Split (1)

train · 4.74k rows

url stringlengths 20 1.03k	text stringlengths 265 68k	lang stringclasses 1 value	prob_lang float64 0.52 1	num_words int64 50 8.04k	sym_ratio float64 0.03 0.6
https://jam-news.net/ge/vardisferi-vagoni-garyvnilebs-codvisgan-ikhsnis/	ვარდისფერი ვაგონი გარყვნილებს ცოდვისგან იხსნის “ასეთი თხოვნა გვაქვს ჩვენი ძმებისადმი – მოდით, ნუ შევალთ ხოლმე მეტროს ბოლო ვაგონში. მოდით, ეს უკანასკნელი, მეხუთე ვაგონი ჩვენს ქალბატონებს დავუთმოთ. ამგვარად, ქალბატონები ჭყლეტასა და უხერხულობას ასცდებიან, ჩვენ კი – ცოდვასა და შერცხვენას. გააზიარეთ, რომ ყველამ იცოდეს.” ამ იდეის ავტორი უდავოდ მართლმორწმუნე მუსლიმია, მაგრამ პირველწყაროს დადგენა რთული აღმოჩნდა. “ფეისბუკში” ჯგუფს, სახელად “კაცონუშეხვალბოლოვაგონში”, მავანი იმამ ჰასანლი კურირებს. ეს ინიციატივა თავიდან რელიგიურ მოღვაწეს, გაჯი შაჰინ ჰასანლის მიაწერეს, თუმცა მან განაცხადა, რომ ამ იდეასთან არაფერი აქვს საერთო. აღნიშნულმა წინადადებამ დიდი ხმაური გამოიწვია აზერბაიჯანულ ინტერნეტსა და პრესაშიც. აღმოჩნდა, რომ “მეხუთე ვაგონის” იდეას მოწინააღმდეგე მეტი ჰყავს, ვიდრე მომხრე. იმამ ჰასანლიმ ფეისბუქის გვერდზე დაწერა, რომ “ქალთა ვაგონის ყველა მოწინააღმდეგე ქალებთან ხახუნის მოყვარული არ არის, თუმცა ყველა მოყვარული ნამდვილად წინააღმდეგია ასეთი ვაგონების. და ნუ მოტყუვდებით, როდესაც ასეთებს თავი ინტელექტუალებად მოაქვთ.” ამ თემასთან დაკავშირებით “ინტელექტუალებს” ასეთი კითხვები გაუჩნდათ: 1. ჭყლეტის თავიდან ასაცილებლად იქნებ, უბრალოდ, ვაგონების რაოდენობა გაგვეზარდა? 2. ვისაც ქალის ყურება არ შეუძლია, იქნებ თვალები დახუჭოს? 3. საზოგადოებრივ ტრანსპორტში მგზავრების სქესობრივი ნიშნით დაყოფა ალბათ ბოლოს სკოლების და პლაჟების განცალკევებამდეც მიგვიყვანს? 4. ვინც ქმართან ერთად მგზავრობს, რა ქნას – ცალ-ცალკე ვაგონებში ჩასხდნენ? 5. ქალებისთვის მხოლოდ ერთი ვაგონის გამოყოფას რატომ გვთავაზობენ? ბევრი ქალი დარწმუნებულია, რომ თუკი, მეხუთეს გარდა, რომელიმე სხვა ვაგონში შევლენ, მამაკაცები ამას უზნეობად მიიჩნევენ. “გამოდის, რომ თუკი მესამეში ვზივარ, და არა ბოლო, მეხუთე ვაგონში, მინდა, რომ ხელები მითათუნონ?” ” თუკი მესამე ვაგონში ვინმემ მიჩქმიტა, ჩუმად უნდა ვყლაპო ცრემლები, თითქოს ჩემი ბრალი იყოს?” თუმცა, ისეთებიც არიან, ვისაც ერთი სქესის ადამიანებთან ერთად მგზავრობის იდეა მოსწონთ: “მოხარული ვიქნებოდი, რომ არსებობდეს მხოლოდ ქალებისთვის განკუთვნილი ერთი ვაგონი, ან ვაგონის ნახევარი მაინც. მახსოვს, ადრე, როდესაც ვსწავლობდი და გაკვეთილებზე მეტროთი მივდიოდი, ხშირად ან ხელების ფათურით მაწუხებდნენ, ან მეტმასნებოდნენ. ძალიან უსიამოვნო, გულის რევის შეგრძნება მეუფლებოდა, მაგრამ არასდროს არავინ დამხმარებია, თუმცა ხვდებოდნენ, რომ საქმე მთლად კარგად არ იყო. თუ ვინმეს ჰგონია, რომ მათი ახლობლები და ნაცნობები არასდროს ჩავარდნილან მსგავს მდგომარეობაში, ძალიან ცდებიან. უბრალოდ, ბევრი არ ამხელს ამას.” იდეის მხარდამჭერებს ასეთი არგუმენტები მოჰყავთ: 1. გარყვნილ ადამიანებს მათი მიდრეკილებების გამოვლენის საშუალება უნდა მოვუსპოთ და მათ ამ გზით უნდა ვუმკურნალოთ. დანაშაულის პრევენცია უფრო ადვილია, ვიდრე ჩადენილი დანაშაულისთვის ადამიანის დასჯა. 2. არავინ უშლით ქალებს, სხვა ვაგონებითაც იმგზავრონ. 3. იაპონიაშიც არსებობს “ქალების” სპეციალური ვაგონი, რომელიც საერთოდაც ვარდისფრადაა შეღებილი და ყველას მოსწონს. 4. განცალკევებული ტრანსპორტი ზუსტად შეესაბამება აზერბაიჯანულ მენტალიტეტს. ამ ბოლო მოსაზრებას ნოსტალგიით აღსავსე კომენტარიც ადასტურებს: “პატარა რომ ვიყავი, ჩვენი სოფლის ავტობუსი ორი ნაწილისგან შედგებოდა. უკან მამაკაცები ისხდნენ, წინ კი – ქალები. ახლა კი, როდესაც ღირსების ცნება გამქრალია, ავტობუსში ვხვდები ისეთ ახალგაზრდა კაცებს, რომლებიც გოგონებს დორბლმორეულები უყურებენ”. მართლაც, ბაქოს გარეუბნების მიკროავტობუსებში, ტრადიციულად, უკანა ადგილებს მხოლოდ მამაკაცები იკავებენ. ითვლება, რომ ქალისათვის უკან ჯდომა ყველა თვალსაზრისით უხერხულია. milli.az-ისთვის დაწერილ სტატიაში სევინჯ ფედაი კითხვას სვამს – თუ სად გაქრა პროგრესი? მისი თქმით, “წინათ სიძის დედა სარძლოს აბანოში ირჩევდა (ზედმეტად გამხდარი ან კუზიანი რომ არ შეესაღებინათ), მოგვიანებით, სარძლოებს ქორწილების ვიდეოჩანაწერებზე ნახულობდნენ; როგორც იქნა, ახალგაზრდებმა თითქოს დაიწყეს თავისით ერთმანეთის გაცნობა, და ახლა მეტროში აპირებენ საზოგადოებრივი აბანოს მოწყობას?” inform.az-ისთვის მომზადებულ სტატიაში თებრიზ ისლამმა ყველას, ვინც ამ აზრით აღშფოთებულია, “მიტმასვნის მოყვარულები” უწოდა და ამ იდეის ხორცშესხმასთან დაკავშირებით ეჭვი გამოთქვა. მთლიანობაში, პრესაში დიდი აღფრთოვანება არ შეიმჩნეოდა. ოფიციალურ პირებს რაც შეეხებათ, ბაქოს მეტროპოლიტენის პრესსამსახურის წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ არავითარი “გენდერული” ვაგონების გამოყოფას არ აპირებენ. “ჩვენი მოვალეობაა მგზავრების გადაყვანა, მათი კომფორტისა და უსაფრთხოების უზრუნველყოფა, და ჩვენთვის ყველა მგზავრი ერთნაირია. წარმოდგენა არ გვაქვს, ვინ და რატომ წამოიწყო ეს კამპანია.”	ka	0.996087	529	0.336484
https://jam-news.net/ge/vasil-maghlaferidzem-sazogadoebrivi-mauwyebeli-datova/	ვასილ მაღლაფერიძემ საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის თანამდებობა დატოვა. საზოგადოებრივი მაუწყებლის ინფორმაციით, მან შესაბამისი განცხადებით უკვე მიმართა მაუწყებლის სამეურვეო საბჭოს. “სრულიად დარწმუნებული ვარ, რომ პირველი არხი მიუკერძოებლად და პირუთვნელად გააშუქებს მომავალ არჩევნებსაც და ყველა სხვა პოლიტიკურ პროცესსაც, იქიდან გამომდინარე, რომ ვინმემ სხვადასხვა მიზნიდან გამომდინარე, არ იპოვოს ეჭვის საბაბი და კითხვის ნიშნები არ დასვას არხის მიუკერძოებლობასთან დაკავშირებით, მივიღე გადაწყვეტილება გადადგომის შესახებ,” – წერს მაღლაფერიძე საკუთარ განცხადებაში. მაღლაფერიძე საზოგადოებრივი მაუწყებლის დირექტორად 2017 წლის 6 იანვარს აირჩიეს. მანამდე ის “ქართული ოცნების” თავმჯდომარისა და დამფუძნებლის, ბიძინა ივანიშვილის ოჯახის კუთვნილი ტელეკომპანიის – “მეცხრე არხის” დირექტორის მოადგილე იყო. საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის თანამდებობაზე მისი არჩევა არასამთავრობო ორგანიზაციებმა არხზე პოლიტიკური ზეგავლენის ზრდად შეაფასეს.	ka	0.997269	105	0.257143
https://jam-news.net/ge/vedzeb-chvilebis-gayidva-gashvileba/	"უბრალოდ მაინტერესებს, რამდენი წლის ვარ, ზოდიაქოთი რა ვარ" - საქართველოში ათასობით ადამიანი ბიოლოგიურ ოჯახს ეძებს ვეძებ – ჩვილების გაყიდვა გაშვილება ათობით ადამიანი ფეისბუკის ღია ჯგუფში ეძებს ბიოლოგიურ მშობლებსა და ჩვილობის ასაკში დაკარგულ ნათესავებს. ჯგუფის წევრები ჰყევბიან, რომ გასული საუკუნის 80-90 წლებში საქართველოს სამშობიარო სახლებიდან ხშირი იყო ჯანმრთელ ბავშვების მოპარვის პრაქტიკა – მშობლებს ატყუებდნენ, რომ ჩვილი გარდაიცვალა. სინამდვილეში კი, ბავშვს ჰყიდდნენ, ხოლო ბიოლოგიურ ოჯახთან ყველანაირ კვალს ანადგურებდნენ. ამ ფაქტზე სისხლის სამართლის საქმეცაა აღძრული. JAMnews-ი მოგიყვებათ რამდენიმე ისტორიას სხვადასხვა დასასრულით. __________ 1968 წლის 17 აპრილს, გვიან ღამით, კამოს ქუჩის (დღევანდელი დიმიტრი უზნაძის ქუჩა) სამშობიარო სახლში თითქმის აღარავინ იყო, როდესაც ნუნუ ყამარაულს ექიმმა უთხრა, რომ მის ახლადდაბადებულ გოგონას სასწრაფოდ სჭირდებოდა ოპერაცია და ბავშვთა საავადმყოფოში უნდა გადაეყვანათ. დედა, რა თქმა უნდა, დათანხმდა. დილით მას უთხრეს, რომ ბავშვმა ოპერაცია ვერ გადაიტანა და გარდაიცვალა. ოჯახს გარდაცვლილი ჩვილი არ უნახავს. ახალგაზრდა მშობლები ისეთ სტრესში იყვნენ, საბუთებსა და დოკუმენტაციაზე ფიქრის დრო და ენერგიაც არავის ჰქონდა. თანაც, მეან-გინეკოლოგი ოჯახის ახლობელი იყო, ამიტომ მთელი ეს ლოჯისტიკური ხათაბალა საკუთარ თავზე აიღო. ნუნუს და მის მეუღლეს, ზაქარიას ერთ წელიწადში ჯანმრთელი გოგონა შეეძინათ, კიდევ რვა წელიწადში კი ბიჭი. სამივე ბავშვი ერთი და იგივე სამშობიაროში, ერთსა და იმავე მეან -გინეკოლოგთან გაჩნდა. წლები გადიოდა, აპრილის იმ ღამის შესახებ კი ოჯახში საუბარს გაურბოდნენ. ამ თემაზე არავინ ლაპარაკობდა. *** ზამთრის ერთი ცივი საღამო იყო, როდესაც სახლში დაბრუნებულ იას მამა დაბნეული და ანერვიულებული დახვდა. ზაქარიამ ტელევიზორში გადაცემა ნახა სამშობიარო სახლებში გარდაცვლილ ბავშვებზე. გადაცემაში მოწვეული იურისტი ამბობდა, რომ თუკი წლების წინ, სამშობიარო სახლში მშობლებს უთხრეს, რომ მათი ახლადდაბადებული ბავშვი გარდაიცვალა, მათ კი გარდაცვალების აქტი არ უნახავთ, დიდი ალბათობით ბავშვი ცოცხალია, მშობლები კი თაღლითობის მსხვერპლნი. იაც აღელდა. მან იცოდა, რომ ოჯახში პირველი შვილი არ იყო. ამ გადაცემის ნახვის შემდეგ, ოჯახში ეჭვმა დაისადგურა – იქნებ ცოცხალია. ▇ ეჭვები მას შემდეგ გაღრმავდა, რაც იუსტიციის სახლში მისულ იას, არქივში გარდაცვლილი ბავშვის საბუთები არ დახვდა – არც დაბადების მოწმობა და არც გარდაცვალების. თითქოს, მისი უფროსი და არც დაბადებულა და არც გარდაცვლილა. არქივში მხოლოდ საკუთარი დაბადების შესახებ სამშობიაროს ჩანაწერი იპოვა, სადაც ეწერა, რომ ის მშობლების პირველი შვილი იყო. „რატომ ეწერა, რომ პირველი შვილი ვიყავი? მეან-გინეკოლოგმა, რომელიც ოჯახის ახლობელი იყო და რომელთანაც დედამ მეორედ იმშობიარა, ნამდვილად იცოდა, რომ მე არ ვიყავი პირველი შვილი. პირველი ბავშვი უბრალოდ გამქრალი იყო საბუთებიდან. ასე არ ხდება ხოლმე“. ია იხსენებს, რომ გარდაცვლილი ბავშვის თემაზე მათ სახლში საუბარიც მხოლოდ 50 წლის შემდეგ დაიწყო. „და მხოლოდ 50 წლის შემდეგ აღმოვაჩინეთ, რომ ნათესავებს, ყველას სხვადასხვა ვერსია ჰქონდა, თუ როდის, რატომ ან რომელ საათზე გარდაიცვალა ბავშვი. ამ თემაზე ადრეც რომ გველაპარაკა, ბევრ კითხვის ნიშანს დავინახავდით. ჩვენი ვარაუდით, ბავშვი დაბადებისთანავე, პირდაპირ ამყვან დედაზე გააფორმეს,“ – ამბობს ია ყველაშვილი. ამ ხუთი წლის განმავლობაში იამ ბევრი რამ გააკეთა, რომ თავისი დაკარგული და ეპოვა, რომელიც 17 აპრილს 55 წლის გახდა, თუმცა უშედეგოდ. “ვეძებ მშობლებს” , “ვეძებ შვილს” იმავე დროს, იმავე ქალაქში, ჟურნალისტმა თამუნა მუსერიძემ 31 წლის ასაკში აღმოაჩინა, რომ აყვანილია. „ეჭვიც არასდროს შემპარვია, იმის მიუხედავად, რომ ბავშვობაში ერთხელ მეზობელმა მითხრა, ერთხელ მეგობარმაც, მაგრამ ყურადღება არასდროს მიმიქცევია.“ დედას გარდაცვალებიდან რამდენიმე კვირაში, თამუნამ სახლში შემთხვევით მეორე დაბადების მოწმობა იპოვა, აქტის გაფორმების განსხვავებული ნომრით. მალევე, იუსტიციის სახლში პასპორტის აღსადგენად მისულმა აღმოაჩინა, რომ მის დოკუმენტაციაში დედის მშობიარობა საერთოდ არ ფიქსირდებოდა. „მე ვიცოდი, რომ რკინიგზის სამშობიაროში ვიყავი დაბადებული, იუსტიციის სახლში კი მითხრეს, რომ ჩემს დოკუმენტაციაში კამოს ქუჩის სამშობიარო სახლი ფიქსირდებოდა. ამ დროს ნელ-ნელა გამახსენდა ყველა ის ადამიანი, ვისაც ოდესმე უთქვამს, რომ აყვანილი ვარ. დავიწყე ნათესავებსა და მეგობრებში ამ ამბის გამორკვევა. ყველა თავს არიდებდა ლაპარაკს. ბოლოს, ერთ-ერთს წამოცდა და მკითხა – ვინ გითხრაო? ამ დროს უკვე დავრწმუნდი, რომ აყვანილი ვარ.“ იმ დღიდან თამუნამ ბიოლოგიური მშობლების ძებნა დაიწყო, თუმცა ჯერჯერობით მხოლოდ ის გამოარკვია, რომ მისი გვარი სორდიაა. ამის გარკვევა დნმ ტესტით შეძლო. „საქართველოს კანონმდებლობით, გაშვილებულ ბავშვს არ აქვს უფლება მშობლების ნებართვის გარეშე გაიგოს ინფორმაცია დაბადების ადგილის, ან დაბადების დღის შესახებ. ამის გარდა, თბილისში არ არსებობს არანაირი დაწესებულება, სადაც მიხვალ და გაიგებ ინფორმაციას შენი ბიოლოგიური წარმომავლობის შესახებ.“ თამუნამ ვერანაირ ინფორმაციას ვერ მიაგნო, თუმცა ძიების პროცესში შეხვდა ბევრ სხვა ადამიანს იმავე პრობლემით, მათ შორის ია ყველაშვილს. მათ ერთად შექმნეს ფეისბუქ ჯგუფი „ვეძებ“, იმ მიზნით, რომ დაეკვალიანებინათ ადამიანები, რომლებიც ბიოლოგიურ მშობლებს ეძებდნენ. სრულიად მოულოდნელად ჯგუფმა სულ სხვა მნიშვნელობა შეიძინა. ჯგუფს ემატებოდნენ ადამიანები მსგავსი ისტორიებით. ▇ ნელ-ნელა გამოირკვა უზარმაზარი, საიდუმლო ქსელის არსებობის შესახებ, თუ როგორ აცხადებდნენ ექიმები ახლადდაბადებულ ბავშვებს გარდაცვლილად და შემდეგ მათ არალეგალურად ყიდდნენ. „ყველაფერი ერთი კონკრეტული ამბით დაიწყო. ადამიანი ქმრის ბიოლოგიურ მშობლებს ეძებდა და ჩვენი ჯგუფის საშუალებით გამოვარკვიეთ, რომ მისი ქმარი დაბადებისთანავე მკვდრაშობილად გააფორმეს, სინამდვილეში კი გორში გაყიდეს ამყვან მშობლებზე.“ ამ ამბის გახსნიდან მალევე, თამუნას ერთი ქალი დაუკავშირდა და გაანდო საიდუმლო, რომელიც მას დედამ მოუყვა სიკვდილის წინ. „დედამისმა, მეან-გინეკოლოგმა ერთ-ერთ სამშობიარო სახლში, სიკვდილის წინ შვილს მოუყვა, თუ როგორ გადამალა ახლადდაბადებული ბავშვი სამშობიაროს მეორე სართულზე, დედას კი უთხრა, რომ ბავშვი გარდაიცვალა. დედა ეხვეწებოდა მკვდარი ბავშვი მაინც ეჩვენებინათ, მან კი უპასუხა, რომ ბავშვის გვამი დაწვა. ამის შემდეგ, მან გადამალული ბავშვი სახლში წამოიყვანა და თვითონ გაზარდა. მხოლოდ სიკვდილის წინ უთხრა შვილს სიმართლე და თან, დეტალურად მოუყვა როგორი სქემით მუშაობდნენ: როგორ იპარავდნენ ცოცხალ ბავშვებს, ასაღებდნენ მათ მკვდრადშობილებად და სინამდვილეში ყიდდნენ.“ ბავშვების მოპარვის და გაყიდვის არალეგალურ სქემის შესახებ ნელ-ნელა კიდევ მეტი და მეტი ამბავი გაირკვა. თამუნას თქმით, ასეთი ამბები ხდებოდა მთელი საქართველოს მასშტაბით და ამ სქელში უამრავი ადამიანი იყო ჩართული. თბილისი, გურჯაანი, ქუთაისი, ზესტაფონი, სამეგრელოს ქალაქები – პირად ისტორიებზე დაყრდნობით თამუნას თქმით ასეთი ტიპის ქსელები 1950 წლიდან 2006 წლამდე ფუნქციონირებდა საქართველოში. საბჭოთა წლებში ბავშვებისაქართველოშივე იყიდებოდნენ, დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ კი ბავშვებს ჰყიდიდნენ უცხოეთშიც – ამერიკაში, კანადაში, ევროპაში. სქემა ასეთი იყო – ახლადდაბადებულ ბავშვს გამოაცხადებდნენ მკვდრადშობილად, ან მას სასწრაფო ოპერაცია სჭირდებოდა, რომელსაც ვერ გადაიტანდა. მშობლები ამ დროს იმდენად მძიმე ემოციურ სტრესში იყვნენ, მარტივად აწერდნენ ხელს ნებისმიერ ფურცელს, წაკითხვის და დაკვირვების გარეშე. ამ დროს კი რეალურად ხელს აწერდნენ ბავშვის გაშვილებაზე თანხმობას. „ასეთი ისტორიაც კი გვქონდა – დედას გამოუარეს, ჩასვეს მანქანაში და ხელი მოაწერინეს საბუთზე დაკრძალვის ცერემონიალის შესახებ. სინამდვილეში კი ბავშვი ცოცხალი და გადამალული იყო, მანქანაში კი იჯდა კაცი კანადიდან, რომელიც დედას ათვალირებდა და ხელს აწერინებდა გაშვილების შესახებ თანხმობაზე.“ ერთ-ერთი ყველაზე გახმაურებული სქემა გურჯაანის სქემა იყო, რომელსაც სამშობიაროს თანამშრომელი მზია გელაშვილი ხელმძღვანელობდა. „ის სხვადასხვა სამშობიაროებიდან აგროვებდა ჩვილ ბავშვებს, რომლებსაც თბილისში სხვადასხვა სახლებში, ძიძებთან ანაწილებდა. ბავშვები ძიძებთან იზრდებოდნენ, მათი ფოტოები კი ამერიკასა და კანადაში იგზავნებოდა. მზია გელაშვილი, ვინმე მარინა ნაპირელთან ერთად მეზობლებს ართმევდა პირადობის მოწმობებს და ბავშვებს მათ სახელზე აფორმებდა. საბოლოოდ, ჩანდა, რომ თითქოს ეს მეზობლები ამბობდნენ ბავშვებზე უარს და არა რეალური მშობლები, ამიტომ არავინ იცის და ვერასდროს გავიგებთ, რეალურად საიდან მოდიოდნენ ეს ბავშვები და ვისი შვილები არიან“, – გვიყვება თამუნა მუსერიძე. იმ შემთხვევაში, თუ ოჯახი გავლენიანი ან შეძლებული იყო და დაჟინებით მოითხოვდა მკვდარი ბავშვის საკუთარი თვალით ნახვას ან მის დაკრძალვას, ერთ-ერთ საავადმყოფოში გარდაცვლილი ბავშვების კოლექციასაც კი ინახავდნენ. საყინულეში ინახებოდა მართლა გარდაცვლილი სხვადასხვა გარეგნობის ბავშვების გვამები – ქერა გოგო, ქერა ბიჭი; შავგვრემანი გოგო, შავგვრემანი ბიჭი და საჭირო დროს, ოჯახს დასაკრძალად ამ კოლექციიდან ატანდნენ ბავშვს. თამუნას თქმით, უზომოდ ჩახლართული, უზარმაზარი სქემის შედეგად, საქართველოში 100 ათასზე მეტი ბავშვია გაშვილებული. „ეს რაოდენობა, ქვეყნის მოსახლეობის მასშტაბთან შედარებით არის კატასტროფა“ – ამბობს იურისტი ლია მუხაშავრია, რომელიც ბიოლოგიური მშობლების მაძიებლებს იურიდიულად ეხმარება.“ „როგორც სჩანს, ბავშვების ყიდვა-გაყიდვა და გატაცება, რაც ოდითგანვე მოგვსდაგმს, არ გაჩერებულა და სისტემური ხასიათი ჰქონია ჩვენს დროშიც.“ დღეს ჯგუფში „ვეძებ“ 227 ათასზე მეტი ადამიანია გაწევრიანებული. აქ ადამიანები თავიანთ ისტორიებს აზიარებენ, კითხვებს სვამენ და შემდეგ ჯგუფის ორგანიზატორები მათ გზის გაკვლევაში ეხმარებიან. ჯგუფში ყველა ტიპის კითხვას წააწყდებით – როგორ გავიგო ნაშვილები ვარ თუ არა; 1956 წელს გურიაში ვიმშობიარე და ბავშვი მომიკვდა, შეიძლება ცოცხალი იყოს?!; სად უნდა გავარკვიო ჩემი დოკუმენტაცია ყალბი თუ არა; ვეძებ ბიოლოგიურ მშობლებს სამეგრელოში და ა.შ. ჯგუფის საშუალებით თამუნამ და იამ თითქმის 700 ოჯახი დააკავშირეს. თუმცა, უმეტეს შეთხვევაში, ბიოლოგიური მშობლების პოვნა ძალიან რთულია, რადგან დოკუმენტაცია ფაქტიურად არ არსებობს. ყველა საბუთი და დოკუმენტი რაც ამყვან მშობელს აქვს, ყალბია. “ერთადერთი გამოსავალი გენეტიკური ტესტია. საქართველოში დნმ-ის ბაზა არ გვაქვს, ამიტომ ამაზონიდან ვიწერთ კოლბას 100 დოლარად, რომელიც უკან ამერიკაში იგზავნება ლაბორატორიაში. თითოეული ადამიანის შედეგი ხვდება მსოფლიო ბაზაში, რომელიც 500 წლის განმავლობაში შეინახება. ტესტის გაკეთების შემდეგ, ბაზა გაჩვენებს ნათესავებს – ანუ იმ ადამიანების სიას, ვისაც ტესტი გაკეთებული აქვს და შენი სისხლით ნათესავია.“ თამუნამ ტესტის საფუძველზე ბევრ ნათესავს მიაგნო და გამოარვკია, რომ გვარად სორდიაა, თუმცა პირდაპირ დედისა და მამის კვალს ჯერ ვერ მიაგნო. მოპარული ბავშვების საქმეს სამართლებრივი მსვლელობაც მიეცა. შინაგან საქმეთა სამინისტრო სამშობიაროებიდან ჩვილების, სავარაუდოდ, უკანონო გაშვილების ფაქტებით გასულ წელს დაინტერესდა. 2022 წლის 31 აგვისტოს, უწყებაში გასაუბრებაზე დაიბარეს არასამთავრობო ორგანიზაციისა და სოციალურ ქსელში არსებული ჯგუფის „ვეძებ“ ადმინისტრატორი, თამუნა მუსერიძე. მან ექვსი საათი გაატარა შინაგან საქმეთა სამინისტროში გასაუბრებაზე. სამართალდამცავებს მოუყვა ყველაფერი, რაც მას და მის მეგობრებს, უკანასკნელი ორი წლის განმავლობაში დაუგროვდათ. პანაიოტის სურუკლის ისტორია ბიოლოგიურ მშობლებს ეძებს 20 წლის პანაიოტის სურუკლიც კვიპროსიდან. მან ყოველთვის იცოდა, რომ აყვანილია და წარმოშობით საქართველოდანაა, თუმცა ბიოლოგიური მშობლების მოძებნის სურვილი არასდროს ჰქონია. 2020 წელს, როდესაც პანდემია დაიწყო და პანაიოტისს ბევრი დრო ჰქონდა სახლში, იფიქრა, რომ ბიოლოგიურ მშობლებს ახლა თუ არ მოძებნიდა, შემდეგ შეიძლება გვიანი ყოფილიყო და ისინი ცოცხლები აღარ დახვედროდნენ. „მშობლებს არ სწყენიათ, სიყვარულში გამზარდეს და ისინი ყოველთვის ჩემი მშობლები იქნებიან, ყოველთვის მადლიერი ვიქნები მათი. მითუმეტეს, რომ მე მეგონა, რომ ჩემმა ბიოლოგიურმა მშობლებმა ჩემზე უარი თქვეს და მათზე გაბრაზებულიც ვიყავი. ▇ უბრალოდ მაინტერესებდა, რეალურად რამდენი წლის ვარ, როდის არის ჩემი დაბადების დღე და ზოდიაქოს რა ნიშანს ვატარებ. ამიტომ დავიწყე ძებნა. პანაიოტისს დედამ უპრობლემოდ გადმოუღო საბუთები, რომელიც მისი შვილად აყვანის დროს გაფორმდა. კარგმა ნაცნობმა, რომელიც კვიპროსში საქართველოს საელჩოში მუშაობს, მისი დოკუმენტები წაიღო და დაპირდა, რომ ამ საბუთების საშუალებით ძალიან მარტივად იპოვა მის მშობლებს ბაზაში. თუმცა, ასე არ მოხდა. პანაიოტისზე ინფორმაცია მხოლოდ აყვანის შემდეგ მოიპოვება, როდესაც ის წლინახევრის იყო. მანამდე, საბუთების მიხედვით პანაიტიოსი საერთოდ არ არსებობს. „ამ მომენტში დავითრგუნე. სულ სხვა ემოციები გამიჩნდა. არავისთან არ მინდოდა ლაპარაკი და მარტო ჩემთვის მინდოდა ყოფნა. მშობლებს ეწყინათ კიდეც.“ შემდეგ, იმავე კარგმა ნაცნობმა ფეისბუქ ჯგუფის შესახებ მოუყვა და პანაიოტისიც ჯგუფში „ვეძებ“ გაწევრიანდა. „თითქმის ერთი წელი არაფერი დამიპოსტია, მეშინოდა ჩემი ამბის გაზიარების. ბოლოს, თამუნას მივწერე პირადად და მან გამოაქვეყნა საჯარო პოსტი. ამის შემდეგ დავიწყეთ ჩემი ბიოლოგიური მშობლების ძებნა.“ პანაიოტისმა გენეტიკური ტესტი გაიკეთა და რამდენიმე სავაურაუდო ოჯახი იპოვა. ჩამოვიდა საქართველოში, რამდენიმეს შეხვდა კიდეც, თუმცა ბოლომდე არცერთ ოჯახთან არ დადასტურდა სისხლით ნათესაობა. „იმ ინფორმაციის მიხედვით, რაც აქამდე მოვიპოვეთ, მე ძიძასთან ვცხოვრობდი ერთი წელი, სანამ გამაშვილებდნენ. ის ძიძა გარდაცვლილია, მშობლები კი ოფიციალურად შოთა და ნონა რუხაძეები არიან, რომლებიც რეალურად არ არსებობენ. ჩემი დოკუმენტაცია სრულად ყალბია.“ თამუნასთან ერთად, პანაიტიოსმა საბუთები შინაგან საქმეთა სამინისტროში მიიტანა იმ იმედით, რომ სახელმწიფო ამ საქმეს გამოიძიებს. თუმცა, ჯერ-ჯერობით სამინისტროს მხრიდან რეაგირება არ ყოფილა. „ხუთი ბავშვის დოკუმენტაცია მივიტანე, დაახლოებით 7 თვის წინ. საქმე აღძრულია და გამოძიება მიმდინარეობს, თუმცა ჯერ არავინ დაგვკავშირებია. მესმის, რომ რთულია 20 წლის წინანდელი საქმის გამოძიება, თუმცა გვაქვს სახელები და გვარები, სასამართლოს გადაწყვეტილებები, მისამართები და ტელეფონის ნომრები. ესპანეთშიც არსებობდა ასეთი სქემა, ეს ჩვენი ნოუ-ჰაუ არ არის, მაგრამ იქ 1997 წელს სახელმწიფომ გახსნა ეს სქემა და 500 ბავშვი იპოვა.“ – გვიყვება თამუნა. „ის ხუთი საქმე, რომელიც თამუნამ შინაგან საქმეთა სამინისტროში მიიტანა, არ არის ხანდაზმული და მათი გამოძიება შესაძლებელია“ – ამბობს იურისტი ლია მუხაშავრია. „თუმცა ჯერ-ჯერობით არც მათზე მიგვიღია რაიმე პასუხი. დანარჩენი შემთხვევები საქართველოს კანონმდებლობის მიხედვით უკვე ხანდაზმულია და, სამწუხაროდ, ამ დანაშაულის ჩამდენი ადამიანების პასუხისგებაში მიცემა შეუძლებელია.“ თუმცა, არსებობს ამბები კეთილი დასასრულით. ანა და თაკო ორ წელიწადზე ცოტა მეტი ხნის წინ თბილისში ორმა გოგონამ ერთმანეთი იპოვა. 18 წლის წინ ანა სართანია ინსტაგრამს სქროლავდა, როცა მეგობარმა ფოტო გაუგზავნა და ჰკითხა: ეს შენ ხარ? ფოტოზე გოგონას ახალი პირსინგი ჰქონდა გაკეთებული წარბზე. თვითონ აშკარად არ იყო. მას არც პირსინგი ჰქონდა წარბზე და არც თმა ჰქონდა მუქი წაბლისფერი. მაშინვე გაახსენდა, რომ სხვებსაც უთქვამთ, რომ ნახეს ერთი გოგო, რომელიც მას ძალიან ჰგავდა. იცოდა, რომ ამ გოგოს თაკო ერქვა. ამჯერად, ანამ ინსტაგრამზე თაკოს მოძებნა გადაწყვიტა. ეძება, ეძება, მაგრამ ვერ იპოვა. შემდეგ ფეისბუქზე ერთ-ერთ ჯგუფში გააგზავნა მისი ფოტო და იკითხა, ვინმე ხომ არ იცნობდა თაკოს. ჯგუფის ერთ-ერთი წევრი თაკოს მეგობარი აღმოჩნდა. ანა და თაკო ერთმანეთს ინსტაგრამზე დაუკავშირდნენ და ლაპარაკი დაიწყეს. ძალიან ბევრი რამე დაემთხვა – ორივე 18 წლის იყო, ზაფხულში დაბადებული და ორივეს დისპლაზია ჰქონდა. მალევე შეხვედრა გადაწყვიტეს. იმ დღეს წვიმდა. ანა თავის მეგობართან ერთად თაკოს მეტროს შესასვლელში ელოდებოდა. თაკო ესკალატორიდან რომ გადმოვიდა და პირბადე ჩამოიწია, ორივემ ყვირილი დაიწყო. ▇ „გაქცევა მინდოდა. მეგონა, რომ სარკეში ვიხედებოდი. ჩემი ასლი მედგა თვალწინ. ერთმანეთს ვუყურებდით და ვკიოდით.“ თაკოს და ანას დნმ-ის ტესტის გაკეთებაც კი არ დასჭირდათ. იმდენად ჰგავდნენ ერთმანეთს, რომ ეჭვიც არავის შეჰპარვია, რომ ტყუპები არიან. თაკო ზუგდიდში გაიზარდა. ანა – თბილისში. ორივეს მზრუნველი და მოსიყვარულე ოჯახი ჰყავდა. ანას ერთხელაც არ შეჰპარვია ეჭვი, რომ ბიოლოგიურ ოჯახში არ იზრდებოდა. მითუმეტეს, რომ ძალიან ჰგავდა დედას. თაკოს კი, ძალიან ლაღი და ბედნიერი ბავშვობის მიუხედავად, სულ ჰქონდა შეგრძნება, რომ რაღაც რიგზე ვერ არის. „იმის მიუხედავად, რომ არაჩვეულებრივი ოჯახი მყავს და სიყვარულში გავიზარდე, სულ მეეჭვებოდა, რომ იქ არ ვარ, სადაც უნდა ვიყო.“ ერთმანეთის გაცნობის შემდეგ ანამ და თაკომ დაიწყეს გამოძიება, თუ რა ხდება მათ თავს. ემოციურად რთული და მძიმე ლაპარაკის შემდეგ საკუთარ მშობლებთან გამოარკვიეს, რომ ორივე ნაშვილებია. 18 წლის შემდეგ გამოირკვა, რომ 2002 წლის 20 ივნისს სამეგრელოში, სოფელ კირცხში აზა შონიამ გოჩა გახარიასგან გააჩინა ტყუპი გოგოები, რომლებიც დაბადებისთანავე ერთმანეთს დააშორეს და სხვადასხვა ოჯახებში გააშვილეს. ასევე გამოირკვა, რომ თაკოს და ანას ერთმანეთის გარდა ჰყავთ კიდევ ოთხი და-ძმა. თუმცა, ჯერ-ჯერობით ვერ გამოარკვიეს, ვინ გააშვილა ისინი. როდესაც ტყუპები გაჩნდნენ, ბიოლოგიური მშობლები ერთმანეთს დაშორებულები იყვნენ. ორივე მხარე სხვადასხვა ისტორიას ჰყვება. „ცალ-ცალკე გაგვაშვილეს, იმიტომ რომ ასე უფრო მეტი ფასი ექნებოდა თითოს.“ ანამ და თაკომ ბიოლოგიური ოჯახი თამუნას და იას ფეისბუქ ჯგუფის დახმარებით იპოვეს. მათ პოსტს ახალგაზრდა გოგო გამოეხმაურა, რომელიც 2002 წელს სოფელ კირცხში დაბადებულ ტყუპებს – საკუთარ დებს ეძებდა. დნმ-ის ტესტის საფუძველზე და-ძმებმა ერთმანეთი იპოვეს და ყველა საიდუმლოს ფარდა აეხადა. თუმცა ტყუპებისთვის, ბიოლოგოიური ოჯახის პოვნაზე მეტად, ერთმანეთის პოვნა აღმოჩნდა არის ყველაზე მნიშვნელოვანი მოვლენა. „და-ძმებთან კარგი ურთიერთობა გვაქვს, მაგრამ ისინი ერთად გაიზარდნენ, ჩვენ ცალ-ცალკე. ჩვენთვის მთვარია, რომ ერთმანეთი ვიპოვეთ და უკვე ორი წელია, ერთმანეთი გვყავს. რაც შეეხება მშობლებს, ჩვენ უკვე გვყავს მშობლები, რომლებმაც გაგვზარდეს და ბიოლოგიურ მშობლებთან ურთიერთობის არანაირი ინტერესი არ გვაქვს.“ აზა შონია, ტყუპების ბიოლოგიური დედა ემიგრაციაშია. თაკოს და ანას მასთან ჯერ არ უსაუბრიათ და მისი გაცნობის სურვილი დიდად არც აქვთ. „ჯერ ბოლომდე არ ვიცით, რა მოხდა – ვინ გაგვაშვილა, ვინ გაგვყიდა, ვინ რა მონაწილეობა მიიღო ამ ყველაფერში. ამ ამბავზე ძალიან გაბრაზებულები ვართ. ტყუპების დაშორება არაფრით არ შეიძლება, ტყუპები ერთი მთლიანობაა. ისიც გვიკვირს, ცოცხლებმა როგორ მოვაღწიეთ აქამდე ერთმანეთის გარეშე.“ ჰანთერ ფილიპსი იგივე გოჩა გამსახურდია იანვრის ერთ-ერთი ჩვეულებრივი ღამე იყო, იტალიაში ემიგრაციაში მყოფ 59 წლის მანანა ალფენიძეს ფეისბუქზე მესიჯი დახვდა – ქალბატონო მანანა, თქვენი შვილი გეძებთ. ვერაფრით მიხვდა რა ხდებოდა – შვილს სულ ცოტა ხნის წინ ელაპარაკა. „უფროსი არა, მეორე შვილი გეძებთო, მისწერეს“. „ვუპასუხე, რომ ერთი შვილი მყავს და ვიღაცაში ვეშლები. მკითხეს რამდენჯერ იმშობიარეო? ვუთხარი, რომ ორჯერ, მაგრამ ერთი გარდამეცვალა. და უცებ მოდის პასუხი: თქვენი შვილი არ გარდაცვლილა. ცოცხალია, ამერიკაში ცხოვრობს და გეძებთ. აზრზე რომ მოვედი, ლოგინში ფეხზე ვიდექი და ისე ვლაპარაკობდი. ახლაც ვნერვიულობ რომ მახსენდება. ვერაფრით ვიჯერებდი რასაც მეუბნებოდნენ. მალევე ფოტო გამომიგზავნეს მისი პატარაობის – გაჭრილი ვაშლივით ჰგავდა თავის უფროს ძმას.“ მანანა ალფენიძემ 1995 წელს კამოს სამშობიაროში იმშობიარა – მეორე ბიჭი გააჩინა. მოჰყავდათ – აჭმევდა, დააძინებდა და შემდეგ უკან ატანდა ბებიაქალს. მესამე დღეს მასთან ექიმი შევიდა და უთხრა, რომ ბავშვი სასწრაფოდ საოპერაციო იყო და მისგან ოპერაციაზე თანხმობა სჭირდებოდათ. მანანა დათანხმდა. ▇ ბავშვი წაიყვანეს. მალე ბებიაქალი მივიდა მასთან და უთხრა, რომ ბავშვი გარდაიცვალა. მანანა დიდი ხანი ვერ იჯერებდა. ტიროდა, ევედრებოდა ექიმებს, რომ შვილი ეჩვენებინათ. ტანსაცმელი გამოართვეს, რომ მიცვალებულისთვის ჩაეცმიათ და შემდეგ შორიდან, შუშის ფანჯრის მიღმა დაანახეს თავისი მკვდარი შვილი. „სამი დღის ბავშვი სად უნდა წაიყვანოთ, სად უნდა დამარხოთო, მითხრეს. ჩვენ აქ ჩვენი სასაფლაო გვაქვს – გადაგვიხადეთ ფული და ჩვენ მივხედავთო. ჩემი ქმარი სოფელში იყო წასული. მე და დედა დავიბენით და დავთანხმდით, არ ვიცოდით რა გვექნა.“ მანანამ 30 თუ 50 ლარი გადაიხადა, კარგად არც ახსოვს, საბუთებსაც მოაწერა ხელი, რომ თანახმა იყო შვილი სამშობიაროს სასაფლაოზე დაეკრძალათ. „წამოვედი და ჯოჯოხეთში დავიწყე ცხოვრება. უფროსი შვილი 10 წლის იყო და ის დამეხმარა, რომ რაღაც მომენტში ცხოვრება გამეგრძელებინა.“ იმ ღამიდან ბევრი წლის შემდეგ, ამერიკაში, ვირჯინიის შტატში მცხოვრებმა ჰანთერ ფილიპსმა გადაწყვიტა ბიოლოგიური მშობლები მოეძებნა. მან ყოველთვის იცოდა, რომ საქართველოდან არის აყვანილი. „მე ვიცოდი, რომ დედა ძალიან პატარა იყო, როცა გამაჩინა. მე კიდევ რაღაც თანდაყოლილი პრობლემა მქონდა და დედამ გადაწყვიტა გავეშვილებინე, რადგან ჩემს მოვლას ვერ შეძლებდა.“ ჰანთერი ძალიან მოსიყვარულე და მზრუნველ ოჯახში გაიზარდა ამერიკაში. არასდროს ჰქონია სურვილი ბიოლოგოიური მშობლები მოეძებნა. თუმცა, სულ რამდენიმე წლის წინ, დაფიქრდა და მიხვდა, რომ უნდოდა იმ ახალგაზრდა გოგონასთვის ეთქვა, რომ მან სწორი არჩევანი გააკეთა და მისი შვილი ძალიან კარგ ოჯახში, დიდ სიყვარულსა და სითბოში გაიზარდა. ამის სათქმელად, ჰანთერმა დნმ ტესტი გაიკეთა, თუმცა იქ ვერაფერი იპოვა რამდენიმე ბიძაშვილის გარდა. ერთ-ერთს დაუკავშირდა, რომელმაც უთხრა, ფეისბუქ ჯგუფის შესახებ, სადაც ადამიანებს ბიოლოიური ოჯახის წევრების პოვნაში ეხმარებოდნენ. ჰანთერს გაუმართლა. მის დოკუმენტაციაში დედის სახელი, გვარი და მისამართი შეცვლილი არ იყო და ყველაფერი სწორად ეწერა. ამიტომ, პოსტის დაწერიდან 24 საათში დედამისი, 59 წლის მანანა ალფენიძე იტალიაში იპოვეს. „პირველად რომ უნდა დაგვერეკა ერთმანეთისთვის, სკეპტიკურად ვიყავი განწყობილი, მაინც არ მქონდა იმედი, რომ ეს ჩემი ნამდვილი ბიოლოგიური ოჯახი იყო. ჩავრთეთ თუ არა კამერა და ერთმანეთი დავინახეთ, ყველამ ტირილი დავიწყეთ.“ 1995 წლის 17 აგვისტოს, როცა მანანა ალფენიძეს უთხრეს, რომ მისი შვილი გარდაიცვალა, სინამდვილეში ბავშვი მოსკოვში წაიყვანეს, სადაც 5 კვირის შემდეგ ამერიკელმა წყვილმა ის სრულიად ლეგალურად, ყველა დოკუმენტაციის დაცვით იშვილა. „ჩემს ისტორიას ნამდვილი კეთილი დასასრული აქვს. წარმოდგენაც არ მინდა, სად შეიძლებოდა მოვხვედრილიყავი მოსკოვში, 90-იან წლებში, ჩემს მშობლებს რომ არ ვეშვილებინე. ახლა ორი დიდი, მოსიყვარულე ოჯახი მყავს.“ „დედამ და ძმამ, კობამ ინგლისური არ იციან. მათი ახლობელი გვეხმარება ხოლმე კომუნიკაციაში. ჩემი უფროსი ძმა არაჩვეულებრივი ადამიანია, ძალიან მოსიყვარულე. ხმოვან შეტყობინებებს მიგზავნის ხოლმე ქართულად – არცერთი სიტყვა არ მესმის. იმას კიდევ ჰგონია, რომ რადგან მისი ძმა ვარ და ქართველი, გავიგებ.“ ჰანთერი, დაბადების სახელით – გოჩა გამსახურდია საქართველოში სექტემბერში ჩამოვა დედასთან ერთად. მანანა იტალიიდან გამოფრინდება და დიდი ოჯახი ერთმანეთს პირველად შეხვდება. ეს ისტორიები კარგად დასრულდა, თუმცა ათი-ათასობით ფულზე გაშვილებული ადამიანი ახლაც ეძებს საკუთარ ბიოლოგიურ მშობელს. მშობლები კი – გარდაცვლილ შვილს, რომელიც სინამდვილეში ცოცხალია. „თამუნამ რაც წამოიწყო, ეს არის გადატრიალება თანამედროვე ისტორიაში. სახელმწიფომ ამაზე რეაქცია უნდა მისცეს. პირველ რიგში უნდა შეიცვალოს კანონი და ასეთი საქმეების შემთხვევაში ხანდაზმულობამ უნდა გადაიწიოს. იმ ადამიანებმა, ვინც ამ ყველაფერს სჩადიოდნენ, პასუხი თუ არ აგეს საკუთარ დანაშაულზე, არ ვართ დაზღვეულები, რომ მსგავსი რამ არ განმეორდება,“ – ამბობს იურისტი ლია მუხაშავრია. „საბედნიეროდ, 2006 წლის შემდეგ ბავშვს დაბადებისთნავე ეძლევა პირადი ნომერი და დოკუმენტაცია მკაცრად კონტროლდება. 2006 წლის შემდეგ აღარ გამიგია მსგავსი შემთხვევების შესახებ. მაგრამ ეს არაფერს აძლევს იმ 100 ათასამდე ბავშვს, ვინც წლების წინ გააშვილეს,“ – ამბობს თამუნა მუსერიძე. „როცა ამ ჯგუფს ვქმნიდით, წარმოდგენაც კი არ მქონდა, რომ ამხელა ამბავს შევეჯახებოდი. ახლა უკვე ჩემი მთავარი მიზანი ისა, რომ რაც შეიძლება მეტი ადამიანი დავაკავშირო ერთმანეთს და რაც მთავარია, აყვანილი ბავშვების შესახებ კანონმდებლობა შევაცვლევინო. ნებისმერ ადამიანს აქვს უფლება იცოდეს, როდის არის მისი დაბადების დღე.“	ka	0.995777	2,912	0.298077
https://jam-news.net/ge/veneciis-komisia-sasamartlo-reformaze/	ვენეციის კომისია სასამართლო რეფორმაზე: წინა რეკომენდაციები გათვალისწინებული არაა ვენეციის კომისია სასამართლო რეფორმაზე ვენეციის კომისია საერთო სასამართლოების შესახებ ორგანულ კანონში ცვლილებებთან დაკავშირებით ახალ მოსაზრებას აქვეყნებს, რომელშიც ნათქვამია, რომ აქამდე გაცემული მნიშვნელოვანი რეკომენდაციები გათვალისწინებული არ არის. ვენეციის კომისიის განმარტებით: ● კომისიას სურს ხაზი გაუსვას პირველი საკვანძო რეკომენდაციის პრიორიტეტს, რომელიც ეხება იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს ყოვლისმომცველ რეფორმას. ანალოგიური მოთხოვნა დააწესა ევროკავშირის კომისიამ თავის დასკვნაში საქართველოს მიერ ევროკავშირში გაწევრიანების განცხადებასთან დაკავშირებით. ეს რეკომენდაცია არ არის გათვალისწინებული 2023 წლის ივნისის ცვლილებებში და არც 2023 წლის სექტემბრის ცვლილებებში. ● იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს ყოვლისმომცველი რეფორმა ნიშნავს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს არაკეთილსინდისიერების შესახებ მუდმივი ბრალდებების ეფექტურად განხილვას, მისი უფლებამოსილებების, ფუნქციების, გადაწყვეტილების მიღების პროცედურებისა და წევრთა არჩევის წესის გადახედვას. ● კანონში შეტანილი მცირე ან ტექნიკური ცვლილებები არ დააკმაყოფილებს ამ რეკომენდაციას. რეფორმის პროცესი უნდა იყოს საფუძვლიანი და ინკლუზიური, ყველა შესაბამისი დაინტერესებული მხარის ჩართულობით. ● მეორე ძირითადი რეკომენდაცია შეეხებოდა იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს ფართო უფლებამოსილების შეზღუდვას მოსამართლეთა გადაყვანის ან სხვა სასამართლოში მივლინებისას – ეს რეკომენდაციაც რჩება უცვლელი. ● მესამე ძირითადი რეკომენდაცია იყო მოსამართლეთა თანამდებობიდან გათავისუფლების პროცედურის გადახედვა. კომისია მიესალმება შესაბამის ცვლილებებს და მიიჩნევს, რომ ეს რეკომენდაცია შესრულებულია. ● მეოთხე ძირითადი რეკომენდაცია იყო მოსამართლის მიერ “პოლიტიკური ნეიტრალიტეტის” პრინციპის დარღვევის გამო მოსამართლის დისციპლინური პასუხისმგებლობის საფუძვლების შეზღუდვა. ეს რეკომენდაცია ნაწილობრივ შესრულდა. თუმცა, 2023 წლის სექტემბრის ცვლილებების პროექტში შეტანილი წინადადებების მიღების შემთხვევაში, ამ რეკომენდაციების საკმარისად შესატყვისი იქნება. ● მეხუთე ძირითადი რეკომენდაცია ეხებოდა უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილებების სავალდებულო ხასიათის გაძლიერებას. ეს რეკომენდაცია ნაწილობრივ შესრულდა და შემდგომი შესწორება შეიძლება განხორციელდეს, რათა ცალსახად ითვალისწინებდეს, რომ იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს უნდა შეესაბამებოდეს უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილებები, რომლებიც გასაჩივრების შემდეგ მიიღეს. “კომისია მიესალმება 2023 წლის ივნისში მიღებულ ზოგიერთ შესწორებას, ისევე როგორც 2023 წლის სექტემბრის ცვლილებებს, მაგრამ აღნიშნავს, რომ წინა მნიშვნელოვანი რეკომენდაციები ჯერ არ არის გათვალისწინებული. კომისია მოუწოდებს ხელისუფლებას, მიყვეს რეფორმის სტრატეგიას დაუსაბუთებელი შეფერხების გარეშე”. – აღნიშნავს ვენეციის კომისია თავის მოსაზრებაში. ● როგორ მივიდა საქართველოს სასამართლო სისტემა დასავლურ სანქციებამდე ● შალვა პაპუაშვილი მოუწოდებს სახელმწიფო დეპარტამენტს, მოუხსნან სანქციები ქართველ მოსამართლეებს ● ირაკლი ღარიბაშვილი: ჩვენი სასამართლოთი და ყველა მოსამართლით ვამაყობ, სრულ მხარდაჭერას ვუცხადებ იურისტის განმარტება გურამ იმნაძე, სოციალური სამართლიანობის ცენტრი: “ვენეციის კომისიამ გუშინ ძალიან მნიშვნელოვანი შეფასება გამოაქვეყნა , სადაც შეჯამებულია ქართულ მართლმსაჯულებაში ბოლო ერთ წელში განხორციელებული საკანონმდებლო ცვლილებები. სანამ უშუალოდ შეფასების შინაარსზე გადავალ, ზოგადად ვიტყვი, რომ კომისიის “ენა” და გამოყენებული ტერმინოლოგია სულ უფრო კრიტიკული და მკაფიო ხდება, რაც ორმაგი ინტერპრეტაციის, ან ტექსტის არაკეთილსინდისიერად წაკითხვის სივრცეს მინიმუმამდე ამცირებს. რაც შეეხება დოკუმენტის შინაარსს – ვენეციის კომისია ფაქტობრივად ყველა იმ კრიტიკას იზიარებს, რასაც წლებია სამოქალაქო ორგანიზაციები ვაჟღერებთ. დოკუმენტში ხაზგასმულია, რომ არც ერთი საკანონმდებლო პაკეტი მინიმალურადაც ვერ უზრუნველყოფს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს რეფორმას. კომისია გამოყოფს ძირითად მიმართულებებს, რომლებიც საბჭოს რეფორმის ფარგლებში უნდა დაიფაროს: 1) გადაწყვეტილების მიღების მაღალი კვორუმი (ორმაგი 2/3); 2) საბჭოს ძალაუფლების დეკონცენტრაცია; 3) საბჭოს დაკომპლექტება გამჭვირვალე, სამართლიანი და პროფესიულ კრიტერიუმებზე დაფუძნებული პროცესით. საბჭოს სწორად დაკომპლექტების მიზნით, კომისია ერთ-ერთ გამოსავლად ვეტინგის მექანიზმსაც მიიჩნევს. რეალურად ეს პირველი შემთხვევაა, როცა ვეტინგის საჭიროებაზე მითითება გაკეთდა საქართველოს კონტექსტში და ეს კიდევ ერთხელ აჩვენებს, რამდენად დაბალია საბჭოს არსებული შემადგენლობის და ზოგადად, მისი დაკომპლექტების წესის მიმართ ნდობა. დასკვნაში სხვა საკითხებზეც არის გამახვილებული ყურადღება, მაგრამ უფრო მნიშვნელოვანი ჩემთვის ამ დოკუმენტის ენაა. იმდენად ნიუანსირებული და კრიტიკულია ეს შეფასება, რომ მე ჩვენი კანონმდებლების ადგილას მართლა შემრცხვებოდა იმ განცხადებების, სადაც გვაჯერებდნენ, რომ მათ ყველაფერი გააკეთეს, რისი მოსწრებაც შეიძლებოდა, რომ მართლმსაჯულებაში ყველაფერი კარგადაა და ახლა მხოლოდ “ბონუს რეფორმებიღა” დარჩა გასატარებელი.“	ka	0.99791	516	0.248062
https://jam-news.net/ge/vfiqrob-iq-sikvdili-melodeba-rusetis-moqalaqes-saqartvelodan-eqstradicia-emuqreba/	"ვფიქრობ, იქ სიკვდილი მელოდება" - რუსეთის მოქალაქეს საქართველოდან ექსტრადიცია ემუქრება გაზიარება გაზიარება ყოფილ რუს ჩინოვნიკს, ალექსანდრ ბანდიუკოვს, რომელიც საქართველოში ჰუმანიტარული სტატუსით იმყოფებოდა, რუსეთში ექსტრადირება ელის. ის საქართველოს ხელისუფლებას მიმართავს და მოუწოდებს, არ დაუშვან რუსეთში მისი ექსტრადირება, სადაც წამება და, შესაძლოა, სიკვდილიც ემუქრებოდეს. ბონდიუკოვი იუჟნი-სახალინსკის მერიის ყოფილი ჩინოვნიკია. 2017 წელს სამშობლოში მის წინააღმდეგ თაღლითობისა და ქრთამის აღების მუხლით საქმე აღიძრა. ბონდიუკოვი ამბობს, რომ რუსეთში მის წინააღმდეგ საქმეები ფალსიფიცირებულია და რეალურად პოლიტიკური შეხედულებების გამო დევნიან და არა კონკრეტული დანაშაულის გამო. რუსულ მართლმსაჯულებას ბონდიუკოვი საქართველოში 2018 წლიდან ემალება. ქვეყანაში ის ჰუმანიტარული სტატუსით იმყოფებოდა, თუმცა მიმდინარე წელის იანვარში მის სტატუსს ვადა გაუვიდა, ხოლო მის გაგრძელებაზე ქართული მხარე უარს ეუბნება. ბონდიუკოვი ამბობს, რომ რუსეთის ციხეში არაადამიანური მოპყრობა ელოდება და საქართველოს ხელისუფლებას, რომელიც მის ექსტრადირებას გეგმავს, ოფიციალურ მოსკოვთან გარიგებაში ადანაშაულებს. მან უკვე მიმართა გაეროს ადამიანთა უფლებების კომიტეტს საქართველოს წინააღმდეგ. ქართველი ადამიანის უფლებადამცველები ყურადღებას ამახვილებენ იმ ფაქტზე, რომ რუსეთის მოქალაქეს ჯანმრთელობის სერიოზული ქრონიკული და მწვავე პრობლემები აქვს – ამჟამად ბანდიუკოვი საავადმყოფოშია, სადაც გულის შეტევით მოხვდა. სწორედ საავადმყოფოდან მიმართა მან წერილით საქართველოს ხელისუფლებას. მის განცხადებას ადამიანი ადამიანის უფლებების სწავლებისა და მონიტორინგის ცენტრი (EMC) ავრცელებს, რომელიც საქართველოში დევნილი რუსი მოქალაქის უფლებებს იცავს. ორგანიზაციის იურისტი თამთა მიქელაძე აცხადებს, რომ ბანდიუკოვს სამედიცინო ექსპერტიზა ჩაუტარდა და მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა მძიმეა და ის ვერ გაუძლებს რუსეთის ციხეებში არსებულ პირობებს. უფლებადამცველები: რუსეთში ექსტრადირების პრაქტიკა გახშირდა თამთა მიქელაძე “რადიო თავისუფლებასთან” საუბარში ასევე მიუთითებს ტენდენციაზე, რომ ბოლო პერიოდში საქართველოს ხელისუფლება სულ უფრო ამარტივებს რუსეთის ფედერაციაში ექსტრადიციის პროცედურებს, რაც მისი თქმით, სერიოზული პრობლემაა პირველ რიგში ადამიანის უფლებების თვალსაზრისით. მიქელაძის განმარტებით, საქართველოს მთავრობისთვის საკმარისი გახდა რუსეთისგან მიიღოს ძალიან დაბალი დიპლომატიური გარანტიები – მაგალითად, მხოლოდ წერილობით დაპირება, რომ პირი არ გახდება წამების ან არაადამიანური მოპყრობის მსხვერპლი. „საქართველო არ იზიარებს მეზობელ ქვეყნებში მძიმე პრაქტიკებს და არაერთი საერთაშორისო ორგანიზაციის კრიტიკას. ძალიან გახშირდა ექსტრადიციის შესახებ გადაწყვეტილებები რუსეთში”. ამავდროულად არის პოლიტიკური პრობლემაც, მიიჩნევს ექსპერტი, რადგან სწორედ ამ პროცესებში ჩანს “საქართველოს ხელისუფლებისგარკვეული ლოიალობა რუსეთის ხელისუფლების მიმართ “.	ka	0.998113	303	0.221122
https://jam-news.net/ge/vicodi-rom-erti-qali-ake/	„ვიცოდი, რომ ერთი ქალი აკეთებდა უფრო იაფად და მასთან წავედი“. რატომ მიმართავენ ქალები არალეგალურ აბორტს საქართველოში? აბორტი საქართველოში, ანუ ორსულობის ნებაყოფლობით შეწყვეტა კანონით დედის გადაწყვეტილებით 12 კვირამდეა დაშვებული. თუმცა, როგორც არასამთავრობო ორგანიზაციის „ჰერა XXI“ მიერ საქართველოს 7 რეგიონში ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, სახელმწიფოს მიერ დაწესებული სტანდარტები ხშირად არ არის დაცული, უსაფრთხო და ლეგალური პროცედურა კი ბევრი ქალისთვის ხელმიუწვდომელია. JAMnews-ი შეეცადა გარკვეულიყო იმ ძირითად მიზეზებში, რომელთა გამოც საქართველოში ქალები არალეგალურ აბორტს მიმართავენ. „ექოსკოპიაზე ატირებული შევედი, ექიმს ვუთხარი რომ სხვა გზა არ მაქვს, ვერ გავაჩენ და არაფერი მინდა ვიცოდე. უცებ აპარატი უცნაურად აშიშინდა. ხმა მაშინვე ვიცანი, ბავშვის გულის ცემას მასმენინებდა,“ – 39 წლის ირინემ (სტატიაში ყველა სახელი შეცვლილია) ამბავი ყველაზე მძიმე გადაწყვეტილების შესახებ ქალთა დახურულ ფეისბუკ ჯგუფში ანონიმურად გაგვიზიარა. ისტორია, რომელიც საავადმყოფოში ექიმთან ვიზიტით დაიწყო, სახლში, ყოფილ მედდასთან არალეგალური აბორტით დასრულდა. როგორც გვწერს, ასე ზედმეტი კითხვები აირიდა თავიდან. ოფიციალური სტატისტიკის თანახმად, ბოლო წლებში საქართველოში აბორტის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი 2012 წელს დაფიქსირდა – 39 200 შემთხვევა. უახლესი მონაცემი 2017 წლისაა – აბორტი 24 900-მა ქალმა გაიკეთა. თუმცა არ არსებობს მონაცემები, თუ რამდენი ქალია იძულებული სხვადასხვა სამედიცინო პრეპარატის, „ხალხური“ რეცეპტის, „მეზობელი ექთნის“ ან სხვა, ხშირად ჯანმრთელობისთვის საშიში საშუალებით სცადოს ორსულობის შეწყვეტა. „ბარიერები უსაფრთხო აბორტის ხელმისაწვდომობის გზაზე“ – ორგანიზაცია „ჰერა XXI“-ს მიერ ჩატარებული კვლევის თანახმად, ორსულობის ხელოვნურად შეწყვეტის ამ ფორმას ირინეს მსგავსად, სხვადასხვა მიზეზით სხვა ქალებიც მიმართავენ. კვლევის მიზანი, რომლის ფარგლებშიც 90 ქალი გამოიკითხა, იმის დადგენა იყო, იცავს თუ არა სახელმწიფო სტანდარტს, რომელიც პროტოკოლსა თუ გაიდლაინებში თითქმის უშეცდომოდაა გაწერილი. • სექსუალურ განათლებაზე ვიდეოგაკვეთილების ავტორს გაუპატიურებით ემუქრებიან • სექსუალური განათლება – რატომ არ ისწავლება ეს საგანი სკოლებში • აფხაზეთი: ერთი წელიწადი აბორტების გარეშე აბორტი საქართველოში – ფინანსური ხელმისაწვდომობა პირველი ბარიერი რომელიც კვლევამ გამოავლინა ფინანსებია. ქვეყანაში, სადაც UNICEF-ის კვლევის თანახმად, ყოველი მე-5 ბავშვი სიღარიბის ზღვარს მიღმა ცხოვრობს, ქალებს უჭირთ არჩევანი კიდევ ერთი ახალი სიცოცხლის სასარგებლოდ გააკეთონ. იგივე მიზეზი მათ ხშირად არალეგალურ აბორტზე წასვლას აიძულებს. „გაჭირვებაა მიზეზი, თორემ შვილი ყველას უნდა,“ – გვიხსნის 35 წლის სოფო, რომელიც კახეთის ერთ-ერთ სოფელში მარტო არჩენს ოჯახს. საშიშ მეთოდებზე, ცხელ აბაზანებსა და სიმძიმეების აწევაზე ბევრი მოისმინა, გარისკვის ეშინოდა, თუმცა სიღარიბემ ყველა შიში გადაფარა. „კლინიკა ახლოს არის, მაგრამ ძვირია. ამდენს ვერ გადავიხდიდი. მეზობლისგან ვიცოდი, რომ ჩვენს მახლობლად ერთი ქალი აკეთებდა უფრო იაფად და მასთან წავედი. არც ეს იყო იაფი ჩემთვის, მაგრამ მაინც შეღავათი მომცა,“ – ამბობს ხათუნა, სოფოს მსგავსად ოჯახის ერთადერთი მარჩენალი. ხათუნას „ვალების რვეულში“ მაღაზიის წვრილმანი ნისიების გვერდით დღემდე წერია 150 ლარი – ექთნისთვის გასასტუმრებელი აბორტის თანხა. აბორტის ღირებულება ქალაქისა და დაწესებულების დონის მიხედვით, 80 დან 250 ლარამდე მერყეობს. სახელმწიფო პოლიტიკა სოციალურად დაუცველი ქალებისთვის არანაირ შეღავათს არ ითვალისწინებს. როგორც ჯანდაცვის სამინისტროში გვიხსნიან, ხელოვნურ აბორტზე ქვეყანა ფინანსებს ვერავისთვის გამოყოფს. საყოველთაო ჯანდაცვა ხარჯებს ფარავს მხოლოდ მაშინ, თუ თვითნებური აბორტის ან მუცლის მოშლის დროს ქალის სიცოცხლეს საფრთხე ემუქრება. ეთიკური დილემა და გეოგრაფიული ბარიერი მდგომარეობას ისიც ართულებს, რომ ქვეყანაში არ არსებობს იმ სამედიცინო დაწესებულებების ზუსტი ჩამონათვალი, სადაც აბორტი კეთდება. მოქმედი კანონმდებლობით ექიმს ან სამედიცინო დაწესებულებას უფლება აქვს უარი თქვას აბორტზე რელიგიური და ეთიკური მოსაზრებებიდან გამომდინარე. ჯანდაცვის სამინისტრო არ აღრიცხავს იმ დაწესებულებებს, სადაც შესაძლებელია ამ სერვისის მიღება. შესაბამისად რეგიონიდან ჩამოსული ქალი შესაძლოა აღმოჩნდეს კლინიკაში, სადაც აბორტი არ კეთდება. „ჰერა XXI“-ის ხელმძღვანელს ნინო წულეისკირს ეს ბუნდოვანება უდიდეს პრობლემად მიაჩნია. “სახელმწიფომ უნდა აკონტროლოს რამდენი სერვისმიმწოდებელი ყავს უსაფრთხო აბორტის სფეროში. სამინისტრო უნდა ცდილობდეს, რომ სპეციალისტი იყოს ყველა რეგიონში, ყველა დაწესებულებაში. ჩვენმა 2016 წლის კვლევამ აჩვენა, რომ მთელი რეგიონებია, მაგალითად მცხეთა-მთიანეთი, სადაც ეს სერვისი არ არის. პრობლემებია გურიასა და ქვემო ქართლშიც. უნდა ადევნებდნენ თვალყურს რომ ქალს არ მოუწიოს მცხეთა-მთიანეთიდან სისხლდენით ჩამოსვლა თბილისში, რომ მისი სიცოცხლე იყოს დაცული.“ ჯანდაცვის სამინისტროში მხოლოდ ვარაუდით შეუძლიათ თქვან, სად არის ყველაზე რთულად მისაწვდომი ეს სერვისი. ჯანდაცვის სამინისტროს ჯანმრთელობის დაცვის დეპარტამენტის უფროსი მარინა დარახველიძე JAMnews-თან ინტერვიუში საკითხს ასე ხსნის: „თუ დაწესებულებას არ სურს მიაწოდოს პაციენტს სერვისი, ჩვენ ვერ ვაიძულებთ მას. სურათს შეგვიძლია გადავხედოთ სახელმწიფო პროგრამების საშუალებით. ანტენატალური მეთვალყურეობა სადაც მიდის, იქ ზუსტად ვიცით რომ ორსულთა მოვლა მიმდინარეობს, მაგრამ ხელოვნური აბორტი კეთდება თუ არა ვერ ვიტყვით, რადგან ეს სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში არ ფინანსდება.“ დარახველიძეს მიაჩნია, რომ რაიონული ცენტრისთვის მიმართვა, მიუხედავად სიშორისა, ხშირად უფრო უსაფრთხოა, რადგან პროცესის გართულების შემთხვევაში ქალს უკეთ მოუვლიან. საქართველოს კანონი ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ ამბობს, რომ „აბორტის რეკლამა აკრძალულია“. სამოქალაქო სექტორში მიიჩნევენ, რომ ეს ჩანაწერი ბუნდოვანია, რადგან აბორტის უსაფრთხო მეთოდებზე საინფორმაციო ბროშურის გავრცელებაც კი შესაძლოა რეკლამად ჩაითვალოს. „ჰერა XXI“-ს გამოკითხული ქალების უმრავლესობას არ გააჩნდა ინფორმაცია ოჯახის დაგეგმვის სერვისზე, გადაუდებელ კონტრაცეფციაზე, აბორტის საშიშ თუ ნაკლებ რისკიან მეთოდებზე, ან სავალდებულო მოსაფიქრებელი 5 დღიანი ვადის შესახებაც. აბორტი საქართველოში და სტიგმა საზოგადოებაში ფრიდრიხ ებერტის ფონდის 2016 წელს ჩატარებული კვლევის მიხედვით, საქართველოში მცხოვრები ახალგაზრდების 74% აბორტის აკრძალვის მომხრეა და მხოლოდ 5% მიიჩნევს, რომ ეს სერვისი ლეგალური უნდა იყოს. 2017 წელს საქართველოს პარლამენტში აბორტის აკრძალვაზე ორი ინიციატივაც შევიდა, თუმცა ის განსახილველად არ მიიღეს. აბორტს ეწინააღმდეგება ყველაზე ავტორიტეტული ინსტიტუტი – საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესია. 2013 წელს პატრიარქმა სააღდგომო ეპისტოლეში დაწერა, რომ „სახელმწიფომ უნდა მიიღოს სათანადო კანონი აბორტის აკრძალვისათვის.“ საპატრიარქო დღესაც ითხოვს, მუცლად მყოფ ჩანასახს პირველი დღიდანვე მიენიჭოს სამართლებრივი სამოქალაქო სტატუსი და შესაბამისად, აბორტი ჩაითვალოს მკვლელობად. განკითხვის შიში ქალს ხშირად არალეგალური ან სახიფათო გზისკენ უბიძგებს. თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის კლინიკის პროფესორის გოგი ცერცვაძის სამედიცინო პრაქტიკაში ბევრი მსგავსი მაგალითია. „ქალი ხშირად ცდილობს სწრაფად გადაჭრას ეს პრობლემა, ექიმის გარეშე. გაიზარდა ისეთი პაციენტების რიცხვი, რომლებსაც ქორწინების გარეშე ჩასახული ბავშვის გაჩენა არ სურთ. სვამენ წამლებს, გაურკვეველ ბალახეულს იყენებენ, ბევრი რამ შეიძლება იყოს. მყოლია პაციენტი, რომელმაც მითხრა რომ საშვილოსნოს ყელის გახსნას აპირებდა საქსოვი ჩხირით. შეეშინდა და გადაიფიქრა,“ – ყვება გოგი ცერცვაძე. „ოფიციალურად რაც გამოიყენება იმ მეთოდსაც კი აქვს გართულებები და როცა გაურკევველ წესებს იყენებენ, ბუნებრივია რისკები უფრო მაღალია – ამ ყველაფრის მიზეზი, რა თქმა უნდა სტიგმაა“. ხშირად სტიგმას აძლიერებენ ისინიც ვისგანაც ქალი დახმარებას ელის. პროტოკოლი „გამიგე“ და ტენდენციური კონსულტაცია „შედეგს გართულებები მოჰყვა, გინეკოლოგთან მივედი, მაგრამ მისი დამოკიდებულება იყო მეორე აბორტის ტოლფასი. გაბრაზდა, ისე მიყვირა, თითქოს მე ბედნიერი ვყოფილიყავი ამ ყველაფრით. ფაქტიურად გამომაგდო და არ მომხედა, სხვასთან მიდიო,“ – ყვება 30 წლის ია. იმას, რომ ექიმების უხეში და დამამცირებელი დამოკიდებულება გამონაკლისი არ არის, კვლევაც ადასტურებს. აბორტისწინა მიღებაზე მედიკოსები არ ერიდებიან ქალს უთხრან, რომ ამორალურ ადამიანად მიიჩნევენ, რომ აბორტი მკვლელობაა, რომ „ქორწინების გარეშე წესიერი ქალები არ ორსულდებიან“. არადა ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ დაწესებულ პროტოკოლს, რომელიც აბორტისწინა კონსულტაციის წესებს ადგენს „გამიგე“ ჰქვია და ასე იშიფრება: გ – გულისხმიერად შეხვდი პაციენტს; ა – ანამნეზი მიზანდასახულად გამოკითხე; მ – მიაწოდე ინფორმაცია პრობლემის შესახებ; ი – ინფორმირებულ არჩევანში დაეხმარე; გ – გაარკვიე არჩევანის დეტალებში; ე – ერთად შეთანხმდით მომდევნო ვიზიტზე. „აგდებით მექცეოდნენ, ფოიეში გამახდევინეს ტანსაცმელი, მეუბნებოდნენ ცოდვას ჩადიხარო, ისტერიული ხარო“ „უემოციოდ აკეთებენ ყველაფერს. აღგიქვამენ იმ ადამიანად, ვინც დიდი შეცდომა დაუშვა და არა იმად, ვისაც მხარდაჭერა სჭირდება“ „სულ მგონია სოფლიდან რომ ვიყავი ჩასული და ბევრი არაფერი გამეგებოდა, მაგიტომ მექცეოდნენ ასე, ფულის ჩუქება რომ არ შეგიძლია, არავის აინტერესებს რა გაწუხებს, რას განიცდი“ ეს ფრაზებია იმ ქალების ამბებიდან, რომლებსაც ექიმებმა ვერ „გაუგეს.“ ჯანდაცვის სამინისტროში ამბობენ, რომ ამ პრობლემას ვერ აკონტროლებენ. მათ გაწეული სერვისის შეფასება შეუძლიათ, თუმცა კონსულტაციის ხარისხზე ვერაფერს იტყვიან, რადგან ეს პრივატული პროცესია. “ეს არის უდიდესი ზეწოლა ქალზე. მიკერძოებული კონსულტირება უკვე დარღვევაა, ექიმი ვალდებულია ქალს მისცეს გადაწყვეტილების მიღების საშუალება. დააკვირდით ამ მნიშვნელოვან სიტყვებს – ინფორმირებული არჩევანი. ეს ნიშნავს, რომ მე, სერვისის მომწოდებელი, გაძლევთ სრულ ინფორმაციას, თქვენ აკეთებთ არჩევანს და მე პატივს ვცემ თქვენს არჩევანს,“ – ამბობს ნინო წულეისკირი. მეტი დრო ფიქრისთვის – ბარიერი თუ უპირატესობა? კვლევაში მონაწილე ქალები დამატებით სტრესად აბორტის ე.წ. „მოსაფიქრებელ ვადასაც“ აღიქვამენ, რომელიც 2014 წელს 3-დან 5 დღემდე გაიზარდა. რამდენიმე მათგანი აღიარებს, რომ გამოსავალს მიაგნო და თანხის სანაცვლოდ აბორტი პირველივე დღეს გაიკეთა, თუმცა დოკუმენტებში ეს შეწყვეტილ ორსულობად (“მუცლის მოშლად”) გაფორმდა. მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის რეკომენდაცია მოსაფიქრებელი ვადის გაუქმებაა. ამის შესახებ საქართველოს სახალხო დამცველის ანგარიშშიც ვკითხულობთ. უცნობია რამდენი ქალი დაბრუნდა კლინიკაში მას შემდეგ, რაც მას აბორტის დაუყოვნებლივ ჩატარებაზე უარი უთხრეს – სახელმწიფო არც ამ მონაცემს აღრიცხავს. მარინა დარახველიძე ამბობს, რომ რეგულაციის ზუსტ ეფექტს სამინისტრო ვერ ზომავს, თუმცა სტატისტიკა ბარიერის დაწესების შემდეგ არ გაუარესებულა. გამოსავალი – კონტრაცეფცია სახელმწიფო საზოგადოების არც ერთი ფენისთვის არ აფინანსებს აბორტს, თუმცა ის არც კონტრაცეფციას აფინანსებს. სახალხო დამცველის ბოლო ანგარიშში ეს პრობლემა ხაზგასმითაა აღნიშნული. განსაკუთრებით მძიმე სიტუაცია სოციალურად დაუცველებს აქვთ. ჯანდაცვის სწორი პოლიტიკის შემთხვევაში ქალისთვის პირველი აბორტი ბოლო უნდა იყოს, თუმცა საქართველოში განმეორებითი აბორტების რიცხვიც მაღალია. პრობლემა აქაც ინფორმირებულობაშია – ქალებმა არ იციან, რომ კონსულტაცია კონტრაცეფციასთან დაკავშირებით ოჯახის ექიმთან უფასოა. ნინო წულეისკირი გვეუბნება, რომ „2017 წელს დამტკიცებულ დედათა და ჩვილ ბავშვთა ახალ სტრატეგიაში, საყოველთაო ჯანდაცვის პაკეტში შევიდა ოჯახის დაგეგმვის სერვისები სოციალურად დაუცველი ქალებისთვის, მაგრამ ეს დღემდე რჩება ქაღალდზე კარგად დაწერილ დოკუმენტად.“ მარინე დარახველიძე კი ამბობს, რომ ამ ფენისთვის კონტრაცეპტივების დარიგებაზე ზრუნავენ და გაეროს მოსახლეობის ფონდთან თანამშრომლობენ. სტრატეგიაში ორი წლის წინ ჩაწერილი გეგმის შესრულება, სავარაუდოდ მომდევნო წლიდან დაიწყება. უფრო ზუსტი თარიღის დასახელება სამინისტროს უჭირს.	ka	0.997036	1,347	0.297699
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AD%E1%83%90,_%E1%83%A9%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%9D_%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A7%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%9D	რაჭა, ჩემო სიყვარულო რაჭა, ჩემო სიყვარულო — 1977 წლის ქართული საბჭოთა ფილმი. ფილმის პრემიერა გაიმართა 1977 წლის 8 ივლისს. სიუჟეტი რედაქტირებაყურადღება! ქვემოთ მოყვანილია სიუჟეტის და/ან დასასრულის დეტალები. რაჭველი მევენახეები სლოვაკეთის სოფელ რაჭის მევენახეებთან გამოცდილების გასაზიარებლად გაემგზავრებიან. ზაურს იქაური გოგონა, დარინა შეუყვარდება. მოსვენებას არ აძლევს. ცდილობს სიყვარულში დაარწმუნოს. მალე სლოვაკები საპასუხო ვიზიტით საქართველოს ესტუმრებიან. ქართული სტუმართმოყვარეობით და რაჭით მოხიბლულ დარინას, რომელსაც ზაური მართლა შეუყვარდება, განშორება უჭირს.[1] როლებში რედაქტირება- ანდრეა ჩუნდერლიკოვა — დარინა - ბადრი კაკაბაძე — ზაური - გურამ ლორთქიფანიძე — ვანო - ბესარიონ ხიდეშელი — ვალიკო - იან გრეშო — იოზეფი - დოდო აბაშიძე — ვარლამი - იპოლიტე ხვიჩია — სილიბისტრო - რამაზ ჩხიკვაძე – აფრასიონი - კარლო საკანდელიძე — ზაურის მამა - სესიკა კუპრაშვილი — ზაურის ბაბუა - ვასილ ჩხაიძე — ზაურის პაპა (დიდი ბაბუა) - ფრანტიშეკ პაპი — ორლიკი სქოლიო რედაქტირება- ↑ geocinema.ge. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-10-20. ციტირების თარიღი: 2009-10-09.	ka	0.991931	142	0.584507
https://jam-news.net/ge/video-siudjetebi-nk-shi-blokadis-shesakheb/	როგორ ცხოვრობენ ლაჩინის დერეფნის ბლოკადის შემდეგ მთიან ყარაბაღში. ვიდეოისტორიები როგორ ცხოვრობენ ყარაბაღში ბლოკადის დროს ვიდეოისტორიები იმის შესახებ, თუ როგორ ცხოვრობენ ადამიანები ბლოკადის ქვეშ არაღიარებულ ყარაბაღში. ბლოკადა აქ 12 დეკემბერს დაიწყო, როდესაც აზერბაიჯანელებმა საპროტესტო აქციის ფარგლებში კარვები გაშალეს და გადაკეტეს ერთადერთი გზა, რომელიც ყარაბაღს სომხეთთან აკავშირებს. აზერბაიჯანელი აქტივისტები აცხადებენ, რომ გარემოს დაცვის აქტივისტები არიან. მათი მთავარი მოთხოვნაა, მიეცეთ ადგილობრივი წიაღისეული საბადოების მონიტორინგის უფლება. და ასევე ითხოვენ შეხვედრას ყარაბაღში 2020 წლის შემდეგ განლაგებული რუსული სამშვიდობო ძალების კონტინგენტის მეთაურთან. ყარაბაღელი სომხები ცდილობენ მიაწვდინონ ხმა მსოფლიოს, რომ უკვე მესამე თვეა ბლოკადაში 120 ათასი ადამიანი ცხოვრობს, მათგან 30 ათასი ბავშვია. „მთიანი ყარაბაღის მაცხოვრებლები ფაქტობრივად პატიმრების სტატუსში აღმოჩნდნენ“, – აცხადებენ სომხეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში აღნიშნულ ვითარებასთან დაკავშირებით. როგორ ცხოვრობს ყარაბაღული ოჯახი ახალ რეალობაში არაღიარებული ყარაბაღის დედაქალაქში მცხოვრებ არევ ისრაელიანის ოჯახზე რეპორტაჟი JAMnews-ისთვის საზოგადოებრივი ტელევიზიის ჟურნალისტებმა მოამზადეს. არევთან ერთად მისი ვაჟი, რძალი და ორი შვილიშვილი ცხოვრობს. მალე ოჯახში მესამე ბავშვი დაიბადება. იანვრის შუა რიცხვებიდან ყარაბაღში ზოგი პროდუქტი საერთოდ გაქრა, ზოგიც სპეციალური კუპონებით იყიდება: შაქარი, ბრინჯი, მაკარონი, მცენარეული ზეთი. თუმცა, მათი ყიდვა ყველას არ შეუძლია. ბლოკადის გამო რეგიონში უმუშევრობა გაიზარდა, რადგან ბევრი ორგანიზაცია და საწარმო დაიხურა. ადამიანი უხელფასოდ, საარსებო წყაროს გარეშე დარჩნენ. ამ მდგომარეობაში ხუთ ათასზე მეტი ადამიანი აღმოჩნდა და მათთვის სახელმწიფო დახმარების პროგრამები ამუშავდა. არც არევს და არც მის შვილს სამსახური არ დაუკარგავთ, თუმცა პრობლემები ბევრი აქვთ. განსაკუთრებით უჭირთ სახლის გათბობა, რადგან ბლოკადის პირობებში გაზი და ელექტროენერგია გამუდმებით ითიშება. ჯერჯერობით არევის სახლში თბილა, შვილმა შეშის ღუმელი დაამონტაჟა. ეს ღუმელი ოჯახს 90-იანი წლებიდან ჰქონდა სარდაფში გადანახული. ბევრ მეზობელს ღუმელიც არ აქვს და გასათბობად მათთან დადიან. „ჩვენ ჩვენი თავი გვყავს“ – ცხოვრება ვირტუალურ რეალობაში „ჩვენ ჩვენი თავი გვყავს“ – ასე ჰქვია ფეისბუქ ჯგუფს, რომელიც ადგილობრივებმა ბლოკადის დროს შექმნეს. ის ორი თვეა არსებობს, თუმცა მის შესახებ ყარაბაღში უკვე ყველამ იცის. როცა მაღაზიები და აფთიაქები დაცარიელდა და ადამიანებს საყოფაცხოვრებო საკითხების გადაჭრა გაუჭირდათ, მათ დასახმარებლად ეს ჯგუფი გაჩნდა. ჯგუფისმონაწილეები ცვლიან ინფორმაციას და პროდუქტებს. ელინა ბალასანიანი ჯგუფის ერთ-ერთი წევრია. ის ჰყვება, რა მექანიზმით მუშაობს ჯგუფი და როგორ ეხმარება გაჭირვებაში მყოფ ხალხს. ელინა ამბობს, ვითარება სულ უფრო და უფრო რთულდება და ჯგუფის წევრების რაოდენობაც მატულობს. სიტუაციის პოლიტიკური კონტექსტი ბლოკადის დაწყებიდან რამდენიმე დღეში უკვე ვრცელდებოდა ცნობები ყარაბაღში საკვების, მედიკამენტების, პირველადი მოხმარების ნივთებისა და საწვავის დეფიციტის შესახებ. თუ ადრე სომხეთიდან აქ ყოველდღიურად 400 ტონა საკვები და წამალი შემოდიოდა, ახლა გაცილებით ნაკლები ჰუმანიტარული დახმარება მოდის. საქონელი შემოდის მხოლოდ შუამავლობით – წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტის და აქ დისლოცირებული რუსი სამშვიდობოების მანქანების მეშვეობით. აზერბაიჯანის ხელისუფლება აცხადებს, რომ ბლოკადა არ არის, ხელისუფლებას არაფერი აქვს საერთო მომიტინგეების ქმედებებთან და რომ ლაჩინის გზას არა აზერბაიჯანული მხარე, არამედ რუსეთის სამშვიდობო ძალები აკონტროლებენ. „ლაჩინი-ხანკენდის გზაზე ბლოკადა არ არის. 2022 წლის 12 დეკემბრის შემდეგ, ამ გზაზე გაიარა 980 მანქანამ ტვირთებით, რომელთაგან 850-ზე მეტი ეკუთვნოდა რუს სამშვიდობოებს, ხოლო 120-ზე მეტი წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტს […]. ყარაბაღში მცხოვრები 90-მდე ადამიანი, რომელიც სამედიცინო დახმარებას საჭიროებდა, სომხეთში გადაიყვანეს“, – განაცხადა აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა. „აზერბაიჯანული მხარის განცხადებები იმის შესახებ, რომ ლაჩინის დერეფანი რეალურად ღიაა, სრულიად უსაფუძვლოა“, – ნათქვამია სომხეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს საპასუხოდ. – სიცოცხლისთვის სახიფათო სიტუაციის შემთხვევაში პაციენტების მხოლოდ შეზღუდული რაოდენობა დაიშვება სომხეთში და მხოლოდ წითელი ჯვრის მანქანებით. მთელი მსოფლიოს თვალწინ აზერბაიჯანი აიძულებს მთიანი ყარაბაღის მოსახლეობას დატოვონ რეგიონი, ეს არის დეპორტაცია და ეთნიკური წმენდის პოლიტიკა“. თავად ადგილობრივები ამბობენ, რომ ჰუმანიტარული კრიზისი მძიმდება. სომეხი უფლებადამცველები და ექიმები აცხადებენ, რომ ლაჩინის დერეფნის გადაკეტვის შედეგად დაირღვა ყარაბაღის მაცხოვრებლების უფლება, მიიღონ სამედიცინო დახმარება. კრიტიკულ მდგომარეობაში მყოფი პაციენტები წითელი ჯვრის შუამავლობით სომხეთში გადაჰყავთ, თუმცა მთელი ამ ხნის განმავლობაში გეგმიური ოპერაციებს აქაურები ვერ იტარებენ. ადგილობრივი კლინიკის ერთ-ერთი პაციენტი პირველ კვირას გარდაიცვალა, ის სომხეთში დროულად ვერ გადაიყვანეს. დერეფნის გადაკეტვის პირველივე დღეებიდან სომხეთის ხელისუფლება აზერბაიჯანის ხელისუფლებასთან ერთად, მთელ პასუხისმგებლობას ასევე რუსეთის სამშვიდობო კონტიგენტს აკისრებს. ერევანში ამბობენ, რომ ლაჩინის გზის გასწვრივ შეუფერხებელი გადაადგილების უზრუნველყოფის ვალდებულება სწორედ რუსებს აქვთ. პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა არაერთხელ ღიად დაადანაშაულა რუსი სამშვიდობოები უმოქმედობაში და განაცხადა, რომ რუსეთი არ ასრულებს თავის ვალდებულებებს. საერთაშორისო საზოგადოების რეაქცია სხვადასხვა საერთაშორისო ორგანიზაცია, მათ შორის Human Rights Watch, Freedom House, Amnesty International, ლაჩინის დერეფნის განბლოკვისკენ მოუწოდებენ. „დაუყოვნებლივ გახსენით ლაჩინის დერეფანი და თავი შეიკავეთ სომხეთსა და ყარაბაღს შორის სატრანსპორტო, ენერგეტიკული კავშირებისა და კომუნიკაციების ბლოკირებისგან“ – ეს არის მოთხოვნა, რომლითაც ბაქოს მიმართა ევროპარლამენტმა სპეციალური რეზოლუციით. 22 თებერვალს გაეროს საერთაშორისო სასამართლომ დააკმაყოფილა სომხეთის მოთხოვნა დროებითი ზომების შესახებ და დაავალა აზერბაიჯანს უზრუნველყოს შეუფერხებელი მოძრაობა ლაჩინის დერეფნის გასწვრივ. „აზერბაიჯანის რესპუბლიკამ უნდა მიიღოს ყველა ზომა, რაც მის ხელთ არის, რათა უზრუნველყოს ადამიანების, მანქანებისა და საქონლის შეუფერხებელი მოძრაობა ლაჩინის დერეფნის გასწვრივ ორივე მიმართულებით”. მედია ქსელის მხარდაჭერით ვიდეო სიუჟეტები ნკ-ში ბლოკადის შესახებ	ka	0.997567	705	0.252482
https://jam-news.net/ge/video-somkhetshi-saprotesto-aqciebidan-sadac-opozicia-premier-ministr-fashinianis-gadadgomas-itkhovs/	1 მაისს, სომხეთში, ოპოზიციონერებისა და მათი მხარდამჭერების საპროტესტო აქციების აქტიური ეტაპი დაიწყო. მოძრაობას ორი ოპოზიციური საპარლამენტო ფრაქცია – “ჰაიასტანი”(სომხეთი) და “მაქვს პატივი” ხელმძღვანელობს. ოპოზიციონერები პრემიერის გადადგომას ითხოვენ. მათ მიაჩნიათ, რომ ნიკოლ ფაშინიანი “სომხეთისა და მთიანი ყარაბაღის ტერიტორიების ჩაბარების მანკიერ პოლიტიკას ახორციელებს“. ამ სიტუაციიდან ერთადერთ გამოსავლად ისინი ხელისუფლების შეცვლას ასახელებენ. თუმცა, ჯერჯერობით ოპოზიციის ლიდერებს არ უთქვამთ თავად რა გეგმა აქვთ „სომხეთისა და მთიანი ყარაბაღის გადასარჩენად“. აქციის მონაწილეები კეტავენ ქუჩებს, მართავენ მსვლელობებს და მიტინგებს, მაგრამ ჯერჯერობით მომიტინგეთა რაოდენობა არ არის კრიტიკული. ექსპერტების აზრით, ოპოზიციის პრობლემა ის არის, რომ ზუსტად იმეორებს ქუჩის ბრძოლის იმ მეთოდებს, რომელსაც 2018 წელს, “ხავერდოვანი რევოლუციის” ლიდერი, ნიკოლ ფაშინიანი იყენებდა. გარდა ამისა, პოლიტოლოგების აზრით, საჭიროა ახალი, ალტერნატიული პოლიტიკური შინაარსი, რომელიც ჯერ არ ჩანს. ექსპერტების აზრით, კიდევ ერთი ფაქტორი, რის გამოც, ოპოზიცია ვერ ახერხებს მის გარშემო მომხრეების შეკრებას, ადგილობრივების სურვილია – არ დაბრუნდნენ წარსულში, ანუ, არ დაუშვან “ყოფილების” დაბრუნება. საქმე იმაშია, რომ ორივე საპარლამენტო ფრაქციის უკან, რომლებიც ხალხს ქუჩაში ეძახიან, მთავრობის ყოფილი წევრები არიან. საუბარია სომხეთის ყოფილ პრეზიდენტებზე, რობერტ კოჩარიანსა და სერჟ სარგსიანზე, რომელთაც საზოგადოება პრორუს პოლიტიკოსებად მიიჩნევს.	ka	0.997063	168	0.35119
https://jam-news.net/ge/vin-airchevs-saqartvelos-axal-prezidents/	სავარაუდოდ, იანვრიდან ახალი პრეზიდენტი გვეყოლება. ვინ აირჩევს მას? ვინ აირჩევს საქართველოს ახალ პრეზიდენტს 26 ოქტომბრის საპარლამენტო არჩევნების საბოლოო შედეგზე (რომელიც, „ქართული ოცნებისთვის“ უკვე გარკვეულია, ოპოზიციას და დასავლეთს კი ჯერ არ უღიარებია), არამხოლოდ საკანონმდებლო ორგანოს შემადგენლობა, არამედ ისიც არის დამოკიდებული, ვინ გახდება საქართველოს შემდეგი, რიგით მეექვსე პრეზიდენტი. ამიერიდან ქვეყნის პრეზიდენტს მოსახლეობა აღარ აირჩევს. რას ნიშნავს ეს? თუ ხალხი არა, აბა ვინ აირჩევს საქართველოს ახალ პრეზიდენტს? კანდიდატურებს ვინ დაასახელებს? როგორი იქნება პროცესი? ვინ იქნება ამ პროცესში წამყვანი? ექნება ხმა ოპოზიციას, დღევანდელი მოცემულობით? – JAMnews-ი ორგანიზაცია „სამართლიანი არჩევნების“ მკვლევარ შოთა ნარსიასთან ერთად ცდილობს პასუხი გასცეს ამ და ყველა სხვა კითხვას, რაც ქვეყნის მომავალ პრეზიდენტს ეხება. რას ნიშნავს, რომ პრეზიდენტს ხალხი აღარ აირჩევს? საქართველოს პრეზიდენტის არჩევის წესს ორი დოკუმენტი განსაზღვრავს. საქართველოს კონსტიტუცია და საქართველოს საარჩევნო კოდექსი. საქართველოს კონსტიტუციის 50-ე მუხლში წერია, რომ საქართველოს პრეზიდენტს დებატების გარეშე, ღია კენჭისყრით ირჩევს საარჩევნო კოლეგია. ეს ცვლილება საქართველოს უმაღლეს საკანონმდებლო აქტში, ქვეყნის კონსტიტუციაში, 2017 წელს შევიდა და 2024 წლიდან ამოქმედდა. ანუ, ამ წლიდან. ამჟამინდელი პრეზიდენტი, სალომე ზურაბიშვილი ბოლო პრეზიდენტია, რომელიც საყოველთაო არჩევნებზე ავირჩიეთ (2018 წელს). ის ამ თანამდებობას 2018 წლის 16 დეკემბრიდან იკავებს. ამიერიდან, პრეზიდენტის არჩევნებში ხალხი მონაწილეობას აღარ მიიღებს და არც ისეთი არჩევნები გაიმართება, როგორიც აქამდე იმართებოდა ხოლმე. საქართველოში პრეზიდენტის თანამდებობა პირველად შემოიღეს 1991 წელს. დღემდე ქვეყანას ხუთი პრეზიდენტი ჰყავდა: ზვიად გამსახურდია (1991-1992), ედუარდ შევარდნაძე (1995-2003), მიხეილ სააკაშვილი (2004-2013), გიორგი მარგველაშვილი (2013 – 2018), სალომე ზურაბიშვილი (2018 -2024). ვიდრე პროცედურებზე და საარჩევნო კოლეგიაზე გადავალთ, მთავარ კითხვებს ვუპასუხოთ? - 3 არასამთავრობო: არჩევნები ხასიათდებოდა დარღვევებით, რომლებიც მიზნად ისახავდა „ოცნების” გამარჯვების უზრუნველყოფას - პრეზიდენტმა საკონსტიტუციო სასამართლოს მიმართა საპარლამენტო არჩევნების შედეგების გასაბათილებლად ვინ შეიძლება იყოს საქართველოს პრეზიდენტი? საქართველოს კონსტიტუციის თანახმად, საქართველოს პრეზიდენტი შეიძლება გახდეს ადამიანი, რომელიც უკვე არის 40 წლის (და მეტის, ცხადია) და 15 წელიწადი მაინც უცხოვრია საქართველოში. რამდენი წლით აირჩევა საქართველოს პრეზიდენტი? ქვეყნის პრეზიდენტი აირჩევა 5 წლის ვადით. რა სტატუსი ექნება ასე არჩეულ პრეზიდენტს? აქაც შეიცვალა რამე? არა. ამ ნაწილში არაფერი შეცვლილა. საქართველოს კონსტიტუცია ამბობს, რომ ქვეყნის პრეზიდენტი არის საქართველოს სახელმწიფოს მეთაური, ქვეყნის ერთიანობისა და ეროვნული დამოუკიდებლობის გარანტი. ასევე, საქართველოს პრეზიდენტი არის საქართველოს თავდაცვის ძალების უმაღლესი მთავარსარდალი. და, საქართველოს პრეზიდენტი წარმოადგენს ქვეყანას საგარეო ურთიერთობებში. დავუბრუნდეთ მისი არჩევის წესს. ვინ აირჩევს საქართველოს ახალ პრეზიდენტს? რას ნიშნავს საარჩევნო კოლეგია? საარჩევნო კოლეგია არის 300 ადამიანისაგან შემდგარი ჯგუფი. ამ 300 ადამიანში შედის: საქართველოს პარლამენტის, აფხაზეთის უმაღლესი საბჭოსა და აჭარის უმაღლესი საბჭოს ყველა წევრი და ასევე, წარმომადგენლები მუნიციპალიტეტების საკრებულოებიდან. ანუ, 300 წევრს შორის არის: 150 დეპუტატი პარლამენტიდან, 20 დეპუტატი აფხაზეთის უმაღლესი საბჭოდან, 21 დეპუტატი აჭარის უმაღლესი საბჭოდან. დარჩენილი 109 ადგილი ივსება მუნიციპალიტეტების საკრებულოებიდან. როგორ ნაწილდება ეს 109 ადგილი? ადგილობრივი თვითმმართველობის წარმომადგენლობითი ორგანოდან (ანუ საკრებულოებიდან) წევრები ირჩევა სპეციალური კვოტების მიხედვით. ვინ იქნება ამ 109 წევრში, რომელი პარტიების წარმომადგენლები, დამოკიდებულია ბოლო თვითმმართველობის არჩევნების შედეგზე. პარტიები მიღებული შედეგების პროპორციულად ასახელებენ კანდიდატებს. თვითმმართველობის ბოლო არჩევნები 2021 წელს იყო. ყველა პარტიას, რომელმაც ამ არჩევნებში ერთი პროცენტი მაინც მიიღო, შეუძლია დაასახელოს კანდიდატი საარჩევნო კოლეგიაში. პრინციპი, რასაც ითხოვს კანონი საკრებულოს წევრთა დასახელებისას, არის ის, რომ დელეგატად დასახელებული პირები უნდა წარმოადგენდნენ სხვადასხვა რეგიონს. მოკლედ, ეს რთული არითმეტიკაა. - კომენტარი: ხელისუფლება ცდილობს მუქარით დაითანხმოს ოპოზიცია პარლამენტში შესვლაზე - აქციები ქუჩაში და ახალი არჩევნები – რა გეგმა აქვს ოპოზიციას? ამიტომ, მარტივად გეტყვით, იმ ფორმულის მიხედვით, რომელსაც საარჩევნო კოდექსი გვთავაზობს, თვითმმართველობის წილ 109 კვოტას შეავსებს 54 დელეგატი „ქართული ოცნებიდან“ და 55 ოპოზიციიდან. ამ 55-ში იქნება – „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ – 36 დელეგატი, „გახარია საქართველოსთვის“ – 9 , „ლელო“ – 4, „ევროპული საქართველო“ – 2, „სტრატეგია აღმაშენებელი“ -1, „პატრიოტთა ალიანსი“ -1, „ლეიბორისტული პარტია“ – 1, „გირჩი – მეტი თავისუფლება“ -1. შეუძლია რომელიმე პარტიას, არ დაასახელოს დელეგატი? რა თქმა უნდა შეუძლია. და მეტიც, შეიძლება რომელიმე პარტიას, რომელმაც 2021 წლის არჩევნებში გაიმარჯვა, ახლა აღარ ჰყავდეს წევრი საკრებულოში – შეიძლება ის სხვა პარტიაში გადავიდა, ან სულაც დამოუკიდბელი გახდა. ასე ხდება ხოლმე. ან, შეიძლება პარტიამ უბრალოდ არ მოისურვოს დელეგატის დასახელება. მაშინ, რა მოუვა ამ 109 კვოტას? თუ ეს საკითხი დადგება, დარჩენილი ადგილები პროპორციულად გადანაწილდება სხვა პარტიებზე. ისინი შეავსებენ დარჩენილ ადგილებს, ვისაც ამის სურვილი ექნება და წევრიც ეყოლება. რა თქმა უნდა, ისევ, მათი მიღებული ხმების და დარჩენილი ადგილების პროპორციულად. ეს ყველაფერი უფრო მარტივი გასაგები იქნებოდა, რომ ვიცოდეთ, რომ ახლა ახალ პარლამენტში 150 წევრია. მაგრამ, რა მოხდება, თუ ოპოზიცია, რომელიც ამბობს რომ პარლამენტში არ შედის, მართლაც უარს იტყვის მანდატებზე? ეს 150 ადგილი როგორღა შეივსება? აქ მნიშვნელოვანია შეწყვეტილია თუ არა დეპუტატების უფლებამოსილება. თუ უფლებამოსილება შეწყვეტილი არ არის, ის ფორმალურად ჩაითვლება (ანუ, თუ ოპოზიცია არჩევნების დანიშვნამდე ვერ მოასწრებს შეიწყვიტოს უფლებამოსილება ოფიციალურად, ისინი ჩაითვლებიან ამ 150 დეპუტატში). თუ არჩეული დეპუტატები უფლებამოსილებას შეიწვყეტენ, მაგრამ, არ ჩახსნიან საპარლამენტო სიებს, მაშინ მათ ადგილას შეარჩევენ სიების სხვა წევრებს. ანუ, უფლებამონაცვლე პირებს. თუ უფლებამოსილებაც შეწყვეტილია და სიებიც ჩახსნილია (ანუ, რასაც ახლა ოთხივე ოპოზიციური კოალიცია ამბობს, რომ მანდატებზეც უარს იტყვიან და სიებსაც ჩახსნიან, რომ მათი პარტიიდან ვინმე არ გადაიბირონ და არ შევიდეს), მაშინ პარლამენტში ოპოზიციის კვოტასაც საკრებულებიდან შეავსებენ. ანუ, ამ დარჩენილ 61 ადგილსაც შეავსებენ ადგილობრივი თვითმმართველობებიდან, ისევ პროპორციულად. ანუ, რა გამოვა, კიდევ უფრო მეტი წევრი ეყოლება „ქართულ ოცნებას“ ამ კოლეგიაში? დიახ, დაახლოებით ასე გამოვა. „ქართულ ოცნებას“ ამ კოლეგიაში ახლა ისეც აქვს – 89 ადგილი პარლამენტის კვოტით და 54 ადგილი საკრებულოების კვოტით. ამას დაემატება აფხაზეთის და აჭარის უმაღლესი საბჭოების დეპუტატების რაოდენობა (41) (ვიცით, რომ აქაც მმართველი პარტიისადმი ლოალური ხალხია). და საკრებულოშიც მისი კვოტები მოიმატებს პარლამენტის 61 დეპუტატის გამოთავისუფლებულ ადგილზე. გამოდის, რომ „ქართული ოცნება“ მარტივად აირჩევს სასურველ კანდიდატს? დაახლოებით. პრეზიდენტის ასარჩევად პირველ ტურში 300 წევრიდან 200-ის მხარდაჭერაა საჭირო. თუ პირველ ტურში 200 ხმა ვერ გროვდება, ინიშნება მეორე ტურში. მეორე ტურში უკვე კანდიდატი არჩეულად ითვლება, თუ ის მიიღებს 50%+1 ხმას. ანუ, მეორე ტურში 151 ხმა საკმარისია. პირველ ტურში რომც გაუჭირდეს „ქართულ ოცნებას“ პრეზიდენტის არჩევა, მეორე ტურში 151 ხმას ის მარტივად მოაგროვებს. პარლამენტის 150-ვე წევრი იქნება თუ არა კოლეგიაში, ყველა შემთხვევაში, უმრავლესობა ექნება „ქართულ ოცნებას“. პრეზიდენტის კანდიდატურის დასახელება მაინც თუ შეეძლება ოპოზიციას? ვინ ასახელებს კანდიდატს? პრეზიდენტის კანდიდატურებსაც ეს კოლეგია არჩევს. კოლეგიის არანაკლებ 30 წევრს შეუძლია დაასახელოს ერთი კანდიდატი. მაგრამ, ერთ წევრს მხოლოდ ერთი კანდიდატის დასახელება შეუძლია. ანუ, ისე არ გამოვა, რომ რომელიმე დეპუტატი რამდენიმე 30-კაციან ჯგუფში გაერთიანდეს. და ბოლოს როდის იქნება პრეზიდენტის არჩევნები? საქართველოს კონსტიტუციაში წერია, რომ საქართველოს პრეზიდენტის არჩევნები იმართება საქართველოს პრეზიდენტის უფლებამოსილების ვადის ამოწურვის კალენდარული წლის ოქტომბერში. მაგრამ, თუ ეს დრო ემთხვევა არჩევნებს, მაშინ, კონსტიტუცია ამბობს, რომ ახალი არჩევნები იმართება პარლამენტის შეკრებიდან 45 დღის განმავლობაში. გამოდის, რომ ახალ პარლამენტზეა დამოკიდებული როდის დანიშნავს არჩევნებს. თუ არჩევნები მალევე დაინიშნება, შეიძლება ახალი პრეზიდენტიც წელსვე გვყავდეს. მაგრამ, თუ არჩევნებში მეორე ტური დაინიშნება, სავარაუდოდ ახალი პრეზიდენტი იანვარში გვეყოლება. —- საქართველოს ახალი პარლამენტის უფლებამოსილება ჯერ ცნობილი არ არის. მიუხედავად იმისა, რომ არჩევნების შედეგების გაბათილების მოთხოვნით საკონსტიტუციო სასამართლოში ორი სარჩელია შესული, „ქართული ოცნება“ ირწმუნება, რომ მომავალ ორშაბათს, 25 ნოემბერს, პარლამენტის პირველ სხდომასაც ჩანიშნავს და უფლებამოსილებასაც ცნობს. 21 ნოემბერს „ქართული ოცნების“ პოლიტსაბჭოს სხდომა იყო. ამ სხდომაზე მომავალი მთავრობის წევრებზე იმსჯელეს. პარტიის აღმასრულებელმა მდივანმა მამუკა მდინარაძემ, სხდომის შემდეგ მედიასთან თქვა, რომ პრეზიდენტობის კანდიდატზე ჯერ არ უმსჯელიათ, თუმცა, „რა თქმა უნდა ვერსია არსებობს უამრავი“ – თქვა მან და დაამატა, რომ როგორც კი პარლამენტი მუშაობას დაიწყებს, მალევე საპრეზიდენტო არჩევნების თარიღიც ჩაინიშნება. სავარაუდოდ, „ქართული ოცნება“ ახალი პრეზიდენტის არჩევას იანვარში გეგმავს. ვინ აირჩევს საქართველოს ახალ პრეზიდენტს	ka	0.995734	1,110	0.455856
