import random import string import json import uuid import math from fractions import Fraction from collections import Counter import calendar from datetime import datetime, timedelta # ───────────────────────────────────────────── # YARDIMCI FONKSİYONLAR # ───────────────────────────────────────────── def get_random_id(): return ''.join(random.choices(string.ascii_lowercase + string.digits, k=10)) def asal_mi(n): if n < 2: return False for i in range(2, int(n**0.5) + 1): if n % i == 0: return False return True def asal_carpanlar(n): """n sayısının asal çarpanlarını liste olarak döndürür.""" carpanlar = [] d = 2 while d * d <= n: while n % d == 0: carpanlar.append(d) n //= d d += 1 if n > 1: carpanlar.append(n) return carpanlar def ebob(a, b): return math.gcd(a, b) def ekok(a, b): return a * b // math.gcd(a, b) def sayi_yaz(n): """Negatif sayıları parantezli gösterir.""" if n < 0: return f"({n})" return str(n) # ────────────────────────────────────────────── # ZORLUK SEVİYESİ YARDIMCISI # easy : 1-2 basamaklı (ağırlık %25) # medium : 2-4 basamaklı (ağırlık %50) # hard : 4-7 basamaklı (ağırlık %25) # ────────────────────────────────────────────── def seviye(): return random.choices(["easy", "medium", "hard"], weights=[25, 50, 25], k=1)[0] def aralik(s, easy=(2,9), medium=(10,999), hard=(1000,999999)): return {"easy": easy, "medium": medium, "hard": hard}[s] # ══════════════════════════════════════════════ # 1. TOPLAMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_addition(): s = seviye() lo, hi = aralik(s, easy=(2,9), medium=(10,9999), hard=(10000,999999)) a = random.randint(lo, hi) b = random.randint(lo, hi) result = a + b if s == "easy": cozum = ( f"{a} + {b} işlemini parmak sayarak ya da sayı doğrusunda ilerleyerek bulabiliriz:\n\n" f"{a}'dan {b} adım ileri: {a} → {result}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) elif s == "medium": # basamak basamak açıklama basamaklar = max(len(str(a)), len(str(b))) cozum = ( f"Sayıları basamaklarına ayırarak toplayalım:\n\n" f" {a:>{basamaklar+2}}\n" f"+ {b:>{basamaklar+2}}\n" f"{'─'*(basamaklar+4)}\n" f" {result:>{basamaklar+2}}\n\n" f"Elde varsa bir üst basamağa taşınır.\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) else: cozum = ( f"Büyük sayıları toplarken her basamağı sağdan sola işleriz:\n\n" f" {a}\n" f"+ {b}\n" f"{'─'*max(len(str(a)),len(str(b))+2)}\n" f" {result}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) soru = f"{a} + {b} işleminin sonucu kaçtır?" return soru, cozum, "Toplama", s # ══════════════════════════════════════════════ # 2. ÇIKARMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_subtraction(): s = seviye() lo, hi = aralik(s, easy=(2,9), medium=(10,9999), hard=(10000,999999)) a = random.randint(lo, hi) b = random.randint(lo // 2 if lo > 1 else 1, a) if b > a: a, b = b, a result = a - b soru = f"{a} - {b} işleminin sonucu kaçtır?" if s == "easy": cozum = ( f"{a}'dan {b} adım geri sayalım:\n\n" f"{a} - {b} = {result}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) else: w = max(len(str(a)), len(str(b))) + 2 cozum = ( f"Çıkarma işlemini sağdan sola basamak basamak yaparız:\n\n" f" {a:>{w}}\n" f"- {b:>{w}}\n" f"{'─'*(w+2)}\n" f" {result:>{w}}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Çıkarma", s # ══════════════════════════════════════════════ # 3. ÇARPMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_multiplication(): s = seviye() if s == "easy": a = random.randint(2, 9) b = random.randint(2, 9) elif s == "medium": a = random.randint(11, 99) b = random.randint(11, 99) else: a = random.randint(100, 9999) b = random.randint(100, 9999) result = a * b soru = f"{a} $\\times$ {b} işleminin sonucu kaçtır?" if s == "easy": cozum = ( f"Çarpma tablosundan: {a} $\\times$ {b} = {result}\n\n" f"Ya da {a} sayısını {b} kez toplayalım:\n" f" {' + '.join([str(a)]*b)} = {result}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) else: b_on = (b // 10) * 10 b_bir = b % 10 if b_bir == 0: b_bir = 1; b_on = b - 1; b = b_on + b_bir # edge case fix result = a * b step_bir = a * b_bir step_on = a * b_on cozum = ( f"{b} = {b_on} + {b_bir} olarak ayırarak çarpalım:\n\n" f"**1. Adım:** {a} $\\times$ {b_bir} = {step_bir}\n\n" f"**2. Adım:** {a} $\\times$ {b_on} = {step_on}\n\n" f"**3. Adım:** {step_bir} + {step_on} = {result}\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Çarpma", s # ══════════════════════════════════════════════ # 4. BÖLME # ══════════════════════════════════════════════ def gen_division(): s = seviye() if s == "easy": b = random.randint(2, 9) q = random.randint(2, 9) elif s == "medium": b = random.randint(2, 99) q = random.randint(10, 999) else: b = random.randint(2, 999) q = random.randint(1000, 99999) a = b * q soru = f"{a} $\\div$ {b} işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"**Formül:** Bölünen = Bölen × Bölüm\n\n" f" {b} × ? = {a}\n\n" f" ? = {a} ÷ {b} = {q}\n\n" f"**Doğrulama:** {b} × {q} = {a} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{q}}}$" ) return soru, cozum, "Bölme", s # ══════════════════════════════════════════════ # 5. KALÂNLI BÖLME # ══════════════════════════════════════════════ def gen_division_remainder(): s = seviye() if s == "easy": b = random.randint(2, 9); q = random.randint(1, 9) elif s == "medium": b = random.randint(2, 99); q = random.randint(10, 999) else: b = random.randint(2, 999); q = random.randint(1000, 99999) r = random.randint(1, b - 1) a = b * q + r soru = f"{a} sayısı {b}'ye bölündüğünde kalan kaçtır?" cozum = ( f"**Formül:** Bölünen = Bölen × Bölüm + Kalan\n\n" f"1. {b}'nin {a}'a en yakın katını bul:\n" f" {b} × {q} = {b*q} ({b*q} ≤ {a})\n\n" f"2. Kalanı hesapla:\n" f" {a} - {b*q} = {r}\n\n" f"Doğrulama: {b} × {q} + {r} = {b*q} + {r} = {a} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{r}}}$" ) return soru, cozum, "Kalanlı Bölme", s # ══════════════════════════════════════════════ # 6. KESİR TOPLAMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_fraction_addition(): s = "medium" b = random.randint(2, 9) d = random.randint(2, 9) while d == b: d = random.randint(2, 9) a = random.randint(1, b - 1) c = random.randint(1, d - 1) pay = a * d + c * b payda = b * d g = math.gcd(pay, payda) sp, sd = pay // g, payda // g soru = f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} + \\frac{{{c}}}{{{d}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Kesirlerde toplama yapabilmek için paydaların eşit olması gerekir.\n\n" f"Mevcut paydalar: {b} ve {d}\n\n" f"**1. Adım – Paydaları eşitle (çapraz genişletme):**\n" f" $\\frac{{{a} \\times {d}}}{{{b} \\times {d}}} + \\frac{{{c} \\times {b}}}{{{d} \\times {b}}}$\n\n" f" $= \\frac{{{a*d}}}{{{b*d}}} + \\frac{{{c*b}}}{{{d*b}}}$\n\n" f"**2. Adım – Paydalar eşit olduğundan payları topla:**\n" f" $\\frac{{{a*d} + {c*b}}}{{{b*d}}} = \\frac{{{pay}}}{{{payda}}}$\n\n" ) if g > 1: cozum += ( f"**3. Adım – Sadeleştir (EBOB = {g}):**\n" f" $\\frac{{{pay} \\div {g}}}{{{payda} \\div {g}}} = \\frac{{{sp}}}{{{sd}}}$\n\n" f"$\\boxed{{\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}}}$" ) else: cozum += f"Kesir zaten sade biçimde.\n\n$\\boxed{{\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}}}$" return soru, cozum, "Kesir Toplama", s # ══════════════════════════════════════════════ # 7. KESİR ÇIKARMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_fraction_subtraction(): s = "medium" b = random.randint(2, 9) d = random.randint(2, 9) while d == b: d = random.randint(2, 9) a = random.randint(1, b - 1) c = random.randint(1, d - 1) pay = a * d - c * b payda = b * d # Sonuç pozitif olsun if pay <= 0: a, c = c, a b, d = d, b pay = a * d - c * b payda = b * d g = math.gcd(abs(pay), payda) sp, sd = pay // g, payda // g soru = f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} - \\frac{{{c}}}{{{d}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Kesirlerde çıkarma işleminde de önce paydaları eşitlememiz gerekir.\n\n" f"Mevcut paydalar: {b} ve {d}\n\n" f"**1. Adım – Paydaları eşitle:**\n" f" $\\frac{{{a} \\times {d}}}{{{b} \\times {d}}} - \\frac{{{c} \\times {b}}}{{{d} \\times {b}}}$\n\n" f" $= \\frac{{{a*d}}}{{{b*d}}} - \\frac{{{c*b}}}{{{d*b}}}$\n\n" f"**2. Adım – Payları çıkar:**\n" f" $\\frac{{{a*d} - {c*b}}}{{{b*d}}} = \\frac{{{pay}}}{{{payda}}}$\n\n" ) if g > 1: cozum += ( f"**3. Adım – Sadeleştir (EBOB = {g}):**\n" f" $\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}$\n\n" f"$\\boxed{{\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}}}$" ) else: cozum += f"$\\boxed{{\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}}}$" return soru, cozum, "Kesir Çıkarma", s # ══════════════════════════════════════════════ # 8. KESİR ÇARPMASI # ══════════════════════════════════════════════ def gen_fraction_multiplication(): s = "medium" a = random.randint(1, 7) b = random.randint(2, 9) c = random.randint(1, 7) d = random.randint(2, 9) pay = a * c payda = b * d g = math.gcd(pay, payda) sp, sd = pay // g, payda // g soru = f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} \\times \\frac{{{c}}}{{{d}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Kesirlerde çarpma işlemi oldukça basittir: " f"**pay payda ile, payda payda ile çarpılır.**\n\n" f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} \\times \\frac{{{c}}}{{{d}}} = \\frac{{{a} \\times {c}}}{{{b} \\times {d}}}$\n\n" f"**1. Adım – Payları çarp:**\n" f" {a} × {c} = {pay}\n\n" f"**2. Adım – Paydaları çarp:**\n" f" {b} × {d} = {payda}\n\n" f"**3. Adım – Kesri oluştur:**\n" f" $\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}$\n\n" ) if g > 1: cozum += ( f"**4. Adım – Sadeleştir (EBOB = {g}):**\n" f" $\\frac{{{pay} \\div {g}}}{{{payda} \\div {g}}} = \\frac{{{sp}}}{{{sd}}}$\n\n" f"$\\boxed{{\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}}}$" ) else: cozum += f"Kesir sade biçimde.\n\n$\\boxed{{\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}}}$" return soru, cozum, "Kesir Çarpması", s # ══════════════════════════════════════════════ # 9. KESİR BÖLME # ══════════════════════════════════════════════ def gen_fraction_division(): s = "medium" a = random.randint(1, 7) b = random.randint(2, 9) c = random.randint(1, 7) d = random.randint(2, 9) # a/b ÷ c/d = a*d / b*c pay = a * d payda = b * c g = math.gcd(pay, payda) sp, sd = pay // g, payda // g soru = f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} \\div \\frac{{{c}}}{{{d}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Kesirlerde bölme işlemi, **bölen kesri ters çevirip çarpma**ya dönüştürmek demektir.\n\n" f"Kural: $\\frac{{a}}{{b}} \\div \\frac{{c}}{{d}} = \\frac{{a}}{{b}} \\times \\frac{{d}}{{c}}$\n\n" f"**1. Adım – Bölen kesri tersine çevir:**\n" f" $\\frac{{{c}}}{{{d}}}$ → $\\frac{{{d}}}{{{c}}}$\n\n" f"**2. Adım – Çarpma işlemine dönüştür:**\n" f" $\\frac{{{a}}}{{{b}}} \\times \\frac{{{d}}}{{{c}}} = \\frac{{{a} \\times {d}}}{{{b} \\times {c}}} = \\frac{{{pay}}}{{{payda}}}$\n\n" ) if g > 1: cozum += ( f"**3. Adım – Sadeleştir (EBOB = {g}):**\n" f" $\\frac{{{pay} \\div {g}}}{{{payda} \\div {g}}} = \\frac{{{sp}}}{{{sd}}}$\n\n" f"$\\boxed{{\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}}}$" ) else: cozum += f"$\\boxed{{\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}}}$" return soru, cozum, "Kesir Bölme", s # ══════════════════════════════════════════════ # 10. ÜSLÜ SAYILAR # ══════════════════════════════════════════════ def gen_exponents(): s = seviye() if s == "easy": taban = random.randint(2, 5); us = random.randint(2, 3) elif s == "medium": taban = random.randint(4, 15); us = random.randint(2, 4) else: taban = random.randint(10, 30); us = random.randint(3, 5) result = taban ** us result = taban ** us adimlar = [] carpim = 1 for i in range(1, us + 1): carpim *= taban adimlar.append(f" {i}. çarpım: {' × '.join([str(taban)]*i)} = {carpim}") soru = f"${taban}^{{{us}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Üslü sayılarda **taban**, kendisiyle **üs** kadar çarpılır.\n\n" f"${taban}^{{{us}}}$ demek, {taban} sayısının {us} kez kendisiyle çarpılması demektir:\n\n" f"${taban}^{{{us}}} = " + " \\times ".join([str(taban)] * us) + f" = {result}$\n\n" f"Adım adım hesaplayalım:\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Üslü Sayılar", s # ══════════════════════════════════════════════ # 11. KAREKÖK # ══════════════════════════════════════════════ def gen_square_root(): s = seviye() if s == "easy": r = random.randint(2, 9) elif s == "medium": r = random.randint(10, 50) else: r = random.randint(50, 200) n = r * r n = r * r soru = f"$\\sqrt{{{n}}}$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Karekök ($\\sqrt{{}}$), hangi sayının kendisiyle çarpılırsa verilen sayıyı " f"vereceğini sorar.\n\n" f"$\\sqrt{{{n}}} = ?$ → ? $\\times$ ? = {n}\n\n" f"Adım adım tam kare kontrolü:\n" ) for k in range(1, r + 1): if k == r: cozum += f" {k} $\\times$ {k} = {k*k} ✓ Bulundu!