Pierwsza i druga skarżąca urodziły się odpowiednio w 1940 i 1942 roku i mieszkają w Kownie. Trzecia skarżąca urodziła się w 1977 roku i mieszka we Francji. Pierwsza i druga skarżąca są małżeństwem, a trzecia skarżąca jest ich córką. 25 stycznia 2001 r. Administracja Powiatu Wileńskiego (zwana dalej „APW”) uznała prawo G.O. do przywrócenia tytułu własności do 0,728 hektara ziemi w majątku Antaviliai w regionie wileńskim. Ziemia ta należała do ojca G.O. i została znacjonalizowana przez reżim sowiecki. Następnego dnia G.O. sprzedał swoje prawo do przywrócenia tytułu własności do tej działki w równych częściach czterem nabywcom: trzem skarżącym oraz V.M. (synowi pierwszej i drugiej skarżącej oraz bratu trzeciej skarżącej). Umowę sprzedaży podpisał V.M. działający jako przedstawiciel skarżących. Czterech nabywców zapłaciło w równych częściach łącznie 15 000 litów litewskich (LTL; około 4 344 euro (EUR)) na rzecz G.O. 25 czerwca 2001 r. APW wydała dokumenty potwierdzające prawo skarżących i V.M. do otrzymania od Państwa bezpłatnie po 0,182 hektara ziemi. Ponieważ druga skarżąca była zesłańcem w czasach reżimu sowieckiego, zgodnie z prawem wewnętrznym ona i jej rodzina mieli pierwszeństwo w przywracaniu praw własności. W następnym miesiącu skarżący i V.M. otrzymali cztery działki ziemi (jedną dla każdego) w mieście Wilno. W sierpniu i wrześniu 2001 r. skarżący, reprezentowani przez V.M., sprzedali swoje działki osobom trzecim za cenę 25 000 LTL (7 241 EUR) za każdą działkę. Umowy sprzedaży wskazywały, że indeksowana wartość każdej działki, oszacowana przez Wileński Oddział Przedsiębiorstwa Państwowego Rejestru Ziemi i Innej Nieruchomości (Žemės ir kito nekilnojamojo turto kadastro ir registro valstybės įmonės Vilniaus filialas), wynosiła 25 650 LTL (7 429 EUR). W październiku 2001 r. Wydział Policji Miasta Wilno wszczął śledztwo w sprawie oszustw związanych z przywracaniem praw własności w regionie wileńskim. Podejrzewano, że zorganizowana grupa przestępcza fałszowała dokumenty potwierdzające status zesłańca w celu uzyskania pierwszeństwa w procesie restytucji mienia. Podejrzewano również, że niektórzy urzędnicy władz regionalnych bezprawnie przywracali prawa własności osobom, które nie miały do nich uprawnień. 26 listopada 2001 r. V.M. został przesłuchany w charakterze świadka w śledztwie i poproszony o wyjaśnienie, w jaki sposób on i jego rodzina (skarżący) uzyskali ziemię w Wilnie. V.M. zeznał, że w 1994 r. zaprzyjaźnił się z E.K., który był przyrodnim bratem jego żony. V.M. wiedział, że praca E.K. była związana z geodezją. W pewnym momencie w 2000 r. V.M. wspomniał E.K., że jego matka (druga skarżąca) była zesłańcem. Wtedy E.K. powiedział mu, że możliwe jest nabycie praw do restytucji od innych osób oraz uzyskanie pewnych przywilejów dostępnych dla byłych zesłańców. Po około sześciu miesiącach E.K. poinformował V.M., że znalazł osobę chętną do sprzedaży swoich praw do restytucji. E.K. doradził V.M., aby umowę z tą osobą (G.O.) podpisało czterech członków rodziny, a nie tylko jedna osoba, ponieważ w ten sposób mogliby uzyskać cztery oddzielne działki. E.K. zajął się wszystkimi formalnościami i kontaktował się z urzędnikami, podczas gdy V.M. jedynie podpisywał umowy sprzedaży z G.O. Po tym, jak V.M. i jego rodzina otrzymali działki, E.K. zaproponował ich sprzedaż i znalazł nabywców na wszystkie cztery działki. V.M. złożył oświadczenie, że wcześniej nie znał nabywców i spotkał ich dopiero przy podpisywaniu umów. Otrzymał od każdego nabywcy 25 000 LTL. We wszystkich transakcjach związanych z ziemią V.M. i jego rodzina ufali E.K. i zakładali, że on zna wszystkie odpowiednie akty prawne, ponieważ jego praca była związana z ziemią. Ani V.M., ani skarżący nie zapłacili E.K. żadnych pieniędzy w żadnym momencie. 10 stycznia 2002 r. V.M. został ponownie przesłuchany w charakterze świadka w śledztwie. Cofnął w części swoje poprzednie zeznania i oświadczył, że nie otrzymał zapłaty za cztery działki (25 000 LTL za każdą działkę) i nie wie, czy nabywcy zapłacili te pieniądze E.K. lub komuś innemu, czy w ogóle cokolwiek zapłacili. V.M. oświadczył również, że jesienią 2001 r. E.K. poinformował go o toczącym się śledztwie i doradził mu, aby w razie zapytania przez władze powiedział, że to on (V.M.) otrzymał zapłatę. E.K. zapewnił V.M., że wszystko zostało zrobione legalnie, ale teraz V.M. uważał, że został wprowadzony w błąd i oszukany przez E.K. Wydaje się, że żaden ze skarżących nie został przesłuchany ani nie miał żadnego statusu procesowego w śledztwie. 15 czerwca 2007 r. Prokurator Rejonowy Miasta Wilno orzekł, że „fakty sprawy potwierdziły, że podejrzani A.Ž., G.S. i S.Ž. działali bezprawnie” oraz że „w trakcie śledztwa niepodważalnie ustalono (neginčytinai nustatyta), że podejrzana A.Ž. bezprawnie umieściła krewnych swoich przyjaciół lub znajomych na liście osób mających pierwszeństwo w przywracaniu praw własności”. To samo postanowienie umorzyło śledztwo z powodu przedawnienia. W styczniu 2002 r. prokurator regionu wileńskiego (zwany dalej „prokuratorem”) wniósł pozew do I Sądu Rejonowego Miasta Wilno, domagając się uchylenia decyzji administracyjnych uznających prawo G.O. do przywrócenia tytułu własności, sprzedaży praw do restytucji G.O. na rzecz skarżących (oraz V.M.) oraz wszystkich decyzji administracyjnych przyznających im ziemię. Pozew ten był zmieniany w czerwcu i wrześniu 2002 r. oraz w czerwcu 2005 r. Prokurator twierdził, że ustawa o restytucji obowiązująca w czasie zajścia zdarzeń uprawniała G.O. do otrzymania jednej działki do 0,2 ha, a reszta jego ziemi miała być zrekompensowana w inny sposób (patrz „Odpowiednie prawo wewnętrzne” poniżej), w związku z czym skarżący nie mieli prawa do przyznania im działki o takim rozmiarze dla każdego z osobna. Prokurator twierdził również, że APW bezprawnie przywróciła skarżącym prawa własności w trybie priorytetowym: mimo że druga skarżąca była zesłańcem, G.O. nie był, a tym samym nie miał prawa przeniesienia na skarżących praw pierwszeństwa, których sam nie posiadał. 20 lutego 2006 r. I Sąd Rejonowy Miasta Wilno uwzględnił powództwo prokuratora w części. Sąd stwierdził, że władze legalnie zdecydowały o przywróceniu praw własności G.O. i że ten ostatni legalnie sprzedał te prawa skarżącym. Sąd jednak uznał argumentację prokuratora, że G.O. nie miał prawa sprzedać więcej praw niż sam posiadał oraz że prawa własności skarżących mogły zostać przywrócone tylko na tych samych warunkach, jakie zostałyby zastosowane, gdyby zostały przywrócone G.O. Sąd zauważył, że chociaż taka reguła nie została wyraźnie określona w ustawie o restytucji w momencie, gdy G.O. sprzedawał swoje prawa skarżącym, wynikała ona z systemowej i logicznej wykładni tej ustawy, a także z aktów prawnych niższego rzędu (patrz akapity 32 i 34 poniżej). W związku z tym sąd uznał, że skarżący mieli prawo do otrzymania jednej działki ziemi do 0,2 ha, ale nie trzech oddzielnych działek o takim rozmiarze i nie przysługiwało im przywrócenie praw w trybie priorytetowym. Uchylił decyzje administracyjne przyznające skarżącym ziemię. W rezultacie I Sąd Rejonowy Miasta Wilno nakazał skarżącym zwrot Państwu działek ziemi, które otrzymali od niego bezpłatnie. Ponieważ sprzedali ziemię osobom trzecim i restytucja w naturze nie była możliwa, sąd zdecydował, że muszą zapłacić Państwu wartość rynkową tej ziemi. Zgodnie z art. 6.147 § 2 Kodeksu Cywilnego (patrz akapit 38 poniżej), gdy mienie podlegające restytucji zostało zbyte, a osoba, która je zbyła, działała w dobrej wierze, musi zrekompensować kwotę odpowiadającą wartości rynkowej mienia w momencie jego otrzymania lub zbycia, albo w momencie restytucji, w zależności od tego, która wartość jest niższa. Sąd zauważył, że prokurator nie twierdził, że bezprawna transakcja nastąpiła z winy skarżących lub że działali oni w złej wierze; ani też nie ustalono w czasie postępowania, że popełniono jakiekolwiek przestępstwo. W związku z tym sąd nakazał skarżącym zwrot Państwu kwoty odpowiadającej wartości rynkowej ziemi w momencie jej sprzedaży, ponieważ ta wartość była najniższa. Na podstawie wyceny Przedsiębiorstwa Państwowego Centrum Rejestrów, każdy ze skarżących został zobowiązany do zapłaty 216 000 LTL (62 560 EUR). Skarżący odwołali się od tego wyroku; 6 czerwca 2006 r. Sąd Okręgowy w Wilnie oddalił ich apelację. Sąd uznał, że zobowiązanie skarżących do zapłaty odszkodowania w wysokości wartości rynkowej ziemi nie było nieproporcjonalne, ponieważ nadal zachowali prawo do przywrócenia praw własności i uzyskania nowych działek. 5 czerwca 2007 r. Sąd Najwyższy oddalił kasację wniesioną przez skarżących. Uznał, że nieznajomość prawa nie może nikogo zwolnić z odpowiedzialności, a tym samym skarżący powinni byli wiedzieć, że prawa własności zostały im przywrócone z naruszeniem bezwzględnych norm prawnych, tym bardziej że istniały informacje, że byli doradzani przez E.K., który pracował w miejskim wydziale reformy rolnej (patrz akapity 11-12 powyżej). 29 czerwca 2007 r. skarżący wnieśli pozew o odszkodowanie pieniężne przeciwko Państwu do Sądu Administracyjnego Okręgu Wileńskiego. Twierdzili, że każdy z nich otrzymał 25 000 LTL za sprzedaż ziemi, ale został zobowiązany do zapłaty Państwu 216 000 LTL, w wyniku czego ponieśli straty finansowe w wysokości 191 000 LTL (55 317 EUR) każdy. Wnieśli również o odszkodowanie pieniężne w wysokości 5 230 LTL (1 514 EUR) za koszty sądowe, które każdy z nich musiał ponieść w poprzednim postępowaniu (patrz akapity 15-19 powyżej). Po wniesieniu pozwu skarżący złożyli wniosek o zawieszenie wykonania wyroku I Sądu Rejonowego Miasta Wilno z 20 lutego 2006 r. (patrz akapit 16 powyżej), twierdząc, że nie posiadają wystarczających środków na jego realizację. 7 grudnia 2007 r. Sąd Administracyjny Okręgu Wileńskiego odrzucił ich wniosek z powodu, że egzekucja wyroku nie została jeszcze rozpoczęta, a w każdym razie, jeśli skarżący nie posiadają wystarczających środków, nic nie zostanie od nich zajęte. 13 marca 2008 r. Sąd Administracyjny Okręgu Wileńskiego oddalił powództwo skarżących o odszkodowanie. Sąd uznał, że APW działała bezprawnie przyznając ziemię skarżącym; jednak uznał, że skarżący nie udowodnili, że ponieśli jakiekolwiek straty finansowe. Sąd zauważył, że skarżący nadal mieli prawo do przywrócenia tytułu własności do ziemi G.O., ponieważ ich umowa nie została anulowana, i że znajdują się na liście kandydatów do przyznania nowych działek. W związku z tym, dopóki takie działki nie zostaną im przyznane, nie jest możliwe ocenienie, czy skarżący ponieśli straty finansowe, czy nie. Sąd Administracyjny Okręgu Wileńskiego zauważył również, że toczyło się śledztwo karne w sprawie bezprawnych decyzji APW dotyczących przywracania praw własności. Chociaż śledztwo zostało ostatecznie umorzone, to jednak „niepodważalnie ustalono”, że niektórzy pracownicy APW bezprawnie wydali dokumenty uznające prawa do restytucji (patrz akapit 14 powyżej). Sąd zauważył, że jednym z tych pracowników był E.K., którego skarżący konsultowali. W związku z tym sąd uznał, że skarżący powinni byli wiedzieć, że otrzymali ziemię bezprawnie i że sami przyczynili się do powstania szkody majątkowej „działając nierozważnie i nieostrożnie” (veikdami nerūpestingai ir neatsargiai). Skarżący odwołali się od tego wyroku. Wnosili, między innymi, że nawet jeśli przyczynili się do szkody majątkowej, głównym sprawcą, który ją wyrządził, była APW. W związku z tym argumentowali, że zgodnie z przepisami Kodeksu Cywilnego (patrz akapity 39-40 poniżej), odpowiedzialność powinna być rozdzielona proporcjonalnie między APW a skarżących, a nie spoczywać wyłącznie na nich. Skarżący argumentowali również, że fakt, że V.M. konsultował się z E.K., nie dowodzi, że skarżący spiskowali z E.K. lub innymi urzędnikami działającymi bezprawnie, ani że skarżący wywierali presję na jakichkolwiek urzędników, by działali bezprawnie na ich korzyść. Skarżący twierdzili, że po anulowaniu ich praw do restytucji powinien zostać przywrócony pierwotny stan rzeczy i nie powinni być zobowiązani do zapłaty więcej niż otrzymali. 2 marca 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił apelację skarżących i utrzymał w mocy wyrok sądu niższej instancji. Podkreślił, że skarżący otrzymali ziemię od Państwa bezpłatnie i natychmiast sprzedali ją osobom trzecim, które należy uznać za nabywców w dobrej wierze. Sąd uznał, że sprzedając swoje działki za cenę znacznie niższą od ich wartości rynkowej, skarżący działali na własne ryzyko, a tym samym różnica między tym, co otrzymali (25 000 LTL każdy), a tym, co byli zobowiązani zapłacić Państwu (216 000 LTL każdy), nie może być uznana za szkodę majątkową. Naczelny Sąd Administracyjny uznał dalej, że nawet jeśli skarżący ponieśli szkodę majątkową, nie mogą zostać im przyznane odszkodowania, ponieważ sami działali bezprawnie. Powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z 5 czerwca 2007 r. (patrz akapit 19 powyżej), Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżący nadużyli swoich praw, próbując uzyskać od Państwa więcej ziemi niż przysługiwało G.O. W związku z tym, stwierdzając, że zarówno skarżący, jak i APW działali bezprawnie, sąd powołał się na art. 6.282 § 1 Kodeksu Cywilnego (patrz akapit 40 poniżej) i uznał, że nie ma podstaw do przyznania im odszkodowania pieniężnego. Następnie skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania, jednak 31 grudnia 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ich wniosek. W marcu 2013 r. komornik rozpoczął egzekucję wyroku I Sądu Rejonowego Miasta Wilno z 20 lutego 2006 r. (patrz akapit 16 powyżej). Zgodnie z dokumentami będącymi w posiadaniu Sądu, od tej daty do czerwca 2015 r. pierwsza i druga skarżąca zapłaciły każda po 2 445 LTL (708 EUR) w miesięcznych ratach wynoszących od 69 LTL (20 EUR) do 200 LTL (58 EUR). Trzecia skarżąca zapłaciła 3 249 LTL (941 EUR) w miesięcznych ratach wynoszących od 69 LTL (20 EUR) do 300 LTL (87 EUR). W momencie składania obserwacji przez strony przed Sądem egzekucja trwała. Rząd złożył oświadczenie, że w przyszłości, gdy skarżącym zostaną przyznane nowe działki (patrz akapity 28-30 poniżej), pozostała kwota może zostać odzyskana z tych działek. 19 lipca 2007 r. APW umieściła skarżących (oraz V.M.) na liście osób mających prawo do przywrócenia tytułu własności nieruchomości w okolicach Wilna. Ich numer na liście to 1417 B. 14 marca 2016 r. skarżący (oraz V.M.) zostali poinformowani przez Krajową Służbę Ziemi, że zajmują 185. miejsce na powyższej liście. Zostali zaproszeni na spotkanie kandydatów, podczas którego mogliby wybrać jedną działkę ziemi do 0,12 hektara we współwłasności. Jak złożył Rząd, spotkanie to odbyło się 5 kwietnia 2016 r. i obecni byli pierwsza i druga skarżąca oraz V.M., ale trzeciej skarżącej nie było. Ponieważ czworo z nich miało prawo do otrzymania jednej działki ziemi we współwłasności, pierwsza i druga skarżąca (oraz V.M.) nie mogli wybrać działki w nieobecności trzeciej skarżącej. Rząd dalej złożył oświadczenie, że w okolicach Wilna nadal dostępna jest ziemia i skarżący zostaną zaproszeni na kolejne spotkanie, planowane na jesień 2016 r. W momencie składania obserwacji przez strony przed Sądem prawa własności skarżących nie zostały jeszcze przywrócone.