https://jam-news.net/ge/vin-aris-damnashave-fashinianma-somkhetis-eqsprezidentebi-yarabaghis-sakitkhze-debatebistvis-miiwvia/	ვინ არის დამნაშავე? ფაშინიანმა სომხეთის ექსპრეზიდენტები ყარაბაღის საკითხზე დებატებისთვის მიიწვია ფაშინიანი იწვევს ყოფილ პრეზიდენტებს მსჯელობისთვის სომხეთის პრემიერმინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი ბოლო დღეებში სოციალურ ქსელებში გააქტიურდა. მან რამდენიმე პოსტი გამოაქვეყნა მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტთან და ამ საკითხზე მოლაპარაკებებთან დაკავშირებით. სომხეთის ექსპრეზიდენტების, ლევონ ტერ-პეტროსიანის, რობერტ ქოჩარიანის და სერჟ სარგსიანის წარმომადგენლებმა ფაშინიანის განცხადება მკაცრად გააკრიტიკეს. საპასუხოდ, პრემიერმა ყოფილ ლიდერებს მოუწოდა, “არ დაიმალონ“ – მან მიიწვია ისინი პირდაპირ ეთერში მონაწილეობის მისაღებად. ყველა ყოფილმა პრეზიდენტმა უარყო მისი წინადადება. საღამოს ფაშინიანმა ამ საკითხთან დაკავშირებით მესამე პოსტი გამოაქვეყნა. მან მოუწოდა, დებატებში მონაწილეობის წინადადება სერიოზულად მიიღონ. ფაშინიანმა პირობა დადო, რომ უარის შემთხვევაში თავად დაეხმარებოდა ხალხს დასკვნების გაკეთებაში. სომეხი ექსპერტების აზრით, ფაშინიანის განცხადებები მოლაპარაკებების პროცესთან დაკავშირებით “მანიპულაციური ხასიათისაა“. პოლიტიკოსები აცხადებენ, რომ პრემიერმინისტრი “ნებისმიერ საბაბს იყენებს, რათა უარყოს თავისი დანაშაული არცახის დაკარგვაში“. ფაშინიანის პოსტი მოლაპარაკებების პროცესის შესახებ და დებატებში მონაწილეობის შეთავაზება; ექსპრეზიდენტების რეაქცია; ასევე ექსპერტებისა და პოლიტიკოსების მოსაზრებები. ფაშინიანი აცხადებს, რომ მოლაპარაკების პროცესი ცალმხრივი იყო პრემიერმა, ფაქტობრივად, გაიმეორა მოსაზრება, რომელიც მან არაერთხელ გააჟღერა პარლამენტის ტრიბუნიდან და სხვადასხვა მედიასთან ინტერვიუებში. ფაშინიანი ამტკიცებს, რომ 1994 წლიდან მოლაპარაკებების პროცესი სომხური მხარისთვის ჩიხში იყო შესული და განიხილებოდა მხოლოდ “მთიანი ყარაბაღის აზერბაიჯანის შემადგენლობაში დაბრუნება.“ “მოლაპარაკების პროცესს სხვა შინაარსი არ ჰქონდა. ნებისმიერი სხვა შინაარსის შესახებ საუბრები სომხეთის რესპუბლიკაში მხოლოდ შიდა პოლიტიკური პრობლემების გადასაჭრელად იყო გამოგონილი“. ამავდროულად, ფაშინიანს მიაჩნია, რომ მან 2018 წელს “დიდი შეცდომა” დაუშვა. ის ამბობს, რომ მოლაპარაკების პროცესის დეტალებს რომ გაეცნო, თავისი დასკვნა არ გააცნო ხალხს. ლევონ ტერ-პეტროსიანის, რობერტ ქოჩარიანის და სერჟ სარქისიანის წარმომადგენლები წინადადებას ოპერატიულად გამოეხმაურნენ და კატეგორიულად უარყვეს. უარის შემდეგ შეთავაზება პრემიერმა ამჯერად ვიდეომიმართვით გაიმეორა. „მიუხედავად იმისა, რომ ყოფილმა პრეზიდენტებმა, პირდაპირ თუ ირიბად, იჩქარეს დებატების დატოვება, მე მოვუწოდებ მათ, კიდევ ერთხელ დაფიქრდნენ. რადგან დასკვნების გამოტანა ჯერ ადრეა”, – აღნიშნა პრემიერმა. ფაშინიანის თქმით, ეს არის “სიმართლის მომენტი“ და დებატები ხალხს მისცემს შესაძლებლობას “საბოლოო და ცალსახა დასკვნა“ გამოიტანონ იმაზე, თუ რა ხდებოდა მესამე რესპუბლიკის ისტორიაში. „დაე, საკუთარ თავთან იკამათოს“: ექსპრეზიდენტების რეაქცია “ჩვენი სახელმწიფოსთვის და საზოგადოებისთვის უაღრესად სასარგებლო იქნება, თუ ნიკოლ ფაშინიანი, პირველ რიგში, ნიკოლ ფაშინიანთან განიხილავს ამ თემას. შედეგად, დარწმუნებული ვარ, რომ დებატების ორივე მხარე სამართლიანად მოატყუებს ერთმანეთს.” – განაცხადა ტერ-პეტროსიანის წარმომადგენელმა. მეორე პრეზიდენტის, რობერტ ქოჩარიანის ოფისის ხელმძღვანელმა ბაგრატ მიკოიანმა პრემიერის წინადადების საპასუხოდ განაცხადა, რომ დებატებს არგუმენტაცია სჭირდება. “ის, რომ არცახისა და სომხეთის სუვერენული ტერიტორიების დათმობა ამჟამინდელი პრემიერმინისტრის პირადი “დამსახურებაა“, უდავოდ ისტორიული ფაქტია და ყველა გონიერი ადამიანისთვის აშკარაა. 2018-2024 წლებში სომხეთში სრული ძალაუფლება ერთ ადამიანს ჰქონდა. და ამ ერთ ადამიანი ეკისრება სრულ პასუხისმგებლობას ყველა მოვლენაზე. ერთმა ადამიანმა თქვა, რომ მოლაპარაკებას საკუთარი, ნულოვანი წერტილიდან აწარმოებდა.” ყოფილი პრეზიდენტის სერჟ სარგსიანის ოფისმა განაცხადა, რომ ყარაბაღის კონფლიქტის მოგვარების მოლაპარაკების პროცესის ისტორია “ათასჯერ საჯაროდ და დეტალურად იქნა წარმოდგენილი“. კომენტარები ყარაბაღის კონფლიქტის ექსპერტი, Alik Media Armenia-ს მთავარი რედაქტორი თათულ ჰაკობიანი ფეისბუქის საკუთარ გვერდზე წერს. „ბატონო ფაშინიან, ა/ თქვენ მანიპულირებთ და შეცდომაში შეჰყავთ ჩვენი ხალხი, რადგან თქვენს ნათქვამს რეალობასთან არანაირი კავშირი არ აქვს. ბ/ დიპლომატიაში არ ხარ კარგი და ეს ნორმალურია. გ/ რაც თქვით არის პრიმიტიული დეზინფორმაცია, რომელიც არ შეეფერება სომხეთის რესპუბლიკის პრემიერმინისტრს.“ ამ თემაზე სხვა პოსტში თათულ ჰაკობიანმა დაამატა: ოპოზიციონერი დეპუტატი არტურ ხაჩატრიანი მიიჩნევს: „ნიკოლ ფაშინიანი შეგნებულად ამახინჯებს მოლაპარაკების პროცესს. ის ხვდება, რომ საზოგადოებისთვის არცახის გვერდი ჯერ კიდევ დახურული არ არის და აგრძელებს ხალხის დარწმუნებას, რომ თავადაც დამნაშავე არ არის.”	ka	0.996645	498	0.297189
https://jam-news.net/ge/vin-aris-prigodjini/	ჰოთ-დოგების გაყიდვიდან ბახმუტთან ბრძოლებამდე - პუტინის "მზარეულის", ევგენი პრიგოჟინის პორტრეტი ვინ არის პრიგოჟინი ომის შესწავლის ამერიკული ინსტიტუტი (ISW) თვლის, რომ სანქტ-პეტერბურგის კაფეში მომხდარი აფეთქების მთავარი მიზანი, რომლის შედეგადაც დაიღუპა ცნობილი Z-ბლოგერი ვლადლენ ტატარსკი, შეიძლება იყოს კერძო სამხედრო დაჯგუფების “ვაგნერის” ხელმძღვანელის, ევგენი პრიგოჟინის დაშინება. კაფე, სადაც აფეთქება მოხდა, სწორედ მას ეკუთვნოდა. ანალიტიკოსების აზრით, ბიზნესმენის დაშინების მიზეზი ის არის, რომ მას პოლიტიკური ამბიციები აღმოაჩნდა. JAMnews-ის პარტნიორმა “ნოვაია გაზეტა ევროპამ” დეტალურად შეისწავლა “ვაგნერის” ჯგუფის ხელმძღვანელის ბიოგრაფია, რათა უპასუხოს კითხვას, აქვს თუ არა პრიგოჟინს სერიოზული წონა პოლიტიკურ ელიტაში და აქვს თუ არა შანსი პუტინის “მზარეულს” სისტემურ პოლიტიკოსად გადაიქცეს. დარია კოზლოვას სტატიას შემოკლებულად ვაქვეყნებთ. ცოტამ თუ იცის, რომ 2003 წელს, საკუთარი ქალიშვილის 10 წლის იუბილესთან დაკავშირებით, პრიგოჟინმა დაწერა საბავშვო წიგნი სახელწოდებით “ინდრაგუზიკი”. წიგნი მოგვითხრობს პატარა კაცუნებზე, რომლებსაც „ყველგან შეუძლიათ დამალვა“. ავტორებად მითითებულები არიან პოლინა და პაშა პრიგოჟინები – ევგენი პრიგოჟინის შვილები. წიგნი მცირე ტირაჟით გამოიცა – მხოლოდ 1000 ეგზემპლარი და ძირითადად პრიგოჟინის გავლენიანი მეგობრების წრეში დარიგდა. იმ დროისთვის პრიგოჟინი მოდური პეტერბურგელი რესტორატორი იყო, ამიტომ ბევრი გავლენიანი ნაცნობი ჰყავდა – მინისტრები, გუბერნატორები და ა.შ. მაღალი თანამდებობის პირებთან ნაცნობობა და მათ წრეში შეღწევა პრიგოჟინის კარიერის განმსაზღვრელი ნაწილია. ის ამ კარიერის აშენებას 90-იანი წლების ბოლოდან სკრუპულოზურად ცდილობს, თუმცა კრიმინალურმა წარსულმა ხელი შეუშალა მას ოფიციალურ სახელმწიფო სტრუქტურებში ადგილის დაკავებაში. წლების განმავლობაში პრიგოჟინმა თავისი ნიშა ჩრდილში, არასაჯარო სიბრტყეში იპოვა, იქ, სადაც ოფიციალური ინსტიტუტები გამოჩენას ერიდებიან. თუმცა, ომმა ყველაფერი შეცვალა – მან პრიგოჟინი ჩრდილიდან გამოიყვანა და მისცა შესაძლებლობა ფართო საზოგადოების წინაშე, მედიაში გამოჩენილიყო. კრიმინალური წარსული, რომლის დამალვასაც ის ადრე ცდილობდა, დღეს მის უპირატესობად იქცა – ის ციხეებში დადის, მსჯავრდებულებს მათივე ენაზე ესაუბრება და უკრაინის ომში მონაწილეობაზე არწმუნებს. დღეს პრიგოჟინი მედიაში პოპულარული ფიგურაა, რაზეც ყოველთვის ოცნებობდა. “ვაგნერელები” კი მარგინალი კაციჭამიებიდან უკრაინის ომის მთავარ გმირებად გარდაიქმნენ. გასულ წელს საერთაშორისო და რუსულ მედიაში ბიზნესმენი წარმოჩინდა როგორც ომის მთავარი დემონი და ქვეყნის თითქმის მეორე პირი. თუმცა, “ნოვაია გაზეტა ევროპა” წერს, რომ ბოლო თვეების მოვლენები საპირისპიროს ამტკიცებენ – რომ ეს მხოლოდ იმიჯია, რომელიც პრიგოჟინმა მედიაში შეიქმნა, რეალურად კი ის დღესაც ვერ იკავებს ადგილს პუტინის ელიტაში. მაგალითად, კონფლიქტი თავდაცვის სამინისტროსთან ან გაჭიანურებული ბრძოლები უკრაინაში ბახმუტისთვის სწორედ ამაზე მიუთითებს. კრიმინალი მზარეული პრიგოჟინის კრიმინალური წარსული ოფიციალურად 1981 წელს იწყება, როდესაც ლენინგრადის სასამართლომ მას 13 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა შრომა-გასწორებით კოლონიაში მოხდით, ბინების ქურდობისა და ყაჩაღობისთვის. პრიგოჟინი დროზე ადრე გამოვიდა კოლონიიდან – შეიწყალეს და 1990 წელს გათავისუფლდა. თუმცა, საბჭოთა ციხეში ყოფნის თითქმის ათ წელს უკვალოდ არ ჩაუვლია. გათავისუფლების შემდეგ მან ჯერ მამინაცვალთან ერთად ჰოთ-დოგების გაყიდვა დაიწყო, შემდეგ კი კვებისა და აზარტული თამაშების ბიზნესში ჩაერთო. პირველი რესტორანი მან პეტერბურგში 1996 წელს გახსნა. მალევე ერთს მიჰყვა სხვები. ეს იყო ელიტარული რესტორნები, სადაც დადიოდნენ რუსული ელიტის წარმომადგენლები. ერთ-ერთ ასეთ რესტორანში – ნიუ აილენდში – 2000-იანი წლების დასაწყისში ვლადიმერ პუტინმა საფრანგეთის ლიდერს, ჟაკ შირაკს და აშშ-ს პრეზიდენტს, ჯორჯ ბუშს უმასპინძლა. სახელმწიფოს მეთაურებს ევგენი პრიგოჟინი პირადად ემსახურებოდა. პოლიტიკურ ელიტასთან დაახლოებამ პრიგოჟინს მწვანე შუქი აუნთო პეტერბურგში. 2000-იანი წლების განმავლობაში, მისი ბიზნესი ელიტარული კვების სფეროში ძალიან წარმატებული იყო: მისი კომპანია ემსახურებოდა საკვებით ისეთი მაღალი რანგის ღონისძიებებს როგორიც იყო სანქტ-პეტერბურგის ეკონომიკური ფორუმი და დმიტრი მედვედევის ინაუგურაციის დღესთან დაკავშირებული სადილი. სარესტორნო ბიზნესი დაეხმარა პრიგოჟინს ქვეყნის პოლიტიკურ ელიტასთან დაახლოებაში, შემდგომში კი უზრუნველყო მისი სწრაფი წარმატება ბევრ სხვა სფეროში. 2010-იანი წლებიდან მისი კომპანიები გასცდნენ ელიტარულ კვებას: ბიზნესმენმა დაიწყო სკოლის მოსწავლეების, საბავშვო ბაღების და ჯარის საკვებით უზრუნველყოფა. 2015 წელს მოსკოვის სკოლებსა და საბავშვო ბაღებში საკვების 90 პროცენტი პრიგოჟინის კომპანიებს შეჰქონდათ . 2012 წლიდან კი, სამხედრო სექტორის ყველა შეკვეთის 90 პროცენტი მოდიოდა კონკრეტულად პრიგოჟინთან დაკავშირებულ კომპანიებზე. საგულისხმოა, რომ ბევრი იყო მშობლებისგან ჩივილი უხარისხო საკვებზე და მოწამვლის შემთხვევებზე. ათი წლის განმავლობაში ათასზე მეტი სარჩელი იქნა შეტანილი პრიგოჟინთან დაკავშირებული ფირმების ქსელის წინააღმდეგ უხარისხო საკვებთან დაკავშირებით. პუტინთან ნაცნობობა როგორც თავად პრიგოჟინმა თქვა, პუტინი მან 2000 წელს, რესტორან New Island-ში გაიცნო, როდესაც იაპონიის პრემიერ-მინისტრი იოშირო მორი სანკტ-პეტერბურგს სტუმრობდა. თუმცა, როგორც ჟურნალისტები ვარაუდობენ, დიდი ალბათობით პრიგოჟინი და პუტინი ერთმანეთს ჯერ კიდევ 1990-იან წლებში იცნობდნენ, როდესაც მომავალი პრეზიდენტი, რომელიც მაშინ სობჩაკის გუნდში მუშაობდა, კაზინოებისა და აზარტული თამაშების ბიზნესის კურატორი იყო. ჟურნალისტი ილია ჟეგულევი, პრიგოჟინის ნაცნობებზე დაყრდნობით ამბობს, რომ პრიგოჟინმა ვლადიმირ პუტინთან კონტაქტი თანდათან დაამყარა – ჯერ პუტინის დაცვის უფროსი ვიქტორ ზოლოტოვი გაიცნო. დღეს ზოლოტოვი ეროვნული გვარდიის უფროსის პოსტს იკავებს. ტროლები პრიგოჟინი საშინაო პოლიტიკით და რუსული ოპოზიციის საქმიანობით ჯერ კიდევ მანამდე დაინტერესდა, ვიდრე “ტროლების ქარხანას“ დააარსებდა. 2012 წელს პრიგოჟინის ხალხი დაუახლოვდა მოძრაობა ‘სამართლიანი არჩევნებისთვის” წარმომადგენლებს და იმ დროს მიმდინარე ოპოზიციის მიტინგებს საკვებით ამარაგებდა. რეალურად კი, პრიგოჟინის წარმომადგენლები მიტინგებზე ინფორმაციას და მასალებს აგროვებდნენ ოპოზიციის ლიდერების შესახებ და შემდგომ ხელისუფლებას გადასცემდნენ. სანკტ-პეტერბურგის სოფელ ოლგინოში ევგენი პრიგოჟინმა რომ ნამდვილი “ტროლების ქარხანა” აამუშავა, ცნობილი გახდა 2013 წელს “ნოვაია გაზეტას” გამოძიებიდან. გამოცემის ჟურნალისტმა ინტერნეტის კვლევის სააგენტოში მალულად დასაქმება მოახერხა. ტროლებს დღეში 100 კომენტარის დაწერა ევალებოდათ, მათ შორის ამერიკისა და ნავალნის წინააღმდეგ. ჯერ კიდევ 2013 წელს „ტროლების ქარხანა“ ცდილობდა გავლენა მოეხდინა აშშ-ში პოლიტიკურ პროცესებზე ტვიტერის მეშვეობით. მაშინ ქარხანა არ იყო დიდი – სულ 200-მდე “ტროლი“ მუშაობდა, რომლებიც ჯგუფებად იყოფოდნენ: ზოგი უკრაინაზე სპეციალიზდებოდა, ზოგი ამერიკაზე. მაგრამ ქარხანამ თანდათან დაიწყო გაფართოება – ტვიტერის გარდა, პრიგოჟინის ტროლებმა სხვა სოციალური ქსელებიც მოიცვეს. 2016 წლის აშშ-ს საპრეზიდენტო არჩევნების დროს რუსი “ტროლები“ ცდილობდნენ კონსერვატიული ამომრჩევლების სიმპათია დონალდ ტრამპისკენ გადახრილიყო. 2018 წელს პროკურორმა რობერტ მიულერმა ბრალი წაუყენა ევგენი პრიგოჟინს და რუსეთის თორმეტ სხვა მოქალაქეს აშშ-ის საპრეზიდენტო არჩევნებში რუსეთის ჩარევის გამო. ბოტები ავრცელებდნენ გარკვეულ მესიჯებს და შემდეგ აქტიურად ალაიქებდნენ და კომენტარებს ტოვებდნენ, რომ სოციალური მედიის ალგორითმის თანახმად, ამ ინფორმაციაზე წვდომა გაზრდილიყო. პრიგოჟინი თავდაპირველად უარყოფდა “ტროლების ქარხანასთან” კავშირს, თუმცა 2023 წლის თებერვალში მან განაცხადა, რომ ეს “ქარხანა” მისი დაფუძნებელი იყო, რათა დაეცვა რუსი მომხმარებლები “დასავლეთის მხრიდან ანტირუსული მესიჯებისა და აგრესიული პროპაგანდისგან”. პოლიტოლოგი ტატიანა სტანოვაია მიიჩნევს, რომ პროგოჟინმა „ტროლების ქარხანა“ იმისთვის შექმნა, რომ შეეთავაზებინა ვლადიმერ პუტინისთვის ისეთი სერვისი, რომელსაც ოფიციალური ინსტიტუტები ეფექტურად ვერ უზრუნველყოფდნენ. მუშაობა იქ, სადაც სახელმწიფო ვერ მუშაობს, სწორედ ის ნიშაა, რომელიც პრიგოჟინმა აქტიურად აითვისა 2010-იან წლებიდან. “ტროლების ქარხანასთან” ერთად გაჩნდა “მედია ქარხანაც” – შეიქმნა ათობით ონლაინ გამოცემა, რომლებიც ავრცელებდნენ ყალბ ინფორმაციას და ჰყავდათ მილიონობით მკითხველი. „რატომ უნდა “ჩააგდო” პრესაში შენთვის სასურველი ინფორმაცია, თუ შეგიძლია საკუთარი პრესის შექმნა და იქ აკეთო რაც გინდა?“ – ასე ხსნის “მედია-ქარხნის” შექმნის იდეას გამომძიებელი ჟურნალისტი დენის კოროტკოვი. თუმცა, პრიგოჟინის მედია აქტიურობა მხოლოდ სოციალური ქსელებითა და საკუთარი მედიით არ შემოიფარგლებოდა. ბოლო წლებში პრიგოჟინმა დააფინანსა რამდენიმე მხატვრული ფილმი – «Ржев», «Шугалей», «Шугалей-2», «Турист» и «Лучшие в аду». მათი მნიშვნელოვანი ნაწილი ეთმობა აფრიკის მოვლენებს: სიუჟეტის ფოკუსში არიან რუსი სამხედროები, რომლებიც მონაწილეობენ ცენტრალურ აფრიკის რესპუბლიკაში საომარ მოქმედებებში, ან ლიბიაში ტყვედ ჩავარდნილი რუსები. ეს ფილმები გადაიღეს პრიგოჟინის კიდევ ერთი წამოწყების – კერძო სამხედრო კომპანიის “ვაგნერის” რეიტინგის ასამაღლებლად. ოპერაცია “ნავთობი” რუსეთში დაქირავებული მებრძოლობა კანონით აკრძალულია: „არალეგალური შეიარაღებული ჯგუფის ორგანიზება ან მასში მონაწილეობა“ ისჯება თავისუფლების აღკვეთით 20 წლამდე ვადით, მაგრამ ამას ხელი არ შეუშლია პოლიტიკური ელიტისთვის, რომ 2010-იანი წლების დასაწყისში სახელმწიფოს დაქვემდებარებული კერძო სამხედრო დაჯგუფება შეექმნათ. რუსული კერძო სამხედრო კომპანიის იდეა გენერალურ შტაბში ჯერ კიდევ 2010 წელს დაიბადა. პუტინთან იდეა 2012 წელს შეათანხმეს. გენერალურმა შტაბმა სამხედრო კომპანიის ხელმძღვანელის თანამდებობაზე პრიგოჟინი შეარჩია – ის პასუხისმგებელი იქნებოდა ფინანსურ და ეკონომიკურ საკითხებზე. მის სასარგებლოდ არგუმენტებს შორის იყო პუტინთან პირადი ნაცნობობა. ასევე მნიშვნელოვანი იყო, რომ კომპანიის დამფუძნებელს არ ჰქონოდა არავითარი კავშირი სპეცსამსახურებთან. 2013 წელს ამ დაჯგუფებამ პირველი “ექსპედიცია” სირიაში მოაწყო. უკვე 2014 წელს კი დაქირავებულები უკრაინის სამხრეთ-აღმოსავლეთით და ყირიმში იბრძოდნენ. უკრაინისთვის გუნდის შეკრება რუსეთის შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის ყოფილმა შეფმა, დმიტრი უტკინმა, ზედმეტსახელად “ვაგნერმა” ითავა. 2015 წლის აგვისტოში, ვაგნერელები სირიაში ჩავიდნენ, სადაც თავიდან წარმატებას მიაღწიეს, თუმცა მოგვიანებით, 2018 წელს, “ვაგნერელებს” დიდი მარცხი ელოდათ – თებერვალში, აშშ-ს არმიასთან ბრძოლის დროს, ასზე მეტი მებრძოლი დაეღუპათ. ამხელა დანაკარგებმა აიძულა კრემლი ეღიარებინა, რომ სირიაში რუსი სამხედროები იბრძოდნენ (მანამდე ისინი უარს ამბობდნენ ამის აღიარებაზე). თუმცა, მოსკოვი ამბობდა, რომ რუსეთის მოქალაქეები სირიაში საკუთარი ნებით აღმოჩნდნენ და არა ორგანიზებულად. ბრძოლა, რომელშიც “ვაგნერელები” მაშინ დაიღუპნენ, ნავთობისთვის იყო. 2016 წელს, Euro Polis-მა, კომპანიამ, რომელიც ასოცირდება ევგენი პრიგოჟინთან, დადო ხელშეკრულება სირიის მთავრობასთან. ამ ხელშეკრულების თანახმად, “ვაგნერელები” მონაწილეობას მიიღებდნენ სირიის ნავთობისა და გაზის საბადოების გათავისუფლებაში და მათ დაცვაში, სანაცვლოდ კი, პრიგოჟინი ამ ტერიტორიებზე მოპოვებული გაზისა და ნავთობის მეოთხედს მიიღებდა. სირიაში დიდი წარუმატებლობის მიუხედავად, პრიგოჟინმა მოახერხა, რომ “ვაგნერი” არ დაშლილიყო. უფრო მეტიც, 2017 წლის ბოლოს პრიგოჟინი დაინტერესდა აფრიკის ქვეყნებით და შეძლო ამ იდეის მომგებიანად მიყიდვა ვლადიმირ პუტინისთვის. მალე პრიგოჟინის საქმიანობა გაგრძელდა ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაში, ლიბიაში, სუდანში, ლიბანში, კენიასა და ჩადში. ისევე როგორც სირიაში, აფრიკისადმი ინტერესიც განპირობებული იყო იქ დიდძალი ბუნებრივი რესურსების არსებობით: “ვაგნერელი” მებრძოლების მომსახურების სანაცვლოდ ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკასა და სუდანში, პრიგოჟინთან დაკავშირებულმა კომპანიებმა მიიღეს ოქროს, ბრილიანტების და სხვა მინერალების მოპოვების ნებართვა. “ვაგნერის” საქმიანობა აფრიკის ქვეყნებში ამით არ შემოიფარგლებოდა – ჯგუფი აქტიურად ერეოდა ამ ქვეყნების შიდა საქმეებში – დადო შეთანხმებები ადგილობრივ მთავრობებთან, დაჰპირდა მათ დახმარებას საპროტესტო აქციების ჩახშობაში. რუსი დაქირავებულები აწარმოებდნენ დეზინფორმაციულ და პროპაგანდისტულ კამპანიებს აფრიკის ქვეყნებში და აწყობდნენ მიტინგებსა და საპროტესტო აქციებს, სადაც ადგილობრივი მოსახლეობა ფულის სანაცვლოდ გამოჰყავდათ. “ვაგნერელები” არაერთხელ დაუდანაშაულებიათ ომის დანაშაულების ჩადენაში – მშვიდობიანი მოსახლეობის მკვლელობაში, გაუპატიურებაში, სიკვდილით დასჯაში. 2022 წლამდე ევგენი პრიგოჟინი უარყოფდა რაიმე კავშირს “ვაგნერთან”. პრიგოჟინის სტრუქტურების საქმიანობის გამოძიებას ჟურნალისტების სიცოცხლე შეეწირა: 2018 წლის ივლისში ჟურნალისტები ალექსანდრე რასტორგუევი, ორხან ჯემალი და კირილ რადჩენკო ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაში მოკლეს. ისინი “ვაგნერის” ჯგუფის მუშაობის შესახებ მასალას ამზადებდნენ. მედია-პროექტ “დოსიეს” გამოძიების თანახმად, მკვლელობების უკან პრიგოჟინის სტრუქტურები იდგა. ომი “ვაგნერელები” უკრაინაში მხოლოდ მარტის ბოლოს გამოჩდნენ, რადგან უკრაინაში რუსული სრულმასშტაბიანი აგრესიის დაწყებამდე პრიგოჟინს უკვე გააფუჭებული ჰქონდა ურთიერთობა ქვეყნის ხელმძღვანელობასთან. პრიგოჟინის ურთიერთობა პუტინთან გაცივდა, მას კონფლიქტი ჰქონდა თავდაცვის მინისტრ სერგეი შოიგუსთან, პრეზიდენტის ადმინისტრაციასთან და სანქტ-პეტერბურგის გუბერნატორთან. შედეგად, ომი ისე დაიწყო, რომ ევგენი პრიგოჟინი იქ თავიდანვე არ მიუწვევიათ. ომს ის მხოლოდ მარტში შეუერთდა და საკუთარი კვალიც დაამჩნია. აპრილში, “ვაგნერმა” თავისი ყველაზე გამოცდილი მებრძოლები მოიხმო ფრონტზე: ზოგი დაბრუნდა აფრიკიდან და სირიიდან, ზოგიც შვებულებიდან გამოიყვანეს. ეს იმიტომ მოხდა, რომ “ახალწვეულმა” ვაგნერელებმა მნიშვნელოვანი ზარალი განიცადეს. თუმცა, იყო წარმატებებიც: ივნისში, ორთვიანი ბრძოლის შემდეგ, ვაგნერის ჯგუფის ჯარისკაცებმა შეძლეს აეღოთ პოპასნაია, პატარა ქალაქი ლუგანსკის რეგიონში. ამ გამარჯვების შემდეგ პრიგოჟინს მიენიჭა რუსეთის გმირის წოდება ფრონტზე დაქირავებულთა გაგზავნისთვის და ლუგანსკის რეგიონში წარმატებული შეტევისთვის. გასული ზაფხულიდან, “ვაგნერის” ხსენებას უკვე რუსი ჩინოვნიკები და ფედერალური არხები აღარ ერიდებიან. ის საჯარო სივრცეში დასაშვები ფიგურა გახდა, მასზე სიუჟეტებს ამზადებენ სახელმწიფო ტელევიზიებში. და ეს მაშინ, როდესაც რუსეთში დაქირავებული მებრძოლობა და არალეგალური დაჯგუფების შექმნა კვლავ უკანონო საქმიანობად რჩება. ზაფხულში პრიგოჟინის გავლენა საგრძნობლად გაიზარდა მას შემდეგ, რაც ცნობილი გახდა, რომ “ვაგნერი” პატიმრების რეკრუტირებას ახდენდა ომში გაგზავნის მიზნით. თავად პრიგოჟინი დადიოდა კოლონიებში და სთავაზობდა პატიმრებს ამნისტიას უკრაინის ომში მონაწილეობის სანაცვლოდ. რეკრუტირებისას უპირატესობა ენიჭებოდა ძალადობისადმი მიდრეკილებს და მსჯავრდებულებს სისხლის სამართლის მძიმე მუხლებით, ისეთებით როგორიცაა მკვლელობა, ყაჩაღობა, სხეულის მძიმე დაზიანება, ასევე რეციდივისტობა. “მედიაზონას” შეფასებით, სექტემბრის ბოლოსთვის ციხეების რაოდენობა 23 ათასი პატიმრით შემცირდა. კლება მოხდა ორთვიანი რეკრუტირების ფონზე. იანვრის ბოლოს კი პატიმართა უფლებების დამცველმა ოლგა რომანოვამ განაცხადა, რომ პრიგოჟინს დაახლოებით 50 ათასი პატიმარი შეიძლებოდა გაეგზავნა ომში. ამავდროულად, მისი ვარაუდით, იმ კონკრეტულ მომეტში პრიგოჟინის მიერ კოლონიებიდან გამოყვანილი მხოლოდ 10 ათასი მებრძოლი იბრძოდა. დანარჩენები ან დეზერტირდნენ ან დაიღუპნენ. დეკემბერში კოლონიებში პატიმრების რეკრუტირების მეორე რაუნდი დაიწყო. ვინც უარი თქვა, ახალი სისხლის სამართლის საქმეების გახსნით შეაშინეს. ოლგა რომანოვას თქმით, 2023 წლის თებერვალში საქმეში უკვე თავდაცვის სამინისტროც ჩაერთო. პატიმრების რაოდენობის ზრდა ფრონტზე არსებულ ვითარებაზეც აისახა. 2022 წლის ოქტომბერში ვაგნერის ჯგუფმა აიღო დიდი მონაკვეთი გორლოვკას ჩრდილოეთი ნაწილიდან სოლედარამდე, ხოლო ზამთარში, უკრაინის შეიარაღებული ძალების თავდასხმის შემდეგ, “ვაგნერმა” დაიწყო სვლა ბახმუტისკენ, სადაც ბრძოლები აგვისტოს შემდეგ მიმდინარეობს. „პრიგოჟინის კერძო სამხედრო კომპანია არის კვაზისახელმწიფოებრივი სისტემა, რომელსაც სახელმწიფომ ძალადობის რეპროდუქციის ლეგიტიმური უფლება მიანიჭა. ფაქტობრივად, ეს არის შეიარაღებული ნაწილები აუთსორსზე. ასეთები ადრე მხოლოდ კადიროვს და ზოლოტოვს ჰყავდათ“, – ამბობს ილია შუმანოვი, “საერთაშორისო გამჭვირვალობა -რუსეთის” ყოფილი გენერალური დირექტორი. შედეგად, ომმა პრიგოჟინი შესამჩნევ პოლიტიკური მოთამაშედ აქცია საზოგადოებრივ ასპარეზზე. მიუხედავად იმისა, რომ პრიგოჟინი არ აყენებს კონკრეტულ პოლიტიკურ მოთხოვნებს, მას აქვს იდეა, თუ როგორ უნდა მოეწყოს რუსეთი. ეს ჩანს, მაგალითად, მისი კრიტიკიდან თავდაცვის სამინისტროს მიმართ. თუმცა, ამ ეტაპზე, მიუხედავად გაზრდილი პოპულარობისა, პრიგოჟინს უბრალოდ არ აქვს შესაძლებლობა განახორციელოს თავისი ამბიციები. ის მედიაში უფრო პოპულარულია, ვიდრე კრემლში. როგორც “ნოვაია გაზეტა” წერს, ომის პერიოდში იგი თითქმის მთელ პოლიტიკურ ელიტას ეჩხუბა – მათ შორის თავდაცვის მინისტრ შოიგუს და სხვა მაღალჩინოსნებს. ”პრიგოჟინი კონფლიქტში აღმოჩნდა თითქმის მთელ პოლიტიკურ ელიტასთან – ხელისუფლების ბევრ ინსტიტუტთან, გუბერნატორებთან, უსაფრთხოების ძალებთან. ახლა კრემლს უნდა, რომ იგი უკრაინიდან იძულებით გაიყვანოს. ციხეებიდან ის უკვე მოკვეთეს, ამიტომ ახლა მისთვის მოხალისეების აყვანა გაცილებით რთულია. დიდი ალბათობით, მას მოუწევს უკრაინის დატოვება და მოუწევს კვლავ აფრიკას, სირიას, “ტროლების ქარხანას” და ასე შემდეგ “მიხედოს”, – აღნიშნავს სტანოვაია. პრიგოჟინის გაზრდილი საჯაროობა ასევე აიხსნება მისი სხვა მიზნებით. როგორც “მედუზამ” გასული წლის ნოემბერში დაწერა, პრიგოჟინის მედია აქტივობა შემთხვევითი არ არის – პეტერბურგელი ბიზნესმენი ფიქრობს შექმნას “კონსერვატიული მოძრაობა”, რომელიც საბოლოოდ შეიძლება პოლიტიკურ პარტიად გარდაიქმნას. ეს მოძრაობა, დიდი ალბათობით, საყრდენად გამოიყენებს „პატრიოტიზმსა და სახელმწიფოებრიობას“ და რუსი ჩინოვნიკების კრიტიკით იქნება დაკავებული (თუმცა, არა პრეზიდენტის). ამ მოძრაობის რიტორიკა ასევე გადაიკვეთება „რევანშიზმის“ თემასთან და დაიწყებს სამხედრო წარუმატებლობებით გამოწვეული შურისძიების განცდის კულტივირებას. პრიგოჟინის პარტიას თავისუფლად შეეძლო დაეკავებინა ჟირინოვსკის ცარიელი ადგილი. ბიზნესმენის ძალისხმევა აშკარად არ არის უშედეგო: 2023 წლის იანვარში, პრიგოჟინი პირველად შევიდა მედიაში ყველაზე პოპულარული ადამიანების ათეულში. მას ბოლო ადგილი აქვს ათეულში, საიდანაც გააძევა სერგეი შოიგუ. ”პრიგოჟინი ცდილობს იყოს ყველაზე მაგარი რუს პატრიოტებს შორის. მაშინ როცა ყველა მხოლოდ პატრიოტიზმზე ლაპარაკობს, ის ამ პატრიოტიზმს საკუთარი ხელით აკეთებს“, – აღწერს პოლიტოლოგი აბას გალიამოვი იმ პოლიტიკურ იმიჯს, რომელსაც “ვაგნერის” ჯგუფის ხელმძღვანელი თავისთვის იკეთებს. თუმცა, გალიამოვი დარწმუნებულია, რომ პრიგოჟინის იმიჯს ნაკლებად სავარაუდოა, რომ რეზონანსი ჰქონდეს რეალურ ამომრჩევლებთან. პრიგოჟინი, იდეოლოგიის დონეზე, შეიძლება აღიქმებოდეს ნამდვილ ანტიდასავლელ პატრიოტად, თუმცა რეალურად ის სტანდარტული კრიმინალია, რომელიც ძალაუფლებისკენ ისწრაფვის და ამას ამომრჩეველი ხედავს. პოლიტოლოგი კონსტანტინე კალაჩევი მიიჩნევს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ მას აქვს ქარიზმა და სურვილი დაიკავოს სავარძელი, უახლოეს მომავალში პრიგოჟინს არ უნდა ველოდოთ ხელისუფლებაში რაიმე თანამდებობაზე. კალაჩევი აღნიშნავს, რომ რუსეთში კრემლის სანქციის გარეშე შეუძლებელია პოლიტიკაში დამოუკიდებლად ჩართვა. კრემლს კი, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ პრიგოჟინის თავის დერეფნებში ნახვა სურდეს, რადგან მისგან პოლიტიკოსობას არ მოელიან. - მედიაქსელის მხარდაჭერით	ka	0.997393	2,119	0.346862
https://jam-news.net/ge/vin-gaifica-da-vin-datova-samsakhuri/	საქართველოში გრძელდება დაუმორჩილებლობა, გაფიცვა, რეჟიმთან დაპირისპირება. აქ ასეთ შემთხვევებს ვუყრით თავს ვინ გაიფიცა და ვინ დატოვა სამსახური აქ თავს ვუყრით საპროტესტო გამოსვლების პარალელურად სხვადასხვა საჯარო მოხელეების, დიპლომატების, ჟურნალისტების თუ კომპანიების მიერ გამოცხადებული დაუმორჩილებლობის, პროტესტის, გაფიცვისა და სოლიდარობის შესახებ ინფორმაციას. სტატია პერიოდულად ახლდება. _________________________ საქართველოში საპროტესტო ტალღა აგორდა პრემიერ-მინისტრის ირაკლი კობახიძის განცხადების შემდეგ, რომ ქვეყანა აჩერებს ევროკავშირთან მოლაპარაკებების გახსნას. საქართველოს ქალაქებში დაიწყო მასშტაბური საპროტესტო აქციები. პარალელურად, გაჩნდა დაუმორჩილებლობისა და პროტესტის სხვა მცირე კერებიც. - პროტესტისა და გაფიცვების წინაისტორია 28 ნოემბრიდან საქართველოს დედაქალაქში, თბილისში და სხვა ქალაქებში, მრავალათასიანი საპროტესტო აქციები იმართება მოთხოვნით – ჩატარდეს ახალი საპარლამენტო არჩევნები და დაუბრუნდეს ქვეყანა ევროინტეგრაციის გზას. ეს აქციები მოჰყვა საქართველოს პრემიერ-მინისტრის, ირაკლი კობახიძის განცხადებას, რომ 2028 წლამდე საქართველო წყვეტს გაწევრების შესახებ მოლაპარაკებებს ევროკავშირთან. ეს განცხადება პრემიერმა არჩევნებიდან რამდენიმე დღეში გააკეთა. თითქმის ყოველ ღამეს მრავალათასიან აქციას საპოლიციო ძალები სასტიკად შლიან წყლის ჭავლის, ცრემლმდენი გაზისა და წიწაკის სპრეის გამოყენებით. “საერთაშორისო გამჭვირვალობა საქართველოს” ინფორმაციით, 28 ნოემბრის შემდეგ დაკავებულია 460-ზე მეტი ადამიანი. მათგან, 430 დაკავებული – ადმინისტრაციული წესით, 31 სისხლის სამართლის ბრალდების საფუძველზე. 300-ზე მეტი პირი დაკავების და დაკავების შემდგომ პერიოდში დაექვემდებარა წამებას, არაადამიანურ და არასათანადო მოპყრობას. 80-ზე მეტ პირს დასჭირდა საავადმყოფოში გადაყვანა. დაახლოებით, პირთა ასაკი მერყეობს 15 წლიდან 60 წლამდე. დაკავებულებს შორის არის ასევე უცხო ქვეყნის 10 მოქალაქე. პროტესტის დაწყებიდან პირველი ორი დღის განმავლობაში სამართალდამცავები სასტიკად უსწორდებოდნენ ჟურნალისტებს, რომლებიც აქციას აშუქებდნენ. აქციების დაწყების დღიდან ნაცემი და დაშავებულია 70-ზე მეტი ჟურნალისტი. დემონსტრანტებზე და ჟურნალისტებზე ძალადობის გამო ამ დროისთვის არც ერთ სამართალდამცველზე საქმე აღძრული არ არის. 10 დეკემბერი. ათობით მეწარმე უარს ამბობს მერიის მიერ მოწყობილ „საახალწლო სოფელში" მონაწილეობაზე ● 20-ზე მეტი მეწარმე უარს ამბობს მიიღოს მონაწილეობა თბილისის მერიის მიერ მოწყობილ “საახალწლო სოფელში”. ამ მეწარმეების სიას BMG აქვეყნებს: - ექსპოზიცია - დრაკარი.Drakkar; - მანსარდი ლილე; - Winness•ვაინეს; - ალტერსოქსი; - Lampino; - ნარი კერამიკის სტუდია-Nari Ceramic Studio; - Red • წითელი; - Buera•ბუერა; - Maqmani Wood; - comfortable.ge; - Kaluka; - Geoposter; - არადაკი; - პარადოქსი; - სიო; - Katanakata-კატანაკატა; - Ubralo. უბრალო; - ზიზილა; - Cone ceramic; - Dedeco; - Siba’s Art. ● Fabrika-ში მოქმედი ბიზნეს სუბიექტების გადაწყვეტილებით ყოველწლიური საშობაო ბაზრობა უქმდება. გადაწყვეტილება ურბანულ სივრცეში მოქმედმა ბიზნესებმა მიიღეს: Tone თონე, CMR, Moulin Electrique, Creative Education Studio, Tsibakha • წიბახა, Popolo, PIPES burger joint at Fabrika • პაიპს ბურგერ ჯოინტი ფაბრიკაში, Saamuri • საამური, MUA – Architecture & Placemaking, Shavikata, Shio Ramen, Fabrika Hostel, Veli Store, Graffiti Dealers, Margo Skate Shop, Jpg, Ceramic Studio 1300, Magnolia Film Lab, Vodkast Records, Impact Hub Tbilisi. , Fabrika-ში საშობაო ბაზრობის გამართვა 21-22 დეკემბერს იგეგმებოდა. 9 დეკემბერი. თანამშრომლების პროტესტი "რუსთავი 2-ზე", პირველ არხზე, კლინიკების სოლიდარობა ● ტელეკომპანია “რუსთავი 2” დატოვა კიდევ ორმა თანამშრომელმა: ირაკლი კასრაძემ და ნუკა ორჯონიკიძემ, რომელიც გადაცემა “შუადღის” მთავარი პროდუსერი იყო. ● გაიფიცა “საზოგადოებრივი მაუწყებლის პირველი არხის თანამშრომელი, გადაცემა „აკუსტიკის“ ერთ-ერთი წამყვანი სოფო გორელაშვილი. „გავიფიცე! ჩემი ყველანაირი საქმიანობა ამჯერად შეჩერებულია, ერთადერთი საქმე რაც გვაქვს დღეს ქვეყნის მომავლის სადარაჯოზე ყოფნაა. დამთავრდეს ტერორი! აღდგეს სამართალი! შეწყდეს ქუჩებში ხოცვა ჟლეტა!!!“- დაწერა მან სოციალურ ქსელში ● სამსახური დატოვა მარტვილის კულტურისა და ახალგაზრდობის განვითარების ცენტრის დირექტორმა, გიორგი ყურუამ. “ქვეყანაში შექმნილი ვითარებიდან გამომდინარე, ჩემთვის როგორც საქართველოს მოქალაქისთვის, კულტურისა და ახალგაზრდობის განვითარების ცენტრის დირექტორის პოზიციაზე დარჩენა მიმაჩნია მიუღებლად… საქართველო გაიმარჯვებს… საქართველოს გარუსება ვერ მოხდება! საქართველო გახდება ევროკავშირის სრულუფლებიანი ოჯახის წევრი” , – დაწერა მან სოციალურ ქსელში ● სამი დიდი სამედიცინო დაწესებულება აცხადებს, რომ მზად არის უსასყიდლოდ გაუწიოს დახმარება დაზარალებულ დემონტრანტებს. ასეთი განცხადებები გამოაქვეყნეს კლინიკა “ინოვამ”, ნ.ბოხუას სახელობის კარდიოვასკულურმა ცენტრმა და ჟორდანიას კლინიკამ. „კლინიკა ინოვა და მისი სამედიცინო პერსონალი სრულ სოლიდარობას უცხადებს და გვერდით უდგას საქართველოს მოსახლეობას. ჩვენ, მუდმივ რეჟიმში, მზად ვართ უანგაროდ გავუწიოთ საჭირო დახმარება – იქნება ეს ნებისმიერი სამედიცინო ჩარევა თუ გამოკვლევა – ყველა იმ ადამიანს, რომელიც ბოლო დღეებში მომხდარი ძალადობის შედეგად დაშავდა“, — წერს სამედიცინო ცენტრი Innova. „ნ.ბოხუას სახელობის სამედიცინო ცენტრი და მისი პერსონალი სრულ სოლიდარობას უცხადებს და გვერდით უდგას საქართველოს მოსახლეობას. ჩვენ, მუდმივ რეჟიმში, მზად ვართ უანგაროდ გავუწიოთ საჭირო დახმარება – იქნება ეს ნებისმიერი სამედიცინო ჩარევა თუ გამოკვლევა – ყველა იმ ადამიანს, რომელიც ბოლო დღეებში მომხდარი ძალადობის შედეგად დაშავდა“, – ნათქვამია ნ.ბოხუას სახელობის კარდიოვასკულურმა ცენტრის განცხადებაში. “ი.ჟორდანიას სახელობის სამედიცინო ცენტრი და მისი სამედიცინო პერსონალი სრულ სოლიდარობას უცხადებს და გვერდით უდგას საქართველოს მოსახლეობას. ჩვენ, მუდმივ რეჟიმში, მზად ვართ უანგაროდ გავუწიოთ საჭირო დახმარება – იქნება ეს ნებისმიერი სამედიცინო ჩარევა თუ გამოკვლევა – ყველა იმ ადამიანს, რომელიც ბოლო დღეებში მომხდარი ძალადობის შედეგად დაშავდა“, – ვკითხულობთ ჟორდანიას კლინიკის განცხადებაში ● მინერალური წყალი “ნაბეღლავი” გმობს ძალადობას იმ მოქალაქეების მიმართ, რომლებიც იბრძვიან საქართველოს უკეთესი მომავლისთვის. სს ,,წყალი მარგებელი” უკვე 27-წლიან ისტორიას ითვლის და დაარსების დღიდან იყო ერთ-ერთი პიონერი ქართულ ეროვნულ ინდუსტრიაში დასავლური კულტურის დამკვიდრების კუთხით. დღეს ის წარმოადგენს ქართულ-ევროპული ერთობლივი ბიზნესის წარმატებულ ნიმუშს. შესაბამისად, ჩვენთვის კატეგორიულად მიუღებელია ევროპასთან თანამშრომლობის შეჩერება თუნდაც ერთი დღით. ვგმობთ ძალადობას ნებისმიერი იმ მოქალაქის მიმართ, რომელიც იბრძვის ქვეყნის უკეთესი მომავლისა და დასავლური ღირებულებების დამკვიდრებისთვის! მტკიცედ ვრჩებით საქართველოს კონსტიტუციის 78-ე მუხლით განსაზღვრული კურსის ერთგულნი!” – ნათქვამია “ნაბეღლავის” განცხადებაში. 8 დეკემბერი -TBС ბანკი, "გორგია" და სხვა ამ დღეს მომხდარი შემთხვევები ● „თიბისი ბანკმა“ სოლიდარობა გამოუცხადა მშვიდობიან პროტესტში მონაწილე დაკვებულებს საქართველოს ერთ-ერთი უმსხვილესი ბანკი, „თიბისი“ აქვეყნებს განცხადებას, რომლითაც ის სოლიდარობას უცხადებს დაკავებულებს და გმობს ძალადობას. „თიბისელები შევიკრიბეთ თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან, რათა მხარი დავუჭიროთ ჩვენი გუნდის ორ წევრს – გიორგი მაისურაძეს და გიორგი ქორქაძეს, რომლებიც საპროტესტო აქციების დროს უსაფუძვლოდ დააკავეს და მოვითხოვთ მათ დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას. სოლიდარობას ვუცხადებთ მშვიდობიან პროტესტში მონაწილე ყველა დაკავებულს და ვგმობთ ყველანაირ ძალადობას მშვიდობიანი დემონსტრანტების მიმართ“, – წერია ბანკის განცხადებაში. პროევროპული საპროტესტო აქციების გამო დაკავებულ 400-ზე მეტ დემონსტრანტს შორის არის “თიბისი” ბანკის ორი თანამშრომელიც: გიორგი მაისურაძეს და გიორგი ქორქაძე. ● სახელისუფლებო არხებზე მომუშავე სამმა ჟურნალისტმა ტელევიზია დატოვა „რუსთავი 2″-ის გადაცემა „შუადღის” წამყვანებმა – ანა კოშაძემ და ვახო კანდელაკმა დატოვეს ტელევიზია. ასევე, 8 დეკემბერს სამსახურის დატოვების შესახებ განაცხადა ტელეკომპანია “იმედის” ჟურნალისტმა ლევან მორჩიაშვილმა. ● „ვეღარ ვითანამშრომლებ კომპანიასთან, რომელმაც მოქალაქეებს გადაუმალა სათვალეები და ნიღბები” – ერთ-ერთი ყველაზე დიდი საყოფაცხოვრებო ჰიპერმარკეტის “გორგიას” თანამშრომელმა სამსახური დატოვა „გთხოვთ, ქვეყანაში არსებული მძიმე პოლიტიკური მდგომარეობიდან და შპს „გორგიას“ მიერ გამოჩენილი მორჩილების გამო რეჟიმისადმი, რაც გამოიხატება ათასობით ცალი პირბადისა და სათვალის გადამალვაში, რის გამოც მე ბოიკოტს ვუცხადებ ამ კომპანიას, გამათავისუფლოთ დაკავებული თანამდებობიდან დაუყოვნებლივ. საქართველოს გზა ევროპაშია და ამ გზას ვერცერთი რეჟიმი ვერ შეარყევს,“ – „გორგიას“ თანამშრომელმა მერაბ (გიორგი) რომელაშვილმა ამ შინაარსის განცხადებით დატოვა სამსახური. ● “გორგია” დატოვა მარკეტინგის სამსახურის ხელმძღვანელმა გიორგი თურქაძემაც “მეგობრებო, მე ჩემს სამოქალაქო პოზიციას ყოველ საღამოს ვაფიქსირებ აქციებზე დგომითა თუ აზრის საჯაროდ დაფიქსირებით. რაც შეეხება კომპანია “გორგიას”, რომლის განვითარებაშიც გარკვეული წვლილი მეც მიმიძღვის, გული მტკივა, რაც მის გარშემო ხდება. წამოსვლის შესახებ განცხადება კი 6 დეკემბერს დავწერე”, – დაწერა მან სოციალურ ქსელში 8 დეკემბერს.. ● “ძალადობას არ აქვს გამართლება!” – დაწერა სოციალურ ქსელში საქართველოს გენერალური პროკურატურის პროკურორმა თემურ ცინდელიანმა “ბოლო დღეების განმავლობაში მშვიდობიანი მომიტინგეების და ჟურნალისტების მიმართ განხორციელებული ძალადობის შემთხვევებზე მყისიერი რეაგირება, მოძალადეთა იდენტიფიცირება და დასჯა არის არსებითად მნიშვნელოვანი, მით უფრო მაშინ, როცა მეორე მიმართულებით არის დაუყოვნებლივი რეაგირება!” – წერს ცინდელიანი. 7 დეკემბერი. გაიფიცნენ "სეტანტა სპორტის" კომენტატორები ● გაიფიცნენ “სეტანტა სპორტის” კომენტატორები. “Setanta Sports-ზე მაუწყებლობა საქართველოში კომენტირების გარეშე გავა, რადგან ფსიქოლოგიურად, ემოციურად თუ ფიზიკურად გვიჭირს კომენტირება გავაგრძელოთ და მიმდინარე მოვლენებს გვერდი ავუაროთ. სოლიდარობა თანამოქალაქეებს, მეგობრებსა და კოლეგებს, რომელთაც გულწრფელად სჯერათ და უნდათ საქართველოს დასავლური მომავალი!”– ნათქვამია განცხადებაში 6 დეკემბერი. ორი ადამიანი ტოვებს სახელისუფლებო "იმედსა" და "POSTV"-ს ● 6 დეკემბერს მსახიობმა და ტელეწამყვანმა რუსკა მაყაშვილმა დატოვა ტელეკომპანია „იმედი“ „ვტოვებ ტელეკომპანია „იმედს“. ძალიან ბევრი მიზეზია იმისა, აქამდე ეს რატომ, არ გავაკეთე, თუმცა ყველაფერს აქვს საზღვარი! მორჩა, საკმარისია ამდენი ტყუილი“, – დაწერა რუსკა მაყაშვილმა „ინსტაგრამზე“. ამ პოსტს წინ უსწრებდა მსახიობ ანდრო ჭიჭინაძის დაკავება. ანდრო ჭიჭინაძე 5 დეკემბერს დააკავეს. მას ბრალად სდებენ ჯგუფური ძალადობის ორგანიზებას, ხელმძღვანელობას, მასში მონაწილეობასა და ძალადობრივი ქმედებისაკენ საჯაროდ მოწოდებას. ეს დანაშაული 9 წლამდე პატიმრობას ითვალისწინებს. რუსკა ამ დაკავებას გამოეხმაურა. ის წერდა, რომ მისი მეგობარი დააკავეს. ● 6 დეკემბერს ცნობილი გახდა, მსახიობი და ტელეწამყვანი ნიკო ნანიტაშვილი აღარ მუშაობს პროსახელისუფლებო ტელეკომპანია POSTV-ში. ჯერ არ ვიცით, მან თავად დატოვა ტელეკომპანია თუ ის სამსახურიდან გაუშვეს კრიტიკული პოსტის გამო. 30 ნოემბერს მან სოციალურ ქსელში კრიტიკული პოსტი დაწერა. “არ შეიძლება ყოველდღიურად ვიღვიძებდეთ ამ მარაზმში, სისხლში და სიბინძურეში. არ შეიძლება მთელი ეს წლები ვედაროთ წინა სადისტურ მოპყრობებს და ვარკვიოთ, მაშინ უფრო სასტიკად უსწორდებოდნენ ხალხს თუ ახლა. ხალხის უმოწყალოდ ცემა, ეკლესია-მონასტრების ნგრევა, ტელევიზიების დარბევა რომ არ გვინდოდა, შევცვალეთ მთავრობა უკეთესი მომავლის იმედით!!! მიმიფურთხებია ყველა ჯალათისთვის, ვინც თავის მოქალაქეს ასე ექცევა, ვინც წაქცეულ კაცს, მოხუცს და ქალს ხელს დაარტყამს… მიმიფურთხებია ყველასთვის, ვინც ქვეყნის ჩამონგრევას ცდილობს საკუთარი კეთილდღეობის გამო. მიმიფურთხებია ყველასთვის, ვინც არა რუსეთს ყვირის და რუსული ფულით ცხოვრობდა და ცხოვრობს დღემდე. მიმიფურთხებია ყველასთვის, ვინც საქართველოს დამონებას და განადგურებას ლამობს… არ შეიძლება განსხვავებული აზრის გამო ერთმანეთი ვლანძღოთ,მიწაში ჩავდოთ და წიხლები ვურტყათ… ეს არაა ევროპა, ეს არ არის დემოკრატია, ეს აღარაა სიყვარული… არა ძალადობას!!! არაააა ძალადობააას!!! საქართველოს გაუმარჯოს!! ერთიანს, კაცთმოყვარეს და ევროპულს…რუსეთი ოკუპანტია…პუტინის დედას შევეცი, ყველგან და ყოველთვის… დიდება გმირებს, ვინც საქართველო და ქართველობა შემოგვინახა. ყველას გაუმარჯოს, ვინც ნამდვილად, გულით და სულით,სამშობლოს სიყვარულისთვის იბრძვის!!!”, – ასეთი იყო მისი პოსტის შინაარსი. ● “მოძალადე სისტემა უკვე სახლებში გვივარდება!” – დაწერა 6 დეკემბერს ვასო აბაშიძის სახელობის ახალმა თეატრმა. თეატრი მსახიობ ანდრო ჭიჭინაძის დაკავებას გამოეხმაურა. “პოლიტიკური ნიშნით ანგარიშსწორება ვრცელდება ყველაზე და მათ შორის არიან ჩვენი თეატრის მსახიობებიც. სისტემა ჩვენს გასაჩუმებლად ძალას არ იშურებს და საპასუხოდ ჩვენგან გაორმაგებულ წინააღმდეგობას მიიღებს. ჩვენ არ გავჩუმდებით და ამ ბრძოლაში ნამდვილად არ ვართ მარტო, ჩვენ ზურგს გვიმაგრებს ჩვენი მაყურებელი, რომელიც ჩვენთან ერთად რეჟიმს განაჩენს გამოუტანს! ჩვენი თეატრი სოლიდარულია სისტემის ყველა პატიმრის მიმართ და ვითხოვთ ყველა დაკავებულის გათავისუფლებას. ძალა ერთობაშია!“, – ნათქვამია თეატრის განცხადებაში. 5 დეკემბერი. პროტესტი საჯარო სამსახურში – პოსტს ტოვებს პარლამენტის IT ● სამსახური დატოვა პარლამენტის აპარატის თანამშრომელმა ალექსანდრე ძაძამიამ. განცხადება სამსახურის დატოვების შესახებ მან თავად გამოაქვეყნა სოციალურ ქსელ LinkedIn-ზე. განცხადება 2 დეკემბრით თარიღდება. „საკუთარი სინდისის ხმა ყველაზე ღირებულია!“ – დაწერა LinkedIn-ზე ალექსანდრე ძაძამიამ. ალექსანდრე ძაძამია პარლამენტის აპარატის ინფორმაციული ტექნოლოგიებისა და ტელეკომუნიკაციების დეპარტამენტის ინფორმაციული ტექნოლოგიების ინფრასტრუქტურის მართვის განყოფილების მთავარი სპეციალისტი იყო. ● გამოქვეყნდა 100-მდე ქართველი მუსიკოსის მანიფესტი. ისინი უარს ამბობენ სახელმწიფო ღონისძიებებში მონაწილეობაზე. მუსიკოსები წერენ, რომ “ქართული ოცნება” არალეგიტიმური ხელისუფლებაა. ისინი გმობენ პროევროპული აქციის მონაწილეებზე ძალადობას. “ხელოვნება თავისი არსით მუდამ იყო თავისუფლებისა და თვითგამოხატვის სიმბოლო, შესაბამისად, ხელოვნება შეუძლებელია იყოს ჩუმი და შეზღუდული. ჩვენი, როგორც მუსიკოსების როლი მუდამ იყო, არის და იქნება იმ სათქმელის, ემოციისა და განწყობის გადმოცემა, რომელიც ჩვენს საზოგადოებაში არსებობს. სიტუაცია დღევანდელ საქართველოში, სადაც ადამიანებს ყოველდღიურად დევნიან, სცემენ და უკანონოდ აკავებენ თავისუფლების ერთგულებისა და ევროპული მომავლის დაცვის გამო, შეუძლებელია დარჩეს ჩვენი რეაგირების გარეშე”, – ნათქვამია განცხადებაში. მუსიკოსები წერენ, რომ დღეს თვითგამოხატვაზე წინ მათი მოქალაქეობრივი პასუხისმგებლობა დგას, რომელიც აუცილებლად უნდა გასცდეს პროტესტს რუსთაველზე და გადაითარგმნოს საერთო გაფიცვაში. ერთი მხრივ, მუსიკოსები საზოგადოების კეთილგანწყობით და სიმპათიებით სარგებლობენ, რის გამოც ვალდებულები ვართ, ჩვენი რესურსი არ მოხმარდეს მმართველი პარტიის სოციალური იმიჯის წახალისებასა და პოზიციების გამყარებას. მეორე მხრივ, სახელმწიფო ღონისძიებები იმართება არალეგიტიმური მთავრობის მიერ იმ ხალხისგან შევსებული ბიუჯეტით, რომელიც საკუთარი სიცოცხლისა და თავისუფლების რისკის ქვეშ დაყენების ფასად იცავს სამშობლოს. აქედან გამომდინარე, ჩვენ, მუსიკოსები, პროტესტს ვუცხადებთ არალეგიტიმურ ხელისუფლებას და უარს ვამბობთ ნებისმიერ სახელმწიფო ღონისძიებაში მონაწილეობაზე. ვგმობთ მათი მხრიდან პროტესტის მონაწილეების მიმართ არაპროპორციული და გადამეტებული ძალის გამოყენებას, მაროდიორობას, უკანონო დაჭერას, დაშინებასა და მრავალ სხვა დანაშაულებრივ მეთოდს, რომელსაც მმართველი პარტია ძალაუფლების შესანარჩუნებლად იყენებს. გვჯერა თქვენი და ჩვენი გამძლეობის. გვჯერა, რომ შევძლებთ დავუბრუნდეთ საქართველოს ისტორიულ, ევროატლანტიკურ გზას. გვჯერა, რომ ამ ომში გავიმარჯვებთ სახელოვნად”, – წერია მანიფესტში. 3 დეკემბერი. გრძელდება ელჩების გადადგომა. მეექვსე ასეთი შემთხვევა ● გადადგა საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი ჩეხეთის რესპუბლიკაში თეა მაისურაძე. „დავწერე განცხადება ჩეხეთში საქართველოს ელჩის პოსტიდან გადადგომის შესახებ. დიდი პატივი იყო, მემსახურა ჩემი ქვეყნის ეროვნულ ინტერესებისთვის თითქმის ორი ათწლეულის განმავლობაში, ხელი შემეწყო მისი ევროპულ და ევროატლანტიკურ ინტეგრაციისთვის და დამეცვა მისი სუვერენიტეტი და ტერიტორიულ მთლიანობა. მე საქართველოს ევროპული მომავლის ერთგული ვრჩები“, – დაწერა თეა მაისურაძემ X-ზე. I’ve submitted my resignation as Ambassador of ??to?? — Tea Maisuradze ?????? (@MaisuradzeThea) December 2, 2024 It was a great honor 2serve national interests of my country 4 nearly 2decades, fostering its European&Euro-Atlantic integration, while defending its sovereignty&territorial integrity I remain committed 2Georgia’s??Future! 28 ნოემბრიდან, პროტესტის დაწყებიდან დღემდე უკვე ხუთი ელჩი გადადგა. ესენი არიან: - საქართველოს ელჩი ბულგარეთში ოთარ ბერძენიშვილი - საქართველოს ელჩი ნიდერლანდებში დავით სოლომონია - საქართველოს ელჩის მოვალეობის შემსრულებელი იტალიაში ირაკლი ვეკუა - საქართველოს ელჩი ლიეტუვაში სალომე შაფაქიძე - საქართველოს ელჩი აშშ-ში დავით ზალკალიანი ● ქართველმა მწერლებმა, მთარგმნელებმა და გამომცემლებმა მწერალთა სახლს მოსთხოვეს, გამოხატოს პოზიცია მიმდინარე მოვლენებზე მათ მწერალთა სახლს მოთსხოვეს ოფიციალურ ფეისბუკგვერდზე გამოაქვეყნოს შემდეგი განცხადება: - „სასწრაფოდ გათავისუფლდეს პატიმრობიდან პოეტი ზვიად რატიანი და გადაიყვანონ ის კლინიკაში, რადგან მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა უკიდურესად მძიმეა და სჭირდება გადაუდებელი სამედიცინო დახმარება; - დაუყოვნებლივ გათავისუფლდეს პატიმრობიდან პოეტი და მასწავლებელი, თორნიკე ჭელიძე; სოლიდარობას ვუცხადებთ აქციაზე სასტიკად ნაცემ მთარგმნელს, დათა ხარაიშვილს და საპროტესტო აქციების ყველა მონაწილეს, რომელიც ამ დღეებში საქართველოს თვითგამოცხადებული ხელისუფლების ძალადობის მსხვერპლი გახდა. - ვგმობთ საქართველოს კონსტიტუციის დარღვევას და ქვეყნის ევროპული კურსის ღალატს.“ მწერლები, მთარგმნელები და გამომცემლები საქართველოს მწერალთა კავშირის შენობაში მივიდნენ. ისინი მწერალთა კავშირის თავმჯომარე ქეთევან დუმბაძესთან ითხოვდნენ შეხვედრას, თუმცა, უშედეგოდ. ● 90-ზე მეტმა ყოფილმა საჯარო მოხელემ დაგმო სასტიკი ძალადობა ადამიანების თავისუფალ ნებაზე „ჩვენ მრავალი წელი გავატარეთ საჯარო სამსახურში და ყოველდღიური საქმიანობის ფარგლებში გულწრფელად და თავდაუზოგავად ვემსახურებოდით ქვეყნის განვითარებას და მის ევროპულ და ევრო-ატლანტიკურ მისწრაფებებს. თითოეული საჯარო მოხელის თავდაუზოგავი მუშაობის შედეგად, ბევრი წარმატება იქნა მიღწეული ქვეყნის ევროინტეგრაციის მიმართულებით. თუმცა, ბოლო პერიოდში ხელისუფლების მიერ მიღებულმა გადაწყვეტილებებმა გააჩინა საფუძვლიანი ეჭვი, რომ საქართველო შორდებოდა მის ისტორიულ ევროპულ კურსს. დღეს კი, ჩვენი აზრით, დადგა მომენტი, როცა კითხვის ნიშნები აღარ არსებობს. ჩვენ კატეგორიულად ვგმობთ საქართველოს მოსახლეობის თავისუფალ ნებაზე სასტიკ ძალადობას. გვჯერა, რომ ბევრი ჩვენი დღეს მოქმედი კოლეგა ჩვენსავით იზიარებს დემოკრატიულ ღირებულებებს, ჩვენსავით მიაჩნია, რომ ქვეყანა უნდა დაუბრუნდეს ევროატლანტიკურ კურსს და ისინიც შემოგვიერთდებიან, მათი თავისუფალი აზრის გამოხატვით“, – ნათქვამია განცხადებაში. 2 დეკემბერი. შსს-ს ტოვებს ერთი თანამშრომელი ● სამსახური დატოვა შინაგან საქმეთა სამინისტროს აკადემიის პროფესიული მომზადების სამმართველოს უფროსმა ინსტრუქტორმა, გიორგი გაბეხაძემ “დღეს, 2024 წლის 2 დეკემბერს, მივიღე ერთ-ერთი მძიმე, თუმცა, გონებით და შინაგანი რწმენით ნაკარნახევი გადაწყვეტილება, მივმართე საქართველოს შსს-ს აკადემიის რექტორს პატაკით, დავტოვო შსს-ს აკადემიის ტაქტიკური მომზადების სამსახურის უფროსი ინსტრუქტორის თანამდებობა და დავეთხოვო შსს სამინისტროს სისტემიდან”, – დაწერა გაბეხაძემ სოციალურ ქსელში. საქართველოს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა მას “პირველი მერცხალი” უწოდა. “შინაგან საქმეთა სამინისტროდან გამოჩნდა პირველი მერცხალი! ეს კი რეპრესიული აპარატის ნგრევის უტყუარი წინამორბედი ნიშანია! სახელმწიფო თქვენ ხართ, ვინც ყველა უწყებაში და რა თანამდებობაზე არ უნდა იყოთ, თქვენს სამშობლოს პირად კარიერულ ინტერესზე მაღლა აყენებთ!”, – ასე გამოეხმაურა საქართველოს პრეზიდენტი გაბეხაძეს. 1 დეკემბერი. საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე ტოვებს პოსტს ● სამსახური დატოვა საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ თემურ ჯანჯალიამ ჯანჯალია საგარეო საქმეთა სამინისტროში სხვადასხვა პოზიციაზე 1998 წლიდან მუშაობდა. 2021 წლის 9 ივნისიდან ის მინისტრის მოადგილე იყო. ამ ინფორმაციის გავრცელების შემდეგ, საქართველოს პრემიერ მინისტრმა თქვა, რომ ეს დაგეგმილი საკადრო ცვლილება იყო. თუმცა, ამ განცხადებას ჯანჯალიამ დეზინფორმაცია უწოდა და დააზუსტა, რომ მან საკუთარი სურვილით დატოვა პოსტი. “ჩემი გადაწყვეტილება განპირობებული იყო ბოლოდროინდელი მოვლენებით. ამ საკითხის ნებისმიერი სახით მანიპულირების თუ დამახინჯების მცდელობა მხოლოდ ხელს შეუწყობს მათ მიმართ პატივისცემის ძირის გამოთხრას, რომელიც ამას აკეთებს. მე ვაფასებ დროს, რომელიც გავატარე საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროში. პატივი იყო, მემუშავა თავდადებული პროფესიონალების შესანიშნავ გუნდთან. ძალიან ვამაყობ ჩვენი ერთობლივი წვლილით. მე კვლავ მჯერა, რომ ჩვენი კოლექტიური ძალისხმევით მივაღწევთ ნამდვილი ევროპული საქართველოს ხილვას, სადაც მომავალი თაობები ევროპული ოჯახის შემადგენლობაში იცხოვრებენ”, – დაწერა პრემიერის განცხადების შემდეგ თეიმურაზ ჯანჯალიამ. ● მეღვინეების ასოციაციამ განაცხადა, რომ აღარ გაიმართება ფესტივალი “ამერიმერი”. ფესტივალი 7 დეკემბერს უნდა გამართულიყო. მეღვინეების ასოციაციამ დაწერა, რო ეს გადაწყვეტილება მიიღეს სამოქალაქო წინააღმდეგობის და პროტესტის პირობებში. მათ სოლიდარობა გამოუცხადეს საქართველოს ევროპული მომავლისთვის მებრძოლ თითოეულ ადამიანს. ეს ასოციაცია არის მევენახეთა და მეღვინეთა კავშირი. ისინი წლებია ეწევიან მხოლოდ ორგანულ (ე.ი. ბიო ან ბიოდინამიურ) მევენახეობას და ბუნებრივ (ნატურალურ) მეღვინეობას. ამ დრომდე იყო არაერთი განცხადება საჯარო უწყებების მოქმედი თანამშრომლებისგან, მოსამართლეებისგან, გაიფიცნენ უნივერსიტეტები და სკოლები. ყველა ინფორმაცია გაფიცვების შესახებ – 28 ნოემბრიდან პირველ დეკემბრამდე პერიოში – ნახეთ აქ აქ კი წაიკითხავთ თბილისისა და საქართველოს რეგიონების სკოლების ერთდღიანი პროტესტის შესახებ	ka	0.99648	2,455	0.342974
https://jam-news.net/ge/vin-gaikhsenebs-cockhlad-damwvrebis-ambavs/	ვინ გაიხსენებს ცოცხლად დამწვრების ამბავს? “უკვე ექვსი თვეა, სამუდამო პატიმრობაში ვიმყოფები. ამ პერიოდის განმავლობაში ბევრი ისეთი რამ მოხდა მსოფლიოში, თითქოს ალაჰი სულ უფრო ხშირად გვეუბნება, რომ ის ყველაფერს ხედავს და მოგვიწოდებს, გამოვფხიზლდეთ. მაგრამ ბევრ ადამიანს ჯერ კიდევ სძინავს. ჯერ არავისთვის გამიზიარებია ჩემი გულისტკივილი, მაგრამ უბრალოდ მრცხვენია იმ თანამოქალაქეების გამო, ვისაც საფრანგეთსა და რუსეთში მომხდარი ამბები უხაროდა. იცოდეთ, თუ ოდესმე შვილს დაკარგავთ, აეროპორტში ფანჯრიდან მომზირალი ბავშვის ფოტოზც კი ატირდებით, თუნდაც სომეხი იყოს. ადამიანურობას ეროვნება არ აქვს. ამ ექვსი თვის განმავლობაში ჩვენს ქვეყანასაც ბევრი უსიამოვნება შეხვდა. ადრე თუ გვიან ყველაფერი თავის ადგილას დადგება. ჩვენ არაფერი ვიცით იმ ადამიანის შესახებ, რომელსაც ჩემი აიხანის სიკვდილში დასდეს ბრალი; არ ვიცით, რა მიზეზით გაჩნდა ხანძარი, არ ვიცით, ვინაა დამნაშავე და არც ის ვიცით, თუ როგორ მიმდინარეობს გამოძიება, მაგრამ მჯერა, რომ უფალი ყველას მიუზღავს. ისინი სრულად გამოცდიან იმ შეგრძნებას, რასაც მე განვიცდი. ამ დღეს აუცილებლად მოვესწრები. იმ შიშისა და გამოუვალობის თითოეული წამისთვის აგებენ პასუხს, რაც ჩემმა აიხანმა გადაიტანა.” საზარელი ხანძრის შედეგები 2015 წლის 19 მაისს აზალდიგის პროსპექტზე მდებარე თექვსმეტსართულიან კორპუსში მომხდარი საშინელი ხანძრის შედეგად 15 ადამიანი დაიღუპა, 63 ადამიანი კი დაშავდა. ხანძარი გამოიწვია პოლიურეთანის ფილამ, რომლითაც საცხოვრებელი კორპუსი იყო მოპირკეთებული. შენობას ერთ წამში მოედო ცეცხლი, რომელსაც საგანგებო შემთხვევების სამსახურის თანამშრომლები 4 საათის განმავლობაში აქრობდნენ. დაზარალებულების დახმარება სოციალური ქსელების მომხმარებლებმა მაშინვე დაიწყეს დაზარალებულებისათვის სურსათისა და ტანსაცმლის შეგროვება. ამ ინიციატივას შეუერთდა “წითელი ჯვარიც”, რომელმაც პროდუქტებისა და ტანსაცმლის გადანაწილების მონიტორინგი ითავა. ამის შემდეგ ცნობილი გახდა, რომ სახელმწიფო ხანძრით დაზარალებულებს საცხოვრებელი ფართითა და უფასო სამედიცინო დახმარებით უზრუნველყოფდა. ითქვა ისიც, რომ სახელმწიფო მატერიალურ ზარალს აუნაზღაურებდა ყველას, ვისაც ბინები დაეწვა. ეს დაპირება შესრულდა. ამჟამად დაზარალებულთა უმრავლესობა უკვე დაუბრუნდა საკუთარ ბინებს. შედეგები დედაქალაქის ყველა მცხოვრები ერთსულოვნად გლოვობდა და დამნაშავეების დასჯას ითხოვდა. ადამიანები დამწვარ შენობასთან ყვავილებით მიდიოდნენ, რომ დაღუპულებისთვის პატივი მიეგოთ. უნდა აღინიშნოს, რომ იმავე სახიფათო პოლიურეთანით ქალაქში კიდევ 800 შენობა იყო მოპირკეთებული. ხანძრის შემდეგ ასეთი სახლების მობინადრეები ხელისუფლებას არ დალოდებიან და საკუთარი ინიციატივით დაიწყეს შენობებიდან ასეთი ფილების მოხსნა. მოხალისეებს ქალაქის მესვეურებიც შეუერთდნენ და მალე პოლიურეთანის ფილები მთელი ქალაქის მასშტაბით მოიხნა. იმ შენობების წინ, სადაც ჯერ არ იყო დაწყებული დემონტაჟი, სახანძრო მანქანები მორიგეობდნენ. გამოძიება სამართალდამცავმა ორგანოებმა აზერბაიჯანის სისხლის სამართლის კოდექსის სამი მუხლის საფუძველზე აღძრეს საქმე. პრეზიდენტმა გამოძიება პირად კონტროლზე აიყვანა. დააპატიმრეს ის მოხელეები, რომლებიც შენობის კეთილმოწყობაზე აგებდნენ პასუხს. ამის შემდეგ გამოძიებისა და მისი შედეგების შესახებ ერთი განცხადებაც კი არ გაკეთებულა. დღეს დღეს ზუსტად ნახევარი წელი გავიდა იმ ხანძრის შემდეგ, რომელმაც 15 ადამიანი იმსხვერპლა. მასმედია ამ თარიღს მდუმარედ შეხვდა. “ფეისბუკის” ზოგიერთმა მომხმარებელმა კი ეს დღე სამგლოვიარო ფოტოებითა და სტატუსებით აღნიშნა. “დღეს ნახევარი წელი გავიდა მაისში ბაქოში მომხდარი ხანძრიდან, რომელმაც არამხოლოდ ჩვენი ძვირფასი თანამოქალაქეები, არამედ იმის იმედიც შეიწირა, რომ ჩვენი ხელისუფლება ოდნავ მაინც შეეცდება, სამართლიანი იყოს თავისი ხალხის მიმართ. ცინიზმზე, უგულობაზე, ეგოიზმსა და სიხარბეზე მეტად ის მაოცებს, რომ საერთოდ არ აქვთ შიშის გრძნობა. გასაგებია, რომ ჩვენი – ინფანტილური, გაუბედავი და მხოლოდ სადღაც, სოციალურ ქსელებში მოწკავწკავე ადამიანების არ ეშინიათ, მაგრამ არ გეშინოდეს დედის ასეთი ტკივილისა და წყევლის ძალის, ეს უკვე უშიშრობის მწვერვალია, ან – უგნურების!”	ka	0.997708	467	0.233405
https://jam-news.net/ge/vin-gakhdeba-afkhazetis-akhali-prezidenti-detalebi-kandidatebis-shesakheb/	ვინ გახდება აფხაზეთის ახალი პრეზიდენტი? დეტალები კანდიდატების შესახებ 20.03.2020 22 მარტს, აფხაზეთში, საპრეზიდენტო არჩევნები გაიმართება. მას „ახალ არჩევნებს“ უწოდებენ, რადგან კენჭისყრა რესპუბლიკაში ჩატარებული წინა არჩევნებიდან, მხოლოდ ნახევარ წელიწადში დაინიშნა. აფხაზეთის საპრეზიდენტო არჩევნებთან დაკავშირებული სკანდალური წინაისტორია 2019 წლის 8 სექტემბერს, რაულ ხაჯიმბამ აფხაზეთის საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურში გაიმარჯვა და მეორე ვადით წავიდა ამ პოსტზე. ოპოზიციამ ეს გააპროტესტა და განაცხადა, რომ ხაჯიმბას არ გაუმარჯვია, რადგან მან ხმათა მხოლოდ 47 პროცენტი დააგროვა იმ დროს, როდესაც კანონის თანახმად, ამისათვის საჭირო იყო კენჭისყრაში მონაწილეთა საერთო რაოდენობის 50%-ს +1 ხმა. კრიზისი გამწვავდა, როდესაც ნოემბერში, სოხუმის ცენტრში, პოპულარულ რესტორანში, შუადღისას გახმაურებული სამმაგი მკვლელობა მოხდა. გარკვეული დროის შემდეგ აღმოჩნდა, რომ თავდასხმაში მონაწილეთაგან ერთ-ერთი, რაულ ხაჯიმბას დაცვის წევრი იყო. 2020 წლის 9 იანვარს, მოკლულების ახლობლებმა და მეგობრებმა, ათასამდე ადამიანმა შტურმით აიღეს პრეზიდენტის სასახლე და მისი გადადგომა მოითხოვეს. იმავე დღის მეორე ნახევარში, უზენაესმა სასამართლომ არჩევნების შედეგები არასწორად გამოაცხადა. უკვე 12 იანვარს, რაულ ხაჯიმბამ გადადგომის შესახებ განაცხადა. ახალი საპრეზიდენტო არჩევნები 22 მარტს დაინიშნა, მანამდე, პრეზიდენტის მოვალეობის დროებითი შემსრულებელი, პრემიერ-მინისტრი ვალერი ბგანბა გახდა. კანდიდატები – ვინ შეიძლება გახდეს აფხაზეთის პრეზიდენტი თუკი წინა არჩევნებზე ცხრა კანდიდატი იყო, ამჯერად აფხაზეთის მოსახლეობა არჩევანს სამ კანდიდატს შორის გააკეთებს. ასლან ბჟანია ასლან ბჟანია – გაერთიანებული ოპოზიციის კანდიდატია. ბევრი მას ოპოზიციის ლიდერად მოიხსენიებს. ის უსაფრთხოების სამსახურის სპეციალისტია – ამ სტრუქტურას ჯერ სერგეი ბაღაფშის (2005-2011), შემდეგ კი ალექსანდრ ანქვაბის (2011-2014) პრეზიდენტობისას ხელმძღვანელობდა. ასლან ბჟანია 2019 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების ფავორიტად მიიჩნეოდა. თუმცა, წინასაარჩევნო რბოლის დაწყებამდე ერთი თვით ადრე, 2019 წლის აპრილის შუაში, ის მოულოდნელად, მძიმე მდგომარეობაში, საავადმყოფოში მოათავსეს. შემდეგ ის გერმანიაში გადაიყვანეს, სადაც ექიმებმა მძიმე მეტალებით მოწამვლის დიაგნოზი დაუსვეს. თავად ასლან ბჟანიასა და მის მომხრეებს ეჭვი არ ეპარებათ, რომ ის მოწამლეს, რათა არ დაეშვათ მისი საპრეზიდენტო არჩევნებში მონაწილეობა. გამოძიებას ეს ვერსია ამ დრომდე არ დაუდასტურებია. ოპოზიციის კანდიდატი, მის ნაცვლად, პარტია „ამცხარას“ ლიდერი, ალხას კვიცინია გახდა, რომელიც ხაჯიმბასთან დამარცხდა. ადგურ არძინბა ადგურ არძინბა წარმოდგენილია, როგორც დამოუკიდებელი კანდიდატი. ის ეკონომიკის მოქმედი მინისტრი და ყველაზე ახალგაზრდა კანდიდატია – 39 წლის. აფხაზეთში, ბევრისთვის, ადგურ არძინბა მოქმედ ხელისუფლებასთან ასოცირდება, უფრო სწორად იმასთან, რომელსაც რაულ ხაჯიმბა წარმოადგენდა მანამ, სანამ 2020 წლის იანვარში, იძულებული გახდებოდა თანამდებობა დაეტოვებინა. აფხაზეთში ასევე აქტიურად საუბრობენ იმაზე, რომ ადგურ არძინბა მჭიდროდ არის დაკავშირებული ინალ არძინბასთან – რომელიც იყო რუსეთის პრეზიდენტის ადმინისტრაციის, დსთ-ის ქვეყნებთან სოციალურ-ეკონომიკური თანამშრომლობის დეპარტამენტის უფროსი, ამჟამად კი რუსეთის პატრაირქ კირილთან არსებული ახალგაზრდობის საქმეთა საბჭოს თავმჯდომარეა. ასლან ბჟანიასთან ერთად, ადგურ არძინბა საპრეზიდენტო რბოლის ორიდან ერთ-ერთ ფავორიტად მიიჩნევა. ლეონიდ ძიაფშიპა ლეონიდ ძიაფშიპამ საკუთარი კანდიდატურა პარტია „აკზაარას“ სახელით წარმოადგინა. ის შინაგან საქმეთა ყოფილი მინისტრია (2010-2011 წლებში და შემდეგ 2015-2016 წლებში) და აფხაზეთის ფეხბურთის ფედერაციის პრეზიდენტი 2007 წლიდან მოყოლებული. ძიაფშიპას წინასაარჩევნო რბოლის ტრადიციულ მონაწილეს უწოდებენ, რადგან მან საკუთარი კანდიდატურა უკვე მესამედ წარადგინა. პირველად ის კენჭს 2014 წელს იყრიდა, შემდეგ 2019-ში. ორივე ჯერზე, დაახლოებით, ოთხი პროცენტი მიიღო. ოთხპროცენტიანი უპირატესობა, შესაძლოა, გადამწყვეტი ფაქტორი გახდეს მოახლოებულ არჩევნებზე და მისი ელექტორატი მნიშვნელოვანი გახდეს იმისთვის, ვინც თეორიულად მეორე ტურში გავა. - კორონავირუსის ტყვეები – მათ, ვინც ქართულ მხარეს გადავიდნენ, აფხაზი მესაზღვრეები უკან აღარ უშვებენ - • ყველაფერი აფხაზეთის საპრეზიდენტო არჩევნების შესახებ - აფხაზეთი კორონავირუსს მოუმზადებელი ხვდება მოთხოვნები აფხაზეთის პრეზიდენტობის კანდიდატის მიმართ • მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად, აფხაზეთის პრეზიდენტი შესაძლოა გახდეს მხოლოდ ეთნიკურად აფხაზი. • კანდიდატი უნდა იყოს 35-დან 65 წლამდე ასაკის. • კანდიდატად დარეგისტრირებისთვის – მსურველმა ცენტრალური საარჩევნო კომისიის სპეციალურ სამსახურს აფხაზური ენის ცოდნის დამადასტურებელი გამოცდა უნდა ჩააბაროს. აფხაზეთის კონსტიტუციის თანახმად, საპრეზიდენტო ვადა ხუთ წელს შეადგენს. ერთ ადამიანს ქვეყნის ხელმძღვანელად კენჭისყრა ორზე მეტჯერ არ შეუძლია. თუმცა, დამოუკიდებლობის წლებში, პირველი პრეზიდენტის, ვლადისლავ არძინბას გარდა, ორი სრული ვადა პრეზიდენტის სავარძელში ვერც ერთმა ვერ გაატარა. მეორე პრეზიდენტი, სერგეი ბაღაფში მეორე ვადის შუაში გარდაიცვალა. აფხაზეთის ორი შემდგომი ხელმძღვანელი – ალექსანდრ ანქვაბი და რაულ ხაჯიმბა კი იძულებული გახდნენ, შიდაპოლიტიკური კრიზისის გამო, ვადაზე ადრე დაეტოვებინათ თანამდებობა. რის პირობას დებენ კანდიდატები სამივე კანდიდატი რეფორმის გატარების პირობას დებს თითქმის ყველა სფეროში – პოლიტიკურიდან დაწყებული, სოციალურით დასრულებული. სამივე მათგანი საუბრობს დანაშაულსა და კორუფციასთან ბრძოლის აუცილებლობაზე. ამასთან, ადგურ არძინბა, ეკონომიკის მეცნიერებათა კანდიდატი, განსაკუთრებულ აქცენტს ეკონომიკურ გარდაქმნებზე აკეთებს. ასლან ბჟანია და ლეონიდ ძიაფშიპა, ორივე ძალოვანი სტრუქტურებიდან მოდიან და განსაკუთრებით გამოყოფენ კორუფციასა და კრიმინალთან ბრძოლას. კორონავირუსის ეპიდემია არჩევნებისთვის ხელისშემშლელი ფაქტორი არ გახდა მიუხედავად იმისა, რომ მსოფლიო კორონავირუსის ეპიდემიამ მოიცვა, აფხაზეთის ცესკო 22 მარტის არჩევნების ჩვეულებრივ რეჟიმში ჩატარების პირობას დებს. აფხაზეთში, კორონავირუსის არც ერთი შემთხვევა ოფიციალურად არ დაფიქსირებულა. რუსეთის ტერიტორიაზე ორი საარჩევნო უბანი უნდა გახსნილიყო – მოსკოვსა და ქალაქ ჩერკესკში (ჩრდილოეთ კავკასიაში), თუმცა, ეს საკითხი ამ დრომდე კითხვის ქვეშ დგას რუსეთში კორონავირუსის ეპიდემიის გამო. სტატია მომზადებულია სოხუმის რედაქციის მიერ და პროექტის პირობების თანახმად, დაბეჭდილია უცვლელად. ტექსტში გამოყენებული ტერმინები და ტოპონიმები, ასევე მოსაზრებები და იდეები, გამოხატავს სტატიის ავტორის პირად პოზიციას და ყოველთვის არ ემთხვევა JAMnews-ის და მისი ცალკეული თანამშრომლების მოსაზრებებსა და პოზიციას. JAMnews-ი იტოვებს უფლებას წაშალოს პუბლიკაციის ქვეშ დატოვებული კომენტარები, რომლებიც შეფასდება, როგორც შეურაცხმყოფელი, მუქარის შემცველი, ძალადობის წამქეზებელი და ასევე ეთიკურად მიუღებელი სხვა მიზეზების გამო	ka	0.996752	751	0.363515
https://jam-news.net/ge/vin-iqneba-pirveli-vinc-parlamentshi-sheva/?fbclid=IwAR0eoj05yIuIU9eiovqrYm6Lofs2Vo9YdqozAAPscum9OOqIOogUdttsyR8	განხეთქილება ოპოზიციაში: ვინ იქნება პირველი, ვინც პარლამენტში შევა გაზიარება გაზიარება პარტია “მოქალაქეების” ლიდერი ალეკო ელისაშვილი და ამავე პარტიის სიის მეორე ნომერი, ლევან იოსელიანი, შესაძლოა, ის პირველი ოპოზიციონერები აღმოჩნდნენ, რომლებიც პარლამენტში შევლენ. თუკი ელჩებთან საარჩევნო რეფორმაზე შეთანხმდებიან, ელისაშვილი განცხადებით, ის პარლამენტში შევა. მისივე თქმით, ბოკერიას და უგულავას უნდათ, ყველაფერი აურიონ და ჩაშალონ. მაშინ, როცა ელჩების მითითების საფუძველზე, დეტალებზე არავინ საუბრობს, „ევროპული საქართველო“ მოლაპარაკების დეტალებს ასაჯაროებს. ელისაშვილი ამას „საბოტაჟს“ უწოდებს. ალეკო ელისაშვილი აცხადებს, რომ მისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანია ქვეყნის ინტერესი და სინდისი. თუ საარჩევნო წესებზე გარანტია, დოკუმენტები მეჭირება ხელში, პარლამენტში შევალ “პირდაპირ გეუბნებით, მწამს, რომ გვაქვს ახლა მომენტი, შესაძლებლობა, რომ იმ მოლაპარაკებიდან ეს გამოვიტანოთ, საქართველოს მომავალი გამოვიტანოთ. გაწიკწიკებული საარჩევნო წესები, სანდო საარჩევნო კომისიის დაკომპლექტების წესი”, – აცხადებს ელისაშვილი. პარტია “მოქალაქეების” წევრის, ლევან იოსელიანის თქმით კი, ნაციონალური მოძრაობა არის გიგა ბოკერიას მძევლობაში. ბრალდებებზე პასუხი გასცა თავად “ევროპული საქართველოს” ლიდერმა გიგა ბოკერიამაც. მისი თქმით, ელისაშვილი პარლამენტში შესასვლელად მიზეზს ეძებს და ელისაშვილისნაირი ფიგურის პარლამენტში შესვლა, სწორედ ერთპარტიულობას გაუსვამს ხაზს. “ელისაშვილის და იოსელიანის რიტორიკა ძალიან დაემსგავსა ქართული ოცნებისას”, – აცხადებს “ევროპული საქართველოს” კიდევ ერთი ლიდერი ელენე ხოშტარია. _____________________ ამ დრომდე “ქართულ ოცნებასა” და ხელისუფლებას შორის, საერთაშორისო პარტნიორების და ფასილიტატორების მონაწილეობით, მოლაპარაკებების ოთხი რაუნდი გაიმართა. წინა მოლაპარაკებების დეტალები საზოგადოებისთვის ამ დრომდე უცნობია.	ka	0.99706	194	0.438144
