"Ah, kolotna papisah hah? Lain budak broken home hah?" Ceuk indung kabogoh kuring (mantan ayeuna). Henteu aya anu énggal nalika aya anu terang yén kuring budak ti rumah tangga anu rusak sareng aranjeunna langsung ngagantelkeun stigma anu nyeri ka kuring. Sagalana kudu nyeri di awal. Sarua jeung pipisahan kolot. Kolotna papisah nalika kuring kelas 3 SMA. Abdi émut ogé, éta sababaraha dinten sateuacan Ujian Nasional sareng ulang taun kuring. Sabenerna, kuring teu reuwas teuing lamun kolot kuring cerai. Sabab dina pamendak kuring mah, kebersamaan maranéhanana ngan ukur nganyerikeun batur. Teu sapoé tanpa gelut. Unggal rék meureumkeun panon, sok ngaharéwos yén kolot mah sakadar pepegatan. Sabab kuring geus bosen ku kaayaan rumah tangga maranéhna.


Poe ieu janten kahiji kalina abdi nyobian bumi anyar. Abdi bobo di kamar sorangan, lanceuk jeung adi anu sanes bobo di handap di lantai hiji. Pas tos mulai pereum abdi ngarasa teu tiasa gerak, lamun ceuk mamah mah ieu teh namina ereup-ereup. Alhamdulillah pas tos sababaraha menit abdi tiasa gerak deui teras langsung ngadua sateuacan bobo. Pas tos bobo abdi ngarasa aya nu maenkeun buuk kuring, abdi ningal leungeun lalaki anu nyisieran tapi teu yakin lantaran tunduh, sugan teh adi jeung lanceuk kuring anu jail, tapi pas isuk-isuk ku abdi ditaros cenah mah sadayana teu aya nu ka lantai dua pas peuting.


Cicing di Kota batur ngajadikeun abdi sono pisan ka suasana di bumi nyalira, paling karasa na mah basa geus rek bobo, biasana lamun tos weungi pas tos sepi. Teu aya nu tiasa diajak ngobrol, abdi teu tiasa bobo, mikiran kulawargi anu aya di bumi. Pas nuju emam oge rasana teu ngeunah emam sorangan, sanajan emam dahareun anu dipikaresep tapi ai daharna sorangan mah teu aya nikmatna. Kajeun dahar saaya-aya tapi sasarengan jeung kulawargi tipada dahar ngeunah tapi sorangan bari mikiran nu di imah dahar sareng naon. Kadang sok inget pasakan mamah anu sederhana tapi teu aya nu tiasa nyamikeun raosna.


Abdi kantos ngalaman kajadian sapertos kitu. Sabenerna teu persis sarua, tapi jigana kasus nu sarupa jeung kuring. Nalika kuring kelas 3 SMA, kuring sareng rerencangan awéwé latihan di kolam renang umum pikeun ujian ahir pikeun mata pelajaran olahraga. Saliwatan waktos éta kolam renang sepi, Anjeun bisa nyebutkeun pisan sepi. Ngan aya kuring jeung tilu kabogoh. Basa rék mandi jeung ganti baju di kamar mandi, bari nyeuseuh buuk ku sampo, babaturan kuring ngadadak ngagorowok. Kuring milu panik. Salah sahijina ngadeukeutan ka bilik tempat kuring mandi ditutupan panon. Anjeunna ngaharéwos ka kuring pikeun mundur, ulah ngadeukeutan panto. Tétéla, panto kamar mandi tembus. Sapinuhna tembus, utamana lamun kuring condong ngadeukeutan ka panto. Untungna, nalika babaturan kuring nyekel kuring, posisi kuring masih rada nuju ka tengah, jadi awak kuring teu bener kakeunaan. Anjeun ngan ukur tiasa ningali kurva awak kuring. Nalika réréncangan kuring nyarioskeun naon anu leres-leres kajantenan saatos kuring parantos ganti baju, kuring éra pisan. Duka teuing. Padahal réréncangan abdi sadayana awéwé. Abdi henteu terang, ngan campur aduk.


