Szczegóły dotyczące skarżących znajdują się w załączniku. W momencie zdarzeń będących podstawą skarg, skarżący odsiadywali wyroki więzienia w zakładzie karnym typu F w Edirne. 21 czerwca 2005 r. komisja dyscyplinarna zakładu karnego typu F w Edirne podjęła decyzję o zatrzymaniu listów wysłanych przez stowarzyszenie, D.D. („stowarzyszenie”), do skarżących, z powodu tego, że ich treść zawierała propagandę na rzecz nielegalnej organizacji oraz odnosiła się do działań wspierających nielegalną organizację i osoby prowadzące „głodówkę do śmierci”. 28 czerwca 2005 r. Sąd Wykonawczy w Edirne oddalił zażalenie wniesione przez drugiego skarżącego na tę decyzję. 18 lipca 2005 r. Sąd Okręgowy w Edirne utrzymał w mocy decyzję Sądu Wykonawczego w Edirne. Skarżący złożyli pierwotną skargę indywidualną do Trybunału (nr 45443/05), podnosząc merytoryczne zarzuty na podstawie Konwencji, która została następnie uznana za niedopuszczalną 12 października 2017 r. w trybie jednoosobowym. 14 września 2005 r. pan Tamer, pełnomocnik skarżących w danym czasie, wysłał do skarżących list, w którym prosił ich o wypełnienie i podpisanie formularzy pełnomocnictw załączonych do listu, w celu upoważnienia go do złożenia w ich imieniu skargi do Trybunału dotyczącej decyzji komisji dyscyplinarnej o zatrzymaniu listów wysłanych przez stowarzyszenie (patrz punkt 7 powyżej). Wyjaśnił, że wysyła swój list jako przesyłkę rejestrowaną, ponieważ nie otrzymał odpowiedzi na swój poprzedni list o tej samej treści. Wspomniał również, że formularze pełnomocnictw nie są wymagane przez Trybunał natychmiast po wniesieniu skargi i mogą zostać złożone na późniejszym etapie. Ponadto poprosił skarżących o poinformowanie go w przypadku, gdyby nie chcieli kontynuować swojej skargi przed Trybunałem. Administracja zakładu karnego typu F w Edirne uznała treść listu z 14 września 2005 r. za podejrzaną i dlatego zwróciła się 21 września 2005 r. do prokuratora z wnioskiem o decyzję o skierowaniu sprawy do sądu wykonawczego w celu ustalenia, czy materiały wysyłane do skarżących zawierały niedozwoloną treść. 25 października 2005 r. Sąd Wykonawczy w Edirne uwzględnił wniosek prokuratora i przeanalizował treść listu. Orzekł, że na podstawie art. 5 ustawy nr 5351 list i formularze pełnomocnictw nie powinny zostać przekazane skarżącym, ponieważ uznał, że prośba pana Tamera do skarżących o wypełnienie formularzy pełnomocnictw w celu wniesienia skargi przed Trybunałem nie stanowiła dozwolonej działalności zawodowej (serbest çalışma hayatına aykırılık), lecz wywierała presję i podburzała skarżących do wszczęcia postępowania. Decyzja została doręczona skarżącym 17 listopada 2005 r. 29 listopada 2005 r. Sąd Okręgowy w Edirne oddalił zażalenie wniesione przez drugiego, czwartego i piątego skarżącego i utrzymał w mocy decyzję Sądu Wykonawczego w Edirne z 25 października 2005 r. 1 grudnia 2005 r. pan Tamer złożył zawiadomienie do Prokuratury Okręgowej w Edirne przeciwko dyrektorowi zakładu karnego typu F w Edirne, twierdząc, że ten zaniedbał swoje obowiązki służbowe, nie przekazując listu pana Tamera z 14 września 2005 r. skarżącym. 26 grudnia 2005 r. Prokuratura Okręgowa w Edirne zdecydowała o niepociągnięciu dyrektora do odpowiedzialności karnej w związku ze skargami pana Tamera, ponieważ list w kwestii został zatrzymany przed skarżącymi w wyniku wykonania decyzji Sądu Wykonawczego w Edirne z 25 października 2005 r. Zażalenie na decyzję prokuratora, wniesione przez pana Tamera, zostało oddalone przez Sąd Okręgowy w Kırklareli 19 kwietnia 2006 r. Tymczasem, 23 listopada 2005 r. pan Tamer napisał do Komitetu Ministrów Rady Europy, informując go, że odmowa administracji zakładu karnego typu F w Edirne wydania skarżącym listu w kwestii utrudniła mu złożenie skargi do Trybunału i stanowiła naruszenie Europejskiej Umowy dotyczącej osób uczestniczących w postępowaniach przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. 22 lutego 2006 r. Sekretariat Trybunału wysłał list do pana Tamera, potwierdzając otrzymanie jego listu z 23 listopada 2005 r., skierowanego do Komitetu Ministrów Rady Europy, jako wyrażającego zamiar skarżących wniesienia skargi do Trybunału, i zaprosił go do złożenia prawidłowo wypełnionego formularza skargi. 19 października 2006 r. przedstawiciel skarżących wysłał formularz skargi do Trybunału. Ich skarga została zarejestrowana pod numerem 4536/06. 30 marca 2007 r. Sekretariat Trybunału wysłał standardowy list do przedstawiciela skarżących w związku ze skargą nr 4536/06, potwierdzając, między innymi, otrzymanie ich skargi i prosząc przedstawiciela o dostarczenie formularzy pełnomocnictw w związku z tą skargą. 18 kwietnia 2007 r. przedstawiciel skarżących wysłał kopię listu Trybunału wraz z formularzami pełnomocnictw do skarżących i poprosił ich o wypełnienie formularzy pełnomocnictw w związku ze skargą nr 4536/06. Administracja zakładu karnego typu F w Edirne uznała treść listu z 18 kwietnia 2007 r. za podejrzaną i dlatego zwróciła się 24 kwietnia 2007 r. do prokuratora z wnioskiem o decyzję o skierowaniu listu do sądu wykonawczego w celu ustalenia, czy materiały wysyłane do skarżących zawierały niedozwoloną treść. 9 maja 2007 r. Sąd Wykonawczy w Edirne uwzględnił wniosek prokuratora i przeanalizował treść listu. Orzekł, że na podstawie art. 5 ustawy nr 5351 list zawierający formularze pełnomocnictw nie powinien zostać przekazany skarżącym, z tych samych powodów, które podano w jego poprzedniej decyzji z 25 października 2005 r. Decyzja została doręczona skarżącym 18 maja 2007 r. 1 czerwca 2007 r. Sąd Okręgowy w Edirne oddalił zażalenie wniesione przez drugiego i czwartego skarżącego i utrzymał w mocy decyzję Sądu Wykonawczego w Edirne. 21 listopada 2007 r. przedstawiciel skarżących wniósł kolejną skargę do Trybunału, skarżąc, że decyzja z 9 maja 2007 r. naruszyła prawo skarżących do skutecznego dochodzenia swojej skargi przed Trybunałem. Ich skarga została zarejestrowana pod numerem 53287/07. Wszyscy skarżący złożyli formularze pełnomocnictw dotyczące każdej z obecnych skarg do Trybunału odpowiednio 5 kwietnia i 21 października 2010 r. Odpowiednie przepisy ustawy nr 5275 o wykonywaniu wyroków i środkach zapobiegawczych obowiązujące w danym czasie przewidywały następujące postanowienia:
Art. 59 – Prawo do konsultacji z adwokatem lub notariuszem
„...
(2) Konsultacja z adwokatem lub notariuszem może odbywać się w godzinach pracy, z wyjątkiem weekendów i świąt państwowych, w miejscu przeznaczonym do tego celu w zasięgu wzroku, ale poza słyszeniem urzędników.
...
(4) [zmieniony przez art. 5 ustawy nr 5351] Dokumenty i akta adwokata związane z obroną oraz jego zapisy spotkań z klientem nie podlegają kontroli. Jednakże, jeśli z dokumentów lub innych dowodów wynika, że wizyty adwokatów u osoby skazanej za przestępstwa określone w art. 220 Kodeksu karnego lub w podrozdziałach 4 i 5 rozdziału 2 Kodeksu karnego służą jako środek komunikacji z organizacją terrorystyczną lub popełnienia przestępstwa lub w inny sposób zagrażają bezpieczeństwu więzienia, sąd wykonawczy może, na wniosek oskarżenia, nałożyć [następujące środki]: obecność urzędnika podczas wizyt adwokata; weryfikację dokumentów wymienianych między więźniem a jego adwokatami podczas takich wizyt; i/lub konfiskatę wszystkich lub niektórych z tych dokumentów przez sędziego.
...”
Art. 68 – Prawo do wysyłania i otrzymywania listów, faksów i telegramów
„(1) Z wyjątkiem ograniczeń określonych w niniejszym artykule, skazani więźniowie mają prawo, na własny koszt, do wysyłania i otrzymywania listów, faksów i telegramów.
(2) Listy, faksy i telegramy wysyłane lub otrzymywane przez więźniów będą monitorowane przez komisję czytającą w tych więzieniach, które posiadają taki organ, lub, w tych, które nie posiadają, przez najwyższy organ w więzieniu.
(3) Jeśli listy, faksy i telegramy do więźniów stanowią zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa w więzieniu, wyznaczają pełniących służbę urzędników jako cele, pozwalają na komunikację z organizacjami terrorystycznymi lub kryminalnymi, zawierają fałszywe lub wprowadzające w błąd informacje mogące wywołać panikę u osób lub instytucji, lub zawierają gróźby lub obelgi, nie będą one przekazane adresatowi. Również [listy, faksy i telegramy opisanego powyżej typu] napisane przez więźniów nie będą wysłane.
(4) Listy, faksy i telegramy wysyłane przez więźniów do władz lub do adwokatów w celu ich obrony nie podlegają monitoringowi.” Szczegóły dotyczące odpowiednich przepisów regulaminu więziennego obowiązującego w danym czasie można znaleźć w sprawie Tan przeciwko Turcji (nr 9460/03, §§ 13-14, 3 lipca 2007 r.) oraz Mehmet Nuri Özen i inni przeciwko Turcji (nr 15672/08 i 10 innych, §§ 30-34, 11 stycznia 2011 r.). Art. 55 określa zakaz reklamy prawnej w następujący sposób:
„Adwokatom zabrania się reklamy lub angażowania się w jakiekolwiek zachowania, które mogą być uznane za nakłanianie w celu oferowania swoich usług...”
Artykuł 3 Europejskiej Umowy dotyczącej osób uczestniczących w postępowaniach przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka, ratyfikowanej przez Turcję 6 października 2004 r. i obowiązującej od 1 grudnia 2004 r., brzmi następująco:
„1. Umawiające się Strony będą respektować prawo osób, o których mowa w ustępie 1 artykułu 1 niniejszej Umowy, do swobodnej korespondencji z Komisją i Trybunałem. 2. W odniesieniu do osób pozbawionych wolności, wykonywanie tego prawa będzie w szczególności oznaczać, że: (a) jeśli ich korespondencja jest badana przez właściwe organy, jej wysłanie i doręczenie będzie jednak odbywać się bez nieuzasadnionych opóźnień i bez ingerencji; (b) te osoby nie będą podlegać środkom dyscyplinarnym w jakiejkolwiek formie z powodu jakiejkolwiek komunikacji wysłanej przez właściwe kanały do Komisji lub Trybunału; (c) te osoby będą miały prawo do korespondencji i konsultacji poza słyszeniem innych osób z adwokatem uprawnionym do występowania przed sądami kraju, w którym są pozbawione wolności, w odniesieniu do skargi do Komisji lub jakichkolwiek postępowań z niej wynikających. 3. W stosowaniu poprzednich ustępów nie będzie ingerencji organu publicznego, z wyjątkiem takiej, która jest zgodna z prawem i konieczna w społeczeństwie demokratycznym w interesach bezpieczeństwa narodowego, dla wykrycia lub ścigania przestępstwa lub dla ochrony zdrowia.”


Skarżący urodził się w 1961 roku i mieszka w Corjova. Zarejestrował swój samochód u władz Republiki Mołdawii i zamontował na nim mołdawskie tablice rejestracyjne. 16 grudnia 2006 r. celnik samozwańczej „Mołdawskiej Republiki Naddniestrzańskiej” („MRN”) zatrzymał skarżącego na punkcie kontrolnym i zajął jego samochód z powodu nie zatrzymania się na granicy przy wjeździe na terytorium Naddniestrza. Musiał później zapłacić grzywnę w wysokości 58 dolarów amerykańskich, aby odzyskać samochód. 19 grudnia 2006 r. zatrzymano prawo jazdy skarżącego z powodu nieprzestrzegania przepisów ruchu drogowego. Jego samochód również został zajęty z powodu nieprzestrzegania przepisów celnych, jednak protokół zajęcia został zniszczony, a on odzyskał samochód pięć godzin później po interwencji grupy rosyjskich sił pokojowych. Jego prawo jazdy nie zostało mu zwrócone, a wydano mu tymczasowe prawo jazdy. Według skarżącego złożył on skargę do władz Mołdawii, ale poinformowano go, że nie mogą mu w tej sprawie pomóc. Rząd Mołdawii kwestionował fakt, by skarżący poinformował go o okolicznościach niniejszej sprawy. Raporty organizacji międzyrządowych i pozarządowych, odpowiednie prawo wewnętrzne i praktyka Republiki Mołdawii oraz inne istotne dokumenty zostały podsumowane w sprawie Mozer przeciwko Republice Mołdawii i Rosji ([Wielka Izba], nr 11138/10, §§ 61-77, 23 lutego 2016 r.).


