Datasets:

Modalities:
Image
Text
Formats:
text
Languages:
Telugu
DOI:
Libraries:
Datasets
License:
AlbertoChestnut commited on
Commit
3470bed
·
verified ·
1 Parent(s): 3780787

Add files using upload-large-folder tool

Browse files
This view is limited to 50 files because it contains too many changes.   See raw diff
Files changed (50) hide show
  1. Bala_Neethi/meta.json +368 -0
  2. Bala_Neethi/page_0006.txt +5 -0
  3. Bala_Neethi/page_0008.txt +8 -0
  4. Bala_Neethi/page_0009.txt +6 -0
  5. Bala_Neethi/page_0013.txt +17 -0
  6. Bala_Neethi/page_0014.txt +21 -0
  7. Bala_Neethi/page_0015.txt +8 -0
  8. Bala_Neethi/page_0016.txt +12 -0
  9. Bala_Neethi/page_0017.txt +6 -0
  10. Bala_Neethi/page_0018.txt +13 -0
  11. Bala_Neethi/page_0019.txt +8 -0
  12. Bala_Neethi/page_0020.txt +6 -0
  13. Bala_Neethi/page_0021.txt +5 -0
  14. Bala_Neethi/page_0022.txt +25 -0
  15. Bala_Neethi/page_0023.txt +24 -0
  16. Bala_Neethi/page_0024.txt +24 -0
  17. Bala_Neethi/page_0025.txt +21 -0
  18. Bala_Neethi/page_0026.txt +23 -0
  19. Bala_Neethi/page_0027.txt +23 -0
  20. Bala_Neethi/page_0028.txt +21 -0
  21. Bala_Neethi/page_0029.txt +22 -0
  22. Bala_Neethi/page_0030.txt +25 -0
  23. Bala_Neethi/page_0031.txt +23 -0
  24. Bala_Neethi/page_0032.txt +24 -0
  25. Bala_Neethi/page_0033.txt +25 -0
  26. Bala_Neethi/page_0034.txt +22 -0
  27. Bala_Neethi/page_0035.txt +22 -0
  28. Bala_Neethi/page_0036.txt +23 -0
  29. Bala_Neethi/page_0037.txt +25 -0
  30. Bala_Neethi/page_0038.txt +1 -0
  31. Bala_Neethi/page_0039.txt +24 -0
  32. Bala_Neethi/page_0040.txt +23 -0
  33. Bala_Neethi/page_0041.txt +23 -0
  34. Bala_Neethi/page_0042.txt +26 -0
  35. Bala_Neethi/page_0043.txt +24 -0
  36. Bala_Neethi/page_0044.txt +25 -0
  37. Bala_Neethi/page_0045.txt +22 -0
  38. Bala_Neethi/page_0046.txt +22 -0
  39. Bala_Neethi/page_0047.txt +24 -0
  40. Bala_Neethi/page_0048.txt +21 -0
  41. Bala_Neethi/page_0049.txt +25 -0
  42. Bala_Neethi/page_0050.txt +23 -0
  43. Bala_Neethi/page_0051.txt +23 -0
  44. Bala_Neethi/page_0052.txt +22 -0
  45. Bala_Neethi/page_0055.txt +24 -0
  46. Bala_Neethi/page_0057.txt +24 -0
  47. Bala_Neethi/page_0058.txt +23 -0
  48. Bala_Neethi/page_0059.txt +23 -0
  49. Bala_Neethi/page_0060.txt +22 -0
  50. Bala_Neethi/page_0061.txt +23 -0
Bala_Neethi/meta.json ADDED
@@ -0,0 +1,368 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ {
2
+ "status": "done",
3
+ "saved": 120,
4
+ "total_pages": 176,
5
+ "filename": "Bala Neethi.pdf",
6
+ "pages": {
7
+ "6": {
8
+ "quality": 4
9
+ },
10
+ "8": {
11
+ "quality": 3
12
+ },
13
+ "9": {
14
+ "quality": 3
15
+ },
16
+ "13": {
17
+ "quality": 3
18
+ },
19
+ "14": {
20
+ "quality": 4
21
+ },
22
+ "15": {
23
+ "quality": 4
24
+ },
25
+ "16": {
26
+ "quality": 4
27
+ },
28
+ "17": {
29
+ "quality": 4
30
+ },
31
+ "18": {
32
+ "quality": 4
33
+ },
34
+ "19": {
35
+ "quality": 4
36
+ },
37
+ "20": {
38
+ "quality": 4
39
+ },
40
+ "21": {
41
+ "quality": 4
42
+ },
43
+ "22": {
44
+ "quality": 4
45
+ },
46
+ "23": {
47
+ "quality": 3
48
+ },
49
+ "24": {
50
+ "quality": 3
51
+ },
52
+ "25": {
53
+ "quality": 3
54
+ },
55
+ "26": {
56
+ "quality": 4
57
+ },
58
+ "27": {
59
+ "quality": 4
60
+ },
61
+ "28": {
62
+ "quality": 4
63
+ },
64
+ "29": {
65
+ "quality": 4
66
+ },
67
+ "30": {
68
+ "quality": 4
69
+ },
70
+ "31": {
71
+ "quality": 4
72
+ },
73
+ "32": {
74
+ "quality": 3
75
+ },
76
+ "33": {
77
+ "quality": 3
78
+ },
79
+ "34": {
80
+ "quality": 3
81
+ },
82
+ "35": {
83
+ "quality": 3
84
+ },
85
+ "36": {
86
+ "quality": 3
87
+ },
88
+ "37": {
89
+ "quality": 3
90
+ },
91
+ "38": {
92
+ "quality": 4
93
+ },
94
+ "39": {
95
+ "quality": 3
96
+ },
97
+ "40": {
98
+ "quality": 3
99
+ },
100
+ "41": {
101
+ "quality": 2
102
+ },
103
+ "42": {
104
+ "quality": 3
105
+ },
106
+ "43": {
107
+ "quality": 3
108
+ },
109
+ "44": {
110
+ "quality": 3
111
+ },
112
+ "45": {
113
+ "quality": 3
114
+ },
115
+ "46": {
116
+ "quality": 3
117
+ },
118
+ "47": {
119
+ "quality": 3
120
+ },
121
+ "48": {
122
+ "quality": 3
123
+ },
124
+ "49": {
125
+ "quality": 3
126
+ },
127
+ "50": {
128
+ "quality": 3
129
+ },
130
+ "51": {
131
+ "quality": 3
132
+ },
133
+ "52": {
134
+ "quality": 3
135
+ },
136
+ "55": {
137
+ "quality": 3
138
+ },
139
+ "57": {
140
+ "quality": 3
141
+ },
142
+ "58": {
143
+ "quality": 3
144
+ },
145
+ "59": {
146
+ "quality": 3
147
+ },
148
+ "60": {
149
+ "quality": 3
150
+ },
151
+ "61": {
152
+ "quality": 3
153
+ },
154
+ "63": {
155
+ "quality": 3
156
+ },
157
+ "64": {
158
+ "quality": 3
159
+ },
160
+ "65": {
161
+ "quality": 3
162
+ },
163
+ "68": {
164
+ "quality": 3
165
+ },
166
+ "69": {
167
+ "quality": 3
168
+ },
169
+ "71": {
170
+ "quality": 3
171
+ },
172
+ "72": {
173
+ "quality": 3
174
+ },
175
+ "74": {
176
+ "quality": 3
177
+ },
178
+ "77": {
179
+ "quality": 3
180
+ },
181
+ "78": {
182
+ "quality": 3
183
+ },
184
+ "79": {
185
+ "quality": 3
186
+ },
187
+ "81": {
188
+ "quality": 3
189
+ },
190
+ "82": {
191
+ "quality": 4
192
+ },
193
+ "84": {
194
+ "quality": 3
195
+ },
196
+ "86": {
197
+ "quality": 3
198
+ },
199
+ "87": {
200
+ "quality": 3
201
+ },
202
+ "88": {
203
+ "quality": 3
204
+ },
205
+ "90": {
206
+ "quality": 3
207
+ },
208
+ "91": {
209
+ "quality": 3
210
+ },
211
+ "95": {
212
+ "quality": 3
213
+ },
214
+ "97": {
215
+ "quality": 3
216
+ },
217
+ "98": {
218
+ "quality": 3
219
+ },
220
+ "103": {
221
+ "quality": 3
222
+ },
223
+ "104": {
224
+ "quality": 3
225
+ },
226
+ "105": {
227
+ "quality": 3
228
+ },
229
+ "106": {
230
+ "quality": 3
231
+ },
232
+ "107": {
233
+ "quality": 3
234
+ },
235
+ "111": {
236
+ "quality": 3
237
+ },
238
+ "112": {
239
+ "quality": 3
240
+ },
241
+ "113": {
242
+ "quality": 3
243
+ },
244
+ "116": {
245
+ "quality": 3
246
+ },
247
+ "117": {
248
+ "quality": 3
249
+ },
250
+ "119": {
251
+ "quality": 3
252
+ },
253
+ "120": {
254
+ "quality": 3
255
+ },
256
+ "121": {
257
+ "quality": 3
258
+ },
259
+ "122": {
260
+ "quality": 3
261
+ },
262
+ "123": {
263
+ "quality": 3
264
+ },
265
+ "124": {
266
+ "quality": 3
267
+ },
268
+ "126": {
269
+ "quality": 3
270
+ },
271
+ "127": {
272
+ "quality": 3
273
+ },
274
+ "128": {
275
+ "quality": 3
276
+ },
277
+ "130": {
278
+ "quality": 3
279
+ },
280
+ "131": {
281
+ "quality": 3
282
+ },
283
+ "133": {
284
+ "quality": 3
285
+ },
286
+ "134": {
287
+ "quality": 3
288
+ },
289
+ "137": {
290
+ "quality": 3
291
+ },
292
+ "138": {
293
+ "quality": 3
294
+ },
295
+ "140": {
296
+ "quality": 3
297
+ },
298
+ "141": {
299
+ "quality": 3
300
+ },
301
+ "142": {
302
+ "quality": 3
303
+ },
304
+ "145": {
305
+ "quality": 3
306
+ },
307
+ "146": {
308
+ "quality": 3
309
+ },
310
+ "147": {
311
+ "quality": 3
312
+ },
313
+ "150": {
314
+ "quality": 3
315
+ },
316
+ "152": {
317
+ "quality": 3
318
+ },
319
+ "153": {
320
+ "quality": 3
321
+ },
322
+ "154": {
323
+ "quality": 3
324
+ },
325
+ "155": {
326
+ "quality": 3
327
+ },
328
+ "156": {
329
+ "quality": 3
330
+ },
331
+ "157": {
332
+ "quality": 3
333
+ },
334
+ "160": {
335
+ "quality": 3
336
+ },
337
+ "162": {
338
+ "quality": 3
339
+ },
340
+ "163": {
341
+ "quality": 3
342
+ },
343
+ "164": {
344
+ "quality": 3
345
+ },
346
+ "165": {
347
+ "quality": 3
348
+ },
349
+ "168": {
350
+ "quality": 3
351
+ },
352
+ "169": {
353
+ "quality": 3
354
+ },
355
+ "170": {
356
+ "quality": 3
357
+ },
358
+ "171": {
359
+ "quality": 3
360
+ },
361
+ "172": {
362
+ "quality": 3
363
+ },
364
+ "173": {
365
+ "quality": 3
366
+ }
367
+ }
368
+ }
Bala_Neethi/page_0006.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ బాలనీతి</p>
2
+
3
+ చివుకుల అప్పయ్య శాస్త్రిచే</p>
4
+
5
+ 1914</p>
Bala_Neethi/page_0008.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ఉపోద్ఘాతము.</p>
2
+
3
+ కోవిదులారా!
4
+
5
+ ప్రస్తుతకాలమున వచనగ్రంధ నికరమె కించిజ్ఞుల కెక్కువ యుపయోగకారియని ప్రాజ్ఞులు పలుకుచున్నారు కదా. తత్కారణముననె హైదరాబాదు గవర్ణమెంటు హైస్కూలుసహా యాంధ్రాగ్లోపాధ్యాయులగు మ॥ య॥ నరసింహశాస్త్రిగారు విద్యార్థులకు నీతియుతములగు పూర్వకథలను
6
+ దృష్టాంతీకరించుచు భాషాభివృద్ధిఁ గలుగఁ జేసెడి చిన్నకబ్బ మొకదానిని రచించుఁడని నాకుఁ బ్రోత్సాహముఁ జేసిరి. దాని నేనంగీకరించి భారత భాగవత రామాయణాదులనుండి కధలను గైకొని సంగ్రహముగా వ్రాయుచుఁ బ్రస్తుతమున ముప్పదివిషయములను వ్రాసితిని. కాన విచక్షులగు మీరశీగ్రంథమును దయతోఁ బరిసీలించి విద్యార్థులకు, మరియు సామాన్యుల కుపయోగ పడునటులఁ జేయవలయునని ప్రార్థించెద.
7
+
8
+ నేనీ ముద్రాక్షరశాలకు మిక్కిలి దూరగుడనగుటచేత దీనిని ముద్రించుటయందుఁ జాలతప్పులు దొరలినవి. వానిలో ముఖ్యములైన తప్పులను దిద్ది యింకొకచో ముద్రింపించి యున్నాను. ఇంకను రేఫశకట రేఫార్ధాను స్వారాదివ్యత్యయము
Bala_Neethi/page_0009.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లు మెండుగాఁ గలవు. వానినన్నిటిని దిద్దుకొనవలసిన భారము మీయందెయుంచితిని, ఇందున సంస్కృతాంధ్రారోగ్య విషయముల గుఱించి వ్రాయుచుఁ గవికాలాదులఁ దెలియఁబఱచి యున్నారు. అవియె సిద్ధాంతములని వ్రాయలేదు. నాకీగ్రంధమును రచించుఁడని ప్రోత్సహించినవారికి, నాకబ్బమునకుఁ దోడ్పడిన పూర్వాధునికగ్రంధ కర్తలకు, సచ్ఛ్రేయోభిలాషు లగు మిత్త్రవరులకుఁ గృతజ్ఞతాపూర్వక వందనము లాచరించుచు నాయుపోద్ఘాతమును ముగించు చున్నాను.
2
+
3
+ కం॥ తప్పుల నొప్పుల నెఱుఁగక
4
+ యెప్పగిదినొ చెప్పినాడ నిందలితప్పుల్ ।
5
+ దప్పక మన్నించుచు మీ
6
+ రొప్పులెగ్రహియించమీకు నొరిగల్ జేతున్ ॥
Bala_Neethi/page_0013.txt ADDED
@@ -0,0 +1,17 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ఇచట నీగ్రంధప్రాశస్త్యమునుగురించి యొకరి యభి
2
+ ప్రాయము మాత్రము ముద్రింపించుచున్నాను.
