Skarżony urodził się w 1957 roku i mieszka w Skørping. Aktem oskarżenia z 25 października 2007 r. skarżony, wraz z trzema współoskarżonymi, został oskarżony o naruszenie praw własności intelektualnej w szczególnie nasilonej formie, w rozumieniu art. 299 b Kodeksu karnego, obejmującej profesjonalnie zorganizowaną produkcję, import i sprzedaż, w której oskarżeni współpracowali przy marketingu znacznych ilości towarów podrobionych w postaci noży projektantów, lamp i podobnych produktów. Od początku 2006 r. skarżonego reprezentował radca prawny A, a od 21 sierpnia 2009 r. skarżonego reprezentował radca prawny B. Pismami z 1 i 9 września 2009 r. A złożył wniosek o pokrycie kosztów zastępstwa procesowego do Sądu Miejskiego za pracę wykonaną w latach 2006–2009. Decyzją z 24 września 2009 r. Sąd Miejski przyznał A wynagrodzenie w wysokości 183 862,50 DKK (około 24 700 EUR) plus podatek VAT oraz zwrot kosztów w wysokości 2060 DKK, które miały być tymczasowo pokryte przez Skarb Państwa. Wynika z tego, że odpis z protokołu rozprawy został wysłany do pełnomocnika A i prokuratora zgodnie ze zwykłą praktyką. Ani skarżony, ani B nie zostali poinformowani o tej decyzji. Sprawa była rozpatrywana przez Sąd Miejski (Retten i Viborg) przez 15 dni w okresie od 24 września do 4 grudnia 2009 r. Wyrokiem z 4 grudnia 2009 r. Sąd Miejski uznał skarżonego za winnego i skazał go oraz trzech współoskarżonych. Skarżony został uznany za winnego w dwóch z piętnastu punktów oskarżenia i otrzymał karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu oraz 120 godzin prac społecznie użytecznych ze względu na jego dobrą sytuację osobistą oraz fakt, że jego rola była drugoplanowa. Ponadto przepadek objął korzyści majątkowe, oszacowane na 40 000 koron duńskich (DKK), a także różne podróbki towarów projektantów, takich jak lampy i sztućce. Skarżony i B byli obecni podczas ogłoszenia wyroku. Sentencja wyroku, w tym kwestia zapłaty kosztów sądowych, została odczytana na głos podczas ogłoszenia wyroku. Kilka dni później radca prawny B otrzymał odpis wyroku, który w sentencji dotyczącej kosztów sądowych stwierdzał: „Każdy z oskarżonych ma uiścić koszty sądotyczące go, w tym wynagrodzenie dla powołanego dla niego pełnomocnika”. Skarżony nie odwołał się od wyroku do Sądu Wyższego, ani nie zrobiła tego prokuratura. Zgodnie z protokołem sądowym z 5 stycznia 2010 r., Sąd Miejski zatwierdził koszty do zapłaty na rzecz B w wysokości 247 200 DKK (około 33 200 EUR) plus podatek VAT oraz zwrot innych kosztów w wysokości 32 423 DKK. Stwierdzono, że kwota ta ma zostać zapłacona przez skarżonego. 17 stycznia 2010 r., w imieniu skarżonego, B odwołał się od tej decyzji. Nie kwestionował przyznanej kwoty, lecz twierdził, że powinna zostać ona pokryta w całości lub w części przez Skarb Państwa. Na poparcie tego, powołując się na art. 1008 ust. 2 ustawy o wymiarze sprawiedliwości, złożył wyjaśnienie, że skarżony odegrał jedynie drugoplanową rolę w sprawie karnej; że znaczna część przeprowadzenia dowodów nie dotyczyła go; że został uniewinniony z jednego zarzutu oraz że całkowite wynagrodzenie stanowiło znaczną kwotę. 25 stycznia 2010 r. skarżony otrzymał fakturę od policji, datowaną na 19 stycznia 2010 r., wzywającą go do zapłaty kosztów sądowych w wysokości 573 311 DKK (około 77 000 EUR), w tym wynagrodzeń A i B. To był moment, w którym skarżony po raz pierwszy dowiedział się o wynagrodzeniu, które zostało przyznane A. 26 stycznia 2010 r., w imieniu skarżonego, B rozszerzył swoje odwołanie z 17 stycznia 2010 r. również na płatność kosztów na rzecz A, które – zdaniem skarżonego – powinny zostać pokryte w całości lub w części przez Skarb Państwa. Wniósł również o przesłanie mu przez Sąd Miejski aktów sądowych dotyczących decyzji o przyznaniu wynagrodzenia A. 8 lutego 2010 r. Sąd Miejski przesłał list do B, do którego dołączono kopię wyroku z 4 grudnia 2009 r., który 5 lutego 2010 r. został sprostowany na stronie 90 w sentencji w następujący sposób: „Oskarżeni mają uiścić koszty sądowe, tak że każdy z nich płaci koszty sądotyczące go, w tym wynagrodzenia dla ich powołanych pełnomocników”. Do listu dołączono również akta sądowe z 24 września 2009 r. oraz listy A z 1 i 9 września 2009 r. Pismem z 11 lutego 2010 r. B poinformował Zachodni Sąd Wyższy, że skarżony wycofał odwołanie w zakresie wynagrodzenia do zapłaty na rzecz B. Ponadto zwrócił się o zgodę na przedłożenie dalszych uwag w zakresie wynagrodzenia, które skarżony został zobowiązany zapłacić A. W dodatkowym piśmie procesowym z 4 marca 2010 r. B podtrzymał stanowisko, że wynagrodzenie A powinno zostać pokryte przez Skarb Państwa. Zaznaczył, że należne wynagrodzenia dla A i B łącznie wyniosły 573 311 DKK i że w związku z tym obowiązek zapłaty byłby rażąco nieproporcjonalny do odpowiedzialności i sytuacji skarżonego. Powołując się na art. 1008 ust. 4 ustawy o wymiarze sprawiedliwości, wniósł zatem o obniżenie obowiązku zapłaty. W jego opinii termin do odwołania się od decyzji dotyczących wynagrodzenia do zapłaty na rzecz A powinien biec najwcześniej od 25 stycznia 2010 r., daty otrzymania przez skarżonego faktury od policji i w związku z tym dowiedzenia się po raz pierwszy o wynagrodzeniu przyznanym A. Decyzją z 10 marca 2010 r. Sąd Wyższy oddalił odwołanie jako wniesione po terminie. Dokładniej stwierdzono: „Zażalenie nie dotyczy wysokości wynagrodzenia przyznanego dwóm obrońcom skarżonego; dotyczy jedynie decyzji Sądu Miejskiego, że skarżony musi uiścić koszty sądotyczące go, w tym wynagrodzenie dla powołanego dla niego pełnomocnika. Ta decyzja została zintegrowana z wyrokiem z 4 grudnia 2009 r., a skarżony, który był obecny podczas ogłoszenia wyroku, został poinformowany o tej decyzji podczas rozprawy. W związku z tym termin musi być liczony od 4 grudnia 2009 r., zgodnie z art. 969 ustawy o administracji, nawet jeśli skarżony dowiedział się później, ile wyniosły koszty sądowe, w tym wynagrodzenia dla obrońców. W ten sposób termin upłynął, gdy zażalenie zostało wniesione 17 stycznia 2010 r.”. Zgoda na odwołanie się do Sądu Najwyższego została odmówiona przez Radę do Spraw Pozwoleń na Odwołanie 18 czerwca 2010 r.

II.


Skarżący urodził się w 1967 roku i mieszka w Kiszyniowie. 2 października 2008 r. Sąd Apelacyjny w Kiszyniowie wydał wyrok uznający prawo skarżącego do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wskutek braku odwołania wyrok stał się prawomocny 22 października 2008 r. 1 grudnia 2008 r. Ministerstwo Obrony wniosło skargę kasacyjną. 4 lutego 2009 r. Sąd Najwyższy uwzględnił skargę kasacyjną, uchylił wyrok z 2 października 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania co do meritum. Po kilku etapach postępowania, 2 marca 2011 r. Sąd Najwyższy ostatecznie uznał prawo skarżącego do renty z tytułu niezdolności do pracy. Tymczasem, po komunikacji, Prokurator Generalny, na wniosek Pełnomocnika Rządu, wniósł do Sądu Najwyższego wniosek o wznowienie postępowania, domagając się wznowienia rozprawy i naprawienia naruszenia praw skarżącego. W tym postępowaniu skarżący dochodził kwoty 29 069,17 mołdawskich lejów (MDL) z tytułu szkody majątkowej, 25 000 MDL z tytułu szkody niemajątkowej, 29 784,60 MDL kosztów prawnych oraz 4 000 MDL kosztów dodatkowych. 23 czerwca 2011 r. Sąd Najwyższy stwierdził naruszenie praw skarżącego w wyniku uchylenia prawomocnego wyroku wydanego na jego korzyść. Uchylił wyrok z 4 lutego 2009 r. oraz kolejne orzeczenia wydane we wznowionym postępowaniu i postanowił przywrócić prawomocny wyrok z 2 października 2008 r. wydany na korzyść skarżącego. Sąd następnie przyznał skarżącemu 15 000 MDL (równowartość 890 euro (EUR)) z tytułu szkody niemajątkowej, 15 000 MDL kosztów prawnych oraz 1 000 MDL kosztów dodatkowych. Sąd oddalił roszczenia skarżącego dotyczące szkody majątkowej, argumentując, że nie mogą one być rozpoznane poprzez bezpośrednie zastosowanie art. 41 Konwencji.


Skarżący urodził się w 1974 roku i mieszka w Oradea. Jest adwokatem od 1997 roku. 11 grudnia 2008 r. Krajowy Departament Antykorupcyjny wszczął postępowanie karne przeciwko skarżącemu i policjantowi za handel wpływami (trafic de influenţă). Skarżącemu, jako adwokatowi, zarzucono, że zażądał i otrzymał pieniądze od klienta w zamian za przekonanie określonych sędziów, poza kontekstem postępowania sądowego, do wydania korzystnego wyroku w sprawie klienta. Tego samego dnia prokurator prowadzący sprawę upoważnił kilku policjantów do wykonania nakazu doprowadzenia (mandat de aducere) wydanego na nazwisko skarżącego na podstawie art. 183 i 184 Kodeksu Postępowania Karnego. Zgodnie z nakazem obecność skarżącego była wymagana w celu przesłuchania go w charakterze podejrzanego (învinuit) w śledztwie karnym wszczętym w sprawie o sygn. akt 206/P/2008. W upoważnieniu ani w samym nakazie nie podano żadnych innych powodów ani warunków. 12 grudnia 2008 r. o godzinie 8:00 policjant udał się do biura skarżącego w mieście Oradea, aby wykonać nakaz doprowadzenia. Zgodnie z raportem policjanta, skarżącemu okazano nakaz doprowadzenia i odprowadzono go na komisariat policji w pobliskim mieście Salonta. O godzinie 9:40 skarżący został przekazany dwóm innym policjantom, którzy odprowadzili go do biura Krajowego Departamentu Antykorupcyjnego (T.N.A.D.) w Timișoarze. Zgodnie z raportem konwojujących policjantów, który został podpisany również przez skarżącego, został on przekazany prokuratorowi o godzinie 11:40. Zgodnie z protokołem zeznań złożonych przez skarżącego przed prokuratorem, był on przesłuchiwany w charakterze podejrzanego przez prokuratora w T.N.A.D. od godziny 12:00 do 16:50. Po przesłuchaniu skarżącemu postawiono zarzut popełnienia przestępstwa handlu wpływami. Zdaniem skarżącego, jego telefon, portfel i zegarek zostały skonfiskowane przez policjantów i były przetrzymywane przez cały ten czas. Ponadto był stale pilnowany przez policję. Na mocy postanowienia wydanego 12 grudnia 2008 r. skarżący został umieszczony w areszcie policyjnym na okres dwudziestu czterech godzin, począwszy od godziny 17:10. 13 grudnia 2008 r. wniosek prokuratora o umieszczenie skarżącego w areszcie śledczym na trzydzieści dni został uwzględniony przez Sąd Apelacyjny w Timișoarze. Skarżący skarżył się przed sądem, że został bezprawnie pozbawiony wolności od godziny 8:00 do 17:10 w dniu poprzednim. Wniósł o odliczenie wyżej wymienionego okresu od czasu przebywania w areszcie. Sąd uznał, że nie jest właściwy do rozstrzygnięcia tej skargi i zasugerował, że skarżący powinien był skorzystać z procedury przewidzianej w art. 1401 Kodeksu Postępowania Karnego. Skarżący wniósł skargę kasacyjną (recurs) od tego wyroku, powtarzając, że został bezprawnie pozbawiony wolności. 17 grudnia 2008 r. Wysoki Sąd Kasacyjny i Sprawiedliwości oddalił skargę kasacyjną skarżącego jako bezzasadną, nie odnosząc się do jego skargi dotyczącej legalności zatrzymania przed umieszczeniem w areszcie policyjnym. 12 marca 2010 r. skarżący został uznany za winnego prawomocnym wyrokiem i skazany na cztery lata pozbawienia wolności w zawieszeniu za handel wpływami.