Pierwsza skarżąca, pani O.C.I., urodziła się w 1978 roku i mieszka w Tulcea. W 2005 roku wyszła za mąż za P.L.R., obywatela Włoch. Para mieszkała razem we Włoszech, gdzie O.C.I. urodziła ich dzieci: drugiego skarżącego, P.A.R., w 2008 roku oraz trzeciego skarżącego, N.A.R., w 2010 roku. 12 czerwca 2015 roku rodzina wyjechała do Rumunii na wakacje letnie. Kilka dni później P.L.R. wrócił do Włoch, planując powrócić po skarżących pod koniec lata. 25 czerwca 2015 roku pierwsza skarżąca poinformowała męża, że ona i dzieci nie wrócą już do Włoch. Powiedziała, że nie widzi dla nich tam przyszłości. Ponadto powiedziała P.L.R., że jest złym ojcem, który źle traktuje swoje dzieci. 14 września 2015 roku P.L.R. złożył we Włoszech zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przeciwko pierwszej skarżącej za uprowadzenie dziecka do obcego kraju. 29 września 2015 roku P.L.R. zwrócił się do Sądu Okręgowego w Bukareszcie o zwrot drugiego i trzeciego skarżącego do Włoch, miejsca ich zwykłego pobytu. Powołał się na przepisy Konwencji haskiej o cywilnych aspektach uprowadzenia dzieci za granicę („Konwencja haska”) oraz te zawarte w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 2201/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. dotyczącym jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej („Rozporządzenie Bruksela II bis”). Twierdził, że nie wyraził zgody na to, by drugi i trzeci skarżący pozostali na stałe w Rumunii. W jego opinii matka jednostronnie zmieniła miejsce pobytu dzieci, co – jak argumentował – stanowiło bezprawne zatrzymanie.

Pierwsza skarżąca sprzeciwiła się temu powództwu. Zarzuciła, że P.L.R. jest ojcem agresywnym, który często się złościł na swoje dzieci, gdy mu nie posłuchały. Według pierwszej skarżącej P.L.R. bił dzieci, powodując siniaki na ich twarzach i krwawienia z nosa. Szarpał je za uszy, spoliczkował i uderzał w pośladki. Czasami rozbierał ich i bił ich ciała twardymi przedmiotami. Wyzywał ich również i upokarzał. Przemoc nasiliła się w ostatnich latach, a pierwsza skarżąca również stała się jej celem. Próbowała interweniować, ale bezskutecznie. Namawiała męża, by szukał pomocy medycznej w związku ze swoim zachowaniem, ale on odmówił. Ostatecznie pierwsza skarżąca zdecydowała się szukać schronienia z dziećmi w Rumunii. Jako dowód złożyła kilka nagrań dyskusji między skarżącymi a P.L.R. podczas ich wspólnego życia we Włoszech, ukazujących epizody podobne do tych opisanych powyżej. Pierwsza skarżąca wyjaśniła dalej, że dzieci zasymilowały się w nowym środowisku. Uczęszczały do szkoły w Rumunii i nawiązały przyjaźnie. Uczestniczyły w zajęciach pozalekcyjnych, które zawsze chciały wypróbować, ale w przeszłości były im zabraniane przez ojca. Wyjaśniła również, że dzieci odmawiają rozmowy z ojcem. Bały się powrotu do Włoch i ponownego poddania się nadużyciom.

Sąd Okręgowy przesłuchał rodziców (rozprawa z 27 września 2015 r.) oraz przeprowadził rozmowę z dziećmi w obecności psychologa (16 listopada 2015 r.). Wyrokiem z 18 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Bukareszcie uwzględnił wniosek o powrót dzieci do ich miejsca zwykłego pobytu we Włoszech. Uznał, że nie ma nic, co stałoby na przeszkodzie powrotowi dzieci do Włoch. Sąd doszedł do wniosku, że matka wpłynęła na dzieci przeciwko ich ojcu. Uznał również, że jej decyzja o opuszczeniu Włoch została podjęta z powodu problemów małżeńskich i jej własnej niezadowolenia. Co do zarzutów, że dzieciom zagraża poważne ryzyko narażenia na fizyczną lub psychiczną krzywdę ze strony ojca, sąd stwierdził następująco:
„Dowody w aktach bez wątpienia dowodzą, że ojciec używał siły fizycznej i podnosił głos, by dyscyplinować swoje dzieci. [P.L.R.] potwierdził to w swoim oświadczeniu przed sądem.
Dziecko ma prawo do poszanowania swojej godności, co pociąga za sobą zakaz w jakichkolwiek okolicznościach jakichkolwiek aktów przemocy fizycznej lub psychicznej wobec dziecka. Jest więc oczywiste, że nic nie może usprawiedliwić odstępstwa od tej normy.”

Pierwsza skarżąca odwołała się, a w ostatecznej decyzji z 30 marca 2017 r. Sąd Apelacyjny w Bukareszcie utrzymał w mocy nakaz powrotu dzieci. Sąd Apelacyjny uznał, że istnienie postępowań karnych przeciwko pierwszej skarżącej we Włoszech nie stanowiło podstawy do odmowy powrotu. W rzeczywistości – uznał Sąd – zgodnie z procedurą europejskiego nakazu aresztowania, wyrok karny miałby ten sam efekt, niezależnie od tego, czy pierwsza skarżąca mieszkałaby w Rumunii, czy we Włoszech.

Sąd Apelacyjny ponownie ocenił zarzuty dotyczące poważnego ryzyka dla dzieci we Włoszech i wniosł następujące wnioski:
„... nie można wywnioskować, że sporadyczne akty przemocy, takie jak te udowodnione nagraniami załączonymi do akt, powtórzą się wystarczająco często, aby stanowić poważne ryzyko ... w rozumieniu art. 13 § 1 (b) Konwencji haskiej ...
... jest rozsądne oczekiwać, że władze włoskie udzielą zapewnienia, że podejmą środki wymagane przez [Rozporządzenie Bruksela II bis], tak aby cel Konwencji haskiej był zachowany, mianowicie by dziecko nie było zabierane ani zatrzymywane w imieniu praw związanych z jego osobą, które są w większym lub mniejszym stopniu sporne. Jest również rozsądne założyć, że jeśli po wydaniu decyzji dzieci będą narażone na ryzyko, [władze włoskie] podejmą takie wymagane środki, jeśli ryzyko zostanie im zgłoszone i poparte dowodami.”

11 lipca 2017 r. P.L.R. wszczął postępowanie egzekucyjne poprzez biuro komornika w Rumunii. 28 września 2017 r. komornik wraz z P.L.R. i psychologiem z Dyrekcji Generalnej Opieki Społecznej i Ochrony Praw Dziecka w Bukareszcie („organ ochrony dziecka”) rozmawiał z dziećmi za zgodą ich matki. Zanotowano, że dzieci odmawiają powrotu do Włoch z ojcem. W konsekwencji organ ochrony dziecka zwrócił się do sądu o wydanie nakazu trzymiesięcznego programu poradnictwa psychologicznego dla dzieci. 7 grudnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Tulcea uwzględnił wniosek. Postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone na ten okres. Raport z 29 maja 2018 r. dotyczący wyników poradnictwa stwierdzał, że dzieci odmawiają kontaktu z ojcem pomimo starań pierwszej skarżącej o zachęcanie do tej relacji. Zalecono terapię dla dzieci. 29 marca 2018 r. P.L.R. wystąpił w Rumunii o egzekucję wyroku Sądu Rejonowego w Parmie przyznającego mu wyłączną władzę rodzicielską. 10 lipca 2018 r. pierwsza skarżąca wniosła sprzeciw wobec egzekucji. 13 lipca 2018 r. sąd zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek pierwszej skarżącej z powodu, że odmowa dzieci powrotu do Włoch z ojcem została już ustalona. Z uwag stron wynika, że przynajmniej 26 września 2018 r. (data najnowszych istotnych informacji) skarżący wciąż mieszkali w Rumunii.


Skarżący, urodzeni odpowiednio w 1980 i 1977 roku, mieszkają w Slobozii i Parcani, w samozwańczej „Naddniestrzańskiej Republice Mołdawskiej” („NRM”). W związku z tym, że – jak twierdzą skarżący – nie było możliwe złożenie przez nich skargi bezpośrednio do Trybunału, skargę wniosły ich matki. 2 marca 2005 r. skarżący zostali zatrzymani przez władze „NRM” i osadzeni w areszcie tymczasowym w związku z podejrzeniem o zabójstwo. 1 czerwca 2009 r. zostali skazani przez sąd „NRM” na kary pozbawienia wolności: odpowiednio czternaście i pół roku oraz czternaście lat. 4 sierpnia 2009 r. Sąd Najwyższy „NRM” utrzymał w mocy powyższy wyrok, jednak zmniejszył karę pierwszego skarżącego do czternastu lat pozbawienia wolności. Z materiałów akt sprawy oraz pism stron nie wynika, aby skarżący poinformowali władze Republiki Mołdawii o toczącym się przeciwko nim postępowaniu oraz o skazaniu i osadzeniu w „NRM”. W grudniu 2014 r. skarżący zaskarżyli wyrok skazujący za pomocą nadzwyczajnego środka odwoławczego do Sądu Najwyższego Republiki Mołdawii, który 14 lutego 2015 r. uwzględnił ich odwołanie i uchylił wyroki sądów „NRM”, uznając, że zostały wydane przez niekonstytucyjne trybunały. Skarżący zostali zwolnieni z aresztu odpowiednio 20 lipca i 20 sierpnia 2015 r. z przyczyn niezwiązanych z decyzją Sądu Najwyższego Mołdawii z 14 lutego 2015 r.


Skarżąca urodziła się w 1965 roku i mieszka w Piaskach. 2 maja 2011 roku Sąd Okręgowy w Koszalinie wydał wobec skarżącej nakaz zapłaty. Zobowiązano ją w nim do zapłaty na rzecz powoda, pewnego D.K., kwoty 156 000 polskich złotych (PLN), co odpowiadało 36 000 euro (EUR). Skarżąca w terminie wniosła zarzuty od nakazu zapłaty. Podniosła, że nakaz zapłaty został oparty na umowie najmu, która okazała się nieważna, a którą zabezpieczyła podpisanym przez siebie wekslem in blanco. Kwestionowała tę podstawę nakazu zapłaty, uznając ją za bezprawną i bezzasadną. Ponadto zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. 13 lipca 2011 roku referendarz sądowy Sądu Okręgowego w Koszalinie zadecydował o częściowym zwolnieniu jej od opłat. Sąd szczegółowo przeanalizował sytuację finansową skarżącej. W szczególności zauważył, że w 2010 roku jej firma wygenerowała przychód brutto w wysokości 213 000 PLN; jednak wydatki przekroczyły tę kwotę o około 50 000 PLN. W odniesieniu do pierwszych czterech miesięcy 2011 roku skarżąca zadeklarowała przychód brutto w wysokości 53 600 PLN i wydatki w wysokości 48 500 PLN; w związku z tym osiągnęła dochód netto powyżej 5 000 PLN. Ponadto skarżąca zadeklarowała, że posiada inne zobowiązania finansowe w wysokości 4 000 PLN miesięcznie, które regulowała terminowo. Sąd zgodził się, że jej sytuacja finansowa była trudna i że nie wszczęła obecnego postępowania. Jednak sytuacja działalności gospodarczej, która generowała bardzo wysokie przychody, a jeszcze wyższe koszty, nie automatycznie uzasadniała pełnego zwolnienia od kosztów sądowych. Ponadto skarżąca zadeklarowała dochód netto za pierwsze cztery miesiące 2011 roku. W obszernie uzasadnionym orzeczeniu sąd krajowy stwierdził, że od skarżącej można oczekiwać wpłaty jednej trzeciej opłat należnych za wniesienie zarzutów od nakazu zapłaty. Skarżąca odwołała się od decyzji referendarza sądowego. Podtrzymała, że jej działalność przynosiła straty i że była finansowo zależna od rodziny. Skarżąca podkreśliła, że nie wszczęła postępowania cywilnego, więc nie mogła przygotować się na jego koszty ani ograniczyć żądanej sumy. 3 sierpnia 2011 roku Sąd Okręgowy w Koszalinie utrzymał w mocy decyzję referendarza sądowego. Nakazano skarżącej zapłatę 1 928 PLN (500 EUR) w terminie siedmiu dni. 22 sierpnia 2011 roku pełnomocnik skarżącej złożył drugi wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wskazała, że zakończyła działalność swojej firmy, ponieważ przynosiła ona straty. 26 sierpnia 2011 roku referendarz Sądu Rejonowego w Koszalinie częściowo uwzględnił wniosek skarżącej i zwolnił ją od kosztów sądowych powyżej kwoty 1 000 PLN (odpowiednik 250 EUR). Sąd wziął pod uwagę trudną sytuację finansową skarżącej, ale zauważył, że opłata sądowa nie powinna być traktowana jako mniej ważna niż inne zobowiązania finansowe, które skarżąca była w stanie regulować, w wysokości 4 000 PLN miesięcznie. Po przeanalizowaniu wszystkich argumentów powołanych przez skarżącą, sąd uznał, że sytuacja nie uzasadnia całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca nie odwołała się od tej decyzji. 16 września 2011 roku nakazano skarżącej zapłatę 1 000 PLN w terminie siedmiu dni. 29 września 2011 roku skarżąca złożyła trzeci wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Złożyła wyjaśnienie, że jej sytuacja finansowa nie poprawiła się i że nie posiada żadnych dochodów. Ponadto zepsuł się jej samochód, co wygenerowało dodatkowe koszty. 26 października 2011 roku Sąd Okręgowy w Koszalinie oddalił odwołanie skarżącej od nakazu zapłaty z 2 maja 2011 roku oraz oddalił jej trzeci wniosek o pełne zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ był on zasadniczo taki sam jak wniosek złożony wcześniej i rozpatrzony 26 sierpnia 2011 roku. 10 listopada 2011 roku skarżąca odwołała się od decyzji z 26 października 2011 roku. Nakazano jej zapłatę opłaty sądowej w wysokości 1 500 PLN za wniesienie odwołania. Wniosła do sądu o zwolnienie jej od tej opłaty. 22 grudnia 2011 roku sąd częściowo uwzględnił jej wniosek. Nakazano skarżącej zapłatę opłaty sądowej w wysokości 1 000 PLN. 30 marca 2012 roku Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił jej odwołanie od decyzji z 26 października 2011 roku z powodu nieuiszczenia opłaty. Decyzja została doręczona skarżącej 10 kwietnia 2012 roku. Wydaje się, że około tego czasu skarżąca podjęła pracę. W tym okresie skarżąca bezskutecznie próbowała doprowadzić do zawieszenia postępowania.