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_(%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%9D_%E1%83%99%E1%83%9A%E1%83%A3%E1%83%91%E1%83%98)	რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი) საფეხბურთო კლუბი რეალ მადრიდი (ესპ. Real Madrid Club de Fútbol, სიტყვასიტყვით: მადრიდის სამეფო საფეხბურთო კლუბი), ცნობილი, როგორც მადრიდის რეალი ან უბრალოდ რეალი — ესპანური საფეხბურთო კლუბი ქალაქ მადრიდიდან. „რეალი“ არის ყველაზე წარმატებული კლუბი ესპანეთში. ფიფამ დაასახელა მე-20 საუკუნის საუკეთესო კლუბად. კლუბს მოგებული აქვს პრიმერა დივიზიონის სარეკორდო 36 ტიტული; ესპანეთის თასის 20 ტიტული; ესპანეთის სუპერთასის 10 ტიტული; ჩემპიონთა ლიგის სარეკორდო, 15 ტიტული, მათ შორის 3-ჯერ ზედიზედ (ჩემპიონატის მიმდინარე ფორმატის პირობებში) 2016–18 წლებში, რაც ყველა სხვა კლუბისთვის ჯერჯერობით მიუღწეველი შედეგია; უეფა-ს თასის 2 ტიტული; უეფა-ს სუპერთასის 5 ტიტული და საკონტინენტთაშორისო თასის 4 ტიტული. „რეალი“ იყო ფიფა-ს და ახლა გაუქმებულ G-14-ის დამაარსებელი. სიტყვა „რეალი“ ესპანურად „სამეფოს“ ნიშნავს და კლუბს იგი ალფონსო XIII-მ მიანიჭა 1920 წელს, ემბლემაზე გამოსახულ გვირგვინთან ერთად. ეს გვირგვინი სხვა ესპანურ კლუბებსაც მიუღიათ („რეალ სოსიედადი“, „რეალ უნიონი“, „რეალ ბეტისი“ და „რეალ სარაგოსა“). „რეალი“ 1902 წელს დაარსდა და ესპანეთის უმაღლესი დივიზიონიდან არასდროს გავარდნილა. 1950-იანებში კლუბმა თავი ევროპულ და ესპანურ ფეხბურთში მთავარ ძალად დაიმკვიდრა. 1980-იანებში კლუბს ევროპასა და მსოფლიოში ერთ-ერთი საუკეთესო შემადგენლობა ჰყავდა (ცნობილი, როგორც La Quinta del Buitre), მოიგო რა 2 უეფა-ს თასი; 5 ესპანეთის ჩემპიონატი (ზედიზედ); 1 ესპანეთის თასი და 3 ესპანეთის სუპერთასი. გუნდის ტრადიციული ფორმა თეთრი ფერისაა, თუმცა, ხანდახან, ლურჯიც აქვს შერეული. კლუბის გერბი რამდენიმეჯერ შეიცვალა. ახლანდელი გერბი 1920-იანების გერბის ადაპტაციაა. „რეალის“ საშინაო არენა 80 354-ადგილიანი „სანტიაგო ბერნაბეუ“ არის, რომელიც მადრიდის ცენტრში მდებარეობს და კლუბის მთავარი არენაა 1947 წლიდან. ბერნაბეუ ჩემპიონთა ლიგის ფინალების სტადიონი იყო 1957, 1969, 1980 და 2010 წლებში. „რეალს“ აქვს ხანგრძლივვადიანი მეტოქეობა ბევრ კლუბთან, განსაკუთრებით „ბარსელონასთან“, რომელთანაც მატჩებს „ელ კლასიკო“ ეწოდება. ბევრი ევროპული კლუბისგან განსხვავებით, „რეალს“ მართავდნენ კლუბის წევრები დაარსებიდანვე. „რეალი“ არის მსოფლიო უმდიდრესი კლუბი (€401 მილიონი) და ღირებულებით მე-2 (€950 მილიონით) 2008 წლის მონაცემებით[3][4] ისტორია რედაქტირებამადრიდში ფეხბურთი ლიბრე დე ენსენანცას სტუდენტებმა და პროფესორებმა შეიტანეს. მათ შორის რამდენიმე ოქსბრიჯის უნივერსიტეტდამთავრებული იყო. 1895 წელს მათ დააარსეს კლუბი „საფეხბურთო ცა“ (Football Sky), რომელიც კვირაობით თამაშობდა მონკლოაში. 1900 წელს იგი ორ კლუბად გაიყო: ახალი ფუტბოლ დე მადრიდი და ესპანიოლ დე მადრიდი. ამ უკანასკნელის პრეზიდენტი გახდა ხულიან პალასიოსი. 1902 წელს ეს კლუბიც გაიყო, რის შედეგადაც 1902 წლის 6 მარტს ჩამოყალიბდა მადრიდის საფეხბურთო კლუბი. მისი პირველი პრეზიდენტი იყო ხუან პადროს რუბიო. მოგვიანებით იგი მისმა ძმამ, კარლოსმა ჩაანაცვლა. კლუბის თავდაპირველი სახელწოდება ასე ჟღერდა: „მადრიდ კლუბ დე ფუტბოლ“. გუნდი ესპანეთის ერთ-ერთმა ყველაზე გავლენიანმა საგვარეულომ - პადროსებმა დააარსეს. „მადრიდ კლუბ დე ფუტბოლი“ დაარსებისთანავე ჩაება საფეხბურთო ფერხულში და იმთავითვე მოწინავე პოზიციები დაიკავა. 1902 წელს ალფონს XIII ის გამეფებასთან დაკავშირებით, ესპანეთში მოეწყო თასის გათამაშება, რომელიც დღეს ესპანეთის თასის სტატუსს ატარებს, ზოგადად კი სამეფო თასად მოიხსენიებენ. მადრიდის რეალის ისტორიაში პირველი ოფიციალური ტურნირი სწორედ 1902 წლის მეფის თასის გათამაშება იყო. იმ ტურნირის ერთ-ერთი ორგანიზატორი მადრიდული საფეხბურთო კლუბის ერთ-ერთი დამაარსებელი კარლოს პადროსი იყო. სადებიუტო ტურნირში ახლადდაარსებულ კლუბს ხელი მოეცარა, მაგრამ მომდევნო წელს გუნდმა ფინალში თამაში უფლება მოიპოვა. გადამწყვეტ შეხვედრაში „მადრიდ კლუბ დე ფუტბოლი“ ბილბაოს „ატლეტიკოსთან“ დამარცხდა (ბილბაოს „ატლეტიკს“ მაშინ სწორედ „ატლეტიკო“ ერქვა). 1904 წელს, ანუ დაარსებიდან ორი წლის შემდეგ, მადრიდის რეალმა სამუდამოდ დაიმკვიდრა ადგილი მსოფლიო ფეხბურთის ისტორიაში - ესპანურმა კლუბმა უშუალო მონაწილეობა მიიღო უდიდესი საფეხბურთო ორგანიზაციის, ფიფას დაარსებაში. ამ უცნაურმა მოვლენამ მადრიდის რეალის პირველ წარმატებებს დაუდო სათავე - 1905 წლიდან 1908 წლის ჩათვლით პარდოსების დაარსებულმა კლუბმა ზედიზედ 4 ჯერ იმარჯვა მეფის, ანუ ესპანეთის თასის გათამაშებაში. სხვათა შორის, ეს მიღწევა დღემდე სარეკორდოა, ამ ტურნირის ისტორიაში. მისი გამეორება მხოლოდ ერთხელ მოხერხდა და ისიც ბილბაოს ატლეტიკომ შეძლო 1930-33 წლებში. სამეფო თასზე მოპოვებული ბრწყინვალე გამარჯვებების გამო, ალფონს XIII-მ „მადრიდ კლუბ დე ფუტბოლს“, უდიდესი დამსახურების ნიშნად, საკუთარი ინიციატივით, სახელში დაურთო სიტყვა „რეალ“. მადრიდის „რეალის“ დღევანდელი სახელწოდება სწორედ აქედან მოდის. იმ დღიდან მოყოლებული კლუბმა სამეფოს სტატუსი შეიძინა. მართლია, მას შემდეგ რამდენიმე ესპანურმა კლუბმა სახელში საკუთარი ინიციატივით „რეალი“ ჩაიმატა (იგივე „რეალ მალიორკა“, „რეალ სოსიედადი“), მაგრამ პირენეის ნახევარ კუნძულზე ყველა აღიარებს, რომ ერთადერთი სამეფო კლუბი სწორედ მადრიდის „რეალია“. მიუხედავად იმისა, რომ პადროსების დაარსებულმა კლუბმა მეფისგან ასეთი წყალობა მიიღო, გუნდი ვერა და ვერ ახერხებდა კუთვნილი პოზიციის დამკვიდრებას - დედაქალაქელებს „ბარსელონა“ და ბილბაოს „ატლეტიკი“, წარმატების მხრივ საგრძნობლად სჯობდნენ. 1910 წლიდან მოყოლებული მადრიდის „რეალს“ მძიმე პერიოდი დაუდგა - გუნდი წარმატების გამეორებას ვერა და ვერ ახერხებდა. ესპანეთის თასის გათამაშებაში კარგა ხნის მანძილზე მხოლოდ ერთხელ იმარჯვა - 1917 წელს. 1928-29 წლის სეზონი ესპანეთის ჩემპიონატებში სადებიუტო სეზონია. პრიმერა დივიზიონი სწორედ იმ წლების ჩემპიონატიდან იღებს სათავეს. სასტარტო პირველობაზე მადრიდის „რეალმა“ ათ გუნდში მეორე ადგილი დაიკავა - თვრამეტი შეხვედრიდან თერთმეტი მოიგო და ექვსი წააგო. ამას ორი წლის მანძილზე ჩავარდნა მოყვა. მერე კი 1932 და 1933 წლებში მადრიდის „რეალი“ ზედიზედ ორჯერ ხდება ესპანეთის ჩემპიონი. 1943 წელს მადრიდის „რეალის“ პრეზიდენტი ანტონიო სანტოს პერალბა თანამდებობიდან გადადგა და კლუბის მეთაურის სავარძელი სანტიაგო ბერნაბეუს დაუთმო, კაცს, რომლის სახელიც დღეს რეალთან ასოცირდება. ახალმა პრეზიდენტმა გუნდი საკმაოდ მძიმე მდგომარეობაში ჩაიბარა, თუმცა სანტიაგოს იმდენად უყვარდა „რეალი“, რომ მალე „შვილობილი“ მსოფლიოს უძლიერეს კლუბად აქცია. 1946 წელს საგრძნობლად გაძლიერებულმა მადრიდის „რეალმა“ ათწლიანი შესვენების შემდეგ ესპანეთის თასი მოიპოვა. გუნდმა ტიტული მომდევნო სეზონშიც შეინარჩუნა. 1947 წლის 14 თებერვალს მადრიდში ახალი საფეხბურთო სტადიონი გაიხსნა, რომელსაც კლუბის პრეზიდენტის საპატიცვემულოდ „ესტადიო სანტიაგო ბერნაბეუ“ ეწოდა. ეს სტადიონი უფრო თანამდეროვე იყო, ვიდრე 20-იან წლებში აგებული 22 ათასიანი „ჩამარტინი“. „რეალის“ მაისური ბევრმა სახელგანთქმულმა ფეხბურთელმა მოირგო: არგენტინელმა ექტორ რიალმა, ფრანგმა რაიმონ კოპამ, ბრაზილიელმა დიდიმ, ურუგვაელმა ხოსე სანტა მარიამ, უნგრელმა ფერენც პუშკაშმა, ესპანელმა ვარსკვლავებმა: მარკოტოსმა, მუნიოსმა, ფრანსისკო ჰენტომ და სხვებმა, მაგრამ დონ სანტიაგოს პრეზიდენტობის დროს ყველაზე სარფიანი გარიგება, რაღა თქმა უნდა, ალფრედო დი სტეფანოს „რეალში“ მიწვევა იყო. 1956 წელს პირველად ჩატარდა ევროპის ქვეყნების ჩემპიონთა თასის გათამაშება. 13 ივნისს, პარიზში მადრიდის „რეალმა“ საფრანგეთის უძლიერესი კლუბი სტად დე რეიმსი 4:3 დაამარცხა და პირველად მოიპოვა კონტინენტის საუკეთესო კლუბის ტიტული. შემდგომი 4 წლის მანძილზე „რეალმა“ არავის დაუთმო ჩემპიონთა თასი, რაც ამ ტურნირის ისტორიაში უნიკალური მიღწევაა და ალბათ, არც არასდროს განმეორდება. 50-იანი წლები, რომელიც უდავოდ მადრიდის „რეალის“ იყო, 60-იანმა წლებმა შეცვალა. ათწლეულის პირველი წელიწადი, ანუ 1960 წელი „რეალისთვის“ ბრწყინვალე გამოდგა - გუნდმა ჩემპიონთა თასზე მეხუთე გამარჯვება მოიპოვა, სძლია რა ფრანკფურტის „აინტრახტს“ 7:3. ეს შეხვედრა ბევრი საფეხბურთო ჟურნალისტის აღიარებით ყველა დროის საუკეთესო საფეხბურთო მატჩი. იმავე წელს მადრიდის „რეალმა“ პირველად გათამაშებული საკონტინენტთაშორისო თასი მოიპოვა. 60-იანი წლების მიწურულს მადრიდის „რეალი“ ნელ-ნელა დატოვეს გუნდის ლიდერებმა. კლუბმაც ბებერ კონტინენტზე წამყვანი პოზიციები დათმო - მიუხედავად იმისა, რომ ესპანეთში მადრიდის „რეალს“ კვლავ არ ჰყავდა ბადალი, ჩემპიონთა თასის გათამაშებაში სამეფო კლუბი ძველებურად ვეღარ ბრწყინავდა. 1975 წელს მადრიდის „რეალის“ პრეზიდენტობის თანამდებოდიდან გადადგა დონ სანტიაგო ბერნაბეუ. მისი ხელმაძღვანელობით მადრიდის „რეალმა“ არც მეტი არც ნაკლები, ზუსტად 29 ტიტული მოიგო: ესპანეთის ჩემპიონატი16-ჯერ, ექვსჯერ ესპანეთის თასი და ჩემპიონთა თასი, ერთხელ კი საკონტინენტთაშორისო თასი. 1978 წელს დონ სანტიაგო ბერნაბეუ 83 წლის ასაკში გარდაიცვალა. მისი გზის გამგრძელებლებმა „რეალისთვის“ ძველი დიდების დაბრუნება ვერადა ვერ მოახერხეს. კლუბი საუკეთესო იყო ესპანურ სარბიელზე. ჯილდოს ჯილდოზე იგებდა, მაგრამ ევროარენაზე გამარჯვებას საშველი არ დაადგა. 1981 წელს მადრიდის „რეალი“ ჩემპიონთა თასის გათამაშების ფინალში გავიდა, მაგრამ ესპანელებს იმ წლების მსოფლიოს საუკეთესო კლუბმა „ლივეპულმა“ აჯობა. სხვათა შორის, მადრიდის „რეალი“ თბილისელმა გულშემატკივარმა სწორედ იმ წელს იხილა - 1981 წლის გაზაფხულზე თბილისის მაშინდელ ვ.ი ლენინის სახელობის სტადიონზე ჩემპიონთა თასის მეოთხედფინალში მოსკოვის „სპარტაკმა“ „რეალს“ უმასპინძლა. ის თამაში ფრედ - 0:0 დამთავრდა. რაც შეეხება მადრიდის „რეალისა“ და „დინამოს“ დაპირისპირებას, ეს მოხდა 1981 წელს. მადრიდში, „დონ სანტიაგოს თასი“ გათამაშდა, რომლის ნახევარფინალში „რეალმა“ თბილისის „დინამოს“ 4:2 სძლია. სწორედ ამ შეხვედრაში მოსტეხა მადრიდელმა მცველმა ანხელმა დავით ყიფიანს ფეხი. სხვათა შორის, იმ ტურნირის საუკეთესო ბომბარდირად და საუკეთესო მოთამაშედ დინამოელები დასახელდნენ - შესაბამისად, რამაზ შენგელია და ვლადიმერ გუცაევი. 1985-86 წლებში მადრიდის „რეალმა“ 2 ჯერ მოიპოვა უეფას თასი, პრიმერა დივიზიონში კი ზედიზედ 5 გამარჯვებისგან შემდგარი სერია გამოაცხო. 90-იანი წლების დასაწყისი „რეალისთვის“ მძიმე გამოდგა-კლუბი ვერა და ვერ ახეხებდა უპირველესი კონკურენტის, „ბარსელონას“ ჩრდილიდან გამოსვლას. 90-იანი წლების ბოლო და 2000-იანების დასაწყისი რეალისთვის წარმატებული ეპოქა იყო. გუნდმა სამჯერ მოახერხა ჩემპიონთა ლიგის მოგება. თუმცა 2004 წლიდან გუნდს ჩავარდნა დაეწყო. რეალი წლების მანძილზე ვერ ახერხებდა ჩემპიონთა ლიგის ნახევარფინალამდეც კი. 2010 წლიდან გუნდს სათავაში ჩაუდგა ჟოზე მოურინიო. რეალი ზედიზედ ორჯერ გავიდა ჩემპიონთა ლიგის ნახევარფინალში, 2011 წელს მოიგო ესპანეთის თასი, დაამარცხა რა ფინალში „ბარსელონა“, ხოლო 2012 წელს გახდა ესპანეთის ჩემპიონი. 2013 წელს გუნდმა ვერც ერთი ტიტული ვერ მოიგო. წარუმატებლობის გამო გუნდიდან გაუშვეს მთავარი მწვრთნელი ჟოზე მოურინიო; იგი ამ თანამდებობაზე შეცვალა კარლო ანჩელოტიმ. ანჩელოტის მოსვლის დღიდან გუნდში ყველაფერი რადიკალურად შეიცვალა და ეს ყველაფერი იმ მიღწევებით გამოიხატა რასაც მადრიდულმა კლუბმა 2013/2014 წლების სეზონში მიაღწია. ანჩელოტიმ როგორც მას იტალიაში ეძახიან „პაპა კარლომ“ გუნდში მოსვლისთანავე პირველივე სეზონში შეძლო ესპანეთის თასისა და ჩემპიონთა ლიგის მოგება. იმას რასაც გულშემათკივარი 12 წელი ელოდა და ის რაც ყველა მადრიდელს მონატრებული ჰქონდა მათ პაპა კარლომ ეს ნატვრა პირველივე სეზონში აუსრულა და სანუკვარი „ლა დესიმა“ მოაგებინა. უმნიშვნელოვანესი წარმატებების მიუხედავად, კლუბის მენეჯმენტმა კარლო ანჩელოტის ჩანაცვლება გადაწყვიტა და 2015 წლის 3 ივნისიდან „მადრიდის რეალის“ მთავარ მწვრთნელად ესპანელი რაფაელ ბენიტესი დაინიშნა, თუმცა კლუბში მისი მოღვაწეობა მეტად ხანმოკლე გამოდგა. გუნდის გულშემატკივრები უკმაყოფილებას გამოთქვამდნენ რაფას მიერ დამოძღვრილი გუნდის შედეგების გამო, ხოლო პირველივე ელ კლასიკოში გამანადგურებელი ანგარიშით (4-0) დამარხცხებამ პრაქტიკულად გადაწყვიტა მისი მადრიდული კარიერა. 2016 წლის 4 იანვარს რაფაელ ბენიტესმა გუნდი დატოვა და ადგილი ახალბედა ზინედინ ზიდანს დაუთმო. ლეგენდარული ფრანგი ფეხბურთელის „მადრიდის რეალის“ მთავარ მწვრთნელად დანიშვნნას ბევრი ძალიან სკეპტიკურად უყურებდა, თუმცა ზიდანის გაწვრთნილმა გუნდმა წარმოუდგენელი წარმატებებისკენ აიღო სვლა. დანიშვნიდან ხუთი დღის შემდეგ ზიდანის შეგირდებმა მისი ხელმძღვანელობით გამართულ პირველივე შეხვედრაში „ლა-კორუნიის დეპორტივოს“ 5 უპასუხო გოლი გაუტანეს. ზიდანის პირველი სერიოზული გამოცდა „ელ კლასიკოს“ სახით სულ მოკლე პერიოდში შედგა, რაც წარმატებით იქნა დაძლეული. მადრიდელებმა „ბარსელონას“ 39 მატჩიანი წაუგებელი სერია შეწყვიტეს და თავიანთვე მოედანზე ანგარიშით 2-1 დაამარცხეს. ზიდანის თაოსნობით გუნდმა წარმატებული სვლა განაგრძო ჩემპიონთა ლიგაზეც. ფინალში თანაქალაქელი „მადრიდის ატლეტიკოს“ დამარცხების შედეგად, „რეალ მადრიდი“ „ლა უნდესიმას“, მე-11 ჩემპიონთა თასს დაეუფლა. 2016-17 წლის სეზონი ზიდანის გუნდის სრული ტრიუმფით წარიმართა. სეზონის სტარტზე მოგებულ მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატს (2016 წლის 18 დეკემბერს), სეზონის ბოლოს უკვე უმნიშვნელოვანესი, რიგით 33-ე ესპანეთის ჩემპიონობა მოჰყვა, ხოლო სეზონის კულმინაცია ევროპის ჩემპიონთა ლიგაზე მე-12 („ლა დუოდესიმა“) გამარჯვება გახდა. იმის გარდა, რომ 12 ჩემპიონთა თასი აბსოლუტური რეკორდია გათამაშების არსებობის ისტორიაში, ეს გამარჯვება სხვა მხრივაც აღსანიშნავია რადგან, აქამდე ევროპის ჩემპიონთა ლიგა (გათამაშების მიმდინარე ფორმატის პირობებში) ზედიზედ ორჯერ არც ერთ გუნდს არ მოეგო. „მადრიდის რეალი“ გახდა პირველი კლუბი, რომელმაც ამ ყველაზე პრესტიჟული ჩემპიონატის გამარჯვებულის ტიტული შეინარჩუნა. მადრიდის რეალმა ევროპის ჩემპიონის რანგში ზედიზედ მეორედ იასპარეზა მსოფლიოს საკლუბო ჩემპიონატზე. 2017 წლის 16 დეკემბერს ფინალში რეალმა რონალდოს მიერ გატანილი გოლით ბრაზილიური გრემიო დაამარცხა და კვლავ სარეკორდო, ისტორიული შედეგი დააფიქსირა, ზედიზედ მეორედ მოიგო მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი. 2017-18 წლის სეზონი რეალისთვის წარუმატებელი გამოდგა ქვეყნის შიდა ასპარეზზე. ესპანეთის სამეფო თასის გათანაშებას გუნდი ადრეულ სტადიაშივე გამოეთიშა, ხოლო ლა ლიგა მესამე ადგილზე დაასრულა და გაჩემპიონებულ ბარსელონას მთელი 17 ქულით ჩამორჩა. სამაგიეროდ რეალმა კვლავ გაიბრწყინა ევროპის ჩემპიონთა ლიგაზე. დაამხო რა საკუთარივე რეკორდი, ზიდანის გუნდი ზედიზედ მესამედ გაჩემპონდა ამ ტურნირზე. ტურნირის მანძილზე მადრიდელებმა ისეთი გუნდები ჩამოიცილეს, როგორებიცაა პსჟ, მიუხენის ბაიერნი, ტურინის იუვენტუსი, ხოლო ფინალში ლივერპულიც დაამარცხეს და ლა დესიმოტერსერას, მეცამეტე თასს დაეუფლნენ. გამარჯვების შემდეგ სულ ცოტა ხანში გუნდში რადიკალური ცვლილებები მოხდა. ყველასათვის მოულოდნელად თანამდებობიდან წასვლის შესახებ განაცხადა ზინედინ ზიდანმა. მისი განმარტებით, იმ უზარმაზარი წარმატებების შემდეგ, რასაც გუნდმა მისი მწვრთნელობისას მიაღწია, საჭირო იყო ცვლილებები, რაც პირველ რიგში ახალი დამრიგებლის შერჩევას გულისხმობდა. ზიდანის წასვლის შემდეგ მეორე მოულოდნელობა იყო გუნდის უდავო ლიდერის და ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო ფეხბურთელის, კრიშტიანო რონალდოს ტრანსფერიც. 9 წლიანი მოღვაწეობის შემდეგ რონალდომ რეალის დატოვება და კარიერის ტურინის იუვენტუსში გაგრძელება გადაწყვიტა. ეს ცვლილებები გარკვეულწილად მოულოდნელი აღმოჩნდა გუნდის პრეზიდენტისთვისაც. ფლორენტინო პერესს ძალიან მოკლე დროში მოუხდა გადაწყვეტილების მიღება და ახალი მწვრთნელის ძებნა. მან არჩევანი ხულენ ლოპეტეგზე შეაჩერა, რომელიც იმ დროისთვის ესპანეთის ეროვნულ ნაკრებს წვრთნიდა და გუნდთან ერთად მსოფლიო ჩემპიონატზე იმყოფებოდა. ლოპეტეგიმ გუნდთან ერთად ვერ მიაღწია წარმატებას და ცუდი შედეგების გამო მოხსნეს, მის ადგილას დანიშნული იქნა სანტიაგო სოლარი, თუმცა ვერც მან მოახერხა მიეღწია წარმატებისათვის. 2019 წლის 11 მარტს გუნდის მთავარ მწვრთნელად ხელმეორედ დაინიშნა ზინედინ ზიდანი, რომელმაც გუნდს 2019-2020 წლების სეზონში ლა ლიგა მოაგებინა. შემადგენლობა რედაქტირება2021 წლის ოქტომბრის მონაცემებით.[5] შენიშვნა: დროშა აღნიშნავს ეროვნულ ნაკრებს რომელიც განსაზღვრულია ფიფა-ს წესებით. მოთამაშეები შესაძლოა რამდენიმე ფიფა-ს არაწევრ ქვეყანას/ტერიტორიას მიეკუთვნებოდნენ. პრეზიდენტები რედაქტირებაარსებობის მანძილზე „რეალი“ იმართებოდა კლუბის წევრებისაგან შემდგარი ჯგუფისაგან, რომელსაც ე.წ. სოსიოსი ჰქვია. ყველაზე დიდ ხანს სამეფო კლუბის პრეზიდენტი სანტიაგო ბერნაბეუ იყო, რომელიც რეალის პირველი პირი 35 წლის მანძილზე (1943-1978 წ.წ.) იყო. 2000 წლის ივლისიდან გარდაცვალებამდე (2014 წლის 7 ივლისი), სამეფო კლუბის საპატიო პრეზიდენტის თანამდებობა ალფრედო დი სტეფანოს ეკავა. კლუბის ამჟამინდელი პრეზიდენტი ფლორენტინო პერესია. მწვრთნელები რედაქტირებარეალის პირველი მწვრთნელი ინგლისელი არტურ ჯონსონი იყო. მის შემდეგ სამეფო კლუბში სხვადასხვა დროს 41 სპეციალისტი მუშაობდა. ყველაზე დიდ ხანს „ბლანკოსს“ მიგელ მუნიოსი (1960-1974) უძღვებოდა, რომლის თავკაცობითაც სამეფო კლუბმა 424 მატჩი ჩაატარა. კლუბს ამჟამად ზინედინ ზიდანი წვრთნის. ქვემოთ მოყვანილ ცხრილში ის მწვრთნელებია ნახსენები, რომლებმაც რეალს მინიმუმ ერთი ტიტული მაინც მოაგებინეს. ამჟამინდელი ტექნიკური პერსონალი რედაქტირებამიღწევები რედაქტირებაეროვნული ტურნირები (71) რედაქტირებასაერთაშორისო ტურნირები (30) რედაქტირებარესურსები ინტერნეტში რედაქტირება- ოფიციალური საიტი - რეალ მადრიდი Twitter-ზე - კლუბის პროფილი Soccerway-ზე - კლუბის პროფილი Transfermarket-ზე გუნდის სიახლეები - რეალის სიახლეები მარკა (ესპანურად) - რეალის სიახლეები ასი (ესპანურად) - რეალი სიახლეები სქაი სპორთსი (ინგლისურად) სქოლიო რედაქტირება- ↑ Real Madrid Club de Fútbol. Liga de Fútbol Profesional. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-21. ციტირების თარიღი: 2021-09-01. - ↑ „Santiago Bernabéu Stadium“. Real Madrid CF – Web Oficial. - ↑ United rise but Real Madrid stays top. Deloitte UK. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2008-11-23. ციტირების თარიღი: 2021-09-01. - ↑ Soccer Team Valuations. forbes.com. - ↑ „Real Madrid's first team“. realmadrid.com.	ka	0.996519	2,037	0.501718
https://jam-news.net/ge/vinc-bunebriv-airs-idzlev/	ვინც ბუნებრივ აირს იძლევა - ბატონიც ის არის: მოლდოვასა და რუსეთის მაგალითზე გაზსადენის გახსნა 2014 წელს. ფოტო: profit.ro მოლდოვას თავის საკუთრი გაზსადენი აქვს რუმინეთის გავლით. ქვეყანა „ევროპის ენერგეტიკული თანამეგობრობის“ წევრია. და მაინც, მოლდოვა 100 პროცენტით რუსულ ბუნებრივ აირზე დამოკიდებულებას აგრძელებს. რატომ ხდება ეს? როგორ იქმნებოდა „გაზპრომის“ მონოპოლია მოლდოვას ბუნებრივი აირის ბაზარს აკონტროლებს სააქციო საზოგადოება „მოლდოვაგაზი“, რომელიც 1999 წელს შეიქმნა მოლდოვასთვის საკმაოდ სამწუხარო შედეგებით. და მოლდოვას დარჩა აქციების მხოლოდ 35,5 პროცენტი ერთადერთ კომპანიაში, რომელიც ქვეყნის ბაზარს ბუნებრივი აირით ამარაგებს – „გაზპრომი“ კი მოლდოვაში ბუნებრივი აირის ერთადერთ მიმწოდებლად იქცა. რუმინეთის გავლით გაზსადენი: გახსნილია, მაგრამ უსარგებლო რუსულ ბუნებრივ აირზე სრული დამოკიდებულება მოლდოვას ხელისუფლებას, დიდი ხანია, სტიმულს აძლევდა, რომ გამოსავალი ეძებნა. ჯერ კიდევ 2012-2013 წლებში მოლდოვამ რუმინეთის სატრანსპორტო ქსელებთან მიერთება დაიწყო და “ევროპის ენერგეტიკულ თანამეგობრობაში“ გაწევრიანდა. 2014 წლის 27 აგვისტოს, მოლდოვას რესპუბლიკის დამოუკიდებლობის დღეს, დიდი პომპეზურობით გაიხსნა მილსადენი იასი(მოლდოვა) – უნგენი (რუმინეთი), სიგრძე 43 კმ, მათ შორის 11 კმ მოლდოვას ტერიტორიაზე. თუმცა, ორი წელიწადი გავიდა, და მილსადენი, პრაქტიკულად, ისევ ცარიელია. 2017 წელს მხოლოდ 1, 2 მილიონი კუბომეტრი რუმინული ბუნებრივი აირი გადაიგზავნა მდინარე პრუტის გავლით – ეს კი მოლდოვასთვის საჭირო წლიური მოცულობის მხოლოდ 0,1 პროცენტია. პრობლემა დაფინანსების არარსებობაა: მილსადენის აგება – ეს საქმის მხოლოდ ნახევარია. „იმისთვის, რომ მილსადენი იასი-უნგენი მართლაც სიტუაციიდან გამოსავლად იქცეს, საჭიროა მსხვილი ინვესტიციები როგორც რუმინეთის, ისე მოლდოვას მხრიდან“, – ამბობს ვიქტორ პარლიკოვი, განვითარების ინსტიტუტისა და სოციალური ინიციატივების ექსპერტი, ენერგეტიკის დარეგულირების ეროვნული სააგენტოს დირექტორი. ბუნებრივი აირი – როგორც გეოპოლიტიკა მოლდოვას ხელისუფლება პირობას დებს, რომ რუმინული ბუნებრივი აირი ქვეყანაში არაუგვიანეს სამი წლის შემდეგ შემოვა. თუმცა, ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ საიდან ან რომელი ინვესტიციები შემოვა, ჯერჯერობით ბუნდოვანია, სახელდება ზოგიერთი „ევროკავშირის ფინანსური სტრუქტურა“. „ჩვენ გვქონდა ბუნებრივი აირის შუა ზამთარში გამორთვის შემთხვევები. იყო ისეთი სიტუაციებიც, როდესაც ბუნებრივი აირის დავალიანებით გვაშანტაჟებდნენ. ბევრი მიზეზი გვქონდა იმაში დასარწმუნებლად, რომ (ბუნებრივი აირის მონოპოლიას) რუსეთის ფედერაცია მოლდოვაში პოლიტიკური კონტროლის იარაღად იყენებს“, – ამბობს ვიქტორ პარლიკოვი. „რუსეთის ფედერაციასა და უკრაინას შორის ურთიერთობების ევოლუციის მიუხედავად, მოლდოველი მომხმარებლები, შიდამეურნეობები და მრეწველობა მხოლოდ მოიგებენ უსაფრთხო და პროგნოზირებადი ბუნებრივი აირის ალტერნატიული მიწოდებით“, – ნათქვამია მოლდოვური Expert Group-ის და რუმინული Expert Forum-ის ერთობლივ მოხსენებაში. მაგრამ ახალი მილსადენის ამოქმედება თავისთავად ვერ გადაწყვეტს ენერგეტიკული წყაროების დივერსიფიკაციის პრობლემას მოლდოვასთვის. ენერგეტიკულად დამოუკიდებელი რომ გახდეს, მოლდოვამ „გაზპრომს“ კიდევ 6,5 მილიარდი დოლარი უნდა გადაუხადოს, ოღონდ ეს ფული საიდან უნდა მოიტანონ, კიშინიოვში ჯერ არ იციან. 6,5 მილიარდი დოლარი ტერიტორიული მთლიანობისთვის „მოლდოვაგაზის“ „გაზპრომისადმი“დავალიანება ხსენებულ 6,5 მილიარდ დოლარს შეადგენს, თანაც მისი გიგანტური ნაწილი – 6 მილიარდი, ეს რეგიონ პიდნესტროვიეს ვალია. 2017 წლის იანვარში მოლდოვას ახალარჩეული პრეზიდენტი იგორ დოდონი მოსკოვში ვიზიტით იმყოფებოდა, და იქ განაცხადა, რომ პიდნესტროვიის „აირის“ დავალიანება „მოლდოვას ვალის“ ნაწილია. პრეზიდენტის ამ განცხადებამ კრიტიკის ტალღა წარმოშვა მოლდოვაში როგორც საზოგადოების, ისე ხელისუფლების მხრიდან. „იურიდიული თვალსაზრისით, ეს არის „მოლდოვაგაზის“ „გაზპრომისდამი“კერძო დავალიანება, თანაც ეს უკანასკნელი „მოლდოვაგაზის“ ყველაზე მსხვილი აქციონერია“, – განაცხადა ეკონომიკის მინისტრმა ოკტავიან კალმიკმა ტელეეთერით. „მოლდოვაგაზის“ წარმომადგენლები ამ საკითხზე მსჯელობაზე უარს აცხადებენ. ასე რომ, ალბათ ეს საკითხი ჯეჯერობით შეიძლება ღიად ჩაითვალოს.	ka	0.996514	453	0.426049
https://jam-news.net/ge/viqtor-orbani-saqartveloshi/	გრანადაში ევროკავშირის ლიდერების შეხვედრის დაწყებამდე ვიქტორ ორბანმა ჟურნალისტებთან კომენტარი გააკეთა და განაცხადა, რომ საქართველოს ევროინტეგრაციის ყველაზე ერთგული მხარდამჭერია. მისივე თქმით, საქართველოს მხარდაჭერის სადემონსტრაციოდ, მომავალ კვირაში საქართველოში ჩამოვა. “სრულიად უსამართლოა, რომ არ გპირდებიან, რომ [ევროკავშირის წევრი] გახდებით რაც შეიძლება მალე, იმიტომ, რომ კარგად იმუშავეთ. ძალიან გვჭირდებით”. – თქვა ორბანმა. ჟურნალისტის კითხვაზე, რა გახდა გასულ წელს საქართველოსთვის კანდიდატის სტატუსის არმინიჭების მიზეზი, ორბანმა აღნიშნა, რომ ეს ევროკავშირის ლიდერების “ეგოიზმით” იყო განპირობებული: “ლიდერები ეგოისტები არიან. მათ არ უნდათ, რომ შეგიშვან და მოგცენ ფინანსური რესურსები, რაც გჭირდებათ. ისინი ამას დაღლილობას უწოდებენ, გაფართოებით დაღლილობას, რაც თქვენი ქვეყნის მიმართ აბსოლუტურად უსამართლოა, ასე რომ, უნდა გაგიზიაროთ რაც გვაქვს, იმიტომ, რომ გვჭირდებით, სტრატეგიული პოზიცია გაქვთ. მომავალ კვირას თქვენს ქვეყანაში ვარ. თბილისში სამთავრობო შეხვედრა გვექნება. უნგრეთის მთავრობა იქ იქნება. ყველა მინისტრი ჩემთან ერთად იქნება”. – თქვა ორბანმა. გრანადაში ევროკავშირის ქვეყნების ლიდერების არაოფიციალურ შეხვედრაზე ბლოკის გაფართოების, მიგრაციისა და 2024-2029 წლების სტრატეგიულ დღის წესრიგს განიხილავენ. შეგახსენებთ, რომ მიმდინარე წლის მაისში, საქართველოს პრემიერმინისტრმა ირაკლი ღარიბაშვილმა ბუდაპეშტში კონსერვატიული პოლიტიკური მოქმედების ყოველწლიურ კონფერენციაზე სიტყვით გამოსვლისას განაცხადა, რომ უნგრელ ხალხს ძალიან გაუმართლა, რომ “ასეთი ბრძენი და შორსმჭვრეტელი” ლიდერი ჰყავს. მისივე თქმით, სიმართლესთან დაპირისპირებული ძალები მიზნების მიღწევას ლგბტ პროპაგანდით ცდილობენ. ღარიბაშვილის განმარტებით, საქართველოს საზოგადოების უდიდესი უმრავლესობა ტრადიციულ, კონსერვატიულ ოჯახურ ღირებულებებს იზიარებს და ეს ფასეულობები მხოლოდ წარსული მემკვიდრეობა არ არის. ღარიბაშვილის თქმით, იგი ცოცხალი დღევანდელობაა – გარემო, რომელშიც “ჩვენ გავიზარდეთ და გვსურს ჩვენი შვილები აღვზარდოთ.” უნგრეთში ირაკლი ღარიბაშვილის გამოსვლა დაგმო “ევროპელი სოციალისტების” პარტიამ, რომლის წევრიც “ქართული ოცნება” იყო და მოგვიანებით საქართველოს მმართველი პარტია თავის რიგებიდან გარიცხა.	ka	0.996953	238	0.327731
https://jam-news.net/ge/vis-da-ratom-ar-ukharia-afkhazetshi-sokhumis-aeroportis-rekonstruqcia/	ვის და რატომ არ უხარია აფხაზეთში სოხუმის აეროპორტის რეკონსტრუქცია? სოხუმის აეროპორტის რეკონსტრუქცია აფხაზეთში სოხუმის აეროპორტის რეკონსტრუქცია მიმდინარეობს და ადგილობრივ მოსახლეობას ეს ყველაფერი სულ უფრო ნაკლებად მოსწონს. მაგალითად, მშენებლობა სოფელ ბაბუშერას მცხოვრებლებს აწუხებთ, რომლის სიახლოვეს აეროპორტი მდებარეობს. ზოგიერთი მათგანს სახლები ზღვის პირას აქვთ და მათ გასახლებას სწორედ იქიდან აპირებენ, ხოლო ხელისუფლების მიერ შემოთავაზებული კომპენსაცია, მათი თქმით, სრულიად არაადეკვატურია სახლისა და მიწის რეალური ღირებულების მიმართ. საბჭოთა პერიოდში აშენებული სოხუმის საერთაშორისო აეროპორტი ომის შემდეგ 30 წელია არ ფუნქციონირებს. 2023 წლის ივნისში ცნობილი გახდა, რომ აფხაზეთსა და რუსეთს შორის რუსი ინვესტორის მიერ სოხუმის აეროპორტის რეკონსტრუქციის შესახებ ხელშეკრულება გაფორმდა. შემდეგ კი გამოცხადდა ტენდერი, რომელშიც გაიმარჯვა რუსეთის უშიშროების საბჭოს მდივნის ვაჟის,, რაშიდ ნურგალიევის კომპანიამ. ნურგალიევის კომპანია აღადგენს აეროპორტს უპრეცედენტო შეღავათიანი პირობებით, რაც თავისთავად უკვე ბევრს აღაშფოთებს აფხაზეთში. ამასთან, ვინაიდან სოხუმის აეროპორტს არ აქვს საერთაშორისო ლიცენზია, საჰაერო მიმოსვლა მხოლოდ რუსეთთან იქნება შესაძლებელი. მაგრამ, აფხაზეთის მთავრობის განცხადებით, ეს გაზრდის რუსი ტურისტების ნაკადს და დადებითად აისახება რესპუბლიკის ბიუჯეტზე. - უაზრო რეკონსტრუქცია თუ ტურიზმის სტიმული? მოსაზრება აფხაზეთის აეროპორტის შესახებ - სოხუმის აეროპორტის ძველი ტერმინალი მთლიანად დაიშალა და რეკონსტრუქცია დაიწყო - რუსი ინვესტორი სოხუმის აეროპორტს თავისთვის ყველაზე ხელსაყრელი პირობებით აღადგენს ზღვის პირას სახლის ნაცვლად – “ოროთახიანი” გარეუბანში ცოტა ხნის წინ სოციალურ ქსელებში გავრცელდა ვიდეო აფხაზეთის ენერგეტიკისა და ტრანსპორტის მინისტრის, ჟანსუხ ნანბასა და სოფელ ბაბუშერას მცხოვრებლების შეხვედრიდან. ამ კადრებში ჩანს, როგორ ემოციურად ურთიერთობენ სოფლის რიგითი მცხოვრებლები. ერთ-ერთი მათგანი ჯანსუხ ნანბას უხსნის, რომ არ სურს სახლისა და მიწის გაყიდვა, მით უმეტეს, იმ ფასად, რასაც ხელისუფლება სთავაზობს – 3,5 მილიონი რუბლი (დაახლოებით 39 ათასი დოლარი). „ამ თანხით დღეს სოხუმში მხოლოდ ოროთახიანი ბინის ყიდვა შეგიძლიათ ქალაქის გარეუბანში, მაგრამ მე 30 წელზე მეტია ვაშენებ ჩემს სახლს და არსად წასვლას არ ვაპირებ. ხელისუფლება ვერ შემომთავაზებს იმ ფასს, რაც მე უკვე ჩავდე სახლში“, – ჩივის ის. მეორე დღეს, მას შემდეგ რაც ეს ვიდეო გამოჩნდა ოპოზიციურ ტელეგრამის არხებზე, საინფორმაციო სააგენტო Apsnypress-მა გამოაქვეყნა შეტყობინება ჯანსუღ ნანბას სახელით, სადაც ნათქვამია, რომ ბაბუშერას მცხოვრებლებთან შეხვედრაზე საუბარი არ ყოფილა მათი ნაკვეთების შესყიდვაზე. „ხალხს ვუთხარით, რა ეტაპზეა ახლა სარემონტო სამუშაოები, როგორ მიმდინარეობს ასაფრენი ბილიკის აღდგენა და გამოსაყენებლად უვარგისი შენობების დემონტაჟის შესახებ. ასევე განვიხილეთ აეროპორტის განვითარების გრძელვადიანი გეგმა, კერძოდ მეორე ეტაპი, რომელიც აეროპორტის სამხრეთ ნაწილში გაფართოებას გულისხმობს“, – ამბობს ნანბა. ეს „მეორე ეტაპი“ მოიცავს სანაპირო ზოლის მცხოვრებლების განსახლებას. ნანბას თქმით, „თანამედროვე აეროპორტის ასაშენებლად, რომელიც აკმაყოფილებს ყველა საერთაშორისო მოთხოვნას, არსებული ტერიტორია საკმარისი არ არის“. ამასთან, მინისტრმა აღნიშნა, რომ აეროპორტის ინფრასტრუქტურის ნაწილი აფხაზეთისა და რუსეთის თავდაცვის სამინისტროების ერთობლივ სარგებლობას გადაეცა. საშიში უბანი აეროპორტის სიახლოვეც არაა მისაღები ზოგიერთი ადგილობრივი მცხოვრებლისთვის იმის გამო, რომ აეროპორტი შეიძლება გამოყენებულ იქნას სამხედრო მიზნებისთვის. „რატომ გადაწყვიტეს აქ აშენება [უკრაინაში] ომის შუაგულში, როდესაც სამხრეთ რუსეთის თითქმის ყველა აეროპორტი დაკეტილია? ალბათ იმიტომ, რომ სამხედრო მიზნებისთვის გამოიყენონ“, – ამბობს სოფლის ერთ-ერთი მცხოვრები. ანალოგიურ აზრს იზიარებს სოხუმის ზოგიერთი მცხოვრები. „არ მგონია, რომ ჩვენი აეროპორტიდან ბომბდამშენები ააფრინონ, რუსეთს ამისთვის საკმარისი აეროდრომები აქვს. მაგრამ არსებობს შეშფოთება, რომ აეროპორტი შეიძლება გახდეს მტრის შემთხვევითი სამიზნე. იქვე არის [რუსული] სამხედრო ბაზა“, – ამბობს სოხუმელი რუსტამ აგბა. ძირითადი პრობლემები პირველი რეისი განახლებული აეროპორტიდან უნდა განხორციელდეს არაუგვიანეს 2024 წლის ივლისისა, ოფიციალური გახსნა კი 2024 წლის 31 დეკემბერს იგეგმება. ამჟამად აეროპორტში ძველი შენობებისა და ნაგებობების დანგრევა და ასაფრენი ბილიკის ზედაპირის ნაწილობრივი დემონტაჟი მიმდინარეობს. და უკვე ამ ეტაპზე ჩნდება აეროპორტისთვის ელექტროენერგიის უწყვეტი მიწოდების საკითხი. მთავრობის ბოლო სხდომაზე პრემიერ-მინისტრმა ალექსანდრ ანქვაბმა შესაბამის ორგანოებს დაავალა გამოთვალონ ელექტროენერგიის მოხმარების პროგნოზი მომავალ სეზონში და შეიმუშავონ წინადადებები შეფერხებების თავიდან ასაცილებლად. თუმცა, ენერგეტიკოსებმა მას უთხრეს, რომ დამოუკიდებლად ვერ უზრუნველყოფენ ელექტროენერგიის უწყვეტ მიწოდებას, რადგან აფხაზეთის ენერგოსისტემა მიბმულია რუსულ ქვესადგურებთან და ელექტროგადამცემ ხაზებთან. სტატია მომზადებულია სოხუმის რედაქციის მიერ და პროექტის პირობების თანახმად, დაბეჭდილია უცვლელად. ტექსტში გამოყენებული ტერმინები და ტოპონიმები, ასევე მოსაზრებები და იდეები, გამოხატავს სტატიის ავტორის პირად პოზიციას და ყოველთვის არ ემთხვევა JAMnews-ის და მისი ცალკეული თანამშრომლების მოსაზრებებსა და პოზიციას. JAMnews-ი იტოვებს უფლებას წაშალოს პუბლიკაციის ქვეშ დატოვებული კომენტარები, რომლებიც შეფასდება, როგორც შეურაცხმყოფელი, მუქარის შემცველი, ძალადობის წამქეზებელი და ასევე ეთიკურად მიუღებელი სხვა მიზეზების გამო	ka	0.998146	609	0.246305
https://jam-news.net/ge/vis-elis-sanqciebi/	ვის ელის სანქციები? “აზერბაიჯანი: აქვს თუ არა აზრი ადამიანის უფლებებს?” – ასეთი სახელი ჰქონდა ერთ-ერთ მოსმენას შეერთებული შტატების კონგრესში. აზერბაიჯანელმა მომხსენებლებმა სიტყვა Skype-ის საშუალებით წარმოთქვეს, რადგან მათ ქვეყნიდან გასვლა აკრძალული აქვთ. 15 სექტემბრის მოსმენაზე ერთ-ერთ გამომსვლელად მოგვევლინა ჟურნალისტი ხადიჯა ისმაილი, რომელიც თავისი სკანდალური გამოძიებებითაა ცნობილი. მან სხვადასხვა ბრალდებით საპატიმროში 1,5 წელიწადი გაატარა. “არ გამიშვათ ქვეყნიდან. მე კი სახლიდან გაუსვლელად ვილაპარაკებ თქვენს სამარცხვინო ქმედებებზე, – თავის “ფეისბუკგვერდზე” წერს ხადიჯა, – ამა თუ იმ შეხვედრაში მონაწილეობის მისაღებად დრო და ფინანსური სახსრები მეხარჯებოდა. თვითმფრინავებში დახარჯული დრო მენანებოდა. როდესაც ერთ ქვეყანაში რომელიმე ღონისძიებაში ვიღებდი მონაწილეობას, სხვა სახელმწიფოში გამართულ სხვა ღონისძიებას ვაკლდებოდი. ამჟამად კი დღისით ოკეანის ერთ მხარეს გამართულ კონფერენციას ვესწრები, საღამოს კი იმავე ოკეანის მეორე მხარეს გამართულ შეხვედრაში ვიღებ მონაწილეობას.” მეორე მომხსენებელი იყო ოპოზიციური პარტია “ეროვნული ფრონტის” ხელმძღვანელის ვაჟი, თიურქელ ქერიმლი, რომელსაც ასევე აკრძალული აქვს ქვეყნის დატოვება. “აზერბაიანის მთავრობამ მამაჩემს პასპორტის განახლებაზე უარი უთხრა და, უკვე 10 წელია, რაც მას ქვეყნიდან გასვლას უკრძალავენ, – ამბობს თიურქელი, – მრავალი წელია, რაც ჩემი ოჯახი გამუდმებულ დევნას განიცდის. ბიძაჩემს, რომელიც დაპატიმრებლი გახლდათ, მცირე ხნის წინათ სიკვდილით ემუქრებოდნენ. ასეთი დევნა პარტიის სხვა აქტივისტების ოჯახების წევრების მიმართაც ხორციელდებოდა. ორივე მომხსენებელმა ილაპარაკა აზერბაიჯანში მცხოვრებ მრავალ (ასზე მეტ) პოლიტპატიმარზე და მოქალაქის უფლებებისა თუ თავისუფლებების (მ.შ. სიტყვისა და შეკრების თავისუფლების) დარღვევის მრავალ შემთხვევაზე. აშშ-ს ყოფილმა ელჩმა აზერბაიჯანში, რიჩარდ კოზლარიჩმა აღნიშნა, რომ “მშვიდი დიპლომატია, რომელსაც დიდი ხნის განმავლობაში მიმართავდა შეერთებული შტატები, უსარგებლო გამოდგა. “მშვიდმა დიპლომატიამ პოლიტპატიმრები ვაჭრობის ობიექტად აქცია,” – აღნიშნავს იგი. მცირე ხნის წინათ კოზლარიჩმა მაკკეინის ინსტიტუტის დირექტორთან ერთად “The Washington Post”-ში გამოაქვეყნა წერილი, რომელმაც აზერბაიჯანულ სამოქალაქო საზოგადოებაში დიდი რეზონანსი გამოიწვია და შედეგად აზერბაიჯანის ამერიკაში მივლენილი ელჩის გამოწვევა მოჰყვა (კონსულტაციის მიზნით). სტატიის ავტორები აღნიშნავენ, რომ მხოლოდ სანქციების დაწესების მუქარამ აიძულა აზერბაიჯანის ხელისუფლება, 16 პოლიტპატიმარი გაეთავისუფლებინა. ამდენად, შეერთებულმა შტატებმა უფრო მკაცრი პოზიცია უნდა დაიკავოს, რადგანაც დაპატიმრებების ახალი ტალღა და, საპრეზიდენტო უფლებამოსილებების გაზრდის მიზნით, საკონსტიტუციო ცვლილებების მიღებასთან დაკავშირებით 26 სექტემბრისთვის დაგეგმილი რეფერენდუმი კიდევ უფრო გააღრმავებს ავტორიტარიზმს აზერბაიჯანში. სანქციების მხრივ, მთავარ საფრთხეს წარმოადგენს სამართლებრივი აქტი, რომელსაც მისი თანაავტორი ჯიმ მაკგოვერნი (მეორე ავტორი ცნობილი რესპუბლიკელი ჯონ მაკკეინია) და პრესა”მაგნიტსკის გლობალურ სიას”, ან უბრალოდ “გლობალურ მაგნიტსკის” უწოდებენ. ეს დოკუმენტი მოიაზრებს სანქციების დაწესებას უცხო ქვეყნების იმ მოქალაქეების მიმართ, რომლებიც ადამიანის უფლებების დარღვევაში არიან შემჩნეულნი. კონგრესში გამართული მოსმენის შემდეგ მაკგოვერნმა განაცხადა, რომ კონგრესი კანონის განხილვას წლის ბოლომდე დაასრულებს. თუმცა, თუკი ეს არ მოხდება, ჩვენ ადმინისტრაციას მივმართავთ თხოვნით, რომ უფრო გამბედავები იყვნენ და გააკეთონ ის, რისი გაკეთების უფლებაც უკვე აქვთ – დააწესონ სანქციები იმ პირების მიმართ, რომლებსაც კორუფციასა და ადამიანის უფლებების დარღვევაში ედებათ ბრალი. ოფიციალურმა ბაქომ მოსმენისა და პერსონალური სანქციების საკითხთან დაკავშირებით კომენტარი გააკეთა. თუმცა, ამის თაობაზე სახელმწიფომ ადრე უკვე გამოხატა მოსაზრება – მაგალითად, გასული წლის კანონპროექტთან დაკავშირებით. ამ დოკუმენტს, რომელსაც “აზერბაიჯანში არსებული დემოკრატიის აქტი” ეწოდება, საგარეო საქმეთა სამინისტრომ, ჩინოვნიკებმა, პოლიტიკოსებმა და ხელისუფლების მიერ კონტროლირებადმა პრესამ პროსომხური ძალების მიერ მომზადებული უწოდა. ამ შემთხვევაში კი, მხოლოდ პროსახელისუფლებო მედიის არაოფიციალური პოზიცია გამოითქვა. ხელისუფლების მიმართ ლოიალურმა მედიამ მოსმენებს პროსომხური აქცია უწოდა და შეერთებლი შტატები აზერბაიჯანში არეულობის ორგანიზებაში დაადანაშაულა. ინტერნეტში თითქმის არავინ განიხილავს კონგრესში გამართულ მოსმენებსა და სანქციებს; აქტიურობენ მხოლოდ ჟურნალისტები და პოლიტიკური მოღვაწეები, რომლებიც ერთმანეთს ულოცავენ: “მთავარია, იმ ბიუროკრატებმა და ლობისტებმა, რომლებიც ჩვენი ბიუჯეტიდან იღებენ ფულს, ყველაფერი არ გააფუჭონ. ისე კი, ალაჰის შეწევნით, ყველაფერი კარგად იქნება.” “ნავთობმა ძალა დაკარგა და ახლა დასავლეთმა დემოკრატიაზე უნდა იფიქროს. არაფერია მარადიული.” ვებგვერდზე, სადაც გამოქვეყნებულია ინფორმაცია მოსმენების შესახებ, ერთადერთი კომენტარია წარმოდგენილი, რომლის ავტორიც მავანი ფიარვიზია: “ისტორია გვაჩვენებს, რომ ასეთი რეჟიმები ყოველთვის თვითიზოლაციის გზას ირჩევენ. აზერბაიჯანმა კი – უფრო სწორად, ალიევის რეჟიმმა, უკვე დიდი ხანია, რაც თვითიზოლაციის გზა აირჩია. ჩვენთან გლობალიზაცია და ევროინტეგრაცია უბრალოდ სიტყვებია. სინამდვილე კი სრულიად სხვანაირია.” სამაგიეროდ აღმოჩნდა, რომ “რეალურ ცხოვრებაში” ჯერ კიდევ კონგრესის მოსმენამდე ელოდნენ მის შედეგებს. დიალოგი მაღაზიაში. – ამის შესახებ დიდი ხნის წინათ წავიკითხე. და სად არიან? ამერიკელები ამ სანქციებს ასე რომ არ აჯანჯლებდნენ, ამ დონემდე არ მივიდოდით, – ამბობს ერთი მოხუცი, – უკვე “ზოლოტაია იავაზე” [იაფი რუსული სიგარეტი] გადავედი, არადა ერთი წლის წინათ ოქროს Davidoff-ს ვეწეოდი. გამყიდველი პასუხობს: გგონია, ამერიკელები სიგარეტს გიყიდიან ხოლმე? გამოქვეყნდა 19.09.2016	ka	0.997065	623	0.309791
https://jam-news.net/ge/vitkhovt-usafrtkho-mediagaremos-mediisa-da-sazogadoebis-mimartva-mtavrobas/	ვითხოვთ უსაფრთხო მედიაგარემოს - მედიისა და საზოგადოების მიმართვა მთავრობას გაზიარება გაზიარება მედიისა და სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლები მედიაგარემოს მძიმე მდგომარეობაზე საუბრობენ და ერთობლივი მანიფესტით მოუწოდებენ ხელისუფლებას, უზრუნველყონ ჟურნალისტების უსაფრთხო გარემოში მუშაობა. პრობლემა კიდევ ერთხელ მას შემდეგ გახდა აქტუალური, რაც ჟურნალისტ ვახო სანაიას მეუღლისა და მცირეწლოვანი შვილის თანდასწრებით ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენეს. როგორც სანაია ამბობს, თავდასხმა მის ჟურნალისტურ საქმიანობას უკავშირდება. ტელეწამყვანს სხვადასხვა სახის დაზიანებები აქვს მიღებული, დაშავებულია მისი რძალიც. ჟურნალისტებმა და საზოგადოების წარმომადგენლებმა მანიფესტს ხელი ტელეკომპანია “ფორმულას” სტუდიაში მოაწერეს. მათი თქმით, 2020-21 წლებში საქართველოში მედიაგარემო ძალიან დამძიმდა, ასევე გახშირდა ჟურნალისტებზე სიტყვიერი თუ ფიზიკური თავდასხმები, რადგან სახელმწიფო არ უზრუნველყოფს ჟურნალისტების უსაფრთხოებას და პირიქით – მმართველი პარტიის მაღალჩინოსნები სიძულვილის ენით, აგრესიით და ბოიკოტით პასუხობენ მედიის კრიტიკულ კითხვებს. ისინი მიმართავენ საქართველოს პრემიერ-მინისტრს, პარლამენტის წევრებს და პარტია „ქართული ოცნების“ თავმჯდომარეს: უზრუნველყონ ჟურნალისტებზე თავდასხმების სწრაფი გამოძიება და საზოგადოების ინფორმირება; შეწყვიტონ მედიის წარმომადგენლების წინააღმდეგ წამოწყებული პოლიტიკურად მოტივირებული საქმეები; შეწყვიტონ აგრესიული რიტორიკა და სიძულვილის წახალისება მედიის წარმომადგენლების მიმართ; შეწყვიტონ კრიტიკული მედიის ბოიკოტი და აღადგინონ მედიასთან საქმიანი ურთიერთობის რეჟიმი; შეწყვიტონ კომუნიკაციების მარეგულირებელი კომისიის გამოყენება პოლიტიკური მიზნით. “ვფიქრობთ, ამ მოთხოვნების შესრულება ხელს შეუწყობს საზოგადოებაში პოლარიზაციის შემცირებას, განმუხტავს დაძაბულობას და გააუმჯობესებს მედიაგარემოს”, – წერია მანიფესტში.	ka	0.997235	182	0.230769
https://jam-news.net/ge/vizaliberalizaciis-shechereba-2/	"შანტაჟის იარაღია" - რას ამბობს ოცნება და ოპოზიცია ვიზალიბერალიზაციის შესაძლო შეჩერებაზე ვიზალიბერალიზაციის შეჩერება “ქართული ოცნების” წევრები ევროკავშირში უვიზო მიმოსვლის შესაძლო გაუქმების შესახებ საუბრობენ და პროპაგანდისტული მესიჯბოქსით ამტკიცებენ, რომ “ვიზალიბერალიზაცია ოცნების” დამსახურებაა” და იგი კომფორტია, რომელსაც ქართველი ხალხი შეელევა, თუ იგი წინააღმდეგობაში მოვა ეროვნულ ინტერესებთან. ოპოზიციაში ამბობენ, რომ უვიზო მიმოსვლის სამართლებრივი საფუძველი ივანიშვილმა მოსპო და გაანადგურა. ევროკავშირი წლის ბოლოს ეცდება უფრო იოლი გახადოს უვიზო მიმოსვლის გაუქმება იმ 61 ქვეყნის მოქალაქეებისთვის, რომლებიც ამჟამად სარგებლობენ ამ პრივილეგიით – მათ შორის არიან დასავლეთ ბალკანეთის ქვეყნები, საქართველო, მოლდოვა და უკრაინა. კანონპროექტში ნათქვამია, რომ შეჩერების მექანიზმი შეიძლება ამოქმედდეს “ადამიანის უფლებების სერიოზული დარღვევების“ ან “საერთაშორისო სამართლისა და სტანდარტების სერიოზული დარღვევის შემთხვევაში, მათ შორის ადამიანის უფლებათა კანონმდებლობისა და საერთაშორისო სასამართლოს გადაწყვეტილებების შეუსრულებლობის შემთხვევაში.“ რას ამბობს “ქართული ოცნება” და რას პასუხობს ოპოზიცია “ქართული ოცნება” ნინო წილისანი, “ქართული ოცნების” ერთპარტიული პარლამენტის დეპუტატი: “უვიზო მიმოსვლა ნამდვილად კომფორტულია, და ეს კომფორტი ჩვენ დავიმსახურეთ ქართული ოცნების მმართველობის პერიოდში — ყველა იმ განსაზღვრული ეტაპის გავლით, რაც ევროკავშირმა დაგვიწერა. შესაბამისად ის ტყუილად არავის მოუცია… თუმცა, თუ კომფორტი წინააღმდეგობაში მოდის პატრიოტიზმთან, ქართველი ხალხი ყოველთვის რჩებოდა და დარჩება თავისი ქვეყნის პატრიოტად.” შალვა პაპუაშვილი, “ქართული ოცნების” ერთპარტიული პარლამენტის თავმჯდომარე: “ეს რაიმე ღვთიური მანანა არის ეს უვიზო მიმოსვლა? ჩვენც უვიზო გვაქვს გერმანელებისთვის და რა? ეს ის ხომ არ არის რაღაც პერიფერიისთვის ზემოდან ქედმაღლური ყურება, რომ ჩვენზე მოდის რაღაცა, მათი გადმოსახედიდან, გარკვეული მადლი, რომ აი გაძლევთ შესაძლებლობას შემოხვიდეთ. ბოდიში მომითხოვია ყველასთან, მაგრამ ეს უვიზო მიმოსვლა ქართველი ტურისტის გერმანიაში, საფრანგეთში წასვლას, იქ ფულის დახარჯვას და იქაურ ეკონომიკაში ფულის შეტანას გულისხმობს. დღეს რომ ევროკავშირს ეკონომიკური ზრდა არის 1% და საქართველოში არის 10%, ეს იმიტომ არის, რომ ჩვენ ვფიქრობთ ეკონომიკურად სწორად და სხვებს, რომ ერთპროცენტიანი აქვთ და უნდათ, რომ ზრდა ჰქონდეთ, თუ ვიზები ჩაკეტეს, არავინ არ შეუშვეს ტურისტი და ფული არ ხარჯა იმ ქვეყანაში, ესეც არ ექნებათ.” სოზარ სუბარი, “ქართული ოცნების” ერთპარტიული პარლამენტის დეპუტატი: “ნამდვილად არ მაქვს ისეთი ცუდი წარმოდგენა ქართველ ხალხზე, რომ მისთვის ვიზალიბერალიზაცია უფრო მნიშვნელოვანი იყოს, ვიდრე იმ ანტიეროვნულ და ანტიქრისტიანულ პოლიტიკაზე უარის თქმა, რომლის თავსმოხვევასაც Deep State ცდილობს.” გია ვოსლკი, “ქართული ოცნების” ერთპარტიული პარლამენტის დეპუტატი: “ყველაფერს გადახაზავს უკვე, ყველა პრინციპს გადაუვლის ფეხით და ეს მხოლოდ საქართველოს არ ეხება, 70-მდე ქვეყანაა, ვისაც უვიზო მიმოსვლა აქვს ევროპასთან. ევროპა შეშინებულია მიგრაციის სერიოზული ზრდით. საქართველოს შემთხვევას ცალკე ნუ განვიხილავთ, არის ბალკანეთის ქვეყნები, სხვა ქვეყნები, რომელზეც EU-ს სურს, იმედი აქვს და გეგმა აქვს, რომ დაამყაროს სრული კონტროლი, მარიონეტული რეჟიმი სჭირდება საქართველოში.” რას ამბობს ოპოზიცია თამარ ჩერგოლეიშვილი, პარტია “ფედერალისტები”: “უვიზო მიმოსვლაში უნდათ ქოცებსაც – არ არსებობს ქოცი, რომელიც გეტყვის, რომ “მე არ მინდა უვიზო მიმოსვლა ევროპაში”. მაშინ, ჯინაზე გეუბნება უბრალოდ და გულწრფელი არ არის, შეუძლებელია ევროპაში თუ გიწევს მოგზაურობა გინდოდეს, რომ ვიზის რიგში ჩადგე და შეიძლება ვერ მიიღო. როცა ქოცებმა თვითონ დაიწყეს მაგის ყვირილი, რომ “რად გვინდა უვიზო?”, პაპუაშვილმა თქვა, რომ “ღვთიური მანანა ხომ არ არის უვიზო?” – საქართველოს მოქალაქეების ძალაა უვიზო მიმოსვლა, საელჩოებში დგომა საქართველოს მოქალაქეებს გააძლიერებს თუ დაასუსტებს? საქართველოს მოქალაქეების კომფორტსა და კეთილდღეობაზეა საუბარი. […] საქართველოს მოქალაქეები რაც უფრო ძლიერები არიან, მით უფრო ძლიერია ეს ქვეყანაც და მით უფრო დაცულია.რაში აწყობთ ეს სიგიჟე? თვითონაც ხომ ხვდებიან, რომ როცა დაძრეს უვიზო მიმოსვლაზე ლაპარაკი, როგორც ჩვენ არ გვაწყობდა თვითმართველაზე ლაპარაკი იმიტომ, რომ მათი ნორმალიზაციის იმიჯია; ისე არ აწყობთ მათ, უვიზო მიმოსვლის გაუქმებაზე საუბარი – შესაძლებლობად ხედავენ, საფრთხეს ხედავენ. ევროკავშირმა რომ ქმედითი სანქციები მიიღოს, ტარგეტირებული კონკრეტული თანამდებობის პირების წინააღმდეგ, სჭირდებათ კონსენსუსი – მანდ რეჟიმს მოკავშირედ ჰყავს უნგრეთი და ნაწილობრივ სლოვაკეთიც, რომელიც ბლოკავს ამას. ტარგეტირებულ სანქციებს, ქართველი ხალხის დაზიანებას რეჟიმი აიძულებს თავისი მოკავშირე ორბანის დახმარებით – შესაბამისად, ისინი წირავენ მათ შორის, ქართული ოცნების მხარდამჭერების კომფორტს, კეთილდღეობას და ძალას, რომ თავიანთი პასპორტებით უვიზოდ იარონ ევროპაში, ოღონდ თავიდან აირიდონ ტარგეტირებული სანქციები; ორბანი ბლოკავს ამას. იმის გამო, რომ სანქციები ვერ ხერხდება და იმის გამო, რომ დაიწყო საუბარი იმაზე, რომ “მოდი, უმრავლესობით რეჟიმის ცვლილებამდე უვიზო შევაჩეროთ” ამიტომ დაიწყეს ამაზე საუბარი მათთვის წამგებიან თემაზე და თვითონ ყვირიან იმაზე, რაზეც ჩვენ, ოპოზიცია ვსაუბრობთ, რომ გაჩერდება უვიზო მიმოსვლა, თუ არ შეჩერდა რეჟიმი.” თინა ბოკუჩავა, “ნაციონალური მოძრაობის” თავმჯდომარე: “უვიზო მიმოსვლა არის ძალიან დიდი პრივილეგია, რომელიც მინიჭებული აქვს საქართველოს მოქალაქეებს ევროკავშირის მხრიდან. ეს არის პრივილეგია, რომელიც დაფუძნებულია კონკრეტულ ღირებულებებზე, ფასეულობებზე, რომელთა არამხოლოდ მასობრივი დარღვევა, არამედ ფეხქვეშ გათელვა ხდება ყოველდღიურად ივანიშვილის რუსული ოცნების მხრიდან. ამიტომ, ის სამართლებრივი საფუძველი, რაც არსებობს უვიზო მიმოსვლისთვის ევროკავშირის წევრ ქვეყნებსა და საქართველოს შორის, აღიგავა, მოსპო და გაანადგურა ბიძინა ივანიშვილმა. ეს საფუძვლები მოირღვა, აღარ არსებობს, გაანადგურა ბიძინა ივანიშვილმა, ძალიან მნიშვნელოვანი მიღწევა, რომელიც ჩვენ ვარდების რევოლუციისა და მას შედეგ გატარებული რეფორმების შედეგად მოვიპოვეთ. [უვიზო რეჟიმის შეჩერების შემთხვევაში, ივანიშვილის რეჟიმს, დათმობაზე წასვლა] უნდა ვაიძულოთ. ჩვენ საქართველოს მოქალაქეები, თუ ამასაც შევეგუებით, რომ ივანიშვილის რუსული რეჟიმის გამო, ჩვენ ვეღარ შევძლებთ ევროკავშირის წევრ ქვეყნებში უვიზო მიმოსვლას და 6-თვიან რიგებში უნდა ვიდგეთ.”ნიკა გვარამია, პარტია “ახალი”: “იმედია ქოცს მანამდე გადავაგდებთ, ვიდრე უვიზოს მოხსნა გადაწყდება! აბა რუსეთთან შეკრულ და ირანთან და ჩინეთთან გადაფსკვნილ, ევროპის მაგინებელ და დამაზიანებელ ავტოკრატიულ რეჟიმს, არჩევნების მომპარავ, ხალხის დამრბევ და ციხეში ჩამყრელ დემოკრატიის დამაქცევრებს უვიზოს არავინ არ დაუტოვებს. თავი არ მოვიტყუოთ და სხვას არავის დავაბრალოთ! უვიზოს მოხსნა = ბიძინას!” სალომე სამადაშვილი, პარტია “ლელო”: “ქართულმა ოცნებამ” არაერთი გაფრთხილება მიიღო, რომ მათი მხრიდან ადამიანის უფლებების ფეხქვეშ გათელვას, დემონსტრანტების დარბევას, პოლიტიკური პატიმრების გაჩენას ქვეყანაში, შეიძლებოდა, გამოეწვია უვიზო რეჟიმის შეჩერება. ნაცვლად იმისა, რომ უდანაშაულო ადამიანები გამოუშვას ციხიდან ბიძინა ივანიშვილმა, ნაცვლად იმისა, რომ გამოიძიონ ძალადობა და ნაცვლად იმისა, რომ ქვეყანაში შედგეს დემოკრატიული პროცესი, ივანიშვილი მზადაა, რომ საქართველოს მილიონობით მოქალაქემ დაკარგოს უვიზო მიმოსვლის შესაძლებლობა ევროპაში, იმიტომ, რომ ასეთია რუსეთის დავალება. სწორედ ის განცხადებები, რაც კეთდება ამ დღეებში, ეს არის უკვე ახალი პროპაგანდა ქართული ოცნების, რომელიც ცდილობს, თავიდან აირიდოს ის უზარმაზარი უკმაყოფილების ტალღა, რასაც პოტენციურად ქვეყანაში შექმნის უვიზო მიმოსვლის დაკარგვა ევროკავშირთან. ცდილობენ, ტვინი გამოურეცხონ, რომ თითქოს უვიზო მიმოსვლა ევროკავშირში საქართველოს მოქალაქეს არ სჭირდება.” გიორგი გახარია, პარტია “საქართველოსთვის” თავმჯდომარე: “გამოცხადებული ჰიბრიდული ომის ფარგლებში “ოცნება“ ცდილობს წინასწარ შეგვაგუოს ევროპაში თავისუფალი, უვიზო მიმოსვლის დაკარგვას და ამას აბრალებს ყველას საკუთარი თავის გარდა. ჩვენ ყოველთვის ვიბრძოდით და ვიბრძოლებთ საქართველოს მიღწევის – ევროპაში თავისუფალი უვიზო მიმოსვლის დასაცავად.” • საქართველოსა და ევროკავშირის ქვეყნებს შორის უვიზო მიმოსვლა 2017 წლის 28 მარტს ამოქმედდა. • ევროკავშირი უფლებას იტოვებს, რომ თუ საქართველო ვალდებულებებს არ შეასრულებს, ე.წ. “შეჩერების მექანიზმი” ამოქმედდება და ვიზალიბერალიზაცია გადაიხედება. საქართველოს ხელისუფლება აცხადებს, რომ პრობლემების მიუხედავად, ამ ეტაპზე ვიზალიბერალიზაციის გადახედვის საფრთხე არ დგას. • ევროპაში თავშესაფრის მაძიებელი საქართველოს მოქალაქეები ყველაზე ხშირად ქვეყნიდან წასვლის მოტივად საქართველოში არსებულ უმუშევრობას ასახელებენ. ასევე ევროპაში საქართველოს ბევრი მოქალაქე ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო მიდის, რაც ქვეყნის ჯანდაცვის სისტემაში არსებულ პრობლემებზე მიუთითებს. • მნიშვნელოვან პრობლემად რჩება ევროპაში ქართული კრიმინალი – როგორც ორგანიზებული, ისე წვრილმანი ქურდობები. ამ პრობლემაზე განსაკუთრებით ხშირად მიუთითებს გერმანია. ამ ქვეყნის წარმომადგენლები გასულ წელს თბილისშიც კი იყვნენ და საქართველოს შს მინისტრს ქმედითი ზომების გატარება მოსთხოვეს.	ka	0.997022	1,035	0.286957
https://jam-news.net/ge/vizaliberalizaciis-shechereba-3/	კომენტარი: ოცნება ამ მესიჯით შეურაცხყოფას აყენებს მთლიანად საქართველოს და მიიჩნევს, რომ ხალხი ბრბოა ვიზალიბერალიზაციის შეჩერება “ევროპული მმართველობისა და ეკონომიკის ცენტრის” თავმჯდომარე და საგარეო საქმეთა ყოფილი მინისტრი (2015-2018 წლებში), მიხეილ ჯანელიძე საქართველოსთვის ვიზალიბერალიზაციის შესაძლო შეჩერებას ეხმაურება და ამბობს, რომ ოცნება ამ მესიჯით შეურაცხყოფას აყენებს მთლიანად საქართველოს და მიიჩნევს, რომ ხალხი ბრბოა. ევროკავშირი წლის ბოლოს ეცდება უფრო იოლი გახადოს უვიზო მიმოსვლის გაუქმება იმ 61 ქვეყნის მოქალაქეებისთვის, რომლებიც ამჟამად სარგებლობენ ამ პრივილეგიით – მათ შორის არიან დასავლეთ ბალკანეთის ქვეყნები, საქართველო, მოლდოვა და უკრაინა. კანონპროექტში ნათქვამია, რომ შეჩერების მექანიზმი შეიძლება ამოქმედდეს “ადამიანის უფლებების სერიოზული დარღვევების“ ან “საერთაშორისო სამართლისა და სტანდარტების სერიოზული დარღვევის შემთხვევაში, მათ შორის ადამიანის უფლებათა კანონმდებლობისა და საერთაშორისო სასამართლოს გადაწყვეტილებების შეუსრულებლობის შემთხვევაში.“ მიხეილ ჯანელიძე: “ქართულმა ოცნებამ დაიწყო საზოგადოების შემზადება ახალი პროპაგანდისტული მესიჯის გავრცელებით: „ქართველი კაცის პატრიოტიზმი ევროკავშირთან უვიზო მიმოსვლაზე არ გაიცვლება“, რისი მიზეზიც, ჩემდა სამწუხაროდ, შეიძლება იყოს უვიზო მიმოსვლის შეჩერების რეალური საფრთხე. ქართულმა ოცნებამ შეძლო ბევრი პროპაგანდისტული მესიჯის გატანა, თუმცა, იმედი მაქვს რომ ეს ბოლო მესიჯი მაინც არ იმუშავებს. ვფიქრობ, რომ ქართული ოცნება ამ მესიჯით შეურაცხყოფას აყენებს მთლიანად საქართველოს და მიიჩნევს, რომ ხალხი ბრბოა და ნებისმიერ პროპაგანდისტულ მესიჯს მიიღებს. როგორ შეიძლება საქართველოს მოქალაქემ დაიჯეროს, რომ: – ევროკავშირთან უვიზო მიმოსვლით, თურმე ევროკავშირი სარგებლობს და არა საქართველო; – ევროკავშირთან უვიზო მიმოსვლა უკავშირდება ანტიეროვნული და ანტიქრისტიანული პოლიტიკის გატარებას საქართველოში. საქართველოს მოქალაქეები 2017 წლის შემდეგ სარგებლობენ უვიზო მიმოსვლით და მათ კარგად აქვთ გაცნობიერებული თუ რა სიკეთეები მოუტანა მათ ამ რეჟიმმა. – უკანონო მიგრაციის გამო წლობით დაშორებული ოჯახები გაერთიანდნენ, შვილები წლების მანძილზე უნახავ დედებს შეხვდნენ; – ათიათასობით ადამიანმა შეძლო სასიცოცხლო სამედიცინო დახმარების მიღება; – ათიათასობით ადამიანმა ისარგებლა ლეგალური დროებითი მიგრაციითა და დასაქმებით; – ათიათასობით სტუდენტმა და აკადემიური სფეროს წარმომადგენელმა, ისარგებლა დროებითი გაცვლითი პროგრამებით, კონფერენციებითა და სხვა აკადემიურ/საგანმანათლებლო ღონისძიებებით; – მცირე და საშუალო ბიზნესმა ისარგებლა გამოფენებსა და სხვა ბიზნეს ღონისძიებებში მონაწილეობით. – ასევე, ბევრმა მოქალაქემ ისარგებლა ტურისტული მოგზაურობითაც, სანუკვარი ოცნებები აისრულეს. მახსოვს, ვიზალიბერალიზაციის მიღების შემდეგ, რეგიონებში საინფორმაციო კამპანიის ფარგლებში, ერთ-ერთ შეხვედრაზე მოქალაქის მიერ დასმული კითხვა: „100 ევრო მაქვს დანაზოგი და „ვიზეარით“ მილანში რომ ჩავფრინდე, მილანი ვნახო და იმავე რეისით უკან დავბრუნდე თუ შეიძლებაო?“ ევროკავშირთან ვიზალიბერალიზაციის შედეგად, რეალურად გაჩნდა საბჭოურ მეხსიერებაში დალექილი 30 მანეთიანი მოსკოვის ბილეთების ალტერნატივა, და ეს ყველაზე მეტად აღიზიანებს ოკუპანტ რუსეთს ორიოდე დღის წინ, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპიკერმა განაცხადა, რომ საქართველოსთვის რუსეთი საკვანძო ბაზრად რჩება ბევრი მიმართულებით, კერძოდ ღვინის პროდუქციის მხრივ, ხილეულის მხრივ. მეორე მხრივ, რუსეთი საქართველოში ენერგეტიკისა და მარცვლეულის წამყვანი მიმწოდებელია”. მათი მიზანია, რომ ჩვენ სრულად დამოკიდებული გავხდეთ რუსეთზე, ისევე როგორც ეს იყო 2 საუკუნის მანძილზე და ამ მიზნის მიღწევაში მათ პირდაპირ ეხმარება ქართული ოცნება ძვირფასო ქართული ოცნების მომხრეებო, კიდევ ერთხელ მოგმართავთ პატივისცემით და თხოვნით, კარგად გაიაზროთ რა მდგომარეობამდე მიგვიყვანა ამ უგუნურმა შიდა თუ საგარეო პოლიტიკამ და რა პერსპექტივას ისახავთ წინ თქვენთვის და თქვენი შვილებისთვის. მე ნამდვილად არ მაქვს ისეთი წარმოდგენა თქვენზე, რომ ამ რეალობას და პერსპექტივას ვერ აფასებდეთ.” • საქართველოსა და ევროკავშირის ქვეყნებს შორის უვიზო მიმოსვლა 2017 წლის 28 მარტს ამოქმედდა. • ევროკავშირი უფლებას იტოვებს, რომ თუ საქართველო ვალდებულებებს არ შეასრულებს, ე.წ. “შეჩერების მექანიზმი” ამოქმედდება და ვიზალიბერალიზაცია გადაიხედება. საქართველოს ხელისუფლება აცხადებს, რომ პრობლემების მიუხედავად, ამ ეტაპზე ვიზალიბერალიზაციის გადახედვის საფრთხე არ დგას. • ევროპაში თავშესაფრის მაძიებელი საქართველოს მოქალაქეები ყველაზე ხშირად ქვეყნიდან წასვლის მოტივად საქართველოში არსებულ უმუშევრობას ასახელებენ. ასევე ევროპაში საქართველოს ბევრი მოქალაქე ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო მიდის, რაც ქვეყნის ჯანდაცვის სისტემაში არსებულ პრობლემებზე მიუთითებს. • მნიშვნელოვან პრობლემად რჩება ევროპაში ქართული კრიმინალი – როგორც ორგანიზებული, ისე წვრილმანი ქურდობები. ამ პრობლემაზე განსაკუთრებით ხშირად მიუთითებს გერმანია. ამ ქვეყნის წარმომადგენლები გასულ წელს თბილისშიც კი იყვნენ და საქართველოს შს მინისტრს ქმედითი ზომების გატარება მოსთხოვეს.	ka	0.997547	554	0.256318
https://jam-news.net/ge/vizaliberalizaciis-shechereba-saqartveloshi/	გაფართოების საკითხებში ევროკომისარმა, მარტა კოსმა “რადიო თავისუფლების” ევროპის ბიუროს რედაქტორთან, რიკარდ იოზვიაკთან მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ ევროკავშირს შეუძლია ვიზალიბერალიზაცია გააუქმოს, თუმცა ამით ქართველი ხალხი დაზარალდება. მისივე თქმით, ბრიუსელი დემოკრატიული უკუსვლის საპასუხო ზომებად განიხილავს კანდიდატის სტატუსის გაყინვას და სავაჭრო შეთანხმების (DCFTA-ის) გადახედვას. მარტა კოსი: “ბევრი ვარიანტი არსებობს, თუმცა ამ სიტუაციაში ძალიან ფრთხილად ვეკიდებით გადაწყვეტილებებს. მაგალითად, შეგვიძლია, ვიზალიბერალიზაცია გავაუქმოთ, თუმცა ამით ყველაზე მეტად ხალხი დაზარალდება. ასევე საქართველოსთან გვაქვს ყოვლისმომცველი და ღრმა თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება (DCFTA), რომლის გადახედვაც შეიძლება. გარდა ამისა, საქართველოს ჯერ კიდევ აქვს კანდიდატის სტატუსი – შეგვიძლია მისი გაყინვაც, როგორც ეს თურქეთის შემთხვევაში მოხდა. ასე რომ, ესენია არსებული შესაძლებლობები. მე არ მომწონს, როდესაც მთავრობები ხალხს არ ითვალისწინებენ. ქართველი ხალხის დიდი სურვილია, რომ ევროპულ გზას მიჰყვეს, ამიტომ ამაზე მუშაობას გავაგრძელებთ. ვერ შევეგუები იმას, რომ საქართველო დავკარგეთ, თუნდაც მთავრობა ერთიმეორის მიყოლებით იღებდეს კანონებს, რომლებიც აშკარად ეწინააღმდეგება ევროპულ ღირებულებებს ჩვენ ვცადეთ, დაგვეწესებინა სანქციები, მაგრამ ეს შეუძლებელი აღმოჩნდა, რადგან წევრ ქვეყნებს შორის ერთსულოვნება ვერ შედგა. დიახ, ვცადეთ ამის გაკეთება, თუმცა ზოგიერთი წევრმა ქვეყანამ ინდივიდუალურად დაუკისრა სანქციები კონკრეტულ პირებს. ასე მოქმედებს ეს მექანიზმი.” სანქციები დაწესებული აქვთ ბალტიის ქვეყნებს – ლიეტუვას, ლატვიას და ესტონეთს, – ასევე პოლონეთს, ჩეხეთსა და გერმანიას. ევროკავშირს გარეთ ფინანსური სანქციები დააწესეს გაერთიანებულმა სამეფომ და შეერთებულმა შტატებმა.	ka	0.996301	193	0.279793
https://jam-news.net/ge/vizis-meqanizmis-shecherebis-angarishi/	ანგარიშის თანახმად, საქართველოში ბოლო დროს განვითარებული მოვლენების გათვალისწინებით, მიმდინარეობს განხილვა გარკვეული კატეგორიის პირებთან მიმართებაში სავიზო რეჟიმის შეჩერების მექანიზმის შესაძლო გააქტიურების შესახებ. “იმისათვის, რომ საქართველომ გააგრძელოს ვიზალიბერალიზაციის ყველა კრიტერიუმის შესრულება და თავიდან აიცილოს შეჩერების მექანიზმის შესაძლო გააქტიურება, მიღებულ უნდა იქნეს რიგი გადაუდებელი ზომებისა კომისიის რეკომენდაციების შესასრულებლად”, – ვკითხულობთ ანგარიშში. საქართველოს ყველა მოქალაქის ფუნდამენტური უფლებების, მათ შორის, გაერთიანების, შეკრების და გამოხატვის თავისუფლებების, პირადი ცხოვრების ხელშეუხებლობის, საჯარო საქმეებში მონაწილეობის უფლების, აგრეთვე დისკრიმინაციის აკრძალვის უზრუნველყოფა და დაცვა. თავიდან აიცილოს და გააუქმოს ყველა კანონი, რომელმაც შეიძლება შეზღუდოს ყველა უფლება და თავისუფლება, ეწინააღმდეგება არადისკრიმინაციის პრინციპს და ეწინააღმდეგება შესაბამის ევროპულ და საერთაშორისო სტანდარტებს. კერძოდ, გააუქმოს “უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ” კანონი და “ოჯახური ღირებულებებისა და არასრულწლვანების” დაცვის საკანონმდებლო პაკეტი, ასევე, შეიტანოს ცვლილებები ადამიანის უფლებათა ეროვნული სტრატეგიასა და სამოქმედო გეგმაში, რათა უზრუნველყოფილი იყოს ლგბტიქ პირთა უფლებების სრულად დაცვა. საქართველოს სავიზო პოლიტიკის შესაბამისობაში მოყვანა ევროკავშირის მესამე ქვეყნების სიის მიმართებით, რომელთაც სჭირდებათ ვიზა, განსაკუთრებით იმ ქვეყნების მიმართებით, რომლებიც ევროკავშირისთვის არალეგალური მიგრაციის ან უსაფრთხოების რისკებს ქმნიან. გაძლიერდეს ქმედებები თავშესაფრის უსაფუძვლო განცხადებებისა და წევრ ქვეყნებში არარეგულარული ყოფნის საკითხის მოსაგვარებლად, როგორიცაა საინფორმაციო კამპანიები უვიზო მიმოსვლის შესახებ მიგრანტების შესაბამისი პროფილებისთვის და მკაცრი სასაზღვრო კონტროლი. შეიქმნას აქტივების აღდგენისა და აქტივების მართვის ოფისი და გაგრძელდეს მუშაობა აქტივების მოკვლევის, გაყინვის, მართვის, კონფისკაციისა და განადგურების მიმართულებით. კორუფციასთან ბრძოლისთვის მიღებულ იქნას ახალი სტრატეგია და გეგმა, მათი განხორციელებისთვის ადეკვატური რესურსების უზრუნველყოფა და განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმოს მაღალი დონის კორუფციული საქმეების გამოძიებას, დევნასა და განხილვას. ცვლილებები შევიდეს ანტიკორუფციული ბიუროს შესახებ კანონში, რათა გათვალისწინებული იყოს ვენეციის კომისიის საკვანძო რეკომენდაციების, განსაკუთრებით ის, რაც ეხება ანტიკორუფციული ბიუროს ეფექტურ დამოუკიდებლობას, პოლიტიკურ ნეიტრალიტეტსა და ფუნქციებს. პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ კანონის ევროკავშირის კანონმდებლობასთან შესაბამისობაში მოვიდეს. • საქართველოს მოქალაქეებისთვის ევროპასთან უვიზო მიმოსვლა 2017 წლის 28 მარტიდან ამოქმედდა. საქართველოს მოქალაქეებს ევროკავშირის 22 წევრ, 4 არაწევრ და შენგენის 4 კანდიდატ ქვეყანაში უვიზოდ მოგზაურობენ. • უვიზო მიმოსვლის წესების თანახმად, საქართველოს მოქალაქეს შეუძლია უვიზოდ გაემგზავროს შენგენის ზონაში და ნახევარი წლის განმავლობაში (180 დღე) დაყოს იქ, საერთო ჯამში – 90 დღე. ამ პერიოდის განმავლობაში თავისუფლად შეგიძლიათ ევროკავშირის ერთი ქვეყნიდან მეორეში მოგზაურობა.	ka	0.998858	316	0.237342
https://jam-news.net/ge/vladikavkazshi-shiitebi-da/	ვლადიკავკაზში უძველესი მეჩეთის გამო შიიტები და სუნიტები დავობენ ვლადიკავკაზში ძველი მეჩეთის ირგვლივ ატეხილ დავაში მთელი ადგილობრივი საზოგადოება ჩაება. მისი ბედის თაობაზე გადაწყვეტილება უკვე მიღებულია – იქ ისევ, როგორც საბჭოთა დროს იყო, პლანეტარიუმი გაიხსნება. თუმცა, როგორც ჩანს, ეს ვნებებს არ გაანელებს. ა მ მეჩეთის ისტორია იგავს ჰგავს. ის მე-19 საუკუნის მეორე ნახევარში ადგილობრივმა მუსლიმმა შიიტებმა ააგეს. მაშინ ვლადიკავკაზის მუსლიმურ თემს დიდწილად წარმოადგენდნენ სპარსი შიიტები და აზერბაიჯანელები, რომლებიც ამიერკავკასიის მხარიდან (ახლანდელი სამხრეთი კავკასიიდან) – ელიზავეტპოლის, ბაქოს, ერივანისა და ტიფლისის გუბერნიებიდან იყვნენ გადმოსახლებულნი. პირველი მოლა რუსეთის მოქალაქე ელიზავეტპოლის გუბერნიიდან ჰაჯი მოლა იასმაილ ჰასან-ოღლი გახდა. მწვანე შიიტური გუმბათის, ან როგორც მეორენაირად უწოდებდნენ – სპარსული მეჩეთის თავზე ნახევარმთვარე 20-ე საუკუნის დასწყისამდე ეკიდა. კავკასიაში დამყარებულმა საბჭოთა ხელისუფლებამ მეჩეთი გააუქმა, ნახევარმთვარე მოხსნა, 1963 წელს კი მეჩეთში პლანეტარიუმი მოაწყო, ის საკმაოდ კეთილმოწყობილი იყო და ამიტომ ქალაქის ღირსშესანიშნაობად იქცა. 1990-იან წლებში საბჭოთა კავშირის დანგრევამ და მისმა თანმხლებმა პროცესებმა პლანეტარიუმი უსარგებლო გახადა და ის დაიკეტა. ჯერ კიდევ ახლო წარსულში ეს ლამაზი შენობა მიტოვებული იდგა, ძველდებოდა და უვარგისი ხდებოდა. რამდენიმე ხნის წინ ხელისუფლებამ მისი ბედის განსაზღვრა გადაწყვიტა – და მაშინ გაირკვა, რომ ამ დროისთვის მეჩეთმა უკვე მოასწრო, რომ ორ ადგილობრივ მუსლიმურ თემს – შიიტებსა და სუნიტებს შორის დავის საგნად ქცეულიყო. ჩრდილოეთი კავკასია უმეტესწილად მუსლიმებით არის დასახლებული, მუსლიმთა შორის კი უმრავლესობას ყოველთვის სუნიტები წარმოადგენდნენ. ამ წლების განმავლობაში პროცესები ისე განვითარდა, რომ ახლა ჩრდილოეთ ოსეთში მცხოვრები მუსლიმების უმეტესობა ასევე სუნიტური ისლამის მიმდევრები არიან. მათ ვალდიკავკაზში საკუთარი მეჩეთი აქვთ, რომელსაც საკათედრო ეწოდება, და მას აქ სუნიტურს ეძახიან. ის ყველას არ ყოფნის, რადგან ასობით მორწმუნეს ვერ იტევს. ადგილობრივ სუნიტებს გამოსავლად ის მიაჩნიათ, რომ შიიტური მეჩეთი მათ გადასცენ. [su_pullquote align=”right”]მეჩეთს ვერც სუნიტები მიიღებენ და ვერც შიიტები – იქ ისევ პლანეტარიუმი გაიხსნება[/su_pullquote] ჩრდილოეთ ოსეთში შიიტები ცოტანი არიან – ას ადამიანზე მეტი არ იქნება და მათ სერიოზული გავლენა არ გააჩნიათ, მაგრამ დოკუმენტურად ცნობილია, რომ ეს თემი საკუთარი შეწირულობებით აგებდა მეჩეთს და ახლა სუნიტებისთვის მის დათმობას კატეგორიულად არ თანხმდებიან. მათ მხარს უჭერენ ირანიდანაც, რომელთანაც ჩრდილოეთ ოსეთის კავშირები სულ უფრო აქტიურდება. თებერვალში ვლადიკავკაზში ირანულ-ოსური კულტურის ცენტრი „ირან-ირისტონი“ გაიხსნა. ამ საფრთხილო სიტუაციაში რესპუბლიკის ხელისუფლებამ სოლომონისებრი ბრძნული გადაწყვეტილება მიიღო: მეჩეთს ვერც სუნიტები მიიღებენ და ვერც შიიტები, და იქ ისევ პლანეტარიუმი გაიხსნება. ჯ ერ კიდევ ძალიან ლამაზი ეს შენობა თერგის ნაპირას დგას, მის უკან – კავკასიის მთავარი ქედის მწვერვალები მოჩანს. ის, ძირითადად, წითელი აგურით არის ნაგები, საძირკველი კი ადგილობრივი ქვისგან აქვს გაკეთებული. ოდესღაც მეჩეთი გარედან გადაფხიკეს და ღია ფერით შეღებეს. ცენტრალური ნაწილის თავზე კარვისებრი გუმბათია, რომელიც მეტალის ფურცლებითაა დაფარული. მთავარი შესასვლელი მხატვრული აგურით არის მოპირკეთებული და მას არაბული სკრიპტი ამშვენებს – კარის ზემოთ ყურანის პირველი სურა „ალ-ფატიხა“ „აწერია“. შენობას უკვე ღობე შემოავლეს, და როგორც იუწყებიან, გუმბათი და კედლები აღარ ჟონავს. სარესტავრაციო სამუშაოებს პირადად ჩრდილოეთ ოსეთის ხელმძღვანელი აკონტროლებს, უთხრა JAMnews-ს სამუშაოების ხელმძღვანელმა ვასილი ტადტაევმა. რესტავრატორები ახლა იმაზე მუშაობენ, რომ მეჩეთის კედლების თავდაპირველი იერი აღადგინონ. ეს კედლები საბჭოთა პერიოდში თაბაშირის სქელი ფენით გაილესა, – თქვა მან. თუმცა, მშენებლებს ისტორიულ ძეგლზე უხეში მუშაობისთვის ძლიერ აკრიტიკებენ. ახლახან სოციალურ ქსელებში ყველა იმ ვიდეოს შესახებ მსჯელობდა, რომელშიც ნაჩვენები იყო, თუ როგორ გლეჯენ მშენებლები კედლებიდან თეთრი თაბაშირის გამაგრებულ ფენას – და ამ დროს როგორ აზიანებენ მის ქვეშ არსებულ აგურის ფასადს. მთლიანობაში საზოგადოებამაც და შიიტური და სუნიტური თემების ბევრმა წევრმაც პლანეტარიუმის გახსნის შესახებ ხელისუფლების გადაწყვეტილება „ბრძნულ გამოსავლად“ შეაფასეს. სოციალურ ქსელებში გამართულ არაფორმალურ კენჭისყრაში, პლანეტარიუმის აღდგენის იდეას ხმის მიმცემთა 53-მა პროცენტმა დაუჭირა მხარი, მუსლიმური რელიგიური ობიექტის აღდგენის მომხრე 33.5 პროცენტი იყო. მაგრამ მთელი ამ ისტორიის შედეგად საზოგადოებაში მკვეთრად გააქტიურდა დისკუსია ჩრდილოეთ ოსეთის რთული რელიგიური კონტექსტის თაობაზე, რომელშიც ერთდროულად რამდენიმე კონფლიქტური კონტექსტია გადაჯაჭვული. სახასიათო კომენტარები: „ყოფილ მუსლიმურ ტაძარში პლანეტარიუმის აღდგენის შესახებ ხელისუფლების გადაწყვეტილება – ეს მებრძოლი ათეიზმის ეპოქის სიმბოლოა“. „ყველაფერში ბალანსი უნდა მოიძებნოს. გთავაზობთ, მეჩეთში შეიქმნას რუსეთ-ირანის მეგობრობის ცენტრი, რომელიც უადგილოდ შეჩურთეს სამეცნიერო ბიბლიოთეკის შენობაში“. „სრულიად ვემხრობი პლანეტარიუმის შენობასთან დაკავშირებით რესპუბლიკის ხელისუფლების პოზიციას. ის პლანეტარიუმად უნდა დარჩეს და არა მეჩეთი გახდეს“. „ფაქტია, რომ ეს შენობა პლანეტარიუმისთვის შესაფერისი არ არის. დღევანდელი ზომებით, მეჩეთისთვისაც არცთუ მოსახერხებელია. პირველ რიგში – აქტიური მოძრაობის გამო, მეორეც – მართლაც პატარა შენობაა. კარგი იქნებოდა, ირანის კულტურის ცენტრი ან ოსეთში ისლამის ისტორიის მუზეუმი რომ გაკეთებულიყო. ოსების არც ისე მცირე ნაწილი ისლამის აღმსარებელია“. „შიიტური მეჩეთის სუნიტებისთვის გადაცემა – იდიოტიზმის მწვერვალია და აღშფოთებას გამოიწვევს. ამიტომ, იყოს პლანეტარიუმი“. „იქვე გვერდით კიდევ ერთი შენობა აიგება – თორემ ისე ამ პლანეტარიუმით თავს ვინ აიტკივებდა. ასეთივე სიტუაცია იყო ტრმვაის ავარიულ ხიდთან დაკავშირებითაც. გადაკეტეს, რესტავრაციის შესახებ ხმამაღლა განაცხადეს, შემდეგ იქ ჩუმად მშვენიერი კაფე და სადამკვირვებლო პლატფორმა ააშენეს და ისევ გახსნეს. ხიდი კი როგორც იყო ნგრევის პირას, ისევ ისევეა“.	ka	0.997474	700	0.255714
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90	რეგენერაცია რეგერენაცია, როგორც ორგანიზმის მთლიანობის აღდგენა რედაქტირებასიცოცხლის ძირითად თვისებად გვევლინება ნივთიერებათა ცვლა,რომელიც წარმოადგენს ორგანიზმის სტრუქტურული ელემენტების მუდმივი განახლების საფუძველს. იგი სრულდება მოლეკულურ დონეზე. პათოლოგიის პირობებში ან ტრავმული ფაქტორების ზემოქმედების შედეგად, უჯრედში, ქსოვილებსა და ორგანოებში შემჩნეულია სტრუქტურათა აღდგენის პროცესები. ე.ი. მიმდინარეობს რეგენერაციის პროცესი. რეგენერაცია არის სხეულის დაკარგული ან დასახიჩრებული ნაწილის აღდგენა. მას უდიდესი მნიშვნელობა აქვს მედიცინაში, განსაკუთრებით კი ქირურგიაში. აღდგენის პროცესები შესაძლებელია მიმართული იყოს, ორგანიზმის მთლიანობის აღდგენისაკენ, მისი დარღვევის შემთხვევაში. ანსხვავებენ : ფიზიოლოგიურ, რეპარაციულ და პათოლოგიურ რეგენერაციებს. სიცოცხლისუნარიანობის პროცესი აერთიანებს ორ მომენტს, ესენია : დაკარგვისა და აღდგენის მომენტები. ორგანიზმში, როდესაც ხდება უჯრედებისა და მათი კომპლექსების ხარჯვა, რომელთა აღდგენაც მიმართულია ორგანიზმის მორფოფუნქციონალური მაჩვენებლების განახლებასა და შენარჩუნებაზე, იგი წოდებულია ფიზიოლოგიურ რეგენერაციად. ორგანიზმში მუდმივად მიმდინარეობს საფარველის-კანის ეპითელური უჯრედების აქერცვლა, ნაწლავის ლორწოვანი გარსის უჯრედების ჩამოფრცქვნა. ამ უჯრედთა სიცოცხლის ხანგრძლივობა სულ რამდენიმე დღეა. დაღუპულ უჯრედთა ბედი არაერთნაირია. საფარველის უჯრედები ხვდებიან გარე სამყაროში. ხოლო ნაწლავის უჯრედები, რომლებიც მდიდარია ფერმენტებით აქერცვლის შემდეგ ხვდებიან ნაწლავის წვენში და იღებენ მონაწილეობას საჭმლის მონელებაში. კიდევ უფრო სწრაფად ხდება ერითროციტების ცვლა, რომელთა სიცოცხლის ხანგრძლივობა დაახლოებით 125 დღეა. ე.ი. ადამიანის სხეულში ყოველ წამში იღუპება დაახლოებით ოთხ მილიონამდე ერითროციტი, ამავე დროს ხდება მათი შევსება ახლით ძვლის წითელი ტვინის საშუალებით. ხოლო ერითროციტთა ახლით მთლიანად ჩანაცვლება ხდება ყოველ ოთხ თვეში ერთხელ, ე.ი. ძველი უჯრედების ადგილს იკავებენ ახალი უჯრედები, რომლებიც მრავლდებიან გაყოფით. ფიზიოლოგიური რეგენერაციის მიმდინარეობაზე მოქმედებენ შინაგანი და გარეგანი ფაქტორები. მაგ.: ატმოსფერული წნევის დაცემისას ორგანიზმში ერითროციტების რაოდენობა მატულობს. მთაში მცხოვრებლებს გააჩნიათ უფრო მეტი ერითროციტების რაოდენობა, ვიდრე ბარში. ასევე, ცვლილებები ემჩნევათ მთაში ამსვლელ მოგზაურებსაც. ერითროციტების რაოდენობაზე გავლენას ახდენს ფიზიკური დატვირთვა, კვება და სინათლე. პათოლოგიური ცვლილებების, ან ტრავმების შედეგად სტრუქტურათა აღდგენას - რეპარაციული რეგენერაცია ეწოდება. იგი წარმოიშვება მაშინ, როცა მიმდინარეობს ორგანიზმის დაშავება, ან დაზიანება. რეპარაციული რეგენერაცია ფართოდაა ცნობილი, მაგრამ მისი უნარი ყველა ორგანიზმს ერთნაირად არ აქვს გამოხატული. აღდგენითი პროცესები განსხვავდება არა მარტო მასშტაბებითა და ხერხებით, არამედ საბოლოო შედეგებითაც და აგრეთვე რეგენერირებული ორგანოების რაოდენობითა და ხარისხით. ზოგიერთ შემთხვევაში რეგენერირდება ანუ აღდგება, ისეთი ორგანო ან სხეულის ნაწილი,რომელიც დაკარგული ან დასახიჩრებული იყო. ამას ჰომომორფოზი ეწოდება. მაგრამ არის შემთხვევები, როდესაც რეგენერირდება სრულიად სხვა ორგანო, ამას ჰეტერომორფოზი ეწოდება. ჰეტერომორფოზის დროს, აღდგება ტიპიურისაგან განსხვავებული ორგანოები. განვიხილეთ ეს პროცესები ცხოველების მაგალითზე კლასიფიკაციის მიხედვით: - ნაწლავღრუიანებსა და - ჭიებში მათი სხეულის გაყოფის დროს ადგილი აქვს ორი ახალი სხეულის აღდგენას. - კიბოსნაირებში დაშავებული თვალის მაგივრად, რეგენერირებას განიცდის ხშირად ულვაშები. - ხერხემლიანებიდან - თევზებში, შედარებით კარგადაა გამოხატული რეგენერაციის უნარი. მათ შეუძლიათ აღიდგინონ : ფარფლები, კანი ქერცლებითურთ და დაზიანებული ყბები. - ამფიბიებს გააჩნიათ კარგი უნარი ორგანოთა აღდგენისა. ტრიტონებში წამოიზრდება მოწყვეტილი კიდურები, კუდი. მათ ასევე შეუძლიათ რეგენერირება მოახდინონ თვალისა. ცდა ჩატარებულ იქნა სალამანდრაზე, მისი კიდურის ამპუტაციის შემდეგ, დაკვირვებებმა გვიჩვენა რომ მიმდინარე ქსოვილები ჭიმავენ ჭრილობებს და კანის ქვეშ გროვდება უჯრედების გროვა, რომლებიც წარმოქმნიან ე.წ. ბლასტემას. უჯრედების აქტიური პროლიფერაციით ბლასტემა სწრაფად იზრდება. პირველად მას გააჩნია მცირე ზომა, ხოლო შემდეგ კი ის იზრდება და ფორმითაც კიდურს ემსგავსება. საბოლოოდ იგი ჩამოყალიბებას განიცდის დორსოვენტრალური მიმართულებით. თანდათან წარმოიქმნება თითების ჩანასახები, უჯრედის მასები ბლასტემის შიგნით შესაბამისად ლაგდებიან და იძლევიან კუნთებისა და ძვლის საწყისებს, ე.ი. რეგენერაციის შედეგად მიმდინარეობს ორგანოგენეზი, რასაც თან ახლავს ჰისტოლოგიური დიფერენციაცია. ამავე დროს, მთელი რეგენერირებული კიდური განიცდის ზრდას, მანამ-სანამ ის არ მიაღწევს ნორმალურ ზომებს. ახალ კიდურს ჩვეულებრივად ახასიათებს მოძრაობის უნარი და საბოლოოდ იგი გახდება ძველი კიდურისაგან განურჩეველი. ნორმალური ზომის მიღწევის შემდეგ ხდება კიდურის ზრდის შეჩერება. ცნობილია,რომ რეგენერაციის ნორმალური მიმდინარეობისთვის აუცილებელია ინერვაციის შენარჩუნება. თუ კიდურის მოცილებისას დაზიანდება კიდურთან მიმავალი ნერვი, მაშინ ბაყაყის ბლასტემა აღარ გაიზრდება და კიდურის რეგენერირება შეწყდება. მაგრამ თუ დიფერენციაცია უკვე დაწყებულია,მაშინ ნერვის დაზიანება რეგენერაციის შემდგომ პროცესებზე გავლენას ვეღარ მოახდენს. ე.ი. ინერაციის შენარჩუნება აუცილებელია, რეგენერაციის პროცესის დაწყებისათვის და არა დამთავრებისათვის. თუ კიდურთან მიმიმავალ ნერვს გადავჭრით და მისი პროქსიმალური უბნის ბოლოს ამონაჭერიანად მივიტანთ, რომელიც კიდურთან ახლოსაა გაკეთებული, მაშინ ჭრილობის გამრთელებისას წარმოიქმნება ბლასტემა. ამ შემთხვევაში ნერვი გამოიწვევს ჩანასახის წარმოქმნას და შეძლებს მთელი კიდურის განვითარებასაც იმ ადგილას სადაც ის ნორმალურ პირობებში არ წარმოიქმნებოდა. აქედან ჩანს რომ რეგენერაციის სტიმულს წარმოადგენს, არა ჩვეულებრივი იმპულსები, რომლებიც მიდიან ნერვის საშუალებით, არამედ შეიძლება იყოს ნეიროსეკრეციის რომელიმე პროდუქტი, რომელიც განაპირობებს კიდურის წარმოქმნას. რეგენერაცია შეიძლება დავთრგუნოთ, თუ ბლასტემას დავასხივებთ გარკვეული დოზით რენტგენის სხივებს(7000 P). დასხივებული ბლასტემა უკუგანვითარებას განიცდის, ივსება შემაერთებელი ქსოვილით და შეძლებს მთლიანად გაწოვას. თუ რენდგენის სხივების ისეთსავე დოზას დავასხივებთ ნორმალურ, ზრდადასრულებულ კიდურს, მაშინ არავითარ ხილულ ცვლილებას იგი არ მოახდენს. არ შეიცვლება კიდურის არც გარეგნული ფორმა და არც მისი ფუნქცია,მაგრამ თუ როდესმე შემდგომ,რამდენიმე თვის შემდეგადაც კი, ამ დასხივებულ კიდურს მოვჭრით,მაშინ მის რეგენერაციას ადგილი აღარ ექნება. - 6. ქვეწარმავლებში რეგენერაციის შედეგად,კიდურის მაგივრად შესაძლებელია განვითარდეს კუდი. ხშირად ხვლიკებში რეგენერირდება ორი კუდი. - 7. ფრინველებში დამახასიათებელია, რიგი ორგანოების რეგენერაცია. ისეთი როგორიცაა : ბიბილოს, კუნთების, ღვიძლის და სასქესო ჯირკვლების. - 8. ძუძუმწოვრებში კარგადაა გამოხატული შინაგანი ორგანოების რეგენერაციის პროცესი რომელიც მიდის ენდომორფოზის გზით. მათ შორის განსაკუთრებით რეგენერირების ჩქარი ტემპი ახასიათებს ღვიძლს. მაგ.: ვირთხებში ღვიძლის ორი მესამედის მოკვეთისას, მალე იგი აღწევს ნორმალურ ზომებს. დარჩენილი ნაწილის გადიდების ხარჯზე. რუსი მეცნიერის სოლოპაევის დაკვირვებით, ეს დარჩენილი ნაწილი იღებს მთლიანი ორგანოს ფუქციას. - 9. ადამიანებში რეგენერაციის უნარი მსგავსია ძუძუმწოვრებში რეგენერაციის პროცესებისა. მაგ.: საფარის დაზიანების შემთხვევაში, აღდგენა ხდება, როგორც შემაერთებელი ქსოვილური ნაწილისა - დერმისა, ასევე ეპითელისა - ეპიდერმისისა. ფაშარის შემაერთებელი ქსოვილების აღდგენის უნარი მაღალია. სწორედ ისინი ხშირად აღდგენენ დეფექტების შევსებას. რის შედეგადაც წარმოიქმნება ბოჩკოები და დიდი დაზიანების შემთხვევაში მათ ადგილას წარმოიქმნება ნაწიბურები. ზოგიერთ შემთხვევაში რეგენერირებულ ორგანოს ახასიათებს ჰიპერტროფიაც. - 10. რაც ნიშნავს ორგანოს, ან მისი ნაწილების მოცულობის გადიდებას უჯრედთა გამრავლების შედეგად. ჰიპერტროფია შესაძლებელია გამოწვეული იქნას ორგანოთა ფუნქციის გაძლიერების შედეგადაც. მაგ.: სპორცმენებში დაკვირვებამ ცხადყო, ჩონჩხის კუნთისა და გულის ჰიპერპროფია. ცნობილია რომ კუნთოვანი ქსოვილი მეტად მგრძნობიარეა ჟანგბადის უკმარისობის მიმართ. მიოკარდის რომელიმე უბანში და კუნთოვან ბოჭკოებში სისხლის მიმოქცევის დარღვევის შემთხვევაში შედარებით ჩქარა ჩნდებიან მიოფიბრილების დაშლის მცირერიცხოვანი უბნები (არტერიის სპაზმისა, ან ტრომბის გაჩენის დროს მის სანათურებში). რის შედეგადაც მას მოსდევს უფრო მსხვილი ნეკროზული კერების გაჩენა(ინფარქტი). ამ შემთხვევაში ლეიკოციტური რეაქციების შემდეგ ადგილი აქვს შემაერთებელი ქსოვილის უჯრედთა გამრავლებას, რომელიც ავსებს დეფექტს, ხურავს მას და ამ ადგილას წარმოქმნის ნაწიბურს. ერთდროულად დაუზიანებელ კუნთოვან ბოჩკოებში იწყება ჰიპერტროფიის რეგენერაციის აღდგენის პროცესი. მიოკარდის რეგენერაცია ამ შემთხვევაში ატიპიურია, რადგან იქ სადაც ადრე იყო კუნთოვანი ქსოვილი, განვითარდა შემაერთებელ ქსოვილოვანი ნაწიბური, ე.ი. რეგენერაციის ეს პროცესი დამოკიდებულია მკურნალობაზე და ორგანიზმის საერთო მდგომარეობაზე. - 11. რეგენერაციის პროცესზე მნიშვნელოვან მასტიმულირებელ გავლენას ახდენენ, ზოგიერთი ენდოკრინული ჯირკვლები. როგორიცაა : ჰიპოფიზი, ფარისებრი ჯირკვალი, კუჭქვეშა ჯირკვალი და სხვა. - 12. პავლოვის დაკვირვებით ფარისებრი ჯირკვლისა და ჰიპოფიზის ჰორმონები, აჩქარებენ კუნთური ქსოვილის რეგენერაციას. ცხოველებს რომლებსაც ამოკვეთილი აქვთ ფარისებრი ჯირკვალი, რეგენერაციის უნარი შენელებული გააჩნიათ. - 13. პავლოვის მიხედვით დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა ორგანოთა ფუნქციურ მდგომარეობას. მან ყურადღება მიაქცია კუჭქვეშა ჯირკვლის რეგენერაციის პროცესს, რომელიც სრულდებოდა მისი სადინრის ფუნქციონირების შემდეგ. - 14. რეგენერაციის სტიმულაციაში მნიშვნელოვანია აგრეთვე თირკმელზედა ჯირკვლების ქერქის ჰორმონე - ალდოსტორონი - 15. გარდა ჰორმონალური სტიმულაციისა რეგენერაციის პროცესზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს, აგრეთვე სრულყოფილი ვიტამინური კვება და ფიზიკური ვარჯიშები. ლიტერატურა რედაქტირება- К. Вилли ; В. Детье : <<Биология>>(от молекул до человека) - Н.П. наумов : “Обшая биология”	ka	0.997744	1,054	0.322581
