss sentimaints. Tge tratgs communabels cattez? Noua sa disfranztgeschan las vossas raspostas?

2. Conguela tias respostas survart cun quellas d'ün conscolar u d'üna conscolara e discutè insembel las situaziuns e voss sentimaints. Chenüns trats cumünaivels vais vus chatto? Inua as disferenzcheschan vossas respostas?

2. Conguala tias respostas survart cun quellas d'ün conscolar o d'üna conscolara e discutai insembel las situaziuns e voss sentimaints. Chenüns trats cumünaivels vais vus chattà? Ingio as disferenzcheschan vossas respostas?


Mes concurrents san buca far che jeu vegni nervus/nervusa.

Igls meas concurents san betga far vagnir narvus/narvusa me.

Igls mies concurrents e las mias concurrentas am son betg far neir nervous/nervousa.

Mieus concurrents nu'm saun fer gnir gniervusa/gniervus.

Meis concurrents nu'm san far gnir nervus/nervusa.


h) En tgei situaziuns eis ti nervus/nervusa? Indichescha tia nervusadad per las quater situaziuns cun agid d'ina cefra denter 0 e 10 (0 = insumma buca nervus/nervusa, 10 = extremamein nervus/nervusa) ed aschunta in'ulteriura situaziun.

h) An tge situaziùns es tei narvus/narvusa? Inditgescha la tia narvusadad an las 4 situaziùns sutvart cun agid d'egn numer da 0 antocen 10 (0 = anzuma betga narvus/narvusa, 10 = extremameing narvus/narvusa) ad aschùnta egn'ulteriura situaziùn.

h) An tge situaziuns ist te nervous/nervousa? Inditgescha la tia nervousadad ainten las 4 situaziuns sotvart cun ageid d'en nomer da 0 anfignen 10 (0 = ansomma betg nervous/nervousa, 10 = fitg fitg nervous/nervousa) ed agiunta en'ulterioura situaziun.

j) In che situaziuns est tü gniervus/gniervusa? Indicha tia gniervusited illas 4 situaziuns suotvart cun agüd d'ün numer da 0 fin 10 (0 = insomma na gniervus/gniervusa, 10 = fich fich gniervus/gniervusa) ed agiundscha ün'ulteriura situaziun.

j) In che situaziuns est tü nervus/nervusa? Indicha tia nervusità illas 4 situaziuns suotvart cun agüd d'ün nomer da 0 fin 10 (0 = insomma na nervus/nervusa, 10 = fich nervus/nervusa) ed agiundscha ün'ulteriura situaziun.


f) S'imaginescha che ti fagesses ina buna cuorsa e vegnesses emprem ni secund. Tgei manegias ch'in bien amitg ni ina buna amitga schess a ti? Scriva duas construcziuns.

f) S'imaginescha ca tei fas egna bùna cursa a veans amprem near savund. Tge cres c'egn bùn amitg near egna bùn'amitga gess a tgei? Scriva duas construcziùns.

g) T'imaginescha (ta metta avant) tgi te fast ena bunga cursa e nissas amprem/amprema u sagond/sagonda. Tge creist te tgi en bung amei u ena bunga ameia at schess? Screiva dus construcziuns.

h) Imaginescha't cha tü fest üna buna cuorsa e gnissast prüma u seguond. Che carajast ch'ün bun amih u üna bun'amia at dschess? Scriva duos frasas.

h) T'imaginescha cha tü fast üna buna cuorsa e vainst prüm/prüma o seguond/seguonda. Che carajast ch'ün bun ami o üna bun'amia at dschess? Scriva duos frasas.


• cura che jeu stoi cantar persuls/persula ina canzun avon glieud

• cur ca jou sto cantar avànt sulet/a egna canzùn

• cura tgi ia stò cantar avant sulet/suletta ena canzung

• cur ch'eau stögl chanter avaunt sulet/suletta üna chanzun

• cur ch'eu stögl chantar avant sulet/suletta üna chanzun


e) Tgei fuss aunc mender che da spiarder ina cuorsa? Numna treis caussas.

e) Numna tres tgossas ca fussan ànc blear mendras ca da pearder egna cursa.

f) Tge fiss anc mender tgi da perder ena cursa? Nomna treis tgossas.

g) Che füss auncha pês cu da perder üna cuorsa? Nomna trais chosas.

g) Che füss amo pês co da perder üna cuorsa? Nomna trais chosas.


b) Tgi sun jeu? Legia bein e scriva tgei animal che vegn encuretgs.

b) Tgi sund jou? Ligia bagn a scriva tge animal ca vean ancuretg.

b) Tgi sung ia? Ligia bagn ed angivigna, tge animal tgi chegl è.

b) Chi sun eau? Legia bain ed ingiuvina che bes-cha cha que es.

b) Chi sun eu? Legia bain ed ingiavina che bes-cha cha quai es.


1. Jeu peisel denter 20 e 30 kg ed hai il pli bugen jarvas, brumbels e pastg. Miu peil ei clar-brins ed jeu sun in tgagiacaultschas. Ils bucs da nossa specia han cornas.

1. Jou pes trànter 20 a 30 kg a ve igl ple bugent earvetas, brumbels a fisteis. Igl mieus pel e cler-bregn ad jou sund fetg spualitg. Igls bucs da la nossa spezia ân cornas.

1. Ia peis circa 18 kilos ed ia va igl pi gugent ervignas, brombels e fasteis. Igl mies peil è bregncler ed ia sung en temaletg. Igls bucs dalla nossa speztga on cornas.

1. Eau pais var 18 kg e d'he il pü gugent ervinas, buttuns e stüjs. Mieu pail es brün cler ed eau sun ün chejus. Ils buochs da nossa spezcha haun cornas.

1. Eu pais var 18 kg e n'ha il plü jent erbinas, büttels e fastüts. Meis pail es brün cler ed eu sun ün chajus. Ils bocs da nossa spezcha han cornas.


Era sche ti vesas buca tut ils animals egl uaul, lur fastitgs anflas ti dapertut.

Ear scha tei vezas betga tut igls animals agl gòld, lur fastezs tgatas tei dapartut.

Er schi te veist betg tot igls animals aint igl gôt, cattas te dapertot fastezs.

Eir scha tü nu vezzast tuot las bes-chas aint il god, chattast tü dapertuot stizis.

Eir scha tü nu vezzast tuot las bes-chas aint il god, chattast tü dapertuot fastizis.


Tschentei in a l'auter las damondas. Descrivi silsuenter 'tiu' vehichel.

Tschantad l'egn a l'oter las amparadas. Descriva suainter igl 'tieus' vehicel.

Fè las dumandas ün a l'oter. Descriva alura 'tieu' veicul.

Fat las dumondas ün a tschel. Descriva lura 'teis' veicul.


a) Legi ils plaids. Tgei bustabs sezuppan sut ils skis? Scrivi els sils skis.

a) Vurdad igls pleds. Tge bustabs en zupos sut igls skis? Scriva els segls skis.

a) Vurde igls pleds. Tge bustabs èn zuppos sot igls skis? Igls screiva sen igls skis.

a) Guardè ils pleds. Che custabs sun zuppos suot ils skis? Scriva'ls süls skis.

a) Guardai ils pleds. Che custabs sun zoppats suot ils skis? Tils scrivai süls skis.


Exercitescha e daventa campiun olimpic en ina nova disciplina.

Exerzitescha a davainta campiùn olimpic an egna nova disziplina.

Exercitescha e davainta campiun olimpic/campiunessa olimpica ainten ena nova disciplina.

Exercitescha e dvainta champiun olimpic/champiunessa olimpica in üna nouva disciplina.

Exercitescha e dvainta campiun olimpic/campiunessa olimpica in üna nouva disciplina.


1. Per gudignar ina medaglia a giugs olimpics ston ins trenar intensivamein forza, movibladad e cundiziun. Era per saver scriver senza sbagls ston ins trenar. Oz exercitein nus ina 'disciplina' ortografica fetg pretensiusa. Discutei las suandontas damondas en gruppas da dus ed anflei ora en tgei disciplina che vus fageis il trenament per medaglias da bronz, argien ed aur.

1. Par gudagnear egna medaglia a l'olimpiada ston'ign trenar intensivameing la forza, l'agilitad a la parseverànza. Ascheia e'gl ear cun saver scriver sainza falos. Oz lainsa vurdar, tge medaglia ca mintgegn da nus gudogna an la disziplina da la consonànza dubla. Discutad oravànt las savundàntas amparadas an grupas da dus.

1. Per gudagner ena medaglia all'olimpiada ins stò trenar intensivamaintg forza, agilitad e perseveranza. Uscheia è chegl er cun saveir screiver sainza sbagls. Oz lagn nous vurdar, tge medaglia tgi mintgign da nous gudogna ainten la disciplina dalla consonanza dobla. Discute ordavant las suandontas dumondas an gruppas da dus.

1. Per guadagner üna medaglia a l'olimpiada as stu trener intensivmaing forza, agilited e perseveranza. Uschè es que eir cun savair scriver sainza sbagls. Hoz vulainsa guarder che medaglia cha minchün da nus guadagna illa disciplina da la consonanza dobla. Discutè ouravaunt las seguaintas dumandas in gruppas da duos.

