A Witj Baker, (mo.) witbäker, witbaker (Sterna paradisaea) hiart tu at fögelfamile faan a Bakern (Sternidae). Witj Bakern flä arke juar trinj am a eerd. Aier faan Sterna paradisaea - MHNT Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Witj Bakern Wikispecies hää en artiikel tu: Witj Bakern


Witj(d)ün as en saarep an ian faan trii gemeenen üüb det nuurdfresk eilun Oomram. Sant 1890 as Witjdün en bat. Bit 1888 sted diar noch ei ian wenhüs. Iarst 1889 san diar tau hotels baud wurden faan a kopteins Volkert Quedens an Paul Köhn. An di 10. Mei 1890 kaam diar ferloof faan't regiarang för. 1892 hää Heinrich Andresen tuup mä ööder kuuplidj det AGWA grünjlaanj, det wiar en aktienselskap, an so san diar do noch muar hotels apwoksen. 1893 kaam det iarst Öömrang Iisenboon, diar a baadelidj ütj tu strun keerd. 1895 kaam diar al 2600 baadelidj. Di 13. Oktuuber 1912 as Witjdün en aanj gemeen wurden. Witjdün bi strun Witjdün hää nään öömrang saarepsnööm Seenksteeden faan Witjdün Oomram (gemeen) Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Witjdün Wääblink-kataloog tu Witjdün uun't Curlie Project (iar:DMOZ, üüb huuchsjiisk) 125 juar bat (sh:z) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


At Fransöösk (aanj nööm (le) français [(lə) fʁɑ̃ˈsɛ]) as en romaansk spriak an hiart sodenang tu't indogermaans. Hat as nai mä't italjeensk, rätoromaansk, spoonsk, katalaansk, portugiisk an rumeensk. Struatenskilt üüb Ingelsk an Fransöösk uun Ottawa (Kanada) Saarepskilt üüb Araabisk, Berberspriak an Fransöösk uun Algeerien Frankrik Frankenrik Galisk Galloromaans spriaken Anglonormans


Witten as en stää önj dåt tjüsch bundeslönj Nordrhin-Weestfåålen. E stää läit önj di Ennepe-Ruhr-Kreis. Dåt heet 95.876 inboogere (2020). Germany: North Rhine-Westphalia, citypopulation.de


Wokdiarten (Mollusca) san en stam faan Diarten (Animalia) an haa miast en hard skel. Jo brük det skel, auer jo nian bian of knooken haa. Wokdiarten wurd uun aacht klasen iindiald. 1.Skiltpuateten (Caudofoveata), amanbi 70 slacher (jip sia) 2.Hoodpuateten (Cephalopoda), amanbi 786 slacher (sia) 3.Kraabsneken (Polyplacophora), amanbi 900 slacher (sia) 4.Ianskaalagen (Monoplacophora), amanbi 27 slacher (jip sia) 5.Elefantentes (Scaphopoda), amanbi 350 slacher (sia) 6.Solenogastres, amanbi 250 slacher (jip sia) 7.Twiiskaalagen (Bivalvia), amanbi 8.000 slacher (sia) 8.Sneken (Gastropoda), amanbi 100.000 slacher (lun an sia) Breipot 8 - Insekten, wörmer an mollusken uun't fering-öömrang Commonskategorii: Wokdiarten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Wokdiarten


Ouddorp is n Täärp in ju Provinz Suudhollound in do Niederlounde. Dät Täärp lait ap Goeree-Overflakkee an ju Noudsee. 1747 - 1.286 1815 - 1.796 1840 - 2.469 1895 - 2.724 1940 - 3.705 1966 - 4.322 1997 - 5.790 2009 - 6.047 Blaeuwe Huus in 2006. Räidhuus Commons: Ouddorp – Saamlang faan bilen of filmer Website Ouddorp (nl, än)


Jil woort brükt, am hanel tu bedriiwen. Det iarst jil wiar wäärsfol metalen üs gul an salwer, oober uk kööber. Jo skul leewen ufwaanj wurd an det wiar amstentelk. So begand a iarst huuch kultüüren, jilstaken tu maagin. Jo wiar aleewen like swaar an küd uftääld wurd. Det wiar kurantjil, an det ment, di wäärs faan det jilstak wiar jüst so huuch üs di wäärs faan det metal. Leeder kaam uk ianfacher materiool üs müntjil diartu an sant at 11. juarhunert uk papiir. Det as natüürelk föl maner wäärs üs di wäärs, wat diarüüb stäänt. Daalang woort muar an muar bukjil brükt, det ment, ik fu det jil goorei muar uun hun, det woort faan ian konto tu en ööder konto auerwiset. Daalang hää bal arke lun sin aanj münt. Muar an muar lunen gung oober diartu auer, mä det salew münt tu betaalin. Uun a welthanel woort fööraal mä di US-Dooler, oober uk mä Euro an Schweizer Franken betaalet. Commonskategorii: Jil – Saamlang faan bilen of filmer


Joannes Chrysostomus Lorenz Wolfgangus Michelangelo Theophilus Amadeus Raphael Mozart wus en kompoonist üt Ååstenrik. Hi as tuläid di 27. Januar 1756 önj Såltborj (Salzburg) än störwen di 5. Detsember 1791 önj Wien. Mozart heet fool schraawen: oopern, schörkmusiik, orkästerårbe än foole mör. Sin berüümste årbe san Die Zauberflöte än Die Hochzeit des Figaro. Wolfgang Amadeus Mozart önjt Tjüsch Biografii Commons: Wolfgang Amadeus Mozart – Soomling foon bile än filme


Ferteel iinjsen!(mo.) (Fertel dach ans(öö.)) as en skriiwwäädstridj faan't Nordfriisk Instituut an a NDR üüb Nuurdfresk. Di skriiwwäädstridj woort arke ööder juar trochfeerd an hää arke tooch en ööder teemo. Det iarst buk mä staken faan a skriiwwäädstridj (2001-2002). Det naist buk (2004-2006). Det traad buk mä staken faan a skriiwwäädstridj (2008-2010). Buk numer sjauer (2012-2014). Staken faan 2016 an 2018. Ales ööders 2020 Lätj et hood ai hinge 2022 2001: Unerwäis 2002: Uun a knip 2004: Feerientid 2006: Besäk 2008: Naibers 2010: Uun a naacht 2012: Wat for da bjarne/jongen/Künner 2014: Hartklopin 2016: Wat en lok 2018: Dåt jarst tooch | At iarst feer | Dit jest Mol 2020: Ales ööders 2022: Lätj et hood ai hinge Tu tidj san 40 staken bi't NFI uun a audiothek: https://www.nordfriiskfutuur.eu/audio-e-books-historische-buecher/audio/ Internetlooden faan't NFI mä buken faan di wäädstridj. Ütjskriiwang 2016 (amrum-news.de) Ütjskriiwang 2020 (amrum-news.de) Prisdreegern 2020 (N|DR) Prisdreegern 2022 (N|DR)


Kneppelfreed (waastfresk för Knapelfreidai) wiar di 16. Nofember 1951 uun Leeuwaarden uun Waastfresklun. Üüb Zaailand, di markels faan Leeuwaarden san sjandaarmer mä knapler an weedersprütjen üüb a minsken luas gingen. A minsken hed jo diar föör't gericht fersaamelt, am en proses jin di skriiwer Fedde Schurer tu ferfulgin. Hi hed en artiikel auer di rachter mr. Wolthers uun det bleed Heerenveense Koerier skrewen, auer didiar rachter auer a miaten hard jin a Waastfresken oordialet hed. Iansis hed'er en moolkmaan bestroofet, auer hi sin moolk üüb waastfresk uunprisagt, an en ööder tooch hed'er di tiirdochter Sjirk van der Burg ferbeeden, föör gericht waastfresk tu snaakin. Bütjen sted a minsken an rept: 'Wi wel Schurer sä!'. Di stootsafkoot mr. Hollander wurd det tuföl, an do rept hi a sjandaarmer, am a minsken tu ferdriiwen. Auer detdiar föörgungen wiar a Waastfresken so dol, dat tau ministern ütj Den Haag kem moost, am a minsken tu beraugin. Jo ferhaneld diar tau weg an beslood do, dat waastfresk at ööder amtsspriak wurd skul. Leederhen as waastfresk uk uun a skuulen iinfeerd wurden. ütjspreegen: "Sküürer"


