Dataset Viewer
Auto-converted to Parquet Duplicate
text
stringlengths
1
2k
image
imagewidth (px)
1.02k
1.02k
font_path
stringlengths
27
66
bg_color
listlengths
3
3
font_color
listlengths
3
3
font_size
int64
11
24
image_width
int64
512
512
image_height
int64
512
512
image_dpi
int64
144
144
text_vertical_alignment
stringclasses
1 value
text_horizontal_alignment
stringclasses
1 value
paragraph_bboxes
listlengths
1
6
transformations
listlengths
1
1
ástæðulausu, án þess að hirða um að taka póst eða skila. Eg gæti sagt frá mörgum fleiri dæmum til að sýna það, hve réttmæt sú krafa er, að ráðin sé bót á þessu. Þetta er síðasta leiðin, að biðja stjórnina að kippa þessu í lag, eins vel og hægt er. Það verður að teljast sanngjarnt, að skip, sem fara á milli landa, og hafa flutning til Vestmannaeyja, séu skyld að skila honum og skyld til að flytja póst frá og til Eyja. Afgreiðslumaður getur strax sagt, hvort líkur séu til að megi losa skipin, og ef það ekki er hægt, þá getur skipið farið
icelandic_fonts/Judson-regular.ttf
[ 242, 231, 228 ]
[ 0, 0, 0 ]
19
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 338, 11, 685, 1013 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "ástæðulausu, án þess að hirða um að taka póst eða skila. Eg gæti sagt frá mörgum fleiri dæmum til að sýna það, hve réttmæt sú krafa er, að ráðin sé bót á þessu. Þetta er síðasta leiðin, að biðja stjórnina að kippa þessu í lag, eins vel og hægt er. Það verður að teljast sanngjarnt, að skip, sem fara á milli landa, og hafa flutning til Vestmannaeyja, séu skyld að skila honum og skyld til að flytja póst frá og til Eyja. Afgreiðslumaður getur strax sagt, hvort líkur séu til að megi losa skipin, og ef það ekki er hægt, þá getur skipið farið strax aftur. Ástandið er óþolandi, eins og það er nú, og verður að ráðast bót á því. Eitt Thoresskipið, „Ingólfur“, lagði af stað meðan verið var að flytja út í hann lýsistunnur; það var aðeins hálfnað og skeytti ekki um að taka það sem eftir var. Það er nauðsynlegt að fá leiðrétting á slíku, og því ber eg fram þessa þingsályktunartillögu. Skal eg svo ekki orðlengja þetta meir, nema að tillögunni verði andmælt." } ]
[ { "type": "none" } ]
hann er forfallaður, „eða af öðrum ástæðum“. T. d. þegar sáttanefndarmaður er skyldur eða tengdur öðrum málsaðila. Í 11. grein, þar sem getið er um að komi málið til dómstólanna, eiga samkvæmt greininni ekki að geta komið fram mótmæli gegn því, sem viðurkent hefir verið fyrir sáttanefndinni. Þessu vill nefndin breyta þannig eða bæta því við, að til þess að það, sem fyrir sáttanefnd gerist, verði talið fullviðurkent, verði málsaðilar að hafa undirskrifað sáttabókina. Þessu þótti oss rétt að bæta við svo að ekki þyrfti eingöngu að fara eftir sáttanefndinni. Hún gæti verið vilhöll, ef t. d. óvinátta væri milli annars málsaðila og sáttanefndar. En nefndin áleit, að þá fyrst væri ekki hægt fyrir málsaðila að koma fram með mótmæli gegn því, sem hann hefði sjálfur samþykt. Þá hefir nefndin og viljað breyta áfrýjunarfrestinum í 11. grein úr þrem mánuðum upp í fjóra. Hún áleit að þriggja mánaða frestur mundi reynast of stuttur, sérstaklega til sveita. Þá vill nefndin enn gera breytingu í enda 11. greinar og leggur hún til, að felt verði aftan af henni. Það atriði er um sérstakt fyrirkomulag, löggeymslu, og taldi nefndin það ekki eiga heima á þessu svæði. Það er mesta vandaverk að úrskurða um slíkt og þótti oss ekki rétt að leggja það á vald sáttanefnda. 12. gr. frumvarpsins, sem leyfir að beita gagnkröfu, vill nefndin alveg fella í burtu og alls ekki taka gagnkröfu til greina.
icelandic_fonts/Noto Sans Sinhala-600.ttf
[ 232, 229, 212 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 161, 3, 858, 1021 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hann er forfallaður, „eða af öðrum ástæðum“. T. d. þegar sáttanefndarmaður er skyldur eða tengdur öðrum málsaðila. Í 11. grein, þar sem getið er um að komi málið til dómstólanna, eiga samkvæmt greininni ekki að geta komið fram mótmæli gegn því, sem viðurkent hefir verið fyrir sáttanefndinni. Þessu vill nefndin breyta þannig eða bæta því við, að til þess að það, sem fyrir sáttanefnd gerist, verði talið fullviðurkent, verði málsaðilar að hafa undirskrifað sáttabókina. Þessu þótti oss rétt að bæta við svo að ekki þyrfti eingöngu að fara eftir sáttanefndinni. Hún gæti verið vilhöll, ef t. d. óvinátta væri milli annars málsaðila og sáttanefndar. En nefndin áleit, að þá fyrst væri ekki hægt fyrir málsaðila að koma fram með mótmæli gegn því, sem hann hefði sjálfur samþykt. Þá hefir nefndin og viljað breyta áfrýjunarfrestinum í 11. grein úr þrem mánuðum upp í fjóra. Hún áleit að þriggja mánaða frestur mundi reynast of stuttur, sérstaklega til sveita. Þá vill nefndin enn gera breytingu í enda 11. greinar og leggur hún til, að felt verði aftan af henni. Það atriði er um sérstakt fyrirkomulag, löggeymslu, og taldi nefndin það ekki eiga heima á þessu svæði. Það er mesta vandaverk að úrskurða um slíkt og þótti oss ekki rétt að leggja það á vald sáttanefnda. 12. gr. frumvarpsins, sem leyfir að beita gagnkröfu, vill nefndin alveg fella í burtu og alls ekki taka gagnkröfu til greina." } ]
[ { "type": "none" } ]
Háttv. 5. kgk. þm. sagði ennfremur, að frumv. stjórnarinnar trygði Íslandi jafnræði við Danmörku út á við. Það byggir hann á því, að samkvæmt 1. gr. eru sammálin ákveðin »eftir samkomulagi«, og svo á orðunum »fyrir hönd Íslands« í 6. gr., sem hann segir að merki sama sem »í umboði«. Eg get ekki séð, að þetta sé rétt skýring á þessum orðum. Maður getur vel gert samkomulag við annan án þess báðir séu jafn réttháir eða ráði jafn miklu, t. d. gera menn oft samkomulag um hitt og þetta við börn. Sömuleiðis geta menn gert hitt og þetta fyrir hönd annars manns án umboðs.