1. Per guadagnar üna medaglia a l'Olimpiada as stoja trenar intensivamaing forza, agilità e perseveranza. Uschè esa eir cun savair scriver sainza fals. Hoz laina verer che medaglia cha minchün da nus guadogna illa disciplina da la consonanza dubla. Discutai ouravant las seguaintas dumondas in gruppas da duos.


12. Quella via ch'ei aschi datier dil pavigliun ei memia prigulusa per Eri. Legia aunc ina gada exactamein tgei ch'ei scret tier 3.

12. Quella veia, c'e aschi datier digl pavigliùn, e megna privlusa pigl Eri. Ligia ànc egn'eada exactameing, tge c'e scret tier 3.


8. Quei ei buc in pirer, mobein in maler. Legia aunc ina gada numera 4.

8. Quegl e betg egn pérer, mobagn egn meler. Ligia ànc egn'ea igl numer 4.

8. Quist nun es ün pairer, quist es ün pomer. Legia auncha üna vouta il numer 4.

8. Quist nun es ün pairer, quist es ün mailer. Legia amo üna jada il nomer 4.


2. Sper in pal vesa Eri in pign furmicler. El emprova da pigliar las furmiclas, mo quei ei dètg grev. Perquei s'avischina Eri agl iert da legums. Tier la tiarza era ch'el passa giubilescha el.

2. Sper egna petga da la balabagn vez'igl Eri egn pintg furmicler. El amprova da tgapar las furmiclas, mo quegl e detg greav. Parquegl s'avaschegna igl Eri agl iert da verdira. Cur c'el riva tier la tearza era giubilesch'el.

Cò vei ella dus omens tgi vignan dalla senda giu ancunter ad ella. La golp tgappa gronda tema: «Tge porta egn da chels omens ainta mang?»

2. Tar üna pütta, chi tegna la sbaluonzcha, es ün furmier. Ri prouva da clapper üna furmia. Que es però fich difficil. Ella vo inavaunt e riva tar l'üert da verdüra. Tar la terza era do ella ün güvel.

2. Pro üna pütta, chi tegna la sbaluonzcha, es ün furmier. Ri prouva da tschüffer üna furmia. Quai es però fich difficil. Ella va inavant e riva pro l'üert da verdüra. Pro la terza era dà ella ün güvel.


10. Ei quei la vart cuorta dalla sablunera? Legia aunc ina gada numera 2.

10. E quegl la vart curta da la sablunera? Ligia ànc egn'ea igl numer 2.

5.  Chella tanga sa catta sen la muntogna tgi è igl pi gliunsch davent. La golp catta ena tanga tgi è pi manevla.

10. Es quist la vart stretta da la sablunera? Legia auncha üna vouta il numer 1.

10. Es quist la vart stretta da la sablunera? Legia amo üna jada il nomer 1.


5. Eri emprova da reiver ella sablunera. Sias combettas ein denton aunc in tec cuortas. Perquei va el vinavon a dretg dalla sablunera tier l'era da rosas.

5. Igl Eri amprova da saragatar an la sablunera. Las sias tgombetas en dantànt ampo curtas. Parquegl va el anavànt digl màn dretg da la sablunera antocen tier l'era da rosas.

14.  Igl stgirat vign betg anavant spert cun las sias tgommignas curtas. Tiers chegl ègl tar igl aviouler en bisem d'aviouls anturn las sias ureglias. Cun la sia cua spessa vign el da scatscher igls insects.

5. Ri prouva da rampcher aint illa sablunera. Sias chammas sun però auncha ün pô cuortas, e perque vo ella speravi la sablunera e riva tar l'era da las rösas.

5. Ri prouva da rampignar aint illa sablunera. Sias chommas sun però amo ün pa cuortas e perquai va ella inavant sper la sablunera via e riva pro l'era da las rösas.


6. Sut il pumer ei in pér marsch. Quella variaziun sin sia carta da tratgas gusta stupent ad Eri. Lura trotta el vinavon tochen tier la casa. Mo cheu anfla el nuot ed el vuless puspei turnar sin l'autra vart dalla via. «Cheu stoi jeu lu far bein attenziun dils autos», di Eri si per sesez. El tuorna egl iert e freda vid il garter dil cumpost ch'ei pleins.

6. Sut igl pumer e egn pér martsch. Quella variaziùn sen la sia tgarta da tratgas gusta stupent agl Eri. Alura trota el anavànt antocen tier la tgea. Mo qua tgata el nut a less puspe turnar sen l'otra vart da la veia. «Qua sto jou alura far bagn adatg digls autos», gi igl Eri separ sasez. El turna agl iert a freada ved igl giater digl cumpost c'e plagn.

«Ia tschertg pi gugent ena veia tras igl gôt. Lò sa ia sagleir dad ena planta tar l'otra. Chegl vo bler pi spert tgi da correr giu cò sen tera» Cun la glioir vogl puspe migler. «Chest'eda sagl ia betg sur igl ual. Ia vign pi gugent sur la punt da lenn.»

6. Suot il bös-ch es ün pair mez marsch. «Quist es üna vouta qualchos'oter», disch Ri, e's lascha guster quist bun baccun. Ella cuntinuescha sieu viedi fin tar la chesa. Cò nun es però da chatter ünguotta. Ri tuorna darcho sur la via no. Ad es da fer bain attenziun dals autos. Ella riva in üert e savura e tschercha qualchosa intuorn il cumpost plain.

6. Suot il bös-ch es ün pair mez marsch. «Quist es üna jada alch oter», disch Ri e's lascha gustar quist bun baccun. Ella cuntinuescha seis viadi fin pro la chasa. Quia nun esa però da chattar nöglia. Ri tuorna darcheu sur la via nan. Quia esa da far bain attenziun dals autos. Ella riva in üert e savura e tschercha alch intuorn il cumpost plain.


14. Sesanfla quella plonta da feglia davon ni davos la seiv? Legia pli exactamein tier 7.

14. Satgata quella plànta da figlia davànt near davo la sev? Ligia ple exactameing tier 7.

18.  La glioir ò lia passar sur la punt da lenn, te stast pero sen la punt da crap. Vo anavant tar nomer 7.

14. Es quist bös-ch da föglia davaunt u davous la saiv? Legia pü precis che chi'd es scrit tal numer 7.

14. Es quist bös-ch da föglia davant o davo la saiv? Legia plü precis che chi'd es scrit pro'l nomer 7.


3. Cheu vegn endamen ad el che sia mumma haveva detg ch'el stoppi far attenziun dalla fiergna. Forsa viva ina el pavigliun? Eri va pli bugen orasum las eras e lu vinavon tochen tier la carretta.

3. Qua vean andamaint ad el ca sia mama veva getg c'el stotgi far adatg da la fiergna. Forza viva egna an la tgeaseta da guafens? Igl Eri va ple bugent oranzum las eras ad alura anavànt antocen tier la careta.

3. Ri s'algorda cha sia mamma vaiva dit da ster attenta dal guis. Forsa cha quel sto aint illa chamanna d'üert? A saro meglder da passer da l'otra vart da las eras per river tar la charretta.

3. Ri as regorda cha sia mamma vaiva dit da star attenta dal guis. Forsa cha quel sta aint illa chamonna d'üert? I sarà meglder da passar da tschella vart da las eras per rivar pro la charretta.


13. Cheu eis ti tier la secunda era. Legia aunc ina gada numera 2.

13. Qua es tei tier la savunda era. Ligia ànc egn'ea igl numer 2.

17.  Da mang dretg u da mang sanester dalla pitga da telefon? Turna tar nomer 4.

13. Tü est rivo/riveda be tar la seguonda era. Legia auncha üna vouta il numer 2.

13. Tü est rivà/rivada be pro la seguonda era. Legia amo üna jada il nomer 2.


4. Tier la carretta marscha buca bia. Da tschella vart dalla via vesa Eri in pirer. «Tgi sa, forsa dat ei leu enzatgei da magliar», ponderescha el e va vinavon.

4. Tier la careta dat igl nut da vaser. Da tschella vart da la veia vez'igl Eri egn pérer. «Tgissà, forza dat igl là anzatge da magliear», studegia el a va anavànt.

4. Sülla charretta nun ho que ünguotta da bun. Da l'otra vart da la via as vezza ün pairer. Forsa cha que do lo qualchosa da maglier, pensa Ri e vo inavaunt.

4. Sülla charretta nun esa nöglia da bun. Da tschella vart da la via as vezza ün pairer. Forsa chi dà là alch da magliar, pensa Ri e va inavant.


16. Quei cumpost ei aunc vits. Legia aunc ina gada la davosa construcziun da 6.

16. Que cumpost e ànc vid. Ligia ànc egn'ea la davosa construcziùn da 6.

20.  Ossa ist te davant igl aviouler. Ligia anc eneda igl nomer 2.

16. Quist cumpost es auncha vöd. Legia auncha üna vouta l'ultima frasa dal numer 6.

16. Quist cumpost es amo vöd. Legia amo üna jada l'ultima frasa dal nomer 6.


17. Denter las salatas ha ei biaras glimaias. Quellas maglia Eri zun bugen. Speronza ein ellas buca tissientadas. Quei fuss buca bien pil venter dad Eri. Ussa ha Eri seit. El enquera il vau dad aua sper il begl. Cheu eis ei adina bletsch.