3
+
4
+ కింకవి ఘటాపంచాననేత్యాగి బిరుదాంకితులును, ఆ
5
+ ధునికాంధ్రలోకైకవిద్వత్కవీశ్వరులును, సద్విమర్శకులును,
6
+ నిరుపమానశతావధాన చతురులునగు బ్రహ్మశ్రీ చెళ్లపిళ్ల
7
+ వెంకటశాస్త్రుల వారీక్రిందవిధమున మచిలీపట్టణమునుండి
8
+ వ్రాయుచున్నారు.
9
+
10
+ అయ్యా!
11
+
12
+ “మీపుస్తకము నామూలాగ్రముగా జూచితిని. ఇ
13
+ ప్పుడు స్కూళ్లలో “కంపోజిషన్” వ్రాయనలవాటు చేసికొ
14
+ ను బాలుర కిది కల్పలతవంటిదని నాయభిప్రాయము. మరి
15
+ యు నిందున నీతులు ధర్మములులోనగునవిగూడ నున్నవి.
16
+ గనుక నితరులగు చదువరులుకూడ నెక్కుడుగ నాదరింతురని
17
+ నానిశ్చయము.
Bala_Neethi/page_0014.txt ADDED
@@ -0,0 +1,21 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ బాలనీతి</p>
2
+
3
+ భగవద్భక్తి.</p>
4
+
5
+ భగద్భక్తియన భగవంతునిసేవించుట, లేక, యాతని
6
+ నమ్మియుండుటయే. భగవంతుఁడన శ్రీ వీర్యము, ఇచ్చ,
7
+ జ్ఞానము, వైరాగ్యము, కీర్తి, యను నీమహాసుగుణములతోఁ
8
+ గూడికొనినవాఁడు. ఆతనిని నమ్మియుండుటయే భగవద్భక్తి
9
+ యనఁబడు.
10
+
11
+ ఈభగవద్భక్తి గలిగినవారలు భాగవతులనఁదగుదురు.
12
+ వీరికిఁ గ్రమముగా నాశనములేనిపదవి లభింపఁగలదు. ముము
13
+ క్షులకు భక్తిమార్గము మొదటిసాధనము. ఈభాగవతులకు
14
+ సర్వకార్యములుసిద్ధియగుచుండును. కీడులు మూఁడవు, మేలుఁ
15
+ బొసఁగును. సద్భుద్ధిసంభవించును. దుర్భుద్ది యడుగంటును.
16
+ మనము నిశ్చలమగుచుండును. మనమెందుల కాభగవంతు
17
+ నియందు భక్తికలవారముగానుండవలెనన? ఆదయామయుఁ
18
+ డు సర్వభూతములందును దయగలవాఁడై వానికిఁదగినటుల
19
+ నాహారాదులనొసంగి సర్వకాలములందును వానిని బాధలఁ
20
+ బొందకుండఁ జేయుటవలనను, మనకుఁగష్టములు సంభవించిన
21
+ సమయంబునం దామహామహుని ధ్యానించించినయెడలఁ దత్కా
Bala_Neethi/page_0015.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లమందనుభవించెడిసిలుగులఁ బాపి సుకముఁ జేకూర్చుటను, మఱియు నాయన, మననాయనవలెఁ దినుటకన్నమును, గట్టుటకు బట్టలును నిచ్చి యల్లారుముద్దుగాఁ గాపాడుటను, మనమే
2
+ పనినిబ్రారంభించినను దానికనేకవిధముల సాయముఁజేసి సఫలముగా నొనరించుటచేతను, మనకు జగముననుండు వస్తువులనెల్లఁ జూచుటకుఁ గన్నులును, నడచుటకుఁ గాళ్ళును, గర్మముల నారంభించుటకు గరములును, విమర్శనమొనరించుటకు బుద్ధియును, గీర్తించుటకు వాక్కును, మఱియు బహువిధోపయోగంబులగు బహ్వవయవముల నిచ్చుటవలనను,
3
+ నాపరమదయాళునిఁ దప్పక సేవించవలెను.
4
+
5
+ మనమాభగవంతుని సేవించుటయెట్లన? మనము ప్ర
6
+ తిదినముఁ దెల్లవాఱుజామున నాలుగుగంటలకు మేల్కాంచి దంతధావనాది కృత్యంబుల నిర్వర్తించుకొని విమలజలమున స్నానమాచరించి ముఱికిలేని బట్టలఁగట్టి శుచికలవారమై "చిత్తము శివునిమీఁద భక్తిమఱియెచ్చటనో" యన్నట్లుండక
7
+ మనమనస్సును వాక్కును, శరీరమును, గర్మమును, నీనాలుగు నొకచోఁజేర్చి సంభవస్థితిలయ హేతు భూతుఁడగు నప్పరమేశుని, "నేఁ దెలియకచేసిన పాపపుఁబనులను, దెలిసియుఁ జేసినపాపపుఁ బనులను నామొఱనాలకించి నన్ను మన్ననతో
8
+ మన్నించవలయు" నని కోరి ధ్యానించవలెను. మఱియుఁ బూజాదుల నాపరమాత్ముని సేవింపవలెను. మనము భక్తిలేక యెంతగొప్పగాఁ బూజఁజేసినను బ్రయోజనములేదు. "భక్తి
Bala_Neethi/page_0016.txt ADDED
@@ -0,0 +1,12 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లేనిపూజ పత్రిచే"టను సామెత వినలేదా? కాఁబట్టి మనము చేయుపూజను నిశ్చలభక్తితోఁ జేయవలెను.
2
+
3
+ అంతట దుష్టులను శిక్షించువాఁడును, శిష్టులరక్షించు
4
+ వాఁడును నగు నాపరమేశ్వరుఁడు మనమొఱ తెఱఁగునెఱంగి మనముసేయుసేవకుమెచ్చి మనమనోబీష్టముల నెఱవేఱ్చి మన
5
+ సుఖదుఃఖముల నారసి యొగ్గులున్నఁ దగ్గించి లగ్గులున్న నెక్కువఁజేసి మనకుఁదోడునీడై సదా తిరుగుచుఁ గాపాడుచుండును. మనము భగవద్భక్తి కలిగియున్నయెడల మనపగతుఱు మనలఁ జిక్కులఁబెట్టఁ దలఁచిన నవి యెంతమాత్రమును
6
+ మనలను బాధింపఁ జాలవు.
7
+
8
+ ఈభక్తివిషయమునఁ బ్రసిద్థికెక్కినవారలు పూర్వులలోఁ జాలమంది కలదు. వారిలో నొకొనినిఁ జెప్పెదను.
9
+
10
+ హిరణ్యకశిపునకుఁ గుమారుఁడగు ప్రహ్లాదుఁడు, తన
11
+ తండ్రికి మిక్కిలిశత్రువును, భగవదవతారమునునగు విష్ణునందు భక్తికలవాఁడై యుండెను. ఇట్లుండుట యతనితండ్రిచూచి వింతనంది తనకొమరున కనేకవిధంబుల "నాతనియందు భక్తి మాను"మని చాలసారులు చెప్పెను. కాని యాపిల్లవాఁడు
12
+ వినకపోయెను. అంతటఁ దండ్రి తనకొమరుని విధ వివిధహింసలఁ బెట్టెను. ఇతరులచేఁ బెట్టించెను. కాని యాప్రహ్లాదుఁడు మాత్రమించుకయైన భాధను బొందలేదు. అత్తఱి నాప్రహ్లాదుతండ్రి "ఏమిదిచోద్యము ఎన్నివిధముల వేధించినను నీతనయఁ డాబాధలఁబొందక యస్మద్వైరిని ఎక్కువగా స్తుతించు
Bala_Neethi/page_0017.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ చున్నాఁ" డని యిదివఱకుండుకోపమును రెండు రెట్లధికముఁ జేసికొనియుఁ జేయునదేమియులేక విసివి యాబాలునిఁ జీరి "కొడుకా! నీవెప్పుడు కనులకుఁ గనుపడనివానినిఁ గొనియాడుచుందువు. వాఁడెక్కడునున్నాఁ"డని యడిగెను. అంతనాభక్త
2
+ శిరోమణి "సర్వశక్తిసంపన్నుఁడగు నాదానవవైరి ప్రతిపదార్ధమునందును, బ్రతిమనుజునందును గలఁ"డని పలికెను. అంత నా హిరణ్యకశిపుఁ "డటులైన నాచక్రిని గిక్రిని నీకంబమునందుఁ జూపుము లేదా నీశిరంబిప్పుడే భూతబలిం జేసెద" నని వాక్రుచ్చెను. అంతట భాగవతశిఖామణియగు బ్రహ్లాదుఁ డాపరమాత్మను నిశ్చలభక్తితో ధ్యానింప నాపరమేశ్వరుఁడు తనభక్తుని కోరికఁదీర్చుటకై తనశరీరముయొక్కక్రిందిసగమున మనుజాకారమును, బైసగమున సింహాకారమును, దాల్చి "నృసింహమూర్తి" యను పేరునఁ గంబమునుండి బయలు వెడలి జగదేకవీరుఁడై తనభక్తునిఁ బలుతెఱఁగుల బాములఁ బెట్టినవాఁడును, లోకకంటకుఁడునగు నాహిరణ్యకశిపుని
3
+ సంహరించి దేవాదులచే సన్నుతిఁగొని భక్తునిఁగాపాడి యంతర్దానమయ్యెను.
4
+
5
+ చూచితిరా! ఆప్రహ్లాదుఁడు భక్తివలనఁగాదె తనజ
6
+ నకుఁడు పెట్టినబాధలఁ బొందకపోవుటయ కాక దుర్లభంబగు పరమాత్ముని దివ్యరూపముఁ గాంచఁగలిగెను. కాఁబట్టియె యిప్పటికాప్రహ్లాదుఁ డవిచ్చిన్నమగు కీర్తినిఁ బడయుచున్నాఁడుకదా! కాన మనమందఱము భగవద్భక్తి కలిగియుండుట
Bala_Neethi/page_0018.txt ADDED
@@ -0,0 +1,13 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కెక్కువగాఁ బ్రయత్నముఁజేసి భాగవతులని వాసిఁ గాంచవలెను.
2
+
3
+ ఆ. వె. ఎన్నియెన్నిపూజ ♦ లెన్నిజేసిననేమి
4
+ భక్తిలేనిపూజ ♦ ఫలము లేదు
5
+ భక్తిగలుగుపూజ ♦ బహుళ కారణమురా
6
+ విశ్వదాబిరామ ♦ వినురవేమ!
7
+
8
+ మాతృభక్తి.</p>
9
+
10
+
11
+ తల్లియందు భక్తిగా నుండుటయే మాతృభక్తి యనఁబడు.
12
+
13
+ మనతల్లి మనలను బదిమాసములుమోసి పలుబాధల కోర్చి వచించరాని కష్టములఁబడి కనును. కనినది మొదలు మనయొక్క మూత్రపురీషాదులను గడిగి బహుజాగ్రత్తతో మనలఁ గాపాడుచుండును. మనప్రాణములను దమయరచేతిలో నిడుకొని పోషించుచుండును. మనలను గ్రిందుగ విడిచినఁ బిల్లిమ్రింగుననియు, బైనిఁబెట్టినఁ బక్షి తన్నుకొనిపోవుననియు బెంగపడుచుఁ బ్రీతితోఁ బెంచుచుండును. మనలను మనకన్నతండ్రి యసహ్యించుకొనినను గన్నతల్లిమాత్రమటు లసహ్యించుకొనక దగ్గఱకుఁ దీసికొని తనయొడిలోఁ గూర్చుండఁబెట్టికొని బుజ్జగించుచు ముద్దులాడు చుండును. మనవలన నెటువంటితప్పులువచ్చినను భరించునది తల్లియే
Bala_Neethi/page_0019.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కాని వేఱొకరుగానరారు. మనకెట్టియిక్కట్టులు వచ్చినను నవితొలఁగు నుపాయమాలోచించి చేతనయినంతవఱకు వానినిఁ దొలఁగించుచుండును. "పిల్లి తనపిల్లల నెక్కడ నెప్పుడు గండుపిల్లివచ్చి చంపునో" యనుభయముచే సందులగొందుల
2
+ వానిని దాచిపెట్టుట మనముచూచుటలేదా? కాఁబట్టి తల్లి కున్నప్రేమ యితరులకు లేదనిచెప్పవచ్చును. అట్టితల్లుల యందు భక్తిగానుండుట మనకు విధ్యుక్తధర్మముకాదా. అది గాక "మాతృదేవోభవ" అనఁగాఁ "దల్లియేదైవముకలవాఁడనై కమ్మా" యని యుపనిషత్తులు చాటుచున్నవి. మఱియు "నమాతుః పరదైవత" మ్మనఁగాఁ "దల్లికంటె నితరదైవములే"దని శాస్త్రము నుడువుచున్నది. కాన మనలను వృద్దికిఁ దీసికొనివచ్చిన తల్లులయందు భక్తిగానుండవలెను. వారి కేవిధమైన బాధలుండినయెడల ననుకొనని ప్రయోజనములను హఠాత్తుగాఁ బొందఁగలము.
3
+
4
+ అటుల మాతృభక్తికలిగి యాకస్మికముగా లాభ
5
+ ములఁబొందినవారును బూర్వులలోఁ గలరు. వారిలోనొకనిఁ జెప్పెద.