https://jam-news.net/ge/walenjikha-tavisuflebis-kundzuli-imedisa-da-imedgacruebis-zghvarze/	როგორ ცხოვრობს ერთადერთი მუნიციპალიტეტი, სადაც არჩევნები ოპოზიციამ მოიგო. რეპორტაჟი წალენჯიხიდან წალენჯიხა – პატარა მუნიციპალიტეტი დასავლეთ საქართველოში, 2021 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების შემდეგ, გამონაკლის ადგილად იქცა. ეს ერთადერთი თვითმმართველი თემია, საქართველოს 64 მუნიციპალიტეტს შორის, სადაც არჩევნები ოპოზიციამ მოიგო. ამ დრომდე, 2014 წლიდან, საქართველოში ყველა მუნიციპალიტეტსა და ქალაქს მმართველი პარტია, ოლიგარქ ბიძინა ივანიშვილის “ქართული ოცნება” მართავდა. წალენჯიხა დასავლეთ საქართველოში, სამეგრელოს რეგიონში მდებარეობს, ოკუპირებული აფხაზეთის საზღვართან რამდენიმე კილომეტრში. ამ მუნიციპალიტეტში ოცი ათასზე ოდნავ მეტი ადამიანი ცხოვრობს და საქართველოს სხვა პატარა რაიონებისგან არაფრით გამოირჩევა. წალენჯიხის საარჩევნო შედეგს საქართველოში დიდი რეზონანსი მოჰყვა. ეს ფაქტი იქცა მიმებისა და ხუმრობის თემად სოციალურ ქსელში – ბევრი წერდა, რომ თავისუფლების საძიებლად წალენჯიხაში გადადის, ზოგმა თქვა, რომ ეძებდა ფესვებს “წალენჯიხის მწვანე ბარათის მისაღებად.” იყვნენ ისეთებიც, ვინც სერიოზულად დაფიქრდა წალენჯიხაში უძრავი ქონების – სახლის ან მიწის შეძენაზე. რამდენიმე გავლენინამა მეწარმემ კი თქვა, რომ მზად არის წალენჯიხაში ინვესტიცია ჩადოს. ოპოზიცია ფიქრობს, რომ წალენჯიხა პოლიტიკური ფრონტის წინახაზი და სხვა მუნიციპალიტეტებისთვის მაგალითი უნდა გახდეს. JAMnews- ი ჩავიდა ამ პატარა ქალაქში, რომ ენახა, როგორ ცხოვრობს აქ ხალხი, რატომ აღმოჩნდა ასეთი განსხვავებული ქვეყნის საარჩევნო რუკაზე და რა შანსი აქვს განვითარებისთვის. დეკემბრის ბოლოა, ცივა და წვიმს. წალენჯიხისკენ გზას ზუგდიდიდან მივუყვებით. გზა ძველია, დანგრეული, ორმოებით სავსე. გზის ორივე მხარეს ლამაზი, დიდი მეგრული სახლებია ჩამწკრივებული, მოვლილი ეზოებით. რაღაც პერიოდის შემდეგ მუქი შავი, ახლადდაგებული ასფალტის გზა იწყება. წალენჯიხაში შევდივართ. აბრა იუწყება, რომ ეს გზა საავტომობილო გზების დეპარტამენტმა მოაწესრიგა. ქალაქის ცენტრში დიდი, ახალი, წითელი ბაფთებით მორთული ნაძვის ხე დგას. „ეს კოკა – კოლას საჩუქარია. რამდენიმე დღის წინ აინთო საზეიმოდ“, – გვეუბნება ბექა ჩაჩიბაია, ჩვენი მასპინძელი, რომელიც წალენჯიხის ცენტრში შეგვხვდა. ბექა ადგილობრივია. 36 წლის. რამდენიმე წელი პოლონეთში იმუშავა. ამბობს, რომ იქ ძალიან მძიმე სამუშაო პირობები იყო, ამიტომ ვერ გაუძლო და დაბრუნდა. ევროპაში წალენჯიხიდან ბევრია წასული. „ახალგაზრდა ბიჭები უმეტესად პოლონეთში დადიან, გერმანიაშიც არიან, თურქეთშიც, ოღონდ სეზონურად – უფრო ზაფხულის თვეებში როცა არის კონკრეტული ფიზიკური სამუშაო. მიდიან სამი თვით და მერე ფიქრობენ იქ დარჩენაზე“, – მიყვება ირაკლი ხარჩილავა, წალენჯიხის მერის წარმომადგენელი ქალაქ ჯვარში. რატომ მისცა უმრავლესობამ ხმა ოპოზიციას? – ვეკითხები ახალდანიშნულ, უპარტიო რწმუნებულს, თან ვაზუსტებ, მერის ნათესავი ხომ არ არის, მპასუხობს, რომ უბრალოდ მოგვარეები არიან. ირაკლი ხარჩილავა ამბობს, რომ წალენჯიხა ყოველთვის იყო ოპოზიციური. მაგრამ ამას კიდევ რამდენიმე ფაქტორი დაემატა: ხელისუფლების უყურადღებობა, უკიდურესი გაჭირვება. წალენჯიხაში ამბობენ იმასაც, რომ ამ არჩევნებში ხელისუფლება საეჭვო რეპუტაციის ადამიანებს გაურიგდა და ხალხზე ზეგავლენას მათი საშუალებით ცდილობდა – ზეწოლით, მოსყიდვითა და დაშინებით. ამას უკურეაქცია მოჰყვა. „თითქოს ჩვენი რაიონი საქართველოს რუკიდან წაიშალა, არ არსებობდა. ხალხი ხედავდა, რომ ჭაობში იძირებოდა და გამოსავალი არ ჩანდა. მიხვდნენ, რომ ცვლილებები აუცილებელი იყო“, – მეუბნება ადგილობრივი ლევან ბელქანია. წალენჯიხაში მცხოვრებლებისთვის შემოსავლის წყარო ან თხილისა და მოცვის მეურნეობაა, ან ვაჭრობა. ადგილობრივი თვითმმართველობისა და სკოლა – ბაღების გარდა, სხვა სამუშაო ადგილი აქ არ არის. ენგურჰესზე, რომელიც წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში მდებარეობს, მოსახლეობის მცირე ნაწილია დასაქმებული “ორი მაღაზია მაქვს, მაგრამ ვერ ვწვდები ხარჯებს. რვა სული ვართ ოჯახში, ყველას ხომ უნდა საჭმელ-სასმელი. ჩემი შვილები მეხმარებიან, ერთი იტალიაშია, მეორე რუსეთში. აქ მარტო ვაჭრობაა, სხვა შემოსავალი არ აქვს ხალხს“, – მეუბნება მაია გაბედავა. მაიას წალენჯიხის ბაზარში წვრილმანებისა და აქსესუარების პატარა ჯიხური აქვს. ზამთრის სუსხისგან თავს ჯიხურის კარზე ჩამოფარებული, შუაზე გაჭრილი სქელი ცელოფნით იცავს. წალენჯიხის ბაზარი არაფრით განსხვავდება საქართველოს სხვა პატარა ქალაქების მოუვლელი ბაზრებისგან. პროდუქტები აქაც შუა ქუჩაში, ღია ცის ქვეშ იყიდება, ხილის ყუთები პირდაპირ ძირზე, ტალახში აწყვია, ხალხი და მანქანები ერთმანეთში ირევა, გზა დანგრეულია, ორმოები წვიმის წყლითაა სავსე. ოპოზიციონერი მერის მოგებას წალენჯიხაში მერის პიროვნულ ფაქტორსაც მიაწერენ. ის რომ, გიორგი ხარჩილავა ადგილობრივია, აქაურებისთვის მნიშვნელოვანი დეტალია. - ფოთი – ღარიბი მდიდარი ქალაქი საქართველოში - ანაკლია – შავი ზღვის მარგალიტი, რომელიც პოლიტიკის მძევალი გახდა - პოლიტიკური სასამართლო, ზეწოლა მედიაზე, კორუფცია – საქართველო Freedom House-ის ანგარიშში “გაყალბების მიუხედავად, გავიმარჯვეთ” წალენჯიხის ახალი მერი, გიორგი ხარჩილავა ყველაზე დიდი ოპოზიციური პარტიის, „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ წევრია. ამ არჩევნებამდე მას სამეგრელოს მიღმა არავინ იცნობდა. დღეს ხარჩილავა ცენტრალური არხების ტოქშოუების ხშირი სტუმარია. ორშაბათი დილაა, ისევ წვიმს. წალენჯიხის მერიის ეზო მანქანებითაა სავსე. მერია ძველი, ნავთის სუნით გაჟღენთილი, საბჭოთა დროის შენობაა. მერის კაბინეტის მისაღები ხალხითაა სავსე. გიორგი ხარჩილავას მერიის თანამშრომლებთან ერთად რიგითი მცხოვრებლებიც ელოდებიან. ყველა ნერვულად დადის და მერთან შესვლას ჩქარობს. უმეტესად ყველა რაღაც დახმარებას ითხოვს. წინა დღეს წალენჯიხის სოფლებში წვიმამ გზები დაანგრია, ერთგან ხანძარიც იყო. მერი ამბობს, რომ დღეს ბევრი საქმე აქვს – ხალხის მიღებაც უნდა მოასწროს, დანგრეული გზის ნახვაც და ნახანძრალი ოჯახების მონახულებაც. მერის კაბინეტი დიდი ოთახია. სამუშაო მაგიდასთან ტყავის მაღალსაზურგიანი სავარძელი დგას, უკან საქართველოსა და ევროკავშირის დროშებით. მაგიდაზე ბევრი საკანცელარიო ნივთია. ოპოზიციონერი მერი შუა ოთახში უხერხულად იშმუშნება. 51 წლის გიორგი ხარჩილავა ადგილობრივია, წალენჯიხაში დაბადებული და გაზრდილი. ცოლი და სამი შვილი ჰყავს. პოლიტიკაში ეს მისი პირველი ნაბიჯი არ არის. ერთხელ, წინა ხელისუფლების პერიოდში, უკვე იყო წალენჯიხის საკრებულოს თავმჯდომარე. 2021 წლის წალენჯიხის მერის არჩევნებში მისი მთავარი კონკურენტი, მმართველი პარტიის კანდიდატი გოგა გულორდავა იყო. პირველ ტურში კონკურენტს 207 ხმით მოუგო, მეორე ტურში კი – 311-ით, – ხარჩილავამ ამომრჩეველთა ხმების 51.09 პროცენტი, გულორდავამ კი 48.9 პროცენტი მიიღო. ხარჩილავა ამბობს, რომ წალენჯიხაში ხელისუფლებამ ამომრჩეველზე ზეწოლის ყველა მეთოდი გამოიყენა – დაშინება, მოსყიდვა, გაყალბება: „წინასაარჩევნოდ მაჟორიტარობის ოთხმა კანდიდატმა მოიხსნა კანდიდატურა, ოთხივე პედაგოგი იყო. მუშაობდა სისტემა, რეჟიმი. აქაც გაყალბდა არჩევნები, მაგრამ, ზღვარი არსებობს გაყალბებაშიც და ჩვენ ამ ზედა ზღვარზე გავიარეთ. რომ არა ეს გაყალბება, 70 პროცენტსაც ავიღებდით“. როგორ მოიგეთ არჩევნები? – ვეკითხები წალენჯიხის მერს. „წალენჯიხას ისტორიული კონტექსტები აქვს და ეს კონტექსტები დროში მეორდება. 90-იან წლებში, ეროვნული მოძრაობა, 2003-ში „ვარდების რევოლუციაც“ აქედან დაიწყო. შემდეგ რეფორმების წლები იყო. ადამიანების კრიტიკული განწყობები არასოდეს განელებულა. მითუმეტეს ახლა, ყველა აცნობიერებს, რომ რეალურად ჩვენ ჩრდილოელ მეზობელთან ვართ ბრძოლაში. ჩემი ბიოგრაფიაც, ამ ქალაქთან ეგზისტენციალური მოტივებით ვარ დაკავშირებული ახალგაზრდობიდან – საგანმანათლებლო საქმიანობა, სპორტული საქმიანობა“, – მპასუხობს გიორგი ხარჩილავა. პირველი კრიზისი არჩევნებიდან ორი თვის თავზე, წალენჯიხაში ის მუხტი არ არის, როგორიც საქართველოს დედაქალაქიდან მოჩანს. გამარჯვების ეიფორია და ემოციები ჩამცხრალია. კამერებთან ღიად საუბარს ბევრი ერიდება. პირად საუბრებში ზოგი ამბობს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ოპოზიციას დაუჭირა მხარი, პრობლემები აღარ სურს და საჯაროდ აღარ ილაპარაკებს. აქ ამბობენ, რომ ოპოზიციის მომავალი წალენჯიხაში ისევ ბუნდოვანი გახდა, „ვინ იქნება ხვალ სათავეში“, არავინ იცის. ოპოზიციურ თემში პირველი კრიზისი უკვე სახეზეა – წალენჯიხის საკრებულოს დღემდე არ აურჩევია თავმჯდომარე. საკრებულოს სხდომა, რომელზეც თავმჯდომარე უნდა აერჩიათ, ოთხჯერ გადაიდო. მეოთხე უშედეგო მცდელობა 23 დეკემბერს იყო. საქმე იმაშია, რომ წალენჯიხის საკრებულოში, სადაც 27 დეპუტატია, უმრავლესობა არცერთ პარტიას არ აქვს: 11 დეპუტატი მმართველი პარტია, “ქართული ოცნებიდანაა” არჩეული, ამდენივე “ერთიანი ნაციონალური მოძრაობიდან, სამი დეპუტატი ყოფილი პრემიერის გიორგი გახარიას პარტიას წარმოადგენს – “გახარია საქართველოსთვის”, ერთი დეპუტატი ჰყავს ოპოზიციურ პარტიას “ლელო” და ერთიც ახლა დამოუკიდებელი დეპუტატია, თუმცა, ის საკრებულოში გახარიას პარტიიდან მოხვდა. ის სულ ცოტა ხნის წინ გაემიჯნა პარტიას. ფაქტობრივად, ძალთა ბალანსი თანაბარია – 12 ოპოზიცია ( 11 ენმ +1 ლელო), 12 ხელისუფლება (ქართული ოცნება + 1 დამოუკიდებელი დეპუტატი). გადამწყვეტი ყოფილი პრემიერის, გიორგი გახარიას პარტიის წარმომადგენელი სამი დეპუტატის ხმაა. „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ პარტიას „გახარია საქართველოსთვის“ სთავაზობს საკრებულოს თავმჯდომარის პოზიციაზე თავიანთი კანდიდატი წამოაყენონ. მაგრამ, მეოთხე სხდომაა თავმჯდომარეობის კანდიდატს არცერთი პარტია არ ასახელებს. - რა იმალება ვარდისფერი ფლამინგოს უკან? რეპორტაჟი დენდროლოგიური პარკიდან - ოლიგარქის სოფელი. როგორ ცხოვრობენ ჭორვილაში დღეს? რეპორტაჟი - დიდი ხეები – მილიარდერის უკანასკნელი ცდუნება ირაკლი ხარჩილავა დარწმუნებულია, რომ ეს ხელოვნურად გაჭიანურებული პროცესია, რადგან ხელისუფლებას ამ ერთი მუნიციპალიტეტის დათმობაც არ უნდა ოპოზიციისთვის და აქ ხელახალი არჩევნების დანიშვნას ცდილობს: „ხელისუფლება ვერ ეგუება იმას, რაც აქ მოხდა. რამდენადაც წალენჯიხა ჩვენთვის გამარჯვების ადგილი და მოტივაციის მიმცემია სხვა მუნიციპალიტეტებისთვის, იმდენად შიშის ფაქტორია „ქართული ოცნებისთვის“ – ადგილი, საიდანაც შეიძლება ცვლილება დაიწყოს“, – ამბობს ხარჩილავა. ვინც და რაც არ უნდა იდგეს პროცესის უკან, ფაქტი რჩება ფაქტად – მუნიციპალიტეტში, რომელიც ლამის მთავარი პოლიტიკური ცენტრი უნდა გამხდარიყო, პროცესები გაყინულია – ადგილობრივ საკრებულოს არ ჰყავს თავმჯდომარე, შესაბამისად, მუნიციპალიტეტს არ აქვს 2022 წლის ბიუჯეტი, გაჩერებულია სხვა პროცესებიც. წალენჯიხაში არც ცენტრალურ ოპოზიცია აქტიურობს – ეს ქალაქი დღის წესრიგიდან გაქრა. მთავარი ოპოზიციური ძალა პატიმრობაში მყოფი მიხეილ სააკაშვილის ფიგურის გარშემოა კონცენტრირებული. „პროცესი წინ ვერ მიდის და საკრებულოები სხვა საკითხების გამხილვაზე ვერ გადადიან. ამან თითოეულ შემთხვევაში შეიძლება გამოიწვიოს მუნიციპალური მასშტაბის კრიზისი, ეს კი პირველ რიგში კონსენსუსზე დაფუძნებული მმართველობის იდეას ურტყამს“, – ამბობს საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის „დემოკრატიული ინსტიტუტების მხარდაჭერის“ პროგრამის დირექტორი ვახუშტი მენაბდე. ექსპერტი თვითმმართველობის საკითხებში, ირაკლი მელაშვილი გვეუბნება, რომ თუ ეს კრიზისი გაგრძელდა და სამ თვეში ბიუჯეტი ვერ დამტკიცდა, ხელისუფლება წალენჯიხაში საკრებულოს რიგგარეშე არჩევნებს დაინიშნავს: „და, მე ეჭვი მეპარება, რომ ეს ოპოზიციისთვის მომგებიანი ვარიანტი იყოს, თუნდაც, იგივე გახარიასთვის“, – ამბობს მელაშვილი. მისი თქმით, გამოსავალი მოლაპარაკებაა, საკრებულოების ევროპული მოდელი, როდესაც- თანამდებობები მიღებული ხმების მიხედვით ნაწილდება: „არა ერთ, გამარჯვებულ პარტიას მიაქვს ყველა მანდატი, არამედ ნაწილდება იმის მიხედვით, ვინ რამდენი პროცენტი მიიღო. ვიღაცას თუ მაგალითად ხმების 30 პროცენტი აქვს მიღებული, თანამდებობების 1/3 შეხვდება. შემდეგ ეს თანამდებობის პირები კონკურენციაში არიან ერთმანეთთან, ცდილობენ მოსახლეობას აჩვენონ, ვინ უკეთ აკეთებს საქმეს. მაგრამ, ეს ქართულ პოლიტიკაში არ ხდება“. თქვენ რა დათმობისთვის ხართ მზად, რომ ეს კრიზისი დაძლიოთ? – ვეკითხები წალენჯიხის მერს. „დათმობა ხომ არის სამ დეპუტატს რომ თავმჯდომარეობის კანდიდატზე თანხმობას უცხადებს 11 დეპუტატი?! ხომ არის დათმობა?! წაგებული „ოცნება“ ცდილობს, რომ დამარცხებული არჩევნები გაიფორმოს, საკრებულოში თავმჯდომარეობის და კომისიებში უმრავლესობის ამბიცია აქვს და მე ვკითხულობ რატომ? საიდან?“ – მპასუხობს მერი. “წალენჯიხის მეგობრების კლუბი” და შანსები განვითარებისთვის ვიდრე საკრებულოს კრიზისი დაიძლევა, გიორგი ხარჩილავა დროს არ კარგავს. ხშირად არის დედაქალაქში და იმ ადამიანებს ხვდება, ვინც მზად არის წალენჯიხის განვითარებაში წვლილი შეიტანოს. ხარჩილავა ამ ხალხს მეგობართა კლუბში აერთიანებს. სია უკვე შთამბეჭდავია. საერთაშორისო ორგანიზაციამ აღმოსავლეთ ევროპის ცენტრი მრავალპარტიული დემოკრატიისთვის (EECMD) წალენჯიხაში უკვე გახსნა ახალი ოფისი – დემოკრატიის ჰაბი. ორგანიზაცია ადგილობრივების პოლიტიკურ განათლებასა და თვითმმართველობის ეფექტურობის გაუმჯობესებაზე იმუშავებს. წალენჯიხაში საგანმანათლებლო და კულტურულ საქმიანობას დააფინანსებს ტელეკომპანია „ფორმულა“. ტელევიზია ახალგაზრდებისთვის მედია ჰაბს ხსნის, ტერენტი გრანელის მუზეუმისთვის პოეტის ნახატების დაბეჭდვას აპირებს და ქალაქ ჯვარში სტადიონის საფარს აახლებს. შეთანხმება უკვე ხელმოწერილია. სტადიონზე აზომვითი სამუშაოებიც ჩატარდა. ამ სტადიონზე პატრონაჟს შემდეგ კომპანია „კოკა – კოლა ბოთლერს ჯორჯია“ აიღებს. მისგან პირველი საჩუქარი, ახალი ნაძვისხის სახით, წალენჯიხამ უკვე მიიღო. წალენჯიხაში გეგმები აქვს „ვითიბი ბანკის“ დამფუძნებელს მამუკა ხაზარაძეს. ხაზარაძე იყო პირველი, ვინც არჩევნების შედეგების შემდეგ თქვა, რომ წალენჯიხაში სახლს იყიდის და საცხოვრებლად გადავა. ინვესტორების მოზიდვის გარდა, გიორგი ხარჩილავას გეგმებშია წალენჯიხა საქართველოს ტურისტულ რუკაზე გაჩნდეს. მხარის ამ პოტენციალზე ადგილობრივებიც საუბრობენ. „ათასობით ადამიანი ზაფხულში ყოველ დღე გადის ქალაქ ჯვარს და მიემართება მესტიისკენ ისე, რომ ბევრი მათგანი ერთ თეთრსაც კი არ ხარჯავს აქ. ეს იმითაა გამოწვეული, რომ წალენჯიხაში ელემენტარული პირობები არ არის, გზები არ არის, რომ ტურისტი რაიმე ობიექტამდე მივიდეს“, – მეუბნება ლევან გობეჩია. ლევანი ქალაქ ჯვარში ცხოვრობს და ტურისტულ სააგენტოს ამუშავებს. ამბობს, რომ ამ მუნიციპალიტეტს აქვს შესაძლებლობა ველოტურიზმი და კულინარული ტურიზმი განავითაროს, ჯომარდობის ადგილად იქცეს. მისი აზრით, ინფრასტრუქტურის მოწესრიგების გარდა, ხელისუფლებამ ტურისტულ სექტორს ხელსაყრელი პირობები უნდა შესთავაზოს და უსაფრთხოების გარანტიები მისცეს. „წალენჯიხა ახლა ყველას ყურადღების ცენტრშია. ახლა გვაქვს შასნი, რომ ეს ცნობადობა გამოვიყენოთ და ტურისტული ადგილები გავაპიაროთ“, – მეუბნება ჩემი კიდევ ერთი წალენჯიხელი რესპონდენტი ლევან კვარაცხელია. წალენჯიხა თვითონაც მდიდარია ტურისტული მარშრუტებით აქ გადის, საქართველოს მაღალმთიანეთის, ერთ-ერთ ყველაზე გამორჩეულ, ტობოვარჩიხალის ტბამდე მისასვლელი გზა. წლის განმავლობაში ტობოვარჩხილს ათასობით ადამიანი სტუმრობს. წალენჯიხაში ფიქრობენ, რომ ეს შესაძლებლობები უნდა გამოიყენონ. წალენჯიხის ფაქტორი – ქართული ოპოზიციის წარმატების გზა? ექსპერტები ფიქრობენ, რომ საქართველოში არსებული პოლიტიკური ვითარებისა და პერმანენტული პოლიტიკური კრიზისის გათვალისწინებით, წალენჯიხა პოლიტიკური ბრძოლის მთავარი ობიექტი უნდა გახდეს, როგორც ხელისუფლების, ასევე ოპოზიციისთვის. „ეროვნული დონის ხელისუფლებას აქვს ინტერესი, რომ წალენჯიხაში არ გაამართლოს ოპოზიციონერმა მერმა, ამიტომ, ამ მმართველობას პრობლემებს შეუქმნის. ოპოზიციისთვის კი ეს ტესტია – მან უნდა აჩვენოს, რომ ის მხოლოდ პროტესტის ძალა კი არ არის, კონსტრუქციული მმართველობის უნარის მქონე ძალაა“ , – ამბობს პოლიტოლოგი გია ნოდია. მისი აზრით, ახლა წალენჯიხის ოპოზიციონერ მერს მხარდაჭერა სჭირდება: „თუნდაც ის, რომ ყურადღების ცენტრში იყოს, ნებისმიერი დარღვევა თუ შევიწროება რომელიც იქნება მის მიმართ. ამას უნდა აკეთებდეს პირველ რიგში ბუნებრივია „ნაციონალური მოძრაობა“, რომლის წარმომადგენელიცაა მერი, მაგრამ ეს არის ობიექტურად ყველა პოლიტიკურ-ოპოზიციური ძალის ინტერესი“. ოპოზიციური ძალები კი ამ ინტერესს არ იჩენენ. მათი დღის წესრიგიდან წალენჯიხა გაქრა. JAMnews -ი თითქმის სამი კვირის განმავლობაში ცდილობდა „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობიდან“ მოესმინა, რა გეგმები აქვთ წალენჯიხასათან დაკავშირებით, თუმცა უშედეგოდ. ზოგმა ოპოზიციურმა პარტიამ პირდაპირ გვითხრა, რომ ახლა ამ საკითხზე საუბარი არ სურთ. ამასობაში, ექსპრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის პატიმრობიდან გათავისუფლების მოთხოვნით, ოპოზიციამ მასობრივი შიმშილობის აქცია დაიწყო და ჩვენი დაჟინებული მცდელობა, წალენჯიხაზე საუბრის, უხერხულადაც კი მიიჩნიეს. „ოპოზიცია აცდენილია ცხოვრებას, ეს ფაქტია. ახლა ფრონტის მთავარი ხაზი გადის, მიშა [მიხეილ სააკაშვილი] ციხეში იჯდება თუ გარეთ იქნება. მათ დიდი ხანია დაივიწყეს წალენჯიხა. ჩვენს ოპოზიციას ძალიან უყვარს დაპირებები, მაგრამ საქმეში ამის კონვერტირება ეზარება“, – ამბობს კიდევ ერთი ექსპერტი გია ხუხაშვილი. ბორის ყურუას, პარტიიდან „გირჩი – მეტი თავისუფლება“, რომელიც ალბათ ერთადერთი იყო, ვინც ამ თემაზე საუბარს განსაკუთრებული ძალისხმევის გარეშე დასთანხმდა, ვკითხეთ, აქვს თუ არა ახლა ოპოზიციას რაიმე სტრატეგია წალენჯიხასთან დაკავშირებით. დაგვიდასტურა, რომ ახლა ეს საკითხი დღის წესრიგში არ დგას. ყურუას არ აქვს ეპოქალური ცვლილებების მოლოდინი წალენჯიხაში. „მაგრამ, ჩვენ შეგვიძლია ვაჩვენოთ, რომ თანამშრომლობა მუშაობს“, – მეუბნება „გირჩი – მეტი თავისუფლების“ წევრი და ამატებს, რომ კარგი იქნება ოპოზიციამ მერს დასახმარებლად საკონსულტაციო ორგანო შეუქმნას ბოლო არჩევნებზე ხელისუფლების მართვის კოალიციური მოდელი ოპოზიციის ნაწილის მთავარი აქცენტი იყო. გიორგი ხარჩილავას ორი მოადგილე ჰყავს, პირველი მოადგილე – ლაშა ზარქუა, უპარტიოა, მეორე მოადგილე თამარ ბელქანია კი პარტია „ლელოს“ წევრი. არჩევნების პირველ ტურში ბელქანია ხარჩილავას კონკურენტი იყო. მან ამომრჩეველთა ხმების 3% მიიღო. ახლა ოპოზიციამ უნდა აჩვენოს, რომ ეს მოდელი მუშაობს და მერე ეს მოდელი მთელი საქართველოს მასშტაბით გამოიყენოს. „თუ წალენჯიხაში ვერაფერი მოახერხეს, ეს ამომრჩევლისთვის დიდი იმედგაცრუება და ოპოზიციის ჩამოშლის დასაწყისი იქნება“, – ამბობს გია ხუხაშვილი. იმედი ერთადერთი მუნიციპალიტეტი ხართ, ვინც ოპოზიციონერი მერი აირჩია. ყველას ყურადღება ახლა წალენჯიხისკენაა, თქვენ რა მოლოდინი გაქვთ? – ვეკითხები წალენჯიხელ მარინა ალასანიას: „თუ ეს მერი დარჩა გამოვა რაღაცა, კი. ეს კარგი, ენერგიული ბიჭია და რაღაცას გააკეთებს ხალხისთვის. მე ასეთი რწმენა მაქვს და სხვისი რწმენა არ ვიცი“. „მერს ხალხი თუ ამოუდგა გვერდში და ზემოდანაც მისცეს უფლება, ყველაფერი გამოუვა“, – მეუბნება მაია გაბედავა. “ზემოდან” მერს უკვე უთხრეს, რომ ხელისუფლების დახმარების გარეშე ვერაფერს შეძლებს. „არჩევნების წინ პრემიერმა ღარიბაშვილმა ფაქტობრივად დააშინა ამომრჩეველი, რომ აი, თუ აირჩევთ ოპოზიციურ მერს, მას ცუდად ექნება საქმე, ჩვენს გარეშე ვერაფერს გააკეთებს. შედეგების შემდეგ თითქოს შეარბილა რიტორიკა, მაგრამ პრობლემა რჩება. არ უნდა ელოდოს ოპოზიციონერი მერი კარგ მოპყრობას ხელისუფლებისგან, რადგან ხელისუფლება მას პოლიტიკურ საფრთხედ აღიქვამს“, – მეუბნება გია ნოდია. „მარტივი ამბებისთვის არც არჩევნებში გვიყრია კენჭი. ვიცოდით სად მოვდიოდით“, – ამბობს გიორგი ხარჩილავა, მაგრამ მისი საუბარი აღარ არის ისეთი ომახიანი, როგორც ეს ინვესტიციებსა თუ წალენჯიხის მეგობრებზე საუბრისას იყო. ირაკლი მელაშვილი საკითხს უფრო პრაგმატულად უყურებს. მისი თქმით, თვითმმართველობის მოქმედი კოდექსის პირობებში, წალენჯიხის მერი ბიუჯეტს ვერ გაზრდის: „მისი ბიუჯეტი ცენტრალურ ბიუჯეტზეა დამოკიდებული, ის ვერ მოიმატებს. წალენჯიხაში ილონ მასკმაც რომ ააშენოს ქარხანა, ბიუჯეტში ბევრი არაფერი არ შევა [რადგან მოგების გადასახადი მუნიციპალიტეტებიდან ცენტრალურ ბიუჯეტში მიდის_ JAMnews]. ამიტომ, ოპოზიციის აღტკინებული განცხადებები ცოტა დემაგოგოიას ჰგავს“ ამიტომ, მისი თქმით, წალენჯიხის მერმა კარგი მმართველობის მაგალითი უნდა აჩვენოს: „და მოქალაქეების მაქსიმალური ჩართულობის თვითმმართველობის მუშაობაში. ამ კუთხით მერს ბევრი კარგი რამის გაკეთება შეუძლია და კარგი მაგალითის მიცემა მუნიციპალიტეტებისთვის“. გია ნოდია შიშობს, რომ წალენჯიხის მერს შედეგების დადება გაუჭირდება: „კი, ჩვენ წალენჯიხის მოდელს ვუყურებთ როგორც პრეცედენტს დემოკრატიისთვის, მაგრამ რიგითი ადამიანები ასე არ უყურებენ, ისინი ელოდებიან იმ შედეგებს, რაც მათ ცხოვრებას უნდა დაეტყოს. ამ თვალსაზრისით, ოპოზიციონერ მერს, რომელიც ბრძოლაშია ცენტრალურ ხელისუფლებასთან, გაუჭირდება შედეგზე გასვლა“. ხალხი რომ ამ შედეგს ელის, ამას ადგილზეც გრძნობენ: „ხალხში მუხტი შენელებულია, მაგრამ ეს ნორმალურია, ხალხი მომთხოვნია, სწრაფ შედეგს ელის, არჩევნებიდან კი ჯერ არც ისე დიდი დროა გასული“, – მეუბნება ადგილობრივი ლევან კვარაცხელია. ხალხის განწყობებს უკვე შეეპარა ნიჰილიზმი. თქვენ როგორ ფიქრობთ, რა გამოუვა წალენჯიხის ოპოზიციონერ მერს, რომელსაც დიდი ტვირთი და რთული გზა აქვს? – ვეკითხები გიორგი ხარჩილავას. მერი სევდიანდება, რამდენჯერმე მიბრუნებს კითხვას, რატომ მომეჩვენა ხალხი იმედგაცრუებული და ფიქრის შემდეგ მპასუხობს: „წინასაარჩევნოდ ამაზე ფიქრიც წარმოუდგენელი იყო, – ასეთი შედეგი რომ დადგებოდა და ამ რეალობასთან მოგვიხდებოდა შეხვედრა. მაგრამ ამ არჩევანის უკან ისეთი ადამიანები დგანან, ისეთი ერთგულები, ისეთი წლები გამოიარეს, მე სხვა გზა არ მაქვს. იმაზე მეტი უნდა შევძლო, ვიდრე შემიძლია. პირველი კოალიციური მოდელი ყალიბდება და ამან უნდა გაამართლოს, რომ შემდეგ გადამდები გახდეს. ამიტომ გამოუვა!” “მედიაქსელის” მხარდაჭერით	ka	0.995914	2,432	0.306743
https://jam-news.net/ge/wamlebi-gaqra/	ნოემბერში სოციალური ქსელები ბრაზითა და მრისხანებით აღსავსე კომენტარებით გაივსო. იმ მედიკამენტების თითქმის ნახევარი, რომლებსაც აზერბაიჯანის მოქალაქეები სამკურნალოდ იყენებდნენ, აფთიაქებიდან საერთოდ გაქრა. “ეს რა ქვეყანაა?! ორი საათია, აფთიაქებში დავდივარ, რომ ნიკსონი და დეკლაბერლი ვიყიდო, მაგრამ ამაოდ! უკვე 20 აფთიაქი მოვიარე. არ ვაჭარბებ! მიხსნიან, რომ სახელმწიფოს მიერ შემცირებული ფასების გამო, ფარმაცევტული დეპოსთვის აღნიშნული მედიკამენტების დისტრიბუცია აღარ არის მოგებიანი! და ავადმყოფებმა რა ქნან? რატომ არავინ ფიქრობს მათზე?!” “ერთი კვირის წინ ერთი ბერიკაცი ეჩხუბებოდა მთავარ ექიმის, რადგან იმ პოლიკლინიკის ექიმებმა ისეთი წამლები გამოუწერეს, რომლებიც აფთიაქში არ მოიპოვება. ეს შემთხვევა გამახსენდა იმიტომ, რომ ამ მოხუცმა მთელი პოლიკლინიკის გასაგონად დაიყვირა: “და რა ვქნა ახლა?! ეს წამლები არ იშოვება; მე თვითონ მოვკვდე, თუ ექიმი მოვკლა?” ძალიან შემეშინდა. სასოწარკვეთილი პენსიონერი ყველაფერზეა წამსვლელი. მე მათ ვერ გავამტყუნებ. ეს პრობლემა როგორმე უნდა მოგვარდეს.” საქმე ისაა, რომ აზერბაიჯანის ტარიფების მარეგულირებელი საბჭო იმ მედიკამენტების ფასებს ამტკიცებს, რომლებიც ქვეყანაში იყიდება. ჩვენ უკვე გვაქვს 3010 დასახელების სია, დანარჩენ პრეპარატების ფასების დამტკიცება კი 2015 წლის ბოლოსთვის იგეგმება. ახალ სიაში ზოგიერთი მედიკამენტის ფასი ორჯერ (ზოგ შემთხვევაში, სამჯერაც კი) არის შემცირებული. ასეთი ფასების გამო, აფთიაქებისთვის აღნიშნული წამლების გაყიდვა მოგებიანი აღარ არის. სწორედ ამიტომ გაქრა ბევრი პრეპარატი – უბრალოდ აღარ შეიტანეს აფთიაქებში. ფორუმებისა და სოციალური ქსელების მომხმარებლები უამრავ პრეპარატს ასახელებენ, რომლებსაც ქრონიკული დაავადებების მქონე პაციენტებისთვის სასიცოცხლო მნიშვნელობა აქვს. ასეთი წამლებს ახლა მეზობელ ქვეყნებში თუ იყიდიან მხოლოდ. trend.az-ისთვის მიცემულ ინტერვიუში აზერბაიჯანის მილი მეჯლისის (პარლამენტის) წევრმა, ალი მასიმლიმ განაცხადა, რომ წამლების გაიაფება ეკონომიკის ყველა სფეროზე, ყველა ოჯახის ბიუჯეტზე დადებითად აისახება. “ყველას მოგვეხსენება, რომ ხანში შესული ადამიანები შემოსავლების (ხელფასებისა და პენსიების) დიდ ნაწილს წამლების შესაძენად იყენებენ. სახელმწიფოს მხრიდან დაწესებული რეგულაციები აუცილებელი მედიკამენტების დიდ ნაწილზე შესამჩნევად შეამცირებს ფასებს, რაც აზერბაიჯანის ღარიბი მოსახლეობის ფინანსურ მდგომარეობას საგრძნობლად გააუმჯობესებს.” disput.az-ზე წარმოებულ დისკუსიას თუ ვენდობით, მოსახლეობა ასეთი მეთოდებით აღფრთოვანებული ნამდვილად არ არის. “სახელმწიფო ფასების შემცირებით ცდილობს, მზრუნველობა გამოხატოს მოსახლეობის მიმართ, მაგრამ ავიწყდება, რომ არსებობს გარკვეული სტანდარტები, რომლებიც მედიკამენტების დამზადებისას დაცული უნდა იყოს. თუმცა, ამ ნორმებს ყველა მეწარმე არ იცავს. ხელისუფლება ვერ ხვდება, რომ მეწარმე ქვეყნების ხარისხებად დაყოფა და მედიკამენტების ფასების ამ ხარისხების მიხედვით დაწესება არ არის სწორი. ის მწარმოებლები, რომლებიც გაყიდვების რაოდენობის მხრივ ლიდერობენ, უბრალოდ ტოვებენ აზერბაიჯანის ბაზარს, დანარჩენები კი სულს ძლივს ითქვამენ. დისტრიბუტორები მწარმოებლებისგან პირველად ღირებულებასა და სახელმწიფოს მიერ დაწესებულ ფასს შორის არსებული სხვაობის ანაზღაურებას ითხოვენ. სადღაც გერმანიაში, საფრანგეთში, უკრაინაში, უნგრეთში (არ აქვს მნიშვნელობა, სად) მდებარე ქარხანაში კი ვერ ხვდებიან, თუ რა მათი გადასხდელია ეს აზერბაიჯანული “ჭკუის (თუ უჭკუობის) თამაშები?” ჰოდა ამიტომ, უბრალოდ თავს ანებებენ ამ ქვეყანაში საქმიანობას.”	ka	0.998405	383	0.29765
https://jam-news.net/ge/warmomadgenelta-palatam-megobari-act-miigho/	აშშ-ის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატამ MEGOBARI Act მიიღო წარმომადგენელთა პალატამ MEGOBARI Act მიიღო აშშ-ის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატამ MEGOBARI Act მიიღო. აქტი ამერიკის პრეზიდენტს რეჟიმის წევრების, მათი ხელშემწყობებისა და ოჯახის წევრებისთვის სანქციების დაწესებას ავალდებულებს. წარმომადგენელთა პალატის კენჭისყრის შედეგები ასე გამოიყურება: - 349 – მომხრე, აქედან 168 რესპუბლიკური პარტიისა და 181 დემოკრატიული პარტიის წევრი; - 42 – წინააღმდეგი, აქედან 34 რესპუბლიკური პარტიისა და 8 დემოკრატიული პარტიის წევრი; ახლა კანონპროექტი აშშ-ის სენატმა უნდა დაამტკიცოს. ბოლო ეტაპი კი პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ხელმოწერაა. თავდაპირველად, MEGOBARI Act ამერიკის შეერთებული შტატების წარმომადგენელთა პალატაში 2024 წლის მაისში რესპუბლიკელმა კონგრესმენმა, ჰელსინკის კომისიის თანათავმჯდომარემ, ჯო უილსონმა წარადგინა. ვის სანქცირებას ითვალისწინებს აშშ-ის MEGOBARI აქტი დოკუმენტში წერია, რომ MEGOBARI აქტი აშშ-ის პრეზიდენტს ავალდებულებს, სანქციები დაუწესოს იმ უცხო პირებს, მათ შორის ქართველ ოფიციალურ პირებს, რომლებიც საქართველოს უსაფრთხოებასა და სტაბილურობას საფრთხეს უქმნიან. სანქციები ვიზების შეზღუდვასა და ქონების გაყინვას მოიცავს და შეეხება: • 2014 წლის 1-ლი იანვრის შემდეგ პარლამენტში ან პარტიულ ხელმძღვანელობაში დასაქმებული ყველა პირი; • მოქმედ მაღალჩინოსნებს; • მათ ახლო ნათესავებს იმ შემთხვევაში, თუ მათი ქმედებებიდან გარკვეულ სარგებელს იღებდნენ; • ასევე მათ, ვინც მონაწილეობდა კორუფციაში ან საქართველოს ევროატლანტიკური კურსის შეჩერებას ცდილობდა. MEGOBARI აქტის ძირითადი დებულებები სენატის საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტის მიერ გამოქვეყნებული განცხადების მიხედვით, ორპარტიული MEGOBARI აქტი [S.868 ] რამდენიმე პუნქტს მოიცავს: დემოკრატიისა და კანონის უზენაესობის მხარდაჭერა – აქტი განსაზღვრავს აშშ-ის პოლიტიკას საქართველოში დემოკრატიული ღირებულებების, ადამიანის უფლებებისა და კანონის უზენაესობის დასაცავად. იგი აღიარებს საქართველოს სამოქალაქო საზოგადოების მნიშვნელოვან პროგრესს და ხაზს უსვამს დემოკრატიის გაძლიერების მნიშვნელობას რეგიონული სტაბილურობისათვის. მიმართვა დემოკრატიულ უკუსვლას – საქართველოში ბოლოდროინდელი დემოკრატიული უკუსვლის საპასუხოდ, აქტი მოითხოვს საქართველოს მთავრობის ქმედებების, რუსეთსა და სხვა ავტორიტარულ რეჟიმებთან მისი კავშირების გაძლიერებულ შესწავლას. ანგარიშგება და სანქციები – არასათანადო გავლენა და სანქციების თავიდან აცილება: ანგარიშები საქართველოში კორუფციული პრაქტიკის შესახებ, რომელიც მხარს უჭერს რუსეთის ინტერესებს და სანქციების თავიდან აცილებას. რუსეთის სადაზვერვო აქტივები – საქართველოში რუსული დაზვერვის შეღწევისა და ჩინეთის პოტენციური თანამშრომლობის შეფასება. სანქციები ქართველ პირებზე – იდენტიფიკაცია, სანქციებისა და მოგზაურობის აკრძალვის დაწესება იმ პირებისთვის, რომლებიც ძირს უთხრიან დემოკრატიას საქართველოში. დემოკრატიის მონიტორინგის სამუშაო ჯგუფის შექმნა – სამუშაო ჯგუფი შექმნილი იქნება საქართველოში დემოკრატიული გარემოს მონიტორინგისა და ხელშეწყობისთვის, განსაკუთრებით საარჩევნო პერიოდში, რათა უზრუნველყოს სამართლიანი და თავისუფალი საარჩევნო პროცესები. ორმხრივი ურთიერთობების გაღრმავება და მხარდაჭერა – საქართველოში მნიშვნელოვანი დემოკრატიული პროგრესის დადასტურების შემდეგ, აქტი ასახავს აშშ-ის შემდგომ დახმარებას, მათ შორის: - მოლაპარაკებები საქართველოსთან უფრო შეღავათიანი სავაჭრო ხელშეკრულების დადებაზე; - გაცვლის გაფართოება და სავიზო რეჟიმის გამარტივება; - ეკონომიკური პაკეტის შემუშავება; - უსაფრთხოებისა და თავდაცვითი მხარდაჭერის უზრუნველყოფა რუსეთის აგრესიის დასაძლევად.	ka	0.99866	380	0.281579
https://jam-news.net/ge/washington-examiner-is-statia/	"ივანიშვილის სამწუხაროდ, ნაკლებსავარაუდოა, რომ ტრამპი მის ფიქციას წამოეგება" - Washington Examiner-ის სტატია Washington Examiner-ის სტატია ამერიკული გამოცემა Washington Examiner სტატიას აქვეყნებს, რომელშიც ვკითხულობთ, რომ ივანიშვილის სამწუხაროდ, ნაკლებსავარაუდოა, რომ ტრამპი მის ფიქციას წამოეგება. სტატიის ავტორი ტომ როგანი მიმოიხილავს იმ მიზეზებსაც, თუ რატომ შეიძლება ტრამპმა, პირიქით, ნაცვლად ოცნებისადმი მეგობრული დამოკიდებულებისა, ოცნების საწინააღმდეგო ნაბიჯები გადადგას. სტატიის ავტორი ამერიკისადმი ივანიშვილის არჩეული პრეზიდენტის, მიხეილ ყაველაშვილის დამოკიდებულებასაც განიხილავს. როგანის თქმით, ფაქტს, რომ “ქართული ოცნება” არც ამერიკის და არც ტრამპის მეგობარია, პარტიის სხვა ქმედებებთან ერთად, ყაველაშვილის მკვეთრად ანტი-ამერიკული რიტორიკაც ადასტურებს. რა წერია სტატიაში “იმ ძალადობის საპასუხოდ, რასაც საქართველოს ხელისუფლება საკუთარი ხალხის წინააღმდეგ ახორციელებს, ბაიდენის ადმინისტრაციამ მათთან სტრატეგიული პარტნიორობა შეწყვიტა. მიუხედავად ამისა, “ქართული ოცნება” ამპარტავნულად დებს ფსონს, რომ ტრამპი უგულებელყოს მათ სისასტიკესა და კორუფციას. პარტიას სურს, რომ [ტრამპმა] უგულებელყოს მათ მიერ სახელმწიფო რესურსების მოპარვა, საქართველოს კონსტიტუციის ღალატი და უდანაშაულო მამაკაცებსა და ქალებზე თავდასხმა. “ქართულ ოცნებას” ასევე სურს, რომ ტრამპმა ვერ შეამჩნიოს მათი ხვეწნა-მუდარა რუსეთისადმი, მათი პრემიერმინისტრის [ირაკლი კობახიძის] დასწრება ჰამასის წამყვანი ლიდერის დაკრძალვის ცერემონიაზე და მათი მხარდაჭერა ჩინეთის სტრატეგიული ინტერესებისადმი. ამ უკანასკნელმა ფაქტორმა მთავრობა პეკინთან სტრატეგიული პარტნიორობის შეთანხმებაზე ხელის მოწერამდე და, როგორც ჩანს, ჩინეთის უსაფრთხოების, ტექნოლოგიური და პოლიტიკური ინტერესების არაკვალიფიციურ მხარდაჭერამდე მიიყვანა თუმცა, “ქართული ოცნება” იმედოვნებს, რომ ტრამპს მათ მიმართ იმავე მიდგომა ექნებათ, როგორიც უნგრეთის პრემიერმინისტრ ვიქტორ ორბანის მიმართ აქვს. სახელდობრ, თითქოს [ტრამპი] მიესალმება მათ რიტორიკულ ქებას, თუმცა უგულებელყოფს [საკუთარი] და ამერიკის საუკეთესო ინტერესების აშკარა ღალატს ივანიშვილის სამწუხაროდ, ნაკლებსავარაუდოა, რომ ტრამპი მის ფიქციას წამოეგება. პირველი ადმინისტრაციის პერიოდში, Nord Stream 2-ის გაზსადენის სანქცირებით, ტრამპმა აჩვენა მზაობა, მიზანში ამოეღო ის ეკონომიკური ინტერესები, რომლებიც ძირს უთხრიან აშშ-ს უსაფრთხოებასა და ინტერესებს. ივანიშვილი და “ქართული ოცნება” გადმოსცემს სწორედ იმას, რაც ტრამპის პოლიტიკურ იდენტობას განსაზღვრავს: კორუმპირებული ელიტა, რომელიც ჩვეულებრივი მამაკაცებისა და ქალების ინტერესების წინააღმდეგ მოქმედებს ყოველგვარი დანაშაულის შეგრძნების გარეშე. იმის მაგივრად, რომ ტრამპის მოსვლაზე [მოლოდინებს ამყარებდნენ], ივანიშვილი უნდა ნერვიულობდეს შესაძლო სანქციებზე, მათ შორის, მეორად სანქციებზე, თავის ინტერესებზე. “ქართული ოცნების” მთავრობას იმავესი უნდა ეშინოდეს აქ საკვანძო საკითხი ის არის, რომ “ქართული ოცნება” არც ტრამპის და არც ამერიკის მეგობარია. ამის შესახებ ჩემს სიტყვას არ ენდოთ – დანიშნული პრეზიდენტის, მიხეილ ყაველაშვილის სიტყვებს ენდეთ. ყოფილ ფეხბურთელ ყაველაშვილს აშშ-სთვის გადაუბრალებია ის სისასტიკე, რომელსაც თავისი პარტნიორები [საქართველოს] მოქალაქეების წინააღმდეგ ახორციელებენ. ძლიერი ანტი-ამერიკული [განწყობების მქონე] ყაველაშვილი ივნისში თავს დაესხა კონგრესის წევრებს, მათ შორის, მოწინავე რესპუბლიკელებს განცხადებით, რომ მათ “ჩვენი ქვეყნის განადგურების დაუოკებელი სურვილი აქვთ”. და სრულიად განსხვავებით იმ შემრიგებლური რიტორიკიდან, რომელიც ტრამპმა გამოიყენა არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ [ბაიდენის ადმინისტრაციის მიმართ], ყაველაშვილმა საკუთარი პოლიტიკური ოპონენტები გააფრთხილა, რომ ისინი ბნელ შედეგებს მიიღებდნენ აშშ-ს კონგრესში საქართველოში ადამიანის უფლებათა კრიზისის შესახებ საუბრის გამო. როგორც მან მათ შესახებ თქვა, “არჩევნების შემდეგ ამ უპრეცედენტო ღალატისთვის ყველას სათანადო ადგილს მიგიჩენთ ქართველი ხალხი”. ტრამპმა უნდა განსაჯოს “ქართული ოცნება” იმის მიხედვით, რაც ის სინამდვილეში არის – კორუმპირებული კრიმინალების ჯგუფი, რომელსაც საქართველოს კონსტიტუციისა და ხალხის დამორჩილება სურს იმისათვის, რომ მათ უკეთ გაამდიდრონ საკუთარი თავები და უკეთ ემსახურონ ამერიკის მოწინააღმდეგეებს მოსკოვში და პეკინში ჯგუფი, რომელიც ტრამპისგან სანქციებით დაცინვას გაცილებით უფრო იმსახურებს, ვიდრე ნებისმიერ შემოთავაზებას მეგობრობას.” – წერია Washington Examiner-ის სტატიაში.	ka	0.997477	467	0.291221
https://jam-news.net/ge/why-76-year-old-woman-was-murdered-in-tbilisi/	თბილისის საქალაქო სასამართლოში ბოლო დროის ერთ-ერთი ყველაზე ხმაურიანი მკვლელობის საქმის წინასასამართლო სხდომა გაიმართა. საქმე მკვლელობას ეხება, რომელიც ოქტომბერში მოხდა. საქმეში, შესაძლოა, კანიბალიზმიც იკვეთებოდეს. 19 წლის ქალიშვილმა, შეყვარებულთან და მეგობართან ერთად, ოქტომბერში 76 წლის ქალი მოკლა. გამოძიების ვერსიით, ქალბატონი თავისსავე ბინაში ელექტროშოკერით გათიშეს, შემდეგ გაგუდეს და დანა დაარტყეს. მისი ცხედარი ჩანთით დაქირავებულ ბინაში გადაიტანეს, დაანაწევრეს, შემდეგ ნაგავსაყრელზე მიიტანეს და დაწვეს. სასამართლო პროცესზე ერთ-ერთმა ბრალდებულმა აღიარა გარდაცვლილის ორგანოების დაგემოვნება, და აღნიშნა, რომ მოკლული “ლენინისტურ-კომუნისტური პიროვნებაა”. ბრალდებულმა, რომელიც მოკლულის ქალიშვილის მეგობარი ბიჭია, ისიც განაცხადა, რომ გოგონაზე ფსიქოლოგიურ ტერორს ახორციელებდა და 13 ათასი დოლარი გამოსძალა. თავად მოკლულის 19 წლის ქალიშვილი, რომელიც ასევე ერთ-ერთი ბრალდებულია, დანაშაულს აღიარებს და ამბობს, რომ მას მშობლები სასტიკად ექცეოდნენ. რაც შეეხება მესამე არასრულწლოვან დამნაშავეს, მისი საქმე სასამართლო კოლეგიამ დახურულ ფორმატში განიხილა. სამივე პატიმარი წინასწარ პატიმრობაში რჩება. აღნიშნულ საქმესთან დაკავშირებით სულ ხუთი ახალგაზრდაა დაპატიმრებული. აქედან სამს, მათ შორის მოკლულის ქალიშვილს, ბრალი – დამამძიმებელ გარემოებაში ჯგუფურად ჩადენილ განზრახ მკვლელობაში, დანარჩენს ორს კი დანაშაულის დაფარვაში ედებათ.	ka	0.993345	153	0.320261
https://jam-news.net/ge/witeli-gangashis-done-afkhazetshi-uckhoeli-agentebis-shesakheb-kanonproeqti-parlamentshi-shevida/	წითელი განგაშის დონე: აფხაზეთში უცხოელი აგენტების შესახებ კანონპროექტი პარლამენტში შევიდა კანონი უცხოური აგენტების შესახებ აფხაზეთში აფხაზეთის ე.წ. პრეზიდენტმა ასლან ბჟანიამ პარლამენტს წარუდგინა კანონპროექტი „არაკომერციული ორგანიზაციებისა და უცხოური აგენტის ფუნქციების შემსრულებელი პირების შესახებ“. მარტივად რომ ვთქვათ, ეს არის იგივე სკანდალური კანონი უცხოური აგენტების შესახებ, რომლის მიღებასაც აფხაზეთის სამოქალაქო საზოგადოება დიდი ხანია ეწინააღმდეგება. კანონპროექტის განმარტებით ბარათში ნათქვამია, რომ ის შექმნილია აფხაზეთის ინტერესების, მისი სუვერენიტეტის, მოქალაქეთა უფლებებისა და თავისუფლებების უსაფრთხოების დაცვისა და უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად. - აფხაზეთში აპირებენ უცხოური აგენტების შესახებ კანონის გამკაცრებას. რაში სჭირდება ეს ბჟანიას? მოსაზრება - სოხუმი ადგილობრივ არასამთავრობო ორგანიზაციებს „დივერსიულ“ საქმიანობაში და საქართველოს ინტერესების გატარებაში ადანაშაულებს - რატომ ლანძღავს დასავლეთს ასლან ბჟანია? მოსაზრება კანონპროექტის მიხედვით, არასამთავრობო ორგანიზაციები და ფიზიკური პირები შეიძლება აღიარებულ იქნენ უცხოური აგენტის ფუნქციების შემსრულებლად, თუ ისინი იღებენ სახსრებს უცხოური წყაროებიდან და მონაწილეობენ აფხაზეთის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე განხორციელებულ პოლიტიკურ საქმიანობაში. პრეზიდენტის ინიციატივას სამოქალაქო საზოგადოების გამოხმაურება მოჰყვა.. შეიქმნა ტელეგრამ არხი, სადაც იმავე დღეს გამოქვეყნდა მიმართვა ხელისუფლებისადმი. მასში ნათქვამია, რომ უცხოელი აგენტების შესახებ კანონის დებულებები ეწინააღმდეგება აფხაზეთის კონსტიტუციას: „ჩვენ მიგვაჩნია, რომ აფხაზეთის შემთხვევაში მიუღებელია ისეთი წესების შემოღება, რომლებიც ზღუდავს სამოქალაქო საზოგადოების ორგანიზაციებისა და ცალკეული პირების საქმიანობას, მიუხედავად იმისა, თუ რა კონცეფცია გამოიყენება ამისთვის კანონმდებლობაში, რადგან ასეთი შეზღუდვა პირდაპირ წინააღმდეგობაში იქნება კანონთან.” ადვოკატი საიდ გეზერდაა ფეისბუქის საკუთარ გვერდზე წერს, რომ უცხოური აგენტების შესახებ კანონპროექტი არამარტო იურიდიული, არამედ ფიზიკური პირების რეესტრსაც მოიცავს. ეს ნიშნავს, რომ მასში იქნება არა მხოლოდ ორგანიზაციები, არამედ კონკრეტული ადამიანებიც. „ფიზიკურ პირთა რეესტრში შესვლა ნებისმიერ მსურველს შეუძლია. თქვენ შეგიძლიათ გახდეთ “უცხოური აგენტი”, თუ: - ბიზნესმენი ხართ და ეწინააღმდეგებით ზოგიერთი ინდუსტრიის მონოპოლიზაციას; - ჟურნალისტი ხართ და ცდილობთ უცხოურ გამოცემებში აფხაზეთის შესახებ სიმართლის თქვათ.” ანუ, აფხაზეთის ნებისმიერი მოქალაქე, თანამდებობის პირების შეხედულებისამებრ, შეიძლება მოხვდეს ამ „არასანდოთა სიაში“. 9 თებერვლის საღამოსთვის სამოქალაქო აქტივისტების, ჟურნალისტების, არასამთავრობო ორგანიზაციების თანამშრომლებისა და სტუდენტების 300-ზე მეტი ხელმოწერა შეგროვდა. მიმართვას ხელმომწერი ერთ-ერთი აქტივისტი დარწმუნებულია, რომ უცხოური აგენტების შესახებ კანონპროექტის მიზანია არა აფხაზეთის დაცვა საგარეო გავლენისგან, არამედ ხელისუფლების მიმართ განსხვავებული აზრისა და კრიტიკის აღმოფხვრა. „ეს კანონი გაანადგურებს დემოკრატიის აფხაზურ კულტურას“, – ამბობს აქტივისტი. ეკონომისტი ახრა არისტავაც თვლის, რომ უცხოური აგენტების შესახებ კანონი აფხაზეთში უბრალოდ შეუძლებელია გამოვიდეს. „ობიექტური, ისტორიული, კულტურული და სხვა მიზეზების გამო, ყველაფერი, რაც რუსეთში გამოიყენება, არ შეიძლება აფხაზეთში გამოიყენებოდეს. ამიტომ, ისეთი კანონები, როგორიც არის უცხოური აგენტების შესახებ, არანაირ სარგებელს არ მოუტანს აფხაზეთს, გარდა ზიანისა“, – წერს ახრა არისტავა ფეისბუქზე. პარლამენტს კანონპროექტი ჯერ არ მიუღია. ყველა საჭირო პროცედურის გათვალისწინებით, ის პარლამენტის სესიაზე ორ თვეში გავა. სტატია მომზადებულია სოხუმის რედაქციის მიერ და პროექტის პირობების თანახმად, დაბეჭდილია უცვლელად. ტექსტში გამოყენებული ტერმინები და ტოპონიმები, ასევე მოსაზრებები და იდეები, გამოხატავს სტატიის ავტორის პირად პოზიციას და ყოველთვის არ ემთხვევა JAMnews-ის და მისი ცალკეული თანამშრომლების მოსაზრებებსა და პოზიციას. JAMnews-ი იტოვებს უფლებას წაშალოს პუბლიკაციის ქვეშ დატოვებული კომენტარები, რომლებიც შეფასდება, როგორც შეურაცხმყოფელი, მუქარის შემცველი, ძალადობის წამქეზებელი და ასევე ეთიკურად მიუღებელი სხვა მიზეზების გამო	ka	0.998232	435	0.250575
https://jam-news.net/ge/wvevamdelebi-kariskacebad-da-darajebad-aghar-dadgebian-opoziciis-dapireba/	"წვევამდელები კარისკაცებად და დარაჯებად აღარ დადგებიან" - ოპოზიციის დაპირება გაზიარება გაზიარება “ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის” თავმჯდომარისა და თბილისში მერობის კანდიდატის, ნიკა მელიას თქმით, ოპოზიციის გამარჯვების შემთხვევაში მუნიციპალიტეტი მონაწილეობას აღარ მიიღებს იმ ახალგაზრდების ჯარში გაწვევაში, რომლებიც ადმინისტრაციულ შენობებთან დაცვის ფუნქციას ასრულებენ. ამის შესახებ მან “მთავარ არხზე” ისაუბრა. “იცით, რომ თავდაცვის სამინისტრო ვითომ ჯარში იწვევს წვევამდელებს, მაგრამ სინამდვილეში კარისკაცებად და დარაჯებად აყენებს მოდულის შენობებთან, სხვადასხვა ადმინისტრაციულ შენობასთან. ამ ყველაფერს აორგანიზებინებს მუნიციპალიტეტებს, მათ შორის, დედაქალაქის მერიას, სხვადასხვა გამგეობას. თავად გახლდით გამგებელი წელიწად-ნახევრის განმავლობაში და ვერ ვხვდებოდი, რა მთაწმინდის გამგეობის საქმე იყო ძალდატანებით ახალგაზრდა მოიყვანო გამგეობაში, სტრესის ქვეშ ამყოფო, ძალდატანებით განცხადება დააწერინო და სადღაც გააგზავნო, რომელიღაც სამინისტროში, ამ შემთხვევაში თავდაცვის სამინისტროს ვგულისხმობ”, – ამბობს მელია. მისივე თქმით, საქართველოში თავდაცვისუნარიანობა გასაძლიერებელია და თავდაცვის სამინისტროს ბიუჯეტიც გასაზრდელია, მაგრამ ეს არანაირად არ არის მუნიციპალიტეტის საქმე. ამიტომ დედაქალაქის მერია და გამგეობები “არ შეუწყობენ ხელს ახალგაზრდებისთვის ცხოვრების დამახინჯებას.” “გირჩი – მეტი თავისუფლების” ლიდერისა და თბილისის ვიცემერობის კანდიდატის, ზურა ჯაფარიძის განმარტებით, თუ ქალაქის ხელისუფლებაში ოპოზიციური კოალიცია მოვიდა, სისტემას არ მისცემენ საშუალებას, რომ წვევამდელები არსებულ პირობებში გაიწვიონ სავალდებულო სამხედრო სამსახურში: “სავალდებულო სამხედრო სამსახურს სინამდვილეში არანაირი კავშირი არ აქვს თავდაცვისუნარიანობის გაძლიერებასთან. თავდაცვისუნარიანობის გაძლიერება თუ გინდათ, თანამედროვე თავდაცვა არ დგას ძალით გაყვანილი ადამიანების რაოდენობაზე. დგას მცოდნე ადამიანებზე, კვალიფიკაციაზე და პროფესიონალიზმზე. ესენი არიან ახალგაზრდები, რომლებიც როგორც უფასო მუშახელი, მიჰყავთ და აყენებენ სხვადასხვა ობიექტის დასაცავად. მეტი სხვა შინაარსი იქ არ არის. არანაირი კავშირში ეს თავდაცვასთან არ არის. […] ნიკა მელიას იდეა იყო, რომ ჩვენ თუ მოვედით ქალაქის ხელისუფლებაშიო, ჩვენს სისტემას მაინც არ მივცეთ საშუალება, რომ ახალგაზრდები დატანჯონ და ცხოვრება დაუნგრიონო. თბილისის მუნიციპალიტეტის ფარგლებში ვეღარ წაიყვანენ ახალგაზრდებს უფასო მუშახელად.” 2 ოქტომბერს, საქართველოში ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნები გაიმართა. მოსახლეობას უნდა აერჩია 64 მერი და საკრებულოს 2044 დეპუტატი. ძირითად თვითმმართველ ქალაქებში მეორე ტურები ჩაინიშნა (მათ შორის თბილისში, ქუთაისში, რუსთავში, ზუგდიდში და თელავში), სწორედ მეორე ტურებისთვის ემზადება ოპოზიცია 30 ოქტომბერს. მერის არჩევნებში ის კანდიდატი გაიმარჯვებს, რომელიც არჩევნებში ამომრჩეველთა ხმების 50%-ზე მეტს მიიღებს. ამასთან, საარჩევნო რეფორმის შედეგად, 40%-იანი ბარიერი მოქმედებს საკრებულოების მაჟორიტარი წევრების ასარჩევად. ეს რიგით მერვე თვითმმართველობის არჩევნებია, რომელიც დამოუკიდებელ საქართველოში ჩატარდა. ეს არჩევნები, თავისი მნიშვნელობით, ოპოზიციამ და არამხოლოდ ოპოზიციამ, მისი დანიშვნის დღიდანვე შეაფასა რეფერენდუმის ტოლფასად.	ka	0.997266	335	0.307463
https://jam-news.net/ge/wyaldidoba-baqoshi/	ბაქოსთვის წვიმა ყოველთვის ახალი, საჭირბოროტო ამბავია, რომელიც ყველა ადამიანის ბობოქარ რეაქციას იწვევს. წლიდან წლამდე ერთსა და იმავე პრობლემას ვაწყდებით – ტროტუარებსა და გზებზე დაგროვილი წყალი ვერსად იღვრება. ქალაქში არასაკმარისი რაოდენობის საკანალიზაციო გისოსებია. ასეთი ლიუკების სიმცირე განსაკუთრებით ახლად გარემონტებულ გზებზე იგრძნობა. ამჯერად, 28 სექტემბერს, ექვსი საათის განმავლობაში განუწყვეტლივ წვიმდა. ამიტომ, ქალაქი ქვეითად მოსიარულეებისათვის გამოუსადეგარი გახდა. თუმცა, არც მძღოლებს დაადგათ კარგი დღე – ზიია ბუნიათოვის პროსპექტზე იმდენი წყალი დაგროვდა, რომ მანქანები ვერ მოძრაობდნენ. ავტომობილების ევაკუაცია სათითაოდ ხდებოდა. მძღოლები ჩიოდნენ, რომ ამ “წყალსატევში” ორ საათზე მეტი გაატარეს. ევაკუაციას საგანგებო შემთხვევათა სამინისტრო ახორციელებდა. წვიმის გამო, მეტროსადგურ “ნეფტჩილერის” მახლობლად მცირე მეწყერი ჩამოწვა და გზის გასწვრივ აღმართული კედელი ჩამოანგრია, რომელიც, უხუცესების თქმით, ახლახან ააშენეს; მანამდე კი აქ ძველი კედელი ყოფილა აღმართული, რომელიც 70 წელიწადს იდგა. ფოტო: დენის ბოროდინი სოციალური ქსელების მომხმარებლები, ტრადიციისამებრ, მახვილგონიერებაში ეჯიბრებოდნენ ერთმანეთს. იმავე ტრადიციის მიხედვით, ყველაზე ხშირად ბაქოს აღმასრულებელი ხელისუფლების ხელმძღვანელის, გაჯიბალ აბუთალიბოვის მიმართთ ხუმრობდნენ. აბუთალიბოვმა პრესისათვის კომენტარების გაკეთებაზე უარი განაცხადა. “სანიაღვრე არხის არარსებობა იმის ნიშანია, რომ ბოლო 25 წლის განმავლობაში ცივილიზაციიდან ბარბაროსული ეპოქისკენ მივილტვით”. საგულისხმოა, რომ წლიდან წლამდე სახელმწიფო სტრუქტურები არ იმჩნევდნენ ამ პრობლემას; ხელისუფლებისადმი ლოიალურად განწყობილი მედიასაშუალებები კი ყოველწლიურ წარღვნებს საგანგებო შემთხვევათა სამინისტროს მორიგი ქება-დიდებისათვის იყენებენ.	ka	0.997311	185	0.286486
https://jam-news.net/ge/wyaldidoba-chrdiloet-somkhetshi-aris-mskhverpli-190-adamiani-evakuirebulia/	პირველი ზარები, რომ მდინარე დებედა ნაპირებიდან გადმოვიდა და ახლო მდებარე დასახლებებში ექსტრემალური სიტუაცია შეიქმნა, სომხეთის შინაგან საქმეთა სამინისტროს კრიზისული მართვის განყოფილებაში 26 მაისს 00:40 საათზე შევიდა. სტიქიის შედეგად დაიტბორა გზის 31 კილომეტრიაბი მონაკვეთი ვანაძორი-ალავერდის მხარეში, ჩამოიშალა – 50 მეტრიანი მონაკვეთი. ეს გზა სომხეთს საქართველოსთან აკავშირებს. დაიტბორა საცხოვრებელი სახლები აირუმის სადგურთან. სოფელ შნოღიდან თეღუთისკენ მიმავალი გზის მონაკვეთზე მსუბუქი ავტომობილი მდინარეში ჩავარდა. წინასწარი მონაცემებით, დაიღუპა ერთი ადამიანი. არის ინფორმაცია, რომ ლორის რაიონის ხანდაზმული მკვიდრი მდინარეში ჩავარდა, ის ჯერ არ უპოვნიათ. სამძებრო-სამაშველო სამუშაოები გრძელდება. აირუმ-ალავერდის გზატკეცილი, სადაც სატვირთო მანქანაში ორი ადამიანია, გადაკეტილია. წყალდიდობის შედეგად დაზარალებულ ორივე რაიონში, ლორსა და ტავუშში, სამაშველო სამუშაოები მიმდინარეობს. გავრცელებული ინფორმაციით, ნაპირებიდან ადიდებულმა მდინარე დებედამ მეზობლად მდებარე ქართული დასახლებებიც დატბორა ქვემო ქართლის რეგიონში. რა ხდება ლორსა და ტავუშში კარკოპის დასახლებისა და სადგურ სანაჰინის ქალაქ ალავერდთან დამაკავშირებელი ხიდები მდინარე დებედზე განადგურებულია. დატბორილია ხიდი სოფელ ახტალის გზაზე. ამ დასახლებებში მოსახლეობას კომუნიკაციის პრობლემა აქვს. გათიშული იყო სატელეფონო კავშირი, არ იყო ინტერნეტი. ბევრ ადამიანს არ შეუძლიათ სახლიდან გამოსვლა. სანაინის სადგურზე მდინარესთან ახლოს სახლები მეორე სართულამდე არის დატბორილი. ერთ-ერთ დატბორილ უბანში მხოლოდ წყლის სახურავები ჩანს. ქალაქ ალავერდში თუმანიანის მთავარი ქუჩის ნაწილი წყლის ქვეშაა, სახლების ირგვლივ ღობეები არ ჩანს. ალავერდში წყალმა ასევე დატბორა ადგილობრივი სამხატვრო გალერეა, საიუველირო მაღაზია, “ეკონომბანკის” ადგილობრივი ფილიალი და სუპერმარკეტი. შსს-ს ინფორმაციით, 15:30 საათისთვის ლორისა და ტავუშის რეგიონების სხვადასხვა დასახლებიდან 190 ადამიანის ევაკუაცია მოხერხდა, მაშველებმა მდინარიდან 73 მცხოვრები ამოიყვანეს. დილიდან შემთხვევის ადგილზე მივიდა სომხეთის პრემიერ მინისტრი ნიკოლ პაშინიანი. ადგილობრივი ჟურნალისტები აცხადებენ, რომ მსგავსი კატასტროფა ამ ადგილებში 1970 წელსაც მოხდა. მდინარემ მეზობლად მდებარე ქართული სოფლებიც დატბორა სომხური მედიის ცნობით, ადიდებულმა მდინარე დებედამ დატბორა მეზობელი საქართველოს დასახლებული ტერიტორიები. საუბარია ქვემო ქართლის რეგიონზე. სტიქიის შედეგად წყალდიდობამ დაახლოებით 15 სოფელი მოსწყვიტა გარე სამყაროს. რეგიონის მმართველმა ჟუენალისტებს განუცხადა, რომ ღამით პროფილაქტიკის მიზნით ზოგიერთი დასახლების ევაკუირება მოხდა. კერძოდ, დაზარალდა მარნეული, თეთრიწყარო, ბოლნისი და დმანისი. დაზიანდა ხიდები. სტიქიის ზონაში მუშაობენ სპეციალური სამსახურების წარმომადგენლები.	ka	0.997624	294	0.29932
https://jam-news.net/ge/wylis-gareshe-darchenili-s/	წყლის გარეშე დარჩენილი სომხური სოფლები იცლება „თქვენი ცხოვრება ისეთი ხანგრძლივი იყოს, როგორც წყლის დენა“, – ეს გამოთქმა სომხეთში ხშირად შეიძლება მოისმინოთ, მაგრამ არა სოფელ თლიკში. აქ ამ დალოცვას წყევლად იღებენ. ბოლოჯერ ამ სოფელში წყალი ონკანიდან 25 წლის წინ წამოვიდა. 77 წლის ხანუმ ჯანოიანი – იეზიდების (იეზიდები – ხალხი ახლო აღმოსავლეთში, რომლებსაც ზოროასტრიზმზე დაფუძნებული საკუთარი რელიგია აქვთ) ერთ-ერთი ძველი წარმომადგენელია სოფელ თლიკში. მისი სახლი სოფლის განაპირას დგას, მიტოვებული ბაღით, სიმწვანისა და სიცოცხლის გარეშე. • სომხეთის იეზიდები თავიანთ პრობლემებს თავად წყვეტენ • როგორ ცხოვრობენ სომხურ სოფელში, რომელიც ადრე აზერბაიჯანული იყო ხანე ბებია გვიყვება, რომ ადრე, თურქეთის საზღვრისპირას მდებარე ამ სოფელში 120 ოჯახი ცხოვრობდა და არა შვიდი, როგორც ახლა. და მაშინ წყალიც იყო – ოთხი ბუნებრივი წყაროდან. „წყარო არის, წყალი კი არა. საბჭოთა მეურნეობა ჩამოიშალა – არავინ დარჩა, ვინც სოფელზე იზრუნებდა და ასეც მოხდა. უკვე 25 წელია სასმელ წყალს ვყიდულობთ, სამუშაოებისთვის, რეცხვისა და საქონლისათვის კი მამაკაცები ექაჩებიან წყალს ხეობიდან“, – ამბობს ხანუმ ჯანოიანი. ავტომობილს სოფელში სასმელი წყალი 10 დღეში ერთხელ მოაქვს – საუკეთესო შემთხვევაში. ხანე ბებია ყოველ ჯერზე 20 ლიტრს ყიდულობს. ის წყალს ეკონომიურად მოიხმარს და გრილ ადგილას ინახავს, რათა 10 დღის განმავლობაში არ გაფუჭდეს. 20 ლიტრს ის 350 დრამად (85 ცენტად) ყიდულობს. მარტოხელა ქალი, რომელიც ინვალიდია, მხოლოდ პენსიაზე ცხოვრობს, რომელიც 36 ათას დრამს (75 დოლარს) შეადგენს. „ცოტას ვჭამ, რათა მეყოს“, – ამბობს ბებია. გასულ წლებში, მან მოისმინა დაპირებები წყლის პრობლემის უახლოეს მომავალში მოგვარებასთან დაკავშირებით. ბოლო დაპირებები თლიკის მცხოვრებლებს ჩინოვნიკებმა მიმდინარე წლის დასაწყისში მისცეს. უთხრეს, რომ 6 სექტემბერს სოფელში წყალი იქნებოდა. ადამიანებმა უკვე აღარ დაიჯერეს, მაგრამ თარიღი დაიმახსოვრეს. ქვეყანაში არსებული სიტუაცია ციფრებში სომხეთში 580 დასახლებაა, რომლებშიც საერთოდ არ არის სასმელი წყალი. შედარებისთვის, ქვეყნის ერთადერთი წყლით მომმარაგებელი, 355 დასახლებულ პუნქტს ემსახურება. წყალმომარაგების სისტემის გარეთ დარჩენილ დასახლებებს ოდესღაც წყალი ბუნებრივი წყაროების წყალობით მიეწოდებოდა. თუმცა, კლიმატური ცვლილებების გამო წყაროები დაშრა და ადამიანები წყლის გარეშე დარჩნენ. ამ ადამიანების პრობლემის გადასაჭრელად, ოფიციალური ცნობით, 270-300 მილიონი ევროა საჭირო, რომელიც სახელმწიფოს ჯერჯერობით არ აქვს. ეკოლოგის განმარტებები ეკოლოგი კარინე დანიელიანი დარწმუნებულია, რომ სომხეთში მიწისქვეშა და მიწისზედა წყლის რესურსების შემცირების მიზეზი არა მხოლოდ კლიმატური ცვლილებები, არამედ ადამიანების წინდაუხედავი გადაწყვეტილებებია. მისი თქმით, ამ მხრივ საბედისწერო მნიშვნელობა ჰქონდა ხელისუფლების მიერ 2008 წელს მიღებულ ერთ-ერთ გადაწყვეტილებას. „2008 წელს სახელმწიფომ ექსპერტებს დაუკვეთა არარატის ვაკის არტეზიული აუზის კვლევა. აღნიშნულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ჩვენ ოდნავ გადავაჭარბეთ მოხმარების დასაშვებ ნორმას და მტკნარი წყლის რესურსების შესანარჩუნებლად, საჭირო იყო მოხმარების შემცირება. მაგრამ, რა გადაწყვეტილება მიიღო ხელისუფლებამ? დიამეტრულად საპირისპირო. გადაწყვიტეს თევზების მეურნეობების განვითარების სტიმულირება. შედეგად, სხვადასხვა ადგილას არტეზიული წყლების დონე 3 მეტრიდან 15 მეტრამდე შემცირდა“, – ამბობს ეკოლოგი. ცნობილია, რომ სომხეთში დარეგისტრირებული 319 თევზის მეურნეობიდან 280 არარატის ვაკეში მოქმედებდა და მათი 99% არტეზიულ ჭებს იყენებდა. შედეგად, მდინარე მეწამორის აუზში არსებული 303 არტეზიული წყაროდან 120 დაშრა. 1984 წელს არტეზიული წყლებით 32700 ჰექტარს რწყავდნენ, ახლა კი მხოლოდ 10700-ს – ანუ სამჯერ ნაკლებს. სომხეთში 450 000 ჰექტარი სახნავი მიწაა, თუმცა, გაუდაბნოების პირობებში მხოლოდ 200 000 ირწყვება – ანუ 50%-ზე ნაკლები. კარინე დანიელიანს სიტუაციის შეცვლის იმედს სომხეთის ახალი ხელისუფლების მოქმედებები აძლევს. უკვე მიღებულია გადაწყვეტილება იმის შესახებ, რომ სათევზაო მეურნეობები ამის შემდეგ აღარ გამოიყენებენ არტეზიულ წყლებს და „მეორადი გამოყენების წყლების“ პრინციპით იმუშავებენ. ამას გარდა, დაიხურება 37 ჭაბურღილი, რომლებიც ამ ეტაპზე გამოიყენება და წყლების დაკარგვის დამატებითი წყაროა. და მაინც, ეკოლოგი დარწმუნებულია, რომ წყლის რესურსებისთვის მიყენებული ზიანის გამოსასწორებლად, ათწლეულები იქნება საჭირო: „ჩვენ ყოველთვის უნდა გვახსოვდეს, რომ მიწისზედა და მიწისქვეშა წყლები ერთმანეთთანაა დაკავშირებული. თუკი სევანის ტბის დონეს შევამცირებთ, არ უნდა გაგვიკვირდეს, რომ წყაროები მთელ სომხეთში დაშრება. როდესაც არტეზიულ აუზებს ვაზიანებთ, არ უნდა გაგვიკვირდეს, რომ მდინარეები შემცირებას იწყებს და წყაროები შრება. ეროვნულ დონეზე ბუნებრივი რესურსების გამოყენების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებისას აუცილებელია კლიმატური ცვლილებების გათვალისწინება. სამწუხაროდ, პლანეტაზე ქაოტური ცვლილებები ხდება. ბუნება რამენაირად ადამიანების გონზე მოყვანას ცდილობდა, მაგრამ არაფერი გამოვიდა. მეშინია, რომ მან უბრალოდ ადამიანების, როგორც სახეობის, მოსპობა დაიწყო, რომელიც მის მთლიანობას არღვევს. სამწუხაროდ, ადამიანებს, რომლებიც გადაწყვეტილებებს იღებენ, ეს არ ესმით“. დეტალები თლიკის ცხოვრებიდან სურენ ხალათიანი თლიკის ყველაზე ასაკოვანი მცხოვრებია. მისი სამი ვაჟი ოჯახებთან ერთად სოფელში დარჩა საცხოვრებლად. ბაბუა სურენის ბაღში დიდი ცარიელი ავზები დგას. ცოტა წყალი მხოლოდ ხელნაკეთ პირსაბანში დარჩა. ბაღის ცენტრში ძველი ურიკა დგას, ის დატვირთულია დიდი ცისტერნით, რომლითაც მდინარიდან მოაქვთ მეურნეობისთვის საჭირო წყალი. „წყლის გამო ჩვენი სოფელი დაცარიელდა. სახლები აღარ დარჩა, მხოლოდ ნანგრევებია. წყალი რომ ყოფილიყო, ადამიანები ადგილიდანაც არ დაიძვრებოდნენ. ჩვენი სახსრებით შევიძინეთ დიდი ვაგონი, რომელშიც მდინარის წყალს ვაგროვებთ წყალსაქაჩის საშუალებით. ამ წყლით ვრწყავთ ბაღებს, ვასმევთ საქონელს და ვრეცხავთ. ნორმალურ პირობებში ადამიანი ამ წყალში ხელს არ ჩაყოფდა, ჩვენ კი ჩვილებს ვაბანავებთ“, – ამბობს ბაბუა სურენი. ის ჰყვება, რომ გასულ წლებში, სოფლის წყლის რესურსები 72 ჰექტარი ვაკე მიწებისა და 35 ჰექტარი საკარმიდამო ნაკვეთების მოსარწყავად კმაროდა. მაგრამ წყაროები ფაქტობრივად ერთდროულად დაშრა და უკვე 25 წელია, სოფლის მცხოვრებლები იძულებული არიან, იყიდონ სასმელი წყალი, საყოფაცხოვრებო საჭიროებისა და მორწყვისათვის კი მდინარე ახურიანის წყალი გამოიყენონ. და ყოველ ჯერზე, თლიკის მცხოვრებლებს ამისათვის ნებართვის აღება უწევთ ამ ტერიტორიაზე დისლოცირებული რუსი მესაზღვრეების მეთაურებისგან. ექსპერტის პროგნოზი ნიადაგმცოდნე აშოტ ხოეციანი უკანასკნელი 2-3 წელია სომხეთის რეგიონებში დადის და კლიმატური ცვლილებებით გამოწვეულ შედეგებს სწავლობს, მათ შორის, დასახლებული პუნქტების გაღარიბებასა და შიდა მიგრაციას. მისი აზრით, გაუდაბნოებასთან ბრძოლა – სომხეთის ერთ-ერთი უპირველესი ამოცანაა, რომელსაც, სამწუხაროდ, სათანადო ყურადღება არ ექცევა სახელმწიფოს მხრიდან: „გაუდაბნოება გლობალურ, პლანეტარულ პრობლემად მიიჩნევა, სომხეთში კი ის ძალიან მწვავედ ვლინდება და საკუთარი თავისებურებები აქვს. სომხეთის ტერიტორიის 80%-ზე მეტი გაუდაბნოების პირასაა. დაახლოებით, 30% კი უკვე გაუდაბნოების უკიდურეს სტადიაზე იმყოფება. დღეს, სომხეთის ტერიტორიის მხოლოდ 8%-ია ტყით დაფარული. ეს, პირველ რიგში, მიწების დეგრადაციას ნიშნავს, უფრო ზუსტად, მიუთითებს მათი ბუნებრივი ნაყოფიერების შემცირებაზე“. ნიადაგმცოდნეს მიაჩნია: თუკი არანაირი ნაბიჯი არ გადაიდგმება, რამდენიმე ათეული წლის შემდეგ, სომხეთი დაკარგავს თავის ნიადაგს ანუ მიწას, რომელიც კვებავს ხალხს. „თუკი ამ პრობლემის მიმართ სრული გულგრილობა არ შეიცვლება, რამდენიმე წლის შემდეგ, მიწის დეგრადაცია, რომელიც სომხეთში შეიმჩნევა, უბრალოდ შიმშილამდე მიგვიყვანს“, – გვაფრთხილებს მეცნიერი. გლობალური პრობლემების გადაწყვეტამდე თლიკის წყლით მომარაგების საკითხის გადასაწყვეტად მხოლოდ პრობლემის მოგვარების სურვილი და 4 კილომეტრი სიგრძის წყალსადენია საჭირო. ყველა მეზობელი სოფელი უკვე უზრუნველყოფილია წყლით და მხოლოდ თლიკში არ შეცვლილა არაფერი 25 წლის განმავლობაში. სოფელში დარჩენილი მოსახლეობის ერთადერთი საქმიანობა – მეცხოველეობაა. ადრე დილიდან მზის ჩასვლამდე, ძროხები და ცხვრები საძოვარზე გაჰყავთ. სახლისკენ მიმავალ გზაზე ნახირი წყლის დასალევად ჩერდება – სოფლის განაპირას მდგარ მწვანე ცისტერნასთან. როდესაც საქონელი წყლის სმას ასრულებს, მწყემსები აუცილებლად კეტავენ ონკანს, რათა წყალი სხვებისთვისაც დარჩეს. აქ ყველა ადამიანი აფასებს თითოეულ წვეთ წყალს. მზის ჩასვლისას ბაბუა სურენი მეზობლების ეზოებს ჩამოივლის ხოლმე, რომელთა ცარიელ სახლებსაც უკვე მრავალი წელია იმ იმედით ყარაულობს, რომ ერთხელაც იქნება, ისინი დაბრუნდებიან. მაგრამ იცის: თავდაპირველად საჭიროა, წყალი დაბრუნდეს ამ სოფელში.	ka	0.998282	998	0.356713
https://jam-news.net/ge/yalbi-akhali-ambebi-yarabaghis-omshi/	საინფორმაციო იარაღი ყარაბაღის მეორე ომში - მოსაზრება აზერბაიჯანიდან ყალბი ახალი ამბები ყარაბაღის მეორე ომის დროს ბევრი ექსპერტი მიიჩნევს, რომ ყარაბაღის მეორე ომი, რომელიც 2020 წლის შემოდგომაზე მოხდა, უპრეცედენტოა საინფორმაციო სივრცეში პროპაგანდისტული თავდასხმების მასშტაბის თვალსაზრისით, რაც თან ახლდა საბრძოლო მოქმედებებს. მკვლევრებმა ერევნიდან და ბაქოდან გააანალიზეს „საინფორმაციო ომის“ ინსტრუმენტები, რომელსაც „მეორე მხარე“ იყენებდა. ქვემოთ მოცემულია – სომეხი ავტორის კვლევის შედეგები იმ კამპანიასთან დაკავშირებით, რომელიც აზერბაიჯანული მხრიდან მიმდინარეობდა. ორივე პუბლიკაციაში გამოყენებული ავტორების მიერ შერჩეული ტერმინოლოგია და ტოპონიმიკა. ყარაბაღის ზონაში, შეიარაღებული კონფლიქტი აზერბაიჯანულ და სომხურ ძალებს შორის, 2020 წლის 27 სექტემბრიდან მოყოლებული, 44 დღის განმავლობაში მიმდინარეობდა. ამ პერიოდში, ორივე მხრიდან, სულ მცირე 8 ათასი ადამიანი დაიღუპა, უგზოუკვლოდ დაკარგულთა ძიება კი სტატიის გამოქვეყნების მომენტშიც გრძელდება. 10 ნოემბერს, აზერბაიჯანისა და რუსეთის პრეზიდენტებმა, სომხეთის პრემიერ-მინისტრთან ერთად, ხელი მოაწერეს საბრძოლო მოქმედებების შეწყვეტის შესახებ შეთანხმებას. აღნიშნული შეთანხმება, ძირითადი პუნქტების სახით შეიცავდა: აზერბაიჯანის მიერ კონტროლის დაბრუნება მთიანი ყარაბაღის მიმდებარე რამდენიმე რაიონზე; რეგიონში რუსი სამშვიდობოების შეყვანა; ტყვეების გაცვლა და დევნილების დაბრუნება. 2020 წლის სექტემბერ-ნოემბერში, ყარაბაღის 44-დღიანი ომის დროს, სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის არანაკლები სიმწვავით მიმდინარეობდა საინფორმაციო ომი. და თუკი აზერბაიჯანის ხელისუფლება უფრო მეტად კონცენტრირებული იყო პრევენციულ კონტროლზე (რისთვისაც ქვეყანაში შეზღუდეს სოციალური ქსელები, კერძოდ, დაიბლოკა ზოგიერთი მესენჯერი), სომხეთის ხელისუფლებამ სოციალური ქსელების თავისუფლად დატოვების პარალელურად, სისხლის სამართლის კოდექსში შეიტანა ხელისუფლებისა და არმიის თავდაცვისუნარიანობის შესახებ საჯაროდ კრიტიკული გამოსვლები. ახალი ამბების უზარმაზარ რაოდენობაში, იმ პერიოდში, რთული იყო სრულად გამოგონილი ან ნაწილობრივ დამახინჯებული ამბების ნამდვილისგან გარჩევა. ძირითადად, ახალი ამბები (სოციალურ ქსელებში სპეციალურად შექმნილი გვერდებიც) ასეთ ამოცანებს ისახავდნენ მიზნად: - დამაჯერებლად ეჩვენებინა, რომ მხოლოდ კონფლიქტის ერთ მხარეს დაზარალდა მშვიდობიანი მოსახლეობა. ასეთი ყალბი ამბები მიმართული იყო საერთაშორისო აუდიტორიაზე. - შეეშინებინა მტერი საბრძოლო დანაკარგებით. ასე გამოჩნდა „დაღუპულთა სიების“ რამდენიმე ვარიანტი, რომელსაც ყალბი „აზერბაიჯანული“ მედია (სინამდვილეში, სომხეთში შექმნილი) აწვდიდა აზერბაიჯანულ აუდიტორიას. - დაერწმუნებინა საკუთარი საზოგადოება, რომ მტერი მარცხდება. ამისათვის ყველაზე მეტად სასარგებლო იყო „გაქცეული აზერბაიჯანული არმიის“ ამსახველი ვიდეო- და ფოტომასალა. აი, რამდენიმე მაგალითი. 1. ეს ახალი ამბავი სომხურ მედიასა და ასევე, Telegram-არხებზე, 8 ნოემბერს გამოჩნდა: „სომხეთის არმიის ქმედებების შედეგად, მოწინააღმდეგე ბერძორის მთების მიმართულებით გაიქცა“. ახალ ამბავს თან ახლდა სომხეთის თავდაცვის სამინისტროს ვიდეო და ის ასეთი ტიპის ათასობით ყალბ ახალ ამბავს ჰგავდა: სინამდვილეში, მაყურებელს წარმოდგენა არ ჰქონდა, სად იყო ის გადაღებული, როდის და ვის მიერ და საერთოდ, ვინ ჩანდა ამ ვიდეოზე. ვეძებთ თეგებით Telegram-ზე ან ვწერთ საკვანძო სიტყვებით Youtube-ზე და ვპოულობთ მსგავს ვიდეოს, რომელიც გაცილებით ადრე არის ატვირთული. რადგან ახალ ამბავში საუბარია კონკრეტულ დროზე, მისი უარყოფისთვის საკმარისია იმის დამტკიცება, რომ აღნიშნული ვიდეო ძველიდან არის დამონტაჟებული. ამის გაკეთება კი ძალიან მარტივია, თუკი ორივე ვიდეოს გადმოწერ და ყურადღებით ნახავ ყველა კადრს. 2. ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი სომხური ყალბი ახალი ამბავი – ვებგვერდი Hamimiz.com („ჩვენ ყველა“). ახლა ის უკვე აღარ არის ქსელში, მაგრამ თუკი სერვისს Wayback Machine http://web.archive.org/ გამოვიყენებთ, შეიძლება ვნახოთ, როგორი იყო ის. ითვლებოდა, რომ აქ იყო დაღუპული აზერბაიჯანელი სამხედრო მოსამსახურეების სახელების საძიებო სისტემა. მაგრამ, როდესაც ადამიანები მიხვდნენ, იქ საკუთარი სახელები და გვარები მოეძებნათ, აღმოჩნდა, რომ ყველა აზერბაიჯანელი მიიჩნეოდა დაღუპულად. არსებობს მოსაზრება, რომ დაშინებასთან ერთად, ამ გვერდს ასევე უნდა შეეკრიბა საპასპორტო მონაცემები, რომელიც ადამიანებს სიაში ძიებისას შეჰყავდათ. 3. მსგავსი ყალბი ახალი ამბების პორტალი Şəhidlər.info, რომელიც ასევე გათვლილია აზერბაიჯანულ აუდიტორიაზე და რომელიც მართლაც წარმოადგენდა დაღუპული სამხედროების შესახებ რეალურ ინფორმაციას. აი, ეს არხი Telegram-ზე: ამ არხის მფლობელები დაღუპულების შესახებ ინფორმაციას ოფიციალურ წყაროებზე გაცილებით ადრე წერდნენ (აზერბაიჯანმა ინფორმაცია მხოლოდ ომის შემდეგ გაასაჯაროვა), ამასთან, ახალ ამბავს აზერბაიჯანულად ჰქონდა ასეთი ტიპის წარწერები: „ღმერთო, გაანათლე მისი სული“ ან „ვამაყობთ ჩვენი გმირებით“. ანუ, აქ არ არის ის შემთხვევა, როდესაც სომხური მედიარესურსი უბრალოდ ავრცელებდა ინფორმაციას აზერბაიჯანულ ენაზე, არადა, ყოველივე ამის შემდეგ, ეფექტი გაცილებით ნაკლები იქნებოდა. ყველა არ დაუჯერებს სომხურ მედიას, აზერბაიჯანულს – კი. და, მართალია, ტელეგრამ-არხის წარმომავლობის დადგენა ვერ მოვახერხე, არის მისი ასლი Facebook-ზე. ბოლო პოსტი – ეს არის წინადადება, დაღუპულთა ძიების პროცესში დახმარების შესახებ. ამასთან, ეს ნომერი – აზერბაიჯანული არ არის. „გვერდის გამჭვირვალობის“ ფუნქციის საშუალებით, შეიძლება გაირკვეს, საიდან იმართებოდა გვერდი. გვერდს ორი ადმინისტრატორი ჰყავს და ორივე სომხეთიდან.. 4. გვერდი Hərbi Media (სამხედრო მედია) აღსანიშნავია იმით, რომ ის ჯერ კიდევ 2011 წლიდან მოქმედებს. იგი ზემოთ აღნიშნულებისგან იმით განსხვავდება, რომ გამოჩნდა არა ომის დროს, არამედ, გაცილებით ადრე – 2011 წელს. და მუდმივად ავრცელებდა ინფორმაციას დაღუპული აზერბაიჯანელი ჯარისკაცების შესახებ. ომის დროს, ის ყოველდღიურად აქვეყნებდა გარდაცვლილთა სიებს ასეთ ფორმატში: ისევ ვამოწმებთ, საიდან არიან ადმინისტრატორები. როგორც ვხედავთ, იმის გარდა, რომ მას 8 ადმინისტრატორი ჰყავს სომხეთიდან, ის 2011 წელს შეიქმნა, როგორც სომხური მედიარესურსი, მაგრამ 2017 წელს შეიცვალა მიზანი. ახლა, მას შემდეგ, რაც დამტკიცდა, რომ ის აზერბაიჯანული არ არის, ორივე გვერდმა Şəhidlər.info და Hərbi Media შეწყვიტა საქმიანობა. (ანალოგიური ყალბი პორტალი გარდაცვლილი სომხური ჯარისკაცების სახელებითაც იყო შექმნილი, ამის შესახებ, ერევანის მიერ მომზადებულ კვლევაში წაიკითხეთ) 5. „არცახში, არაბი შეიხი ჩიტებზე ნადირობს“ – ასეთი ახალი ამბავი გამოაქვეყნა სომხურმა მედიარესურსმა asekose.am 2021 წლის მარტში. საინფორმაციო ომი ჯერ კიდევ გრძელდება. ეს ახალი ამბავი, წინა ორი ყალბი ამბისგან განსხვავებით, გათვლილია სომხებზე, რომლებმაც არ იციან, რა ხდება აზერბაიჯანში. რეალურად, მართალია, ეს ვიდეო მართლაც უკანონო ნადირობაზეა, გადაღებულია აზერბაიჯანელი ეკოაქტივისტის, ჯავიდ გარას მიერ ჩრდილო-აღმოსავლეთ აზერბაიჯანში, საიდანაც ყარაბაღამდე მთელი ქვეყნის გადაკვეთაა საჭირო. ბმულზე არსებულ ვიდეოში ის თავად ჩანს. ეს მოვლენა – უკანონო ნადირობა ისე ფართო განიხილებოდა და ახლაც განიხილება აზერბაიჯანულ საზოგადოებაში, რომ სახელმწიფო ტელეარხებმაც კი მოამზადეს რეპორტაჟები ამის შესახებ. ასეთი რამ ყარაბაღში რომ მომხდარიყო, ვერც ჯავიდი შეძლებდა იქ ჩასვლას (რადგან ის სამხედრო არ არის და შესვლის უფლება არ აქვს) და არც სახელისუფლებო მედია გაავრცელებდა ამის შესახებ ინფორმაციას.	ka	0.997721	829	0.352232