Skarżący urodził się w 1984 roku. Obecnie odbywa karę pozbawienia wolności w Valmierze. W kilku przypadkach w latach 2009–2011 skarżący był doprowadzany na rozprawy sądowe z różnych miejsc odosobnienia, w których był przetrzymywany. Podczas tych transportów skarżący był poddawany przeszukaniom z nakazem rozebrania się. Zdaniem skarżącego był on nakłaniany do rozebrania się do naga w obecności innych więźniów i funkcjonariuszy konwojujących, do przyjmowania poniżających pozycji (przysiadu) oraz do poddania się wizualnej kontroli swojego ciała. Przeszukania skarżącego przeprowadzono 9 grudnia 2009 r., 8 i 11 czerwca 2010 r., 22 lutego i 8 czerwca 2011 r. Skarżący złożył kilka wniosków do sądów administracyjnych dotyczących przeszukań. Wszystkie zostały połączone w jedno postępowanie administracyjne (nr A420533911). 20 czerwca 2012 r. Sąd Rejonowy (Administratīvā rajona tiesa) oddalił skargi skarżącego i umorzył postępowanie. Uznał, że przeszukania były obiektywnie uzasadnione względami bezpieczeństwa, a sposób ich przeprowadzenia nie wykraczał poza to, co było wymagane w celu zapewnienia skuteczności tych przeszukań. W związku z tym przeszukania te nie „znacząco ingerowały” w prawa skarżącego i nie stanowiły „działania organu władzy publicznej” (patrz poniżej paragrafy 17 i 18). Skarżący wniósł apelację. 13 września 2012 r. Sąd Okręgowy (Administratīvā apgabaltiesa) oddalił apelację skarżącego i utrzymał w mocy orzeczenie sądu niższej instancji. 5 listopada 2012 r. Senat Sądu Najwyższego (Augstākās tiesas Senāts) uchylił orzeczenie sądu odwoławczego i przekazał sprawę do sądu pierwszej instancji. Senat Sądu Najwyższego stwierdził, że przeszukania miały uzasadniony cel, a mianowicie zapewnienie bezpieczeństwa publicznego, i nie zostały przeprowadzone w sposób nadużywający. Jednakże sądy niższej instancji nie wystarczająco odniosły się do argumentu skarżącego, że był on poddawany przeszukaniom w obecności innych osób. 27 lutego i 11 kwietnia 2013 r. przed sądem pierwszej instancji odbyły się rozprawy. W celu wyjaśnienia faktów wezwano jedenaścioro świadków – siedmiu funkcjonariuszy konwojujących i czterech więźniów. 13 maja 2013 r. Sąd Rejonowy oddalił skargi skarżącego i umorzył postępowanie. W odniesieniu do przeszukań przeprowadzonych 9 grudnia 2009 r. oraz 8 i 11 czerwca 2010 r. sąd, w oparciu o zeznania świadków, stwierdził, że skarżący był przeszukiwany w obecności jednego współwięźnia i co najmniej jednego dodatkowego funkcjonariusza konwojującego. Jednakże, biorąc pod uwagę, że skarżący nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń w tym zakresie podczas pierwszej rundy postępowania, sąd uznał, że „przeszukania ... nie poniżyły skarżącego w oczach innych ani we własnych [oczach]”. W związku z tym sąd nie mógł stwierdzić „znaczącego naruszenia” praw człowieka gwarantowanych w art. 95 Konstytucji i art. 3 Konwencji. W odniesieniu do przeszukań przeprowadzonych 22 lutego i 8 czerwca 2011 r. sąd stwierdził, że dowody nie potwierdzają twierdzenia skarżącego, że był przeszukiwany w obecności innych osób. Sąd oddalił dalsze zarzuty skarżącego (obecność funkcjonariuszek, narażenie na widok personelu sądowego i przechodniów, niehigieniczne dotykanie jego jedzenia) jako nieudowodnione. 9 lipca 2013 r. Senat Sądu Najwyższego, decyzją ostateczną, oddalił apelację skarżącego i utrzymał w mocy orzeczenie sądu niższej instancji.


Skarżący miał roszczenie o restytucję dotyczące ruchomości znajdujących się w zamku Opočno. Sam zamek należał do innej osoby, której skarżący nie jest spadkobiercą. Ruchomości zostały początkowo skonfiskowane poprzednikowi skarżącego podczas niemieckiej okupacji Czechosłowacji w 1942 roku na rozkaz Tajnej Policji Państwowej, która uznała go za wroga Rzeszy Niemieckiej. Po zakończeniu II wojny światowej mienie zostało ponownie skonfiskowane w 1945 roku przez państwo czechosłowackie na mocy dekretów Beneša, ponieważ uznano go za osobę narodowości niemieckiej. To wywłaszczenie zostało uchylone w drodze odwołania przez Ziemski Komitet Narodowy w Pradze (zemský národní výbor) 21 stycznia 1947 roku po ustaleniu, że poprzednik skarżącego był narodowości czechosłowackiej i był lojalny wobec państwa czechosłowackiego. Dalsze losy mienia są sporne i były przedmiotem dyskusji w orzeczeniach krajowych. 31 marca 1992 roku ojciec skarżącego, wraz ze swoją kuzynką, panią Kristiną Colloredo-Mansfeld, dochodził restytucji ruchomości, które znajdowały się w zamku Opočno. Skarżący przystąpił do postępowania jako spadkobierca i sukcesor prawny swojego ojca, który zmarł w 1998 roku. Ze względu na dużą liczbę przedmiotów będących przedmiotem sprawy, sąd pierwszej instancji rozstrzygnął sprawę w drodze trzech odrębnych wyroków. W 1999 roku Sąd Rejonowy w Pardubicach (okresní soud) zwrócił skarżącemu i jego współpowódce kolekcję 68 obrazów. Wyrok ten został utrzymany w mocy na skutek odwołania przez Sąd Okręgowy w Hradcu Králové (krajský soud) 1 czerwca 2000 roku, a skarga kasacyjna pozwanego została oddalona. Postępowanie to nie jest przedmiotem obecnych skarg. 27 października 2006 roku Sąd Rejonowy nakazał Instytutowi Dziedzictwa Narodowego zwrócenie skarżącemu i jego współpowódce pewnych ruchomości znajdujących się w zamku Opočno. Uznał, że poprzednik skarżącego był właścicielem mienia w dacie krytycznej, tj. 25 lutego 1948 roku (zob. Gratzinger i Gratzingerova przeciwko Republice Czeskiej (dec.), nr 39794/98, § 24, ECHR 2002-VII), oraz że zostały spełnione ustawowe warunki jego restytucji. 18 października 2007 roku Sąd Okręgowy uchylił wyrok i oddalił powództwo. Uznał, że mienie będące przedmiotem sprawy zostało odebrane poprzednikowi skarżącego przed 25 lutego 1948 roku i w związku z tym ustawodawstwo dotyczące restytucji nie miało zastosowania. Podczas rozprawy 8 października 2007 roku sąd nie zadawał stronom żadnych pytań ani nie poruszał kwestii dowodowych, ale jedynie wysłuchiwał uwag stron dotyczących wyroku sądu pierwszej instancji, po czym sprawa została odroczona do ogłoszenia wyroku. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na dwóch dowodach. Po pierwsze, był to list z 24 czerwca 1947 roku od narodowego administratora zamku Opočno do jego przełożonych, informujący ich o wizycie poprzednika skarżącego w zamku. Drugim dowodem była decyzja Ministerstwa Rolnictwa z 30 kwietnia 1947 roku, na mocy której zamek Opočno został uznany za dobro kultury państwowego (dalej „decyzja z 1947 roku”). Decyzja z 1947 roku nie została przytoczona stronom w trakcie rozprawy i strony nie otrzymały możliwości odniesienia się do niej. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy zaznaczył, że wiedział o istnieniu dokumentu w ramach sprawowania swoich funkcji. 11 lutego 2009 roku Sąd Najwyższy (Nejvyšší soud) oddalił skargę kasacyjną (dovolání) wniesioną przez skarżącego. Stwierdził, że sąd odwoławczy doszedł do swego wniosku, między innymi, na podstawie decyzji z 1947 roku. Nie odniósł się do argumentu skarżącego, że nie widział tej decyzji i nie mógł się do niej odnieść. 11 sierpnia 2010 roku Sąd Konstytucyjny (Ústavní soud) oddalił skargę konstytucyjną skarżącego jako oczywiście bezzasadną. Zauważył znaczenie decyzji z 1947 roku, ale stwierdził, że zostały spełnione wymagania art. 121 Kodeksu postępowania cywilnego i że nie było konieczne udowadnianie faktów powszechnie znanych lub znanych sądowi w ramach sprawowania jego funkcji. 22 kwietnia 2009 roku Sąd Rejonowy oddalił resztę roszczeń restytucyjnych skarżącego. W uzasadnieniu powołał się na wyrok Sądu Okręgowego z 18 października 2007 roku oraz wyrok Sądu Najwyższego z 11 lutego 2009 roku. 27 stycznia 2011 roku Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok pierwszej instancji. Sąd powołał się jako dowód na list Ministerstwa Rolnictwa z 27 maja 1957 roku, odnoszący się do decyzji z 1947 roku. Mimo wielokrotnych wniosków skarżącego, decyzja z 1947 roku nie została przedstawiona stronom. 28 listopada 2011 roku Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną skarżącego. 19 kwietnia 2012 roku Sąd Konstytucyjny oddalił skargę konstytucyjną skarżącego, w której ten powoływał się na naruszenie swojego prawa do sprawiedliwego procesu i prawa do własności, jako oczywiście bezzasadną.


Skarżący urodził się w 1986 roku. Zmarł 3 listopada 2015 roku. Pani N. Zīmele, babka skarżącego, poinformowała Sąd o swoim zamiarze kontynuowania postępowania w jego imieniu. Istotne fakty sprawy, przedstawione przez strony, można podsumować w następujący sposób. W lipcu i sierpniu 2011 roku policja wszczęła cztery śledztwa karne w sprawie trzech kradzieży i jednego rozboju. 29 sierpnia 2011 roku śledztwa te zostały połączone. 12 sierpnia 2011 roku policja zatrzymała skarżącego w związku z podejrzeniem rozboju. Na tej podstawie był przetrzymywany w areszcie do 14 sierpnia 2011 roku, kiedy to został aresztowany w związku z podejrzeniem kradzieży. 15 sierpnia 2011 roku policja złożyła wniosek do Sądu Rejonowego w Ludzie (Ludzas rajona tiesa) o tymczasowe aresztowanie skarżącego w związku ze śledztwem w sprawie kradzieży. 16 sierpnia 2011 roku sędzia śledczy uwzględnił wniosek. W odniesieniu do podejrzenia kradzieży stwierdził:
„istnieją powody, by podejrzewać, że [skarżący] popełnił przestępstwo z art. 175 ust. 3 Kodeksu Karnego (Krimināllikums) [kradzież] ... Podejrzenia te potwierdzają dowody zebrane w sprawie karnej”.
18 sierpnia 2011 roku skarżący odwołał się od tej decyzji. 2 września 2011 roku Sąd Okręgowy w Latgalii (Latgales apgabaltiesa) oddalił odwołanie. W odniesieniu do podejrzenia kradzieży sędzia stwierdził:
„... podejrzenie, że [skarżący] popełnił przestępstwo ... jest potwierdzone informacjami zawartymi w aktach sprawy”.
Od powyższej decyzji nie przysługiwało odwołanie. 19 września 2011 roku prokurator oskarżył skarżącego o rozboj, kradzież, nakłanianie nieletniego do kradzieży oraz kradzież drobną na podstawie faktów przedstawionych w akcie oskarżenia. 26 września 2011 roku skarżący zapoznał się z materiałami sprawy. 28 września 2011 roku prokurator skierowała sprawę do Sądu Rejonowego w Ludzie do rozpoznania. Przedstawiła zarzuty przeciwko skarżącemu i szczegółowo opisała dowody, na których zamierzała oprzeć się oskarżenie. 17 października 2011 roku sędzia śledczy postanowił o utrzymaniu skarżącego w areszcie. Uzasadnił to w następujący sposób:
„zarzut wobec [skarżącego] popełnienia przestępstw z art. 175 ust. 3 [kradzież], 176 ust. 2 [rozboj], 180 ust. 2 [kradzież drobna] i 172 [nakłanianie nieletniego do kradzieży] Kodeksu Karnego ... jest potwierdzony dowodami zebranymi w sprawie karnej”.
Od powyższej decyzji nie przysługiwało odwołanie. 28 grudnia 2011 roku oraz 23 kwietnia 2012 roku przedłużono aresztowanie skarżącego. Sędzia stwierdził następująco:
„aresztowanie [skarżącego] opiera się na podejrzeniu, że popełnił przestępstwo z art. 175 ust. 3 Kodeksu Karnego [kradzież]... w innych postępowaniach karnych [został] ogłoszony podejrzanym w związku z przestępstwami z art. 180 ust. 1 [kradzież drobna] i 176 ust. 2 [rozboj] ...
...
Nie nastąpiła zmiana w przyczynach wskazanych w postanowieniu o areszcie z 16 sierpnia 2011 roku ... które zostały ponownie zbadane w [kolejnych decyzjach]...”
3 lutego, 19 czerwca i 6 sierpnia 2012 roku skarżący skarżył się do Sądu Rejonowego w Ludzie, że ten nie ocenił jego aresztowania w związku z zarzucanym rozbojem. 6 sierpnia i 2 listopada 2012 roku oraz 25 stycznia 2013 roku sędzia postanowiła o kontynuacji aresztowania skarżącego, używając w dużej mierze tego samego brzmienia co w poprzednich decyzjach. Ponadto zauważyła, że dwudziestoczteromiesięczny okres dopuszczony przez art. 277 ust. 7 Kodeksu Postępowania Karnego (Kriminālprocesa likums) na aresztowanie został zachowany, ponieważ skarżącemu postawiono również zarzut popełnienia przestępstwa szczególnie poważnego, rozboju, z art. 176 ust. 2 Kodeksu Karnego. Od powyższych decyzji nie przysługiwało odwołanie.