6
+
7
+ మున్ను కశ్యపబ్రహ్మవరమున "వినత" యను తరుణీ
8
+ రత్నమునకు గరుడుఁ డనువాఁడొకఁడు జనించెను. ఆతఁడు మహాజప సత్వసంపన్నుఁడు. అట్లయ్యు నాగరుత్మంతుఁడు తనతల్లియనుమతిని, దనసవతితల్లియగు కద్రువయొక్క కుమారులగు పాములను మోయుచుండెను. ఇటులుండ నాతని
Bala_Neethi/page_0020.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ వీపుననుండి యొకపరి యవి క్రిందఁబడుట కద్రువకాంచె. అంత నామె యత్యంతముగా నాగరుఁడుని దూఱెను. అంత నాతఁడు తనతల్లిని "అమ్మా! మీసవతియొక్కయు, నామె
2
+ కుమారులయొక్కయుఁ బనులనెందులకుఁ జేయవలె"నని యడిగెను. అంతనావినత నాయనా! నాసవతియునేను నుచ్చైశ్శ్రవంబుఁ బరీక్షించునపుడు దానిపుచ్ఛంబున నలుపులేదని నేనును, గలదని యాయెయును వాదమొనరించితిమి. ఈవాద
3
+ మున నెవరోటువడుదురో వారవతలివారికి దాసిగా నుండవలెనని యొక పంతమేర్పఱచుకొంటిమి. మఱునాడు దానినిఁ బరిశీలింప నేనోటువడితిని. దాన నామెకు దాసిగా నింతవఱకు నుంటిని. దీనికిఁ గారణము మీయన్నగారగుననూరునిశాపమే
4
+ ఇఃక నీబానిసపని నీవలనఁ బాయఁదగు"నని పలికెను. అంత నతఁడు తనతల్లియొక్క నీచపుదశఁగనుఁగొని పంతనంది యా వరవుడముం బాపుటకై యాసవతితల్లికొమరులదరిఁ జేరెను. తరువాత, వారిని "నాతల్లిదాస్యము మీరుబాపినయెడల మీకిష్టమైనది యేదైనను దెచ్చియిచ్చెద"నని యడిగెను. అంత వారు "మాకమృతంబుదెచ్చియిచ్చిన నీతల్లిదాస్యము
5
+ పాయఁగల"దని యనిరి. దానికి గరుడుఁడు సమ్మతించి తన తల్లియనుమతినిఁ గైకొని మార్గమధ్యమున ననేక దుష్కర కార్యములఁ జేయుచు నాకలోకంబుఁ జేరెను. అచట నమృ
6
+ తమునుగాచుచుఁ గావలియున్నవారితో యుద్ధమొనరించి యాయమృతమును గైకొని తానుద్రాగకుండ నత్య్భతదు
Bala_Neethi/page_0021.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ వేగముతో వచ్చుచుండెను. ఇంతలో విష్ణుమూర్తి కనుఁగొని "నీవేగపద్భుద్దులకును, నీబలమునకును, నీమాతృభక్తికిని మెచ్చితిఁ గాన నీకుఁ గావలయువరములెవ్వియో కోరు" మని
2
+ పలికె అంత నావైనతేయుడు "భక్తవత్సలా! నేనమృతంబుఁ ద్రాగకపోయినను ముసలితనములేని దేవత్వమును, నీభువనములకెల్లను నాయకుఁడవైన నిన్ను నెల్లప్పుడుఁ గొలిచి యుండుటను నాకుదయచేసి యనుగ్రహించుఁ"డని ప్రార్ధించెను. అంత నామహామహుఁ "డటులనె నీకోరికలిచ్చితి. మఱియు నీదినమునుండి నాకుధ్వజమును వాహనంబును, నీవె కావయు"నని చెప్పెను. దానికాగరుత్మంతుడుఁ డంగీకరించి
3
+ సంతసించెను. ఇంతలో దేవేంద్రుఁడు "అమృతమును వీఁడు హరించెఁగా" యని కినిసి యాగరుడునిపై వజ్రాయుధమును బ్రయోగించెను. అంత నాయాయుధము క్రమముగా నాగరుడుని ఱెక్కలను భేధించరాఁగా నాతఁ డా యాయుధముం గాంచి "వజ్రాయుధమా! గొప్పవాడఁగు దేవేంద్రునికర
4
+ ముననుండుదానవు. కాన నిన్నవమానింపఁగూడ" దని పలికి తనఱెక్కయందున నొకయణుమాత్రము దానికాహారముగాఁ జూపి నీపనినిఁ జేసికొని పొమ్మని పలికెను. ఇవ్విధమున నీగరుత్మంతుఁ డొనర్చుట సుర్వేశ్వరుడు చూచి మెచ్చి యాతనితో స్నేహముఁజేసికొనెను. అటుపిమ్మట నావిహంగపతి
5
+ కాద్రవేయుల సమీపమునకువచ్చి "ఇదిగో మీరుకోరినటుల నమృతమును దెచ్చినాను. గొనుఁడు. నాతల్లిని దాస్యమునుండి
Bala_Neethi/page_0022.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ విడిపింపుఁ" డని పలికెను. అవ్విధముననే వారొనరించిరి.
2
+
3
+ చూచితిరా! ఆవిహంగేంద్రుఁడు మహాబలజవోపేతుఁ
4
+ డయ్యుఁదల్లిమాటనిరాకరించలేక పాములమోసెనుగదా. మ
5
+ ఱియుఁ దనతల్లిబానిసపని బాపుటకై యెంతపనిఁ జేసెనో
6
+ తెలిసినదిగదా. ఈసమయమున నేకదావిష్ణుమూర్తివలన వ
7
+ రములఁబొందుటయు నింద్రునితోసఖ్యంబు సంభవించుటయు
8
+ మాతృభక్తివలన నాకస్మికముగావచ్చిన లాభములేకదా. కాఁ
9
+ బట్టి మాతృభక్తిగలిగినవారలు మహాసంపన్నులుకాఁగలరు.
10
+ కాన మనము మాతృభక్తి కలిగియుండుదము.
11
+
12
+ ఆ. వె. వచ్చిపోయి చూచు ♦ వాఁడుగాకిడుమలఁ
13
+ బడునె? తల్లివోలెఁ ♦ బట్టితోడఁ
14
+ దండ్రిచెప్పునిట్లు ♦ ధర్మశాస్త్రంబుల
15
+ నంబ గౌరవమున ♦ నధికయగుట.
16
+ (భారతము)
17
+
18
+ పితృభక్తి.</p>
19
+
20
+ తండ్రియందు భక్తిగానుండుట పితృభక్తి యనఁబడు.
21
+
22
+ కన్నతండ్రి మనలఁ బెంచి పెద్దఁజేయును. మనకుఁ
23
+ గావలసినయాహారవిహారపదార్దముల యధాశక్తిఁదెచ్చియి
24
+ చ్చును. మనతోఁగూడ నాడుచు మాటలాఁడుచు మనకానం
25
+ దముఁ గూర్చుచుండును. మనతోడనే సంతోషముగాఁగాల
Bala_Neethi/page_0023.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ముఁగడపుచుండును. మనకుఁ దండ్రియే, తపమును, విద్య
2
+ యును, ధర్మమును, బరమాత్మయునుగానఁ గొమరులమగు
3
+ మనము వారిని వివిధముల సంతోషింపఁజేయుచుండవలెను.
4
+
5
+ మనము మనతండ్రియందంతగా నెందులకుండవలెనని
6
+ న? మనజనకుఁ డెల్లప్పుడు మనయభివృద్ధికై యనేకరీతులఁ
7
+ బాటుపడుచుండును. విశేషలాభకారియగువిద్యనుబొందించు
8
+ చుండును. "సర్వత్రజయమన్విచ్ఛేత్పుత్త్రాదిచ్ఛేత్పరాజయం"
9
+ అనగాఁ"దండ్రి యంతట జయముఁగోరవలయును. తనకుమా
10
+ రునివలనఁ బరాజయమొందగోరవలయు" ననునీతివాక్యను
11
+ సారముగా మనతండ్రియుండుటను, మఱియు "గొమరులుపు
12
+ ట్టి తమకేమో యట్టెత్రవ్వి తలకెత్తెద"రను నాశతోనుండు
13
+ టను వారియందెక్కువభక్తిగా నుండవలెను.
14
+
15
+ "పితృదేవోభవ" అనఁగాఁ"దండ్రియే దైవముకలవాఁ
16
+ డవైకమ్మా"యని యుపనిషత్తులు వచించుచున్నవి. ఎవఁడు
17
+ తనతండ్రిని మంచిమాటలచేతను, మంచిపనులచేతను, సం
18
+ తోషింపఁజేయుచున్నాఁడో వాఁడే సుపుత్త్రుఁడు. ఇటువంటి స
19
+ ద్గుణగణఖనియగునొకపుత్రుడున్నఁజాలును. దుర్మార్గులు ప
20
+ దిమందియున్నను నిష్ప్రయోజనము. మఱియుఁ గులనాశకు
21
+ లనిచెప్పవచ్చు. వియత్పధమును బ్రకాశింపఁజేయుటకుసకల
22
+ కళాపరిపూర్ణుండగు నొకచంద్రుఁడున్నఁజాలఁడా? కాంతివి
23
+ హీనములగు పెక్కుచుక్క లేల? కాఁబట్టి కులమునుద్ధరించుట
24
+ కొకసుపుత్రుఁడున్నఁ జాలు. ఈసుపుత్రునివలనఁదండ్రి యమిత
Bala_Neethi/page_0024.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ముగా సంతోషమందుచుండును తండ్రియందు భక్తికలవాఁ
2
+ డై యాతనిని సంతసమందించినవాఁడే కుమారుఁడు తక్కినకు
3
+ మారులు జనకమారకులనిచెప్పవచ్చు. జనకహర్షప్రదాతయ
4
+ గుమారుఁడనేక లాభములఁబొందఁగలఁడు.
5
+
6
+ అటుల పితృభక్తిగలిగి లాభములఁ బొందినవారలలో
7
+ నొకనిని జూపెద.
8
+
9
+ భారతవీర శ్రేష్ఠుఁడని వాసిఁగాంచిన గాంగే యుఁడు.
10
+ తనతండ్రియందు భక్తిగలవాఁడై యుండెను. ఇట్లుండ నొక
11
+ పరి తనతండ్రియగు శంతన మహారాజునకు దాశరాజ పుత్రి
12
+ కయగు యోజనగంధిపై మోహముజనించెను.అతఁ డామె
13
+ ను వివాహమాడుటకు దాని తండ్రి కడకుఁ జని తన మనో
14
+ రథముఁదెలియఁబఱచెను. అంత నాదాశరా "జీపిల్లకు జనిం
15
+ చిన పిల్లనికి నీరాష్ట్రమంతయుఁ బట్టముఁగట్టి నట్లొడం బడితి
16
+ వేని నొసఁగెద"నని పలికెను. అంతనామహారాజు తన పెద్ద
17
+ కుమారుఁదలఁచి మిన్నకుండి యింటికిఁజేరి డెందమునఁ గుందు
18
+ చుండెను. ఇవ్విధమునఁ దనతండ్రి యుండుట నొకసమయమునఁ
19
+ గాంచి యతని యాంతరంగికమిత్రులను విచారించి కారణము
20
+ దెలిసికొనెను. అంతఁ దానాదాశరాజుదరి కరిగి "నీకోరినయ
21
+ ట్లె యీసతికి జనించిన కుమారుఁడు రాజధురంధరుఁడు కాఁ
22
+ గలఁడు. ఇందుకుసందియమంద నవసరములేదు. వైళమె నా
23
+ తండ్రికి నీకొమరితె నిచ్చి వివాహంబొనర్పుము. నాతండ్రి
24
+ చింతవిడనాడి సుఖముగానుండిటయే నాకుఁ బ్రధానము కాన
Bala_Neethi/page_0025.txt ADDED
@@ -0,0 +1,21 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ నిదుగో బ్రహ్మచర్యంబుఁబూనితి" ననిదృఢప్రతిజ్ఞఁజేయ నా
2
+ తనిపై నాకసమున నుండి దేవతలు పుష్ప వృష్టిఁ గురిపించిరి.
3
+ అంతట దాశరాజు నాతని పితృభక్తికి మెచ్చుచుఁ దన కూఁ
4
+ తును శంతనునకిచ్చి వివాహం బొనర్చెను. అంత నాశంతన
5
+ మహారాజు తనకుమారుని ప్రతిజ్ఞకును, సద్బుద్ధికిని, భక్తికిని,
6
+ ననంతముగా నద్భుతమంది మదినిమెచ్చి యాతనికి స్వచ్ఛంద
7
+ మరణమును బ్రసాదించెను.
8
+
9
+ చూచితిరా! ఆ భీష్మాచార్యులు పితృభక్తి కలవాఁడ
10
+ గుటచేతనేకదా బాణములవలనఁగాని కత్తులవలనఁగానిమఱి
11
+ యొక దానిచేఁగాని మృతిఁజెందక తనయిష్టమువచ్చినప్పుడు విధి
12
+ వశమగు వరమును బొందఁగలిగెను. అట్టివరముల నితరులు
13
+ పొందఁగలరా? పొంద లేరు. కాఁబట్టి పితృభక్తి గలిగినవార
14
+ లు పెక్కు ఫలములఁబొందఁగలరు. కాన మనము మనతండ్రి
15
+ మొదలగు పూజ్యులయందు భక్తిగా నుండుదము.
16
+
17
+ క. జనకుఁడు దపమును ధర్మం
18
+ బును విద్యయుఁబరమదైవ♦మును గావున నా
19
+ తనికిఁబ్రియంబగుపనిసే
20
+ సినదేవతలెల్లఁబ్రీతిఁ♦జెందుట గలుగున్
21
+ (భారతము.)
Bala_Neethi/page_0026.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ గురుభక్తి.</p>
2
+
3
+
4
+ అజ్ఞానమునరికట్టువాఁడు. శ్రేష్ఠుఁడు, తనకువిద్యఁ జె
5
+ ప్పినవాఁడు, వీరలయందుభక్తిగానుండుటయే గురుభక్తియ
6
+ నఁబడు.
7
+
8
+ మనల ముందభివృద్దికిఁదీసికొనివచ్చునదియు, భక్తి భు
9
+ క్తి శక్తి ముక్తులనొసంగునదియు, గౌరవార్హమునునగువిద్యను
10
+ నిష్కపటముగాఁ జెప్పినవారలు గురువులు. కాన వారియందు
11
+ మనముభక్తిగానుండవలెను. ఆవిద్యాదాతలను మనజీవితాం
12
+ తమువఱకు గౌరవించుచుండవలెను. గురువుకూడ మనతలి
13
+ దండ్రులతోసమానుఁడని చెప్పనొప్పు. ఏలయన? మనజననీజ
14
+ నకులు శరీరపోషణాదులయందెక్కువశ్రద్ధవహించు చుందురు.
15
+ ఇఁక గురువులన్ననో మనల నితరులచే గౌరవింపఁజేయువిద్య
16
+ నఱమఱలేక యఱిముఱిగా నొసంగుచుందురు. అటులనుండు
17
+ టవలన వారు మనకు గౌరవస్ధానమేకదా. వారు మనము వి
18
+ ద్వాంసులమగుటకుఁ గోరుచుందురు. మనకుశలమును వారభి
19
+ లషించుచుందురు. కాఁబట్టి మనమారంబదశనుండి గురుశిక్షఁ
20
+ బొందవలెను. దానివలన మనము విద్య లెస్సగానేర్చి విద్వాం
21
+ సులమై లోకమున నెడఁదెగనికీర్తిఁగడింపఁగలుగుదుము. ఈ
22
+ యవనియందుద్భవించిన ప్రతిమనుజుఁడునుజిన్నతనముననే గు
23
+ రుశిక్షఁబొందినయెడల వాఁడనేకలాభములఁ బొందఁగలఁడు.
Bala_Neethi/page_0027.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ సద్గురుశిక్షఁబొందక చిన్నతనమును వ్యర్దముగాఁ గడపినయె
2
+ డల వానికి లెక్కలేని చెడుగుగుణము లలవడును. పొట్లతీఁగ
3
+ లయందుఁ దగులుకొనియున్న చిన్నకాయలతుదను ఱాలను
4
+ గట్టనియెడల నవి వంకరలు పోక యెటులుండును. కాఁపరినుం
5
+ చక గొఱ్ఱెయలనుంచిన నవి వంకరత్రోవలఁబడక యెటులఁజ
6
+ క్కగాఁబోవును? కాఁబట్టి గురుశిక్షఁబొందనివారలు విశేష
7
+ వక్రమార్గములఁ జొరఁబడుదురు. కానఁబ్రతివాఁడును గురుశి
8
+ క్షఁబొందవలెను. విద్యనెక్కువగా గడించవలెను.