\n" else: cozum += f" {k} $\\times$ {k} = {k*k}\n" cozum += ( f"\n$\\sqrt{{{n}}} = {r}$\n\n" f"**Doğrulama:** ${r}^2 = {r} \\times {r} = {n}$ ✓\n\n" f"$\\boxed{{{r}}}$" ) return soru, cozum, "Karekök", s # ══════════════════════════════════════════════ # 12. BİRİNCİ DERECE DENKLEM (ax + b = c) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_linear_equation(): s = seviye() if s == "easy": x = random.randint(1, 9); a = random.randint(1, 5); b = random.randint(1, 10) elif s == "medium": x = random.randint(10, 999); a = random.randint(2, 20); b = random.randint(10, 500) else: x = random.randint(1000, 99999); a = random.randint(2, 50); b = random.randint(100, 50000) c = a * x + b soru = f"${a}x + {b} = {c}$ denkleminde $x$ kaçtır?" cozum = ( f"**1. Adım – Sabit terimi karşıya taşı:**\n" f" ${a}x = {c} - {b} = {c - b}$\n\n" f"**2. Adım – {a}'e böl:**\n" f" $x = \\dfrac{{{c - b}}}{{{a}}} = {x}$\n\n" f"**Doğrulama:** ${a} \\times {x} + {b} = {a*x} + {b} = {c}$ ✓\n\n" f"$\\boxed{{{x}}}$" ) return soru, cozum, "Birinci Derece Denklem (ax + b = c)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 13. BİRİNCİ DERECE DENKLEM (ax - b = c) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_linear_equation_neg(): s = seviye() if s == "easy": x = random.randint(2, 9); a = random.randint(2, 5); b = random.randint(1, 9) elif s == "medium": x = random.randint(10, 999); a = random.randint(2, 20); b = random.randint(5, 200) else: x = random.randint(1000, 99999); a = random.randint(2, 50); b = random.randint(100, 10000) c = a * x - b if c <= 0: x += 10; c = a * x - b soru = f"${a}x - {b} = {c}$ denkleminde $x$ kaçtır?" cozum = ( f"**1. Adım – {b}'yi karşıya taşı:**\n" f" ${a}x = {c} + {b} = {c + b}$\n\n" f"**2. Adım – {a}'e böl:**\n" f" $x = \\dfrac{{{c + b}}}{{{a}}} = {x}$\n\n" f"**Doğrulama:** ${a} \\times {x} - {b} = {a*x} - {b} = {c}$ ✓\n\n" f"$\\boxed{{{x}}}$" ) return soru, cozum, "Birinci Derece Denklem (ax - b = c)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 14. İKİNCİ DERECE DENKLEM (x² = n, tam kare) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_quadratic_simple(): s = "medium" r = random.randint(2, 12) n = r * r soru = f"$x^2 = {n}$ denkleminin çözüm kümesi nedir?" cozum = ( f"$x^2 = {n}$ denklemini çözmek için her iki tarafın karekökünü alırız.\n\n" f"$x^2 = {n}$\n\n" f"$x = \\pm\\sqrt{{{n}}}$\n\n" f"$\\sqrt{{{n}}} = {r}$ olduğundan:\n\n" f"$x = +{r}$ veya $x = -{r}$\n\n" f"**Doğrulama:**\n" f" $({r})^2 = {n}$ ✓\n" f" $(-{r})^2 = {n}$ ✓\n\n" f"Çözüm kümesi: $K = \\{{{{{-r}, {r}}}\\}}$\n\n" f"$\\boxed{{x = \\pm{r}}}$" ) return soru, cozum, "İkinci Derece Denklem (x² = n)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 15. İKİ BİLİNMEYENLİ DENKLEM SİSTEMİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_system_of_equations(): s = "hard" # Çözümü önceden belirle x = random.randint(1, 10) y = random.randint(1, 10) a1 = random.randint(1, 5) b1 = random.randint(1, 5) c1 = a1 * x + b1 * y a2 = random.randint(1, 5) while a2 == a1: a2 = random.randint(1, 5) b2 = random.randint(1, 5) while b2 == b1: b2 = random.randint(1, 5) c2 = a2 * x + b2 * y soru = ( f"Aşağıdaki denklem sistemini çözünüz:\n\n" f"$\\begin{{cases}} {a1}x + {b1}y = {c1} \\\\ {a2}x + {b2}y = {c2} \\end{{cases}}$" ) # Yerine koyma yöntemi: 1. denklemden x bul # a1*x = c1 - b1*y → x = (c1 - b1*y) / a1 # 2. denkleme koy: a2*(c1 - b1*y)/a1 + b2*y = c2 # (a2*c1 - a2*b1*y)/a1 + b2*y = c2 # a2*c1 - a2*b1*y + a1*b2*y = a1*c2 # (a1*b2 - a2*b1)*y = a1*c2 - a2*c1 det = a1 * b2 - a2 * b1 rhs_y = a1 * c2 - a2 * c1 cozum = ( f"**Çıkarma (eliminasyon) yöntemi** ile çözeceğiz.\n\n" f"Verilen denklemler:\n" f" (1): ${a1}x + {b1}y = {c1}$\n" f" (2): ${a2}x + {b2}y = {c2}$\n\n" f"**1. Adım – x'i yok etmek için (1)'i {a2} ile, (2)'yi {a1} ile çarpalım:**\n" f" {a2} × (1): ${a1*a2}x + {b1*a2}y = {c1*a2}$\n" f" {a1} × (2): ${a2*a1}x + {b2*a1}y = {c2*a1}$\n\n" f"**2. Adım – Çarpılmış denklemleri çıkar (x yokolur):**\n" f" ${b1*a2 - b2*a1}y = {c1*a2 - c2*a1}$\n\n" ) if det != 0: cozum += ( f" $y = \\dfrac{{{c1*a2 - c2*a1}}}{{{b1*a2 - b2*a1}}} = {y}$\n\n" f"**3. Adım – y = {y} değerini (1). denkleme koy:**\n" f" ${a1}x + {b1} \\times {y} = {c1}$\n" f" ${a1}x + {b1*y} = {c1}$\n" f" ${a1}x = {c1 - b1*y}$\n" f" $x = {x}$\n\n" f"**Doğrulama:**\n" f" (1): ${a1} \\times {x} + {b1} \\times {y} = {a1*x} + {b1*y} = {c1}$ ✓\n" f" (2): ${a2} \\times {x} + {b2} \\times {y} = {a2*x} + {b2*y} = {c2}$ ✓\n\n" f"$\\boxed{{x = {x}, \\quad y = {y}}}$" ) else: cozum += "Denklem sisteminin özgün çözümü yoktur." return soru, cozum, "İki Bilinmeyenli Denklem Sistemi", s # ══════════════════════════════════════════════ # 16. EŞİTSİZLİK (ax + b < c veya >) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_inequality(): s = "medium" a = random.randint(2, 8) b = random.randint(3, 20) x_sinir = random.randint(3, 15) c = a * x_sinir + b isaret = random.choice(["<", ">", "\\leq", "\\geq"]) yön = "sola" if isaret in ["<", "\\leq"] else "sağa" sembol = {"<": "<", ">": ">", "\\leq": "≤", "\\geq": "≥"}[isaret] soru = f"${a}x + {b} {isaret} {c}$ eşitsizliğini sağlayan $x$ değerleri nelerdir?" cozum = ( f"Eşitsizlik çözümünde denklem gibi davranırız; ancak her iki tarafı **negatif** " f"bir sayıyla çarpar veya bölersek eşitsizlik işareti ters döner. Bu problemde böyle bir durum yok.\n\n" f"**1. Adım – {b} sabitini karşıya taşı:**\n" f" ${a}x {isaret} {c} - {b}$\n" f" ${a}x {isaret} {c - b}$\n\n" f"**2. Adım – {a}'ya böl (pozitif, işaret değişmez):**\n" f" $x {isaret} \\dfrac{{{c - b}}}{{{a}}}$\n" f" $x {isaret} {(c - b)//a if (c-b)%a==0 else Fraction(c-b,a)}$\n\n" f"$\\boxed{{x {isaret} {(c-b)//a if (c-b)%a==0 else Fraction(c-b,a)}}}$" ) return soru, cozum, "Eşitsizlik", s # ══════════════════════════════════════════════ # 17. MUTLAK DEĞER # ══════════════════════════════════════════════ def gen_absolute_value(): s = seviye() if s == "easy": choices = list(range(-9, 0)) + list(range(1, 10)) elif s == "medium": choices = list(range(-999, -9)) + list(range(10, 1000)) else: choices = list(range(-99999, -999)) + list(range(1000, 100000)) a = random.choice(choices) b = random.choice(choices) result = abs(a) + abs(b) soru = f"$|{a}| + |{b}|$ işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Mutlak değer ($| \\cdot |$), bir sayının sayı doğrusu üzerinde sıfırdan " f"olan **uzaklığını** verir. Sonuç her zaman negatif olmayan bir sayıdır.\n\n" f"Kural:\n" f" $|x| = x$ eğer $x \\geq 0$\n" f" $|x| = -x$ eğer $x < 0$\n\n" f"**1. Adım – $|{a}|$ hesapla:**\n" f" {a} {'$\\geq 0$ olduğundan' if a >= 0 else '$< 0$ olduğundan'} " f"$|{a}| = {abs(a)}$\n\n" f"**2. Adım – $|{b}|$ hesapla:**\n" f" {b} {'$\\geq 0$ olduğundan' if b >= 0 else '$< 0$ olduğundan'} " f"$|{b}| = {abs(b)}$\n\n" f"**3. Adım – Topla:**\n" f" ${abs(a)} + {abs(b)} = {result}$\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Mutlak Değer", s # ══════════════════════════════════════════════ # 18. YÜZDE HESAPLAMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_percentage(): p = random.choice([10, 15, 20, 25, 30, 40, 50, 60, 75, 80]) s = seviye() if s == "easy": base = random.randint(1, 10) * 10 elif s == "medium": base = random.randint(10, 200) * 10 else: base = random.randint(200, 5000) * 10 result = int(base * p / 100) soru = f"{base} sayısının %{p}'si kaçtır?" cozum = ( f"Bir sayının yüzdesini bulmak için: Sayı $\\times \\frac{{\\text{{Yüzde}}}}{{100}}$\n\n" f"**1. Adım – İşlemi yaz:**\n" f" ${base} \\times \\frac{{{p}}}{{100}}$\n\n" f"**2. Adım – Payı hesapla:**\n" f" ${base} \\times {p} = {base * p}$\n\n" f"**3. Adım – 100'e böl:**\n" f" ${base * p} \\div 100 = {result}$\n\n" f"Yani {base} sayısının %{p}'si **{result}**'dır.\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Yüzde Hesaplama", s # ══════════════════════════════════════════════ # 19. YÜZDE ARTIŞ / AZALIŞ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_percentage_change(): s = "medium" base = random.randint(2, 50) * 10 p = random.choice([10, 15, 20, 25, 30, 50]) artis = random.choice([True, False]) degisim = int(base * p / 100) result = base + degisim if artis else base - degisim kelime = "artırılıyor" if artis else "azaltılıyor" islem = "+" if artis else "-" soru = f"{base} sayısı %{p} {kelime}. Yeni değer kaçtır?" cozum = ( f"{'Artışta' if artis else 'Azalışta'} önce {p}% miktarını buluruz, " f"sonra orijinal sayıya {'ekleriz' if artis else 'çıkarırız'}.\n\n" f"**1. Adım – {p}% miktarını bul:**\n" f" ${base} \\times \\frac{{{p}}}{{100}} = {degisim}$\n\n" f"**2. Adım – Yeni değeri hesapla:**\n" f" ${base} {islem} {degisim} = {result}$\n\n" f"Alternatif yöntem (çarpan yöntemi):\n" f" ${base} \\times {1 + p/100 if artis else 1 - p/100} = {result}$\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Yüzde Artış / Azalış", s # ══════════════════════════════════════════════ # 20. KÂR / ZARAR # ══════════════════════════════════════════════ def gen_profit_loss(): s = "medium" alis = random.randint(10, 200) * 5 oran = random.choice([10, 20, 25, 30, 40, 50]) kar_mi = random.choice([True, False]) fark = int(alis * oran / 100) satis = alis + fark if kar_mi else alis - fark durum = "kâr" if kar_mi else "zarar" soru = ( f"Bir ürün {alis} TL'ye alınıp {satis} TL'ye satılıyor. " f"Elde edilen {durum} yüzdesi kaçtır?" ) cozum = ( f"Kâr veya zarar yüzdesi hesabında alış fiyatı baz alınır.\n\n" f"**Formül:** $\\text{{Kâr/Zarar \\%}} = \\frac{{\\text{{Kâr/Zarar}}}}{{\\text{{Alış Fiyatı}}}} \\times 100$\n\n" f"**1. Adım – {'Kâr' if kar_mi else 'Zarar'} miktarını bul:**\n" f" {satis} - {alis} = {fark} TL\n\n" f"**2. Adım – Yüzdeyi hesapla:**\n" f" $\\frac{{{fark}}}{{{alis}}} \\times 100 = {oran}\\%$\n\n" f"Yani bu işlemde %{oran} **{durum}** edildi.\n\n" f"$\\boxed{{\\%{oran} {durum}}}$" ) return soru, cozum, "Kâr / Zarar", s # ══════════════════════════════════════════════ # 21. HIZ / ZAMAN / YOL # ══════════════════════════════════════════════ def gen_speed_time_distance(): s = "medium" tip = random.choice(["yol", "hız", "süre"]) hiz = random.randint(40, 120) sure = random.randint(1, 6) yol = hiz * sure if tip == "yol": soru = f"Saatte {hiz} km hızla giden bir araç {sure} saatte kaç km yol alır?" cozum = ( f"**Temel formül:** Yol = Hız $\\times$ Süre\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Hız = {hiz} km/sa\n" f" • Süre = {sure} sa\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" Yol = {hiz} km/sa $\\times$ {sure} sa = {yol} km\n\n" f"$\\boxed{{{yol} \\text{{ km}}}}$" ) elif tip == "hız": soru = f"Bir araç {yol} km'yi {sure} saatte katediyor. Bu aracın hızı kaç km/sa'dir?" cozum = ( f"**Temel formül:** Hız = Yol $\\div$ Süre\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Yol = {yol} km\n" f" • Süre = {sure} sa\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" Hız = {yol} $\\div$ {sure} = {hiz} km/sa\n\n" f"$\\boxed{{{hiz} \\text{{ km/sa}}}}$" ) else: soru = f"Saatte {hiz} km giden bir araç {yol} km'yi kaç saatte alır?" cozum = ( f"**Temel formül:** Süre = Yol $\\div$ Hız\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Yol = {yol} km\n" f" • Hız = {hiz} km/sa\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" Süre = {yol} $\\div$ {hiz} = {sure} sa\n\n" f"$\\boxed{{{sure} \\text{{ sa}}}}$" ) return soru, cozum, "Hız / Zaman / Yol", s # ══════════════════════════════════════════════ # 22. İŞ PROBLEMLERİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_work_problem(): s = "hard" a = random.randint(3, 12) # A kaç günde bitirir b = random.randint(3, 12) while b == a: b = random.randint(3, 12) # Birlikte bitirme süresi = a*b / (a+b) gün from fractions import Fraction sure = Fraction(a * b, a + b) soru = ( f"A bir işi {a} günde, B aynı işi {b} günde yapabiliyor. " f"Birlikte çalışırlarsa işi kaç günde bitirirler?" ) cozum = ( f"Bu tür problemlerde **günlük iş hızlarını** kullanırız.\n\n" f"**1. Adım – Günlük iş hızlarını bul:**\n" f" A'nın günlük hızı = $\\frac{{1}}{{{a}}}$ (işin $\\frac{{1}}{{{a}}}$'si/gün)\n" f" B'nin günlük hızı = $\\frac{{1}}{{{b}}}$ (işin $\\frac{{1}}{{{b}}}$'si/gün)\n\n" f"**2. Adım – Birlikte günlük hızlarını topla:**\n" f" $\\frac{{1}}{{{a}}} + \\frac{{1}}{{{b}}} = \\frac{{{b} + {a}}}{{{a*b}}} = \\frac{{{a+b}}}{{{a*b}}}$\n\n" f"**3. Adım – Birlikte çalışma süresini bul (1 iş ÷ hız):**\n" f" Süre = $\\frac{{1}}{{\\frac{{{a+b}}}{{{a*b}}}}} = \\frac{{{a*b}}}{{{a+b}}}$" + (f" = ${sure}$ gün\n\n" if sure.denominator > 1 else f" = {int(sure)} gün\n\n") + f"$\\boxed{{\\frac{{{a*b}}}{{{a+b}}} \\text{{ gün}}}}$" ) return soru, cozum, "İş Problemleri", s # ══════════════════════════════════════════════ # 23. ARİTMETİK DİZİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_arithmetic_sequence(): s = "medium" a1 = random.randint(5, 30) d = random.randint(3, 15) n = random.randint(5, 10) an = a1 + (n - 1) * d tip = random.choice(["terim", "toplam"]) if tip == "terim": soru = f"İlk terimi {a1}, ortak farkı {d} olan aritmetik dizinin {n}. terimi kaçtır?" cozum = ( f"Aritmetik dizide her terim bir öncekinden sabit bir sayı (ortak fark) kadar farklıdır.\n\n" f"**Genel terim formülü:** $a_n = a_1 + (n-1) \\cdot d$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • $a_1 = {a1}$ (ilk terim)\n" f" • $d = {d}$ (ortak fark)\n" f" • $n = {n}$ (kaçıncı terim?)