icelandic_fonts/Matemasie/variant_0.ttf
[ 246, 239, 224 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 226, 95, 797, 928 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Háttv. 5. kgk. þm. sagði ennfremur, að frumv. stjórnarinnar trygði Íslandi jafnræði við Danmörku út á við. Það byggir hann á því, að samkvæmt 1. gr. eru sammálin ákveðin »eftir samkomulagi«, og svo á orðunum »fyrir hönd Íslands« í 6. gr., sem hann segir að merki sama sem »í umboði«. Eg get ekki séð, að þetta sé rétt skýring á þessum orðum. Maður getur vel gert samkomulag við annan án þess báðir séu jafn réttháir eða ráði jafn miklu, t. d. gera menn oft samkomulag um hitt og þetta við börn. Sömuleiðis geta menn gert hitt og þetta fyrir hönd annars manns án umboðs." } ]
[ { "type": "none" } ]
af því, að það væri ekki undirbúið af stjórninni. En hér er því til að svara, að stjórnin þarf hreint ekki að undirbúa þetta mál; það er ekki hægt að sækja skýrslur nema í eina átt, í öðrum áttum eru þær ekki til. Þótt stjórnin hefði haft þetta mál 1- 2 ár til undirbúnings, þá hefði hún ekki getað sótt skýrslur til annara, en nefndin gerði: til Thore-félagsins sjálfs. Það er því með öllu ástæðulaust, að stjórnin undirbúi þetta mál; nefndin hefir fengið þær upplýsingar, sem kostur er á. Eg tel þess vegna óréttmætt, er hinn háttv. framsm. minni hlutans (Jóh. Jóh.) heldur því fram, að nefndin sýni í þessu fljótfærni og skort á ábyrgðartilfinningu. Um það geta menn sannfærst af frumv. Og það ber þó ekki vott um skort á ábyrgðartilfinningu, að ekki er alt lagt upp í höndurnar á félaginu, heldur er hagur landssjóðs trygður, sem bezt má verða, en hagur núverandi
icelandic_fonts/Great Vibes-regular.ttf
[ 251, 246, 240 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 401, 2, 623, 1021 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "af því, að það væri ekki undirbúið af stjórninni. En hér er því til að svara, að stjórnin þarf hreint ekki að undirbúa þetta mál; það er ekki hægt að sækja skýrslur nema í eina átt, í öðrum áttum eru þær ekki til. Þótt stjórnin hefði haft þetta mál 1- 2 ár til undirbúnings, þá hefði hún ekki getað sótt skýrslur til annara, en nefndin gerði: til Thore-félagsins sjálfs. Það er því með öllu ástæðulaust, að stjórnin undirbúi þetta mál; nefndin hefir fengið þær upplýsingar, sem kostur er á. Eg tel þess vegna óréttmætt, er hinn háttv. framsm. minni hlutans (Jóh. Jóh.) heldur því fram, að nefndin sýni í þessu fljótfærni og skort á ábyrgðartilfinningu. Um það geta menn sannfærst af frumv. Og það ber þó ekki vott um skort á ábyrgðartilfinningu, að ekki er alt lagt upp í höndurnar á félaginu, heldur er hagur landssjóðs trygður, sem bezt má verða, en hagur núverandi hluthafa settur fullkomlega í hættu, ef um hættu gæti verið að ræða. Háttv. framsm. minni hlutans (Jóh. Jóh.) gat þess, að upplýsingar þær, er nefndin hefir fengið, séu allar komnar frá Thore-félaginu. En hvert átti að sækja þær? Til Sameinaða félagsins? Nei, það er ekki hægt að fá upplýsingarnar annarsstaðar, en einmitt hjá Thore-félaginu. Þó höfum við einnig farið eftir Börs-skýrslunni, er eg áður hef minst á, og ekki lýgur hún. (Jóhannes Jóhannesson: Hvaðan er hún komin?) Auðvitað er sú skýrsla komin frá Thore-félaginu, því annað var ekki hægt; hún er þangað komin frá aðalfundi félagsins. Og félag, sem falsaði uppgerð á aðalfundi, og setti hana í blöð, mundi alls ekki njóta þess lánstrausts, sem Thore-félagið hefir notið. Eg bjóst fastlega við, að fráfarandi ráðherra (H. H.) hefði sótt í hendur Sameinaða gufuskipafélagsins alt, sein þar var hægt að fá. Umboðsmaður félagsins var á fundi hjá samgöngumálanefndinni, og þá var bein skylda hans, sem annars vörubjóðanda, að sýna hvað hann hefði á boðstólum. Eg álít því, að nú sé nægilega upplýst, hvaða kjör það félag vill bjóða oss til handa." } ]
[ { "type": "none" } ]
hafa aðeins einn járnsíma og tvo koparsíma á þessari línu, eins og nú er. Brúkunin er meiri en svo, að þessir 3 símar fullnægi henni. Það væri því beint peningatap fyrir landið, ef felt væri að bæta þessum þræði við. Og enn nauðsynlegra verður það, að bæta honum við, ef línur verða lagðar til Borgarness og Stykkishólms, sem búast má við,
icelandic_fonts/Faustina-700italic.ttf
[ 192, 217, 203 ]
[ 0, 0, 0 ]
22