9 czerwca 2004 r. skarżąca, wówczas 69-letnia, szła w centrum Charkowa i została trafiona w twarz śrutem wystrzelonym z wiatrówki. Skarżąca została przyjęta do szpitala tego samego dnia, a śrut został usunięty z jej twarzy. Następnie został on zabezpieczony przez policję jako dowód. Lekarze odnotowali w dokumentacji medycznej skarżącej, że posiadała ranę postrzałową w okolicy podoczodołowej twarzy. Później tego dnia złożyła na policji zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa. Skarżąca twierdziła, że strzał został oddany z konkretnego mieszkania w budynku położonym w centrum Charkowa. Od 10 do 26 czerwca 2004 r. skarżąca była leczona ambulatoryjnie z powodu odniesionych obrażeń. 2 lipca 2004 r., na wniosek policji, została zbadana przez biegłego, który stwierdził, że obrażenia skarżącej są lekkiego stopnia i mogły zostać spowodowane postrzałem. 31 października 2005 r. skarżąca poddała się dodatkowemu badaniu lekarskiemu, które potwierdziło wcześniejsze wnioski. Decyzjami z 22 marca i 8 grudnia 2005 r. oraz 9 sierpnia 2006 r. policja odmówiła wszczęcia postępowania karnego, stwierdzając, że nie było możliwe zidentyfikowanie sprawców, a twierdzenia skarżącej, że strzał został oddany z konkretnej lokalizacji, były bezzasadne. Uznali ponadto, że w przypadku skarżącej nie doszło do poważnego naruszenia porządku publicznego oraz zwrócili uwagę, że skarżąca mogła złożyć zawiadomienie o przestępstwie bezpośrednio do sądu w ramach postępowania z oskarżenia prywatnego. Mimo wielokrotnych wniosków skarżącej, nie pozwolono jej na zapoznanie się z aktami postępowania prowadzonego przez policję w sprawie incydentu z 9 czerwca 2004 r. W wyniku odwołania skarżącej decyzje te zostały uchylone przez różnych prokuratorów i sądy, zasadniczo z powodu tego, że dochodzenie policji nie spełniło wymogów pełnego i obiektywnego zbadania okoliczności sprawy. Stwierdzono, że policja nie zbadała istotnych dowodów, w tym śrutu, oraz że sprawa zawiera znamiona przestępstwa określonego w art. 296 Kodeksu Karnego (chuligaństwo). W szczególności 21 sierpnia 2007 r. Sąd Rejonowy w Dzierżyńskim w Charkowie orzekł, że sprawa powinna zostać zwrócona prokuratorom w celu dalszego dochodzenia. Po tej dacie nie przeprowadzono dalszego dochodzenia. Pismem z 21 sierpnia 2009 r. Zastępca Prokuratora Rejonu Dzierżyńskiego w Charkowie poinformował skarżącą, że akta sprawy zaginęły. Brak informacji o jakichkolwiek dalszych wydarzeniach w tym zakresie. 7 listopada 2009 r. skarżąca zmarła. Jej śmierć nie była związana z incydentem z 9 czerwca 2004 r.


Skarżący urodził się w 1951 roku i aż do aresztowania mieszkał we Władywostoku, w Kraju Nadmorskim. W odpowiednim czasie skarżący kierował oddziałami Alfa Banku na rosyjskim Dalekim Wschodzie, których centrala znajdowała się we Władywostoku. Finansowy audyt oddziału przeprowadzony w 2003 roku ujawnił brak aktywów w wysokości kilku milionów euro. 21 listopada 2003 roku wszczęto sprawę karną przeciwko skarżącemu i siedmiu innym podejrzanym („pierwsza sprawa”). 5 stycznia 2004 roku policja postawiła skarżącemu zarzut nadużycia stanowiska i wydała zakaz opuszczania Władywostoku. W sierpniu 2005 roku zmieniono zarzuty na liczne czyny przywłaszczenia w stopniu zaostrzonym oraz prania pieniędzy popełnione przez zorganizowaną grupę przestępczą. 9 września 2005 roku śledztwo w sprawie kilku przypadków przywłaszczenia zostało wyłączone z pierwotnego postępowania w celu utworzenia odrębnej sprawy karnej („druga sprawa”). 28 września 2005 roku Sąd Rejonowy Pierworieczeński we Władywostoku oddalił wniosek organów śledczych o zastosowanie aresztu tymczasowego wobec skarżącego w kontekście pierwszej sprawy karnej. Nie znalazł dowodów na to, że oskarżony naruszył zobowiązanie do nieopuszczania Władywostoku lub kiedykolwiek nie wykonał poleceń policji. Sąd zauważył, że skarżący jest osobą w dojrzałym wieku, stale zamieszkałą pod znanym adresem, że nie był karany, nigdy nie próbował uciec, a w danym czasie podlegał leczeniu szpitalnemu. W związku z tym tak surowy środek zapobiegawczy, jak aresztowanie, nie mógł być uzasadniony. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Sąd Krajowy w dniu 21 listopada 2005 roku. Miesiąc później Prezydium Sądu Krajowego uchyliło decyzje Sądu Rejonowego i Sądu Krajowego w trybie nadzoru i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. 23 stycznia 2006 roku Sąd Rejonowy zastosował areszt wobec skarżącego. Powołał się głównie na ciężkość zarzutów, fakt, że oskarżony nadal nieformalnie zarządzał osobą prawną, był rzekomo zaangażowany w działalność przestępczą oraz dwukrotnie nie stawił się na wezwania policji. Sąd stwierdził również, że jego stan zdrowia nie wyklucza zastosowania aresztu. Wnioskuje, że pozostając na wolności, skarżący mógłby ponownie popełnić przestępstwo, utrudnić prawidłowe wymierzanie sprawiedliwości lub uciec. Sąd Krajowy utrzymał tę decyzję w mocy na rozprawie apelacyjnej 20 lutego 2006 roku. 21 marca 2006 roku, powołując się wyłącznie na ciężkość zarzutów, Sąd Rejonowy przedłużył aresztowanie skarżącego do 21 maja 2006 roku. Sąd Krajowy utrzymał to postanowienie w mocy na rozprawie apelacyjnej 22 maja 2006 roku, stwierdzając, że zostało wydane zgodnie z prawem i należycie uzasadnione. W ciągu następnych miesięcy aresztowanie skarżącego było przedłużane kilkakrotnie, w tym 2 marca, 1 czerwca i 3 września 2007 roku. Oprócz ciężkości zarzutów sądy oparły swoje decyzje na ustaleniach, że „okoliczności, które początkowo uzasadniały aresztowanie, nie uległy zmianie” oraz że stan zdrowia skarżącego, choć słaby, nie uzasadniał jego zwolnienia. Wspomniane powyżej postanowienia o przedłużeniu aresztu były bezskutecznie zaskarżane w dniach 3 marca, 4 czerwca i 7 września 2007 roku. Sąd Krajowy utrzymał je w mocy odpowiednio 26 marca, 3 lipca i 24 września 2007 roku. Tymczasem, w sierpniu 2006 roku, władze zakończyły śledztwo w drugiej sprawie i przesłały akta sprawy, liczące 326 tomów, do Sądu Rejonowego Frunzeńskiego we Władywostoku do rozpoznania co do istoty. Śledztwo w pierwszej sprawie zakończono później, w grudniu 2007 roku. Skarżącemu i jego wspólnikom postawiono zarzuty popełnienia 103 czynów prania pieniędzy w stopniu zaostrzonym, przywłaszczenia i oszustwa popełnionych przez zorganizowaną grupę przestępczą. 4 grudnia 2007 roku Sąd Rejonowy przeprowadził rozprawę dotyczącą przedłużenia aresztowania skarżącego i jego współpodejrzanych. Mimo że skarżący był obecny, dwaj jego adwokaci nie stawili się. Zgodnie z zapisami rozmów telefonicznych sporządzonymi przez sekretarza sądowego, adwokaci zostali poinformowani o rozprawie telefonicznie. W celu ochrony praw skarżącego Sąd Rejonowy wyznaczył jednego z adwokatów dyżurnych do jego reprezentowania i odroczył rozprawę, aby dać jej możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Po wznowieniu rozprawy adwokat skarżącego sprzeciwił się przedłużeniu aresztu, powołując się między innymi na problemy zdrowotne skarżącego oraz fakt, że jego miejsce zamieszkania było znane. Sąd odrzucił te argumenty, stwierdzając, że zostały one już zbadane i oddalone w postępowaniu dotyczącym poprzednich postanowień o aresztowaniu. Na podstawie tego, że okoliczności uzasadniające tymczasowe aresztowanie skarżącego nie uległy zmianie, sąd przedłużył aresztowanie skarżącego do 4 marca 2008 roku. Skarżący twierdził, że ani on, ani jego adwokaci nie zostali poinformowani o rozprawie sądowej z 4 grudnia 2007 roku oraz że zapisy rozmów telefonicznych z akt sprawy są niewiarygodne jako dowody. Dwa dni później skarżący odwołał się, argumentując, że jego adwokaci nie zostali zawiadomieni o rozprawie i w związku z tym nie mogli w niej uczestniczyć. W rezultacie naruszono jego prawo do obrony przez radcę wybranego przez siebie. Zdaniem Rządu, ze względu na nieobecność adwokata skarżącego i niepowodzenia władz aresztowych w zapewnieniu obecności skarżącego, postępowanie było odraczane kilka razy. Ostatecznie odbyły się one 7 lutego 2008 roku. Sąd Krajowy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, uznając, że postanowienie o przedłużeniu było dobrze uzasadnione i że Sąd Rejonowy zgodnie z prawem wyznaczył adwokata z urzędu do reprezentowania skarżącego w sytuacji, w której jego zwykły adwokat, który został prawidłowo wezwany, nie stawił się. Rozprawa apelacyjna odbyła się w obecności skarżącego i jego adwokatów. 3 marca 2008 roku, powtarzając brzmienie poprzednich postanowień o aresztowaniu, Sąd Rejonowy przedłużył aresztowanie skarżącego do 4 czerwca 2008 roku. To postanowienie o aresztowaniu zostało utrzymane w mocy na rozprawie apelacyjnej 10 kwietnia 2008 roku. 27 maja 2008 roku Sąd Rejonowy uznał, że nie ma konieczności dalszego aresztowania skarżącego, ponieważ organy śledcze zakończyły gromadzenie dowodów, a skarżący nie mógłby już więc utrudniać śledztwa. Sąd zarządził jego zwolnienie za kaucją. Następnego dnia skarżący został zwolniony z aresztu. Postanowienie sądu zostało potwierdzone na rozprawie apelacyjnej 23 czerwca 2008 roku. Ani skarżący, ani Rząd nie dostarczyli Trybunałowi informacji o wyniku postępowania karnego. Z ostatniej korespondencji z grudnia 2010 roku wynika, że były one wciąż w toku przed Sądem Rejonowym. Zgodnie z informacjami przedłożonymi przez strony, rozprawa była zawieszana kilka razy z powodu niezdolności skarżącego do uczestnictwa w niej z przyczyn zdrowotnych, co zostało potwierdzone przez lekarza więziennego. Wynika również, że pewne opóźnienia przypisywano zmianom w składzie sądu rozpoznającego sprawę. Przed aresztowaniem skarżący cierpiał na nadciśnienie tętnicze, przebył zawał serca i przeszedł operację pomostowania aortalno-wieńcowego w szpitalu cywilnym. Podczas procedury przyjęcia do aresztu śledczego skarżący poinformował lekarza więziennego o swojej historii choroby serca i u niego zdiagnozowano chorobę wieńcową i dławicę piersiową. Tydzień później został przeniesiony do badania lekarskiego i leczenia do Krajowego Szpitala Więziennego we Władywostoku, gdzie poddano go różnym badaniom medycznym. Potwierdziły one chorobę wieńcową i wykazały, że jego dławica piersiowa była w zaawansowanym stadium, związanym z wysokim ryzykiem kolejnego zawału serca. Skarżącemu przepisano farmakoterapię, która, zgodnie z wpisami medycznymi z 2 lutego i 20 marca 2006 roku, doprowadziła do poprawy jego stanu zdrowia. 5 kwietnia 2006 roku skarżący został wypisany ze szpitala więziennego. W ciągu następnych miesięcy był przenoszony między aresztem śledczym a szpitalem więziennym. Po przebyciu poważnego kryzysu nadciśnieniowego pod koniec czerwca 2006 roku, skarżący został przyjęty do szpitala więziennego 7 lipca 2006 roku. Pozostał tam do momentu zwolnienia z aresztu 28 maja 2008 roku. W dniu przyjęcia skarżącego do szpitala więziennego ordynator oddziału terapeutycznego ustalił, że choroba nadciśnieniowa rozwinęła się do najbardziej zaawansowanego stadium. Przepisano dietę i wielolekową terapię. Przez cały pobyt w szpitalu skarżący był badany przez lekarzy prowadzących około cztery razy w tygodniu. Tymczasowe wzrosty ciśnienia krwi i napady dławicy piersiowej odnotowywano po udziale skarżącego w rozprawach sądowych lub konsultacjach z adwokatami. Mimo przyjmowania czterech leków hipotensyjnych, w grudniu 2007 roku skarżący przeszedł kolejny kryzys nadciśnieniowy. Następcze badanie elektrokardiograficzne ujawniło pewne pogorszenie stanu serca. Kilka dni później dostosowano schemat leczenia farmakologicznego skarżącego. Dostosowanie miało pozytywny wpływ na jego zdrowie. Skarżący został wypisany ze szpitala do leczenia ambulatoryjnego w zadowalającym stanie zdrowia. Lekarz zalecił kontynuację przyjmowania leków hipotensyjnych i przeciwpłytkowych wraz z lekami poprawiającymi metabolizm serca.


