Upload Lugbara Words (Speech-2-Text).txt

Lugbara Words (Speech-2-Text).txt

@@ -4,7 +4,7 @@ Every Lugbara word ends with a vowel eg simu [phone]...
 In clusters DJ, GB and KP, the first letter is silent eg odji = oji [wash]; gbanda = banda [cassava]; okpo = opo [power]. Meanwhile MV is pronounced NV eg omve [call] while NZ is pronounced NJ eg Inzikuru...
 Letter C is always pronounced CH as in Church eg candi = chandi [sorrow]...
 Letters Q and X are not used in Lugbara, but four unique ones are added with an apostrophe to indicate the sound H eg 'B = Bha, etc meaning the Simplified Lugbara Alphabet has 28 letters...
-Some words have more than one meaning depending on the tone of the vowel(s) eg ai can mean salt, pray, beg or Atifiso Intelijensi...
+Some words have more than one meaning depending on the tone of the vowel(s) eg ai can mean salt, pray, beg or Atifiso Intelijensi, etc...
 Various Lugbara dialects (Aringa, Ayivu, Maracha, Madi-Okolo, Terego, Vura, Zaki, etc) may pronounce words differently eg nya (in Ayivu) = na (in Terego) [eat]
 
 SIMPLIFIED LUGBARA (The words below are exactly 140, but possible English meanings are so much more that the old vocabulary used to be small):
@@ -33,4 +33,225 @@ wa we wi wo wu// 'wa 'we 'wi 'wo 'wu
 ya ye yi yo yu// 'ya 'ye 'yi 'yo 'yu
 za ze zi zo zu
 
-(CC) AikoGraphics 2003-Now
+LUGBARA MUSIC:
+Black Harmony ("Eto") Lyrics
+[INTRO:]
+EMMANUEL LEDRA:
+Aha, aha, anzi akuari eca'bo, ee, o'di o'di be?
+Drinikulu ri kini: Ondo le 'ba ma dro ku. Ee?
+[Iya mi ci, ido mi ci! 4x]
+Lugbara le 'di yo!
+Wupi, ii! Wi!
+
+[CHORUS:]
+EMMANUEL LEDRA
+(ROBERT ADIMA):
+Mama we, ma we 'do,
+(Eto ni ma aza ko ala ku).
+Mama eto tiniku, cika ma eri dro te,
+(Kani tiku ni yo).
+Ma ati maye, ma we 'do,
+(Eto ni ma aza ko ala ku).
+Dadi eto tiniku, cika ma eri dro te 'do,
+(Kani tiku ni yo).
+Mama we, ma we 'do,
+(Eto ni ma aza ko ala ku).
+Mama eto tiniku, cika ma eri dro te,
+(Kani tiku ni yo).
+Ma ati maye, ma we 'do,
+(Eto ni ma aza ko ala ku).
+Dadi eto tiniku, cika ma eri dro te 'do,
+(Kani tiku ni yo)!
+
+[VERSE 1:]
+Eto katro afa nya tro ti eni be ra,
+A 'yo 'di, eri ma okpo ni deni.
+Mami la, mama eto tiniku, cika ma eri dro te 'do,
+(Kani 'ba zi lu MUNGU-i)!
+Eto katro afa mbe tro ti eni be,
+Kani eri ma okpo ni de ni ya,
+A 'yo 'di, mami eto tiniku, cika ma eri dro te,
+(Kani tiku ni yo)!
+Eto ni afa nya munyumunyu eni be ra,
+Eto ni afa nya karukaru etu be zu,
+A 'yo 'di, mami eto tiniku, cika ma eri dro te,
+(Kani 'ba zi lu MUNGU-i)!
+Eto ni afa nya karukaru etu be zu,
+Eto ni afa nya tikitiki eni be ra,
+A 'yo 'di, mama, eto tiniku, cika ma eri dro te. 
+Kanisi, mi iri 'di, a 'yo 'di.
+
+[CHORUS:]
+
+[VERSE 2:]
+Aci onzu joa 'dosi, kini ile sende.
+Desu dere lu mbati azi ma ndre la yo.
+Ma di sende fe a'dini?
+A'di ni sende na ni?
+A'di ni nga ma ti ki omvi ni?
+Kalasi a 'yo 'di kalasi, za 'di,
+Akini: A'du ojo aji mi ni?
+A'dusiku la haki si:
+Ma ega andra mani imvi 'bo 'di, te saa-si mi vu 'di.
+Aci onzu aza be, 'dia le ma omve mi ni.
+Mi andre dri 'di,
+Sati 'di, afe 'di mi atapi ni.
+Azila peti 'di, iji i-'di ku mi idrapi ni!