\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $a_{{{n}}} = {a1} + ({n} - 1) \\times {d}$\n" f" $a_{{{n}}} = {a1} + {n-1} \\times {d}$\n" f" $a_{{{n}}} = {a1} + {(n-1)*d}$\n" f" $a_{{{n}}} = {an}$\n\n" f"Dizinin ilk {n} terimi: {', '.join(str(a1 + i*d) for i in range(n))}\n\n" f"$\\boxed{{{an}}}$" ) else: Sn = n * (2 * a1 + (n - 1) * d) // 2 soru = f"İlk terimi {a1}, ortak farkı {d} olan aritmetik dizinin ilk {n} teriminin toplamı kaçtır?" cozum = ( f"**Toplam formülü:** $S_n = \\frac{{n}}{{2}} \\cdot (2a_1 + (n-1) \\cdot d)$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • $a_1 = {a1}$, $d = {d}$, $n = {n}$\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $S_{{{n}}} = \\frac{{{n}}}{{2}} \\cdot (2 \\times {a1} + ({n}-1) \\times {d})$\n" f" $= \\frac{{{n}}}{{2}} \\cdot ({2*a1} + {(n-1)*d})$\n" f" $= \\frac{{{n}}}{{2}} \\cdot {2*a1 + (n-1)*d}$\n" f" $= {Sn}$\n\n" f"Dizinin ilk {n} terimi: {', '.join(str(a1 + i*d) for i in range(n))}\n" f"Toplam: {' + '.join(str(a1 + i*d) for i in range(n))} = {Sn}\n\n" f"$\\boxed{{{Sn}}}$" ) return soru, cozum, "Aritmetik Dizi", s # ══════════════════════════════════════════════ # 24. GEOMETRİK DİZİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_geometric_sequence(): s = "medium" a1 = random.randint(2, 8) r = random.randint(2, 4) n = random.randint(4, 6) # min 4. terim → en az a1*r^3 >= 2*8=16 an = a1 * (r ** (n - 1)) dizi = [a1 * r**i for i in range(n)] soru = f"İlk terimi {a1}, ortak çarpanı {r} olan geometrik dizinin {n}. terimi kaçtır?" cozum = ( f"Geometrik dizide her terim, bir öncekinin sabit bir sayı (ortak çarpan) ile çarpılmasıyla elde edilir.\n\n" f"**Genel terim formülü:** $a_n = a_1 \\cdot r^{{n-1}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • $a_1 = {a1}$\n" f" • $r = {r}$ (ortak çarpan)\n" f" • $n = {n}$\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $a_{{{n}}} = {a1} \\cdot {r}^{{{n}-1}}$\n" f" $= {a1} \\cdot {r}^{{{n-1}}}$\n" f" $= {a1} \\cdot {r**(n-1)}$\n" f" $= {an}$\n\n" f"Dizinin ilk {n} terimi: {', '.join(map(str, dizi))}\n\n" f"$\\boxed{{{an}}}$" ) return soru, cozum, "Geometrik Dizi", s # ══════════════════════════════════════════════ # 25. EBOB / EKOK # ══════════════════════════════════════════════ def gen_gcd_lcm(): s = "medium" # Ortak çarpanı garantile: a = k*p, b = k*q (k>=2, p≠q asal) k = random.randint(2, 8) p = random.randint(2, 12) q = random.randint(2, 12) while q == p: q = random.randint(2, 12) a = k * p b = k * q tip = random.choice(["ebob", "ekok"]) result = ebob(a, b) if tip == "ebob" else ekok(a, b) ca = asal_carpanlar(a) cb = asal_carpanlar(b) soru = f"{a} ve {b} sayılarının {'EBOB' if tip == 'ebob' else 'EKOK'}'u kaçtır?" cozum = ( f"{'EBOB (En Büyük Ortak Bölen)' if tip == 'ebob' else 'EKOK (En Küçük Ortak Kat)'} " f"bulmak için **asal çarpanlara ayırma** yöntemini kullanırız.\n\n" f"**1. Adım – Asal çarpanlara ayır:**\n" f" {a} = {' × '.join(map(str, ca))}\n" f" {b} = {' × '.join(map(str, cb))}\n\n" ) if tip == "ebob": cozum += ( f"**2. Adım – Her iki sayıda da ortak olan asal çarpanları al (küçük kuvvetiyle):**\n" f" EBOB = {result}\n\n" f"**Kontrol:** {a} ÷ {result} = {a//result}, {b} ÷ {result} = {b//result} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) else: cozum += ( f"**2. Adım – Her asal çarpanı en yüksek kuvvetiyle al:**\n" f" EKOK = {result}\n\n" f"**Kontrol:** {result} ÷ {a} = {result//a}, {result} ÷ {b} = {result//b} ✓\n\n" f"Ayrıca: EBOB × EKOK = {a} × {b} = {a*b}, " f"EBOB({a},{b}) × EKOK({a},{b}) = {ebob(a,b)} × {ekok(a,b)} = {ebob(a,b)*ekok(a,b)} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "EBOB / EKOK", s # ══════════════════════════════════════════════ # 26. ASAL SAYI / ASAL ÇARPANLARA AYIRMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_prime_factorization(): s = "medium" n = random.randint(20, 150) carpanlar = asal_carpanlar(n) soru = f"{n} sayısını asal çarpanlarına ayırınız." cozum = f"**Bölme ağacı yöntemiyle** {n} sayısını asal çarpanlarına ayıralım:\n\n" temp = n adim = 1 for p in carpanlar: cozum += f" {adim}. {temp} ÷ {p} = {temp // p}\n" temp //= p adim += 1 cozum += ( f"\n{n} = {' × '.join(map(str, carpanlar))}\n\n" f"Doğrulama: {' × '.join(map(str, carpanlar))} = {n} ✓\n\n" f"Tüm asal çarpanlar: {set(carpanlar)}\n\n" f"$\\boxed{{{n} = {' \\times '.join(map(str, carpanlar))}}}$" ) return soru, cozum, "Asal Çarpanlara Ayırma", s # ══════════════════════════════════════════════ # 27. ORTALAMA (Aritmetik) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_arithmetic_mean(): s = "medium" n = random.randint(4, 7) sayilar = [random.randint(10, 99) for _ in range(n)] toplam = sum(sayilar) ort = toplam / n soru = f"{', '.join(map(str, sayilar))} sayılarının aritmetik ortalaması kaçtır?" cozum = ( f"**Aritmetik ortalama formülü:** $\\bar{{x}} = \\dfrac{{\\text{{Toplam}}}}{{\\text{{Sayı adedi}}}}$\n\n" f"**1. Adım – Tüm sayıları topla:**\n" f" {' + '.join(map(str, sayilar))} = {toplam}\n\n" f"**2. Adım – Sayı adedine böl:**\n" f" $\\bar{{x}} = \\dfrac{{{toplam}}}{{{n}}} = " + (f"{int(ort)}" if ort == int(ort) else f"{ort:.2f}") + "$\n\n" f"$\\boxed{{" + (f"{int(ort)}" if ort == int(ort) else f"{ort:.2f}") + "}}$" ) return soru, cozum, "Aritmetik Ortalama", s # ══════════════════════════════════════════════ # 28. MEDYAN (Ortanca) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_median(): s = "medium" n = random.choice([5, 7]) # Tek sayı – tek bir ortanca var sayilar = sorted([random.randint(10, 50) for _ in range(n)]) medyan = sayilar[n // 2] soru = f"{', '.join(map(str, sayilar))} sayılarının medyanı (ortancası) kaçtır?" cozum = ( f"Medyan, sayılar küçükten büyüğe sıralandığında tam ortada kalan değerdir.\n\n" f"**1. Adım – Sayıları sırala:**\n" f" {', '.join(map(str, sayilar))}\n\n" f"**2. Adım – Ortadaki değeri bul:**\n" f" {n} adet sayı var, ortanca {n//2 + 1}. sıradaki değerdir.\n" f" {', '.join(f'**{s}**' if i == n//2 else str(s) for i, s in enumerate(sayilar))}\n\n" f"Medyan = {medyan}\n\n" f"$\\boxed{{{medyan}}}$" ) return soru, cozum, "Medyan (Ortanca)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 29. MOD (En sık tekrar eden) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_mode(): s = "medium" tekrarlanan = random.randint(10, 30) diger = random.sample(range(10, 50), 4) while tekrarlanan in diger: tekrarlanan = random.randint(10, 30) sayilar = diger + [tekrarlanan, tekrarlanan] random.shuffle(sayilar) soru = f"{', '.join(map(str, sayilar))} veri kümesinin modu (en sık tekrar eden değeri) kaçtır?" from collections import Counter sayim = Counter(sayilar) cozum = ( f"Mod, veri kümesinde **en çok tekrar eden** değerdir.\n\n" f"**1. Adım – Her değerin kaç kez geçtiğini say:**\n" ) for k, v in sorted(sayim.items()): cozum += f" {k}: {v} kez {'← en fazla!' if k == tekrarlanan else ''}\n" cozum += ( f"\n**2. Adım – En yüksek frekansa sahip değeri bul:**\n" f" {tekrarlanan} değeri {sayim[tekrarlanan]} kez tekrar ediyor.\n\n" f"$\\boxed{{{tekrarlanan}}}$" ) return soru, cozum, "Mod (En sık tekrar eden)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 30. OLASILIK (Temel) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_probability(): s = "medium" toplam = random.choice([6, 10, 12, 20, 52]) isimler = { 6: ("zar", "yüzey", "yüz"), 10: ("top", "top", "top"), 12: ("kart", "kart", "kart"), 20: ("kart", "kart", "kart"), 52: ("kart", "kart", "kart"), } nesne, _, _ = isimler[toplam] elverişli = random.randint(1, toplam // 3) g = math.gcd(elverişli, toplam) pay, payda = elverişli // g, toplam // g soru = ( f"İçinde {toplam} eşit {nesne} bulunan bir torbadan rastgele bir {nesne} çekiliyor. " f"Elverişli sonuç sayısı {elverişli} ise bu olayın olasılığı kaçtır?" ) cozum = ( f"**Klasik Olasılık Formülü:**\n" f" $P(A) = \\dfrac{{\\text{{Elverişli sonuç sayısı}}}}{{" f"\\text{{Toplam eşit olası sonuç sayısı}}}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Toplam {nesne} sayısı: {toplam}\n" f" • Elverişli {nesne} sayısı: {elverişli}\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $P(A) = \\dfrac{{{elverişli}}}{{{toplam}}}$\n\n" ) if g > 1: cozum += ( f" Sadeleştir (EBOB = {g}):\n" f" $P(A) = \\dfrac{{{pay}}}{{{payda}}}$\n\n" ) cozum += f"$\\boxed{{P(A) = \\dfrac{{{pay}}}{{{payda}}}}}$" return soru, cozum, "Olasılık", s # ══════════════════════════════════════════════ # 31. KÜMELER (Birleşim & Kesişim) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_sets(): s = "medium" n_A = random.randint(10, 40) n_B = random.randint(10, 40) n_inter = random.randint(2, min(n_A, n_B) - 2) n_union = n_A + n_B - n_inter soru = ( f"$s(A) = {n_A}$, $s(B) = {n_B}$ ve $s(A \\cap B) = {n_inter}$ olduğuna göre " f"$s(A \\cup B)$ kaçtır?" ) cozum = ( f"Birleşim formülü: $s(A \\cup B) = s(A) + s(B) - s(A \\cap B)$\n\n" f"Ortak elemanlar toplamda iki kere sayılır; bunu önlemek için bir kez çıkarılır.\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $s(A \\cup B) = {n_A} + {n_B} - {n_inter}$\n" f" $= {n_A + n_B} - {n_inter}$\n" f" $= {n_union}$\n\n" f"$\\boxed{{{n_union}}}$" ) return soru, cozum, "Kümeler", s # ══════════════════════════════════════════════ # 32. ALAN HESABı – Dikdörtgen # ══════════════════════════════════════════════ def gen_area_rectangle(): s = "medium" a = random.randint(3, 20) b = random.randint(3, 20) alan = a * b cevre = 2 * (a + b) tip = random.choice(["alan", "cevre"]) if tip == "alan": soru = f"Kenar uzunlukları {a} cm ve {b} cm olan dikdörtgenin alanı kaç cm²'dir?" cozum = ( f"**Dikdörtgen Alanı Formülü:** Alan = uzun kenar × kısa kenar\n\n" f"Alan = {a} × {b} = {alan} cm²\n\n" f"$\\boxed{{{alan} \\text{{ cm}}^2}}$" ) else: soru = f"Kenar uzunlukları {a} cm ve {b} cm olan dikdörtgenin çevresi kaç cm'dir?" cozum = ( f"**Dikdörtgen Çevre Formülü:** Çevre = 2 × (a + b)\n\n" f"Çevre = 2 × ({a} + {b}) = 2 × {a+b} = {cevre} cm\n\n" f"$\\boxed{{{cevre} \\text{{ cm}}}}$" ) return soru, cozum, "Alan/Çevre (Dikdörtgen)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 33. ALAN HESABı – Üçgen # ══════════════════════════════════════════════ def gen_area_triangle(): s = "medium" taban = random.randint(4, 20) yukseklik = random.randint(3, 15) alan = taban * yukseklik / 2 soru = f"Tabanı {taban} cm ve yüksekliği {yukseklik} cm olan üçgenin alanı kaç cm²'dir?" cozum = ( f"**Üçgen Alanı Formülü:** Alan = $\\frac{{\\text{{taban}} \\times \\text{{yükseklik}}}}{{2}}$\n\n" f"Alan = $\\frac{{{taban} \\times {yukseklik}}}{{2}} = \\frac{{{taban*yukseklik}}}{{2}} = {alan:.1f}$ cm²\n\n" f"$\\boxed{{{alan:.1f} \\text{{ cm}}^2}}$" ) return soru, cozum, "Alan (Üçgen)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 34. ALAN HESABı – Daire # ══════════════════════════════════════════════ def gen_area_circle(): s = "medium" r = random.randint(2, 12) alan = math.pi * r * r tip = random.choice(["alan", "cevre"]) if tip == "alan": soru = f"Yarıçapı {r} cm olan bir dairenin alanı kaç cm²'dir? ($\\pi = 3.14$ alınız)" pi = 3.14 cozum = ( f"**Daire Alanı Formülü:** Alan = $\\pi r^2$\n\n" f"$r = {r}$ cm\n\n" f"Alan = $3.14 \\times {r}^2 = 3.14 \\times {r*r} = {3.14 * r * r:.2f}$ cm²\n\n" f"$\\boxed{{{3.14*r*r:.2f} \\text{{ cm}}^2}}$" ) else: cevre = 2 * 3.14 * r soru = f"Yarıçapı {r} cm olan bir dairenin çevresi kaç cm'dir? ($\\pi = 3.14$ alınız)" cozum = ( f"**Daire Çevresi Formülü:** Çevre = $2\\pi r$\n\n" f"Çevre = $2 \\times 3.14 \\times {r} = {cevre:.2f}$ cm\n\n" f"$\\boxed{{{cevre:.2f} \\text{{ cm}}}}$" ) return soru, cozum, "Alan/Çevre (Daire)", s # ══════════════════════════════════════════════ # 35. HACİM – Küp & Dikdörtgenler Prizması # ══════════════════════════════════════════════ def gen_volume(): s = "medium" tip = random.choice(["küp", "dikdörtgenler_prizması"]) if tip == "küp": a = random.randint(2, 10) hacim = a ** 3 soru = f"Kenar uzunluğu {a} cm olan bir küpün hacmi kaç cm³'tür?" cozum = ( f"**Küp Hacmi Formülü:** $V = a^3$\n\n" f"$V = {a}^3 = {a} \\times {a} \\times {a} = {hacim}$ cm³\n\n" f"$\\boxed{{{hacim} \\text{{ cm}}^3}}$" ) else: a = random.randint(2, 10) b = random.randint(2, 10) c = random.randint(2, 10) hacim = a * b * c soru = f"Kenar uzunlukları {a} cm, {b} cm ve {c} cm olan dikdörtgenler prizmasının hacmi kaç cm³'tür?" cozum = ( f"**Dikdörtgenler Prizması Hacmi:** $V = a \\times b \\times c$\n\n" f"$V = {a} \\times {b} \\times {c} = {hacim}$ cm³\n\n" f"$\\boxed{{{hacim} \\text{{ cm}}^3}}$" ) return soru, cozum, "Hacim", s # ══════════════════════════════════════════════ # 36. PİSAGOR TEOREMİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_pythagorean(): # Pitagor üçlüleri triples = [(3,4,5),(5,12,13),(8,15,17),(7,24,25),(6,8,10),(9,12,15),(9,40,41)] a, b, c = random.choice(triples) k = random.randint(1, 3) a, b, c = a*k, b*k, c*k tip = random.choice(["hipotenüs", "dik_kenar"]) if tip == "hipotenüs": soru = f"Dik kenarları {a} cm ve {b} cm olan dik üçgenin hipotenüsü kaç cm'dir?" cozum = ( f"**Pisagor Teoremi:** $c^2 = a^2 + b^2$\n\n" f"Burada $a = {a}$, $b = {b}$, $c = ?$\n\n" f"**1. Adım – Kareleri al:**\n" f" $a^2 = {a}^2 = {a*a}$\n" f" $b^2 = {b}^2 = {b*b}$\n\n" f"**2. Adım – Topla:**\n" f" $c^2 = {a*a} + {b*b} = {a*a + b*b}$\n\n" f"**3. Adım – Karekök al:**\n" f" $c = \\sqrt{{{a*a + b*b}}} = {c}$ cm\n\n" f"$\\boxed{{{c} \\text{{ cm}}}}$" ) else: soru = f"Hipotenüsü {c} cm, bir dik kenarı {a} cm olan dik üçgenin diğer dik kenarı kaç cm'dir?" cozum = ( f"**Pisagor Teoremi:** $c^2 = a^2 + b^2$ → $b^2 = c^2 - a^2$\n\n" f"**1. Adım – Kareleri hesapla:**\n" f" $c^2 = {c}^2 = {c*c}$\n" f" $a^2 = {a}^2 = {a*a}$\n\n" f"**2. Adım – Çıkar:**\n" f" $b^2 = {c*c} - {a*a} = {b*b}$\n\n" f"**3. Adım – Karekök al:**\n" f" $b = \\sqrt{{{b*b}}} = {b}$ cm\n\n" f"$\\boxed{{{b} \\text{{ cm}}}}$" ) return soru, cozum, "Pisagor Teoremi", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 37. AÇILAR (Tamamlayan / Bütünleyen) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_angles(): tip = random.choice(["tamamlayan", "butunleyen", "üçgen"]) if tip == "tamamlayan": a = random.randint(15, 75) b = 90 - a soru = f"{a}° açısının tümler açısı kaç derecedir?" cozum = ( f"**Tümler (tamamlayan) açılar:** Toplamı 90° olan açı çiftleridir.