Skarżący urodził się w 1968 roku i mieszka w Nowomoskowsku. 1 sierpnia 2004 r. około godziny 17:30 doszło do bójki z udziałem skarżącego, Z. i Sz. 15 listopada 2005 r. Sąd w Nowomoskowsku uznał skarżącego za winnego chuligaństwa popełnionego przeciwko Z. i Sz. oraz wymierzył mu karę trzech lat pozbawienia wolności w zawieszeniu. 10 lutego i 19 grudnia 2006 r. Sąd Apelacyjny i Sąd Najwyższy odpowiednio utrzymały w mocy wyrok skazujący i karę nałożoną na skarżącego. Zdaniem skarżącego jego skazanie opierało się na błędnej ocenie dowodów. 1 sierpnia 2004 r. około godziny 19:00 grupa osób, w tym Z., Sz. oraz dwóch ochotników straży obywatelskiej (dobrowolna drużyna ludowa), którzy zostali zidentyfikowani w toku późniejszego postępowania (patrz akapity 9–11 poniżej), weszła na podwórko domu skarżącego i, według skarżącego, go zaatakowała. W szczególności został uderzony pięścią, pistoletem gazowym oraz kopnięty w głowę i tułów, w wyniku czego na krótko stracił przytomność. Zgodnie z materiałami dostępnymi w sprawie (patrz akapit 9 poniżej), ochotnicy straży obywatelskiej użyli siły wobec skarżącego, wykonując swoje uprawnienia na podstawie odpowiednich przepisów (patrz akapit 13 poniżej), próbując zabrać go na komisariat policji w związku z incydentem z 1 sierpnia 2004 r. (patrz akapit 5 powyżej). Następnie skarżący został przyjęty do Centralnego Szpitala w Nowomoskowsku, gdzie lekarz stwierdził dwa siniaki w pobliżu prawego oka skarżącego, ranę na tyłach głowy oraz liczne otarcia na prawej stronie pleców. U skarżącego zdiagnozowano również wstrząśnienie mózgu. Podczas późniejszych badań przeprowadzonych przez biegłego w grudniu 2004 r. i kwietniu 2006 r. stwierdzono u skarżącego wystąpienie pourazowego zapalenia ucha środkowego. Odniesione przez skarżącego obrażenia zostały zakwalifikowane jako częściowo lekkie, a częściowo średnie. 1 sierpnia 2004 r. skarżący złożył skargę do policji w Nowomoskowsku, domagając się wszczęcia postępowania karnego przeciwko osobom, które go pobiły. Skarga skarżącego była rozpatrywana początkowo przez policję, a następnie przez prokuratorów. Między grudniem 2004 r. a marcem 2009 r. wydali oni szereg decyzji odrzucających skargę skarżącego, stwierdzając m.in., że skarżący odniósł obrażenia po niepodporządkowaniu się legalnym poleceniom ochotników straży obywatelskiej, którzy legalnie użyli siły, aby zabrać go na komisariat policji w związku z incydentem z 1 sierpnia 2004 r. (patrz akapit 5 powyżej). Decyzje te zostały uchylone przez różne sądy, które uznały głównie, że skarga skarżącego nie została dokładnie rozpatrzona. 12 marca 2009 r. Prokurator w Nowomoskowsku wszczął postępowanie karne związane ze skargą skarżącego i polecił policji zbadanie incydentu z 1 sierpnia 2004 r. w domu skarżącego. W toku śledztwa dwaj ochotnicy straży obywatelskiej, którzy brali udział w incydencie 1 sierpnia 2004 r. w domu skarżącego, zmarli. Z tego powodu postępowanie dotyczące tych dwóch osób zostało umorzone 17 lipca 2009 r. W tym samym dniu policja umorzyła postępowanie dotyczące Z. i Sz., stwierdzając, że w ich działaniach nie wystąpiły znamiona przestępstwa. Policja odnotowała, że dwaj świadkowie zeznali, iż zmarli ochotnicy straży obywatelskiej pobili skarżącego 1 sierpnia 2004 r. 16 grudnia 2009 r. policja zawiesiła śledztwo, stwierdzając, że niemożliwe jest zidentyfikowanie jakichkolwiek innych osób biorących udział w incydencie z 1 sierpnia 2004 r. w domu skarżącego. Nie przeprowadzono dalszego śledztwa.


Skarżąca urodziła się w 1959 roku i mieszka w Baktalórántháza. W okresie od 1 maja 1975 r. do 14 lipca 1997 r. skarżąca była zatrudniona i opłacała ustawowe składki na ubezpieczenie społeczne. Następnie, od 15 września 1997 r. do 9 września 1998 r., otrzymywała zasiłek dla bezrobotnych. W odpowiedzi na wniosek złożony 16 października 2001 r., skarżącej przyznano jeszcze w tym samym roku rentę z tytułu niezdolności do pracy (rokkantsági nyugdíj) na podstawie wstecznego ustalenia, że w dniu 1 kwietnia 2001 r. z powodu różnych dolegliwości straciła 67% zdolności do pracy. To orzeczenie zostało podtrzymane w latach 2003, 2006 i 2007. Od 2008 r. zmieniło się prawodawstwo dotyczące metodologii stosowanej do oceny uszczerbku na zdrowiu w kontekście zawodowym. Zgodnie z nową metodologią, niezdolność skarżącej została oceniona przez biegłego na 40% w dniu 1 grudnia 2009 r. Nie przewidując żadnego postępowania rehabilitacyjnego, komisja orzekająca wyznaczyła następną kontrolę jej stanu zdrowia na rok 2012. Rząd przedstawił stanowisko, że zgodnie z nową metodologią poprzedni stan skarżącej, polegający na 67% utraty zdolności do pracy, odpowiadałby 54% ogólnemu uszczerbkowi na zdrowiu. Ponieważ jednak stwierdzono u niej jedynie 40% uszczerbku na zdrowiu, należało uznać, że jej stan zdrowia poprawił się w międzyczasie.

Skarżąca wniosła, że związek sugerowany przez rząd między wynikiem 67% w starym systemie a 54% w nowym systemie nie był oparty na żadnym tekście prawnym. W jej ocenie jej stan wcale się nie poprawił; różnica w wynikach była wyłącznie konsekwencją zmiany stosowanej metodologii. W konsekwencji nowo ocenionego poziomu niezdolności skarżącej wynoszącego 40%, 1 lutego 2010 r. właściwy dyrektorat ubezpieczeń emerytalnych cofnął jej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Skarżąca odwołała się od tej decyzji. W nieokreślonym dniu decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ ubezpieczeń emerytalnych drugiej instancji. W odpowiednim czasie miesięczna kwota renty z tytułu niezdolności do pracy skarżącej wynosiła 60 975 forintów węgierskich (HUF), czyli około 200 euro (EUR).

25 marca 2010 r. skarżąca wytoczyła powództwo przed Sądem Pracy w Nyíregyháza, zaskarżając decyzję administracyjną. Sąd Pracy w Nyíregyháza rozpoznał sprawę i powołał biegłego w celu uzyskania opinii co do przyczyn różnicy w wynikach. W opinii z 16 lutego 2011 r. biegły stwierdził, że stary wynik 67%, a także nowy wynik 40%, były poprawne zgodnie z odpowiednimi metodologiami; w każdym razie stan skarżącej nie uległ znaczącej poprawie od 2007 r. Stwierdzając, że skarżąca przepracowała 23 lata i 71 dni, sąd utrzymał wynik niezdolności na poziomie 40% i oddalił jej powództwo w dniu 1 kwietnia 2011 r. Nakazano skarżącej zwrot kwot otrzymanych po 1 lutego 2010 r. Sąd zanotował, że następna ocena medyczna skarżącej przypadała na rok 2012. Zwrócił jej uwagę na możliwość złożenia ponownego wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy w przypadku pogorszenia się jej stanu zdrowia. W 2011 r. skarżąca zwróciła się o ponowną ocenę swojej niezdolności. 5 września 2011 r. organ pierwszej instancji ocenił ją na 45%, wyznaczając następną ocenę na wrzesień 2014 r. Organ drugiej instancji zmienił ten wynik na 50% w dniu 13 grudnia 2011 r., z ponowną oceną przewidzianą na marzec 2015 r. Taki poziom uprawniałby ją do renty z tytułu niezdolności do pracy, gdyby nie była możliwa rehabilitacja. Tym razem jednak komisja orzekająca przewidziała złożoną rehabilitację skarżącej w ramach 36-miesięcznego okresu i zaleciła przyznanie jej zasiłku rehabilitacyjnego (rehabilitációs járadék). Mimo to taka rehabilitacja nie odbyła się, a skarżąca nie otrzymała zasiłku rehabilitacyjnego.

1 stycznia 2012 r. weszła w życie nowa ustawa o niezdolności do pracy i związanych z nią świadczeniach (ustawa nr CXCI z 2011 r.). Wprowadziła ona dodatkowe kryteria uprawniające do świadczeń. W szczególności, zamiast wymaganego przez poprzednie przepisy okresu zatrudnienia, osoby zainteresowane musiały mieć co najmniej 1095 dni objętych ubezpieczeniem społecznym w ciągu pięciu lat poprzedzających złożenie ich wniosków. Osoby, które nie spełniały tego wymogu, mogły jednak kwalifikować się, jeśli nie miały przerwy w ubezpieczeniu społecznym przekraczającej 30 dni w całej swojej karierze zawodowej lub jeśli otrzymywały rentę z tytułu niezdolności do pracy lub zasiłek rehabilitacyjny w dniu 31 grudnia 2011 r. 20 lutego 2012 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o świadczenie z tytułu niezdolności do pracy (rokkantsági ellátás). Jej stan został oceniony w kwietniu 2012 r., co doprowadziło do ustalenia 50% niezdolności. 5 czerwca 2012 r. jej wniosek został odrzucony, ponieważ nie posiadała wymaganego okresu ubezpieczenia społecznego. Nie przewidzano rehabilitacji. Następna ocena została zaplanowana na kwiecień 2014 r. W okresie od 1 lipca do 7 sierpnia 2012 r. skarżąca była zatrudniona w Urzędzie Miejskim w Baktalórántháza. 15 sierpnia 2012 r. skarżąca złożyła nowy wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy na mocy nowej ustawy. Przeszła kolejną ocenę, podczas której jej stopień niezdolności został ponownie ustalony na 50%. Nie przewidzano rehabilitacji. Zasadniczo taki poziom niezdolności uprawniałby skarżącą do świadczenia z tytułu niezdolności do pracy w nowym systemie. Ponieważ jednak jej renta z tytułu niezdolności do pracy została zakończona w lutym 2010 r. (tzn. nie otrzymywała renty z tytułu niezdolności do pracy ani zasiłku rehabilitacyjnego w dniu 31 grudnia 2011 r.) oraz, co więcej, nie uzbierała wymaganej liczby dni ubezpieczenia społecznego ani nie wykazała nieprzerwanego ubezpieczenia, nie była uprawniona, z żadnego tytułu, do świadczenia z tytułu niezdolności do pracy w nowym systemie. Zamiast wymaganych 1095 dni objętych ubezpieczeniem społecznym w ciągu poprzednich pięciu lat, skarżąca była objęta ubezpieczeniem przez 947 dni. Zdaniem rządu, gdyby prawo nie zostało w ten sposób zmienione, skarżąca ponownie stałaby się uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy, ponieważ jej uszczerbek na zdrowiu został ponownie oceniony jako przekraczający odpowiedni próg w 2012 r. Wniosek skarżącej został odrzucony przez właściwy organ komitatu Szabolcs-Szatmár-Bereg w dniu 23 listopada 2012 r., a na skutek odwołania przez Krajowy Urząd Rehabilitacji i Pomocy Społecznej w dniu 27 lutego 2013 r. 27 marca 2013 r. skarżąca wytoczyła sprawę przed Sądem Administracyjnym i Pracy w Nyíregyháza, zaskarżając te decyzje administracyjne. 20 czerwca 2013 r. sąd oddalił jej sprawę. Od tego wyroku nie przysługiwało odwołanie. Od 1 stycznia 2014 r. kwestionowane kryteria ustawowe zostały zmienione w celu rozszerzenia uprawnień na osoby, które uzbierały albo 2555 dni ubezpieczenia społecznego w ciągu dziesięciu lat, albo 3650 dni w ciągu piętnastu lat. Skarżąca nie spełnia jednak również tych kryteriów. W latach 2011 i 2012 skarżąca otrzymywała miesięczny dodatek mieszkaniowy od lokalnej gminy, w wysokości 4100 HUF (14 EUR) w 2011 r. oraz 5400 HUF (18 EUR) w 2012 r. Skarżąca ubiegała się również o podstawowe świadczenie pomocy społecznej (rendszeres szociális segély), ale jej wniosek został odrzucony, ponieważ nie spełniła wymogów ustawowych.