9
+
10
+ తాము బాల్యమున నొకగురువువద్ద విద్యనభ్యసించి
11
+ క్రమక్రమముగానతినియెడ ద్వేషమువహించి "నీకు మేము
12
+ శిష్యులముకాము. నీవు మాకుఁజెప్పినదేదియునులేదు" అనియా
13
+ గురువుతో గ్రుద్దులాడి యాయనకుఁ బంగనామమిడి యత
14
+ నిఁదిరస్కరించుట నరక హేతువు. ఇటులొనర్చువార లవినీతులు
15
+ కానఁ బ్రతివాఁడును గురువునం దెక్కువభక్తి కలిగియుండవ
16
+ లెను. గురువేబ్రహ్మ, గురువేవిష్ణువు, గురువేమహేశ్వరుఁడని
17
+ మనపెద్దలు చెప్పుదురు. అటులనే "ఆచార్యదేవోభవ"అనఁ
18
+ గా "గురువే దైవముకలవాఁడవైకమ్మా"యని యుపనిషత్తు
19
+ లనుచున్నవి. కాన మనము గురుభక్తికలిగియుండినయెడల ననేక
20
+ ప్రయోజనముల నందగలము.
21
+
22
+ అటులఁ బ్రయోజనములందినవారలలో నొకనినిఁ
23
+ జెప్పెద.
Bala_Neethi/page_0028.txt ADDED
@@ -0,0 +1,21 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ద్రోణాచార్యులను నొకసుప్రసిద్ధ ధనురాచార్యుఁడు ధృతరా
2
+ ష్ట్రపాండు నందనులకుఁ జక్కగా ధనుర్వి ధ్యాదులను జెప్పె
3
+ ను. అంత నాథార్తరాష్ట్ర పాండవేయులు, గురువుదగ్గఱకు
4
+ వచ్చి "స్వామీ! మేము మీకు గురుదక్షిణ నీఁదలఁచితిమి.
5
+ కానఁ దమకేది యిష్టమో తెలియఁగోరెదము. అని పల్కిరి.
6
+ అంతట నాగురువు "ఛాత్రచూడామణులారా! మీబుద్దికి మె
7
+ చ్చితి.ఇదుగో నాకోరిక వినుఁడు. పాంచాలదేశా ధీశుఁడును,
8
+ మిత్రపరాభవ కారియు నగు నాద్రుపదునిఁ బట్టుకొని పాశ
9
+ ములచేఁ గట్టి మీయరదమునఁ బెట్టికొనివచ్చి నాముందఱఁ
10
+ బెట్టుటయే నాకు గురుదక్షిణ. ఇటులఁజేసినవాడేఁ గురుభక్తి
11
+ కలవాఁ"డని పలికెను. దానికి వారందఱు వల్లెయని మహో
12
+ త్సాహంబుతో నాద్రుపదుపురంబునకు జనిరి. అందున మొ
13
+ దట దుర్యోధనాదు లహమహమికచే నట్టిప్రయత్నముఁజేసి
14
+ రి కాని వారాపాంచాలపతితనయాదులచే నోటువడి స్వగృ
15
+ హాభిముఖులైరి. అంతటఁ బాండవమధ్యముండగు నర్జునుండు
16
+ ధైర్యస్థైర్యములు కలవాఁడై తాఁజేయుప్రయత్నమున కడ్దు
17
+ వచ్చినవారందఱినిఁ దుక్కుదూళిగఁగొట్టి యాద్రుపదుని గ
18
+ ట్టిగఁగట్టి తనరథమున నిడుకొని వాయువేగమునఁ దన యొజ్జ
19
+ యెదుటికిఁ దీసికొనివచ్చి "ఇదుగో యితఁడే ద్రుపదుఁ" డని
20
+ యచట నునిచెను. అంత నాగురు నాసవ్యసాచియొక్క బా
21
+ హుబలమునకును, దనయందుండు భక్తికినిమెచ్చి యెక్కువ
Bala_Neethi/page_0029.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ గా నాశీర్వదించెను. ఈకవ్వడి, గురుభక్తిఁజూపుట యీసమ
2
+ యమునందే కాక యుత్తర గోగ్రహణమందుఁగూడఁ జూపె
3
+ ను. ఆయర్జునుఁ డుత్తరకుమారునికి "బృహన్నల" యనుమా
4
+ ఱుపేరుతో సారథ్యంబు సల్పుచుఁ గారణాంతరమునఁగ్రమ
5
+ ముగాఁ దాను రథికుఁడై గాండీవాదుల ధరించి యదివఱకుఁ
6
+ బ్రచ్ఛన్న వేషంబుతో విరటుని కొలువునందుండుటంబట్టి ప్ర
7
+ తి పక్షికోటిలోనున్న గురువరునకు నమస్కారంబుఁ జేయుట
8
+ కు వీలులేక నమస్కార సూచక భాణంబుల నాగురు వరుని
9
+ పాదారవిందములవంకఁబ్రయోగించెను. అందులకాగురుఁ డమి
10
+ తముగా సంతోషించెను. దాన నీకిరీటి యాయుత్తరగోగ్రహ
11
+ ణమందు జయంబత్యద్భుతంబుగా నందెను. మఱియు నీగురు
12
+ భక్తివలనఁ గలిగిన నీధనంజయుని మహిమ మఱియొండుకల
13
+ దు. అది వినుఁడు, భారతయుద్దాన సానంబున బుత్త్రఘాతి
14
+ యు, ద్రోణాచార్య తనూభవుండును, నగు నశ్వత్థామకు నీ
15
+ యర్జునునకుఁ గలహముసంభవించెను. క్రమక్రమముగా నాక
16
+ లహముప్రబలి యొకరిపైనొకరు బ్రహ్మశిరోనామ కాస్త్రం
17
+ బులఁ బ్రయోగించుకొనిరి. అంత నక్కడనుండు మహామును
18
+ లెల్ల నీకల్లోలమునుగాంచి వీరిఁజేరి "మీయస్త్రంబులు బ్ర
19
+ హ్మశిరోనామకంబులు లోకంబుల దహించఁగలవు. కాన మీ
20
+ మీయస్త్రంబుల నుపసంహరింపుఁ" డని పలికిరి. అంత వారియ
21
+ నుమతిని నర్జునుఁడుమాత్రము తనయస్త్రము నుపహరించెను.
22
+ అటుపై నశ్వద్ధామ తన యస్త్రము నుపసంహరింపలేక తన మన
Bala_Neethi/page_0030.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మున "నాకవ్వడి యెక్కువ గురు భక్తి కలవాఁడగుట వలన
2
+ నాయస్త్రము నుపహరింపగఁలిగెను. నేనాధనురా చార్యుని
3
+ పుత్రుడనయ్యు నంతగురుభక్తి లేకపోవుటవలనఁగదా యుప
4
+ సంహరింపఁ జాలనైతి" నని కుందెను.
5
+
6
+ తిలకించితిరా! ఆయర్జునుఁడు గురువువద్దవిద్యనభ్యసిం
7
+ చి క్రమముగానతనికన్న నెక్కుడు బలవంతుఁడయ్యు నాతని
8
+ యందు భక్తికలవాఁడగుటవలనఁగదా తాను లోకవిఖ్యాతుఁ
9
+ డైనది. మఱియు నతనిగురుపుత్రుఁడుకూడ నుపసంహరింప
10
+ లేని యస్త్రమును గురుభక్తికలవాఁడగుట వలనఁగదా యా
11
+ యర్జునుఁడుపసంహరింపఁగలిగెను. కాఁబట్టి యట్టులనె పత్రి
12
+ వారును గురుభక్తికలిగియుండినయెడల వారికి మేలుకలుగును.
13
+ కాన మున్నెట్టులైనను మనమీదినముననుండి యీవిధమున
14
+ నుండుదము.
15
+
16
+ క. సద్గురుకృప జ్ఞానంబున
17
+ సద్గతిదీపించుచున్న♦చాలగఁజదువుల్
18
+ సద్గతిఁగలుగంజేసెడి
19
+ సద్గురువేదైవమనుచుఁ♦జాటర వేమా!
20
+
21
+ రాజభక్తి</p>
22
+
23
+
24
+ మనలను సుఖముగాఁ బరిపాలించు రాజులయందు భ
25
+ క్తిగానుండుట రాజభక్తియనబఁడు.
Bala_Neethi/page_0031.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ రాజన నెవరన? మంచికొలమునందుఁబుట్టిన వాఁడును,
2
+ శౌర్యముగలవాఁడును, నీతిశాస్త్రవిశారదుఁడును, ప్రభుమం
3
+ త్రోత్సాహశక్తిసంపన్నుఁడును, ధీరులును, సకలశాస్త్రసం
4
+ పన్నులును, ధర్మతత్వజ్ఞులునగుపండితులును, ప్రభుహితాభి
5
+ లాషులును, సదసద్విమర్శనజ్ఞానముకలవారును, రాజనీతిచతు
6
+ రులునునగుమంత్రివర్యులను నిరుపమానంబగు పరాక్రమము
7
+ ను, నిశ్చలమగుపట్టుదలయుఁగలిగిన భటవర్యులను గలిగినవాఁ
8
+ డు రాజని పల్కనగు.
9
+
10
+ ఈరాజు, తనరాష్ట్రములో, గురువైనను దుర్మార్గుఁడై
11
+ ముందువెనుకలువిచారించక యితరులకపకారములఁ జేయు
12
+ చుండినయెడల వానినిఁబ్రకటనముగాఁ జక్కఁగాశిక్షించును.
13
+ దూరాలోచనగలిగినమంచిమంత్రులతోడ నేకాంతమున మం
14
+ తనంబొనరించి పనులనారంభించి యడ్డుపాట్లురాకుండఁ దనప
15
+ నులఁగొనసాగించుకొనుచుండును. జనులకు, మంచికొలమును,
16
+ మంచిబుద్ధియును, మొదలగుసద్గుణములకెల్ల నీరాజేకారణ
17
+ ము. రాజు దైవముతోసమానుఁడు. కావుననే "నావిష్ణు:పృధివీ
18
+ పతిః" అనఁగా "రాజైనమనుజుఁడు విష్ణు"వని మనయుద్గ్రం
19
+ ధములన్నియు నొక్కపెట్టునఁబల్కుచున్నవి. మన మారాజు
20
+ సాహాయ్యములేనిదే యేపనినిఁ జేయజాలము. మనధనము
21
+ గాని ధాన్యముగాని దేనినైన నారాజుయొక్క తోడుపాటు
22
+ లేనిదే నిలుపుకొనఁ జాలము. చూడుఁడు. మనము భూమిని
23
+ దున్ని విత్తనములఁజల్ల నవిమొలకలెత్తి క్రమక్రమముగా
Bala_Neethi/page_0032.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ వృద్ధిఁజెంది పంటపండినతరువాత నింటికాధాన్యమును తెచ్చు
2
+ కొందమనియాసచేనుండ నింతలో నాభూమినిఁ జోరులు
3
+ సొచ్చి భయమువిడనాడి యాధాన్యమును హరించుచుండఁగా
4
+ వారికనులకు మనమగుపడితిమేని మనలఁదన్ని యెధేచ్ఛము
5
+ గా నాపంటనుగోసి తీసికొనిపోవుదురు. ఇటువంటియన్యాయ
6
+ ము సంభవించున దేసమయమునందు? రాజు లేనిసమయము
7
+ నందుఁగదా కాఁబట్టి రాజులయొక్కసహాయము ముఖ్యము
8
+ గాఁగావలయును. ఇంతయేల? ఆరాజసహాయ్యమువలననే మన
9
+ ముబ్రతుకుచున్నామని చెప్పనొప్పు.
10
+
11
+ రాజు, విద్యలునాశనములగుచున్నటులఁ గానుపించిన
12
+ తక్షణమే యవి యభివృద్ధికివచ్చుమార్గము లాలోచించి యభి
13
+ వృద్దికిఁదీసికొనివచ్చును. జనులసుఖదుఃఖముల నారయుచుం
14
+ డును. "వర్ణాశ్రమాచారధర్మంబుల నడుపుఁ"డనిబోధించును.
15
+ బీదలను, సాదలను బోషించుచుండును. దిక్కులేనివారి కెల్ల
16
+ దిక్కై పోషణఁజేయుచుండును. "దుర్బలస్యబలంరాజా" యన
17
+ వినవే? ప్రజలను రక్షించుచుటవలనను, శిక్షించి సన్మార్గమునఁ
18
+ జొన్పుటవలనను, దనకొమరులవలె భరించుటవలనను బ్రసిద్దిఁ
19
+ జెందిన రాజులే రాజులు. తక్కినరాజులు తరాజులని వచింప
20
+ వచ్చును.
21
+
22
+ మున్ను శ్రీరాముఁడు బాల్యముననే విశ్వామిత్రాజ్ఞాను
23
+ సారముగాఁ జెడ్డవారలగుతాటకామారీచుల దర్పమడఁగించె
24
+ ను. యౌవనమునఁ గారణాంతరమునఁ బిత్రాజ్ఞాపరిపాలన నిమి
Bala_Neethi/page_0033.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ త్తమై యడవులకుఁజని ఖరదూషణ రావణాద్యసురులఁ జీఱె
2
+ ను. తదుపరి మగుడ స్వగ్రామమునకువచ్చి యనుజాదులు పరి
3
+ వేష్టించియుండ రాజ్యమధిష్ఠించి జనులకుఁ దగినస్వతంత్ర
4
+ మొసంగి రాజ్యముఁబరిపాలించి వాసిఁగాంచెను. కాబట్టియే
5
+ యిప్పటికి మనవారలు "రామరాజ్యము సుగ్రీవాజ్ఞవానికేమి
6
+ రా" యని పలుకుచుందురు.
7
+
8
+ ఇటులఁ దగినస్వతంత్రమునొసంగి సుఖముగాఁబరిపా
9
+ లించిన రాజులయందు మనము భక్తిగానుండక పోతిమేని దై
10
+ వమునకు ద్రోహముఁజేసినవారమగుదుము. మఱియు నిహ
11
+ లోకమునఁగష్టములఁ బొందఁగలము. కావునఁ బ్రతివారును
12
+ రాజభక్తికలిగియుండవలెను. రాజభక్తికలిగినవారలు రాజా
13
+ నుగ్రహపాత్రులుకాఁగలరు. దాన విశేషఫలములఁ బొందఁ
14
+ గలరు.