Skarżący urodził się w 1964 roku. 29 maja 2007 r. trafił, aby odbyć karę dożywotniego pozbawienia wolności, w kolonii karnej nr 39 w Ładyżynie, obwodzie winnickim („więzienie nr 39”), gdzie (z przerwą między 13 czerwca a 3 listopada 2010 r. związaną z leczeniem, które otrzymał w kolonii karnej nr 61 w Chersoniu („więzienie nr 61”)) od tego czasu jest przetrzymywany. Niniejszy wniosek dotyczy okresu pozbawienia wolności skarżącego od maja 2007 r. do września 2013 r. W pierwotnych pismach do Trybunału skarżący skarżył się na niską jakość żywności (która zazwyczaj składała się z wody z kapustą, gotowanej kukurydzy lub kaszki); brak środków czystości i urządzeń w celach oraz opóźnienia w dostawach towarów do więziennego sklepu i w zaopatrywaniu go w papierosy. Bezskutecznie skarżył się na te kwestie do dyrektora więzienia i do prokuratury. Rząd przedstawił, że od maja 2007 r. do października 2008 r. skarżący był przetrzymywany w celi nr 9 (która miała 6,8 m² i była przeznaczona dla jednego więźnia), a od października 2008 r. dzielił celę nr 10 (mającą 8,9 m²) z innym więźniem. Zaświadczenia – wydane 14 lutego 2013 r. przez dyrektora więzienia nr 39 po inspekcji wyżej wymienionych cel (które Rząd przedłożył Trybunałowi) – sugerowały, że: obie cele były wyposażone w niezbędne meble i skarżącemu zapewniono własne miejsce do spania; toaleta była oddzielona od części mieszkalnej; ściany i podłoga w celi nr 9 zostały naprawione; systemy wentylacji i ogrzewania działały prawidłowo; a zaopatrzenie w żywność i mydło było zgodne ze standardami krajowymi. W swojej odpowiedzi z 3 lipca 2013 r. na uwagi Rządu skarżący kwestionował trafność i dokładność dostarczonych przez nich dowodów. Wniósł, między innymi, że był również przetrzymywany w celi nr 6 wraz z innym więźniem. Nie podał żadnych informacji dotyczących okresu jego tam pozbawienia wolności oraz warunków, w jakich był przetrzymywany. Twierdził również, że przez rok dzielił celę nr 9 z innym więźniem, a przez miesiąc (od stycznia do lutego 2013 r.) dzielił celę nr 10 z dwoma więźniami. W celi nr 10 odpadał tynk ze ścian, powierzchnia podłogi wymagała naprawy, a wszędzie były szczury. Na koniec skarżący zauważył, że Rząd nie podał szczegółowych informacji dotyczących wszystkich aspektów reżimu pozbawienia wolności więźniów skazanych na dożywocie; nie przedstawił jednak osobistego relacjonowania tego, jak te aspekty na niego wpłynęły. 17 września 2013 r. Rząd zawiadomił, że na skutek skargi złożonej w maju 2013 r. przez skarżącego na złe warunki jego pozbawienia wolności, prokurator z ładyżyńskiej prokuratury odwiedził więzienie nr 39 i stwierdził, że tynk ścienny i powierzchnia podłogi w celi nr 10 były w złym stanie oraz że nastąpiło opóźnienie w przeprowadzeniu działań deratyzacyjnych w obiekcie. Zgodnie z poleceniami prokuratora, ściany i podłoga w celi nr 10 zostały naprawione, a działania deratyzacyjne zostały przeprowadzone. W tym zakresie Rząd przedłożył pisemne oświadczenie, rzekomo złożone przez skarżącego 9 września 2013 r., w którym potwierdził, że do tej daty nie miał skarg dotyczących zaopatrzenia w papierosy ani jakości żywności oraz że jego cela (nr 10) została niedawno wyremontowana. Od 13 czerwca do 3 listopada 2010 r. skarżący był przetrzymywany w więzieniu nr 61 w celu poddania się leczeniu przeciwgruźliczemu w szpitalu tego więzienia (patrz punkt 19 poniżej). 20 października 2010 r. skarżący złożył do Trybunału odręczne zaświadczenie, podpisane przez niego i jego rzekomych współwięźniów, w którym oświadczył, że: „[19] października 2010 r. o godz. 18:00 w celi nr 10 więzienia nr 61 zaczął odpadać tynk z sufitu. [Wszyscy czterech zostaliśmy wyprowadzeni z celi], która miała wymiary 2,5 na 1,5 m², na okres, w którym personel szpitala usuwał z celi kawałki betonu i śmieci. Następnie zostaliśmy z powrotem umieszczeni w celi...” Zaświadczenie skarżącego dodatkowo twierdziło, że on i jego współwięźniowie musieli trzymać straż przez całą noc, aby uniknąć obrażeń, a że ogólne warunki w obiekcie były nieodpowiednie: cele były brudne, wilgotne i zimne, a system ogrzewania nie działał. Rząd kwestionował twierdzenia skarżącego. Dostarczyli Trybunałowi zaświadczenie wydane przez dyrektora więzienia nr 61, z którego wynikało, że między 13 czerwca a 3 listopada 2010 r. skarżący był przetrzymywany w celach nr 6, 7 i 8, które miały odpowiednio 28, 20 i 21 m² i były dzielone przez czterech więźniów. Wszystkie cele znajdowały się na parterze, miały toaletę oddzieloną od części mieszkalnej i były wyposażone w niezbędne meble. Cele miały wentylację naturalną i możliwe było otwarcie okna każdej celi od środka. W okresie od 2008 do 2009 r. cele więzienne przeszły generalny remont, a w 2010 r. przeprowadzono prace remontowe w korytarzach i pomieszczeniach gospodarczych. System ogrzewania działał prawidłowo, z wyjątkiem pięciodniowego okresu na początku listopada 2010 r., kiedy został odłączony z powodu prac remontowych. W odpowiedzi na uwagi Rządu skarżący złożył pisemne oświadczenia dwóch więźniów, którzy byli przetrzymywani w więzieniu nr 61 w tym samym okresie co skarżący. Oświadczenia te zawierały opis ogólnych warunków pozbawienia wolności w odpowiedniej części obiektu. Zgodnie z oświadczeniami, niektóre cele nie miały dostępu do świeżego powietrza i światła dziennego, ponieważ okna były zawsze zamknięte; systemy wentylacji i ogrzewania nie działały prawidłowo, więc zimą było zbyt zimno, a latem zbyt gorąco; sztuczne oświetlenie było zbyt słabe; niektóre cele znajdowały się w piwnicy i były wilgotne oraz zawilgocone; żywienie było niewłaściwe i nie spełniało odpowiednich norm krajowych; obiekt był zarażony szczurami; więźniowie byli często poddawani złemu traktowaniu przez personel więzienny i regularnie przenoszeni z jednej celi do drugiej. Skarżący dodatkowo kwestionował obiektywność informacji dostarczonych przez dyrektora więzienia i stwierdził, że przedstawienia Rządu nie wykluczają możliwości, że przed ukończeniem prac remontowych pod koniec 2010 r. w obiekcie istniały mniejsze pomieszczenia, w których mógł być przetrzymywany (i które po rekonstrukcji zostały połączone w celu utworzenia większego pomieszczenia). Po przybyciu do więzienia nr 39 w maju 2007 r. skarżący przeszedł badanie lekarskie i został uznany za zdrowego. 7 października 2008 r., po rutynowej kontroli zakażenia gruźlicą („TB”), u skarżącego zdiagnozowano naciekową gruźlicę w górnej części lewego płuca (kategoria 3). Tego samego dnia został umieszczony w oddziale medycznym więzienia nr 39. Zgodnie z konspektem historii leczenia skarżącego dostarczonym Trybunałowi przez Rząd, skarżący był badany przez specjalistę gruźlicy (tylko raz, według skarżącego) i przepisano mu standardowe leczenie w postaci kombinacji antybiotyków „pierwszej linii” przeciwko gruźlicy (Streptomycyna, Isoniazyd, Rifampicyna i Etambutol), witamin, hepatoprotektorów i odpowiedniej diety. Testy monitorujące (badania plwociny, moczu i krwi oraz prześwietlenia rentgenowskie) były przeprowadzane wielokrotnie. Zgodnie z wyżej wymienionym konspektem, odnotowano poprawę (pozytywna dynamika) po podaniu leczenia, w tym sensie, że nie doszło do zniszczenia tkanki płucnej, a nacieki i stwardnienie w ogniskach pierwotnych (zagęszczenie ognisk pierwotnych) uległy rozproszeniu. Czterokrotnie (9 października 2008 r., 24 kwietnia i 22 grudnia 2009 r. oraz 14 kwietnia 2010 r.) administracja więzienia nr 39 złożyła wniosek do Państwowego Departamentu Wykonania Orzeczeń, prosząc o zezwolenie na przeniesienie skarżącego do wyspecjalizowanej placówki medycznej (zgodnie z wymogami prawa krajowego) w celu wyleczenia jego gruźlicy. W nieokreślonej dacie w 2010 r. udzielono zezwolenia i 16 maja 2010 r. skarżącego wysłano do więzienia nr 61 w celu dalszego leczenia. Od 13 czerwca do 3 listopada[1] 2010 r. skarżący poddawał się leczeniu przeciwgruźliczemu w szpitalu więzienia nr 61. Po przebadaniu po przybyciu zdiagnozowano u niego ogniskową gruźlicę górnej części lewego płuca (kategoria 5.1), „z niejednoznaczną aktywnością”, towarzyszącą toksycznej westibulopatii. Zalecono kontynuację leczenia Isoniazydem, Rifampicyną, Pirazynamidem, Etambutolem i Streptomycyną oraz witaminami B1, B6, B12 przez kolejne trzy miesiące. Podczas leczenia pozostawał pod regularnym nadzorem specjalisty gruźlicy i poddawał się różnym testom w celu monitorowania stanu jego gruźlicy (badania krwi, plwociny i moczu oraz prześwietlenia rentgenowskie). Po tym, jak skarżący złożył różne skargi dotyczące różnych problemów zdrowotnych, których doświadczył podczas leczenia przeciwgruźliczego (w tym zawroty głowy, osłabienie i biegunka), został zbadany przez lekarza ogólnego i neuropatologa, którzy zdiagnozowali u niego niestrawność jelitową i toksyczną westibulopatię oraz przepisali odpowiednie leczenie (Loperamid i Lewomycetynę na problemy z niestrawnością; Piracetam, kwas askorbinowy i Cynaryzynę na westibulopatię). Dentysta zalecił skarżącemu poddanie się oczyszczeniu jamy ustnej. 27 września 2010 r. komisja lekarska zbadała skarżącego, stwierdzając niewielkie zmiany pozgruźlicze w górnej części lewego płuca i zwłóknienie (małe zmiany resztkowe gruźlicy górnego płata lewego płuca w postaci gęstych ognisk i pneumofibrozy). Skarżącemu nadano status kategorii 5.1 na trzy lata. Skarżący został wypisany ze szpitala z odpowiednimi zaleceniami dalszego leczenia i na początku grudnia 2010 r. został przeniesiony z powrotem do więzienia nr 39. Zdaniem skarżącego jego leczenie przeciwgruźlicze zostało „zatrzymane” w więzieniu nr 39. Dokumentacja medyczna przedłożona przez Rząd sugeruje, że co wiosnę i jesień do 2012 r. skarżącemu zapewniano profilaktyczne leczenie przeciwgruźlicze (w postaci Isoniazydu, Pirazynamidu i witamin). Jego specjalna dieta, podobnie jak innych więźniów tej samej kategorii, została odstawiona w marcu 2012 r. na skutek ogólnego rozkazu wydanego przez Departament Wykonania Orzeczeń. 11 lutego 2013 r. lekarz ogólny i psychiatra z Szpitala Miejskiego w Ładyżynie zbadali skarżącego i przeanalizowali jego dokumentację medyczną, w szczególności część dotyczącą jego leczenia przeciwgruźliczego. Właściwy wpis w dokumentacji medycznej skarżącego sugeruje, że lekarze stwierdzili, że stan zdrowia skarżącego był zadowalający po udzielonym leczeniu i zalecili mu, aby rzucił palenie i poddawał się raz w roku badaniu rentgenowskiemu klatki piersiowej w ramach środków profilaktycznych. W pierwotnych pismach do Trybunału skarżący skarżył się na opóźnienie w przeniesieniu go do wyspecjalizowanej placówki medycznej. Twierdził, bez podawania szczegółów, że oddział medyczny więzienia nr 39 nie mógł zaoferować odpowiedniego leczenia gruźlicy. Wniósł te same skargi (z tym samym poziomem szczegółowości) do władz krajowych. W odpowiedzi na uwagi Rządu złożył ponadto wniosek, że jego leczenie w więzieniu nr 61 spowodowało mu cierpienie z powodu skutków ubocznych, takich jak osłabienie, zawroty głowy i nudności, oraz że jego leczenie zarówno w szpitalu więzienia nr 61, jak i w ogóle, zostało zakończone zbyt wcześnie. Powołując się na dowody medyczne przez nich przedłożone, Rząd utrzymywał, że skarżący otrzymał odpowiednie leczenie medyczne z powodu zakażenia gruźlicą. Skarżący twierdził, że w trakcie odbywania kary więzienia cała jego korespondencja, w tym z Trybunałem, była systematycznie monitorowana przez władze więzienne. Wniósł w szczególności, że (i) 15 maja 2008 r. funkcjonariusz więzienny poprosił go o złożenie listu napisanego przez niego do prokuratury w nieopieczętanej kopercie, ponieważ konieczne było włożenie listu przewodniego od władz więziennych oraz (ii) 8 grudnia 2011 r. funkcjonariusz więzienny otworzył list od Trybunału w obecności skarżącego i przekazał go mu. Skarżący sugerował ponadto, że władze zatrzymały niektóre ze skarg, które kierował do różnych organów, ponieważ nie otrzymał na nie odpowiedzi. Powoływał się, jako na przykład, na swoje listy z 26 marca 2008 r. (do NGO) oraz z 27 i 31 marca oraz 2 i 8 lipca 2008 r. i 26 marca 2010 r. (do prokuratury). Stwierdził również, że listy od niego do Trybunału datowane na 29 maja 2008 r., 14 grudnia 2009 r. i 14 czerwca 2011 r. nie zostały wysłane przez władze więzienne oraz że kilkakrotnie personel więzienny ostrzegał go, że jego listy nie opuszczą więzienia, jeśli będzie nadal skarżyć się na warunki swojego pozbawienia wolności, i groził mu za złożenie wniosku do Trybunału. Rząd zaprzeczył twierdzeniom skarżącego i złożył wniosek, że nie przeprowadzano monitorowania w odniesieniu do listów adresowanych do prokuratury, Rzecznika Praw Obywatelskich („Rzecznika Praw Obywatelskich”) i Trybunału, ponieważ takie monitorowanie było zabronione przez prawo. Ponadto złożyli wniosek, że listy wysyłane i odbierane za pośrednictwem więziennej służby pocztowej były należycie nadawane i doręczane. Dostarczyli dowód, że list do prokuratury z 26 marca 2010 r. dotarł do adresata i stwierdzili, że inne listy, o których wspominał skarżący, nie zostały zarejestrowane w rejestrze korespondencji wychodzącej (a zatem nie zostały wysłane przez skarżącego za pośrednictwem biura pocztowego więzienia). W odpowiedzi na uwagi Rządu skarżący złożył wniosek, że władze ingerowały w jego komunikację z jego przedstawicielem przed Trybunałem (prawnikiem B.). W szczególności wysłał list do B., zawierający, między innymi, jego roszczenie o sprawiedliwe zadośćuczynienie. Jednakże ostatni dokument brakował w kopercie otrzymanej przez jego przedstawiciela. Zamiast tego zawierała ona puste kartki papieru innego typu niż te, na których sporządzono pozostałe części pisma skarżącego. Koperta nie miała na niej pieczęci pocztowej. Również raz odmówiono mu możliwości rozmowy telefonicznej z jego przedstawicielem przed Trybunałem. W tej sytuacji rozpoczął strajk głodowy. Rząd nie odniósł się konkretnie do tych zarzutów. Trybunał zauważa, że wyciągi z rejestrów korespondencji przychodzącej i wychodzącej więzienia nr 39 przedłożone przez Rząd pokazują, że w okresie od czerwca 2007 r. do marca 2013 r. skarżący wysłał i otrzymał ponad trzysta listów, w tym do i od różnych podmiotów publicznych – w szczególności prokuratury, Rzecznika Praw Obywatelskich i Trybunału. Ta korespondencja była, zgodnie z prawem krajowym, zwolniona z monitorowania (patrz punkt 31 poniżej). Korespondował również z innymi podmiotami, w szczególności z Departamentem Wykonania Orzeczeń, biurem Prezydenta Ukrainy i prawnikami zajmującymi się prawami człowieka. Zgodnie z prawem krajowym ta korespondencja podlegała monitorowaniu przez władze więzienne. Kopia strony z rejestru korespondencji przychodzącej więzienia nr 39 za styczeń 2013 r., która została przedłożona Trybunałowi przez skarżącego, podsumowuje treść listów od tych podmiotów, z którymi korespondencja podlegała monitorowaniu zgodnie z prawem. W przeciwieństwie do tego, list z Trybunału jest oznaczony jako „list polecony”. Z przedstawień Rządu wynika, że w wielu przypadkach prokuratura, po przeprowadzeniu odpowiednich dochodzeń, uznała skargi skarżącego na domniemane ingerencje w jego korespondencję za bezzasadne. Jedynym wyjątkiem był jeden przypadek ingerencji w sierpniu 2008 r. (którego skarżący nie skarżył się do Trybunału), kiedy ustalono, że list skarżącego do Prokuratora Generalnego nie został wysłany przez funkcjonariusza więziennego. Przeciwko wspomnianemu funkcjonariuszowi wszczęto postępowanie dyscyplinarne, a on otrzymał naganę. Nic w aktach sprawy ani pismach skarżącego nie sugeruje, że podjął jakiekolwiek kroki po uznaniu tego naruszenia jego praw. Akta sprawy zawierają również wymianę korespondencji między różnymi organami (w tym Rzecznikiem Praw Obywatelskich, prawnikami zajmującymi się prawami człowieka i prokuratorami) w odniesieniu do skarg zgłoszonych im przez skarżącego. Formularz skargi z dnia 29 maja 2008 r. wysłany przez skarżącego do Trybunału, wraz z listami z 14 grudnia 2009 r. i 14 czerwca 2011 r., które skarżący rzekomo wysłał do Trybunału za pośrednictwem służby pocztowej więzienia nr 39, nigdy nie dotarły do Trybunału. Żaden z listów od skarżącego, które dotarły do Trybunału, nie miał pieczęci miejsca odosobnienia na odpowiednich pierwszych stronach, ani nie były one zaopatrzone w krótkie streszczenia treści przez władze więzienne. Niektóre listy były wysyłane przez skarżącego za pośrednictwem innych więźniów, których sprawy były również rozpatrywane przez Trybunał. Te listy zostały otrzymane przez Trybunał.