17. Trànter las salatas â'gl blearas glimajas. Quellas maglia igl Eri fetg bugent. Sprànza en ellas betga tistgantadas. Quegl fuss betga bien pigl vainter digl Eri. Uss â igl Eri set. El anquiera igl foss d'aua sper igl begl. Qua e'gl adigna bletsch.

17. Traunter las salatas da cho ho que bgeras lindornas. A Ri gustan quellas fich bain. Sperainsa cha las lindornas nu sajan da tössi. Que fess poch bain al stomi da Ri. Ri ho said e tschercha il tombin tal bügl. Lo es que adüna bletsch.

17. Tanter las salatas da cheu esa bleras lindornas. A Ri gustan quellas fich bain. Sperain cha las lindornas nu sajan da tössi. Quai fess pac bain al stomi da Ri. Ri ha said e tschercha il tumbin pro'l bügl. Là esa adüna bletsch.


1. Eri stenda sias combas cuortas e semetta pacificamein a trottar. Sco emprem freda el dalla vart cuorta dalla sablunera.

1. Igl Eri stenda las sias tgombas curtas a sameta patschific a trotar. Sco amprem freada el da la vart curta da la sablunera.

7.  «Puu, tge caleira!», planscha la glioir. «Ia stò far ena pôssa ve cò tranter chels dus crepels.» Dantant sa schluita la golp sper l'acla ve e vot suandar la senda da viandar.

1. Ri sto sü, stenda sias chamminas cuortas e vo in gir. Il prüm savura ella lung la vart stretta da la sablunera.

1. Ri sta sü, stenda sias chomminas cuortas e va in gir. Il prüm savura ella lung la vart stretta da la sablunera.


b) Discutescha cun las tias conscolaras ed igls ties conscolars.

b) Discuta cun tieus conscolars e tias conscolaras.

b) Discuta cun teis conscolars e tias conscolaras.


9. Eri interquera tut. El anfla buc in utschi. Persuenter vegn el da pigliar entgins baus e viarms. Prest vegn il sulegl a levar davos la muntogna gronda. Cul venter plein e combas staunclas tuorna Eri anavos tier la seiv viva. «Nua duei jeu ir damaun?», studegia Eri aunc avon ch'el sedurmenta stagn e bein.

9. Igl Eri examinescha tut. El tgata nign utschi. Parsuainter vean el da tgapar anzaquànts bos a vearms. Prest vean igl sulegl a levar davo la grànda muntogna. Cugl vainter plagn a tgombas stànclas turna igl Eri anavos tier la sev viva. «Noua duess jou ir damàn?», studegia igl Eri ànc avànt c'el sadurmainta a dorma sten a bagn.

12.  Igls dus omens viandeschan anavant vers l'acla. Els s'interesseschan ansomma betg per la golp. Lezza è cuntainta. Cura tgi ella varda angiu, vei ella, scu tgi la glioir saglia gist tranter igls dus crepels dasper igl ual.

9. Ri tschercha dapertuot. Ella nu vezza simplaming üngüns utschels. Per la peja chatta ella qualche scarafags ed ün pêr verms. Bainbod chatscha l'alva e'l sulagl cucca davous las muntagnas sü. Cun vainter plain e chammas staunglas tuorna Ri a chesa tar la saiv viva. «Inua dessi be ir damaun a tschercher damaglier?», as dumanda Ri intaunt ch'ella s'indrumainza.

9. Ri tschercha dapertuot. Ella nu vezza simplaming ingüns utschels. Per la paja chatta ella alch scarafags ed ün pêr verms. Bainbod chatscha l'alba e'l sulai cucca davo las muntognas sü. Cun vainter plain e chommas stanglas tuorna Ri a chasa pro la saiv viva. «Ingio dessa be ir daman a tscherchar damagliar?», as dumonda Ri intant ch'ella s'indurmainza.


Eri ei naschius il zercladur. Lu eis el ius duront tschun jamnas cun sia mumma tras differents orts. Ussa eis el vegls avunda d'encurir sez sia vivonda. Quei fa el duront la notg. Il di ora dorma Eri en ina seiv viva. Leu entscheiva nies pign viadi. Enquera la numera 1 sil plan. Entscheiva a leger tier 1.

Igl Eri e naschieu igl zarcladur. Alura e'l ieu durànt tschentg eandas cun sia mama tras diferaints ierts. Ussa e'l vigl avunda d'ancurir sez la sia vivànda. Quegl fa el durànt la notg. Igl gi or dorma igl Eri an egna sev viva. Là antscheva igl noss pintg vieadi. Anquiera igl numer 1 segl plan. Antscheva a liger tier 1.

6.  Igl stgirat tschertga ena veia pi sperta. Ma el zappa sen en rom cun spegnas. Ena spegna fora aint igl sies pe e resta fitgeida. «Au, chegl fò mal!», planscha igl pover stgirat. En erizung tgi è lò manevel ainten las tgaglias vei chegl. «Spetga, ia at teir or la spegna», dei el. «O, angraztg fitg, te ist en tger», cloma igl stgirat. «Ossa sa ia puspe eir anavant.» Ed el sclaveglia spert sen la pi ota planta per tschartger la pi curta veia tar igl final.

In gün es naschida la rizza Ri. Cun tschinch eivnas es Ri gireda cun sia mamma per tuot ils üerts intuorn. Uossa es Ri veglia avuonda per tschercher svess nudritüra. Düraunt il di dorma Ri suot la saiv viva tal numer 1 e la not cumainza nos viedi. Tschercha il numer 1 sül plaun e cumainza a ler tar quel numer.

In gün es nada la rizza Ri. Cun tschinch eivnas es Ri girada cun sia mamma per tuot ils üerts intuorn. Uossa es Ri veglia avuonda per tscherchar svess nudritüra. Dürant il di dorma Ri suot la saiv viva pro'l nomer 1 e da not cumainza nos viadi. Tschercha il nomer 1 sül plan e cumainza a leger pro quel nomer.


Legia la historia e suonda ils fastitgs.

Ligia l'istorgia a savunda igls fastezs.


El text mauncan ils adjectivs. Scriva il text danovamein e cumpletescha el cun adjectivs.

Agl text màncan igls adjectivs. Scriva igl text danovameing a cumpletescha cun adjectivs.

Aint igl text mantgan igls adjectivs. Screiva igl text da nov ed igl cumplettescha cun adjectivs.

Aint il text maunchan ils adjectivs. Scriva mincha frasa dal text e cumplettescha cun adjectivs.

Aint il text mancan ils adjectivs. Scriva mincha frasa dal text e cumplettescha cun adjectivs.


c) Il cuntrari d'in adjectiv enconuschas ti era sco antonim. Enquera ils antonims e marchescha els culla medema colur.

c) Igl cuntrari d'egn adjectiv ancanuschas tei ear sco antonim. Anquiera igls antomims a marcescha els cun la madema calur.

c) Igl cuntrari dad en adjectiv canoschas te er scu 'antonim'. Tschertga igls antonims ed igls marchescha cun la madema calour.

c) Il cuntrari d'ün adjectiv es, scu cha tü sest, ün antonim. Tschercha ils antonims e markescha'ls culla listessa culur.

c) Il cuntrari d'ün adjectiv es, sco cha tü sast, ün antonim. Tschercha ils antonims e tils markescha culla listessa culur.


b) Co fuss ei senza adjectivs? Sutlingescha ils adjectivs cun mellen e legia il text ina gada cun ed ina gada senza adjectivs.

b) Co fuss igl sainza adjectivs? Sutastrescha igls adjectivs cun melen a ligia igl text egn'eada cun ad egn'eada sainza adjectivs.

b) Scu fissigl sainza adjectivs? Marchescha igls adjectivs cun mellen e ligia igl text eneda cun adjectivs ed eneda sainza adjectivs.

b) Cu füss que sainza adjectivs? Suottastricha ils adjectivs cun mellan e legia il text üna vouta cun ed üna vouta sainza adjectivs.

b) Co füssa sainza adjectivs? Suottastricha ils adjectivs cun gelg e legia il text üna jada cun ed üna jada sainza adjectivs.


b) Scriva ussa sis nums da buobs e sis nums da buobas da tia classa.

Scriva ussa 6 nums da buabs a 6 nums da buabas da la tia classa near da la scola.

b) Noda ossa 6 noms da mattatschas e 6 noms da mattatschs. Igl amprem peglias te igls noms dalla tia classa.

Scriva uossa 6 noms da mats e 6 noms da mattas da tia classa aint illa tabella suotvart.


Co vesa vossa garascha ora? Tgei vehichels e tgei uorden ha ei tut en quella? Fai in maletg e descriva quel cun quater construcziuns.

Co veza la vossa garascha or? Tge vehicels a tge urden â'gl tut an quella? Fe egn maletg a descriva quel cun quater construcziùns.

Cu guarda our vossa garascha? Che veiculs e che otras robas sun aint in vossa garascha? Fo ün disegn e descriva'l cun quatter frasas.

Co guarda oura vossa garascha? Che veiculs e che otras robas sun aint in vossa garascha? Fa ün disegn e til descriva cun quatter frasas.