+Ani driki imu mi zi ki:
+A'di ape mi ti ni?
+Mibe na nga jo pi, ma adro mi ni,
+Ojo 'dini 'dini si, sawa 'disi, o'du 'disi!
+Kala driki lea ma ndre ka,
+Ma do nga amu ndo ka.
+
+(Audio Wave)
+
+[CHORUS:]
+[Iya mi ci, ido mi ci! 4x]
+
+[HOOK:]
+[ROBERT ADIMA:]
+Agu 'di ma oleki mi ku,
+Mi oku ka ti ku, le lu idro ku!
+'Dile 'di, dere lu MUNGU le ku (Le ku yo),
+A'dusiku niri lu mi inzi IRI ku.
+Zamva la, le lu mi asi ma mbu ku (Ku yo),
+Izi MUNGU tia, lu MUNGU ni fe ra!
+'Dile 'di, dere lu MUNGU le ku (Le ku yo),
+A'dusiku niri lu mi inzi IRI ku.
+A 'yo: Leta 'di ma mu lu drile, (Wupi ii!) MUNGU ziza be, aku ni zozu.
+'Dile 'di, (Iya mi ci, ido mi ci! 4x) dere lu MUNGU le ku (Le ku yo),
+A'dusiku niri mi inzi IRI ku.
+A 'yo: Agu 'di ma oleki mi ku,
+Mi oku ka ti ku, le lu idro ku!
+'Dile 'di, dere lu MUNGU le ku (Lugbara le 'di yo), 
+A'dusiku niri lu mi inzi IRI ku.
+A 'yo.
+
+[CHORUS:]
+
+[OUTRO:]
+
+
+Black Harmony ("Munyumunyu") Lyrics
+[INTRO:]
+ROBERT ADIMA:
+Now wid dis one,
+Coming live once and again wid a wicked combineshan,
+Of Black Harmony crying for the plight of the children.
+[Inzi mile! 2x]
+
+[[CHORUS:]
+Mi nya munyumunyu eni be ra malaya be,
+Cikani ma adripi imba nga lu nga mali ta-i.
+Mi ci karukaru etu be zu oku eyi be,
+A 'yo mini ma adripi la imvoanzi drici.
+Mi nya munyumunyu eni be ra malaya be,
+Ani ine ma andri ni drazu ca nga lu imba alu ku.
+Mi ci karukaru etu be zu oku eyi be,
+Ani ine ma ati ni drazu ca nga lu ili alu ku
+Mi nya munyumunyu eni be ra malaya be,
+Munyumunyu eni be ra 'di lu awuo be.
+Mi ci karukaru etu be zu oku eyi be,
+Mileti karukaru etu be zu 'di lu malaya be.
+Mi nya munyumunyu eni be ra malaya be,
+Ani ine ma adri ni drazu ca nga lu imba alu ku.
+Mi ci karukaru etu be zu oku eyi be,
+Ani ine ma amvi ni drazu ca nga lu ili alu ku.
+
+[VERSE 1:]
+EMMANUEL LEDRA:
+'Ba ma ngu 'ba ku, nguta ni fe ama angu 'di iza lu ni.
+Ani aka 'yo midri: 'Ba ma ga suru ku,
+Silingi fe ama avi ama suru 'bo, Lugbara lo.
+Anyambolo eri onzi fo, a'dulesi,
+Nyaku ico pa so alua ku.
+Mi mi omve 'dosi mi 'ba be tu, de 'di agu le mi 'di malisi.
+Mali ka di ide 'bo, agu i-oja mi omve adui ni (Adui).
+Mi ka di zi a'disiari lu omvitani ri ovu: Aniku!
+Ma adripi la, alu mi lu e'yo ada si:
+Aka ama ngungu lu, ama nga lu angu 'di iza te,
+Silimu be, ma adripi we!
+
+[CHORUS:]
+
+[VERSE 2:]
+'Ba ngu 'ba ku, 'ba 'di 'ba ku, 'ba le 'ba lele.
+O'du driasi anzi ka ki 'yo kini: Sukulu fizi, mi ti li kululu, mi 'yo kini: Afazini yo!
+Tena amve 'dale lu izo ka 'yo ile cupa alu, mi fe mudri,
+Mi vini zi kini: Ile azini ra? Aha, ile azini ra ya?
+ROBERT ADIMA:
+Te di anga we 'di yo, silingi mbari de-i 'bo.
+Anzi ki drici 'di, 'ba'di sukulu fizi mba tua di yo.
+Izoanzi ki fu malaya ru a'dusiku silingi mbari akua tua yo.
+Ma adripi la, alu mini lu e'yo adasi ya:
+Mali mani lu i-ma, ima vuti bi, chandi ni anzi ni, ma adripi we.