Wolfsbörj as en krisfri stää önj dåt tjüsch bundeslönj Naarersaksen. Jü stää heet 123.840 inboogere (2020). Germany: States and Major Cities, citypopulation.de


1799 wiar det njüügen-an-neegentigst juar faan det 18. juarhunert. At juar begand mä’n Teisdai uun de Gregoriaans kalender. 15. Jüüle: A Stian faan Rosette wurd faan fraansöösk koptein Pierre Bouchard uun Rosette, Egypten, fünjen. 09. Nofember: Putsch faan 18. Brumaire VIII - Det fraansöösk Direktoorium wurd faan Napoleon Bonaparte an ölern störtet. 15. Febrewoore: Lorenz Friedrich Mechlenburg, prääster an wedenskapsmaan för't öömrang spriak († 1875) 06. Jüüne: Aleksander Puschkin, rüs skriiwer an dachter († 1837) 04. Jüüle: Oscar I., köning faan Sweeden an Noorweegen († 1859) 22. Janewoore: Horace-Bénédict de Saussure, sweitser natüürforsker (* 1740) 18. Mei: Pierre Augustin Caron de Beaumarchais, fraansöösk dramaatiker (* 1732) 14. Deetsember: George Washington, US-ameerikoons poliitiker, 1. president faan dön Ferianigt Stooten (* 1732)


Woningstair (Dütsk: Wenningstedt) liit süđern fan Kaamp. Hat jert tö di Gimiindi Woningstair-Brēderep. Woningstair es en lung Tērp bi Strön. Woningstair slüt ön dit Nuurđerjen fan Weesterlön ön. Ön di Uastersiir fan't Tērp uuni jit rocht fuul sölring Lir. Üp di Weestersiir sen masi Hotels en üđer Hüüsinger, hur forhüürt uur. Di Infrastruktuur fan Woningstair es rocht nai bi di fan en litj "Stat". Hat jeft diar man jit en Huk me di ual Charakter, en dit es di Huk bi di Kiar, hur em uk di Friisenkapel en en ual Stiingreev, di Denghoog, önluki ken. Üđer Tērper üp Söl


Wat menst dü? Lorenz Friedrich Mechlenburg (1799 - 1875) Christian Riese Mechlenburg (1748 - 1833)


Moritz Momme Nissen (* 17. Febrewoore 1822 uun Stedesand; † 29. Detsember 1902 uun Sünderup) wiar en nuurdfresken köster, skuulmääster an wedenskapsmaan am't fresk spriak. Moritz Momme Nissen wiar di dring faan en büür an widjloftag nai mä Friedrich Paulsen. Nissen liard üüb skuulmääster uun Tondern, hed flook steeden uun Brunsbüttel, Kiil, Gammendorf üüb Fehmarn an wiar faan 1858 skuulmääster an köster uun Neebel üüb Oomram. Di prääster tu jü tidj wiar Lorenz Friedrich Mechlenburg (1799-1875), hi befaadet ham uk mä't nuurdfresk spriak, fööraal mä't öömrang. Nissen liard diar uk Knut Jungbohn Clement käänen. 1865 wurd Nissen skuulmääster an köster uun Stedesand. Diar blääw'er bit hi 1888 uun pangjuun ging. Diar füng hi di Königliche Hausorden von Hohenzollern. För't ääler hed hi oober ei föörsuragt, so dat sin wedwüf an sin doochter uun't aaremhüs lewe skul. Nissen hää wel det bedüüdenst werk tu't nuurdfresk spriak skeeben: De fréske Findling, dat sen fréske Sprékkwurde önt Karhirdinge, withinge, amringe, breklinge, mourange, sellange, hatsinge, westfréske an engelske Reth, 1873-83, salew ferlaanj De freske Sjemstin, dachtangan uun karhiirder Di Makker tu di freske Sjemstin, muar dachtangen an teooterstaken Hengist Spriakwedenskapelk skraften uun Am Urds-Brunnen. Det wichtagst werk as was sin Nordfrisisches Wörterbuch in mehreren


1822 wiar det tau-an-twuntigst juar faan det 19. juarhunert. At juar begand mä’n Teisdai. 07. September: Brasiilien wurd suwereen. 17. Febrewoore: Moritz Momme Nissen, nuurdfresk köster, skuulmääster an wedenskapsmaan am't fresk spriak († 1902) 27. Detsember: Louis Pasteur, fransöösk wedenskapsmaan († 1895) 25. August: Wilhelm Herschel, tjiisk-britisk astronoom (* 1738)


A Wonterfögelkönang, Wonterkönang, (mo.) wunterföögelkining (Regulus regulus) as en fögel uun't Fögelkönangfamile Regulidae. Wonterfögelkönang Aier faan Regulus regulus regulus Aier faan Regulus regulus azoricus Regulus regulus inermis Regulus regulus teneriffae R. r. azoricus R. r. buturlini R. r. coatsi R. r. ellenthalerae R. r. himalayensis R. r. hyrcanus R. r. inermis R. r. japonensis R. r. regulus R. r. sanctaemariae R. r. sikkimensis R. r. teneriffae R. r. tristis R. r. yunnanensis Commonskategorii: Wonterfögelkönger – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Wonterfögelkönger


Jersey City as en stääd uun di stoot New Jersey uun Ameerikoo mä 247.597 iinwenern (Stant 2010). Commonskategorii: Jersey City – Saamlang faan bilen of filmer


Trenton as det hoodstääd faan di stoot New Jersey uun Ameerikoo. 2010 lewet diar 84.913 iinwenern. Trenton German American Society (ingelsk)


Dåt wrålrüm-teleskoop Hubble Dåt wrålrüm-teleskoop Hubble, ås sänj foon e rümfäär Discovery wilt misioon STS-82. Bile nümen foon dåt wrålrüm-teleskoop Hubble, önj fålsche blaie wijääwen: foon leefts boowen önj klookwisersan: tjukhood-galaksii, jü käägelwulk, tou tuhuupe-stiitjende käägelgalaksiie, än dåt tuleeden foon en stäär önj e omeganääbel. (Bile san äinduum foon NASA) Dåt wrålrüm-teleskoop Hubble (Hubble Space Telescope, HST) bestönjt üt en tål foon pretsisjoonsinstrumänte for astronomische woornaaminge. Dåt as nååmd eefter di amerikaanisch astronoom Edwin Hubble än drait sunt ju lansiiring döör e NASA aw e 24. april 1990 ås en kunstmoune am e wråål. Di Hubble wårt benjüted for optische woornaaminge. Dåt teleskoop önjthüüljt uk en infrarüüdjkamera. For woornaaminge önj dåt röntgenwoogläängdegebiit wårt dåt Chandra X-Ray Observatory benjüted. Döör dåt breegen foon en Atmosfääre önj di wrålrüm koone ma di Hubble üngekånd scharfe bile foon fiire astronomische objäkte mååged wårde. Iinj foon da bekåndste bile, da ma di Hubble mååged wörden san, as foon di oodlernääbel (M16). Dåt bil as eefter foole astronoome dåt natst bil, dåt jee mååged wörden as foon en objäkt önj dåt åål.