Sabenerna, dampak bencana anu lumangsung di hiji wewengkon bisa dikurangan ku ngaronjatna kapasitas rupa-rupa unsur di masarakat. Ngaliwatan naon? idéntifikasi tilu unsur, nyaéta hazard jeung vulnerability. Sakali diidentifikasi, urang tiasa ningkatkeun kapasitas urang pikeun nyanghareupan bencana. Numutkeun rumus ieu, kapasitas ngabagi bahaya sareng kerentanan. Langkung luhur kapasitas masarakat dina ngungkulan bahaya atanapi potensi bencana, sareng langkung handap kerentanan atanapi kerentanan anu aya di masarakat, dampak bencana tiasa diminimalkeun. Teu percaya? hayu urang buktikeun. Panginten urang tiasa ngamimitian nganggo rumus pikeun nganalisis kaayaan kuring ayeuna. Ayeuna kuring cicing di wewengkon anu jarakna kira-kira 25 kilométer ti puncak Gunung Merapi. Sabalikna, wewengkon kidul Yogyakarta deukeut jeung lempeng bumi, jadi wewengkon imah kuring berpotensi katarajang lini tektonik. Dina kontéks ieu, aya dua potensi bahaya atawa bencana anu bisa lumangsung, nyaéta gunung bitu jeung lini.


Basa nuju jalan-jalan di pantai Pangandaran, abdi ngeueum sampeuan dina cai lautna bari posisi calik. Dina posisi calik teh tangan abi bari ngarampaan pasir nu undur datang kabawa ombak. Keur anteng ngarampaan pasir, gep teh aya hiji barang nu kakeupeul ku panangan abdi. Pas diacungkeun ka luhur teh eta barang mangrupakeun cingcin warna emas nu tina jero pasir. Abdi reuwas sabab bisi aya nu kaleungitan. Geus lila teh euweuh wae nu neangan, nya entos we cingcin warna emas eta teh ku abdi dipasihkeun ka penjaga pantai kangge diumumkeun dina information center. Bilih aya nu kaleungitan sabab bisi beneran emas asli.


Mun ngalaman perlakuan bullying teh teu kudu sieun atawa murung tapi kudu wani nunjukkeun yen urang teh leuwih ti manehna. Biasana, jalma ngabully teh sabab ngarasa kasaing atawa ngarasa potensina aya diluhureun batur. Mantak, cara ngalawan na ge ku ngabuktikeun yen urang bisa leuwih ti manehna. Mun geus kabuktian kitu mah kan nu ngabully ge bakal mikir dua kali jeung bakal ngarasa era sorangan mun ngabully urang na ge. Jadi, mun aya nu wani ngabully, teu kudu sieun, bales deui we ku hal nu leuwih hade nu kira-kira teu bisa dilakukeun ku manehna. Yuk, bales kagorengan ku kahadean, supaya meunang pahala jeung batur meunang hidayah oge!


Abdi mineng pisan nganggo ojek online, pernah hiji poe abdi mawa helem sorangan supados balikna tiasa miluan ka rerencangan. Pas abdi naik abdi tos nganggo helem janten anjeunna teu masihan helem. Pas abdi bade turun ti ojek, abdi sapertos biasa masihan ongkos teras masihan helem, tapi pas abdi masihan helem anjeunna kalahkah cicing sabari seuri, abdi karek nyadar yen ieu mah helem kuring sorangan sanes helem manehna. Abdi langsung era pisan lantaran kalahkah nyodorkeun helem bari teu ditarima ku si emangna, anjeunna kalahkah nyarios yen eta mah lain helemna. Abdi langsung nyungkeun nuhun sabari indit bakating ku era ka anjeunna.