Gest sper nossa casa havein nus nossa garascha. A mi plai la garascha. Ei ha plaz per dus autos. Mo tier nus manischescha mo nossa mumma in auto. Il bab ei pli bugen sin viadi cun siu velo. Era il velo da miu frar e miu trottinet han plaz dalla vart dretga dalla garascha. Il tractur da miu frar ei gest sper la porta. Davos vid la preit pendan ils uaffens dil bab. El cantun sper ils uaffens ha ei ina meisa per far reparaturas. Silla preit da vart dretga ei in uder. E vid la preit da vart seniastra pendan ils skis dall'entira famiglia. Quels duvrein nus ussa denton buca pli tochen il proxim unviern …

Gest sper la nossa tgea vagn nus la nossa garascha. A mei ple la garascha. Igl â plaz par dus autos. Mo tier nus manischa me la mama egn auto. Igl bab e ple bugent sen vieadi cugl sieus velo. Ear igl velo da mieus frar ad igl mieus trotinet ân plaz da la vart dretga da la garascha. Igl tractur da mieus frar e gest sper la porta. Ved la pare palendan igls guafens digl bab. Agl cantùn sper igls guafens â'gl egna mesa par far reparaturas. Ved la pare da la vart dretga e egn uder. A ved la pare da la vart saniestra palendan igls skis da l'antiera famiglia. Quels duvragn nus ussa dantànt betga ple antocen igl proxim unviern ...

Gist dasper la nossa tgesa vagn nous la nossa garascha. A me plai la garascha. Igl ò plaz per autos. Ma tar nous vo angal nossa mamma cun igl auto. Bab vo pi gugent cun velo. Er igl velo da mies frar ed igl mies trottinet on plaz da vart dretga dalla garascha. Igl tractor da mies frar è gist dasper la porta. Davos ve dalla pare penda la gaffanaglia da mies bab. Aint igl cantung dasper la gaffanaglia è ena meisa per far reparaturas. Dasper la meisa è en uder. E ve dalla pare da vart sanestra pendan igls skis dall'antiera famiglia. Chels duvragn nous pero betg ple anfignen igl proxim anviern ...

Güst dasper nossa chesa vain nus nossa garascha. A me plescha la garascha. Ad es plazza per duos autos. Tar nus manascha però be nossa mamma l'auto. Noss bap vo pü gugent cun sieu velo. Eir il velo da mieu frer e mieu trottinet haun plazza da la vart dretta da la garascha. Il tractor da mieu frer es güst dasper la porta. Davousvart vi da la paraid pendan las üsaglias da mieu bap. Aint il chantun sper las üsaglias es auncha üna maisa per fer reparaturas. Vi da la paraid da la vart dretta es ün uder. E vi da la paraid da la vart schnestra pendan ils skis da tuot la famiglia. Quels nu druvains nus uossa pü fin l'inviern chi vain ...

Güsta sper nossa chasa es nossa garascha. A mai plascha la garascha. Id es plazza per duos autos. Pro nus manisescha però be nossa mamma l'auto. Bap va plü jent cun seis velo. Eir il velo da meis frar e meis trottinet han plazza da la vart dretta illa garascha. Il tractor da meis frar es güsta sper la porta. Davovart vi da la paraid pendan las üsaglias da meis bap. Aint il chantun sper las üsaglias esa amo üna maisa per far reparaturas. Vi da la paraid da la vart dretta penda ün uder. E vi da la paraid da la vart schnestra sun ils skis da tuot la famiglia. Quels nu dovrain nus uossa plü fin l'inviern chi vain ...


Legia bein las instrucziuns e sligia ils pensums.

Ligia bagn las instrucziùns a schleia las leztgas.

Ligia bagn las instrucziuns e schleia igls exercezis.

Legia bain las instrucziuns e fo las lezchas.

Legia bain las instrucziuns e fa las lezchas.


Gest sper nossa casa veglia,mo cumadeivla havein nus nossa garascha moderna. A mi plai nossa garascha spaziusa. Ei ha plaz per dus autos gronds. Mo tier nus manischescha mo nossa mumma …

Gest sper la nossa tgea viglia mo cumadevla vagn nus la nossa garascha moderna. A mei ple la garascha spaziusa. Igl â plaz par dus grànds autos. Mo tier nus manischa me la mama ...

Güst dasper nossa chesa veglia vains nus nossa garascha moderna. A me plescha nossa garascha spaziusa. Ad es plazza per duos autos grands. Tar nus manascha però be nossa mamma ...

Güsta sper nossa chasa veglia es nossa garascha moderna. A mai plascha nossa garascha spaziusa. Id es plazza per duos autos gronds. Pro nus manisescha però be nossa mamma ...


e) Segir seregordas ti dils adjectivs che semidan. Cumpletescha.

e) Siir saragordas tei digls adjectivs ca samidan. Cumpletescha.

e) Per franc tgi te ta regordas agls adjectivs tgi sa meidan. Cumplettescha.

e) Sgür t'algordast tü dals adjectivs chi's müdan. Cumplettescha.

e) Sgüra at regordast tü dals adjectivs chi's müdan. Cumplettescha.


d) Ils adjectivs accumpognan ils nomens e sedrezzan tenor la fuorma dil nomen. Mira ils exempels e fai tez in exempel.

d) Igls adjectivs acumpognan igls nomens a sadrezan tanor la furma digl nomen. Varda igls exaimpels a fe tez egn exaimpel.

d) Igls adjectivs accumpognan igls nomens e sa drezzan tenor la furma digl nomen. Varda igls exaimpels e fò tez/tezza egn.

d) Ils adjectivs accumpagnan ils nomens ed as drizzan tenor la fuorma dal nomen. Guarda ils exaimpels e fo svess ün exaimpel.

d) Ils adjectivs accumpognan ils nomens e's drizzan tenor la fuorma dal nomen. Guarda ils exaimpels e fa svess ün exaimpel.


La posiziun digl adjectiv ei buc adina clara. Pil solit vegn igl adjectiv mess suenter il nomen, denton buc adina. Las colurs vegnan adina messas suenter il nomen.

La posiziùn digl adjectiv e betg adigna clera. Pigl solit vean igl adjectiv mess suainter igl nomen, dantànt betg adigna. Las calurs vignan adigna messas suainter igl nomen.

Adjectivs tgi expriman la calour, la furma, igl gost e la naziunalitad stattan adegna davos igl nomen.

La pusiziun da l'adjectiv nun es adüna clera. Pel solit vain l'adjectiv miss zieva il nomen, però na adüna. Las culuors vegnan adüna missas zieva il nomen.

La posiziun da l'adjectiv nun es adüna clera. Pel solit vain l'adjectiv miss davo il nomen, però na adüna. Las culurs vegnan adüna missas davo il nomen.


a) Tgei ei in adjectiv e tgei funcziun ha el?

a) Tge e egn adjectiv a tge funcziùn â el?

a) Che es ün adjectiv e che funcziun ho quel?

a) Che es ün adjectiv e che funcziun ha quel?


a) Scriva 15 adjectivs che vegnan endamen spontanamein.

Scriva 15 adjectivs ca vignan andamaint spontanameing.

a) Screiva 15 adjectivs tgi vignan andamaint a tè.

Scriva 15 adjectivs chi at vegnan adimmaint in möd spontan.

Scriva 15 adjectivs chi't vegnan adimmaint in möd spontan.


«Ti pégn, ti tieu e ti schiember, vus haveis da restar verds, quei ei il camond digl unviern!» Il vent era segirs dad haver fatg bein sia caussa. Cura ch'igl unviern ei lura arrivaus ed ha mirau entuorn, ha el fatg ina tschera stgira. El ha griu: «Vent, tgei havevel jeu cumandau a ti?», ed ha mussau sil larisch che steva davon el cun roma blutta. Giun plaun sut il larisch eran tut las guilas oransch-brinas ch'el haveva bess giu avon ch'igl unviern era arrivaus.

Igl vent, ca veva gieu da curer anturn tànt parve digl atun, leva ver pos seglmains durànt igl unviern. Par betg amblidar igl cumond digl unviern â'l getg a las plàntas, strusch c'el eara a tgea: «Tei pegn, tei schember a tei tieu, vus vez da rastar verds, quegl e igl cumond digl unviern!» Igl vent eara siir dad aver fatg bagn la sia tgossa. Cur c'igl unviern e alura rivo ad â vurdo anturn, â el fatg egna pora tschera. El â sgargnieu: «Vent, tge ta vev'jou cumando?», ad â musso segl laresch c'eara davànt el cun roma bluta.

«Tü pign, tü tev, tü dschember, vus restais verds, que es il cumand da l'inviern!» Il vent d'eira persvas d'avair fat inandret sia chosa. Cur cha l'inviern es alura rivo ed ho guardo intuorn, ho el fat üna tscheruna. El ho sbragieu: «Vent, che at vaivi cumando?», ed el ho musso süls larschs chi staivan lo davaunt el cun ramma nüda. Suot il larsch, per terra, d'eiran millis e millis d'aguoglias dad or cha'ls larschs vaivan bütto giò, aunz cu cha l'inviern es rivo.

«Tü pin, tü tieu, tü dschember, vus restais verds, quai es il cumond da l'inviern!» Il vent d'eira persvas dad avair fat inandret sia chosa. Cur cha l'inviern es lura rivà ed ha guardà intuorn, ha el fat üna tscheruna. El ha sbragi: «Vent, che at vaiva cumandà?», ed el ha muossà süls larschs chi staivan là davant el cun romma nüda. Suot il larsch, per terra, d'eiran millis e millis da guoglias dad or cha'ls larschs vaivan büttà giò, avant co cha l'inviern es rivà.