https://jam-news.net/ge/yalbi-mandarini/	რუსეთში ეს მანდარინი ძალიან პოპულარულია, ეკოლოგიურობისა განსაკუთრებულ გემოს გამო. პრობლემაც სწორედ აფხაზური მანდარინის პოპულარობამ წარმოშვა. როსკონტროლის მიერ მოსკოვის ბაზრების მასობრივი კონტროლის შედეგად დადგინდა, რომ იქ გასაყიდად გამოტანილი ‘აფხაზური მანდარინის’ თითქმის 100% სინამდვილეში ჩინეთიდან არის შემოტანილი, ნაწილობრივ – თურქეთიდან და საბერძნეთიდანაც. შემოწმება ოქტომბერში ჩატარდა, აფხაზეთის ნებისმიერი მაცხოვრებლისათვის კი თავად შემოწმების ფაქტი უკვე სიცილის მომგვრელია. საქმე ისაა, რომ აფხაზური მანდარინი ოქტომბერში ვერანაირად ვერ მოხვდება ბაზარზე! ციტრუსის მოსავალს აფხაზეთში ნოემბრის შუა რიცხვებში იღებენ და რუსეთის ბაზრებზე მათი შეტანა მხოლოდ ახლა იწყება. აფხაზური Facebook-ი, აფხაზური მანდარინის მასობრივი ფალსიფიცირების გამო, რუსეთში ატეხილი ხმაურით აღფრთოვანებულია და ამაყობს თავისი ბრენდით. სახასიათო კომენტარი: ‘თუ ჩვენს მანდარინს აქტიურად აყალბებენ, როგორც ერთ დროს – ამერიკულ ჯინსებს, ეს ისევ მის ხარისხსა და პოპულარობაზე მეტყველებს.’ აფხაზი სპეციალისტებს ამასთან დაკავშირებით სხვა აზრი აქვთ, და ითხოვენ უკვე ცნობილად ქცეული ბრენდის სასწრაფოდ დაცვას. ‘უკანასკნელი 20 წლის განმავლობაში ჩვენ არანაირად არ გვიზრუნია ბრენდის პოპულარიზაციაზე. არ არსებობს ამ მანდარინის აღმნიშვნელი ვიზუალური გამოსახულება, როგორიცაა მაგალითად, მერსედესის ან ბმვ-ს ლოგოტიპი, რაც დანახვისთანავე იწვევს ასოციაციათა მთელ რიგს – რომ ეს საიმედოა, ხარისხიანი და მისი ყიდვა ღირს,’ – ამბობს ფონდ ‘მთიანი აფხაზეთის’ დირექტორი თენგიზ თარბა. ფონდ „მთიანი აფხაზეთის“ დირექტორი თენგიზ თარბა მას მიაჩნია, რომ აუცილებელია სახელმწიფო პროგრამა, რადგან კომერციულ ორგანიზაციებს ცალ-ცალკე არ შესწევთ უნარი, გამოიმუშაონ აფხაზური პროდუქტის სისტემური დაცვის მექანიზმი. ‘როცა შექმნი მანდარინის გრაფიკულ გამოსახულებას, მიუსადაგებ თუნდაც სულ უბრალო ფრაზას – ‘აფხაზური მანდარინი’; შემდეგ კი ამ გამოსახულებას დააპატენტებ, იმ წუთიდან გეძლევა იურიდიული შესაძლებლობა, დაიცვა შენი ბრენდი. ეს უკვე მხოლოდ ფრაზა კი არა, სახელმწიფო ფასეულობაა, რომელიც შეიძლება მილიონობით დოლარადაც შეფასდეს,’ – ამბობს თენგიზ თარბა. ვიდრე ასეთი დაცვა არ არსებობს, თავად უნდა იზრუნო. მინიშნება აფხაზეთის სოფლის მეურნეობის მინისტრ თემურ ეშბასაგან: ‘თუ რაიმე გაეჭვებთ, შეგიძლიათ, რასაკვირველია, საქონლის წარმოშობის სერთიფიკატი მოითხოვოთ. თუმცა, მანდარინი შეიძლება გარგნულადაც გაარჩიოთ. აფხაზური მანდარინი გამოკვეთილად ყვითელი ფერისაა; მაროკოული, თურქეთული და ბერძნული – ღია-ნარინჯისფერია; გემოც განსხვავებულია – ჩვენი მანდარინი ციტრუსის მკვეთრი არომატით ხასიათდება, რაც ჩინურ მანდარინს არ აქვს.’	ka	0.99427	296	0.297297
https://jam-news.net/ge/yarabaghi-akhali-ambebi-shetankhmeba-pirobebi-omi-shechereba-live-azerbaijani-somkheti-ruseti-protesti-erevanshi-raionebisa-da-devnilebis-dabruneba-rusi-samshvidoboebi/	ყარაბაღი: მიმდინარე მოვლენები, LIVE - «ზავი იმიტომ დაიდო, რომ ჯარისკაცები ალყაში მოხვედრის საფრთხის წინაშე იყვნენ» - ყარაბაღის პრეზიდენტი არაიკ არუთუნიანმა Facebook-ის საკუთარ გვერდზე, პირდაპირ ეთერში მიმართა მოსახლეობას მოწოდებით, არ ეძებონ დამნაშავეები. მან განაცხადა, რომ არაერთხელ გააფრთხილა ყველა ადამიანური რესურსების მწვავე დეფიციტის თაობაზე. პრეზიდენტმა საზოგადოებას მოუწოდა, «არ ეძებონ მოღალატეები»: «ჩვენ არ გვყავდა სტეპანაკერტის დამცველები, იმიტომ რომ, მეომრები ფრონტის წინა ხაზზე იყვნენ. სად იყვნენ მოხალისეები, პარტიზანები, სად იყვნენ ჩემი ძვირფასი სტეპანაკერტელები, რომლებიც ახლა დამნაშავეებს ეძებენ? რამდენიმე ათეული, მაქსიმუმ 100-200 ადამიანი იყო. 60-ათასიანი არმია ასე უნდა შეგვეჩერებინა? […] 18-20 წლის ბიჭებს [წვევამდელებს] არ შეეძლოთ 6, 7, 8 სახელმწიფოს წინააღმდეგ ბრძოლა» .პრეზიდენა ყველა ყარაბაღელს სახლში დაბრუნებისკენ მოუწოდა. მისი თქმით, უახლოეს დღეებში, აქ გადაწყდება ინფრასტრუქტურის, წყლის, ელექტროობისა და გაზის საკითხი:«დღეს გპირდებით, რომ არ იქნება არანაირი სოციალური პრობლემა…არ გვაქვს საბოლოო გადაწყვეტილება, რა გავაკეთოთ, მაგრამ გვსურს დაგარწმუნოთ, რომ გზები იქნება უსაფრთხო. თქვენ დარწმუნდებით, რომ ჩვენ არცახში ვიცხოვრებთ და ვიცხოვრებთ კიდევ უფრო უკეთესად, ვიდრე სხვა ადგილას, იმიტომ რომ, ჩვენ არსად არ გველიან, არც ერთ ქვეყანაში». - აზერბაიჯანში ინტერნეტთან წვდომაზე შეზღუდვები იხსნება აზერბაიჯანში, ინტერნეტთან წვდომაზე დაწესებული დროებითი შეზღუდვები 2020 წლის 12 ნოემბერს იხსნება, გამონაკლისია გათავისუფლებული და ფრონტისპირა ტერიტორიები.ამის შესახებ სოციალურ ქსელში საკუთარ გვერდზე ტრანსპორტის, კავშირგაბმულობისა და მაღალი ტექნოლოგიების მინისტრმა რამინ გულუზადემ დაწერა. - სომხეთის ეროვნული კრების ეზოში კვამლის ხელყუმბარა აფეთქდა კვამლის ხელყუმბარა პოლიციელების მისამართით ისროლეს. კონკრეტულად ვინ ისროლა ჯერჯერობით უცნობია. - ერევანში პროტესტანტებმა პრემიერს შუაღამემდე მისცეს დრო ნებაყოფლობით გადადგომისთვის აქციის მონაწილეები ისევ პარლამენტის შენობასთან იმყოფებიან. მომიტინგეთა რიცხვი არ იკლებს.„დაშნაკცუტუნის“ წარმომადგენელმა იშხან საგატელიანმა განაცხადა, რომ შემდგომი ნაბიჯი პარლამენტის რიგგარეშე სხდომის მოწვევა იქნება.„ჩემი ნაბიჯის” ყველა დეპუტატს დრო 00:00 საათამდე აქვს. თუ ისინი ამ დროისთვის ეროვნულ კრებაში არ მოვლენ, ჩვენ 00:30-ზე პრესკონფერენციას გავმართავთ და ჩვენს შემდგომ ნაბიჯებს წარმოვადგენთ“, – განაცხადა მან. - ერევანში პროტესტის მონაწილეები პარლამენტის შენობასთან მივიდნენ გადაკეტილია ბაგრამიანის გამზირი, სადაც პარლამენტის შენობა მდებარეობს. ეროვნულ კრებასთან დგას მავთულხლართებითა და წყლის ჭავლის აპარატებით აღჭურვილი მანქანები. უშუალოდ პარლამენტის კართან სამრიგად დგანან პოლიციელები. ოპოზიციური პარტიის დეპუტატებს პრემიერ-მინისტრის იმპიჩმენტის პროცესის დაწყება სურთ. საპარლამენტო პარტია „აყვავებული სომხეთის“ წევრმა ნაირა ზოგრაბიანმა შეკრებილებს განუცხადა, რომ შედის ეროვნულ კრებაში. „ჩვენი კოლეგები „ჩემი ნაბიჯიდან“ (მმართველი ბლოკი), პირად საუბრებში მეუბნებოდნენ, რომ თქვენ დაიწყეთ ფაშინიანის გადაყენების პროცესი, ჩვენ ბოლო მომენტში ჩავერთვებით. ბოლო წუთის ლოდინი არ არის საჭირო. გელოდებით ეროვნული კრების შენობასთან“, – განაცხადა ზოგრაბიანმა. - „ომი წააგო არა არმიამ, არამედ სახელმწიფომ“ - სომხეთის თავდაცვის ექსმინისტრ ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება სწორი იყო, განაცხადა სომხეთის თავდაცვის ექსმინისტრმა სეირან ოჰანიანმა. მისი თქმით, „შეიქმნა ძალიან რთული სამხედრო-პოლიტიკური ვითარება სომხეთისა და არცახის გარშემო“. თუმცა, ყარაბაღის საკითხზე ხელმოწერილი სამმხრივი განცხადება ოჰანიანს „არასასურველ დოკუმენტად“ მიაჩნია. „ომი წააგო არა არმიამ, არამედ სახელმწიფო… პასუხისმგებლობა უნდა დაეკისროს სომხეთის მოქმედ ხელისუფლებას“. - სომხეთის მთავრობის შენობასთან პოლიციის დამატებითი ძალები მივიდნენ პროტესტის ათასობით მონაწილე შეიკრიბა სომხეთის მთავრობის შენობასთან. ისინი სკანდირებენ – „ნიკოლ, წადი!“. მორიგეობით გამოდიან სიტყვით ოპოზიციური პარტიების ლიდერები. ზოგიერთი მათგანი შეკრებილებს მოუწოდებენ, რომ არაფერი დაამტვრიონ, რადგან „ეს სახელმწიფოს ეკუთვნის და არა ფაშინიანს“. მთავრობის შენობასთან, რამდენიმე რიგად მოეწყნენ პოლიციელები, რათა დაიცვან შესასვლელი. - ერევანში მომიტინგეები თავისუფლების მოედნიდან სომხეთის მთავრობის შენობისკენ დაიძრნენ პროტესტის მონაწილეები სასწრაფოდ ეროვნული კრების მოწვევას ითხოვენ, სადაც საომარი მდგომარეობის გაუქმებისა და სომხეთის პრემიერ-მინისტრის, ნიკოლ ფაშინიანისთვის უნდობლობის ვოტუმის გამოცხადების საკითხს განიხილავენ. - სომხეთის ექსპრეზიდენტი სერჟ სარგსიანი ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურში მიიწვიეს სომხეთის ექსპრეზიდენტი სერჟ სარგსიანი ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურში მიიწვიეს პრეზიდენტის ოფისში ეს ინფორმაცია უკვე დაადასტურეს. სერჟ სარგიანი ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურში დღეს, 16:00 საათზე მივა. მანამდე ცნობილი გახდა, რომ ერევანში, ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის თანამშრომლებმა დააკავეს ოპოზიციური პარტიის, „აყვავებული სომხეთის“ ლიდერი, გაგიკ ცარუკიანი, რომელმაც სხვა ოპოზიციონერ ლიდერებთან ერთად, ყარაბაღის საკითხზე ერთობლივი განცხადების ფონზე, ერევნის ცენტრში საპროტესტო აქციას გაუკეთა ორგანიზება. - სომხეთის პრემიერ-მინისტრის გადადგომის შესახებ ოპოზიციის მოთხოვნას მთიანი ყარაბაღის ოთხი პარტია შეუერთდა ესენია – „არცახის დემოკრატიული პარტია“, პარტია „სამართლიანი არცახი“, „ერთიანი სამშობლო“ და „დაშნაკცუტუნი“, განაცხადა ერევანში მიმდინარე მიტინგზე, „აყვავებული სომხეთის“ წევრმა, დეპუტატმა მიკაელ მელქუმიანმა. მისი თქმით, ამ პარტიების წარმომადგენლები ასევე ითხოვენ მთიანი ყარაბაღის პრეზიდენტის, არაიკ არუთუნიანის გადადგომას. - ოპოზიციურმა პარტიებმა საკუთარი სამოქმედო გეგმა წარმოადგინეს არცახის გადასარჩენად საჭიროა სამი ნაბიჯის გადადგმა, განაცხადა პარტია „დაშნაკცუტუნის“ უმაღლესი ორგანოს წარმომადგენელმა, იშხან საგატელიანმა. „პირველი – შეიქმნას სამშობლოს გადარჩენის კომიტეტი, რაც ჩვენ უკვე გავაკეთეთ. მეორე – დაუყოვნებლივ მოვითხოვოთ ნიკოლ ფაშინიანისა და ხელისუფლების გადადგომა. მესამე – გადავარჩინოთ ჩვენი მოღალატეობრივად გაყიდული მიწები“. - ერევანში, პროტესტის მონაწილეებმა პოლიციელს სცემეს ინციდენტი თავისუფლების მოედანზე მოხდა, სადაც პრემიერ ფაშინიანის მიერ მიღებული გადაწყვეტილების, ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის სამმხრივი შეთახმების პირობების საწინააღმდეგო აქცია მიმდინარეობს. ნაცემი და დასისხლიანებული პოლიციელი კოლეგებმა წაიყვანეს. - ერევანში პოლიციას მიტინგიდან ადამიანები გაჰყავს პოლიციელები მოქალაქეებს ავტომობილებში სვამენ და სხვადასხვა განყოფილებებში მიჰყავთ. ოპოზიციური პარტიების ლიდერები გამოდიან მოწოდებებით, აქციის მონაწილეები კი ყვირიან – „ნიკოლ, წადი!“, „ნიკოლ – გამყიდველი!“. პროტესტის მონაწილეთა რაოდენობა იზრდება. პოლიციას შეუერთდა შინაგანი ჯარები. - ერევანში, ყარაბაღის სამმხრივი შეთანხმების საწინააღმდეგო აქცია მიმდინარეობს ერევნის ცენტრალურ მოედანზე, რამდენიმე ასეული ადამიანი შეიკრიბა ოპოზიციის მიტინგზე. ისინი მთიან ყარაბაღში შეიარაღებული კონფლიქტის შეწყვეტის შესახებ შეთანხმებას აპროტესტებენ, რომელსაც ხელი 10 ნოემბერს, სომხეთმა, აზერბაიჯანმა და რუსეთმა მოაწერეს. „ჯარისკაცების ზურგს უკან, რომლებიც ფრონტზე, საკუთარი სისხლის ფასად იცავდნენ მიწასა და სახელმწიფოებრიობას და ყველა ჩვენგანის ზურგს უკან, ხელი მოეწერა მოღალატეობრივ შეთანხმებას. ჩვენ უნდა გავერთიანდეთ და გამოვრიცხოთ შიდა არეულობები და პროვოკაციები“, – ნათქვამია დღეს, 17 ოპოზიციური პარტიის საბჭოს ერთობლივ განცხადებაში. პოლიციამ მოსახლეობა გააფრთხილა, რომ საომარი მდგომარეობის პირობებში, რომელიც ჯერ ისევ მოქმედებს სომხეთში, მიტინგების ორგანიზება აკრძალულია. „საომარი მდგომარეობის დროს, გაფიცვებსა და მიტინგებში მონაწილეობა ითვალისწინებს ჯარიმას ოთხასიდან შვიდასამდე მინიმალური ხელფასის ოდენობით (400-700 ათასი დრამი ანუ დაახლოებით, 800-1500 დოლარი)“, – ნათქვამია პროკურატურის განცხადებაში. - პროტესტის მონაწილეებმა ერევანში სოროსის ფონდის ოფისი დაარბიეს ვიდეოზე ჩანს, დარბევის მონაწილეები, როგორ ამტვრევენ „ღია საზოგადოების ინსტიტუტი – დახმარების ფონდის“ ოფისის კარს (სოროსის ფონდი) და მოუწოდებენ ერთმანეთს, რომ „ყველაფერი დაამტვრიონ“. გუშინ ღამით, ფაშინიანის მთავრობის „მარცხის პოლიტიკის“ მოწინააღმდეგეები თავს დაესხნენ ერევანში, რადიო „თავისუფლების“ რედაქციას. - „ყარაბაღში ომის შეწყვეტა - სომეხი და აზერბაიჯანელი ხალხის გამარჯვებაა“ - რუსეთის პრეზიდენტის პრესმდივანი „იმისათვის, რომ ომი შეჩერებულიყო და იმისათვის, რომ ეს გაკონტროლდეს და დავაზღვიოთ, იქ შედიან რუსი სამშვიდობოები, რომლებიც უზრუნველყოფენ საბრძოლო მოქმედებების შემდგომი განახლების თავიდან არიდებას“, – განაცხადა დმიტრი პესკოვმა - „ყარაბაღის შესახებ ხელშეკრულებას ხელი არმიის რეკომენდაციით მოეწერა“ - სომხეთის პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანის თქმით, სამხედროებმა შესთავაზეს შეჩერება, რადგან „არის კითხვები, მათი გადაჭრის პერსპექტივები კი არ არსებობს“. Facebook-ზე, პირდაპირ ეთერში გამოსვლისას მან განაცხადა, რომ მათ, ვინც ფრონტის წინა ხაზზე იბრძოდა, არ ჰყავდათ შემცვლელი და არ ჰქონდათ ერთი თვის განმავლობაში დასვენების შესაძლებლობა. შედეგად, სომხეთისა და ყარაბაღის ხელმძღვანელობამ მიიღო გადაწყვეტილება იმის შესახებ, რომ საჭიროა, რაც შეიძლება მალე შეწყდეს ომი, სხვანაირად შედეგები იქნება გაცილებით მძიმე. „მე მივიღე მძიმე, ძალიან მძიმე გადაწყვეტილება ჩემთვის და მთლიანად სომეხი ხალხისთვის“, – განაცხადა ფაშინიანმა. მან განმარტა, რომ ზავი არ გაფორმდა საბრძოლო მოქმედებების დასაწყისში, რადგან „მთიანი ყარაბაღის გარშემო შვიდი რაიონის გადაცემას ითვალისწინებდა“: „ჩვენ კი ასეთ ნაბიჯზე წასვლა არ შეგვეძლო, რადგან გვჯეროდა, რომ შეგვეძლო ისე გაგვეკეთებინა, ცეცხლის შეწყვეტით დაინტერესებული ჩვენ კი არ ვყოფილიყავით, არამედ გვეიძულებინა მოწინააღმდეგე მასზე დაგვთანხმებოდა. სამწუხაროდ, ეს არ მოხდა“. - ალიევის მიმართვა მოსახლეობას ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის სამმხრივ შეთანხმებაზე ხელმოწერისთანავე, მიუხედავად გვიანი დროისა, აზერბაიჯანის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი მოსახლეობისადმი მიმართვით გამოვიდა. „ამ განცხადებას ისტორიული მნიშვნელობა აქვს. უნდა გითხრათ, რომ შეთანხმებას ხელი მოეწერა ვიდეოკონფერენციის ფორმატში. პირველ ეტაპზე, სამი ქვეყნის მეთაურს უნდა მოეწერა განცხადებისთვის ხელი ვიდეოკონფერენციის ფორმატში. თუმცა, ბოლო მომენტში, სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა ამის გაკეთებაზე უარი თქვა. გარკვეულწილად ეს გასაგებია, რადგან ასეთი განცხადება, ფაქტობრივად სომხეთის სამხედრო კაპიტულაციას ნიშნავს“, – განაცხადა ალიევმა. „ასეთი განცხადება საშუალებას გვაძლევს, ოკუპაციისგან სისხლის გარეშე გათავისუფლდეს ჩვენი სხვა რაიონები – აღდამის, ლაჩინის, ქალბაჯარის. დადგინდა მოკლე პერიოდი, ეს რაიონები თვის ბოლომდე დაგვიბრუნდება“, – დასძინა აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა. „თქვენ, ალბათ, მიაქციეთ ყურადღება იმას, რომ ამ განცხადებაში არ არის არც ერთი სიტყვა მთიანი ყარაბაღის სტატუსზე! სად არის სომხური მხარის მოთხოვნა იმის შესახებ, რომ მთიანი ყარაბაღი დამოუკიდებლად უნდა იყოს წარმოდგენილი? როდესაც მათ ავტონომია შევთავაზე, არ დამთანხმდნენ, თქვეს, რომ არა, – ეს „დამოუკიდებელი სახელმწიფოა“. ისინი უკვე ბევრი წევრია ცხოვრობენ, როგორც „დამოუკიდებელი სახელმწიფო“ და უნდა მიიღონ აზერბაიჯანისგან დამოუკიდებლობა… ეს სტატუსი ჯანდაბაში წავიდა, ჩავარდა, გაიფანტა, არ არსებობს და არც იქნება. სანამ პრეზიდენტი ვარ, არ იქნება“, – ხაზი გაუსვა ილჰამ ალიევმა. - „ბრძოლა სტეპანარკეტის მისადგომებთან მიმდინარეობდა“ - მთიანი ყარაბაღის პრეზიდენტი არაიკ არუთუნიანმა მოსახლეობას მიმართა და განაცხადა, რომ ომის 43 დღის განმავლობაში, სომხურმა მხარემ დაკარგა ფუზულის, ჯებრაილის, გუბადლის, ზანგილანისა და ჰადრუთის რაიონის ძირითადი ნაწილი, მარტუნისა და ასკერანის რაიონების ნაწილი და რაც ყველაზე მთავარია, ქალაქი შუშა. პრეზიდენტის განცხადებით, ბრძოლა სტეპანაკერტის მისადგომებთან, ქალაქიდან 2-3 კილომეტრში მიმდინარეობდა: „უპილოტო თვითმფრინავებმა დიდი დანაკარგები მიაყენა ყარაბაღის თავდაცვის არმიას. საქმე იმაშია, რატომ არ შექმნა სომხურმა არმიამ ანალოგიური შეიარაღება“. ამაზე პასუხს აგებს ყველა, ვინც თანამდებობებს იკავებდა უკანასკნელი ათწლეულის განმავლობაში, აღნიშნა არუთუნიანმა. - რუსი სამშვიდობოების ავტოკოლონა უკვე დაიძრა სომხეთის ქალაქ გორისიდან ყარაბაღის მიმართულებით რუსულმა ტელეარხმა Russia Today-მ გამოაქვეყნა იმის ამსახველი ვიდეო, სადაც ჩანს, როგორ დაიძრა სომხეთის ქალაქ გორისიდან ყარაბაღის მიმართულებით რუსი სამშვიდობოების ავტოკოლონა. კონფლიქტის ზონაში რუსი სამშვიდობოების შეყვანა – ღამით, აზერბაიჯანს, სომხეთსა და რუსეთს შორის გაფორმებული შეთანხმების ერთ-ერთი პირობაა. ასევე, პირობებს შორის არის – აზერბაიჯანისთვის ყარაბაღის მიმდებარე რაიონების დაბრუნება და აზერბაიჯანელი დევნილების დაბრუნება. - სომხეთის პრეზიდენტმა ყარაბაღის საკითხზე რუსეთსა და აზერბაიჯანთან შეთანხმების ხელმოწერის შესახებ არ იცოდა სომხეთის პრეზიდენტი სერჟ სარგსიანი ამბობს, რომ ღამით, რუსეთსა და აზერბაიჯანთან ყარაბაღის საკითხზე შეთანხმებისა და ომის შეწყვეტის პირობების შესახებ, მან მედიასაშუალებებიდან შეიტყო. პრეზიდენტის განცხადებით, მასთან არავის არაფერი განიხილავს და მას მონაწილეობა არ მიუღია არანაირ მოლაპარაკებებში. ამიტომ, სარგსიანი გამოვიდა პოლიტიკური კონსულტაციების ინიციატივით – „უახლოეს პერიოდში გადაწყვეტილების შეთანხმებისა და ეროვნული ინტერესების დაცვის მიზნით“. - „ომი არ დასრულებულა, მაგრამ დროა შეწყდეს სისხლისღვრა“ - სომხეთის თავდაცვის სამინისტროსა და შეიარაღებული ძალების გენშტაბის განცხადება „ომი ჯერ კიდევ არ დასრულებულა, საბრძოლო მოქმედებები ყარაბაღში გრძელდება, მაგრამ დროა შეწყდეს სისხლისღვრა“. სომხეთის თავდაცვის სამინისტროსა და შეიარაღებული ძალების გენერალური შტაბის განცხადება დღეს დილით, მას შემდეგ გავრცელდა, რაც ღამით ხელი მოეწერა აზერბაიჯანსა და რუსეთთან ყარაბაღში ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ შეთანხმებას. სომეხმა სამხედროებმა განაცხადეს, რომ „გააკეთეს ყველაფერი შესაძლებელი და შეუძლებელი მტერთან ბრძოლაში“, რომ „სომხეთის არმიამ იბრძოლა რაოდენობით აღმატებულ აზერბაიჯანის შეიარაღებულ ძალებთან, რომელიც თურქეთთან ერთად მოქმედებდა და ასევე, რამდენიმე ათასი დაქირავებული ტერორისტის წინააღმდეგ“: „ჩვენ მოვუწოდებთ, თავი შეიკავონ ქმედებებისგან, რომელმაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნას სახელმწიფოებრიობას, ვისწავლოთ დაშვებული შეცდომებიდან ყველა გაკვეთილი, შევქმნათ გაცილებით უფრო ძლიერი და ბრძოლისუნარიანი არმია“. - ყარაბაღის კონფლიქტის ზონის რუკა - როგორ გამოიყურება ის შეთანხმების ხელმოწერის შემდეგ ეს არის ყარაბაღის კონფლიქტის ზონის რუკა – როგორ გამოიყურება ის ახლა, ღამით, აზერბაიჯანს, სომხეთსა და რუსეთს შორის შეთანხმებაზე ხელმოწერის შემდეგ. - ლურჯი ფერით აღნიშნულია ტერიტორიები, რომელსაც უკვე აკონტროლებს თვენახევრიანი ბრძოლების შემდეგ აზერბაიჯანი. - წითელი ფერით – ის ტერიტორიები, რომლებიც აზერბაიჯანის კონტროლქვეშ უნდა გადავიდეს 2020 წლის დეკემბრამდე. - მწვანე ფერით – რაიონები, სადაც რუსი სამშვიდობოები განთავსდებიან. - აზერბაიჯანს, სომხეთსა და რუსეთს შორის ყარაბაღის საკითხზე შეთანხმებას მოეწერა ხელი 10 ნოემბრის ღამით, აზერბაიჯანს, სომხეთსა და რუსეთს შორის ხელი მოეწერა შეთანხმებას ყარაბაღში საბრძოლო მოქმედებების შეწყვეტის, აზერბაიჯანისთვის მოსაზღვრე რაიონების დაბრუნებისა და ყარაბაღში აზერბაიჯანელი დევნილების დაბრუნების შესახებ. შეთანხმებამ მწვავე პროტესტი გამოიწვია ერევანში, ოპოზიციამ შეთანხმებას „ფაქტობრივად ყარაბაღის აზერბაიჯანისთვის გადაცემა უწოდა“. • შეთანხმების სრული ტექსტი, ფაშინიანის გამოსვლა და ერევანში დაწყებული პროტესტის ამსახველი ვიდეო	ka	0.997406	1,655	0.340181
https://jam-news.net/ge/yarabaghi-azerbaijanis-armia-miuakhlovda-shushas-akhali-ambebi-azerbaijani-somkheti-istoria/	ყარაბაღი: აზერბაიჯანის არმია ციხე-ქალაქ შუშას მიუახლოვდა ყარაბაღის კონფლიქტის ზონაში საბრძოლო მოქმედებების დაწყებიდან თვე-ნახევრის შემდეგ, ბრძოლები, როგორც ჩანს, უკვე ქალაქ შუშის უშუალო სიახლოვეს მიმდინარეობს. მას ციხე-ქალაქს უწოდებენ – ის მთაზეა განლაგებული და ამიტომ, მისი დაპყრობა რთულია. იქიდან კი ადვილი გასაკონტროლებელი და დასაბომბია ყარაბაღის დედაქალაქი სტეპანაკერტი/ხანქენდი (სომხური და აზერბაიჯანული სახელწოდება) და ყველა მიმდებარე სოფელი. 1988-1992 წლების ომის დროს, როდესაც 1992 წლის მაისში, ყარაბაღი და მისი მიმდებარე შვიდი აზერბაიჯანული რაიონი სომხური ძალების კონტროლქვეშ გადავიდა, სომხური შენაერთების მიერ შუშის დაპყრობა გახდა მთავარი ფაქტორი ომში სამომავლო გამარჯვების მოსაპოვებლად. ბოლო ორი-სამი დღის განმავლობაში, აზერბაიჯანული და სომხური სამხედრო წყაროების მიერ გავრცელებულ ცნობებში, საუბარია ბრძოლებზე ქალაქ კარინტაკისთვის/დაშალთისთვის, რომელიც ქალაქ შუშიდან ახლოს, კლდოვანი მთების ძირში მდებარეობს. •ყარაბაღი: თურქული შეიარაღება და კონფლიქტის ზონაში ჩარჩენილი 80 ჟურნალისტი •აზერბაიჯანი ბოიკოტს უცხადებს ბურგერებს, პიცასა და შამპუნებს: საიდან დაიწყო ყველაფერი? ვრცელდება ინფორმაცია, რომ აზერბაიჯანის არმია ნაღმტყორცნებით ბომბავს ქალაქსა და მის გარშემო არსებულ სომხური ჯარების თავდაცვით პოზიციებს. სომხური მხარე აცხადებს, რომ იგერიებს აზერბაიჯანის დივერსიული ჯგუფების შეღწევის მცდელობებს. ეს გზა ცნობილია, როგორც „ლაჩინის დერეფანი“ და „პირველი ყარაბაღის ომიდან“, 1990-იანის დასაწყისიდან მოყოლებული, მას ყარაბაღისთვის „სიცოცხლის გზას“ უწოდებენ. თუკი აზერბაიჯანული ძალები მის გადაკეტვას მოახერხებენ და მთებისკენ დაიძვრებიან, ჩაიჭრება სომხეთიდან ყარაბაღისკენ მიმავალი მთავარი გზა. მარშრუტი სომხეთის სამხრეთით მდებარე ქალაქ გორისიდან პირდაპირ ქალაქ შუშის სამხრეთ-დასავლეთ შესასვლელთან მიდის. ერთადერთი სხვა გზა შუშაში ჩრდილოეთიდან, ყარაბაღის დედაქალაქ სტეპანაკერტიდან/ხანქენდიდან მიდის. სომეხი მებრძოლებისთვის, რომლებიც ახლა ყარაბაღს იცავენ, „ლაჩინის დერეფნის“ დაკარგვის შემთხვევაში, სომხეთთან სახმელეთო დამაკავშირებელი ერთადერთი გზა რჩება – ჩრდილოეთის მარშრუტი, რომელიც მუროვდაღის მთებზე გადის. თვენახევრიანი ბრძოლის შედეგები 1994 წელს, ზავის დადებისა და ყარაბაღის კონფლიქტის საომარი ფაზის დასრულების შემდეგ, დადგინდა მხარეების გამყოფი ხაზი, რომლითაც სომხური ძალების კონტროლქვეშ დარჩა არა მხოლოდ ყოფილი მთიანი ყარაბაღის ავტონომიური ოლქი, არამედ, მისი მიმდებარე შვიდი აზერბაიჯანული რაიონიც. 27 სექტემბერს დაწყებული საბრძოლო მოქმედებებიდან 40 დღის განმავლობაში, აზერბაიჯანის არმიამ საგრძნობლად გადასწია ის გამყოფი ხაზი. ამ დროისთვის, აზერბაიჯანმა, რომელიც აქტიურად იყენებს თურქული, ისრაელური და საკუთარი წარმოების უპილოტო საფრენ აპარატებს, კონტროლი დაამყარა ქალაქ ფუზულსა და 130-ზე მეტ დასახლებულ პუნქტზე ფუზულის, ჯებრაილის, ზანგილანისა და გუბადლის რაიონებში. როგორც ჩანს, აზერბაიჯანული მხარის კონტროლქვეშაა ახლა უკვე ამ ხუთი რაიონის ტერიტორიის მეოთხედზე მეტი – სამხრეთით ირანთან საზღვრიდან, აზერბაიჯან-სომხეთის საზღვრამდე. 1992 წელს შუშისთვის ბრძოლის ისტორია აზერბაიჯანელი და სომეხი ექსპერტები ამ დრომდე ვერ თანხმდებიან იმის შესახებ, როგორ დაიპყრო სომხურმა მხარემ 1992 წლის 9 მაისს, ციხე-ქალაქი შუშა. ამ მოვლენების შესახებ საუბრობენ სომეხი და აზერბაიჯანელი ვეტერანები უნიკალურ, ერთობლივ, სომხურ-აზერბაიჯანულ დოკუმენტურ ფილმში „წრის ნაწილები“, რომელსაც ორი ჯგუფი, რამდენიმე წლის განმავლობაში იღებდა ბრიტანული ორგანიზაციის, Conciliation Resources-ის მხარდაჭერით. ფილმი ონლაინ 2020 წლის გაზაფხულზე გამოქვეყნდა. მისი ნახვა შეგიძლიათ აქ. შუშისთვის ბრძოლის აზერბაიჯანელი ვეტერანები ამბობენ, რომ 1992 წლის 8 მაისის საღამოს, ხელმძღვანელებმა მათ უკანდახევა უბრძანეს – რათა გადაჯგუფებულიყვნენ, დამატებითი ძალებით დაბრუნებულიყვნენ და დაებრუნებინათ ქალაქი. იმავე ბრძოლის სომეხი ვეტერანები ამბობენ, რომ მათთვის ქალაქზე კონტროლის დამყარება „სიკვდილ-სიცოცხლის საკითხი იყო“, რადგან აზერბაიჯანის არტილერია იქიდან, ზემოდან, ადვილად ანადგურებდა მათ პოზიციებს სტეპანაკერტში/ხანქენდიში. ერთ-ერთი სომეხი მეთაური, არკადი კარაპეტიანი ფილმში „წრის ნაწილები“ ჰყვება, რომ მათ ქალაქზე შტურმი ჯერ კიდევ მზის ჩასვლამდე შეაჩერეს, რადგან საბრძოლო მასალა დაუმთავრდათ. მაგრამ უკვე ღამით, აზერბაიჯანელმა სამხედროებმა ქალაქი დატოვეს. „ჩვენ თვალს ვადევნებდით, როგორ მიდიოდნენ ისინი – 9 მაისის დილას კი ბრძოლის გარეშე ავიღეთ შუშა“, – აცხადებს კარაპეტიანი. RFL/RL-ის აზერბაიჯანულმა სამსახურმა გამოაქვეყნა ერთ-ერთი იმ ჯარისკაცის კომენტარი, რომელიც ბოლო მომენტამდე იმყოფებოდა შუშაში. მუსტაფა გაჯიბეილი ამბობს, რომ „აზერბაიჯანელმა მებრძოლებმა ის გაკვეთილი ისწავლეს და იმ შეცდომებს აღარ გაიმეორებენ“. „პირველ რიგში, აზერბაიჯანის არმია ახლა ზონას უპილოტო საფრენი აპარატებისა და თვითმფრინავების საშუალებით აკონტროლებს. მეორეც, ის იყენებს ტაქტიკას, რომელიც მოწინააღმდეგეს აიძულებს, ქალაქი მსხვილმასშტაბიანი შეტაკებების გარეშე ჩააბაროს. ასე მოხდა ფუზულსა და ჯებრაილში“, – განაცხადა გაჯიბეილმა.	ka	0.998175	544	0.363971
https://jam-news.net/ge/yarabaghi-brdzola-omi-akhali-ambebi-zavi-darghveva-dabombva-azerbaijani-somkheti-turqeti-ruseti-foto-video/	ახალი ამბები, რეპორტაჟი: 13 ოქტომბერს, ყარაბაღში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებები - «ბაქო არ ასრულებს თავის ვალდებულებებს» – სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი 13 ოქტომბერს, მოსკოვში ოფიციალური ვიზიტის ფარგლებში, ზოგრაბ მნაცაკანიანი ეუთოს მინსკის ჯგუფის თანათავმჯდომარეებს – იგორ პოპოვს (რუსეთი), ენდრიუ შოფერსა (აშშ) და ეუთოს ხელმძღვანელის პირად წარმომადგენელს, ანჟეი კასპშიკომს შეხვდა. ფრანგი თანათავმჯდომარე სტეფან ვისკონტინი შეხვედრაში დისტანციურად მონაწილეობდა.შეხვედრისას სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა განაცხადა, რომ ბაქო არ ასრულებს ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმებით აღებულ ვალდებულებებს.მნაცაკანიანმა ხაზი გაუსვა, რომ 10 ოქტომბერს, ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ მინისტრების დონეზე გაკეთებული ერთობლივი განცხადების მიუხედავად, აზერბაიჯანი «მიზანმიმართულად იღებს სამიზნეში მშვიდობიან მოსახლეობასა და სამოქალაქო ინფრასტრუქტურას».მან კიდევ ერთხელ მოითხოვა, ყარაბაღის კონფლიქტის ზონაში, ცეცხლის შეწყვეტის მნიშვნელოვან საშუალებად გადამოწმების მექანიზმების შემოღება - France 24-ის კორესპონდენტი აზერბაიჯანში მუშაობაში ხელის შეშლაზე ჩივის ფრანგული ტელეკომპანია France 24-ის კორესპონდენტი – საერთაშორისო პრესის რამდენიმე წარმომადგენლიდან ერთ-ერთი, რომელიც აზერბაიჯანმა შეუშვა, მაყურებელს აფრთხილებს, რომ შეიძლება ვერ გააშუქონ კონფლიქტი ისე, როგორც სურთ. ჟურნალისტი მაყურებელს უყვება, რომ მას მუდმივად თან ახლავს აზერბაიჯანის მთავრობისგან მიმაგრებული „ძიძა“ – ადამიანი, რომელიც ეუბნება მას, სად და რა უნდა გადაიღოს. ამის გამო, „ძალიან რთულია“ რეალური წარმოდგენის შექმნა იმის შესახებ, თუ რა ხდება. - 13 ოქტომბრის დილისთვის არსებული ვითარების მოკლე მიმოხილვა ყარაბაღში, ბრძოლების დაწყებიდან მე-17 დღე • 10 ოქტომბრის ღამეს ხელმოწერილი ზავის მიუხედავად, ორივე მხარე აგრძელებს დასახლებული პუნქტების მასირებულ დაბომბვას. • სომხური მხარის ცნობით, საბრძოლო მოქმედებების დაწყებიდან, 27 სექტემბრიდან მოყოლებული, დაიღუპა 532 სამხედრო მოსამსახურე და 31 მშვიდობიანი მოსახლე. დაჭრილთა რაოდენობის შესახებ ზუსტი ინფორმაცია არ ვრცელდება. • აზერბაიჯანი მხოლოდ მშვიდობიან მოსახლეობას შორის მსხვერპლის შესახებ საუბრობს – 42 დაღუპული და 206 დაჭრილი, საბრძოლო მოქმედებების დაწყებიდან, 27 სექტემბრიდან მოყოლებული. • ექსპერტები ბრძოლისა და დაბომბვის მასშტაბურობიდან გამომდინარე, რომელიც უკვე მესამე კვირაა გრძელდება, ვარაუდობენ, რომ დაჭრილთა და გარდაცვლილთა რიცხვი ორივე მხარეს ძალიან დიდია. • გრძელდება ურთიერთსაწინააღმდეგო განცხადებები იმის შესახებ, თუ ვინ აკონტროლებს ყარაბაღში, ქალაქ ჰადრუთს. სომხური მხარის ცნობით, მთელი დღის განმავლობაში გრძელდებოდა ქალაქის მასირებული დაბომბვა. • სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი მოსკოვში, რუსეთის საგარეო უწყების ხელმძღვანელს შეხვდა. ზოგრაბ მნაცაკანიანმა შეხვედრის შემდეგგანაცხადა, რომ „სომხეთი იყო და რჩება მთიანი ყარაბაღის უსაფრთხოების ერთადერთ გარანტად, რომლისთვისაც ახლა მიმდინარე პროცესები – არსებობის საკითხია“. • აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა, ილჰამ ალიევმა თურქული ტელეკომპანია Haber Global-ისთვის მიცემულ ინტერვიუში, სომხეთი „საზიზღარ პიარში“ დაადანაშაულა და განაცხადა, რომ არ შეუძლია ზუსტად თქვას, თუ როდის დაიწყება მოლაპარაკებები. - ახალი ამბები, ფოტო/ვიდეო ყარაბაღში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებებთან დაკავშირებით - 12 ოქტომბერი, 2020	ka	0.997867	359	0.381616
https://jam-news.net/ge/yarabaghi-srola-naghmtyorcnebi-zavis-darghveva/	აზერბაიჯანულმა მხარემ ნაღმტყორცნები გამოიყენა. ყარაბაღში ვითარება მწვავდება გაზიარება გაზიარება ინფორმაცია ერევნიდან სომხური მედია მთიანი ყარაბაღის თავდაცვის სამინისტროს პრესსამსახურის ინფორმაციას ავრცელებს: “29 აპრილს, დაახლოებით, 15:00 და 17:25 საათზე, აღმოსავლეთ მონაკვეთში (მარტუნი), არცახისა და აზერბაიჯანული სამხედრო შენაერთების კონტაქტის ხაზზე, სომხური პოზიციების მიმართულებით გამოიყენეს 60 მმ. კალიბრის ნაღმტყორცნები. თავდაცვის ქვედანაყოფებს დანაკარგი არ აქვს. სომხური შენაერთების მიერ საპასუხოდ განხორციელებული ქმედებების შედეგად, მოწინააღმდეგის აქტივობა შეჩერდა”. განცხადებაში ასევე აღნიშნულია, რომ კონფლიქტის ხაზის სხვა მონაკვეთებზეც დაირღვა ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება და იქ სხვადასხვა ტიპის იარაღი გამოიყენეს, მაგრამ ახლა მშვიდი ვითარებაა. ინფორმაცია ბაქოდან აზერბაიჯანი თავად ცეცხლის გახსნის ფაქტს ადასტურებს, მაგრამ მომხდარის საპირისპირო ვერსიას ავრცელებს. “სომხური მედიის მიერ გავრცელებული ინფორმაცია იმის შესახებ, თითქოს აზერბაიჯანულმა მხარემ ისარგებლა მომენტით და დაარღვია ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ შეთანხმება, სიცრუეა და არ შეესაბამება სიმართლეს”, – აცხადებსAPA ქვეყნის თავდაცვის სამინისტროზე დაყრდნობით. სამინისტროს განცხადებაში ნათქვამია, რომ 29 აპრილს, დღისით, სომხურმა მხარემ ცეცხლი გაუხსნა აზერბაიჯანულ პოზიციებს, რის შემდეგაც მათ საპასუხო ცეცხლი გახსნეს 82 მმ-იანი ნაღმტყორცნებიდან.	ka	0.998032	146	0.356164
https://jam-news.net/ge/yarabaghis-konfliqti-da-akhali-parlamenti-somkhetshi-khedva-baqodan/	ყარაბაღის კონფლიქტი და ახალი პარლამენტი სომხეთში: ხედვა ბაქოდან პირველად ჩემს მახსოვრობაში (და მე უკვე 56 წლის ვარ), აზერბაიჯანელი ხალხი ასე ძალიან დაინტერესდა სომხეთის არჩევნებით. ჩემს ქვეყანაშიც კი არ შემიმჩნევია არჩევნებისადმი ასეთი ინტერესი, ალბათ, მხოლოდ 2003 წელს, როდესაც წინა პრეზიდენტი ჰეიდარ ალიევი გარდაიცვალა და ის მისმა შვილმა, ახლანდელმა პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა შეცვალა. არა, რა თქმა უნდა, მედია რეგულარულად წერდა ადგილობრივ არჩევნებზე, კამპანიები მიმდინარეობდა, ზოგიერთ კანდიდატს პროგრამაც კი ჰქონდა. მაგრამ უბრალო ხალხს, რიგით ადამიანებს ვგულისხმობ. მაგალითად, შევდივარ პურის საყიდლად მაღაზიაში, გამყიდველი მეკითხება: „მუალიმ, ამბობენ, რომ კოჩარიანი დაბრუნდება ხელისუფლებაში და ომი დაიწყება?“. სანამ ვცდილობ, ავუხსნა რეგიონში ყარაბაღის მეორე ომის შემდგომ შექმნილი ვითარება, გარშემო სხვა მყიდველებიც იკრიბებიან და მისმენენ, ზოგიერთები კონსპირაციულ თეორიებსაც კი აგებენ. რატომ არის სომხური არჩევნებისადმი ასეთი ინტერესი აზერბაიჯანში? პასუხი მარტივია – ხალხს ახალი ომი არ უნდა. უმრავლესობის ზედაპირული გაგებით, ნიკოლ ფაშინიანი – მშვიდობის მომხრეა, ექსპრეზიდენტი რობერტ კოჩარიანი – რევანშისტი. რობერტ კოჩარიანი – არაღიარებული მთიანი ყარაბაღის რესპუბლიკის ლიდერი 1994-1997 წლებში და 1998-2008 წლებში – სომხეთის პრეზიდენტი. და ამ ზედაპირული გაგების ტირაჟირებას, ვეჭვობ, რომ სპეციალურად ახდენს აზერბაიჯანის პროსახელისუფლებო მედია (სხვა ჩვენ ფაქტობრივად არ გვაქვს). უკვე დიდი ხანია ეთერიდან გაქრა დაცინვა, რომელიც ფაშინიანის მისამართით ისმოდა ომის დღეებში, კადრები, სადაც ის შუშაში ჯიდირ-დიუზიუზე ცეკვავს, სადაც სომხეთის პირველი ლედი ქალი მებრძოლების ქვედანაყოფს ავარჯიშებს და ა.შ. სავარაუდოდ, სწორედ ნიკოლ ფაშინიანის გუნდთან შემდგომი დიალოგის საფუძველი მზადდება (თუ საერთოდ პირადად მასთან არა, უმაღლეს დონეზე). ნიკოლ ფაშინიანის პარტიამ „სამოქალაქო ხელშეკრულებამ“ სომეხი ხალხისგან მანდატი მიიღო. და რამდენადაც სომხურ პრესაზე დაკვირვებით დასკვნის გაკეთება შემიძლია, ოპოზიციის მხრიდან განსაკუთრებული პროტესტიც არ ყოფილა. მოქმედი ხელისუფლების მთავარმა მოწინააღმდეგემ, სომხეთის მეორე პრეზიდენტმა რობერტ კოჩარიანმა, განცხადებისას, გამოიყენა ფრაზა, რომ „შედეგები საეჭვოდ ეჩვენება“, „ჯერ კიდევ არ გადამიწყვეტია, ვიქნები თუ არა პარლამენტში“. ძველ კოჩარიანს ეს რაღაც არ ჰგავდა. შორს ვარ იმ აზრისგან, რომ სომხეთის შიდაპოლიტიკური ვითარება გავაანალიზო, მაგრამ აქედან, ბაქოდან, პირადად მე მეჩვენება, რომ წარმოდგენა იმის შესახებ, თითქოს რუსეთი კოჩარიანის ბლოკს უჭერს მხარს, დიდად გაბერილი იყო (მისივე მხარდამჭერების მიერ). ანუ რუსეთმა, რომელსაც სომხეთში დიდი გავლენა აქვს, თუნდაც პასიურად, ფაშინიანის ბლოკს დაუჭირა მხარი. ეს, კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, რაც ზედაპირზეა. პარტია „სამოქალაქო ხელშეკრულების“ გამარჯვებას, შეიძლება, უფრო შორსმიმავალი შედეგებიც ჰქონდეს. პირველი – ეს არის უკვე არსებული იმ უფსკრულის კიდევ უფრო გაღრმავება, რომელიც არსებობს მთიანი ყარაბაღის იმ ნაწილს, რომელსაც რუსი სამშვიდობოები აკონტროლებენ და თავად სომხეთის რესპუბლიკას შორის. ანუ თავად ნიკოლ ფაშინიანის გამოთქმა – „არცახი სომხეთია და წერტილი“, ახლა უფრო მეტად საეჭვოდ გამოიყურება. აზერბაიჯანისთვის მთავარი საფრთხე 2025 წელს (როდესაც რუსი სამშვიდობოების მანდატი იწურება) შეიძლება იყოს ახლად არჩეული პუტინის განცხადება (რუსეთში არჩევნები 2024 წელს იმართება): „არცახი რუსეთია და წერტილი“. შესაძლოა, ეს საერთოდ მის საარჩევნო კამპანიაშიც კი შევიდეს, თუკი მას მოუნდება, რომ მორიგ მეზობელ ქვეყანას წაართვას რამე. გარდა ამისა, „2025 წლის პრობლემას“ აზერბაიჯანისთვის აღრმავებს საპრეზიდენტო და საპარლამენტო არჩევნები, რომელიც დროში ემთხვევა ამ პერიოდს და რომლებიც, ცალკე აღებული, საკმაოდ უსაფრთხო და პროგნოზირებადია, მაგრამ ასეთ ვითარებაში, ტრადიციულმა ფალსიფიკაციამ შესაძლოა გამოიწვიოს „რეზონანსი“ – მცირე არეულობები. ამის გათვალისწინებით, სრულიად მოსალოდნელია აზერბაიჯანში ვადამდელი საპრეზიდენტო არჩევნების გამართვა. ხელისუფლების გადაცემაზე ჯერჯერობით საუბარი არ არის – როგორც ჩანს, ილჰამ ალიევს ძლიერი ჯანმრთელობა აქვს. ანუ ყარაბაღული კლანის მარცხი – ეს არის სომხური საზოგადოების დე ფაქტო უარი „მიაცუმის“ იდეაზე („სომხეთის გაერთიანება“ – ლოზუნგი, რომლითაც დაიწყო პირველი მიტინგები აზერბაიჯანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის მთიანი ყარაბაღის ავტონომიურ ოლქში 1988 წლის თებერვლის შუაში). ჩემი აზრით, ეს წინგადადგმული ნაბიჯია. სომხეთის თავდაცვის ყოფილი მინისტრის, დავიდ ტონოიანის დევიზი: „ახალი ომი – ახალი ტერიტორიები“ – მეოცე საუკუნეში დარჩა. რას იძლევა ტერიტორიებზე კონტროლი? შედეგი ვნახეთ. „სამოქალაქო ხელშეკრულების“ გამარჯვება და წინააღმდეგობების გაღრმავება ყარაბაღელ და, პირობითად რომ ვთქვათ, „მატერიკელ“ სომხებს შორის, სხვა ყველაფერთან ერთად, ასუსტებს დე ფაქტო ხელისუფლებას ხანქენდიში (სტეპანაკერტში). თუკი ომის დაწყებამდე ყარაბაღელი სომხების მეტ-ნაკლებად ლეგიტიმურად არჩეულ წარმომადგენლად მიიჩნეოდა არაიკ არუთუნიანი, ახლა „ვითარების მმართველი“ ყოფილი საველე მეთაური, რობერტ კოჩარიანის ახლობელი – ვიტალი ბალასანიანია. რას ნიშნავს ეს ბაქოსთვის? - სომხეთის ხელისუფლების გავლენა მთიან ყარაბაღზე შემცირდება. - გაიზრდება მოსახლეობის გადინება მთიანი ყარაბაღის აზერბაიჯანის კონტროლს მიღმა დარჩენილი ნაწილიდან. სად? დიდი ალბათობით, რუსეთში. რუსული პასპორტების გადაცემა ჩვეულებრივი პრაქტიკაა, თავად რუსეთს დემოგრაფიული პრობლემები აქვს. - დარწმუნებული ვარ, რომ ყარაბაღელი სომხები უარყოფენ ფაშინიანის მიერ ახალი დოკუმენტის ხელმოწერას. მას კი მოუწევს ხელმოწერა, მას აქვს ხალხის ნდობა (სომეხ ხალხსაც არ უნდა ომი) და საკუთარ თავზე ვალდებულების აღება, რომლის რეალიზებაც მოუწევს (მხედველობაში მაქვს „ზანგეზურის დერეფანი“, თუმცა, სიტყვა „დერეფანი“ 10 ნოემბრის დოკუმენტში ნახსენები არ არის, მაგრამ თუკი შენი ტერიტორიის გავლით გადის მოწინააღმდეგის მატარებელი, თუ გინდა „ბულბული“ დაუძახე, არსი არ იცვლება). აზერბაიჯანში ხელისუფლება ამბობს, რომ „ყარაბაღის კონფლიქტი გადაწყვეტილია“, ისტორიაში დარჩა. მაგრამ მოსახლეობა იმეორებს ტელევიზიით მოსმენილ მანტრას, კულუარებში ჩურჩულებენ, რომ „ეს ცომი კიდევ ბევრ წყალს მოითხოვს“. რა არის საჭირო იმისათვის, რომ გამოვიყენოთ ისტორიული შანსი და გავაფორმოთ ყარაბაღის საკითხზე სამშვიდობო შეთანხმება? ბევრი რამ, ძალიან ბევრი. - შეთანხმება დევნილების დაბრუნებაზე, პირველ ეტაპზე, თავად მთიან ყარაბაღში, ანუ აზერბაიჯანელების – ხოჯალისა და ხანქენდიში, სომხების კი – ჰადრუთში, შუშასა და სხვა დასახლებულ პუნქტებში. - ვინ დაიცავს მათ? აქედან გამომდინარე, საჭიროა შეთანხმება პოლიციის ერთობლივ შენაერთებზე, არსებობს მსოფლიოში ამის მაგალითები, თუნდაც, ბელფასტში. - საზღვრების დელიმიტაცია ყველაზე დიდი პრობლემა არ არის, მაგრამ გაცილებით რთულია „დერეფნებზე“ შეთანხმება. - და ალბათ, ყველაზე დიდი პრობლემა – რა გავაკეთოთ მთიანი ყარაბაღის სტატუსთან დაკავშირებით. იქნებიან თუ არა იქ ხელისუფლების არჩეული წარმომადგენლები, მიიღებენ თუ არა ისინი მონაწილეობას მოლაპარაკებებში თავიანთი ქალაქელებისა და სოფლელების ცხოვრების შესახებ, თუ, როგორც პრეზიდენტი ალიევი ამბობს, „ეშმაკსაც წაუღია სტატუსი“? ამ თემას არჩევნებთან კავშირი აქა აქვს, მასზე შეიძლება და საჭიროა დეტალურად საუბარი. კიდევ კითხვა: კონკრეტულად ვინ ილაპარაკებს? ზემოთ დავწერე, რომ „არცახის არჩეული პრეზიდენტის“, არაიკ არუთუნიანის ავტორიტეტი ფაქტობრივად ნულის ტოლია, გადაწყვეტილებებს სამხედროები იღებენ. როგორც ჩანს, მოგვიწევს ნდობის რეფერენდუმის შედეგების დალოდება, რომლის შესახებაც ამ დღეებში განაცხადა არუთუნიანმა. ჩანს, რომ მისთვის ეს არის მოხერხებული შანსი, თავიდან აირიდოს პასუხისმგებლობა არაპოპულარული გადაწყვეტილებების მიღებაზე. - ურთიერთშეთანხმება კულტურული მემკვიდრეობის შენარჩუნებაზე და ა.შ. ეს ისტორია არის მედიაპროექტ „ტრაექტორიების“ ნაწილი. ის მოგვითხრობს ადამიანების შესახებ, რომელთა ცხოვრებასაც სამხრეთ კავკასიაში მომხდარი კონფლიქტები შეეხო. პროექტი მუშაობს ავტორებსა და რედაქტორებთან მთელი კავკასიიდან და მხარს არ უჭერს არც ერთ მხარეს არც ერთ კონფლიქტში. ამ გვერდზე გამოქვეყნებულ პუბლიკაციებზე პასუხისმგებლები არიან ავტორები. ტოპონიმები უმრავლეს შემთხვევაში მოხსენიებულია ისე, როგორც ეს მიღებულია ავტორის საზოგადოებაში. პროექტს ევროპის კავშირის მხარდაჭერით ახორციელებენ ორგანიზაციები GoGroup Media და International Alert.	ka	0.996998	936	0.344017
https://jam-news.net/ge/yarabaghis-omi-bilbordebze-baqosa-da-erevanshi-video/	ყარაბაღის ომი ბილბორდებზე ბაქოსა და ერევანში. ვიდეო გაზიარება გაზიარება ამ დღეებში, ბაქოსა და ერევნის ცენტრალურ ქუჩებში, ბილბორდებზე აჩვენებენ არა რეკლამას, არამედ მთიან ყარაბაღში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებებისას მოწინააღმდეგის ტექნიკის განადგურების ამსახველ კადრებს. ერევანში, რესპუბლიკის მოედანზე, დამატებითი დიდი ეკრანიც დაამონტაჟეს. ოფიციალური მონაცემებით, ორივე მხრიდან დაიღუპა სულ მცირე 300 სამხედრო მოსამსახურე და მშვიდობიანი მოსახლე, ათასობით კი დაიჭრა. ბრძოლის ინტენსივობიდან გამომდინარე, ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ მსხვერპლი გაცილებით დიდია. მხარეები რეგულარულად ავრცელებენ ინფორმაციას მოწინააღმდეგის დიდი დანაკარგების შესახებ და ერთმანეთს დეზინფორმაციის გავრცელებაში ადანაშაულებენ.	ka	0.996882	76	0.236842
https://jam-news.net/ge/yarabaghis-omi-hadruti-azerbaijani-somkheti/	ბრძოლა ჰადრუთისთვის - რა ხდება მთიან ყარაბაღში პატარა ქალაქი, უფრო სწორად დაბა ჰადრუთი მთიან ყარაბაღში, რომელშიც 4 ათასზე ოდნავ მეტი ადამიანი ცხოვრობს, ყარაბაღის ომის მხარეთა სასტიკი ბრძოლის ასპარეზი და ფრონტის ყველაზე მნიშვნელოვანი წერტილი გახდა. ორივე მხარე აცხადებდა, რომ ქალაქს აკონტროლებდა, მაგრამ მისთვის ბრძოლა რამდენიმე დღის განმავლობაში მიმდინარეობდა. შედეგად, აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა აღიარა, რომ საქმე ქალაქის გარშემო მდებარე სიმაღლეების და არა თავად ჰადრუტს “გათავისუფლებას” ეხება. რატომ არის ეს ადგილი მხარეთათვის მნიშვნელოვანი და რა ხდება იქ რეალურად? რატომ არის ჰადრუთი მნიშვნელოვანი? პირველ რიგში, ეს არის მთიანი ყარაბაღის პირველი რაიონული ცენტრი, ყოფილი ავტონომიური ოლქის ფარგლებში, სომხური მოსახლეობით, რომლის დაკავების/განთავისუფლების შესახებ აზერბაიჯანულმა მხარემ განაცხადა. მანამდე აზერბაიჯანის ჯარებმა მთიანი ყარაბაღის ორი სოფელი დაიკავეს – თალიში და მადაგიზი (სოგოვუშანი). მთავარი ბრძოლები ჯებრაილის რაიონში მიმდინარეობს – ეს არის აზერბაიჯანული რაიონების პრაქტიკულად დაუსახლებელი ტერიტორია, რომელიც 90-იან წლებში მთიანი ყარაბაღის არმიამ დაიკავა, საიდანაც მთელი აზერბაიჯანული მოსახლეობა განდევნეს. ფაქტობრივად, ამ რაიონში მხარეები ნანგრევების დაუფლებისთვის იბრძვიან. •ყარაბაღი, ბრძოლა ზავის ფონზე. ახალი ამბები, რეპორტაჟები, ვიდეო/ფოტო. განახლებადი ინფორმაცია •მოსაზრება აზერბაიჯანიდან: შესაძლებელია „ყარაბაღის კვანძის“ ძალით გახსნა? •მოსაზრება ერევნიდან: რას უნდა ველოდოთ ყარაბაღში დაპირისპირებიდან და არის თუ არა გამოსავალი რასაც ვერ ვიტყვით ჰადრუთზე, რომლის დაცემა შეიძლება დიდი მორალური დარტყმა გახდეს სომხური მხარისთვის და დევნილების ახალი, შედარებით დიდი ტალღა გამოიწვიოს. მეორე მიზეზი დასახლების სტრატეგიული მდებარეობაა – თუ მას აზერბაიჯანული ჯარი გააკონტროლებს, სომხური ძალები, რომლებიც ფიზულისა და ჯებრაილის რეგიონებს იცავენ, ალყაში მოქცევა დაემუქრებათ და იძულებულნი გახდებიან დატოვონ თავიანთი პოზიციები. აზერბაიჯანული ძალებისთვის კი გაიხსნება გზა მთიანი ყარაბაღის ცენტრისკენ – ქალაქ შუში / შუშასა და სტეფანაკერტი / ხანკენდი-ს მიმართულებით. მესამე და, ალბათ, ყველაზე მნიშვნელოვანი მიზეზი – 9 ოქტომბერს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა თავად განაცხადა აზერბაიჯანული ძალების მიერ ჰადრუთის გათავისუფლების შესახებ. მანამდე კი ეს ინფორმაცია გაავრცელებს ბლოგერებმა, რომლებიც იმით არიან ცნობილი, რომ საკმაოდ ახლოს არიან სამხედრო სარდლობასთან და ინფორმაციას უშუალოდ მისგანმ იღებენ. ამ დრომდე აზერბაიჯანის ხელისუფლება ამ ვერსიის ნამდვილობას ამტკიცებდა, თუმცა მისი არანაირი დოკუმენტური დადასტურება არ წარმოუდგენია. მაგრამ 12 ოქტომბერს, თურქულ ტელეარხ Haber Global-ისთვის მიცემულ ინტერვიუში, ილჰამ ალიევმა განაცხადა, რომ აზერბაიჯანის შეიარაღებულმა ძალებმა “გაათავისუფლეს ყველა მნიშვნელოვანი სიმაღლე ჰადრუთის გარშემო“. ”მაგრამ სულ სხვა საკითხია, რატომ არ შევდივართ გათავისუფლებულ დასახლებებში. სამხედრო თვალსაზრისით, ეს ზოგჯერ მიზანშეწონილი არ არის ”, – თქვა ალიევმა და ამით არაპირდაპირ აღიარა, რომ თავად ქალაქში აზერბაიჯანული ჯარი არ არის. რა ხდება ახლა? ჰადრუთის მიმართულებით გრძელდება სამხედრო ოპერაცია შემოჭრილი დივერსიულ-სადაზვერვო ჯგუფის ბლოკირებისა და განადგურების მიზნით, ამის შესახებ მთიანი ყარაბაღის ხელისუფლებამ 12 ოქტომბრის დილას განაცხადა. ოფიციალური სომხური ვერსიის თანახმად, 10 ოქტომბერს აზერბაიჯანული “დივერსიული ჯგუფი” 200-მდე ადამიანის შემადგენლობთ მოულოდნელად თავს დაესხა ქალაქს, მაგრამ შეტევა მოგერიებულ იქნა. როგორც სტეფანაკერტში ამბობენ, ახლა მიმდინარეობს აზერბაიჯანის შეიაღარებული ძალების კონცენტრაცია ამ მიმართულებით და ისინი ყველანაირად ცდილობენ ქალაქში შეიჭრან. ”მაგრამ თავდაცვის ძალები მიწის თითოეული მტკაველისთვის თავგამოდებით იბრძვიან”. ამას აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრომ უპასუხა და განაცხადა, რომ ეს დეზინფორმაციაა და სინამდვილეში “ჰადრუთი უკვე გათავისუფლებულია ოკუპაციისგან რამდენიმე დღის წინ”. პრაქტიკულად არ არსებობს დამოუკიდებელი წყარო, რომელიც მხარეთა ოფიციალურ ინფორმაციას დაადასტურებდა. თუმცა გარკვეული დასკვნების გაკეთება ვიდეომასალებიდან არის შესაძლებელი. 11 ოქტომბერს საღამოს სომხეთის თავდაცვის სამინისტრომ ჰადრუთში გადაღებული ვიდეო გამოაქვეყნა. ვიდეოში ქალაქის ქუჩები მხოლოდ რამდენიმე წამით ჩანს, გადაღება სწრაფად მოძრავი მანქანიდან ხდება, ჩანს ცარიელი ქუჩები და სწრაფად მოძრავი მანქანები. ვიდეოს ძირითად ნაწილში შენობის შიგნით მყოფი სამხედროები არიან აღბეჭდილი. ჩანს, რომ შენობა გამაგრებულია ქვიშის ტომრებით და გარეთ გასვლა უსაფრთხო არ არის. ჰადრუთის მერი კამო პეტროსიანი ვიდეოში საუბრობს დივერსიული ჯგუფის შეტევაზე, რომელიც სომხურმა ძალებმა შეაჩერეს. ქალაქის ხუთი მშვიდობიანი მცხოვრები დაიღუპა. უფრო დეტალურად სიტუაცია ქალაქში სომხეთის საზოგადოებრივი ტელევიზიის მიერ გადაღებულ სიუჟეტში ჩანს. ჟურნალისტები ქალაქში მანქანით მოძრაობენ, გასროლის ხმის გაგონებისას ისინი გვერდით ქუჩაზე უხვევენ და შენობას ან სარდაფს აფარებენ თავს. შემდეგ ისინი მერიის შენობაში მიდიან. კადრებში ქალაქი ძირითადად მთელია, ქუჩები ცარიელია და იქ სამხედროები არ ჩანან, ჩანს ბრძოლების კვალი – გადაყირავებული და დამტვრეული მანქანები. რა ხდება სინამდვილეში? მხარეთა ოფიციალური პოზიციები იმასთან დაკავშირებით, თუ რა ხდება ჰადრუთში და ვინ აკონტროლებს ქალაქს, რადიკალურად განსხვავებულია – ყოველ შემთხვევაში განსხვავებული იყო, სანამ აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა არ განაცხადა ქალაქის გარშემო “სიმაღლეების კონტროლის” შესახებ. ამასთან, მხარეებმა ვერ წარმოადგინეს ამომწურავი მტკიცებულებები მათი ვერსიების დასადასტურებლად. აზერბაიჯანულ მხარეს არ გამოუქვეყნებია ვიდეო ან ფოტო მასალები, რომლებიც დაადასტურებდა აზერბაიჯანელი სამხედროების ყოფნას ქალაქში ან აზერბაიჯანის დროშის აღმართვას ჰადრუთის თავზე. სომხურმა მხარემ ჯერჯერობთ ვერ წარმოადგინა საკმარისად დამაჯერებელი მტკიცებულება იმის შესახებ, რომ მან საბოლოოდ მოიგერია შეტევა და ბრძოლის ველი მის ხელთ დარჩა – მაგალითად, მოკლული ან ტყვედ აყვანილი აზერბაიჯანელი ”დივერსანტების” ან ”თურქი სპეცრაზმელების” ამსახველი ვიდეო ან ფოტომასალა. ამ დროისთვის არსებული მწირი მასალის საფუძველზე შეიძლება დავასკვნათ, რომ ბრძოლა ქალაქისთვის გრძელდება. სომხური / ყარაბაღული ჯარი განლაგებულია როგორც თავად ქალაქში, ისევე მის გარშემო მდებარე სიმაღლეებზე. აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები ასევე იკავებენ სიმაღლეებს ჰადრუთის გარშემო, პრაქტიკულად ზედ ქალაქის თავზე, რის გამოც ქალაქი ცეცხლის ქვეშაა და ქუჩაში ყოფნა საშიშია. არ არის გამორიცხული, რომ აზერბაიჯანული ძალების ნაწილი თავად ქალაქშია, რაც საფრთხეს უქმნის სომხურ ძალებს და იქ მომუშავე ჟურნალისტებს. ბრძოლა, სავარაუდოდ, გაგრძელდება, ვინაიდან ჰადრუთი, რომლის დაკავება/გათავისუფლება აზერბაიჯანულმა მხარემ უკვე გამოაცხადა, შეტევის მნიშვნელოვან სამიზნედ დარჩება.	ka	0.997607	751	0.235686
https://jam-news.net/ge/yarabaghis-uakhlesi-ambebi-azerbaijanis-somkhetis-dabombva-foto-video-ruseti-turqeti/	ახალი ამბები, რეპორტაჟი - 1 ოქტომბერს, ყარაბაღში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებები - სომხეთმა ისრაელიდან ელჩი გამოიწვია, მიზეზი - აზერბაიჯანისთვის იარაღის მიწოდებაა სომხეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესმდივანმა ამის შესახებ, პრესკონფერენციის მიმდინარეობისას განაცხადა: „ჩვენთვის მიუღებელია ისრაელის მიერ აზერბაიჯანისთვის უახლესი შეიარაღების მიწოდება. დიპლომატიური არხებით არაერთხელ ვაცნობეთ ამის შესახებ ისრაელელ კოლეგებს… ეს განსაკუთრებით დამთრგუნველია იმ დროს, როდესაც აზერბაიჯანი თურქეთის მხარდაჭერით მასშტაბურ აგრესიას ახორციელებს არცახისა და სომხეთის წინააღმდეგ… ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საგარეო საქმეთა სამინისტრომ ისრაელიდან სომხეთის რესპუბლიკის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის კონსულტაციებისთვის გამოწვევის გადაწყვეტილება მიიღო“. - პენტაგონი ადასტურებს: „თურქეთმა აზერბაიჯანში დაქირავებული სირიელი მებრძოლები გადაისროლა“ სააგენტო „არმენპრესი“ პენტაგონის წარმომადგენლის სიტყვებს, Sky News Arabia-ზე დაყრდნობით გადმოსცემს: „ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ასობით სირიელი დაქირავებული მებრძოლი თურქეთსა და აზერბაიჯანს შორის ათობით რეისით გადაიყვანეს, დასტურდება“. - გამოქვეყნდა მოსახლეობის რაოდენობა, რომლებმაც გათავისუფლებული ტერიტორიები დატოვეს აზერბაიჯანის დევნილთა და იძულებით გადაადგილებულთა სახელმწიფო კომიტეტმა გამოაქვეყნა მოსახლეობის რაოდენობა, რომლებმაც გასული საუკუნის 90-იან წლებში დატოვეს ის ტერიტორია, რომელიც ამ დღეებში გაათავისუფლეს. კომიტეტის ცნობით, ეს მონაცემები ასე გამოიყურება: ფუზულის რაიონი: ყარახანბეილი – 700 ოჯახი, 2600 ადამიანი გარბენდი – 245 ოჯახი, 1800 ადამიანი გორადიზქენდი – 960 ოჯახი, 4000 ადამიანი იუჰარი აბდულრაჰმანლი – 562 ოჯახი, 2500 ადამიანი აშაღი აბდულრაჰმანლი – 320 ოჯახი, 1500 ადამიანი ჯაბრაილის რაიონი: ბუიუქ მერჯანლი – 2518 ოჯახი, 10 103 ადამიანი ნუზგარი – 264 ოჯახი, 1031 ადამიანი - ყარაბაღში, აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დაბომბვის შედეგად ოთხი მშვიდობიანი მოსახლე დაიღუპა ყარაბაღის ომბუდსმენის, არტაკ ბეგლარიანის ცნობით, ისინი მთიან ყარაბაღში, ქალაქ მარტუნის დაბომბვის შედეგად დაიღუპნენ: „11 ადამიანი დაიჭრა, მათ შორის, სომეხი და ფრანგი ჟურნალისტები. ეს ომის დანაშაულია, რომელიც უმკაცრესად უნდა დაისაჯოს“, – განაცხადა ბეგლარიანმა. - რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო ჯერჯერობით დეტალებს არ ასაჯაროებს, მაგრამ „ფლობს ფაქტებს“ ყარაბაღის კონფლიქტის ზონაში „ბოევიკების“ გადასროლის შესახებ რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ოფიციალურმა წარმომადგენელმა, მარია ზახაროვამ უპასუხა კითხვას, საიდან ფლობს მონაცემებს დაქირავებულებისა და ტერორისტების შესახებ, რომლებიც ყარაბაღში, საბრძოლო მოქმედებებში არიან ჩართული. მან განაცხადა, რომ ასეთი ინფორმაცია გამოქვეყნდა მედიასა და სოციალურ ქსელებში: „მაგრამ, ვაკეთებთ რა ასეთ კომენტარებს, ჩვენ, რა თქმა უნდა, ვფლობთ საკუთარ მონაცემებს, ფაქტებსა და ინფორმაციაs… ამ ეტაპზე, არ მსურს დეტალების გასაჯაროება“. ადრე, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ დაინტერესებულ სახელმწიფოებს მოუწოდა, მიიღონ ზომები და არ დაუშვან უცხოელი ტერორისტებისა და დაქირავებულების ყარაბაღის კონფლიქტში გამოყენება. - აზერბაიჯანში დაღუპულ სამოქალაქო პირთა რიცხვმა 19-ს მიაღწია მოწინააღმდეგის მიერ აზერბაიჯანის დასახლებულ პუნქტებზე განხორციელებული გაუჩერებელი საარტილერიო ცეცხლის შედეგად, მშვიდობიან მოსახლეთა შორის დაღუპულთა რიცხვმა 19-ს მიაღწია, იტყობინება აზერბაიჯანის გენერალური პროკურატურის პრესსამსახური. კიდევ 33 ადამიანი დაიჭრა, ნათქვამია განცხადებაში. - „წინაპირობების წამოყენების გარეშე განახლდეს მოლაპარაკებები“ - პუტინის, ტრამპისა და მაკრონის განცხადება „წინაპირობების წამოყენების გარეშე განახლდეს მოლაპარაკებები“ – პუტინის, ტრამპისა და მაკრონის განცხადება რუსეთის, აშშ-ისა და საფრანგეთის პრეზიდენტებმა, რომლებიც ეუთოს მინსკის ჯგუფის თანათავმჯდომარე ქვეყნებს წარმოადგენენ, რომლის ფარგლებშიც ყარაბაღის კონფლიქტის დარეგულირების შესახებ მოლაპარაკებები მიმდინარეობს, ერთობლივი განცხადება გაავრცელეს. მათ დაგმეს „ესკალაცია და ძალადობა კონტაქტის ხაზზე მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტის ზონაში“: „ჩვენ ვგლოვობთ დაღუპულებს და თანაგრძნობას ვუცხადებთ გარდაცვლილთა და დაჭრილთა ოჯახებს. ჩვენ საბრძოლო მოქმედებების დაუყოვნებლივ შეწყვეტისკენ მოვუწოდებთ შეიარაღებულ კონფლიქტში მონაწილე მხარეებს. ასევე, მოვუწოდებთ სომხეთისა და აზერბაიჯანის ხელმძღვანელებს, დაუყოვნებლივ აიღონ კეთილსინდისიერი ვალდებულება და წინაპირობების წამოყენების გარეშე განაახლონ კონფლიქტის მოლაპარაკებების პროცესი ეუთოს მინსკის ჯგუფის თანათავმჯდომარეებთან თანამშრომლობით“. - აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტრო: „გირჩევთ, პირველ რიგში აზერბაიჯანის მხარის თანხმობა მიიღოთ“ აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრომ 2020 წლის 27 სექტემბერს ოფიციალურად განაცხადა, რომ აზერბაიჯანის არმია არ ესვრის მშვიდობიან მოსახლეობასა და ობიექტებს, განსხვავებით ოკუპანტი სომხეთისგან და საომარი ოპერაციის მიმდინარეობისას, იცავს საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის მოთხოვნებს, მათ შორის, ჟენევის კონვენციას“, – ნათქვამია აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესსამსახურის კომენტარში, რომელიც ფრანგული გამოცემა Le Monde-ს ჟურნალისტების დაჭრის ფაქტზე გაკეთდა. „უცხოელი ჟურნალისტების მიზანმიმართული ორგანიზებული მოგზაურობა სახიფათო ტერიტორიაზე, ნათლად მიუთითებს იმაზე, რომ სომხეთის ხელისუფლება ჟურნალისტების უსაფრთხოების უზრუნველყოფასთან დაკავშირებით საკუთარი ვალდებულებების იგნორირებას ახდენს და უცხოელ ჟურნალისტებს საკუთარი უკანონო პროპაგანდისტული მიზნებისთვის იყენებს. მივმართავთ რა უცხოელ ჟურნალისტებს, დაჟინებით ვურჩევთ, პირველ რიგში, მიიღონ აზერბაიჯანული მხარის თანხმობა ოკუპირებულ მთიან ყარაბაღსა და მიმდებარე აზერბაიჯანულ რეგიონებში ვიზიტის განსახორციელებლად“, – ნათქვამია განცხადებაში. - ყარაბაღში ადგილობრივი მოსახლე დაიღუპა, რომელიც ჟურნალისტებს აცილებდა ყარაბაღში ადგილობრივი მოსახლე დაიღუპა, რომელიც ჟურნალისტებს აცილებდა დაღუპულ მამაკაცს გრიჩა ერქვა. მეორე ავტომობილის მძღოლმა, რომელსაც ჟურნალისტები გადაჰყავდა, ჭრილობა მუცლის არეში მიიღო. ასევე, ვრცელდება ინფორმაცია, რომ დაიჭრა 24News․am-ის ჟურნალისტი, სევაკ ვარდუმიანი. სომხეთის ომბუდსმენმა დაგმო ჟურნალისტების მისამართით სროლა, რომლებიც მთიან ყარაბაღში საკუთარ სამუშაოს ასრულებენ. - უცხოელი და სომეხი ჟურნალისტები ყარაბაღში, აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების ცეცხლის ქვეშ მოყვნენ ამჯერად, ცეცხლის ქვეშ მოყვა ავტომობილი, რომელსაც საერთაშორისო საინფორმაციო სააგენტო France Presse-ის (AFP) რეპორტიორები გადაჰყავდა. სომხეთის ერთიანმა საინფორმაციო ცენტრმა დაზიანებული ავტომობილის ფოტოსურათები გამოაქვეყნა. ყარაბაღში, ქალაქ მარტუნთან ახლოს, მძიმედ დაჭრილი ფრანგული გამოცემის, Le Monde-ს ჟურნალისტების ევაკუაცია ახლა მიმდინარეობს. ავტომობილის ფოტო, რომლითაც Le Monde-ს ჟურნალისტები გადაადგილდებოდნენ. „სამედიცინო თვითმფრინავი ასაფრენად მზად არის. ჩვენ მზად ვართ გავაკეთოთ ყველაფერი, რათა ევაკუაციამდე მათი ჯანმრთელობის მდგომარეობის დასტაბილურება მოხდეს“, – განაცხადა საფრანგეთის პრეზიდენტმა ემანუელ მაკრონმა. პირდაპირ ეთერში მან ასევე აღნიშნა, რომ საფრანგეთს აქვს მონაცემები: „თურქეთმა აზერბაიჯანში საომრად სირიელი ისლამისტები გაგზავნა“. აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დაბომბვის ქვეშ მოყვა ასევე ტელეკომპანია „დოჟდის“ მთავარი რედაქტორის მოადგილე, დმიტრი ელოვსკი. აცხადებენ, რომ ის არ დაშავებულა. თუმცა, მარტუნთან, დაბომბვისას, დაიჭრა ტელეკომპანია „არმენიას“ ოპერატორი, არამ გრიგორიანი. - სომხეთის პრემიერი: „რატომ დაბრუნდა თურქეთი 100 წლის შემდეგ სამხრეთ კავკასიაში? სომხების გენოციდის გასაგრძელებლად“ რამდენიმე წუთის წინ, ნიკოლ ფაშინიანმა Facebook-ის საკუთარ გვერდზე სტატუსი გამოაქვეყნა ამ კითხვითა და პასუხით. შემდეგ კი ის წერს: „მაგრამ გენოციდის პოლიტიკის გაგრძელება თურქეთისთვის არა მხოლოდ სომხებისადმი ზიზღის გამოხატვის შესაძლებლობაა, არამედ პრაგმატული ამოცანაც. სომხეთი და სამხრეთ კავკასიის სომხები – უკანასკნელი ბარიერია თურქეთისთვის ჩრდილოეთისკენ, სამხრეთ-აღმოსავლეთისა და აღმოსავლეთისკენ ექსპანსიისა და იმპერიული ოცნების ასრულების გზაზე. ეს უკვე არა უბრალოდ ყარაბაღისა და არა მხოლოდ სომეხი ხალხის უსაფრთხოების საკითხია. ეს უკვე საერთაშორისო უსაფრთხოების საკითხია და სომეხი ხალხი საერთაშორისო უსაფრთხოებასაც იცავს…“. - ერდოღანი: „ქვეყნები, რომლებიც მთიანი ყარაბაღის ოკუპაციას არად აგდებენ, ორპირები არიან“ თურქეთის პარლამენტის საშემოდგომო სესიის გახსნაზე სიტყვით გამოსვლისას, პრეზიდენტმა რეჯეფ თაიფ ერდოღანმა განაცხადა, რომ ანკარა მხარს უჭერს აზერბაიჯანს ოკუპირებული მიწების გასათავისუფლებლად წარმოებულ სამართლიან ბრძოლაში, აცხადებს სააგენტო Anadolu. „კავკასიაში გრძელვადიანი მშვიდობის პირობა – აზერბაიჯანის ოკუპირებული მიწის ყოველი მტკაველის გათავისუფლებაა. თურქეთი აზერბაიჯანს უყურებს პრინციპის „ერთი ერი და ერთი სახელმწიფო“ პრიზმიდან. ჩვენ გავაგრძელებთ შესაძლებლობის ფარგლებში აზერბაიჯანელი ძმების მხარდაჭერას“, – თქვა მან. თავის გამოსვლაში ერდოღანმა მოუწოდა სომხეთის ხელისუფლებას, „უარი თქვან სიცრუისა და დეზინფორმაციის ნიაღვარზე თურქეთთან მიმართებით. „ქვეყნები, რომლებიც მთიანი ყარაბაღის ოკუპაციას არად აგდებენ, ორპირები არიან“, – აღნიშნა თურქეთის სახელმწიფოს მეთაურმა. - „ყარაბაღის მშვიდობიანი მოსახლეობა ისევ იბომბება“ - სამხედრო ექსპერტი სომეხი სამხედრო ექსპერტის, არცრუნ ოვანისიანის ცნობით, აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები კვლავ ბომბავენ მთიანი ყარაბაღის მშვიდობიან მოსახლეობას: „ჰადრუთს დარტყმა არტილერიის საშუალებით მიაყენეს“. - მშვიდობიანი მოქალაქეები - მამა-შვილი დაიღუპა აზერბაიჯანში, აღდამის რაიონში სომხეთის შეიარაღებული ძალების მიერ აზერბაიჯანის დასახლებული პუნქტების დაბომბვის შედეგად, დაიღუპა კიდევ ორი მშვიდობიანი მოსახლე, წერს АРА. დაღუპულები აღდამის რაიონის მკვიდრი მამა-შვილი, 54 წლის მურშუდ და 24 წლის სამირ მამედოვები არიან, აღნიშნავს წყარო. ასევე, ცეცხლის ქვეშ მოყვა „სასწრაფოს“ მანქანა, რომელიც დაღუპულთა ცხედრების გადასატანად მივიდა, ნათქვამია ინფორმაციაში. - აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დაბომბვის დროს, ფრანგი ჟურნალისტები დაიჭრნენ ყარაბაღის ქალაქ მარტუნში, აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალების დაბომბვის ქვეშ მოყვნენ ფრანგული გამოცემა Le Monde-ს ჟურნალისტები. „დაბომბვის შედეგად ორი ადამიანი დაიჭრა, წინასწარი მონაცემებით, ორივე – საფრანგეთის მოქალაქე. ისინი ქალაქის საავადმყოფოში გადაჰყავთ“, – წერს Facebook-ის საკუთარ გვერდზე, სომხეთის გაერთიანებული საინფორმაციო ცენტრის კოორდინატორი, ჰოვანეს მოვსისიანი. ჟურნალისტების დაჭრის მიუხედავად, სომხეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში, აკრედიტაცია წამყვანი საერთაშორისო მედიის 50-ზე მეტმა ჯგუფმა მიიღო – დაახლოებით, 200-მა ჟურნალისტმა, რომლის დიდი ნაწილი უკვე იმყოფება სომხეთსა და არცახში, აცხადებს სომხეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესმდივანი ანა ნაგდალიანი. მისი თქმით, აკრედიტაციის მოთხოვნები იმავე ინტენსივობით გრძელდება. - აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტრო: „უარვყოფთ ბინძურ პრეტენზიებს „უკანასკნელი დღეები განმავლობაში, თვალს ვადევნებთ, რომ ზოგიერთ საზღვარგარეთულ მედიასაშუალებაში, მიმდინარეობს სიცრუით სავსე ცილისმწამებლური კამპანია, თითქოს აზერბაიჯანში, სირიიდან დაქირავებული მებრძოლების ჩამოყვანის შესახებ. ეჭვგარეშეა, რომ ამ ყოვლად დაუსაბუთებელი და ფაქტებით გაუმყარებელი, ფიქტიური პიროვნებების ინტერვიუების სახით გავრცელებული ინფორმაციის უკან, სომხეთი დგას“. ასეთი განცხადება აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესსამსახურის უფროსმა, ლეილა აბდულაევამ გააკეთა. მან აღნიშნა, რომ ამ ბინძური კამპანიის მიზანია, საერთაშორისო თანამეგობრობის იმ ნეგატიური აზრის კომპენსირება, რომელიც გამოწვეულია სომხეთის მიერ აზერბაიჯანის ოკუპირებულ ტერიტორიებზე, ახლო აღმოსავლეთიდან ჩამოყვანილი ტერორისტული ორგანიზაციების წარმომადგენლების განთავსებით. „ჩვენ კატეგორიულად უარვყოფთ ამ ბინძურ პრეტენზიებს აზერბაიჯანის წინააღმდეგ და ხაზს ვუსვამთ, რომ აზერბაიჯანულ არმიას არ ესაჭიროება არანაირი გარე ძალების დახმარება საკუთარი ტერიტორიული მთლიანობის უზრუნველსაყოფად, საერთაშორისო დონეზე აღიარებული საზღვრების ფარგლებში“, – განაცხადა საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა. - „დაღუპული აზერბაიჯანელი ჯარისკაცების ჯიბეებში შპრიცები აღმოვაჩინეთ“ - ყარაბაღის პრეზიდენტის პრესმდივანი ვაგრამ პოღოსიანის თქმით, საბრძოლო მოქმედებების შედეგად, ყარაბაღის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე დიდი რაოდენობით აზერბაიჯანელი ჯარისკაცების ცხედრები აღმოჩნდა. „თითქმის ყველა მათგანის ჯიბეში აღმოვაჩინეთ შპრიცი. ეს ნიშნავს, რომ აზერბაიჯანი ბრძოლის ველზე გზავნის ჯარისკაცებს, რომლებიც ნარკოტიკული ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ იმყოფებიან. ეს საერთაშორისო სამართლის ნორმების თანახმად, ერთმნიშვნელოვნად სამხედრო დანაშაულია“, – განაცხადა მან. - აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე სომხეთიდან სარაკეტო დარტყმები განხორციელდა - აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტროს ცნობით, სომხეთიდან, გორისის რაიონიდან გამოშვებული რაკეტები ჯაბრაილი-ფუზულის მიმართულებით ფრონტის ხაზზე ჩამოვარდა. „აზერბაიჯანის თავდაცვის უწყება დარტყმების შეჩერებას ითხოვს და წინააღმდეგ შემთხვევაში, საპასუხო ზომების მიღების პირობას დებს“, – ნათქვამია განცხადებაში. - აზერბაიჯანში, მშვიდობიან მოსახლეობას შორის მსხვერპლმა 16 ადამიანს მიაღწი ამის შესახებ ქვეყნის გენერალური პროკურატურის პრესსამსახური იტყობინება. „მოწინააღმდეგის პროვოკაციის შედეგად, კიდევ 55 მშვიდობიანი მოქალაქე დაიჭრა“, – აღნიშნულია განცხადებაში. - შენარჩუნებულია სტაბილური დაძაბულობა - სომხეთის თავდაცვის სამინისტრო საზღვარზე არსებული სიტუაციის შესახებ ღამით, ყარაბაღი-აზერბაიჯანის საზღვარზე, შედარებით სტაბილურად დაძაბული ვითარება შენარჩუნდა, იტყობინება სომხეთის თავდაცვის სამინისტროს პრესმდივანი, შუშან სტეპანიანი. ცალკეულ მიმართულებებზე გაგრძელდა სროლები საარტილერიო და ცეცხლსასროლი იარაღიდან. „ტაქტიკური მდგომარეობის გასაუმჯობესებლად, მოწინააღმდეგე შეეცადა მოეხდინა ჯარის გადაჯგუფებები და გადაადგილებები, რაც დროულად დააფიქსირეს და შეაჩერეს სომხეთის თავდაცვის სამინისტროს შენაერთებმა“, – ნათქვამია განცხადებაში. - მრავალათასიანი საპროტესტო აქცია ლოს-ანჯელესში, აზერბაიჯანისა და თურქეთის ქმედებების წინააღმდეგ „დღეს, ათასობით ადამიანი შეიკრიბა ლოს-ანჯელესში, რათა პროტესტი გამოხატოს ყარაბაღისა და სომხეთის წინააღმდეგ აზერბაიჯანულ-თურქული აგრესიის გამო“, – ნათქვამია სომხეთის ეროვნული კომიტეტის ნიუ იორკის განყოფილების (ANCA) Facebook-ის ოფიციალურ გვერდზე. - აზერბაიჯანის ქალაქ ტერტერში, ჭურვის ჩამოვარდნის შედეგად, მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა როგორც აზერბაიჯანის გენერალური პროკურატურის პრესსამსახური იტყობინება, დღეს, დაახლოებით, დილის 9 საათზე, სომხეთის შეიარაღებული ძალების მიერ ნასროლი საარტილერიო ჭურვი ქალაქ ტერტერში, საზოგადოებრივი ტრანსპორტის გაჩერების ახლოს აფეთქდა. მომხდარის შედეგად, დაიღუპა ადგილობრივი მოსახლე, 38 წლის, ზაბილ ჰასანოვი. - სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა სომხური დიპლომატიის დიდი გამარჯვების შესახებ განაცხადა საუბარია იმაზე, რომ ერევანმა მოახერხა მსოფლიო თანამეგობრობისთვის თურქეთის მიერ აზერბაიჯანში, სირიელი დაქირავებული მებრძოლების გადასროლის ფაქტის დამტკიცება. „საერთაშორისო თანამეგობრობამ ნათლად განაცხადა, რომ აზერბაიჯან-თურქეთის ტანდემი არცახისა და სომხეთის წინააღმდეგ, დაქირავებული ტერორისტების დახმარებით იბრძვის. ამრიგად, არცახის ფრონტის ხაზი, ცივილიზაციის ფრონტის ხაზი ხდება. არცახი საერთაშორისო ტერორიზმს ებრძვის, რომლის მიზნებიც არ არის გაყოფილი გეოპოლიტიკური საზღვრებით. ეს ტერორიზმი თანაბრად ემუქრება აშშ-სა და ირანს, რუსეთსა და საფრანგეთს, არცახსა და სომხეთს. სომეხი ხალხი გლობალურ უსაფრთხოებას უჭერს მხარს“, – წერს პრემიერი Facebook-ის საკუთარ გვერდზე. მანამდე, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო მოწოდებით გამოვიდა, გაიყვანონ კონფლიქტის ზონიდან „უცხოელი ტერორისტები და დაქირავებული მებრძოლები“. - აზერბაიჯანის არმიამ მთელი ღამის განვავლობაში მტრის პოზიციების საარტილერიო დაბომბვა განახორციელა - აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრო ამ შეტყობინებასთან ერთად, აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტრომ გაავრცელა ვიდეო: - ახალი ამბები, რეპორტაჟი, ფოტო/ვიდეო - 2020 წლის 29 სექტემბერს, ყარაბაღში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებები	ka	0.998011	1,636	0.345355