Newark [ˈnuːəɹk] (uk Milford of Youngs Point) as det gratst stääd uun di stoot New Jersey uun Ameerikoo mä 277.140 iinwenern (Stant: April 2010). U.S. Geological Survey. Geographic Names Phase I data compilation (1976-1981). 31-Dec-1981 Beck, Henry Charlton. Tales and Towns of Northern New Jersey. New Brunswick, New Jersey: Rutgers University Press, 1964. Seventh printing, 1994. Map 14 Commonskategorii: Newark (New Jersey) – Saamlang faan bilen of filmer


Harrisburg as det hoodstääd faan di amerikoonsk bundesstoot Pennsylvania. 1979 as det stääd bekäänd wurden troch det ünlok uun det KKW Three Mile Island. Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Harrisburg


Susquehanna River as en 715 km lungen struum uun't nuurduasten faan a Ferianagt Stooten. Commonskategorii: Susquehanna River – Saamlang faan bilen of filmer


En wrååldiil as en lönjmase, jü iinjlik leet än en natürlike schiising heet. Ap jü wråål jeeft et soowen wrååldiile:


Wuppertal as en krisfri stää önj dåt tjüsch bundeslönj Nordrhin-Weestfåålen, önj di Düsseldorf Regiiringsdistrikt. Jü stää heet 355.004 inboogere (2020). Germany: States and Major Cities, citypopulation.de


Boston [ˈbɔstən] as det hoodstääd faan Massachusetts uun't uasten faan Ameerikoo an det gratst stääd uun Nei-Ingelun. Jaapan Kyōto, Japan (1959) Frankrik Straßburg, Frankrik (1960) Spoonien Barcelona, Spoonien (1980) Sjiina Hangzhou, Sjiina (1982) Itaalien Padua, Itaalien (1983) Austraalien Melbourne, Austraalien (1985) Taiwan Taipeh, Taiwan (1996) Ghaana Sekondi-Takoradi, Ghana (2001) befrinjagt stääden: Ferianagt Könangrik Boston, Ferianagt Könangrik (1999) Israel Haifa, Israel (1999) Spoonien Valladolid, Spoonien (2007) Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Boston Boston Info Center (ingelsk) Stäädfeerer (sjiisk)


Nei-Ingelun as en regiuun uun't nuurduasten faan a Ferianagt Stooten. Di nööm komt faan John Smith, di am 1614 det regiuun beraiset an 1616 det buk A Description of New England skrewen hää. Diar hiar sääks amerikoonsk bundesstooten tu: Connecticut New Hampshire Maine Massachusetts Rhode Island Vermont Stääden mä iinwenertaalen auer 100.000: Boston, Massachusetts: 617.594 Worcester (Massachusetts), Massachusetts: 181.045 Providence, Rhode Island: 178.042 Springfield, Massachusetts: 153.060 Bridgeport (Connecticut), Connecticut: 144.229 New Haven (Connecticut), Connecticut: 129.779 Hartford (Connecticut), Connecticut: 124.775 Stamford (Connecticut), Connecticut: 122.643 Waterbury (Connecticut), Connecticut: 110.366 Manchester (New Hampshire), New Hampshire: 109.565 Lowell (Massachusetts), Massachusetts: 106.519 Cambridge (Massachusetts), Massachusetts: 105.162 Uun Vermont an Maine jaft at ei sok grat stääden, jo gratsten diar san Burlington (Vermont) mä 42.500 iinwenern an Portland (Maine) mä 63.905. 44.205555555556-70.306425Koordinaaten: 44° 12′ N, 70° 18′ W


Albert Andreas Panten (* 1945 uun Soholm) as en nuurdfresken skuulmääster an histooriker. Hi hää bi't Friedrich-Paulsen-Skuul uun Naibel Matematiik an Füsiik onerracht. Hi befaadet ham fööraal mä't histoore faan Nuurdfresklun uun't madelääler. 1992 füng hi di Hans-Momsen-Pris, det as di kultuurpris faan a Kreis Nuurdfresklun, an 2009 det Bundesfersiinstkrüs., 2013 di C. P. Hansen-Pris Kreis Nuurdfresklun, ufrepen di 26. Febrewoore 2021 Vier engagierte Schleswig-Holsteiner mit dem Verdienstkreuz am Bande der Bundesrepublik Deutschland ausgezeichnet. Ufrepen di 5. Jüüne 2010.


At Sjiisk Natsionaalbibleteek (DNB) ferwaaret sant 1913 auer 26 miljuun skraften üüb Huuchsjiisk uun Leipzig an Frankfurt (Main). Sjiisk Natsionaalbibleteek uun Leipzig Sjiisk Natsionaalbibleteek uun Frankfurt Wääbsteed faan't Sjiisk Natsionaalbibleteek


Wyoming ([waɪˈoʊmɪŋ] hiir tu?/i) as en diiljstoot foon da Feriind Stoote. E diiljstoot läit önj't weesten foon't lönj. Dåt heet 578.759 manschne (2019). E hoodstää foon e diiljstoot as Cheyenne. Wyoming as di tiintgrutste diiljstoot önj da Feriind Stoote. E Rocky Mountains lade önj't söödweesten foon e diiljstoot. E Great Plains lade önj't ååsten. Da tiin grutst stääse önj e diiljstoot san: Wyoming heet 23 counties: Kiik uk deer: List ma counties önj Wyoming USA: States, citypopulation.de USA: Wyoming, citypopulation.de 43.083333333333-107.46666666667Koordinaaten: 43° 5′ N, 107° 28′ W


At Öömrang Archiif as en iinrachtang faan a Öömrang Ferian uun't Öömrang Hüs uun Neebel. Hat bewaaret an fertiakent buken an hoonskraften, diar mä Oomram an at Öömrang tu dun haa. Hoonskraften an dokumenten wurd uk uun a Ferring Stiftang uun Aalkersem bewerket an ferwaaret. Öömrang Hüs At Öömrang Hüs faan banen (YouTube)


A Öömrang Ferian i.f. as 1974 grünjlaanj wurden an komert ham am't öömrang spriak an kultüür. Sant 1980 as hi uk tustendag för fraagen am natüürskül üüb Oomram, fööraal uun a Öömrang Düner. Uun Neebel onerhäält di ferian det Öömrang Hüs mä't Öömrang Archiif an uun Noorsaarep det natüürsentrum Maritur. Di iarst föörmaan faan a ferian as sant 1974 Jens Quedens. I.f. ment iindraanj ferian, di Öömrang Ferian as di iansagst ferian uun Sjiisklun, di so ufkört woort. Öömrang Hüs Natüürsentrum Öömrang hüs (bauwiis) Öömrang Düner


Wat menst dü? Bergen (Norweegen) Bergen (New Jersey) Bergen (Belgien) / Mons


Wat menst dü? Friedrich-Paulsen-Skuul (Naibel) Friedrich-Paulsen-Skuul (E Hoorne)


Wääderkunde as jü liir foon dåt wääder. Di tustånd foon di atmosfiir wat en grute influs aw da mansche heet. Önj e wääderkunde koon huum dåt historische wääder, dåt wääder foon dilingedäis än dåt häi. Süwälj ålgemiinj as uk for jü loonwirtschap, luftfård än wåådersport. Francis Beaufort Swarken - Wulkne (öömrang)


Det bundesfersiinstkrüs het amtelk Verdienstorden der Bundesrepublik Deutschland an as daalang di iansagst orden, di faan Sjiisklun ferden woort. Hi as soocht för minsken, diar auer a miaten guds den haa uun a politiik, wedenskap, selskap of kultüür. Knud Ahlborn (1949) Matthias Andresen (?) Peter Aniol (1987, 1992) Volker Articus (?) Günter Asmussen (2013) Ute Babbe (2015) Berthold Bahnsen (1971) Willi Berendt (2017) Günther Bertling (2012) Frenz Bertram (2009) Karl-Werner Broska (2006) Ellen Carstensen (2009) Peter Harry Carstensen (1996) Heinrich Clasen (1952) Heinz Clausen (2012) Ludwig Claussen (1968) Peter Cohrs sen. (?) Christa Drigalla (2021) Marius Eriksen (2003) Walter Fiedler (?) Peter Froundjian (2002) Gudrun Fuchs (2015) Dr. jur. Walter Fuglsang (?) Dr. Carl Haeberlin (1954) Jörgen Jensen Hahn (2014) Carsten Johannsen (?) Kurt Hamer (1975, 1981, 1985) Wilhelm J.E. Hansen (?) Salem Hattab (2018) Käte Hinrichsen (2005) Hans Ingwersen (1975) Katharine Ingwersen (?) Hans Jacobs (2007) Hans Jaenisch (1976) Hans Friedrich Jensen (2009) Jürgen Jungclaus (2009) Dieter Kalisch (2012) Hans-Alwin Ketels (1975, 1982) Hauke Koopmann (2009) Peter Kuhlemann (1973) René Leudesdorff (1993) Peter Lustig (2007) Peter Martinen (2013) Horst Möller (2011) Klaus Müller (2010) Ernst Nicol (2013) Claudine Nierth (2018) Albert Panten (2009) Frederik Paulsen jr. (2007) Klaus Petersen