Skarżąca urodziła się w 1938 roku i mieszka w Jałcie, Autonomicznej Republice Krymu. 11 października 1997 r., na mocy umowy kupna, skarżąca stała się właścicielką mieszkania nr 2 przy ul. Puszkina 1 w Jałcie („mieszkanie przy ul. Puszkina”) w budynku wielorodzinnym wybudowanym przed 1917 rokiem („budynek przy ul. Puszkina”), który był własnością komunalną. Mieszkanie miało jeden pokój i powierzchnię 37,5 m². Zdaniem skarżącej, nie zamieszkiwała w mieszkaniu i wynajmowała je latem, ponieważ znajdowało się w historycznej części centrum miasta i obok plaży. Na początku 2005 r. wszystkie mieszkania w budynku przy ul. Puszkina – z wyjątkiem dwóch należących do skarżącej i K. – zostały kupione przez prywatną firmę budowlaną, JSC Zodiak-tsentr (dalej „Spółka”). 22 września 2005 r. Komitet Wykonawczy Rady Miejskiej w Jałcie („Komitet Wykonawczy”) zatwierdził raport z ekspertyzy budynku przy ul. Puszkina, sporządzony przez międzyresortową komisję powołaną przez Komitet Wykonawczy. Raport stwierdzał, że budynek znajduje się w złym stanie technicznym, a jego ściany nośne są niebezpieczne. Na podstawie raportu Komitet Wykonawczy zaklasyfikował budynek jako konstrukcję niebezpieczną i stwierdził, że grozi mu zawalenie („Uchwała nr 1349”). Żadne kopie raportu ani Uchwały nr 1349 nie zostały udostępnione Sądowi. 5 października 2005 r. Rada Miejska w Jałcie („Rada”) oraz Komitet Wykonawczy zawarły umowę ze Spółką, która przewidywała, między innymi, że Spółka zakupi dwa mieszkania, aby przenieść skarżącą i właściciela innego mieszkania z niebezpiecznego budynku, w zamian za przeniesienie na Spółkę prawa własności mieszkania skarżącej i tej innej osoby, a następnie całego budynku („umowa”). Rada i Komitet Wykonawczy zobowiązały się ponadto do podjęcia środków w celu eksmisji skarżącej z niebezpiecznego budynku, upoważnienia Spółki do rozbiórki budynku przy ul. Puszkina oraz udzielenia pozwolenia na budowę. Umowa została zatwierdzona przez Radę podczas sesji w dniu 19 października 2005 r. Zdaniem skarżącej, w tamtym czasie nie była świadoma istnienia umowy. W nieokreślonym dniu w 2006 r. Rada przyjęła ogólny plan rozwoju miasta, który – według skarżącej – przewidywał renowację budynku przy ul. Puszkina (підлягає реконструкціі (відновленню)) wraz z budową dodatkowej kondygnacji. Żadna kopia planu nie została udostępniona Sądowi. W celu wykonania umowy Spółka zakupiła mieszkanie nr 1 przy ul. Sosnowej 23 („mieszkanie przy ul. Sosnowej”) w Jałcie jako zamiennik dla skarżącej. Mieszkanie miało powierzchnię 57,7 m², posiadało dwa pokoje i znajdowało się z dala od centrum Jałty. Rada i Komitet Wykonawczy odmówiły przejęcia mieszkania na własność komunalną. W związku z tym Spółka wszczęła postępowanie sądowe przeciwko Radzie i Komitetowi Wykonawczemu za niedotrzymanie warunków umowy. Wyrokami z 6 czerwca 2006 r. i 10 października 2006 r. Sąd Gospodarczy Autonomicznej Republiki Krymu oraz Sąd Apelacyjny w Sewastopolu odpowiednio zobowiązały pozwanych do wykonania ich obowiązków wynikających z umowy. 22 marca 2007 r. mieszkanie przy ul. Sosnowej zostało przeniesione do własności komunalnej. 31 maja 2007 r. Komitet Wykonawczy podjął decyzję, w której, między innymi, zaoferował skarżącej mieszkanie przy ul. Sosnowej. Żadna kopia odpowiedniej uchwały nie została udostępniona Sądowi. 16 czerwca 2007 r., w liście, Komitet Wykonawczy wezwał skarżącą do stawienia się, najpóźniej do 1 lipca 2007 r., przed odpowiednim organem w celu odbioru dokumentów własności (ордер) do mieszkania przy ul. Sosnowej. Skarżąca nie odpowiedziała na ofertę, ponieważ uważała, że żądanie władz nie ma podstaw prawnych. 17 lipca 2007 r. Komitet Wykonawczy zwrócił się do Sądu Miejskiego w Jałcie z wnioskiem o eksmisję skarżącej, unieważnienie jej prawa własności do mieszkania przy ul. Puszkina, przeniesienie jej do mieszkania przy ul. Sosnowej oraz ustalenie jej praw własności do tego ostatniego mieszkania. Powołał się na art. 109, 110 i 112 Kodeksu Mieszkaniowego oraz art. 321 § 2 Kodeksu Cywilnego jako podstawy prawną powództwa (patrz poniżej paragrafy 31 i 32). Komitet Wykonawczy zauważył w szczególności, że budynek przy ul. Puszkina grozi zawaleniem oraz że, jako organ odpowiedzialny za kontrolę stanu technicznego budynków i przenoszenie mieszkańców z budynków niebezpiecznych, nie chciał ponosić odpowiedzialności za żadne poważne konsekwencje, jakie niebezpieczeństwo związane z budynkiem przy ul. Puszkina mogłoby spowodować. 4 października 2007 r. Sąd Miejski w Jałcie uwzględnił wniosek Komitetu Wykonawczego. W nieokreślonym dniu Sąd Apelacyjny Autonomicznej Republiki Krymu („Sąd Apelacyjny”) przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, zauważając, że Rada, jako właściciel mieszkania przy ul. Sosnowej, nie była zaangażowana w postępowanie. 4 kwietnia 2008 r. Rada przystąpiła do postępowania jako powód współuczestniczący i poparła żądania Komitetu Wykonawczego. 9 kwietnia 2008 r. Sąd Miejski w Jałcie orzekł na niekorzyść skarżącej. Unieważnił prawo własności skarżącej do mieszkania przy ul. Puszkina, nakazał jej eksmisję i przeniesienie do mieszkania przy ul. Sosnowej oraz nadał jej prawo własności do tego ostatniego mieszkania. Sąd poczynił następujące ustalenia: a) pomiędzy stronami nie było sporu co do tego, że budynek przy ul. Puszkina był własnością komunalną i był utrzymywany przez spółkę komunalną, oraz że zadaniem Komitetu Wykonawczego na mocy odpowiednich przepisów prawa było sprawowanie kontroli nad bezpieczeństwem budynków niezależnie od formy ich własności; b) w realizacji tego obowiązku Komitet Wykonawczy stwierdził, że budynek groził zawaleniem, a te ustalenia były ważne i nie zostały zaskarżone przez żadną zainteresowaną osobę. Umowa oraz decyzja Rady z 19 października 2005 r. zatwierdzająca ją były równie ważne; c) zgodnie z art. 112 Kodeksu Mieszkaniowego Komitet Wykonawczy był zobowiązany zapewnić skarżącej lokal zamienny, co uczynił, ale skarżąca odmówiła przeprowadzki na dobrowolnej podstawie bez podania żadnych powodów; oraz d) zgodnie z umową, zatwierdzoną przez Radę, budynek przy ul. Puszkina miał zostać wyburzony, a nie wyremontowany, jak twierdziła skarżąca, co uniemożliwiało jej powrót do nieruchomości; w związku z tym musiała zostać eksmitowana z tego mieszkania i przeniesiona do innego mieszkania, a jej prawo własności do mieszkania przy ul. Puszkina unieważnione przez sąd, co byłoby zgodne z art. 346 § 2 Kodeksu Cywilnego. Sąd Miejski w Jałcie stwierdził dalej, że mieszkanie przy ul. Sosnowej stanowiło odpowiednie odszkodowanie dla skarżącej w zamian za mieszkanie przy ul. Puszkina. Miało więcej pokoi i powierzchnię niż mieszkanie przy ul. Puszkina, znajdowało się w odpowiednim stanie i w tym samym mieście. Sąd zauważył również, że wartość rynkowa mieszkania przy ul. Sosnowej, zgodnie z umową sprzedaży z 2005 r., była wyższa niż cena wywoławcza za cały budynek przy ul. Puszkina. W ten sposób doszedł do wniosku, że interesy skarżącej zostały w pełni chronione. Skarżąca odwołała się, stwierdzając, między innymi, że pozbawienie jej własności było niezgodne z prawem. W szczególności mieszkanie przy ul. Puszkina było jej prywatną własnością, a nie własnością Państwa, a tym samym przepisy Kodeksu Mieszkaniowego, na które powołał się sąd pierwszej instancji, nie miały zastosowania do jej sytuacji i nie mogły stanowić podstawy do unieważnienia jej prawa własności do nieruchomości. Artykuł 346 § 2 Kodeksu Cywilnego był przepisem odsyłającym, który określał, że prawo własności może zostać wygaszone w „innych przypadkach przewidzianych przez ustawę”, jednak sąd nie wskazał żadnego przepisu prawnego przewidującego ten „inny przypadek”. Argumentowała dalej, że nie było żadnej potrzeby publicznej stojącej za pozbawieniem jej mieszkania, a jedynie prywatne interesy biznesowe, biorąc pod uwagę, że prawo własności do mieszkania przy ul. Puszkina po jej przeniesieniu miało zostać przekazane Spółce. Nawet zakładając, że budynek był w złym stanie konstrukcyjnym, nie istniała właściwa decyzja sugerująca, że będzie podlegał rozbiórce. Skarżąca powołała się w tym związku na Rozporządzenie Rządowe nr 189 z 26 kwietnia 1984 r., zgodnie z którym to w kompetencji Rady Obwodowej leżało decydowanie, na podstawie wniosku rady miejskiej, czy budynek powinien zostać wyburzony czy odrestaurowany, i stwierdziła, że Rada działała w ten sposób poza swoją kompetencją, gdy zezwoliła Spółce na rozbiórkę budynku w umowie. Powołała się również na ogólny plan rozwoju miasta, który został przyjęty rok po umowie, zgodnie z którym budynek przy ul. Puszkina miał zostać wyremontowany, z dodatkową kondygnacją, ale nie wyburzony. Argumentowała, że jej własność w ten sposób pozostałaby nienaruszona. Skarżąca twierdziła dalej, że ona, jako właścicielka mieszkania przy ul. Puszkina, nie była w żaden sposób zaangażowana w wybór formy odszkodowania za swoje mieszkanie. Nie była stroną umowy i w tamtym czasie nie została w ogóle poinformowana o jakichkolwiek zamiarach unieważnienia jej praw własności do mieszkania przy ul. Puszkina i jej eksmisji. Następnie przedstawiono jej po prostu fakt, że musi przeprowadzić się do mieszkania wybranego dla niej przez spółkę, bez jej zgody. Zaoferowane mieszkanie nie miało tej samej wartości co mieszkanie przy ul. Puszkina i nie w pełni jej zrekompensowało strat. Powołała się na lokalizację mieszkania przy ul. Sosnowej, niemożność czerpania zysków z jego wynajmu oraz jego ogólnie zły stan. Na poparcie przedłożyła opinię biegłego, która stwierdzała, że budynek przy ul. Sosnowej 23 znajduje się w strefie aktywnego osiadania gruntu i że niezbędne są pilne i kosztowne prace budowlane w celu zapobieżenia dalszym uszkodzeniom. Skarżąca kwestionowała również rzetelność obliczeń użytych przez sąd pierwszej instancji, powołując się na fakt, że tuż przed ogłoszeniem budynku przy ul. Puszkina za niebezpieczny, Spółka kupiła kilka mieszkań od sąsiadów skarżącej, które były w złym stanie, za bardzo wysokie ceny – znacznie wyższe niż cena budynku, o której mowa w Radzie. Na koniec argumentowała, że nie można narzucić jej praw własności do mieszkania przy ul. Sosnowej wbrew jej woli. 17 czerwca 2008 r. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok z 9 kwietnia 2008 r. Podtrzymał, że słusznie ustalono przez sąd pierwszej instancji, że budynek przy ul. Puszkina groził zawaleniem i że w tej sytuacji, na mocy art. 112 Kodeksu Mieszkaniowego, skarżąca musi zostać eksmitowana i zaopatrzona przez Komitet Wykonawczy w inne mieszkanie. Zauważył, że Komitet Wykonawczy wywiązał się ze swojego obowiązku i decyzją z 31 maja 2007 r. przydzielił skarżącej lokal zamienny. Następnie Sąd Apelacyjny oddalił jako nieuzasadniony argument skarżącej, że żądania Komitetu Wykonawczego naruszyły jej prawa własności. Wskazał w tym związku, że art. 41 Konstytucji dopuszcza pozbawienie własności w wyjątkowych przypadkach konieczności publicznej, na podstawie i w trybie ustalonym przez ustawę, oraz – podkreślił sąd – pod warunkiem wcześniejszego i pełnego odszkodowania jej wartości. Zauważył, że mieszkanie przy ul. Sosnowej spełniało wymagania art. 113 Kodeksu Mieszkaniowego i było bardziej przestronne niż mieszkanie przy ul. Puszkina. Przeniesienie skarżącej do tego mieszkania nie naruszało więc jej praw, lecz leżało w jej własnym interesie, a jej argumenty mówiące coś innego były nieuzasadnione. 18 sierpnia 2008 r. Sąd Najwyższy Ukrainy odrzucił wniosek skarżącej o zgodę na odwołanie się w kwestiach prawnych. Skarżącej nie udało się wznowić postępowania w związku z nowo odkrytymi i wyjątkowymi okolicznościami. 26 sierpnia 2008 r. skarżąca i jej syn zostali eksmitowani z mieszkania przy ul. Puszkina, a doręczono im dokumenty potwierdzające ich prawo własności do mieszkania przy ul. Sosnowej. 9 lipca 2009 r. Komitet Wykonawczy przeniósł prawo własności do mieszkania przy ul. Puszkina na Spółkę. W 2018 r., w swoich uwagach do zastrzeżeń Rządu, skarżąca poinformowała Sąd, że budynek przy ul. Puszkina 1 nie został wyburzony, ale wyremontowany, z dodatkową kondygnacją na górze, i został przekształcony w prywatny hotel.