Lista skarżących została zamieszczona w załączniku. 23 grudnia 2011 r. skarżący, działacze polityczni, wzięli udział w demonstracji zorganizowanej przez partię polityczną „Polityka Może Być Inna” (Lehet Más a Politika). Demonstranci zablokowali wjazd na parking przyległy do budynku parlamentu, spinając się łańcuchami nawzajem oraz z betonowymi filarami znajdującymi się obok wjazdu. W następstwie tego zdarzenia Główny Urząd Policji w Budapeszcie wszczął postępowania karne przeciwko dwudziestu dziewięciu osobom, w tym skarżącym, pod zarzutem naruszenia wolności osobistej na podstawie art. 175 ust. 1 ustawy nr IV o [starym] Kodeksie karnym. 9 marca 2012 r. Parlament uchwalił ustawę nr XII z 2012 r. („Ustawa o amnestii”) (patrz punkt 12 poniżej), która weszła w życie 10 marca 2012 r. 29 marca 2012 r. Główny Urząd Policji w Budapeszcie umorzył postępowanie karne przeciwko dwudziestu dziewięciu podejrzanym, na podstawie art. 190 § 1 pkt e i § 2 Kodeksu postępowania karnego, z uwagi na to, że zostali oni objęci amnestią. Skarżący nie odwołali się od tej decyzji. 6 września 2012 r. sześcioro skarżących, pani Bende, pani Kalocsai, pani Ámon, pani Székelyné Rákosi, pan Moldován i pan Gajárszki, wnieśli skargę konstytucyjną, wnosząc o uznanie przez Trybunał Konstytucyjny ustępów 1, 2 i 4 Ustawy o amnestii za niekonstytucyjne z powodu naruszania prawa do ich dobrego imienia oraz zasady domniemania niewinności. Trybunał Konstytucyjny uznał skargę za niedopuszczalną. W uzasadnieniu wskazał, że skarga nie podnosi żadnych kwestii prawa konstytucyjnego o „fundamentalnym znaczeniu”, ponieważ opiera się na błędnej interpretacji prawa. Trybunał Konstytucyjny zauważył, że język użyty w ustawie nie może być interpretowany jako stwierdzający, że skarżący rzeczywiście popełnili przestępstwo. W każdym razie skarga była niedopuszczalna z powodu uchybienia terminowi, ponieważ została wniesiona po upływie ustawowego terminu 180 dni od wejścia w życie ustawy.


Skarżący urodzili się odpowiednio w 1969, 1968 i 1972 roku i mieszkają w Lanžhot (panowie Bátěk i Elsner) oraz Břeclav (pan Blažej). Od września 2003 do stycznia 2004 r. skarżący byli zatrudnieni w Urzędzie Celnym w Lanžhot, na granicy z Republiką Słowacką. 1 grudnia 2003 r., na mocy art. 158e Kodeksu postępowania karnego („KPK”), do zespołu funkcjonariuszy celnych przeniknął policyjny agent pod przykryciem. W wyniku jej obserwacji w ciągu następnych dwóch miesięcy funkcjonariusze celni zostali podejrzani o korupcję, a mianowicie o przyjmowanie łapówek od kierowców ciężarówek w zamian za udzielenie priorytetu lub bezproblemową odprawę celną. Agent pod przykryciem opuścił urząd celny 6 lutego 2004 r. W marcu i kwietniu 2004 r. w obecności sędziego złożono zeznania dwudziestu kierowców ciężarówek z różnych krajów zgodnie z przepisami art. 158a KPK, co oznacza, że ten krok został podjęty jako czynność pilna lub niepowtarzalna (neodkladný nebo neopakovatelný úkon). Z akt wynika, że zeznania kierowców były podobne. Zdaniem skarżących, przesłuchania czterech kierowców miały rozstrzygające znaczenie. Trzech z nich było narodowości rumuńskiej, a jeden był obywatelem Bułgarii. Skarżący, którzy nie byli jeszcze oskarżeni, nie byli obecni na tych przesłuchaniach. Świadek I.P.D. zeznał, że było powszechną praktyką wśród funkcjonariuszy celnych proszenie kierowców o dokumenty i sprawdzanie, czy w środku znajdują się pieniądze. Jeśli nie, kierowcy musieli czekać godzinami na odprawę. Przyznał, że płacił łapówki dwa lub trzy razy, ale nie pamiętał poszczególnych funkcjonariuszy celnych. Świadek C.D. zeznał, że zawsze musiał płacić 5 euro (EUR), aby uniknąć niedogodności podczas odprawy celnej. Opisał jednego funkcjonariusza celnego jako osobę otyłą o przerzedzonych brązowych włosach. Nie pamiętał żadnego innego funkcjonariusza. Świadek S.B. zeznał, że płacił 5 EUR podczas każdej z dziesięciu podróży, jakie odbył, aby przejść kontrolę celną. Nie był w stanie opisać żadnego z funkcjonariuszy celnych. Świadek A.A.U. potwierdził istnienie praktyk korupcyjnych w danym urzędzie celnym, ale nie mógł wskazać żadnej konkretnej osoby. 22 kwietnia 2004 r. skarżący zostali oskarżeni wraz z piętnastoma innymi osobami o nadużycie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego i przyjmowanie łapówek. W lutym 2005 r. wniesiono przeciwko nim oficjalny akt oskarżenia. 14 grudnia 2005 r. Sąd Rejonowy w Břeclav (okresní soud) przesłuchał agenta policji jako świadka anonimowego (utajený svědek) na podstawie przepisów art. 55 § 2 i art. 209 KPK. Złożyła zeznania poza salą rozpraw, korzystając z urządzenia do przesyłania dźwięku. Nie przytoczyła żadnego konkretnego przypadku przyjęcia łapówki, stwierdzając jedynie, że jej raporty i zawarte w nich informacje są w pełni wiarygodne. Trzeci skarżący był obecny na rozprawie. Był reprezentowany przez obrońcę. Pozostali dwaj skarżący byli nieobecni i byli reprezentowani przez zastępczego obrońcę. Tylko trzeci skarżący zadał pytanie świadkowi anonimowemu. W toku procesu skarżący argumentowali, że agent nie byłaby w stanie zobaczyć żadnych innych funkcjonariuszy celnych ze swojego stanowiska pracy, że żaden z domniemanych czynów nie został nagrany przez kamery zainstalowane w ich miejscu pracy oraz że numerowane pieczątki funkcjonariuszy mogły być używane przez inne osoby. 25 maja 2006 r. Sąd Rejonowy uznał skarżących i innych oskarżonych za winnych zarzucanych im czynów. Zostali skazani na rok pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata oraz na grzywnę. Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie zebranego materiału dowodowego. Pisemny raport agenta stanowił bezpośredni dowód obciążający. Sąd oparł się dodatkowo na dokumentach celnych opieczętowanych za pomocą osobistych pieczątek konkretnych funkcjonariuszy celnych, porównując je z zeznaniami kierowców ciężarówek, zapisami zmian służbowych i bazą danych łączącą skarżących z czasami, w których przesłuchiwani kierowcy uzyskali odprawę celną. Sąd Rejonowy stwierdził: „Jeśli chodzi o oskarżonego Romana Bátěka, jest on obciążony odpowiednimi dowodami dokumentalnymi dotyczącymi punktów 2 i 3 aktu oskarżenia oraz punktów 4 i 5 aktu oskarżenia, z których wynika, że używał pieczątki o numerze 005 i że jego numer osobisty to 20627; te numery pojawiają się na odpowiednich dokumentach. W odniesieniu do punktów 2 i 3 aktu oskarżenia jest on również obciążony zeznaniami bułgarskiego kierowcy [D.] i rumuńskiego kierowcy [C.D.], którzy zgodnie z zapisami przekroczyli punkt graniczny w danym czasie, a ich dokumenty i papiery podróżne noszą odpowiednie numery oskarżonego Bátěka. Powyższe w pełni odpowiada raportowi pracodawcy oskarżonego dotyczącemu rozmieszczenia oskarżonego, tj. gdzie – a mianowicie na jakim stanowisku pracy – był on rozmieszczony w danym czasie. Jeśli chodzi o punkty 4 i 5 aktu oskarżenia, oskarżonego Bátěka obciąża również funkcjonariusz policji Republiki Czeskiej, który widział, jak oskarżony przyjmuje łapówkę, i odnotował ten fakt w odpowiednim dokumencie przedłożonym jako dowód, co również odpowiada zeznaniu agenta pod przykryciem złożonemu przed sądem. W odniesieniu do oskarżonego Radka Blažeja jest on obciążony dowodami dokumentalnymi przedłożonymi w zakresie punktów 6 i 7 aktu oskarżenia, a mianowicie kartami kontroli pokazującymi jego numer osobisty 16898 i numer pieczątki 090. Jest on również obciążony zeznaniem rumuńskiego kierowcy [C.D.] oraz raportem byłego pracodawcy stwierdzającym pobyt oskarżonego w danym czasie. Jeśli chodzi o punkt 7 aktu oskarżenia, oskarżonego Radka Blažeja obciąża również agent policji pod przykryciem Republiki Czeskiej, który widział, jak oskarżony przyjmuje łapówkę. W odniesieniu do oskarżonego Karela Elsnera jest on obciążony w punktach 8, 9 i 10 aktu oskarżenia przedłożonymi dowodami dokumentalnymi, w szczególności kartami kontroli, które zostały opieczętowane jego numerem osobistym, a także innym użyciem jego numeru osobistego, co wynika z odpowiednich zapisów komputerowych. Jest on również obciążony zeznaniem świadka [S.D.], który złożył władzom szczegóły swojego przekroczenia granicy oraz notatki o łapówkach wręczanych w konkretnym czasie i miejscu. Jeśli chodzi o punkt 9 aktu oskarżenia w odniesieniu do oskarżonego Karela Elsnera, świadek zeznał, że 10 listopada 2003 r. wręczył łapówkę o konkretnej porze i – poprzez sprawdzenie kierowcy i dokumentacji dotyczącej jego przekroczenia granicy – ustalono, kto go odprawił i kto opieczętował jego dokumenty, z czego wyraźnie wynika, że to oskarżony Elsner przeprowadził dane czynności administracyjne, a tym samym otrzymał łapówkę. Jeśli chodzi o punkt 10 aktu oskarżenia, Karel Elsner jest również wymieniony w raporcie anonimowego agenta”. Sąd Rejonowy wyjaśnił, że zeznania kierowców ciężarówek zostały odczytane na rozprawie na podstawie art. 211 § 2 lit. b) KPK. Kierowcy byli przesłuchiwani w obecności sędziego na etapie postępowania przygotowawczego, ponieważ uznano za konieczne podjęcie kroku uzyskania ich zeznań jako czynności pilnej lub niepowtarzalnej, ponieważ byli cudzoziemcami i niemal niemożliwe byłoby dla sądu dotarcie do nich na późniejszym etapie. Agent policji pod przykryciem został przesłuchany jako świadek anonimowy na podstawie art. 209 KPK ze względu na jej potencjalną przyszłą działalność. Skarżący odwołali się od wyroku. W pierwszej kolejności argumentowali, że kierowcy ciężarówek mogli zostać przesłuchani na podstawie odpowiednich umów międzynarodowych – a mianowicie Europejskiej konwencji o pomocy prawnej w sprawach karnych oraz dwustronnych umów o pomocy prawnej w sprawach karnych z Rumunią (umowa z 25 października 1958 r.) i Bułgarią (umowa z 25 listopada 1976 r.) – oraz że mogli zostać objęci immunitetem w zamian za zeznawanie. Kwestionowali również podstawy prawne i konieczność nieujawniania tożsamości agenta policji pod przykryciem. Zdaniem skarżących nie ryzykowała ona uszkodzenia ciała ani żadnego innego niebezpieczeństwa ingerencji w jej podstawowe prawa, jak tego wymaga art. 55 § 2 KPK. Argument dotyczący jej przyszłej działalności nie był wystarczającym uzasadnieniem. Ponadto opóźnienia między pytaniami zadanymi na rozprawie a jej odpowiedziami sugerowały, że miała przy sobie jakieś notatki lub kogoś, z kim konsultowała się co do odpowiedzi przed udzieleniem ich. 22 marca 2007 r. Sąd Okręgowy w Brnie (krajský soud) oddalił apelację skarżących jako bezzasadną, argumentując w następujący sposób: „(...) przesłuchanie agenta policji pod przykryciem jako świadka jest w praktyce wyjątkowe, występujące tylko w szczególnych okolicznościach konkretnej sprawy i w interesie