Di Dannebrogorden woort uun Denemark för fersiinster am politiik, wedenskap an kultüür ferden. Gratkomandöör (bluas för lasmooten faan't könangshüs) Iarst klas Gratkrüs Ööder klas Komandöör 1. klas Komandöör 2. klas Traad klas Ofsiar / Reder 1. klas Reder / Reder 2. klas Jap Peter Hansen Schwen Hans Jensen (1836) Kurt Hamer (1984) (mä a Nuurdfresken stark ferbünjen) Otto Christian Hammer (1850 + 1860 + 1864) Lorenz Friedrich Mechlenburg (1860) Nikolaus Outzen (1826) Klaus Petersen (1988) Frederik Paulsen di jonger (?) Commonskategorii: Dannebrogorden – Saamlang faan bilen of filmer Bundesfersiinstkrüs Fersiinstorden faan't lun Schleswig-Holstian Hans-Momsen-Pris


Wååderstuf (de. Wasserstoff) as en kemisch elemänt ma sümbool H (La: Hydrogenium) än atoomnumer 1. Wååderstufgas (Diwååderstuf, H2) as bai rümtämpratur en blailuus, brånbor, döörsichti ai-metal. Lüüse atoome Wååderstuf kaame önj fri form bål ai for, wan uk sunt di iinje foon dåt twuntiest iirhunert unersäkinge mååged wörden as önj atomääre wååderstuf. Lüüse atoome foon dåtdeer elemänt san ordi reaktiw än ferbine jam matiinjs ma oudere wååderstufatoome. Heerbai wårt mååsttids wååderstufgas bilied (H2). Da äinschape da önj dideer artiikel nååmd wårde, jüle dan uk for ålem for dideer stuf, di bai rümtämpratur en gas (H2) as. Lüüse atoome wååderstuf wårde uk wälj "in statu nascendi" nååmd. Önj dåt iir 1671 beschriif di irisch-änglische keemiker Robert Boyle önj en publikasjoon en brånbor gas dåt fri wörd bai en reaksjoon twasche stälj än ferteende söre. Jarst foole lääser önjtdäkte di britische waasenschaper Henry Cavendish önj 1766, dåt et ham hoonlede am en keemisch elemant, ås hi äksperimänte döörfjard ma kwaksilwer. Wan hi uk foole Äinschape hiilj nau beschriwe köö, miinjd hi duch, dåt önjt stäa foon jü söre, dåt metal jü kwäl foon dåt gas wus. Deeram nååmd hi sin nai önjtdäkt elemänt brånbor gas foon metale. Hu iirnge lääser jäif Antoine


Würzbörj as en krisfri stää önj dåt tjüsch bundeslönj Bayern. Jü stää heet 126.954 inboogere (2020). Würzbörj - Würzburg Säntrum foon Würzbörj Germany: States and Major Cities, citypopulation.de


At list faan ISO 3166-2-Codes för Ungarn wiset di code för komitaaten uun Ungarn an gratstääden. A codes bestun ütj tau dialen mä en streg diarmad. Di iarst dial as di code för't lun efter ISO 3166-1 (för Ungarn HU), di ööder as di code för det komitaat. Di code as mä di Newsletter II-2 faan a 30. Jüüne 2010 (PDF) feranert wurden. A Codes bestun leewen ütj tau buksteewen bääft HU-. Feranrangen bi a ISO-Codes (ingelsk) NUTS:HU (EU-Statistikregiuunen) ISO 3166-2 Luncodes ISO 3166-1 Luncodes uun domainnöömer


Vorlage:Infobox Insel/Wartung/Höhe fehlt Ærø (komt faan däänsk Ær „ahorn“ an Ø „eilun“) as en eilun uun't Uastsia an maaget di gratst dial faan't Ærø Komuun ütj. Hat hiart tu't ferwaltangsregiuun Syddanmark. Bende Bendsen (1787-1875), skriiwer faan Die nordfriesische Sprache nach der Mooringer Mundart, lewet för föl juaren üüb Ærø an stoorew do. Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Ærø


w:de:NUTS:DE Detdiar sidj skal di (iarst ans) widjer feer.


Zypern as en lönj önj Aasien. Et heet 856.857 manschne (2011). E hoodstää foont lönj as Nikosia. E Räpubliik Zypern läit önjt sööden foon't ailönj Zypern. Da tiin grutst stääse önj e räpubliik san: Et lönj heet 5 distrikte: Cyprus, citypopulation.de Cyprus, citypopulation.de Cyprus, citypopulation.de Cyprus, citypopulation.de Akrotiri an Dekelia Nuurdzypern


Vorlage:Infobox Insel/Wartung/Bild fehlt Langeland as en däänsk eilun uun't Uastsia, an uk en komuun uun't ferwaltangsregiuun Syddanmark. Statistikbanken -> Befolkning og valg -> KM1: Befolkningen 1. januar, 1. april, 1. juli og 1. oktober efter sogn og folkekirkemedlemsskab (däänsk) Statistikbanken -> Befolkning og valg -> BY1: Folketal pr. 1. januar fordelt på byer (däänsk) Commonskategorii: Langeland – Saamlang faan bilen of filmer


Ääderstää as en huulewailönj önj e kris Nordfraschlönj än as amänbai 30 km lung än 15 km briidj, wat foont iir 1000 ouf döört bägen foon dike (kuuch) än loonwining üt da trii ailönje Utholm (bai Tating), Ääderstää (bai Taning) än Eewerschop (bai Garding) wüchsen as. Amdåt da trii ailönje hiirde, d. h. äinständie ferwaltingsdistrikte wjarn, wörd dåt gebiit foon e huulewailönj Ääderstää iirtids uk Triilönje nååmd. Gåns tüüpisch for Ääderstää san da hüsinge, da sü nååmde haubärje. Woortiiken foon Ääderstää as uk di iiljtörn foon Westerheewer. Theodor Mommsen


Siapenbuumer (Sapindales) san en order faan bloosenplaanten (Magnoliopsida). Anacardiaceae Biebersteiniaceae Burseraceae (Balsambuumer) Kirkiaceae Meliaceae (Mahagooniplaanten) Nitrariaceae Rutaceae (mä Citrusplaanten) Sapindaceae (Echt Siapenbuumer) Simaroubaceae (Bateresken) Commonskategorii: Siapenbuumer – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Sapindales


Sapindaceae of uk Echt Siapenbuumer an san en plaantenfamile uun't order faan a Sapindales (Siapenbuumer). Echt Siapenbuumer like enööder ei auer a miaten. Det kön buumer, strüker of uk liaanen wees. Hippocastanoideae mä amanbi 130 slacher Ahornbuumer (Acer) Fialahorn (Acer campestre) Spasahorn, Liinbuum (Acer platanoides) Hingstkastanjin (Aesculus) Hingstkastanje (Aesculus hippocastanum) Sapindoideae mä amanbi 1185 slacher Paullinia Guaraná (Paullinia cupana) Dodonaeoideae mä amanbi 70 slacher uun Austraalien an Süüduastaasien Xanthoceroideae mä man ään slach uun Sjiina an Korea Xanthoceras Güülhurn (Xanthoceras sorbifolia) Commonskategorii: Sapindaceae – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Sapindaceae


At Ääkerhenk, (fe.) eekerhenk, rebhan, (mo.) äägerhån (Perdix perdix) as en fögel uun't fasaanenfamile Phasianidae. Tiaknang faan en ääkerhenk. Aier faan Perdix perdix - MHNT Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Ääkerhenken Wikispecies hää en artiikel tu: Ääkerhenken