https://jam-news.net/ge/yavelashvilis-inauguracia/	ორი პარალელური რეალობა საქართველოში - ყაველაშვილის ინაუგურაცია და სალომე ზურაბიშვილის ტრიუმფი ყაველაშვილის ინაუგურაცია საქართველოს პარლამენტის შენობაში დღეს, 29 დეკემბერს, “ქართული ოცნების” მიერ დანიშნული პრეზიდენტის, მიხეილ ყაველაშვილის ინაუგურაცია გაიმართა. ყაველაშვილი პირველი პრეზიდენტია, რომელიც ხალხის მიერ არ არის არჩეული. მის ლეგიტიმურობას არ აღიარებს ოპოზიცია, სამოქლაქო საზოგადოება, საქართველოში მოქმედი არასამთავრობო ორგანიზაციები. ინაუგურაციის პარალელურად, სალომე ზურაბიშვილის მხარდასაჭერად, რომელსაც საზოგადოების დიდი ნაწილი ერთადერთ ლეგიტიმურ პრეზიდენტად მიიჩნევს, საქართველოს პრეზიდენტის ორბელიანების სასახლესთან დილიდან ათასობით ადამიანი შეიკრიბა. სალომე ზურაბიშვილმა ათონელის სასახლე დატოვა, თუმცა თავს ერთადერთ ლეგიტიმურ პრეზიდენტად მიიჩნევს და ბრძოლას აგრძელებს. „მე აქედან თქვენთან გამოვალ და თქვენთან ერთად ვიქნები” მთავარი მოლოდინი იყო, დატოვებდა თუ არა სალომე ზურაბიშვილი პრეზიდენტის სასახლეს, რადგან წინა დღეებში მას არაერთხელ უთქვამს, რომ პრეზიდენტის მოვალეობის შესრულებას გააგრძელებდა, როგორც ერთადერთი ლეგიტიმური ინსტიტუცია ქვეყანაში და არც სასახლიდან არ გამოვიდოდად. თუმცა, საბოლოო გადაწყვეტილება, თუ რა გეგმა აქვს სალომე ზურაბიშვილს, სწორედ 29 დეკემბერს, დილით უნდა უნდა გამოცხადებულიყო. მან გადაწყვიტა, რომ დატოვებს სასახლეს, თუმცა ბრძოლას გააგრძელებს როგორც ქვეყნის შიგნით, ისე მის ფარგლებს გარეთ. „მე აქედან თქვენთან გამოვალ და თქვენთან ერთად ვიქნები”, – ასე მიმართა საქართველოს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა ორბელიანების სასახლესთან შეკრებილ მომიტინგეებს. ზურაბიშვილის თქმით, ის ქართველი ხალხის ერთგული რჩება და აგრძელებს ბრძოლას. ჟურნალისტებმა შენიშნეს, რომ პრეზიდენტმა ამ დღისთვის ზუსტად ის ტანსაცმელი შეარჩია, რომელიც მას ექვსი წლის წინ, ინაუგურაციის დღეს ეცვა – საქართველოს დროშის ფერებში გადაწყვეტილი კოსტიუმი. “მე მინდა თქვენ გითხრათ და თქვენ ჩაგაბაროთ ანგარიში – ექვსი წლის წინ მე დავდე ფიცი კონსტიტუციაზე, მაგრამ კიდევ უფრო ქვეყნის მიმართ ერთგულებაზე და თქვენს მიმართ ერთგულებაზე, ამიტომ ვარ დღეს აქ და ეს ერთგულება არაფრით შეიცვლება, მე ვიქნები სასახლეში თუ ვიქნები სასახლის გარეთ. მე აქედან თქვენთან გამოვალ და თქვენთან ერთად ვიქნები”. სალომე ზურაბიშვილმა კიდევ ერთხელ გაუსვა ხაზი, რომ ის არის ერთადერთი ლეგიტიმური პრეზიდენტი: “მე ჩემთან ერთად მიმაქვს ლეგიტიმურობა, ჩემთან ერთად მიმაქვს დროშა, ჩემთან ერთად მიმაქვს ის, რაც არის თქვენი ნდობა…. მე მინდა, თქვენთან ერთად დავფიქრდეთ იმაზე, თუ რას ნიშნავს ლეგიტიმურობა – ლეგიტიმურობა მოდის მხოლოდ ერთი წყაროდან და ეს წყარო ხართ თქვენ. სადაც ხალხის ნდობა არ არის, იქ ლეგიტიმურობაც ვერ იქნება და ამიტომ გამოვალ და თქვენთან ვიქნები“, – განაცხადა ზურაბიშვილმა. სალომე ზურაბიშვილს ბრძოლის გაგრძელების კონკრეტული გეგმა აქვს, რომელიც მან მომიტინგეებს გააცნო. მისი თქმით, რჩება ორი მთავარი მოთხოვნა – დაკავებული მოქალაქეების გათავისუფლება და ახალი არჩევნების ჩატარება. ზურაბიშვილი აღნიშნავს, რომ ახალი არჩევნების მოთხოვნა არა ლოზუნგი და რიტორიკული განცხადება, არამედ რეალური მოთხოვნაა და ერთადერთი გამოსავალი არსებული სიტუაციიდან: “არჩევნები ჩატარდება აუცილებლად”, რადგან მისი თქმით, მსოფლიო პრაქტიკა აჩვენებს, რომ სხვა გზა არ არის მსგავსი კრიზისების დროს. ზურაბიშვილის თქმით, ამ ბრძოლას, შესაძლოა დასჭირდეს “დღეები, კვირეები, თვეები, შესაძლოა ერთი ორი თვე”, თუმცა მზადება ამ არჩევნებისთვის უკვე დღეიდან უნდა დაიწყოს, რათა კენჭისყრა ჩატარდეს სამართლიანად, ფარულად, ემიგრანტების სრულად ჩართვით. უნდა შეიქმნას ისეთი პირობები, რომ არჩევნების შედეგი აღარ ტოვებდეს არავითარ ეჭვს. ამიტომ უახლოეს მომავალში უნდა მომზადეს დოკუმენტი, თუ როგორ, რა პირობებში უნდა ჩატარდეს ახალი საპარლამენტო არჩევნები, ამბობს პრეზიდენტი: “არჩევნებისთვის პირობების შექმნას და დეტალურად, დოკუმენტურად ამის დადებაზე ვიმუშავებ მე ყველასთან ერთად, ვინც ამ საქმეში იყო და არის ჩართული იმისთვის, რომ ძალიან მალე, რამდენიმე დღეში დავდოთ დოკუმენტი და იყოს ეს არჩევნების მოთხოვნასთან ერთად“. ასევე, ზურაბიშვილის თქმით, გარდა ამ კონკრეტული დოკუმენტისა, ახალი არჩევნებისთვის მზადება უნდა დაიწყონ პოლიტიკურმა ძალებმაც. მათ შორის, მან მოუწოდა პოლიტიკურად აქტიურ ახალ სახეებს, რომლებიც პროტესტის დროს გამოჩდნენ, ამ მიმართულებით იაქტიურონ: “პარტიები უნდა იყვნენ მზად, ახალი ძალები, რომლებიც გამოიკვეთა ამ პროტესტის დროს, ისინიც უნდა იყვნენ მზად, ვინც აპირებს, რომ ხვალინდელი ქვეყნის პოლიტიკაში იყოს – თქვენი ჯერია და მოემზადეთ, ამიტომ, რომ ეს ძალიან მალე მოვა… ჩვენ უნდა მოვიფიქროთ როგორ უნდა გაძლიერდეთ თქვენ და ამაში მეც დაგეხმარებით”, – განაცხადა სალომედ ზურაბიშვილმა. პრეზიდენტის თქმით, ის აპირებს შეხვდეს საზოგადოების სხვადასხვა ჯგუფს – ბიზნესმენებს, საჯარო მოხელეებს, ახალ პოლიტიკურ ძალებს, მოსახლეობას რეგიონებში. “ასევე, მე ვივლი უცხოეთში თქვენი სახელით და იქ მოვყვები, რა გაწუხებთ თქვენ და მერე დავბრუნდები საქართველოში,” – უთხრა სალომე ზურაბიშვილმა სასახლესთან შეკრებილებს. პრეზიდენტმა კიდევ ერთხელ ხაზი გაუსვა თავისუფალი მედიის მნიშვნელობას ამ პროცესში: “თავისუფალი მედიის გარეშე არც თავისუფალი არჩევნები იქნება. ჩვენი ვალდებულებაა, რომ დავიცვათ აქ მყოფი მედია,” – აღნიშნა მან. პრეზიდენტმა ბოლო განცხადება ორბელიანების სასახლის წინ მოწყობილ ტრიბუნასთან გააკეთა და ამის შემდგომ შეკრებილ ხალხთან გავიდა. “მადლობა” სკანდირებდნენ მომიტინგეები. ტრადიციები, ქართული სუფრა ზუსტად იმ დროს, როდესაც სალომე ზურაბიშვილი ათონელის სასახლესთან შეკრებილებს მიმართავდა, პარალელურად, პარლამენტის შენობაში საპრეზიდენტო ფიცს დებდა მიხეილ ყაველაშვილი. ყაველაშვილი პრეზიდენტად არჩეულ იქნა 14 დეკემბერს, “ქართული ოცნების” წევრებისა და ამ პარტიის მიმართ ლოიალურად განწყობილი წარმომადგენლებისგან შემდგარი საარჩევნო კოლეგიის მიერ. ყაველაშვილის კანდიდატურა ამ პოსტისთვის თავად ბიძინა ივანიშვილმა შეარჩია. მეექვსე პრეზიდენტის ინაუგურაციის ცერემონია, რომელსაც სალომე ზურაბიშვილი, ოპოზიციური პარტიები და პროევროპული დემონსტრაციების მონაწილეები არალეგიტიმურად მიიჩნევენ, პარლამენტის თავმჯდომარემ, შალვა პაპუაშვილმა გახსნა. „დღეიდან, საქართველოს ეყოლება პრეზიდენტი, რომელიც ხალხის ჭეშმარიტ ნებას და კონსტიტუციას დაიცავს. დღეიდან, საქართველოს ეყოლება პრეზიდენტი, რომელიც ეროვნული ღირებულებების და ინტერესების სადარაჯოზე იქნება“, – განაცხადა პაპუაშვილმა. ყაველაშვილი საინაუგურაციო ღონისძიებაზე ოჯახის წევრებთან ერთად მივიდა. საპრეზიდენტო ფიცი მან ბიბლიასა და კონსტიტუციაზე დადო: „მე, საქართველოს პრეზიდენტი, ღვთისა და ერის წინაშე ვფიცავ, რომ დავიცავ საქართველოს კონსტიტუციას, ქვეყნის დამოუკიდებლობას, ერთიანობას და განუყოფლობას. კეთილსინდისიერად აღვასრულებ პრეზიდენტის მოვალეობას, ვიზრუნებ ჩემი ქვეყნის მოქალაქეთა უსაფრთხოებისა და კეთილდღეობისთვის, ჩემი ხალხის და მამულის აღორძინების და ძლევამოსილებისათვის“. საპრეზიდენტო ფიცს პარლამენტის სხდომათა დარბაზში ისმენდნენ მხოლოდ “ქართული ოცნების” და ასევე საპატრიარქოს წარმომადგენლები. სხვა არავინ ინაუგურაციაზე მიწვეული არ ყოფილა. მათ შორის, არც დიპლომატიური კორპუსის წარმომადგენლები. ეს პირველი შემთხვევაა საქართველოში, როდესაც დიპკორპუსი ქვეყნის პრეზიდენტის ინაუგურაციას არ დაესწრო. ინაუგურაციის ყველაზე საპატიო სტუმარი “ქართული ოცნების” საპატიო თავმჯდომარე, სანქცირებული ოლიგაქრი ბიძინა ივანიშვილი იყო. ფიცის დადების შემდეგ გაისმა ჰიმნი და რის შემდგომაც ყაველაშვილმა სიტყვით მიმართა საზოგადოებას. მისი თხუთმეტწუთიანი სიტყვის დასაწყისში ყაველაშვილმა მადლობა გადაუხადა მმართველ გუნდს. ყაველაშვილის სიტყვა “ქართული ოცნების” ბოლო დროინდელი მესიჯბოქსის მიხედვით იყო აწყობილი – მთავარი აქცენტები მისი გამოსვლის იყო საქართველოს ისტორიაზე, წარსულზე აპელირება, ასევე ტრადიციებზე, ოჯახზე, მშვიდობაზე. საინაუგურაციო სიტყვაში მოხვდა ასევე ქართულ სუფრა და სადღეგრძელო მშვიდობაზე. „საქართველომ საუკუნეების განმავლობაში მრავალი ქარტეხილი გამოიარა“ და „მსოფლიოს უდიდეს იმპერიებთან … ათასწლეულების მანძილზე შეუპოვრად იბრძოლა, გადარჩა და შემოგვინახა ის ღირებულებები და ფასეულობები, რომელსაც ჩვენი ერი დაეფუძნა“. „ჩვენმა ხალხმა შექმნა ქვეყანა და რაც მთავარია – მარადიული იდეა, რომელსაც სამშობლო ჰქვია. სწორედ ამ იდეას უფრთხილდება და იცავს მუდმივად ქართველი ერი“, – განაცხადა მან. „ქართული ოცნების“ მიერ არჩეულმა პრეზიდენტმა საინაუგურაციო სიტყვაში ისაუბრა ქართულ სუფრაზე, კვლავ მშვიდობის კონტექსტში: „ქართული სუფრა არამხოლოდ ჩვენი ტრადიციებისა და დამოკიდებულებების გამოვლინებაა, არამედ არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლია, რომელიც ყველაზე უკეთ გვიჩვენებს ჩვენი – ქართველების დამოკიდებულებას მშვიდობის მიმართ. ნებისმიერი ქართული ტრადიციული სუფრა უფლისა და მშვიდობის სადღეგრძელოთი იწყება. ამით ქართველი კაცი ღმერთს ადიდებს, მადლიერებას გამოხატავს და პირველ რიგში მშვიდობას შესთხოვს,” – თქვა ყაველაშვილმა თავის საინაუგურაციო სიტყვაში. მან რამდენჯერმე ისაუბრა ასევე ოჯახზეც, რაც ასევე “ქართული ოცნების” ერთ-ერთი მთავარი ბოლო დროინდელი ნარატივია – ქართული ოჯახის დაცვა დასავლეთიდან მომავალი საფრთხისგან: „ქართული ოჯახი არის ადგილი, სადაც შვილები ბავშვობიდან სწავლობენ მშობლებისა და ბებია-ბაბუების პატივისცემას, თავისუფლების სიყვარულს, უსამართლობასთან ბრძოლას, განსხვავებული აზრის პატივისცემას და ეზიარებიან ჩვენი წინაპრების მიერ შემონახულ ტრადიციებს, რომელიც აერთიანებს ქართველ ხალხს“. მისი თქმით, ისტორიულად, ქართველი კაცსს მშვიდობა სანატრელად ჰქონდა ქცეული და ამით აიხსნება ის, რომ საქართველოში მშვიდობას ასეთ დიდ მნიშვნელობას ანიჭებენ: “ჩვენი ისტორია მკაფიოდ გვიჩვენებს, რომ სამშობლოსა და ტრადიციების დასაცავად გადატანილი უამრავი ბრძოლის კვალდაკვალ, ქართველი კაცისთვის ერთ-ერთი მთავარი მიზანი და ღირებულება იყო მშვიდობა, როდესაც ჩვენს ერს სიმშვიდეში – შრომის, საკუთარი კულტურის გამდიდრების, გენიალური ხელოვნების ნიმუშებისა და ხუროთმოძღვრების ძეგლების შექმნის შესაძლებლობა უნდა ჰქონოდა, – განაცხადა ყაველაშვილმა. მიხეილ ყაველაშვილის თანახმად, საქართველოს ისტორია „მკაფიოდ“ აჩვენებს: „სამშობლოსა და ტრადიციების დასაცავად გადატანილი უამრავი ბრძოლის კვალდაკვალ, ქართველი კაცისთვის ერთ-ერთი მთავარი მიზანი და ღირებულება იყო მშვიდობა“. „ქართული ოცნების“ განაყოფის, „ხალხის ძალის“ ყოფილმა წევრმა საინაუგურაციო სიტყვაში „რეგიონულ და მსოფლიო გამოწვევებზეც“ გაამახვილა ყურადღება: „ბოლო წლების განმავლობაში, რეგიონში და მსოფლიოში განვითარებული მოვლენების ფონზე, ჩვენ ქვეყანას არაერთ გამოწვევასთან მოუწია გამკლავება, მათ შორის, ისეთ საფრთხეებთან, რომელიც გამანადგურებელი შედეგის მომტანი შეიძლება ყოფილიყო ჩვენი ქვეყნისთვის“. „საფრთხეებთან გამკლავება ქართველი ხალხისა და სახელმწიფოს ერთად დგომით მოხერხდა“, – განაცხადა მან და ეს მედეგობა ქართველი ადამიანის ხასიათით ახსნა: „გადამწყვეტი როლი შეასრულა თავისუფლების მოყვარე ქართველი ადამიანის ხასიათმა, რომელიც არ ეგუება – ჩაგვრას, უსამართლობას, უპატივისმცემლობასა და ამპარტავნულ დამოკიდებულებას; რომელიც მოითხოვს პატივი სცენ ჩვენს ტრადიციებს, ღირებულებებს, ეროვნულ იდენტობას, ოჯახის სიწმინდეს, სარწმუნოებას და თანასწორად მოეპყრონ ჩვენს სამშობლოს“. „სწორედ ასეთი – მტკიცე, შეუპოვარი ხასიათის დამსახურებით მოახერხა ქართველმა ხალხმა და სახელმწიფომ ამ უთანასწორო ბრძოლაში მშვიდობის შენარჩუნება, უსამართლობასთან და სიცრუესთან გამკლავება. თანაც ისე, რომ ვაგრძელებთ ეკონომიკურ წინსვლას, განვითარებას, ჩვენი ქვეყნის გაძლიერებას და ევროპული ოჯახისკენ სვლას“. ყაველაშვილის ინაუგურაცია 40 წუთს გაგრძელდა. დარბაზში პარლამენტსი აკრედიტებული ჟურნალისტებიც არ იყვნენ დაშვებული. ინაუგურაციას ისინი პარლამენტის ფოიებში დამონტაჟებული ეკრანიდან უყურებდნენ. მას შემდეგ, რაც ორბელიანის სასახლეში სალომე ზურაბიშვილის სიტყვით გამოსვლა დასრულდა, იქ შეკრებილმა მომიტინგეებმა პარლამენტის შენობასთან გადაინაცვლეს. მათ ხელში წითელი ბარათები ეჭირათ. შეგახსენებთ, რომ ყაველშვილი ყოფილი ფეხბურთელია.	ka	0.995471	1,311	0.265446
https://jam-news.net/ge/yirimis-momavali-mosalodneli-scenarebi/	როგორ განვითარდება მოვლენები 2024 წელს ყირიმში. ოთხი შესაძლო სცენარი ყირიმის მომავალი – მოსალოდნელი სცენარები 2023 წელს ზოგიერთმა უკრაინელმა ოფიციალურმა პირმა, მათ შორის უკრაინის თავდაცვის სამინისტროს მთავარი სადაზვერვო სამმართველოს ხელმძღვანელმა, კირილ ბუდანოვმა, იწინასწარმეტყველა უკრაინული ჯარების ყირიმში შესვლა 2023 წლის ბოლომდე. თუმცა, როგორც ვიცით, ეს გეგმა ვერ განხორციელდა. 2024 წელს ხელისუფლება ბევრად უფრო ფრთხილია პროგნოზებში. თუმცა, ყირიმის გათავისუფლება კვლავ იქნება უკრაინის თავდაცვის ძალების ერთ-ერთი მთავარი ამოცანა. თუნდაც იმიტომ, რომ ამ გზით შესაძლებელია შეამცირდეს ყირიმიდან სარაკეტო შეტევები. მაგრამ არის თუ არა სამხედრო გზა მართლაც ერთადერთი გზა? სამხედრო და პოლიტიკურ ექსპერტებთან ერთად, გამოცემა “ზაბორონამ” განიხილა ყირიმის ირგვლივ მოვლენების განვითარების ყველაზე სავარაუდო სცენარები და ის, თუ რას შეიძლება ველოდოთ 2024 წელს ფრონტის ამ მიმართულებით. სცენარი 1: დიპლომატიური 2014 წლის გაზაფხულზე, როდესაც რუსეთმა მოახდინა ყირიმის ანექსია და იქ თავისი „პატარა მწვანე კაცები“ გაგზავნა, უკრაინას არც ძალა და არც საშუალება ჰქონდა კრემლის აგრესიის მოსაგერიებლად. მაშინ დასავლეთის მითითებების გარეშე კიევმა აირჩია ნახევარკუნძულის დაბრუნების დიპლომატიური გზა. ყირიმელი თათრების სახალხო მეჯლისის ხელმძღვანელი, უკრაინის VIII მოწვევის სახალხო დეპუტატი (2015-2019) რეფატ ჩუბაროვი იხსენებს, რომ 2021 წლის აგვისტოში ყირიმის პლატფორმის სამიტზე მისმა მონაწილეებმა ხელი მოაწერეს დეკლარაციას, რომელშიც აღინიშნა ყირიმის განთავისუფლების შესაძლებლობა, რომელიც შეიძლება მოხდეს მხოლოდ რუსეთის ფედერაციასთან მოლაპარაკებებით – ეს იყო დასავლეთის ქვეყნების მრავალი ლიდერისა და წარმომადგენლის პირობაც. მაგრამ 2022 წლის თებერვალში უკრაინაში სრულმასშტაბიანმა შეჭრამ მათი აზრი მთლიანად შეცვალა. „2022 წლის მეორე სამიტის დროს ჩვენმა თითქმის ყველა პარტნიორმა თქვა, რომ ამ ომის შედეგი უნდა იყოს უკრაინის ყველა ოკუპირებული ტერიტორიის, მათ შორის ყირიმის გათავისუფლება. ნახევარკუნძულის დაბრუნების მეთოდი განისაზღვრა არა მხოლოდ მოლაპარაკებების გზით. პირიქით: თავიანთ გამოსვლებში სხვადასხვა სახელმწიფოს ლიდერებმა და წარმომადგენლებმა ისაუბრეს სამხედრო გზით განთავისუფლების შესაძლებლობაზე“, – განუცხადა მან “ზაბორონას”. 2023 წელს კიდევ უფრო გამყარდა უკრაინისა და მისი პარტნიორების პოზიცია, რომ ნახევარკუნძულის განთავისუფლება არის უკრაინის ტერიტორიული მთლიანობის საბოლოო აღდგენის გასაღები. „და ის, რაც ხდება ყირიმის ირგვლივ და უშუალოდ მის ტერიტორიაზე (ვგულისხმობ სამხედრო ობიექტებზე მუდმივ თავდასხმებს) გვიჩვენებს, რომ სამხედრო მეთოდი დღეს განიხილება როგორც არა მხოლოდ ერთ-ერთი სავარაუდო, არამედ ნახევარკუნძულის გათავისუფლების ერთადერთი გზა. მაგრამ ყველაფერს ომის მიმდინარეობა გვიჩვენებს. ყველაფერი შეიძლება მოხდეს“, – ამბობს ჩუბაროვი. ვლადიმერ ოგრიზკოს, საგარეო საქმეთა მინისტრს 2007-2009 წლებში, არ სჯერა ანექსირებული ნახევარკუნძულის დაბრუნების პოლიტიკური და დიპლომატიური სცენარის. “ზაბორონასთვის” მიცემულ ინტერვიუში მან გაიხსენა რუსეთის პრეზიდენტის, ვლადიმირ პუტინის ერთ-ერთი ბოლო განცხადება, რომ რუსეთი არ აპირებს დაპყრობილი ტერიტორიების დაბრუნებას, ამიტომ მოლაპარაკების გზით ეს შეუძლებელია. „აქედან გამომდინარე, პასუხი ნათელია: პუტინი არ მიიღებს მოლაპარაკებებს ამ თემაზე და ამასთან, დმიტრი მედვედევმა კიდევ ერთხელ განაცხადა, რომ რუსეთის მიზანი უკრაინის განადგურებაა. მაშასადამე, რა დიპლომატიაზე შეიძლება ვისაუბროთ ახლა? ყირიმის გათავისუფლება მხოლოდ სამხედრო ძალით შეიძლება“, – ამბობს ოგრიზკო. სცენარი 2: უკრაინის შეიარაღებული ძალების სახმელეთო ოპერაცია ყირიმის ტერიტორიაზე უკრაინის შეიარაღებული ძალების სახმელეთო ოპერაცია ყირიმის ტერიტორიაზე მოვლენების განვითარების ყველაზე პოზიტიური სცენარია. თეორიულად, ასეთი სცენარი შეიძლება განხორციელდეს რამდენიმე მიმართულებით. პირველი არის უკრაინის შეიარაღებული ძალების ქვედანაყოფების შეღწევა ყირიმის დერეფანში უკვე გათავისუფლებული რობოტინოიდან ტოკმაკამდე და შემდგომ მელიტოპოლამდე. მეორე არის უკრაინული ჯარების მიერ მდინარე დნეპრის გადაკვეთის მცდელობა ხერსონის ოლქში მარჯვნიდან მარცხენა სანაპიროზე, არმიანსკისკენ შემდგომი წინსვლის მიზნით, რომელიც მდებარეობს ყირიმსა და მატერიკზე უკრაინას შორის. როგორც პირველ, ასევე მეორე ვარიანტს აქვს თავისი ძლიერი და სუსტი მხარეები: რაც შეეხება რობოტინოიდან დერეფნის გაჭრის გაგრძელების ვარიანტს, ამ ბილიკის მნიშვნელოვანი მინუსი იქნება ისეთი დიდი ქალაქების გათავისუფლების აუცილებლობა, როგორიცაა ტოკმაკი და მელიტოპოლი – ეს საკმაოდ რთული სამხედრო ამოცანაა. უკრაინულ ჯარებს არ შეუძლიათ ამ დასახლებების გვერდის ავლა. ისინი მათ ირგვლივ, სამხრეთისკენ გადაადგილდებიან, რადგან დიდი რუსული სამხედრო ჯგუფების დატოვება უკრაინელთა ზურგში საკმაოდ საშიში ნაბიჯია. დნეპრის გადაკვეთის ვარიანტში, რა თქმა უნდა, მთავარი პრობლემა და სირთულე თავად მდინარის გადაკვეთა იქნება. ერთია 2023\2024 წლის ზამთარში მოქმედი მცირე ზომის ქვეითი ნაწილების მარცხენა სანაპიროზე გადაყვანა და სულ სხვაა მძიმე ტექნიკის ტრანსპორტირება დნეპრზე, რაც აუცილებელია ფართომასშტაბიანი სახმელეთო ოპერაციისთვის. ამრიგად, უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს სავარაუდო გადაადგილების ვარიანტში ტოკმაკისა და მელიტოპოლის გავლით, აქვთ შესაძლებლობა მოხერხებულად მოაწყონ ლოგისტიკა, მაგრამ ამავე დროს, გზა, რომლის გადალახვაც სამხედროებს მოუწევთ საკმაოდ გრძელია (160 კილომეტრი გენიჩესკამდე, თან მნიშვნელოვანი დაბრკოლებებით). დნეპრის გადაკვეთის შემთხვევაში, მანძილი, რომელიც თავდაცვის ძალებს დარჩებათ ყირიმის გასასვლელამდე, საგრძნობლად ნაკლები იქნება (88 კილომეტრი არმიანსკამდე), მაგრამ უკრაინელ დამცველებს შეექმნებათ სამხედრო ოპერაციების ერთ-ერთი ყველაზე რთული ეტაპი – წყლის ბარიერები. როგორც პირველი, ასევე მეორე სცენარისთვის, უკრაინას დასჭირდება მნიშვნელოვანი რესურსები: ადამიანური და ტექნიკური. თუ ვიმსჯელებთ უახლესი ამბებით უკრაინის სამხრეთში ფრონტის ხაზის შესახებ, ეს რესურსები ჯერ კიდევ არ არის საკმარისი არა მხოლოდ შეტევისთვის, არამედ ადრე გათავისუფლებული ტერიტორიების დასაცავად. ამრიგად, სამხედრო მოსამსახურემ, რომელიც ასრულებდა დავალებებს ხერსონის ოლქის მარცხენა სანაპიროზე, Financial Times-ის ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ ფრონტის ამ მონაკვეთზე უკრაინული ქვედანაყოფებისთვის მდგომარეობა საკმაოდ რთულია. მისი აზრით, უკრაინას ამ ეტაპზე მცირე შანსი აქვს გააფართოოს საკუთარი არეალი მარცხენა სანაპიროზე. თუმცა, დღევანდელი სიტუაციის სირთულე არ ნიშნავს იმას, რომ არცერთი ზემოაღნიშნული სცენარი არ იქნება შესაძლებელი მომავალში. 2024 წელს უკრაინა, სავარაუდოდ, მოიპოვებს საკმაოდ მნიშვნელოვან უპირატესობას, რაც მას არ გააჩნდა 2023 წლის ზაფხულში: F-16 თვითმფრინავი შეიძლება გახდეს სახმელეთო ძალებისთვის მნიშვნელოვანი მხარდაჭერის საფუძველი, რადგან ისინი შეძლებენ რუსული თვითმფრინავების განდევნას უკრაინის საზღვრებიდან და დაბლოკავენ რუსების მართვად ბომბებს, რომლებსაც ახლა თავისუფლად ისვრიან მთელი ფრონტის ხაზზე. ზაფხულის კონტრშეტევის დროს, საჰაერო ფარის ნაკლებობამ მნიშვნელოვნად გაართულა უკრაინის სახმელეთო ჯარების მოქმედების არეალი, რომლებიც იძულებული იყვნენ შეტევითი ოპერაციები ჩაეტარებინათ საჰაერო დაბომბვების ქვეშ. იმავეს ვხედავთ 2024 წლის იანვარში ხერსონის ოლქის მარცხენა სანაპიროზე – უკრაინული შენაერთების პოზიციები კრინკში მუდმივი დაბომბვის ქვეშაა რუსული ავიაციის მიერ. თუ F-16-ები შეძლებენ რუსული ავიაციის განდევნას, უკრაინის შეიარაღებული ძალების წინსვლას ადგილზე გაცილებით მეტი პერსპექტივა ექნება. სცენარი 3: ყირიმის ბლოკადა ყირიმის ბლოკადის შესახებ – როგორც უკრაინის ერთ-ერთი მთავარი პრიორიტეტი – 2024 წელს განაცხადა პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ The Economist-თან ინტერვიუში: „2014 წელს რუსეთის მიერ ანექსირებული ყირიმის იზოლაცია და იქ რუსეთის სამხედრო პოტენციალის დეგრადაცია ჩვენთვის უაღრესად მნიშვნელოვანია, რადგან ეს იქნება ჩვენთვის ამ რეგიონიდან თავდასხმების რაოდენობის შემცირება“. პრაგმატული თვალსაზრისით, ყირიმის ბლოკადის ვარიანტი სახმელეთო ოპერაციის ჩატარების გარეშე, უფრო რეალისტურ სცენარს ჰგავს. ფაქტია, რომ მისი განხორციელება უფრო მეტად შეიძლება უზრუნველყოფილი იყოს შორ მანძილზე მოქმედი იარაღით, ადამიანური რესურსების გამოყენების გარეშე. და მნიშვნელოვანია, რომ ამას ეთანხმება ზელენსკი და უკრაინის შეიარაღებული ძალების მთავარსარდალი, გენერალი ვალერი ზალუჟნი, რადგან, მათი თქმით, ძალიან მნიშვნელოვანია უკრაინელი ჯარისკაცების სიცოცხლის დაცვა. ● სარკოზის სკანდალური ინტერვიუ: 2008 წლის აგვისტოზე, უკრაინის ომზე და პუტინთან კომპრომისებზე ● ანდრეი პიონტკოვსკი: როცა უკრაინა გაიმარჯვებს, საქართველოს მიწების დეოკუპაცია უფრო სწრაფად ჩაივლის ყირიმის შესაძლო ბლოკადის წარმატებისა თუ წარუმატებლობის მთავარი კრიტერიუმი იქნება ის, აქვს თუ არა კიევს შორ მანძილზე მოქმედი იარაღის საკმარისი რაოდენობა. ფრანგულ-ბრიტანულმა SCALP/Storm Shadow საკრუიზო რაკეტებმა უკვე აჩვენეს 2023 წელს, რომ მათ შეუძლიათ ყირიმში მდებარე მნიშვნელოვანი სამხედრო სამიზნეების განადგურება – სამხედრო ხომალდების და რუსეთის შავი ზღვის ფლოტის შტაბის განადგურება ამის ნათელი დადასტურებაა. ყირიმის ბლოკადა მხოლოდ იმ შემთხვევაში გახდება შესაძლებელი, თუ უკრაინა მოახერხებს გაანადგუროს ყირიმის ხიდი და შეაჩეროს მისი ფუნქციონირება. ამავდროულად, საჭირო იქნება შავ ზღვაში რუსეთის საზღვაო ძალების ფლოტის სისტემატური განადგურების გაგრძელება, რათა საზღვაო მიწოდების გზა დაიკეტოს. თუმცა, ყველა პუნქტის განხორციელება რეალობად იქცევა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ იქნება დიდი რაოდენობით შორს მანძილზე მოქმედი იარაღი. ამჟამად უკრაინის არსენალში ყველაზე ეფექტური შორი დისტანციის იარაღია SCALP/Storm Shadow საკრუიზო რაკეტები. თუმცა, მათი შეზღუდული რაოდენობა არ იძლევა საჭირო სიხშირით გასროლის საშუალებას. თუ გერმანია უკრაინას საკრუიზო რაკეტებს, Taurus-ებს გადასცემს, შეიძლება გადაარჩეს სიტუაცია. ამ რაკეტებს მნიშვნელოვანი უპირატესობა აქვთ ფრანგულ-ბრიტანულ კოლეგებთან შედარებით – დიაპაზონი. SCALP/Storm Shadow რაკეტებს აქვთ 250 კმ, ხოლო გერმანული Taurus-ს 500 კმ-ზე მეტი. ასე რომ, ამ რაკეტების მიღების შემთხვევაში, ყირიმის ხიდზე სისტემატური დარტყმები დაიწყება. კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორი შეიძლება იყოს F-16 თვითმფრინავების გამოჩენა უკრაინის ცაში, რაც უკვე იყო ნახსენები ზემოთ მოცემულ ერთ-ერთ სცენარში. ამ დასავლურ თვითმფრინავებს, გარდა ჯარებისთვის საჰაერო დაცვისა და მტრის თვითმფრინავების ჩამოყრისა, შეუძლიათ ბორტზე ატარონ დასავლური შორი მანძილის რაკეტები, რაც ასევე შეიძლება მნიშვნელოვნად დაეხმაროს უკრაინას ყირიმის ნახევარკუნძულის ბლოკადაში. სცენარი 4: არანაირი ცვლილება სამწუხაროდ, რჩება სავარაუდო სცენარი, რომ უკრაინა 2024 წელს ყირიმის გარშემო ვითარების მნიშვნელოვნად შეცვლას ვერ შეძლებს. ამ ვარიანტის განვითარების მთავარი შესაძლო ფაქტორი და მიზეზი დასავლელი მოკავშირეების არასაკმარისი დახმარება იქნება. თუ შეერთებული შტატები არ განაახლებს უკრაინის შეიარაღებული ძალების დაფინანსებას და ევროპული ქვეყნები არ გაზრდიან შორ მანძილზე მოქმედი იარაღის რაოდენობას, ყირიმის ნებისმიერი ბლოკადა შეუძლებელი გახდება იარაღის ნაკლებობის გამო. მაშინაც კი, თუ F-16-ები უკრაინას გადაეცემა, მხოლოდ მათი ყოფნა უკრაიანის საჰაერო სივრცეში მნიშვნელოვნად ვერ დაგვეხმარება ყირიმის დეოკუპაციის პრობლემების მოგვარებაში. ჩვენ ჯერ კიდევ გვჭირდება საკმარისი რაოდენობის საჭირო შორს მოქმედი იარაღი. წინააღმდეგ შემთხვევაში, უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს შეეძლებათ განახორციელონ მხოლოდ ერთჯერადი ოპერაციები, როგორც ეს ახლა ხდება და ცხადია, ეს ვერ გადაჭრის ვერც ყირიმის განთავისუფლების და ვერც მისი ბლოკადის პრობლემას. უფრო მეტიც, თუ აშშ და ევროკავშირი არ გააძლიერებენ ფინანსურ და სამხედრო მხარდაჭერას უკრაინის მიმართ 2024 წლისთვის, უკრაინის გამარჯვებას საერთოდ კითხვის ნიშანი შეიძლება დაესვას. ამის შესახებ რუსეთის საკითხებში ექსპერტმა, ფიონა ჰილმა ისაუბრა, რომელიც თეთრ სახლში ეროვნული უსაფრთხოების მრჩევლის თანამდებობას იკავებდა. „ამ მხრივ, ჩვენ ახლა მივედით გადამწყვეტ წერტილამდე, მიაღწევს თუ არა უკრაინა გამარჯვებას იმ თვალსაზრისით, რომ აქვს საკმარისი საბრძოლო ძალა რუსეთის მოსაგერიებლად, თუ ის რეალურად იწყებს უკან დახევას იმის გამო, რომ მას არ აქვს აღჭურვილობა, მძიმე იარაღი და საბრძოლო მასალა. ეს გარე მხარდაჭერა იქნება გადამწყვეტი.“ – აღნიშნა ექსპერტმა Politico-სთან ინტერვიუში. მასალა მომზადდა მედია ქსელის მხარდაჭერით. exchange	ka	0.997894	1,359	0.290655
https://jam-news.net/ge/yofili-patimrebi-osvenci/	პოლონეთში, ნაცისტური საკონცენტრაციო ბანაკი ოსვენციმი (აუშვიცი) საბჭოთა ჯარებმა 1945 წლის 27 იანვარს გაათავისუფლეს. ახლა, ყოფილი ბანაკის ტერიტორიაზე ღია მუზეუმია, რომელიც შეტანილია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. ყოველწლიურად, 27 იანვარს, მთელი მსოფლიო ჰოლოკოსტის მსხვერპლთა ხსოვნის დღეს აღნიშნავს. რადიო თავისუფლების ცნობით, ყოფილი სიკვდილის ბანაკის ადგილას, ამჯერადაც სამგლოვიარო ღონისძიებები გაიმართა. მათში მონაწილეობა მიიღო მსოფლიოს ათობით სახელმწიფოს მეთაურმა, ასევე, 200-ზე მეტმა ადამიანმა, რომელთაც ჰოლოკოსტი გადაიტანეს, მათ შორის, ოსვენციმის ბანაკის პატიმრებმა. მთავარ ფოტოზე ჩანან გერმანიის პრეზიდენტი ფრანკ-ვალტერ შტაინმაიერი და ისრაელის პრეზიდენტი რეუვენ რივლინი, რომლებიც ერთმანეთს ეხვევიან. ყოფილ ოსვენციმის ბანაკში გამართული სამახსოვრო ღონისძიების შემდეგ, ისინი ერთად გაფრინდნენ ბერლინში. ეს ფოტო Reuters-ის ფოტოგრაფმა, ფაბრიციო ბენშმა (Fabrizio Bensch) ბერლინის აეროპორტში, 2020 წლის 27 იანვარს გადაიღო. მათ შორის, ვინც ოსვენციმში ჩავიდნენ, იყვნენ პოლონეთის პრეზიდენტი ანჟეი დუდა და უკრაინის პრეზიდენტი ვლადიმირ ზელენსკი. რუსეთს კი პოლონეთში მისი ელჩი წარმოადგენდა. ვლადიმირ პუტინი მონაწილეობდა ჰოლოკოსტის მსხვერპლთა ხსოვნისადმი მიძღვნილ სხვა ღონისძიებაში, რომელიც ისრაელში გაიმართა. მაგრამ ის პოლონეთში არ დაპატიჟეს – რუსეთთან მეორე მსოფლიო ომის შესახებ დავის გამო. მეორე მსოფლიო ომის დროს, ოსვენციმში მილიონზე მეტი ადამიანი დაიღუპა. მსხვერპლის უდიდესი ნაწილი ებრაელები იყვნენ, რომლებსაც ნაცისტები გაზის კამერებში უშვებდნენ. ოსვენციმი მსოფლიოში ჰოლოკოსტთან დაკავშირებული ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ადგილია. მსოფლიო ებრაელთა კონგრესის პრეზიდენტმა რონალდ ლაუდერმა ხაზი გაუსვა, რომ ახლანდელ ღონისძიებებში აქცენტი გაკეთდა არა პოლიტიკური ლიდერების მონაწილეობაზე, არამედ სწორედ იმ ადამიანებზე, რომლებიც ჰოლოკოსტს გადაურჩნენ. ბევრი მათგანისთვის ეს, შესაძლოა, ბანაკის გათავისუფლების მრგვალი თარიღისადმი მიძღვნილ ღონისძიებებში მონაწილეობის ბოლო შესაძლებლობა იყოს.	ka	0.996391	217	0.317972
https://jam-news.net/ge/youtube-ma-germaniashi-rusuli-telekompania-rt-is-arkhebi-koronavirusis-shesakheb-yalbi-ambebis-gavrcelebis-gamo-dabloka/	YouTube-მა რუსული ტელეკომპანია RT-ის ორი არხი წაშალა YouTube-მა რუსული სახელმწიფო ტელეკომპანია RT-ის (RT DE) გერმანული რედაქციის ორი არხი კორონავირუსის შესახებ ყალბი ინფორმაციის გავრცელების გამო, აღდგენის შესაძლებლობის გარეშე წაშალა. არხის ხელმძღვანელობა კი საპასუხოდ რუსეთში გერმანული მედიის აკრძალვით იმუქრება. როგორც რუსული გამოცემა „ნოვაია გაზეტა“ იტყობინება, წაშალეს არხები RT DE და Der Fehlende Part (DFP). RT-ს მთავარმა რედაქტორმა მარგარიტა სიმონიანმა მომხდარს მედია ომი უწოდა, რომელიც “გერმანიის სახელმწიფომ რუსეთის სახელმწიფოს გამოუცხადა“. გარდა ამისა, RT-ს მთავარმა რედაქტორმა განაცხადა, რომ „ძალიან ელოდება“, როდის აკრძალავენ საპასუხოდ რუსეთში გერმანულ მედიას. საკუთარ Telegram-არხზე კომენტარი გააკეთა რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ოფიციალურმა წარმომადგენელმა მარია ზახაროვამაც: „ვამზადებთ კომენტარს ამ თემაზე. ის ყველას მოეწონება, განსაკუთრებით, გერმანელ ჟურნალისტებს“. Google-ს პრესსამსახურში განმარტეს, რომ RT-ის გერმანულენოვანი არხები Youtube-ს წესების დარღვევის გამო წაშალეს, რომელიც კორონავირუსის შესახებ ყალბ ინფორმაციას უკავშირდება. „RT გაფრთხილებული იყო ისეთი მასალის ატვირთვის გამო, რომელიც არღვევს ჩვენს წესებს COVID-19-ის შესახებ ყალბ ინფორმაციასთან დაკავშირებით. ამან გამოიწვია ვიდეოს გამოქვეყნებაზე მათი უფლებების შეჩერება“, – განაცხადეს კომპანიაში. Google-ში დააზუსტეს, რომ RT-ს მეორე არხიც დაბლოკეს, რადგან პირველის შეჩერების პერიოდში, რედაქცია სწორედ მას იყენებდა შეზღუდვებისთვის თავის ასარიდებლად. RT-ს რედაქციაში აცხადებენ, რომ მათი ჯამური დღიური ტელეაუდიტორია ევროპაში – 43 მილიონი ადამიანია 15 ქვეყანაში, მთელ მსოფლიოში აუდიტორიამ კი 100 მილიონს მიაღწია. RT ევროპის ყველა მსხვილ ქვეყანაში მაუწყებლობს, მათ შორის, დიდ ბრიტანეთში, გერმანიაში, საფრანგეთსა და ესპანეთში.	ka	0.996098	202	0.371287
https://jam-news.net/ge/yoveli-meotkhe-akhalgazrda-arc-mushaobs-da-arc-swavlobs/	ყოველი მეოთხე ახალგაზრდა არც მუშაობს და არც სწავლობს PMC კვლევითი ცენტრის ახალ ანგარიშში, რომელიც 15-24 წლის ახალგაზრდების დასაქმებას ეხება, აღნიშნულია, რომ საქართველოში ყოველი მეოთხე ახალგაზრდა არც მუშაობს და არც სწავლობს. უფრო კონკრეტულად კი, 2017-2021 წლებში იმ ახალგაზრდების წილი, რომლებიც არ მუშაობენ და არ სწავლობენ, 2.1 პროცენტული პუნქტით გაიზარდა და 2021 წელს 26.8% შეადგინა ანგარიშში ასევე ნათქვამია, რომ 2017-2021 წლებში დასაქმებულ ახალგაზრდებს შორის სრულ განაკვეთზე დასაქმებული ახალგაზრდების წილი მნიშვნელოვნად აღემატებოდა ნახევარ განაკვეთზე დასაქმებულების წილს. დოკუმენტის მიხედვით, 2020 წელს აღმოსავლეთ პარტნიორობის ქვეყნებში 15-24 წლის ახალგაზრდების მაჩვენებლით, რომლებიც არ სწავლობენ, არ არიან დასაქმებულები და არ გადიან ტრენინგებს, საქართველო მეორე ადგილზე იყო და მხოლოდ სომხეთზე უკეთესი შედეგი ჰქონდა. აღსანიშნავია, რომ 2021 წელს ევროკავშირის ქვეყნებში 15-24 ასაკობრივ ჯგუფში დასაქმების მაჩვენებელი 32.7%, საქართველოში კი 18% იყო. საქართველოში ახალგაზრდებს შორის ნახევარ განაკვეთზე დასაქმების მაჩვენებელი ევროკავშირის შესაბამის მაჩვენებელთან (31.9%) შედარებით სამჯერ ნაკლებია. “შესაბამისად, შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ სხვა ფაქტორებთან ერთად, საქართველოში ახალგაზრდების დასაქმების დაბალი მაჩვენებელი, შესაძლოა, გამოწვეული იყოს იმით, რომ შრომის ბაზარზე არ იქმნება შესაბამისი რაოდენობით ნახევარგანაკვეთიანი სამუშაო ადგილები. აგრეთვე, ნახევარგანაკვეთიან სამუშაო ადგილებზე, შესაძლოა, იყოს არადამაკმაყოფილებელი სამუშაო პირობები და, შესაბამისად, ასეთ სამსახურებში ახალგაზრდებს არ უღირთ დასაქმება”, – აღნიშნულია კვლევაში. ანგარიშში ვკითხულობთ, რომ 2017-2021 წლებში შრომის ბაზარზე ახალგაზრდების ჩართულობა დაბალი აქტივობით ხასიათდებოდა და დროთა განმავლობაში უარესდებოდა. ამ პერიოდში ახალგაზრდების სამუშაო ძალის მონაწილეობის დონე და დასაქმების დონე შემცირდა, ხოლო უმუშევრობის დონე გაიზარდა. შრომის ბაზარზე ახალგაზრდების არასახარბიელო მდგომარეობა კორონავირუსის პანდემიამ კიდევ უფრო გააუარესა.	ka	0.998176	221	0.529412
https://jam-news.net/ge/yvelaferi-gaivlis-magram-naleqi-darcheba-politologi-azerbaijansa-da-ashsh-s-shoris-dadzabulobaze/	”ყველაფერი გაივლის, მაგრამ ნალექი დარჩება” - პოლიტოლოგი აზერბაიჯანსა და აშშ-ს შორის დაძაბულობაზე დაძაბულობა აზერბაიჯანსა და შეერთებულ შტატებს შორის აზერბაიჯანსა და შეერთებულ შტატებს შორის დაძაბულობა იზრდება. ბაქოში, უკვე პრეზიდენტის ადმინისტრაციის დონეზე განაცხადეს ქვეყანაში USAID-ის საქმიანობის შეზღუდვის შესახებ. ეს იყო პასუხი ვაშინგტონის ანტიაზერბაიჯანულ ნაბიჯებზე, კერძოდ, 907-ე შესწორების განახლებაზე, რომელიც კრძალავს აშშ-ს ნებისმიერ დახმარებას აზერბაიჯანისთვის. აზერბაიჯანელმა პოლიტოლოგმა ფარჰად მამედოვმა აზერბაიჯანსა და შეერთებულ შტატებს შორის დაძაბული ურთიერთობები და მათი მოგვარების გზები განიხილა. - აზერბაიჯანში პოპულარული ონლაინ გამოცემის დირექტორი და მთავარი რედაქტორი დააკავეს - სერბი მეღვინეები ჩინეთის ბაზრის ათვისებას აპირებენ. თუმცა, საქართველოს გამოცდილება ოპტიმიზმის საფუძველს არ იძლევა „აზერბაიჯანსა და შეერთებულ შტატებს შორის ურთიერთობაში დაძაბულობაა. აშკარა გახდა, რომ შეერთებულ შტატებში შიდა დინამიკამ შეზღუდა ვაშინგტონის მედიაციის მისია სომხურ-აზერბაიჯანულ კონფლიქტში. ეს პროცესი თავიდანვე გამოჩნდა, როდესაც ამერიკულმა დიპლომატიამ თავისი მიდგომით ხაზი გაუსვა ყარაბაღის სომხების თემას – მთავარი გახდა „ლაჩინის დერეფნის“ თემა, შემდეგ კი მათ პირდაპირ ტყუილები დაიწყეს და აღნიშნეს, რომ თითქოს აზერბაიჯანულმა მხარემ ყარაბაღში ძალის გამოუყენებლობის შესახებ დაპირება გასცა. აზერბაიჯანმა, თავის მხრივ, მისცა აშშ-ს შუამავლობის შესაძლებლობა პოზიციის კორექტირების იმედით, მაგრამ ამერიკული მხარის შიდა დინამიკამ და ტყუილებმა კრიზისამდე მიიყვანა სიტუაცია. აზერბაიჯანი ყოველთვის აღნიშნავდა, რომ სომხური შეიარაღებული ძალების არსებობა ყარაბაღში მიუღებელია და ისინი საკუთარ სახლებში უნდა დაბრუნდნენ… თუმცა, ეს არ გამოვიდა და შეიარაღებული ძალების ნარჩენების უმრავლესობა განადგურდა. სომხეთის შეიარაღებულმა ძალებმა, ყარაბაღიდან სამარცხვინო გაქცევის ორგანიზებით, თან წაიყვანეს სომეხი მოსახლეობაც“. „აშშ-ს მხრიდან „არაფერი პირადული, მხოლოდ ბიზნესი“ პრინციპის უარყოფა“ „ამერიკელმა ოფიციალურმა პირმა აღნიშნა, რომ აშშ-ის ურთიერთობები აზერბაიჯანთან აღარ იქნება ისეთი, როგორიც ყოველთვის იყო. ანუ, ურთიერთობებში დაძაბულობის ინიციატორი ამერიკული მხარე გახდა. სწორედ ამერიკულმა მხარემ გააუქმა მაღალი დონის ვიზიტები აშშ-დან აზერბაიჯანში და აზერბაიჯანიდან შეერთებულ შტატებში. აზერბაიჯანმა ადეკვატური რეაგირება მოახდინა და გააუქმა საგარეო საქმეთა მინისტრის ვიზიტი შეერთებულ შტატებში მის სომეხ კოლეგასთან მოლაპარაკებებისთვის. ანუ აზერბაიჯანი დათანხმდა მოლაპარაკებებს, მაგრამ ამერიკის პოზიციის გამო ვიზიტი გააუქმა… ამასთან, აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ადმინისტრაციამ მიუთითა USAID-ის საქმიანობაზე აზერბაიჯანში და ღიად მოუწოდა უარი თქვას ამ ორგანიზაციასთან თანამშრომლობაზე. ასევე წამოაყენა აზერბაიჯანში ამ სამთავრობო ორგანიზაციის დახურვის თემა. ანუ USAID-ი მოქმედებდა აზერბაიჯანში, როცა ურთიერთობები შეფასდა როგორც “Business as usual” (“მხოლოდ ბიზნესი”) და თუ შეერთებული შტატები უარს იტყვის “Business as usual” პრინციპზე, მაშინ USAID-ის საქმიანობა კითხვის ნიშნის ქვეშ დგება… ეს სამართლიანია და ლოგიკური… შეერთებულ შტატებში აზერბაიჯანის ამ ინიციატივას სიფრთხილით ეკიდებიან. აშშ-ს მიერ გამოზრდილი აზერბაიჯანელი ბლოგერები აწყობენ დებატებს Youtube-ზე და ავრცელებენ ამერიკულ ნარატივებს იმის შესახებ, თუ როგორ არ ეთანხმება აზერბაიჯანი მსოფლიოს დასავლურ ვერსიას და როგორ შეუძლია აზერბაიჯანს ეწინააღმდეგებოდეს ისეთი ზესახელმწიფოს პოზიციას, როგორიც არის აშშ… მაგრამ, მაპატიეთ, თუ ძალაუფლებისა და ძლიერების პრინციპით ვიხელმძღვანელებთ, მაშინ 2020 წელს ომს კი არ დავიწყებდით, არამედ მორჩილად მოგვიწევდა ცხოვრება საოკუპაციო ადმინისტრაციის არსებობის პირობებში ყარაბაღში…“ “ესეც გაივლის… მაგრამ ნალექი დარჩება…” „ეს აზრი, ამოტვიფრული წინასწარმეტყველ სულეიმანის ბეჭედზე, ახასიათებს ამერიკა-აზერბაიჯანის ურთიერთობებს მათი არსებობის მთელი პერიოდის განმავლობაში. ბოლოს და ბოლოს, ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როცა ურთიერთობა „ჩვეულებრივი საქმიდან“ გადადის „ჩვეულებისამებრ“ მდგომარეობაში… და ყველაფერი „ჩვეულებრივ“ მდგომარეობას დაუბრუნდა, რადგან „ჩვეულებრივი“ რომ არ ყოფილიყო. მაშინ არ იქნებოდა საჭირო ამ ურთიერთობების „არაჩვეულებრივში“ გადაყვანა. რთულად დავწერე, მაგრამ ასე მგონია. ღირს მოთმინება და პრინციპების დახვეწა. აზერბაიჯანული დიპლომატია წარმატებულია… ჯერ არ ყოფილა გადაწყვეტილება USAID-ის დახურვის შესახებ, რაც იმას ნიშნავს, რომ ბაქო ვაშინგტონისგან თავის პოზიციის სიცხადეს ელის. როცა ირანთან ურთიერთობა გაუარესდა, აზერბაიჯანში დაიხურა ირანის უზენაესი ლიდერის წარმომადგენლობა და ირანის კულტურული ცენტრი. აქამდე აზერბაიჯანში მათ მუშაობა არ აღუდგენიათ, ისევე როგორც აზერბაიჯანის საელჩომ არ განაახლა თეირანში საქმიანობა. იგივეა USAID-ის შემთხვევაშიც: ჩვენ ჯერ კიდევ დაძაბულობის საწყის ეტაპზე ვართ და ბევრი რამ არის დამოკიდებული დაძაბულობის ინიციატორ მხარეზე, ანუ შეერთებულ შტატებზე… თუ ბოლოს და ბოლოს, USAID-ის დახურვის გადაწყვეტილება მიიღება, მაშინ USAID დაბრუნდება ბაქოში აზერბაიჯანსა და შეერთებულ შტატებს შორის ურთიერთობების აღდგენის შემდეგ. და ურთიერთობები აღდგება, რადგან “ყველაფერი გადის… და ეს გაივლის”, მაგრამ შეიძლება ნალექი დარჩეს.”	ka	0.99794	561	0.270945
https://jam-news.net/ge/zafkhulshi-saqartvelo-milion-doza-pfizer-is-vaqcinas-miighebs/	სავარაუდოდ ზაფხულში, საქართველო მილიონ დოზა Pfizer-ის ვაქცინას მიიღებს გაზიარება გაზიარება BioNTech-Pfizer მზად არის მიაწოდოს საქართველოს 1 მილიონი დოზა კორონავირუსის ვაქცინა. აღნიშნული ინფორმაცია ამერიკულმა ფარმაცევტულმა კომპანიამ ტელეკომპანია “ფორმულას” დაუდასტურა. ”დასრულებულია მოლაპარაკებები SARS-CoV2– ის საწინააღმდეგო BNT162b2 ვაქცინის ერთ მილიონ დოზაზე. კომპანია გადადის საქართველოს მთავრობასთან ხელშეკრულების გაფორმების ნაწილზე”, – ამბობენ Pfizer– ის წარმომადგენლები. კომპანია არ აკონკრეტებს მიწოდების კონკრეტულ თარიღს. თუმცა, სავარაუდოდ, ეს არის პრემიერ-მინისტრ ირაკლი ღარიბაშვილის დასახელებული თარიღი – 2021 წლის ზაფხული. საერთაშორისო პლატფორმის, COVAX-ის მეშვეობით, მარტში საქართველომ მიიღო ამერიკული Pfizer– ისა და მისი გერმანელი პარტნიორის, BioNTech– ის მიერ შემუშავებული ვაქცინის პირველი პარტია – 29 250 დოზა. ამ პრეპარატით ვაქცინაცია ჩაუტარდათ სამედიცინო მუშაკებსა და 65 წელს გადაცილებულ მოქალაქეებს, შესაბამისად, ფაიზერის ყველა დოზა საქართველოში ამოწურულია. ვაქცინაციის ასაკობრივი ჯგუფების რაოდენობა ეტაპობრივად გაფართოვდა. ახლა კორონავირუსის საწინააღმდეგო აცრა შეუძლია საქართველოს ყველა 18 წელს გადაცილებულ მოქალაქეს. ვაქცინაციის დაწყებიდან – 15 მარტიდან დღემდე, საქართველოში კორონავირუსის საწინააღმდეგო აცრა 101,415 მოქალაქეს ჩაუტარდა. აქედან 15 874-მა მიიღო ვაქცინის ორივე დოზა. საქართველოში კოვიდვითარება ისევ მძიმეა. ქვეყანაში ყოველდღიურად ათასზე მეტი ინფიცირებული და 30-მდე გარდაცვლილია. თუმცა დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის დირექტორი, ამირან გამყრელიძე ამბობს, რომ მაისის ბოლოს ვითარება დასტაბილურდება. საქართველოში შემსუბუქდა კომენდანტის საათიც – 17 მაისიდან გადაადგილებაზე შეზღუდვა 21:00 საათის ნაცვლად, 23:00 საათიდან ამოქმედდა. ამასთან ერთად, ნელა მიმდინარეობს ვაქცინაციის პროცესი. საქართველოში ვაქცინაციის პროცესის სერიოზულ დამაბრკოლებელ ფაქტორად იქცა პრეპარატების მიმართ უნდობლობა და ასევე ვაქცინაციის პროცესის მენეჯმენტი – ადამიანებს რამდენიმე ასეული კილომეტრის გავლა უწევთ იმისთვის, რომ აიცრან და ეს მაშინ, როდესაც ქვეყანაში რამდენიმე ათასი აუთვისებელი დოზა ვაქცინაა. ქვეყანაში ამ დრომდე ოთხი ვაქცინაა შემოტანილი – გერმანულ-ამერიკული “ფაიზერი”, ბრიტანული “ასტრაზენეკა”, ჩინური “სინოფარმი” (პეკინი) და ჩინური “სინოვაკი”. აქედან მხოლოდ ორს – “ფაიზერს” და “ასტრაზენეკას” ჰქონდა გავლილი ამ დრომდე მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის ავტორიზაცია, ხოლო “სინოფარმს” ჯანმომ ავტორიზაცია 6 მაისს მიანიჭა.	ka	0.99605	269	0.472119
https://jam-news.net/ge/zelenski-saqartveloze-da-belarusze/	უკრაინის პრეზიდენტი, ვოლოდიმირ ზელენსკი მოლდოვაში ევროპის პოლიტიკური გაერთიანების სამიტზე გამოსვლისას ამბობს, რომ ის, რაც ხდება ბელარუსში და საქართველოში პრობლემურია. მისივე თქმით, ყველა ევროპული ქვეყანა, რომელიც ესაზღვრება რუსეთს და არ უნდა რუსეთი, უნდა გახდეს ევროკავშირისა და NATO-ს წევრი “შესაძლებლობები უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად ძალიან მნიშვნელოვანია. ჩინეთი, NATO, უკრაინა, მაგრამ ჩვენ გვჭირდება მშვიდობა. ეს ძალიან მნიშვნელოვანია. ჩვენ გვჭირდება უბრალოდ მშვიდობა და სწორედ ამიტომ ყველა ევროპული ქვეყანა, რომელიც ესაზღვრება რუსეთს და არ სურთ რომ რუსეთი შეიჭრას მათ ტერიტორიაზე, უნდა გახდეს ევროკავშირისა და NATO-ს წევრი. მხოლოდ და მხოლოდ 2 ალტერნატივა არსებობს. პირველი: ან უნდა გაიხსნას საომარი მოქმედებები ან უნდა დაიწყოს მცოცავი ოკუპაცია. ჩვენ ვხედავთ, რაც ხდება ბელარუსში. ეს ძალიან პრობლემურია. ვხედავთ, რა ხდება საქართველოში. ვხედავთ, ეს ერები როგორ სტრესში არიან, როგორ ხდება მათი ჩათრევა ამ განუკითხაობაში, მაგრამ რას ხედავენ ისინი. უკრაინელებიც, რომლებიც ძალიან აქტიურად იბრძვიან თავისუფლებისთვის და გამოხატავენ ერთგულებას ევროპული ღირებულებების მიმართ და ღვრიან სისხლს, მათ ჯერჯერობით ვერ მიიღეს დადებითი პასუხის ევროპაში და NATO-ში შესვლასთან დაკავშირებით. შესაბამისად ყველაფერი გაურკვეველია – დაფიქრდით ამაზე. ეს იმედგაცრუებაა. იმედგაცრუება არის ჩვენს სამხედროებში, ჩვენს მოქალაქეებში – ისინი ძალიან აქტიურად იბრძვიან, იტანჯებიან უკრაინაში, მაგრამ მაინც აქვთ იმედი. ეს წელი არის სწორი გადაწყვეტილებების მიღებისთვის. “მიტინგზე, სადაც მისი ჩართვა იყო, ხალხს მოუწოდებდა, რომ ხალხი ხელისუფლებას გამიჯვნოდა იმის გამო, რომ მან ჩარტერულ რეისებს მოხალისეები, სამხედრო ამუნიცია არ გაატანა და ომში არ ჩაერთო. უფრო მეტიც, ამისთვის ელჩიც კი გაიწვია. სამწუხაროა, რომ ის განსხვავებას ვერ ხედავს იმ ქვეყანას შორის, სადაც რუსეთმა ბირთვული შეიარაღება განალაგა და ომისთვის ემზადება და იმ ქვეყანას შორის, რომელსაც გადაწყვეტილებები აქვს მიღებული რუსეთის ჰააგის ტრიბუნალისთვის გადაცემის თაობაზე და საერთაშორისო ფორუმებიდან რუსეთის გაყვანაზე. თუ აქ განსხვავებას ვერ ახერხებ, გვაქვს საფუძველი ვიფიქროთ, რომ ეს არის ის მიკერძოებული დამოკიდებულება, რაც მომართულია იმ ოპოზიციის მხარდასაჭერად, ვისაც საქართველოში რევოლუცია სურს – ერთადერთი მიზნით, რომ საქართველო ჩაერთოს საომარ მოქმედებებში, რაც ცოტა ხნის წინ მათმა ლიდერებმა განაცხადეს. არასწორად ლაპარაკობს და არასწორი დამოკიდებულება აქვს საქართველოს მიმართ – დამამცირებელი და აბსოლუტურად უსამართლო – უნამუსოდ უსამართლო! ეს არის რეალობა.”	ka	0.996427	305	0.232787
https://jam-news.net/ge/zewola-da-sheurackhyofa-safrangetshi-saqartvelos-elchma-tanamdeboba-datova/	"ზეწოლა და შეურაცხყოფა": საფრანგეთში საქართველოს ელჩმა თანამდებობა დატოვა გაზიარება გაზიარება საფრანგეთში საქართველოს ელჩმა თანამდებობა დატოვა საქართველოს ელჩმა საფრანგეთში თეა კატუკიამ თანამდებობა დატოვა, მიზეზად კი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს მხრიდან ზეწოლა დაასახელა. ამის შესახებ კატუკიამ განცხადება დღეს გაავრცელა. ყოფილი ელჩის თქმით, გადადგომის თაობაზე განცხადება საგარეო საქმეთა მინისტრს 1 მაისს წარუდგინა, რომელიც ძალაში დღეს შევიდა. “პირველივე დღიდან გავხდი საელჩოში არაერთი სერიოზული დარღვევისა და სტრუქტურული გაუმართაობის მოწმე, რაც მნიშვნელოვან ზიანს აყენებს საფრანგეთში საქართველოს წარმომადგენლობის ინტერესებსა და იმიჯს. ვერასოდეს წარმოვიდგენდი, რომ ფუნქციის შესრულება მომიწევდა მუდმივი შეურაცხყოფის, ცილისწამების, ზეწოლის, შევიწროებისა და მუქარის კონტექსტში, რაც სათავეს იღებს სისტემაში ღრმად დამკვიდრებული კლანური და კლიენტისტური პრაქტიკიდან, რომელიც წინააღმდეგობაში მოდის იმ ღირებულებებთან, რომლებსაც ვიცავ და იმ მიზნებსა და მისწრაფებებთან, რაც საქართველოს მიმართ გამაჩნია.” – აცხადებს კატუკია. როგორც კატუკია წერს, საქართველოს მთავრობისთვის ასევე მიუღებელი აღმოჩნდა საზღვარგარეთ მისი განვლილი პროფესიული გზა და მისი “პოლიტიკური მიუკერძოებლობა”. ყოფილი ელჩის თქმით, საქართველოს დიპლომატიური სამსახური მნიშვნელოვანი საკადრო და სტრუქტურული პრობლემების წინაშე დგას, რაც ქვეყნის ეფექტური საგარეო პოლიტიკის გატარებაში უშლის ხელს. თეა კატუკია საფრანგეთში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩად და UNESCO-ში მუდმივ წარმომადგენლად 2019 წელს დაინიშნა. თეა კატუკია 2012 წლიდან ელჩად დანიშვნამდე იყო ერთ-ერთი უმთავრესი ფრანგული კვლევითი ცენტრის – საერთაშორისო საფრთხეების პრევენციისა და ანალიზის ცენტრის კვლევითი გენერალური მდივანი. 2012 წლიდან ის იყო საერთაშორისო ურთიერთობების საკითხზე ფრანგული ჟურნალის “დიპლომატიის” მთავარი რედაქტორი და პარალელურად ხელმძღვანელობდა ორ საერთაშორისო გამოცემას: Green Innovation და Blue Innovation. ანალიტიკურ გამოცემებში მისი საქმიანობა ასევე მოიცავს 2011-2012 წლების პერიოდს, როდესაც მედიაჯგუფის, „Areion Group“-ის გენერალური მდივანი იყო.	ka	0.996562	231	0.294372
https://jam-news.net/ge/zurab-weretlis-shemoqmedebiti-gachereba-afkhazetshi/	22 აპრილს გარდაიცვალა ცნობილი ქართველი სკულპტორი ზურაბ წერეთელი. მისი სახელი კარგადაა ცნობილი პოსტსაბჭოთა სივრცეში, თუმცა ცოტამ თუ იცის, რომ მისი შემოქმედებითი გზა აფხაზეთში, ავტობუსის გაჩერებების დიზაინით დაიწყო. 1967 წელს, როდესაც აფხაზეთის ქალაქ ბიჭვინთაში დიდი საკურორტო კომპლექსის მშენებლობა სრულდებოდა, ახალგაზრდა წერეთელს დაავალეს კომპლექსის იერსახის მოხატვა და შვიდი ახალი პანსიონის ფასადების გაფორმება. მიუხედავად იმისა, რომ რამდენიმე სკულპტურამ მართლაც დაამშვენა საკურორტო ზონა, წერეთლის ყველაზე გამორჩეულ შემოქმედებით კვალად აფხაზეთში მაინც ავტობუსის გაჩერებები რჩება — არქიტექტურული ელემენტები, რომლებიც უფრო სამეცნიერო-ფანტასტიკური ფილმის დეკორაციას ჰგავდა, ვიდრე საზოგადოებრივ ინფრასტრუქტურას. დღეს ეს გაჩერებები ნახევრად მიტოვებულ მდგომარეობაშია, თუმცა სფეროს სპეციალისტებისთვის ისინი კვლავ ითვლება ამ უნიკალური “ჟანრის” ერთ-ერთ საუკეთესო ნიმუშებად. როგორც ჩანს, ზურაბ წერეთელმა შთაგონება აფხაზეთის ზღვისპირა მდებარეობიდან მიიღო — ახალგაზრდა სკულპტორმა ავტობუსის გაჩერებებს ზღვის თემატიკის ფორმები მისცა: ნიჟარა, ტალღა, თევზი, რვაფეხა. თითოეული მათგანი მოზაიკის ფერადი საფარით მოაწყო. წერეთელმა, თითქოს ჩვეულებრივ, ფუნქციურ ობიექტებს — ავტობუსის გაჩერებებს — ხელოვნების ნიმუშების სახე მისცა. ისინი დღემდე შთამბეჭდავად და ფუტურისტულად გამოიყურება, მიუხედავად იმისა, რომ თითქმის 60 წლის წინ შეიქმნა. “რვაფეხა”. ბიჭვინთა “მამალი”. ბიჭვინთა ” ნიჟარა”. ახალი ათონი “წითელპირიანი ბაყაყი“, სოხუმი “დელფინი”. გაგრა “ტალღა”. გაგრა “იპოდრომი”. გაგრასკენ მიმავალ გზაზე ვარიაცია ზღვის ფაუნის თემაზე. პიცუნდა სტატია მომზადებულია სოხუმის რედაქციის მიერ და პროექტის პირობების თანახმად, დაბეჭდილია უცვლელად. ტექსტში გამოყენებული ტერმინები და ტოპონიმები, ასევე მოსაზრებები და იდეები, გამოხატავს სტატიის ავტორის პირად პოზიციას და ყოველთვის არ ემთხვევა JAMnews-ის და მისი ცალკეული თანამშრომლების მოსაზრებებსა და პოზიციას. JAMnews-ი იტოვებს უფლებას წაშალოს პუბლიკაციის ქვეშ დატოვებული კომენტარები, რომლებიც შეფასდება, როგორც შეურაცხმყოფელი, მუქარის შემცველი, ძალადობის წამქეზებელი და ასევე ეთიკურად მიუღებელი სხვა მიზეზების გამო	ka	0.998408	238	0.323529
https://jam-news.net/ge/zurabishvili-bidzina-ivanishvilze/	პოლიტოლოგმა და ბიძინა ივანიშვილის ყოფილმა მრჩეველმა გია ხუხაშვილმა „პალიტრანიუსის“ გადაცემაში განაცხადა, რომ სალომე ზურაბიშვილი საბოლოოდ გათავისუფლდა “ბიძინას კომპლექსისგან” და ყველაფერს დაარქვა თავისი სახელი. ექსპერტი პრეზიდენტ სალომე ზურაბიშვილის მიერ le monde-სთან გაკეთებულ განცხადებას გამოეხმაურა, სადაც პრეზიდენტმა აღნიშნა, რომ „ბიძინა ივანიშვილი ოლიგარქია, რომელმაც ქონება რუსეთში დააგროვა“. სალომე ზურაბიშვილმა Le Monde-სთან მიცემულ ინტერვიუში დეოლიგარქიაზაციასა და ქვეყნის პოლიტიკაში ბიძინა ივანიშვილის როლზე ისაუბრა. კითხვაზე, მიიჩნევს თუ არა ივანიშვილს ოლიგარქად, პრეზიდენტი პასუხობს, რომ ივანიშვილი ქართულ პოლიტიკაში ერთადერთი ოლიგარქია. სალომე ზურაბიშვილი ასევე ამბობს, რომ ივანიშვილი რუსეთში გამდიდრებული ოლიგარქია, რომელსაც გახლეჩილ მსოფლიოში რუსეთის გარდაუვალი გამარჯვების სწამს და თავისი სტრატეგია შესაბამისად აქვს შედგენილი. საქართველოს პრეზიდენტის თქმით, ივანიშვილმა საქართველოს ევროკავშირისკენ მიმავალი გზის დაჩქარებაში, შესაძლოა, უარყოფითი როლი ითამაშა. თუმცა, როგორც ზურაბიშვილი აღნიშნავს, ბიძინა ივანიშვილმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა მის გაპრეზიდენტებაში. გია ხუხაშვილი:“სალომე ზურაბიშვილს მშვენივრად ესმის, რომ ის პრეზიდენტი ვერ გახდებოდა, რომ არა „ქართული ოცნების“ და ბიძინა ივანიშვილის აშკარა მხარდაჭერა. შესაბამისად, მას ამ ტვირთის ტარება უწევდა. პირველი წლების განმავლობაში მას ეს კომპლექსი ჰქონდა და ძალიან ბევრ რამეზე თვალს ხუჭავდა მიუხედავად იმისა, რომ დარწმუნებული ვარ, მასაც არ მოსწონდა, რასაც აკეთებდა „ქართული ოცნება“. მან პირველ ეტაპზე გადალახა „ქართული ოცნების“ კომპლექსი, მაგრამ დარჩა გარკვეული ვალდებულებები ბიძიან ივანიშვილთან და ბოლო მომენტამდე, გუშინდლამდე ის ცდილობდა ვალდებულებების კორექცია მოეხდინა, მაგრამ საბოლოო ჯამში დაინახა, რომ სახელმწიფო ინტერესებთან კონფრონტაციულია ბიძინა ივანიშვილი, რომ ის აზიანებს სახელმწიფო ინტერესს და ის საბოლოოდ გათავისუფლდა ბიძინას კომპლექსისგან და ყველაფერს დაარქვა თავისი სახელი. როდესაც ბიძინა ივანიშვილისა და შვეიცარიულ ბანკს შორის სასამართლო დავა მიმდინარეობდა, მაშინ მე სრულიად აშკარად დავინახე, რომ ბიძინა ივანიშვილი მზად იყო საკუთარი ქვეყნით ევაჭრა პირადი კეთილდღეობისთვის. მე დღესაც არ ვთვლი, რომ ბიძინა რუსეთის კაცია. სხვა საკითხია, რომ გადამეწურა იმედი, რომ ბიძინა რუსეთის მძევლობიდან გამოვა, თუნდაც თავისი წარსულიდან გამომდინარე, იქიდან გამომდინარე, რომ არასწორი პროგნოზი გააკეთა რუსეთ-უკრაინის ომთან დაკავშირებით. ბიძინა ივანიშვილი თავისი თავის კაცია და არ არის არანაირი რუსეთის კაცი. მას მანევრი იმისა, რომ პოლიტიკა შეეცვალა ნამდვილად ჰქონდა, მაგრამ როდესაც შარშან გააკეთა პროგნოზი, რომ რუსეთი სწრაფად დაამარცხებდა უკრაინას, რის შემდეგაც ჩვენკენ შემოტრიალდებოდა და შემოგვთავაზებდა ტრაქტატი 2-ზე ხელმოწერას, როგორც ჩანს მან შეუთვალა მოსკოვს, რომ ის იქნებოდა აბსოლუტურად ლოიალური და მზად იქნებოდა საქართველო ტრაქტატი 2-ზე ხელმოსაწერად. როგორც ჩანს არასწორი პროგნოზის შემდეგ მან კრემლში გასცა გარკვეული გარანტიები, რომლის მძევალიც არის დღეს.”	ka	0.990998	341	0.231672
https://jam-news.net/ge/zurabishvilma-afkhazetshi-gamartul-aqcias-antirusuli-uwoda/	სალომე ზურაბიშვილმა აფხაზეთში გამართულ აქციას "ანტირუსული" უწოდა, რასაც მწვავე რეაქცია მოჰყვა გაზიარება გაზიარება ზურაბიშვილმა აფხაზეთში გამართულ აქციას “ანტირუსული” უწოდა ევროპარლამენტში სიტყვით გამოსვლისას საქართველოს პრეზიდენტმა, სალომე ზურაბიშვილმა ისაუბრა „აფხაზეთში ანტირუსულ აქციებზე”. მისმა ამ სიტყვებმა სოხუმში პროტესტი გამოიწვია. სალომე ზურაბიშვილმა ყურადღება გაამახვილა ოპოზიციის ფართომასშტაბიან აქციაზე, რომელიც 30 მაისს აფხაზეთში გაიმართა. „როდესაც საქართველოს ევროპული მომავლისთვის ვდგავარ, ვგულისხმობ აფხაზეთისა და ცხინვალის რეგიონის მოსახლეობასაც. ეს არის მათი მომავალი, ეს არის ერთადერთი, რაც უზრუნველყოფს მათ თავისუფლებას და იდენტობას. მე კი იმათ მხარეს ვარ, ვინც გუშინ სოხუმში იდგა ლოზუნგებით „აფხაზეთი არ იყიდება“, „რუსებს არ დავუთმობთ“, – განაცხადა სალომე ზურაბიშვილმა. ამ სიტყვებს აფხაზეთის ოპოზიციის მხრიდან მწვავე გამოეხმაურება მოჰყვა. ხუთმა წამყვანმა ოპოზიციურმა ძალამ გაავრცელა ერთობლივი განცხადება. „სალომე ზურაბიშვილის განცხადება, სადაც მან თქვა, რომ სოხუმელი მომიტინგეების მხარეზეა, რომლებმაც თითქოს თქვეს: „რუსებს არ დავუთმობთ“, არის სასურველის რეალობად გასაღების მცდელობა. მანიპულირება ქართველი პოლიტიკოსების საყვარელი გართობაა. მათი მიზანია აფხაზეთსა და რუსეთს შორის დამკვიდრებულ, ძლიერ სახელმწიფოთაშორის ურთიერთობებში ბზარი გააჩინოს. აფხაზეთის რესპუბლიკაში არ არის და არ იქნება ანტირუსული განწყობები – არც საზოგადოებაში და არც პოლიტიკურ გარემოში. თუ ქალბატონი ზურაბიშვილი ასე ზრუნავს აფხაზეთის მოქალაქეებზე და მათ უფლებებზე, მისი სტატუსი საშუალებას აძლევს მას დაიწყოს აფხაზეთის სახელმწიფოს აღიარება, აფხაზური პასპორტების ცნობა და, პირველ რიგში, „ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ“ კანონის გაუქმება. ამ საკითხების გადაწყვეტა საშუალებას მოგვცემს დავიწყოთ ნორმალური სახელმწიფოთაშორისი ურთიერთობების დამყარების პროცესი“, – ნათქვამია განცხადებაში. საქართველოს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა ევროპარლამენტში სიტყვით გამოსვლისას საქართველოს მთავრობას მიმართა და განაცხადა, რომ საქართველომ უნდა მიიღოს სტატუსი. მისივე თქმით, “არ აქვს აზრი” მის მიმართ მუქარებს. “რუსეთის მიმართ მადლიერება არ არის საჭირო, რადგანაც არ არის სწორი ეკონომიკური ურთიერთობების აღდგენა რუსეთთან. ჩვენი პარტნიორები ძალიან აქტიურად მუშაობენ იმაზე, რომ დაიცვან საქართველოს მომავალი და შეთანხმება, რომელიც დაიდო, რამაც შეაჩერა რუსეთის ჯარების შესვლა საქართველოში, ძალიან დასაფასებელი იყო. მნიშვნელოვანია, რომ ხაზი გავუსვათ, ევროპის გარეშე თბილისიც იქნებოდა ოკუპირებული.” – განაცხადა სალომე ზურაბიშვილმა. მისივე თქმით, “იმ ქვეყანაში”, სადაც ხორციელდება ოკუპაცია და სადაც მიმდინარეობს სიძულვილის ენით საუბარი, პოლარიზაცია არგებს მხოლოდ და მხოლოდ “ჩვენს მტერს და არა ჩვენს” ქვეყანას. “მსურს ხაზი გავუსვა იმას, რომ კავშირი საქართველოსა და ევროპას შორის ძალიან მყარი გახლავთ – ეს უმნიშვნელოვანესი პერიოდია და მე ნამდვილად მსურს, ვიხილო საქართველო ისეთ მდგომარეობაში, როდესაც შეძლებს გადალახოს ყველა გამოწვევა და მიაღწიოს ევროინტეგრაციას.მხოლოდ და მხოლოდ, ერთი გზა გვაქვს ამისთვის, უნდა მიიღოს საქართველომ კანდიდატის სტატუსი და მე დარწმუნებული ვარ, ასეც იქნება.” – აღნიშნა პრეზიდენტმა.	ka	0.994183	357	0.271709
https://jam-news.net/ge/zurabishvilma-farckhaladzes-moqalaqeoba-ar-sheuwyvita/?fbclid=IwAR1j0gZ3ygwLbRrN-vB0qZXhbv3yZJz64zoknMBxg8QzvliA3mE7huabUBA	საქართველოს პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა აშშ-ს მიერ სანქცირებულ ყოფილ გენპროკურორს, ოთარ ფარცხალაძეს მოქალაქეობა არ შეუწყვიტა. ამის შესახებ განცხადებას პრეზიდენტის ადმინისტრაცია ავრცელებს. მანამდე, 19 სექტემბერს, ზურაბიშვილის ადმინისტრაცია წერდა, რომ პრეზიდენტი იუსტიციის სამინისტროდან ელოდებოდა ფარცხალაძისთვის საქართველოს მოქალაქეობის შეწყვეტაზე დასკვნას და მას დაუყოვნებლივ დააკმაყოფილებდა. 20 სექტემბერს, სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტომ მიზანშეწონილად მიიჩნია ოთარ ფარცხალაძისთვის საქართველოს მოქალაქეობის შეწყვეტა, თუმცა პრეზიდენტმა ეს რჩევა არ გაითვალისწინა. “ისმის კითხვა: პრეზიდენტმა დაუყოვნებლივ რატომ არ შეუწყვიტა საქართველოს მოქალაქეობა ოთარ ფარცხალაძეს? ოთარ ფარცხალაძე მხილებულია ჯაშუშობაში და მის მიმართ დაწყებულია გამოძიება. სახელმწიფო ინტერესებიდან გამომდინარე, საქართველოს პრეზიდენტს მიზანშეწონილად არ მიაჩნია მისთვის საქართველოს მოქალაქეობის შეწყვეტა ამ ეტაპზე. პრეზიდენტი მიიჩნევს, რომ თუ ოთარ ფარცხალაძე დასასჯელია, ის უნდა დაისაჯოს სწორედ, როგორც საქართველოს მოქალაქე.” – წერია 22 სექტემბერს გამოქვეყნებულ განცხადებაში. ყოფილი გენერალური პროკურორის, ოთარ ფარცხალაძის დასანქცირების შემდეგ, ეროვნულმა ბანკმა სანქციათა რეჟიმების წესში ცვლილება 19 სექტემბერს შეიტანა. სებ-ის განცხადებით, მიაჩნიათ, რომ საქართველოს მოქალაქეზე არ შეიძლება გავრცელდეს საერთაშორისო სანქციები, თუ ქართულ სასამართლოში მის მიმართ შესაბამის საქმეზე არ დადგა გამამტყუნებელი განაჩენი. ამ ცვლილებას წინ უძღოდა “ქართული ოცნების” თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის განცხადება, რომელმაც არაკონსტიტუციური უწოდა ეროვნული ბანკის გადაწყვეტილებას ფარცხალაძისთვის ანგარიშებზე წვდომის შეზღუდვაზე. მისივე მტკიცებით, ირღვეოდა უდანაშაულობის პრეზუმფციის პრინციპიც. სალომე ზურაბიშვილმა ეროვნული ბანკის მოვალეობის შემსრულებლის, ნათია თურნავას კანდიდატად წარდგენის გამო ბოდიში მოიხადა და მას გადადგომისკენ მოუწოდა. მისივე თქმით, ბათილად უნდა გამოცხადდეს თურნავას ერთპიროვნული გადაწყვეტილება ყოფილი გენპროკურორის, აშშ-ს მიერ სანქცირებული ოთარ ფარცხალაძისთვის ანგარიშებზე წვდომის აღდგენის შესახებ. 14 სექტემბერს ოთარ ფარცხალაძეს ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა სანქციები დაუწესა. სანქციების დაწესება ოთარ ფარცხალაძის ბიზნესსაქმიანობას და რუსულ “ეფესბესთან” თანამშრომლობას უკავშირდება. პაკეტის ოფიციალურად გამოცხადებამდე, მედიაში გავრცელდა ინფორმაცია, რომ სანქცირებულთა შორის იყო “ქართველი-რუსი ოლიგარქი”.	ka	0.99671	244	0.266393
https://jam-news.net/ge/?s=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%98	მოსაზრება: ევროკავშირი სომხეთისგან ელის გარანტიებს, რომელიც საქართველომ ვერ მისცა სომხეთი იანვარი 08, 2025 ჰოვსეფ ხურშუდიანის კომენტარი სომხეთის ევროპული ინტეგრაციის შესახებ რუსული პროპაგანდა კვლავ ამტკიცებს, რომ დასავლეთი საქართველოში ბიოქიმიურ იარაღზე მუშაობს საქართველო-რუსეთი სექტემბერი 03, 2024 პროპაგანდას გამოცემა პუტინთან დაახლოებულ მიხაილ კოვალჩუკზე დაყრდნობით ავრცელებს "გარკვეული პროექტების შეჩერებაზეა ლაპარაკი" - ლუგარის ლაბორატორია შესაძლოა ამერიკული დახმარების გარეშე დარჩეს საქართველო აგვისტო 05, 2024 ამირან გამყრელიძე: "ვაშინგტონი ცენტრის ერთ-ერთი მთავარი მხარდამჭერია" პარტნიორული მასალა "მხოლოდ ჩვენი სკოლიდან თვეში ორი ათასზე მეტი ბოთლი იყრებოდა". ამბავი მოსწავლეებზე, რომლებიც პლასტმასის ბოთლებს აღარ იყენებენ CENN იანვარი 08, 2024 იდეა სკოლის ეკო-კლუბის წევრებს გაუჩნდათ დაავადებათა კონტროლის ცენტრი: კორონავირუსის EG.5 შტამის არცერთი შემთხვევა არ არის დადასტურებული საქართველო აგვისტო 19, 2023 "ცენტრი აქტიურად აგრძელებს დაკვირვებას" რა სჭირს სკოლას? ექვსი მთავარი პრობლემა საქართველოს სასკოლო განათლებაში საქართველო ივნისი 01, 2023 JAMnews ესაუბრა განათლების სფეროს სპეციალისტებს. მათ სასკოლო განათლების მთავარი ხარვეზები ჩამოგვითვალეს ძველი შენობების მოდერნიზაცია სომხეთში: ენერგიის დაზოგვა და თანამედროვე დიზაინი სომხეთი მაისი 18, 2023 როგორ ხდება შენობები ენერგოეფექტური და რას აძლევს ეს ხალხს და ქვეყნის ეკონომიკას ჭამე, ილოცე, დალიე. სააღდგომო ტრადიციები საქართველოში საქართველო აპრილი 13, 2023 არის რამდენიმე ტრადიცია და წეს-ჩვეულება, რომლის გარეშეც აღდგომას თითქმის არცერთი ქართული ოჯახი არ აღნიშნავს ასლან ბჟანიას კორონავირუსი დაუდასტურდა თუ პუტინთან შეხვედრისთვის ემზადება? აფხაზეთი მარტი 17, 2023 ცნობილია, რომ პუტინთან შეხვედრა შესაძლებელია მხოლოდ თვითიზოლაციის პერიოდის შემდეგ რატომ არ ვითარდება ბიზნესი სამხრეთ კავკასიის მეზობელ ქვეყნებს შორის? სამი ამბავი აზერბაიჯანი-სომხეთი-საქართველო იანვარი 26, 2023 JAMnews-ის ჟურნალისტების რეგიონული ეკონომიკური მიმოხილვა "დიდია შანსი, რომ მსოფლიო ომი 2023 წელს დაიწყოს, მაგრამ არსებობს იმედი, რომ მას თავიდან ავიცილებთ" ომი უკრაინაში დეკემბერი 27, 2022 ჩინეთი, უკრაინა და რუსეთი, თურქეთი, ირანი, ისრაელი - ცხელი წერტილები PMC: საქართველოში ყოველი მეოთხე ახალგაზრდა არც მუშაობს და არც სწავლობს საქართველო დეკემბერი 05, 2022 საქართველოს მხოლოდ სომხეთზე უკეთესი შედეგი ჰქონდა "შემაშფოთებელი იყო თავდასხმები კელი დეგნანზე" - აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის მოადგილე საქართველოშია საქართველო-აშშ ოქტომბერი 06, 2022 "ეს თავდასხმები არის ნაწილი დეზინფორმაციის უფრო დიდი სქემისა" საქართველოში ორნიშნა ინფლაციაა. რა გაძვირდა და ვინ გაღარიბდა ყველაზე მეტად საქართველო სექტემბერი 09, 2022 სამომხმარებლო ფასების ზრდა მრავალ ადამიანს საარსებო წყაროს გარეშე ტოვებს კორონავირუსით გასულ კვირაში 8 ადამიანი გარდაიცვალა, დადასტურდა 12 787 შემთხვევა საქართველო სექტემბერი 06, 2022 ბოლო 7 დღის დადებითობის მაჩვენებელი 17.41 პროცენტია პარტნიორული მასალა როგორ აქცია 22 წლის აბრამი თუშეთის სიყვარულმა სოციალურ მეწარმედ CENN აგვისტო 29, 2022 ახალგაზრდა მეწარმის ისტორია, რომელმაც CENN-ის დახმარებით თუშური სახლი საოჯახო სასტუმროდ გადაკეთა და თუში ახალგაზრდების გიდებად გადამზადება დაიწყო ბოლო კვირაში საქართველოში კორონავირუსით 6 ადამიანი გარდაიცვალა კორონავირუსი აგვისტო 23, 2022 დადასტურდა 12 595 ახალი შემთხვევა ბოლო კვირაში საქართველოში კორონავირუსის 10 253 შემთხვევა დადასტურდა კორონავირუსი ივლისი 26, 2022 გარდაიცვალა 5 ადამიანი "FARA" აგრესიული ქმედებაა, განსხვავებული აზრის ჩასახშობად" – კაია კალასის და მარტა კოსის ერთობლივი განცხადება კომენტარი: FARA-ს კანონი ოცნებას გამოხატვისა და გაერთიანების თავისუფლების გასანადგურებლად აქვს იარაღად ხელში "ეს სოხუმისთვის პრინციპულია“ - მოსაზრება საქართველოსა და რუსეთს შორის რკინიგზის აღდგენასთან დაკავშირებით	ka	0.997337	443	0.503386
https://jamtravel.jam-news.net/ge/1999-%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%98-%E1%83%98%E1%83%A7%E1%83%9D-%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%93-%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9B-%E1%83%A9%E1%83%90/	ისინი არ არიან ტურისტები. საქართველო უკვე მათი სახლია – რას ფიქრობენ საქართველოზე უცხოელები, რომლებიც აქ ათ წელზე მეტია ცხოვრობენ, შექმნეს ოჯახი და ეს ქვეყანა მათი მეორე სამშობლო გახდა. სპოილერი: აღმოჩნდა, რომ ყველა როდი გიჟდება ქართულ საჭმელზე. ვოიტაჩ კუბეჩი: მე არ მენატრება „ველური აღმოსავლეთის“ საქართველო საქართველომ ჩემი ყურადღება ჯერ კიდევ მაშინ მიიქცია, როდესაც ჩეხეთში სკოლაში დავდიოდი. კავკასიის, საქართველოს კულტურისა და ისტორიის შესახებ ვუსმენდი გაკვეთილზე და ვფიქრობდი: რა საინტერესო პატარა ქვეყანაა, რომელზეც თითქმის არავინ იცის. 17 წლის ვიყავი, საქართველოში პირველად რომ ჩამოვედი. ეს ჯერ კიდევ 1999 წელი იყო. მას შემდეგ ყოველ ერთ ან ორ წელიწადში ერთხელ ჩამოვდივარ. მაშინ არაფრის გვეშინოდა, ღარიბი სტუდენტები ვიყავით, ამიტომ ქურდებსა და გამტაცებლებისთვის ინტერესის ობიექტს არ წარმოვადგენდით. იმ პერიოდში გარშემო მუდმივად პოლიციელები დადიოდნენ. ირგვლივ სულ ვიღაცა შეიარაღებული ხალხი იყო, რომლებიც ცდილობდნენ კავკასიელი რაინდის როლი შეესრულებინათ. მახსოვს, აფხაზეთში დაღუპულთა სადღეგრძელოებს ვსვამდით ხოლმე. თბილისის ქუჩებში ჯარისკაცები კალაშნიკოვებით დადიოდნენ და გამვლელებს სიგარეტს სთხოვდნენ, რადგან იმ დროს მათი ხელფასი თითქმის არაფერი არ იყო. როგორც წესი, ისინი თავიანთ რეგიონებში მსახურობდნენ, ამიტომ დედები ხშირად სტუმრობდნენ მათ ყაზარმებში და საჭმელი მიჰქონდათ. მაშინ საქართველო უცნაური ადგილი იყო, მაგრამ იზიდავდა მათ, ვისაც ე.წ. “ველური აღმოსავლეთის” რომანტიკა და ეგზოტიკური პოსტსაბჭოთა სამყარო აინტერესებდა. როდესაც ეს ადამიანები 90-იანების შემდეგ საქართველოში კვლავ ჩამოვიდნენ, ისინი, როგორც წესი, იმედგაცრუებული რჩებოდნენ, რადგან ქუჩაში სუფრას აღარავინ უშლიდა და თავის სახლში დილამდე დასალევად მათ დაჟინებით აღარავინ ეპატიჟებოდა. 90-იანებში სულ იყო ვიღაცა, ვინც გვმასპინძლობდა. უცხოელებისთვის, მაშინ შეუძლებელი იყო ასეთ რამეში ფულის გადახდა. ყველას უნდოდა, ჩვენი მეგობარი ყოფილიყო – მსახიობებისა და მწერლებით დაწყებული, ჩვეულებრივი მუშებით დამთავრებული. ახლა ეგრე აღარ არის. საქართველო უფრო „ნორმალური“, პროფესიონალური და ეფექტიანი გახდა. ახლა ადამიანები მეგობრებს ხასიათით აფასებენ და არა იმით, რომ უცხოელი ხარ. საქართველოში ვარდების რევოლუციის შემდეგ, 2004 წელს დავბრუნდი. ზამთარი იყო, საქმე დიდად არ მქონდა და გადავწყვიტე, თბილისის ეკონომიკურ ურთიერთობათა სახელმწიფო უნივერსიტეტში, რომელიც მალე თსუ-ს შეუერთდა, ჩეხური ენის შემსწავლელ კურსზე დახმარება გამეწია. სწორედ იქ გავიცანი ჩემი მომავალი მეუღლე, რომელიც ჩეხურ ენას ასწავლიდა მიუხედავად იმისა, რომ ენა თვითონაც კარგად არ იცოდა, თუმცა სწავლა ძალიან უნდოდა. მოგვიანებით, ის პრაღაში სამაგისტრო პროგრამაზე მიიღეს, ჩვენ ოჯახი შევქმენით. 2007 წელს თბილისის სახელმწიფო ეკონომიკურ ურთიერთობათა უნივერსიტეტში ჩეხური ენის ლექტორატი დავაარსე. ყოველ სემესტრში დაახლოებით 20-25 სტუდენტი გვყავს. ქართველებს ჩეხური ენის შესწავლა ძირითადად პრაგმატული მიზნების გამო უნდებათ. კულტურის შესწავლაზე მეტად, ისინი ჩეხეთში სწავლის ან დასაქმების პერსპექტივით არიან დაინტერესებულნი. მე თვითონ ქართული ენა ლექსიკონის დახმარებით ვისწავლე. რადგან ისტორიით ვარ დაინტერესებული, მინდოდა, კულტურის შესახებ წამეკითხა და ქართული ლიტერატურა ჩეხურად მეთარგმნა, მაგალითად, „აბოს წამება“. დღესდღეობით ჩემი საქმიანობის დიდ ნაწილს კომერციული თარგმანი, კონტრაქტების თარგმნა და არქივებში კვლევების ჩატარება იკავებს. ასევე ვმუშაობ პროექტების კოორდინატორად ჩეხეთის განვითარების სააგენტოში ფშავ-ხევსურეთის რეგიონში. ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს ერთ-ერთი მიზანია, ხელი შეუწყონ ახალგაზრდების დაბრუნებას მშობლიურ რეგიონებში მათთვის სამუშაოსა და გართობის შესაძლებლობების შექმნით. ქართველები ყოველთვის იყვნენ ყველაზე ურბანული ერი სამხრეთ კავკასიაში. შედარებისთვის, სხვა ქვეყნებში ყოველთვის ერთი შვილი მაინც სოფელში რჩებოდა და მიწათმოქმედებას ეწევა. საქართველოში კი, როგორც კი შვილები განათლებას მიიღებენ, ისინი მყისვე ქალაქში საცხოვრებლად მიდიან. უკან მხოლოდ ბებია-ბაბუების მოსანახულებლად ბრუნდებიან ხოლმე. ეს მიდგომა ნელ-ნელა იცვლება, რაც ვფიქრობ საქართველოსთვის კარგია, რადგან თბილისი მეტ ადამიანს ვეღარ იტევს. კოვიდ-19-ის პანდემია არის გამოწვევა, რომელსაც, რაოდენ გასაკვირიც არ უნდა იყოს, დადებითი შედეგებიც მოაქვს. რადგან ქალაქში ახლა ნაკლები სამუშაოა, უფრო და უფრო მეტი ადამიანი სოფლებში ბრუნდება ან, სულ მცირე, ამას განიხილავს. მთელ საქართველოში შეგიძლიათ ნახოთ ნუშის, ატმის, ქლიავისა ან ზეთისხილის ახალი ბაღები, ასევე ვენახები. ეს ტენდენცია აშკარაა. რაც მთავარია, საქართველო არ არის ის ქვეყანა, რომელიც დეპრესიის განვითარებას ხელს შეუწყობდა. მაგალითად, პრაღაში შეიძლება ვიღაცა წავიდეს ბარში, მთელი ღამის განმავლობაში სულ მარტომ ერთი ლუდი დალიოს, ბუზები ითვალოს და მერე დაბრუნდეს სახლში. საქართველოში ეს შეუძლებელია. ხალხი ყოველთვის ერთად იკრიბება და მარტო არავინ რჩება. იმ ადამიანებსაც კი, რომლებიც საზოგადოებისგან გარიყულები არიან, ყოველთვის ჰყავთ მეგობრები და ისინი ერთმანეთს ეხმარებიან – ერთი სასმელს მოიტანს, მეორე საჭმელს და ასე ატარებენ დროს. შედეგად, ადამიანები ერთმანეთთან ბევრად უფრო ახლოს არიან და ალბათ უფრო ბედნიერებიც არიან ვიდრე ჩეხეთის საზოგადოების წევრები. რა თქმა უნდა, სიღარიბე არსებობს, განსაკუთრებით პანდემიის პირობებში. ფანჯრიდან უფრო და უფრო მეტ ადამიანს ვხედავ, რომელიც ნაგვის ურნებში ისეთ ნივთებს ეძებს, რომლების გამოყენებას ან გაყიდვას შეძლებდნენ. მათთვის სიტუაცია ძალიან რთულია. ბევრი პროექტი მაქვს, რომლის დასრულებას ვაპირებ, მინდა გავატარო რაღაც დრო სოფლებში, სადაც არავინ დამაძალებს მუდმივად დალევასა და გართობას. დავაფუძნე ასოციაცია „ბოჰემიკა“, რომელიც საქართველოში ჩეხური კულტურის პოპულარიზაციას ეწევა. ჩვენი საქმიანობის ერთ-ერთი ნაწილია იმ ჩეხების ბედის გამოკვლევა, რომლებიც საქართველოში დიდი რაოდენობით ჩამოდიოდნენ მე-19 საუკუნის 70-იანი წლებიდან მე-20 საუკუნის დასაწყისამდე. ცოტა ხნის წინ, გადავიღეთ დოკუმენტური ფილმი იმ ჩეხების შესახებ, რომლებმაც თბილისში არტ ნუვოს სტილის ჩამოყალიბებაში წვლილი შეიტანეს. ძირითადად, ეს იყვნენ ჩეხი ხელოვანები, რომლებიც არტ ნუვოს სტილის შენობებზე მუშაობდნენ. კატარინა ციესლაკი: საქართველომ თავიდან დამაბნია, მაგრამ მერე ჩემი ადგილი ვიპოვე საქართველოში პირველად ათი წლის წინ ჩამოვედი. მაშინ ეს ქვეყანა კარგად ვერ გავიგე. არც ევროპა იყო, არც აზია, ხოლო მენტალიტეტი პოლონეთისგან ძალიან განსხვავდებოდა, განსაკუთრებით რეგიონებში. პოლონეთში, ბევრი ადამიანი მირჩევდა აქ ჩამოსვლას. ისინი აღწერდნენ საქართველოს, როგორც ძალიან ლამაზ და სტუმართმოყვარე ადგილს. მხოლოდ ერთმა ადამიანმა მითხრა სიმართლე. ამ ქალმა საქართველო მოტოციკლით მოიარა და ასეთი რამ მითხრა: კი, ძალიან კეთილი, თბილი და სტუმართმოყვარე ადამიანები არიან, მაგრამ ტურისტებით დაღლილები არიან. შინაგანად, სინამდვილეში ძალიან სევდიანები არიან. რამდენიმე თვის შემდეგ, მივხვდი, რასაც გულისხმობდა. ქართველებისთვის სტუმართმოყვარეობა ნორმა იყო, მაგრამ ყველას ამის შესაძლებლობა არ ჰქონდა. ადამიანები მიღიმოდნენ, თავიანთ სახლებში მეპატიჟებოდნენ და მეუბნებოდნენ, რომ ვუყვარვართ და პატივს მცემენ, მაგრამ რაღაც პერიოდის შემდეგ მეზობლებმა მითხრეს, რომ მხოლოდ ვალის მოხდით მმასპინძლობდნენ, სინამდვილეში კი ძალიან დაღლილები არიან და სტუმრების ყოლა არ უყვართ. როდესაც პირველად ჩამოვედი, ჯერ კიდევ 2012 წელს, ლაგოდეხში ტურისტულ გიდად ვმუშაობდი. სამუშაო ძალიან მრავალფეროვანი იყო. დაცულ ტერიტორიებზე ტურისტული ბილიკების აღნიშვნაში ვიღებდით მონაწილეობას, „კარიტასთან“ თანამშრომლობით ვაგროვებდით ტანსაცმელსა და ფეხსაცმელს და ლაგოდეხის მოსახლეობასთან მიგვქონდა. მხოლოდ ნახევარი წლით ჩამოვედი, უფრო დიდი ხნით დარჩენას არ ვაპირებდი, მაგრამ თბილისში ჩემი მომავალი მეუღლე გავიცანი და შემიყვარდა. საქართველოში დარჩენასა და პოლონეთში დაბრუნებას შორის არჩევანის გაკეთება ჩემთვის მარტივი არ იყო. მამაჩემმა მითხრა: სხვანაირად ვერასდროს გაიგებო, ამიტომ გადავწყვიტე, დავრჩენილიყავი. ეს სწორი გადაწყვეტილება იყო. ახლა ორი ქალიშვილი გვყავს, მე წარმატებული ტურისტული გიდი ვარ. ძირითადად პოლონელებთან ვმუშაობ, მაგრამ ასევე მყავს სტუმრები ლატვიიდან და სხვა ქვეყნებიდან. სამწუხაროდ, ქართული არ ვიცი. თავიდან, რადგან ექვს თვეზე დიდხანს დარჩენას არ ვაპირებდი, რუსულის სწავლა უფრო გამოსადეგი ჩანდა. ჩემი მეუღლე ასევე რუსულენოვანია, ამიტომ ქართული დიდად არასდროს მჭირდებოდა. თუმცა, ახლა ჩემს შვილებთან ერთად ვსწავლობ. ერთად ვუყურებთ მულტფილმებს, მხოლოდ ნახევარი მესმის, მაგრამ როცა ისეთ ადგილას ვარ, სადაც ადამიანებმა ქართულის გარდა სხვა ენები არ იციან, უკვე შემიძლია საუბარი. საქართველოში ცხოვრება უფრო და უფრო მეტად მომწონს. მომწონს აქ ჩემი შვილების აღზრდა, რადგან აქ ნატურალური საჭმელია, სუფთა ჰაერია და ბუნებაა. შეგიძლია როგორც ზღვაზე, ასევე მთებში წასვლა. შვილების აღზრდაშიც აქ უფრო მეტი თავისუფლება გეძლევა, ვიდრე პოლონეთში. საქართველოში შეგიძლია ერთი ჭიქა ღვინო დალიო, როდესაც შვილებთან ერთად ხარ ან მათთან ხმა აიმაღლო. პოლონეთში, ასეთ შემთხვევაში შემეშინდებოდა, რომ პოლიცია ბავშვებს წამართმევდა. არასწორად არ გამიგოთ, ბავშვების აღზრდის თანამედროვე მეთოდებშიც ბევრი რამ მომწონს, ამ თემაზე სკანდინავიური ავტორების ბევრი წიგნიც წამიკითხავს, მაგრამ რაღაცები უბრალოდ არ მუშაობს. ტურისტებისთვისაც ბევრი რამე გაუმჯობესდა. მაგალითად, ათი წლის წინ, ყველაზე პოპულარულ გზებზეც კი რთული იყო სუფთა საპირფარეშოს პოვნა. მაშინ ბუნებაში ვაჩერებდით ხოლმე მანქანას, ოღონდ ბენზინგასამართ სადგურზე იმ ძველ ტუალეტებში არ შევსულიყავით. ახლაც შეიძლება ასეთ ძველს გადაეყარო, მაგრამ ნორმალური ტუალეტის პოვნა ბევრად მარტივია. ტურისტულ განვითარებას რაც შეეხება, გაიხსენეთ ბათუმი ცხრა წლის წინ. მაშინ იქ ყველაზე მაღალი შენობა იუსტიციის სახლი იყო. დღეს მას ვერც კი შეამჩნევთ, გარშემო იმდენი ახალი სასტუმროა. მეორეს მხრივ, საქართველო ნაკლებად საინტერესო ხდება იმ ადამიანებისთვის, რომლების თავგადასავლებს ეძებენ. ასეთ სტუმრებთან მიწევს ვიყო კრეატიული და წავიყვანო არასტანდარტულ ადგილებში, როგორიცაა თუშეთი, ხევსურეთი, თრუსოს ხეობა, უშგული და სხვა. მე პირადად საქართველოში რაც ყველაზე ნაკლებად მომწონს, ეს საჭმელია. ხინკალი და ხაჭაპური ორი კვირის განმავლობაში საინტერესოა, მერე გბეზრდება. ოლაფ მალვერი: ქართველებმა მომავალი თაობებისთვის ბუნების დაცვას კარგად გაართვეს თავი საქართველოში პირველად 2001 წელს ჩამოვედი. კომუნისტების აშენებულ აეროპორტში ჩამოვფრინდი და სასტუმროში ვოლგით წამიყვანეს. მფლობელმა ორი სანთელი მომიტანა, შეიძლება დენი წავიდესო. ქვეყანა მაშინვე შემიყვარდა, როგორც ეს ყველა რომანტიკულ ადამიანს ემართება. ბუნების სილამაზით აღფრთოვანებული ვიყავი და მის დაცვაში დიდი პოტენციალი დავინახე. საქართველოში ჩამოსვლა სწორედ ბუნების გამო გადავწყვიტე. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, პოსტსაბჭოთა ქვეყნებში სიღარიბის შედეგად ეროვნული პარკების რესურსებზე დიდი წნეხი იყო. გლობალური გარემოსდაცვითი ფონდი (GEF), ეროვნული პარკების გადარჩენისა და მათი 100%-ით დაცულ ტერიტორიებად ქცევის მიზნით, ბევრ პოსტსაბჭოთა ქვეყანაში ჩამოვიდა, მათ შორის საქართველოში. იმ გუნდის წევრი ვიყავი, რომელმაც თანამედროვე სისტემით რამდენიმე ეროვნული პარკი დააარსა. 2004 წელს, ლაგოდეხში რეინჯერებთან და მსოფლიო ბანკის თანამშრომლებთან ერთად ვიყავით. ექსპედიციებში დავდიოდით, რათა იქ შესაძლო ტურისტული მარშრუტები გამოგვეკვლია. თუ რომანტიკოსი ხარ და ეგზოტიკურ ადგილას ლამაზ ქალს შეხვდები – მეტიც არაფერი გინდა. მისი ხმა პირველად ლაგოდეხში გავიგე, როდესაც რამდენიმე რეინჯერმა ველური ცხენი ვერ შეიკავეს და ის მაღალი მბრძანებლური ყვირილით ამ ცხენზე უნაგირის გარეშე ამხედრდა. ნახევარი წლის შემდეგ დავქორწინდით და ახლა ორი შვილი გვყავს. ეროვნული პარკების შექმნა ძალიან რთული ინიციატივა იყო, თუმცა ვთვლი, რომ ქართველებმა მომავალი თაობებისთვის ბუნების დაცვას კარგად გაართვეს თავი. აქ ბევრი ეროვნული პარკია და მათი უმეტესობა ჯერ კიდევ ვითარდება. შესაძლოა, საქართველოში, კოსტა-რიკას მსგავსად, მთლიანი ტერიტორიის 20% ეროვნული პარკი გახდეს. ეს ტურიზმსა და ბუნების დაცვისთვის უდიდესი რესურსია. ადამიანებს, რომლებიც საქართველოს აკრიტიკებენ, უნდა ახსოვდეთ ის ელვის სისწრაფე, რომლითაც საქართველო ყოფილი კომუნისტური ქვეყნიდან დიდი საქმეების გზაზე დადგა. ქართველებმა უცხოების მიმართ დამოკიდებულება უნდა შეცვალონ. მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში მიცხოვრია, მათ შორის – ამერიკაში. ერთი რამ, რასაც საქართველოში ვისურვებდი არის უცხო ადამიანების მიმართ მეტი მეგობრულობა. ძალიან მინდა, რომ მაღაზიაში შემხვედრის ან ქუჩაში გამვლელის მიმართ გარკვეული კავშირი, მეგობრულობა იგრძნობოდეს. ზოგადად, ქართველები არც ისე კეთილგანწყობილები არიან უცხოების მიმართ. ერთმანეთისთვის ძალიან კეთილები არიან როგორც ოჯახის წევრები თუ მეგობრები, მაგრამ სუპერმარკეტში ადამიანები ერთმანეთს გამარჯობასაც არ ეუბნებიან. ერთი შეხედვით, უცხო ადამიანების მიმართ ძალიან არამეგობრულები ჩანან, ამიტომ ყოველთვის ვცდილობ გავიღიმო და ვუთხრა: „გამარჯობა, როგორ ხართ?“ და მაშინ უცებ იხსნებიან. ეს არის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი პრობლემა ტურიზმის განვითარების თვალსაზრისით. ტურისტებს არ უნდათ სალაროსთან დაღვრემილ სახეს ხედავდნენ. მათ უნდათ, რომ იქ ვინმე ისეთი იჯდეს, ვინც მათ ეტყვის: გამარჯობა, დილა მშვიდობისა, მიუხედავად იმისა, რომ ეს შეიძლება ცოტა არაბუნებრივი იყოს. არამეგობრული ატმოსფერო არც უცხოელებისთვის და არც ქართველებისთვის კარგი არ არის. ამერიკაში, ყველა მუდმივად გეკითხება: „როგორ ხარ?“ – მაშინაც კი, როცა სინამდვილეში ეს არ აინტერესებთ, მაგრამ ეს თავს მაინც ოდნავ უკეთ გაგრძნობინებს. თუმცა ამის მიზეზიც მესმის. საბჭოთა დროს, ქართველები თავს იცავდნენ. ასეთი ცივი დამოკიდებულება მათ კომუნისტური წესებისა და ინსტიტუციების წნეხისგან იცავდა. ეს თავდაცვის საშუალებაა, რომელიც ადამიანებმა ჯერ კიდევ შეინარჩუნეს. ეს ჩემთვის უარყოფითი რამეა და ქართველებს თანავუგრძნობ, რადგან მათ არ შეუძლიათ ქუჩაში უცხოს მიმართ მყისიერი კეთილგანწყობა გამოხატონ. იმის იმედიღა მრჩება, რომ ახალი თაობა ნაკლებად თავდაცვითი იქნება ამ მხრივ და უფრო გაიხსნება, რადგან ეს საკუთარ თავსაც და სხვებსაც სარგებელს მოუტანს. ამით რას კარგავენ? როცა ქუჩაში მანქანას ატარებ, ნუ ხარ გაბრაზებული, სხვებზეც იფიქრე. ახლა, როდესაც გვაქვს თანამედროვე საზოგადოება, ქუჩაში უბედური სახით რატომ უნდა დავდიოდეთ? ანა სამველი: უცხოელები როგორც უპირატესობებს, ასევე სტერეოტიპებს ხვდებიან როდესაც ვსაუბრობ იმაზე, თუ როგორ შეიცვალა საქართველო გასული წლების განმავლობაში, ყოველთვის ვიწყებ ანეკდოტით: 2000-იანი წლების დასაწყისში ჩემს მეგობართან ერთად საქართველოში მატარებლით ვმოგზაურობდი. ორივეს გვეძინა, თითოეულმა დასაძინებლად ორი ადგილი დავიკავეთ. მერე ვიღაც მოვიდა, დაჯდომა უნდოდა და სხვამ უთხრა: ნუ გააღვიძებ, უცხოელები არიანო. ვფიქრობ, დღეს მსგავს შემთხვევაში ისევე მოგვექცეოდნენ, როგორც ნებისმიერ სხვა ადამიანს, რაც სრულიად გამართლებული და სწორია. ჩვენ არ უნდა გვეპყრობოდნენ, თითქოს რაღაც ელიტა ვართ. თუმცა მაშინ ადამიანებს ნამდვილად უფრო მეტად აკვირვებდათ და უხაროდათ უცხოელების ნახვა. ახლა ფოთში ვცხოვრობ და ქალაქში ყველამ იცის, ვინ ვარ, რაც ჯერ კიდევ ცოტა შემაძრწუნებელია. საქართველოში დარჩენა გადავწყვიტე, რადგან ეს ქვეყანა მიყვარს და ასევე ჩემი მეუღლე აქ გავიცანი. ახლა ორი შვილი გვყავს. თავდაპირველად, მის მშობლებთან ერთად ვცხოვრობდით, მაგრამ მერე ვუთხარი, რომ შვილის ყოლა არ მინდა მანამ, სანამ საკუთარი აბაზანა არ მექნება. მაშინ საცხოვრებლად საკუთარ ბინაში გადავედით. როდესაც საქართველოში უცხოელი ხარ, ხვდები როგორც გარკვეულ უპირატესობებს, ასევე სტერეოტიპებს. ვიცი, რომ ჩემს ქმარს ბევრჯერ ეუბნებოდნენ, რომ ცოლად არ მომიყვანოს. თითქოს ევროპელმა გოგოებმა ოჯახის ფასი არ იციან და ერთ დღეს აუცილებლად ვუღალატებდი და მივატოვებდი. თუმცა უპირატესობებიც ხშირია – მე ნიდერლანდებიდან ვარ და ამიტომ ველოსიპედით სიარული ძალიან მიყვარს, რადგან ნიდერლანდები ველოსიპედების ქვეყანაა. ფოთში, ჯერ კიდევ სულ ცოტა ხნის წინ, ქალებისთვის ველოსიპედის ტარება მიუღებელი იყო. თუმცა მე რადგან უცხოელი ვარ, არავის აინტერესებს, ისედაც გიჟად მთვლიან. ხოლო ბევრი ქართველი ქალისგან გამიგია, რომ ველოსიპედის ტარების გამო მათ განსჯიდნენ. ცხადია, საქართველოში ბევრი რამ უკეთესობისკენ შეიცვალა. როდესაც აქ 2003 წელს პირველად ჩამოვედი, ვარდების რევოლუციიდან სულ რამდენიმე თვე იყო გასული და აქ ნამდვილი სიღარიბე სუფევდა, ხშირად დენი ითიშებოდა. გზები ძალიან ცუდ მდგომარეობაში იყო, საქართველო ძალიან ნაცრისფერი იყო. თუმცა მე მაინც მომეწონა ეს ქვეყანა, ხალხის და სილამაზის გამო. მოგზაურობა ძალიან მიყვარდა და კიდევ უფრო მეტად შემიყვარდა, როცა აქ მუშაობა დავიწყე. სამოქალაქო საზოგადოება ნამდვილად მოტივირებული იყო, რომ აქ მდგომარეობა შეეცვალა და მეც ისეთი გრძნობა მქონდა, თითქოს რაღაცის შეცვლა შემეძლო. მაშინ უკვე დავიწყე მუშაობა არასამთავრობო ორგანიზაციაში „ქალები საერთო მომავლისთვის“, რომელშიც დღემდე ვმუშაობ. ჩვენ ვართ ერთ-ერთი პირველი ორგანიზაცია, რომელიც აერთიანებს ისეთ თემებს, როგორიცაა გენდერი და კლიმატის ცვლილება. ვცდილობთ, დავეხმაროთ ადგილობრივ ქალებს, იცხოვრონ ღირსეულ პირობებში და გახდნენ გადაწყვეტილების მიღების პროცესის ნაწილი. დიდ წინსვლას ვხედავთ, განსაკუთრებით თბილისში. ქალები და გოგოები უფრო თავისუფლები და დამოუკიდებლები არიან. მათ შეუძლიათ უფრო გახსნილები იყვნენ, ვიდრე 2000-იანების დასაწყისში. თუმცა, რადგან მხოლოდ პოზიტიური არ უნდა ვიყო, დავამატებ, რომ, ჩემი აზრით, საქართველოში ეს ახალი ლიბერალისტური და კაპიტალისტური მიდგომა საზიანოა ქვეყნისთვის. მთავრობა ყველაფერს ყიდის – წყლის რესურსებს, ელექტროენერგიის რესურსებს. ადრე უამრავ მიწის ნაკვეთსაც ყიდდნენ. საბედნიეროდ, ახლა ამას აღარ აკეთებენ. ყველა ბიზნესი უცხოური კომპანიების ხელშია, რაც საქართველოს ეკონომიკის განვითარებისთვის ცუდია. კარგი იქნება, თუ მთავრობა მხოლოდ მოგებაზე არ იქნება ორიენტირებული, არამედ ადამიანების კეთილდღეობასაც მიაქცევს ყურადღებას.	ka	0.996281	2,062	0.260912