właściwego wyjaśnienia oraz pociągnięcia do odpowiedzialności sprawców szczególnie poważnych czynów przestępczych. W takich okolicznościach, gdy taki agent jest przesłuchiwany jako świadek, mają zastosowanie art. 55 § 2, art. 183a § 4 i art. 209 KPK. W niniejszej sprawie przepisy KPK regulujące zeznania agenta nie zostały naruszone, a zarzuty niektórych oskarżonych, że agent został przesłuchany jako świadek anonimowy, aby umożliwić mu konsultowanie notatek lub innej osoby, są bezzasadne. Sąd pierwszej instancji nie miał wątpliwości co do wiarygodności agenta jako świadka. Wiarygodnie opisała, w jaki sposób uzyskała informacje o działalności przestępczej oskarżonych oraz jak je oceniła, zarejestrowała i przetworzyła (...) Zgodnie z art. 160 § 4 KPK, czynnością niepowtarzalną jest czynność, której nie można powtórzyć przed sądem rozprawy. Przesłuchanie świadka, który jest cudzoziemcem lub osobą bez obywatelstwa bez zezwolenia na pobyt stały w Republice Czeskiej, można uznać za tego rodzaju czynność. Żaden ze świadków nie miał związku z Republiką Czeską takiego rodzaju, który mógłby uzasadnić wniosek, że pozostaną w kraju lub stawią się na wezwanie. Świadkowie jedynie przejeżdżają przez terytorium w trakcie swojej pracy jako kierowcy ciężarówek. Przesłuchania tych świadków zostały przeprowadzone zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania karnego. Zarzuty oskarżonych, że świadkowie nie znali nawet treści protokołów, które podpisali, że byli zmuszani do zeznań i obietnicy immunitetu, jeśli podadzą konkretne fakty, nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy i nie ustalono żadnych innych faktów potwierdzających te zarzuty. Z akt wynika, że kierowcy ciężarówek byli przesłuchiwani w obecności tłumacza oraz w obecności sędziów Sądu Rejonowego w Břeclav (...). Zgodnie z art. 158a KPK sędzia, który przeprowadza pilną lub niepowtarzalną czynność przesłuchania świadka lub rozpoznania, ponosi również odpowiedzialność za jej legalność”. Skarżący wnieśli skargę konstytucyjną, powołując się na naruszenie art. 6 ust. 1 i 3 lit. d) Konwencji i skarżąc na zeznania kierowców ciężarówek i świadka anonimowego. 2 kwietnia 2009 r. Sąd Konstytucyjny (Ústavní soud) oddalił skargę konstytucyjną jako oczywiście bezzasadną. Stwierdził, że zarzuty podniesione na wcześniejszych etapach zostały właściwie rozpatrzone i że sądy dostarczyły wystarczającego uzasadnienia, aby wykazać, że dowody zostały uzyskane zgodnie z przepisami KPK.


Skarżący urodził się w 1966 roku i mieszka w Valea Călugărească. W 1993 roku skarżący został skazany na dwadzieścia lat pozbawienia wolności za zabójstwo. W okresie od 24 listopada 2004 r. do 12 listopada 2008 r. odbywał karę w Zakładzie Karnym w Arad. Skarżący twierdził, że w okresie od 24 listopada 2004 r. do 2 października 2008 r., podczas gdy przebywał w reżimie zamkniętym w Zakładzie Karnym w Arad, odbywał codzienny trzygodzinny spacer na dziedzińcach zewnętrznych, które nie miały dostępu do toalet ani bieżącej wody. Czasami na jednym dziedzińcu spacerowym przebywało aż pięćdziesięciu więźniów. Szczególnie w upalne dni lata sytuacja ta mogła być określona jako nieludzka i poniżająca, ponieważ był zmuszony do zaspokajania potrzeb fizjologicznych wraz z innymi więźniami przy ogrodzeniu dziedzińca, w tym samym miejscu, gdzie mieli chodzić i oddychać świeżym powietrzem. Skarżący twierdził, że wielokrotnie zwracał się do administracji Zakładu Karnego w Arad z prośbą o wyposażenie dziedzińców spacerowych w urządzenia sanitarne i bieżącą wodę. Jego prośby były konsekwentnie ignorowane lub otrzymywał odpowiedź, że planowane są prace remontowe w przyszłości. 4 czerwca 2008 r. skarżący złożył nowe pismo, wnosząc o wyposażenie dziedzińców spacerowych w bieżącą wodę i toalety. Władze więzienne odnotowały na wniosku skarżącego, że w rzeczywistości mógł on zabierać ze sobą wodę podczas codziennego spaceru oraz mógł również wracać do celi w celu zaspokojenia potrzeb fizjologicznych w tym czasie. Dodatkowo odnotowano: „W chwili obecnej na dziedzińcach trwają prace remontowe”. 16 lipca 2008 r. sędzia penitencjarny w Zakładzie Karnym w Arad oddalił skargę w tej samej sprawie złożoną przez skarżącego. Sędzia uznał, że ustawa nr 276/2006 o wykonywaniu kar nie przewiduje prawa do dostępu do urządzeń sanitarnych i wody podczas codziennego spaceru więźniów na zewnątrz. Powołując się na przepisy dotyczące prawa więźniów do codziennego spaceru zawarte w ustawie nr 276/2006, a także na przepisy artykułu 3 Konwencji, skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję do Sądu Rejonowego w Arad. Domagał się również zadośćuczynienia za szkodę niemajątkową z tytułu nieludzkiego traktowania, którego doznawał podczas codziennego spaceru od 24 listopada 2004 r. w Zakładzie Karnym w Arad. Administracja Zakładu Karnego w Arad stała na stanowisku przed sądem, że prawo nie nakłada obowiązku wyposażania dziedzińców spacerowych w urządzenia sanitarne. Wyrokiem z dnia 28 października 2008 r. Sąd Rejonowy w Arad uznał, że skarżący był faktycznie pozbawiony dostępu toalety i wody pitnej podczas codziennego spaceru oraz że stanowiło to naruszenie artykułu 48 ustawy 275/2006, która reguluje prawo więźniów do codziennego spaceru. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na zeznaniach świadków oraz na informacjach przedłożonych przez władze więzienne. Biorąc pod uwagę zgromadzone dowody, sąd uwzględnił skargę skarżącego i nakazał władzom Zakładu Karnego w Arad zapewnić skarżącemu prawo do codziennego spaceru na dziedzińcu wyposażonym w urządzenia sanitarne i wodę pitną. Wniosek skarżącego o odszkodowanie został oddalony z powodu upływu terminu, ponieważ nie został wcześniej zgłoszony przed sędzią penitencjarnym. Tymczasem, 23 października 2008 r., sędzia penitencjarny w Zakładzie Karnym w Arad rozpatrywał inną skargę złożoną przez skarżącego dotyczącą domniemanego naruszenia jego praw. W tym kontekście sędzia penitencjarny stwierdził, że nie jest właściwy do rozpoznania wniosku skarżącego o zadośćuczynienie za szkodę niemajątkową. 2 października 2008 r. skarżący został objęty półotwartym systemem odbywania kary, ponieważ zbliżał się koniec jego wyroku. Został przeniesiony do innego skrzydła więzienia, gdzie dziedziniec spacerowy był wyposażony zarówno w toalety, jak i wodę pitną. 12 listopada 2008 r. skarżący został warunkowo zwolniony z więzienia. W liście z dnia 2 czerwca 2014 r., przedłożonym przez Rząd, Krajowa Administracja Więziennictwa podała, że dziedzińce spacerowe Zakładu Karnego w Arad nie mogą być technicznie wyposażone w urządzenia sanitarne, ponieważ więzienie nie posiada systemu zbierania i usuwania ścieków. W momencie wysłania listu bieżąca woda została udostępniona na wszystkich dziedzińcach.


Skarżący urodził się w 1966 roku i mieszka w Tbilisi. Skarżący i K.G. zamieszkali razem w 1999 roku. 9 stycznia 2000 roku urodziła się ich córka, L.G. Była wychowywana głównie przez babkę ze strony matki w Gruzji, podczas gdy oboje rodzice, których związek wkrótce się zakończył, wyjechali do pracy za granicę. 31 marca 2008 r. K.G. złożyła wniosek do Sądu Miejskiego w Tbilisi o oficjalne zameldowanie córki pod jej adresem. 19 maja 2008 r. do skarżącego pod jego adresem zameldowania wysłano wezwanie informujące go o powództwie K.G. Jak podał kurier, wezwanie nie mogło zostać doręczone, ponieważ dom był zamknięty i nikt w nim nie mieszkał. Wezwanie zostało wysłane tylko raz. 3 czerwca 2008 r. sąd pierwszej instancji, działając na podstawie art. 78 Kodeksu Postępowania Cywilnego (dalej: „KPC” – patrz punkt 15 poniżej), zarządził opublikowanie informacji dotyczących postępowania w dzienniku o nazwie „24 hours”. 24 czerwca 2008 r. Sąd Miejski w Tbilisi uwzględnił wniosek K.G. Wyrok zapadł w nieobecności skarżącego, którego miejsce pobytu, jak stwierdzono w orzeczeniu, nie udało się ustalić. 12 grudnia 2008 r. Sąd Miejski w Tbilisi, rozpatrując kolejny wniosek K.G., ponownie orzekł zaocznie, że L.G. może zostać wydany paszport międzynarodowy i może opuścić terytorium Gruzji bez zgody ojca. W orzeczeniu nie określono żadnego konkretnego terminu tego ograniczenia praw rodzicielskich skarżącego. Sąd ponownie stwierdził, że miejsce pobytu skarżącego jest nieznane, i zarządził opublikowanie informacji o postępowaniu w dzienniku „24 hours”. W przeciwieństwie do pierwszego postępowania zaocznego, wezwanie zostało wysłane do skarżącego dwukrotnie pod adres, pod którym był zameldowany. Ponownie nie zostało doręczone. Kurier odnotował, że dom był zamknięty. Z akt sprawy wynika, że organ opieki i kurateli, który reprezentował interesy dziecka w powyższym postępowaniu, podejmował własne próby kontaktu ze skarżącym. W stanowisku przedstawionym Sądowi Miejskiemu w Tbilisi organ ten odnotował, że podczas wizyty pod adresem zameldowania skarżącego dowiedział się od sąsiadów, że sprzedał on dom w 2003 roku i wyjechał do Moskwy. Oba orzeczenia zaoczne zostały wysłane pod adres zameldowania skarżącego i, ponieważ nie udało się ich doręczyć, zostały w konsekwencji opublikowane w dzienniku „24 hours” zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 78 KPC (patrz punkt 15 poniżej). 6 czerwca 2012 r. skarżący złożył skargę do Sądu Miejskiego w Tbilisi, domagając się uchylenia obu orzeczeń zaocznych. Oświadczył, że o orzeczeniach dowiedział się dopiero w maju 2012 r. Wyjaśnił również, że w danym czasie nie mieszkał w Gruzji, co jego była partnerka doskonale wiedziała. Postępowanie zaoczne było niesprawiedliwe, ponieważ nie został on prawidłowo wezwany na rozprawy. Decyzją z 16 sierpnia 2012 r. Sąd Miejski w Tbilisi oddalił wniosek skarżącego. Sąd orzekł, powołując się na art. 71 § 3 i 422 KPC (patrz punkty 15 i 17 poniżej), że skarżący został należycie poinformowany o postępowaniu poprzez publiczne ogłoszenia w gazecie i dlatego nie ma podstaw prawnych do uchylenia zaskarżonych orzeczeń. Sąd zauważył, że skarżący był zameldowany pod adresem, na który wysłano wezwania, i że na potrzeby postępowania sądy miały uzasadnione podstawy do używania właśnie tego adresu. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Sąd Apelacyjny w Tbilisi w dniu 31 października 2012 r. Uzasadniając, Sąd stwierdził, że sądy krajowe miały rację, wysyłając wezwania na jedyny dostępny adres zameldowania skarżącego. Ponadto, ponieważ nie było możliwe doręczenie wezwań skarżącemu, procedura doręczenia wezwania poprzez publiczne ogłoszenie, przewidziana w art. 78 KPC, została prawidłowo zastosowana. W swojej ostatniej korespondencji z Trybunałem z 15 grudnia 2014 r. skarżący oświadczył, że nadal nie może nawiązać kontaktu ze swoją córką.


