# Hitit Çivi Yazısı OCR Sistemi ## Mimari: 2-Aşamalı Pipeline ### Aşama 1: İşaret Tespiti (Object Detection) - **Model**: YOLOv8m (Ultralytics) - **Görev**: Tablet resminde çivi yazısı işaretlerinin konumlarını tespit et - **Çıktı**: Bounding box'lar (x, y, w, h) - **Multi-GPU**: YOLO native DDP (`device='0,1,2,3'`) ### Aşama 2: İşaret Sınıflandırma (Classification) - **Ana model**: ConvNeXt-Small (METHODOLOGY.md §3) - **İleri karşılaştırma**: DINOv3 ViT-B (frozen + linear head) - **Baseline'lar**: ResNet50 (Verwimp et al. 2025), EfficientNetV2-S/M - **Görev**: Tespit edilen her işareti sınıflandır - **Çıktı**: İşaret adı (195 sınıf, MIN_SIGN_SAMPLES ≥ 20) - **Multi-GPU**: PyTorch DDP (torchrun) + DistributedWeightedSampler - **img_size**: 224px ### Neden 2-Aşama? - 1200+ benzersiz işaret var ama çoğu nadir (long-tail dağılım) - YOLO tek başına bu kadar sınıfla düşük performans verir - 2-aşama ile: YOLO sadece "işaret var/yok" tespit eder → sınıflandırıcı tanır ### Long-Tail Handling (Literatür-destekli) - **Focal Loss** + **Effective Number Weighting** (Cui et al. 2019) - **TailMix** augmentation (Li et al. 2023 — tail accuracy 18%→46%) - **WeightedRandomSampler** (sqrt tabanlı) - **Macro Accuracy** ile model seçimi (Top-1 yerine — long-tail için daha adil) ### Değerlendirme - **5-Fold Tablet-Bazlı CV** (data leak yok — aynı tabletin yüzleri aynı fold'da) - Metrikler: Top-1 Acc, Top-5 Acc, Macro Acc (per-class average) - Not: detection katmanı doğrudan hazırdır; classification tarafında auxiliary unified manifest güçlü pretraining sağlar, fakat Hittite-only final evaluation için `hitit_ocr/data/classification/all/` materialization'ının tamamlanmış olması gerekir. ## Kurulum & Çalıştırma ```bash # 1. Veri hazırlama (fold_0 default) python3 src/prepare_data.py --val-fold 0 # 2. YOLO eğitimi — 4 GPU sbatch scripts/train_yolo_slurm.sh # veya: python3 src/train_detector.py --gpus 4 --fold 0 # 3. Sınıflandırıcı eğitimi — 4 GPU DDP sbatch scripts/train_cls_slurm.sh # veya: torchrun --nproc_per_node=4 src/train_classifier.py --fold 0 # 4. K-Fold CV (tüm fold'lar) torchrun --nproc_per_node=4 src/train_classifier.py --all-folds # 5. Inference python3 src/inference.py --image tablet.jpg ``` ## Dosya Yapısı ``` hitit_ocr/ ├── configs/ │ ├── data.yaml # Veri sabitleri (MIN_SIGN_SAMPLES=20) │ ├── detection.yaml # YOLO parametreleri │ └── classification.yaml # Classifier parametreleri ├── src/ │ ├── prepare_data.py # K-Fold veri hazırlama + materialization │ ├── train_detector.py # YOLO eğitimi (multi-GPU, K-Fold) │ ├── train_classifier.py # Classifier eğitimi (DDP, K-Fold, TailMix) │ └── inference.py # Full pipeline inference ├── scripts/ │ ├── train_yolo_slurm.sh # SLURM: akya-cuda 4xGPU │ └── train_cls_slurm.sh # SLURM: akya-cuda 4xGPU DDP └── data/ ├── detection/ # YOLO format (all/ + fold_X/) └── classification/ # ImageFolder (all/ + train/ + val/) ``` ## Referanslar - Verwimp et al. (2025) "Signs of the Past" — ResNet50, Top-1 87.1%, ≥20 instances - Williams et al. (2023) "DeepScribe" — RetinaNet + ResNet, 0.84 mAP - Li et al. (2023) "TailMix" — Oracle bone long-tail, tail acc 18%→46%