\n\n" f"Tümler açı = 90° - {a}° = {b}°\n\n" f"$\\boxed{{{b}°}}$" ) elif tip == "butunleyen": a = random.randint(20, 160) b = 180 - a soru = f"{a}° açısının bütünler açısı kaç derecedir?" cozum = ( f"**Bütünler açılar:** Toplamı 180° olan açı çiftleridir.\n\n" f"Bütünler açı = 180° - {a}° = {b}°\n\n" f"$\\boxed{{{b}°}}$" ) else: a = random.randint(30, 70) b_max = 180 - a - 10 # en az 10° üçüncü açı kalsın b = random.randint(20, min(b_max, 90)) c = 180 - a - b soru = f"Bir üçgenin iki iç açısı {a}° ve {b}° ise üçüncü iç açı kaç derecedir?" cozum = ( f"**Üçgenin iç açıları toplamı = 180°** kuralını kullanırız.\n\n" f"Üçüncü açı = 180° - {a}° - {b}° = {c}°\n\n" f"Doğrulama: {a}° + {b}° + {c}° = {a+b+c}° ✓\n\n" f"$\\boxed{{{c}°}}$" ) return soru, cozum, "Açılar", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 38. ONDALıKLI SAYI İŞLEMLERİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_decimal_operations(): tip = random.choice(["toplama", "çıkarma", "çarpma"]) if tip == "toplama": a = round(random.uniform(10.5, 60.5), 1) b = round(random.uniform(10.5, 60.5), 1) r = round(a + b, 1) soru = f"{a} + {b} işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Ondalık sayıların toplamında **virgüller hizalı** olacak şekilde alt alta yazılır.\n\n" f" {a:>8}\n" f"+ {b:>8}\n" f"{'─'*12}\n" f" {r:>8}\n\n" f"$\\boxed{{{r}}}$" ) elif tip == "çıkarma": a = round(random.uniform(30.5, 80.5), 1) b = round(random.uniform(10.5, a - 10), 1) r = round(a - b, 1) soru = f"{a} - {b} işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Ondalık çıkarmada da virgüller hizalı yazılır.\n\n" f" {a:>8}\n" f"- {b:>8}\n" f"{'─'*12}\n" f" {r:>8}\n\n" f"$\\boxed{{{r}}}$" ) else: a = round(random.uniform(3.5, 9.9), 1) b = random.randint(5, 15) # çarpan en az 5 r = round(a * b, 2) soru = f"{a} $\\times$ {b} işleminin sonucu kaçtır?" cozum = ( f"Ondalık çarpmada önce sayıları tam sayı gibi çarpıp sonra virgülü ayarlarız.\n\n" f" {a} = {int(a*10)} (10 ile çarpılarak tam sayıya dönüştürüldü)\n\n" f" {int(a*10)} $\\times$ {b} = {int(a*10)*b}\n\n" f" Sonucu 10'a böl (virgülü bir basamak sola kaydır):\n" f" {int(a*10)*b} $\\div$ 10 = {r}\n\n" f"$\\boxed{{{r}}}$" ) return soru, cozum, "Ondalıklı Sayı İşlemleri", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 39. KESİR ↔ ONDALIK ↔ YÜZDE DÖNÜŞÜM # ══════════════════════════════════════════════ def gen_fraction_decimal_percent(): paydalar = [6, 7, 8, 9, 12, 15, 16, 20, 24, 25, 40] payda = random.choice(paydalar) pay = random.randint(2, payda - 2) # 1/x ve (x-1)/x gibi trivial uçlardan kaçın g = math.gcd(pay, payda) sp, sd = pay//g, payda//g ondalik = pay / payda yuzde = ondalik * 100 tip = random.choice(["kesirden_ondalik", "ondaliktan_yuzde", "yüzdeden_kesir"]) if tip == "kesirden_ondalik": soru = f"$\\frac{{{pay}}}{{{payda}}}$ kesrini ondalık sayıya dönüştürünüz." cozum = ( f"Kesri ondalığa çevirmek için **payı paydaya böleriz.**\n\n" f" {pay} ÷ {payda} = {ondalik}\n\n" f"Alternatif: Paydayı 100'e tamamlayabiliriz:\n" f" $\\frac{{{pay}}}{{{payda}}} = \\frac{{{int(yuzde)}}}{{{100}}} = {ondalik}$\n\n" f"$\\boxed{{{ondalik}}}$" ) elif tip == "ondaliktan_yuzde": soru = f"{ondalik} ondalık sayısını yüzde olarak ifade ediniz." cozum = ( f"Ondalık sayıyı yüzdeye çevirmek için **100 ile çarparız** ve % işareti koyarız.\n\n" f" ${ondalik} \\times 100 = {yuzde:.1f}$\n\n" f"Yani {ondalik} = **%{yuzde:.1f}**\n\n" f"$\\boxed{{\\%{yuzde:.1f}}}$" ) else: soru = f"%{yuzde:.0f}'i kesir olarak yazınız." cozum = ( f"Yüzdeyi kesre çevirmek için pay = yüzde değeri, payda = 100 olur.\n\n" f" $\\%{yuzde:.0f} = \\frac{{{int(yuzde)}}}{{100}}$\n\n" f"Sadeleştir (EBOB = {math.gcd(int(yuzde),100)}):\n" f" $\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}$\n\n" f"$\\boxed{{\\frac{{{sp}}}{{{sd}}}}}$" ) return soru, cozum, "Kesir ↔ Ondalık ↔ Yüzde Dönüşüm", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 40. BİLİMSEL GÖSTERIM # ══════════════════════════════════════════════ def gen_scientific_notation(): exp = random.randint(2, 8) mantis = round(random.uniform(1.1, 9.9), 1) sayi = mantis * (10 ** exp) tip = random.choice(["büyük_to_bilimsel", "bilimsel_to_büyük"]) if tip == "büyük_to_bilimsel": # Tam sayı kullan daha temiz olsun tam_sayi = int(mantis * 10) * (10 ** (exp - 1)) m2 = tam_sayi / (10 ** exp) soru = f"{tam_sayi} sayısını bilimsel gösterimle yazınız." cozum = ( f"Bilimsel gösterimde sayı $a \\times 10^n$ biçiminde yazılır; " f"burada $1 \\leq a < 10$.\n\n" f"**Adım adım:**\n" f"1. Virgülü ilk anlamlı rakamdan sonra koy: {m2}\n" f"2. Virgül kaç basamak kaydırıldı? {exp} basamak sola → $10^{{{exp}}}$\n\n" f"{tam_sayi} = ${m2} \\times 10^{{{exp}}}$\n\n" f"$\\boxed{{{m2} \\times 10^{{{exp}}}}}$" ) else: soru = f"${mantis} \\times 10^{{{exp}}}$ sayısını standart biçimde yazınız." sifirlar = "0" * (exp - 1) mantis_str = str(mantis).replace(".", "") cozum = ( f"Bilimsel gösterimi standart biçime çevirmek için ondalık noktayı " f"üs kadar **sağa kaydırırız.**\n\n" f"Üs = {exp}, yani virgülü {exp} basamak sağa taşı:\n\n" f"${mantis} \\times 10^{{{exp}}} = {int(mantis * 10**exp)}$\n\n" f"$\\boxed{{{int(mantis * 10**exp)}}}$" ) return soru, cozum, "Bilimsel Gösterim", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 41. ORAN – ORANI (Doğru & Ters Orantı) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_proportion(): tip = random.choice(["doğru", "ters"]) a = random.randint(2, 10) b = random.randint(2, 10) c = random.randint(2, 10) if tip == "doğru": d = b * c // a if (b * c) % a == 0 else None if d is None or d < 10: # Temiz ve sonucu büyük bir üçlü üret a = random.randint(2, 5) b = random.randint(10, 30) c = a * random.randint(3, 8) d = b * c // a soru = f"$\\frac{{{a}}}{{{b}}} = \\frac{{{c}}}{{x}}$ orantısında $x$ kaçtır? (Doğru orantı)" cozum = ( f"**Doğru orantıda:** $\\frac{{a}}{{b}} = \\frac{{c}}{{x}}$ → $a \\cdot x = b \\cdot c$\n\n" f" ${a} \\times x = {b} \\times {c}$\n" f" ${a}x = {b*c}$\n" f" $x = {b*c} \\div {a} = {d}$\n\n" f"$\\boxed{{{d}}}$" ) else: # a1*b1 = a2*b2 → ters orantı a1 = random.randint(2, 8) b1 = random.randint(2, 8) a2 = random.randint(2, 8) x = a1 * b1 // a2 if (a1 * b1) % a2 == 0 else a1 * b1 payda2 = a2 if (a1 * b1) % a2 == 0 else 1 x_val = a1 * b1 // a2 if (a1 * b1) % a2 == 0 else None if x_val is None: a2 = a1 # garantili tam bölünme x_val = b1 soru = f"{a1} işçi bir işi {b1} günde bitiriyor. {a2} işçi aynı işi kaç günde bitirir? (Ters orantı)" cozum = ( f"İşçi sayısı arttıkça iş süresi azalır → **Ters orantı**\n\n" f"Ters orantıda: $a_1 \\times b_1 = a_2 \\times b_2$\n\n" f" ${a1} \\times {b1} = {a2} \\times x$\n" f" ${a1*b1} = {a2}x$\n" f" $x = {a1*b1} \\div {a2} = {x_val}$\n\n" f"{a2} işçi işi **{x_val} günde** bitirir.\n\n" f"$\\boxed{{{x_val} \\text{{ gün}}}}$" ) return soru, cozum, "Oran - Orantı", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 42. CEBİRSEL İFADE AÇILIMI (FOIL / (a+b)²) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_algebraic_expansion(): a = random.randint(2, 8) b = random.randint(1, 6) tip = random.choice(["kare_toplam", "kare_fark", "fark_carpimi"]) if tip == "kare_toplam": soru = f"$(x + {a})^2$ ifadesini açınız." cozum = ( f"**Tam Kare Formülü:** $(a+b)^2 = a^2 + 2ab + b^2$\n\n" f"Burada $a = x$, $b = {a}$\n\n" f"$(x + {a})^2 = x^2 + 2 \\cdot x \\cdot {a} + {a}^2$\n\n" f"$= x^2 + {2*a}x + {a**2}$\n\n" f"$\\boxed{{x^2 + {2*a}x + {a**2}}}$" ) elif tip == "kare_fark": soru = f"$(x - {a})^2$ ifadesini açınız." cozum = ( f"**Tam Kare Fark Formülü:** $(a-b)^2 = a^2 - 2ab + b^2$\n\n" f"Burada $a = x$, $b = {a}$\n\n" f"$(x - {a})^2 = x^2 - 2 \\cdot x \\cdot {a} + {a}^2$\n\n" f"$= x^2 - {2*a}x + {a**2}$\n\n" f"$\\boxed{{x^2 - {2*a}x + {a**2}}}$" ) else: soru = f"$(x + {a})(x - {a})$ ifadesini açınız." cozum = ( f"**Fark Çarpımı Formülü:** $(a+b)(a-b) = a^2 - b^2$\n\n" f"Burada $a = x$, $b = {a}$\n\n" f"$(x + {a})(x - {a}) = x^2 - {a}^2 = x^2 - {a**2}$\n\n" f"$\\boxed{{x^2 - {a**2}}}$" ) return soru, cozum, "Cebirsel İfade Açılımı", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 43. LOGARITMA (Temel) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_logarithm(): taban = random.choice([2, 3, 5, 10]) us = random.randint(4, 6) # log sonucu >= 4, üs değeri >= 16 sonuc = taban ** us tip = random.choice(["değer", "denklem"]) if tip == "değer": soru = f"$\\log_{{{taban}}} {sonuc}$ değerini hesaplayınız." cozum = ( f"**Logaritma tanımı:** $\\log_b a = c$ ↔ $b^c = a$\n\n" f"$\\log_{{{taban}}} {sonuc} = ?$ demek, \"{taban}'ün kaçıncı kuvveti {sonuc}'dir?\" demektir.\n\n" f"{taban}'ün kuvvetleri:\n" ) for k in range(1, us + 1): cozum += f" ${taban}^{{{k}}} = {taban**k}$" + (" ✓ Bulundu!" if taban**k == sonuc else "") + "\n" cozum += ( f"\n$\\log_{{{taban}}} {sonuc} = {us}$\n\n" f"$\\boxed{{{us}}}$" ) else: soru = f"$\\log_{{{taban}}} x = {us}$ denkleminde $x$ kaçtır?" cozum = ( f"**Logaritma tanımı:** $\\log_b x = c$ → $x = b^c$\n\n" f"$\\log_{{{taban}}} x = {us}$\n\n" f"$x = {taban}^{{{us}}} = " + " \\times ".join([str(taban)] * us) + f" = {sonuc}$\n\n" f"$\\boxed{{{sonuc}}}$" ) return soru, cozum, "Logaritma", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 44. TRİGONOMETRİ (sin/cos/tan – özel açılar) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_trigonometry(): ozel_acılar = { 0: {"sin": "0", "cos": "1", "tan": "0"}, 30: {"sin": "\\frac{1}{2}", "cos": "\\frac{\\sqrt{3}}{2}", "tan": "\\frac{1}{\\sqrt{3}}"}, 45: {"sin": "\\frac{\\sqrt{2}}{2}", "cos": "\\frac{\\sqrt{2}}{2}", "tan": "1"}, 60: {"sin": "\\frac{\\sqrt{3}}{2}", "cos": "\\frac{1}{2}", "tan": "\\sqrt{3}"}, 90: {"sin": "1", "cos": "0", "tan": "\\text{tanımsız}"}, } aci = random.choice(list(ozel_acılar.keys())) fonk = random.choice(["sin", "cos", "tan"]) deger = ozel_acılar[aci][fonk] soru = f"$\\{fonk} {aci}°$ değeri kaçtır?" cozum = ( f"**Özel açılar tablosunu** kullanarak bu değeri buluruz.\n\n" f"| Açı | sin | cos | tan |\n" f"|-----|-----|-----|-----|\n" f"| 0° | 0 | 1 | 0 |\n" f"| 30° | 1/2 | √3/2 | 1/√3 |\n" f"| 45° | √2/2 | √2/2 | 1 |\n" f"| 60° | √3/2 | 1/2 | √3 |\n" f"| 90° | 1 | 0 | tanımsız |\n\n" f"Tablodan: $\\{fonk} {aci}° = {deger}$\n\n" f"$\\boxed{{${deger}$}}$" ) return soru, cozum, "Trigonometri", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 45. VERİ ANALİZİ – Aralık (Range) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_range(): n = random.randint(5, 8) sayilar = sorted([random.randint(5, 80) for _ in range(n)]) # Aralığın en az 20 olmasını garantile while max(sayilar) - min(sayilar) < 20: sayilar = sorted([random.randint(5, 80) for _ in range(n)]) aralik = max(sayilar) - min(sayilar) soru = f"{', '.join(map(str, sayilar))} veri kümesinin aralığı (range) kaçtır?" cozum = ( f"**Aralık (Range):** En büyük değer ile en küçük değer arasındaki farktır.\n\n" f"**1. Adım – En büyük değeri bul:**\n" f" Maks = {max(sayilar)}\n\n" f"**2. Adım – En küçük değeri bul:**\n" f" Min = {min(sayilar)}\n\n" f"**3. Adım – Çıkar:**\n" f" Aralık = {max(sayilar)} - {min(sayilar)} = {aralik}\n\n" f"$\\boxed{{{aralik}}}$" ) return soru, cozum, "Veri Analizi - Aralık", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 46. PERMÜTASYON (nPr) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_permutation(): n = random.randint(4, 8) r = random.randint(2, min(3, n - 1)) result = math.perm(n, r) soru = f"$P({n}, {r})$ = $_{{{n}}}P_{{{r}}}$ kaçtır?" cozum = ( f"**Permütasyon:** $n$ elemanlı bir kümeden $r$ eleman seçip **sıralı** dizilim sayısıdır.\n\n" f"**Formül:** $P(n,r) = \\dfrac{{n!}}{{(n-r)!}}$\n\n" f"$P({n},{r}) = \\dfrac{{{n}!}}{{({n}-{r})!}} = \\dfrac{{{n}!}}{{{n-r}!}}$\n\n" f"$= {n}" + " \\times ".join(str(n - i) for i in range(r)).replace(str(n), "", 1).strip(" \\times").lstrip() + "$\n\n" ) # Daha temiz yol cozum = ( f"**Permütasyon:** $n$ elemanlı kümeden $r$ eleman seçip **sıralı** dizmek.\n\n" f"**Formül:** $P(n,r) = n \\times (n-1) \\times \\ldots \\times (n-r+1)$\n\n" f"$P({n},{r}) = " + " \\times ".join(str(n - i) for i in range(r)) + f" = {result}$\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Permütasyon", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 47. KOMBİNASYON (nCr) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_combination(): n = random.randint(6, 12) r = random.randint(2, min(4, n - 2)) result = math.comb(n, r) soru = f"$C({n}, {r})$ = $\\binom{{{n}}}{{{r}}}$ kaçtır?" cozum = ( f"**Kombinasyon:** $n$ elemanlı kümeden $r$ eleman seçmenin **sırasız** yol sayısı.\n\n" f"**Formül:** $C(n,r) = \\dfrac{{n!}}{{r! \\cdot (n-r)!}}$\n\n" f"$C({n},{r}) = \\dfrac{{{n}!}}{{{r}! \\cdot {n-r}!}}$\n\n" f"$= \\dfrac{{{' × '.join(str(n-i) for i in range(r))}}}{{{' × '.join(str(i+1) for i in range(r))}}}$\n\n" f"$= \\dfrac{{{math.perm(n,r)}}}{{{math.factorial(r)}}}$\n\n" f"$= {result}$\n\n" f"$\\boxed{{{result}}}$" ) return soru, cozum, "Kombinasyon", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 48. FAKTOR / ÇARPAN (Polinom Çarpanlar) # ══════════════════════════════════════════════ def gen_factoring(): r1 = random.randint(1, 8) r2 = random.randint(1, 8) b = -(r1 + r2) c = r1 * r2 # x² + bx + c = 0 → (x - r1)(x - r2) = 0 # Ama bx > 0 için r1,r2 negatif yapalım → x² - (r1+r2)x + r1*r2 soru = f"$x^2 - {r1+r2}x + {r1*r2}$ ifadesini çarpanlarına ayırınız." cozum = ( f"İkinci dereceden ifadeyi çarpanlarına ayırmak için **toplamı {r1+r2}, çarpımı {r1*r2}** olan " f"iki sayı arayalım.