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 356, 9, 668, 1014 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hafa aðeins einn járnsíma og tvo koparsíma á þessari línu, eins og nú er. Brúkunin er meiri en svo, að þessir 3 símar fullnægi henni. Það væri því beint peningatap fyrir landið, ef felt væri að bæta þessum þræði við. Og enn nauðsynlegra verður það, að bæta honum við, ef línur verða lagðar til Borgarness og Stykkishólms, sem búast má við, að gert verði áður en langt um líður. Það er því alveg óhjákvæmileg nauðsyn að láta þennan lið halda sér. Fyrst við erum búnir að koma þessum síma upp, þá verðum við að halda honum svo vel við, að hann komi að fullum notum. Í sambandi við þetta skal eg geta þess, að eg tel það allsendis rangt gert af Nd., að fella tillag til koparsíma til Ísafjarðar. Einfaldur járnþráður nægir varla til Ísafjarðar eins, hvað þá heldur til allra Vestfjarðastöðvanna; það er enginn vafi á því, að það mundi borga sig að bæta þessum eirsíma við. Þessvegna lýsi eg því yfir, að verði samþykt að leggja tvöfaldan koparsíma frá Reykjavík til Borðeyrar, þá mun eg koma með breyt.till. við 3 umræðu um að bæta koparsíma við til Ísafjarðar. Eg sé ekki að ástæða sé til að spara til símanna, þar sem nóg er eftir af þeirri ½ milljón, sem tekin var til láns og ætluð til símalagninga. Eg hygg að eg þurfi ekki að fara frekari orðum um breyt.till. nefndarinnar; mörgum þeirra er eg samþykkur, og get sýnt það með atkvæði mínu, án þess að fara frekar út í þær nú. - Eg vil víkja lítið eitt að breyt.till. - einstakra deildarmanna. Háttv. 3. kgk." } ]
[ { "type": "none" } ]
En sé þeirri reglu fylgt, að sníða útgjöldin ekki eftir tekjunum hvernig sem í ári lætur, þá verður líka að grípa til þess, að taka lán til þess að geta int af hendi útgjöldin. Lántaka getur auðvitað verið réttmæt, ef um framkvæmd verulega arðvænna fyrirtækja er að ræða, en varlegar er jafnan í það farandi, að stofna landinu í miklar skuldir, og það tel eg engu óbúmannlegra, að firrast hana sem lengst, með gætinni fjarmálastjórn. Framsögumaður (Sigurður Stefánsson) Eins og eg mintist
icelandic_fonts/Snowburst_One/variant_0.ttf
[ 249, 247, 241 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 175, 1, 848, 826 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "En sé þeirri reglu fylgt, að sníða útgjöldin ekki eftir tekjunum hvernig sem í ári lætur, þá verður líka að grípa til þess, að taka lán til þess að geta int af hendi útgjöldin. Lántaka getur auðvitað verið réttmæt, ef um framkvæmd verulega arðvænna fyrirtækja er að ræða, en varlegar er jafnan í það farandi, að stofna landinu í miklar skuldir, og það tel eg engu óbúmannlegra, að firrast hana sem lengst, með gætinni fjarmálastjórn." }, { "bbox": [ 175, 932, 844, 1022 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Framsögumaður (Sigurður Stefánsson) Eins og eg mintist á áðan eru litlar breytingartill. aftur að 13. gr. Í 8. gr. hafa vextir og afborganir af láni landsjóðs úr ríkissjóði Dana verið rangt reiknaðir í neðri deild, og hefir nefndin leyft sér að lagfæra það. Næsta breytingartill. er við 12. gr. 9. a. Í stjórnarfrumvarpinu var gert ráð fyrir styrk til fjögurra sjúkrahúsa, en Nd. hefir slegið öllum fjárveitingunum saman í eitt. Það þótti nefndinni varhugavert, að því er snertir sjúkrahúsið á Patreksfirði, og hún leggur til að veitt sé sérstaklega fé til þess. Til Patreksfjarðar koma fleiri útlend fiskiskip en á nokkura aðra höfn á landinu, og er því afar áríðandi að þar sé gott sjúkrahús, er geti tekið á móti útlendum sjúklingum og varnað þannig útlendum sjúkdómum útbreiðslu hér. En annars er aðsóknin að þessu sjúkrahúsi mikið minni en að hinum, og yrði því styrkurinn miklu minni til þess en hinna, ef hann væri miðaður við aðsóknina eða svo kallaða legudaga. Nefndin leggur því til að sjúkrahús þetta haldi sama styrk og að undanförnu. Þá er viðaukatill. við 12. gr. 9 staflið »f«, að 600 kr. veitist fyrra árið til kaupa á sótthreinsunarofni í sóttvarnarhúsið á Akureyri. Þessi fjárveiting var samþykt í nefnd í Nd., en féll úr og kom aldrei til umræðu. Nefndinni þótti því rétt að taka hana upp hér, þar sem þetta er þörf fjárveiting, er sparar rekstur hússins. Þá vill nefndin fella burtu staflið »j« í 12. gr. 9. Það er utanfararstyrkur til Andrésar Féldsted læknis." } ]
[ { "type": "none" } ]
verið að velta fyrir mér, hvort ekki væri óheppilegt, segjum til dæmis, að aðalkrafan væri 20 krónur en gagnkrafan 10 krónur, að þá mætti ekki taka upphæð stefnda til greina. Eins væri það, ef aðalkrafan væri 50 krónur en gagnkrafan 60 krónur, þá gæti stefndi ekki náð rétti sínum án máls, þar sem stefnandi getur fengið málið útkljáð fyrir sáttanefnd. Mér þykir líka varhugavert,
icelandic_fonts/Flow_Rounded/variant_0.ttf
[ 243, 239, 230 ]
[ 0, 0, 0 ]
22
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 400, 1, 660, 1022 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "verið að velta fyrir mér, hvort ekki væri óheppilegt, segjum til dæmis, að aðalkrafan væri 20 krónur en gagnkrafan 10 krónur, að þá mætti ekki taka upphæð stefnda til greina. Eins væri það, ef aðalkrafan væri 50 krónur en gagnkrafan 60 krónur, þá gæti stefndi ekki náð rétti sínum án máls, þar sem stefnandi getur fengið málið útkljáð fyrir sáttanefnd. Mér þykir líka varhugavert, að ekki megi koma fram með mótmæli fyrir dómstólunum, nema þau komi ekki í bága við það, sem fram kom á sáttafundi. Eftir núgildandi reglum er það ekki gert uppskátt, sem á sættafundi hefir farið fram, þegar sættir ekki komast á. Það er gengið út frá því, að málspartar geti úttalað sig frítt á sáttanefndarfundum og að þeir þurfi ekki beinlínis að standa við öll þau tilboð er þeir kunna að gera þar. Sú meðvitund stuðlar oft og einatt að því, að liðlegra er að koma á sættum en ella. Mér þótti rétt að benda á þetta og biðja háttv. nefnd að athuga það." } ]