Wat menst dü? Echt Kastanjin (Castanea) Echt Kastanje (Castanea sativa) Hingstkastanjin (Aesculus) Hingstkastanje (Aesculus hippocastanum)


Echt Kastanjin (Castanea) san amanbi 12 buumslacher uun det famile Fagaceae. Uun Euroopa wääkst bluas ään slach: Castanea sativa. Hör früchten kön eden wurd. Hingstkastanjin (Aesculus) like a kastanjebuumer an hör früchten, san diar oober ei nai mä. Efter: Henri Breisch: sektjuun Eucastanon Castanea dentata uun Nuurd-Ameerikoo Castanea sativa uun Euroopa Castanea crenata uun Japan Castanea mollissima uun Sjiina Castanea seguinii uun Sjiina sektjuun Balanocastanon Castanea henryi uun Sjiina Castanea ozarkensis uun USA Castanea ashei uun USA Castanea floridana uun USA Castanea pumila uun USA Castanea alnifolia uun USA Castanea paucispina uun USA Henri Breisch: Châtaignes et marrons. Centre technique interprofessionnel des fruits et légumes, Paris 1995, S. 29. ISBN 2-87911-050-5 Commonskategorii: Kastanjebuumer (Castanea) – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Kastanjebuumer (Castanea) Wichtag bööd tu artiikler auer't sünjhaid


A Spasahorn (Acer platanoides) of uk Liinbuum as en buum uun det famile faan a Sapindaceae (Echt Siapenbuumer). Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Spasahorn Wikispecies hää en artiikel tu: Spasahorn Spasahorn. Uun: FloraWeb.de.


At Hingstkastanje (Aesculus hippocastanum) as en buum uun det famile faan a Echt Siapenbuumer (Sapindaceae). Hat liket a Echt Kastanjin (Castanea), as diar oober ei nai mä. Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Hingstkastanje Wikispecies hää en artiikel tu: Hingstkastanje Kastanjin Hingstkastanje. Uun: FloraWeb.de. Wichtag bööd tu artiikler auer't sünjhaid


Aarhus as jü grutst stää ap Jutlönj, än ju tweedgrutst stää önjt Dånsch. E stää läit önjt ååsten foon e Regjoon Midtjylland. Deer booge 285.273 manschne (2022). Dåt as e hoodstää foon jü Aarhus Komuun. Amenbai dåt iir 770 boogseeten da jarste manschne jam önj Aarhus. Jü jarste dokumäntasjoon as foon 951. Dåt wus en hoonelplåts for da Wikingere. Önjt 16. iirhunert heet jü stää tunümen. Denmark: Midtjylland, citypopulation.de


Magnoolienoortagen (Magnoliales) san en plaantenorder mä sääks familin. Magnoolienplaanten (Magnoliaceae) Muskaatplaanten (Myristicaceae) Annonaceae Degeneriaceae Eupomatiaceae Himantandraceae Commonskategorii: Magnoolienoortagen – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Magnoolienoortagen


A Pöberoortagen (Piperales) san en plaantenkategorii mä fiiw familin. Aristolochiaceae Pöberplaanten (Piperaceae) Saururaceae Hydnoraceae Lactoridaceae Commonskategorii: Pöberoortagen – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Pöberoortagen


Canellales san en plaantenorder mä tau familin. Det order as nai mä a Pöberoortagen. Canellaceae Winteraceae Commonskategorii: Canellales – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Canellales Kaneel


Dåt åål unti universoom as åles dåt bestoont, dåt rüm ma åles wat deer önj tu finen as. Da stääre, äiwen as jü san, da planeete, äiwen as jü jard, di kompläte moolkestich, åle oudere sansüsteeme, unti dåt hiil rüm. Eefter jü teorii foon di üürknal schal dåt åål amenbai 13,7 miljarde iirnge üülj san. Jü tachthäid is meeten döör di WMAP in 2003. 74 % foon dåt åål bestoont üt junke energii, 22 % üt junke mateeri, 3,6 % üt intergalaktisch gas, unti 0,4 % üt stääre ä.s.w. Önjt åål jeeft et superfloosen än superhoolinge. Ån superfloose as en floose foon ünlike galaksen. Deernäist jeeft et gebiite önjt åål weer ninte as, dåt san da superhoolinge. Dåt åål wårt bestudiirt döör di stäärekunde, ouers jü jard ai, dåt as et stuudiumobjekt foon jü jardwaasenschap. En diilj foon di stäärekunde, jü kosmologii, unerseecht hü dåt åål önjtstiinjen as. Et jeeft fuule liire deerouer, mååstens wårt jü liir foon di üürknal nåmd. Et jeeft maning tääle ouer mansche da jü jard ferlätje, tum biispel eefter di moune räise, san hiilj üülj. Bekånd is dåt tääl "Räis eefter die Moune" foon Jules Verne. Di ååst-frasche Minssen schraft in 1845 in dåt seelterfriiske


Alwat(go.) as en gemeen uun't nuurden faan Hüsem uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Alwat – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Alwat Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Draage (sjiisk:Drage) as en gemeen bi a Eider uun a Kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Draage – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Draage Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Di Elisabeth-Sophien-Kuuch as en kuuch an en gemeen üüb det eilun Nuurdstrun uun a kreis Nuurdfresklun. Di gratst dial faan't eilun hiart tu det gemeen Nuurdstrun. Di kuuch as efter Elisabeth Sophie Desmercières (1714-1799) näämd. Peter Harry Carstensen, wiar ministerpresident faan Schleswig-Holstian Commonskategorii: Elisabeth-Sophien-Kuuch – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Elisabeth-Sophien-Kuuch Elisabeth-Sophien-Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Hat wiar det wüf faan di dikbauer Jean Henri Desmercières (1687-1788).


Freesendelf as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun bi a Treene. Gemeen Freesendelf Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Haatst(go.) as en gemeen naibi Hüsem uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Haatst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Haatst Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Haatstinger Määrsch(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Haatstinger Määrsch – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Haatstinger Määrsch Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Ååstenrik, åmtlik e Republiik Ååstenrik, as en lönj önj Mad-Euroopa. Et lönj wårt foon Tjüschlönj önjt norden, Tschechien önjt nordååsten, jü Slowakäi önjt ååsten, Ungarn önjt söödååsten, Sloweenien önjt sööden, Italien önjt söödweesten, jü Swaits än Liechtenstein önjt weesten begränsed. Deer booge 8.979.894 mansche (önjfång 2022). E hoodstää foont lönj as Wien. Da tjiin grutste stääse önjt lönj san: Ååstenrik as sunt di 14de önj e Jülmoune 1955 lasmoot foon e Feriind Nasjoone. Et lönj as sunt 1995 lasmoot foon jü Europäisch Unjoon. Austria: Administrative Division, citypopulation.de Austria: Major Cities, citypopulation.de


Hoorst(go.) (däänsk: Horsted, sjiisk: Horstedt) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Hoorst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Hoorst Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Huude (sjiisk: Hude) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun bi a Treene. Commonskategorii: Huude – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Huude Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Koolnbütel(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun bi a Treene an bi a Eider. Anna Ovena Hoyer (1584–1655) Christian Heinrich Friedrich Peters (1813–1890) Wilhelm Peters (1815–1883) Katharine Fedders (1867–1941) Friedrich Sass (1883–1968) Commonskategorii: Koolnbütel – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Koolnbütel Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Wat menst dü? Raantem (Söl) Raantrem (bi Hüsem)