\n\n" f"Deneyecek sayı çiftleri (çarpımı {r1*r2} olanlar):\n" ) for i in range(1, r1*r2 + 1): if r1*r2 % i == 0: j = r1*r2 // i cozum += f" {i} ve {j}: toplamları = {i+j}" + (" ✓ Bulundu!\n" if i+j == r1+r2 else "\n") cozum += ( f"\nBulduğumuz sayılar: {r1} ve {r2} (toplam = {r1+r2}, çarpım = {r1*r2})\n\n" f"$x^2 - {r1+r2}x + {r1*r2} = (x - {r1})(x - {r2})$\n\n" f"**Doğrulama (FOIL):**\n" f" $(x - {r1})(x - {r2}) = x^2 - {r2}x - {r1}x + {r1*r2} = x^2 - {r1+r2}x + {r1*r2}$ ✓\n\n" f"$\\boxed{{(x-{r1})(x-{r2})}}$" ) return soru, cozum, "Çarpanlara Ayırma", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 49. BASİT FAİZ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_simple_interest(): ana_para = random.choice([1000, 2000, 5000, 10000]) oran = random.choice([5, 8, 10, 12, 15]) # yıllık % sure = random.randint(1, 5) # yıl faiz = ana_para * oran * sure / 100 toplam = ana_para + faiz soru = ( f"{ana_para} TL ana para, yıllık %{oran} basit faizle {sure} yıl yatırılıyor. " f"Toplam faiz kaç TL'dir?" ) cozum = ( f"**Basit Faiz Formülü:** $F = P \\times r \\times t$\n\n" f" • P = Ana para = {ana_para} TL\n" f" • r = Yıllık faiz oranı = %{oran} = {oran/100}\n" f" • t = Süre = {sure} yıl\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $F = {ana_para} \\times {oran/100} \\times {sure}$\n" f" $F = {ana_para} \\times {oran*sure/100}$\n" f" $F = {faiz:.0f}$ TL\n\n" f"Toplam tutar: {ana_para} + {faiz:.0f} = {toplam:.0f} TL\n\n" f"$\\boxed{{{faiz:.0f} \\text{{ TL faiz}}}}$" ) return soru, cozum, "Basit Faiz", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 50. BİLEŞİK FAİZ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_compound_interest(): ana_para = random.choice([1000, 5000, 10000]) oran = random.choice([5, 10, 20]) # yıllık % sure = random.randint(2, 4) # yıl # A = P(1 + r)^t r = oran / 100 A = ana_para * (1 + r) ** sure faiz = A - ana_para soru = ( f"{ana_para} TL, yıllık %{oran} bileşik faizle {sure} yıl yatırılıyor. " f"Vade sonundaki toplam miktar kaç TL'dir?" ) cozum = ( f"**Bileşik Faiz Formülü:** $A = P \\times (1 + r)^t$\n\n" f" • P = {ana_para} TL\n" f" • r = {oran/100}\n" f" • t = {sure} yıl\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $A = {ana_para} \\times (1 + {oran/100})^{{{sure}}}$\n" f" $= {ana_para} \\times ({1+oran/100})^{{{sure}}}$\n" f" $= {ana_para} \\times {(1+oran/100)**sure:.4f}$\n" f" $= {A:.2f}$ TL\n\n" f"Kazanılan faiz = {A:.2f} - {ana_para} = {faiz:.2f} TL\n\n" f"$\\boxed{{{A:.2f} \\text{{ TL}}}}$" ) return soru, cozum, "Bileşik Faiz", "medium" # ══════════════════════════════════════════════ # 51. MANTIK / LOJİK # ══════════════════════════════════════════════ def gen_logic(): s = "medium" tip = random.choice(["silogizm", "dogruluk_tablosu", "venn", "olumsuzlama"]) if tip == "silogizm": # Deterministik silogizm: Tüm A→B, Tüm B→C ⇒ Tüm A→C kategoriler = [ ("kediler", "memeliler", "canlılar"), ("kareler", "dikdörtgenler", "dörtgenler"), ("elmaslar", "taşlar", "doğal maddeler"), ("öğrenciler", "gençler", "insanlar"), ("gül", "çiçek", "bitki"), ("aslanlar", "etçiller", "hayvanlar"), ("arabalar", "motorlu araçlar", "taşıtlar"), ("üçgenler", "çokgenler", "geometrik şekiller"), ("romanlar", "kitaplar", "yazılı eserler"), ("violinler", "telli çalgılar", "müzik aletleri"), ] A, B, C = random.choice(kategoriler) # Bazen ters yönde soru sor (geçersiz çıkarım) gecerli = random.choice([True, True, True, False]) if gecerli: soru = ( f"Verilen önermeler:\n" f" 1. Tüm {A} {B}'dir.\n" f" 2. Tüm {B} {C}'dir.\n\n" f"Bu önermelerden \"Tüm {A} {C}'dir\" sonucu çıkar mı?" ) cozum = ( f"Bu bir **Barbara tipi silogizm** problemidir (AAA-1).\\n\\n" f"**Verilen:**\\n" f" Öncül 1: Tüm {A} → {B}\\n" f" Öncül 2: Tüm {B} → {C}\\n\\n" f"**Çıkarım kuralı (Geçişlilik / Transitivity):**\\n" f" Eğer Tüm X ⊆ Y ve Tüm Y ⊆ Z ise → Tüm X ⊆ Z\\n\\n" f"**Uygulama:**\\n" f" {A} ⊆ {B} (Öncül 1)\\n" f" {B} ⊆ {C} (Öncül 2)\\n" f" ∴ {A} ⊆ {C} (Sonuç)\\n\\n" f"Evet, \"Tüm {A} {C}'dir\" sonucu **geçerli** bir çıkarımdır.\\n\\n" f"$\\\\boxed{{\\\\text{{Evet, geçerlidir}}}}$" ) else: soru = ( f"Verilen önermeler:\n" f" 1. Tüm {A} {B}'dir.\n" f" 2. Tüm {B} {C}'dir.\n\n" f"Bu önermelerden \"Tüm {C} {A}'dir\" sonucu çıkar mı?" ) cozum = ( f"**Verilen:**\\n" f" Öncül 1: Tüm {A} → {B} (yani {A} ⊆ {B})\\n" f" Öncül 2: Tüm {B} → {C} (yani {B} ⊆ {C})\\n\\n" f"**Soru:** Tüm {C} → {A} doğru mu?\\n\\n" f"**Analiz:**\\n" f" {A} ⊆ {B} ⊆ {C} ilişkisi vardır.\\n" f" Ancak {C} kümesi {B}'yi, {B} kümesi {A}'yı **içerir**.\\n" f" {C}'nin {A} dışında da elemanları olabilir.\\n\\n" f"**Karşı örnek:**\\n" f" Tüm {A} {C}'dir ama {C}'nin hepsi {A} olmak zorunda değildir.\\n\\n" f"Bu **tersine çıkarım hatası** (converse error) olur.\\n\\n" f"$\\\\boxed{{\\\\text{{Hayır, geçersizdir}}}}$" ) elif tip == "dogruluk_tablosu": islem = random.choice(["AND", "OR", "XOR", "IMPLIES"]) sembol = {"AND": "∧", "OR": "∨", "XOR": "⊕", "IMPLIES": "→"}[islem] aciklama = { "AND": "VE (Konjunksiyon)", "OR": "VEYA (Disjunksiyon)", "XOR": "ÖZEL VEYA (Exclusive OR)", "IMPLIES": "İÇERME (Koşullu)" }[islem] # Belirli bir satır için sonucu sor p_val = random.choice([True, False]) q_val = random.choice([True, False]) if islem == "AND": sonuc = p_val and q_val elif islem == "OR": sonuc = p_val or q_val elif islem == "XOR": sonuc = p_val != q_val else: # IMPLIES: p→q = ¬p ∨ q sonuc = (not p_val) or q_val p_str = "D" if p_val else "Y" q_str = "D" if q_val else "Y" s_str = "D" if sonuc else "Y" def tablo_satir(pv, qv, op): if op == "AND": r = pv and qv elif op == "OR": r = pv or qv elif op == "XOR": r = pv != qv else: r = (not pv) or qv return f" | {'D' if pv else 'Y':^3} | {'D' if qv else 'Y':^3} | {'D' if r else 'Y':^5} |" soru = ( f"p = {p_str} ({'Doğru' if p_val else 'Yanlış'}) ve " f"q = {q_str} ({'Doğru' if q_val else 'Yanlış'}) iken " f"p {sembol} q ({aciklama}) işleminin sonucu nedir?" ) cozum = ( f"**{aciklama}** ({sembol}) doğruluk tablosu:\\n\\n" f" | p | q | p{sembol}q |\\n" f" |-----|-----|-------|\\n" f"{tablo_satir(True, True, islem)}\\n" f"{tablo_satir(True, False, islem)}\\n" f"{tablo_satir(False, True, islem)}\\n" f"{tablo_satir(False, False, islem)}\\n\\n" ) if islem == "AND": cozum += f"**Kural:** p ∧ q yalnızca her iki önerme de Doğru olduğunda Doğrudur.\\n\\n" elif islem == "OR": cozum += f"**Kural:** p ∨ q, en az biri Doğru olduğunda Doğrudur.\\n\\n" elif islem == "XOR": cozum += f"**Kural:** p ⊕ q, tam olarak biri Doğru olduğunda Doğrudur.\\n\\n" else: cozum += f"**Kural:** p → q yalnızca p=D ve q=Y olduğunda Yanlıştır; diğer tüm durumlarda Doğrudur.\\n\\n" cozum += ( f"p = {p_str}, q = {q_str} → p {sembol} q = **{s_str} ({'Doğru' if sonuc else 'Yanlış'})**\\n\\n" f"$\\\\boxed{{\\\\text{{{s_str} ({'Doğru' if sonuc else 'Yanlış'})}}}}$" ) elif tip == "venn": # Üç küme Venn problemi sA = random.randint(20, 50) sB = random.randint(20, 50) sAB = random.randint(3, min(sA, sB) - 5) sadece_A = sA - sAB sadece_B = sB - sAB evrensel = sadece_A + sadece_B + sAB + random.randint(5, 15) hicbiri = evrensel - sadece_A - sadece_B - sAB soru = ( f"Bir sınıfta {evrensel} öğrenci vardır. " f"{sA} öğrenci matematik, {sB} öğrenci fen dersini seviyor. " f"{sAB} öğrenci her iki dersi de seviyor. " f"Hiçbir dersi sevmeyen kaç öğrenci vardır?" ) cozum = ( f"**Venn diyagramı** ile çözelim.\\n\\n" f"Verilen bilgiler:\\n" f" • n(E) = {evrensel} (evrensel küme)\\n" f" • n(M) = {sA} (matematik)\\n" f" • n(F) = {sB} (fen)\\n" f" • n(M ∩ F) = {sAB} (her ikisi)\\n\\n" f"**1. Adım – Birleşim kümesini bul:**\\n" f" n(M ∪ F) = n(M) + n(F) - n(M ∩ F)\\n" f" = {sA} + {sB} - {sAB} = {sA + sB - sAB}\\n\\n" f"**2. Adım – Hiçbirini sevmeyenleri bul:**\\n" f" n(M ∪ F)' = n(E) - n(M ∪ F)\\n" f" = {evrensel} - {sA + sB - sAB} = {hicbiri}\\n\\n" f"**Venn bölgeleri:**\\n" f" Sadece Matematik: {sA} - {sAB} = {sadece_A}\\n" f" Sadece Fen: {sB} - {sAB} = {sadece_B}\\n" f" Her ikisi: {sAB}\\n" f" Hiçbiri: {hicbiri}\\n" f" Toplam: {sadece_A} + {sadece_B} + {sAB} + {hicbiri} = {evrensel} ✓\\n\\n" f"$\\\\boxed{{{hicbiri} \\\\text{{ öğrenci}}}}$" ) else: # olumsuzlama / De Morgan tip_dm = random.choice(["demorgan_and", "demorgan_or"]) p_str = random.choice(["Hava yağmurlu", "Sınav zor", "Yol kalabalık", "Ders uzun"]) q_str = random.choice(["Hava soğuk", "Öğrenci hazır", "Trafik var", "Öğretmen katı"]) if tip_dm == "demorgan_and": soru = ( f"De Morgan yasasına göre aşağıdaki ifadenin eşdeğerini bulunuz:\n\n" f" ¬(\"{p_str}\" ∧ \"{q_str}\")" ) cozum = ( f"**De Morgan'ın 1. Yasası:**\\n" f" ¬(p ∧ q) ≡ (¬p) ∨ (¬q)\\n\\n" f"**Uygulama:**\\n" f" p = \"{p_str}\"\\n" f" q = \"{q_str}\"\\n\\n" f" ¬(p ∧ q) = (¬p) ∨ (¬q)\\n\\n" f"**Sonuç:**\\n" f" \"{p_str} DEĞİL\" VEYA \"{q_str} DEĞİL\"\\n\\n" f"Yani: \"{p_str} değildir veya {q_str} değildir.\"\\n\\n" f"$\\\\boxed{{¬p ∨ ¬q}}$" ) else: soru = ( f"De Morgan yasasına göre aşağıdaki ifadenin eşdeğerini bulunuz:\n\n" f" ¬(\"{p_str}\" ∨ \"{q_str}\")" ) cozum = ( f"**De Morgan'ın 2. Yasası:**\\n" f" ¬(p ∨ q) ≡ (¬p) ∧ (¬q)\\n\\n" f"**Uygulama:**\\n" f" p = \"{p_str}\"\\n" f" q = \"{q_str}\"\\n\\n" f" ¬(p ∨ q) = (¬p) ∧ (¬q)\\n\\n" f"**Sonuç:**\\n" f" \"{p_str} DEĞİL\" VE \"{q_str} DEĞİL\"\\n\\n" f"Yani: \"{p_str} değildir ve {q_str} değildir.\"\\n\\n" f"$\\\\boxed{{¬p ∧ ¬q}}$" ) return soru, cozum, "Mantık", s # ══════════════════════════════════════════════ # 52. BİRİM DÖNÜŞÜMLERİ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_unit_conversion(): s = "medium" tip = random.choice(["uzunluk", "agirlik", "zaman", "sicaklik"]) if tip == "uzunluk": # Zincirli dönüşüm: km ↔ m ↔ cm ↔ mm birimler = [("km", "m", 1000), ("m", "cm", 100), ("cm", "mm", 10), ("m", "km", 0.001), ("cm", "m", 0.01), ("mm", "cm", 0.1)] kaynak, hedef, carpan = random.choice(birimler) if carpan >= 1: miktar = round(random.uniform(0.5, 50.0), 1) else: miktar = random.randint(100, 99000) sonuc = round(miktar * carpan, 4) soru = f"{miktar} {kaynak} kaç {hedef}'dir?" cozum = ( f"**Dönüşüm kuralı:** 1 {kaynak} = {carpan} {hedef}\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {miktar} {kaynak} × {carpan} = {sonuc} {hedef}\n\n" ) if carpan >= 1: cozum += f"Büyük birimden küçük birime geçerken **çarparız**.\n\n" else: cozum += f"Küçük birimden büyük birime geçerken **böleriz** (veya küçük çarpanla çarparız).\n\n" cozum += f"$\\boxed{{{sonuc} \\text{{ {hedef}}}}}$" elif tip == "agirlik": birimler = [("ton", "kg", 1000), ("kg", "g", 1000), ("g", "mg", 1000), ("kg", "ton", 0.001), ("g", "kg", 0.001), ("mg", "g", 0.001)] kaynak, hedef, carpan = random.choice(birimler) if carpan >= 1: miktar = round(random.uniform(0.5, 25.0), 1) else: miktar = random.randint(100, 50000) sonuc = round(miktar * carpan, 4) soru = f"{miktar} {kaynak} kaç {hedef}'dir?" cozum = ( f"**Dönüşüm kuralı:** 1 {kaynak} = {carpan} {hedef}\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {miktar} {kaynak} × {carpan} = {sonuc} {hedef}\n\n" f"$\\boxed{{{sonuc} \\text{{ {hedef}}}}}$" ) elif tip == "zaman": alt_tip = random.choice(["saat_dakika", "dakika_saniye", "saat_saniye", "dakika_saat", "saniye_dakika"]) if alt_tip == "saat_dakika": saat = random.randint(1, 12) dk_ekstra = random.randint(0, 59) toplam_dk = saat * 60 + dk_ekstra if dk_ekstra > 0: soru = f"{saat} saat {dk_ekstra} dakika toplam kaç dakikadır?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 1 saat = 60 dakika\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {saat} saat = {saat} × 60 = {saat * 60} dakika\n" f" {saat * 60} + {dk_ekstra} = {toplam_dk} dakika\n\n" f"$\\boxed{{{toplam_dk} \\text{{ dakika}}}}$" ) else: soru = f"{saat} saat kaç dakikadır?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 1 saat = 60 dakika\n\n" f" {saat} × 60 = {toplam_dk} dakika\n\n" f"$\\boxed{{{toplam_dk} \\text{{ dakika}}}}$" ) elif alt_tip == "dakika_saniye": dk = random.randint(1, 30) sn_ekstra = random.randint(0, 59) toplam_sn = dk * 60 + sn_ekstra if sn_ekstra > 0: soru = f"{dk} dakika {sn_ekstra} saniye toplam kaç saniyedir?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 1 dakika = 60 saniye\n\n" f" {dk} × 60 = {dk * 60} saniye\n" f" {dk * 60} + {sn_ekstra} = {toplam_sn} saniye\n\n" f"$\\boxed{{{toplam_sn} \\text{{ saniye}}}}$" ) else: soru = f"{dk} dakika kaç saniyedir?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 1 dakika = 60 saniye\n\n" f" {dk} × 60 = {toplam_sn} saniye\n\n" f"$\\boxed{{{toplam_sn} \\text{{ saniye}}}}$" ) elif alt_tip == "saat_saniye": saat = random.randint(1, 5) toplam_sn = saat * 3600 soru = f"{saat} saat kaç saniyedir?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 1 saat = 60 dakika = 3600 saniye\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {saat} saat × 60 = {saat * 60} dakika\n" f" {saat * 60} dakika × 60 = {toplam_sn} saniye\n\n" f"Veya doğrudan: {saat} × 3600 = {toplam_sn} saniye\n\n" f"$\\boxed{{{toplam_sn} \\text{{ saniye}}}}$" ) elif alt_tip == "dakika_saat": toplam_dk = random.randint(61, 600) saat = toplam_dk // 60 kalan_dk = toplam_dk % 60 soru = f"{toplam_dk} dakika kaç saat kaç dakikadır?