[ { "type": "none" } ]
þannig eitt og eitt hérað; ætti heldur að athuga allsherjar héraðaskipun í landinu - og þá velja úr þau héruð, þar sem þörfin er brýnust, svo að skipunin gæti orðið sem hentust. Hins vegar eru líka dæmi þess, að sum héruð eru
icelandic_fonts/Playwrite AU QLD Guides-regular.ttf
[ 247, 240, 237 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 405, 3, 618, 1020 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "þannig eitt og eitt hérað; ætti heldur að athuga allsherjar héraðaskipun í landinu - og þá velja úr þau héruð, þar sem þörfin er brýnust, svo að skipunin gæti orðið sem hentust. Hins vegar eru líka dæmi þess, að sum héruð eru læknislaus, og væri þá nær að skipa fyrst lækna í þau, áður en farið er út í frekari skipun eða skifting héraðanna." } ]
[ { "type": "none" } ]
því að ekki verður séð, að nein ástæða eða sanngirni sé til að hafa fleiri héraðslækna að tiltölu þar en annarsstaðar á landinu, - ferðalög eru þar ekkert örðugri en til að mynda á Austurlandi, - þá hlýtur það að fara svo, að héraðslæknum verði fjölgað annarsstaðar, svo að talan komist á næstu árum upp í 90 að minsta kosti eða launuðum embættislæknum fjölgi um þriðjung í minsta lagi. Þá ber þess og að gæta, að þótt í svona löguð héruð kynni að takast að fá lækni sem snöggvast eru litlar eða engar líkur til að svo yrði framvegis, svo að afleiðingin af slíkri fjölgun læknahéraða verður að eins aukin útgjöld fyrir landssjóð, án nokkurrar bótar fyrir héraðsbúa. Það hefir vitanlega enga þýðingu, að vera að tala um þetta. Háttv. meiri hluti hefir ákveðið, að þetta skuli fram ganga og eru þessi mál ófyrirsynju gerð að flokksmáli, og verður ranglætið því meira, sem felt var hér í deildinni nýlega frumv. um að stofna sérstakt læknishérað í Norðfirði, þar sem þó engum getur dulist, að miklu meiri ástæða var til að stofna læknishérað eða láta lækni sitja.
icelandic_fonts/Baloo 2-regular.ttf
[ 241, 236, 214 ]
[ 0, 0, 0 ]
12
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 176, 310, 842, 714 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "því að ekki verður séð, að nein ástæða eða sanngirni sé til að hafa fleiri héraðslækna að tiltölu þar en annarsstaðar á landinu, - ferðalög eru þar ekkert örðugri en til að mynda á Austurlandi, - þá hlýtur það að fara svo, að héraðslæknum verði fjölgað annarsstaðar, svo að talan komist á næstu árum upp í 90 að minsta kosti eða launuðum embættislæknum fjölgi um þriðjung í minsta lagi. Þá ber þess og að gæta, að þótt í svona löguð héruð kynni að takast að fá lækni sem snöggvast eru litlar eða engar líkur til að svo yrði framvegis, svo að afleiðingin af slíkri fjölgun læknahéraða verður að eins aukin útgjöld fyrir landssjóð, án nokkurrar bótar fyrir héraðsbúa. Það hefir vitanlega enga þýðingu, að vera að tala um þetta. Háttv. meiri hluti hefir ákveðið, að þetta skuli fram ganga og eru þessi mál ófyrirsynju gerð að flokksmáli, og verður ranglætið því meira, sem felt var hér í deildinni nýlega frumv. um að stofna sérstakt læknishérað í Norðfirði, þar sem þó engum getur dulist, að miklu meiri ástæða var til að stofna læknishérað eða láta lækni sitja." } ]
[ { "type": "none" } ]
hannyrðir o. fl., eykur fegurðartilfinninguna, smekk og handlægni og getur því verið góð og nauðsynleg. En hún er frekar fyrir hinar efnaðri konur. Mikill þorri alþýðukvenna á ekki kost á að ná í aðra fræðslu en þá allra óhjákvæmilegustu, og getur eigi gengið á þá skóla, sem ná lengra eða taka meira fyrir. - Þess vegna er ekki eins áríðandi fyrir löggjafarvaldið að styðja þá. Annað höfuð-atriðið er, að hér er um jafnréttiskröfu kvenna að ræða. í þessu máli er fólgin krafan um það, að húsmóðurstaðan sé metin fullkomlega eins mikils og bóndastaðan, eða hver önnur mikilsverð staða í lífinu, og þurfi að sínu leyti eigi síður fræðslu við. Húsmóðurstaðan er nú viðurkend í orði en hún er eigi viðurkend á borði, fyr en þessari stöðu er veittur eins góður undirbúningur að sínu leyti og öðrum. Þetta er því krafa, sem ekki ætti að sitja í halla fyrir öðrum jafnréttiskröfum kvenna, heldur fremst þeirra allra. Hæstv. ráðherra (B. J.) talaði hér áður í deildinni vel um jafnréttiskröfur kvenna og vildi ekki að það mál drægist neitt í hömlu. Eg vona því að hér muni fást fylgi ráðherrans og hann muni taka málinu vel. Vér höfum ekki í nefndarálitinu farið mikið út í það, hvernig málinu ætli að haga í framkvæmdinni. En vér höfum drepið nokkuð á það, hvernig því er háttað hjá Dönum og Norðmönnum.