+
+[CHORUS:]
+
+[INSTRUMENTAL:]
+(Trumpets)
+
+[Repeat VERSE 1:]
+(Audio Wave Production.)
+Ma adripi a lu mini...
+
+[CHORUS (Until Fade Out):]
+
+
+J-Hope Band ("Jegejege") Lyrics
+[INTRO:]
+Kuchukuchu, jegejege. 3x
+
+[VERSE 1:]
+JOEL ANGUALIGA:
+[Kanisa-a, mani awa'difo feri-a,
+Kanisa-a, mani owita feri-a,
+'Ba e'yo ede ni, ya:
+'Ba dri su jiba 'doa (5,000 - Alifu towi ni, 'ba drini mi vule, ya),
+'Ba dri su jiba 'daa (10,000 - Alifu mudri ni, 'ba drini mi vule, ya),
+'Ba dri su jiba 'doa (2,000 - Alifu iri ni, 'ba drini mi vule, ya),
+'Ba dri su jiba 'daa (1,000 - Alifu alu ni, 'ba vini mi vule, ya).] 2x
+Ka adri jegejege ni, ya ('Ba lu 'du 'ba fe MUNGU dri, ya),
+Kani kuchukuchu ni, ya ('Ba lu 'du 'ba fe MUNGU dri, ya).
+Ka adri jegejege ni, ya ('Ba lu 'du 'ba fe MUNGU dri, ya),
+Kani kuchukuchu ni, ye ('Ba lu 'du 'ba fe MUNGU dri, ya).
+
+[CHORUS:]
+Kuchukuchu, jegejege. 3x
+
+[VERSE 2:]
+[A ka elifu towi 'di fe ra ya (Ma biya mvu a'dusi ya?)
+A ka elifu mudri 'di fe ra ya (Ma nga za je a'dusi ya?)
+A ka elifu kali iri fe ra ya (Ma nga bongo je ngoni ya?)
+A ka elifu iri 'di fe ra ya (Ma sukari je a'dusi ya?)
+Kuchukuchu acepi 'di ya (Ma fe MUNGU dri-i ya),
+Kuchukuchu acepi 'di ye (Ma fe MUNGU dri-i ya),
+Jegejege ni ya (Ma fe MUNGU dri-i ya),
+Jegejege acepi 'di ye (Ma fe MUNGU dri-i ya).] 2x
+
+[HOOK:]
+Ama owu: (MUNGU ife mani afa dria ci ya)!
+Ama owu: (MUNGU ife mani sende ni ye)!
+Ama owu: (MUNGU ife mani lonyi ni ya)!
+Ama owu: MUNGU ife mani, ama be ani midri 'be ni ye!
+[Ama ka isu 'bo ya (Ama MUNGU ni avi tua). 3x]
+
+[VERSE 3:]
+[Ma adri la, tujara mini ngale 'di ye (MUNGU ni feni ya)
+Ma amvi la, azi mini ngale 'di ye (MUNGU ni feni ya)
+Ma adri la, sende ni, mini isu le 'di ya (MUNGU ni feni ya)
+Ma amvi la, oli mini sele 'di ye (MUNGU fe piri ni ya)
+Ika le afa fe MUNGU dri ya (Efe asi driasi ya),
+Ika le afa fe BABA dri ya (Efe eri ale si ye).
+Ika le afa fe MUNGU dri ya (Efe asi driasi ya),
+Ika le afa fe BABA dri ye (Efe eri ale si ye).] 2x
+
+[OUTRO:]
+Kuchukuchu, jegejege. 3x
+
+
+ABOUT THE TRANSCRIBER:
+Edward Aikobua (+256-781-345712) is a committed Black Ugandan Artist pennamed "Aiko" (shortened from Ayiko meaning "Happiness" in Lugbara). Born in Jinja on Saturday 7th January 1984, he is the 2nd son (though 6th child out of 7) to Elizabeth Ndezo (from Ayivu) and James Dramani (from Ojapi in Maracha). During the 90s in Bantuland, he had no desire to visit Arua, but since the Y2K Doom's Day prophecy failed, he decided to tour the land where his Lugbara ancestors are resting from Tuesday 1st to Sunday 6th February 2000 at 16 years old. Aiko named his Art label "AikoGraphics" in Arua on Sunday 2nd February 2003 and graduated from Uganda Christian University (Mukono Campus) in 2006. After researching his tribe, Aiko began blogging in 2008 before creating his own one-page electronic Lugbara Dictionary since 2016. His goal is to improve speech-2-text technology in detecting his mother tongue...
+
+(Creative Commons) AikoGraphics 2003-Now