Skarżony urodził się w 1958 roku i mieszka w Korçy. 14 lipca 1995 r. i 14 czerwca 1996 r. Komisja ds. Restytucji i Odszkodowań za Mienie w Korçy (Komisioni i Kthimit dhe Kompensimit të Pronave) („Komisja”) postanowiła uznać tytuł własności odziedziczonej przez skarżonego do dwóch działek gruntu o powierzchni 118 m² i przywrócić mu je. W nieokreślonym dniu Korczańskie Regionalne Przedsiębiorstwo Dystrybucji Energii Elektrycznej (Ndërmarja zonale e shpërndarjes së energjisë elektrike) („pozwany”) rozpoczęło budowę linii wysokiego napięcia na działkach skarżonego. W nieokreślonym dniu skarżony wystąpił o nakaz wstrzymania prac budowlanych. 13 stycznia 2006 r. Sąd Rejonowy w Korçy („Sąd Rejonowy”) wydał nakaz i zarządził wstrzymanie budowy. 8 marca 2006 r. i 4 maja 2007 r. Sąd Okręgowy w Korçy („Sąd Okręgowy”) i Sąd Najwyższy odpowiednio utrzymały to orzeczenie w mocy. 26 stycznia 2006 r. skarżony wniósł pozew przeciwko pozwanemu o natychmiastowe zakończenie prac budowlanych, usunięcie linii wysokiego napięcia i przywrócenie stanu poprzedniego. 30 stycznia 2006 r. komornik w sprawie umorzył postępowanie egzekucyjne dotyczące decyzji z 13 stycznia 2006 r. z powodu wstrzymania prac. 7 kwietnia 2006 r. Sąd Rejonowy zarządził natychmiastowe wstrzymanie prac na działce skarżonego, usunięcie linii wysokiego napięcia i przywrócenie terenu do stanu pierwotnego (ndalimin e punimeve si dhe duke detyruar ana e paditur të heqë kabllot, të dy linjat dhe ta kthejë pronën në gjendjen e mëparshme). Sąd Rejonowy uznał, że pozwany bezprawnie zbudował tę linię na nieruchomości skarżonego.
27 czerwca 2006 r. Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. W nieokreślonym dniu pozwany wniósł apelację do Sądu Najwyższego od wyroków sądów niższych instancji. 10 sierpnia 2006 r. skarżony zwrócił się do komornika o egzekucję wyroku z 7 kwietnia 2006 r., utrzymanego w mocy przez Sąd Okręgowy 27 czerwca 2006 r. Jednakże, ponieważ przed Sądem Najwyższym toczyło się postępowanie co do istoty sprawy (patrz punkt 11 powyżej), 8 września 2006 r. Sąd Najwyższy tymczasowo postanowił zawiesić postępowanie egzekucyjne. Następnie skarżony wniósł skargę konstytucyjną na decyzję Sądu Najwyższego z 8 września 2006 r. 16 maja 2007 r. Sąd Konstytucyjny oddalił skargę, uzasadniając, że rozpoznanie powództwa skarżonego co do istoty jest w toku przed Sądem Najwyższym. 11 stycznia 2008 r. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy prawomocnym wyrokiem wyrok Sądu Rejonowego z 7 kwietnia 2006 r. oraz wyrok Sądu Okręgowego z 27 czerwca 2006 r. 22 lutego 2008 r., na skutek wyroku Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2008 r., skarżony ponownie zwrócił się do komornika o egzekucję wyroku z 7 kwietnia 2006 r. W latach 2008–2011 komornik bezskutecznie próbował wyegzekwować wyrok prawomocny. W szczególności, 29 lutego 2008 r. komornik próbował doprowadzić do dobrowolnego podporządkowania się pozwanego wyrokowi. Ponadto komornik nałożył na pozwanego grzywnę w wysokości 71 155 albańskich leków (ALL).
10 kwietnia 2008 r. komornik ponownie nakazał pozwanemu zapłatę grzywny za niewykonanie wyroku prawomocnego.
21 września 2011 r. i 25 listopada 2011 r. pozwany poinformował komornika, że skarżony jest gotowy rozwiązać spór z władzami drogą ugodową.
17 listopada 2014 r. skarżony poinformował komornika, że pozwany nie zdołał zawrzeć z nim ugody. Wniósł o kontynuowanie postępowania egzekucyjnego. 8 kwietnia 2015 r. komornik nałożył na pozwanego kolejną grzywnę za niewykonanie wyroku prawomocnego. 20 maja 2008 r. skarżony złożył zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przeciwko komornikowi i Operatorowi Dystrybucji Energii (Operatori i Shpërndarjes së Energjisë Elektrike) („DEC”) za niewykonanie wyroku z 7 kwietnia 2006 r. Wydaje się, że w nieokreślonym dniu Sąd Okręgowy umorzył postępowanie na mocy wyroku prawomocnego. 11 lipca 2008 r. skarżony złożył zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przeciwko Albańskiej Korporacji Energetycznej (Korporata Elektroenergjetike Shqiptare) („AEC”) i gminie Korça o „zniszczenie mienia prywatnego”. 14 lipca 2011 r. prokuratura umorzyła postępowanie karne w decyzji ostatecznej. W nieokreślonym dniu skarżony wniósł powództwo cywilne przeciwko C.E.Z Shpërndarje sh.a, która wykupiła DEC, domagając się odszkodowania i utraconych zysków. 7 maja 2012 r. Sąd Rejonowy postanowił zawiesić postępowanie i oczekiwać na zakończenie postępowania cywilnego wszczętego przez AEC przeciwko decyzjom administracyjnym z 14 lipca 1995 r. i 14 czerwca 1996 r. (patrz punkt 24 poniżej), które uznały prawa własności skarżonego. 6 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy zmienił to postanowienie i zadecydował, że postępowanie może być kontynuowane. Wydaje się, że sprawa wciąż jest w toku przed sądami krajowymi. 6 lutego 2007 r. AEC wniosła powództwo cywilne przeciwko skarżonemu o unieważnienie decyzji administracyjnych z 14 lipca 1995 r. i 14 czerwca 1996 r., twierdząc, że działki należały do AEC i były przez nie wykorzystywane od 1960 roku. 24 stycznia 2008 r. Sąd Rejonowy zarządził zablokowanie tytułu własności do działek skarżonego (vendim për marrjen e masës së sigurimit të padisë duke bllokuar pronën në Zyrën e Regjistrimit të Pasurive të Paluajtshme). 12 grudnia 2008 r. i 26 stycznia 2012 r. Sąd Okręgowy i Sąd Najwyższy uchyliły zarządzenie o zablokowaniu. 31 lipca 2008 r. Sąd Rejonowy, na wniosek skarżonego, postanowił zawiesić postępowanie i oczekiwać na zakończenie innych postępowań cywilnych i karnych wszczętych przez skarżonego. 6 stycznia 2009 r. i 17 października 2013 r. Sąd Okręgowy i Sąd Najwyższy odpowiednio utrzymały to postanowienie w mocy. 5 marca 2014 r. Sąd Rejonowy umorzył rozpoznanie sprawy z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności AEC na rozprawie. Wydaje się, że AEC nie odwołała się od tego wyroku i stał się on prawomocny w nieokreślonym dniu. W dwóch innych przypadkach AEC i DEC wniósły powództwa cywilne przeciwko skarżonemu o unieważnienie decyzji administracyjnych z 14 lipca 1995 r. i 14 czerwca 1996 r. 17 kwietnia 2012 r. i 22 grudnia 2014 r. Sąd Rejonowy odpowiednio umorzył rozpoznanie powództw z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności AEC i DEC na rozprawach. Wydaje się, że nie odwołały się od żadnego z wyroków i stały się one prawomocne w nieokreślonym dniu.


Skarżący urodził się w 1942 roku i mieszka w Kutinie. 12 lutego 1989 r. zawarł umowę sprzedaży z panią M.A., panem J.A. i panem Z.A., na mocy której sprzedali mu dom w Kutinie za 47 000 marek niemieckich (DEM). Ponieważ skarżący faktycznie zapłacił jedynie 30 000 DEM, wnieśli przeciwko niemu powództwo cywilne do Sądu Miejskiego w Kutinie (Općinski sud u Kutini), domagając się zapłaty pozostałych 17 000 DEM. Wyrokiem Sądu Miejskiego w Kutinie z 20 maja 1994 r., który uprawomocnił się 30 listopada 1994 r., nakazano skarżącemu zapłatę sprzedającym (zwanym dalej „wierzycielami”) równowartości 17 000 DEM w walucie krajowej, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie (naliczanymi od 15 grudnia 1989 r.) oraz kosztami postępowania. 12 marca 2003 r. wierzyciele zwrócili się do tego samego sądu (zwanego dalej „sądem egzekucyjnym”) z wnioskiem o egzekucję tego wyroku. W szczególności domagali się (a) równowartości 8 691,96 euro (EUR) w kunach chorwackich (HRK), wraz z naliczonymi ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 15 grudnia 1989 r., (b) kosztów powyższego postępowania cywilnego w wysokości 1 860 HRK, wraz z naliczonymi ustawowymi odsetkami za opóźnienie (od 20 maja 1994 r.) oraz (c) kosztów postępowania egzekucyjnego. 18 marca 2003 r. sąd egzekucyjny wydał nakaz egzekucyjny (rješenje o ovrsi) w zakresie zajęcia i sprzedaży nieruchomości skarżącego, w szczególności jego domu, w celu zaspokojenia roszczeń wierzycieli. W toku postępowania egzekucyjnego biegły sądowy wycenił wartość domu skarżącego na 384 197 HRK[1]. Po dwóch nieudanych próbach sprzedaży w drodze licytacji publicznej w dniach 16 lutego i 23 marca 2005 r., sąd egzekucyjny 13 kwietnia 2005 r. sprzedał dom na trzeciej licytacji publicznej i przyznał go wierzycielom egzekucyjnym za kwotę 100 000 HRK. W tym zakresie powołał się na art. 97 ust. 4 ustawy o egzekucji z 1996 r., zmienionej w 1999 r. (zwanej dalej „nowelizacją z 1999 r.”), zgodnie z którym na trzeciej licytacji publicznej nieruchomość dłużnika mogła zostać sprzedana bez ograniczeń co do ceny najniższej (patrz punkty 25–26 poniżej). Ponieważ wierzyciele nie zapłacili ceny nabycia w wyznaczonym terminie, 28 listopada 2006 r. sąd uchylił swoje postanowienie z 13 kwietnia 2005 r. i powtórzył trzecią licytację publiczną. Na trzeciej licytacji publicznej, która odbyła się 10 grudnia 2008 r., sąd egzekucyjny sprzedał dom skarżącego i przyznał go pewnemu panu D.D. za kwotę 50 000 HRK[2]. Sąd ponownie oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 97 ust. 4 ustawy o egzekucji z 1996 r. w brzmieniu nadanym nowelizacją z 1999 r. (patrz punkt 11 powyżej oraz punkty 25–26 poniżej). W wyniku odwołania skarżącego, 1 kwietnia 2009 r. Sąd Okręgowy w Sisaku (Županijski sud u Sisku) uchylił postanowienie z 10 grudnia 2008 r. o przyznaniu domu skarżącego panu D.D. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uznał, że sąd egzekucyjny błędnie zinterpretował art. 97 ust. 4 i że zaskarżone postanowienie naruszało art. 6 ustawy o egzekucji, ponieważ ten sąd nie wystarczająco respektował godności skarżącego oraz wymogu, aby egzekucja była dla dłużnika najmniej uciążliwa (patrz punkt 30 poniżej). Zauważył, że cena nabycia nie była wystarczająca do pokrycia nawet połowy długu, który 13 kwietnia 2005 r. wynosił 107 974,40 HRK[3], co oznacza, że sprzedaż domu skarżącego nie osiągnęła głównego celu postępowania egzekucyjnego – czyli zaspokojenia roszczeń wierzycieli. Istotna część tego postanowienia brzmi:
„Dłużnik egzekucyjny... słusznie skarży się na sprzedaż nieruchomości [będącej przedmiotem sprawy]... za kwotę znacznie niższą od jej ustalonej wartości.
...
Sprzedając za 50 000 HRK nieruchomość [o wartości] 384 197 HRK, sąd pierwszej instancji ewidentnie błędnie zinterpretował... [art. 97 ust. 4 ustawy o egzekucji].
Wynika to z faktu, że reguła zawarta w art. 97 ust. 4 nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego [ius cogens], gdyż jedynie dopuszcza sprzedaż tej nieruchomości... na trzeciej licytacji publicznej bez ograniczeń co do ceny najniższej... (tekst tego przepisu brzmi dosłownie „... może zostać sprzedana...”).
... sąd egzekucyjny musi interpretować ten przepis w świetle podstawowych zasad [postępowania] egzekucyjnego, a także zgodnie z celem, jaki ma zostać osiągnięty w toku postępowania.
Sprzedając za 50 000 HRK nieruchomość [o wartości] 384 197 HRK i przyznając ją nabywcy, sąd pierwszej instancji naruszył art. 6 ustawy o egzekucji, który nakłada na sąd egzekucyjny obowiązek respektowania godności dłużnika oraz sprawiania, aby [egzekucja] była dla niego najmniej uciążliwa.
Ponadto celem postępowania egzekucyjnego jest zaspokojenie roszczenia wierzyciela egzekucyjnego. Biorąc pod uwagę fakt, że roszczenie wierzycieli w niniejszym postępowaniu w dniu 13 kwietnia 2005 r. ... wynosiło 107 974,40 HRK i że obecnie, z powodu upływu czasu i naliczonych [odsetek] za opóźnienie, jest ono [jeszcze] wyższe..., biorąc pod uwagę, że ustalona wartość nieruchomości jest trzykrotnie wyższa niż dług, a ponieważ cena oferowana na ostatniej licytacji publicznej nie zaspokoiłaby nawet połowy długu, należy uznać, że przyjęcie tej oferty było naruszeniem art. 6 ustawy o egzekucji i nie można stwierdzić, że wspomniana sprzedaż została przeprowadzona w celu osiągnięcia celu postępowania egzekucyjnego – czyli zaspokojenia roszczenia wierzyciela.”