icelandic_fonts/Ysabeau Office-600italic.ttf
[ 232, 223, 218 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 73, 226, 951, 797 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hannyrðir o. fl., eykur fegurðartilfinninguna, smekk og handlægni og getur því verið góð og nauðsynleg. En hún er frekar fyrir hinar efnaðri konur. Mikill þorri alþýðukvenna á ekki kost á að ná í aðra fræðslu en þá allra óhjákvæmilegustu, og getur eigi gengið á þá skóla, sem ná lengra eða taka meira fyrir. - Þess vegna er ekki eins áríðandi fyrir löggjafarvaldið að styðja þá. Annað höfuð-atriðið er, að hér er um jafnréttiskröfu kvenna að ræða. í þessu máli er fólgin krafan um það, að húsmóðurstaðan sé metin fullkomlega eins mikils og bóndastaðan, eða hver önnur mikilsverð staða í lífinu, og þurfi að sínu leyti eigi síður fræðslu við. Húsmóðurstaðan er nú viðurkend í orði en hún er eigi viðurkend á borði, fyr en þessari stöðu er veittur eins góður undirbúningur að sínu leyti og öðrum. Þetta er því krafa, sem ekki ætti að sitja í halla fyrir öðrum jafnréttiskröfum kvenna, heldur fremst þeirra allra. Hæstv. ráðherra (B. J.) talaði hér áður í deildinni vel um jafnréttiskröfur kvenna og vildi ekki að það mál drægist neitt í hömlu. Eg vona því að hér muni fást fylgi ráðherrans og hann muni taka málinu vel. Vér höfum ekki í nefndarálitinu farið mikið út í það, hvernig málinu ætli að haga í framkvæmdinni. En vér höfum drepið nokkuð á það, hvernig því er háttað hjá Dönum og Norðmönnum." } ]
[ { "type": "none" } ]
En úr því það getur ekki náð til þeirra, sem lán hafa fengið, þá er þetta frumv. fremur þýðingarlítið. Eg var ekki viðstaddur, þegar flutningsm. reifaði málið, svo eg þekki ekki ástæður hans. Mér er kunnugt um að tilfelli, sem kom fyrir í vetur, var dálítið óþægilegt fyrir veðdeildina eða bankann, og vera má að hafi orðið tilefni til frumv., en eg hygg vel
icelandic_fonts/DM Sans-600.ttf
[ 236, 229, 212 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 263, 21, 757, 1002 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "En úr því það getur ekki náð til þeirra, sem lán hafa fengið, þá er þetta frumv. fremur þýðingarlítið. Eg var ekki viðstaddur, þegar flutningsm. reifaði málið, svo eg þekki ekki ástæður hans. Mér er kunnugt um að tilfelli, sem kom fyrir í vetur, var dálítið óþægilegt fyrir veðdeildina eða bankann, og vera má að hafi orðið tilefni til frumv., en eg hygg vel megi fyrirbyggja það, að slíkt hið sama komi fyrir aftur. Mér finst það ekki nema sanngjarnt, að veðdeildin taki á móti veðdeildarbréfum sama flokks sem fullgildri borgun, er ræða er um sérstakar afborganir, er ekki eru áskildar. Eg veit ekki betur, en að samskonar ákvæði séu hjá veðdeildum eða slíkum stofnunum hjá öðrum þjóðum. Eg get því með engu móti gefið frumv. mitt atkvæði." } ]
[ { "type": "none" } ]
Það hefir alveg frjálsar og óbundnar hendur í því efni, ef frumv. þetta nær fram að ganga. Að það vanti yfirlýstan vilja þjóðarinnar í þessu máli, er að vísu að nokkru leyti rétt, en eg verð að segja það, að ef þm. mætti ekkert annað gera, en það sem margyfirlýstur vilji þjóðarinnar væri fyrir, þá væri starfsfrelsi þingsins ónotalega heft. Vitaskuld er alveg sjálfsagt, þegar um stórmál er að
icelandic_fonts/IBM Plex Sans Thai-regular.ttf
[ 245, 237, 232 ]
[ 0, 0, 0 ]
19
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 354, 11, 668, 1012 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Það hefir alveg frjálsar og óbundnar hendur í því efni, ef frumv. þetta nær fram að ganga. Að það vanti yfirlýstan vilja þjóðarinnar í þessu máli, er að vísu að nokkru leyti rétt, en eg verð að segja það, að ef þm. mætti ekkert annað gera, en það sem margyfirlýstur vilji þjóðarinnar væri fyrir, þá væri starfsfrelsi þingsins ónotalega heft. Vitaskuld er alveg sjálfsagt, þegar um stórmál er að ræða að leita álits þjóðarinnar, en hér er ekki um slíkt mál að tefla, enda segir stjórnarskráin, að þm. séu einungis bundnir við sannfæring sína, en ekki vilja kjósenda." } ]
[ { "type": "none" } ]