7 lipca 2000 r. spółka wnioskodawcy oraz Państwowa Firma „Ukrwuhleheolohija” („UVG”), jednostka organizacyjna Ministerstwa Paliwa i Energetyki Ukrainy reprezentowana przez swoją własną jednostkę organizacyjną, Ośrodek Wypoczynkowy „Izumrud” z siedzibą w Sewastopolu („IRC”), zawarły dziesięcioletnią umowę najmu, na mocy której spółka wnioskodawcy wynajęła od UVG budynek mieszkalny nr 3 („budynek nr 3”) w IRC. Następnie spółka wnioskodawcy oraz IRC zawarły umowę dodatkową, na mocy której pierwsza zobowiązała się do wyremontowania budynku nr 3, co zostało uprzednio zatwierdzone przez UVG. Spółka wnioskodawcy wyremontowała go należycie. W nieokreślonym dniu spółka wnioskodawcy złożyła wniosek do biura Funduszu Majątku Państwowego Ukrainy w Sewastopolu („Fundusz”) o prywatyzację budynku nr 3. Z kolei Fundusz zwrócił się do Ministerstwa o zgodę, które w piśmie z 6 sierpnia 2003 r. stwierdziło, że nie sprzeciwia się temu. Decyzją z 8 grudnia 2003 r. Fundusz uwzględnił budynek nr 3 na liście mienia przeznaczonego do prywatyzacji. 26 grudnia 2003 r. biuro Funduszu w Sewastopolu podjęło decyzję o prywatyzacji budynku nr 3 poprzez zawarcie umowy sprzedaży na rzecz spółki wnioskodawcy za 552 756 hrywien ukraińskich (UAH). Kwota ta stanowiła wartość rynkową budynku pomniejszoną o wartość napraw wykonanych przez spółkę wnioskodawcy (UAH 375 295), co ustalono w opinii biegłych sporządzonej 30 listopada 2003 r. przez firmę I. na zlecenie biura. Tego samego dnia zawarło umowę sprzedaży ze spółką wnioskodawcy, a ta druga zarejestrowała prawo własności budynku nr 3 u notariusza. W związku z powyższą umową, 12 lutego 2004 r. spółka wnioskodawcy oraz IRC rozwiązały umowę najmu z 7 lipca 2000 r. Zdaniem spółki wnioskodawcy, mimo powyższej umowy, UVG zachował budynek nr 3 w swojej ewidencji. Ponadto, w 2005 r. budynek został odłączony od sieci elektrycznej i wodociągowej IRC. W sierpniu 2005 r. spółka wnioskodawcy wniosła pozew do Donieckiego Sądu Gospodarczego Obwodu Donieckiego przeciwko UVG, wnosząc o zobowiązanie UVG do wykreślenia budynku nr 3 z swojej ewidencji i ponownego podłączenia go do sieci IRC. Z kolei UVG wniósł powództwo wzajemne przeciwko spółce wnioskodawcy i biuru Funduszu w Sewastopolu, domagając się unieważnienia umowy z 26 grudnia 2003 r., twierdząc, że IRC i budynek nr 3 nie podlegały prywatyzacji. Wyrokiem z 1 lutego 2006 r. sąd częściowo uwzględnił powództwo i oddalił powództwo wzajemne. Stwierdził, że spółka wnioskodawcy jest właścicielem budynku nr 3, nabywając do niego prawa własności w wyniku prywatyzacji, która nie została uznana za nieważną. Co do domniemanej nieważności umowy z 26 grudnia 2003 r., sąd uznał, że: (1) to Fundusz, a nie jego biuro w Sewastopolu, podjął decyzję o prywatyzacji, a ta decyzja nie była kwestionowana; (2) budynek nr 3 został sprywatyzowany nie jako „zintegrowany kompleks majątkowy”, ale jako „indywidualnie określona nieruchomość”, która zgodnie z prawem mogła zostać sprywatyzowana; oraz (3) UVG nie udowodnił, że budynek nr 3 należy do kategorii obiektów o znaczeniu kulturowym, historycznym lub narodowym, które zgodnie z prawem nie mogły zostać sprywatyzowane. Sąd tym samym nakazał UVG wykreślić budynek nr 3 z swojej ewidencji i ponownie podłączyć go do sieci użyteczności publicznej IRC. 21 marca 2006 r. Doniecki Sąd Apelacyjny Gospodarczy uchylił powyższy wyrok z powodu, że sprawa musiała zostać zbadana przez Sewastopolski Sąd Gospodarczy Miejski. 21 czerwca 2006 r. Wyższy Sąd Gospodarczy uchylił to orzeczenie jako błędne i utrzymał w mocy wyrok z 1 lutego 2006 r. 23 sierpnia 2006 r. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia odwołania UVG od orzeczenia z 21 czerwca 2006 r. Tymczasem, 20 grudnia 2005 r. Ministerstwo Przemysłu Węglowego (następca prawny Ministerstwa Paliwa i Energetyki) zdecydowało o reorganizacji UVG poprzez wydzielenie jego jednostki strukturalnej, IRC, i utworzenie na jej bazie Przedsiębiorstwa Państwowego „Ośrodek Wypoczynkowy Izumrud” („Państwowe Przedsiębiorstwo IRC”). Państwowe Przedsiębiorstwo IRC zostało uznane za następcę UVG w zakresie działalności związanej z jego byłą jednostką strukturalną, IRC. 23 października 2006 r. Doniecki Sąd Gospodarczy Obwodu Donieckiego uwzględnił wniosek spółki wnioskodawcy i zastąpił UVG jego następcą, Państwowym Przedsiębiorstwem IRC, jako stroną w postępowaniu wszczętym w celu egzekucji wyroku z 1 lutego 2006 r., który pozostał niewykonany. 4 czerwca 2007 r. komornicy poinformowali spółkę wnioskodawcy, że posiadają dwa wzajemnie wykluczające się tytuły egzekucyjne: jeden dotyczący wyroku z 1 lutego 2006 r. i drugi dotyczący wyroku z 13 października 2006 r. (patrz punkt 21 poniżej). Wysłali list do Donieckiego Sądu Gospodarczego Obwodu Donieckiego, prosząc o wyjaśnienie, w jaki sposób ma być egzekwowany wyrok z 1 lutego 2006 r. Wydaje się, że nie otrzymali żadnej odpowiedzi i w związku z tym zawiesili postępowanie egzekucyjne. 24 kwietnia 2007 r. Państwowe Przedsiębiorstwo IRC złożyło wniosek do Donieckiego Sądu Gospodarczego Obwodu Donieckiego o ponowne rozpatrzenie wyroku z 1 lutego 2006 r. w trybie dotyczącym nowo odkrytych okoliczności. Powołując się na ustalenia zawarte w wyroku z 13 października 2006 r., uznało, że wyrok z 1 lutego 2006 r. utracił moc prawną i poprosiło sąd o jego uchylenie. 4 czerwca 2008 r. sąd zwrócił wniosek bez rozpoznania, ponieważ Państwowe Przedsiębiorstwo IRC wycofało następnie swój wniosek, nie wyjaśniając przyczyn jego złożenia ani nie wysyłając przedstawiciela na rozprawy. We wrześniu 2006 r. Państwowe Przedsiębiorstwo IRC wniosło pozew do Sewastopolskiego Sądu Gospodarczego Miejskiego przeciwko biuru Funduszu w Sewastopolu i spółce wnioskodawcy, domagając się unieważnienia umowy z 26 grudnia 2003 r. W odpowiedzi spółka wnioskodawcy wniosła o umorzenie postępowania, argumentując, powołując się na art. 80 Kodeksu Postępowania Gospodarczego z 1991 r., że ten sam spór między tymi samymi stronami został już rozstrzygnięty wyrokiem z 1 lutego 2006 r. Wyrokiem z 13 października 2006 r. sąd częściowo uwzględnił powództwo. Stwierdził, że UVG, przedsiębiorstwo usług geologicznych, jest spółką o znaczeniu państwowym. W związku z tym należało do kategorii mienia państwowego, które nie podlegało prywatyzacji. W momencie zawarcia umowy z 26 grudnia 2003 r. budynek nr 3 był częścią zintegrowanego kompleksu majątkowego UVG. IRC był jednostką strukturalną UVG, a jego mienie nie mogło zostać sprywatyzowane. W związku z tym uwzględnienie przez Fundusz budynku nr 3 na liście obiektów przeznaczonych do prywatyzacji było naruszeniem prawa. Sąd tym samym unieważnił umowę z 26 grudnia 2003 r., nakazał spółce wnioskodawcy zwrot budynku nr 3 Skarbowi Państwa i nakazał Państwu zwrot spółce wnioskodawcy kwoty 552 756 UAH. Co do wniosku spółki wnioskodawcy, sąd uznał, że w momencie gdy sprawa została rozstrzygnięta przez Doniecki Sąd Gospodarczy Obwodu Donieckiego, IRC został zreorganizowany w niezależny podmiot prawny, a jego prawa majątkowe zostały przeniesione na Państwowe Przedsiębiorstwo IRC. UVG nie był więc właściwą stroną postępowania i nie mógł zgłaszać żadnych powództw wzajemnych domagających się unieważnienia umowy z 26 grudnia 2003 r. Wnioskodawca nie zdołał więc udowodnić, że sądy rozstrzygnęły już roszczenie Państwowego Przedsiębiorstwa IRC w odniesieniu do tego samego przedmiotu i podstaw. 10 listopada 2006 r. Sewastopolski Sąd Apelacyjny Gospodarczy utrzymał w mocy powyższy wyrok. Co do zarzutów spółki wnioskodawcy, stwierdził, że to Państwowe Przedsiębiorstwo IRC, a nie UVG, powinno być właściwym pozwanym (powodem w powództwie wzajemnym) w sprawie, gdy zapadł wyrok z 1 lutego 2006 r., oraz że spółka wnioskodawcy nie udowodniła, że ten sam spór z Państwowym Przedsiębiorstwem IRC został już rozstrzygnięty przez sądy. 21 grudnia 2006 r. Wyższy Sąd Gospodarczy częściowo zmienił wyrok z 13 października 2006 r. i usunął z niego nakaz zwrotu spółce wnioskodawcy kwoty 552 756 UAH. Uznał, że zgodnie z prawem krajowym, w przypadku unieważnienia sprzedaży obiektów sprywatyzowanych, pieniądze zapłacone przez nabywców za takie obiekty mają być zwracane, na podstawie decyzji sądu, z dochodów ich dalszej sprzedaży. 20 lutego 2007 r. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy powyższe orzeczenie.