Melst(go.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun naibi Hüsem. Commonskategorii: Melst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Melst Mälst uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Ödersem as en taarep an gliktidjig en gemeend üüb Feer. Tu detheer gemeend hiart uk det taarep Hedehüsem. Ödersem hiart tu det sarkspal St. Laurentii an tu det Amt Feer-Oomrem. Uun't gemeend wene 414 lidj (2016). At gemeend hiart tu Waasterlun-Feer. Ödersem as 5,26 km². Det as det fjuardletjst gemeend üüb Feer. At taarep Ödersem wurd 1369 at iarst feer skraftelk neemd. Det hiard föör 1864 (üüs dial faan Waasterlun Feer) tu't köningrik Denemark. Uun't folkufsteming uun Süüdsleeswich 1920 stemet at muartaal uun Ödersem (so üüs uun Hedehüsem an Wiisem) föör Deenemark. 1970 kaam Hedehüsem tu't gemeend Ödersem tu. Sant 2007 hiart Ödersem tu det nei-grünjlaanjen Amt Feer-Oomrem. Efter en schetsing uun't juar 2020 wene 406 lidj uun Ödersem: 222 diarfaan san wüfen an 184 maaner. At gemeend hee njüügen saten uun't gemeendfertreeding. Faan dön njüügen lidj uun a taarepsfertreeding wiar efter at wool 2003 fiiw faan det "Freie Wählergemeinschaft Utersum (FWU)" an fjauer faan det "Utersumer Wählergemeinschaft (UWG)". Det FWU häält sant det komunaalwool 2018 aacht saten uun det gemeendfertreeding. 2003-2013: Jürgen Schmidt 2013-2016: Joachim Lorenzen (FWU) 2016-: Göntje Schwab (FWU) Commons: Ödersem – Saamlang faan bilen of filmer Gemeinde Utersum Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein


Oldersbek (däänsk: Oldersbæk) as en gemeen uun a Kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Oldersbek – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Oldersbek Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Åldrop (mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Åldrop – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Olderup Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Ramsteed as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Ramsteed – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Ramsteed Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Raantrem as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Raantrem – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Raantrem Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Swåbstää(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun bi a Treene. Nikolaus Bruhns (1665–1697) Adolph Ernst Kroeger (1837-1882) Michael Naura (1934-2017) Commonskategorii: Swåbstää – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Swåbstää Swåbstääsinge Ååsterkuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Swåbstääsinge Weesterkuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Seet as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun bi a Treene. Commonskategorii: Seet – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Seet Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


A Treen(e) (plaatsjiisk Treen, däänsk: Trenen) as en letjen struum uun't nuurden faan Schleswig-Holstian an lääpt uun Friedrichstääd iin uun a Eider. Commonskategorii: Treene – Saamlang faan bilen of filmer


A Eider (latiinsk:Egdor, ualnuurdgermaans:Egða, däänsk:Ejderen) as 188 km lung an sodenang di lingst struum uun Schleswig-Holstian. A miast tidj faan't juar 811 bis 1864 wiar a Eider at süüdgrens faan Denemark. Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Eider A Eider - Wasser- und Schifffahrtsamt Tönning (sjiisk)


Simonsberag as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Simonsberag – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Simonsberag Simonsberger Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Süüderhöft as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun an leit bi a Treene. Commonskategorii: Süüderhöft – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Süüderhöft Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Süüdermaask as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai gungt troch't gemeen. Hualewmuun-weel uun a Süüdermaask üüb en bil faan Richard von Hagn. Commonskategorii: Süüdermaask – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Süüdermarsch Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Slesvignavne.dk: Südermarsch/Sønder Marsk


Di armeensk kalender begant uun't juar 552 efter Krast. Diar hää ham det armeensk apostoolisk sark faan't röömsk sark ufliaset. Di iarst dai as di 11. Jüüle 552. A juarstaalen wurd mä ään bit sjauer buksteewen faan't armeensk alfabeet betiakent. Diarföör stäänt leewen ԹՎ för: թվին (t‘vin = juar). Bispal: ՟ԹՎ ՇԻԹ = t‘vin 529 = 1080/81 efter Krast Kalender Muuner


11. Jüüle: Di armeensk kalender begant.


Jü Øresund bru (aw Sweedsch: Öresundsbron, aw Dånsch: Øresundsbroen) as en bru twasche Swärik än Dånmark ouer e Øresund. Jü bru ferbant da stääse Malmö än Kopenhuuwen. Tuhuupe ma en tunel as jü bru 15,9 km lung. Di huuchste punkt as 204 m. Et jeeft tou spuure önj e biise ruchtinge. Deer kääre arken däi süwat 17.000 autos lungs. Än uner da autos kjart en iisenboon. Eefter Kopenhuuwen Eefter Malmö Ouergung tu e Drogdentunel aw dåt nai ailönj Peberholmen Betåålt wjart aw e sweedsch sid Commons: Øresund bru – Soomling foon bile än filme Wikivoyage Räisfäärer: Øresund bru (tjüsch)


Ülwesbel Ülwesbel (däänsk: Ylvesbøl) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Ülwesbel – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Ülwesbel (sjiisk) Ülwesbeler Kuuch uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Winert Winert (däänsk: Vinnert) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Detlef Thomsen (1880-1954) Commonskategorii: Winert – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Winert (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


E Wäsk(go.) (sjiisk: Wisch, däänsk: Visk) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commons: E Wäsk – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Wäsk (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Witbek as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun an leit bi a Treen. Commonskategorii: Witbek – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Witbek (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Witswort as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai gungt troch't gemeen. Ingeborg Andresen (1878–1955) Claus Peter Boyens (1880–1951) Silke Hars (* 1952) Commonskategorii: Witswort – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Witswort (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Wat menst dü? At öömrang spriak At öömrang dracht


Wååbel(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Harro Harring (1798–1870) Commonskategorii: Wååbel – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Wååbel (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Årnfjål as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Årnfjål – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Årnfjål (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Årnfjålfäil as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Årnfjålfäil – Saamlang faan bilen of filmer Gemeeen Årnfjålfäil (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Bjarntoorp ((mo.), sjiisk:Behrendorf, däänsk: Bjerndrup, plaatsjiisk: Beerndöörp) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Bjarntoorp – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Bjarntoorp (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Bonlem as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Bonlem – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Bonlem (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Haselund as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Uk Brook an Kollund hiar tu det gemeen. Commonskategorii: Haselund – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Haselund (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Öömrang as det nuurdfresk spriakwiis faan't eilun Oomram (2b). Hat liket fering faan't naibereilun Fer (2a) auer a miaten. Öömrang woort faan amanbi 600 minsken üüb't lun snaaket, diartu kem noch aal högen, diar huarööders wene. Daalang snaake a Öömrangen uk huuchsjiisk, det wiar bit uun a 1930er juaren noch ööders. Daalang komert a Öömrang Ferian ham diaram, at öömrang spriak an kultüür tu pleegin. At Öömrang woort daalang efter a 'Alkersumer Protokolle' faan 1971 skrewen. Ööders üs uun't huuchsjiisk wurd so üs uun't ingelsk bluas nöömer an a began faan en sats grat skrewen. Kurt tuuner skraft am mä ään wokool an lung tuuner mä tau. Dobelt konsonanten üs uun't huuchsjiisk jaft at ei. Uun betuunet steeden jaft at: kurt: a, e, i, o, ö, u, ü lung: aa, ää, ee, ii, oo, öö, uu, üü tautuuner: ia, ua, ai, ei, eu, ui, au triituuner: uai üs uun 'spuai' of iaw üs uun 'liaw' Uun ünbetuunet steeden jaft at: e (klangt efter a), so üs uun 'hinget' ew (klangt efter o), so üs uan 'hualew' b, ch, d, dj, f, g, h, j, k, l, m, n, ng, nj, p, r, s, sj, t, tj, w ch efter en