15
+
16
+ పైనఁదెలిపినవిధమున రాజభక్తిగలిగి ఫలములఁబొం
17
+ దినవారితఃపూర్వమే చాలమందికలరు. వారిలో నొకనిని
18
+ జెప్పెద.
19
+
20
+ ధృతరాష్ట్రమహారాజపుత్రుండగుదుర్యోధనుఁడు కర్ణుఁ
21
+ డనునొకనినిఁజేరఁదీసి సంభావించుచుండెను. ఆకర్ణుఁ డారాజు
22
+ నందతిశయభక్తికలవాఁడై యుండెను. దానినారాజరాజు
23
+ కాంచి సంతుష్టిఁజెంది యంగ రాజ్యమునకు రాజుగా నధిష్ఠిం
24
+ పఁజేసెను. తదుపరి తనపినతండ్రికొమరులగు పాండవులకుదమ
25
+ కుఁగయ్యము రాజ్యవిషయమునఁగలిగెను. అత్తఱి నారా
Bala_Neethi/page_0034.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ జీకర్ణునే నమ్ముకొని యుండెను., ఇటులుండఁ గలహమునాపి
2
+ పాండవులకు వీరికి సంధిఁజేయుటకై శ్రీకృష్ణమూర్తి దౌత్య
3
+ మువహించి వచ్చి ధృతరాష్ట్రాదులతో సంభాషించెను. కాని
4
+ యాయనవచ్చినదానికి వీరువిముఖముగా మాటలాడమొదలి
5
+ డిరి. అంత దీనినిఁ గృష్ణుఁడుకాంచి సంధికుదరకపోయెఁగదా
6
+ యని డెందమున విచారించుచు మరలుసమయమునఁ గర్ణుని
7
+ మాత్రముఁబిలిచి రహస్యముగా నిటులఁబలికెను. "కర్ణా! నీవు
8
+ గురువరాదులందెక్కువ భక్తికలవాఁడవు ధర్మజ్ఞుఁడవు. కాన
9
+ నామాటవినుము. గొంతి కన్యాత్వమున నదీసమీపమున దు
10
+ ర్వాసదత్తమంత్రపరీక్షార్ధమై భాస్కరునిఁగోరి యాతనియను
11
+ గ్రహమున నిన్నుఁగనినది. కాఁబట్టిపాండురాజాగ్రసూతివైన
12
+ నిన్ను, నావలన ధర్మరాజాదులు తెలిసికొని సేవించఁగలరు.
13
+ నిన్నే ప్రాజ్యంబగురాజ్యంబునకు నాయకునిగాఁ జేయఁగలరు.
14
+ నీకుఁ బురవీధుల నుత్సవంబొనర్తురు. నీకు ధర్మరాజు యువ
15
+ రాజై నీప్రక్కననుండి ధవళచామరంబుల విసరఁగలఁడు. భీ
16
+ ముఁడు తెల్లనిగొడుగును బట్టఁగలఁడు. అర్జునుఁడు సారధ్యం
17
+ బుసేయఁగలఁడు. పాంచాలాది సేనా సమన్వితంబుగా నకుల
18
+ సహదేవులు నిన్నుఁగొలువఁగలరు. మఱియుఁ ద్రిలోకసుందరి
19
+ యగుద్రౌపదికూడ నిన్నువరించఁగలదు. కానఁ బాండవులఁ
20
+ గలసి పైలాభములఁబొందు"మని బోధఁజేసెను. అంతట రా
21
+ జభక్తిరతుఁడగుకర్ణుఁ డాకృష్ణుఁడు సల్పినస్తుతికిని, వచించిన
22
+ లాభములకు నుబ్బక యిట్లుత్తరమొసఁగెను. " స్వామీ! మీరు
Bala_Neethi/page_0035.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ చెప్పినదంతయు సత్యమేకాని నన్ను "సూతపుత్రుఁ"డని నిర్ల
2
+ క్ష్యముచేయక చేరఁదీసి తనయనుజులకన్న నెక్కుడుప్రేమ
3
+ తోగారవించి నేఁగోరినవానినన్నిఁటినిఁదెచ్చియిచ్చి, మనఃప్ర
4
+ మోదంబొనరించుచు నన్నుఁ దనయంతవానినిగాఁ జేసినయా
5
+ రాజరాజును విడిచివచ్చుట నీతిబాహ్యమని నీవెఱుఁగనిదే? నే
6
+ నాలాభములకై యాసపడను. తుదకు నాప్రాణములనైనఁగో
7
+ ల్పోవుదుఁగాని రాజద్రోహినిమాత్రము కాఁజాల"నని చెప్పి
8
+ యారాయబారినిఁ బంపివేసెను. అటుతరువాతఁ గుంతి,
9
+ "రాధాపుత్రుఁ"డనియనుపించుకొనుచున్న తనపుత్రుఁడేకాం
10
+ తముగా భాగీరధీతీరముననుండుటఁగనుగొని యించుకంతభేద
11
+ ముగాఁ బైవిధముననే బోధఁజేసెను. అంతటఁగర్ణుఁడు "అమ్మా!
12
+ నీకొమరుఁడనైనను జిన్ననాఁటనుండి వారియన్నమునుఁదిని
13
+ వృద్ధికివచ్చిననేను వారినివిడువఁజాలను. మిమ్ములచేర"ననిదృడ
14
+ ముగాఁజెప్పెను. అంతఁ గుంతీదేవి కొన్నివిషయములాకర్ణున
15
+ డిగెను. వానికిఁ గర్ణుఁడుత్తరములనొసఁగి యామెనువీడ్కొలి
16
+ పెను.
17
+
18
+ కనుగొంటిరా? పాండవులఁగలసిన ననేక లాభములఁబొం
19
+ దఁగలనని యాకర్ణుఁడు తెలిసికొనియు రాజభక్తిరతుఁడై యా
20
+ లాభములఁ దృణములుగా భావించి కలియక యుండెను. అది
21
+ యెంతనిశ్చలమైనరాజభక్తియోకంటిరికదా. కావుననే యా
22
+ కర్ణుఁడు రాజరాజుచే ననేకఫలముల నందఁగలిగెను. కానఁబ్ర
Bala_Neethi/page_0036.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ స్తుతము మనలను సుఖముగాఁ బరిపాలించెడి రాజులయందు
2
+ భక్తిగానుండి ఫలములఁబొందుటకుఁబ్రయత్నముచేయుదము.
3
+
4
+ క. జనులకునెల్లనుబూజ్యుఁడు
5
+ జననాయకుఁడతనిమహిత ♦శాసనమున స
6
+ జ్జనులును మునులును సద్విధి
7
+ జనువారలుకాని కడవఁ ♦ జనఁగాదెపుడున్.
8
+ (భారతము)
9
+
10
+ విద్య.</p>
11
+
12
+ విద్యయనలోకములోనిసమస్తవస్తుగుణస్వభావాదులఁ
13
+ దెలిసికొనుట.
14
+
15
+ ఈవిద్యయనునది లేనిదే మనుజుఁ డభివృద్ధికి రానేరఁ
16
+ డు. ఇది కాఱు క్రమ్ముకొన్న చీఁకటుల ధ్వంసముఁ జేయు సూ
17
+ ర్యునిపగిది విరాజిల్లుచుండును. విజ్ఞానమొదవించుచుండును.
18
+ అపకీర్తి హరించుచుండును. సత్కీర్తి వృద్దిఁజెందించుచుండు
19
+ ను. ఇది మంచి, యిదిచెడ్డ, యిదిన్యాయ, మిదియన్యాయమను
20
+ సంగతుల నీవిద్యవలనఁ దెలిసికొనవచ్చును. పరోపకారాది
21
+ బుద్దులలవడును. నిరామయసౌఖ్యములు చేకూరుచుండును.
22
+ ఇంకను నీవిద్యను ధనముతోఁ బోల్పఁదగును. కొన్నికొన్నికా
23
+ రణములచే నాధనముకన్న నీవిద్యాధనమే యధికమని చెప్ప
Bala_Neethi/page_0037.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ వచ్చును. ఏలయన? అధనమువలె నీవిద్యాధనము దొంగల
2
+ చేతులఁ జిక్కదు. భోగాదులచే హరించదు., అన్నలు, దమ్ము
3
+ లుమొదలగుబందుగులు మోసపురీతినైనను హరించనేరరు. ది
4
+ క్కులేనిధనము రాజుస్వీకరించినటుల నీవిద్యాధనము స్వీకరిం
5
+ పనేరఁడు. మఱియు నీవిద్యాధన మితరుల కెంతయెక్కువగా
6
+ దానముఁజేయుచుండిన నదితఱుగక యంతయెక్కువ వృద్ధిఁ
7
+ జెందుచుండును. కాబట్టి యాధనముకన్న నీవిద్యాధనమే మి
8
+ గుల గొప్పదియని చెప్పనగు.
9
+
10
+ ఈవిద్యయే, మనుజునకు ననువగునందము. స్వదేశము
11
+ నందుమిత్త్రము. పరదేశమునందుఁజుట్టము. ఇదియే సకల
12
+ సుఖదాయిని. ఇదియే రాజవశ్యముఁగలిగించును. ఇదియే దైవ
13
+ ము. ఇదియేతల్లివలెఁ దన్నురక్షించుచున్నది.
14
+
15
+ తండ్రివలె శిక్షించి సన్మార్గమునఁ జొన్పుచున్నది. అ
16
+ నుకూలవతియగుభార్యవలె మనమునురంజింపఁ జేయుచున్నది.
17
+ వేయేల? సర్వకాలమందుఁ గల్పతరువుమాడ్కి నన్నికోరికల
18
+ నిచ్చుచుండె దీవిద్యయే! దీనినివర్ణించుటకు నలునకైనను దర
19
+ ముగాదు. కాఁబట్టి యిట్టి విద్యను మనమభ్యసించిన గౌరవిం
20
+ చుటకుఁదగినవారలము కాఁగలము.
21
+
22
+ ఈవిద్య యఱువదినాలుగు తెఱఁగులై భాసిల్లుచున్న
23
+ ది. వానినామధేయము లెవ్వియునిన?.
24
+
25
+ (1)ఋగ్వేదము (2) యజుర్వేదము (3)సామవేదము (4)అధర్వణవేదము (5)శిక్ష (6)వ్యాకరణము (7)ఛంద
Bala_Neethi/page_0038.txt ADDED
@@ -0,0 +1 @@
 
 
1
+ ము (8) నిరుక్తము (9) జ్యోత్రిషము (10) కల్పము (11) పూర్వమీమాంసము (12) ఉత్తరమీమాంసము (13) పురాణము (14) ధర్మశాస్త్రము (15) గానము (16) కవిత్వము (17) దేవభాష (18)వ్రాఁత వ్రాయుట (19) చేతనాచేతనవిభాగము (20) జూదము (21) కళాశాస్త్రము లేక కొక్కోకము (22) ధనుర్విద్య (23) శకునము (24) సాముద్రికము (25) రత్నములఁ బరిశీలించుట (26) తేరు నడపుట (27) నేర్పుగా వండుట (28) గుఱ్ఱముల నెక్కుట (29) మల్లశాస్త్రము (30) ధాతుగంధరసవాదములు (31)కాలముకానికాలమునందుఁ బువ్వులు మొదలగువానినిఁ బుట్టించుట (32) మొనకట్టు (పెట్టుడుమందు) (33) వాకట్టు (వాక్కును మాటలాడకుండఁజేయుట) (34) ఉదకాగ్నులశక్తిని నణఁగఁజేయుట (35) ప్రవాహము నాగించుట (36) రహస్యపుఁబనులందుఁ జమత్కారము (37) మహేంద్రజాలము (38)ఇతరులను స్వాధీనముఁ జేసికొనుటకై మూర్చఁ బొందించుట. (39) ఘుటికలచేఁ గోరికఁ బొందుట (40) మోసములు (41) ఉండి కనుపడకుండ నుండుట (42) దొంగతనము (43) దూతకృత్యము (44)వేటాడుట (45 )విహంగగమనభేదజ్ఞానము (46) చిత్తరువుల వ్రాయుట (47) మణిమంత్రక్రియలు (48) లోహకారకత్వము (49) సాలెపని (50) రథకారకర్మము (51) చర్మకారకత్వము (52) ఱాళ్ళను బగులగొట్టుట. (53) ఘటకారకర్మము (54) బేరము (55) జ్ఞానసామర్థ్యములు (56) అంజనభేదములు (57) మేదరిపని (58) వ్యవసాయము (59) రాజయో
Bala_Neethi/page_0039.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ గాదులతో వాదముసల్పుట. (60) లావుకకూర్మకుక్కుటమే
2
+ షముమొదలగుపక్షిమృగములకుఁ దగవులాటఁ బెట్టుట. (61)
3
+ వాక్యములచే సిద్దిఁబొందుట. (62) విరోధముచేఁజేయునుచ్చా
4
+ టనోపసంహారంబులు. (63) పాశుపల్యము (64) స్వరముచేత
5
+ వంచనముఁజేయుట. అనునివి.
6
+
7
+ ఈవిద్యలన్నిఁటినిఁ దెలిసికొని యుండవలెను. ఈయ
8
+ ఱువదినాలుగువిద్దియలలో జూదము, దొంగతనము, మోస
9
+ ము, మొదలగు చెడుగుల నాచరణమందువిడిచి మిగిలిన మం
10
+ చి పనులను నాచరించుచుండవలెను.
11
+
12
+ మన మా యఱువది నాలుగింటిని నభ్యసించుటకు
13
+ వీలులేకపోయినను దుదకొక సర్వజన సమ్మతమైన మంచివిద్య
14
+ నైన నభ్యసించి యందున విద్వాంసులముకావలయు. మనమ
15
+ టులయినయెడల గురువరాదిజనులామోదమునుఁ బొందెదరు.
16
+ మనతలిదండ్రులు మొదలగుచుట్టములానందించుధురు. విద్యా
17
+ విశారదుఁడు దరిద్రుఁడైనను గౌరవమునకర్హుఁడు. విద్వాం
18
+ సుఁడు కుంటివాఁడైనను, గ్రుడ్డివాఁడైనను సుందరరూపవిహీ
19
+ నుఁడైనను బూజ్యుఁడు. ఎటులన? చెఱుకు, ఎన్నివంకలఁబో
20
+ యినను మాధుర్యముండుటంబట్టి దానినిగ్రహించుచున్నా
21
+ ముకదా. విద్యనునేర్వనివాఁడు సరసుఁడు కానేరఁడు. సరసుఁ
22
+ డుకానివాఁడు శ్లాఘనీయుఁడుకాఁడుకదా. చక్కగా విద్యనే
23
+ ర్చినవానివచనమొకటియైనను వినుటకు జనులుత్సహింతురు.
24
+ కాని విద్యావిహీనునివచన మొకటిగాని పదిగాని వినుటకు
Bala_Neethi/page_0040.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ జనులుత్సహించరు. కారణమేమన? లోకమునఁ గాకులవాకు
2
+ లవినుటకుజనులుత్సహించెదరా? ఉత్సహించరు. కతమేమన?