«Jeu hai nuot per vus, ed jeu sai era buca tgei che jeu savess regalar a vus!», ha igl atun murmignau.

«Jou ve nut par vus, a jou se ear betga tge ca jou vus savess purtar!», â'l murmagnieu igl atun.

«Eau nu d'he ünguotta per vus, eau nu se neir na che ch'eau as pudess regaler!», ho marmugno l'utuon be da bass.

«Eu nun ha nöglia per vus, eu nu sa neir na che ch'eu pudess regalar a vus!», ha marmuognà l'utuon be da bass.


5. Igl ischi ha giu l'idea ch'igl atun savessi colurar la feglia dallas plontas.

5. Igl ischier â gieu l'ideia c'igl atun savess calurar la figlia da las plàntas.

5. Igl ascher ò gia l'ideia tgi igl aton savess colurar la figlia dallas plantas.

5. L'ascher ho gieu l'ideja cha l'utuon pudess culurir las föglias dals bös-chs.

5. L'ascher ha gnü l'idea cha l'utuon pudess culurir las föglias dals bös-chs.


14. Igl laresch e egna plànta da figlia.


«Oh, ti tez vul buca quei!», han las plontas plonschiu. «Igl unviern ha segir nuot encunter, sche nus havein vestgius gagls!» «Bien, lu dumandein nus igl unviern tgei ch'el manegia», ha igl atun decidiu.

«Oh, me tei vol betga quegl!», âni salamanto las plàntas. «Igl unviern â siirameing nut ancùnter scha nus vagn vastgieus giagls!» «Bien, alura amparainsa igl unviern, tge c'el manegi», â'l dezidieu igl atun.

«O, te tez vot betg chegl!», on la plantas planschia. «Igl anviern ò per franc navot ancunter, schi nous vagn vistgias giagls!»

«Oh, tü svess nu voust que!», haun plaunt ils bös-chs. «L'inviern nun ho sgür ünguotta incunter, scha nus essans sgiaglios!» «Bain, alura dumandainsa a l'inviern che ch'el managia», ho decis l'utuon.

«Oh, tü svess nu voust quai!», han plont ils bös-chs. «L'inviern nun ha sgüra nöglia incunter, scha nus eschan sgiagliats!» «Bain, lura dumandaina a l'inviern che ch'el manaja», ha decis l'utuon.


Aschia eis ei iu lezza gada, e sch'il vent havess buc emblidau il larisch, savessen nus prender en stiva da Nadal in larisch enstagl d'in pégn.

Ascheia ear'igl capito. A sch'igl vent vess betg amblido igl laresch, savessan prender an stiva egn laresch anstagl d'egn pegn la sera da Nadal.

Uscheia ègl sto chella geda. E schi igl vent vess betg amblido igl laresch, savessan nous er piglier en laresch scu pignoul da Nadal anstagl dad en pegn.

Uschè es que sto quella vouta, e scha'l vent nu vess schmancho da manzuner eir ils larschs, alura pudessans nus piglier ün larschin da Nadel in stüva invezza d'ün pign.

Uschè es quai stat quella jada, e scha'l vent nu vess invlidà da manzunar eir ils larschs, lura pudessan nus tour ün larschin da Nadal in stüva invezza d'ün pin.


Las plontas han studegiau e discutau in mument. Finalmein han ellas fatg ina proposta agl atun: «Dai ti a nus feglia e guilas da bialas colurs! Nus empermettein da fierer giu tut ils fegls e tut las guilas avon ch'igl unviern arriva, lu sa el buca sevilentar da nossas bialas colurs. La primavera dat lu puspei a nus nova vestgadira.»

Las plàntas ân studagieu a discuto egna peaza. Finalmeing ân ellas fatg egna proposta agli atun: «De tei a nus figlia a guilas an tut las calurs! Nus ampurmatagn da fierer giou tut la figlia a tut las guilas avànt c'igl unviern vean, alura sa'l betga sagritantar da las nossas blearas calurs. La parmavera nus tschincegia ple tard puspe novs vastgieus.»

Las plantas on stibgia e discurria en'urela. Finalmaintg on ellas fatg ena proposta agl aton: «Ans dò  figlias e guglias da belas calours. Nous at ampurmattagn da pattar giu tot las figlias e tot las guglias, avant tgi igl anviern reiva. Alloura so el betg sa vilantar dallas nossas belas calours. La premaveira ans dat puspe en nov vistgia.»

Ils bös-chs haun stüdgio e discuto ün mumaint. Finelmaing haun els fat üna proposta a l'utuon: «Do'ns föglias ed aguoglias da culur! Nus impromettains da las bütter giò, aunz cha l'inviern riva, alura nu po el schmaladir nossas bellas culuors. La prümavaira ans do alura darcho ün nouv vstieu.»

Ils bös-chs han stübgià e discus ün mumaint. Finalmaing hana fat üna proposta a l'utuon: «Ans regala föglias e guoglias da culur! Nus impromettain da tillas büttar giò, avant co cha l'inviern riva, lura nu po el schmaladir nossas bellas culurs. La prümavaira ans dà lura darcheu ün nouv vesti.»


«Savesses ti buca silmeins colurar nos vestgius? Jeu havess il pli bugen in vestgiu dad aur.» Tuts han mirau vi sigl ischi che haveva giu quella idea. Lura han tuts entschiet a discuorer in denter l'auter: «Gie, atun, ti stos colurar nos vestgius!» «Jeu vuless in vestgiu tgietschen!», ha il culeischen clamau. «Jeu in violet!», ha il pégn griu. «Ed jeu in clar-brin!», ha il triembel clamau. Igl atun ha dau il tgau. «Jeu fagess bugen quei plascher a vus», ha el detg. «Mo tgei vegn igl unviern a dir, cura ch'el arriva? Jeu enconuschel bein el e sun segirs ch'el vegn ad esser fetg vilaus. El ei per schar las caussas sco ellas ein ed ina massa differentas colurs plain insumma buc ad el.»

«Savessas tei betga calurar igls noss vastgieus? Jou vess bugent egn vastgieu dad or!» Tuts ân vurdo vei segl ischier ca veva gieu quell'ideia. Ad alura ân tuts antschiet a bagliafar egn trànter l'oter: «Ea, atun, tei stos calurar igls noss vastgieus!» «Jou less egn vastgieu cotschen!», â'l clamo igl culeschen. «Jou egn violet!», â'l sgargnieu igl pegn. «A jou egn cler-bregn!», â'l clamo igl triembel. Igl atun â do digl tgieu. «Jou fagess bugent que plascher a vus», â'l getg. «Mo tge vean igl unviern a gir, cur c'el vean? Jou ancanusch bagn el a se c'el vean ad easser fetg vilo. El e par schar las tgossas sco'gl en a blearas calurs gli plen anzuma betg.»

«Nu pudessast almain culurir noss vstieus? Eau vess il pü gugent ün vstieu dad or.» Tuots haun guardo vi tar l'ascher chi vaiva gieu quell'ideja. Alura haun tuots cumanzo a discuorrer ün traunter l'oter: «Schi, utuon, tü stust culurir noss vstieus!» «Eau vuless ün vstieu cotschen!», ho clamo il culaischem. «Eau ün violet!», ho clamo il pign. «Ed eau ün brün cler!», ho dit il trembel. L'utuon ho be squasso il cho. «Eau as fess gugent quel plaschair», ho el managio. «Ma che disch alura l'inviern, cur ch'el riva? Eau al cugnuosch bain e sun sgür ch'el füss fich grit. El nun es ün amih da müdamaints, ed ün god plain differentas culuors - na, que nun accepta l'inviern.»

«Nu pudessast almain culurir noss vestits? Eu vess il plü jent ün vesti dad or.» Tuots han guardà via pro l'ascher chi vaiva gnü quell'idea. Lura han tuots cumanzà a discuorrer: «Schi, utuon, tü stoust culurir noss vestits!» «Eu less ün vesti cotschen!», ha clomà il culaischem. «Eu ün violet!», ha clomà il pin. «Ed eu ün brün cler!», ha dit il trembel. L'utuon ha be squassà il cheu. «Eu as fess jent quel plaschair», ha el manià. «Ma che disch lura l'inviern, cur ch'el riva? Eu til cugnuosch bain e sun sgür ch'el füss fich grit. El nun es ün ami da müdamaints, ed ün god plain differentas culurs – na, quai nun accepta l'inviern.»


Dictescha ussa a tiu conscolar ni a tia conscolara otg dils plaids che ti has sutlingiau. Mei in toc in ord l'auter e fagei mo ir la bucca a moda fetg exagerada per far quei.

Dictad ussa l'egn a l'oter otg digls pleds ca tei âs sutastrischieu. Sased ampo ordapar a dictad cun muantar las leavzas da maniera surfatga mo sainza tùn.

Dictescha ossa agl ties conscolar u alla tia conscolara otg digls pleds tgi te ast sottastritgia. Ge en pêr pass egn davent da l'oter e dicte igls pleds angal cun far eir la bucca.

Dicta uossa 8 dals pleds cha tü hest suottastricho a tieu conscolar u a tia conscolara. Gè ün pêr pass ourdglioter e dictè ün a l'oter ils pleds be cun fer ir la buocha.