Imensteed, (go.) Emst (sjiisk: Immenstedt, däänsk: Immingsted) as en gemeen uun a Kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Imensteed – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Imensteed Nuurdfresk saarepsnöömer Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Jöömst as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Jöömst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Jöömst (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Noorst(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun tesken Fjåål an Breetsteed. Commonskategorii: Noorst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Noorst (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Aaster-Uurst(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Aaster-Uurst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Aaster-Uurst (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Swiasing(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Ön Swiasing-Engelsborig wiar 1944 en Bütenstair fan't KZ Neuengamme, hur ombi 300 Mensken omkemen sen. Ön dit Lön diarfan es deling en Teenkstiar tö finj. Ön Låålönj es uk en Teenkstair, aurdat diar uk en Bütenstiar fan Neuengamme wesen es. Commonskategorii: Swiasing – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Swiasing (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Salwit(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Tu det gemeen hiart uk Pobüll. Commonskategorii: Salwit – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Salwit (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Fjåål(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Diar sat uk at ferwaltang faan't Amt Viöl. Di 11.Marts 2015 hää det gemeen hör woopen füngen. Hat as salwer an guln, swäärs troch lääpt en blä waag. Boowen as en ruad greks krüs an oner san sääks ruad stäären. Det blä waag stäänt för a Arlau. Det ruad krüs komt faan't sark, diar am't juar 1100 baud wurden as. Det aparte furem faan't krüs gongt üüb't krastelk misjuun turag, diar doomools faan Uastroom ütjging. A stäären stun för a saarpen Boxlund, Eckstock, Huuchfjåål, Hoxstrup, Kragelund an Fjåål. Hermann Hansen (1896–1973) Commonskategorii: Fjåål – Saamlang faan bilen of filmer Gemeinde Viöl Fjåål uun't Nordfriesland Lexikon faan't NFI Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Kommunale Wappenrolle Schleswig-Holstein


Weester-Uurst(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Weester-Uurst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Weester-Uurst (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Joseph Paul Locke (* 18. Maarts 1959 uun Palo Alto, Kalifornien, USA) as en US-amerikoonsken wibrafonist an komponist. Joe hää kompositsion an rütmus-instrumenten liard uun't Eastman School of Music uun Rochester (New York). Al uun studentenjuaren hää hi jazz spelet mä sok grat musiikern üs Dizzy Gillespie. 1981 toog hi am tu New York City an werket diar tuup mä auer a miaten bekäänd jazz musiikern üs Grover Washington Jr., Kenny Barron, Dianne Reeves, Rod Stewart, Bob Berg(†), Ron Carter, Geoffrey Keezer, Randy Brecker an flook öödern. 2018 - Subtle Disguise - (Origin) 2015 – Love Is A Pendulum – (Motéma Music) 2013 – Lay Down My Heart – Blues & Ballads Vol 1 – (Motéma Music) 2012 - Wish Upon A Star – The Joe Locke Quartet w/ Lincoln's Symphony Orchestra (Motéma Music) 2012 - Signing – mä Geoffrey Keezer, Terreon Gully, Mike Pope (Motéma Music) 2011 - VIA - mä Geoffrey Keezer, Tim Garland (Origin) 2010 - For The Love Of You – mä Geoffrey Keezer, George Mraz, Clarence Penn an Kenny Washington (E1 Music) 2009 - Mutual Admiration Society 2 – mä David Hazeltine (SharpNine) 2008 - Force of Four – (Origin Records) 2008 - Verrazano Moon


Rochester [ˈɹɑːtʃɪstɚ] as det ferwaltangsstääd faan Monroe County uun di US-stoot New York. Uun Rochester sat flook huuchskuulen, uk det Eastman School of Music. Commonskategorii: Rochester – Saamlang faan bilen of filmer


Palo Alto as en stääd uun't Santa Clara Valley (Silicon Valley) uun Kalifornien, USA, nai bi San Francisco an hiart tu't Santa Clara County. Commons: Palo Alto – Saamlang faan bilen of filmer Joe Locke


Monroe County as en county uun di US-bundesstoot New York. Det ferwaltang sat uun Rochester. 43.3-77.69Koordinaaten: 43° 18′ N, 77° 41′ W


Santa Clara County as en county uun di US-bundesstoot Kalifornien. Det ferwaltang sat uun San Jose. Commonskategorii: Santa Clara County – Saamlang faan bilen of filmer 37.359722222222-121.96972222222Koordinaaten: 37° 22′ N, 121° 58′ W


Silina as e hoodstää foon e Regjoon Žilina önj jü Slowakäi. E stää läit önjt weesten foon e regjoon. Deer booge 82.656 manschne (2021). Dåt gebiit foon Žilina as 80,03 km². Jü inboogertächte as 1.066 manschne pro km². Jü pustliidjtål as 010 01, di forwoolnumer as 421-41 än dåt kfz-kåntiiken as ZA. Slovakia: Žilinský kraj, citypopulation.de


Oornshaud Oornshaud(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Volker Lechtenbrink (1944 - 2021) Dörpskrog Det ual granthool för di hiale kreis Nuurdfresklun. Commonskategorii: Oornshaud – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Oornshaud (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Aalmtoorp(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Aalmtoorp – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Aalmtoorp (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Beergem(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Hat leit üüb di auergung faan a geest tu a maask bi a Soholmer Ia. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Commonskategorii: Beergem – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Beergem (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Bååmst(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Hat leit üüb di auergung faan a geest tu a maask. Commonskategorii: Bååmst – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Bååmst (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk)


Boorlem(mo.) as en gemeen uun a kreis Nuurdfresklun. Hat leit uun a Nuurder-Gooshiird. Di Green Küstwai (B5) gungt troch't gemeen. Adebel (sjiisk: Addebüll, däänsk: Adebøl) Bötjebel (sjiisk: Büttjebüll, däänsk: Byttebøl) Toorpem (sjiisk: Dörpum, däänsk: Dørpum) mä Toorpemfälj (Dörpumfeld) Äbel (sjiisk: Ebüll, däänsk: Ebøl) Margarethenbärj (sjiisk: Margarethenberg) Aast-Boorlem mä Aast-Boorlemfälj (sjiisk: Ost-Bordelum mit Ost-Bordelumfeld) Steerdebel (sjiisk: Sterdebüll, däänsk: Sterdebøl) Stolbärj (sjiisk:Stollberg, däänsk: Stolbjerg) Aphüsem (sjiisk:Uphusum) an Weest-Boorlem (sjiisk: West-Bordelum) St. Nikolai sark mä holten klooktürn Di halag suas Trinjam a Stolberag Detdiar geesthiirdenhüs uun Steerdebel as en kultüürseenksteed Commonskategorii: Boorlem – Saamlang faan bilen of filmer Gemeen Boorlem (sjiisk) Statistikamt Nord – Bevölkerung der Gemeinden in Schleswig-Holstein 4. Quartal 2021 (XLS-datei) (Widjerfeerd üüb grünjlaag faan't fulkstäälang 2011) (Halep üüb sjiisk) Saarepsnöömer üüb frasch


At MHNT uun Toulouse (Frankrik) het amtelk Muséum d'Histoire Naturelle de la ville de Toulouse an befaadet ham mä natüür-histoore. Uun det museum san auer 2,5 miljuun staken ferwaaret. Föörhistoore Botaanik Entomologii Coleoptera Lepidoptera Orthoptera Mineralogii Ornitologii Osteologii Paleontologii Invertebrates Vertebrates Commonskategorii: MHNT – Saamlang faan bilen of filmer Beskriiwang üüb ingelsk (PDF)


Toulouse [tuluːz] (oksitaans: Tolosa [tuˈluzɔ]) as en stääd uun't süüden faan Frankrik bi a Garonne. Israel Tel Aviv-Jaffa, Israel (sant 1962) Ferianagt Stooten Atlanta, USA (sant 1975) Ukraine Kiew, Ukraine (sant 1975) Itaalien Bologna, Itaalien (sant 1981) Spoonien Elche, Spoonien (sant 1981) Sjiina Chongqing, Sjiina (sant 1981) befrinjagt stääden: Tschad N’Djamena, Tschad (1980) Spoonien Saragossa, Spoonien (2000) Wjetnam Hanoi, Vietnam Sjiisklun Düsseldorf, Sjiisklun (2003) Poolen Bydgoszcz, Poolen Commonskategorii: Toulouse – Saamlang faan bilen of filmer Wääblink-kataloog tu Toulouse uun't Curlie Project (iar:DMOZ, üüb huuchsjiisk) wikitoulouse.fr en Wiki auer Toulouse (fransöösk)