Skarżący urodzili się odpowiednio w 1976, 1972, 1976, 1970 i 1976 roku. Obecnie są przetrzymywani w Turcji. Skarżący byli nauczycielami w szkole średniej w prywatnej sieci szkół w Mołdawii o nazwie Orizont, która działa od 1993 roku. Pan Yasin Ozdil mieszkał w Mołdawii od 2015 roku wraz z żoną i ich dwójką małoletnich dzieci. Pan Mujdat Celebi mieszkał w Mołdawii od 2014 roku wraz z żoną i ich trójką małoletnich dzieci. Pan Riza Dogan mieszkał w Mołdawii od 1993 roku wraz z żoną i ich dwójką małoletnich dzieci, które są obywatelami Mołdawii. Pan Sedat Hasan Karacaoglu mieszkał w Mołdawii od 1998 roku wraz z żoną. Pan Mehmet Feridun Tufekci mieszkał w Mołdawii od 1993 roku wraz ze swoją mołdawską żoną i ich dwójką małoletnich dzieci, które są obywatelami Mołdawii. Wszyscy skarżący posiadali ważne zezwolenia na pobyt w Mołdawii.

W nocy z 15 na 16 lipca 2016 roku grupa członków tureckich sił zbrojnych nazywająca się „Radą Pokoju w Ojczyźnie” próbowała przeprowadzić zamach stanu mający na celu obalenie demokratycznie wybranego parlamentu, rządu i prezydenta Turcji. Dzień po próbie zamachu stanu władze krajowe obwiniły sieć powiązaną z Fethullahem Gülenem, obywatelem tureckim mieszkającym w Pensylwanii (Stany Zjednoczone Ameryki) i uważanym za lidera organizacji terrorystycznej znanej jako FETÖ/PDY („Gülenistowska Organizacja Terrorystyczna/Struktura Państwa Równoległego”). W następstwie tego odpowiednie organy ścigania wszczęły kilka postępowań karnych w związku z podejrzanymi członkami tej organizacji. W związku z powyższymi wydarzeniami ambasador Turcji w Mołdawii oskarżył szkoły Orizont o powiązania z tym ruchem oraz oskarżył nauczycieli w tych szkołach o terroryzm. W maju 2017 roku premier Turcji odwiedził Mołdawię i zażądał od swojego mołdawskiego odpowiednika zamknięcia szkół Orizont.

31 marca 2018 roku dyrektor szkoły średniej Orizont w Kiszyniowie został aresztowany na lotnisku w Kiszyniowie i przesłuchiwany przez siedem godzin przez mołdawskie służby specjalne w związku z zarzutami wspierania organizacji terrorystycznych. Wszczęto przeciwko niemu śledztwo karne i zastosowano środek zapobiegawczy w postaci zakazu opuszczania kraju na dziesięć dni. W związku z powyższymi wydarzeniami 6 kwietnia 2018 roku wszyscy skarżący złożyli wniosek o azyl w Biurze Migracji i Azylu Mołdawii („BMA”). Starali się o uzyskanie statusu uchodźcy w Mołdawii, ponieważ obawiali się represji w swoim kraju ojczystym, Turcji, ze względu na swoje poglądy polityczne. 10 kwietnia 2018 roku zarzuty przeciwko dyrektorowi szkoły średniej Orizont w Kiszyniowie zostały wycofane, a śledztwo umorzone. 5 maja 2018 roku skarżący napisali do właściwych władz w Mołdawii i poprosili o informacje, czy toczą się przeciwko nim jakiekolwiek postępowania karne. W liście z 13 czerwca 2018 roku prokuratura specjalizująca się w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej napisała do skarżących, stwierdzając, że nie ma toczących się postępowań karnych z ich udziałem. Podobny list skarżący otrzymali 31 lipca 2018 roku od prokuratury antykorupcyjnej.

6 września 2018 roku rano siedmiu nauczycieli ze szkół Orizont – wśród nich skarżący – zostało aresztowanych w swoich domach lub w drodze do pracy przez osoby ubrane po cywilnemu i wywiezionych w nieznane miejsce. Później tego dnia mołdawskie służby specjalne wydały kilka oświadczeń dotyczących dużej operacji antyterrorystycznej, która miała miejsce tego dnia, podczas której aresztowano siedmiu cudzoziemców podejrzewanych o powiązania z organizacją islamską i wydalono ich z Mołdawii we współpracy z służbami specjalnymi innych krajów. Tego samego dnia media tureckie podały, że tureckie służby specjalne przeprowadziły udaną operację w Mołdawii, podczas której aresztowano siedmiu członków ruchu Fethullaha Gülena. 6 września 2018 roku niektórzy członkowie rodzin skarżących, ich koledzy ze szkół i obrońcy praw człowieka spędzili dzień na lotnisku w nadziei na powstrzymanie deportacji skarżących do Turcji. Spodziewali się, że skarżący zostaną przewiezieni do Turcji zaplanowanym na późniejszą godzinę lotem. Los skarżących, a nawet to, czy wciąż przebywali w Mołdawii, pozostawał nieznany ich rodzinom przez kilka tygodni. Władze mołdawskie powstrzymały się od przekazywania jakichkolwiek informacji o nich zarówno rodzinom, jak i prasie. Później okazało się, że w samym dniu aresztowania, rano, skarżący zostali przewiezieni bezpośrednio na lotnisko w Kiszyniowie, gdzie czekał na nich wynajęty w tym celu samolot, który natychmiast zabrał ich do Turcji.

7 września 2018 roku szef BMA, O.P., oświadczył w wywiadzie, że urząd nie był zaangażowany w sprawę siedmiu nauczycieli z Orizont i że procedura uznania ich za osoby niepożądane oraz usunięcia z Mołdawii nie została przeprowadzona przez BMA. Kilka dni po aresztowaniu skarżących ich rodziny otrzymały listy z BMA zawierające decyzje z dnia 4 września 2018 roku, w których odrzucono wnioski skarżących o azyl. Decyzje zawierały szczegółową analizę sposobu traktowania zwolenników ruchu Gülena w Turcji i stwierdzały, że obawy skarżących przed represjami ze strony władz tureckich były uzasadnione. W szczególności BMA stwierdziło, że władze tureckie dopuściły się aktów zastraszania, gróźb, arbitralnych zatrzymań i innych poważnych naruszeń praw człowieka wobec liderów opozycji i członków ruchu Gülena. BMA wniosło, że skarżący spełniają wymogi prawne do uzyskania azylu w Mołdawii. Mimo to ich wnioski zostały odrzucone na podstawie tajnej notatki otrzymanej od mołdawskich służb specjalnych, zgodnie z którą skarżący stanowili zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego. Decyzje nie podawały żadnych szczegółów dotyczących treści notatki, ani nawet daty jej wydania. Skarżący otrzymali piętnaście dni na opuszczenie kraju i mieli prawo odwołać się od decyzji w ciągu trzydziestu dni. Listy towarzyszące decyzjom zostały nadane 7 i 10 września 2018 roku i były podpisane przez szefa BMA, O.P. Kilka dni po aresztowaniu i transferze skarżących do Turcji ich rodziny otrzymały również z BMA decyzje z dnia 5 września 2018 roku, zakazujące skarżącym wjazdu na terytorium Mołdawii na okres pięciu lat i nakazujące ich wydalenie z Mołdawii pod nadzorem BMA zgodnie z art. 58 ustawy o statusie cudzoziemców (patrz poniższy paragraf 27). Listy towarzyszące decyzjom były również podpisane przez szefa BMA, O.P.

W różnych datach we wrześniu i październiku 2018 roku przedstawiciel skarżących, który otrzymał pełnomocnictwa od ich żon, zaskarżył powyższe decyzje do sądu. Ich działania zostały jednak oddalone z powodu, że pełnomocnictwa nie zostały podpisane przez samych skarżących. Od decyzji sądowych wniesiono odwołanie do sądu wyższej instancji, ale bezskutecznie.

15 października 2018 roku Parlament Europejski opublikował raport dotyczący wdrażania Umowy Stowarzyszeniowej UE z Mołdawią (2017/2281(INI)). W swoim raporcie Parlament Europejski wydał oświadczenie, w którym wyraził się w następujący sposób na temat sposobu, w jaki skarżący zostali przetransferowani do Turcji:
„29. Stanowczo potępia ostatnią ekstradycję/uprowadzenie obywateli tureckich do Turcji z powodu ich domniemanych powiązań z ruchem Gülena, w sprzeczności z zasadą praworządności i podstawowymi prawami człowieka; wzywa władze mołdawskie do zapewnienia, aby wszelkie wnioski o ekstradycję pochodzące z krajów trzecich były rozpatrywane w sposób przejrzysty, przy jednoczesnym stosowaniu procedur sądowych w pełni zgodnych z europejskimi zasadami i standardami...”

Amnesty International również wydała oświadczenie w związku z deportacją siedmiu nauczycieli z Orizont do Turcji. 6 września 2018 roku dyrektor organizacji ds. Europy Wschodniej i Azji Centralnej złożył następujące oświadczenie w związku z transferem skarżących do Turcji:
„Władze mołdawskie nie tylko raz naruszyły prawa tych osób, deportując ich – postawiły ich na drodze do dalszych naruszeń praw człowieka, takich jak niesprawiedliwy proces. ... Ostatnie aresztowania w Mołdawii wpisują się w wzorzec politycznych represji wobec obywateli tureckich mieszkających za granicą, stosowanych przez coraz bardziej represyjny rząd Recepa Tayyipa Erdoğana. ... Przymusowy powrót osób szukających ochrony w Mołdawii jest rażącym naruszeniem międzynarodowych zobowiązań Mołdawii w zakresie praw człowieka. Władze państwowe muszą niezwłocznie pociągnąć do odpowiedzialności osoby odpowiedzialne za arbitralne zatrzymanie i wydalenie obywateli tureckich.”


Skarżący urodził się w 1975 roku i mieszka w Kiszyniowie. Skarżący toczył spór z H. o własność domu. Wniósł pozew przeciwko H., domagając się uznania jego praw własności jako spadkobiercy jego ojca oraz eksmisji H. z domu. H. wniosła pozew wzajemny, domagając się uznania jej praw własności do domu, ponieważ go zbudowała. 20 grudnia 2007 r. Sąd Rejonowy w Buiucani oddalił pozew wzajemny H. i w całości uwzględnił powództwo skarżącego. H. wniosła apelację. 20 maja 2008 r. Sąd Apelacyjny w Kiszyniowie utrzymał w mocy wcześniejszy wyrok i oddalił apelację H. H. nie stawiła się na rozprawie apelacyjnej, mimo że wezwania były wielokrotnie wysyłane na adres, który podała w swojej apelacji. List polecony został zwrócony z adnotacją, że H. nie mieszka pod wskazanym przez nią adresem. Wyrok stał się prawomocny po upływie dwumiesięcznego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. 11 maja 2009 r. H. wniosła skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego Sprawiedliwości, podając, że o wyroku z 20 maja 2008 r. dowiedziała się dopiero 23 kwietnia 2009 r. W swoim wniosku wskazała ten sam adres, co w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. Skarżący wniósł o oddalenie skargi przez Sąd Najwyższy Sprawiedliwości jako wniesionej po upływie ustawowego terminu. Podnosił, że skoro to H. wniosła apelację do Sądu Apelacyjnego w Kiszyniowie, to jej obowiązkiem było zapytać o przebieg postępowania, a nie czekać z tym przez rok. 16 października 2009 r. Sąd Najwyższy Sprawiedliwości uwzględnił skargę kasacyjną H., uchylił poprzednie wyroki i wydał nowy wyrok co do istoty sprawy, dzieląc sporny dom na równe udziały między skarżącym a H. Sąd uznał, że skarga nie została wniesiona po terminie, ponieważ H. nie stawiła się na rozprawie przed Sądem Apelacyjnym, a w aktach sprawy nie było nic, co sugerowałoby, że ten sąd poinformował ją o dostępności pełnego tekstu wyroku. Sąd stwierdził, że w braku dowodu na datę, kiedy H. dowiedziała się o wyroku, jej skarga została uznana za złożoną w terminie. Wyrok był prawomocny.