https://qiziki.blogspot.com/2011/02/5-6-12_15.html	დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის საჯარო მოხელეთა ატესტაციის თარიღი უკვე ცნობილია. როგორც ინტერნეტ-გაზეთ "ქიზიყს" მუნიციპალიტეტის საკრებულოს პრესასთან ურთიერთობის სპეციალისტმა ინგა შიოლაშვილმა აცნობა, საჯარო მოხელეები ტესტირებას სამ ეტაპად 5- 6 და 12 მარტს გაივლიან. დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის თვითმმართველობის მოხელეები მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარე ლევან ბაღაშვილმა ატესტაციის ჩატარების შესახებ 14 თებერვალს უკვე გააფრთხილა. ცნობილია მინიმალური კომპეტენციის ზღვარი, რომელიც საჯარო მოხელემ აუცილებლად უნდა გადალახოს: სამსახურის უფროსმა - 65 ქულა უნდა მოაგროვოს; განყოფილების უფროსმა-60 ქულა, ხოლო სპეციალისტმა-50 ქულა. ,,ის, ვინც სათანადო ქულებს ვერ მოაგროვებს, თანამდებობის დატოვება მოუწევს, გამოთავისუფლებული ადგილები კი კონკურსის წესით შეირჩევა," - განაცხადა ლევან ბაღაშვილმა. საატესტაციო კომისიას საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილე ზაზა ფიროსმანაშვილი ხელმძღვანელობს. "ქიზიყის" ხელთ არსებული ინფორმაციით, მსგავსი სახის ატესტაცია მიმდინარე წელს კახეთის ყველა მუნიციპალიტეტში ჩატარდება. არასამთავრობო ორგანიზაცია „ადამიანის უფლებათა ცენტრი“ კახეთის მუნიციპალიტეტების საკრებულოებსა და გამგეობებში თანამშრომლების ატესტაციის პროცესს არ დააკვირდება. როგორც უფლებადაცვითი ორგანიზაციის კახეთის ოფისის იურისტმა ლია ხუროშვილმა განაცხადა, მონიტორინგს აზრი არ აქვს, რადგან იმ თანამშრომლებისთვის, რომელთა თანამდებობებზე დატოვებაც ხელმძღვანელობას სურს, ტესტები წინასწარ არის ხოლმე ცნობილი. /ქიზიყი/ ილია მარტყოფლიშვილი * * * ავტოავარია რუსთაველის ქუჩაზე ავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა ქალაქ დედოფლისწყაროში, ცენტრალური ბაზრის შენობის წინ. რუსთაველის ქუჩაზე მოძრავი ჟიგულის მარკის ავტომობილი საპირისპიროდ მიმავალ ნივის მარკის ავტომანქანას შეეჯახა. ჟიგულს ქალაქ დედოფლისწყაროში მცხოვრები კარლო სეხნიაშვილი მართავდა, ხოლო ნივას მუჰამედ ასკეროვი. როგორც "ქიზიყმა" გაარკვია, შეჯახების მომენტში მძღოლები ნასვამ მდგომერეობაში არ იმყოფებოდნენ. ნივაში კიდევ 4 მგზავრი იმყოფებოდა. ავტოავარიის შედეგად სერიოზული დაზიანება არავის მიუღია, თუმცა ორივე ავტომობილი დაზიანდა. შემთხვევის ადგილზე შსს დედოფლისწყაროს სამმართველოს საპატრულო პოლიციის ჯგუფი გავიდა. მოკვლევის შედეგად ნივის მძღოლის ბრალეულობა გამოიკვეთა. "ქიზიყის" ხელთ არსებული ინფორმაციით, საპატრულო პოლიციამ საგზაო წესების დარღვევისთვის ნივის მარკის ავტომობილის მძღოლი ასკეროვი 250 ლარით დააჯარიმა, რასაც ეს უკანასკნელი არ ეთანხმებოდა და პროტესტს გამოხატავდა. /ქიზიყი/ თამილა გურაშვილი *** პროექტ "ახალგაზრდული იდეის" ახალი ჯგუფი შეიქმნა დედოფლისწყაროში პროექტ "ახალგაზრდული იდეის" ახალი ჯგუფი შეიქმნა, რომელშიც 11 დედოფლისწყაროელი ახალგაზრდა გაერთიანდა. როგორც დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის გამგებლის თანაშემწემ თეა ლეკაშვილმა ინტერნეტ-გაზეთ "ქიზიყს" განუცხადა, ახლახან ჯგუფი ქალაქ თბილისში იმყოფებოდა, სადაც 4 დღიანი სემინარი გაიარეს. მათ ირლანდიელი ტრენერებისგან პროექტების მომზადების წესი და თავისებურებები შეისწავლეს. ,,გამოცხადდება საგრანტო კონკურსი, რის შემდეგაც ამ ჯგუფიდან წარმოდგენილი 5 პროექტი პირველ ციკლში დაფინანსდება. თითო ახალგაზრდული პროექტი არაუმეტეს 500 დოლარის გრანტს მიიღებს. წელიწადში 2 ციკლი იგეგმება. ძალიან კარგი გუნდი შეიკრა და დიდი იმედი მაქვს, რომ მათი მუშაობა ნაყოფიერი იქნება. მიუხედავად იმისა, რომ რამდენიმე მათგანი სტუდენტი გახდა და დედაქალაქში წასვლა მოუწიათ, ისინი იმხელა ენთუზიაზმით და პასუხისმგებლობით უდგებიან ამ საქმეს, რომ მაინც ცდილობენ ყურადღება არ მოადუნონ, ძალიან მიხარია, რომ ჯგუფში თითქმის ყველა სკოლის წარმომადგენელი შევიდა. ეს ეხება ქალაქ დედოფლისწყაროს და მის მოსაზღვრე სოფლებს. ასეთი აქტიური მოსწავლეები დედოფლისწყაროს არ ახსოვს," - აცხადებს თეა ლეკაშვილი. პროექტს ევრაზიის თანამშრომლობის ფონდი აფინანსებს. შეგახსენებთ, "ახალგაზრდული იდეის" ფარგლებში დედოფლისწყაროში გასულ წელს რამდენიმე პროექტი წარმატებით განხორციელდა. /ქიზიყი/ ილია მარტყოფლიშვილი	ka	0.996419	416	0.3125
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98_(%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%9B%E1%83%98)	რეკორდი (ფილმი) კომპანია „ქართული ტელეფილმის“ 1973 წლის ფილმი, რომლის რეჟისორია გურამ პატარაია „რეკორდი“ — კომპანია „ქართული ტელეფილმის“ 1973 წლის ფილმი, რომლის რეჟისორია გურამ პატარაია სიუჟეტი რედაქტირებაფილმი გადაღებულია ჩეხი მწერლის კარელ ჩაპეკის მოთხრობის მიხედვით, რომელიც ფილმის ავტორებმა სამეგრელოს ყოფას მიუსადაგეს. ერთ-ერთ სოფელში „მსოფლიო რეკორდს ბირთვის ტყორცნაში“ თავისდაუნებურად ამყარებს ფილმის გმირი, რომელსაც მხოლოდ მაშინ შეუძლია ამის გაკეთება, როცა აგინებენ. 1975 წელს ფილმმა მიიღო თბილისის სატელევიზიო ფილმების მე–6 საკავშირო ფესტივალის პრიზი. მთავარ როლებში რედაქტირება- გოვენ ჭეიშვილი — ხუტა უფროსი - ჯუმბერ ჟვანია — ღინტუ - გიორგი ლომაია — რომან თურქია - მანუჩარ შერვაშიძე — დურუ - ევა ხუტუნაშვილი — ცუცა - კობა ღვინიაშვილი — ჯოტია - ლალი გაგუა — შოუ - აპოლონ გვასალია — თეოფილე - მერაბ გაბუნია — კოჩია დამდგმელი ჯგუფი რედაქტირება- რეჟისორი — გურამ პატარაია - სცენარის ავტორები — ამირან ჭიჭინაძე, გურამ პატარაია - ოპერატორი — ირაკლი ონოფრიშვილი - კომპოზიტორი — გია ყანჩელი - მხატვარი — კახი ხუციშვილი	ka	0.992874	147	0.428571
https://project.jam-news.net/sakartvelos-tsivi-samkhreti	ახალქალაქელი რიმა მარანგოზიანი ჟურნალისტიკის მაგისტრია, თბილისში, საზოგადოებრივ საქმეთა ინსტიტუტში (ჯიპაში) სწავლობს. რიმას კლასში 17 მოსწავლე იყო. მათგან ოთხმა სწავლა თბილისში გააგრძელა, ერთი ერევანში წავიდა. რიმასაც ერევანი უნდოდა, მაგრამ ოჯახმა არ გაუშვა. ახლა ქართული კარგად იცის, თუმცა, აქამდე რთული გზით მოვიდა: „მოსამზადებელი კურსი ადვილი იყო. იმ წელს ბევრი ვერაფერი ვისწავლე, მხოლოდ გრამატიკა. ლაპარაკის გამოცდილება ნაკლებად მქონდა, ამიტომ, პირველი კურსი ძალიან გამიჭირდა. კოშმარი იყო, არ მესმოდა ლექტორები რას ლაპარაკობდნენ. დღე და ღამე ვმეცადინეობდი. მეორე კურსი შედარებით გამიადვილდა და მესამე კურსიდან უკვე აღარ მჭირდებოდა ლექსიკონი”. ჰაიკანუშ კარაბეკიანი 20 წლისაა და ერევანში, სომხურ-რუსულ უნივერსიტეტში, ლინგვისტიკას სწავლობს. ჰაიკანუშმა ახალქალაქის მეორე, რუსულენოვანი სკოლა დაამთავრა, ერევანიც ამიტომ აირჩია, იქ რუსულ სექტორზე სწავლობს: „საბუთები თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტშიც შევიტანე, მაგრამ საბოლოდ ერევანი ავირჩიე“, - ჰყვება ჰაიკანუში. ამბობს, რომ უკვე ის ცოტა ქართულიც ავიწყდება, რომელიც სკოლაში ისწავლა: „ახლა ძირითადად სომხეთში ვცხოვრობ. ენა კარგად რომ იცოდე, სისტემატურად უნდა ლაპარაკობდე ამ ენაზე, აუცილებელია ურთიერთობა, რომელიც ჩვენ არ გვაქვს“. ახლა არჩევანის წინაშე როზა, ნარინე და ვერონიკა დგანან: „ჩემი ძმა თბილისში, ჯავახიშვილის უნივერსიტეტში სწავლობს. მეც იქ მინდა სწავლა“, - ამბობს ვერონიკა პეტროსიანი, რომელიც ჯერ 17 წლისაა, უნივერსიტეტში ერთი წლის შემდეგ უნდა ჩააბაროს. იქამდე, ცდილობს, ქართული ენა კიდევ უფრო უკეთ ისწავლოს. როზას ოჯახში უთხრეს, რომ თავად უნდა აირჩიოს, სად უნდა სწავლის გაგრძელება. როზამ საქართველო აირჩია: „მე აქ დავიბადე, აქ არიან ჩემი მეგობრები და ამიტომ მინდა, რომ აქ ვისწავლო“. საქართველოში უნდა სწავლის გაგრძელება ნარინესაც: „ჩემი ნათესავების დიდი ნაწილი სომხეთსა და რუსეთში ცხოვრობს. მაგრამ, მე მიყვარს საქართველო, ჩემი ქვეყანა და არ მინდა წასვლა სხვა ქვეყანაში“. 27 წლის ტიგრან თარზიანი ადგილობრივი აქტივისტია ჯავახეთიდან. ნინოწმინდაში, სოფელ უჩმანაში ცხოვრობს. ტიგრანი ამბობს, რომ სახელმწიფო ენის არცოდნაა ჯავახეთის ყველა პრობლემის სათავეა. ენის შესასწავლად კი ჯავახეთში გარემო არ არის - გაკვეთილის მიღმა, ქართულს ვერსად იყენებ: “12 წელი სწავლობენ სკოლაში ქართულს და მაინც არ იციან. რატომ?! იმიტომ, რომ გარემო არ არის. კარგი იქნება, რომ პრაქტიკული კურსებიც იყოს, ჩვენ ეს გვჭირდება, იმიტომ, რომ ჩვენ ყველგან სომხურად ვსაუბრობთ, სოფელშიც, სახლშიც, სკოლაშიც. დღეში მხოლოდ ერთსაათიანი, ან 40-წუთიანი გაკვეთილით ენას ვერ ისწავლი”.	ka	0.992184	314	0.372611
https://project.jam-news.net/samkurnalod_turketshi	თურქულ კლინიკებში ონკოლოგიური პაციენტების გამოკვლევები 1500-2500 დოლარამდე მერყეობს. ეს არის დაახლოებითი თანხა, რაც პაციენტს პირველადი გამოკვლევებისათვის სჭირდება. ამ თანხაში არ შედის გენეტიკური კვლევები, რომლებიც გარე ლაბორატორიებში ტარდება და ძალიან ძვირი ჯდება. თუმცა, როგორც მარიამი გვეუბნება, ასეთი ტიპის კვლევებს იშვიათად საჭიროებენ პაციენტები. ოპერაციების ფასი სამი ათასი დოლარიდან იწყება, ხოლო პლასტიკური ქირურგიის შემთხვევაში, შესაძლოა, 30 ათას დოლარამდეც ავიდეს. „არ არის ადვილი საქართველოში ასე უცბად ფული მოიძიო, ჩამოხვიდე სხვა ქვეყანაში და ყველაფერი გააკეთო. ამიტომ ძალიან ვცდილობთ, რომ რაღაც ეტაპამდე მაინც მივიყვანოთ, რომ შემდეგ პაციენტმა მკურნალობის საქართველოში გაგრძელება შეძლოს. ამ შემთხვევაში, ჩვენ ბოლომდე ვრჩებით მასთან კონტაქტზე და ვაკონტროლებთ მონაცემებს. ვაძლევთ რჩევებს, თუ რა მედიკამენტით იმკურნალონ და ა.შ.“ - ამბობს მარიამი კლინიკა „ქოლანიდან“. საქართველოში, სადაც საშუალო ხელფასი 1500-ლარამდეა, ხოლო პენსია 260 ლარი, თურქეთში მკურნალობის საშუალება მართლაც ბევრს არ აქვს. როგორც წესი, როდესაც ოჯახის წევრს მძიმე დიაგნოზს უსვამენ, ოჯახი იძულებულია ქონება გაყიდოს ან ვალი აიღოს. არსებობს სახელმწიფო პროგრამა, რომელიც ონკოლოგიური დაავადების შემთხვევაში 18 წლამდე და 60 წელს ზემოთ მოქალაქეებს უფინანსებს ექიმის კონსულტაციას, დიაგნოსტიკას, ოპერაციებს და ქიმიო/დასხვების თერაპიას, თუმცა სახელმწიფო დაზღვევა სხვა ქვეყანაში მკურნალობას არ ანაზღაურებს.	ka	0.994546	169	0.378698
https://ka.persian-books.sk/request-help	მოითხოვეთ სასწავლო დაწესებულებებისთვის დახმარება Z-Library იწყებს პროგრამას, რომელიც დაეხმარება საგანმანათლებლო დაწესებულებებს ლიტერატურისა და მასალების შეძენაში. ჩვენ დაგეხმარებით სახელმძღვანელოების/ჟურნალების/სამეცნიერო პერიოდული გამოცემებისა და სხვა საგანმანათლებლო მასალების შეძენაში. გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ ეს პროგრამა ხელმისაწვდომია მხოლოდ ოფიციალურად დარეგისტრირებული საგანმანათლებლო დაწესებულებებისთვის. გამოიყენეთ ქვემოთ მოცემული ფორმა, რომ რაც შეიძლება დეტალურად აღწეროთ საგანმანათლებლო მასალების საჭიროება და როგორ გსურთ მათი მიღება. ეს როგორ მუშაობს - 01 თქვენ განაცხადს გვიგზავნითრაც უფრო დეტალურად და საფუძვლიანად აღწერთ თქვენს მოთხოვნას, მით უფრო სავარაუდოა, რომ ჩვენ დავამტკიცებთ თქვენს განაცხადს - 02 ჩვენ მივიღეთ და განვიხილეთ თქვენი განაცხადიდადებითი გადაწყვეტილების შემთხვევაში, ჩვენ დაგიკავშირდებით ელექტრონული ფოსტით განაცხადის ფორმიდან - 03 თქვენი დაწესებულება იღებს მხარდაჭერასთუ თქვენი განაცხადი დამტკიცდება, ჩვენ შევიძენთ მასალებს და გადავცემთ მათ თქვენი დაწესებულების მისამართზე ან გადავცემთ ფულს დაწესებულების ოფიციალურ საბანკო ანგარიშზე განაცხადი გაგზავნილია! დადებითი გადაწყვეტილების შემთხვევაში დაგიკავშირდებით email-ით :)	ka	0.996161	125	0.216
https://webix.solutions/saitis-shekvethis-phorma	ბრიფი სატის შეკვეთაზებრიფი საიტის შექმნის შესახებსაკონტაქტო ინფორმაციაშეავსეთ გეთაყვა ინფორმაცია თქვენი პირადი ან/და თქვენი კომპანიის შესახებ. გახსოვდეთ წითელი ფიფქით * მონიშნული ველების შევსება სავალდებულოა!სახელიგვარიკომპანიის დასახელებათანამდებობა კომპანიაშისაკონტაქტო ტელეფონიელ.ფოსტაზოგადი ინფორმაციაშეავსეთ გეთაყვა ინფორმაცია თქვენი ან/და კომპანიის საქმიანობის შესახებ. გახსოვდეთ წითელი ფიფქით * მონიშნული ველების შევსება სავალდებულოა!რა სახის საიტის შექმნა გსურთ?– ამოირჩიეთ –კომპანიის საიტიპირადი ან პრომო გვერდისაიტი კატალოგიინტერნეტ-მაღაზიასაინფორმაციო პორტალიბლოგიარსებული საიტი და რა არ მოწონთ მასშისაქმიანობის სფერომომსახურება, პროდუქტები, უპირატესობებიძირითადი კლიენტები (სქესი, ასაკი, სოციალური სტატუსი)მთავარი კონკურენტები, მათი ძლიერი და სუსტი მხარეებიდამკვეთის მიერ მოსაწოდებული მასალებიშეავსეთ გეთაყვა ინფორმაცია თუ რა სახის შიგთავსი (კონტენტი) გაქვთ მომზადებული ახალი საიტისათვის. გახსოვდეთ წითელი ფიფქით * მონიშნული ველების შევსება სავალდებულოა!საფირმო სტილი (ბრენდბუკი)– ამოირჩიეთ –გვაქვსარა გვაქვსაქვს თუ არა თქვენს კომპანიას ლოგო?– ამოირჩიეთ –გვაქვსარა გვაქვსგაქვთ ფოტო-ვედეო მასალა თუ საჭიროა გადაღება?– ამოირჩიეთ –გვაქვსარა გვაქვსგაქვთ კომპანიის პრეზენტაცია?– ამოირჩიეთ –გვაქვსარა გვაქვსმომზადებულია ტექსტური შიგთავსი საიტისთვის?– ამოირჩიეთ –გვაქვსარა გვაქვსგსურთ საიტის შიგთავსის შევსება?– ამოირჩიეთ –გვინდა შევსებაშევსებას გააკეთებს ჩვენი მოდერატორისაიტის დიზაინის მოთხოვნებიჩამოაყალიბეთ თქვნი მოთხოვნები ახალი საიტისათვის დიზაინის მიმართ.ფერები, რომელთა გამოიყენება გსურთ საიტის დიზაინშიკრეატიული იდეა, რომლის განხორციელებასაც ისურვებდით პროექტში?ჩამოთვალეთ მოწონებული საიტები და მიუთითეთ პრეფერენციების მიზეზებირისი ნახვა კატეგორიულად არ გსურთ თქვენი საიტის დიზაინში?საიტის ფუნქციონალიმიუთითეთ გეთაყვა ინფორმაცია თუ რა სახის ფუნქციონალი გჭირდებათ საიტის ჯეროვანი მუშაობისათვის. გახსოვდეთ წითელი ფიფქით * მონიშნული ველების შევსება სავალდებულოა!საიტის ფუნქციონალიმიუთითეთ გეთაყვა ინფორმაცია თუ რა სახის ფუნქციონალი გჭირდებათ საიტის ჯეროვანი მუშაობისათვის. გახსოვდეთ წითელი ფიფქით * მონიშნული ველების შევსება სავალდებულოა!პირადი კაბინეტი, რეგისტრაცია საიტზე– ამოირჩიეთ –კიარადაკავშირება-გამოკითხვების ფორმები სახეობები – ამოირჩიეთ –კიარაინტეგრაცია სოციალურ ქსელებთან– ამოირჩიეთ –კიარაონლაინ ჩათი (კონსულტანტი)– ამოირჩიეთ –კიარასაიტის ენების რაოდენობა?– ამოირჩიეთ –ორენოვანისამენოვანიმეტიინტეგრაცია CRM სისტემასთან– ამოირჩიეთ –კიარაინტერნეტ-მაღაზიის ფუნქციონალიივსება საჭიროებისამებრ, თუ იქმნება ონლაინ-მაღაზია!ვაჭრობის სახეობები: – ამოირჩიეთ –მხოლოდ საცალომხოლოდ საბითუმოსაცალო და საბითუმოვაჭრობის გეოგრაფიული ზონები– ამოირჩიეთ –მხოლოდ თბილისისრულიად საქართველოსაქართველო თუ სხვა ქვეყნებირამდენ ვალუტაში გსურთ ფასის ასახვა?– ამოირჩიეთ –მხოლოდ ₾₾ + $₾ + $ + €რომელი ბანკის მომსახურებას გამოიყენებთ?– ამოირჩიეთ –თიბისი ბანკისაქართველოს ბანკისხვავაჭრობის გეოგრაფიული ზონები– ამოირჩიეთ –მხოლოდ თბილისისრულიად საქართველოსაქართველო თუ სხვა ქვეყნებირამდენ ვალუტაში გსურთ ფასის ასახვა?– ამოირჩიეთ –მხოლოდ ₾₾ + $₾ + $ + €მადლობას მოგახსენებთ ფორმის შევსებისათვის!თქვენს მიერ მოცემული ინფორმაცია უმოკლეს დროში იქნება შესწავლილი და ჩვენ დაუყოვნებლიბ დაგიკავშირდებით!ფორმის გაგზავნა	ka	0.997171	311	0.363344
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9D_%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%AB%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%A1	რერო მასპინძლობს „რერო მასპინძლობს“ — რეჟისორ გენო წულაიას მიერ 1971 წელს გადაღებული მუსიკალური მხატვრული ფილმი. სიუჟეტი რედაქტირებაფილმში ერთიანი სიუჟეტური ხაზითაა დაკავშირებული საესტრადო ნომრები ანსამბლ „რეროს“ შესრულებით. გამოყენებულია ქართველ კომპოზიტორთა სიმღერები, რამდენიმე მუსიკალურ ნომერს საფუძვლად უდევს ქალაქური ფოლკლორი. როლებში რედაქტირებაფილმში მონაწილეობენ: გია ჭირაქაძე, მაყვალა და არჩილ ჩიხლაძეები, თემურ ცაგურია, ალა და რობერტ ზალინაშვილები, მანანა მენაბდე, გიორგი პუსეპი, კარლენ სარქისიანი და სხვები.	ka	0.991245	60	0.35
https://lashathustra.space/liberalizmi-da-konservatizmi-sintezi-tu-brdzola-ideebistvis	ლიბერალიზმი და კონსერვატიზმი: სინთეზი თუ ბრძოლა იდეებისთვის? POLITICS Lashathustra 1/16/20251 min read ეს ერთი შეხედვით ურთიერთდაპირისპირებული იდეოლოგიები თურმე არც თუ ისე მონოლითური ყოფილა, და მათ იმაზე მეტი საერთო აქვთ ერთმანეთთან, ვიდრე თქვენ ფიქრობთ. მოდით, სანამ სიღრმეებში ჩავიძირებოდეთ, დავიწყებ ამ ორ პოლიტიკურ და ფილოსოფიურ შეხედულებათა მოკლე აღწერითა და შედარებით: ლიბერალიზმი - ფილოსოფიური, ეკონომიკური და პოლიტიკური დოქტრინა, რომელიც გამომდინარეობს ადამიანის თავისუფლებიდან, განკარგოს საკუთარი თავი და საკუთრება. ლიბერალიზმის იდეალია საზოგადოება, სადაც ყველას აქვს მოქმედების თავისუფლება, სადაც შეზღუდულია სახელმწიფო ხელისუფლება და მისი ფუნქცია მინიმუმამდეა დაყვანილი. ლიბერალიზმის ფუნდამენტური ღირებულებებია: პიროვნების თავისუფლება; სიცოცხლის უფლება; კერძო საკუთრების უფლება; უფლებათა და წარმატების მიღწევის შესაძლებლობათა თანასწორობა ყოველი მოქალაქისათვის; სახელმწიფო ხელისუფლების ცენტრალიზაციის შემცირება და ხელისუფლების დანაწილება. ლიბერალიზმის თანახმად ინდივიდმა თავად იცის, რა არის მისთვის უკეთესი და სახელმწიფო მის არჩევანში ზედმეტად არ უნდა ჩაერიოს. კონსერვატიზმი - იდეურ-პოლიტიკური მიმდინარეობა, რომლის მიზანია, შეინარჩუნოს მდგრადი ტრადიციები და სიფრთხილით მოეკიდოს რადიკალურ ცვლილებებს. ტეტჩერის განსაზღვრებით, კონსერვატიზმი, როგორც პოლიტიკური პრაქტიკა, უპირატესობას ანიჭებს ძველ და კარგად შესწავლილ გზებს და არა ჯერ გამოუცდელი და არაპროგნოზირებადი ბილიკების ძიებას და გამოყენებას. თანამედროვე ევროპული კონსერვატიზმი წარმოიშვა როგორც რეაქცია განმანათლებლობასა და საფრანგეთის დიდ რევოლუციაზე. კონსერვატიზმი ორიენტირებულია ტრადიციული ინსტიტუტების შენარჩუნებაზე და სიფრთხილესა და სენსიტიურობას იჩენს ცვლილებების მიმართ. მაშასადამე, თუკი ლიბერალიზმი პრიორიტეტს ანიჭებს ინდივიდს და მის ინტერესებს, კონსერვატიზმის თანახმად, ინდივიდის თავისუფლებასთან ერთად, აგრეთვე, არანაკლებ მნიშვნელოვანია სოციალური პასუხისმგებლობა და ტრადიციული ინსტიტუტები, რომელიც წარმოადგენს ინდივიდთა ერთობას. როგორც უკვე აღვნიშნე, ეს ორი იდეოლოგია არ არის „ჩაბეტონებული“ და მრავალგვარი ინტერპრეტაცია აქვთ. მაგალითისთვის განვიხილოთ დიდი ბრიტანეთის შემთხვევა. ბრიტანეთი არის ერთ-ერთი ყველაზე კონსერვატიული სახელმწიფო მსოფლიოში. ბრიტანელები ინარჩუნებენ ტრადიციულ ღირებულებებსა და ინსტიტუტებს, ქრისტიანობას, ტრადიციულ ოჯახს, კულტურულ ძეგლებს, მონარქიასაც კი, მაგრამ ამავე დროს, დიდი ბრიტანეთი აღიარებულია, როგორც ლიბერალური დემოკრატიული ქვეყანა: ლიბერალურ-დემოკრატიული პოლიტიკური მმართველობა, უმაღლეს დონეზე დაცული პიროვნების თავისუფლება, კანონის უზენაესობა ანუ ინდივიდთა თანაბარი უფლებები კანონის წინაშე, საკუთრების უფლება, თავისუფალი საზოგადოებრივი დისკურსი, რწმენის თავისუფლება, აგრეთვე აღიარებულია და დაცულია LGBTQ+ უფლებები, მათ შორის ერთსქესიანთა ქორწინება. ბრიტანეთი ეკონომიკურ სფეროში ნაწილობრივ მიჰყვება კონსერვატიული იდეოლოგიის, ტეტჩერიზმის კურსს, რომელიც თავისუფალი ბაზრის პრინციპებსა და ეკონომიკაში სახელმწიფოს ჩარევის მინიმიზაციაზეა ორიენტირებული. ეს უკანასკნელნი კლასიკური ლიბერალიზმის პრინციპებია. იგივე შეიძლება ითქვას აშშ-ის რესპუბლიკურ პარტიაზე. აღნიშნული პოლიტიკური პარტიის წამყვანი იდეოლოგია კონსერვატიზმია. რესპუბლიკელების დიდი ნაწილი მათ საქმიანობაში მნიშვნელოვან ყურადღებას უთმობს ტრადიციული ინსტიტუტების, ქრისტიანული ღირებულებების, ამერიკული კონსტიტუციონალიზმის, საკუთრების უფლებისა და ტრადიციული ოჯახის დაცვა-შენარჩუნებას. მაგრამ, ამავდროულად აღებული აქვთ ლიბერტარიანული კურსი და ძირითადად მოქმედებენ ინდივიდის თავისუფლების დაცვის მიზნით. „რესპები“ მხარს უჭერენ იარაღის ფლობისა და ტარების თავისუფლებას. მათი ამოცანაა დაბალი გადასახადები, მცირე მთავრობა, ხელისუფლების დეცენტრალიზაცია, სახელმწიფოს ჩარევის შეზღუდვა ადამიანის პირად ცხოვრებასა და არჩევანის თავისუფლებაში, კანონის უზენაესობა, დერეგულაციისა და პრივატიზაციის უზრუნველყოფა, კერძო ინიციატივისა და თავისუფალი ბაზრის მხარდაჭერა. ეს ყოველივე მყარად ემთხვევა კლასიკურ ლიბერალურ მსოფლმხედველობას. რესპუბლიკელები ასევე მტკიცედ იზიარებენ ლიბერალიზმის პოზიციას ფუნდამენტურ უფლებებთან (პიროვნების თავისუფლება, სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლება, რწმენის თავისუფლება, თანასწორუფლებიანობა, სიცოცხლის, ბედნიერებისკენ სწრაფვის, საკუთრების უფლება) მიმართებით. ამდენად, როგორც ვხედავთ, პრაქტიკაში ჭეშმარიტად არსებობს კონსერვატიული ლიბერალიზმი ან ლიბერალური კონსერვატიზმი, რომელიც საზოგადოების სხვადასხვა გამოწვევებისა და საჭიროებების საპასუხოდ შეიქმნა საზოგადოებრივი კონსენსუსის შედეგად. შეიძლება ითქვას, რომ ბრიტანული და ამერიკული კონსერვატიზმი არის კლასიკური ლიბერალიზმის მოდიფიცირებული და ტრადიციულ ღირებულებებთან ადაპტირებული ვერსია. როგორც ცნობილი რეჟისორი, სცენარისტი და პროდიუსერი მიშა მშვილდაძე ამბობდა თავის გადაცემაში - „კვირაში ერთხელ მიშა მშვილდაძესთან“ რუბრიკაში „ლიბერალიზმი vs. კონსერვატიზმი“. ვციტირებ: „თანამედროვე სამყაროში არ არის პრობლემა, თუ კონსერვატორი ლიბერალიც იქნება, ან პირიქით. მეტსაც ვიტყვი - მთავარია ლე არ იყოს, თორემ დანარჩენი მოგვარებადია“. მიშა მშვილდაძის ეს ფრაზა მკაფიო ზღვარს ავლებს ჯანსაღ და სნეულ კონსერვატიზმს შორის. მაგალითად: სნეულ (ანუ ლე, იგივე ყაველა) კონსერვატორებად შეიძლება მიჩნეულ იყვნენ ვიქტორ ორბანი და ვლადიმერ პუტინი, რომლებიც ეწინააღმდეგებიან დასავლური კონსერვატიზმის კრიტერიუმებსაც კი თავიანთი ანტიდემოკრატიული რეჟიმით, ავტორიტარული მმართველობითა და სხვა მიზეზებით. აგრეთვე, დონალდ ტრამპი, ილონ მასკი, ჯორდან პიტერსონი და ენდრიუ ტეიტი მათი „წვეტიანი“ აზრებით. ქართულ რეალობაში კი , როგორც გრიგოლ ორბელიანი თავისი ოქროს ჯაჭვით. აი, მე, პირადად, ყველა ზემოხსენებულ ქმნილებას გამოვყოფდი ე. წ. „ყაველა კონსერვატისტთა“ კატეგორიის საპატიო და წამყვან წევრებად, რომლებიც ხშირად კლასიკურ და mainstream კონსერვატიზმის პრინციპებთანაც კი მოდიან წინააღმდეგობაში, მათი სიტყვებისა და ქმედებების კონტრავერსიულობით, ავტორიტარული და იმპერიალისტური გამოხტომებით, ზედმეტად მატერიალისტური, ჰედონისტური მიდრეკილებებით, ფარისევლობითა და ორმაგი სტანდარტებით. ხოლო ჯანსაღი და ადეკვატური კონსერვატისტების რიცხვს მივაკუთვნებ შემდეგ პიროვნებებს: რონალდ რეიგანი, მარგარეტ ტეტჩერი, ადამ სმითი, ბორის ჯონსონი და ჩვენი დიდი გულშემატკივარი ჯო უილსონი (გასაგები მიზეზების გამო). ადამ სმითი ხშირად იწოდება, როგორც „კაპიტალიზმის მამა“ და კლასიკური ლიბერალიზმის ერთ-ერთი სიმბოლო. მართალია, იგი, პირველ რიგში, ლიბერალად განიხილება, მაგრამ ამასთანავე მტკიცე კონსერვატიული ღირებულებებიც ჰქონდა. მისთვის არსებითად მნიშვნელოვანი იყო საზოგადოების მორალური საფუძვლის აუცილებლობა და სოციალური პასუხისმგებლობა. მისი ცნობილი ფრაზაა: „ჩვენ არ ველით სადილს ყასბის, მზარეულის ან მცხობელის კეთილგანწყობის შესაბამისად, არამედ ამ ადამიანების მიერ საკუთარი ინტერესებისადმი დამოკიდებულების მიხედვით“; რონალდ რეიგანი აშშ-ის მე-40 პრეზიდენტი, რესპუბლიკური პარტიის წარმომადგენელი და კონსერვატორი პოლიტიკოსი გახლდათ, რომელმაც, აგრეთვე, ნეოლიბერალური პოლიტიკური რეფორმები გაატარა. იგი თავისუფალი ბაზრის, ინდივიდუალური თავისუფლებისა და საკუთრების უფლების დიდი ქომაგი იყო. მას ეკუთვნის შემდეგი სიტყვები: „თუკი ამას გავაანალიზებთ, დარწმუნებული ვარ, რომ კონსერვატიზმის მთელი გული და სული არის ლიბერტარიანიზმი. მე ვფიქრობ, რომ კონსერვატიზმი არასწორი სახელია,.. კონსერვატიზმის საფუძველი არის მთავრობის ნაკლები ჩარევის სურვილი, ანუ ნაკლებად ცენტრალიზებული ხელისუფლება, ანუ მეტი ინდივიდუალური თავისუფლება და სწორედ ეს არის ლიბერტარიანიზმის ზოგადი აღწერაც“; მარგარეტ ტეტჩერი იყო ბრიტანელი სახელმწიფო მოღვაწე და კონსერვატორი პოლიტიკოსი. იგი მოღვაწეობდა როგორც დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი 1979-1990 წლებში და კონსერვატიული პარტიის ლიდერი 1975-1990 წწ. რეიგანის მსგავსად ტეტჩერმაც დიდ ბრიტანეთში ნეოლიბერალური პოლიტიკური რეფორმები გაატარა. მარგარეტის ნეოლიბერალიზმსა და მის მიერ დაარსებული კონსერვატიული იდეოლოგიის, ტეტჩერიზმის შესახებ ზემოთ ორიოდე სიტყვით ვახსენე. რკინის ლედის იდეოლოგიას თვალსაჩინოდ გამოხატავს მისი შემდეგი სიტყვები: „კონსერვატიზმის ტიპი, რომელსაც ის და მე... ვუჭერთ მხარს, ყველაზე უკეთ განისაზღვრება როგორც "ლიბერალური", ძველმოდური მნიშვნელობით. და მე ვგულისხმობ ბ-ნი გლადსტოუნის ლიბერალიზმს, და არა გვიანდელი კოლექტივისტებისას.“. ბევრი სტიგმა არსებობს ლიბერალიზმთან დაკავშირებითაც, რომლის ნაწილიც, იმედი მაქვს, უკვე დავამსხვრიე. არაერთი ულტრა-მემარჯვენე და პრორუსული მთავრობა, სამთავრობო მედია თუ პროპაგანდისტი, მაგ. ე.წ პოლიტიკური პარტია „ქართული ოცნება“, პრორუსული სამაუწყებლო მედიები - „იმედი“, “POS TV” „ალტ ინფო“, სპეციალურად შექმნილი ყალბი Facebook ანგარიშები ავრცელებენ დეზინფორმაციას, რომ თითქოს ლიბერალები ებრძვიან ტრადიციებს, რელიგიას და ოჯახს. რომ მათ ტრადიციული ღირებულებებისა და ოჯახის სიწმინდის განადგურება სურთ. სინამდვილეში ეს ყველაფერი სიმართლეს არ შეესაბამება და ემსახურება პროპაგანდის გზით ავტორიტარული რეჟიმის შენარჩუნებასა და ჩინოვნიკების ძალაუფლების გამტკიცებას. დიახ, ლიბერალიზმი და კონსერვატიზმი არ გამორიცხავს ერთმანეთს, რადგან არსებობს კონსერვატიული ლიბერალიზმიც, რომელიც პრაქტიკაში წარმატებით მუშაობს. ბევრი კონსერვატორიც კლასიკური ლიბერალიზმის პრინციპებით მოქმედებს. მაგალითად: საკუთრების უფლება, ეკონომიკური თავისუფლება, რწმენის უფლება, ოჯახისა და პირადი ცხოვრების ხელშეუხებლობა, მცირე მთავრობა, სახელმწიფო ხელისუფლების დეცენტრალიზაცია, კონსტიტუციონალიზმი, კულტურული მემკვიდრეობის დაცვა. ეს ღირებულებები აერთიანებს ლიბერალიზმსა და კონსერვატიზმს. ლიბერალიზმი ყველაზე მოქნილი და ეფექტური სისტემაა, სადაც სრული თავისუფლება აქვს ადამიანს საკუთარ არჩევანში, იქამდე ვიდრე არ შეეხება სხვის თავისუფლებას. თუ სურს კონსერვატორი იქნება, თუ უნდა ლიბერალი. კაპიტალისტი ან სოციალისტი. თეისტი ან ათეისტი. ლიბერალური დემოკრატიები ზრუნავენ მრავალსაუკუნოვან კულტურულ ძეგლთა და მემკვიდრეობათა დაცვა-შენარჩუნებაზე, მაშინ, როდესაც თვითმარქვია „კონსერვატორებმა“ გელათი განადგურებისთვის გაწირეს, იყალთო უპატრონოდ მიატოვეს და საყდრისი ააფეთქეს. ეს ყველაფერი კი მხოლოდ მდიდარი ბიძიას ჯიბეების მეტად გასასქელებლად. კულტურის ძეგლთა განადგურება და უგულებელყოფა არ არის ლიბერალური სახელმწიფოების პოლიტიკის ნაწილი, რადგან ლიბერალიზმი უაღრესად დიდ მნიშვნელობას ანიჭებს კულტურის, ინდივიდუალური თავისუფლებების და მრავალფეროვნების დაცვას. ისიც უზარმაზარი ტყუილია, რომ ლიბერალიზმი ეწინააღმდეგება ქრისტიანობას. პირიქით, ძირითად შემთხვევებში მასთან ჰარმონიაშია კიდევაც. ლიბერალიზმი სწორედ ქრისტიანული ცივილიზაციის წიაღში აღმოცენდა და არ არსებობს ისეთი სრულფასოვნად ლიბერალური დემოკრატიული სახელმწიფო, რომელიც ამავდროულად ქრისტიანულ კულტურას არ მიეკუთვნება. უბრალოდ არარელიგიურობის გამო ადამიანს არ დევნიან, ესაა და ეს. საქართველოს ისტორიაში ლიბერალიზმის უდიდესი და თვალსაჩინო წარმომადგენელი იყო ილია ჭავჭავაძე. იგი არა მხოლოდ რელიგიისა და ეროვნული იდენტობის დამცველი გახლდათ, არამედ მტკიცედ უჭერდა მხარს თავისუფალი ბაზრის პრინციპებს, კერძო საკუთრების უფლებას, თანასწორუფლებიანობას, პიროვნების, სიტყვის, გამოხატვის, რწმენის თავისუფლებასა და განვითარების პროევროპულ კურსს. არ ეთანხმებოდა ბრმად ტრადიციების ერთგულებას და მიისწრაფვოდა პროგრესისა და ინოვაციისკენ. ვციტირებ: „ადამიანის უძვირფასესი საუნჯე მისი ვინაობაა“; “ბისმარკის წყალობით ევროპამ დაივიწყა სიკეთე ფრიტრედერობისა (Free Trade - თავისუფალი ვაჭრობა). დღეს ხელახლად თავი წამოჰყო და ფეხზედ წამოდგა წინათ უარყოფილი სისტემა პროტექციონობისა, ესე იგი სისტემა, რომლის დაძლევაც დიდის სიხარულით მიღებულ იყო ამ ორმოცის წლის წინათ და მასზედ გამარჯვებული ფრიტრედერობა კი – პატივცემული, როგორც სისტემა ლიბერალობის მოძღვრებისა.” ილია ძლიერ უჭერდა მხარს ქალთა ემანსიპაციასაც და შეიძლება გარკვეულწილად ფემინისტადაც მივიჩნიოთ: “ქალებს შეუძლიათ არამც თუ ხელით გარჯა, შრომა, საქმის კეთება, არამედ გონებითაც, ჭკვითაც და არც ერთსა და არც მეორეში მამაკაცს არ ჩამოუვარდებიან. ამ პატიოსანს განზრახვას შესდგომიან ამერიკაში და, როგორც ჰნახავთ, საკვირველის ძლევამოსილობითაც შეუსრულებიათ.” უკვე არაერთხელ ვახსენე და განვმეორდები, რომ ლიბერალიზმიც კონსერვატიზმის მსგავსად არ არის ერთგვაროვანი იდეოლოგია და მისი სხვადასხვა ტიპი არსებობს. ხშირად ლიბერალებსაც კი არ აქვთ ყველაფერში საერთო აზრი და ზოგიერთი მათგანი გარკვეულ ასპექტებში ეწინააღმდეგება კიდევაც კლასიკურ ლიბერალიზმს, მათი მემარცხენე და კოლექტივისტური ტენდენციების გამო. მაგ: სოციალური და მწვანე ლიბერალიზმი. მაშასადამე, თანამედროვე მსოფლიოში ლიბერალიზმსა და კონსერვატიზმს თავისუფლად შეუძლიათ თანაარსებობა მშვიდობიანად და ჰარმონიულად. როგორც საზოგადოებაში, აგრეთვე ინდივიდის ცნობიერებაში.	ka	0.996946	1,307	0.280796
https://lideia.space/absurduli-sikvdili	აბსურდული სიკვდილი 5/1/2015 მარიამ ჭ. საძინებელში საკუთარ არაცნობიერს ეცნობა. აშკარაა სიზმრის აპოკალიფსური თემატიკა, რადგან მისი გარეგნული ქმედებები ფხიზელ მდგომარეობაში მხოლოდ კატატონიის მქონე ადამიანს თუ შეენიშნება. მის ოდისეას reminder–ის ცივი ხმა ასრულებს. მარიამ ჭ. უემოციოდ თიშავს რეალობაში დამბრუნებელ ხმას და ერთ თვალს მობილურის ეკრანს ავლებს. ის კი აუწყებს, რომ დღეს ფინალური გამოცდა აქვს საზღვარგარეთის ქვეყნების ლიტერატურაში. ნათელია, მისი ჩანიშნული არაა. ეტყობა, რომელიმე მეგობარმა იპირისწყლა. მარიამ ჭ. ეტაპობრივად იაზრებს მოვლენებს. ბოლოს ხვდება, რომ უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებაში დიდი ხანია არ ყოფილა. ჯობს, ადგეს და გაიგოს რა ხდება საუნივერსიტეტო ცხოვრებაში. უხასიათოდ გამოდის სააბაზანოდან. თავს ბედნიერად მხოლოდ წყალთან ურთიერთობისას გრძნობს და ახლა, როცა სასურველზე ადრე მოუწია გამოსვლა, განიცდის. შარვლითა და ზედატანით დაფარულ სხეულს ბალახისფერი პალტოთი იფარავს და ყინვიან თოვლში ელოდება ტრანსპორტს. საათის მეორედში უკვე უნივერსიტეტის შესასვლელთანაა, რომელიც სტანდარტულად მღელვარე ლექტორის კეთილგანწყობამომარჯვებული შემართებით და ქულა–სტიპენდიაზე დაგეშილი ენთუზიაზმით პირველობისთვის მებრძოლი სტუდენტებითაა გადავსებული. ფარულად ნადირობენ ერთმანეთის აზრებზე, არადა უნდათ ორიგინალურები იყვნენ. მეგობრობენ, მაგრამ რეალურად წარმატების შემთხვევაში იბოღმებიან ერთმანეთზე. მარიამ ჭ. ისე შედის კორპუსში თავის არაამქვეყნიურ ფიქრებთან ერთად, თითქოს ამ სამყაროს არ ეკუთვნის. ერთ–ერთ სტუდენტმრავალ აუდიტორიას აგნებს. იქაც ჩვეულებრივი ამბავია. კარებზე გამოკრული ფურცლიდან იგებს, რომ ეს ის აუდიტორია არაა, სადაც უნდა მისულიყო. საკუთარ თავზე გაბრაზებული უკან ბრუნდება. ბუნდოვნად დამახსოვებულ გონებას აიძულებს ზუსტად გაიხსენოს აუდიტორია. დიდი წვალების შემდეგ პოულობს საზღვარგარეთის ქვეყნების ლიტერატურის საგამოცდო ოთახსაც. რაღაც სიხალვათეა. ეტყობა, მის ხეტიალში თანაკურსელებმა შეძლეს თავიანთი კუთვნილი ინტელექტის გამოცდა და დაიცალნენ. დანარჩენები კი დანარჩენებივით ემზადებიან. ჭ. აცნობიერებს, რომ ლოდინი მაინც მოუწევს, ამიტომაც იქვე, ფანჯარასთან მიდის და იქ კალათდება. უნივერსიტეტის ინტერიერის ყურებას გარე გარემოს ამჯობინებს. აკვირდება დანარჩენი შენობების ვიზუალს, რომელიც ამინდის გამო სველია და მუქი. ესმის ქალაქის ხმაური: ერთმანეთში არეული ტრანსპორტის, ხალხის, ეკლესიის და მაღაზიების ხმა. ჩანთა მოიჩხრიკა. გაუმართლა, ფანქარი და ქაღალდები ბლომად ედო. იმწუთიერად ამოიღო და საკუთარი აღქმის გამოსახულებას შეუდგა. უნივერსიტეტის კორპუსებში მოქცეული მდედრი დახატა თოვლისას: ფიფქები უშინაარსო ფაზლებივით რომ ჯდებიან მის პალტოზე, მხატვრობის ჯერ არარსებული მიმდინარეობით. ცარიელ ფურცელს აზრს აძლევს მარიამი, მაგრამ ცხოვრების აბსურდულობაზე ეფიქრება: როგორი ულოგიკო და ქაოსურია. სასჯელია, რომ ჩვენ ვიბადებით. ქრისტიანულმა სამყარომ სწორად შენიშნა ეს, როცა ღმერთმა სამოთხიდან გამოდევნა ადამი და ევა. ამ აქტის მთავარ მოქმედ პერსონაჟად ქალი – ევა (ცხოვრება) აქცია. ამით ქალს ცხოვრების საზრისი, საფუძველი, აზროვნება მიანიჭა, კაცი კი მისი ამსრულებელია, რომელიც ყოველთვის ჩანს. ხანდახან იმდენად ბრმად ასრულებენ ქალის სურვილებს, რომ მერე ღმერთთან უსუსური არგუმენტით უხდებათ თავის მართლება: „დედა–კაცმა, რომელიც მომეც მე, მომცა აკრძალული ნაყოფი და ვჭამე.“ ამგვარ ფიქრებში გართულ მარიამ ჭ–ს ლექტორის ხმა აფხიზლებს: – მარიამ ჭ. თქვენ ბრძანდებით? ჭ–ს ეუცხოვა ასეთი ოფიციალური მიმართვა და არც ესიამოვნა. მოკლედ უპასუხა: – მე ვარ. – კეთილი. წამობრძანდით, – აუდიტორიისაკენ გაუძღვა ქალბატონი ლექტორი. მარიამმა უსიამოვნო შეგრძნებით მოკრიბა ფურცლები, ფანქრები, ჩანთა აიღო, ფანჯრიდან ჩამოხტა და ლექტორს ზლაზვნით შეჰყვა: – პირდაპირ გეტყვით, მზად არ ვარ. არც კი ვიცოდი ფინალური გამოცდა თუ მქონდა. რა თქმა უნდა, ეს ჩემი ბრალია. მითხარით, მომდევნო სემესტრში საქმე როგორ მექნება? ვფიქრობ, არც კი ღირს გაგრძელება, რადგან არც კი ვიცი ნორმალურად რა საგნებს გავდივარ. ლექტორს მარიამის გულწრფელობა, რა თქმა უნდა, ეუცხოვა, მაგრამ დაინტერესდა. შეეძლო თავიდანვე ეთქვა, თუ ეს ფაკულტეტი არ მოგწონს სხვაზე გადადიო, მაგრამ ასე არ მოიქცა: – როგორც ვხედავ წაკითხულიც კი არაფერი გაქვთ. საერთოდ არ გივლიათ ამ სემესტრში? – სიმკაცრე შეეპარა ხმაში. – ალაგ–ალაგ. თავიდან ვეცადე საინტერესო საგნები ამერჩია. ასეც მოვიქეცი, მაგრამ ლექცია–სემინარებზე იმდენად უინტერესო და სტანდარტული გარემო იყო, აღარ გამჩენია მოსმენის და მასში ჩართვის სურვილი. აღარაფერს ვამბობს სიარულზე. ლექტორი აშკარაა გაწონასწორებული ქალია, მაგრამ მისი ჰაბიტუსი მაინც ირეკლავს მის შინაგან სამყაროს. რატომღაც ქალის სახეზე აღფრთოვანება ჭარბობს. ჰო, პარადოქსია – მის წინაშე მისი უარმყოფი დგას, მაგრამ ამით ის აღფრთოვანებულია: – მოდი, აი, აიღე რომელიმე ბილეთი და სცადე, იქნებ წაკითხული მაინც გქონდეს რომელიმე? მარიამმა ხელი დაავლო ერთ–ერთს. მისთვის ხომ კითხვა უმშვენიერესი აქტია, წიგნები აცოცხლებს და აცნობს ლოგიკის არმქონე სამყაროს, მასწავლებლების, ლექტორების გარეშე. ბილეთს დახედა: კამიუს „უცხოა“. ცხოვრებაში პირველად იგრძნო სიხარული მსგავს ფორმალურ გარემოში. ეს ლექტორსაც არ გამოპარვია: – აბა რა შეგხვდა? ჭ. იხსნება: – ჩემი მასულდგმულებელი მწერალი – კამიუ და მისი ნაწარმოები – „უცხო“. – როგორც ვხვდები, წაკითხული უნდა გქონდეს. – არა, უფრო ზუსტი იქნება, ვთქვა, ნაგრძნობი მაქვს, თან არაერთხელ. როცა პირველად წავიკითხე, მეგონა, კამიუმ მერსოთი მე დამწერა. ვერ დავიჯერე, რომ ის წინა საუკუნეში ცხოვრობდა, იმდენად თანამედროვე და აქტუალურ პრობლემებზე საუბრობს. ძალიან მოკლედ და ამომწურავად რომ გიპასუხოთ, მეც დავიღალე. დამღალეს უსუსურმა ადამიანებმა, თავიანთი სამოქალაქო საზოგადოებით, მერყევი ღირებულებებით, სტანდარტულობით, სნობურობით, სიყალბით, თამაშით… – როგორც კი შეგნიშნე, მაშინვე მივხვდი, რომ არასტანდარტული პიროვნება ხარ. არ გავხარ დანარჩენ სტუდენტებს, რომლებიც ქულებზე მევაჭრებიან, აზროვნებით მბაძავენ და სხვ. ეს დამღუპველია პიროვნებისთვის. ვაფრთხილებ კიდეც, მოსიარულე მკვდრები არ გახდნენ, მაგრამ წინ კედელია. მარიამ ჭ. დუმს. ხელახლა დაბადების – მეტამორფოზის პროცესშია. კაფკას გმირისგან განსხვავებით ის არ იქცევა ხოჭოდ, ვიზუალურად ისეთივეა, უბრალოდ მოტივაცია იღვიძებს მასში. მოტივაცია იმისთვის, რომ თვით არ მოკვდეს, თვით არ შთაინთქას და სიცოცხლე განაგრძოს. იცოცხლოს, შეიგრძნოს საკუთარი უცხო, მტკიცე პიროვნულობა ერთფეროვან, სისტემაგამორეცხილ ადამიანთა გარემოში. მარიამი ამას აცნობიერებს. ახლა მის წინ ტკბილმოუბარ ლექტორს კი არა, წმინდანს ხედავს. უნდა, მოეხვიოს, მაგრამ ასე არ იქცევა: ახალი ნახატის კონტურებს ხაზავს გონებაში. ლექტორი ამ ყოველივეს ჭ–ში კითხულობს, ის მის ტყავშია შესული. უჩვეულოდ დგება და ეუბნება: – შენ მე 100 ქულას გიწერ, საინტერესოვ, შესაბამისად უცხოვ. მინდა, არ მოდუნდე და შენი სიცოცხლისუნარიანობით შინაარსი შემატო ცხოვრებას. ვიცი, რთულია შენნაირი განსხვავებული, სტაბილური პიროვნების არსებობა ასეთ მეინსტრიმულ პერიოდში, მაგრამ უნდა გაუძლო მათ და შენი დაბადების ვალდებულება კეთილსინდისიერად და ჯეროვნად შეასრულო. დიახ, შენც მერსოს მსგავსად საზოგადოებამ დაგსაჯა, რადგან თვითონ არ გკლავენ, ან თვითმკვლელობისკენ გიბიძგებენ ან მათთან ერთად თანაარსებობას გაიძულებენ. არ ვიცი, ეს როგორ უნდა მოახერხო, მაგრამ გზა უნდა იპოვო, შენი პერსონალურობის დაცვის. ჰო, მარიამი ვალდებულია იცხოვროს და აცოცხლოს აბსურდი – დაიკავოს კუთვნილი ადგილი ამ სამყაროში. ის უნივერსიტეტიდან კმაყოფილი გამოდის. თითქოს ბედნიერია. ლექტორის სიტყვებს იხსენებს და ცხოვრების მიმართ ამბივალენტობას განიცდის. თუ ცხოვრებას გააგრძელებს, ეს შეგუებას ხომ არ ნიშნავს? ის კი ცხოველი არაა, რომლებსაც გონება არ აქვთ და სადაც გაჩნდებიან იმ გარემოზე რომ ადაპტირებენ. მარიამი გონიერი ადამიანია, მას არ უნდა ის გარემო, სადაც ახლაა. ის რომელიმე ერთ კულტურას არ ეკუთვნის. ჰო, ტერიტორია, კონკრეტული სოციუმი მისი შემომსაზღვრელი არაა. ჭ. თავადაა ახალი სამყარო მოცემულ პერიოდში. მას უნდა დედამიწის ყველა ხალხს გაეცნოს, მათ კულტურას ეზიაროს, მათი ცხოვრებით იცხოვროს სიცოცხლის ბოლომდე, მრავალფეროვნად. ორ გადაწყვეტილებას იღებს: გააგრძელოს ცხოვრება გზაზე და დედობაზე თქვას უარი. ჰო, იყოს ქალი, მაგრამ არ იყოს დედა. მოიშოროს ეს სოციალურად კონსტრუირებული როლი, გათავისუფლდეს ყველა მაიდენტიფიცირებელი/მბოჭავი გარსისგან. მას არ უნდა მისი შვილი ამ ცხოვრების ნაწილი გახდეს, ჰოდა დაიცავს მას, თუკი რეპროდუქციულუნარიანობაზე იტყვის უარს. ტელეფონს ეძებს და გინეკოლოგთან რეკავს. ამ პროცესში მთავარ გზაზე გავიდა, ამკრძალავი შუქნიშანი არ შეუნიშნავს. გზაზე, რომელზეც შესვლის უფლებაც არ ქონდა მაღალსიჩქარიანი სასწრაფო დახმარების მანქანა მოძრაობდა, რომელმაც წამის გაელვებაში მარიამ ჭ. გაიტანა.	ka	0.994035	1,021	0.299706
https://lideia.space/tsvimiani-arabuli-gazafkhuli	წვიმიანი არაბული გაზაფხული ეს პოსტი ეძღვნება ჩემს ყველა არაბ მეგობარს, რომელიც სიცოცხლისთვის მუდმივად იბრძვის! 4/21/20181 min read თორივან ადამი, 29 წლის, გრაფიკული დიზაინერი ალეპო, სირია ახლა: ბად ნოიენარ-არვაილერი, გერმანია ვფიქრობ, სირიის ომი თანდათანობით დაიწყო, და არა ერთბაშად, რომელიც დღემდე გრძელდება. საზოგადოების დიდი ნაწილი უმძიმეს პირობებში ცხოვრობდა, ადამიანის ძირითადი უფლებებისა და თავისუფლებების გარეშე. ადრე თუ გვიან, ხომ უნდა ამოსვლოდათ ყელში ამდენი უსამართლობა? და არაბული შავი გაზაფხულიც მოიყვანა. აგერ უკვე მერამდენე წელია, არაბული ქვეყნების მოსახლეობის ნაწილი ომთან ერთად ცხოვრებას სწავლობს. ბევრი კი უკეთესი ცხოვრებისთვის საკუთარ სახლს ტოვებს. ჩვენ 2012 წელს გავხდით იძულებულები დაგვეტოვებინა ჩვენი ქვეყანა, ქალაქი, რადგან სწორედ მაშინ დაიწყო ალეპოში ომი. ჩემი აზრით, ეს ყველაზე საშინელი პერიოდია სირიის ყველა სხვა კრიზისთან შედარებით. ჩემმა მშობლებმა გერმანიაში წამოსვლა გადაწყვიტეს. ეს იყო უკიდურესი გამოსავალი. ზღვა გადავცურეთ. მე და სიკვდილი ერთმანეთს პირისპირ შევხვდით. გადავურჩი. ახლა მოსაყოლად მარტივია. ეს იყო გამოუთქმელად დიდი საშინელება. თუმცა, აქ განსხვავებული ცხოვრება დავიწყე და ვფიქრობ, ჩემი ცხოვრება გერმანიაში არის საუკეთესო შესაძლებლობა ჩემთვის, მიუხედავად ყველა სირთულისა. აქ მაქვს უფლებები და ჩემს მიღმა ადამიანებთან სწორედ ამ ძირითადი უფლებებითა და თავისუფლებებით ვარ თანაბრად დაკავშირებული. აქ ძალიან ბევრი შესაძლებლობაა იმისათვის, რომ დაიწყო ახალი ცხოვრება, ნულიდან. საბოლოოდ, მე დავკარგე ჩემი ქვეყანა, სადაც ბავშვობა გავატარე, ჩემი მეგობრები, სკოლა, უნივერსიტეტი, მაგრამ ახლა მაქვს ჩემი საყვარელი საქმე, ახალი მეგობრები, თავისუფლება, რაც მნიშვნელოვანია. – რა შეგიძლია მითხრა სირიაში ქალთა უფლებებთან დაკავშირებით? – სირიაში, ქალი არასდროს ყოფილა კაცის თანასწორი, მათ არასდროს ჰქონიათ იმდენი უფლებები, რამდენიც ევროპაში. ფაქტობრივად, ქალებს სირიაში და ზოგადად შუა აღმოსავლეთში უფლებები არ გააჩნიათ. ვფიქრობ, ეს სახელმწიფოს მხრიდან სამართლებრივი დაუცველობის, საზოგადოების გულგრილობის და ზოგადად, რეჟიმის მკაცრი პოლიტიკის ბრალია, რაც ვერ ავითარებს ქვეყანას. ჩემი ძალიან ბევრი მეგობარია ახლა ალეპოში, რომლებსაც არ აქვთ იქიდან წამოსვლის შესაძლებლობა. მაგალითად, არასაკმარისი თანხები, ან სხვა შემაფერხებელი გარემოებები, ან უბრალოდ, არ უნდათ ნათესავების მიტოვება. ადამიანები იქ ცხოვრობენ მომავლის გარეშე და ცხოვრებას ასე ამ რეჟიმში ატარებენ. იტანჯებიან მცირედი საყოფაცხოვრებო პირობების გამო. მაგალითად, არ აქვთ ელექტრო ენერგია, საკმარისი წყალი და ზოგჯერ საკვებიც კი. ნაჯრან ჰოსრომი, 23 წლის, სტუდენტი ამრანი, იემენი ახლა: აფონი, თურქეთი ჩემი აზრით, არაბული გაზაფხული მძიმე სოციალური მდგომარეობის გამო დაიწყო. ღარიბ ახალგაზრდებს სურდათ, მათი ცხოვრება ყოფილიყო ისეთივე შეძლებული, როგორიც სხვა ქვეყნებში. იემენიც ჩაერთო ამ ამბებში, როგორც სხვა არაბული ქვეყნები თანდათან. ვფიქრობ, ახლა იემენში ტერორისტული დაჯგუფებაა, რომელსაც სხვადასხვა ქვეყნებისგან აქვს მხარდაჭერა. თურქეთის მსგავსად, როგორც აქ PKK (Kurdistan worker’s party) და თურქეთის სახელმწიფო არმიაა დაპირისპირებული ერთმანეთთან. იგივე მდგომარეობაა ირანშიც. - ტერორისტული? - ჰო, ადამიანთა გარკვეული ჯგუფი იყენებს იარაღს იემენის ჯარის წინააღმდეგ. ბევრი ქვეყანა ამბობს, რომ ისინი ტერორისტები არიან, ასე თურქეთი მოიხსენიებს ქურთებს, ზოგი კი არ ეთანხმება ამ აზრს. მაგალითად, ერევანი. - რა არის შენთვის მშვიდობა? - მშვიდობა ცხოვრებაა. - თავისუფლება? - აკეთო ყველაფერი, რაც გსურს ისე, რომ არ შეზღუდო მეორე ადამიანის თავისუფლება და არ შეურაცხყო მისი კულტურა. - მომიყევი, როგორ აღმოჩნდი თურქეთში? - მე ლტოლვილი არ ვარ. აქ ჩემივე ნებით წამოვედი სასწავლებლად. თუმცა არიან იემენიდან ლტოლვილებიც, რომლებიც იძულებულნი გახდნენ დაეტოვებინათ საკუთარი სახლები. - რა გიყვარს და გენატრება ყველაზე მეტად იემენში? - სოკორტას კუნძული მიყვარს, რომელიც არაბეთის ზღვასთანაა. მენატრება ყველა, ჩემი ოჯახი, მეგობრები… - შენს სტუდენტურ ცხოვრებაზე რა შეგიძლია მითხრა? - მომწონს, კარგია. როცა სწავლას დავამთავრებ, ვაპირებ, მაგისტრატურა გავიარო და დოქტორის ხარისხიც დავიცვა, თურქეთშივე ან რომელიმე სხვა ქვეყანაში. ჩემი მიზანია, მეცნიერი გავხდე. როგია აბდულვალი ანტერ, 26 წლის, მასწავლებელი ‘იბ, იემენი (რომელიც გადაიწვა). ახლა: სანა’ა, იემენი. სანა’ა ხელოვნების ქალაქია. იემენის მოსახლეობის დიდი ნაწილი ახლა აქ ცხოვრობს, რამაც ის ძალიან განსხვავებული გახადა. სანა’ას დიდი ისტორია აქვს. ათასობით წლის წინ დაარსდა. აქაურები ძალიან კეთილი და თავაზიანი ხალხია. მაგრამ ომმა ყველაფერი შეცვალა. ჩვენი ცხოვრება ყველაზე რთული გახდა, ვიდრე ოდესმე ყოფილა. უამრავი პრობლემაა. არ გვაქვს ელექტროენერგია, საკმარისი ბუნებრივი აირი, წყალი. ყველაფერი უნდა იყიდო. ჯანდაცვის მდგომარეობა საგანგაშოა. ირგვლივ ბევრი ინფექციაა. უამრავი რამ განადგურდა. ადამიანები ერთმანეთს ებრძვიან. ჩვენ ვართ ძლიერები. ჯერ კიდევ შეგვიძლია ცხოვრება და ბრძოლა განათლებისთვის. ჰო, შეგვიძლია, ვისწავლოთ ცხოვრება ასეთ მძიმე სიტუაციაში. მართალია ომმა განადგურა ყველაფერი, მაგრამ ჩვენი სიკეთეები – ვერა. ეს საშინელება 2015 წელს დაიწყო. ალ ჰუტი და მისი ჯგუფი ჩვენს პრეზიდენტს დაუპირისპირდა. ის კი საუდის არაბეთში გაიქცა დახმარების სათხოვნად. ამგვარად, საუდის არაბეთმა ბრძოლა დაიწყო ალ ჰუტის ჯგუფის წინააღმდეგ, რამაც, ფაქტობრივად, ჩვენი ქვეყანა დააქცია. იემენში თითქმის ყოველდღიურად კვდებიან ადამიანები. მე ერთს, ჩემთვის ყველაზე ტრაგიკულს გამოვყოფ. ერთ ღამეს ტაიზში ალ ჰუტის ჯგუფის წევრების გამო საუდის არაბეთის სამხედრო საჰაერო ძალების მიერ თავდასხმა განხორციელდა, რის შედეგადაც ერთი ოჯახი დაიბომბა. სასიკვდილო წვიმას მხოლოდ მათი მცირეწლოვანი შვილი გადაურჩა, თუმცა დასახიჩრდა. როცა ბავშვმა თვალები გაახილა, აღმოაჩინა, რომ ვერ ხედავდა. ატირდა. მშობლებს ეძახდა დახმარებისთვის, მაგრამ ისინი გარდაცვლილები იყვნენ. - ვწუხვარ. ბოდიშს გიხდი, რომ ასეთი მძიმე ამბის კიდევ ერთხელ გახსენება მოგიწია. - ნუ მიხდი ბოდიშს. როგორც გითხარი, სამწუხაროდ, აქ მსგავსი ტრაგედიები ყოველდღიურ ჩვეულებად იქცა. - რას ნიშნავს შენთვის იემენი? - იემენი ჩემი სამშობლოა, სიყვარული, კულტურა, ისტორია, სიტყვების სამოთხე, დიდებული ბუნება, სუფთა ჰაერი. ტრაგედიის მიუხედავად, იემენი რჩება ჩემთვის საუკეთესოდ. სანა’ა მთელი იემენის სახეა, ჩემი საყვარელი ქალაქი. - შესაძლებლობა რომ გქონდეს, რას იზამდი ომის დასასრულებლად? - ყველაფერს გავაკეთებდი, რომ ოღონდაც დასრულდეს. უპირატესად, განათლებას გავაუმჯობესებდი, რადგან მიმაჩნია, მხოლოდ განათლებულ ადამიანებს შეუძლიათ გადაჭრან ეს პრობლემა. - როგორი მდგომარეობაა იემენში ქალთა უფლებების დაცვის კუთხით? - იემენში ქალთა მდგომარეობა მძიმეა, თუმცა ყველა უფლება გვაქვს. ადრე გოგოებს ბევრი უფლება არ ჰქონდა, მაგრამ ბოლო პერიოდში მდგომარეობა უკეთესობისკენ შეიცვალა. შეგიძლია გააკეთო ყველაფერი, რაც გსურს. მაგალითად, ისწავლო, იმუშაო, იცურო, დაუკრა, იცეკვო… მაგრამ ჩვენ გვაქვს პირადი სივრცე, რაც ჩვენ გვიქმნის კომფორტს. ჩვენი ტანსაცმელის ტრადიცია კი ჩვენი რელიგიური კულტურიდან მოდის. იემენში უმრავლესობა ნიქაბს ატარებს, მაგრამ აქვეა არც ისე ცოტა გოგო/ქალი, რომელიც ატარებს ჰიჯაბს, რაც სახეს არ ფარავს. ჰიჯაბი და ნიქაბი წმინდა საგნებია და ჩვენ მას სიყვარულით ვატარებთ, რაც ჩვენ სხვებისგან გამოგვარჩევს და დაცულობის შეგრძნებას გვიჩენს. ყველაფერს ვაკეთებთ. არ გვზღუდავს. მე ნიქაბს ვატარებ. ის მიცავს კაცების უსიამოვნო, ოღრაში მზერისგან. ფსიქოლოგებიც ამბობენ, რომ მამაკაცის პიროვნებას მოსწონს ის, რაც ძნელად მიიღწევა. თუ ის გოგოს მარტივად მიწვდა, ის მის მიმართ პატივისცემით აღარაა განწყობილი, მეტწილად სექსუალურ ობიექტად აღიქვამს და ურთიერთობაც ხანმოკლეა ან სულაც ერთჯერადი. ნიქაბი და ჰიჯაბი კი არის სამოსი, რომელიც განასხვავებს ქალებს კაცებისგან, გვიცავს მათი ცხოველური ინსტიქტებისგან. ამგვარად, კაცები ქალის პიროვნული ხასიათით ინტერესდებიან მხოლოდ და არა ვიზუალით. ეს ძალიან მნიშვნელოვანია ჩემთვის, როცა ვინმე შენი გონებრივი, პიროვნული თვისებებით იხიბლება და არა – გარეგნობით. - რომელ ტრადიციას გამოყოფდი? - ჩვენს სამოსს, არქიტექტურას, მუსიკას, ქორწილის რიტუალს, ურთიერთმეზობლურ, კეთილშობილურ დამოკიდებულებას. ამარ ასკარი, 27 წლის, ფინანსური მენეჯერი. სანა’ა, იემენი არაბული გაზაფხული იყო მკრთალი იმედის შუქი არაბი ხალხისთვის ტირანიისგან გამოსახსნელად. იემენში პოლიტიკური მდგომარეობა გამოუვალ მდგომარეობაში იყო. ხალხის სოლიდარობა ტუნისისა და ეგვიპტელებისადმი კი იემენის ამბოხის გამომწვევი მუხტი აღმოჩნდა, მისი გაგრძელება, რომელმაც სამწუხაროდ, ჩვენი ქვეყანა მძიმე მდგომარეობაში ჩააგდო. რევოლუციამ მთავრობის ძალები სრულად, მმართველობის აღდგენის და შენარჩუნებისთვის, ანტირევოლუციური ქმედებებისკენ მიმართა. დღეს მისი საზრუნავი მხოლოდ ჯარის გაძლიერება და ალ ჰუტის ჯგუფის განადგურებაა. ამასობაში კი ქვეყანაში ცხოვრება დღითიდღე უფრო და უფრო გაუსაძლისი ხდება. მაგალითად, ეპიდემიები ვრცელდება, ხელფასი არა აქვს ხალხს, მებრძოლებს კი უხდიან. ასევე შეზღუდულია ადამიანის ძირითადი უფლებები, ჟურნალისტიკა და გამოხატვის თავისუფლება საერთოდ არ არსებობს. ყოველდღიურად იხოცებიან ადამიანები. ერთ ამბავს მოგიყვები, რომელიც ჩემს საუკეთესო მეგობარს შეემთხვა. მართალია დიდი ხნისაა, მაგრამ დაახლოებით 4 წლის განმავლობაში ხდებოდა. თავიდან სნაიპერის ტყვია მოხვდა თავში. მკურნალობა არ ჩაიტარა, ჩაფხუტს ატარებდა. ამის შემდეგ რევოლუციის მოედანზე, სანას უნივერსიტეტის წინ კიდევ ერთი ჭრილობა მიიღო სნაიპერისგან ბარძაყის არეში და ძვალი დაიზიანა. გადაადგილება აღარ შეეძლო. ქირურგიული ჩარევის შემდეგ ისევ გაიარა. სანა’ას გადატრიალებამდე ეროვნულ ძალებთან ერთად ალ ჰუტის ჯგუფის წინააღმდეგ ბრძოლაში მონაწილეობდა. ალ ჰუტის წევრების თავდასხმის დროს 6 მისი მეგობარი მისსავე თვალწინ დაიღუპა. ამასთან, ერთ-ერთი გარდაცვალებამდე 3 საათის განმავლობაში მძიმე ჭრილობებით გამოწვეული ტკივილებისგან იტანჯებოდა. სასწრაფო დახმარების ბრიგადა ვერ შევიდა, რადგან საბრძოლო მოქმედებები მიმდინარეობდა და ირგვლივ ყველგან ძლიერი დარტყმები იყო. ორი კვირის განმავლობაში ჩემი მეგობარიც იტანჯებოდა მარცხენა ფეხის მოტეხილობის და სხვადასხვა მძიმე ჭრილობების გამო. ამის შესახებ მისმა ოჯახმა არაფერი იცოდა, სანამ არ გათავისუფლდა და ჭრილობების მკურნალობა არ დაიწყო ნუქუმის მთაზე. გარკვეული პერიოდის შემდეგ, როცა საუდის არაბეთმა იარაღის საცავების დაბომბვა დაიწყო, საკუთარ ოჯახთან ერთად სხვაგან გადასვლა მოუწია. სანამ ემიგრაციულ, იძულებით მოგზაურობაში წავიდოდა და უცხო ქვეყანაში დასახლდებოდა, თავისთვის და საკუთარი ოჯახისთვის უკეთეს ცხოვრებას მუხლჩაუხრელად ეძებდა ისევე, როგორც ათასობით იემენელი ეძებს და იბრძვის. ბოლოს მას შანსი მიეცა გამგზავრებულიყო იორდანიაში და იქიდან თურქეთში. ადამიანის უფლებების დაცვის ორგანიზაციაში მუშაობს იქ. - ახლა რა მდგომარეობაა სანა’აში? - ახლა ყველაფერი თავის ადგილზეა. დამსაქმებლებიც განაგრძობენ თავის სამუშაოებს. მეც ვმუშაობ. იემენი ნაწილებადაა დაყოფილი. ომი პატარა ადგილებშია. ფრენა და მიმოსვლა ძალიან რთულია, მაგრამ ვცდილობთ, გავუმკლავდეთ ყველა სირთულეს. ამას წინათ ელექტროენერგია ჩაგვიჭრეს, მაგრამ მზეზე მომუშავე გაჯეტები შევიძინეთ. ჰო, სიცოცხლის ძალა სიკვდილისაზე მძლავრია. არ გვეშინია. რაც შეეხება კონფლიქტს, მდგომარეობა ძალიან ჩახლართულია. ორივე დაპირისპირებული მხარე გარე ძალებისგან იმართება. ვიღაცამ თქვა და მართალია, იგნორირება და ტირანია ჩვენი ქვეყნის ყველაზე დიდი პრობლემააო. ჰალიმაჰ მოჰამედი, 22 წლის, სტუდენტი. ამრანი, იემენი ახლა: მოსთაღანემი, ალჟირი არაბული გაზაფხული არაბულ ქვეყნებში და განსაკუთრებით, იემენში გამოწვეული იყო დიქტატორული მმართველობის სისტემის გამო. არ არსებობდა აზრის გამოხატვის თავისუფლება, კორუფცია მძვინვარებდა… ამ მდგომარეობამ ყველა ჩვენგანი დაგვაფიქრა. დავსხედით და ჩამოვწერეთ, მაგალითად, რატომ არის ჩემი ქვეყანა ასეთ ცუდ მდგომარეობაში, როცა მრავალი რესურსი გვაქვს? რატომაა ხალხი ლოიალური უსამართლობის მიმართ? რატომ უნდა დავტოვო ჩემი ქვეყანა, რომ კარგი განათლება მივიღო? რატომაა განათლების სისტემა ჩვენთან ჩამოშლილი? მე მინდა, ვიყო მონაწილე ცვლილებების. მე მსურს, ახალი იემენი, უკეთესი მომავლით. არ მინდა, სხვებმა გააკონტროლონ ჩემი ქვეყანა. ერთადერთი დადებითი ამ ამბოხმა დღესდღეობით რაც მოგვიტანა, შეგვიძლია უშიშრად ვთქვათ – არა! ჰო, ეს ჩემი უფლებაა ვილაპარაკო ხმამაღლა. დიქტატორული მთავრობა ამას გვიზღუდავდა, რამაც ამ საშინელებამდე მიგვიყვანა. მე სიახლის მომხრე ვარ. ვფიქრობ, ეს კარგი არჩევანია, რათა დიქტატურას, კორუფციას ბოლო მოეღოს და იემენი გახდეს უკეთესი. ამიტომ არ უნდა გავჩერდეთ, უნდა ვისწავლოთ მეტი, არ უნდა შეგვეშინდეს და ყველაფრის უკეთესობისკენ შეცვლას შევძლებთ. - როგორი მდგომარეობა იემენში ქალთა უფლებების მხრივ? - იემენში ქალთა/გოგონათა უფლებრივი მდგომარეობა სხვადასხვაგვარია. მათ ფინანსურ შესაძლებლობასა და ოჯახის განათლების დონეზეა დამოკიდებული. - ალჟირში როგორ აღმოჩნდი? - სტიპენდია მოვიპოვე და სასწავლებლად წამოვედი. ფრანგულ უნივერსიტეტში ვსწავლობ, მედიცინის ფაკულტეტზე. მინდა ქირურგი გავხდე. - აქტიური ცხოვრება როდიდან დაიწყე? - იემენში, სკოლის პერიოდიდან, კლასელებთან ერთად. ორგანიზებას ვუწევდით სხვადასხვა სახის აქტივობებს და ვაკეთებდით პრეზენტაციებს. - შესაძლებლობა რომ გქონდეს ახლა, ამ წამს, რას იზამდი? - ძველ სანას ვნახავდი. საოცრად ლამაზია. - როგორია შენი სტუდენტური ცხოვრება ალჟირში? - ძალიან კარგია. ზოგადად უცხო კულტურების, ახალი ადამიანების გაცნობით დაინტერესებული ვარ. ალჟირელები ძალიან კეთილი ხალხია. ალჟირიც მშვენიერია. ბედნიერი ვარ. - რა არის შენთვის იემენი? - სახლი, ამბოხი ცხოვრებასთან, სწავლა, ქმედება, რომ ვიყო წარმატებული ქალი, რათა იემენი, ჩემი მხრივ, გავხადო უკეთესი. - არაბული გაზაფხულის ერთ მძიმე დღე... - ჰუსეინის, ქიმიური ინჟინერის, ამბავი. მისი ქორწინების ერთი წლის თავზე ის ალ ჰუტის ჯგუფის წინააღმდეგ მებრძოლებს შეურთდა. ალ ჰუტის ხალხი კი მასაც და მის ოჯახის წევრებსაც ავიწროებდა. ამიტომ იძულებული გახდა სანა’ა დაეტოვებინა და საცხოვრებლად მა’რიბში მამასთან, რომელიც პოლიტიკური მეცნიერებების პროფესორია, გადასულიყო. როდესაც შვილი შეეძინაა, ჰუსეინსს უნდოდა ენახა. დედა, მეუღლე და 2 თვის ქალიშვილი გაემგზავრნენ მა’რიბში მამის გასაცნობად. იმავე დღეს, მზის ჩასვლის წინ, ჰუსეინი ალ ჰუტის ჯგუფის წევრების თავდასხმის შედეგად გარდაიცვალა. როცა მისმა მეუღლემ ტელეფონი ნახა, იქ უამრავი შეტყობინება იყო ქმრისგან, რომელიც მათთან შეხვედრას მოუთმენლად ელოდა. ჩასულს კი უკვე გარდაცვლილი დახვდა. ფადლ აბუ ტალიბი, 25 წლის სტუდენტი. სანა’ა იემენი ახლა: კუალა-ლუმპური, მალაიზია. არაბული გაზაფხული არის უმტკივნეულესი მოვლენა არაბული ქვეყნებისთვის. თუმცა, კარგი ისაა, რომ დიქტატორული რეჟიმი დაემხო. ვფიქრობ, ეს მემაბოხეები მოსყიდულნი არიან, რომ გაანადგურონ ქვეყანა, ჩაკლან გავითარება და კულტურა. კატეგორიულად არ მომწონს დღეს რაც ხდება იემენში. - მომიყევი შენს სტუდენტურ ცხოვრებაზე კუალა- ლუმპურში. - პირველ რიგში, ვიტყვი იმას, რომ აქ წამოსვლა არ მინდოდა. დიდი სიამოვნებით ავირჩევდი სხვა ქვეყანას, რადგან მალაიზია საკმაოდ მკაცრი ქვეყანაა ნახევარი განაკვეთის სამუშაოების მხრივ, რაც სტუდენტებს სირთულეებს გვიქმნის. თუმცა, აქ ცხოვრება გაცილებით უკეთესია, ვიდრე იემენში. აქ არ გაქვს გადასახადები გადასახდელი, ამისთვის გრანტი და სტიპენდია მაქვს მოპოვებული. მიუხედავად ამისა, მე არ შემიძლია ვთქვა, რომ იემენის გარდა სადმე სხვაგან მირჩევნია ცხოვრება. - ქალთა უფლებრივი მდგომარეობის შესახებ რა შეგიძლია მითხრა? - მე ვუერთდები და მხარს ვუჭერ საერთო კამპანიას და მჯერა, რომ ყოველ ადამიანს აქვს უფლება იცხოვროს თანასწორად და აკეთოს, რაც უნდა ისე, რომ სხვისი უფლებები არ დააზიანოს. ამ უფლებების შეზღუდვა არ შეიძლება. - რა არის შენთვის იემენი? - ყველაფერია. ეროვნება, კულტურა… ადგილი, სადაც დავიბადე და სადაც დავბრუნდები. ბოჩრა ხენტაჩე, 23 წლის, სტუდენტი. მოსთაღანემი, ალჟირი უპირატესად, მინდა, ხაზი გავუსვა, რომ “არაბული გაზაფხული” ამ სახელს არ იმსახურებს. ესაა ნამდვილი ზამთარი, წყვდიადი. მას არაფერი კარგი არ მოუტანია ადამიანებისთვის. ისინი ეძებდნენ იმას, რაც არ ჰქონდათ და დაკარგეს ის, რაც ჰქონდათ. ერთადერთ დადებითად, რაც ამ რევილუციას შეიძლება ჩავუთვალოთ არის ის, რომ გაბედეს საუბარი. არაბი ხალხის დიდი ნაწილი შიდა პატიმრობაში იყო, საკუთარ სახლებში გამოკეტილი. ეშინოდათ საუბრის. ამ ზეწოლის წინააღმდეგ ბრძოლა თანდათანობით დაიწყეს და საბოლოოდ, თქვეს “არა!” როგორც იქნა, მიხვდნენ, რომ ამის თქმის უფლება ჰქონდათ. ეს რევოლუციები არ იყო ორგანიზებული და ის შედეგი ვერ გამოიღო, რისთვისაც დაიწყო. უარესი, დიქტატურა გადაიქცა დაუსრულებელ ომად რელიგიურ კონფესიებსა და სექტებს შორის. არ ვიცი, ზუსტად ახლა რა ხდება და რატომ. იმიტომ, რომ ჩემთვის არაფერია ნათელი ამ კონფლიქტში. ერთმანეთში იბრძვიან როგორც საერთო, ასევე განსხვავებული რელიგიის მქონე ხალხი, განსხვავებული იდეოლოგიის და მოსაზრებების ხალხი. გაზაფხული სიბნელედ და ექსტრემიზმად იქცა. ადამიანთა კვლა ნორმა, ჩვეულებრივი ამბავი გახდა, სისხლის ზღვები დადგა. არავინ იცის, ვინ ვის ესვრის და ვინ კვდება. ჩემი მოკრძალებული აზრით, არაბული გაზაფხული არის ავთვისნებიანი სიმსივნე, რომელიც ყველა ქვეყანას ედება მეტასტაზებივით და განუკურნებელია. ჰო, ჩვენ ქვეყნებს, როგორც ადამიანის სხეულს, ისე აღვიქვამ. რომელიც აივ ინფექციითაა დაინფიცირებული და ადვილად შეუძლია სხვა ვირუსების დაჭერა. ის სხეულია, რომელსაც ადრე თუ გვიან შეეყრებოდა ეს დაავადება და ეს სწორედ გაზაფხულზე მოხდა. მადლობა ღმერთს, ალჟირში არ გვაქვს არაბული გაზაფხული, რევოლუცია, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ არაა კონფლიქტები. აქ ხალხი მშვიდად ცხოვრობს, არ აქვთ პრობლემები რელიგიის გამო, მაგრამ ზოგიერთი მაინც ცდილობს შექმნას ეს პრობლემა. აქ არის რეგიონი სახელად Kabyle, რომელსაც განსხვავებული დიალექტი აქვს და განსხვავებული კულტურა. ნაწილი ფიქრობს, რომ მათ ცალკე სახელმწიფო უნდა ჰქონდეთ და ცალკე ქვეყანაში ცხოვრება ურჩევნიათ. სხვა მხრივ ეკონომიკური და სოციალური პრობლემები გვაქვს. მაგალითად, ახლა ექიმები და პედაგოგებია გაფიცული არახელსაყრელი სამუშაო პირობების გამო. აქ ცხოვრება ძალიან რთული არაა, მაგრამ არც მარტივია. დასაქმება რთულია. სტუდენტებისთვის არაა ისეთი სამუშაოები სწავლას რომ შევუთავსოთ. ჯანდაცვის, სპორტის, ხელოვნების სფეროს რაც შეეხება ვფიქრობ, შორს ვართ მისგან. ალჟირში გვაქვს უფლება ვიფიქროთ, ვწეროთ, საჯაროდ დავაფიქსიროთ აზრი, ავირჩიოთ რელიგია, იდეოლოგია. ჩვენს ქვეყანაში ქალისა და კაცის უფლებები თანაბარია სწავლისას, მუშაობისას, პოლიტიკურ საქმიანობის პროცესშიც და ა.შ. მაგრამ მე ვფიქრობ, რომ პრობლემა ადამიანის გონებაშია. ადამიანები ჯერ კიდევ ფიქრობენ, რომ ქალი ამ ყველაფერს არ უნდა აკეთებდეს.	ka	0.996516	2,195	0.301595
http://mproject.space/	როცა ფიქრობ, რომ ვეღარაფერს აკონტროლებ, რადგან ამ შეშლილ დროებაში ვეღარავინ ვეღარაფერს აკონტროლებს გარდა ოლიგარქებისა, დიქტატორებისა და არაადეკვატური მილიონერებისა, რა უნდა ქნა? ამ კოლექტიურ ქაოსს, ჩემი აზრით, ღრმა სულიერი ძიებები ძალიან უხდება. თქვენი არ ვიცი და მე ვამჩნევ ტენდენციებს ჩემს ირგვლივ ადამიანებში, საკუთარ თავშიც, რომ ვიპოვოთ რაღაც ახალი არსებული რწმენების, ფასეულობების სისტემის თუ სოციალური სტრუქტურების მიღმა. ჯერ არ ვიცი, რას ვიპოვი, თუმცა იმას ვგრძნობ, რომ რაღაც გარანტიების მსგავსი მინდა ჩემივე სიმშვიდისთვის, ალბათ. წინასწარ მინდა ვიცოდე, რომ რასაც ვიპოვი, ის კეთილდღეობას მომიტანს. მატერიალურზე უფრო მეტად, ემოციური უსაფრთხოება მინდა ვიგრძნო. თუმცა, იმასაც ვაცნობიერებ, რომ ჩემი ეს საჭიროება ჩემივე კონტროლის მოთხოვნილებიდან მოდის და კარგი არაფერი მოაქვს, გარდა უძილობისა და შფოთვისა. ჰოდა, ბევრი ვიფიქრე თუ ცოტა, ჩემი საყვარელი სიზმარი გავიხსენე, სადაც ყველაფერი უკუღმა ხდებოდა სულ და ასეთ იდეამდე მივედი, რამაც ძალიან დიდ ინტერესში ჩამაგდო – ირინე, მოდი იყოს პირიქით, იმის სრულიად საპირისპიროდ, რისი მოთხოვნილებაც ახლა გაქვს. თუკი კონტროლი გინდა, მოდი, დანებება /გაშვება ისწავლე. თუკი წესრიგი გინდა, მოდი ქაოსში ყოფნა ისწავლე. თუკი სიმყარე გინდა, მოდი, დარბილება ისწავლე. ვფიქრობ, ჩემთვის არის ეს გზა. კონტროლის გაშვება – ჯერ სხეულით დავიწყე. მე ძალიან მიყვარს ხელებით ცეკვა და ზოგადად, ჩემი ხელები ძალიან მომწონს, რადგან სწორედ აქ მაქვს კონტროლის შეგრძნება. მახსოვს,… ვიცი, რომ არეულად დავწერე. ვიცი, რომ ბოლომდე ვერ ვახერხებ იმის გადმოტანას ფურცელზე, რაც შიგნით მიტრიალებს. ვიცი, რომ ქაოსში ვარ. არაუშავს. ასე ვსწავლობ გარედან შევხედო ჩემს ქაოსს.	ka	0.995106	216	0.287037
https://mproject.space/ego_free/	ეს პოსტი აუცილებლად უნდა დავიწყო განმარტებით, რომ აქ მოცემულ ვერსიებთან მიმართებაში, პირადად მე, არ ვსვამ კითხვებს – ეს ცუდია თუ კარგი? ზოგადად, არ მიყვარს ამ კითხვის დასმა და როცა მე თვითონ მეკითხებიან ტრენინგებზე, ეს ცუდია თუ კარგი, პასუხი ყოველთვის ერთი მაქვს: ყველაფერი კარგია, რასაც კარგად გამოიყენებ საკუთარი თავისთვის და სხვებისთვის; ცუდია, თუ გამოიყენებ ცუდად. როგორც წესი, ამ კითხვებს მისვამენ სხვადასხვა თვისებებთან ან ქცევის პატერნებთან მიმართებაში. ჰოდა, ქვემოთ მოყვანილ პატერნებსაც ნუ შეხედავთ ცუდი/კარგის ფოკუსით. მე მასე არ ვუყურებ. ეგოზე მინდა ვისაუბრო. უფრო სწორედ, გონების ნულოვან მდგომარეობაზე, როცა ყველაფერი შენს შიგნით და შენს გარეთ უბრალოდ ნულდება. კი, არსებობს ასეთი მდგომარეობა და მქონია. ეს ჰგავს ყველაფრისგან თავისუფალ კონტაქტს სამყაროსთან და საკუთარ თავთან. სივრცეს, სადაც ყველაფრის მიმართ, როგორც გარეთ, ასევე შიგნით, ხარ სრულიად ნეიტრალური. სულ ვეძებდი პასუხს კითხვაზე ვინ ვარ. რაც აქამდე ვიპოვე, ყველაფერი იყო ზედსართავი სახელი, არსებითი სახელი, ეგოს გამოძახილი. სინამდვილეში, მაგ კითხვის პასუხია უბრალოდ მე ვარ, სადაც არის ზმნა ვარ, როგორც პროცესი, ყოფნის ამსახველი. და მე – როგორც დამკვირვებელი, რომელიც იმზირება უფილტროდ, შეფასებების გარეშე, პატერნების გარეშე, წარსული გამოცდილებების გარეშე, ოღონდ როგორ და რანაირად, სახელს ვერ ვარქმევ ჯერ. ვერც აღვწერ. მხოლოდ ის შემიძლია ვთქვა, რომ რამდენიმე წამია ეს მდგომარეობა და აქ არავითარი ეგო არ არის. არც მე და შენს შორის გამყოფი ხაზია. რადგან ისევ ეგო ვახსენე, მოდი განმარტებაც ვთქვათ. ფროიდს თუ ვკითხავთ, გვეტყვის, რომ ეგო არის პიროვნების ცენტრალური ნაწილი, რომელიც სხვა ნაწილებთან ერთად (იდი, სუპერ-ეგო), შეადგენს ფსიქიკურ სტრუქტურას. სხვა განმარტებებიც არსებობს. მაგალითად: - ეგო არის საკუთარი მე-ს მნიშვნელობის აღმატებული წარმოდგენა; - მე (იგივე სელფი), რომელიც განსხვავებულია სამყაროსგან და სხვა მე-ებისგან; - ეგო არის ის სურათი, რაც ადამიანს აქვს საკუთარი თავის შესახებ; - სხვადასხვანაირად აღქმული მე, რომელიც გარე სამყაროსთან კომუნიცირებს, შეიმეცნებს მას აღქმის ორგანოებით, მართავს აზრობრივ პროცესს, მენტალურ მდგომარეობებს და მოქმედებს. არის ერთგვარი მედიატორი გარემოს, იდის და სუპერ-ეგოს შორის. რაიან ჰოლიდეი ამბობს, რომ ეგო არის არაჯანსაღი რწმენა-წარმოდგენა საკუთარი მნიშვნელობის შესახებ. ქედმაღლობა. საკუთარ თავზე ორიენტირებული ამბიცია. როგორც ხედავთ, საკმაოდ ნეგატიური განმარტებაა, რომელიც კიდევ უფრო ამყარებს სტერეოტიპს, რომ ეგო „ცუდი ტიპია“. ძალიან მომწონს ეკჰარტ ტოლეს განმარტება, რომელიც მე ვთარგმნე და არ ვიცი, რამდენად ზუსტი ნათარგმნია. თუმცა შინაარსი, ვფიქრობ, გასაგებია: როცა ყველა აზრი მთლიანად შთანთქავს შენს ყურადღებას, როცა ისეთი გაიგივებული ხარ ხმასთან, რომელიც შენს თავშია და ემოციებთან, რომელიც თან ახლავს მას, რომ კარგავ საკუთარ თავს თითოეულ აზრში და თითოეულ ემოციაში, მაშინ ხდება სრული გაიგივება ეგოსთან (ანუ მის ხელში ხარ და ვერ მართავ მას – ჩემი დამატება). ეგო არის არსებული აზრობრივი ფორმების და მისგან განპირობებული მენტალურ-ემოციური პატერნების ერთიანობა, რომელიც იქმნება მე-ს შეგრძნებით, სელფის შეგრძნებით. ეგოს სხვადასხვა გამოხატულებები აქვს. შემიძლია გავიხსენო რაც შემხვედრია და მინახავს/მომისმენია: განმსჯელი ეგო – მუდმივად განვიხილავ, ვაფასებ, განვსჯი სხვებს. ცუდ ვერსიაში, ვჭორაობ. თითქოს ასეთი ქმედება ერთგვარი საჭიროებაა მე-ს დამკვიდრებისთვის. სხვების მაამებელი ეგო – მზად ვარ ყველას ვასიამოვნო და ამით საკუთარი დაუცველობა დავმალო. ან იქნებ უარყოფის მეშინია და ჩემი მე ცდილობს ყველას თვალში კარგი ტიპი იყოს, მეტი დადასტურება მოიპოვოს. ასეთ ადამიანებს ფლიზერებს (pleaser) ეძახიან. უპირატესი ეგო – მე შენზე უპირატესი ვარ და შესაბამისადაც ვიქცევი, გიმტკიცებ ჩემს უპირატესობას. ამ შემთხვევაში ხაზგასმა ხდება ხშირად სოციალურ სტატუსზე. მაგალითად, მე უბრალოდ მენეჯერი კი არა, მთავარი მენეჯერი ვარ. ერთ დღესაც თუ გითხარით, “მე ქოუჩი ვარ, თქვენ არავინ”, ე.ი. ჩემში უპირატესობის მოყვარულმა ეგომ გაიღვიძა :))) „მართალი“ ეგო – საკუთარ თავს დავაპროექტებ, როგორც კეთილშობილი, სათნო, მართალი, წესიერი, მაღალზნეობრივი. ვიტყვი, რომ ამ ყველაფრის გამო, მე სხვებზე უკეთესი ვარ, რადგან ცუდად არავის ველაპარაკები, ცუდად არავის ვექცევი. ჩემს მიერ მიგნებული გასხივოსნების გზაც შენსას სჯობია, რადგან ჩემი აღმოჩენილი მეტიდაციები ჭეშმარიტად მართალია. დადანაშაულების მოყვარული ეგო – ყოველთვის ყველაფერი სხვისი ბრალია. გამოცდილებაზე დაფუძნებული ეგო – 30 წელია ამას ვაკეთებ და მე უკეთ ვიცი, შენ არაფერიც არ იცი. ძალაუფლებაზე დაფუძნებული ეგო – მე ვფლობ ძალაუფლებას შევცვალო სხვა ადამიანების ცხოვრება ისე, როგორც მინდა. ამიტომ, ჩემი მე ასოცირებულია სწორედ ამ ძალასთან. ასეთი ეგო მინახავს პოლიტიკოსებში, ხელმძღვანელ პირებში, ზოგ გურუში. და საინტერესოა, ძალაუფლების დაკარგვის მერე რა ხდება? ფულზე დაფუძნებული ეგო – მე ვფლობ ქონებას, მაქვს ფული, შესაბამისი შესაძლებლობები და შემიძლია ვიმოქმედო სხვებზე სწორედ ამ ფულის გავლენით. აქაც საინტერესოა, ფულის დაკარგვის მერე რა ხდება? სულიერებაზე დაფუძნებული ეგო – მე მაქვს სიამაყის შეგრძნება, რომ ვარ განსხვავებული, არაჩვეულებრივი, რადგან ჩემი სულიერი ეგო მეუბნება, რისაც მე მწამს და მჯერა, ეს მნიშვნელოვანია, ჩემი ცოდნები გამორჩეულია. და ხშირად მავიწყდება, რომ სულიერება ზოგჯერ ჩვეულებრივობას ნიშნავს. შეგიძლიათ დაამატოთ კიდევ სხვა ვერსიები, ალბათ ბევრია. რომელში იცანით საკუთარი თავი? მე ყველაში 🙂 ისევ შესავალს დავუბრუნდები და ვიტყვი, რომ ცუდი და კარგის ჭრილში არ შევხედავდი ამ ყველაფერს. აქ ჩამოთვლილს ყველას აქვს როგორც პოზიტიური, ასევე ნეგატიური გამოვლინება. ამასთანავე, არსებობს ეგოს მკვეთრად ნეგატიური გამოვლინებები: როცა ყოველთვის მართალი მინდა ვიყო; როცა ვერ ვიღებ კრიტიკას და უკუკავშირს, თუმცა ხმამაღლა ვამბობ, რომ უკუკავშირისთვის მზად ვარ; როცა წინააღმდეგობას ვუწევ ცვლილებებს, როცა ვცდილობ ვიყო ვინმე სხვა; როცა სხვებს ვედრები ან ვეჯიბრები და ა.შ. აქაც ბევრი ვერსიაა. თუმცა… მახსოვს ის მომენტი, როცა საკუთარ თავს ვუთხარი მე ვარ და ეს საკმარისია. მეტი არც არაფერია საჭირო. დაე, ვარ-ის მერე იყოს სიცარიელე, უსაზღვრო სივრცე. მერე რა, რომ მეშინია. უსაზღვრობის მეშინია? ეგ არაფერია. დაივიწყე ირინე, ყველაფერი დაივიწყე, რაც აქამდე ხაზები გაგივლია. ყველანაირი ჩარჩო და ინსტრუქცია დაივიწყე და გაიხედე იქით, საითაც ჯერ არ გაგიხედავს, ჯერ არ იცი რა ხდება. მერე რა, თუ გეშინია. პირველად ყოველთვის არის შიში. უნდა შეგეშინდეს, სხვანაირად ვერ. უნდა შეგეშინდეს და მოგინდეს ჩახედო შენს შიშს თვალებში. და წახვიდე იქით, საითაც ჯერ არ გაგიხედავს. ეგოსგან თავისუფალი კონტაქტი სამყაროსთან და საკუთარ თავთან დიდია. ზოგჯერ ისეთი დიდი, რომ სხეულის შეგრძნებას მაკარგვინებს. ეს დიდიც რაღაც კიდევ უფრო დიდის ნაწილია, რაც დაცლილია ყველანაირი შეფასებისგან, მოლოდინისგან და კიდევ ათასი ადამიანური სისულელისგან. ჩემთვის ასეთია ფერისცვალება. ამ ყველაფერზე როცა ვფიქრობ, ზემოთ ჩამოთვლილი ეგოს/ქცევის პატერნები უბრალოდ აზრს კარგავს. რამდენად ხშირად ვფიქრობ ამ ყველაფერზე? ვერ, რადგან ჩემი ეგო პერიოდულად ფუვდება :)))	ka	0.995658	887	0.297632