3
+ కాకరవములు కర్ణకఠోరము లగుటయే. మఱియుఁ గోకిలస్వ
4
+ నములనాలకించుటకు జనులిష్టపడుచున్నారా? ఇష్టపడుచు
5
+ న్నారు. కారణమేమన? పరభృతనినాదములు కమ్మనినాద
6
+ ములగుటయే! కాఁబట్టి వివేకులగుపండితులవచనములు సమా
7
+ దరణీయములు. కుపండితాపండితవచనములు త్యాజ్యములు.
8
+ కొన్నివేళలయం దపండితులు మంచిమాటల వచించిన నవి
9
+ గ్రహింపఁదగినవని తెలిసికొనుఁడు. భార్యయు, భర్తయుజ
10
+ క్కగా విద్యనేర్చి నీతియుతులై కలిసిమెలసి కాఁపురముఁజే
11
+ యుచుండినపుడు వారికిఁగలయానందము మఱియొకరికిఁగలు
12
+ గనేరదు.
13
+
14
+ ఇఁక విద్యనేర్వనివారికి, నాలుగుకాళ్ళులేని కొఱంత
15
+ యొకటితక్క మెకములకును వీరికిని నంతరం బింతయును గా
16
+ న్పింపదు. ఈవిద్యావిహీనులు మంచిచెడ్డలెఱుంగురు. లాభా
17
+ లాభముల గుఱ్తెఱుంగరు. పెద్దలు చెప్పినబుద్దినివిని తమత
18
+ ప్పులను దిద్దుకొనరు. విదావిహీనుఁడు మదనసమానసౌంద
19
+ ర్యముకలవాఁడైనను యౌవనమధ్యస్థుఁడైనను మంచివంశ
20
+ మునందుఁ బుట్టినవాఁడైనను విద్యలేనికతన గ్రుడ్డిగవ్వకై
21
+ నను గొఱగాక యుండును. మోదుగపువ్వు, ఎంతసుందరము
22
+ గానున్నను సువాసనలేనికతనఁగదా జనులు దానినిఁగనులఁ
23
+ గనుగొనరు. ధనరూపయౌవనాదు లీవిద్యాతిశయమువలననే
Bala_Neethi/page_0041.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ భాసిల్లుచున్నవి. కాని వేఱొకదానిచేఁ బ్రకాశించుటలేదు.
2
+ చీఁకటిలోఁ గనఁబడనిపదార్దములు దీపమువలనఁగదా కనఁబ
3
+ డుచున్నవి. అటులనే యీవిద్యవలన మనకుఁదెలియనిసంగ
4
+ తులఁ గ్రమముగాఁ దెలిసికొనవచ్చును. సర్వవిధములను స
5
+ ద్యశమొసంగు నీవిద్యను జదివికాదె శంకరాచార్యులు ప్రసి
6
+ ద్ధికెక్కినది. ఆయన చరిత్రమెంచుకఁ దెలియఁబఱచెద.
7
+
8
+ శ్రీశంకరాచార్యులు చిఱుతప్రాయముకలవారైనను
9
+ మంచిబుద్ధి నలవరించుకొని తల్లియందు భక్తికలవాఁడై గో
10
+ విందపాదాచార్యులకడ విద్యాభ్యాసమొనరించి గొప్పపండితుఁ
11
+ డాయెను. అంతట వ్యాసరచితబ్రహ్మసూత్రములకు భాష్య
12
+ మొనరించి "భాష్యకారు"లని వాసిఁ గాంచెను. అంతట లోక
13
+ మున వక్తృశిఖామణియై కవివరుఁడై యోగీశ్వరుఁడై యిప్ప
14
+ టికిని జగద్గురువని వన్నె కెక్కుచుండెను. వారిగ్రంధములు
15
+ నీతిదాయకములు. వారివేదాంతమార్గ మనన్యసామాన్యము.
16
+ వారెన్నఁడో విధివశులైనను నేఁటివఱకు వారిపావనజీవితము
17
+ జనులకుఁదెలియుటయెటుల? విద్యవలననేకదా. కాఁబట్టి ప్రతి
18
+ వారును విద్యనేర్చి ధనముసంపాదించి వివేకముకలిగి సుఖము
19
+ గా నుండవలెను. ఈవిద్యనేర్వవలసినందేసమయమందనివ? ఐ
20
+ దేడులువచ్చినదిమొదలు ఇరువదెనిమిది సంవత్సరములవఱకు వి
21
+ ద్యనభ్యసించవలెను. కాబట్టి పైవిధముల సకలజనసమ్మత
22
+ మగుమంచివిద్యనునేర్చి విద్యాంసుఁడై మనముగౌరవభాజను
23
+ లగుదుము.........................
Bala_Neethi/page_0042.txt ADDED
@@ -0,0 +1,26 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ తే. గీ. "విద్యయొసఁగును వినయంబు♦వినయమునను
2
+ బడయుఁ బాత్రత పాత్రత♦వలన ధనము
3
+ ధనమువలనను ధర్మంబు♦దానివలన
4
+ నైహికాముష్మికసుఖంబు♦లందు నరుఁడు."
5
+
6
+ సత్యము.</p>
7
+
8
+
9
+
10
+ సత్యమనఁగా నితరులచేఁ జెప్పబడినదికాని వినినదికాని
11
+ తానుజూచినదికాని యున్నదానిని నుడువుటయే.
12
+
13
+ ఇటులఁ జెప్పఁబడినవిషయమందును, వినినవిషయ
14
+ మందును, గనినవిషయమందును, బుదిపూర్వకముగాఁ దాఱు
15
+ మాఱుగా లేనిపోనివి కల్పి చెప్పుట యసత్యమనబడు.
16
+
17
+ ఈయసత్యముఁ బలుకువా రవినీతులు, వీరు చెప్పువా
18
+ క్యముల నెవరును విశ్వసింపరు. విశ్వసింపకపోవుటవలనఁ దమ
19
+ కావశ్యకములైన పనులన్నియుఁ జెడిపొవును. చెడినతోడనె
20
+ యలజడులఁ జెందుదురు. చెందినవెంటనే డెందమునం దనేక
21
+ విధములఁ గుందుచు దరిఁగానక యుండుదురు. దీనివలనఁగ్ర
22
+ మముగా మనోవ్యాధి జనింపఁగలదు. ఈమనోరోగమువలన
23
+ మృతిఁజెందినఁ జెందవచ్చు. ఈయసత్యమాడువారు ఘోరన
24
+ రకవాసులై యుందురు. "అసత్యమాడుట బ్రహ్మహత్యతో
25
+ సమాన"మని పండితప్రకాండులు నుడివిరి. తన్నునెవరైన
26
+ నొకధర్మవిషయమును గురించి యడిగిన...........................
Bala_Neethi/page_0043.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ గతి తనకుఁదెలిసియు నూరకుండువాఁ డసత్యదోషమునందర్ధ
2
+ భాగఫలముఁ బొందఁగలఁడు. వీఁడును గౌరవార్హుఁడు కాఁడు.
3
+ అసత్యమనిత్యముకాన మనమెట్టిసమయమునం దసత్యమాడ
4
+ కూడదుసరిగదా మనము వీక్షించుచుండఁగాఁ బరులు కల్ల
5
+ లాడుచుండినయెడల నాపాడుబాటనుండి వారినిఁ దప్పించుట
6
+ కు యత్నించుచుండవలెను. ఒక్కొక్కసారి యసత్యవాదిత్వ
7
+ మువలన లాభముఁబొందిననుదుదకది య శ్రేయస్సునకాకరం
8
+ బగు. "ఆడి తప్పరాదు, పలికి బొంకరాదు. "సత్యమాడినందువల
9
+ న లాభమువచ్చినను నష్టమువచ్చినను సంతోషించుటయె
10
+ సత్తముని లక్షణము. కాన నసత్యమాడుట యేరి కైనను
11
+ నెప్పుడైనను మంచిదికాదు.
12
+
13
+ సుజనుఁడొకఁడు ధర్మసందేహముకలిగి దానినిదీర్చు
14
+ కొనుటకై పండితమండితంబగుసభకువచ్చి తనమదినున్నసం
15
+ దేహముఁ దీర్పుఁడని యాకోవిదుల నడిగెను. అంతట వానిప
16
+ శ్చితుఁడాతఁడడిగినదాని కుత్తరమొసఁగఁబూనియు లాభము
17
+ కలుగుననికాని, పిసినితనమువలనఁగాని, పక్షపాతముచేఁగాని
18
+ ధర్మవిరుద్ధముగాఁబలికినయెడల వారనృతదోషఫలమునుబొం
19
+ దుదురు. కాన నున్నసంగతి చెప్పితీరవలయును. ఇదియే సమంజ
20
+ సము.
21
+
22
+ సత్యమునకుసాటియైనధర్మము వేఱొకటిమంచిదికానంబడ
23
+ దు. సత్యమాడుచుంటివ మనమున భీతియుండదు. రమణీయము
24
+ గనుండును. వివేకులు సంతోషించకయుండరు. కాశిమొదలగు
Bala_Neethi/page_0044.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ పుణ్యతీర్థముల సేవించిన నెంతఫలముకలదో యంతఫలముకల
2
+ దు. నాలుగువేదములను, వానియంగములను బఠించిననెంత
3
+ పుణ్యముకలదో యంతపుణ్యము కలదు. సత్యసంధత వలనఁ
4
+ గోపము, కామము, లోభము, మదము, మాత్సర్యమనునీయ
5
+ రిషడ్వర్గము నడఁగుచుండును. ఓర్పు, వినయము, శమము,
6
+ మొదలగుసుగుణములు చేకూరుచుండును.
7
+
8
+ ఇదిగాక మన యార్యు లీసత్యమునునొకతపస్సుగా గ
9
+ ణనఁజేసిరి. ఈతపమునాచరించినవారి కిహలోకమున సమస్తై
10
+ శ్వర్యములు కలుగుననియుఁ బరమున స్వర్లోకము నివాసము
11
+ కాఁగలదనియు వచించిరి. "సత్యమేవజయతి, నానృతం" అ
12
+ నఁగా "సత్యమేజయించున్నది, అనృతముజయించుటలే"దని
13
+ యుపనిషత్తులు పలుకుచున్నవి. ఒకపరి మనమనములకు సత్య
14
+ మాడుటవలనలాభములేక నష్టమున్నటులఁదోచినను దుదక
15
+ ది శ్రేయస్సునకు మూలకంబుగాఁ బరిణమించును. నిత్యమగు
16
+ సత్యమును బలుకువారు మృతజీవులు కాఁగలరు.
17
+
18
+ అటులమృతజీవులై వాసిఁగన్నవారిలో నొకనిఁజెప్పెద.
19
+
20
+ మున్నాహరిచంద్రమహారాజు సత్యమాడుటయందుని
21
+ రుపమానుఁడని భూతలమున వాసిఁగాంచియుండెను. అంత నిం
22
+ ద్రలోకమున, మునులు సింహాసనాసీనులై యుండ నాయింద్రు
23
+ చే, భూతలమున నెల్లపుడు సత్యమాడు వారెవరని ప్రశ్న
24
+ వచ్చెను. దానికి వసిష్టుఁడను నొకముని హరిశ్చంద్రుఁడని యు
25
+ త్తరమొసఁగెను. అంతట విశ్వామిత్రుఁడు క్రోధోల్లసితమూ
Bala_Neethi/page_0045.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ర్తియై యతఁడు కాఁడని దృఢముగాఁ జెప్పెను. అంతట నా
2
+ మునులిద్దఱికిఁ గలహముక్రమముగాఁబెరిగెను. అంత నిద్దఱు
3
+ కొన్నిపంతముల నేర్పఱచుకొనిరి. విశ్వామిత్రుఁడు తనపంత
4
+ ము గెలువవలయునని యనేకోపాయములాలోచించి యింద్రుని
5
+ వీడ్కొని యాహరిశ్చంద్రమహారాజుదరికివచ్చి "నేయజ్ఞముచే
6
+ యఁదలచితిఁగాన నీవు నా కేనుఁగుపైనెక్కి గవ్వఁబై కెగరవే
7
+ సిన నెంతయెత్తుండునో యంత యున్నతము గల ధనరాశినిప్పిం
8
+ పవలయు" ననికోరెను. దానికారాజంగీకరించి ధనము నిచ్చివే
9
+ సెను. అంత నాగాధేయుఁడు తిరిగి యారాజుసమీపముననే
10
+ యాయర్ధము నుంచెను. అంత నారాజీవిశ్వామిత్రుని సంభా
11
+ వించి పంపించెను. తరువాత నీముని తనయాశ్రమమున కరిగి
12
+ దుష్టమృగములను సృజించి యారాజును దనసమీపమునకు
13
+ రప్పించుకొనెను. మాతంగకన్యలసృష్టించి యధర్మంబునకుఁ
14
+ బాల్పడి మమ్ము వివాహమాడుమని కోరుండనిచెప్పియారాజు
15
+ సమీపమునకు వారినిఁబంపించెను. వారామునివచించినటు
16
+ లనే యారాజును వివాహమాడఁగోరిరి. అంత నారా జధర్మం
17
+ బని తఱిమివేసెను. ఆసంగతి నీముని విని, కినిసి, యదలించి,
18
+ మాయోపాయమున నాతనిచే రాజ్యము దానముగాఁగైకొ
19
+ ని యారాజును సకుటుంబముగాఁ గాననమునకంపెను. మఱి
20
+ యుఁ దానిదివఱకు దాఁచికొనియున్న ధనమును దీసికొనివ
21
+ చ్చుటకై వారివెంట "నక్షత్రకుఁడను తనశిష్యునిఁ బంపెను.