Wnioskodawca urodził się w 1963 roku i mieszka w Elbasan, w Albanii. Jest bratem Sh.P., urodzonego w 1973 roku. Sh.P. zmarł 22 lutego 2011 roku. 29 marca 2010 roku Sąd Rejonowy w Szkodrze skazał Sh.P. na cztery lata pozbawienia wolności za usiłowanie zabójstwa. Proces odbył się zaocznie. 2 grudnia 2010 roku Sąd Apelacyjny w Szkodrze utrzymał w mocy decyzję Sądu Rejonowego w Szkodrze. 3 lutego 2011 roku orzeczenie to zostało wykonane, a Sh.P. został wysłany do odbycia kary w zakładzie karnym w Lezhë. Z akt sprawy wynika, że lekarz zakładu karnego w Lezhë zdiagnozował u Sh.P. łuszczycę, paraplegię dolną (częściowy porażenie obu nóg) i słoniowaciznę. 9 lutego 2011 roku Sh.P. został pilnie przewieziony do Szpitala Więziennego w Tiranie (Qendra Spitalore e Burgjeve), ponieważ – według lekarza zakładu karnego w Lezhë – nie mógł być odpowiednio leczony w warunkach zwykłego więzienia. 17 lutego 2011 roku został przeniesiony do Uniwersyteckiego Centrum Szpitalnego w Tiranie (Qendra Spitalore Universitare Tiranë). Z dokumentacji szpitalnej z 17 lutego 2011 roku wynika, że u brata wnioskodawcy zdiagnozowano słoniowaciznę, otyłość olbrzymią i niewydolność wielonarządową oraz przepisano leki. Wynika z tego, że 22 lutego 2011 roku Sh.P. zmarł na oddziale intensywnej terapii Uniwersyteckiego Centrum Szpitalnego w Tiranie. 22 lutego 2011 roku grupa złożona z oficera policji sądowej, kryminalisty i biegłego lekarza medycyny sądowej przeprowadziła badanie miejsca zdarzenia (kqyrjen e vendit të ngjarjes) w Uniwersyteckim Centrum Szpitalnym w Tiranie oraz zewnętrzne badanie zwłok (kqyrjen e kufomës) Sh.P., wykonując zdjęcia na miejscu. Tego samego dnia oficer policji sądowej zabezpieczył dokumentację medyczną (sekuestroi kartelën klinike) Sh.P. przechowywaną w Uniwersyteckim Centrum Szpitalnym w Tiranie. 22 lutego 2011 roku prowadzący sprawę oficer policji sądowej zarządził sekcyjne badanie zwłok Sh.P. i zadał biegłym lekarzom medycyny sądowej następujące pytania: „1. Jakie obrażenia były zauważalne u zmarłego?”. 22 lutego 2011 roku wnioskodawca został przesłuchany jako osoba znająca okoliczności zdarzenia. Oświadczył, że członkowie jego rodziny poinformowali go, że jego brat jest wysyłany do zakładu karnego w Lezhë. 17 lutego 2011 roku matka powiedziała mu, że jego brat zachorował i jest przewożony do szpitala w Tiranie. Gdy przybył do szpitala, zastał brata nieprzytomnego, przywiązanego do łóżka prześcieradłami. Zauważył, że materac i kołdry były mokre, a okolica łóżka była bardzo brudna. Około godziny 6:00 rano 22 lutego 2011 roku siostra zadzwoniła do niego, informując, że stan ich brata pogorszył się. Gdy przybył do szpitala, zastał brata martwego. Dodał, że chce poznać przyczynę śmierci brata. 25 lutego 2011 roku prowadzący sprawę oficer policji sądowej sprawdził księgę przyjęć Szpitala Więziennego w Tiranie, w której odnotowano, że Sh.P. został przewieziony do tej placówki 9 lutego 2011 roku. 9 marca 2011 roku i ponownie 25 marca 2011 roku prokuratura w Tiranie zwróciła się do zakładu karnego w Lezhë o udostępnienie akt Sh.P. 21 marca 2011 roku zakład karny w Lezhë odpowiedział listem, stwierdzając, że Sh.P. cierpiał na duszność, miał obrzęki na obu kończynach dolnych i dlatego został pilnie przewieziony do Szpitala Więziennego w Tiranie. Ponadto dołączyli akta więzienne Sh.P. 10 marca 2011 roku prowadzący sprawę prokurator zarządził wykonanie serii czynności dochodzeniowych przez oficera policji sądowej: „(1) skontaktowanie się z biegłymi, którzy przeprowadzą badanie sekcyjne w celu ustalenia przyczyny śmierci zmarłego; (2) zabezpieczenie akt karnych i dokumentacji medycznej Sh.P. z zakładów karnych oraz ze szpitala; (3) przeszukanie rejestrów Szpitala Więziennego w Tiranie, Uniwersyteckiego Centrum Szpitalnego w Tiranie i szpitala cywilnego w Szkodrze w celu ustalenia, kiedy był hospitalizowany, jakie było rozpoznanie, jak długo przebywał itp.; strony rejestru istotne dla przeszukania muszą być dołączone do raportu; (4) przesłuchanie pracowników więzienia w Tiranie, personelu medycznego, który opiekował się Sh.P., oraz członków jego rodziny na temat jego historii choroby, leczenia, kiedy był ostatnio hospitalizowany itp.; oraz (5) podjęcie wszelkich innych działań, które mogą zostać uznane za konieczne przed 29 marca 2011 roku.” 25 marca 2011 roku I.O., jeden z lekarzy opiekujących się bratem wnioskodawcy w szpitalu, podczas przesłuchania przez oficera policji sądowej zeznał, że pod ich nadzorem u Sh.P. stwierdzano niewydolność oddechową i wątrobową. Według niego u Sh.P. zdiagnozowano niewydolność wielonarządową i otyłość olbrzymią. Sh.P. był leczony jak każdy inny pacjent, a przepisane leczenie było prowadzone zgodnie z zasadami. 25 marca 2011 roku P.D., jeden z lekarzy opiekujących się bratem wnioskodawcy w szpitalu, podczas przesłuchania przez oficera policji sądowej zeznał, że Sh.P. został przewieziony do Szpitala Więziennego w Tiranie ze szpitala więziennego w Lezhë. Był leczony jak każdy inny pacjent, a przepisane leczenie było prowadzone zgodnie z zasadami. 30 marca 2011 roku grupa biegłych przeprowadziła badanie Sh.P. Raport biegłych lekarzy medycyny sądowej stwierdzał, między innymi: „...1. Na obu przedramionach zauważono dwa wybroczyny. Obrzęki kończyn dolnych. Łuszczyca. ... 2. ... Wybroczyny spowodowane tępymi przedmiotami (sende të mbrehëta). Pozostałe zmiany są konsekwencją innych chorób zmarłego ... 4. ... Śmierć Sh.P. była wynikiem ostrej niewydolności sercowo-oddechowej z powodu powikłań uogólnionej choroby metabolicznej zmarłego ... 5. W odniesieniu do pytania, czy u Sh.P. zastosowano zaniedbane leczenie medyczne, będzie to przedmiotem zapytania innej komisji medycyny sądowej, gdy tylko będą mieli do dyspozycji akta dochodzeniowe ...” 24 lutego 2011 roku policja zgłosiła śmierć Sh.P. do prokuratury w Tiranie, która zarejestrowała ją w aktach karnych. Po przeprowadzeniu pewnych czynności dochodzeniowych, 13 kwietnia 2011 roku prokuratura w Tiranie zdecydowała o niewszczęciu postępowania karnego (mosfillimin e procedimit penal) i powiadomieniu zainteresowanych stron o tej decyzji. Decyzja była oparta na raporcie medycznym z 30 marca 2011 roku, który stwierdził, że śmierć Sh.P. była wynikiem ostrej niewydolności oddechowej i serca oraz innych chorób. Ponadto decyzja stwierdzała, że nie ma żadnego faktu, dowodu ani wskazówki, że mogło zostać popełnione przestępstwo. 13 maja 2011 roku wnioskodawca został powiadomiony o decyzji prokuratury w Tiranie. 17 maja 2011 roku wnioskodawca złożył skargę do Sądu Rejonowego w Tiranie na decyzję prokuratury w Tiranie. 20 października 2011 roku Sąd Rejonowy w Tiranie oddalił skargę wnioskodawcy z powodu braku legitymacji procesowej do wniesienia skargi na zaskarżoną decyzję, ponieważ został powiadomiony o niej jedynie jako członek rodziny zmarłego. Sąd pierwszej instancji stwierdził również, że na mocy art. 291 Kodeksu Postępowania Karnego, tylko osoby, które zgłosiły przestępstwo, mogą skarżyć decyzję o niewszczęciu postępowania karnego. 20 kwietnia 2012 roku Sąd Apelacyjny w Tiranie utrzymał w mocy decyzję Sądu Rejonowego w Tiranie z 20 października 2011 roku. 23 stycznia 2014 roku Sąd Najwyższy oddalił apelację wniesioną przez wnioskodawcę. 17 listopada 2015 roku Sąd Konstytucyjny oddalił skargi wnioskodawcy na decyzje zwykłych sądów krajowych, argumentując, że ustawowe odmówienie legitymacji do zaskarżenia decyzji prokuratora nie narusza istoty prawa wnioskodawcy do dostępu do sądu. 16 lutego 2015 roku wnioskodawca zgłosił śmierć swojego brata do prokuratury w Tiranie. 27 marca 2015 roku prokuratura w Tiranie zdecydowała o niewszczęciu postępowania karnego na podstawie zgłoszenia wnioskodawcy. W nieokreślonej dacie wnioskodawca złożył skargę do Sądu Rejonowego w Tiranie na powyższą decyzję. 18 listopada 2015 roku Sąd Rejonowy w Tiranie, powołując się na pierwsze postępowanie i dowody wykorzystane w tym postępowaniu, zdecydował o oddaleniu jego skargi bez przesłuchania wnioskodawcy.


Skarżący urodził się w 1966 r. i jest osadzony we Włocławku. Postępowanie karne przeciwko skarżącemu dotyczące zarzutów kierowania zorganizowaną grupą przestępczą, pobicia i wymuszenia toczy się od 29 września 2005 r. (sygn. akt IV K 59/09, Sąd Okręgowy w Łodzi). 1 października 2009 r. skarżący został zatrzymany i tymczasowo aresztowany. 2 marca 2010 r. wniesiono akt oskarżenia przeciwko skarżącemu do Sądu Okręgowego w Łodzi. Akt oskarżenia został skierowany przeciwko skarżącemu oraz dwudziestu dwóm współoskarżonym, którym łącznie zarzucono ponad 900 czynów. Skarżącemu zarzucono popełnienie 38 czynów obejmujących różne przestępstwa związane z kradzieżą samochodów, handlem narkotykami, pobiciami i kradzieżami z włamaniem, w ramach zorganizowanej grupy przestępczej. Na rozprawie w dniu 23 listopada 2010 r. sąd orzekający postanowił wyłączyć dalszą część sprawy z postępowania przeciwko skarżącemu, która miała być rozpoznana w odrębnym procesie i połączona z innymi zarzutami postawionymi mu. W konsekwencji postępowanie przeciwko skarżącemu miało zostać przekazane do innego wydziału Sądu Okręgowego w Łodzi. Decyzja dotycząca właściwości sądu została uchylona 14 grudnia 2010 r. 28 grudnia 2010 r. sąd przedłużył tymczasowe aresztowanie skarżącego. 4 lutego 2011 r. postępowanie zostało zawieszone do czasu zakończenia innego procesu, jednakże to postanowienie zostało uchylone na skutek zażalenia 16 marca 2011 r. Sprawa została przekazana do właściwego wydziału sądu w marcu 2011 r., a następnie przewodniczący wyznaczył termin rozpoczęcia rozprawy na 14 września 2011 r. i podjął inne czynności przygotowawcze (takie jak ustalenie adresów około dwunastu świadków).

W toku postępowania skarżący składał liczne wnioski procesowe, które były rozpoznawane przez sąd orzekający. W szczególności wnosił o odroczenia rozpraw, dopuszczenie nowych dowodów oraz o wyłączenie sędziego i prokuratora. Sąd Okręgowy w Łodzi przeprowadził łącznie około dwudziestu czterech rozpraw i 13 maja 2013 r. uznał skarżącego za winnego i skazał go na dziewięć lat pozbawienia wolności. Skarżący wniósł apelację od wyroku. Rozprawa przed sądem odwoławczą zaplanowana na 15 kwietnia 2014 r. została odwołana z powodu nieobecności obrońcy skarżącego. 12 czerwca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi częściowo uwzględnił apelację skarżącego i obniżył mu karę do ośmiu lat pozbawienia wolności. Skarżący wniósł skargę kasacyjną. 17 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną. Skarżący wniósł dwie skargi na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki („ustawa z 2004 r.”). 7 września 2011 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił pierwszą skargę. Sąd, powołując się na zasady Konwencji, orzekł, że biorąc pod uwagę złożoność sprawy, długość postępowania nie była nadmierna. W rozpatrywanym okresie sąd orzekający starannie przygotowywał się do procesu, na przykład poprzez zabezpieczenie obecności dużej liczby świadków wezwanych z różnych zakładów karnych. 28 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił drugą skargę skarżącego. Sąd przeanalizował przebieg postępowania i orzekł, że nie doszło do opóźnień ze strony sądów. Zauważył, że sąd orzekający podjął wiele decyzji procesowych na wniosek stron, w tym skarżącego.