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 60 dakika = 1 saat\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {toplam_dk} ÷ 60 = {saat} saat, kalan {kalan_dk} dakika\n\n" f" Doğrulama: {saat} × 60 + {kalan_dk} = {saat * 60 + kalan_dk} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{saat} \\text{{ saat }} {kalan_dk} \\text{{ dakika}}}}$" ) else: # saniye_dakika toplam_sn = random.randint(61, 3600) dk = toplam_sn // 60 kalan_sn = toplam_sn % 60 soru = f"{toplam_sn} saniye kaç dakika kaç saniyedir?" cozum = ( f"**Dönüşüm:** 60 saniye = 1 dakika\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {toplam_sn} ÷ 60 = {dk} dakika, kalan {kalan_sn} saniye\n\n" f" Doğrulama: {dk} × 60 + {kalan_sn} = {dk * 60 + kalan_sn} ✓\n\n" f"$\\boxed{{{dk} \\text{{ dakika }} {kalan_sn} \\text{{ saniye}}}}$" ) else: # sicaklik alt_tip = random.choice(["c_to_f", "f_to_c", "c_to_k", "k_to_c"]) if alt_tip == "c_to_f": c = random.randint(-20, 100) f_val = round(c * 9 / 5 + 32, 1) soru = f"{c}°C kaç °F'dir?" cozum = ( f"**Formül:** °F = °C × $\\frac{{9}}{{5}}$ + 32\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" 1. {c} × $\\frac{{9}}{{5}}$ = {c} × 1.8 = {round(c * 1.8, 1)}\n" f" 2. {round(c * 1.8, 1)} + 32 = {f_val}\n\n" f"$\\boxed{{{f_val}°F}}$" ) elif alt_tip == "f_to_c": f_val = random.randint(20, 212) c = round((f_val - 32) * 5 / 9, 1) soru = f"{f_val}°F kaç °C'dir?" cozum = ( f"**Formül:** °C = (°F - 32) × $\\frac{{5}}{{9}}$\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" 1. {f_val} - 32 = {f_val - 32}\n" f" 2. {f_val - 32} × $\\frac{{5}}{{9}}$ = {c}\n\n" f"$\\boxed{{{c}°C}}$" ) elif alt_tip == "c_to_k": c = random.randint(-50, 100) k = round(c + 273.15, 2) soru = f"{c}°C kaç Kelvin'dir?" cozum = ( f"**Formül:** K = °C + 273.15\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {c} + 273.15 = {k}\n\n" f"$\\boxed{{{k} \\text{{ K}}}}$" ) else: # k_to_c k = random.randint(200, 400) c = round(k - 273.15, 2) soru = f"{k} Kelvin kaç °C'dir?" cozum = ( f"**Formül:** °C = K - 273.15\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" {k} - 273.15 = {c}\n\n" f"$\\boxed{{{c}°C}}$" ) return soru, cozum, "Birim Dönüşümleri", s # ══════════════════════════════════════════════ # 53. SAYI SİSTEMLERİ DÖNÜŞÜMÜ # ══════════════════════════════════════════════ def gen_number_systems(): s = "medium" tip = random.choice(["dec_to_bin", "bin_to_dec", "dec_to_hex", "hex_to_dec", "dec_to_oct", "oct_to_dec", "bin_to_hex", "hex_to_bin"]) if tip == "dec_to_bin": n = random.randint(5, 255) binary = bin(n)[2:] soru = f"{n} sayısının ikilik (binary) tabandaki karşılığı nedir?" # Adım adım bölme adimlar = [] temp = n while temp > 0: adimlar.append(f" {temp} ÷ 2 = {temp // 2}, kalan = {temp % 2}") temp //= 2 cozum = ( f"**Yöntem:** Sayıyı sürekli 2'ye böl, kalanları aşağıdan yukarı oku.\n\n" f"**Adım adım bölme:**\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"Kalanları aşağıdan yukarı oku: **{binary}**\n\n" f"**Doğrulama:** {' + '.join(f'{int(b)} × 2^{len(binary)-1-i}' for i, b in enumerate(binary) if b == '1')}" f" = {' + '.join(str(int(b) * 2**(len(binary)-1-i)) for i, b in enumerate(binary) if b == '1')}" f" = {n} ✓\n\n" f"$\\boxed{{({binary})_2}}$" ) elif tip == "bin_to_dec": n = random.randint(5, 255) binary = bin(n)[2:] soru = f"$({binary})_2$ (ikilik) sayısının onluk (decimal) karşılığı nedir?" adimlar = [] for i, b in enumerate(binary): us = len(binary) - 1 - i if b == '1': adimlar.append(f" {b} × 2^{us} = {int(b) * 2**us}") else: adimlar.append(f" {b} × 2^{us} = 0") cozum = ( f"**Yöntem:** Her basamak değerini 2'nin ilgili kuvvetiyle çarpıp topla.\n\n" f"$({binary})_2$ sayısının basamakları:\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"**Toplam:** {' + '.join(str(int(b) * 2**(len(binary)-1-i)) for i, b in enumerate(binary))}" f" = {n}\n\n" f"$\\boxed{{{n}}}$" ) elif tip == "dec_to_hex": n = random.randint(16, 4095) hexval = hex(n)[2:].upper() soru = f"{n} sayısının on altılık (hexadecimal) tabandaki karşılığı nedir?" adimlar = [] temp = n hex_digits = "0123456789ABCDEF" while temp > 0: kalan = temp % 16 adimlar.append(f" {temp} ÷ 16 = {temp // 16}, kalan = {kalan} ({hex_digits[kalan]})") temp //= 16 cozum = ( f"**Yöntem:** Sayıyı sürekli 16'ya böl, kalanları aşağıdan yukarı oku.\n\n" f"**Hex basamak karşılıkları:** 0-9 = 0-9, A=10, B=11, C=12, D=13, E=14, F=15\n\n" f"**Adım adım bölme:**\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"Kalanları aşağıdan yukarı oku: **{hexval}**\n\n" f"$\\boxed{{(\\text{{{hexval}}})_{{16}}}}$" ) elif tip == "hex_to_dec": n = random.randint(16, 4095) hexval = hex(n)[2:].upper() soru = f"$(\\text{{{hexval}}})_{{16}}$ (hexadecimal) sayısının onluk karşılığı nedir?" hex_digits = "0123456789ABCDEF" adimlar = [] for i, h in enumerate(hexval): us = len(hexval) - 1 - i deger = hex_digits.index(h) adimlar.append(f" {h} (={deger}) × 16^{us} = {deger * 16**us}") cozum = ( f"**Yöntem:** Her basamak değerini 16'ın ilgili kuvvetiyle çarpıp topla.\n\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"**Toplam:** {' + '.join(str(hex_digits.index(h) * 16**(len(hexval)-1-i)) for i, h in enumerate(hexval))}" f" = {n}\n\n" f"$\\boxed{{{n}}}$" ) elif tip == "dec_to_oct": n = random.randint(8, 511) octval = oct(n)[2:] soru = f"{n} sayısının sekizlik (octal) tabandaki karşılığı nedir?" adimlar = [] temp = n while temp > 0: adimlar.append(f" {temp} ÷ 8 = {temp // 8}, kalan = {temp % 8}") temp //= 8 cozum = ( f"**Yöntem:** Sayıyı sürekli 8'e böl, kalanları aşağıdan yukarı oku.\n\n" f"**Adım adım bölme:**\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"Kalanları aşağıdan yukarı oku: **{octval}**\n\n" f"$\\boxed{{({octval})_8}}$" ) elif tip == "oct_to_dec": n = random.randint(8, 511) octval = oct(n)[2:] soru = f"$({octval})_8$ (sekizlik) sayısının onluk karşılığı nedir?" adimlar = [] for i, o in enumerate(octval): us = len(octval) - 1 - i adimlar.append(f" {o} × 8^{us} = {int(o) * 8**us}") cozum = ( f"**Yöntem:** Her basamak değerini 8'in ilgili kuvvetiyle çarpıp topla.\n\n" + "\n".join(adimlar) + "\n\n" f"**Toplam:** {' + '.join(str(int(o) * 8**(len(octval)-1-i)) for i, o in enumerate(octval))}" f" = {n}\n\n" f"$\\boxed{{{n}}}$" ) elif tip == "bin_to_hex": n = random.randint(16, 255) binary = bin(n)[2:] hexval = hex(n)[2:].upper() # 4'lü gruplara ayır padded = binary.zfill((len(binary) + 3) // 4 * 4) gruplar = [padded[i:i+4] for i in range(0, len(padded), 4)] hex_digits = "0123456789ABCDEF" soru = f"$({binary})_2$ (binary) sayısının hexadecimal karşılığı nedir?" cozum = ( f"**Yöntem:** Binary sayıyı sağdan 4'erli gruplara ayır, her grubu hex'e çevir.\n\n" f"**1. Adım – 4'lü gruplara ayır (soldan sıfırla doldur):**\n" f" {binary} → {' '.join(gruplar)}\n\n" f"**2. Adım – Her grubu hex'e çevir:**\n" ) for g in gruplar: deger = int(g, 2) cozum += f" {g} = {deger} = {hex_digits[deger]}\n" cozum += ( f"\n**Sonuç:** {''.join(hex_digits[int(g, 2)] for g in gruplar)}\n\n" f"$\\boxed{{(\\text{{{hexval}}})_{{16}}}}$" ) else: # hex_to_bin n = random.randint(16, 255) binary = bin(n)[2:] hexval = hex(n)[2:].upper() hex_digits = "0123456789ABCDEF" soru = f"$(\\text{{{hexval}}})_{{16}}$ (hexadecimal) sayısının binary karşılığı nedir?" cozum = ( f"**Yöntem:** Her hex basamağını 4 bitlik binary'ye çevir.\n\n" ) sonuc_bits = [] for h in hexval: deger = hex_digits.index(h) bits = bin(deger)[2:].zfill(4) sonuc_bits.append(bits) cozum += f" {h} (={deger}) → {bits}\n" full_bin = ''.join(sonuc_bits).lstrip('0') or '0' cozum += ( f"\n**Sonuç:** {''.join(sonuc_bits)} = {full_bin}\n\n" f"$\\boxed{{({full_bin})_2}}$" ) return soru, cozum, "Sayı Sistemleri", s # ══════════════════════════════════════════════ # 54. TEMEL İSTATİSTİK / VERİ OKUMA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_data_reading(): s = "medium" tip = random.choice(["en_yuksek", "en_dusuk", "ortalama", "toplam", "karsilastirma"]) # Tablo verisi üret konular = [ ("Ay", ["Ocak", "\u015eubat", "Mart", "Nisan", "May\u0131s", "Haziran"], "sat\u0131\u015f", "adet", (50, 500)), ("\u00dcr\u00fcn", ["Kalem", "Defter", "Silgi", "Cetvel", "Boya"], "fiyat", "TL", (5, 100)), ("\u015eehir", ["Ankara", "\u0130stanbul", "\u0130zmir", "Bursa", "Antalya", "Konya"], "n\u00fcfus (bin)", "bin", (200, 5000)), ("G\u00fcn", ["Pazartesi", "Sal\u0131", "\u00c7ar\u015famba", "Per\u015fembe", "Cuma"], "s\u0131cakl\u0131k", "\u00b0C", (15, 40)), ("\u00d6\u011frenci", ["Ali", "Ay\u015fe", "Mehmet", "Zeynep", "Can", "Elif"], "puan", "puan", (40, 100)), ] kategori_adi, kategoriler, olcum, birim, (lo, hi) = random.choice(konular) n = random.randint(4, len(kategoriler)) secilen = random.sample(kategoriler, n) degerler = [random.randint(lo, hi) for _ in range(n)] # Tablo string'i oluştur tablo = f"| {kategori_adi} | {olcum.capitalize()} ({birim}) |\n" tablo += "|" + "-" * (len(kategori_adi) + 2) + "|" + "-" * (len(olcum) + len(birim) + 5) + "|\n" for kat, deg in zip(secilen, degerler): tablo += f"| {kat} | {deg} |\n" if tip == "en_yuksek": en_yuksek_idx = degerler.index(max(degerler)) soru = ( f"A\u015fa\u011f\u0131daki tabloda en y\u00fcksek {olcum} de\u011ferine sahip {kategori_adi.lower()} hangisidir?\n\n" + tablo ) cozum = ( f"Tablodaki t\u00fcm {olcum} de\u011ferlerini kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131ral\u0131m:\n\n" ) sirali = sorted(zip(degerler, secilen), reverse=True) for i, (d, k) in enumerate(sirali): isaret = " \u2190 en y\u00fcksek" if i == 0 else "" cozum += f" {k}: {d} {birim}{isaret}\n" cozum += ( f"\nEn y\u00fcksek {olcum}: **{secilen[en_yuksek_idx]}** ({max(degerler)} {birim})\n\n" f"$\\boxed{{\\text{{{secilen[en_yuksek_idx]}}} = {max(degerler)} \\text{{ {birim}}}}}$" ) elif tip == "en_dusuk": en_dusuk_idx = degerler.index(min(degerler)) soru = ( f"A\u015fa\u011f\u0131daki tabloda en d\u00fc\u015f\u00fck {olcum} de\u011ferine sahip {kategori_adi.lower()} hangisidir?\n\n" + tablo ) cozum = ( f"Tablodaki t\u00fcm {olcum} de\u011ferlerini kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131ral\u0131m:\n\n" ) sirali = sorted(zip(degerler, secilen)) for i, (d, k) in enumerate(sirali): isaret = " \u2190 en d\u00fc\u015f\u00fck" if i == 0 else "" cozum += f" {k}: {d} {birim}{isaret}\n" cozum += ( f"\nEn d\u00fc\u015f\u00fck {olcum}: **{secilen[en_dusuk_idx]}** ({min(degerler)} {birim})\n\n" f"$\\boxed{{\\text{{{secilen[en_dusuk_idx]}}} = {min(degerler)} \\text{{ {birim}}}}}$" ) elif tip == "ortalama": toplam = sum(degerler) ort = toplam / n soru = ( f"A\u015fa\u011f\u0131daki tablodaki {olcum} de\u011ferlerinin ortalamas\u0131 ka\u00e7t\u0131r?\n\n" + tablo ) cozum = ( f"**Ortalama = Toplam \u00f7 Say\u0131 adedi**\n\n" f"**1. Ad\u0131m \u2013 T\u00fcm de\u011ferleri topla:**\n" f" {' + '.join(map(str, degerler))} = {toplam}\n\n" f"**2. Ad\u0131m \u2013 Say\u0131 adedine b\u00f6l:**\n" f" {toplam} \u00f7 {n} = {ort:.2f}\n\n" f"$\\boxed{{{ort:.2f} \\text{{ {birim}}}}}$" ) elif tip == "toplam": toplam = sum(degerler) soru = ( f"A\u015fa\u011f\u0131daki tablodaki t\u00fcm {olcum} de\u011ferlerinin toplam\u0131 ka\u00e7t\u0131r?\n\n" + tablo ) cozum = ( f"T\u00fcm de\u011ferleri toplayal\u0131m:\n\n" ) ara_toplam = 0 for i, (k, d) in enumerate(zip(secilen, degerler)): ara_toplam += d if i == 0: cozum += f" {d}" else: cozum += f" + {d} = {ara_toplam}" cozum += ( f"\n\nToplam {olcum}: **{toplam} {birim}**\n\n" f"$\\boxed{{{toplam} \\text{{ {birim}}}}}$" ) else: # karsilastirma if n < 2: # Fallback: en az 2 eleman n = 2 secilen = random.sample(kategoriler, n) degerler = [random.randint(lo, hi) for _ in range(n)] idx1, idx2 = random.sample(range(n), 2) fark = abs(degerler[idx1] - degerler[idx2]) buyuk = secilen[idx1] if degerler[idx1] > degerler[idx2] else secilen[idx2] soru = ( f"A\u015fa\u011f\u0131daki tabloda {secilen[idx1]} ile {secilen[idx2]} aras\u0131ndaki " f"{olcum} fark\u0131 ka\u00e7t\u0131r?\n\n" + tablo ) cozum = ( f"\u0130ki de\u011fer aras\u0131ndaki fark\u0131 bulal\u0131m:\n\n" f" {secilen[idx1]}: {degerler[idx1]} {birim}\n" f" {secilen[idx2]}: {degerler[idx2]} {birim}\n\n" f" Fark = |{degerler[idx1]} - {degerler[idx2]}| = {fark} {birim}\n\n" f" {buyuk} daha y\u00fcksek de\u011fere sahiptir.