Dicta uossa 8 dals pleds cha tü hast suottastrichà a teis conscolar o a tia conscolara. It ün pêr pass ourdglioter e dictai ün a tschel ils pleds be cun far ir la bocca.


«Ils auters onns has ti adina fatg grondius regals a nus!», han pliras vuschs clamau ina denter l'autra. «La primavera ha regalau a nus frestgs e vestgius verds ed a divers da nus era flurs da bialas colurs e bunas odurs!»

«La parmavera nus â tschincagieu frestgs vastgieus verds ad egn peer da nus ân parfign survagnieu flurs an bealas calurs a cun bùnas odurs!»

«Igls onns passos ans ast te adegna fatg grondious regals!», on bleras vouschs clamo egna tranter l'otra. «La premaveira ans ò regalo vistgias frestgs e verds ed a diversas da nous er flours cun belas calours e bungas odours!»

«Ils ans passos ans hest tü adüna fat bellischems regals!», haun clamo püssas vuschs. «La prümavaira ans ho regalo vstieus fras-chs e verds ed a divers da nus dafatta fluors da bellas culuors e bunas uduors!»

«Ils ons passats ans hast tü adüna fat bellischems regals!», han clomà plüssas vuschs tanterglioter. «La prümavaira ans ha regalà vestits frais-chs e verds, ed a divers da nus dafatta flurs da bellas culurs e bunas odurs!»


Chenüns bös-chs vegnan avaunt ill'istorgia?


«E sin mia roma ei ina puscha suenter l'autra carschida!», ha il larisch manegiau.

«A sen la mia roma e carschida egna puscha suainter l'otra!», â'l managieu igl laresch.

«E sen la mia roma è carscheida ena puscha siva l'otra!», ò igl laresch managea.

«E sün mia ramma es creschida üna puscha zieva l'otra!», ho managio il larsch.

«E sün mia romma es creschüda üna puscha davo tschella!», ha manià il larsch.


2. Igl unviern haveva purtau feglia frestga a tut las plontas.

2. Igl unviern veva purto figlia frestga a tut las plàntas.

2. Igl anviern veva purto figlia frestga a tot las plantas.

2. L'inviern vaiva mno föglias ed aguoglias fras-chas a tuot ils bös-chs.

2. L'inviern vaiva manà föglias e guoglias frais-chas a tuot ils bös-chs.


6. Il pégn havess il pli bugen giu in vestgiu clar-blau.

6. Igl pegn vess igl ple bugent gieu egn vastgieu cler-blau.

6. Igl pegn vess igl pi gugent en vistgia blo-cler.

6. Il pign vess gieu il pü gugent ün vstieu blov cler.

6. Il pin vess gnü il plü jent ün vesti blau cler.


c) Sutlingescha tut ils plaids el text che cuntegnan in 'tg' ni in 'tsch'.

c) Sutastrescha tut igls pleds agl text ca cuntegnan egn 'tg' near egn 'tsch'.

c) Sottastretga tot igls pleds digl text tgi cuntignan en 'tg' u en 'tsch'.

c) Suottastricha tuot ils pleds aint il text chi cuntegnan ün 'ch' u ün 'tsch'.

c) Suottastricha tuot ils pleds i'l text chi cuntegnan ün 'ch' o ün 'tsch'.


12. Igl unviern vul che las plontas da guilas restien adina verdas.

12. Igl unviern vut ca las plàntas da guilas restian adigna verdas.

12. Igl anviern vot tgi las plantas da guglias restan adegna verdas.

12. L'inviern ho vulieu cha tuot ils bös-chs d'aguoglias restan adüna verds.

12. L'inviern ha vuglü cha tuot ils bös-chs da guoglias restan adüna verds.


7. L'utuon vaiva ün pô temma da l'inviern.

7. L'utuon vaiva ün pa temma da l'inviern.


Las plontas vulevan buca finir da ludar la primavera e la stad.

Las plàntas levan betga calar da ludar la parmavera a la stad.

Las plantas levan betg calar da ludar la premaveira e la stad.

Ils bös-chs nu vulaivan pü schmetter da luder la prümavaira e la sted.

Ils bös-chs nu laivan plü schmetter da lodar la prümavaira e la stà.


3. Igl atun saveva buca tgei ch'el savess regalar allas plontas.

3. Igl atun saveva betga tge c'el savess tschincagear a las plàntas.

3. Igl aton saveva betg, tge tgi el savess regalar allas plantas.

3. L'utuon nu savaiva che ch'el pudess regaler als bös-chs.

3. L'utuon nu savaiva che ch'el pudess regalar als bös-chs.


Ed el ha cumandau al vent dad ir spert tier igl unviern. D'anflar igl unviern ei buca stau aschi sempel pil vent. El ei currius tras vitgs, tras marcaus, sur pastiras, tras vals e sur muntognas. Tut en flad eis el turnaus. «Igl unviern ei tut orda senn», ha el raquintau. «El smanatscha da storscher il culiez a vus tuttas, sch'el anfla mintgina cun in auter vestgiu.»

Ad el â cumando agl vent dad ir speart tier igl unviern. Da catar igl unviern e betga sto aschi sempel pigl vent. El e curieu tras vischnàncas a martgieus, sur pastiras, tras vals a sur muntognas. Sainza flo ni avagna e'l turno. «Igl unviern e vilo sco'gna zapa», â'l raquinto. «El â smanatscho da stortscher igl culiez a vus tutas, sch'el tgata mintgegna cun egn oter vastgieu.»

Ed el ò cumando agl vent dad eir spert tar igl anviern. Igl vent ò gia gronda fadeia da cattar igl anviern. El è curria tras vischnancas, tras martgeas, sur pastgiras, tras vals e sur muntognas. Plagn flo è el turno cun la rasposta digl anviern. «Igl anviern è stagn nar», ò el rachinto. «El smanatscha da strubar igl culiez a tottas chellas tgi el catta an en vistgia coluro.»

Ed el ho cumando al vent dad ir svelt tar l'inviern. Il vent ho gieu granda fadia da chatter  l'inviern. El es ieu tres vschinaunchas e citeds, sur pas-chüras, tres vals e sur muntagnas. Tuot our d'fled es il vent alura listess turno cun üna resposta da l'inviern. «L'inviern as do mez vi», ho el quinto, «el imnatscha da stordscher il culöz a tuot quels ch'el chatta in ün vstieu culurieu.»

Ed el ha cumandà al vent dad ir svelt pro l'inviern. Il vent ha gnü gronda fadia da chattar l'inviern. El es i tras cumüns e citads, sur pas-chüras, tras vals e sur muntognas. Tuot our d'flà es il vent lura tuornà cun üna resposta da l'inviern. «L'inviern es bod sagli our da sia pel», ha el quintà, «el ha dit ch'el stordscha il culöz a tuot quels ch'el vezza cun ün vesti culuri.»


«E la stad ha schau madirar nos fretgs! Mira mo contas nitscholas che pendan vid mia roma!», sefa udir il nitscholer.

«A la stad â scho madirar igls noss fretgs! Varda me quàntas nitscholas ca palendan ved la mia roma!», safa igl coler udir.

«E la stad ò laschea madirar igls noss fretgs! Varda, quantas nitscholas tgi pendan ve dalla mia roma!», sa lascha santeir igl nitscholer.

«E la sted ho lascho madürer noss früts! Guarda be quauntas nitschoulas chi pendan vi da mia ramma!», as fo udir il nitschouler.

«E la stà ha laschà madürar noss früts! Guarda be quantas nitschoulas chi pendan vi da mia romma!», as fa dudir il nitschouler.


«Hm», ha igl atun manegiau, «lu essas vus cheu tut bluttas, cura ch'igl unviern vegn. Tgi sa, sche quei vegn a plascher agl unviern? Sas tgei, vent, va aunc ina gada tier igl unviern e damonda tgei ch'el manegi da nossa proposta.»

«Hm», â'l managieu igl atun, «alura eassas vus qua tut blutas cur c'igl unviern vean. Tgissà scha quegl vean a plascher agl unviern? Sas tge, vent, va ànc egn'ea tier igl unviern ad igl ampeara tge c'el manegi da la nossa nova proposta.»

«Hm», ò igl aton managea, «alloura ischas cò tot blottas, cura tgi igl anviern reiva. Tgi so, schi chegl plai agl anviern? Savez tge, igl vent duess eir e dumandar agl anviern, tge tgi el manegia da chella proposta.»

«Hm», ho pondero l'utuon, «alura essas vus cò tuot nüds, cur cha l'inviern riva. Chi so, scha que plescha a l'inviern? Savais che, il vent dess ir auncha üna vouta tar l'inviern ed al dumander che ch'el managia da voss'ideja.»

«Hm», ha ponderà l'utuon, «lura eschat vus qua tuot nüds, cur cha l'inviern riva. Chi sa, scha quai plascha a l'inviern? Savais che, il vent dess ir amo üna jada pro l'inviern e til dumandar che ch'el manaja da voss'idea.»


«Gie, jeu hai survegniu mellis tgauets da flurs stgir-cotschens!», ha il pign clamau.

«Ea, jou ve survagnieu meli tgieuets stgir-cotschens!», â'l clamo igl laresch.

«Ea, ia va survagnia mellas testignas cotschen-stgeiras!», ò igl pegn clamo.

«Schi, eau d'he survgnieu millis da choïns cotschen s-chürs!», ho clamo il pign.