22
+ ఆనక్షత్రకుఁ డనేకభంగులవారినిఁ గష్ట పెట్టెను. దాని కీరా
Bala_Neethi/page_0046.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ జు సహించెను. అంతనానక్షత్రకుఁ డారాజుయొక్క భార్య
2
+ నమ్మించెను. ఆతనికుమారునిఁజంపించెను. మఱియు నారాజు
3
+ నుకూడ నమ్మెను. చక్రవర్తియగునీహరిశ్చంద్రుని కాటికా
4
+ వలివానికిఁ గొలువుగానిగాఁ జేసెను. ఆనక్షత్రకుఁ డనేకవిధ
5
+ ముల నీరాజున కసత్యమాడుమనిబోధించెను. అది నిష్ఫల
6
+ మాయెను. తుదకా రాజుచేతనే యతనిభార్యను లేనిపోని నెప
7
+ ములఁబెట్టి చంపింప సమకట్టెను. ఆతఁడు తన యజమాను
8
+ ని యాజ్ఞానుసారముగాఁ దనభార్యయని తలఁచక ఖడ్గము చేఁ
9
+ గొని యావధ కార్యము నెఱవేర్పఁబోవుతఱి విశ్వామిత్రుఁడు
10
+ వచ్చి “హరిశ్చంద్రా! ఊరుకొనుము. నీవొక యసత్యమాడిన
11
+ నీకష్టములన్నియు నీక్షణముననే పాపఁగల"ననిచెప్పెను. దాని
12
+ కారాజు “స్వామీ! సంతసించితి. మీరనిన పగిది నేనసత్యమా
13
+ డఁదలంచిన యెడల నిన్నికష్టముల ననుభవించ కుండెడివాఁ
14
+ డను. నే నాయనృతదోషమున కొడిగట్ట లేకయే యిట్టి యి
15
+ క్కటులఁ బొందుచుంటిని. కాన దయచేసి యిచటనుండి వెడ
16
+ లుఁ"డని చెప్పి తిరిగి తత్ప్రయత్నమాచరించుచుండ బ్రహ్మ
17
+ విష్ణుమహేశ్వరులు వచ్చి యాపనినాపి “నీసత్య వ్రతమునకు
18
+ మెచ్చితిమిగాన వరములఁ గోరు, మని పలికిరి. అంతట నా
19
+ మూగురుమూర్తులు వారుకోరినవరములిచ్చి కుమారునిబ్రతి
20
+ కించి తిరోధానమైరి. అంత విశ్వామిత్రుఁడు కూడ నాతనిదృ
21
+ ఢసత్యవ్రతమునకు మెచ్చుకొని యిదివఱకుఁ బంతమున వ
22
+ చించినపగిది తనతపమునం దర్దభాగఫలము ధారవోసి యా
Bala_Neethi/page_0047.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ తనిని గ్రమ్మఱ సార్వభౌమునిఁజేసి చక్కగా నాశీర్వదించి
2
+ చనెను.
3
+
4
+ పరికించితిరా? ఎన్నికష్టము లనుభవించినను సత్యము
5
+ మాత్రము విడనాడకపోవుటవలనఁగదా యాగాథేయుని త
6
+ పము నందర్ధభాగఫలముఁ బొందఁగలిగెను. బ్రహ్మాదుల వర
7
+ ముల నాసత్యముచేతనేకదా యారాజు పొందినది. అదిగాక
8
+ యామహారాజు 'సత్యహరిశ్చంద్రు" డని యిప్పటికిని బ్రసిద్ధిఁ
9
+ జెందియున్నాఁడు. "సంత్యవద సత్యాన్న ప్రమదితవ్యం" అనఁ
10
+ గా "సత్యముచెప్పుము, సత్యమునుమఱువకు" మని ప్రాఁబ
11
+ లుకులు పలుకుచున్నవి. తనయజమానునికనిష్టమైనను, సత్య
12
+ మునే చెప్పవలయునుగాని యిష్టమగుననియెంచి యసత్యముఁ
13
+ జెప్పగూడదు. సాధుస్త్రీల యందును, బీదవారల వివాహము
14
+ లయందును, మొదలగుసమయములందసత్యమాడినను దోష
15
+ ములే"దని కొందఱు పెద్దలు వక్కాణించిరి. ఈ యాధార
16
+ మువలనఁ జీటికి మాటికి నసత్యమాడుట శ్రేయో దాయక
17
+ మని తలఁచెదరేమో? అటులఁ దలఁచుటతప్పని ముమ్మా
18
+ టిని నమ్ముఁడు. ఈసత్యమువలన సమస్తధర్మములు కరతలా
19
+ మలకములుగా నుండఁగలవు. కాన మనమందఱము సర్వజన
20
+ సన్నుతమగు సత్యమును బల్కుచుందము. ఆపదలకాకరంబ
21
+ గు నసత్యమును విడనాడుదము.
22
+
23
+ క. నడవడియను మున్నీటిం
24
+ గడపం బెట్టంగనోడ♦కరణిం దగితా
Bala_Neethi/page_0048.txt ADDED
@@ -0,0 +1,21 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ నొడఁగూడుననిన సత్యము
2
+ గడచినగుణమింకనొండు♦గలదే? యరయన్ ॥
3
+ (భారతము)
4
+
5
+ శాంతము.</p>
6
+
7
+ శాంతమనునది సర్వోత్తమమైనది. శాంతముఁదాల్చిన
8
+ వాఁడు క్రతు సహస్రంబుల నొనరించినవానికంటె నధికుఁడని
9
+ చెప్పనగు. ఇతరులు తనపయి నలిగినను మగుడ నలుగకయుఁ
10
+ దిట్టులఁదిట్టిన నవి విని వినని యటులనటించి యెదురు మాటలా
11
+ డకయుఁ, బరిభవకరములగుఁ బనుల దాఁబొందిన నవిడెంద
12
+ మందు విచారింపకయు నుండువాఁడు శాంతుఁడనఁబరగు.
13
+ మనము మనమనముల శమమువిడనాడిన విపత్తులఁబొందఁగ
14
+ లము. నీతిధర్మ రహితంబగు రాజ్యంబును, నిర్లక్ష్యంబగు
15
+ సంపదయు, శమము లేని తపసియొక్క తపమును, భిన్నమైన
16
+ కుండయం దుదకమిడుటయే యగును. ఓర్పులేక పనులనారం
17
+ భించినయెడల నవి నిర్మూలములగును. అదిగాక హానియుఁగూ
18
+ డ సంప్రాప్తించును. మనుజుఁడు శాంతమువీడిన కొలఁది కో
19
+ పమధికమగుచుండును. కోపము హెచ్చగుచున్న కొలఁది వా
20
+ నికి వాక్శూరత్వ మెక్కువయగుచుండును. క్రియా శూరత్వ
21
+ ము తగ్గుచుండును. అల్పమ లగు కుక్కలు త్రోవనుబోవు నే
Bala_Neethi/page_0049.txt ADDED
@@ -0,0 +1,25 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ నుఁగును జూచి మొఱఁగుచుండ నాద్విప మాయఱపులు విని
2
+ యు విననియట్లునటించి తనత్రోవను జనుటలేదా? మొఱుగు
3
+ చుండుకుక్క లాకరిని నించుకయైన బాధించినవియై లాభమే
4
+ మైనఁబొందినవా? నోరునొచ్చుటతప్ప లాభమేమియుఁ బొం
5
+ దలేదనికదా చెప్పవలెను.
6
+
7
+ కాన శాంతుఁడు సహించుచుండవలెను. ఈయోర్పుఁగ
8
+ లిగినవాఁడు సకలజనులఁ జక్కగాఁ బరిపాలించు ప్రభువుతో
9
+ సమానుఁడని చెప్పవచ్చు. వీఁడే క్రియా వంతుఁడు. ఎవరయి
10
+ నను మంచినిఁగోరెద రేని వారీశాంతమును దాల్చియుండవలె
11
+ ను. ఈశాంతము వహించుటవలన సౌఖ్యములఁబొందఁగలరు.
12
+ "శమస్తప" యని వేదములు వాకొను చున్నవి. కాఁబట్టి
13
+ ప్రతిమనుజునకిది యాచరణీయంబు.
14
+
15
+ ఈశాంతమువలన వృద్ధికివచ్చినవారలు చాలమంది క
16
+ లరు. వారిలో నొకనిఁజెప్పెద.
17
+
18
+ సకలజనానందకరుఁడును, ధర్మమార్గ తత్పరుఁడును,
19
+ సత్యవాదియు నగుధర్మరాజు తనపెదతండ్రి కుమారులగు
20
+ దుర్యోధనాదులప్రోత్సాహమున థృతరాష్ట్రునిచేఁజక్కగాఁజూ
21
+ డఁబడకపోయినను గినియఁడాయె. వారు తనతమ్ముఁడగు భీ
22
+ మునికి విషాన్నముఁబెట్టించినను శాంతమును విడనాడలేదు.
23
+ మఱియు నతనిని బాశములచేఁగట్టించి గంగలోఁబాఱవేయిం
24
+ చినను గినుకఁజెందఁడాయె. తమ్మునాధార్తరాష్ట్రులు రాజ్య
25
+ మునుండి వెడలఁగొట్టించినను నిదానము మానలేదు. మధ్య
Bala_Neethi/page_0050.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ వర్తులప్రోత్సాహమునఁ దనకువచ్చిన యర్ధరాజ్యమును శకు
2
+ నిమొదలగువారిచే జూదమాడించి యన్యాయముగాఁ గైకొ
3
+ నినను నోర్పును విడనాడలేదు. తుదకుఁ దమకు ధర్మపత్ని
4
+ యగుద్రౌపదీదేవినిఁ గుత్సితులగుదుశ్శాసనాదులు కొప్పుపట్టి
5
+ కొని బటబటనీడ్చుకొంచు గురువరులచేతను, గురువృద్ధులచే
6
+ తను రాజులచేతను నిండియున్నసభకుఁ దీసికొనివచ్చినను
7
+ శాంతమునువిడనాడలేదు. అంత నాదుర్యోధనాదు లామా
8
+ నినీమణినిఁ దుచ్ఛమగుసంభాషణ నాడుటవినియుఁ గూడ నా
9
+ ధర్మరాజు శాంతమును వీడలేదు. మఱియు నాదుర్యోధనా
10
+ దులామెయడిగిన ప్రశ్నలకుత్తరమియ్యక వస్త్రాపహరణముఁ
11
+ గావించుచు "నీమగలిక్కడనేయున్నారు. వారు పౌరుషహీ
12
+ నులుగాఁ గనుపడుచుండిరి. అట్టివారల నీవుచేపట్టఁదగ"దని
13
+ చెప్పుచు మానభంగ మొనరించుచుండిరి. దానిని విని యతని
14
+ యనుజులగు భీమాదు లాగ్రహావేశపరవశులయి "యిప్పుడే
15
+ యీదుర్మధాంధులఁజంపి విడిచెద"మని దిక్కులుపిక్కటిల్లు
16
+ ఘోరరవముతోఁ బలికిరి. అంత నాధర్మరాజు తానుకినియక
17
+ వారికిఁ "దమ్ములారా! ఇది సమయముకాదు. ధర్మవిరుద్ధముగా
18
+ నొనరించకుఁ"డని సామవాక్యములఁజెప్పి వారినిఁగ్రోధరహి
19
+ తులనుగాఁ జేసి కాననములకు సతీభ్రాతృసమేతముగాఁ జ
20
+ నెను..
21
+
22
+ విలోకించితిరా! అట్టిమహాపత్సమయములం దోర్పును
23
+ వీడక యాధర్మరాజుండెను. కాని ఘోరములును బరిభవకర
Bala_Neethi/page_0051.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ములుమనగు పనులఁ దానుబొందినపు డీధర్మరాజువలె శాంత
2
+ ముఁదాల్చి మిన్నకుండినవారలు కలరా? లేరు. లేరని నొక్కివ
3
+ క్కాణించవలయును. ఇట్టియసాధ్యమగునోర్పు నవలంబించుట
4
+ వలననే యాధర్మరాజు కాలక్రమమున శత్రువులనందఱఁజంపి
5
+ సార్వభౌముఁడై సకలసామంతులును, జనవిచయమును, ధర్మ
6
+ ముగాఁ బరిపాలింపఁ గలిగెను. మఱియు నాయమనందనుఁడు
7
+ శాంతమువహించుట వలనఁగాదె “యజాతశత్రుఁ” డని
8
+ యన్వర్ధనామమును బడసెను. ఆతనికీర్తి శాంతమునందిప్పటికి
9
+ దశదిక్కులఁ దేజరిల్లుచున్నదికదా. కాఁబట్టి మనము, కష్ట
10
+ ములఁబొందినను నోర్పునువిడనాడకయుండుదము. మఱియు
11
+ దీనిచే మనపనులఁ గొనసాగించుకొనుచుందుము.
12
+
13
+ క. ఒరులేమనినొనర్చిన
14
+ నరవర?యప్రియముదనమనంబునకగుఁదా
15
+ నొరులకు నవి సేయకునికి
16
+ పరాయణము పరమధర్మశపథములకెల్లన్.
17
+
18
+ వినయము.</p>
19
+
20
+ వినయమనఁగాఁబెద్దలసన్నిధినణకువగా నుండుట
21
+ అట్టి వానికిని గురుశిక్షవలన మంచిగొనములు కలుగునని
22
+ వచించియుంటినికదా. దానివలన సకలసుజనమనోహరము విన
23
+ యముకలుగును. ఈవిషయమువలననేజనుఁడుతాఁదలఁచినపని
Bala_Neethi/page_0052.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ నినెఱవేర్చుకొనఁగలడు. వినయములేనివాఁడు పలునెంజిలు
2
+ లకు నొడిఁగట్టవలసివచ్చును. మంచి కొలమునందుబుట్టినానని
3
+ గర్వముపడక యఁడకువకలిగి యుండవలెను. విద్యావంతుల
4
+ లోఁ దాను మొదటివాఁడై వాసిఁగాంచినను నడఁకువవిడిచి
5
+ మితిమీఱియుండుట మంచిదికాదు. అడఁకువగలిగినవాఁడు వి
6
+ ద్యావిహీనుఁడైనను గౌరవార్హుఁడుకాఁగలఁడు. కురువేరుచూ
7
+ చుటకు సొబగుగానుండకపోయినను సువాసనయుండుకతన
8
+ గౌరవభాజనమగుచున్నదికదా. అడఁకువగలిగిన నెటువంటి
9
+ పనులైననుసాధింపవచ్చు. వినయముగలవాఁడు శత్రువుచేత
10
+ ను గీడుఁబొందనేరఁడు. గొప్పవారలయనుగ్రహమునకుఁ బా
11
+ త్రుఁడుకాగలఁడు. విద్యతోబాటు వినయముగలిగిన నెక్కు
12
+ వప్రకాశమానుడై భూజనులచే భూరిగఁ బొగడ్తనుగాంచు
13
+ చుండును. సహజసౌందర్యమునకుఁ దగినటులదళతళయను
14
+ మంచిదుస్తులనుధరించిన నదియెక్కువసొంపునింపుట దనమీ
15
+ క్షించుట లేదా? ఈసుగుణగణముల నొసఁగువినయ ముత్త
16
+ ముడవలంబించును, కొలఁదివారలు విద్యాసామర్ధ్యాదులులే
17
+ కపోయినను బెద్దలసన్నిధినైన నణకువగానుండక నిక్కుచుం
18
+ దురు. రత్నాకరుఁడగు సముద్రుఁడు జలమెంతయధికముగాఁ
19
+ గలిగినను మితి(చెలియలికట్ట)మీఱక మరల వెనుకకుఁబోవు
20
+ చుండుటయు, వాగుకొంచెమునీరెక్కువకాగానే మితిమీఱి
21
+ నాశనమవుటయు. మనముచూచుచున్నాముకదా. అటలఁ
22
+ బెద్దలదగ్గఱనిక్కియుండుటగౌరవమని యావినయ రహితులు
Bala_Neethi/page_0055.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మానముగాఁ దపమొనరించినవారు కానరారు. వారినందఱిని
2
+ మించినదుష్కరతపము నేనాచరించి యుంటిని. నాకు నేనే
3
+ యుపమానము.