Fakty dotyczące wniosków, przedstawione przez strony, można streścić następująco. Pierwszy skarżący urodził się w 1967 roku i mieszka w Permie. 6 maja 2003 r. pierwszego skarżącego zatrzymał funkcjonariusz celny na międzynarodowym lotnisku w Moskwie i stwierdzono, że posiadał 10 200 euro (EUR) oraz 8 755 dolarów amerykańskich[1] (USD), których nie zgłosił w deklaracji celnej. 4 grudnia 2003 r. Sąd Rejonowy w Goliwinskim w Moskwie uznał pierwszego skarżącego za winnego przemytu i orzekł przepadek posiadanej przez niego waluty obcej. 5 lutego 2004 r. Miejski Sąd w Moskwie utrzymał wyrok w mocy po rozpoznaniu odwołania. Na skutek wniosku zastępcy prokuratora moskiewskiego, 5 grudnia 2008 r. Prezydium Miejskiego Sądu w Moskwie zmieniło wyrok. Stwierdzając, że brak jest dowodów, by skonfiskowana waluta była narzędziem przestępstwa lub została nabyta w sposób przestępczy, uchyliło orzeczenie o przepadku i nakazało zwrot skonfiskowanych pieniędzy pierwszemu skarżącemu. 3 czerwca 2009 r. kwota 628 750 rubli rosyjskich (RUB)[2] została wpłacona na konto bankowe pierwszego skarżącego. Pierwszy skarżący wniósł pozew przeciwko Ministerstwu Finansów, domagając się zwrotu odsetek naliczonych od zatrzymanej kwoty w okresie od 6 maja 2003 r. do 3 czerwca 2009 r., które oszacował na 458 777 RUB. 25 sierpnia 2009 r. Sąd Rejonowy w Twerskim w Moskwie uwzględnił powództwo w części. Przyznał pierwszemu skarżącemu kwotę 11 719,20 RUB[3] za okres od 2 kwietnia 2009 r., kiedy jego pełnomocnik przekazał dane bankowe do Ministerstwa Finansów, do 3 czerwca 2009 r., kiedy dokonano przelewu. Sąd Rejonowy nie odniósł się do części powództwa dotyczącej poprzedniego sześcioletniego okresu. Drugi i trzeci skarżący urodzili się odpowiednio w 1967 i 1971 roku i mieszkają w Grazu, w Austrii. 11 października 2004 r. funkcjonariusz celny na międzynarodowym lotnisku w Moskwie zatrzymał drugiego i trzeciego skarżącego, gdy mieli oni przy sobie odpowiednio 14 600 EUR i 14 980 euro w gotówce, których nie zgłosili w swoich deklaracjach celnych. 14 i 16 lutego 2006 r. Sąd Rejonowy w Goliwinskim w Moskwie uznał drugiego i trzeciego skarżącego za winnych zarzucanych czynów i orzekł przepadek pieniędzy. 10 kwietnia 2006 r. Miejski Sąd w Moskwie utrzymał wyrok skazujący w mocy po rozpoznaniu odwołania. Na skutek wniosku zastępcy prokuratora moskiewskiego, 26 sierpnia 2011 r. Prezydium Miejskiego Sądu w Moskwie zmieniło wyroki w sprawie drugiego i trzeciego skarżącego. Stwierdzając, że brak jest dowodów, by skonfiskowana waluta była narzędziem przestępstwa lub została nabyta w sposób przestępczy, uchyliło orzeczenia o przepadku i nakazało zwrot kwoty 526 471,62 RUB pani Sumann oraz 540 174,30 RUB panu Sumann.[4]


Wnioskodawca urodził się w 1989 roku i mieszka w Niżnie Sirohozy. 31 maja 2013 roku Komenda Rejonowa Policji w Solone w obwodzie dniepropetrowskim wszczęła postępowanie karne w sprawie porwania pojazdu. 4 czerwca 2013 roku wnioskodawca został aresztowany jako podejrzany w związku z tym incydentem. 5 czerwca 2013 roku sędzia śledczy Sądu Rejonowego w Solone zastosował wobec wnioskodawcy tymczasowe aresztowanie do 4 sierpnia 2013 roku, uzasadniając to tym, że był on podejrzany o popełnienie poważnego przestępstwa, był bezrobotny, nie posiadał środków, nie mieszkał w okolicy i nie zamieszkiwał pod swoim oficjalnym adresem zameldowania. Uznano również, że może on unikać swoich obowiązków procesowych i ukryć się, aby uniknąć śledztwa i procesu. 21 czerwca 2013 roku wnioskodawcy postawiono zarzut rozboju na G., popełnionego wspólnie z V. 21 czerwca 2013 roku zakończono śledztwo przygotowawcze, a sprawa przeciwko wnioskodawcy i V. została skierowana do Sądu Rejonowego w Solone. Sprawa została następnie przeniesiona do Sądu Rejonowego w Krasnohwardijśke w obwodzie dniepropetrowskim („Sąd Rejonowy”). 2 sierpnia 2013 roku Sąd Rejonowy zwrócił sprawę do dalszego śledztwa i zastosował wobec wnioskodawcy tymczasowe aresztowanie do 1 października 2013 roku, zauważając, że był on podejrzany o popełnienie poważnego przestępstwa i mógł kontynuować działalność przestępczą. 1 października 2013 roku Sąd Rejonowy przeprowadził rozprawę wstępną w sprawie i przedłużył aresztowanie wnioskodawcy oraz V. do 29 listopada 2013 roku. Sąd stwierdził, nie wchodząc w szczegóły ani nie wskazując, do którego ze współoskarżonych się to odnosi, że „inne środki zapobiegawcze nie zapewnią odpowiedniego zachowania oskarżonego” podczas procesu. 26 listopada 2013 roku Sąd Rejonowy przedłużył aresztowanie wnioskodawcy do 24 stycznia 2014 roku, zauważając, że on i V. zostali oskarżeni o poważne przestępstwa, nie mieszkali w okolicy i byli bezrobotni. Uznano również, że mogą oni wywierać wpływ na świadków i innych uczestników postępowania lub w inny sposób utrudniać postępowanie karne, biorąc pod uwagę, że proces jeszcze się nie rozpoczął. 27 grudnia 2013 roku wnioskodawca złożył wniosek o zwolnienie do Sądu Rejonowego, skarżąc się, między innymi, na swój stan zdrowia. 21 stycznia 2014 roku Sąd Rejonowy rozpatrzył i odrzucił ten wniosek. Sąd przedłużył aresztowanie wnioskodawcy do 21 marca 2014 roku na tych samych podstawach, co w poprzednim orzeczeniu z 26 listopada 2013 roku. Co do problemów zdrowotnych, sąd zauważył, że został on pomyślnie leczony z powodu kolki nerkowej i był zdolny do udziału w procesie. 19 marca 2014 roku Sąd Rejonowy odrzucił kolejny wniosek o zwolnienie, złożony 26 lutego 2014 roku, i przedłużył aresztowanie wnioskodawcy do 19 maja 2014 roku na tych samych podstawach, co podane na dwóch poprzednich posiedzeniach, dodając, że był on świadomy kary za przestępstwo, o które został oskarżony, i w związku z tym mógł utrudniać postępowanie karne, aby uniknąć odpowiedzialności karnej. 22 kwietnia, 17 czerwca i 15 lipca 2014 roku Sąd Rejonowy przedłużył aresztowanie wnioskodawcy odpowiednio do 20 czerwca, 15 sierpnia i 12 września 2014 roku, na tych samych podstawach, co w swoich decyzjach z 26 listopada 2013 roku i 21 stycznia 2014 roku. 15 sierpnia 2014 roku wnioskodawca złożył kolejny wniosek o zwolnienie do Sądu Rejonowego. 4 września 2014 roku Sąd Rejonowy rozpatrzył i odrzucił ten wniosek, przedłużając aresztowanie wnioskodawcy do 2 listopada 2014 roku. Sąd powtórzył swoje poprzednie uzasadnienie, dodając, że był on świadomy kary za przestępstwo, o które został oskarżony, i w związku z tym mógł utrudniać postępowanie karne, aby uniknąć odpowiedzialności karnej. Sąd dodał również, że on i jego współoskarżony V. nie mieli silnych więzi społecznych. 30 września 2014 roku wnioskodawca złożył kolejny wniosek o zwolnienie, który został odrzucony 9 października 2014 roku. Sąd Rejonowy powtórzył swoje poprzednie uzasadnienie, zauważając dodatkowo jako podstawę jego aresztowania, że się nie uczył. 31 października 2014 roku Sąd Rejonowy odrzucił ten wniosek i przedłużył aresztowanie wnioskodawcy do 29 grudnia 2014 roku, podając powody podobne do tych podanych 4 września 2014 roku. 9 grudnia 2014 roku Sąd Rejonowy przedłużył aresztowanie wnioskodawcy do 6 lutego 2015 roku, powtarzając uzasadnienie podane w swoich poprzednich decyzjach. 27 stycznia 2015 roku wnioskodawca i V. zostali skazani przez Sąd Rejonowy w Krasnohwardijśke za rozbój i porwanie pojazdu na pięć lat pozbawienia wolności. Sąd zdecydował również o skróceniu reszty kary więzienia (a mianowicie części nieobjętej aresztem tymczasowym) o połowę na mocy Ustawy o Amnestii. 12 czerwca 2015 roku Sąd Rejonowy w Mience w obwodzie czernihowskim uwzględnił wniosek wnioskodawcy o przedterminowe zwolnienie.


Wnioskodawcą jest wspólnota mieszkaniowa budynku zlokalizowanego w Madrycie. 13 czerwca 1991 r. L., współwłaściciel domu zlokalizowanego obok budynku Wnioskodawcy, złożył skargę do gminy Madryt, podnosząc, że ściana działowa należąca do budynku Wnioskodawcy oraz dwóch innych zlokalizowanych obok niego budynków znajduje się w złym stanie. 25 kwietnia 1994 r., ze względu na „poważne zagrożenie” spowodowane złym stanem ściany, gmina naprawiła ją z urzędu. 30 sierpnia 1994 r. Wnioskodawca otrzymał postanowienie wydane przez gminę 29 lipca 1994 r., informujące go, że naprawy zostały przeprowadzone ze względu na „poważne zagrożenie” spowodowane stanem wspomnianej ściany, oraz nakazujące mu zapłatę kwoty zaliczkowej w wysokości 18 030,36 euro (EUR). 21 października 1994 r. Wnioskodawca wszczął postępowanie sprzeciwiające się żądaniu gminy, kwestionując konieczność pilnych napraw. 29 października 1994 r. Wnioskodawca wniósł przed Wysoki Trybunał Sprawiedliwości w Madrycie pierwsze postępowanie sądowe w zakresie administracji (recurso contencioso-administrativo) przeciwko postanowieniu z 29 lipca 1994 r., skarżąc się na uchybienia w procedurze, która doprowadziła do naprawy ściany przez gminę. 18 marca 1996 r. gmina wezwała Wnioskodawcę do zapłaty pozostałej kwoty należnej: końcowego kosztu napraw pomniejszonego o kwotę już wpłaconą jako zaliczka. 16 lipca 1996 r., przed Wysokim Trybunałem Sprawiedliwości w Madrycie, Wnioskodawca wszczął drugie postępowanie sądowe w zakresie administracji (recurso contencioso-administrativo), kwestionując wysokość żądanej zapłaty i wnosząc o zawieszenie obowiązku uiszczenia tej kwoty. 20 listopada 1996 r. wniosek o zawieszenie obowiązku zapłaty został odrzucony. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wysoki Trybunał Sprawiedliwości w Madrycie oraz Sąd Najwyższy odpowiednio 11 lipca 1997 r. i 23 lutego 2001 r. 6 marca 1998 r. oba postępowania sądowe w zakresie administracji zostały połączone. 9 grudnia 2004 r. Wysoki Trybunał Sprawiedliwości w Madrycie orzekł przeciwko Wnioskodawcy, stwierdzając, że naprawy zostały przeprowadzone przez gminę ze względu na zły stan ściany oraz istniejące wówczas „poważne zagrożenie”, co nie pozostawiło gminie innego wyjścia, jak naprawić ją, a następnie zażądać od Wnioskodawcy zapłaty poniesionych kosztów. Wysoki Trybunał Sprawiedliwości w Madrycie potwierdził również ustaloną wysokość kosztów napraw. 3 marca 2005 r. Wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, która została uznana za niedopuszczalną ponad cztery lata później, 29 maja 2009 r. Decyzja ta została doręczona Wnioskodawcy 9 czerwca 2009 r. 10 grudnia 2009 r. Wnioskodawca wniósł skargę o ochronę praw konstytucyjnych (amparo) do Trybunału Konstytucyjnego. 31 stycznia 2010 r. wspólnota mieszkaniowa wyraziła zgodę na upoważnienie pana Garcíę Caballero do działania w jej imieniu w ramach postępowań sądowych dotyczących kosztów naprawy ściany. Decyzją z 28 kwietnia 2010 r. Trybunał Konstytucyjny uznał skargę o ochronę praw konstytucyjnych (amparo) za niedopuszczalną, stwierdzając, że „nie uzasadniono znaczenia konstytucyjnego skargi”. Decyzja ta została doręczona Wnioskodawcy 6 maja 2010 r.