W wznowionym postępowaniu sąd egzekucyjny ponownie wyznaczył trzecią licytację publiczną, która odbyła się 12 maja 2009 r. i na której dom skarżącego został ponownie sprzedany D.D., ale tym razem za kwotę 70 000 HRK[4]. W konsekwencji postanowieniem z 3 czerwca 2009 r. sąd przyznał dom skarżącego D.D. Skarżący odwołał się od tego postanowienia, argumentując, że jego dom został sprzedany za mniej niż jedną piątą jego wartości, co nie było wystarczające do pełnego zaspokojenia roszczeń wierzycieli. W tym zakresie powołał się na uzasadnienie Sądu Okręgowego w Sisaku zawarte w postanowieniu z 1 kwietnia 2009 r. (patrz punkt 14 powyżej). 2 października 2009 r. wierzyciele egzekucyjni poinformowali sąd egzekucyjny, że uznają swoje roszczenie za w pełni zaspokojone. Postanowieniem z 20 grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy w Sisaku oddalił odwołanie skarżącego i utrzymał w mocy postanowienie z 3 czerwca 2009 r. o przyznaniu domu skarżącego D.D. (patrz punkt 16 powyżej). Istotna część postanowienia Sądu Okręgowego, które zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 12 stycznia 2011 r., brzmi:
„Nie jest sporne, że 3 czerwca 2009 r. odbyła się trzecia licytacja publiczna, na której nieruchomość dłużnika została sprzedana za 70 000 HRK.
Trzecia licytacja publiczna została przeprowadzona zgodnie z art. 97 ust. 4 ustawy o egzekucji, który przewiduje, że jeśli nieruchomość nie zostanie sprzedana na drugiej licytacji, sąd wyznaczy, w terminie od 15 do 30 dni [od drugiej licytacji], trzecią licytację, na której nieruchomość może zostać sprzedana bez ograniczeń co do ceny najniższej [obliczonej proporcjonalnie do jej] ustalonej wartości.”
11 lutego 2011 r. skarżący wniósł skargę konstytucyjną, zarzucając naruszenie prawa do równości przed prawem oraz prawa własności, zagwarantowanych w art. 14 ust. 2 i art. 48 Konstytucji Chorwacji (patrz punkt 22 poniżej). W tym zakresie powtórzył w istocie argumenty podniesione w odwołaniu. 19 maja 2011 r. Trybunał Konstytucyjny (Ustavni sud Republike Hrvatske) uznał skargę konstytucyjną skarżącego za niedopuszczalną z powodu, że zaskarżone postanowienie nie podlegało kontroli konstytucyjnej. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 6 czerwca 2011 r. Tymczasem postanowieniem z 14 lutego 2011 r. sąd egzekucyjny podzielił środki ze sprzedaży między wierzycieli egzekucyjnych, a postanowieniem z 18 maja 2011 r. zarządził eksmisję skarżącego z domu. Odwołania skarżącego od tych postanowień zostały oddalone przez Sąd Okręgowy w Sisaku.


Skarżący urodził się w 1961 roku. Zgodnie z najnowszymi informacjami posiadanymi przez Sąd, odbywał karę w Zakładzie Karnym w Pravieniškės. 30 maja 2006 r. skarżący napisał do Ministerstwa Edukacji i Nauki (Švietimo ir mokslo ministerija, dalej „Ministerstwo”), prosząc o informacje o możliwości zapisania się na studia uniwersyteckie. Wspomniał, że w 1996 r. ukończył Wydział Lekarski Uniwersytetu Wileńskiego. Skarżący oświadczył, że pragnie podjąć studia w trybie zaocznym w celu uzyskania drugiego dyplomu ukończenia studiów wyższych, tym razem w zakresie „prawa ze specjalizacją w zakresie praw człowieka”. Skarżący wspomniał, że jest więźniem i w związku z tym nie może fizycznie uczęszczać do miejsca nauki. W liście z 12 czerwca 2006 r. wysłanym do skarżącego do Zakładu Karnego w Pravieniškės Ministerstwo Edukacji i Nauki napisało, że informacje o programach studiów można znaleźć na stronie internetowej <www.aikos.smm.lt>. Strona ta oświadcza, że należy do Ministerstwa Edukacji i Nauki i jest administrowana przez podmiot publiczny, Centrum Technologii Informatycznych w Edukacji, które jest instytucją publiczną założoną przez Ministerstwo Edukacji i Nauki. Strona internetowa zawiera informacje o możliwościach nauki i kształcenia na Litwie. Strona internetowa podaje następujące informacje o celach systemu „AIKOS”:
„AIKOS to otwarty system świadczenia usług informacyjnych, konsultacyjnych i doradczych, którego głównym celem jest dostarczanie informacji o możliwościach nauki na Litwie.
AIKOS daje możliwość wyszukiwania informacji o zawodach, kwalifikacjach, studiach i programach studiów, instytucjach edukacyjnych i naukowych oraz zasadach rekrutacji...
AIKOS pozwala użytkownikom na zadawanie pytań konsultantowi i otrzymywanie odpowiedzi...
Informacje podane w centralnej części strony internetowej AIKOS w sekcjach „Chcę się uczyć”, „Chcę studiować”, „Chcę podnieść kwalifikacje” odzwierciedlają jedynie aktualne i najważniejsze informacje istotne dla bieżącego roku akademickiego i są skierowane do osób, które chcą podjąć studia na uniwersytecie, szkole zawodowej lub szkole średniej lub które chcą podnieść swoje kwalifikacje. Strona zawiera również dane historyczne dotyczące edukacji...
AIKOS udostępnia informacje trzem grupom użytkowników: dorosłym, dzieciom (do czternastu lat) i osobom mówiącym po angielsku. Użytkownicy mogą korzystać z większej liczby funkcji po zarejestrowaniu się na tej stronie.
Strona internetowa AIKOS jest odświeżana codziennie, aby odzwierciedlać informacje o instytucjach edukacyjnych i naukowych, programach studiów i nauki oraz kwalifikacjach, jakie osoba otrzymuje po ukończeniu tych programów, ... programach podnoszenia kwalifikacji... Udostępnia również informacje z Litewskiej Giełdy Pracy o wolnych miejscach pracy i bezrobociu. Te ostatnie informacje na stronie internetowej AIKOS są odnawiane co miesiąc...” 28 czerwca 2006 r. skarżący napisał do władz Zakładu Karnego w Pravieniškės, zauważając odpowiedź Ministerstwa i prosząc o przyznanie dostępu do Internetu na stronie „na której znajdowały się informacje z Ministerstwa o studiach, a także do [kont e-mailowych skarżącego] hostowanych na stronach internetowych <www.one.lt> i <www.yahoo.com>”. 1 lipca 2006 r. dyrektor Zakładu Karnego w Pravieniškės odpowiedział, że władze więzienia nie uważają odpowiedzi Ministerstwa za wyczerpującą. W szczególności Ministerstwo nie wzięło pod uwagę szczególnej sytuacji skarżącego – mianowicie tego, że przebywał w więzieniu. Więzienie uznało, że Ministerstwo powinno było udzielić wyczerpującej odpowiedzi na piśmie. Zdaniem dyrektora więzienia, „biorąc pod uwagę, że odpowiedź Ministerstwa nie zadowoliła [skarżącego], ten ostatni powinien ponownie napisać do Ministerstwa, aby otrzymać wyczerpującą odpowiedź”. Dyrektor więzienia poinformował również skarżącego, że wniosek o przyznanie dostępu do Internetu nie może zostać spełniony, ponieważ w tamtym czasie żadne przepisy nie pozwalały więźniom na korzystanie z Internetu lub posiadanie skrzynki pocztowej. Z tego powodu władze Zakładu Karnego w Pravieniškės nie były w stanie spełnić wniosku skarżącego. Następnie skarżący złożył skargę do Departamentu Więziennictwa, argumentując, że żadne z praw nie zabrania mu uzyskiwania informacji od instytucji państwowej w sposób elektroniczny. Skarżący powołał się na odpowiedź Ministerstwa i poprosił o przyznanie dostępu do Internetu. 26 lipca 2006 r. Departament Więziennictwa odpowiedział, że instrumenty prawne regulujące wykonywanie kar nie pozwalają więźniom na korzystanie z Internetu. Zasugerowano, aby skarżący ponownie poprosił Ministerstwo o dostarczenie informacji, których szuka. 1 sierpnia 2006 r. skarżący wszczął postępowanie sądowe, powołując się na swoją korespondencję z Ministerstwem i kwestionując decyzję władz Zakładu Karnego w Pravieniškės o odmowie przyznania mu dostępu do Internetu. W swojej pisemnej odpowiedzi do sądu władze Zakładu Karnego w Pravieniškės zauważyły, że chociaż więźniowie mieli prawo kierować wnioskami i skargami do władz państwowych na mocy art. 100 Kodeksu Wykonania Kar (patrz punkt 29 poniżej), oznaczało to korespondencję za pośrednictwem zwykłej poczty, a nie za pośrednictwem komunikacji elektronicznej. Ponadto korzystanie z telefonów komórkowych w więzieniach było zabronione, aby więźniowie nie mogli kontynuować działalności przestępczej w trakcie odbywania kary. Zdaniem władz Zakładu Karnego w Pravieniškės, już wielu oszustów oszukało ludzi na duże sumy pieniędzy przy pomocy telefonów komórkowych. Gdyby więźniowie mieli prawo do korzystania z Internetu, mogliby prowadzić działalność przestępczą i koordynować działalność organizacji przestępczych. Wreszcie, biorąc pod uwagę, że korespondencja pocztowa między więźniami była zabroniona, udzielenie więźniom dostępu do Internetu uczyniłoby ten zakaz bezcelowym. To samo dotyczyło zakazu posiadania przez więźniów map topograficznych, zawartego w załączniku nr 1 do Kodeksu Wykonania Kar (patrz punkt 30 poniżej). Departament Więziennictwa również zwrócił się do sądu o oddalenie skargi skarżącego, argumentując, że chociaż art. 96 Kodeksu Wykonania Kar zezwalał więźniom na używanie komputerów (patrz punkt 29 poniżej), nie obejmowało to prawa do korzystania z Internetu. Na mocy prawa litewskiego nie istniało prawo do przyznania więźniowi dostępu do Internetu. 2 lutego 2007 r. Regionalny Sąd Administracyjny w Kownie oddalił skargę skarżącego. Po przeanalizowaniu przepisów prawnych regulujących warunki odbywania kary przez więźniów sąd wskazał, że więźniowie mogą komunikować się z instytucjami państwowymi za pośrednictwem korespondencji pocztowej i że ich listy muszą być wysyłane za pośrednictwem władz więziennych (patrz punkt 33 poniżej). Udzielenie więźniom dostępu do Internetu nie byłoby zgodne z tymi normami prawnymi. Jednak, ponieważ Internet nie jest przedmiotem, nie było możliwe wymienienie Internetu wśród „przedmiotów”, których więźniom nie wolno było posiadać w więzieniu. Jednocześnie z obowiązującego zakazu posiadania w więzieniu urządzeń do komunikacji telefonicznej i radiowej wynikało jasno, że ten zakaz obejmuje Internet. Taki zakaz miał na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw w więzieniu. Sąd zauważył również, że wymagania zostały ustalone zarządzeniem władz więziennych i były więc obowiązkowe dla skarżącego, ponieważ był on zobowiązany do posłuszeństwa wobec rozkazów więziennych. Skarżący odwołał się, kwestionując interpretację prawa krajowego przez sąd niższej instancji. Argumentował również, że sąd niższej instancji zignorował fakt, że istotą jego skargi było ograniczenie jego prawa do edukacji i prawa do uzyskiwania informacji. Skarżący powołał się na art. 25 Konstytucji (patrz punkt 28 poniżej) oraz art. 10 i 14 Konwencji. Władze Zakładu Karnego w Pravieniškės odpowiedziały, wskazując, że w więzieniu znajduje się „szkoła średnia, w której studenci mają dostęp do całej literatury niezbędnej do ich nauki. Egzaminy maturalne w szkole średniej wykazały dobre wyniki”. Ponadto więźniowie mogli podjąć studia z zakresu kompetencji cyfrowych organizowane przez szkołę zawodową w Elektrenach, a ta instytucja nie prosiła o dostęp do Internetu. Więzienie uznało więc, że dostęp do Internetu, lub jego brak, nie ma wpływu na jakość studiów. 11 grudnia 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego. Sąd zauważył, że dla swoich użytkowników Internet zapewnia bardzo szerokie możliwości korzystania z poczty e-mail, uzyskiwania informacji, pobierania plików oraz kupowania lub sprzedawania rzeczy. Internet może być wykorzystywany do celów innych niż wyłącznie edukacyjne. Jednak prawo do korzystania z Internetu nie jest absolutne i to prawo może być ograniczone dla pewnych grup społecznych. Wynikało to z art. 10 Kodeksu Wykonania Kar (patrz punkt 29 poniżej). Na Litwie nie istniał przepis prawny zezwalający więźniom na korzystanie z Internetu. Mimo to prawo więźniów do posiadania komputerów nie mogło być interpretowane tak szeroko, aby obejmowało prawo do dostępu do Internetu. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył wreszcie, że gdyby więźniowie mieli dostęp do Internetu, władze więzienia zostałyby utrudnione w walce z przestępczością z powodu niemożności pełnego monitorowania działalności więźniów. 30 czerwca 2006 r. Centrum Kształcenia Zawodowego w Elektrenach przyznało skarżącemu dyplom umiejętności komputerowych. Zgodnie z informacją Rządu, w latach 2007–2008 skarżący uczęszczał na kursy języka angielskiego i kursy kompetencji cyfrowych organizowane przez szkołę średnią w regionie Kowna. W 2006 r. skarżący wszczął postępowanie sądowe, argumentując, że w lipcu 2006 r. był przetrzymywany w Więzieniu w Łukiszkach przez siedem dni w warunkach poniżających. Między innymi argumentował również, że władze Więzienia w Łukiszkach zajęły komputer osobisty, który skarżący przyniósł ze sobą do więzienia. 15 stycznia 2007 r. Regionalny Sąd Administracyjny w Wilnie oddalił powództwo skarżącego jako bezzasadne. W wyroku końcowym z 12 października 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że komputer został nielegalnie zajęty przez władze Więzienia w Łukiszkach. Sąd stwierdził jednak, że warunki zatrzymania skarżącego były ogólnie zadowalające, z wyjątkiem kilku drobnych szczegółów, i że powaga tych naruszeń nie była taka, by stanowić nieludzkie lub poniżające traktowanie. W 2006 r. władze Zakładu Karnego w Pravieniškės wyraziły zgodę na wniosek skarżącego o przedłużoną wizytę jego rodziców. Jednak skarżący popełnił później wykroczenie dyscyplinarne i z tego powodu odmówiono przedłużonej wizyty. 4 maja 2007 r. Regionalny Sąd Administracyjny w Kownie uznał odmowę przedłużonej wizyty za legalną. Wyrokiem końcowym z 6 lutego 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy decyzję sądu niższej instancji.