Eg veit vel, að vísindin fallast ekki á þessa skoðun, en eg hygg, að þau séu heldur ekki komin að nokkurri endilegri niðurstöðu svo að líta megi svo á, að málið sé óútkljáð af beggja hálfu. Eg ætla ekki að fjölyrða meira um þetta atriði, en vildi leyfa mér að benda á aðra hlið málsins. - Eg lít svo á og fleiri menn, að hvalirnir, sem eru við strendur Íslands séu frekar okkar eign heldur en annara manna; þótt við ekki getum sannað það með lögum, þá er að minsta kosti eðlilegt, að líta þannig á málið. Hvalaveiðunum er nú einusinni þannig háttað, að þær hljóta alt af að verða það, sem á dönsku kallast »Raadrift« - að höfuðstól er eytt, með öðrum orðum: menn taka ekki að eins afurðirnar og tekjurnar, heldur eyða einnig stofninum. - Ef við eigum hvalina og ef um »Raadrift« er að ræða, þá er um leið eytt kapítali, og það er ekki minsti vafi á því, að svo er, því að hvölunum hér við land fækkar meira en fjölgar vegna veiðanna. Ísland verður þar af leiðandi fátækara og höfuðstól, sem það á, er eytt. Þótt vér höfum ekki menningu eða fé til þess að hagnýta þennan höfuðstól sem stendur, þá er þó vonandi, að vér verðum menn til þess seinna, og þá er illa farið ef höfuðstóllinn er horfinn með öllu. Það er á þessa hlið málsins,
icelandic_fonts/Assistant-500.ttf
[ 245, 244, 229 ]
[ 0, 0, 0 ]
18
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 152, 15, 872, 1008 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Eg veit vel, að vísindin fallast ekki á þessa skoðun, en eg hygg, að þau séu heldur ekki komin að nokkurri endilegri niðurstöðu svo að líta megi svo á, að málið sé óútkljáð af beggja hálfu. Eg ætla ekki að fjölyrða meira um þetta atriði, en vildi leyfa mér að benda á aðra hlið málsins. - Eg lít svo á og fleiri menn, að hvalirnir, sem eru við strendur Íslands séu frekar okkar eign heldur en annara manna; þótt við ekki getum sannað það með lögum, þá er að minsta kosti eðlilegt, að líta þannig á málið. Hvalaveiðunum er nú einusinni þannig háttað, að þær hljóta alt af að verða það, sem á dönsku kallast »Raadrift« - að höfuðstól er eytt, með öðrum orðum: menn taka ekki að eins afurðirnar og tekjurnar, heldur eyða einnig stofninum. - Ef við eigum hvalina og ef um »Raadrift« er að ræða, þá er um leið eytt kapítali, og það er ekki minsti vafi á því, að svo er, því að hvölunum hér við land fækkar meira en fjölgar vegna veiðanna. Ísland verður þar af leiðandi fátækara og höfuðstól, sem það á, er eytt. Þótt vér höfum ekki menningu eða fé til þess að hagnýta þennan höfuðstól sem stendur, þá er þó vonandi, að vér verðum menn til þess seinna, og þá er illa farið ef höfuðstóllinn er horfinn með öllu. Það er á þessa hlið málsins, sem eg vildi að hin hv.þd. liti, um leið og hún ræðir frv. að öðru leyti." } ]
[ { "type": "none" } ]
ingd. á því, að varhugavert getur verið, að veita slíkar undanþágur. Þær hljóta að gera eftirlitið miklu örðugra, því að því miður eru íslenzkir botnvörpungar ekki alveg lausir við þá freistingu að veiða í landhelgi. Í fyrra kom beiðni um þetta til mín frá íslenzkum botnvörpuskipstjórum.
icelandic_fonts/Bitcount Ink-300.ttf
[ 249, 242, 239 ]
[ 0, 0, 0 ]
22
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 165, 261, 825, 762 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "ingd. á því, að varhugavert getur verið, að veita slíkar undanþágur. Þær hljóta að gera eftirlitið miklu örðugra, því að því miður eru íslenzkir botnvörpungar ekki alveg lausir við þá freistingu að veiða í landhelgi. Í fyrra kom beiðni um þetta til mín frá íslenzkum botnvörpuskipstjórum." } ]
[ { "type": "none" } ]
gefin saman. Þetta frumv. fer fram á, að menn fái leyfisbréf til borgaralegs hjónabands með sömu reglum og borgun, er tíðkast við önnur hjónabönd. Einnig finst mér sanngjarnt, að ósk hjónaefnanna um það, hvenær brúðkaupið skuli fara fram, sé af yfirvaldinu tekin til greina eftir föngum. Eg vona að það sem farið er fram á í frv. sé svo sanngjarnt, að það
icelandic_fonts/Inter Tight-300.ttf
[ 254, 249, 246 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 295, 3, 724, 1020 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "gefin saman. Þetta frumv. fer fram á, að menn fái leyfisbréf til borgaralegs hjónabands með sömu reglum og borgun, er tíðkast við önnur hjónabönd. Einnig finst mér sanngjarnt, að ósk hjónaefnanna um það, hvenær brúðkaupið skuli fara fram, sé af yfirvaldinu tekin til greina eftir föngum. Eg vona að það sem farið er fram á í frv. sé svo sanngjarnt, að það mæti ekki mótmælum." } ]
[ { "type": "none" } ]
annarhvor þingm. eftir hér í deildinni; það þýðir því ekki mikið að tala, enda skal eg vera stuttorður. Eg get búist við, að mörgum þm. þyki undarlegt, hvernig eg greiði atkv. um 14. og 15. gr. fjárlaganna, en eg hef nú þegar ákveðið það og býst ekki við, að það breytist.