«Schi, eu n'ha surgni millis da cheuins cotschen s-chürs!», ha clomà il pin.


4. Sil larisch eran carschidas biaras nitscholas duront la stad.

4. Segl laresch earan carschidas blearas nitscholas durànt la stad.

4. Sen igl laresch eran carscheidas bleras nitscholas durant la stad.

4. Sül larsch d'eiran creschidas bgeras nitschoulinas düraunt la sted.

4. Sül larsch d'eiran creschüdas bleras nitschoulinas dürant la stà.


b) Gest ni falliu? Legia las construcziuns e fai la crusch el dretg liug.

b) Ver near nunver? Ligia las construcziùns a fe la crusch agl dretg liac.

b) Gist u fallo? Ligia las construcziuns e fò la crousch agl dretg li.

b) Güst u fos? Legia las frasas e fo la crusch al dret lö.

b) Güst o fos? Legia las frasas e fa la crusch al dret lö.


E ti atun, ti prendas lura semplamein nos fretgs! Tgei vul ti dar a nus per quei?»

«A tei atun, tei prendas alura semplameing igls noss fretgs! Tge nus vol dar parsuainter?»

«E te aton, te peglias simplamaintg davent igls noss fretgs! Tge ans dast te alloura persiva?»

E tü utuon, tü pigliast alura simplamaing nossa frütta! Che ans dest tü impè da que?»

E tü utuon, tü pigliast lura simplamaing nossa frütta! Che ans dast tü per quai?»


8. Il vent sto ir a dumandar igl unviern, sch'el fuss d'accord cun plontas coluradas.

8. Igl vent sto ir ad amparar agl unviern, sch'el fuss d'acord cun plàntas caluradas.

8. Igl vent stò eir a dumandar agl anviern, schi el fiss ancletg cun plantas coluradas.

8. Il vent ho stuvieu ir a dumander a l'inviern, sch'el füss perinclet cun bös-chs culurieus.

8. Il vent ha stuvü ir a dumandar a l'inviern, sch'el füss perinclet cun bös-chs culurits.


«Atun, tgei has ti purtau?», han las plontas clamau, cura ch'igl atun ei arrivaus.

«Atun, tge âs tei purto?», âni clamo las plàntas cur c'igl atun e vagnieu.

«Aton, tge ans ast te purto?», on las plantas clamo, cura tgi igl aton è rivo.

«Utuon, che ans hest mno?», haun clamo ils bös-chs, cur cha l'utuon es rivo.

«Utuon, che ans hast manà?», han clomà ils bös-chs, cur cha l'utuon es rivà.


15. Igl unviern ha engraziau zun fetg al vent.

15. Igl unviern â angraztgieu zund fetg agl vent.

15. Igl anviern ò angraztgea zont fitg agl vent.


«Havevel jeu buca detg a ti che tut las plontas da guilas stoppien restar verdas?» «Mo …», ha il vent balbegiau, «… gie, – jeu vesel pér ussa, il larisch hai jeu tut emblidau!»

Gioubass sut igl laresch earan tut las guilas oransch-bregnas c'el veva fiers giou, avànt c'igl unviern eara rivo. «Vev jou betga getg a tgei ca tut las plàntas cun guilas stotgian rastar verdas?» «Mo...»,  â'l balbagieu igl vent, «...bagn, – jou vez per ussa, ca ve tut amblido igl laresch!»

«At veva betg detg tgi tot las plantas da guglias stoptgan restar verdas?» «Ma ...», ò igl vent balbagea, «... oje, – ia vei pir ossa, ia crei tgi ia vegia tot amblido igl laresch.»

«Nu't vaiv eau dit cha tuot ils bös-chs d'aguoglias hegian da rester verds?» «Ma …», ho sbarbotto il vent, «… schi, hei, – eau bad pür uossa ch'eau d'he schmancho ils larschs!»

«Nu't vaiv'eu dit cha tuot ils bös-chs da guoglias hajan da restar verds?» «Mo …», ha barbottà il vent, «… schi, hai, – eu bad pür uossa ch'eu n'ha invlidà ils larschs!»


11. Il vent viagescha bugen vi e neu denter las plontas ed igl unviern.

11. Igl vent viagescha bugent vei a nà trànter las plàntas ad igl unviern.

11. Igl vent viegia gugent ve e no tranter las plantas ed igl anviern.

11. Il vent es viagio gugent vi e no traunter ils bös-chs e l'inviern.

11. Il vent es viagià jent vi e nan tanter ils bös-chs e l'inviern.


9. Igl unviern ei immediat staus d'accord cull'idea dallas plontas.

9. Igl unviern e imediat sto cuntaint cun l'ideia da las plàntas.

9. Igl anviern è immediat sto ancletg cun l'ideia dallas plantas.

9. L'inviern es sto dalum inchanto da l'ideja dals bös-chs.

9. L'inviern es stat subit inchantà da l'idea dals bö-schs.


«Vus haveis aunc vos vestgius verds, seigies cuntentas cun quei!»

«Vus vez ànc igls voss vastgieus verds, segias cuntaintas cun quegl!»

«Ma tge, igls noss vistgias verds, da chels ischan nous gio dadei sasa!»

«Vus vais auncha voss vstieus verds, sajas cuntaints cun quels!»

«Vus vais amo voss vestits verds, sajat cuntaints cun quels!»


1. Las plontas vulevan ch'igl atun porti enzatgei ad ellas.

1. Las plàntas levan c'igl atun porti anzatge ad ellas.

1. Las plantas levan tgi igl aton porta ad ellas ensatge spezial.

1. Ils bös-chs vulaivan cha l'utuon als maina qualchosa speciel.

1. Ils bös-chs laivan cha l'utuon tils maina alch special.


Pertgei ch'ei dat buc in larisch da Nadal

Partge c'igl dat da Nadal betg egn laresch an stiva


Fai il dictat da viandar ed enquera la construcziun che va a prau cul maletg.

Fe igl dictat da viagear ad anquiera la construcziùn ca va a pro cugl maletg.

Fasche igl dictat da viagier e tschartge las construcziuns tgi von a pro cun igls maletgs.

Fè il dictat da viager e tscherchè las frasas chi s'affaun culs purtrets.

Fat il dictat da viagiar e tscherchai las frasas chi s'affan culs purtrets.


Daco buc in larisch sco pigniel da Nadal?

Partge betg egn lareschet sco pignol da Nadal?

Pertge betg en laresch scu pignoul da Nadal?


10. Las plontas da feglia han saviu haver feglia colurada.

10. Las plàntas da figlia ân savieu ver figlia calurada.

10. Las plantas da figlia on dastgea aveir figlias coluradas.

10. Ils bös-chs da föglia haun survgnieu föglias culuridas.

10. Ils bös-chs da föglia han surgni föglias culuridas.


Egl uaul creschan biaras differentas plontas. Il larisch ei ina da quellas. Tgei sas ti dil larisch?

Agl gòld creschan blearas diferaintas plàntas. Igl laresch e egna da quellas. Tge sas tei digl laresch?

Aint igl gôt creschan bleras differentas plantas. Igl laresch è egna da chellas. Tge sast te digl laresch?

Aint il god creschan bgers differents bös-chs. Il larsch es ün da quels. Che sest tü dal larsch?

Aint il god creschan blers differents bös-chs. Il larsch es ün da quels. Che sast tü dal larsch?


Discutescha cun tes conscolars las suandontas damondas:

b) Discutescha cun las tias conscolaras ed igls ties conscolars las suandontas dumondas:


Has ti cumpassiun cul bau? Pertgei (buc)?

Ast te cumpassiun cun igl bau? Pertge (betg)?


Tgei specias da baus enconuschas ti? Numna silmeins treis.

Tge speztgas da baus canoschas te? Nomna aglmanc treis.


Tgei canzuns cun animals enconuschas ti aunc?

Tge canzungs cun animals canoschas te anc?


Pertgei vegn il bau sut las rodas dil criec?

Pertge vign igl bau sot las rodas digl arader?


Co savess ins descriver il bau? Fai in rudi entuorn ils adjectivs corrispundents.

Scu ins pudess descreiver igl bau? Fò en cres anturn igls adjectivs correspondents.


Adjectivs accumpognan nus dapertut ed adina. Els descrivan buca mo co enzatgi ni enzatgei vesa ora. Els descrivan era nos sentiments.

Adjectivs acumpognan nus dapartut ad adigna. Els descrivan betga me co anzatgi near anzatge veza or. Els descrivan ear igls noss santimaints.

Tschertga 11 adjectivs tgi descreivan sentimaints ed igls noda ainten la roda d'emoziuns. Betg ambleida dad adattar igl adjectiv alla furma masculina e feminina.

Adjectivs ans accumpagnan dapertuot ed adüna. Els nu descrivan be, cu cha qualchün u qualchosa guarda oura. Els descrivan eir noss sentimaints.

Adjectivs ans accumpognan dapertuot ed adüna. Els nu descrivan be, co cha inchün o alch guarda oura. Els descrivan eir noss sentimaints.