\n\n" f"$\\boxed{{{fark} \\text{{ {birim}}}}}$" ) return soru, cozum, "Veri Okuma", s # ══════════════════════════════════════════════ # 57. TEMEL FİZİK # ══════════════════════════════════════════════ def gen_basic_physics(): s = "medium" tip = random.choice(["newton", "ohm", "serbest_dusme", "is_enerji", "yogunluk"]) if tip == "newton": # F = m * a alt_tip = random.choice(["kuvvet", "kutle", "ivme"]) if alt_tip == "kuvvet": m = random.randint(2, 50) a = random.randint(2, 20) F = m * a soru = f"Kütlesi {m} kg olan bir cisme {a} m/s² ivme uygulanıyor. Cisme etkiyen net kuvvet kaç Newton'dur?" cozum = ( f"**Newton'un 2. Hareket Yasası:** $F = m \\times a$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Kütle ($m$) = {m} kg\n" f" • İvme ($a$) = {a} m/s²\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $F = {m} \\times {a} = {F}$ N\n\n" f"**Birim kontrol:** kg × m/s² = N (Newton) ✓\n\n" f"$\\boxed{{{F} \\text{{ N}}}}$" ) elif alt_tip == "kutle": m = random.randint(2, 50) a = random.randint(2, 20) F = m * a soru = f"Bir cisme {F} N kuvvet uygulandığında {a} m/s² ivme kazanıyor. Cismin kütlesi kaç kg'dır?" cozum = ( f"**Formül:** $F = m \\times a$ → $m = \\frac{{F}}{{a}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Kuvvet ($F$) = {F} N\n" f" • İvme ($a$) = {a} m/s²\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $m = \\frac{{{F}}}{{{a}}} = {m}$ kg\n\n" f"**Doğrulama:** ${m} \\times {a} = {F}$ N ✓\n\n" f"$\\boxed{{{m} \\text{{ kg}}}}$" ) else: # ivme m = random.randint(2, 50) a = random.randint(2, 20) F = m * a soru = f"{m} kg kütleli bir cisme {F} N kuvvet uygulanıyor. Cismin ivmesi kaç m/s²'dir?" cozum = ( f"**Formül:** $F = m \\times a$ → $a = \\frac{{F}}{{m}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Kuvvet ($F$) = {F} N\n" f" • Kütle ($m$) = {m} kg\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $a = \\frac{{{F}}}{{{m}}} = {a}$ m/s²\n\n" f"$\\boxed{{{a} \\text{{ m/s²}}}}$" ) elif tip == "ohm": # V = I * R (Ohm Yasası) alt_tip = random.choice(["gerilim", "akim", "direnc"]) if alt_tip == "gerilim": I = random.choice([0.5, 1, 1.5, 2, 2.5, 3, 4, 5]) R = random.randint(2, 100) V = round(I * R, 1) soru = f"Bir devrede akım {I} A ve direnç {R} Ω ise gerilim kaç Volt'tur?" cozum = ( f"**Ohm Yasası:** $V = I \\times R$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Akım ($I$) = {I} A (Amper)\n" f" • Direnç ($R$) = {R} Ω (Ohm)\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $V = {I} \\times {R} = {V}$ V\n\n" f"**Birim kontrol:** A × Ω = V (Volt) ✓\n\n" f"$\\boxed{{{V} \\text{{ V}}}}$" ) elif alt_tip == "akim": I = random.choice([0.5, 1, 1.5, 2, 2.5, 3, 4, 5]) R = random.randint(2, 100) V = round(I * R, 1) soru = f"Bir devrede gerilim {V} V ve direnç {R} Ω ise akım kaç Amper'dir?" cozum = ( f"**Ohm Yasası:** $V = I \\times R$ → $I = \\frac{{V}}{{R}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Gerilim ($V$) = {V} V\n" f" • Direnç ($R$) = {R} Ω\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $I = \\frac{{{V}}}{{{R}}} = {I}$ A\n\n" f"$\\boxed{{{I} \\text{{ A}}}}$" ) else: # direnc I = random.choice([0.5, 1, 1.5, 2, 2.5, 3, 4, 5]) R = random.randint(2, 100) V = round(I * R, 1) soru = f"Bir devrede gerilim {V} V ve akım {I} A ise direnç kaç Ohm'dur?" cozum = ( f"**Ohm Yasası:** $V = I \\times R$ → $R = \\frac{{V}}{{I}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Gerilim ($V$) = {V} V\n" f" • Akım ($I$) = {I} A\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $R = \\frac{{{V}}}{{{I}}} = {R}$ Ω\n\n" f"$\\boxed{{{R} \\text{{ Ω}}}}$" ) elif tip == "serbest_dusme": # g = 10 m/s² (kolaylık için) g = 10 alt_tip = random.choice(["yukseklik", "hiz", "sure"]) if alt_tip == "yukseklik": # h = (1/2) * g * t^2 t = random.randint(1, 8) h = g * t * t // 2 soru = ( f"Bir cisim serbest bırakılıyor ($g = {g}$ m/s², başlangıç hızı = 0). " f"{t} saniye sonra ne kadar düşmüş olur?" ) cozum = ( f"**Serbest düşme formülü:** $h = \\frac{{1}}{{2}} g t^2$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • $g = {g}$ m/s² (yerçekimi ivmesi)\n" f" • $t = {t}$ s (süre)\n" f" • $v_0 = 0$ (başlangıç hızı)\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $h = \\frac{{1}}{{2}} \\times {g} \\times {t}^2$\n" f" $= \\frac{{1}}{{2}} \\times {g} \\times {t*t}$\n" f" $= {g//2} \\times {t*t}$\n" f" $= {h}$ m\n\n" f"$\\boxed{{{h} \\text{{ m}}}}$" ) elif alt_tip == "hiz": # v = g * t t = random.randint(1, 10) v = g * t soru = ( f"Serbest düşen bir cismin {t} saniye sonundaki hızı kaç m/s'dir? " f"($g = {g}$ m/s², $v_0 = 0$)" ) cozum = ( f"**Formül:** $v = v_0 + g \\times t$\n\n" f"$v_0 = 0$ (başlangıç hızı) olduğundan:\n\n" f" $v = 0 + {g} \\times {t} = {v}$ m/s\n\n" f"Cisim {t} saniye sonunda **{v} m/s** hıza ulaşır.\n\n" f"$\\boxed{{{v} \\text{{ m/s}}}}$" ) else: # sure # t = sqrt(2h/g) t = random.randint(2, 8) h = g * t * t // 2 soru = ( f"{h} metre yükseklikten serbest bırakılan bir cisim kaç saniyede yere ulaşır? " f"($g = {g}$ m/s²)" ) cozum = ( f"**Formül:** $h = \\frac{{1}}{{2}} g t^2$ → $t = \\sqrt{{\\frac{{2h}}{{g}}}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • $h = {h}$ m\n" f" • $g = {g}$ m/s²\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $t = \\sqrt{{\\frac{{2 \\times {h}}}{{{g}}}}}$\n" f" $= \\sqrt{{\\frac{{{2*h}}}{{{g}}}}}$\n" f" $= \\sqrt{{{2*h//g}}}$\n" f" $= {t}$ s\n\n" f"**Doğrulama:** $h = \\frac{{1}}{{2}} \\times {g} \\times {t}^2 = {h}$ m ✓\n\n" f"$\\boxed{{{t} \\text{{ s}}}}$" ) elif tip == "is_enerji": # W = F * d alt_tip = random.choice(["is", "kuvvet", "mesafe"]) F = random.randint(10, 200) d = random.randint(2, 50) W = F * d if alt_tip == "is": soru = ( f"Bir cisme {F} N kuvvet uygulanarak {d} metre boyunca taşınıyor. " f"Yapılan iş kaç Joule'dür?" ) cozum = ( f"**İş Formülü:** $W = F \\times d$ (kuvvet, yer değiştirme yönünde)\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Kuvvet ($F$) = {F} N\n" f" • Mesafe ($d$) = {d} m\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $W = {F} \\times {d} = {W}$ J\n\n" f"**Birim kontrol:** N × m = J (Joule) ✓\n\n" f"$\\boxed{{{W} \\text{{ J}}}}$" ) elif alt_tip == "kuvvet": soru = ( f"Bir cisim {d} metre taşınıyor ve toplam {W} J iş yapılıyor. " f"Uygulanan kuvvet kaç Newton'dur?" ) cozum = ( f"**Formül:** $W = F \\times d$ → $F = \\frac{{W}}{{d}}$\n\n" f" $F = \\frac{{{W}}}{{{d}}} = {F}$ N\n\n" f"$\\boxed{{{F} \\text{{ N}}}}$" ) else: # mesafe soru = ( f"{F} N kuvvetle {W} J iş yapılıyor. " f"Cisim kaç metre taşınmıştır?" ) cozum = ( f"**Formül:** $W = F \\times d$ → $d = \\frac{{W}}{{F}}$\n\n" f" $d = \\frac{{{W}}}{{{F}}} = {d}$ m\n\n" f"$\\boxed{{{d} \\text{{ m}}}}$" ) else: # yogunluk # ρ = m / V alt_tip = random.choice(["yogunluk", "kutle", "hacim"]) maddeler = [ ("Su", 1.0), ("Buz", 0.92), ("Demir", 7.87), ("Alüminyum", 2.70), ("Bakır", 8.96), ("Altın", 19.3), ("Ahşap", 0.6), ("Cam", 2.5), ("Beton", 2.4), ("Kurşun", 11.3), ] madde, rho = random.choice(maddeler) V = random.choice([2, 3, 4, 5, 10, 15, 20, 25, 50, 100]) m = round(rho * V, 1) if alt_tip == "yogunluk": soru = ( f"Kütlesi {m} g ve hacmi {V} cm³ olan bir maddenin yoğunluğu nedir? " f"Bu madde ne olabilir?" ) cozum = ( f"**Yoğunluk Formülü:** $\\rho = \\frac{{m}}{{V}}$\n\n" f"Verilen bilgiler:\n" f" • Kütle ($m$) = {m} g\n" f" • Hacim ($V$) = {V} cm³\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $\\rho = \\frac{{{m}}}{{{V}}} = {rho}$ g/cm³\n\n" f"Bu yoğunluk **{madde}** ile eşleşmektedir.\n\n" f"**Bilgi:** Yoğunluğu 1 g/cm³'den büyük maddeler suda batar, küçük olanlar yüzer.\n" f"{madde} suda {'batar' if rho > 1 else 'yüzer'}.\n\n" f"$\\boxed{{{rho} \\text{{ g/cm³}}}}$" ) elif alt_tip == "kutle": soru = ( f"Yoğunluğu {rho} g/cm³ olan {madde}'dan {V} cm³ alındığında kütlesi kaç gram olur?" ) cozum = ( f"**Formül:** $\\rho = \\frac{{m}}{{V}}$ → $m = \\rho \\times V$\n\n" f" $m = {rho} \\times {V} = {m}$ g\n\n" f"$\\boxed{{{m} \\text{{ g}}}}$" ) else: # hacim soru = ( f"{m} gram {madde}'nin hacmi kaç cm³'tür? " f"({madde}'nin yoğunluğu: {rho} g/cm³)" ) cozum = ( f"**Formül:** $\\rho = \\frac{{m}}{{V}}$ → $V = \\frac{{m}}{{\\rho}}$\n\n" f" $V = \\frac{{{m}}}{{{rho}}} = {V}$ cm³\n\n" f"$\\boxed{{{V} \\text{{ cm³}}}}$" ) return soru, cozum, "Temel Fizik", s # ══════════════════════════════════════════════ # TÜYO: Generator listesi (ağırlıklı) # ══════════════════════════════════════════════ # ══════════════════════════════════════════════ # 55. ZAMAN HESABI # ══════════════════════════════════════════════ def gen_time_calculation(): s = "medium" tip = random.choice(["tarih_ekleme", "saat_ekleme", "tarih_farki", "gun_hesabi"]) ay_isimleri = { 1: "Ocak", 2: "\u015eubat", 3: "Mart", 4: "Nisan", 5: "May\u0131s", 6: "Haziran", 7: "Temmuz", 8: "A\u011fustos", 9: "Eyl\u00fcl", 10: "Ekim", 11: "Kas\u0131m", 12: "Aral\u0131k" } gun_isimleri = { 0: "Pazartesi", 1: "Sal\u0131", 2: "\u00c7ar\u015famba", 3: "Per\u015fembe", 4: "Cuma", 5: "Cumartesi", 6: "Pazar" } if tip == "tarih_ekleme": yil = random.randint(2020, 2026) ay = random.randint(1, 12) max_gun = calendar.monthrange(yil, ay)[1] gun = random.randint(1, max_gun) eklenen_gun = random.randint(10, 90) yon = random.choice(["sonra", "\u00f6nce"]) baslangic = datetime(yil, ay, gun) if yon == "sonra": bitis = baslangic + timedelta(days=eklenen_gun) else: bitis = baslangic - timedelta(days=eklenen_gun) soru = ( f"{gun} {ay_isimleri[ay]} {yil} tarihinden {eklenen_gun} g\u00fcn {yon} " f"hangi tarihtir?" ) # Ad\u0131m ad\u0131m g\u00f6ster cozum = ( f"**Ba\u015flang\u0131\u00e7 tarihi:** {gun} {ay_isimleri[ay]} {yil}\n\n" f"**{eklenen_gun} g\u00fcn {yon}** hesaplayal\u0131m.\n\n" ) if yon == "sonra": kalan = eklenen_gun temp_date = baslangic adim = 1 while kalan > 0: temp_yil = temp_date.year temp_ay = temp_date.month temp_gun = temp_date.day ay_sonu = calendar.monthrange(temp_yil, temp_ay)[1] kalan_ay_gun = ay_sonu - temp_gun if kalan <= kalan_ay_gun: temp_date = temp_date + timedelta(days=kalan) cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {kalan} g\u00fcn ileri \u2192 {temp_date.day} {ay_isimleri[temp_date.month]} {temp_date.year}\n" kalan = 0 else: kalan -= (kalan_ay_gun + 1) sonraki_ay_ilk = datetime(temp_yil if temp_ay < 12 else temp_yil + 1, temp_ay + 1 if temp_ay < 12 else 1, 1) cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {kalan_ay_gun + 1} g\u00fcn ileri ({ay_isimleri[temp_ay]} sonu) \u2192 1 {ay_isimleri[sonraki_ay_ilk.month]} {sonraki_ay_ilk.year} (kalan: {kalan} g\u00fcn)\n" temp_date = sonraki_ay_ilk adim += 1 else: kalan = eklenen_gun temp_date = baslangic adim = 1 while kalan > 0: temp_gun = temp_date.day if kalan < temp_gun: temp_date = temp_date - timedelta(days=kalan) cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {kalan} g\u00fcn geri \u2192 {temp_date.day} {ay_isimleri[temp_date.month]} {temp_date.year}\n" kalan = 0 else: kalan -= temp_gun onceki_ay_son = temp_date - timedelta(days=temp_gun) cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {temp_gun} g\u00fcn geri (ay ba\u015f\u0131na) \u2192 {onceki_ay_son.day} {ay_isimleri[onceki_ay_son.month]} {onceki_ay_son.year} (kalan: {kalan} g\u00fcn)\n" temp_date = onceki_ay_son adim += 1 cozum += ( f"\n**Sonu\u00e7:** {bitis.day} {ay_isimleri[bitis.month]} {bitis.year}" f" ({gun_isimleri[bitis.weekday()]})\n\n" f"$\\boxed{{{bitis.day} \\text{{ {ay_isimleri[bitis.month]} }} {bitis.year}}}$" ) elif tip == "saat_ekleme": saat = random.randint(0, 23) dakika = random.randint(0, 59) ek_saat = random.randint(1, 8) ek_dk = random.randint(5, 55) yon = random.choice(["sonra", "\u00f6nce"]) baslangic_dk = saat * 60 + dakika eklenen_dk = ek_saat * 60 + ek_dk if yon == "sonra": toplam_dk = baslangic_dk + eklenen_dk else: toplam_dk = baslangic_dk - eklenen_dk # Normalize (24 saatlik sistem) toplam_dk = toplam_dk % (24 * 60) sonuc_saat = toplam_dk // 60 sonuc_dk = toplam_dk % 60 soru = ( f"Saat {saat:02d}:{dakika:02d}'ten {ek_saat} saat {ek_dk} dakika {yon} " f"saat ka\u00e7t\u0131r?" ) # Dakikalar\u0131 topla ara_dk = dakika + ek_dk if yon == "sonra" else dakika - ek_dk elde_saat = 0 if yon == "sonra": if ara_dk >= 60: elde_saat = ara_dk // 60 ara_dk_kalan = ara_dk % 60 else: ara_dk_kalan = ara_dk yeni_saat = (saat + ek_saat + elde_saat) % 24 else: if ara_dk < 0: elde_saat = 1 ara_dk_kalan = ara_dk + 60 else: ara_dk_kalan = ara_dk yeni_saat = (saat - ek_saat - elde_saat) % 24 cozum = ( f"**1. Ad\u0131m \u2013 Dakikalar\u0131 hesapla:**\n" f" {dakika} {'+ ' if yon == 'sonra' else '- '}{ek_dk} = {ara_dk} dakika\n" ) if yon == "sonra" and ara_dk >= 60: cozum += f" {ara_dk} \u2265 60 \u2192 {ara_dk_kalan} dakika + {elde_saat} saat elde\n" elif yon == "\u00f6nce" and dakika - ek_dk < 0: cozum += f" {ara_dk} < 0 \u2192 {ara_dk_kalan} dakika (bir \u00f6nceki saatten 60 dakika ald\u0131k)\n" cozum += ( f"\n**2. Ad\u0131m \u2013 Saatleri hesapla:**\n" f" {saat} {'+ ' if yon == 'sonra' else '- '}{ek_saat}" + (f" + {elde_saat} (elde)" if elde_saat > 0 and yon == "sonra" else "") + (f" - {elde_saat} (bor\u00e7)" if elde_saat > 0 and yon == "\u00f6nce" else "") + f" = {yeni_saat} saat\n\n" f"**Sonu\u00e7:** {sonuc_saat:02d}:{sonuc_dk:02d}\n\n" f"$\\boxed{{{sonuc_saat:02d}:{sonuc_dk:02d}}}$" ) elif tip == "tarih_farki": yil = random.randint(2020, 2026) ay1 = random.randint(1, 10) gun1 = random.randint(1, 28) tarih1 = datetime(yil, ay1, gun1) fark_gun = random.randint(15, 120) tarih2 = tarih1 + timedelta(days=fark_gun) soru = ( f"{gun1} {ay_isimleri[ay1]} {yil} ile " f"{tarih2.day} {ay_isimleri[tarih2.month]} {tarih2.year} aras\u0131nda ka\u00e7 g\u00fcn vard\u0131r?" ) cozum = ( f"\u0130ki tarih aras\u0131ndaki g\u00fcn fark\u0131n\u0131 ay ay hesaplayal\u0131m:\n\n" ) temp = tarih1 toplam = 0 adim = 1 while temp.month != tarih2.month or temp.year != tarih2.year: ay_sonu = calendar.monthrange(temp.year, temp.month)[1] kalan_gun = ay_sonu - temp.day if temp.month == tarih1.month and temp.year == tarih1.year: kalan_gun = ay_sonu - temp.day else: kalan_gun = ay_sonu temp = datetime(temp.year, temp.month, 1) sonraki = datetime(temp.year if temp.month < 12 else temp.year + 1, temp.month + 1 if temp.month < 12 else 1, 1) gun_sayisi = (sonraki - temp).days cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {ay_isimleri[temp.month]} {temp.year}: {gun_sayisi - (temp.day - 1) if adim == 1 else gun_sayisi} g\u00fcn\n" toplam += gun_sayisi - (temp.day - 1) if adim == 1 else gun_sayisi temp = sonraki adim += 1 # Son ay\u0131n g\u00fcnleri if tarih2.day > 0: cozum += f" **Ad\u0131m {adim}:** {ay_isimleri[tarih2.month]} {tarih2.year}: {tarih2.day} g\u00fcn\n" toplam += tarih2.day cozum += ( f"\n**Toplam:** {fark_gun} g\u00fcn\n\n" f"$\\boxed{{{fark_gun} \\text{{ g\u00fcn}}}}$" ) else: # gun_hesabi # "X ay\u0131n\u0131n ka\u00e7 g\u00fcn\u00fc var?" veya "Y y\u0131l art\u0131k y\u0131l m\u0131?" alt_tip = random.choice(["ay_gunu", "artik_yil"]) if alt_tip == "ay_gunu": yil = random.randint(2020, 2028) ay = random.randint(1, 12) gun_sayisi = calendar.monthrange(yil, ay)[1] artik = calendar.isleap(yil) soru = f"{yil} y\u0131l\u0131n\u0131n {ay_isimleri[ay]} ay\u0131 ka\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr?" cozum = ( f"**Ay g\u00fcn say\u0131lar\u0131 tablosu:**\n" f" Ocak: 31 | \u015eubat: {'29 (art\u0131k y\u0131l)' if artik else '28'} | Mart: 31 | Nisan: 30\n" f" May\u0131s: 31 | Haziran: 30 | Temmuz: 31 | A\u011fustos: 31\n" f" Eyl\u00fcl: 30 | Ekim: 31 | Kas\u0131m: 30 | Aral\u0131k: 31\n\n" ) if ay == 2: cozum += ( f"**Art\u0131k y\u0131l kontrol\u00fc ({yil}):**\n" f" {yil} \u00f7 4 = {yil/4:.1f} \u2192 {'tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcr' if yil % 4 == 0 else 'tam b\u00f6l\u00fcnmez'}\n" ) if yil % 100 == 0: cozum += f" {yil} \u00f7 100 = {yil/100:.0f} \u2192 y\u00fczy\u0131l s\u0131n\u0131r\u0131, 400'e de b\u00f6l\u00fcnmeli\n" cozum += f" {yil} \u00f7 400 = {yil/400:.2f} \u2192 {'tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcr' if yil % 400 == 0 else 'tam b\u00f6l\u00fcnmez'}\n" cozum += f" \u2234 {yil} {'art\u0131k y\u0131ld\u0131r' if artik else 'art\u0131k y\u0131l de\u011fildir'} \u2192 \u015eubat = {gun_sayisi} g\u00fcn\n\n" cozum += f"$\\boxed{{{gun_sayisi} \\text{{ g\u00fcn}}}}$" else: # artik_yil yil = random.choice([1900, 2000, 2020, 2024, 2023, 2100, 2400, 1996, 2004, 2025]) artik = calendar.isleap(yil) soru = f"{yil} y\u0131l\u0131 art\u0131k y\u0131l m\u0131d\u0131r?" cozum = ( f"**Art\u0131k y\u0131l kurallar\u0131:**\n" f" 1. 