icelandic_fonts/Averia Serif Libre-italic.ttf
[ 241, 234, 219 ]
[ 0, 0, 0 ]
19
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 228, 339, 796, 684 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "annarhvor þingm. eftir hér í deildinni; það þýðir því ekki mikið að tala, enda skal eg vera stuttorður. Eg get búist við, að mörgum þm. þyki undarlegt, hvernig eg greiði atkv. um 14. og 15. gr. fjárlaganna, en eg hef nú þegar ákveðið það og býst ekki við, að það breytist." } ]
[ { "type": "none" } ]
koma til mála, þar eð þetta félag hefði nú í 39 ár notið þessa styrks, og póststjórnin danska hefði ekkert við framkomu félagsins að athuga. Það munar heldur ekki svo lítið um 40 þús. kr.
icelandic_fonts/Plaster-regular.ttf
[ 244, 245, 244 ]
[ 0, 0, 0 ]
16
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 162, 389, 828, 635 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "koma til mála, þar eð þetta félag hefði nú í 39 ár notið þessa styrks, og póststjórnin danska hefði ekkert við framkomu félagsins að athuga. Það munar heldur ekki svo lítið um 40 þús. kr." } ]
[ { "type": "none" } ]
útlent auðfélag ætlaði að beita landssjóð þrælatökum. Fragttaxti landssjóðsútgerðarinnar ætti auðvitað að vera jafn lágur og hann er nú að minsta kosti. Hinn háttv.þm. S.-Múl. (J. Ó.) sagði, að það hlyti að verða stórskaði að þessum kaupum, því samkepnin yrði svo mikil, að hún setti þetta gufuskipafélag alveg á hausinn. Borg, sem á að verjast, má ekki leggja niður vopnin, heldur verður hún, ef einhver von er um sigur, að nota þau. Hinn háttv.þm. er sýnilega á gagnstæðri skoðun. Hann vill að sá sem sækir að borginni, (hið Sameinaða) ráði því, hvernig hún sé varin. Aðalástæðurnar forðaðist hann að nefna, og þær eru margar. Þá er eitt atriði, er komið hefir fram aftur, og það er um þann ágóða, er af skipströndum getur leitt. Eg hefi aldrei heyrt, að gróði væri að ströndum, allra sízt þegar skipin eiga að fylgja fastri ferðaáætlun, eins og Thoreskipin hafa gert. Það er næstum ávalt meira eða minna tjón samfara skipstapi.
icelandic_fonts/Roboto Mono-200.ttf
[ 28, 35, 36 ]
[ 255, 255, 255 ]
11
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 227, 214, 795, 810 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "útlent auðfélag ætlaði að beita landssjóð þrælatökum. Fragttaxti landssjóðsútgerðarinnar ætti auðvitað að vera jafn lágur og hann er nú að minsta kosti. Hinn háttv.þm. S.-Múl. (J. Ó.) sagði, að það hlyti að verða stórskaði að þessum kaupum, því samkepnin yrði svo mikil, að hún setti þetta gufuskipafélag alveg á hausinn. Borg, sem á að verjast, má ekki leggja niður vopnin, heldur verður hún, ef einhver von er um sigur, að nota þau. Hinn háttv.þm. er sýnilega á gagnstæðri skoðun. Hann vill að sá sem sækir að borginni, (hið Sameinaða) ráði því, hvernig hún sé varin. Aðalástæðurnar forðaðist hann að nefna, og þær eru margar. Þá er eitt atriði, er komið hefir fram aftur, og það er um þann ágóða, er af skipströndum getur leitt. Eg hefi aldrei heyrt, að gróði væri að ströndum, allra sízt þegar skipin eiga að fylgja fastri ferðaáætlun, eins og Thoreskipin hafa gert. Það er næstum ávalt meira eða minna tjón samfara skipstapi." } ]
[ { "type": "none" } ]
Því hefir verið hvíslað í eyra mér einmitt í þessum svifum, að komin sé hingað auglýsing um, að bréfin séu seld, en þess skal eg geta, að br.till. nefndarinnar breytast ekki við það. Eins og eg gat um áðan, þá er sá tími milli þinga, að bankinn gæti komist í fjárþröng, áður en þing kemur saman næst; en þá þarf hann samkvæmt þessari heimild ekki annað en snúa sér til landstjórnarinnar, er annast lán bankanum til handa með ekki hærri vöxtum en 4½%. Það liggur í augum uppi, að þetta hentaði bankanum betur, en ef hann neyddist til að selja bréf sín fyrir
icelandic_fonts/Aladin/variant_0.ttf
[ 54, 228, 62 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 241, 7, 778, 1017 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Því hefir verið hvíslað í eyra mér einmitt í þessum svifum, að komin sé hingað auglýsing um, að bréfin séu seld, en þess skal eg geta, að br.till. nefndarinnar breytast ekki við það. Eins og eg gat um áðan, þá er sá tími milli þinga, að bankinn gæti komist í fjárþröng, áður en þing kemur saman næst; en þá þarf hann samkvæmt þessari heimild ekki annað en snúa sér til landstjórnarinnar, er annast lán bankanum til handa með ekki hærri vöxtum en 4½%. Það liggur í augum uppi, að þetta hentaði bankanum betur, en ef hann neyddist til að selja bréf sín fyrir 97, eða 96 eða jafnvel 95. Við heimild þessa er svo tryggilega um búið, að ekki þarf að óttast illa meðferð á fénu. Vænti eg þess fastlega, að háttv. deild sé þessari heimild hlynt, því að það gæti komið sér mjög illa, ef ekki væri nú girt fyrir þá peningaþurð, sem kynni að verða í bankanum til næsta þings. Og það sjá allir, að færi miður, ef farið yrði að kalla saman nýtt þing til að veita jafn meinlausa heimild. Það er engin hætta á því, að landstjórnin með þessu bakaði sér nýja ábyrgð, þar sem lánin eru trygð með fasteignum. Eg þykist nú vita, að öllum, sem bera velferð landsbankans fyrir brjóstinu - og það gerum við víst allir - muni ljúft að veita þessa heimild. Og ekki getur það verið annað en gott, að hafa hana að bakhjarli, enda þótt svo reyndist, að hennar þyrfti ekki með, því að auðvitað verður ekki til hennar tekið nema því að eins að brýna þörf beri til þess." } ]
[ { "type": "none" } ]
Stefán Stefánsson Háttv. framsm. (P. J.) gat þess við 1. umræðu þessa máls, að hann óskaði, að sem flestir þingmenn léti skoðun sína í ljósi á ákvæðum þessa frumv. Bæði þessa vegna og svo af því, að eg hefi unnið að frumv. í landbúnaðarnefndinni, þá finst mér ástæða til þess að skýra frá minni skoðun með örfáum orðum. Mál þetta álít eg, að hafi verið brýn nauðsyn að taka til íhugunar og meðferðar, því það munu allir játa, að eins og landbúnaðar-löggjöfin er nú og hefir verið um langa tíð, þá er ekki við slíkt unandi, enda er óánægjan mjög almenn, sem er eðlilegt, þar sem misrétti ábúðarlaganna snertir allflesta bændur þessa lands, að meira eða minna leyti.