Ei secapescha buca da sesez ch'il maiestus capricorn ei aschi presents oz. El 17avel tschentaner havevan ins extirpau quei animal el cantun Grischun ed all'entschatta dil 19avel tschentaner egl entir territori dallas Alps. Mo entuorn il Gran Paradiso ella Val d'Aosta existevan aunc singuls exemplars. Quella colonia era vegnida messa sut protecziun ed era serevegnida fetg bein. Il retg dall'Italia, Vittorio Emanuele II, ha lu priu il dretg dad ir a catscha da capricorns. L'entschatta dil 20avel tschentaner han fraudaders talians engulau in pèr anseuls ella Val d'Aosta ed han vendiu els al parc Peter e Paul a Sogn Gagl che han tratg si ils animals. Igl onn 1911 han ins mess en libertad ils capricorns carschi en differentas regiuns en Svizra, denter auter era el Grischun, nua ch'els ein semultiplicai e fuorman oz grondas colonias.

Igl sacapescha betga da sez c'igl maiestus capricorn e aschi preschaint oz. Agl 17avel tschantaner vev'ign extirpo que animal agl cantùn Grischun ad a l'antscheata digl 19avel tschantaner agl antier teritori da las Alps. Me anturn igl cualm Gran Paradiso an la Val d'Aosta agl sid digl Valais vivevan ànc singuls exemplars. Quella coloneia eara vagnida messa sut protecziùn a veva saramess detg bagn. Igl retg da l'Italia, Vittorio Emanuele II, â alura saprieu igl dretg dad ir a tgatscha digls capricorns. A l'antscheata digl 20avel tschantaner ân frodaders da salvaschegna talians angulo egn peer ansiels an la Val d'Aosta ad ân vandieu els agl parc Peter a Paul a San Gagl c'â tratg sei igls animals. Igls 1911 ân ign alura mess an libertad igls capricorns carschieus an diferaintas regiùns an Svizra, trànter oter ear agl Grischùn, noua c'els ân samultiplitgieu a furman oz gràndas coloneias.

I sa tgapescha betg da sasez tgi dat ozande schi blers capricorns ainten las nossas muntognas. Anturn igl onn 1640 è el svania dallas nossas regiuns ed anturn igl 1800 schizont er dallas Alps. Angal anturn igl Gran Paradiso ainten la Val d'Aosta aint igl sid digl Valleis davigl anc singuls capricorns. Chella colonia (gruppa) ins ò mess sot protecziun ed ella è sa revigneida bagn. Igl rètg dall'Italgia, Vittorio Emanuele II, ò tuttegna sa lubia dad eir a tgatscha da capricorns. Anturn igl 1900 on sfruschaders taliangs angulo en pêr ansouls ainten la Val d'Aosta ed igls on vandias agl parc Peter e Paul a Son Giagl tgi ò tratg se igls animals. Igl 1911 ins ò alloura mess an libertad igls capricorns carschias an differentas regiuns an Svizra, tranter oter er aint igl Grischun. Cò èn els sa multiplitgias e furman oz grondas colonias.

A nu s'inclegia da se cha'l capricorn es hozindi uschè preschaint in nossas muntagnas. I'l 17evel tschientiner d'eira quella bes-cha majestusa svanida da nossas regiuns ed al cumanzamaint dal 19evel tschientiner dafatta da las Alps. Be intuorn il Gran Paradiso illa Val d'Aosta al süd dal Vallais existivan auncha singuls exemplers. Quista colonia d'eira gnida missa suot protecziun e's vaiva remissa vaira bain. Il raig da l'Italia, Vittorio Emanuele II, s'ho alura piglio il dret dad ir a chatscha dals capricorns. Al cumanzamaint dal 20evel tschientiner haun froduleders taliauns invulo ün pêr uzöls illa Val d'Aosta ed ils haun vendieus al parc Peter e Paul a San Galla chi ho trat sü ed allevo las bes-chas. Il 1911 s'ho alura miss in liberted als capricorns creschieus in differentas regiuns in Svizra, traunter oter eir in Grischun, inua ch'els s'haun multiplichos e fuorman hoz grandas colonias.

I nu s'inclegia da sai cha'l capricorn es hozindi uschè preschaint in nossas muntognas. I'l 17avel tschientiner d'eira quella bes-cha majestusa svanida da nossas regiuns ed al cumanzamaint dal 19avel tschientiner dafatta da las Alps. Be intuorn il Gran Paradiso illa Val d'Aosta al süd dal Vallais existivan amo singuls exemplars. Quista colonia d'eira gnüda missa suot protecziun e's vaiva remissa vaira bain. Il rai da l'Italia, Vittorio Emanuele II, s'ha lura tut il dret dad ir a chatscha dals capricorns. Al cumanzamaint dal 20avel tschientiner han froduladers talians involà ün pêr usöls illa Val d'Aosta e tils han vendüts al parc Peter e Paul a San Galla chi ha trat sü ed allevà las bes-chas. Il 1911 s'haja lura miss in libertà ils capricorns creschüts in differentas regiuns in Svizra, tanter oter eir in Grischun, ingio chi s'han multiplichats e fuorman hoz grondas colonias.


Tgi che vul ir a catscha el cantun Grischun, sto igl emprem far in pretensius examen. Ins sto saver sittar fetg bein culla buis e culla flenta, emprender bia davart la veta sociala dils animals lactonts ed era dils utschals. Plinavon emprendan ils candidats e las candidatas co tut ei colligiau in cun l'auter ella natira ed egl ambient. Era ston ins saver tut davart ils differents geners da catscha e naturalmein era enconuscher bein la lescha e las prescripziuns da catscha.

Tgi ca vut ir a tgatscha oziglgi sto far gl'amprem egn examen. Ign sto saver sagitar fetg bagn cun la buis a cun la flenta. Ign sto amprender blear davart la veta digls animals lactànts a digls utscheals. Ign veza co tut e culiieu l'egn cun l'oter an la natira. Plenavànt ston'ign saver tut sur digls diferaints tips da tgatscha ad ign sto ancanuscher la lescha a las perscripziùns da tgatscha.

Tgi tgi vot eir a tgatscha aint igl cantun Grischun, stò igl amprem far en grev examen. Ins stò saveir sagettar fitg bagn cun igl schluppet e cun la fisa. Ins amprenda fitg bler davart la veta sociala digls animals selvadis ed er digls utschels ed ins vei, scu tgi tot è colliia egn cun l'oter ainten la nateira. Tiers chegl ins stò canoscher tot igls geners da tgatscha tgi dat aint igl Grischun ed er tot las leschas e prescripziuns da tgatscha.

Chi chi voul ir hozindi a chatscha, stu fer ün examen. A's stu savair trer fich bain cul schluppet e culla flinta. A s'imprenda bger davart la vita da las bes-chas sulvedgias e dals utschels ed a's vezza, cu cha tuot es collio ün cun l'oter illa natüra. Impü as stu savair tuot da las differentas chatschas cha que do in Grischun e natürelmaing as stu eir cugnuoscher fich bain la ledscha e las prescripziuns da chatscha.

Chi chi voul ir hozindi a chatscha, sto far ün examen. I's sto savair trar fich bain cul schluppet e culla flinta. I s'imprenda bler davart la vita da las bes-chas sulvadias e dals utschels ed i's vezza, co cha tuot es collià ün cun l'oter illa natüra. Plünavant as stoja savair tuot da las differentas chatschas chi dà in Grischun e natüralmaing as stoja eir cugnuoscher fich bain la ledscha e las prescripziuns da chatscha.


a) Numna treis specias d'animals che fan catscha sin auters animals.

a) Numna tres speztgas d'animals ca fan tgatscha sen oters animals.

a) Nomna treis speztgas d'animals tgi fon tgatscha sen oters animals.

a) Nomna trais spezchas da bes-chas chi faun chatscha sün otras bes-chas.

a) Nomna trais spezchas da bes-chas chi fan chatscha sün otras bes-chas.


Jou ve gea vieu egn'ea egn animal sagito.

Eau d'he già vis üna vouta üna bes-cha schluppetteda.

Eu n'ha fingià vis üna jada üna bes-cha sajettada.


5. Tenor tgei successiun astgan ins sittar quei animal?

5. Sen tge pez e gea rivo igl sulegl, cur c'el sea giou a tgita anturn?

5. Ainten tge successiun pò igl catscheder sagettar chels animals?

5. In che successiun po il chatscheder schluppetter quellas bes-chas?

5. In che successiun po il chatschader sajettar quellas bes-chas?


6. Pertgei lai la catschadura temps agl animal, suenter ch'ella ha sittau el?

6. Igl catschadur lascha scapar egn animal c'el vess savieu sagitar. Tge animal e quegl?

6. Tge fò igl catscheder, siva tgi el ò sagetto igl capricorn?

6. Che fo il chatscheder zieva ch'el ho schluppetto il capricorn?

6. Che fa il chatschader davo ch'el ha sajettà il capricorn?


c) Formulescha duas damondas sur dil text che ti has legiu e dai da rispunder ellas ad in conscolar ni ina conscolara.

c) Formulescha duas amparadas tier igl text ca tei âs ligieu a le raspunder egn cunscular near egna cunsculara.

c) Formulescha dus dumondas davart igl text tgi te ast ligia. Ena conscolara u en conscolar duess rasponder allas tias dumondas.

c) Formulescha duos dumandas davart il text cha tü hest let. Di ad ün conscolar u ad üna conscolara da respuonder a quellas dumandas.

c) Formulescha duos dumondas davart il text cha tü hast let. Di ad ün conscolar o ad üna conscolara da respuonder a quellas dumondas.