4'e tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcyorsa \u2192 art\u0131k y\u0131l **aday\u0131**\n" f" 2. 100'e tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcyorsa \u2192 art\u0131k y\u0131l **de\u011fildir** (istisna: kural 3)\n" f" 3. 400'e tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcyorsa \u2192 art\u0131k y\u0131l**d\u0131r**\n\n" f"**{yil} y\u0131l\u0131 i\u00e7in kontrol:**\n" f" {yil} \u00f7 4 = {yil / 4:.1f} \u2192 {'tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcr \u2713' if yil % 4 == 0 else 'tam b\u00f6l\u00fcnmez \u2717'}\n" ) if yil % 4 == 0: cozum += f" {yil} \u00f7 100 = {yil / 100:.1f} \u2192 {'tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcr' if yil % 100 == 0 else 'tam b\u00f6l\u00fcnmez'}\n" if yil % 100 == 0: cozum += f" {yil} \u00f7 400 = {yil / 400:.1f} \u2192 {'tam b\u00f6l\u00fcn\u00fcr \u2713' if yil % 400 == 0 else 'tam b\u00f6l\u00fcnmez \u2717'}\n" cozum += ( f"\n**Sonu\u00e7:** {yil} {'art\u0131k y\u0131ld\u0131r (\u015eubat = 29 g\u00fcn)' if artik else 'art\u0131k y\u0131l de\u011fildir (\u015eubat = 28 g\u00fcn)'}\n\n" f"$\\boxed{{\\text{{{('Evet' if artik else 'Hay\u0131r')}}}}}$" ) return soru, cozum, "Zaman Hesabı", s # ══════════════════════════════════════════════ # 56. TEMEL KİMYA # ══════════════════════════════════════════════ def gen_basic_chemistry(): s = "medium" tip = random.choice(["mol_hesabi", "denklem_denklestirme", "periyodik_tablo"]) # Sık kullanılan elementler ve mol kütleleri (g/mol) ELEMENTLER = { "H": ("Hidrojen", 1, 1.008), "He": ("Helyum", 2, 4.003), "C": ("Karbon", 6, 12.011), "N": ("Azot", 7, 14.007), "O": ("Oksijen", 8, 15.999), "Na": ("Sodyum", 11, 22.990), "Mg": ("Magnezyum", 12, 24.305), "Al": ("Alüminyum", 13, 26.982), "Si": ("Silisyum", 14, 28.086), "P": ("Fosfor", 15, 30.974), "S": ("Kükürt", 16, 32.065), "Cl": ("Klor", 17, 35.453), "K": ("Potasyum", 19, 39.098), "Ca": ("Kalsiyum", 20, 40.078), "Fe": ("Demir", 26, 55.845), "Cu": ("Bakır", 29, 63.546), "Zn": ("Çinko", 30, 65.380), "Ag": ("Gümüş", 47, 107.868), "Au": ("Altın", 79, 196.967), "Pb": ("Kurşun", 82, 207.200), } # Yaygın bileşikler: (formül, isim, mol kütlesi) BILESIKLER = [ ("H₂O", "Su", 18.015), ("CO₂", "Karbondioksit", 44.009), ("NaCl", "Sodyum klorür (yemek tuzu)", 58.443), ("H₂SO₄", "Sülfürik asit", 98.079), ("NaOH", "Sodyum hidroksit", 39.997), ("CaCO₃", "Kalsiyum karbonat", 100.087), ("Fe₂O₃", "Demir(III) oksit", 159.688), ("C₆H₁₂O₆", "Glikoz", 180.156), ("NH₃", "Amonyak", 17.031), ("HCl", "Hidroklorik asit", 36.461), ("CH₄", "Metan", 16.043), ("C₂H₅OH", "Etanol", 46.069), ("MgO", "Magnezyum oksit", 40.304), ("Al₂O₃", "Alüminyum oksit", 101.961), ("KOH", "Potasyum hidroksit", 56.106), ] AVOGADRO = 6.022e23 if tip == "mol_hesabi": alt_tip = random.choice(["kutle_to_mol", "mol_to_kutle", "mol_to_tanecik", "tanecik_to_mol"]) formul, isim, mol_kutlesi = random.choice(BILESIKLER) if alt_tip == "kutle_to_mol": mol_sayi = random.choice([0.5, 1, 1.5, 2, 2.5, 3, 4, 5]) kutle = round(mol_sayi * mol_kutlesi, 2) soru = f"{kutle} gram {isim} ({formul}) kaç moldür?" cozum = ( f"**Formül:** $n = \\frac{{m}}{{M}}$\n\n" f"Burada:\n" f" • $m$ = kütle = {kutle} g\n" f" • $M$ = mol kütlesi = {mol_kutlesi} g/mol\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $n = \\frac{{{kutle}}}{{{mol_kutlesi}}} = {mol_sayi}$ mol\n\n" f"Yani {kutle} gram {isim}, **{mol_sayi} mol**'dür.\n\n" f"$\\boxed{{{mol_sayi} \\text{{ mol}}}}$" ) elif alt_tip == "mol_to_kutle": mol_sayi = random.choice([0.25, 0.5, 1, 1.5, 2, 3, 4, 5]) kutle = round(mol_sayi * mol_kutlesi, 2) soru = f"{mol_sayi} mol {isim} ({formul}) kaç gramdır?" cozum = ( f"**Formül:** $m = n \\times M$\n\n" f"Burada:\n" f" • $n$ = mol sayısı = {mol_sayi} mol\n" f" • $M$ = mol kütlesi = {mol_kutlesi} g/mol\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" $m = {mol_sayi} \\times {mol_kutlesi} = {kutle}$ g\n\n" f"$\\boxed{{{kutle} \\text{{ g}}}}$" ) elif alt_tip == "mol_to_tanecik": mol_sayi = random.choice([0.5, 1, 2, 3, 5]) tanecik = mol_sayi * AVOGADRO soru = f"{mol_sayi} mol {isim} ({formul}) kaç tanecik (molekül) içerir?" cozum = ( f"**Formül:** Tanecik sayısı = $n \\times N_A$\n\n" f"Burada:\n" f" • $n$ = mol sayısı = {mol_sayi} mol\n" f" • $N_A$ = Avogadro sayısı = $6.022 \\times 10^{{23}}$ tanecik/mol\n\n" f"**Hesaplama:**\n" f" Tanecik = ${mol_sayi} \\times 6.022 \\times 10^{{23}}$\n" f" $= {mol_sayi * 6.022:.3f} \\times 10^{{23}}$\n\n" f"$\\boxed{{{mol_sayi * 6.022:.3f} \\times 10^{{23}} \\text{{ tanecik}}}}$" ) else: # tanecik_to_mol mol_sayi = random.choice([0.5, 1, 2, 3, 5]) tanecik_katsayi = round(mol_sayi * 6.022, 3) soru = ( f"${tanecik_katsayi} \\times 10^{{23}}$ tanecik {isim} ({formul}) " f"kaç moldür?" ) cozum = ( f"**Formül:** $n = \\frac{{\\text{{Tanecik sayısı}}}}{{N_A}}$\n\n" f" $n = \\frac{{{tanecik_katsayi} \\times 10^{{23}}}}{{6.022 \\times 10^{{23}}}}$\n\n" f" $n = \\frac{{{tanecik_katsayi}}}{{6.022}} = {mol_sayi}$ mol\n\n" f"$\\boxed{{{mol_sayi} \\text{{ mol}}}}$" ) elif tip == "denklem_denklestirme": # Önceden denkleştirilmiş denklemler (reaktanlar → ürünler, katsayılar) denklemler = [ # (denkleştirilmemiş, denkleştirilmiş, açıklama) ("H₂ + O₂ → H₂O", "2H₂ + O₂ → 2H₂O", {"H": (4, 4), "O": (2, 2)}, "Hidrojenin yanması"), ("Fe + O₂ → Fe₂O₃", "4Fe + 3O₂ → 2Fe₂O₃", {"Fe": (4, 4), "O": (6, 6)}, "Demirin oksidasyonu"), ("N₂ + H₂ → NH₃", "N₂ + 3H₂ → 2NH₃", {"N": (2, 2), "H": (6, 6)}, "Amonyak sentezi (Haber)"), ("CH₄ + O₂ → CO₂ + H₂O", "CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O", {"C": (1, 1), "H": (4, 4), "O": (4, 4)}, "Metanın yanması"), ("Na + Cl₂ → NaCl", "2Na + Cl₂ → 2NaCl", {"Na": (2, 2), "Cl": (2, 2)}, "Sodyum klorür oluşumu"), ("Al + O₂ → Al₂O₃", "4Al + 3O₂ → 2Al₂O₃", {"Al": (4, 4), "O": (6, 6)}, "Alüminyumun oksidasyonu"), ("C₃H₈ + O₂ → CO₂ + H₂O", "C₃H₈ + 5O₂ → 3CO₂ + 4H₂O", {"C": (3, 3), "H": (8, 8), "O": (10, 10)}, "Propanın yanması"), ("Mg + HCl → MgCl₂ + H₂", "Mg + 2HCl → MgCl₂ + H₂", {"Mg": (1, 1), "H": (2, 2), "Cl": (2, 2)}, "Magnezyum-asit reaksiyonu"), ("CaCO₃ → CaO + CO₂", "CaCO₃ → CaO + CO₂", {"Ca": (1, 1), "C": (1, 1), "O": (3, 3)}, "Kalsiyum karbonat ayrışması"), ("Zn + HCl → ZnCl₂ + H₂", "Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂", {"Zn": (1, 1), "H": (2, 2), "Cl": (2, 2)}, "Çinko-asit reaksiyonu"), ] denklestirmemis, denklestirmis, atom_kontrol, aciklama = random.choice(denklemler) soru = ( f"Aşağıdaki kimyasal denklemi denkleştiriniz:\n\n" f" {denklestirmemis}" ) cozum = ( f"**Reaksiyon:** {aciklama}\n\n" f"Denkleştirilmemiş: {denklestirmemis}\n\n" f"**Adım adım denkleştirme:**\n\n" f"Her iki taraftaki atom sayılarını eşitlemeliyiz.\n\n" ) for atom, (sol, sag) in atom_kontrol.items(): cozum += f" {atom}: Sol = {sol}, Sağ = {sag} ✓\n" cozum += ( f"\n**Denkleştirilmiş denklem:**\n" f" {denklestirmis}\n\n" f"Kütle korunumu sağlandı: Her iki taraftaki atom sayıları eşit. ✓\n\n" f"$\\boxed{{{denklestirmis}}}$" ) else: # periyodik_tablo alt_tip = random.choice(["sembol_bul", "atom_no", "kutle_bul", "grup_bul"]) sembol = random.choice(list(ELEMENTLER.keys())) isim, atom_no, kutle = ELEMENTLER[sembol] if alt_tip == "sembol_bul": soru = f"{isim} elementinin kimyasal sembolü nedir?" cozum = ( f"**Periyodik tabloda {isim}:**\n\n" f" • Sembol: **{sembol}**\n" f" • Atom numarası: {atom_no}\n" f" • Atom kütlesi: {kutle} g/mol\n\n" f"Sembol, elementin Latince veya İngilizce adının kısaltmasıdır.\n" f"Örneğin {isim} → {sembol}\n\n" f"$\\boxed{{{sembol}}}$" ) elif alt_tip == "atom_no": soru = f"{isim} ({sembol}) elementinin atom numarası kaçtır?" cozum = ( f"**Atom numarası**, bir atomun çekirdeğindeki **proton sayısını** gösterir.\n\n" f"Periyodik tabloda {isim} ({sembol}):\n" f" • Atom numarası (Z) = {atom_no}\n" f" • Bu, çekirdekte {atom_no} proton olduğu anlamına gelir.\n" f" • Nötr atomda elektron sayısı da {atom_no}'dir.\n\n" f"$\\boxed{{{atom_no}}}$" ) elif alt_tip == "kutle_bul": soru = f"{isim} ({sembol}) elementinin atom kütlesi (mol kütlesi) kaçtır?" cozum = ( f"**Atom (mol) kütlesi**, bir mol atomun gram cinsinden kütlesidir.\n\n" f"Periyodik tablodan:\n" f" • {isim} ({sembol})\n" f" • Atom numarası: {atom_no}\n" f" • Atom kütlesi: **{kutle} g/mol**\n\n" f"Bu, 1 mol {isim} = $6.022 \\times 10^{{23}}$ adet {isim} atomu = {kutle} gram demektir.\n\n" f"$\\boxed{{{kutle} \\text{{ g/mol}}}}$" ) else: # grup_bul # Basit periyot/grup bilgisi periyot_grup = { "H": (1, 1, "Ametal"), "He": (1, 18, "Soygaz"), "C": (2, 14, "Ametal"), "N": (2, 15, "Ametal"), "O": (2, 16, "Ametal"), "Na": (3, 1, "Alkali metal"), "Mg": (3, 2, "Toprak alkali metal"), "Al": (3, 13, "Metal"), "Si": (3, 14, "Yarı metal"), "P": (3, 15, "Ametal"), "S": (3, 16, "Ametal"), "Cl": (3, 17, "Halojen"), "K": (4, 1, "Alkali metal"), "Ca": (4, 2, "Toprak alkali metal"), "Fe": (4, 8, "Geçiş metali"), "Cu": (4, 11, "Geçiş metali"), "Zn": (4, 12, "Geçiş metali"), "Ag": (5, 11, "Geçiş metali"), "Au": (6, 11, "Geçiş metali"), "Pb": (6, 14, "Metal"), } periyot, grup, tur = periyot_grup[sembol] soru = f"{isim} ({sembol}) elementi periyodik tabloda hangi periyot ve grupta yer alır?" cozum = ( f"**{isim} ({sembol})**\n\n" f" • Atom numarası: {atom_no}\n" f" • Periyot: **{periyot}** (elektron katman sayısı)\n" f" • Grup: **{grup}**\n" f" • Türü: **{tur}**\n\n" f"Periyot, atomdaki elektron katmanı sayısını gösterir.\n" f"Grup, son katmandaki elektron sayısıyla ilgilidir.\n\n" f"$\\boxed{{\\text{{Periyot {periyot}, Grup {grup} ({tur})}}}}$" ) return soru, cozum, "Temel Kimya", s GENERATORS = [ (gen_addition, 3), (gen_subtraction, 3), (gen_multiplication, 3), (gen_division, 2), (gen_division_remainder, 2), (gen_fraction_addition, 3), (gen_fraction_subtraction, 3), (gen_fraction_multiplication, 3), (gen_fraction_division, 3), (gen_exponents, 2), (gen_square_root, 2), (gen_linear_equation, 3), (gen_linear_equation_neg, 2), (gen_quadratic_simple, 2), (gen_system_of_equations, 2), (gen_inequality, 2), (gen_absolute_value, 2), (gen_percentage, 3), (gen_percentage_change, 3), (gen_profit_loss, 2), (gen_speed_time_distance, 2), (gen_work_problem, 2), (gen_arithmetic_sequence, 2), (gen_geometric_sequence, 2), (gen_gcd_lcm, 2), (gen_prime_factorization, 2), (gen_arithmetic_mean, 2), (gen_median, 2), (gen_mode, 2), (gen_probability, 2), (gen_sets, 2), (gen_area_rectangle, 2), (gen_area_triangle, 2), (gen_area_circle, 2), (gen_volume, 2), (gen_pythagorean, 2), (gen_angles, 2), (gen_decimal_operations, 2), (gen_fraction_decimal_percent, 2), (gen_scientific_notation, 1), (gen_proportion, 2), (gen_algebraic_expansion, 2), (gen_logarithm, 2), (gen_trigonometry, 2), (gen_range, 2), (gen_permutation, 2), (gen_combination, 2), (gen_factoring, 2), (gen_simple_interest, 2), (gen_compound_interest, 2), (gen_logic, 3), (gen_unit_conversion, 3), (gen_number_systems, 3), (gen_data_reading, 3), (gen_time_calculation, 3), (gen_basic_chemistry, 3), (gen_basic_physics, 3), ] # Ağırlıkları normalize et FUNCS = [f for f, w in GENERATORS] WEIGHTS = [w for _, w in GENERATORS] def _uret_tek_qa(): func = random.choices(FUNCS, weights=WEIGHTS, k=1)[0] try: return func() except Exception: return None def generate_synthetic_jsonl(filename="temel_matematik_90k.jsonl", num_samples=90000): """ Her soru ayrı bir JSON objesi olarak JSONL formatında kaydedilir. """ print(f"Toplam {num_samples} soru üretiliyor → {filename}") print(f"Generator sayısı: {len(FUNCS)}\n") toplam_qa = 0 hata = 0 with open(filename, 'w', encoding='utf-8') as f: while toplam_qa < num_samples: res = _uret_tek_qa() if res is None: hata += 1 continue soru, cozum, tur, zorluk = res obj = { "id": get_random_id(), "prompt": soru, "cevap": cozum, "soru türü": tur, "zorluk": zorluk } f.write(json.dumps(obj, ensure_ascii=False) + '\n') toplam_qa += 1 if toplam_qa % 10000 == 0: print(f" ✓ {toplam_qa:,} / {num_samples:,} soru üretildi.") print(f"\n✅ Tamamlandı!") print(f" Toplam soru : {toplam_qa:,}") print(f" Üretim hatası : {hata}") print(f"📁 Çıktı: {filename}") if __name__ == "__main__": # Hızlı test: # generate_synthetic_jsonl("test_100.jsonl", 100) # Tam üretim: generate_synthetic_jsonl("basic_math.jsonl", 1000000)