Di 6. Nofember 2012 as auer di president faan a Ferianagt Stooten faan Ameerikoo (USA) ufstemet wurden. Uun Ameerikoo stun normoolerwiis tau kandidoooten faan a Demokraaten an a Republikooners tu wool. Arke stoot stemet enkelt uf, an di kandidoot, di a miast stemen füngen hää, want a woolmaaner faan didiar stoot. Uun letj stooten san det maner, an uun grat stooten san det muar woolmaaner. Jodiar woolmaaner kem do leederhen tuup an weele di president. Uun a stääden want miast di demokraat (blä), an üüb't lun want miast di republikooner (ruad). Üüb detdiar koord könst dü sä, hü a enkelt countys ufstemet haa: http://www.cnn.com/election/2012/results/main?hpt=hp_c3_1 Commonskategorii: US-Presidentenwool 2012 – Saamlang faan bilen of filmer


Wulwer (Canis) san ruuwdiarten uun det famile faan a hünjer (Canidae). Uk di kojoot an a schakaalen hiar diar mä tu. Canis adustus Canis anthus Gulschakaal (Canis aureus) Canis dirus (†) Kojoot (Canis latrans) Wulew (Canis lupus) Dingo (Canis lupus dingo) (Hüs)hünj (Canis lupus familiaris) Weederhünj Ruad Wulew (Canis rufus) Canis mesomelas Canis simensis Commonskategorii: Wulwer – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Canis


A Kojoot (Canis latrans, Coyote; faan aztek. cóyotl „bastaard“) hiart tu't famile faan a hünjer (Canidae) an liket en letjen wulew. Hi lewet uun Nuurdameerikoo faan Alaska bit Meksikoo. Spriadkoord Commonskategorii: Kojooten – Saamlang faan bilen of filmer Wikispecies hää en artiikel tu: Kojooten


A Biardselag (Erignathus barbatus) as di gratst Siahünj (Phocidae) uun a Arktis an hää üübfaalen lung witj biardhiaren. Wikimedia Commons hää bilen of filmer tu: Erignathus barbatus Wikispecies hää en artiikel tu: Erignathus barbatus


1848 wiar det aacht-an-fiartigst juar faan det 19. juarhunert. At juar begand mä’n Saninj. 03. Janewoore: Joseph Jenkins Roberts wurd de iarst president faan Libeeria. 20. Janewoore: Frederik VII. wurd köning faan Denemark. 23. Febrewoore: François Guizot, premier-minister faan Frankrik, treed faan sin baantje turag. 24. Febrewoore: De fraansöösk köning Louis-Philippe faan Orléans saatet uf. De Naist Fraansöösk Republiik wurd ütjrepen. 22. Marts: Adam Wilhelm Moltke wurd premier-minister faan Denemark. De Iarst Sleeswichisk Krich begand. Marts: Began faan't Martsrewolutsion 29. Mei: Wisconsin wurd de 30. stoot faan dön Ferianigt Stooten. 23. Jüüle: Harro Harring häält sin reede tu a Nuurdfresken. 07. Nofember: Presidentskapswool uun dön Ferianigt Stooten: wool faan Zachary Taylor tu a president. 10. Deetsember: Presidentskapswool uun Frankrik: wool faan Prins Louis Napoleon tu a president. 29. Krülemoune/Mei: Hans Peter Feddersen (Di Jungere), nordfrasch kunstmååler († 1941) 07. Jüüne: Paul Gauguin, fraansöösk konstmooler († 1903) 28. Oktuuber: Tasma, austraalisk skriiwer († 1897) 20. Janewoore: Christian VIII., köning faan Denemark (* 1786) 23. Febrewoore: John Quincy Adams, 6. president faan dön Ferianigt Stooten (* 1767) 19. Deetsember: Emily Brontë, britisk skriiwer (* 1818)


-22.908333-43.196389Koordinaaten: 22° 54′ S, 43° 12′ W Rio de Janeiro [ˌxiudʒiʒaˈnei̯ɾu] as det öödergratst stääd uun Brasiilien an hoodstääd faan di bundesstoot, di uk so het. Uun det stääd wene amanbi 6,3 miljuun minsken (2010). Det metropoolregiuun hää 11,9 miljuun iinwenern (2010). IBGE: Iinwenern faan't stääd City Population: Iinwenern faan't metropoolregiuun World Meteorological Organization: World Weather Information Service Commonskategorii: Rio de Janeiro – Saamlang faan bilen of filmer


A dikfööges as di föörmaan faan en dikferbant, an komert ham diaram, dat a diker gud bi a rä san. Uun Nuurdfresklun wurd a diker daalang faan det amt AKN onerhäälen. Di bekäändst dikfööges as was di Hauke Haien uun Theodor Storm san romoon Di Skemelridjer. Sturemflud Strunfööges


[I] Harro Harring, der Friese von Thusnelda Kühl. "Er gehörte zu dem Volke, Dem die Freiheit Religion ist." [ MH · WER NICHTS WAGET - HAT NICHTS ZU HOFFEN · MH ] Glückstadt. Max Hansens Verlag. — 1906. — [II] [III] Inhaltsangabe. ———— Vorwort ... V Das Land der Friesen ... 1 1. Kindheitsparadies ... 8 2. Vertrieben ... 14 3. Im Schweiße deines Angesichts sollst du dein Brot essen ... 22 4. Wandern ... 30 5. Steigender Stern ... 36 6. Harro und „Der Zeitgeist“ ... 43 7. Es ist eine Lust, zu leben! ... 51 8. Für die Sache der menschheit ... 59 9. Nach der ewigen Stadt ... 76 10. Fürstengunst ... 85 11. Schöne Wiege meiner Leiden — Schönes Grabmal meiner Ruh' — ... 92 12. Graf Harring ... 103 13. Pfadlos ... 114 14. Unter den Carbonari ... 118 15. Das junge Europa ... 126 16. Hetzwild ... 134 17. Die Insel des Verrats ... 139 18. „Nur Namen, Daten sind dein Leben“ ... 145 19. „Danien, hvad gjorde jeg dig?“ ... 149 20. Waffenstillstand ... 165 21. „Er gehörte zu dem Volke, dem die Freiheit Religion ist.“ ... 168 22. Die letzten Schatten ...


[001] Kleines Wörterbuch zur Erlernung der Helgolander Sprache für Deutsche, Engländer und Holländer. Nebst einem Anhange enthaltend einfache Dialoge aus dem Leben in deutscher und helgolander Sprache. Von P. A. Oelrichs. 1846 (Eigenthum des Verfassers.) [Üüb sidj 3 begant at wurdenbuk] [002-003] Zur gefälligen Beachtung. Im Helgolandischen wird das a ausgesprochen wie a in dem deutschen „machen“. Beim Doppel a bleibt der Laut derselbe, nur lang gezogen. - ü wie kurzes ü, z.B. wie in „Rücken“. - ö wie kurzes ö oder wie das e im französ. „de“. - i, o, u wie kurzes i, o, u. - é dient zur stärkeren Betonung der Sylbe. ———— [004-005] [006-007] [008-009] [010-011] [012-013] [014-015] [016-017] [018-019] [020-021] [022-023] [024-025] [026-027] [028-029] [030-031] [032-033] [034-035] [036-037] [038-039] [040-041] [042-043] [044-045] [046-047] [048-049] [050-051] [052-053] [054-055] [056-057] [058-059] [060-061] [062-063] [064-065] [sidj 64] ... [sidj 65] Einfache Gespräche und Erzählungen in deutscher und helgolander Sprache --- [Üüb sidj 67 began a teksten] [066-067] [068-069] [070-071] [072-073] [074-075] [076-077] [078-079] [080-081] [082-083] [084-085] [086-087] [088-089] [090-091] [092-093] [094-095] [096-097] [098-099] [100-101] [102-103] [104-105] [Üüb sidj 106 began a fertelangen] [106-107] [108-109] [110-111] [112-113] [114-115] [116-117] [118-119] [120-121] [122-123] [124-125] [126-127]


At 23. juarhunert begant mä't juar 2201 an häält mä't juar 2300 ap.