Spółka wnioskodawcy B.K.M. Lojistik Tasimacilik Ticaret Limited Sirketi ma swoją siedzibę w Stambule. 13 listopada 2008 r. funkcjonariusze celni zatrzymali i sprawdzili ciężarówkę spółki wnioskodawcy, w której znaleźli paczki o nieznanej zawartości. Wstępne badanie zawartości ujawniło, że paczki zawierały heroinę. Funkcjonariusze celni zawiadomili o tym policję. 14 listopada 2008 r. policja przeszukała ciężarówkę i jej naczepę oraz znalazła 105 kg heroiny. Kierowca, obywatel Turcji, został aresztowany i zatrzymany. Ciężarówka została zajęta, a naczepa i jej towar stały się przedmiotem procedury celnej. W nieokreślonym dniu spółka wnioskodawcy otrzymała dokumenty umożliwiające dostarczenie towaru znajdującego się w naczepie do miejsca przeznaczenia. Naczepa została zwrócona spółce wnioskodawcy. Następnie policja złożyła zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przeciwko kierowcy do Okręgowej Prokuratury Państwowej w Ptuj. 15 listopada 2008 r. Okręgowa Prokuratura Państwowa w Ptuj oskarżyła kierowcę o wytwarzanie i handel nielegalnymi narkotykami na podstawie art. 186 ust. 1 Kodeksu karnego. Prokurator Okręgowy wnosił ponadto o przepadek ciężarówki spółki wnioskodawcy na podstawie art. 186 ust. 5 Kodeksu karnego, ponieważ została ona użyta do transportu nielegalnych środków odurzających. 25 listopada 2008 r. spółka wnioskodawcy zwróciła się do Sądu Okręgowego w Ptuj z wnioskiem o udostępnienie akt sprawy dotyczącej zarzutów przeciwko kierowcy. Zapytała również, kiedy będzie mogła odzyskać zajęta ciężarówkę. 8 grudnia 2008 r. sąd poinformował spółkę wnioskodawcy o zarzutach postawionych kierowcy. Poinformował również spółkę wnioskodawcy, że ciężarówka została zajęta zgodnie z art. 220 ustawy o postępowaniu karnym w związku z art. 186 ust. 5 Kodeksu karnego oraz że nie można podjąć decyzji o zwrocie lub przepadku ciężarówki do czasu wydania orzeczenia co do istoty sprawy. 23 grudnia 2008 r. spółka wnioskodawcy poinformowała sąd, że sprzeciwia się wnioskowi Prokuratora Okręgowego o przepadek ciężarówki. 29 grudnia 2008 r. Sąd Okręgowy w Ptuj uznał kierowcę za winnego handlu narkotykami i skazał go na dziewięć lat pozbawienia wolności. Orzekł zwrot ciężarówki spółce wnioskodawcy. Uznał, że przepadek jest możliwy tylko wtedy, gdy spełniony jest jeden z warunków określonych w drugim paragrafie art. 73 Kodeksu karnego, mianowicie istnienie powodów ogólnego bezpieczeństwa lub moralności. Sąd Okręgowy uznał, że warunek ten nie został spełniony, biorąc pod uwagę fakt, że nie było żadnych wskazań, aby spółka wnioskodawcy wiedziała o transporcie nielegalnego materiału. Od wyroku odwołali się zarówno kierowca, jak i Wyższy Prokurator Państwowy. 21 maja 2009 r. Wyższy Sąd w Mariborze zmienił wyrok pierwszej instancji i, powołując się na art. 73 ust. 3 i art. 186 ust. 5 Kodeksu karnego, zarządził przepadek ciężarówki. Uznał, że ramy prawne przewidują obowiązkowy przepadek w przypadkach przestępstw związanych z narkotykami, ponieważ natura ich popełnienia, ich skala i niebezpieczne konsekwencje uzasadniają rozszerzenie środków przymusu na osoby, które nie są sprawcami przestępstwa, niezależnie od tego, czy właściciele pojazdu wiedzieli, co sprawca transportował. Wyższy Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 73 ust. 2 Kodeksu karnego, przedmioty użyte do popełnienia przestępstwa mogą zostać objęte przepadkiem, nawet gdy nie należą do sprawcy, o ile nie narusza to prawa strony trzeciej do dochodzenia odszkodowania od sprawcy. Ponadto art. 73 ust. 3 przewiduje możliwość obowiązkowego przepadku w przypadkach przewidzianych przez ustawę. Tym samym art. 186 ust. 5 Kodeksu karnego wdrożył te dwa przepisy, przewidując obowiązkowy przepadek środków transportu użytych do transportu i przechowywania nielegalnych substancji. 17 lipca 2009 r. spółka wnioskodawcy wniosła skargę konstytucyjną na powyższą decyzję oraz inicjatywę kontroli konstytucyjności art. 186 ust. 5 Kodeksu karnego, powołując się na naruszenie jej prawa własności. Skarżyła się w szczególności, że nie wiedziała, że ciężarówka jest używana do nielegalnych celów, dodając, że sąd pierwszej instancji wyraźnie ustalił jej brak zaangażowania w popełnienie przedmiotowego przestępstwa. Twierdząc, że nie miała skutecznej możliwości zapobieżenia nadużyciu swojej własności do celów przestępczych, spółka wnioskodawcy podkreśliła, że ciężarówka podlegała regularnym kontrolom pod kątem możliwych modyfikacji pojazdu i ukrytych przegródek. Zatem, według spółki wnioskodawcy, kwestionowany środek stanowił karę oraz nieuzasadnioną i nieproporcjonalną ingerencję w jej własność, a także nie miała ona możliwości udziału w postępowaniu karnym. 29 września 2011 r. Trybunał Konstytucyjny oddalił zarówno skargę konstytucyjną, jak i inicjatywę. Przeglądając kwestionowane przepisy, Trybunał Konstytucyjny potwierdził stanowisko Wyższego Sądu, że art. 186 Kodeksu karnego przewiduje obowiązkowy przepadek pojazdów używanych do transportu i przechowywania narkotyków lub nielegalnych substancji w sporcie, niezależnie od ich własności. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego przestępstwa związane z narkotykami zagrożone karą na podstawie art. 186 Kodeksu karnego stanowiły wielkie zło i niezwykle wysoki stopień zagrożenia nie tylko z perspektywy jednostki, ale także z perspektywy całego społeczeństwa; celem kwestionowanego środka było zapobieganie popełnianiu takich przestępstw w przyszłości, a tym samym ochrona ważnych wartości prawnych w społeczeństwie, takich jak zdrowie i życie – zwłaszcza młodych ludzi. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że natura przedmiotowych przestępstw, sposób ich popełnienia i ich konsekwencje uzasadniają ingerencję w prawa własności wszystkich właścicieli środków transportu używanych do handlu narkotykami, niezależnie od ich potencjalnego zaangażowania w przedmiotowe działalności przestępcze, dodając, że inne regulacje dotyczące przepadku towarów znacznie zmniejszyłyby możliwości skutecznego zapobiegania przedmiotowym przestępstwom. Ważąc ogólne interesy w sprawie z prawem własności spółki wnioskodawcy, Trybunał Konstytucyjny uznał, że kwestionowany środek nie stanowił nadmiernej ingerencji, mimo że spółka wnioskodawcy nie miała skutecznej możliwości zapobieżenia nadużyciu swojej własności do celów przestępczych i nie uczestniczyła w popełnieniu przestępstwa. W tym kontekście Trybunał Konstytucyjny wskazał, że pewność prawa wymaga, aby każdy przypadek prawnie uznanej szkody był odpowiednio chroniony. W ten sposób, na mocy art. 73 ust. 2 Kodeksu karnego, przepadek nie wpływał na prawo stron trzecich do dochodzenia odszkodowania od sprawcy. Zgodnie z ogólnymi zasadami prawa deliktów, poszkodowany właściciel miał możliwość i prawo do dochodzenia odszkodowania od osoby odpowiedzialnej za szkodę. Trybunał Konstytucyjny dodał, że to do sądów powszechnych należy ustalenie w każdym indywidualnym przypadku, czy wszystkie elementy wymagane do uznania domniemanej szkody, a tym samym do wypłaty odszkodowania, zostały spełnione. Tymczasem, 29 czerwca 2009 r. Sąd Okręgowy w Ptuj poinformował spółkę wnioskodawcy, że ciężarówka ma zostać sprzedana na licytacji publicznej i że może ona złożyć w tej sprawie uwagi na piśmie. 6 lipca 2009 r. spółka wnioskodawcy odpowiedziała, że jest skłonna kupić zajęta ciężarówkę. 20 października 2011 r. sąd zarządził sprzedaż ciężarówki i poinformował o tym spółkę wnioskodawcy. 30 listopada 2011 r. ciężarówka została sprzedana na licytacji publicznej za 12 000 euro („EUR”). Zgodnie z informacją Rządu ciężarówka została sprzedana spółce wnioskodawcy. W tym zakresie złożyli dokument stwierdzający, że ciężarówka została sprzedana „B.K.M. LOJISTIK, TAS.VE TIC.LTD.STI”, spółce ze Stambułu. Spółka wnioskodawcy zakwestionowała jednak to oświadczenie, twierdząc, że to inna spółka kupiła ciężarówkę. Rząd nie odniósł się do tego stanowiska.


W okresie od końca września 2006 r. do końca stycznia 2007 r. przeprowadzano kontrole tożsamości obywateli Gruzji przebywających w Rosji na ulicach, rynkach i w innych miejscach pracy oraz w ich domach. Wielu z nich zostało następnie aresztowanych i przewiezionych na komisariaty policji. Po okresie zatrzymania na komisariatach byli grupowani i przewożeni autobusem do sądu, który doraźnie nakładał na nich kary administracyjne i wydawał decyzje nakazujące ich administracyjne wydalenie z terytorium Rosji. Następnie, po przejściu czasem badania lekarskiego i pobraniu krwi, byli przewożeni do ośrodków detencji dla cudzoziemców, gdzie byli przetrzymywani przez różny okres czasu, a następnie przewożeni autobusem na różne lotniska w Moskwie i wydalani do Gruzji samolotem. Część obywateli Gruzji, wobec których wydano decyzje o wydaleniu, opuściła terytorium Federacji Rosyjskiej własnym sumptem (dalsze szczegóły dotyczące tła sprawy patrz Georgia v. Russia (I) [GC], nr 13255/07, § 45, ECHR 2014). Skarżący wjechał na terytorium Federacji Rosyjskiej 1 czerwca 2006 r. na podstawie wielokrotnej wizy biznesowej, ważnej do 27 maja 2007 r. 4 października 2006 r. funkcjonariusze służby imigracyjnej zatrzymali skarżącego na ulicy, sprawdzili jego dokumenty tożsamości i doprowadzili go do Wydziału Spraw Wewnętrznych w rejonie Wychino w Moskwie, gdzie został zatrzymany. 5 października 2006 r. Sąd Rejonowy Kuźminski w Moskwie ukarał skarżącego grzywną (1000 RUB) za nieprzestrzeganie obowiązującej procedury rejestracji i nakazał jego administracyjne wydalenie z Federacji Rosyjskiej. Następnie został zwolniony około południa. 8 października 2006 r. skarżący opuścił Federację Rosyjską własnym sumptem. Skarżący wjechał na terytorium Federacji Rosyjskiej 12 sierpnia 2006 r. na podstawie wielokrotnej wizy biznesowej. Następnie zarejestrował swoje miejsce zamieszkania u właściwego organu i pracował jako kierowca w Moskwie. 1 października 2006 r. skarżący został zatrzymany w wydziale milicji Czeriomuszyńskim. 3 października 2006 r. Sąd Rejonowy Czeriomuszyński w Moskwie uznał skarżącego za winnego naruszenia art. 18.10 § 2 Kodeksu Wykroczeń Administracyjnych, ponieważ nie ubiegał się o zezwolenie na pracę. Sąd ukarał skarżącego grzywną (1000 RUB) i nakazał jego administracyjne wydalenie z Federacji Rosyjskiej. Następnie został przeniesiony do wydziału milicji Kankowskiej, gdzie był przetrzymywany do następnego dnia. 4 października 2006 r. został przewieziony do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 1, gdzie przebywał do swojej deportacji. 6 października 2006 r. skarżącego przewieziono na lotnisko wojskowe i przetransportowano do Gruzji samolotem towarowym. Skarżący wjechał na terytorium Federacji Rosyjskiej 6 lipca 2000 r. w ramach ruchu bezwizowego i osiedlił się we wsi Mieszczerjakowka w rejonie arkadackim obwodu saratowskiego. 10 października 2006 r. skarżący został aresztowany przez funkcjonariuszy policji podczas operacji kontroli tożsamości w miejscu jego zamieszkania. Tego samego dnia Sąd Rejonowy w Arkadaku w obwodzie saratowskim uznał go za winnego przebywania w kraju bez wymaganego zezwolenia na pobyt. Sąd ukarał skarżącego grzywną (1000 RUB), nakazał jego zatrzymanie i wydalenie. Następnie skarżący został przewieziony do ośrodka detencji dla cudzoziemców. 12 października 2006 r., po tym jak przyjaciele skarżącego zapłacili grzywnę administracyjną i kupili mu bilet lotniczy do Armenii na następny dzień, skarżący został zwolniony. 13 października 2006 r. skarżący opuścił terytorium Federacji Rosyjskiej, pozostawiając swoją własność i rzeczy. Skarżąca wjechała na terytorium Federacji Rosyjskiej w 2004 r. i pracowała na rynku w Moskwie. 4 października 2006 r. na rynku przeprowadzono nalot oddziału specjalnego policji, a skarżąca wraz z około dwudziestoma innymi obywatelami Gruzji została aresztowana. Skarżąca została doprowadzona do Wydziału Spraw Wewnętrznych w rejonie Południowe Oriechowo-Borisowo w Moskwie. 5 października 2006 r. Sąd Rejonowy Nagatinski w Moskwie uznał ją za winną przebywania w kraju bez wymaganego zezwolenia na pobyt. Sąd ukarał skarżącą grzywną (1000 RUB), nakazał jej zatrzymanie i wydalenie. Następnie skarżąca została przewieziona do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 2. 17 października 2006 r. skarżącą przewieziono na lotnisko wojskowe i przetransportowano do Gruzji samolotem towarowym. Skarżący wjechali na terytorium Federacji Rosyjskiej w grudniu 2002 r./styczniu 2003 r. i mieszkali tam bez wymaganej wizy, najpóźniej od 25 grudnia 2003 r. 6 października 2006 r. oboje skarżący zostali zatrzymani przez policję i doprowadzeni na komisariat policji Iwanowskoje Wydziału Wschodniego Okręgu Administracyjnego Moskwy. Tego samego dnia Sąd Rejonowski Perowski w Moskwie ukarał oboje skarżących grzywną (1500 RUB każdy) za przebywanie w kraju bez wymaganej rejestracji i nakazał ich wydalenie. Następnie oboje skarżący zostali zwolnieni. 16 października 2006 r. skarżący opuścili Federację Rosyjską własnym sumptem wraz z synem, pozostawiając większość swoich rzeczy. Domniemane zatrzymanie syna skarżących oraz fakt, czy skarżący posiadali samochód, który musieli zostawić, opuszczając Federację Rosyjską, są kwestiami spornymi (patrz poniżej paragrafy 50-52). Skarżąca wjechała do Federacji Rosyjskiej w nieznanej dacie na podstawie wielokrotnej wizy biznesowej, ważnej do 15 sierpnia 2007 r. Zarejestrowała swoje miejsce zamieszkania poprzez prywatne biuro i otrzymała zaświadczenie ważne do 16 marca 2007 r. 11 października 2006 r. skarżąca została zatrzymana przez funkcjonariuszy policji w celu sprawdzenia jej dokumentów tożsamości i doprowadzona na komisariat policji Wychino w Moskwie, gdzie następnie została zatrzymana. 12 października 2006 r. Sąd Rejonowy Kuźminski w Moskwie ukarał skarżącą grzywną (1000 RUB) za nieprzestrzeganie obowiązku rejestracji, nakazał jej zatrzymanie i wydalenie. 13 października 2006 r. skarżąca została przewieziona do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 2, gdzie była przetrzymywana do swojego wydalenia. 17 października 2006 r. została przewieziona autobusem na lotnisko Domodiedowo i przetransportowana samolotem do Gruzji.