Spółka wnioskująca, Virprod-Lux S.R.L., jest spółką zarejestrowaną w Mołdawii. 13 kwietnia 2000 r. organ podatkowy zajął budynek należący do spółki państwowej, spółki V., na poczet zaległych podatków. 1 października 2000 r., na wniosek organu podatkowego, budynek został wyceniony przez agencję nieruchomości na kwotę 352 000 mołdawskich lejów (MDL). 29 stycznia 2001 r. Departament Prywatyzacji i Administracji Mienia Państwowego sprzedał rzeczony budynek spółce B. za kwotę 360 500 MDL (około 29 678 euro (EUR)) w wyniku przetargu publicznego. 25 kwietnia 2003 r. spółka wnioskująca kupiła budynek od spółki B. za kwotę 628 000 MDL (około 22 053 EUR). 29 marca 2007 r. Prokuratura Generalna wszczęła postępowanie sądowe, w którym domagała się unieważnienia zarówno sprzedaży budynku w dniu 29 stycznia 2001 r., jak i późniejszej transakcji między spółką B. a spółką wnioskującą. Wnosiła również o zwrot budynku jego pierwotnemu właścicielowi, spółce V. Powodem, na który powołała się Prokuratura Generalna, był fakt, że wycena budynku przeprowadzona przez agencję nieruchomości nie została dokonana zgodnie z przepisami prawa. Spółka wnioskująca sprzeciwiła się powództwu Prokuratury Generalnej, argumentując między innymi, że uległo ono przedawnieniu. 21 sierpnia 2007 r. Sąd Ekonomiczny Apelacyjny oddalił powództwo Prokuratury Generalnej z powodu przedawnienia. Sąd stwierdził, między innymi, że zgodnie z przepisami o przedawnieniu powództwo Prokuratury Generalnej nie mogło zostać wniesione później niż trzy lata po wystąpieniu zdarzeń będących przedmiotem sporu. 11 października 2007 r. Sąd Najwyższy uwzględnił apelację Prokuratury Generalnej, uchylił wyrok Sądu Ekonomicznego Apelacyjnego i uwzględnił powództwo w całości. Sąd Najwyższy uznał, że powództwo Prokuratury Generalnej dotyczyło stwierdzenia bezwzględnej nieważności umów w sprawie i że w związku z tym, zgodnie z art. 217 Kodeksu Cywilnego uchwalonym w dniu 12 czerwca 2003 r., nie podlegało ono ograniczeniom czasowym. W następstwie tego wyroku transakcje z 29 stycznia 2001 r. i 25 kwietnia 2003 r. zostały unieważnione, a każda ze stron została zobowiązana do zwrotu innym stronom wszystkiego, co otrzymała w wyniku tych transakcji. 7 grudnia 2007 r. spółka wnioskująca złożyła wniosek o rewizję od powyższego wyroku, w którym wskazała, że przeprowadziła ekspertyzę spornego budynku przez niezależnego eksperta, który określił jego wartość na 8 550 000 MDL (około 511 440 EUR) po ulepszeniach wprowadzonych przez spółkę wnioskującą. W międzyczasie spółka wnioskująca nie opuściła spornego budynku, ponieważ miała tam linię produkcyjną i potrzebowała czasu oraz zasobów na znalezienie innego odpowiedniego budynku oraz przeniesienie linii produkcyjnej. Ponieważ spółka V. nie potrzebowała spornego budynku, spółka wnioskująca złożyła jej propozycję zawarcia ugody, którą ta przyjęła; na mocy ugody spółka V. zgodziła się, że spółka wnioskująca zachowa prawo własności budynku w zamian za kwotę 325 092 MDL (około 19 328 EUR). 20 marca 2008 r., w ramach postępowania rewizyjnego, Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek stron o zawarcie ugody. Potwierdził ugodę zawartą między spółką wnioskującą a spółką V. i na tej podstawie uchylił swoje poprzednie orzeczenie oraz oddalił powództwo Prokuratury Generalnej. Z materiałów sprawy i pism stron nie wynika, czy po wydaniu przez Sąd Najwyższy wyroku z 11 października 2007 r. spółka B. zwróciła spółce wnioskującej kwotę otrzymaną w wyniku transakcji z 25 kwietnia 2003 r.


Skarżący urodził się w 1955 roku i mieszka w Machaczkale, Republice Dagestanu. W 1990 roku skarżący zaczął mieszkać z panią T.K. W 1991 i 1992 roku mieli dwie córki, Kr. (urodzoną 1 lipca 1991 r.) i K. (urodzoną 13 lipca 1992 r.). Skarżący nie uznał ojcostwa. W 2002 roku skarżący i T.K. rozstali się. Obie dziewczynki nadal mieszkały ze skarżącym. W 2004 roku T.K. wyszła za mąż za Yu.K. W maju 2004 roku Yu.K. uznał ojcostwo wobec Kr. i K. Jednakże dziewczynki nadal mieszkały ze skarżącym. W lipcu 2007 r. K. przestała uczęszczać do szkoły, często uciekała z domu i wykazywała zachowania o charakterze przestępczym. Podobno ukradła biżuterię swojej matki. W grudniu 2007 r., na wniosek T.K., K. została umieszczona w ośrodku tymczasowego izolowania dla nieletnich. 18 lutego 2008 r. Sąd Rejonowy Kirowski w Machaczkale („Sąd Rejonowy”), rozpoznając sprawę w składzie jednoosobowym pod przewodnictwem sędziego I., uwzględnił wniosek złożony przez administrację rejonu kirowskiego w Machaczkale o umieszczenie K. w zamkniętej placówce wychowawczej dla nieletnich na okres dwóch lat i pięciu miesięcy. Wydając to orzeczenie, Sąd Rejonowy oparł się na następujących okolicznościach: nieuczęszczaniu K. do szkoły, ucieczkach z domu, włóczęgostwie oraz prowadzeniu antyspołecznego i niemoralnego trybu życia, a także nieudanych próbach zdyscyplinowania K. oraz jej przebywaniu w ośrodku tymczasowego izolowania dla nieletnich. W nieokreślonym dniu krótko potem K. została umieszczona w zamkniętej placówce wychowawczej dla nieletnich w mieście Pokrow, obwodzie włodzimierskim, około 2500 km od jej rodzinnego miasta Machaczkała. Zdaniem skarżącego korespondencja jego córki z nim była poddawana cenzurze przez administrację placówki. W międzyczasie skarżący wszczął postępowanie w celu ustalenia jego ojcostwa wobec Kr. i K. 9 kwietnia 2008 r. Sąd Rejonowy ustalił ojcostwo skarżącego wobec Kr. i K. oraz unieważnił rejestrację Yu.K. jako ojca dziewcząt. Na wniosek skarżącego Prokurator Republiki Dagestanu zwrócił się do Prezydium Sądu Najwyższego Republiki Dagestanu o rozpatrzenie w trybie nadzoru sądowego decyzji z 18 lutego 2008 r. Niniejsza skarga była już rozpatrywana przez Europejski Trybunał Praw Człowieka, gdy 7 sierpnia 2008 r. Prezydium Sądu Najwyższego Republiki Dagestanu, w trybie nadzoru sądowego, uchyliło decyzję z 18 lutego 2008 r. jako niezgodną z prawem i nieuzasadnioną oraz umorzyło postępowanie. Sąd stwierdził w szczególności, że z naruszeniem procedury ustalonej w Ustawie Federalnej o podstawowych środkach zapobiegania zaniedbaniu dzieci i przestępczości nieletnich nr 120-FZ z 24 czerwca 1999 r. („Ustawa o nieletnich”), Sąd Rejonowy zdecydował o umieszczeniu K. w zamkniętej placówce wychowawczej dla nieletnich w braku decyzji o odmowie wszczęcia postępowania karnego lub decyzji o umorzeniu postępowania karnego przeciwko niej, oraz bez wcześniejszego poddania jej badaniu lekarskiemu. 30 września 2008 r. K. została zwolniona z zamkniętej placówki wychowawczej dla nieletnich i wróciła do domu.


Skarżący urodził się w 1965 roku i mieszka w Ștefan-Vodă. W 2007 roku skarżący został oskarżony o handel ludźmi wraz z innym współoskarżonym, B. W szczególności został oskarżony o próbę zorganizowania transferu S. do obcego kraju w celu seksualnego wykorzystania. 8 czerwca 2007 roku Sąd Rejonowy w Ștefan-Vodă uznał skarżącego za winnego na podstawie zeznań złożonych przez B. (współoskarżonego), S. (pokrzywdzoną) oraz C.E. i C.T., którzy byli świadkami. Skarżący nigdy nie przyznał się do winy i oświadczył, że jego udział ograniczał się do podwiezienia S. do mieszkania w Slobozii na prośbę B. w celu odebrania jej paszportu, nie znając celu tej czynności. B. przyznała się do winy i zadeklarowała, że zawarła porozumienie ze skarżącym w celu transferu S. do Turcji w celu seksualnego wykorzystania. Powiedziała, że paszport S. był przechowywany przez skarżącego, aby mógł przygotować dokumenty niezbędne do transferu S. Oświadczyła, że skarżący obiecał jej za to pieniądze i że otrzymała zaliczkę. S. złożyła oświadczenie, że spotkała tylko B., która obiecała znaleźć jej pracę w Rosji; że B. zorganizowała jej zakwaterowanie w mieszkaniu, które wynajmowała w Slobozii; że B. zabrała jej paszport i że inna współlokatorka, C.T., poinformowała ją o zamiarze B. przeniesienia jej na Cypr w celu seksualnego wykorzystania. To po dowiedzeniu się o tym poszła na policję. C.E. oświadczyła, że była wynajmującą, która wynajęła swoje mieszkanie B., i że S. oraz C.T. również mieszkały w tym mieszkaniu. Powiedziała, że B. powiedziała jej o swoim porozumieniu ze skarżącym w celu transferu S. do Turcji, że skarżący zamierzał zająć się wszystkimi formalnościami i że obiecał nagrodę za każdą znalezioną kobietę, którą można by przenieść do Turcji w celu prostytucji. C.T., świadek, złożyła oświadczenie, że dzieliła mieszkanie z B. i że ta ostatnia nie powiedziała jej o żadnym zamiarze przeniesienia S. do Turcji, ale że zamierzała znaleźć pracę dla S. w Rosji lub na Ukrainie. W trakcie postępowania sądowego zaprzeczyła, jakoby powiedziała S. o kryminalnych zamiarach B. Sąd zauważył, że C. zmieniła swoje zeznania złożone podczas śledztwa karnego, w których stwierdziła, że B. ujawniła swoje kryminalne zamiary, i postanowił oprzeć się na tych pierwotnych zeznaniach. Sąd Rejonowy uznał za winnych zarówno B., jak i skarżącego we wszystkich punktach, skazując B. na siedem lat pozbawienia wolności, ale zwalniając ją z odbycia kary z powodu zakażenia HIV, oraz skazując skarżącego na osiem lat pozbawienia wolności. Prokurator i skarżący odwołali się od tego wyroku. 6 grudnia 2007 roku po wysłuchaniu prokuratora, skarżącego i pokrzywdzonej Sąd Apelacyjny w Benderu doszedł do wniosku, że oskarżenie nie dostarczyło wiarygodnych dowodów popierających twierdzenie, że skarżący rzeczywiście działał wspólnie z B. i że sąd pierwszej instancji oparł swoje ustalenia zasadniczo na zeznaniach B. Sąd Apelacyjny zauważył, że same zeznania B. były niewiarygodne, jeśli nie były poparte innymi zeznaniami świadków i dowodami. Zdaniem sądu dowody zebrane przez oskarżenie były niewystarczające do ustalenia winy skarżącego poza wszelką wątpliwością. Sąd zatem uwzględnił apelację skarżącego, uniewinnił go od wszystkich zarzutów i zwolnił go. Sąd utrzymał w mocy wyrok skazujący B. i zarządził, aby odbyła karę dopiero po ukończeniu przez jej dziecko ośmiu lat. Prokurator odwołał się od tego wyroku. 1 kwietnia 2008 roku Sąd Najwyższy przeprowadził rozprawę, na której nieobecni byli skarżący i jego adwokat. Z materiałów w aktach sprawy krajowej wynika, że wezwanie zostało wysłane na adres skarżącego w nieznanej dacie; jednak poczta nie dostarczyła go i zwróciła z notatką, że skarżący nie mieszka pod tym adresem. W trakcie postępowania skarżącego reprezentował adwokat z urzędu i żaden świadek nie złożył zeznań. Zdaniem skarżącego jego wybrany przedstawiciel nigdy nie otrzymał wezwania na tę rozprawę. Sąd uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Benderu, utrzymał w mocy wyrok skazujący skarżącego wydanego przez sąd pierwszej instancji i zarządził ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie dotyczącym B. Nie zbadał bezpośrednio żadnych dowodów i oparł swoje ustalenia na aktach sprawy ustalonych przez sądy niższej instancji. Na podstawie materiałów z akt sprawy uznał zeznania B., S. i E. za wiarygodne i bezpośrednio obciążające skarżącego oraz wystarczające do udowodnienia jego winy. Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że Sąd Apelacyjny wyciągnął błędne wnioski na podstawie akt. 20 października 2008 roku Sąd Apelacyjny w Kiszyniowie przeprowadził rozprawę w nieobecności skarżącego i jego przedstawiciela. Sąd ponownie rozpatrzył i oddalił jako bezzasadne apelację skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego w Ștefan-Vodă z 8 czerwca 2007 roku. Uwzględnił apelację prokuratora i skazał B. na siedem lat pozbawienia wolności w zakładzie karnym typu zamkniętego, nie pozwalając na żadne odroczenie odbywania kary. 27 listopada 2008 roku skarżący został aresztowany w miejscu pracy i dopiero wtedy został poinformowany o wyrokach Sądu Najwyższego z 1 kwietnia 2008 roku oraz Sądu Apelacyjnego w Kiszyniowie z 20 października 2008 roku. Skarżący odwołał się od tego ostatniego, argumentując, między innymi, że nie został wezwany w sposób zgodny z prawem i że w jego nieobecności sąd podjął decyzję opierając się na przypuszczeniach, a nie na faktycznych dowodach. 28 kwietnia 2009 roku Sąd Najwyższy przeprowadził rozprawę w obecności skarżącego, jego przedstawiciela, pokrzywdzonej i prokuratora. Sąd uwzględnił apelację skarżącego i stwierdził, że Sąd Apelacyjny w Kiszyniowie był uprawniony do rozpatrzenia sprawy tylko w zakresie dotyczącym B., ponieważ w zakresie dotyczącym skarżącego zapadł prawomocny wyrok 1 kwietnia 2008 roku wydanego przez Sąd Najwyższy. Sąd usunął wszelkie odniesienia do skarżącego z wyroku Sądu Apelacyjnego w Kiszyniowie z 20 października 2008 roku, ale nie zmienił w żaden sposób kary wobec niego. 2 czerwca 2009 roku skarżący złożył nadzwyczajny apel do Sądu Najwyższego, argumentując, między innymi, że nastąpiło naruszenie artykułu 6 Konwencji, ponieważ nie został wezwany zgodnie z prawem na rozprawę Sądu Najwyższego z 1 kwietnia 2008 roku oraz na rozprawę Sądu Apelacyjnego z 20 października 2008 roku, oraz skarżąc się na brak dowodów i uzasadnienia skazania. S., pokrzywdzona, również złożyła nadzwyczajny apel, argumentując, że postępowanie było niesprawiedliwe, ponieważ ona również nie została wezwana, oraz że skarżący został skazany niesprawiedliwie, ponieważ nie był winny. 28 października 2010 roku Sąd Najwyższy oddalił apelacje, zauważając, między innymi, że skarżący nie stawił się w sądzie mimo tego, że został wezwany na rozprawę 1 kwietnia 2008 roku, oraz że skarżący był na tej rozprawie reprezentowany przez adwokata z urzędu.