Pierwszy skarżący, pan J. Maxian, urodził się w 1949 roku. Druga skarżąca, pani I. Maxianová, urodziła się w 1965 roku. Są małżeństwem i mieszkają w Wiedniu, w Austrii. Skarżący złożyli już trzynaście skarg do tego Trybunału, z których większość dotyczyła ich udziału w skomplikowanym zespole sporów sądowych związanych z zespołem nieruchomości. Wiele z tych postępowań było ze sobą powiązanych i było często zawieszanych w oczekiwaniu na wynik innego postępowania dotyczącego pokrewnych spraw. Niniejsza skarga dotyczy powództwa wniesionego przez skarżących przed Sądem Rejonowym w Dunajskiej Stredzie 11 kwietnia 2005 r., które zostało zarejestrowane pod sygnaturą akt 4C 65/2005 („postępowanie główne”). Skarżący byli przekonani, że przysługują im prawa własności do nieruchomości, którą wynajmowali osobom fizycznym za wynagrodzeniem. W toku postępowania głównego skarżący byli zaangażowani w dwa inne, odrębne zestawy postępowań pomocniczych prowadzonych przed tym samym sądem (patrz akapity 18–21). Na skutek sporu o ww. nieruchomość w kontekście tych dwóch postępowań pomocniczych postępowanie główne było zawieszane dwukrotnie. Szczegóły opisano poniżej. 16 maja 2005 r. Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty, który został zaskarżony przez pozwanych. Następnie Sąd Rejonowy przeprowadził kilka rozpraw, zajął się wnioskiem skarżących o zmianę powództwa i próbował doręczyć pisma sądowe jednemu z pozwanych, którego adres był nieznany. 28 września 2006 r. Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia pierwszego postępowania pomocniczego (patrz akapit 18), a ta decyzja została utrzymana w mocy na skutek odwołania z dniem 27 września 2007 r. Następnie skarżący wnieśli skargę kasacyjną bezskutecznie. W okresie od 9 września do 1 grudnia 2008 r. Sąd Rejonowy monitorował pierwsze postępowanie pomocnicze, a po jego zakończeniu wznowił postępowanie główne 20 marca 2009 r. Następnie Sąd Rejonowy zajął się wnioskami skarżących o zmianę powództwa, zarządził przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, wyznaczył szereg rozpraw i ustalił miejsce pobytu pozwanych w celu doręczenia im pism sądowych, ponieważ ci nieustannie zmieniali adres. 17 września 2012 r. Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie po raz drugi w oczekiwaniu na wynik drugiego postępowania pomocniczego (patrz akapit 21). Skarżący odwołali się od tej decyzji bezskutecznie, a decyzja o zawieszeniu postępowania głównego stała się ostateczna 16 stycznia 2014 r. Postępowanie główne nie zostało wznowione od czasu jego zawieszenia. Sąd Rejonowy regularnie jednak monitorował jego stan. Skarżący wnieśli dwukrotnie skargę do Trybunału Konstytucyjnego na długość trwania postępowania głównego. W swojej drugiej skardze konstytucyjnej zakwestionowali również rzekomą niesprawiedliwość decyzji sądów krajowych o zawieszeniu tych postępowań. 7 września 2010 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt I. ÚS 291/2010) oddalił ich pierwszą skargę jako oczywiście bezzasadną z powodu, że postępowanie było zawieszone w latach 2006–2009 w oczekiwaniu na wynik pierwszego postępowania pomocniczego. Zbadał okresy przed zawieszeniem postępowania głównego we wrześniu 2006 r. i po jego wznowieniu w marcu 2009 r., nie stwierdzając bezczynności w istotnych okresach. Stwierdził również, że skarżący przyczynili się do opóźnień, składając pięć wniosków o zmianę szczegółów powództwa. 4 czerwca 2014 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt I. ÚS 267/2014) oddalił drugą skargę skarżących jako oczywiście bezzasadną. Zbadł czynności procesowe podjęte przez Sąd Rejonowy po pierwszej skardze konstytucyjnej skarżących do 17 września 2012 r., kiedy to Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie główne po raz drugi. Zauważył, że Sąd Rejonowy był zobowiązany do ustalenia adresu pozwanych. Stwierdził jedynie krótki okres bezczynności w postępowaniu Sądu Rejonowego trwający cztery miesiące, co samo w sobie nie naruszyło prawa skarżących do rozprawy w rozsądnym terminie. Trybunał Konstytucyjny stwierdził dalej, że argumenty skarżących dotyczące niesprawiedliwości decyzji sądów krajowych o zawieszeniu postępowania były oczywiście bezzasadne. Zauważył również, że nie podnieśli oni niektórych swoich argumentów dotyczących rzekomej niesprawiedliwości i braku uzasadnienia przed sądami niższymi, w szczególności przed sądem odwoławczym. Pierwsze postępowanie pomocnicze zostało wszczęte w 1996 r. przeciwko skarżącym (sygn. akt 4 C 204/96) i dotyczyło sporu o ważność umowy kupna-sprzedaży dotyczącej spornej nieruchomości, którą rzekomo wynajmowali innym osobom. Wyrok oddalający ten powództwo stał się ostateczny 10 listopada 2008 r. W kwietniu 2003 r. skarżący wspólnie otrzymali krajowe odszkodowanie od Trybunału Konstytucyjnego w wysokości równowartości 2 656 euro (EUR) za naruszenie ich prawa do rozprawy w rozsądnym terminie w kontekście tych postępowań (sygn. akt II. ÚS 197/02). Wnieśli również skargę dotyczącą długości postępowania do tego Trybunału (nr 50780/11), która została uznana za niedopuszczalną przez Sędziego Jedynego 28 czerwca 2012 r. (zob. np. Maxian i Maxianová przeciwko Słowacji, (dec.), nr 44482/09, 24 lipca 2012 r.). Drugie postępowanie pomocnicze rozpoczęło się 14 marca 2011 r. i ponownie dotyczyło sporu o ważność umowy kupna-sprzedaży dotyczącej wyżej wymienionej nieruchomości (sygn. akt 10C 62/2011). Postępowanie to wciąż jest w toku. W kontekście innej sprawy skarżących w toku przed tym Trybunałem (skarga nr 10816/12) Trybunał ustalił z urzędu, że 7 maja 2015 r. skarżący zakwestionowali długość trwania drugiego postępowania pomocniczego (sygn. akt 10C 62/2011) poprzez skargę konstytucyjną, powołując się na art. 6 § 1 Konwencji oraz art. 48 § 1 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny uznał ich skargę za dopuszczalną 11 lutego 2016 r. Trybunał nie otrzymał dalszych informacji o wyniku tych postępowań konstytucyjnych.


Skarżący urodzili się odpowiednio w 1983, 1987 i 1988 roku. Pan Khlaifia („pierwszy skarżący”) mieszka w Om Laarass (Tunezja); pan Tabal i pan Sfar („drugi i trzeci skarżący”) mieszkają w El Mahdia (Tunezja). 16 września 2011 roku w przypadku pierwszego skarżącego, a następnie następnego dnia, 17 września, w przypadku drugiego i trzeciego skarżącego, skarżący opuścili Tunezję wraz z innymi na pokładach prymitywnych jednostek płynących w stronę wybrzeża Włoch. Po kilku godzinach na morzu ich jednostki zostały zatrzymane przez włoską straż przybrzeżną, która eskortowała je do portu na wyspie Lampedusa. Skarżący przybyli na wyspę odpowiednio 17 i 18 września 2011 roku. Skarżący zostali przeniesieni do Centrum Wczesnego Przyjęcia i Pomocy (Centro di Soccorso e Prima Accoglienza – „CSPA”) na wyspie Lampedusa w miejscowości Contrada Imbriacola, gdzie po udzieleniu im pierwszej pomocy władze przystąpiły do ich identyfikacji. Zdaniem Rządu, podczas tej okazji dla każdego z zainteresowanych migrantów wypełniono indywidualne „karty informacyjne” (patrz poniżej paragraf 224); skarżący kwestionują to (patrz poniżej paragraf 222). Zakwaterowano ich w części ośrodka przeznaczonej dla dorosłych Tunezyjczyków. Zdaniem skarżących byli przetrzymywani w przepełnionym i brudnym obszarze oraz zmuszeni do spania na podłodze z powodu braku dostępnych łóżek i złej jakości materacy. Musieli spożywać posiłki na zewnątrz, siedząc na ziemi. Ośrodek był stale monitorowany przez policję, co uniemożliwiało jakikolwiek kontakt ze światem zewnętrznym. Skarżący pozostali w CSPA do 20 września, kiedy wśród migrantów wybuchł gwałtowny bunt. Obiekt został zniszczony przez ogień, a skarżący zostali przeniesieni na noc do kompleksu sportowego na Lampedusie. O świcie 21 września udało im się wraz z innymi migrantami uniknąć nadzoru policji i pieszo dotrzeć do wsi Lampedusa. Stamtąd, wraz z około 1800 innymi migrantami, rozpoczęli demonstrację ulicami wyspy. Po zatrzymaniu przez policję skarżący zostali najpierw zawiezieni z powrotem do centrum recepcyjnego, a następnie na lotnisko Lampedusa. Rankiem 22 września 2011 roku skarżący zostali przetransportowani samolotem do Palermo. Po zejściu na ląd zostali przeniesieni na statki zacumowane w tamtejszym porcie. Pierwszy skarżący został umieszczony na statku „Vincent” z około 190 innymi osobami, podczas gdy drugi i trzeci skarżący zostali zaokrętowani na statek „Audace” z około 150 innymi osobami. Skarżący opisali warunki w następujący sposób. Wszyscy migranci na każdym ze statków byli zamknięci w pomieszczeniach restauracyjnych, a dostęp do kabin był zabroniony. Spali na podłodze i musieli czekać kilka godzin, aby skorzystać z toalet. Mogli wyjść na zewnątrz na pokłady dwa razy dziennie, za każdym razem tylko na kilka minut. Jak twierdzono, byli znieważani i źle traktowani przez policję, która trzymała ich pod stałym nadzorem, a oni twierdzili, że nie otrzymali żadnych informacji od władz. Skarżący pozostali na statkach przez kilka dni. 27 września 2011 roku drugi i trzeci skarżący zostali zabrani na lotnisko w Palermo w oczekiwaniu na ich wydalenie do Tunezji; pierwszy skarżący zrobił to samo 29 września. Przed wejściem na pokład samolotów migrantów przyjął Konsul Tunezyjski. W swoim oświadczeniu Konsul jedynie odnotował ich tożsamość zgodnie z porozumieniem między Włochami a Tunezją z kwietnia 2011 roku (patrz poniżej paragrafy 36-40). W swoim wniosku skarżący twierdzili, że w żadnym momencie podczas ich pobytu we Włoszech nie wydano im żadnego dokumentu.
Załączając do swoich uwag, Rząd przedłożył jednak trzy decyzje o odmowie wjazdu z datami 27 i 29 września 2011 roku, które zostały wydane w stosunku do skarżących. Decyzje te, które były niemal identyczne i sporządzone w języku włoskim z tłumaczeniem na język arabski, brzmiały następująco:
„Szef Policji (questore) Prowincji Agrigento
Biorąc pod uwagę dokumenty w aktach, wykazujące, że
(1) w dniu „17 [18] września 2011” członkowie sił policji znaleźli w prowincji „Agrigento”, przy granicy: „wyspa Lampedusa”, pana [nazwisko i imię] urodzonego ... w dniu [data] ... obywatela „tunezyjskiego” ... nie w pełni zidentyfikowanego, „bez dokumentów” (sedicente);
(2) cudzoziemiec wszedł na terytorium kraju, unikając kontroli granicznej;
(3) identyfikacja (rintraccio) cudzoziemca miała miejsce w dniu / natychmiast po jego przybyciu na terytorium krajowe, a dokładnie w: „wyspa Lampedusa”;
GDYŻ żadna z sytuacji [przewidzianych w] art. 10 § 4 Dekretu Ustawodawczego nr 286 z 1998 r. nie zachodzi;
ROZWAŻYWSZY, że właściwe jest postępowanie zgodnie z art. 10 § 2 Dekretu Ustawodawczego nr 286 z 1998 r.;
ZAMAWIA, aby powyższa osoba została
ODMÓWIONA WJAZDU I WYDANA
– Od niniejszej decyzji można wnieść odwołanie w terminie sześćdziesięciu dni od daty jej doręczenia do Sędziego Pokoju w Agrigento.
– Wniesienie odwołania nie wstrzymuje w żadnym wypadku wykonania (skuteczności) niniejszej decyzji.
– Dyrektor Biura Migracji przystąpi, w celu wykonania niniejszej decyzji, do jej doręczenia, wraz ze streszczeniem tłumaczenia na język rozumiany przez cudzoziemca lub na język angielski, francuski lub hiszpański; oraz do jej przekazania delegacji dyplomatycznej lub konsularnej państwa pochodzenia, zgodnie z art. 2 § 7 Dekretu Ustawodawczego nr 286 z 1998 r.; oraz do jej rejestracji zgodnie z art. 10 § 6 wspomnianego Dekretu Ustawodawczego.
Do odprowadzenia na granicę w: „Rzym Fiumicino”
[Wystawiono w] Agrigento [dnia] 27[29]/09/2011 w imieniu Szefa Policji
[Podpis]” Decyzjom tym towarzyszył protokół doręczenia z tą samą datą, również sporządzony w języku włoskim z tłumaczeniem na język arabski. W miejscu przeznaczonym na podpisy skarżących oba protokoły zawierają odręczną adnotację „[osoba] odmawia podpisania lub odbioru kopii” (si rifiuta di firmare e ricevere copia). Po przybyciu na lotnisko w Tunisie skarżący zostali zwolnieni. Liczne stowarzyszenia antyrasistowskie złożyły skargę na traktowanie, jakim byli poddawani migranci po 20 września 2011 roku na pokładach statków „Audace”, „Vincent” i „Fantasy”. Wszczęto postępowanie karne w sprawie nadużycia władzy i nielegalnego aresztowania (art. 323 i 606 Kodeksu Karnego) przeciwko nieznanej osobie lub osobom. 3 kwietnia 2012 roku prokurator wnioskował o umorzenie zarzutów. W decyzji z 1 czerwca 2012 roku sędzia do spraw dochodzeń wstępnych w Palermo (giudice per le indagini preliminari) uwzględnił wniosek prokuratora. W uzasadnieniu sędzia podkreślił, że celem umieszczenia migrantów w CSPA było ich zakwaterowanie, udzielenie im pomocy i zaspokojenie potrzeb higienicznych przez czas niezbędny, przed wysłaniem ich do Centrum Identyfikacji i Wydalenia (Centro di Identificazione ed Espulsione – „CIE”) lub podjęciem jakichkolwiek środków na ich korzyść. W CSPA migranci mogli, według niego, uzyskać pomoc prawną i informacje o procedurach ubiegania się o azyl.
Sędzia podzielił pogląd prokuratora, że interpretacja warunków dotyczących podstaw i czasu trwania zatrzymania migrantów w CSPA była czasem niejasna. Zgodził się również z prokuratorem, że należy wziąć pod uwagę szereg czynników, co prowadzi do wniosku, że okoliczności sprawy nie mogą być zakwalifikowane jako przestępstwo.
Sędzia zauważył, że władze policji w Agrigento (questura) jedynie zarejestrowały obecność migrantów w CSPA, nie podejmując żadnych decyzji nakazujących ich zatrzymanie. Zdaniem sędziego niestabilna równowaga na wyspie Lampedusa została zachwiana 20 września 2011 roku, gdy grupa Tunezyjczyków dokonała podpalenia, poważnie uszkadzając CSPA w Contrada Imbriacola i uniemożliwiając mu spełnianie swojej funkcji zakwaterowania i pomocy migrantom. Władze zorganizowały wtedy transport powietrzny i morski w celu ewakuacji migrantów z Lampedusy. Następnego dnia doszło do starć w porcie na wyspie między ludnością lokalną a grupą cudzoziemców, którzy grozili wysadzeniem butli z gazem. Sędzia wyjaśnił, że istniała zatem sytuacja, która mogła się zaostrzyć, i która mieściła się w pojęciu „stanu konieczności” (stato di necessità), przewidzianym w art. 54 Kodeksu Karnego (patrz poniżej paragraf 34). Było więc imperatywem zorganizowanie natychmiastowego transferu części migrantów, wykorzystując, między innymi, statki.
Co do faktu, że w sytuacji nadzwyczajnej nie podjęto formalnej decyzji o umieszczeniu migrantów na pokładach statków, sędzia uznał, że nie można tego uznać za nielegalne aresztowanie i że warunki transferu migrantów do CIE nie zostały spełnione. Po pierwsze, CIE były przepełnione, a po drugie, porozumienia z władzami tunezyjskimi sugerowały, że ich powrót miał nastąpić niezwłocznie. Fakt, że środek odmowy wjazdu (respingimento) został zarządzony w stosunku do migrantów bez kontroli sądowej kilka dni po ich przybyciu, nie był – w opinii sędziego – niezgodny z prawem. Obliczanie „rozsądnego czasu” na przyjęcie tego środka i pobyt migrantów w CSPA musiało uwzględniać trudności logistyczne (stan morza, odległość między Lampedusą a Sycylią) oraz liczbę zainteresowanych migrantów. W tych okolicznościach sędzia wnioskuje, że nie doszło do naruszenia prawa.
Ponadto sędzia był zdania, że nie można przypisać władzom złej woli, a ich postępowanie było podyktowane przede wszystkim interesem publicznym. Migranci nie doznali żadnej niesprawiedliwej szkody (danno ingiusto). W zakresie, w jakim skarżący twierdzili, że sposób traktowania migrantów był szkodliwy dla ich zdrowia, sędzia zauważył, że dochodzenia wykazały, że nikt na statkach nie ubiegał się o azyl. Ci, którzy w CSPA na Lampedusie wyrazili taką intencję, wraz z wszelkimi osobami wrażliwymi, zostali przeniesieni do centrów w Trapani, Caltanissetta i Foggia. Nieletni bez opieki zostali umieszczeni w zakwaterowaniu tymczasowym, a żadne kobiety w ciąży nie zostały przeniesione na statki. Migranci na pokładzie mogli otrzymać pomoc medyczną, gorącą wodę, prąd, posiłki i gorące napoje. Ponadto, jak zanotowano w nocie agencji prasowej z 25 września 2011 roku, T.R., poseł na Sejm (MP) wszedł na pokład statków w porcie w Palermo i zaobserwował, że migranci są w dobrym zdrowiu, że otrzymują pomoc i śpią w kabinach zawierających pościel lub na fotelach rozkładanych (poltrone reclinabili). Część Tunezyjczyków została zabrana do szpitala, podczas gdy inni byli leczeni na pokładzie przez personel medyczny. W towarzystwie zastępcy szefa policji (vice questore) i funkcjonariuszy policji wspomniany poseł rozmawiał z niektórymi migrantami. Mógł w ten sposób zaobserwować, że mają dostęp do sal modlitwy, że jedzenie było zadowalające (makaron, kurczak, warzywa, owoce i woda) i że Ochrona Cywilna (Protezione civile) dostarczyła im odzież. Część migrantów skarżyła się na brak brzytew, ale poseł zauważył, że można to wyjaśnić środkiem podjętym w celu zapobieżenia samookaleczeniom. Sędzia zauważył, że mimo iż migranci nie byli w areszcie ani zatrzymani, zdjęcie opublikowane w gazecie pokazało jednego z nich z związanymi czarnymi wstążkami rękami w towarzystwie funkcjonariusza policji. Był on częścią małej grupy osób, które obawiając się natychmiastowego wydalenia, dopuściły się czynów samookaleczenia i spowodowały szkody w autobusach. W opinii sędziego, wspomniane unieruchomienie było konieczne, aby zagwarantować fizyczne dobrostan zainteresowanych osób i uniknąć agresywnych aktów przeciwko funkcjonariuszom policji, którzy nie byli ani uzbrojeni, ani wyposażeni w jakiekolwiek środki przymusu. W każdym razie postępowanie funkcjonariuszy policji było uzasadnione „stanem konieczności” w rozumieniu art. 54 Kodeksu Karnego (patrz poniżej paragraf 34). W świetle powyższego sędzia do spraw dochodzeń wstępnych wnioskuje, że akta sprawy nie zawierają dowodów na elementy fizyczne i psychiczne przestępstw przewidzianych w art. 323 i 606 Kodeksu Karnego. Dwaj inni migranci, wobec których wydano decyzję o odmowie wjazdu, zakwestionowali te decyzje przed Sędzią Pokoju w Agrigento. W dwóch decyzjach (decreti) z odpowiednio 4 lipca i 30 października 2011 roku Sędzia Pokoju uchylił te decyzje.
W uzasadnieniu sędzia zauważył, że skarżący zostali znalezieni na terytorium Włoch odpowiednio 6 maja i 18 września 2011 roku, a zaskarżone decyzje zostały podjęte dopiero 16 maja i 24 września 2011 roku. Uznając, że art. 10 Dekretu Ustawodawczego nr 286 z 1998 r. (patrz poniżej paragraf 33) nie wskazywał żadnego ramy czasowej dla przyjęcia takich decyzji, sędzia był zdania, że środek, który z samej swojej natury ograniczał wolność zainteresowanej osoby, musiał zostać podjęty w rozsądnie krótkim czasie po identyfikacji (fermo) nielegalnego migranta. Uznanie inaczej równałoby się z pozwoleniem na faktyczne zatrzymanie migranta w braku jakiegokolwiek uzasadnionego orzeczenia władzy, co byłoby sprzeczne z Konstytucją.