(b) Lewan KOBIDZE i Koba KOBIDZE (urodzeni odpowiednio 8 kwietnia 1986 r. i 7 października 1988 r.) Pierwszy skarżący przebywał w Federacji Rosyjskiej na podstawie wielokrotnej wizy biznesowej, ważnej do 13 lutego 2007 r., i zarejestrował swoje miejsce zamieszkania poprzez prywatne biuro. Drugi skarżący posiadał dokument tymczasowy wydany przez Konsulat Gruzji, uprawniający go do pobytu w Federacji Rosyjskiej do 5 listopada 2006 r. 11 października 2006 r. skarżący zostali zatrzymani przez funkcjonariuszy policji w celu sprawdzenia ich dokumentów i doprowadzeni na komisariat policji Wychino w Moskwie, gdzie następnie zostali zatrzymani. 12 października 2006 r. Sąd Rejonowy Kuźminski w Moskwie ukarał skarżących grzywną (1000 RUB każdy) za nieprzestrzeganie obowiązku rejestracji i nakazał ich zatrzymanie oraz wydalenie. 12 października 2006 r. skarżący zostali przewiezieni do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 1, gdzie byli przetrzymywani do swojego wydalenia. 28 października 2006 r. skarżących przewieziono autobusem na lotnisko Domodiedowo i przetransportowano samolotem do Gruzji.
(c) Nato SZAWSZISZWILI (urodzona 18 marca 1956 r.) Skarżąca mieszkała w Rosji od 2005 r. i posiadała wizę oraz rejestrację ważne do 19 października 2006 r. 18 października 2006 r. skarżąca opuściła Federację Rosyjską własnym sumptem. Domniemane zatrzymanie skarżącej na początku października 2006 r. jest kwestią sporną (patrz poniżej paragrafy 53-55).
(d) Dawid ŁACABIDZE (urodzony 15 marca 1961 r.) Skarżący mieszkał w Moskwie od 1992 r. Pracował jako inżynier, posiadał wizę ważną do 28 października 2006 r. i zaświadczenie o rejestracji, wydane przez prywatne biuro, ważne do tego samego dnia. Kwestią sporną jest, czy skarżący został zatrzymany, czy jego wydalenie zostało nakazane przez sąd oraz czy został deportowany (patrz poniżej paragrafy 56-59).
(e) Artur SARKISJAN i Andriej SARKISJAN (urodzeni odpowiednio 23 lutego 1981 r. i 12 listopada 1982 r.) Skarżący mieszkali w Federacji Rosyjskiej od 1993 r., najczęściej w Moskwie. Pierwszy skarżący posiadał wizę ważną od 8 maja 2006 r. do 7 maja 2007 r. Drugi skarżący posiadał wizę ważną od 30 czerwca 2006 r. do 19 czerwca 2007 r. Oboje skarżący posiadali zaświadczenia o rejestracji, ważne odpowiednio do 8 listopada 2006 r. i 30 grudnia 2006 r. Skarżący opuścili Federację Rosyjską 19 października 2006 r. własnym sumptem. Domniemane zatrzymanie obojga skarżących jest kwestią sporną (patrz poniżej paragrafy 60-62).
(f) Gocza CHMALADZE (urodzony 17 grudnia 1968 r.) Skarżący mieszkał w Federacji Rosyjskiej od 2001 r. Posiadał wizę ważną do 30 sierpnia 2007 r. i zaświadczenie o rejestracji, które wygasło 18 września 2006 r. 11 października 2006 r. skarżący został aresztowany przez funkcjonariuszy policji i doprowadzony do Wydziału Spraw Wewnętrznych w rejonie Wychino w Moskwie, gdzie został zatrzymany. 12 października 2006 r. Sąd Rejonowy Kuźminski w Moskwie ukarał skarżącego grzywną (1000 RUB), nakazał jego zatrzymanie i następne wydalenie. Po wydaniu decyzji przez Sąd Rejonowy skarżący został przewieziony do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 1, gdzie był przetrzymywany do swojego wydalenia. 28 października 2006 r. skarżącego przewieziono autobusem na lotnisko Domodiedowo i przetransportowano samolotem do Gruzji.
(g) Irena KALANDIA (urodzona 18 stycznia 1980 r.) Skarżąca mieszkała w Moskwie od 1997 r. Posiadała ważną wizę i rejestrację, ale nie miała zezwolenia na pracę. 27 września 2006 r. została zatrzymana przez funkcjonariuszy policji w sklepie spożywczym i, po sprawdzeniu jej dokumentów tożsamości i sporządzeniu raportu administracyjnego, skarżąca została zwolniona. 6 października 2006 r. Sąd Simonowski w Moskwie uznał skarżącą za winną pracy bez wymaganego zezwolenia na pracę i ukarał ją grzywną (1000 RUB). Ponadto sąd nakazał jej zatrzymanie i następne wydalenie. Po rozprawie sądowej skarżąca została zatrzymana i doprowadzona do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 2, gdzie była przetrzymywana do swojego wydalenia. 10 października 2006 r. skarżącą doprowadzono na lotnisko Domodiedowo i przetransportowano samolotem do Gruzji.
(h) Kacha CICHISTAWI (urodzony 24 lutego 1983 r.) Skarżący wjechał do Federacji Rosyjskiej w maju 2005 r. i osiedlił się w Moskwie. Posiadał ważną wizę do 1 marca 2007 r. 3 października 2006 r. skarżący został zatrzymany przez funkcjonariuszy Wydziału Spraw Wewnętrznych rejonu Możajskiego w Moskwie i doprowadzony do ich komisariatu, gdzie został zatrzymany. Tego samego dnia Sąd Rejonowy Kuncewski w Moskwie ukarał skarżącego grzywną za nieprzestrzeganie obowiązującej procedury rejestracji i nakazał jego zatrzymanie oraz wydalenie. Skarżącego doprowadzono do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 1, gdzie był przetrzymywany do swojego wydalenia. 11 października 2006 r., po tym jak krewni skarżącego kupili mu bilet lotniczy do Gruzji, został doprowadzony na lotnisko i zwolniony. Skarżący opuścił Federację Rosyjską tego dnia.
(i) Koba NORAKIDZE (urodzony 17 kwietnia 1969 r.) Skarżący przybył do Moskwy po raz pierwszy w lutym 2002 r. Od tego czasu mieszkał, z krótkimi przerwami, w Federacji Rosyjskiej i pracował jako kierowca. Po ostatniej przerwie wjechał do Federacji Rosyjskiej 4 marca 2006 r. na podstawie jednomiesięcznej wizy. 6 października 2006 r. Sąd Miejski w Litkarino w obwodzie moskiewskim umorzył postępowanie przeciwko skarżącemu dotyczące nieprzestrzegania obowiązującej procedury rejestracji. 23 października 2006 r. Sąd Rejonowy Kuźminski w Moskwie ukarał skarżącego grzywną (1000 RUB) za nieprzestrzeganie obowiązującej procedury rejestracji. Sąd nakazał również jego wydalenie z Federacji Rosyjskiej. 24 października 2006 r. skarżący opuścił Rosję samolotem. Aresztowania i zatrzymania związane z dwoma decyzjami sądowymi są kwestiami spornymi (patrz poniżej paragrafy 63-66).
(j) Chatuna DZADZAMIA (urodzona 27 stycznia 1983 r.) Skarżąca przybyła do Federacji Rosyjskiej po raz pierwszy w 1993 r. 6 września 2004 r. została wydalona z Federacji Rosyjskiej z powodu naruszenia przepisów wizowych. 8 października 2004 r. skarżąca wróciła do Moskwy. W odpowiednim czasie skarżąca posiadała wizę i rejestrację, ważne odpowiednio do 8 października 2006 r. i 28 lutego 2007 r. Sąd Rejonowy Presnieński w Moskwie orzekł, że decyzja o wydaleniu z 2004 r. obejmowała pięcioletni zakaz wjazdu do Federacji Rosyjskiej. W konsekwencji ukarał skarżącą grzywną (1500 RUB), nakazał jej zatrzymanie i wydalenie. Po kilku dniach zatrzymania skarżąca została wydalona z Federacji Rosyjskiej. Dokładne okoliczności i daty aresztowania, zatrzymania, decyzji sądu i wydalenia skarżącej są kwestiami spornymi (patrz poniżej paragrafy 67-70). Skarżąca wjechała na terytorium Federacji Rosyjskiej 12 sierpnia 2006 r. na podstawie wielokrotnej wizy biznesowej. Następnie zarejestrowała swoje miejsce zamieszkania u właściwego organu poprzez prywatne biuro. 11 października 2006 r. Sąd Rejonowy Twerski w Moskwie ukarał skarżącą grzywną (1000 RUB) za posiadanie nie ważnego, ale podrobionego zaświadczenia o rejestracji. Sąd nakazał również jej zatrzymanie i wydalenie. Najpóźniej 12 października 2006 r. skarżąca została przewieziona do Centrum Tymczasowego Zatrzymania Cudzoziemców nr 2, gdzie była przetrzymywana do swojego wydalenia. 17 października 2006 r. skarżącą przewieziono na lotnisko wojskowe i przetransportowano do Gruzji samolotem towarowym. Data aresztowania skarżącej oraz jej zatrzymanie przed 12 października 2006 r. są kwestiami spornymi (patrz poniżej paragrafy 71-73). Warunki zatrzymania w różnych miejscach detencji są kwestią sporną (patrz poniżej paragrafy 111-112).