https://mproject.space/observer/	თითქოს მინდოდა დამეწერა დამკვირვებლის ეფექტზე, როგორც ამას კვანტური ფიზიკის სხვადასხვა ექსპერიმენტები აღწერს, ვიგნერის მეგობრის პარადოქსზე, ცოტა რამ ობიექტური რეალობის შესახებაც. თუმცა, ვუყურებ ცარიელ ფურცელს და მახსენდება, როგორი ცარიელი გამოვედი ბევრ საათიანი მდუმარე მედიტაციის პრაქტიკიდან გაზაფხულის იმ მშვენიერ დღეს. დღეების მანძილზე უბრალოდ ჩუმად ვიჯექი და ვაკვირდებოდი სუნთქვას. დღესაც ძალიან ცარიელი გამოვედი 5 რიტმის 10+ საათიანი ვორქშოპიდან. გადაბმულად რამდენიმე საათი, ჩემი სხეული სხვადასხვა რიტმის ქვეშ მოძრაობდა ასევე ჩუმად, უმიზნოდ და უბრალოდ ვაკვირდებოდი რა ხდებოდა შიგნით. სიცარიელე ამ ორივე შემთხვევაში კარგი გაგებისაა. ეს ნამდვილად არის არაფრის მდგომარეობა – როცა სხეულშიც არაფერია, გონებაშიც, წარსულშიც, მომავალშიც. საითაც გაიხედავ, ყველგან ყველაფერი დაცლილია სიტყვებისგან, აზრებისგან, შეფასებებისგან და შენ უბრალოდ ხარ. წინა კვირას ასეთი წინადადებაც ვუთხარი მეგობარს, მე მხოლოდ ვარ „ვარ“-ის პროცესში, სულ ეს არის. თითქოს ამაზე დიდად ლაპარაკს ვერ ვახერხებ, რადგან ყველაზე მეტად მიჭირს რაიმე სიტყვებით აღვწერო ეს პროცესი – ის, რაც ჩუმად დამზერას მოაქვს. თუმცა, გადავწყვიტე მაინც ვცადო. ვაცნობიერებ, რომ ეს აღწერა იქნება ცალმხრივი და ალბათ აჩვენებს მხოლოდ ერთ ფოკუსს. პროცესი კი მრავალმხრივი და მრავალსახიანია. მეტაფორული შედარება რომ მოვიყვანო, თითქოს შედიხარ ას სართულიან შენობაში, რომელსაც უამრავი ფანჯარა აქვს. ყველა ფანჯრიდან სხვადასხვა ხედი იშლება, სამყაროს სხვადასხვა სურათი ჩანს. შენ კი ერთ კონკრეტულ მომენტში მხოლოდ ერთი ფანჯრიდან შეგიძლია გახედვა. რასაც დაინახავ, ის აუცილებლად იქნება სიმართლე, ოღონდ არა მთლიანი სურათი, არამედ ფრაგმენტი. თუკი ყველა ფანჯრიდან ერთდროულად გაიხედავ, მხოლოდ მაშინ დაინახავ მთლიან სურათს. მეც ვაცნობიერებ, რომ ვერანაირად ვერ აღვწერ მთლიან სურათს. და ამიტომ, იყოს მხოლოდ ფრაგმენტი. უკვე დიდი ხანია სხვადასხვა მეთოდით და პერიოდულობით ვაპრაქტიკებ ჩუმად დამზერის ხელოვნებას. თავიდან ვაკვირდებოდი ყველაფერს გარეთ. ვიჯექი პარკებში, კაფეებში, სავაჭრო ცენტრებში, სხვადასხვა თავშეყრის ადგილებში და უბრალოდ ვაკვირდებოდი გარემოს, საგნებს, ადამიანებს, მათ ქცევებს, ემოციებს, დინამიკას, ხმაურს, რიტმს, პულსაციას, შეგრძნებებს და ა.შ. ასეთი შეგრძნებაა, შენ არ ხარ რაიმეს თანამონაწილე, შენ ხარ უბრალოდ დამკვირვებელი. შენ არ მოქმედებ, შენ აკვირდები. შენი მიზანი არ არის რაიმე დასკვნა გამოიტანო ან რაიმე ემოცია გაგიჩნდეს. უბრალოდ აკეთებ ფაქტების აღწერას, ზოგჯერ ფოკუსირებულად დეტალებზე, ზოგჯერ მთლიანობაში. ჩემი გამოცდილებით, ეს პროცესი ძალიან ამახვილებს სმენას, თვალს და ყურს. რა თქმა უნდა, თავიდან ვცდილობდი ანალიზს, მქონდა ჩართული განსჯაც და შეფასებაც. ძალიან ძნელია ეს პროცესი დაწრიტო ამ ყველაფრისგან. მეგონა, რომ ამას უნდა მოეტანა კონკრეტული შედეგი და ის შედეგი იქნებოდა მნიშვნელოვანი. ეს არ აღმოჩნდა ასე. ჩემი აზრით, იყო დამკვირვებელი ნიშნავს უბრალოდ აღწერო ფაქტები. და იმისათვის, რომ უბრალოდ აღწერო ფაქტები, ეს ყველაფერი უნდა გაატარო შენში, ანალიზის და შეფასების გარეშე, უბრალოდ უნდა მისცე სამყაროს ნება გაიაროს შენში ყველა იმ მოვლენით, ხმაურით, რიტმით, ფაქტებით, ადამიანებით და ემოციებით, რასაც იმ წუთას აკვირდები. მერე დაკვირვების თვალმა გადმოინაცვლა შიგნით. „მერე“ უფრო მეტად უტრირებული ნათქვამია, რადგან შერეული პროცესია. ცალკე გამოყოფი ხაზი ნამდვილად არ აქვს. თუმცა, როდესაც უფრო მეტად მზერა გადმოვიტანე შიგნით, გარე დამკვირვებლებმა იკლო. ალბათ ეს ბუნებრივია. პროცესი ბევრნაირია, აკვირდები სუნთქვას, აკვირდები შეგრძნებას, აკვირდები მოქმედებას, აკვირდები საკუთარ თავს მთლიანობაში… არიან ადამიანები და არის მთელი რიგი სხვადასხვა სწავლებები, რომელიც ამბობს, როგორ შეიძლება გააკეთო ეს სწორად. მე ასეთი მიდგომა ავირჩიე: მოსინჯე ყველაფერი და რომელიც იმუშავეს, ის ყოფილა სწორი. აქვე არსებობს რამდენიმე „წესი“, რომელიც ჩემს თავს დავუწესე: დაკვირვება მოლოდინის გარეშე – ამ პროცესიდან არაფერს ველოდები. არც წინასწარ განზრახული შედეგი მაქვს, რომ იმ კონკრეტულ წერტილამდე უნდა მივიდე. მაქვს მხოლოდ ერთადერთი განზრახვა – ვიყო დამკვირვებლის პროცესში. რასაც მოიტანს, მოიტანოს. დაკვირვება შეფასების გარეშე – რასაც არ უნდა ვაკვირდებოდე, შიგნით თუ გარეთ, არ ვაკეთებ ანალიზს და არც შეფასებას. და თუ მინდა მთლიანობა დავინახო, ვაკეთებ უბრალოდ ფრაგმენტების შეერთებას. აქ ცოტას გადავუხვევ. ზოგადად მგონია, რომ განკურნება ანალიზით შეიძლება დაიწყოს, მაგრამ განკურნება ანალიზით არ ხდება. განკურნება ნიშნავს გამთლიანებას და მას გამოცდილებაში შესვლა სჭირდება, რაც უფრო მეტად ქმედებაა, ვიდრე ანალიზი. შეიძლება ითქვას, რომ ანალიზიც ქმედებაა. კი, შეიძლება, გააჩნია ვინ რას ვგულისხმობთ სიტყვაში ქმედება. აქვე ხაზგასმით: ეს ჩემი პირადი მოსაზრებაა, სუბიექტური გამოცდილება, შეიძლება ჩემი ჩარჩოა, ჩემეული რეცეპტი საკუთარი თავისთვის და არ ნიშნავს, რომ თქვენთვის სიმართლეა. რაც შეეხება ჩემს სიმართლეს, ჩუმად დამზერის პროცესში ასეთი სიმართლე ვიპოვე: საკმარისია მზერა მიმართო რამე კონკრეტულისკენ, ეს რამე კონკრეტული იწყებს მოძრაობას, თუნდაც მანამ უძრავ მდგომარეობაში ყოფილიყო. დაკვირვება ააქტიურებს სამყაროს კონკრეტულ ფრაგმენტს და ასე ფრაგმენტ-ფრაგმენტ ჩვენ შეგვიძლია შევაერთოთ და გავააქტიუროთ მთლიანი სურათი. ჩუმად დამზერის ხელოვნების მთავარი ამბავიც ის არის, რომ ნამდვილად შესაძლებელია ყველა ფანჯრიდან ერთდროულად გახედვა.	ka	0.994026	640	0.265625
https://mproject.space/procrastination/	დღე დაიწყო უღიმღამოდ. და დღე მიილია. როგორც კი მოსაღამოვდა, იწყებ ფიქრს, რა გინდა, რომ გააკეთო ხვალ. ის, რაც გინდოდა გაგეკეთებინა დღეს, მაგრამ რაღაცნაირად არ იყავი განწყობაზე, დრო არ გეყო, დაგეზარა, ვერ მოასწარი, გერთულა და ა.შ. იწყებ ფიქრს და შენი მილეული ენერგიაც ცოცხლდება. ნელ-ნელა გრძნობ, როგორ სწრაფდება აზრები, სურვილები: „აი ახლა რომ დღე იყოს, ამას გავაკეთებდი, წავიკითხავდი, ვისწავლიდი, ვივარჯიშებდი, ჯანსაღ კვებას მივხედავდი, პროექტს დავწერდი… მაგრამ უკვე გვიანი საღამოა და …. მოდი, ხვალისთვის იყოს“. მერე, საკუთარ თავთან უფრო მეტი სიმტკიცისთვის, იღებ ტელეფონს და ნოუთებში იწერ შენი ხვალინდელი გასაკეთებელი საქმეების სიას. იმ სიას, რომელიც ძალიან მნიშვნელოვანია და შენს მიზნებს უკავშირდება. კარგად დაფიქრდები, ჩამოწერ ყველა ნაბიჯს და თან არაერთს. შენს თავს ეუბნები, რომ ამ ყველაფერს ხვალ მოასწრებ, მოერევი, გააკეთებ იმიტომ, რომ ამ წუთას ისეთი ენერგიის მოზღვავებას და მოტივაციას გრძნობ, რომ მიგიშვან, მთებსაც გადადგამ. მაგრამ, რადგან უკვე ღამეა და ძილის დროა, დაე იყოს ხვალ. მეორე დღეს იღვიძებ და ეს ყველაფერი გამქრალია, ენერგიაც, მოტივაციაც, სურვილებიც, მიზნებიც. დღე იწყება უღიმღამოდ. აკეთებ მხოლოდ იმ საქმეებს, რასაც შენგან მოითხოვენ სხვები, რასაც შენგან მოითხოვს ყოფა, სამსახური, რაც აუცილებელია, გადაუდებელია, დედლაინი კარს მოგდგომია. იმ მნიშვნელოვან სიას კი უბრალოდ თვალს არიდებ. დღის მეორე ნახევარში იწყებ ფიქრს, „რა კარგი იქნებოდა, ამ სიიდან რომელიმე მაინც რომ გამეკეთებინა“. გეწყება შფოთვა, სინდისის ქენჯნა. ცოტათი თვალსაც აარიდებ საკუთარ თავს. თუ ძალიან შეგაწუხებს სინდისი, იქნებ ამ მნიშვნელოვანი სიიდან რომელიმე ერთი მაინც გააკეთო. რაც უფრო მეტად საღამოვდება, მით უფრო მეტად გიჩნდება სურვილი ყველაფერი დაიწყო თავიდან. და, რა თქმა უნდა, იწყებ თავიდან. საკუთარ თავს ჰპირდები, რომ ამ ყველაფერს გააკეთებ ხვალ. სიასაც გადახედავ, განაახლებ კიდევაც, იქნებ უფრო დახვეწო, რაღაცები მიამატო ან ამოაკლო. ენერგიაც მოდის, მოტივაციაც ჩნდება, ნელ-ნელა გავიწყდება შფოთვა და სინდისის ქენჯნაც. „კი, ხვალ ნამდვილად გავაკეთებ,“ – ეუბნები შენს თავს და ასე იმედიანად იძინებ. თენდება ხვალ და მიდიხარ იმავე წრეზე. თუკი ჩვენი თვით-რეგულაციის უნარი წარუმატებელია, ანუ არ მუშაობს, გვახასიათებს მნიშვნელოვანი შესასრულებელი საქმეების, დავალებების, ამოცანების ირაციონალური გადადება და ეს არის პროკრასტინაცია. ალბათ ეს სიტყვა ყველამ იცით და ცხოვრებაში ერთხელ მაინც დაგიგუგლავთ how to overcome procrastination. რა პასუხებიც ნახეთ, ყველა სწორია. თუმცა, უნდა ვიპოვოთ ის, რომელიც ჩვენთვის იმუშავებს. ადამიანებს გვახასიათებს პროკრასტინაცია. ასეთი კითხვა მაქვს თქვენთან: რა ხდება თქვენს გონებაში იმ მომენტში, როცა იღებთ გადაწყვეტილებას და რაღაც ძალიან მნიშვნელოვანის გაკეთებას დებთ ხვალისთვის? თან ამ ყველაფერს ახასიათებს პარადოქსულობა. ვიცით, რომ ეს გასაკეთებელი საქმე მართლა მნიშვნელოვანია და ნამდვილად კავშირშია ჩვენს მიზანთან. ვაცნობიერებთ იმ შედეგებსაც, რასაც ამ ყველაფრის დღეს გაკეთება მოგვიტანს. მაგრამ მაინც, რაღაც მომენტში ვიღებთ გადაწყვეტილებას, რომ გადავდოთ ხვალისთვის. და ამ მომენტში რა ხდება თქვენს გონებაში? რას ეუბნებით საკუთარ თავს? რა არის ის, რაც ამის გაკეთებას „გაიძულებთ“? ალბათ, ასე გადადებული გვაქვს უამრავი კარგი წიგნის წაკითხვა, ჯანსაღად კვება, ფიზიკური აქტივობა, ადამიანებთან ურთიერთობა, რაღაცის სწავლა, მნიშვნელოვანი მიზნები და ამის ნაცვლად ვაკეთებთ სხვა რამეებს, რაც ნაკლებად ან საერთოდ არაა მნიშვნელოვანი, მაგრამ ვაკეთებთ. როგორც ამბობენ, პროკრასტინაციის ერთ-ერთი მიზეზი არის ამწუთიერი სიამოვნება. ყველა ეს შესასრულებელი საქმეები საკმაოდ დიდ ძალისხმევას მოითხოვს, რომლის შედეგს და ერთგვარ ჯილდოს მივიღებთ მომავალში, მაგრამ არა ახლა. ამიტომ, ჩვენში არის რაღაც ნაწილი, რომელსაც ახლა ურჩევნია გარანტირებული სიამოვნება, ვიდრე მომავალში, რომელიც ჯერ არ დამდგარა და, გულწრფელად რომ ვთქვათ, არც დადგება. მეტი სიმარტივისთვის წარმოიდგინეთ, რომ არსებობს სელფი აწმყოში და სელფი მომავალში. მიზნებს ისახავს მომავლის სელფი, რომელიც ხედავს, რა უნდა რომ მიიღოს ცხოვრებისგან, გეგმავს ნაბიჯებს და შედეგებსაც ნათლად განსაზღვრავს. სელფი მომავალში იაზრებს გრძელვადიან ჯილდოებს. თუმცა, მოქმედება და მომავლის სურათამდე მისვლა შეუძლია მხოლოდ აწმყოს სელფს. და გადადების გადაწყვეტილებასაც სწორედ აწმყოს სელფი იღებს, რადგან ის არის ამ მომენტში და მას სწორედ ახლა უნდა თავისი წილი სიამოვნება. სინამდვილეში, ეს სიამოვნება არაფრის მომცემი არ არის და მეტიც, ეს სიამოვნება ჭამს ჩვენს დროს და გვაახლოვებს სიკვდილთან. პროკრასტინაციის რამდენიმე მიზეზს შორის, გარდა ამწუთიერი სიამოვნებისა, არის წარუმატებლობის ან წარმატების შიშები, პერფექციონიზმი, მეოცნებეობა, კრიზისის სიყვარული, რწმენა-წარმოდგენა, რომ დედლაინის მოახლოება შემოქმედებითობას გვიხსნის და ამ ყველა მიზეზთან დაკავშირებული შფოთვები. რომ შემეძლოს სრული კატეგორიულობით ვთქვა, რა უნდა მოხდეს, რომ ადამიანები პროკრასტინაციას შევეშვათ, ვიტყოდი ასე: ალბათ ყველაფერი უნდა განულდეს. და ყველაფერში ვგულისხმობ „ყველაფერ იმას“, რაც შფოთვის მიზეზად იქცევა. განულება არ ხდება ბრძოლით. თუ ვიტყვი, რომ ვებრძვი შიშს, ე.ი. მე ამ ბრძოლაში ენერგიებს ვკარგავ და შიშს ვკვებავ. ამის ნაცვლად, შემიძლია ვიპოვო ჩემთვის რა დგას შიშის საპირისპირო მხარეს და იმას დავუსხა წყალი, ის გავაძლიერო, იმაზე მოვახდინო ფოკუსირება და სწორედ ამით გავანულო შიში. და მთავარი: თუკი გააცნობიერებ, რომ ხელისშემშლელი ბარიერები, წინააღმდეგობები, რწმენა-წარმოდგენები, სტერეოტიპები, ჩარჩოები, შიშები, ქცევები – ყველაფერი, რაც ხელს გიშლის საკუთარი თავის შეგრძნებაში, არის ტვინის მიერ დაგებული ხაფანგები, ერთგვარი ილუზია, თუკი ამას ნათლად, ცხადად გააცნობიერებ, ეს ჰგავს გამოფხიზლებას. თითქოს ამ წუთას გაახილე თვალი და დაინახე სამყარო ისეთი, როგორიც არის. არც კარგი, არც ცუდი, არც კეთილი, არც ბოროტი – უბრალოდ სამყარო კატეგორიების გარეშე. და საკუთარი თავი მასში შენი ყველა იმ ნაწილით, რომელიც გაქვს და რომელმაც აქამდე მოგიყვანა. საკუთარი თავი განსჯის გარეშე, როგორც მოცემულობა, რომელიც შეგიძლია შეცვალო. გაცნობიერების მერე ცვლილებები ერთიანად და თავისით არ მოდის. ამ ცვლილებებს სჭირდება ძალისხმევა, რომ გადადგა პატარა, ცნობიერი, სასურველი, თავისუფალი და ლაღი ნაბიჯები, რომელიც ნელა, მშვიდად და გააზრებულად მიგიყვანს იქამდე, სადაც მისვლას შენი გონება პროკრასტინაციის, შფოთვების და ხაფანგების გარეშე მოინდომებს.	ka	0.99654	778	0.293059
https://mproject.space/self-confidence/	თუკი მჯერა, რომ შემიძლია. თუკი ვენდობი საკუთარ თავს და ამ ნდობას რეალისტური საფუძვლები აქვს, მაშინ ვიტყვი, რომ მე თავდაჯერებული ადამიანი ვარ. თუკი ვფიქრობ, რომ მე სხვაზე უკეთესი ვარ და შესაბამისად ვიქცევი, ამას თავდაჯერებულობასთან საერთო არაფერი აქვს. სულ სხვა შესავალი ერთხელ, უცნობი ადამიანების წრეში, გაცნობის მიზნით მკითხეს, „შენ ვინ ხარ?“ წამის მეასედში ვუპასუხე „არავინ“. „სახელიც არ გაქვს?“ და ატყდა სიცილი. უცებ მომინდა მეთქვა „მე აპრილი მქვია, შენ თუ გინდა გვირილა დამიძახე“. საინტერესოა, მე არ ვარ ჩემი სახელი, არ ვარ ჩემი პროფესია, არ ვარ ჩემი სოციალური სტატუსი, არ ვარ ჩემი პიროვნული თვისებები, არ ვარ ჩემი აზრები, არ ვარ ჩემი ემოციები, არ ვარ ჩემი რწმენა-წარმოდგენები, არ ვარ ჩემი ცოდნა, არ ვარ ჩემი შიშები და თუ ეს ყველაფერი არ ვარ, მაშინ ვინ ვარ ან რა ვარ? მე ვარ. უბრალოდ ვარ და წერტილი. და ასე, ამ მდგომარეობაში, მე ვენდობი საკუთარ თავს. მჯერა, რომ შემიძლია. ყველაფერი? არა, ყველაფერი არა. ზემოთ ვახსენე რეალისტური საფუძვლები. აქ ვიტყოდი, რომ საკუთარი თავის რეალისტური ხედვა ცოტათი გონების ხაფანგს ჰგავს რადგან, როგორ ვამოწმებ, რომ ის, რაც მე მგონია საკუთარ თავზე, რეალისტურია? როგორ და ისევ საკუთარ თავს ვეკითხები: როგორ გგონია, რასაც შენ თავზე ფიქრობ, სინამდვილის ამსახველია? ესეც ხაფანგია. უფრო სწორედ, ძალიან ვიწრო ზღვარი. სად მომატყუებს ჩემი გონება, ვინ იცის. თუმცა, თუკი მე გულწრფელად დავიჯერებ, რომ ვარ ვარდისფერი ღრუბელი და მოვიქცევი შესაბამისად, იქნება თუ არა ეს სინამდვილე? დიახ, იქნება. ეს იქნება ჩემი სუბიექტური რეალობა. და აქვე ვთქვათ, რომ არსებობს ობიექტური რეალობა, სადაც მე ვარდისფერი ღრუბელი კი არა, უბრალოდ ილუზიებით შეპყრობილი ადამიანი ვარ, ვბოდავ. თუმცა, თავდაჯერებული, რადგან მჯერა, რომ ნადვილად ვარდისფერი ღრუბელი ვარ, ასეთ საკუთარ თავს ვენდობი და ამის შესაბამისად ვიქცევი. არის ეს გონების ხაფანგი? მე ვფიქრობ, არის. შემიძლია საკუთარი თავის ხედვის სინამდვილესთან შესაბამისობა სხვა ადამიანებთან გადავამოწმო, მივიდე და ვკითხო, უკუკავშირი ვთხოვო. თუმცა, აქაც ხაფანგია. მე არ ვიცი იმ ადამიანს ჩემს შესახებ რა ფარული ზრახვები, წარმოდგენები, ემოციები, შეხედულებები, მოლოდინები და შეფასებები აქვს. მე არ ვიცი იმ ადამიანის რეალობაში მე ვინ ვარ, რა ვარ და რამდენად შეიძლება ეს უკუკავშირი იყოს ობიექტური. აჰა, აქაც იმ ობიექტურობას ვითხოვ, რომელიც არც კი ვიცი, რა ფორმით არსებობს. არის მესამე გზაც, უბრალოდ დავაკვირდე ჩემს კომუნიკაციას სამყაროსთან, თუ რა საპასუხო რეაქციებს ვიღებ. კომუნიკაციის მთავარი აზრი ხომ მის საპასუხო რეაქციაშია. მე თუ ვკომუნიცირებ, როგორც ვარდისფერი ღრუბელი და სამყაროსგან საპასუხო რეაქციად ვიღებ „გოგონა, კარგ ფსიქიატრს მიგასწავლით“, აქ წესით უნდა დავფიქრდე. პირიქით, თუ სამყაროც მპასუხობს, როგორც ვარდისფერ ღრუბელს უპასუხებდა, მაშინ ორმაგი დადასტურება მაქვს: მეც მჯერა, რომ ვარდისფერი ღრუბელი ვარ და სამყაროც ასე მხედავს. სიტყვა სამყაროში ვგულისხმობ ყველას და ყველაფერ იმას, რაც ჩემს გარეთ არის. არის თუ არა ეს ყველაფერი ჩემი ტვინის მიერ გაკონტროლებული ჰალუცინაცია? ალბათ, არის. აბა ერთი წამით წარმოიდგინეთ ობიექტური რეალობა, სინამდვილეში როგორი შეიძლება იყოს ის? ჩვენ ვმოძრაობთ გაურკვევლობაში, მუდმივად ცვალებად, არაპროგნოზირებად გარემოში, სადაც არ ვიცით და ვერ ვაკონტროლებთ, როდის მოვა სიკვდილი, როდის მოვა სიყვარული, როდის მოვა ბედნიერება, როდის მოვა უბედურება. აბა დაფიქრდით, რეალურად და ნამდვილად რისი კონტროლი შეგიძლიათ? და ამ მუდამ ცვალებად სამყაროში, როდესაც იმასაც კი ვერ ვაკონტროლებთ, ხვალ დილას გავიღვიძებთ თუ არა, მაინც ვახერხებთ შევქმნათ უზარმაზარი მონუმენტები, ხელოვნების ნიმუშები, გრძელვადიანი ურთიერთობები, ვაშენებთ სახლებს, სადაც რამდენიმე ათეული წელი გვინდა ვიცხოვროთ, ვაგროვებთ ფულს, ვრგავთ ხეებს და ვთანხმდებით, რომ ის, ვინც არასდროს გვინახავს, ყოვლისშემძლე და შემოქმედია. ვიგონებთ ხალხთაშორის ურთიერთობის სისტემებს და ვიყურებით მომავალში, რომელიც, ობიექტურად რომ ვთქვათ ისევე გაურკვეველია, როგორც აწმყო. ჩვენი კი, ასეთ რეალობაში, გვყოფნის თავდაჯერება და ჩვენს ილუზორულ წარმოსახვებს საყოველთაო რეალობად ვაქცევთ, რომელიც ხელშესახები არაა, თუმცა უკვე ობიექტურია. ის, რის საფუძველზეც საკუთარ თავს ვეყრდნობით და გვჯერა საკუთარი შესაძლებლობების, საკმაოდ ილუზორულია, საპნის ბუშტივითაა. ხშირად, საკმარისია ერთმა ადამიანმა ერთი სიტყვა გითხრას და შენი წლობით ნაშენები თავდაჯერებულობა ჩამოიშლება. უფრო ხშირად კი, სხვა ადამიანის სიტყვაც არ არის საჭირო. ჩვენვე ვეუბნებით ამგვარ სიტყვებს ჩვენივე თავს. უცნაურია არა? ამას ხუმრობით დრამატულ ერორს ვეძახი. ათი წელია ტრენერი ვარ. აქედან რამდენიმე წელი ლექტორი ვიყავი. ჩემივე ავტორობით შედგენილ საგანს ვასწავლიდი მაგისტრატურის სტუდენტებს. დღემდე მგონია, რომ ის, რაც მე ვიცი, ისედაც ყველამ იცის და ახალი ამ ადამიანებს რაღა უნდა ვასწავლო? და დღემდე ყველა ტრენინგის, ლექციის თუ სიტყვით გამოსვლის წინ ვემზადები გიჟივით, ახალ წიგნებს ვკითხულობ, ახალ თემებს ვამზადებ, ახალ ინსტრუმენტებს ვეძებ და მაინც ვღელავ. ვღელავ მანამ, სანამ ჩემ თავს არ ვეტყვი ამ ფრაზას: „ირინა, ამ წუთას შენ ხარ უბრალოდ ინსტრუმენტი, რომელსაც ეს ადამიანები გამოყენებენ ცოდნის მისაღებად. მეტი არაფერი“. ეს ის მაგიური ფრაზაა, რომელიც ჩემს თავს მოვუფიქრე, როცა 500-მდე ადამიანის წინ უნდა დავმდგარიყავი და მომეყოლა ჩემი ცოდნების შესახებ. და მაინც, დავუბრუნდეთ თავდაჯერებულობას. ჯერ არ მქონია შემთხვევა, როცა ჩემთან სესიებზე მოსულ ადამიანს არ ეთქვას, თავდაჯერებულობაზე ვიმუშაოთ. ეს ის არის, რასაც ყველა დავსდევთ. ზოგჯერ საფუძვლიანად ჩავიჭერთ ხელში და ამ დროს ვასწრებთ გავხდეთ წარმატებულები საქმეში, ურთიერთობებში, სოციუმში. ზოგჯერ კი ძალიან გვისხლტება ხელიდან და მის დევნაში დროც გადის. თავდაჯერებულობაზე დგას ადამიანი, მისი ბედნიერება, მისი წარმატება, მისი ეგო, მისი მიღწევები, მისი შიშები, მისი ოცნებები, მისი ფინანსები, მისი ურთიერთობები, მისი ყველაფერი. და თავდაჯერებულობის გარეშე ადამიანი უბრალოდ იშლება ნაწილებად. გინახავთ ჩამოშლილი ადამიანი? მინახავს, ვყოფილვარ და მიგრძვნია, რომ სინამდვილეში ამ ილუზორულ საპნის ბუშტზე დგას ჩვენი, ადამიანების დრამატული გარდასახვები. აღქმა რომ ჩვენი ტვინის მიერ გაკონტროლებული ჰალუცინაციაა, ამაზე ვთანხმდებით? და საკუთარი თავის აღქმა რას ემყარება? სინამდვილეში, როგორც კი გააცნობიერებ, რომ შენ არ ხარ არც შენი სახელი, არც შენი პროფესია, არც შენი სოციალური სტატუსი, არც შენი პიროვნული თვისებები, არც შენი აზრები, არც შენი ემოციები, არც შენი რწმენა-წარმოდგენები, არც შენი ცოდნა, არც შენი შიშები, იქვე თავდაჯერებულობას ანაცვლებს სიყვარული. და აცნობიერებ: საკუთარ თავთან, სხვა ადამიანებთან, სამყაროსთან ურთიერთობის ერთადერთი ენა არის სიყვარული. და ეს არის ჰალუცინაცია, რომელსაც ვერ გააკონტროლებ.	ka	0.995375	850	0.283529
https://mproject.space/stimulus-response/	არჩევანის ბუნებაზე თუ დავფიქრდებით, პირველი მახსენდება ასეთი რამ – არსებობს სივრცე სტიმულსა და საპასუხო რეაქციას შორის და ამ სივრცის გაცნობიერება ნამდვილად არის ძალა. არ გეგონოთ ეს ჩემი მოსაზრება, სადღაც ამოვიკითხე, თუმცა ახლა ვერაფრით ვიხსენებ ავტორს. მთელი სამყარო ჩვენს ირგვლივ სტიმულის უსასრულო ჯაჭვია. სულ რაღაც ხდება, სულ მოქმედებაა, სულ ცვლილებებია. რა დიდებული რამაა ბუნება, არა? ისეთად შექმნა ადამიანის სხეული, ზოგჯერ რომ ვუფიქრდები, იდეალური ბიო-რობოტი მგონია (რომელსაც თავში არასწორი პროგრამები ჩაუდეს). ნერვული სისტემა, რომელიც ჩვენი ყოფნის ბიოლოგიური ფუნდამენტია, უმალ მომართულია თითქმის სინქრონში იმოქმედოს გარედან შემოსულ სტიმულზე. იმიტომ ვიყენებ სიტყვას თითქმის, რომ სწორედ აქ არის გაცნობიერების სივრცე. ცოტას ნერვულ სისტემაზე ვილაპარაკებ და გაცნობიერების ამბებზე მერე გადავალ, თუ ძალიან არ ჩამითრია ნეიროფიზიოლოგიის საკითხებმა. იმაზე დაფუძნებით, რასაც ვხედავთ, გვესმის თუ ვგრძნობთ, ნერვული სისტემა მართავს ჩვენს ყველა ქმედებას. ის განსაზღვრავს როგორ ვფიქრობთ, ვმოქმედებთ, რას განვიცდით, რა რეაქციები და რეფლექსები გვაქვს. როდესაც რაღაც იცვლება გარემოში ან ჩვენში, ნერვული სისტემისთვის ეს არის სტიმული და მისი მთავარი ფუნქციაა ჰქონდეს რეაქცია სხვადასხვა სტიმულზე სხვადასხვა გზით. ძალიან მარტივად რომ ვთქვათ, შემოდის ინფორმაცია, ნერვული სისტემა ამ ინფორმაციას იღებს, გადაამუშავებს, აინტეგრირებს და აქვს საპასუხო რეაქცია სხეულებრივ, აზრობრივ და განცდების დონეზე. სწორედ ინტეგრირების პროცესში ვიღებთ გადაწყვეტილებებს ქმედებაზე. როგორც კი გადავწყვეტთ, ჩვენი სხეული რეაგირებს, ემოციები ჩნდება და ხდება ის, რაც ხდება. გადაწყვეტილების მიღებაში და მართვაში ჩართულია ცენტრალური ნერვული სისტემა (CNS), რომელიც მოიცავს თავის ტვინს და ზურგის ტვინს. ინფორმაციის მიღებას და გაგზავნას მართავს პერიფერიული ნერვული სისტემა (PNS), რომელიც თავის მხრივ ორად იყოფა: სენსორული და მოტორული. სენსორულს ინფორმაცია გადააქვს CNS-კენ, მოტორულს კი გამოაქვს CNS-დან ორგანოებისკენ, ჯირკვლებისკენ და კუნთებისკენ. მოტორული ფუნქცია თავის მხრივ იყოფა სომატურ და ავტონომიურ სისტემებად. სომატურ ნერვულ სისტემას ინფორმაცია გადააქვს ჩონჩხის კუნთებისკენ, ავტონომიურს – შინაგანი ორგანოებისკენ და ჯირკვლებისკენ. თავის მხრივ, ავტონომიური ნერვული სისტემა სიმპათიკურ და პარასიმპათიკურ ნერვულ სისტემად იყოფა. სიმპათიკური ორგანიზმს ამზადებს საგანგებო სიტუაციისთვის, პარასიმპათიკური – დასვენებისთვის. „თავს დაესხი ან გაიქეცი“ რეაქციას სიმპათიკური სისტემა მართავს. მას შემდეგ, რაც თავს დაესხმებით ან გაიქცევით, მოდუნების და ჩვეულ მდგომარეობაში დაბრუნების ამბები უკვე პარასიმპათიკური სისტემის პასუხისმგებლობაა. წარმოდგინეთ, როგორი სინქრონულად მოწყობილი მოქმედებებია ეს ყველაფერი. და მაინც, ამ იდეალურად შეთანხმებულ სისტემაში არსებობს სივრცე სტიმულსა და საპასუხო რეაქციას შორის და ამ სივრცის გაცნობიერება ნამდვილად არის ძალა, ნების თავისუფლება და პიროვნული ზრდა. ჰო, გამახსენდა, ვიქტორ ფრანკლთან მაქვს ამოკითხული ეს სიტყვები. ეს გაცნობიერების სივრცე კავშირდება რწმენებთან, ღირებულებებთან, საჭიროებებთან და წარსულ გამოცდილებებთან. როგორც კი რაღაც ხდება, ანუ გარე სტიმული შემოდის და ჩვენი CNS იწყებს გადაწყვეტილების მიღების პროცესს, ის მიდის და იხედება წარსულ გამოცდილებაში, თუ რა განგვიცდია ამ ან მიმსგავსებულ ამბავთან დაკავშირებით, რაზე რა სახელი დაგვირქმევია და როგორ შეგვიფასებია, რისი გვჯერა და გვწამს, რა მიგვაჩნია უტყუარ ჭეშმარიტებად, რა საჭიროება გვაქვს, რას ვეყრდნობით და როგორ ვაიდენტიფიცირებთ საკუთარ თავს მსგავს მოვლენებთან მიმართებაში, რისი გვეშინია და რისგან გავრბივართ. ტვინი კატასტროფული სისწრაფით აკეთებს ამ მოკვლევას და ასევე კატასტროფული სისწრაფით იღებს გადაწყვეტილებას, რომელსაც იმ კონკრეტულ მომენტში ვერ ვაცნობიერებთ, თუ რის საფუძველზე დაიბადა ეს გადაწყვეტილება, უბრალოდ ჩნდება მზა პასუხი და შესაბამისი ემოცია, რომლის შედეგადაც უმალ გვაქვს რეაქცია – ჩავდივართ ქმედებას. სხვათაშორის, ქმედების არ ჩადენაც რეაქციაა და მოფერებით გაშეშებას ეძახიან. ზრდის ზონა კი სწორედ აქ არის – ვიყო თვითცნობიერი, გავიაზრო ჩემი საპასუხო რეაქციის საფუძველი რა არის, რომელ რწმენას უკავშირდება, რა ღირებულებებს, რა წარსულ გამოცდილებას, გავაცნობიერო, საიდან მოდის ჩემი ეს ემოცია და ეს გადაწყვეტილება. და არათუ გავაცნობიერო, ვისწავლო ამის საფუძველზე, ვიყო თვითრეფლექსიაში და გავზარდო ჩემი ცნობიერების საზღვრები, ჩემი პიროვნების შესახებ ცოდნა. ჩემთვის ეს არის საკუთარი თავის გაცნობა, რადგან რაც მეტად ვსვამ გულწრფელ კითხვებს, ჩემი ეს კონკრეტული ემოცია ამ მომენტში რამ გამოწვია და სინამდვილეში რა ხდება, მით მეტად ვიცი ჩემი „წითელი ღილაკები“ და რაც ვიცი, ის ნამდვილად შემიძლია შევცვალო. სხვანაირად რომ ვთქვა, ამ წითელ ღილაკებს ავტომატურად კი არ ეჭირება „გარედან“ და შესაბამისად, ავტომატურად ვმოქმედებ, არამედ, მე მაქვს ჩემი რეაქციების პულტი ხელში, წითელი ღილაკების წარმოშობასაც ვაცნობიერებ და ვირჩევ – რა რეაქცია მქონდეს. მოკლედ რომ ვთქვა, ჩემთვის ეს არის ცხოვრება ავტომატიზმში თუ ცხოვრება გაცნობიერებულად, რადგან, რომ დავაკვირდეთ, მთელი ჩვენი ცხოვრება უბრალოდ არის ჩვენი საპასუხო რეაქციები გარე სტიმულებზე, დაწყებული იმ მარტივი მაგალითით, წვიმიანი ამინდი რომ გვანაღვლიანებს, დასრულებული იმ რთული მაგალითით, მოძალადე მშობლის შვილები ავტომატურად მოძალადეებად რომ ყალიბდებიან. კოგნიტურ-ბიჰევიორულ თერაპიაში (CBT) არსებობს ABC მოდელი, რომელიც ალბერტ ელისმა შექმნა. ეს მოდელი ასე გამოიყურება: - გამააქტიურებელი მოვლენა; - ჩვენი რწმენები ამ მოვლენის შესახებ. ის მოიცავს როგორც აშკარა, ისე ძირეულ, სიღრმისეულ ფიქრებს სიტუაციებზე, საკუთარ თავზე და სხვებზე; - შედეგები, რომელიც მოიცავს ჩვენს ქცევით ან ემოციურ რეაქციას. მოიაზრება, რომ B ერთმანეთთან აკავშირებს A და C-ს. გარდა ამისა, B ითვლება ყველაზე მნიშვნელოვან კომპონენტად. ზოგადად, CBT როგორც მეთოდი, ფოკუსირებულია რწმენების ცვლილებებზე, რათა შეიქმნას მეტი დადებითი შედეგები. ეს პრაქტიკა მე ძალიან მიყვარს. ამ მოდელის გამოყენებით, ჩვენ ვიკვლევთ კავშირს B-სა და C-ს შორის, რაც ნიშნავს შემდეგს: ის ქცევითი თუ ემოციური საპასუხო რეაქცია, რაც მაქვს მოვლენებზე, გამოწვეულია არა პირდაპირ მოვლენიდან, არამედ ჩემი ავტომატური რწმენებიდან ამ მოვლენებთან მიმართებაში. გაბორ მატე როდესაც ტრავმებზე საუბრობს, ამბობს, რომ ტრავმა არ არის ის, რაც შენ დაგემართა. ტრავმა არის – რა რეაქცია გქონდა იმაზე, რაც დაგემართა (არ ვციტირებ ზუსტ სიტყვებს, შინაარსი მახსოვს მისი ლექციებიდან). ABC მოდელით მუშაობაც ამას ნიშნავს – გავაცნობიერო, რა რწმენები დგას ჩემი ქცევითი თუ ემოციური რეაქციების უკან, რომელიც ავტომატურად მოქმედებს და ამ გაცნობიერების შედეგად, შევცვალო ეს რწმენები. ჩემი საყვარელი ფორმულა ასეთია: ფაქტი + აღქმა = შედეგს. თუ მინდა შევცვალო შედეგი, ფაქტი არ არის ცვლადი, ამიტომ შემიძლია შევცვალო აღქმა. ბევრი თუ ცოტა მოკვლევის მერე, ჩემთვის გემრიელ ამ პრაქტიკებს მივაგენი: - ცნობისმოყვარეობა – მაინტერესებს ვიკვლიო ჩემი ემოციები, როდესაც ჩნდება, რა განაპირობებს ამ ემოციის გაჩენას და რას მეუბნება? რასთან არის კავშირში? როგორია ეს ემოცია და რას პასუხობს? განსაკუთრებით ეს ეხება იმპულსურად გაჩენილ ემოციებს და რეაქციებს. ხშირად, გასული კვირის ჭრილში ვიხსენებ განცდილ ემოციებს, სიტუაციებს და ვაკეთებ რეფლექსიას, რაც მაძლევს სიცხადეს, თუ როდის რა საპასუხო რეაქცია მქონდა. - გონების სისავსის პრაქტიკა – მაინდფულნესი რომ ქვია და ქართულად არ ვიცი როგორ ითარგმნება 😊)) მოკლედ, ყოველ დღე, როდესაც ჩართული ვარ რაიმე პროცესში, ვაპრაქტიკებ ვიყო ცნობიერად აქ და ახლა. და თუკი რამე გამიტაცებს, ვაკვირდები რა მიტაცებს და საით. - ეს არის ჩემი საყვარელი მასწავლებლის საყვარელი ტექნიკა – პერიოდულად ვაკვირდები ჩემს გონებაში ვისთან მაქვს დიალოგები. ეს შეიძლება იყოს ერთი ან რამდენიმე ადამიანი. და ვუსმენ – რას ვეუბნები? რა ემოციები მიჩნდება? რა ხდება და რისთვის არის ეს ადამიანი/ები ჩემს გონებაში? ხშირად ეს მიმანიშნებს იმ გაუცნობიერებელ საპასუხო რეაქციაზე, რაც ამ ადამიანთან რეალურ ინტერაქციაში მქონდა, თუმცა იმ წუთას ამაზე არ მიფიქრია. ეს დიალოგები ასევე მიუთითებს ჩვენს საჭიროებებზე ამ ადამიანებთან თუ სიტუაციებთან მიმართებაში. და ისევ, რომ გავიხსენო იდეალურად მოწყობილი ნერვული სისტემა და მისი მოქმედება, გარემო ჩვენს ირგვლივ და მილიონობით სტიმული, რომელიც არსებობს – სულ ვეკითხები ჩემს თავს, რას ვირჩევ, ვიყო ავტომატური თუ ვიყო გაცნობიერებული? ჩემთვის პასუხი ცხადზე ცხადია და ამიტომ სულ მახსოვს, ამ იდეალურ სისტემაში არსებობს სივრცე სტიმულსა და საპასუხო რეაქციას შორის და ამ სივრცის გაცნობიერება ნამდვილად არის ძალა, ნების თავისუფლება და პიროვნული ზრდა. ასევე უდიდესი პასუხისმგებლობა.	ka	0.997041	1,053	0.236467
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%A3	რიიგიკოგუ რიიგიკოგუ (ესტ. Riigikogu) — ესტონეთის რესპუბლიკის უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო, რომელიც ასევე ირჩევს სახელმწიფოს მეთაურს და ახორციელებს აღმასრულებელი ხელისუფლებისა და მთავრობის საქმიანობის კონტროლს. შემადგენლობა და ფორმირების წესი რედაქტირებარიიგიკოგუს შემადგენლობაში შედის 101 დეპუტატი, რომელსაც 4-წლიანი ვადით ირჩევენ 18 წელს მიღწეული ესტონეთის მოქალაქეები. დეპუტატობის კანდიდატი შეიძლება იყოს ესტონეთის ნებისმიერი მოქალაქე, რომელსაც შეუსრულდა 21 წელი. საარჩევნო დღედ მიჩნეულია ბოლო არჩევნებიდან მეოთხე წლის მარტის პირველი კვირა დღე. დანერგილია ხმის მიცემის ელექტრონული წესი, რომელიც იწყება რამდენიმე დღით ადრე. არჩევნები მიმდინარეობს პროპორციული სისტემით. თუმცა გააჩნია მაჟორიტარული სისტემის ნიშნებიც. მაგალითად თუ კანდიდატმა საარჩევნო ოლქში დააგროვა ხმათა საკმარისი რაოდენობა იგი ავტომატურად შედის პარლამენტში, მიუხედავად იმ შედეგისა, რაც აჩვენა მისმა პარტიამ (ბარიერი პარტიებისთვის 5%). რიიგიკოგუში არჩეული დეპუტატები ნაწილდებიან ფრაქციებში (ფრაქციის წევრთა მინიმალური რაოდენობა უნდა იყოს 5 დეპუტატი). ერთი პარტიული სიით არჩეულ დეპუტატებს შეუძლიათ მხოლოდ ერთი ფრაქციის ფორმირება. რიიგიკოგუს დეპუტატს ეკრძალება პარალელურად ეკავოს რაიმე სახელმწიფო თანამდებობა (წინააღმდეგ შემთხვევაში ავტომატურად უწყდება სადეპუტატო უფლებამოსილება). ვადამდელი არჩევნები რედაქტირებავადამდელი არჩევნების დანიშვნა შეუძლია სახელმწიფოს მეთაურს ოთხ შემთხვევაში[1]. - თუ პარლამენტის მიერ რეფერენდუმზე გამოტანილმა საკითხმა არ მიიღო ამომრჩევლების მოწონება. - თუ საბიუჯეტო წლის დასაწყისიდან ორი თვის განმავლობაში პარლამენტმა ვერ მიიღო სახელმწიფო ბიუჯეტი. - თუ პარლამდენტისადმი პრემიერ-მინისტრის კანდიდატობის წარდგენის უფლების გადაცემის მომენტიდან 14 დღის განმავლობაში მთავრობის შემადგენლობა არ წარუდგინეს პრეზიდენტს. - თუ რიიგიკოგუმ უნდობლობა გამოუცხადა მთავრობას და მთავრობამ, თავის მხრივ, მიმართა პრეზიდენტს ვადამდელი არჩევნების ჩატარებისთვის. პარლამენტის უფლებები რედაქტირებაესტონეთის კონსტიტუციის 65-ე მუხლის თანახმად პარლამენტი: - იღებს კანონებს და დადგენილებებს. - ნიშნავს რეფერენდუმს. - ირჩევს რესპუბლიკის პრეზიდენტს. - რატიფიცირებას უკეთებს და აუქმებს საერთაშორისო ხელშეკრულებებს. - ავალებს პრემიერ-მინისტრს მთავრობის ფორმირებას. - იღებს სახელმწიფო ბიუჯეტს. - ნიშნავს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეებს მისი თავმჯდომარის წარდგინებით. - აცხადებს საგანგებო და საომარ მდგომარეობას, მობილიზაციას და დემობილიზაციას. - ირჩევს ესტონეთის ბანკის საბჭოს წევრებს. ისტორია რედაქტირებაესტონეთის დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ, 1919 წელს გაიმართა დამფუძნებელი კრების არჩევნები. 1920 წელს მიღებული კონსტიტუცია ითვალისწინებდა პარლამენტის - რიიგიკოგუს ჩამოყალიბებას, რომელიც უნდა აერჩიათ საერთო-სახალხო არჩევნების გზით და სამი წლის ვადით. 1934 წლის მარტში ქვეყანაში სამხედრო მდგომარეობა შემოიღეს და შემოდგომაზე დეპუტატები უვადო შვებულებაში გაუშვეს. 1937 წელს მიიღეს ახალი კონსტიტუცია, რომლის მიხედვითაც 1938 წელს ჩატარდა ორპალატიანი ეროვნული კრების არჩევნები (Rahvuskogu; ქვედა პალატა — სახელმწიფო დუმა, ზედა პალატა — სახელმწიფო საბჭო). - სახელმწიფო დუმა (ესტ. Riigivolikogu) შედგებოდა 80 დეპუტატისაგან, რომელსაც ირჩევდნენ 5-წლიანი ვადით. - სახელმწიფო საბჭო (ესტ. Riiginõukogu), შედგებოდა 40 დეპუტატისაგან. აქედან 6 პარლამენტში მოხვდა როგორც თანამდებობის პირი (მათ რიცხვში მართლმადიდებელი და ლუთერანული ეკლესიის მეთაურები), 10-ს ნიშნავდა პრეზიდენტი, 24 დანიშნული იყო ადგილობრივი თვითმმართველობებისაგან და სათემო ორგანიზაციებისაგან. 1990 წელს არჩეულმა ესტონეთის სსრ-ს უმაღლესმა საბჭომ 1991 წელს გამოაცხადა სსრკ-საგან დამოუკიდებლობა. 1992 წელს დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ გაიმართა პირველი არჩევნები. რეზიდენცია რედაქტირებარიიგიკოგუს რეზიდენცია მდებარეობს ტალინის ცენტრში, ტოომპეის ციხესიმაგრეში. საბჭოთა პერიოდში ამავე შენობაში განთავსებული იყო ესტონეთის სსრ-ის უმაღლესი საბჭო. რესურსები ინტერნეტში რედაქტირებასქოლიო რედაქტირება- ↑ მას შემდეგ, რაც 1992 წელს ესტონეთის კონსტიტუცია მიიღეს, მსგავსი შემთხვევა არ დაფიქსირებულა	ka	0.997485	435	0.397701
https://softsale.space/geo/slimming/bentolit/	განრიგი: 24/7 \| Შეკვეთა მზადდება: 24/7 მდებარეობა მწარმოებელი: შპს ვოსტოკის ფარმაცია გამოყენების ჩვენებები: წონის დაკლებისთვის გამოშვების ფორმა: ფხვნილი პაკეტში საუკეთესოა თარიღამდე: 3 წელი შენახვის პირობები: ინახება არაუმეტეს 25C ტემპერატურაზე დასვენების პირობები: ექიმის დანიშნულების გარეშე მოცულობა: 100 გრ შეიძინეთ ორიგინალი BENTOLIT საუკეთესო ოფიციალურ საიტზე - SoftSale! მაღაზიას აქვს ხარისხის სერთიფიკატი და პროდუქტის დამოწმება ავთენტურობისთვის! ფასი მყისიერი სასმელი წონის დაკლებისთვის BENTOLIT - 49 ₾! იგზავნება ნებისმიერი ზომის შეკვეთები საქართველოში უფასოდ! მიიღეთ უფასო ექსპერტის კონსულტაცია თქვენი საკონტაქტო მონაცემების ფორმის შევსებით. ჩვენი კვალიფიციური სპეციალისტები მოგაწვდით სრულ ინფორმაციას პროდუქტის შესახებ და დაგეხმარებიან ყველაზე ხელსაყრელი პირობების არჩევაში! ჩვენ დაგიკავშირდებით შიგნით 1-5 წუთები შეიყვანეთ ველში პაკეტიდან DAT კოდი, რათა შეამოწმოთ პროდუქტები ორიგინალურობაზე. ჩვენ ამჟამად გვაქვს უნიკალური აქცია ჩვენს ვებგვერდზე, რომელიც საშუალებას აძლევს ჩვენს ყველა მომხმარებელს მიიღოს 50% ფასდაკლება ყველა პროდუქტზე. შეკვეთის განთავსებისთანავე ვიწყებთ მის მიწოდებაზე მუშაობას, რათა რაც შეიძლება მალე გქონდეთ. ჩვენ ვაგზავნით თქვენთან ყველაზე ახლოს საწყობიდან, რაც ამცირებს მიწოდების დროს და ხდის მას უფრო სწრაფ და ეფექტურს. ჩვენი მომხმარებლების უსაფრთხოება ჩვენი მთავარი პრიორიტეტია და ჩვენ უზრუნველვყოფთ, რომ ჩვენი ყველა პროდუქტი აკმაყოფილებს უმაღლესი ხარისხის და უსაფრთხოების სტანდარტებს. ჩვენ ვამაყობთ, რომ ჩვენი საიტი გვაწვდის პროფესიონალურ რჩევებს თითოეული ნივთის შეძენამდე. ამიტომ, ჩვენ გთავაზობთ შესაძლებლობას მიიღოთ კვალიფიციური ინფორმაცია ჩვენი სპეციალისტებისგან, რომლებიც დაგეხმარებიან სწორი პროდუქტის შერჩევაში და მის გამოყენებასთან დაკავშირებულ ყველა თქვენს შეკითხვაზე პასუხის გაცემას.	ka	0.99867	204	0.279412
https://ge.betsson.sport/about-us/	მილიონზე მეტი მკითხველი და მნახველი ყოველთვიურად ვინ ვართ, რა გაგვიკეთებია და რას ვაპირებთ 5 წელი ვიღაცისთვის ცოტაა, ვიღაცისთვის - ბევრი. ჩვენთვის 5 წელი 50 000 სტატიაა. პოპსპორტზე სწორედ ამდენი დაიწერა. ამ 5 წელიწადში ქართულ სპორტულ მედიაში ახალი სტანდარტები დავამკვიდრეთ - ოპერატიულობით, სიზუსტით, სანდოობით, ანალიტიკით. ბევრის რეგრესი თუ პროგრესი ვიწინასწარმეტყველეთ, 200-მდე ქვიზის გასაკეთებლად გამოგიწვიეთ, დელ პიეროს ზონაც გავარჩიეთ და ფორმანის ჰაერში გაჩერებული ჰუკიც, დინამო ბათუმთან ერთად საქართველოს ჩემპიონობა ვიზეიმეთ, ‘ქართველი ხარიც’ გაგაცანით, მერაბ დვალიშვილის ამერიკულ ოცნებაზეც პირველად ჩვენგან შეიტყვეთ… ენდურო ბაიკით ყვარლის ტბაზე გავლა დღემდე ჩვენი ერთ-ერთი საყვარელი პროექტია. 5 წლის განმავლობაში ძალიან ბევრი ვწერეთ, ყველაზე მეტი ადამიანი კი მაინც პიკეს, შაკირას და გოგიტას ამბავმა დააინტერესა. იყო ძალიან მძიმე დღეებიც, ყველაფრის სურვილი რომ დაგვეკარგა - როცა კობის და დიეგოს ვემშვიდობებოდით, მაგრამ მაინც ვწერდით… სწორედ ამ ყველაფერს აერთიანებს პოპსპორტი, რომელიც 5 წლის წინ შევქმენით და რომელსაც ათიათასობით ერთგული მომხმარებელი ჰყავს. …და ვფიქრობთ, რომ 5 წლის და 50 000 სტატიის შემდეგ ახალ არენაზე გადასვლის დრო დადგა - თამაშის წესები უცვლელი რჩება, მასშტაბები იცვლება. რა იქნება betsson.sport-ი? განვითარების ახალი საფეხური, ახალი მიზნები, ახალი გამოწვევები, ახალი გოლები - კიდევ უფრო მაღალ დონეზე. გარდა იმისა, რასაც აქამდე ვაკეთებდით: მოვისმენთ საკამათო არგუმენტებს; ვნახავთ, ვის რა შეუძლია ბურთით; აბსურდულ კითხვებსაც დავსვამთ, სპორტულ ჩანთებშიც ჩავიხედავთ და ბევრს ვისეირნებთ. რაც მთავარია, ამ ყველაფერსაც ისეთი სიზუსტით, ემოციით და ჟინით გავაკეთებთ, როგორც ვაკეთებდით აქამდე.	ka	0.996819	212	0.349057
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A2%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9E%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%96%E1%83%90	ეს გვერდი მოინიშნა ვიქსიკონში გადატანისთვის ტრანსვიკის გამოყენებით. ერთ-ერთი რედაქტორის თვალსაზრისით, ამ სტატიაში მოტანილი ინფორმაცია უფრო ლექსიკონს მიესადაგება, ვიდრე ენციკლოპედიას. ვიკიპედია არ არის ლექსიკონი, სამაგიეროდ ვიქსიკონი სწორედ ამ საქმეს ემსახურება. გთხოვთ, გადაამოწმოთ შეესაბამება თუ არა ეს სტატია ვიქსიკონის ვარგისი გვერდების კრიტერიუმებს და თუ არსებობს ვიქსიკონში სტატია ამ სიტყვაზე თუ ფრაზაზე. თუ თვლით, რომ ამ გვერდის რედაქტირებაა შესაძლებელი ისე, რომ ლექსიკონის მასალაზე მეტს მოიცავდეს, გთხოვთ, დაგვეხმაროთ და სტატიის გამართვის შემდეგ ამოიღოთ ეს შეტყობინება.	ka	0.996432	71	0.197183
https://deam.store/ka/konfidencialurobis-politika/	კონფიდენციალურობის პოლიტიკა წინამდებარე კონფიდენციალურობის პოლიტიკა განსაზღვრავს deam.store-ის მიერ კლიენტთა პერსონალური მონაცემთა დამუშავების წესს, მიზნებსა და შენახვის პირობებს. ჩვენი მიზანია თითოეული მომხმარებლის კონფიდენციალურობის დაცვა და მათი პირადი ინფორმაციის ხელშეუხებლობის უზრუნველყოფა. აღნიშნული დოკუმენტი ასახავს თუ მომხმარებლების რა ინფორმაციასთან გვაქვს წვდომა და რა მიზნებისთვის ხდება აღნიშნული ინფორმაციის გამოყენება. გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ პერიოდულად შესაძლოა მოხდეს აღნიშნული ველის განახლება. შესაბამისად თუ გსურთ გაეცნოთ აღნიშნულ ცვლილებებს ეტაპობრივად შეამოწმეთ აღნიშნული გვერდი. 1. ინფორმაციის შეგროვება საჭიროებისამებრ უფლებას ვიტოვებთ შევაგროვოთ თქვენი პერსონალური ინფორმაცია, დავამუშავოთ და გამოვიყენოთ საჭიროებისამებრ. ჩვენ შესაძლოა შევაგროვოთ შემდეგი ინფორმაცია: - სახელი და გვარი; - ელექტრონული ფოსტის მისამართი; - მობილური ტელეფონის ნომერი; - მისამართი; სხვა ნებისმიერი სახის პერსონალური ინფორმაცია რომელსაც მოგვაწოდებთ რეგისტრაციისას, ელექტრონული ფოსტით, ტელეფონით, სოციალური ქსელების მეშვეობით ან სხვა საშუალებებით არ ინახება ჩვენ მონაცემთა ბაზაში. ვებ გვერდზე ვიზიტისას ჩვენ შეიძლება შევაგროვოთ შემდეგი სახის ინფორმაცია: - ვებსაიტზე მონახულებული გვერდები; - ვებსაიტზე შემოსვლის დრო; - IP მისამართი; - ნებისმიერი შევსებული ფორმიდან და გამოკითხვიდან მიღებული ინფორმაცია; - სხვა საკომუნიკაცია ინფორმაცია; 2. შეგროვებული ინფორმაციის გამოყენება ჩვენ შესაძლოა გამოვიყენოთ შეგროვებული ინფორმაცია საქართველოს კანონმდებლობის ფარგლებში მომსახურების გასაწევად და თქვენთვის სასურველი ინფორმაციის მოსაწოდებლად: - თქვენი იდენტიფიცირებისთვის; - თქვენთან დასაკავშირებლად; - მომსახურების წინასწარ განსაზღვრული პირობების შესასრულებლად; - ჩვენი მარკეტინგული საქმიანობის გასაუმჯობესებლად; ჩვენ არ ვუზიარებთ არანაირ ინფორმაციას მესამე პირებს სპეციალური შემთხვევების გარდა, რომლებსაც შეგიძლიათ გაეცნოთ მე-5 სექციაში. შესაბამისად ნებისმიერი პირადი ინფორმაციის დეტალები, რომლებსაც ჩვენ გაგვიზიარებთ დარჩება კომპანიის ბაზაში. ამ ინფორმაციასთან წვდომა ექნება მხოლოდ ჩვენი კომპანიის იმ დეპარტამენტს, რომელიც პასუხიმსგებელია თქვენთვის შესაბამისი მომსახურების გაწევაზე. 3. “ბმულების” გამოყენება “ბმულები: შეიცავს ინფორმაციას, რომელიც ინახება თქვენი კომპიუტერის მყარ დისკზე. „ბმულები“ არ შეიცავს პერსონალურ ინფორმაციას ეს გახლავთ მხოლოდ სტატისტიკური ინფორმაცია იმის გამომხატველი თუ რა ქმედებებს ანხორციელებთ ჩვენ ვებსაიტზე და რომელ ვებ გვერდებს სტუმრობთ. „ბმულების“ გამოყენება ხდება თქვენი ვებ სერვისიდან სტატისტიკური ინფორმაციის შეგროვების მიზნით. აღნიშნული ინფორმაცია საშუალებას გვაძლევს გავაუმჯობესოთ ჩვენი ვებსაიტი და შემოგთავაზოთ პერსონალიზირებული მომსახურება. თუ არ გსურთ მსგავსი სტატისტიკური ინფორმაციის გაზიარება შეგიძლიათ წაშალოთ აღნიშნული ინფორმაცია თქვენი ბრაუზერიდან. გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ მსგავსი წვდომის შეზღუდვამ შესაძლოა შეზღუდოს ჩვენი ვებსაიტის გარკვეული ფუნქციონალი შესაბამისად რეკომენდირებულია რომ არ შეზღუდოთ ეს წვდომა. 4. ინფორმაციის შენახვა ინფორმაცია ინახება ჩვენს დაცულ სერვერზე და დაშიფრულად ხდება მისი მიმოცვლა თქვენივე უსაფრთხოებისთვის. გთხოვთ გაითვალისწინოთ, რომ მიუხედავად ჩვენს მიერ განხორციელებული უსაფრთხოების ზომებისა ონლაინ ინფორმაციის მიმოცვლა არასოდეს არ არის ბოლომდე დაცული. არსებობს მცირე შანსი რომ დაცული ინფორმაცია გარკვეული რისკის ქვეშ დადგეს. თქვენ მიერ გაცემულ ნებისმიერ ინფორმაციაზე პასუხისმგებელი ხართ თქვენ. გთხოვთ სიფრთხილე გამოიჩინოთ პაროლებისა და სხვა ინფორმაციის გამჟღავნებისას. რამაც შესაძლოა თქვენი ინფორმაციის უსაფრთხოება საფრთხეში ჩააგდოს. იმისთვის რომ თავიდან ავიცილოთ მსგავსი შემთხვევები, ჩვენ მაქსიმალურად ვცდილობთ დაშიფრულად მოხდეს თქვენი პირადი ინფორმაციის მიმოცვა მხოლოდ და მხოლოდ იმ დეპარტამენტებს შორის, რომლებიც საჭიროებენ აღნიშნულ ინფორმაციას რათა გაგიწიონ მომსახურება. 5. ინფორმაციის გამჟღავნება შეიძლება პერსონალური ინფორმაცია გამჟღავნდეს მხოლოდ და მხოლოდ ჩვენი კომპანიის შესაბამისი დეპარტამენტებთან. მესამე პირს შეიძლება ინფორმაცია გადაეცეს მხოლოდ: - ბიზნესის გაყიდვის შემთხვევაში აღნიშნული ინფორმაცია შესაძლოა სრულად გადაეცეს ახალ მფლობელს; - სახელმწიფოს მიერ კანონის ფარგლებში მოთხოვნის საფუძველზე; - საპროცესინგო ან სხვა მესამე პირს, რომელიც გადახდის პროცესინგს უზრუნველყოფს, რაც ასევე საჭიროა თქვენთვის მომსახურების გასაწევად. - ჩვენ ასევე შესაძლოა გავცეთ თქვენი ინფორმაცია თქვენი ან სხვების დაცვის მიზნით. ჩვენ ვიტოვებთ უფლებას, რომ გავცეთ თქვენი პერსონალური ინფორმაცია იმ შემთხვევებში, როდესაც ამას მოითხოვს კანონმდებლობა ან/და როდესაც ჩვენ ჩავთვლით აუცილებლად ჩვენი უფლებების დასაცავად ან/და ვებსაიტის მიმართ ნებისმიერი სასამართლო პროცესის, სასამართლო გადაწყვეტილების/დადგენილების ან სხვა სახის სამართლებრივი პროცესის უზრუნველყოფის მიზნით. - წინამდებარე პოლიტიკის დაცვისა და განხორციელებისთვის; - ჩვენი ვებსაიტით სარგებლობის პირობების ან სხვა ხელშეკრულების დაცვისა და განხორციელებისთვის; - ვებსაიტის, მისი მომხმარებლების ან სხვათა უფლებების, საკუთრების ან უსაფრთხოების დაცვისთვის. 6. მესამე პირის ბმულები თქვენ ასევე შეიძლება შეხვდეთ მესამე პირის ბმულებს ჩვენს ვებსაიტზე. ყველა მესამე პირს აქვს თავისი კონფიდენციალურობის ხელშეკრულება, რომელსაც თქვენ ეთანხმებით თუ გადახვალთ აღნიშნულ ბმულზე. ჩვენ არ ვართ პასუხისმგებელი მესამე პირის ვებსაიტზე. ჩვენ პასუხს ვაგებთ მხოლოდ ჩვენ ვებსაიტზე. შესაბამისად, ნებისმიერი მესამე პირის ლინკი, რომელიც ჩვენ ვებგვერდზე იქნება დადებული არ იქნება ჩვენი კონტროლის ქვეშ და არ ვიღებთ მასზე პასუხისმგებლობას. მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენ მუდმივად ვცდილობთ მხოლოდ იმ შემთხვევაში გავაზიაროთ მესამე პირის ლინკები თუ სრულად იცავენ უსაფრთხოების ნორმებს, შეუძლებელია მუდმივად მათი ქმედებებისთვის თვალის დევნება. შესაბამისად მესამე პირის ლინკზე გადასვლის შემთხვევაში რეკომედირებულია გაეცნოთ მათ კონფიდენციალურობის პოლიტიკას რათა თავიდან აიცილოთ შემდგომი გართულებები. 7. ასაკი ჩვენი სერვისით სარგებლობისთვის თქვენ უნდა იყოს 18 წელზე მეტი ასაკის. 8. საკონტაქტო საშუალებები ჩვენ ვიტოვებთ უფლებას დაგეკონტაქტოთ ნებისმიერი თქვენს მიერ ჩვენთვის მოწოდებული ან/და ჩვენს მიერ მოძიებული ინფორმაციის საშუალებით. აღნიშნული მოიაზრებს სხვადასხვა სახის შეტყობინებებს მანამ სანამ არ განაცხადებთ უარს მსგავსი შეტყობინებების მიღებაზე. 9. ცვლილებები კონფიდენციალურობის ხელშეკრულებაში აღნიშნული გვერდი ყოველთვის მოიცავს უახლეს ინფორმაციას ჩვენი კომპანიის კონფიდენციალურობის პოლიტიკასთან დაკავშირებით. შესაბამისად ნებისმიერი ცვლილება, რომელიც შევა აღნიშნული კუთხით გამოქვეყნდება მოცემულ გვერდზე. თუ ხელშეკრულებაში მოხდება რაიმე სახის მატერიალური ან არსებითი ცვლილება, ჩვენ შეგატყობინებთ ვებსაიტის, ელექტრონული ფოსტის ან სხვა საკომუნიკაციო არხების მეშვეობით. 10. ჩვენთან დაკავშირება კონფიდენციალურობის პოლიტიკასთან დაკავშირებით კითხვების არსებობის შემთხვევაში შეგიძლიათ დაგვიკავშირდეთ შემდეგ ელექტრონულ ფოსტაზე: [email protected] ან ტელეფონის ნომერზე: +393881544889.	ka	0.998006	747	0.2249
https://grand.store/dakhmareba/	Grand.Store_ის შესახებ: - რა არის Grand.Store Grand.Store– არის ონლაინ პლატფორმა, რომელიც აკავშირებს მომხმარებლებსა და მიმწოდებლებს მთელი საქართველოს მასშტაბით და პროდუქციის ყიდვა-გაყიდვას საუკეთესო პირობებით და მაქსიმალური კომფორტით უზრუნველყოფს. - Როგორ განათავსოთ Grand.Store-ზე თქვენი პროდუქცია. თუ ხართ საქართველოში რეგისტრირებული იურიდიული პირი, შეგიძლიათ მოგვწეროთ მეილზე info@grand.store და ჩვენ თავად დაგიკავშირდებით. - Უნდა იყო თუ არა შპს ან ინდმეწარმე. იმისთვის, რომ Grand.Store-ზე პროდუქცია განათავსოთ, აუცილებელია იყოთ იურიდიული პირი, ფორმას მნიშვნელობა არ აქვს. - მიწოდების სერვისი 14:00 საათამდე მიღებული შეკვეთა ჩაგბარდებათ იმავე დღეს. 14:00 საათის შემდეგ მიღებული შეკვეთა ჩაბარდება მეორე სამუშაო დღეს. მიწოდება თბილისის მაშტაბით არის უფასო. რეგიონში მიწოდება ხდება 2-3 სამუშაო დღეში. მიწოდების ფასი განისაზღვრება შესყიდვის მოცულობის მიხედვით. - რეგიონებში მიტანის სერვისი შეძენილი პროდუქცია მოგვაქვს საქართველოს ნებისმიერ წერტილში, ნებისმიერ მისამართზე. - თუ პროდუქცია მოტანის დროს დაზიანდა აღნიშნულ შემთხვევაში, გთხოვთ, დაგვიკავშირდეთ ონლაინ დახმარების მეშვეობით ან დაგვირეკეთ ნომერზე: 593207719 (ჩვენი სამუშაო საათებია: 10:00-00:00) - ნივთის შეძენა Grand.Store_ ში ნივთის შეძენისთვის საჭიროა მარტივი რეგისტრაცია. დაამატეთ არჩეული პროდუქცია კალათაში, მიუთითეთ მისამართი, სადაც გნებავთ შეძენილი ნივთის მიღება და აირჩიეთ ანგარიშსწორების ფორმა. - გადახდის მეთოდები (ეს შესაცვლელია) შეკვეთის ღირებულების გადახდა შეგიძლიათ რამდენიმე მეთოდის საშუალებით. 1) VISA და Master Card ბარათებით; 2) თიბისი ბანკის ონლაინ განვადებით; 3) სფეისის ონლაინ განვადებით; 4) საქართველოს ბანკის ონლაინ განვადებით; 5) ტერაბანკის ონლაინ განვადებით; - ონლაინ განვადებით სარგებლობა შეგიძლიათ ისარგებლოთ თიბისი ბანკის, სფეისის, საქართველოს და ტერაბანკის ონლაინ განვადებებით.(ეს შესაცვლელია) - Შეკვეთის გაუქმება შეკვეთის გასაუქმებლად მოგვწერეთ ონლაინ დახმარების მეშვეობით ან დაგვირეკეთ ნომერზე: 593207719 (ჩვენი სამუშაო საათებია: 10:00-00:00) - შეკვეთის გაფორმება სატელეფონო ზარით შეკვეთის გაფორმება შეგიძლიათ როგორც ონლაინ ასევე – სატელეფონო ზარით ნომერზე: 593207719 - ბარათით გადახდებზე რაიმე შეზღუდვა ხომ არ გაქვთ?9ბანკთან არის დასარეკი ბარათით გადახდის შემთხვევაში ერთი უნიკალური ბარათით, 24 საათში შეგიძლიათ განახორციელოთ მაქსიმუმ 10 შეკვეთა. ხოლო ერთი თვის განმავლობაში მაქსიმუმ 50 შეკვეთა. აღნიშნული შეზღუდვა წარმოადგენს გადახდის არხის მიერ დაწესებულ შეზღუდვას და არა ვენდუს მიერ დაწესებულ შეზღუდვას. მიუხედავად ამისა თქვენ შეგიძლიათ განახორციელოთ მეტი რაოდენობის შეკვეთები ერთი ან რამოდენიმე მომხმარებლით სხვადასხვა ბარათის გამოყენების შემთხვევაში. - კანონისმიერი გარანტია და უფლებები კანონისმიერი გარანტია მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ საქართველოს კანონის მე-17, მე-18 და მე-20 მუხლები ითვალისწინებენ შეძენილი საქონლის/მომსახურების ნაკლის შემთხვევაში მომხმარებლის უფლებებს/მოთხოვნებს მოვაჭრისადამი – კანონისმიერ გარანტია:მუხლი 17. მომხმარებლის უფლებები - თუ საქონელი ნაკლის მქონე აღმოჩნდა, მომხმარებელს უფლება აქვს, მოვაჭრეს მოსთხოვოს ნაკლის აღმოფხვრა (საქონლის უსასყიდლოდ შეკეთება ან შეცვლა, ფასის შემცირება) ან გავიდეს ხელშეკრულებიდან. - საქონლის შეკეთება და შეცვლა მომხმარებლის პირველი რიგის უფლებებია. მომხმარებელს უფლება აქვს, მოვაჭრეს მოსთხოვოს საქონლის უსასყიდლოდ შეკეთება ან შეცვლა, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ეს, საქონლის ბუნებიდან გამომდინარე, შეუძლებელია ან არათანაზომიერ ან შეუსაბამოდ დიდ ხარჯს მოითხოვს. - საქონელი შეკეთებული ან შეცვლილი უნდა იქნეს გონივრულ ვადაში, ისე, რომ მომხმარებელს არ შეექმნას მნიშვნელოვანი შეფერხება საქონლის ბუნებისა და იმ მიზნის გათვალისწინებით, რომლისთვისაც მან ეს საქონელი შეიძინა. - საქონლის უსასყიდლოდ შეკეთება ან შეცვლა გულისხმობს მოვაჭრის მიერ ყველა ხარჯის (მათ შორის, ფოსტის, სამუშაო ძალისა და მასალების ხარჯების) გაწევას, რომლებიც საჭიროა საქონლის ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ პირობებთან შესაბამისობის უზრუნველსაყოფად. - მომხმარებელს უფლება აქვს, მოითხოვოს საქონლის ფასის შემცირება ან უარი თქვას ხელშეკრულებაზე, თუ არსებობს ერთ-ერთი შემდეგი პირობა: ა) ამ მუხლის მე-3 პუნქტის შესაბამისად საქონლის შეკეთება ან შეცვლა შეუძლებელია; ბ) მოვაჭრემ საქონელი გონივრულ ვადაში არ შეაკეთა ან არ შეცვალა და მომხმარებელმა ხელშეკრულების შესრულებისადმი ინტერესი დაკარგა; გ) მოვაჭრის მიერ საქონლის შეკეთება ან შეცვლა მომხმარებელს მნიშვნელოვან შეფერხებას შეუქმნის. - მომხმარებელს უფლება აქვს, ხელშეკრულებიდან გასვლის შემთხვევაში მოითხოვოს ხელშეკრულების შეუსრულებლობით მიყენებული ზიანის ანაზღაურება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით. - მომხმარებელს არ აქვს უფლება, უარი თქვას ხელშეკრულებაზე, თუ საქონლის ნაკლი უმნიშვნელოა. - იმის განსაზღვრისას, თუ რამდენად არათანაზომიერია ან შეუსაბამოდ დიდია ხარჯი, გათვალისწინებული უნდა იქნეს შემდეგი პირობები: ა) საქონლის ან მომსახურების ფასი მისი ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ პირობებთან შესაბამისობის შემთხვევაში; ბ) საქონლის ან მომსახურების ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ პირობებთან შეუსაბამობის ხარისხი; გ) საქონლის ნაკლის მომხმარებლისთვის შეფერხების შექმნის გარეშე აღმოფხვრის ალტერნატიული შესაძლებლობა. მუხლი 18. მომსახურების ხელშეკრულებიდან გამომდინარე უფლებები - მოვაჭრე ვალდებულია მომხმარებელს მომსახურების ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობების შესაბამისი მომსახურება გაუწიოს. - მომხმარებელმა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვადის გადაცილების ან ნაკლის აღმოჩენის შემთხვევაში მოვაჭრეს უნდა განუსაზღვროს მომსახურების გაწევის/ნაკლის აღმოფხვრის გონივრული დამატებითი ვადა, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ეს, მომსახურების ბუნებიდან გამომდინარე, შეუძლებელია ან არათანაზომიერ ან შეუსაბამოდ დიდ ხარჯს მოითხოვს. არათანაზომიერი ან შეუსაბამოდ დიდი ხარჯი განისაზღვრება ამ კანონის მე-17 მუხლის მე-8 პუნქტით დადგენილი წესით. - დამატებითი ვადის უშედეგოდ გასვლის შემთხვევაში მომხმარებელს უფლება აქვს: ა) მოვაჭრის ხარჯით მომსახურების გაწევა ან ნაკლის აღმოფხვრა სხვა პირს შესთავაზოს; ბ) მოითხოვოს მომსახურების ფასის ადეკვატური შემცირება; გ) უარი თქვას ხელშეკრულებაზე და მოითხოვოს ზიანის ანაზღაურება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით. - ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული დამატებითი ვადის განსაზღვრა სავალდებულო არ არის, თუ აშკარაა, რომ ამას არავითარი შედეგი არ ექნება, ან მომხმარებელმა ხელშეკრულების შესრულება მომსახურების დროულად მიღებას დაუკავშირა. - თუ მოვაჭრემ დროულად არ დაიწყო მომსახურების გაწევა ან მომსახურების პროცესი უსაფუძვლოდ ჭიანურდება, რაც მომსახურების დათქმულ ვადაში გაწევას შეუძლებელს ხდის, მოვაჭრეს არ აქვს უფლება, მოითხოვოს მომსახურების პროცესში გაწეული ხარჯების ანაზღაურება, აგრეთვე გაწეული მომსახურების საზღაური, თუ მომხმარებელმა ხელშეკრულების ნაწილობრივი შესრულებისადმი ინტერესი დაკარგა. მუხლი 20. მტკიცების ტვირთი და ვადები ხელშეკრულებასთან შეუსაბამობისას - თუ მომხმარებელმა საქონლის ნაკლი საქონლის მფლობელობაში მიღებიდან 6 თვის განმავლობაში აღმოაჩინა, საწინააღმდეგოს დამტკიცებამდე იგულისხმება, რომ ნაკლი არსებობდა საქონლის მიწოდებისას, თუ, საქონლის ბუნებიდან ან ნაკლის ხასიათიდან გამომდინარე, ეს შესაძლებელია. ამ შემთხვევაში მტკიცების ტვირთი მოვაჭრეს ეკისრება. თუ მომხმარებელმა საქონლის ნაკლი საქონლის მფლობელობაში მიღებიდან 6 თვის შემდეგ აღმოაჩინა, იმის მტკიცების ტვირთი, რომ ნაკლი არსებობდა საქონლის მიწოდებისას, მომხმარებელს ეკისრება. - მომხმარებელს უფლება აქვს, ისარგებლოს ამ კანონის მე-17−მე-19 მუხლებით გათვალისწინებული უფლებებით, თუ საქონლის ნაკლი საქონლის მისთვის გადაცემიდან 2 წლის განმავლობაში აღმოჩნდა. - ამ მუხლის მე-2 პუნქტის მოქმედება არ ვრცელდება მეორეული საქონლის ნასყიდობაზე. ასეთი საქონლის ნასყიდობისას ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრულ შემთხვევაში მოვაჭრის პასუხისმგებლობა მხარეთა შორის ინდივიდუალური შეთანხმების საგანია. კომერციული გარანტია კომერციული გარანტიის პირობები მითითებულია ჩვენს ვებ-გვერდზე და ნივთის საგარანტიო ფურცელში. - საგარანტიო მომსახურება საგარანტიო მომსახურებას სერვის ცენტრები ახორციელებენ, თქვენს სერვის ცენტრზე ინფორმაციის მოძიება შეგიძლიათ საგარანტიო ფურცელზე (რომელიც პროდუქციას ახლავს თან). საგარანტიო მომსახურებაზე დეტალური ინფორმაციის მისაღებად მოგვმართეთ ონლაინ დახმარების მეშვეობით ან დაგვირეკეთ ნომერზე: 593207719 (ჩვენი სამუშაო საათებია: 10:00 – 11:00) - პროდუქტის გადაცვლა ან უკან დაბრუნება კი შეგიძლიათ, პროდუქტის ყიდვიდან 5 დღის განმავლობაში. დეტალურად დაბრუნების ან გაცვლის შესახებ ინფორმაცია ნახეთ აქ.	ka	0.998807	937	0.371398
https://grand.store/garantia/	საგარანტიო ვადის ათვლა იწყება მიღება-ჩაბარების გაფორმების დღიდან. საგარანტიო მომსახურების მისაღებად უნდა დაგვიკავშირდეთ “Grand.store-ის” ცხელ ხაზზე: 59307719 მაღაზიის მხრიდან პრობლემის მოგვარების საშუალო ვადაა 14 კალენდარული დღე, მაგრამ თუ პროდუქტის შესაკეთებლად საჭიროა დაზიანებული ნაწილის გამოწერა, შესაძლოა შეკეთების ვადა გაიზარდოს 40 კალენდარულ დღემდე, ხოლო თუ პროდუქტის წუნის აღმოფხვრას სჭირდება 40-კალენდარულ დღეზე მეტი, ნივთი ექვემდებარება შეცვლას. შეცვლის დროს მაღაზია ხელმძღვანელობს ამ მდგომარეობის დადგომის თარიღისთვის შესაცვლელი პროდუქტის საბაზრო ღირებულებით, თანხის ანაზღაურება ხდება უნაღდოდ მომხამრებლის ანგარიშზე თანხის ჩარიცხვით. ნივთი არ ექვემდებარება საგარანტიო მომსახურებას, თუ: - გასულია საგარანტიო ვადა. • სერიული ნომერი არ ემთხვევა მომხმარებლის მიერ შეძენილ პროდუქტს • ნივთს აღენიშნება მექანიკური, თერმული ან წყლის მიერ მექანიზმში შეღწევისაგან გამოწვეული დაზიანება. • პროდუქტის კომპლექტაცია არ არის წარმოდგენილი სრულყოფილად (იგულისხმება პროდუქტის არსებითი შემადგენელი ნაწილები, არ იგულისხმება ინსტრუქცია, ყუთი და ა.შ) • ნივთი დაზიანდა არასწორი ექსპლუატაციის გამო. • თუ ნივთი არაა საწარმოო ან კომერციული დანიშნულების და დაზიანდა კომერციული დანიშნულებით გამოყენებისას. • პროდუქტის დაზიანება გამოწვეულია ელექტრო გაუმართაობით (მაღალი დენის მოვარდნა). • ნივთი შეკეთებულია / გახსნილია თვითნებურად, ან არაოფიციალურ სერვისცენტრების მიერ. • ნივთი დაზიანდა მესამე პირის მიერ არასწორი მონტაჟის ან ჩართვის დროს. არ იქნა გათვალისწინებული სამომხმარებლო ინსტრუქციაში არსებული საექსპლუატაციო პირობები. • მოწყობილობის სახარჯი მასალები გამოყენებულია ექსპლუატაციის პირობების დარღვევით. • გაითვალისწინეთ: საგარანტიო პირობა ვრცელდება პროდუქტის ძრავსა და მის შემადგენელ არსებით/მაკოპლექტებელ ნაწილებზე.	ka	0.997974	198	0.323232
https://grand.store/mitsodebis-pirobebi/	თქვენი ვალდებულებები ნივთის/ნივთების თქვენთვის ჩაბარებისას მომხმარებელი ვალდებულია: · არ ჩაიბაროს დაზიანებული შეფუთვით მიტანილი გზავნილი და ამ ფაქტის შესახებ დაუყოვნებლივ აცნობოს შპს. “Dresh-ს”. · გახსნას გზავნილი მის ჩაბარებამდე; · დარწმუნდეს დაზიანების არსებობის ან არარსებობის შესახებ; · გზავნილის ჩაბარებამდე შეამოწმოს ნივთების რაოდენობა. · გზავნილის მიღებამდე შეამოწმოს ნივთის მახასიათებელები, შეესაბამება თუ არა მიღებული ნივთი მის მიერ შეკვეთილს. იმ შემთხვევაში, თუ ნივთი ან მისი შეფუთვა დაზიანებულია, ნივთები შეკვეთილზე ნაკლებია ან გზავნილი არ შეესაბამება მომხმარებლის მიერ განხორციელებულ შეკვეთას, მომხმარებელმა არ უნდა მიიღოს ნივთი და დაუყოვნებლივ განაცხადოს შემდეგ ელ. ფოსტაზე: info@grand.store , ან დაუკავშირდეს საინფორმაციო ცენტრს შემდეგ ტელეფონის ნომერზე: 593207719 მიწოდების ფასები და პერიოდი მიწოდების პერიოდი: 14:00 საათამდე მიღებული შეკვეთა ჩაგბარდებათ იმავე დღეს. 14:00 საათის შემდეგ მიღებული შეკვეთა ჩაბარდება მეორე სამუშაო დღეს. გაუთვალისწინებელი შემთხვევების გამო შესაძლოა მიწოების ვადა გაიზარდოს, რის შესახებაც დაუყოვნებლივ გაცნობებთ საინფორმაციო ცენტრი.იმ შემთხვევაში, თუ თქვენ არ ეთანხმებით ნივთის მიწოდების დამატებით პირობებს შეკვეთა გაუქმდება და თქვენ მიერ გადახდილი თანხა დაგიბრუნდებათ არაუგვიანეს 3 სამუშაო დღის ვადაში. მიწოდება თბილისის მასშტაბით არის უფასო. რეგიონში მიწოდება ხდება 2-3 სამუშაო დღეში. მიწოდების ფასი განისაზღვრება შესყიდვის მოცულობის მიხედვით. იმ შემთხვევაში, თუ საინფორმაციო ცენტრის მიერ მიტანის ვადის დაგეგმვის შემდგომ თქვენ არ მიგიღიათ ნივთი/ნივთები ამ შემთხვევაში გააკეთეთ შესაბამისი შეტყობინება შემდეგ ელ. ფოსტაზე: info@grand.store, ან დაგვიკავშირდით ტელეფენის ნომერზე: 593207719	ka	0.998461	196	0.387755
https://grand.store/piradi-asistenti/	Grand.store-ის ონლაინ მხარდამჭერი გუნდი გთავაზობთ პირად ასისტენტებს Როგორ მუშაობს პირადი ასისტენტი? ონლაინ მხარდაჭერის ოპერატორი პასუხობს მომხმარებელთა შეკითხვებს კომპანიის ონლაინ საკომუნიკაციო არხების მეშვეობით(ვებ-გვერდი, Facebook, ქოლცენტრი), აცნობთ რაში გჭირდებათ დახმარება. შემდგომ მოგემაგრებათ პირადი ასისტენტი, რომელიც დაგეხმარებათ გარკვეული საკითხის მოგვარებაში. თანხმდებით კონკრეტულ მომსახურეობაზე Და თქვენი პირადი ასისტენტი შეთანხმებულ ვადაში გაწდით ინორმაცია თქვენს დასმულ კითხვაზე.	ka	0.993408	51	0.294118
https://grand.store/product-category/musikaluri-instrumenteb/basi/basis-simebi/	Home » მუსიკალური ინსტრუმენტები » ბასი » ბასის სიმები აჩვენებს %d შედეგს ფასის მიხედვით მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998725	95	0.052632
https://grand.store/product-category/musikaluri-instrumenteb/ganatheba/epheqtis-aparatebi/	Home » მუსიკალური ინსტრუმენტები » განათება » ეფექტის აპარატები აჩვენებს %d შედეგს ფასის მიხედვით მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998638	95	0.052632
https://grand.store/product-category/sabavshvo/kveba/deserti/khilphapha/	Home » საბავშვო » ბავშვთა კვება » დესერტი » ხილფაფა Showing all 16 results ფასის მიხედვით მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998455	97	0.072165
https://grand.store/product-category/sakhli-da-ezo/samzareulo/tapha/	Home » სახლი და ეზო » სამზარეულო » ტაფა Showing 1–18 of 71 results ფასის მიხედვით ბრენდი - ARDESTO 6 მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998499	101	0.118812
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%96_(%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%90)_%E1%83%A8%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90	რომანოზ შელეგია რომანოზ (რემა) შელეგია (დ. 7 ოქტომბერი, 1883, სოფ. ჯოლევი, სენაკი ― გ. 1955) — ქართული ხალხური სიმღერების შემსრულებელი და ლოტბარი. ბიოგრაფია რედაქტირებარომანოზ (რემა) შელეგია დაიბადა 1883 წლის 7 ოქტომბერს სენაკის მაზრის სოფელ ჯოლევში. ბავშვობაშივე დაისწავლა ყველა ის სიმღერა, რომელიც თავის სოფელში ესმოდა. პირველდაწყებითი სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ რემას უსახსრობის გამო სკოლა ვერ დაუმთავრებია და თერძს დადგომია შეგირდად. ამ ხელობის გარდა მან შეისწავლა ფოტოგადაღება, უნაგირების კეთება, ჩექმა "აზიურების" კერვა. XIX საუკუნის ბოლო წლებში, გარდა ხალხურ გუნდში მღერისა, გალობდა საეკლესიო გუნდშიც. მისი მასწავლებელი იყო ცნობილი მგალობელი დიმიტრი ჭალაგანიძე. "გალობიდან გვიან დაბრუნებულს, ზოგჯერ სახლშიც არ მიშვებდნენო" - იხსენებდა რემა შელეგია. ახალგაზრდა რემას კორნელი მაღრაძესაც ემოწაფებოდა. - 1897 წელს ქუთაისში ცნობილი ლოტბარი ძუკუ ლოლუა ჩამოდის. მისი გუნდის მიერ შესრულებული სიმღერებით აღფრთოვანებულმა რემა შელეგიამ გადაწყვიტა, ხალხური მომღერალი გამხდარიყო. ქუთაისში იმხანად მეტად პოპულარული იყო ლადო მესხიშვილის დასის მიერ გათამაშებული სპექტაკლები. ერთ-ერთ ასეთ წარმოდგენაში სცენაზე ხალხური სიმღერის ახმოვანება დასჭირდათ, რა საქმესაც შესანიშნავად გაართვა თავი რემა შელეგიას მიერ შეკრებილმა პატარა ანსამბლმა. - 1902-1903 წლებში რემა კოტე ფოცხვერაშვილის გუნდში მღეროდა. - 1904 წელს რემა შელეგია საცხოვრებლად ახალსენაკში გადადის, სადაც ბავშვთა და მოზარდთა არაერთ გუნდს აყალიბებს. - 1907 წელს კი სოხუმში მიემგზავრება, ძირითადად _ ძუკუ ლოლუასთან დაახლოების სურვილით. დიდ ლოტბარს მოეწონა რემა შელეგია და მისი გუნდი და თავის გუნდში მიიწვია. აქ ასევე მღეროდნენ მომავალში ცნობილი ლოტბარები კირილე პაჭკორია და კიწი გეგეჭკორი. მალე რემა ძუკუს "მარჯვენა ხელი" გახდა. ამ გუნდს წარმატებული გასტროლები ჰქონდა არა მარტო საქართველოში, არამედ მის მოსაზღვრე რეგიონებშიც. - 1915 წელს რემა ახალსენაკში ბრუნდება და ახალ გუნდს აყალიბებს. საბჭოთა პერიოდში რემა შელეგია უკვე სენაკის, ხობისა და ფოთის რამდენიმე გუნდს უძღვება. - 1931 წლიდან იგი სენაკის სიმღერისა და ცეკვის სახელმწიფო ეთნოგრაფიული ანსამბლის სამხატვრო ხელმძღვანელია. ამ გუნდმა არაერთი გამარჯვება მოიპოვა სხვადასხვა ფესტივალებში. - 1936 წელს გუნდი თბილისში მიიწვიეს გრამფირფიტებზე ჩასაწერად. - 1939 წელს რემა შელეგია ინიშნება დასავლეთ საქართველოს გაერთიანებული გუნდის ხელმძღვანელად. ამავე წელს გუნდი მოსკოვში მიდის გასტროლებზე და დიდ წარმატებას იხვეჭს. - 1940 წელს რემა შელგიამ წარმატებით დაამთავრა ხალხური შემოქმედების სახლთან არსებული სალოტბარო კურსები. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში რემა შელეგიას გუნდი რეგულარუად მართავს კონცერტებს ჰოსპიტლებში, სამხედრო ნაწილებში. მის შემდეგ გრძელდება რემა შელეგიას წარმატებული საკონცერტო მოღვაწეობა. - 1955 წელს ხანგრძლივი ავადმყოფობის შემდეგ რემა შელეგია გარდაიცვალა. ლოტბარს რეპერტუარში 500-მდე სიმღერა ჰქონდა. იგი დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა ახალგაზრდებისთვის ცოდნის გადაცემას. რემა შელეგიას მოსწავლეები იყვნენ: ნოკო ხურცია, პორფილე გაბელია, ვალერიან სვანიძე, ბიქტორ აბშილავა, მაქსიმე გოგია, იროდი ალანია, ვ. გარუჩავა, ლონგი მიმინოშვილი, კოლია კაკაჩია. რემა შელეგია სიცოცხლეშივე დაფასდა, როგორც მეგრული სიმღერის ერთ-ერთი უდიდესი მცოდნე და მომღერალი. წყაროები რედაქტირება- ნინო კალანდაძე და ლელა ურუშაძე. რემა შელეგია (შტრიხები პორტრეტისათვის). წიგნში - ქართული ხალხური სიმღერის ოსტატები.სამეგრელო. ტ. 2. თბილისი, 2007.გვ. 109-136. „საქართველოს მაცნე“ - [1]	ka	0.996911	416	0.451923
https://grand.store/product-category/samsheneblo-da-saremonto/khelsatsqhoebi/gasazomi-da-mosanishni/	Home » სამშენებლო და სარემონტო » ხელსაწყოები » გასაზომი და მოსანიშნი Showing all 18 results ფასის მიხედვით ბრენდი - TOTAL 13 მარაგის სტატუსი ფერი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998571	103	0.087379
https://grand.store/product-category/silamaze-da-thavis-movla/piris-ghrus-movla/	ფასის მიხედვით ბრენდი მარაგის სტატუსი ფერი - ცისფერი 1 პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998923	88	0.034091
https://grand.store/product-category/silamaze-da-thavis-movla/skheuli/kremi-da-losioni/	Home » სილამაზე და თავის მოვლა » სხეულის მოვლა » კრემი და ლოსიონი Showing all 3 results ფასის მიხედვით ბრენდი - Bell 1 მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998769	104	0.067308
https://grand.store/product-category/silamaze-da-thavis-movla/sunamo/mamakatsis-sunamo/	Home » სილამაზე და თავის მოვლა » სუნამო » მამაკაცის სუნამო აჩვენებს %d შედეგს ფასის მიხედვით მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998749	97	0.051546
https://grand.store/product-category/tskhovelebis-movla/	ფასის მიხედვით ბრენდი - Beavis 1 - Bellotta 7 - Carnilove 8 - COLLAR 36 - Derevenskie Lakomstva 8 - Farm Company 2 - Gemon 4 - GEMON MONGE 14 - GRANDORF 11 - LeChat Excellence 4 - Little One 34 - M-PETS 4 - MONGE 84 - MONGE GIFT 11 - RIO 30 - TiTBiT 176 მარაგის სტატუსი ფერი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.998657	139	0.309353
https://grand.store/product-category/tskhovelebis-movla/kata/katis-grumingi/	Home » ცხოველების მოვლა » კატა » გრუმინგი Showing all 4 results ფასის მიხედვით მარაგის სტატუსი პროდუქტის ჭდეები აბაზანის პირსახოცი აღდდგომა ახალი წელი ბამბის პირსახოცი დამატენიანებელი დანა დეკორაცია ეზოს ავეჯი ეზოს დეკორაცია თეთრეულის კომპლექტი თერმოსი თერმული ჭიქა თეფში თმის საღებავი კატა კატის საკვები კონტეინერი მაგიდა მატონიზირებელი თმის ბალზამი მაცივარი მინის ჭიქა ნაძვის ხე პირსახოცი სააღდგომო დეკორაცია სააღდგომო თეფში საახალწლო საკვები საცხობი ფორმა სველი კვება სველი საკვები ტაფა ფოთლოვანი სასუქები ქალის ჰიგიენა ქალის ჰიგიენური საფენი ქოლგა ღუმელი ყოველდღიური ჰიგიენური საფენი ძაღლი ძაღლის აქსესუარი ძაღლის კვება ძაღლის საბელი ძაღლის სასუსნაო წყალში ხსნადი სასუქი - ჭიქა ჭიქების ნაკრები	ka	0.99869	95	0.052632
https://ka.m.wikipedia.org/wiki/%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%96_IV_(%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%90)	რომანოზ IV დიოგენე რომანოზ IV დიოგენე (გ. 1071) – ბიზანტიის იმპერატორი 1068-1071 წლებში. წარმოშობით კაპადოკიელი ფეოდალი, მხედართმთავარ კონსტანტინე დიოგენეს შვილი. ბიოგრაფია რედაქტირებარომანოზი კონსტანტინე X დროს არმიის სარდალი იყო. იმპერატორის სიკვდილის შემდეგ მან აჯანყება მოაწყო ტახტის ხელში ჩასაგდებად, მაგრამ დამარცხდა და შეიპყრეს კიდეც. საპყრობილედან იგი იმპერატრიცა ევდოკიას წყალობით გაათავისუფლეს, რომელზეც მან მომდევნო 1068 წელს იქორწინა და ბიზანტიის იპერატორიც გახდა. რომანოზ IV მეფობის პირველ წლებში წარმატებით ებრძოდა თურქ-სელჩუკებს, თუმც 1071 წელს მანასკერტის ბრძოლაში სელჩუკთა სულთანმა ალფ-არსლანმა ბიზანტიელები სასტიკად დაამარცხა და თვით იმპერატორიც ტყვედ ჩაიგდო. ზავის გარანტიითა და 1 000 000 ბიზანტიური დრაჰმის ოდენობის გამომსასყიდის გადახდის აღთქმის შემდეგ, ალფ-არსლანმა რომანოზი ტყვეობიდან გაათავისუფლა. ამასობაში იმპერატორის მოწინააღმდეგეებმა ტახტზე კონსტანტინე X-ის ვაჟი — მიხეილ VII დუკა აიყვანეს, რომანოზ IV ტახტის დაბრუნებისათვის ბრძოლაში დაამარცხეს, ღალატით შეიპყრეს და თვალები დათხარეს. რამდენიმე დღის შემდეგ რომანოზ დიოგენე გარდაიცვალა. იხილეთ აგრეთვე რედაქტირებალიტერატურა რედაქტირება- ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 8, თბ., 1984. — გვ. 428.	ka	0.994851	142	0.5

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.