Urang keur aya di restoran mewah jeung kaluarga urang, keur ngarayakeun ulang tahun urang anu ka tujuh belas tahun. Pas keur nungguan pesenan datang urang hoyong pipis teras urang ka kamar mandi sorangan, bari jeung ngantri mani lila pisan. Saengges pipis urang muka panto kamar mandina, teras rewas nempo jalma jiga syahrini di kamar mandi anu sarua jeung urang, didinya urang ngajentul teu nyaho rek kumaha pokona mah nungguan si syahrini na kaluar ti kamar mandi. Pas geus kaluar ti kamar mandi urang nuturkeun ti tukang, urang teu nyangka eta beneran syahrini soalna aya salakina oge didinya. Ti kadeukeutan mah si syahrini teh mani geulis kacida, baheula urang resep pisan ka syahrini pas keur jeung si anang. Ayeuna urang amprok langsung bungah pisan ku sabab, syahrini di tv jeung di karhirupan nyata teu jauh beda geulis jeung ramah da pas liwat teh ngomong punten ka urang bari seuri.


Unggal poe ningal beurang peuting mamah jeung bapa guntreng. Sabenerna mah teu kiat ningal na. Komo janten piomongeun tatanggi. Abdi paling nyeri hate pas rerencangan di sakola ngomonkeun kaluarga kuring anu teu akur. Rasana hoyong pisan kabur ti imah, tapi eta moal nyieun masalah janten beres, malah nambih-nambih masalah. Akhirna mah mamah jeung bapa mutuskeun kanggo cere. Rarasaan abdi ayeuna satengah bungah, satengah sedih, tapi aya oge rarasaan rada lega dina hate lantaran kuring tiasa fokus diajar, teu kedah mikiran masalah di imah. Sanajan loba nu ngomongkeun kuring, aya oge anu nyalahkeun kuring, cenah bapa jeung mamah teh cere kusabab kuring.


Andi poe ayeuna bade nguruskeun nyieun SIM di daerahna. Andi indit isuk keneh sabab ngantrina pasti lila, can tes kendaraan nana. Barang geus nepi ka Polres, Andi poho teu mawa map, tuluy meuli heula, untungna aya. Beres kitu tuluy ngantri we jiga batur. Pas rek asup ka ruang perekaman, Andi nungguan lila, aya kana dua jam mah. Ai batur nu karek datang diheulakeun. Andi ngarasa kecewa, tuluy komplain ka petugas. Ai tembal na teh Andi kudu ngantri sabab batur mah titipan. Andi nepi ka burit can dipanggil keneh wae. Nepi ka tutupna can dipanggil kalah ka titah balik deui isukan. Andi ambek pisan harita ka petugasna.


Sabab pernah ngalaman meunang nilai anu butut pas sakola. Tangtuna aya evaluasi jang sorangan ngameh meunang nilai alus. Nu kahiji, wani jang aktif di kelas sabab siswa anu pasif bakal kurang meunangkeun kasempetan jang miluan di kelas sabab kurang gercep jeung siswa anu aktif. Ku sabab eta, lamun jadi salah sahiji siswa anu pasif, bakal perlu strategi jeung wani nyoba jang aktif di kelas. Misalna nuliskeun pertanyaan saacan nanya, ngarti naon nu dijelaskeun guru nepikeun ka bisa ngajawab patarosanna, jeung nu sejenna. Nyatet oge hal anu penting ngameh bisa nguasaan materi jeung ngarah babari proses diajar pas keur di imah. Jadi pas keur ujian engke teu kudu mikir hese-hese jang ngapalkeun kabeh materi sabab geus apal poin-poin mana wae anu pening.