Skarżący urodził się w 1988 roku i jest przetrzymywany w Sarańsku. 3 sierpnia 2009 r. skarżący został zatrzymany w związku z podejrzeniem gwałtu na dziewczynce, która również była nieletnia. 5 sierpnia 2009 r. Sąd Rejonowy w Staroszaigowie Republiki Mordowii zastosował wobec niego areszt tymczasowy. Pozostawał w areszcie tymczasowym na czas śledztwa i procesu, uzasadniając to tym, że został oskarżony o popełnienie poważnego przestępstwa, mógł popełnić je ponownie, uciec, zniszczyć dowody, zastraszyć świadków lub utrudnić śledztwo. 24 grudnia 2010 r. Sąd Najwyższy Republiki Mordowii uznał go za winnego postawionych mu zarzutów. 4 października 2010 r. skarżący, działając w własnym imieniu, złożył swój pierwszy list do Sądu. 4 sierpnia i 4 października 2010 r. złożył dwa pełnomocnictwa upoważniające pana Frimu, jednego ze współosadzonych, do reprezentowania go przed Sądem.


Wnioskodawcy są właścicielami lub współwłaścicielami budynków mieszkalnych obejmujących mieszkania, które były lub nadal są objęte kontrolą czynszów. Nabycie własności mieszkań nastąpiło na różne sposoby, takie jak restytucja, darowizna, dziedziczenie lub zakup. Na mocy odpowiednich przepisów musieli zaakceptować fakt, że mieszkania są zamieszkałe przez najemców z regulowanym czynszem oraz że mogą pobierać od nich czynsz nie wyższy niż maksymalna kwota ustalona przez państwo. Odpowiednie przepisy uniemożliwiały im jednostronne wypowiedzenie umów najmu lub sprzedaż mieszkań innym osobom niż najemcom („system kontroli czynszów”). Szczegóły mieszkań objętych systemem kontroli czynszów zawarte są w załącznikach 2–5 (kolumny A–F). Sytuacja wnioskodawców jest pod względem strukturalnym i kontekstowym taka sama jak w sprawie Bittó i inni przeciwko Słowacji (nr 30255/09, 28 stycznia 2014 r. (merytoryczne) i 7 lipca 2015 r. (zadośćuczynienie)) oraz w trzech późniejszych orzeczeniach dotyczących systemu kontroli czynszów na Słowacji (Krahulec przeciwko Słowacji, nr 19294/07; Bukovčanová i inni przeciwko Słowacji, nr 23785/07; oraz Rudolfer przeciwko Słowacji, nr 38082/07, wszystkie wydane 5 lipca 2016 r.). Strony w niniejszej sprawie spierają się co do kwoty czynszu, jaką wnioskodawcy mogliby uzyskać, wynajmując swoje mieszkania na warunkach rynkowych. W konsekwencji ten spór przekłada się na różnicę zdań co do udziału, jaki czynsz regulowany stanowi w czynszu rynkowym. W tym kontekście Rząd przedłożył opinię biegłego sporządzoną w 2010 r. w odniesieniu do wszystkich czterech wniosków („opinia biegłego Rządu”), z której wynika, że miesięczny czynsz rynkowy dla mieszkań porównywalnych z mieszkaniami wnioskodawców wynosił od 6,13 do 6,48 euro (EUR) za m² w gminie Bratysława-Staré Mesto oraz od 5,05 do 5,35 EUR za m² w gminie Bratysława-Nivy. Czynsz regulowany w mieszkaniach należących do wnioskodawców wahał się od 0,80 do 1,7 EUR za m². Zgodnie z tymi obliczeniami czynsz regulowany w mieszkaniach należących do wnioskodawców stanowił zatem około 14–26% czynszu rynkowego w 2010 r. Dane odpowiednie zawarte są w załącznikach 2–5 (kolumny G–I). Wnioskodawcy z kolei powoływali się na różne źródła informacji, aby poprzeć swoje twierdzenie, że czynsz regulowany jest dysproporcjonalnie niski w porównaniu z podobnymi mieszkaniami, do których system kontroli czynszów nie ma zastosowania. Przedłożone przez nich dane zostały poniżej przedstawione oddzielnie dla każdego wniosku. Wnioskodawcy twierdzili, że w 2007 r. czynsz regulowany wahał się od 76 do 84 EUR miesięcznie, podczas gdy średni czynsz rynkowy dla porównywalnych mieszkań w podobnej lokalizacji wynosił 956 EUR miesięcznie. Przedłożyli opinię biegłego, z której wynikało, że różnica między ogólną wartością najmu nieruchomości a otrzymywanym przez nich faktycznie czynszem regulowanym wyniosła 88 431,53 EUR za okres od 2000 do 2011 r. Wnioskodawcy wskazali, że w 2010 r. czynsz regulowany za ich mieszkania wynosił od 95 do 105 EUR miesięcznie, podczas gdy miesięczny czynsz rynkowy za porównywalne mieszkania wynosił 616 EUR. Powoływali się na dane z Krajowego Stowarzyszenia Agencji Nieruchomości („NAREA”). W zależności od okresu i obowiązujących przepisów prawa czynsz regulowany stanowił około 5–13% czynszu rynkowego za porównywalne mieszkania w tym rejonie. Dalej wskazali, że suma, którą oni oraz pozostali współwłaściciele zainwestowali w remont budynku, była dziesięciokrotnie wyższa niż dochód uzyskany z wynajmu mieszkań w ramach systemu kontroli czynszów. W 2008 r. wnioskodawca mógł pobierać miesięczny czynsz w wysokości od 40 do 60 EUR za każde z jego mieszkań. Wskazał, że czynsz rynkowy w tym samym rejonie w 2005 r. wynosił od 305 do 366 EUR miesięcznie za mieszkanie jednopokojowe oraz od 396 do 488 EUR miesięcznie za mieszkania dwupokojowe. Powoływał się na informacje o średnich cenach najmu opublikowane w prasie. Wnioskodawcy wskazali, że w 2010 r. czynsz regulowany za ich mieszkania wahał się od 38,5 do 104 EUR miesięcznie. Powołując się na dane z NAREA, twierdzili, że czynsz rynkowy za porównywalne mieszkania w tym rejonie wynosił około 616 EUR miesięcznie.


Skarżący urodzili się odpowiednio w 1961, 1963 i 1966 roku oraz mieszkają w mieście Taganrog. 2 lipca 2001 r. Sąd Rejonowy w Neklinowskim Obwodu Rostowskiego uznał skarżących za winnych popełnienia różnych przestępstw, jednak orzekł, że nie muszą oni odbywać orzeczonych kar, ponieważ sprawa uległa przedawnieniu. 2 października 2001 r. Sąd Obwodowy w Rostowie utrzymał wyrok w mocy na skutek odwołania. 31 stycznia 2002 r. Prezydium Sądu Obwodowego w Rostowie uchyliło w trybie nadzoru sądowego decyzje z 2 lipca i 2 października 2001 r. oraz umorzyło postępowanie karne przeciwko skarżącym. Uznał, że sądy nie były w stanie orzec o winie skarżących, ponieważ cała sprawa uległa przedawnieniu. Skarżący wnieśli pozew przeciwko Ministerstwu Finansów Federacji Rosyjskiej o, między innymi, odszkodowanie za szkodę niemajątkową związaną z ich ściganiem. Wyrokiem z 1 marca 2005 r. Sąd Miejski w Taganrogu Obwodu Rostowskiego oddalił ich roszczenia. Uzasadnił to następująco:
„... Sąd stwierdza, że skoro ustalono winę skarżących w popełnieniu wyżej wymienionych przestępstw, zastosowanie środka zapobiegawczego było uzasadnione. W związku z tym sąd nie ma podstaw do uwzględnienia roszczeń skarżących o odszkodowanie za szkodę niemajątkową wynikającą z ich bezprawnego zatrzymania oraz obowiązku nieopuszczania miejsca zwykłego pobytu. ...” 11 maja 2005 r. Sąd Obwodowy w Rostowie utrzymał wyrok z 1 marca 2005 r. w mocy na skutek odwołania. Stwierdził, że:
„... Sąd pierwszej instancji, wydając decyzję o odmowie uwzględnienia roszczeń skarżących o odszkodowanie za szkodę niemajątkową, słusznie przyjął, że decyzja Prezydium Sądu Obwodowego w Rostowie z dnia 31 stycznia 2002 r. zwolniła ich od odpowiedzialności na podstawie nieuniewinniającej. Zdaniem sądu, skoro ustalono winę skarżących w popełnieniu wyżej wymienionych przestępstw, zastosowanie środka zapobiegawczego podczas śledztwa było uzasadnione.
Wniosek sądu jest prawidłowy i został podjęty po zbadaniu i właściwej ocenie istotnych prawnych okoliczności sprawy. ...”