4
+
5
+ ఇం--చాలుఁజాలు. నీగ్రంధమిఁకఁగట్టిపెట్టుము. నీతో
6
+ సమానముగా: దపమొనరించినవారు మహామునులుగూడఁ
7
+ గారుఁగా? ఏమినీతపోభిమానము!. ఈయభిమానమువలన గొ
8
+ ప్పవారల నవమానపఱచితివికదా. సరిసరి. నీవిఁకఁబుణ్యలో
9
+ కంబున నుండఁదగినవాఁడవుకావు. సత్వరమే మనుష్యలోక
10
+ మునకరుగుమని తఱిమివేసెను.
11
+
12
+ ఆలోకించితిరా! ఆయయాతిమహారాజు తానే మంచి
13
+ రాజనియుఁ దానాచరించినతపమే మిన్నయనియుఁ దలఁచి దే
14
+ వేంద్రునితో వినయములేక యహంకారముగా మునులుమొ
15
+ దలగుగొప్పవారల నవమానపఱచుచుఁ బలికినందునకదా స
16
+ కలసుఖములకుఁ దల్లియిల్లగుస్వర్లోకంబునుండి దుఃఖముల కు
17
+ నికిపట్టగు మనుష్యలోకంబునకు వచ్చినది. కాన నెవఁడైనఁ
18
+ దానెంతగొప్పవాఁడైనను జననీజనకులసమక్షమునఁగాని గురు
19
+ వరాదిశ్రేష్ఠులయెదుటఁగాని ప్రభువులదరియందుఁగాని నిక్కు
20
+ చు మాటలాడఁగూడదు. మఱియు వారిసమీపమున మిక్కిలి
21
+ వినయముకలిగి యుండవలెను. కపటవినయమున నటించఁ
22
+ గూడదు. ఒకవేళ నటులనటించినను వివేకవంతులు తెలిసికొ
23
+ నఁగలరు. అత్తఱిఁగీడులు మూడఁగలవు. కాన మనము పిన్న
24
+ నాఁటనుండి యీకపటము లేని యడఁకువ నభ్యసించు చుం
Bala_Neethi/page_0057.txt ADDED
@@ -0,0 +1,24 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లాభము, సుఖము, గౌరవము, మున్నగువానినిఁ బొరయఁగ
2
+ లము. మనమితరునితో స్నేహమొనరించఁ దలఁచినయెడల
3
+ ముందుగా వానినడవడి, బుద్ధి, వీనిని గమనించి యవి మంచివై
4
+ మనకన్ననెక్కువ సుగుణములున్న, వానితోడఁ దప్పక చెలిమి
5
+ చేయఁదగును. సమానముగానున్నను జేయవచ్చు తక్కువ
6
+ వానితోమాత్రము స్నేహము సేయఁగూడదు. జలము చవి
7
+ టినేలలోఁబడిన నుప్పునీరగునటులఁ జెలిమిదుష్టులతోఁజేసిన
8
+ దుర్గుణములుకలుగును. ఉదకము మంచిరేవడినేలలోఁబడిన
9
+ మంచినీరగునట్లు చెలిమిశిష్టులతోఁ జేసిన సద్గుణములు కలు
10
+ గును.
11
+
12
+ మిక్కిలి బొక్కసముకలవాఁడు బీదవానితోఁజెలిమిఁ
13
+ జేయఁడు. అటులనె విద్యావంతుఁడు విద్యావిహీనునితో, రణ
14
+ శూరుఁడు భీరువుతో, నుదారుఁడు లుబ్ధునితో సహవాసముఁ
15
+ జేయఁడు. ఇది లోకస్వాభావికము. మంచినీరుగలిగినమహా
16
+ నదులు నిందార్హమగు క్షారజలమునుగలిగిన సముద్రమునఁ గ
17
+ లియుటవలనఁ గదా యవికూడా క్షారజలముకలవియైనవి. అ
18
+ టులనే సత్పురుషులు దుర్జనులతో సహవాసముఁజేసినకొలఁది
19
+ దినముల కాకుమతులగుణములు వీరికిఁగూడఁ బట్టువడును.
20
+ కాన దుర్జనసహవాసము గర్హ్యము.
21
+
22
+ ఇఁక మనుజునకుసజ్జనమిత్రత్వముతో సమానమైనది
23
+ వేఱొకటిమంచిదికానంబడదు. మఱియు దానితోసాటిగా
24
+ సహాయముఁజేయునదియు లేదు. చూడుఁడు, మనము పాప
Bala_Neethi/page_0058.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కర్మముల నెక్కువగాఁజేయుచుండిన నాసమయమునం దీసజ్జ
2
+ నమిత్రుఁడు వారిదరిఁజేరి వారిమనమునకుఁ బలు తెఱగుల
3
+ బోధఁజేసి యాపాపపుఁబనులనుండి విముఖులనుగాఁ జేయుచుం
4
+ డును. పుణ్యకార్యములఁజేయఁ బ్రోత్సాహమొదవించుచుం
5
+ డును. వారిక్షేమమునకై యనేకవిధముల నాలోచించు చుం
6
+ డును. తప్పులనుదాఁచి యొప్పులను బ్రకటించుచుండును. వా
7
+ రెక్కువగా నుత్తలపాట్లుపొందుచున్నప్పుడీ సన్మిత్త్రుఁడు తన
8
+ మిత్త్రులతోవచ్చి తనకుఁజేతనైనంత సహాయముఁజేసి మిత్త్రు
9
+ లచేఁ జేయించి వారిని సుఖభాగులుగాఁ జేయుచుండును. తమ
10
+ మిత్త్రులకెట్టి విపత్తులువచ్చినను వానికిభయపడి సహవాసముఁ
11
+ జాలించుకొనక సహాయముఁజేయువాఁడే సన్మిత్త్రుఁడు. సుజన
12
+ మైత్రి మొదటఁ గొలఁదిగానుండి క్రమముగావృద్ధిఁ జెందును.
13
+ సుజనులుతాము ధనవంతులైనను విద్యావంతులైనను సుగు
14
+ ణములనేప్రథానములుగాఁ జేసికొని బీదవారలతోనైనను స
15
+ హవాసమొనర్చఁగలరు. వీరుసహవాసమొనరించినపిదప క్షీర
16
+ నీరన్యాయముగాఁ గలిసియుందురు. సుజనులు తమమిత్త్రులు
17
+ మొదట నుచ్చదశలోనుండి దైవవశమున నైచ్యపుదశకు వ
18
+ చ్చినను దానిని సరకుసేయక వారినిగౌరవించుచుందురు. కాఁ
19
+ బట్టియె "చెడి స్నేహితునింటికిఁ బొ"మ్మను లోకోక్తి నేఁడు
20
+ పుట్టినదికాదు.
21
+
22
+ ఇటులఁ దమమిత్త్రులు తక్కువవారని తలఁచక వారి
23
+ సుగుణములనే ముఖ్యములుగాఁజేకొని గారవించినవారు
Bala_Neethi/page_0059.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ పూర్వులలోఁ గొందఱు సుజనులుకలరు. వారిలో నొకనిఁ
2
+ జెప్పెద.
3
+
4
+ కుచేలుఁడనునొకబ్రాహ్మణుఁ డుండెను. ఈతఁడు బా
5
+ ల్యమునఁ గాశిలో సాందీపులవారివద్ద శ్రీబలరామకృష్ణుల
6
+ తోడ విద్యాభ్యాసమొనరించెను. తదుపరి గొప్పవిద్వాంసుఁ
7
+ డాయెను. ఆసాందీపులవారిసమీపమునఁ జదివికొనినదినము
8
+ ల నీబలరామకృష్ణకుచేలు రన్యోన్యమిత్త్రత్వముతో నుండిరి.
9
+ అంతట వారివారి గృహములకుఁజనిరి. ఈకుచేలుఁడు మిక్కిలి
10
+ పేదయైనను ధనాశచే యాచనకైతిరిగెడివాఁడుకాఁడు. భగ
11
+ వద్భక్తుఁడు. తనకున్నదానితో సంతోషమందెడివాఁడు. సద్గు
12
+ ణములుకలవాఁడు. ఈతఁడొకసతీమణిని వివాహమాడెను. ఆమె
13
+ వలనఁ గ్రమముగా సంతానమెక్కువగాఁ గనెను. కాని యా
14
+ కుచేలుఁ డీసంసారమునం దంతప్రీతిగానుండెడివాఁడుకాఁడు.
15
+ అందువలన నింటిసమాచారముల విచారించకుండ నుండెడి
16
+ వాఁడు. అట్లు తన పెనిమిటియుండుటఁజూచి యాపిల్లలనూఱ
17
+ డించుచుఁ దానన్నముఁజాలించుకొనియైనను నాబిడ్డలకుఁ
18
+ బెట్టుచుండెడిది. ఇటులఁ గొలఁదికాలమైనతరువాత నాపిల్లలు
19
+ తమతల్లిని మంచిమంచిదుస్తులను, రుచ్యములగునాహారపదా
20
+ ర్ధములను దెచ్చియిమ్మని పలు తెఱఁగులబాధింపఁ జొచ్చిరి.
21
+ అంతట నామె తనపిల్లలపోటుఁబడఁజాలక తపమునుజేసికొను
22
+ భర్తసమీపమునకరిగి యిటులఁ బలికెను. "నాధా! మీరా
23
+ తపమునుజేసికొనుచు నింటిచిగిలి నంటించుకొనక పోతిరి.
Bala_Neethi/page_0060.txt ADDED
@@ -0,0 +1,22 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ పిల్ల లా ఇతరులబిడ్డలఁజూచి వారివలె మాకునుజేయుఁడని
2
+ నన్నుఁదంటాలు పెట్టుచుండిరి. దారిద్య్రమా యమితముగా
3
+ నుండె. నేనా మీకుఁజెప్పునంతదాననుగాకపోతిని. చెలిమియా
4
+ మీకు శ్రీకృష్ణునితోడనయ్యె. కాన నార్తజనవత్సలుఁడగు
5
+ నాకృష్ణునియనుగ్రహమున మనదారిద్య్రమును బోఁగొట్టి
6
+ న న్నీభాధలనుండి తప్పింపుఁ"డని దీనముగాఁ బ్రార్థించెను.
7
+ అంతట నాకుచేలుఁడు తనసతియొక్క దీనస్వరమునువిని తప
8
+ ముచాలించి "దారిద్య్రముఁబాపుకొనుటకై భగవదవతార
9
+ మును, నాబాల్యస్నేహితుఁడును నగు నాశ్రీకృష్ణునిసందర్శించి
10
+ వచ్చెదను. రిక్తహస్తములతోనేగఁగూడదు. కాన పండో,
11
+ పూవో, నీరో, యేదియోపుచ్చుకొనఁదగిన యొకవస్తువును
12
+ దెచ్చి యి"మ్మని యడిగెను. అంత నామె సంతసమందుచు
13
+ నటుకులనాతనిచినిఁగినయుత్తరీయపుఁగొంగునఁగట్టి ముడివే
14
+ సెను. అంతట నతఁడటనుండి బైలుదేఱి యాశ్రీకృష్ణమూర్తి
15
+ యింటిబహిర్ద్వారమును బ్రవేశించెను. అచటనుండి కావలి
16
+ వాండ్రందఱు చినిఁగినబట్టలఁగట్టి సన్నగానుండిన యీకుచే
17
+ లునిఁజూచి పకపకనవ్వుచుండిరి. అత్తఱి లోన శ్రీకృష్ణుఁడు
18
+ తనప్రియురాండ్రతో సరస సల్లాపములాడుచుఁ దూఁగుటు
19
+ య్యెలపై నూఁగుచు సుఖంబుగానుండెడిసమయమున యా
20
+ దృచ్ఛికముగాఁ దనబాల్యస్నేహితుఁడగుకుచేలునిఁ జూచెను.
21
+ అంతటనుయ్యెలనుండిదిగి యెదురేగియాతనిని గౌగిలించుకొని
22
+ చేయిపట్టుకొని తీసికొనివచ్చి యాయుయ్యెలపైఁగూర్చుండఁ
Bala_Neethi/page_0061.txt ADDED
@@ -0,0 +1,23 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ బెట్టి కుశలప్రశ్నములఁజేసెను. అంత నాకుచేలుఁడుతనమన
2
+ మున స్నేహితుఁడొనరించిన సపర్యకు సంతోషించి యానంద
3
+ బాష్పములవిడిచెను. అంత నిద్దఱు తాము గురునిసమీపమున
4
+ జరిపిన సంగతులఁ జెప్పికొనుచుఁ గాలముగడుపుచుండిరి. అంతఁ
5
+ గృష్ణుఁడు తనస్నేహితుఁడు తనసమీపమున కెందులకువచ్చి
6
+ నదితెలిసికొని "యాతనిమనోరథము సంపూర్ణముగానెఱవే
7
+ ఱుఁగాక" యని స్నేహవాత్సల్యమున "మిత్త్రమా! నెచ్చెలి
8
+ నని నాకేమైన కానుకఁదెచ్చితివా? యని యడుగుచు నతని
9
+ యుత్తరీయమును బులుకుచు నొకకొంగున నటుకులుండుటఁ
10
+ జూచి ప్రీతితోఁ దానందునఁగొంచెముతీసికొని మిగిలనవి
11
+ తనసతులకిచ్చెను. అంతట నాకుచేలునికభ్యంగనస్నానంబుఁ
12
+ జేయించి మృష్టాన్నమిడి మంచిబట్టలనొసంగి యాతనిని
13
+ బహుమానపూర్వకముగా వీడ్కొలిపెను.
14
+
15
+ పరికించితిరా! ఆశ్రీకృష్ణుఁడు సజ్జనుఁడగుటవలననెకదా
16
+ యాకుచేలుఁడు బీదవాఁడనియుఁ దనతోసమానుఁడు కాడని
17
+ యుఁ దలఁచక యెప్పుడో బాల్యమునఁ జేసినస్నేహమునుమా
18
+ త్రమే పురస్కరించుకొని యట్లాతనినిగౌరవించినది. ఆకుచే
19
+ లుని నెంతసంతోషపెట్టెనో చూచితిరికదా? ఇటుల నతఁడా
20
+ కుచేలునిసంతోషపెట్టుటకుఁ గారణమేమి? బాల్యస్నేహమే
21
+ కదా. కాఁబట్టి స్నేహముతోసమానమైన దింకొకటి మంచిది
22
+ లేదని చెప్పవచ్చును. అందున సజ్జనసహవాసము ముఖ్యము.
23
+ దుర్జనసహవాసము త్యాజ్యము. కావున మనము దుర్జనసహ