Pulitik SARA mangrupa kagiatan anu dilaksanakeun ku para politisi ku cara ngamangpaatkeun pasualan etnis, agama, ras jeung antar golongan (SARA) pikeun meunangkeun simpati masarakat dina mangsa Pilkada. Politik anu ngagunakeun SARA teh bahaya pisan kusabab bisa mecah beulah keun karukuna anu geus aya. Inget politiksara teh basa jaman pikada DKI dimana lamun urang milih jelema anu beda, bakal di musuhan bahkan nepi ka maot oge eweuh anu daek nguruskeun. Hal hal anu kie anu butuh pisan di cegah, urang kudu ambek jeung bartindak tegas lamun aya deui anu kitu. Peraturan pamakean masalah SARA diatur dina Undang-Undang Nomor 7 Tahun 2017 ngeunaan Pemilu. Pasal 280 netepkeun yén pajabat kampanye, pamilon jeung tim kampanye dilarang ngahina jalma, agama, etnis, ras, golongan, calon jeung/atawa pamilon Pemilu sejenna. Eta oge dilarang pikeun ngahasut sareng ngadu ngalawan karana.


Lantaran hoyong dibaturan ku rerencanganna, tuti kapaksa ngalakukeun naon wae nu penting diaku ku geng na. Manehna daek dititah itu ieu, ti pang meulikeun jajanan ka kantin, nepika anu pang parahna maneha teu nolak basa dititah nyobian minuman alkohol. Asalna mah manehna ngarasa sedih lantaran mamah jeung bapana teu apal manehna asup kana peragulan anu awon. Tapi beuki lila manehna geus teu ngarasa dosa deui ngalakukeun eta. Teu ereun di nginum alkohol hungkul, manehna oge mulai nyobian narkoba. Asalna mah saeutik-saeutik, lila-lila manehna janten katagihan. Pas manehna mulai jante katagihan ka narkoba babaturan na mulai tobat ninggalkeun kalakuan anu awon, manehna sorangan ditinggalkeun ku babaturanna dina kaayaan anu geus bobrok pisan.


Basa nuju ka salah sahiji tempat wisata, Nina kabelet pisan hayang BAB. Nina neneangan toilet di sakitaran tempat wisata. Geus kaanggih toiletna, Nina buru-buru asup ka jero. Toiletna teh heurin pisan, nya jorok deuihan. Loba pisan bekas tapak kaki anu kotor teu dibanjur. Pas keranna diputerkeun, eh caina teu ngocor. Ditungguan lila ge caina teu ngocor wae. Nya geus mah nyeuri beuteung hayang BAB, euweuhan deuih caina. Nina buru-buru we kaluar deui tuluy neneangan masjid. Di jero tempat wisata teh ayana ge mushola euweuh toiletan. Geus kitu, Nina langsung we kaluar tuluy neangan masjid nu aya kamar mandian. Untung teu jauh ti tempat wisata eta aya masjid nu gede. Nina langsung we kadinya.


Sagala hal nu geus dijalani jeung babaturan, suatu saat bakal aya beresna. Boh beres ku papisah boh beres ku emang kudu waktuna. Dina hiji ikatan pertemanan mah bakal aya waktu lila teu panggih atawa papisah sabab pagawean, sabab nikah, atawa sabab nu lainna oge. Tah ku kituna, hargai momen babarengan jeing babaturan teh, ulah nepi ka disia-siakeun. Sabab kasedihna mah karasa engke mun tos papisah. Bakal hese deui jang neangan waktu nu pas mun rek amprok teh. Ku kituna, kade, jaga silaturahmi jeung babaturan, ulah mohokein, komo miceun mah. Kudu saling inget bahwa pernah ngajalani kasusah babarengan, lain saban senangna hungkul.


Tilu cara ngiluan undian di akhir taun. Mimiti nyaeta cek ka sababaraha departemen store sabab biasana undian akhir taun sok digelar didinya.Balanja we dina jumlah nu geus ditangtukeun supaya meunang kupon undian. Nu kadua nyaeta teangan undian online nu diayakeun ku artis atawa konten creator. Biasana mah loba undian diayakeun ku youtuber bidang teknologi sabab hadiahna mangrupa hape, powerbank, jeung sajabana. Nu katilu nyaeta teangan undian nu diayakeun ku bank. Biasana undian nu diayakeun ku bank teh sesuai jeung kelas konsumen na, terus undian na oge bisa berupa bonus potongan cicilan urang. Tong poho pastikeun yen kabehna teh undian tina perusahaan nu terpercaya.