Skarżący urodził się w 1980 roku i mieszka w obwodzie kijowskim. 15 sierpnia 2006 r. skarżący wdał się w bójkę pod wpływem alkoholu z nieznajomym i pobił go na śmierć. Data jego aresztowania nie może zostać ustalona z pewnością. Według skarżącego został aresztowany 20 sierpnia 2006 r. Wewnętrzne dochodzenie policji ustaliło datę na 22 sierpnia. Oficjalny protokół aresztowania podaje czas i datę zatrzymania jako 24 sierpnia o godz. 18:45. 25 sierpnia 2006 r. Sowiecki Sąd Rejonowy w Omsku zastosował wobec skarżącego tymczasowe aresztowanie. Tego samego dnia został zbadany przez biegłego lekarza, który stwierdził dwa otarcia na czole, które mogły zostać spowodowane twardym tępym przedmiotem od czterech do sześciu dni przed badaniem. 28 grudnia 2006 r. skarżący został uznany winnym morderstwa i skazany na dziewięć lat pozbawienia wolności w zakładzie karnym o zaostrzonym rygorze. 21 stycznia 2007 r. skarżący zwrócił się do prokuratora z wnioskiem o zbadanie jego zarzutu, że policjanci pobili go po aresztowaniu. 11 marca 2008 r. prokurator odmówił wszczęcia postępowania karnego. Następnego dnia decyzja została uchylona i zarządzono dodatkowe dochodzenie. Od tego czasu organy śledcze i sądy wydały, a następnie uchyliły co najmniej osiem decyzji o wszczęciu postępowania karnego w sprawie domniemanego złego traktowania. Powołując się na zeznania trzech policjantów i śledczego, z których wszyscy zaprzeczyli jakimkolwiek aktom złego traktowania lub zastraszania, decyzja z 31 grudnia 2009 r. uznała, że zarzuty skarżącego są nieuzasadnione, ponieważ biegły ustalił, że obrażenia zostały mu zadane nie później niż 21 sierpnia, a więc trzy dni przed aresztowaniem. 28 lipca 2015 r. prokurator rejonu sowietskiego w Omsku uchylił decyzję z 31 grudnia 2009 r. i zarządził dodatkowe dochodzenie, które ma ustalić, czy skarżący został doprowadzony na komisariat już 20 sierpnia 2006 r. oraz czy konkretny policjant opisany przez skarżącego pełnił służbę w tym dniu. W okresie od 26 lutego 2007 r. do 30 października 2009 r. skarżący odbywał karę w IK-9, zakładzie karnym w Omsku. Sypialnia była zatłoczona i znajdowała się w złym stanie technicznym. W tej dacie skarżący został przeniesiony do IK-3, gdzie przebywał do 26 marca 2010 r. Sypialnie, w których spał skarżący, były przepełnione, zapewniając czasem nie więcej niż 1,5–1,7 m kw. na osadzonego. Dostęp światła naturalnego był ograniczony przez folię plastikową zakrywającą okna. Toalety, znajdujące się w osobnym budynku, były wyposażone w 7 muszli klozetowych dla 600 osadzonych. 26 marca 2010 r. skarżący został przeniesiony do LIU-2, placówki medycznej, gdzie najprawdopodobniej przebywał do końca odbywania kary 23 sierpnia 2015 r. Pomieszczenia placówki były przepełnione i zapewniały nie więcej niż 1,8 m kw. przestrzeni na osadzonego.


Skarżący urodził się w 1971 roku i mieszka w Dębowej Kłodzie. W 1997 roku Skarżący ożenił się z R. W 2004 roku R. poddała się leczeniu niepłodności, aby mogła z nim mieć dziecko. Jesienią 2004 roku Skarżący poznał A.H. W styczniu 2005 roku wyprowadził się z mieszkania, w którym mieszkał z R. 31 października 2005 roku A.H. urodziła ich córkę, M. 25 września 2006 roku Skarżący złożył pozew o rozwód. Początkowo wnosił o rozwód bez orzekania o winie. W pozwie Skarżący wskazywał na różne nieporozumienia i kłótnie małżeńskie, za które obwiniał pozwaną. Przyznał, że wyprowadził się z domu małżeńskiego, ale nie wspomniał o swoim związku z nową partnerką. Na rozprawie w dniu 15 listopada 2006 roku Skarżący odmówił poddania się mediacji przewidzianej w prawie o rozwodzie. R. nie wyraziła zgody na rozwód, oświadczając, że kocha Skarżącego, i prosząc sąd o oddalenie pozwu rozwodowego. Następnie Skarżący wnosił o rozwód z orzekaniem o winie. W toku postępowania przesłuchano trzynaścioro świadków. Większość z nich była zdania, że małżeństwo wydawało się szczęśliwe do jesieni 2004 roku. Tylko matka Skarżącego, jego dwaj współpracownicy i kuzyn wspominali o drobnych sporach między małżonkami. Podczas ostatniej rozprawy w dniu 9 lutego 2009 roku pozwana ponowiła swoją odmowę rozwodu. 17 lutego 2009 roku Sąd Okręgowy w Lublinie odmówił Skarżącemu udzielenia rozwodu. Sąd uznał, że jest on jedyną osobą odpowiedzialną za rozpad małżeństwa, ponieważ nie dochował obowiązku wierności. Sąd nie uznał za wiarygodne, że problemy zaczęły się już w pierwszym roku małżeństwa. Stwierdził, że do 2004 roku Skarżący nie chciał dzieci. W tym roku zmienił zdanie. Z tego powodu R. poddała się operacji, która odbyła się w sierpniu 2004 roku. Sytuacja małżeńska uległa następnie zmianie, gdy Skarżący poznał A.H. Nie chciał już mieć dziecka z żoną. Sąd zwrócił uwagę na sprzeczności między zeznaniami Skarżącego, który z jednej strony powoływał się na rzekome poważne problemy w życiu małżeńskim sprzed 2004 roku, a z drugiej strony na decyzję o leczeniu niepłodności R. latem 2004 roku. Pozwana była wstrząśnięta niewiernością Skarżącego i od jesieni 2004 roku leczyła się z powodu depresji. Sąd stwierdził, że faktycznie nastąpił „całkowity i trwały rozpad pożycia małżeńskiego” w rozumieniu art. 56 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Pojednanie było mało prawdopodobne, ponieważ Skarżący konsekwentnie odrzucał wszystkie próby pojednania podjęte przez R. Ponadto pozostawał w związku z A.H. od prawie czterech lat i miał z nią dziecko. Sąd podkreślił, że na mocy art. 56 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rozwodu nie można udzielić, jeżeli został on żądany przez stronę, z której winy nastąpił rozpad małżeństwa, a druga strona odmawia wyrażenia zgody, przy czym odmowa strony niewinnej nie jest „sprzeczna z zasadami współżycia społecznego” w rozumieniu art. 5 Kodeksu cywilnego. Sąd uznał, że odmowę rozwodu ze strony R. należy domniemywać za zgodną z tymi powszechnie uznanymi zasadami. Powołał się przy tym na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym odmowę zgody na rozwód uznaje się za zgodną z tymi zasadami, chyba że w konkretnej sprawie występują ku temu przeciwn wskazania. Nie było żadnych wskazań, aby odmawiając zgody, R. działała z nienawiści, była motywowana chęcią zemsty lub po prostu chciała dokuczyć Skarżącemu. Sąd podkreślił, że wielokrotnie oświadczała w toku postępowania, że jest gotowa pojednać się z nim, mimo że ma dziecko z inną kobietą. Sąd zaznaczył, że sam fakt trwania nowego związku Skarżącego nie może być uznany za wystarczający powód do udzielenia rozwodu. Skarżący odwołał się od wyroku. Wniósł m.in., że sąd błędnie uznał, iż odmowę zgody małżonka na rozwód można pominąć jedynie wtedy, gdy ma ona charakter nadużycia lub jest dyktowana wrogością wobec małżonka wnoszącego o rozwód. Sąd powinien był zbadać negatywne skutki społeczne spowodowane przedłużaniem formalnego istnienia nieudanych małżeństw. W jego przypadku tak się nie stało. 16 czerwca 2009 roku Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację Skarżącego. Skarżący nie wnosił o doręczenie mu pisemnego uzasadnienia wyroku apelacyjnego. Uzasadnienie więc nie zostało sporządzone. Wyrok był prawomocny, gdyż skarga kasacyjna od wyroku rozwodowego nie przysługuje z mocy prawa.


Wnioskodawca urodził się w 1988 roku w Margilanie w Uzbekistanie. Do Rosji przybył 2 października 2014 r. 5 września 2014 r. wnioskodawcy postawiono zaoczne zarzuty udziału w ekstremistycznym ruchu religijnym Hizb ut-Tahrir al Islami oraz działalności zagrażającej porządkowi konstytucyjnemu. Tego samego dnia władze zarządziły jego areszt tymczasowy i wydały międzynarodowy list gończy oraz nakaz aresztowania wystawiony na jego nazwisko. 24 grudnia 2014 r. wnioskodawca został aresztowany w Moskwie. 26 grudnia 2014 r. Sąd Rejonowy Czeriemuszyński w Moskwie zarządził, a następnie przedłużył jego areszt. 22 stycznia 2015 r. wnioskodawcy postawiono dodatkowy zarzut organizowania lokalnego oddziału Hizb ut-Tahrir al Islami w jednym z regionów Uzbekistanu. 23 stycznia 2015 r. uzbeckie organy ścigania zwróciły się o ekstradycję wnioskodawcy w związku z powyższymi zarzutami. Wniosek zawierał zapewnienia dotyczące odpowiedniego traktowania wnioskodawcy, sformułowane w standardowych zwrotach. 21 maja 2015 r. Zastępca Prokuratora Generalnego Federacji Rosyjskiej zatwierdził ekstradycję wnioskodawcy w zakresie niektórych zarzutów. Wnioskodawca zaskarżył tę decyzję do sądów, argumentując, że należy do grupy wrażliwej i w związku z tym istnieje realne ryzyko, że ze strony uzbeckich władz dozna traktowania sprzecznego z art. 3. 13 października 2015 r. jego odwołania zostały oddalone prawomocną decyzją Sądu Najwyższego Federacji Rosyjskiej. Nie powołując się na żaden istotny materiał dowodowy, Sąd Najwyższy uznał, że twierdzenia wnioskodawcy były hipotetyczne i nie zawierały konkretnych wskazań co do poziomu ryzyka, oraz zauważył, że sytuacja w państwie występującym może ulec zmianie z upływem czasu. Stwierdził również, że zapewnienia uzbeckich władz były zadowalające. 5 czerwca 2015 r. wnioskodawca złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, powołując się na prześladowania w Uzbekistanie na tle religijnym. 9 listopada 2015 r. jego wniosek został odrzucony ostateczną decyzją administracyjną organów migracyjnych. Wnioskodawca zaskarżył tę decyzję do sądów, powołując się między innymi na ryzyko nieludzkiego traktowania. 18 maja 2016 r. jego odwołania zostały oddalone decyzją Sądu Miejskiego w Moskwie. 25 grudnia 2015 r. Sąd Rejonowy Mieszczanski w Moskwie zarządził wydalenie wnioskodawcy za naruszenie przepisów migracyjnych. Odwołanie wnioskodawcy, w którym powoływano się między innymi na ryzyko nieludzkiego traktowania, zostało oddalone przez Sąd Miejski w Moskwie 24 lutego 2016 r. 16 lutego 2016 r. wnioskodawca złożył wniosek o azyl tymczasowy. Strony nie dostarczyły żadnych informacji dotyczących wyniku tych postępowań.


Skarżący urodził się w 1969 roku. 27 czerwca 2005 r. wszczęto śledztwo karne w sprawie kradzieży, jakiej miał dopuścić się Skarżący w Republice Uzbekistanu. 12 września 2005 r. śledczy nakazał aresztowanie Skarżącego i umieścił go na liście osób poszukiwanych. Wydaje się, że w międzyczasie Skarżący przeniósł się do rosyjskiego miasta Perm. 21 stycznia 2007 r. został tam aresztowany. 23 stycznia 2007 r. prokurator wydał decyzję o tymczasowym aresztowaniu Skarżącego do czasu rozstrzygnięcia wniosku o jego ekstradycję. Decyzja powoływała się na artykuł 61 Konwencji o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych (podpisanej w Mińsku 22 stycznia 1993 r. i zmienionej 28 marca 1997 r., „Konwencja mińska”). Nie wskazywała, że podlega zaskarżeniu. 25 stycznia 2007 r. prokurator zwrócił się do władz więziennych z prośbą o przetrzymywanie Skarżącego w areszcie do odwołania. 19 lutego 2007 r. władze uzbeckie zwróciły się o ekstradycję Skarżącego. 6 marca 2007 r. prokurator zwrócił się do sądu o zezwolenie na tymczasowe aresztowanie Skarżącego w oczekiwaniu na ekstradycję. Ponownie powołał się na artykuł 61 Konwencji mińskiej oraz artykuły 97–101, 108 i 466 § 1 Kodeksu postępowania karnego Rosji („Kpk RF”). 9 marca 2007 r. Sąd Rejonowy Leninski w Permie zezwolił na tymczasowe aresztowanie Skarżącego w oczekiwaniu na ekstradycję. Sąd Rejonowy nie określił czasu trwania tymczasowego aresztowania Skarżącego. Powołał się przy tym na artykuł 108 Kpk RF. 27 marca 2007 r. Sąd Obwodowy w Permie utrzymał decyzję w mocy na skutek odwołania. Żaden sąd nie dokonał następnie kontroli ani nie przedłużył tymczasowego aresztowania Skarżącego. Wydaje się, że 10 lipca 2007 r. Skarżący został wydany władzom Republiki Uzbekistanu.