Skarżący urodził się w 1973 roku i mieszka w Czeskich Budziejowicach (Republika Czeska). 26 sierpnia 1998 r. Sąd Krajowy w Wels (Landesgericht) wydał nakaz aresztowania skarżącego, ponieważ był on podejrzewany, między innymi, o popełnienie w kilku krajach poważnego oszustwa gospodarczego wspólnie z licznymi innymi podejrzanymi oraz o członkostwo w organizacji przestępczej. 12 września 1998 r. skarżący został aresztowany w Niemczech i ekstradowany do Austrii w nieokreślonym terminie. Pozostawał w areszcie tymczasowym do 23 lipca 1999 r. 14 stycznia 1999 r. Prokuratura w Wels (Staatsanwaltschaft) wniosła akt oskarżenia przeciwko skarżącemu. Sprzeciw skarżącego wobec aktu oskarżenia został oddalony przez Wyższy Sąd Krajowy w Linzu (Oberlandesgericht) w dniu 26 marca 1999 r. 13 stycznia 2003 r. skarżący złożył wniosek na podstawie § 91 ustawy o organizacji sądów (Gerichtsorganisationsgesetz) o wyznaczenie terminu (Fristsetzungsantrag) w celu przyspieszenia postępowania. W rezultacie Sąd Krajowy w Wels przeprowadził pierwszą rozprawę 25 marca 2003 r. 29 października 2003 r. sąd zdecydował o wyłączeniu postępowania przeciwko skarżącemu z postępowania przeciwko pozostałym oskarżonym. 9 grudnia 2003 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o wznowienie procesu przeciwko niemu. Rozprawa odbyła się 5 maja 2004 r. W marcu i lipcu 2004 r. skarżący złożył kolejne wnioski na podstawie § 91 ustawy o organizacji sądów. 6 grudnia 2004 r. skarżący złożył skargę do Trybunału (nr 127/05), powołując się na artykuł 6 Konwencji i skarżąc się na długość postępowania karnego przeciwko niemu. 9 czerwca 2008 r. skarżący i Rząd zawarli polubowne załatwienie sprawy za zapłatą przez Rząd kwoty 12 300 euro (EUR). W konsekwencji Trybunał postanowił skreślić skargę nr 127/05 z listy spraw (zob. Benes przeciwko Austrii (dec.) nr 127/05, 8 lipca 2008 r.). 4 września 2008 r., po wydaniu powyższego orzeczenia o skreśleniu, skarżący zwrócił się do Sądu Krajowego w Wels o umorzenie postępowania przeciwko niemu lub, ewentualnie, o wyznaczenie nowego terminu rozprawy tak szybko, jak to możliwe. 15 kwietnia 2009 r. Sąd Krajowy w Wels przeprowadził kolejną rozprawę. Skarżący nie stawił się na niej, ponieważ zachorował. Podczas tej rozprawy prokurator złożył wniosek o sporządzenie kolejnej opinii biegłego, co Sąd Krajowy w Wels uwzględnił. Kolejna rozprawa została wyznaczona na 21 października 2009 r., ale została odwołana, ponieważ powołany przez sąd biegły poinformował sąd, że będzie potrzebował jeszcze trzech do pięciu tygodni na ukończenie opinii. Po przesłaniu przez Sąd Krajowy w Wels pilnego przypomnienia do biegłego, sąd dowiedział się 18 października 2010 r., że biegły zmarł. 1 września 2011 r. powołano nowego biegłego. 1 września 2011 r., 17 listopada 2011 r. i 13 grudnia 2012 r. skarżący złożył kolejne wnioski na podstawie § 91 ustawy o organizacji sądów, które zostały oddalone przez Wyższy Sąd Krajowy w Linzu odpowiednio 7 listopada 2011 r., 1 lutego 2012 r. i 2 stycznia 2013 r. W ostatnim orzeczeniu Wyższy Sąd Krajowy stwierdził, że opinia biegłego została zakończona i przesłana do sądu rozpoznającego sprawę 19 grudnia 2012 r. 28 maja 2013 r. Sąd Krajowy w Wels uniewinnił skarżącego od wszystkich zarzutów, częściowo z powodu braku dowodów jego winy, a częściowo z powodu wycofania aktu oskarżenia przez prokuratora.


Pierwszy skarżący urodził się w 1964 roku i mieszka w Korsakowie, w obwodzie sachalińskim. Druga skarżąca urodziła się w 1948 roku i mieszka w Moskwie. Skarżący wnieśli pozew przeciwko przedsiębiorstwu komunalnemu „Trest Żiliszcznogo Choziajstwa” (МП «Трест жилищного хозяйства» – dalej „przedsiębiorstwo komunalne”) w dwóch niezwiązanych ze sobą postępowaniach cywilnych. 22 stycznia 2003 r. Sąd Miejski w Korsakowie w obwodzie sachalińskim (dalej „Sąd Miejski”) uwzględnił powództwo pierwszego skarżącego o zapłatę zaległego wynagrodzenia i nakazał przedsiębiorstwu komunalnemu wypłacić mu 1 270 euro (EUR). Wyrok stał się prawomocny w tym samym dniu, jednak nie został wykonany. 1 marca 2004 r. Sąd Miejski uwzględnił powództwo drugiej skarżącej o odszkodowanie za szkodę na zdrowiu doznaną w wyniku czynów jednego z pracowników przedsiębiorstwa komunalnego. Sąd przyznał skarżącej 16 256 EUR. Wyrok stał się prawomocny 25 maja 2004 r. Został on częściowo wykonany w 2004 r. oraz w latach 2006–2007; skarżąca otrzymała 11 888 EUR. 7 maja 2007 r., w toku postępowania upadłościowego wobec przedsiębiorstwa komunalnego, Sąd Gospodarczy obwodu sachalińskiego (dalej „Sąd Gospodarczy”) uwzględnił roszczenie drugiej skarżącej o odszkodowanie za utracone dochody i oddalił pozostałe roszczenia skarżącej. Przyznano jej 44 044 EUR. Druga skarżąca wniosła apelację. 18 lipca 2007 r. Sąd Gospodarczy umorzył postępowanie apelacyjne z powodu likwidacji przedsiębiorstwa komunalnego. Sąd Gospodarczy powołał się na art. 49 § 3 i 63 § 8 Kodeksu Cywilnego Rosji w interpretacji Plenum Najwyższego Sądu Gospodarczego zawartej w postanowieniu nr 29 z 15 grudnia 2004 r. (patrz akapity 13–14 poniżej). Przedsiębiorstwo komunalne zostało utworzone jako miejskie przedsiębiorstwo unitarne na mocy decyzji władzy lokalnej i świadczyło usługi w zakresie zaopatrzenia w ciepło oraz utrzymania mieszkań komunalnych. Przedsiębiorstwo komunalne posiadało „prawo zarządu gospodarczego” (право хозяйственного ведения) nad aktywami przydzielonymi mu przez władzę lokalną w celu realizacji działalności statutowej. Według drugiej skarżącej, 27 kwietnia 2002 r. władza lokalna wycofała większość aktywów spod zarządu gospodarczego przedsiębiorstwa komunalnego. Aktywa zostały następnie przeniesione do nowo utworzonej spółki; długi pozostały przy przedsiębiorstwie komunalnym. 27 września 2005 r. ogłoszono niewypłacalność przedsiębiorstwa komunalnego i wszczęto jego likwidację. 7 maja 2007 r. Sąd Gospodarczy zakończył postępowanie likwidacyjne.


Skarżący urodził się w 1982 roku i mieszka w Kartsa, w Republice Północnej Osetii-Alanii. Zgodnie z twierdzeniami skarżącego, 10 stycznia 2007 r. około godziny 22:30 skarżący i K. szli ulicą w swoim mieście. Podjechał do nich biały samochód marki Lada i zatrzymał się. Wysiadły z niego dwie osoby w cywilu, z których jedną był lokalny porucznik policji, Ts. Podczas gdy Ts. rozmawiał ze skarżącym i K., podjechały jeszcze dwa pojazdy – Audi i Volkswagen. Z samochodów wysiadło siedmiu lub ośmiu mężczyzn w cywilu. Wepchnęli skarżącego do jednego z samochodów. K. wyrwał się i uciekł. Osoby, które zatrzymały skarżącego, zabrały go do biura na trzecim piętrze komisariatu, gdzie go uderzały i kopały oraz znieważyły go, krzycząc, że „wszyscy Ingusze powinni być zmiażdżeni”. Od czasu do czasu zakładali mu na głowę czarną plastikową torbę, aby go udusić. Zdjęli mu buty i bili go po piętach. Gdy skarżący stracił przytomność, polali go zimną wodą, aby przywrócić go do przytomności. Następnie zabrali go do innego biura na pierwszym piętrze. Tam policjanci podłożyli granat do kieszeni jego kurtki. Przeszukali go i „znaleźli” granat. Następnie skarżącego przesłuchał śledczy. Podczas przesłuchania poinformował śledczego o zatrzymaniu (porwaniu) i podłożeniu granatu. Zgodnie z twierdzeniami Rządu, 10 stycznia 2007 r. około godziny 22:15 funkcjonariusze policji poprosili skarżącego, aby udał się z nimi na komisariat. Skarżący odmówił, krzycząc wulgaryzmy. Jego reakcja sprawiła, że funkcjonariusze podejrzewali, iż może być w posiadaniu broni, której mógłby użyć przeciwko nim. Podjęli decyzję o użyciu siły w celu zatrzymania skarżącego, a gdy się opierał, obezwładnili go, używając techniki walki. Następnie funkcjonariusze policji zabrali skarżącego na komisariat, gdzie poddano go badaniu lekarskiemu ze względu na jego stan nietrzeźwości. Raport medyczny sporządzony 11 stycznia 2007 r. wskazywał, że skarżący nie posiadał żadnych obrażeń. 11 stycznia 2011 r. śledczy przesłuchał funkcjonariuszy policji, którzy przeprowadzili zatrzymanie skarżącego. Kapitan policji T. złożył wyjaśnienie, że decyzja o zatrzymaniu skarżącego została podjęta na podstawie „operacyjnych” informacji otrzymanych 10 stycznia 2010 r., że skarżący jest w posiadaniu broni palnej i amunicji oraz że jest liderem grupy młodych ludzi pochodzenia inguskiego, którzy zakłócali spokój w mieście i prowokowali napięcia między ludnością inguską a osetyjską. Oświadczył, że policjanci zatrzymali skarżącego na ulicy, a następnie wsadzili go do samochodu i zawieźli na komisariat, gdzie go przeszukali i znaleźli granat. Porucznik Ts. potwierdził zeznienia T. w zakresie zatrzymania skarżącego. 11 stycznia 2007 r. kapitan policji R. wszczął postępowanie karne przeciwko skarżącemu pod zarzutem nielegalnego posiadania granatu. O godzinie 21:00 skarżący podpisał zobowiązanie do nieopuszczania miasta i został zwolniony do czasu zakończenia śledztwa. Tego samego dnia rodzice skarżącego zatrudnili prawnika do jego reprezentowania. Prawnik nagrał obrażenia skarżącego za pomocą swojego telefonu komórkowego. 12 stycznia 2007 r. biegły lekarz sądowy Tkh. zbadał skarżącego. Skarżący złożył zeznanie, że 10 stycznia 2007 r. grupa osób mu nieznanych „pobiła go”. Kopali go, bili kijem i dusili. Biegły odnotował następujące obrażenia: „siniak w pobliżu górnej krawędzi prawego łopatki o wymiarach 4,5 na 4 cm...[;] podobne siniaki na tylnej powierzchni klatki piersiowej na poziomie szóstego do dziewiątego żebra o wymiarach 10 na 8 cm oraz na tylnej powierzchni klatki piersiowej na poziomie dziesiątego do jedenastego żebra o wymiarach 8 na 6,5 cm; [siniaki] w pobliżu szóstego do ósmego kręgu o wymiarach 8 na 1,5 cm”. Biegły stwierdził, że siniaki powstały w wyniku uderzenia twardymi tępymi przedmiotami, prawdopodobnie w czasie i w okolicznościach wskazanych przez skarżącego. 16 lutego 2007 r. prokuratura umorzyła śledztwo karne przeciwko skarżącemu pod zarzutem nielegalnego posiadania granatu i poinformowała go o jego prawie do „rehabilitacji”. Prokurator ustalił następujące:
„Czynności śledcze zostały przeprowadzone z naruszeniem [przepisów postępowania karnego] i postępowanie powinno zostać umorzone z uwagi na następujące przyczyny:
Akta sprawy nie zawierają informacji w zakresie przyczyn [zatrzymania] skarżącego;
[Skarżący] nie został przeszukany w miejscu zatrzymania...; zamiast tego przeszukanie przeprowadzono na [komisariacie];
W sprzeczności z [przepisami postępowania karnego]... pobieranie [odcisków palców] skarżącego nie zostało udokumentowane...;
Akta sprawy nie zawierają materiału dowodowego w zakresie badania granatu ani wykrycia i zabezpieczenia odcisków palców; odpowiednio ustalenia zawarte w opinii daktyloskopijnej biegłego muszą być uznane za niedopuszczalny dowód...”.
19 lutego 2007 r. zastępca prokuratora miejskiego wszczął śledztwo karne w sprawie nielegalnego zatrzymania i pozbawienia wolności skarżącego na komisariacie. 1 marca 2007 r. skarżącemu nadano status pokrzywdzonego w odniesieniu do przestępstwa i przesłuchano go w sprawie wydarzeń z 10 stycznia 2007 r. Śledztwo karne w sprawie zarzutów skarżącego dotyczących jego złego traktowania w areszcie policyjnym było umarzane kilka razy. Decyzje w tej sprawie zostały podjęte 19 kwietnia, 23 maja i 20 listopada 2007 r. oraz 29 czerwca 2012 r. 24 grudnia 2014 r. decyzja z 29 czerwca 2012 r. została uchylona, a sprawa wznowiona. P.o. szefa regionalnego komitetu śledczego uznał, że wcześniejsze śledztwo było pobieżne i zarządził dalsze śledztwo. 12 stycznia 2015 r. zastępca prokuratora regionalnego przeanalizował dowody w aktach sprawy skarżącego i zidentyfikował następujące uchybienia w śledztwie: (1) organy śledcze nie przeprowadziły wszystkich niezbędnych czynności w celu wyjaśnienia faktów w związku z domniemanym złym traktowaniem; (2) nie ustalono istnienia obrażeń skarżącego; (3) nie wyjaśniono sprzeczności w zeznaniach złożonych przez biegłego lekarza sądowego i skarżącego; (4) organy śledcze nie przesłuchały biegłego lekarza sądowego i biegłego, który przeprowadził badanie daktyloskopowe; (5) organy śledcze nie ustaliły, czy policja przeprowadziła wewnętrzne dochodzenie w odpowiedzi na zarzuty skarżącego dotyczące złego traktowania; (6) organy śledcze nie przeprowadziły konfrontacji funkcjonariuszy policji ze skarżącym w celu wyjaśnienia sprzeczności w ich zeznaniach; (7) organy śledcze nie zidentyfikowały osób, które były obecne na komisariacie w momencie przeszukania skarżącego. Wydaje się, że śledztwo karne jest nadal w toku w chwili obecnej. Zgodnie z twierdzeniami Rządu, 19 marca 2009 r. Primorski Sąd Rejonowy w Noworosyjsku uznał skarżącego za winnego rozboju i skazał go na dwa i pół roku więzienia. 8 listopada 2011 r. skarżący został zwolniony warunkowo.