icelandic_fonts/Cairo-900.ttf
[ 246, 246, 244 ]
[ 0, 0, 0 ]
16
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 298, 65, 723, 959 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Stefán Stefánsson Háttv. framsm. (P. J.) gat þess við 1. umræðu þessa máls, að hann óskaði, að sem flestir þingmenn léti skoðun sína í ljósi á ákvæðum þessa frumv. Bæði þessa vegna og svo af því, að eg hefi unnið að frumv. í landbúnaðarnefndinni, þá finst mér ástæða til þess að skýra frá minni skoðun með örfáum orðum. Mál þetta álít eg, að hafi verið brýn nauðsyn að taka til íhugunar og meðferðar, því það munu allir játa, að eins og landbúnaðar-löggjöfin er nú og hefir verið um langa tíð, þá er ekki við slíkt unandi, enda er óánægjan mjög almenn, sem er eðlilegt, þar sem misrétti ábúðarlaganna snertir allflesta bændur þessa lands, að meira eða minna leyti." } ]
[ { "type": "none" } ]
Eitt er víst og það er það, að árlega mundi þetta hjá okkar fámennu og fátæku þjóð mynda feikna upphæð, ef alt ætti að meta til fjár. Það hefði margborgað sig, að borga þegar 1912 vínsölu- og vínveitingamönnum skaðabætur fyrir atvinnumissi, og vera svo lausir við alla þá bölvun vínsölunnar, og það hefði þinginu orðið ólíkt meiri sæmdarauki, en að skilja við málið eins og vér nú neyðumst til að skilja við það. Af þessu sést, að eg og eg þori að fullyrða það líka, að samnefndarmenn mínir með mér, séu á þeirri skoðun, að frumv. þetta
icelandic_fonts/Kaisei_Tokumin/variant_0.ttf
[ 233, 233, 208 ]
[ 0, 0, 0 ]
21
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 220, 1, 804, 1022 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Eitt er víst og það er það, að árlega mundi þetta hjá okkar fámennu og fátæku þjóð mynda feikna upphæð, ef alt ætti að meta til fjár. Það hefði margborgað sig, að borga þegar 1912 vínsölu- og vínveitingamönnum skaðabætur fyrir atvinnumissi, og vera svo lausir við alla þá bölvun vínsölunnar, og það hefði þinginu orðið ólíkt meiri sæmdarauki, en að skilja við málið eins og vér nú neyðumst til að skilja við það. Af þessu sést, að eg og eg þori að fullyrða það líka, að samnefndarmenn mínir með mér, séu á þeirri skoðun, að frumv. þetta komi stórskemt frá Ed., þótt vér nú verðum að taka það, eins og það kemur fyrir, því miðað við ástandið, sem er, er það þó óneitanlega mjög mikill gróði, þótt það sé miklu ófullkomnara, en vér hefðum kosið. Eg vil því óska þess, að hin háttv. deild samþykki frumv., eins og það er. Eg skal geta þess, að eg hef lagt fram ósk um nafnakall við væntanlega atkvæðagreiðslu." } ]
[ { "type": "none" } ]
Menn sneru út úr þessu á ýmsar lundir, sem eg ekki nenni upp að telja; meðal annars fettu menn fingur út í orðið »sérstaklega«, og sögðu að ákvæðið ætti ekki við aðra samninga en þá, sem væru gerðir sérstaklega eða eingöngu fyrir Ísland, en þeir væru engir til. Til þess að girða fyrir alla þessa útúrsnúninga hefir minni hlutinn komið fram með þessa tillögu, sem framsm. nefnir »óbótatillögu«. Hún segir ekkert nýtt, en breytir að eins um orð, þannig, að sagt er berum orðum, að enginn samningur skuli gilda fyrir Ísland, ef hann snertir eitthvert sérmál þess ?: íslenzkt mál, sem ekki er farið með sem sambandsmál eftir sambandslögunum, nema rétt íslenzk stjórnarvöld eigi þátt í því og leggi á samþykki sitt. Yfir höfuð þarf samþykki Íslendinga, eða réttra stjórnarvalda þeirra að koma til í öllum samningum, sem snerta einhver mál, sem Ísland sjálft fer með. Í þeim sameiginlegum málum eða
icelandic_fonts/Anek Kannada-regular.ttf
[ 239, 237, 225 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 105, 9, 908, 1014 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Menn sneru út úr þessu á ýmsar lundir, sem eg ekki nenni upp að telja; meðal annars fettu menn fingur út í orðið »sérstaklega«, og sögðu að ákvæðið ætti ekki við aðra samninga en þá, sem væru gerðir sérstaklega eða eingöngu fyrir Ísland, en þeir væru engir til. Til þess að girða fyrir alla þessa útúrsnúninga hefir minni hlutinn komið fram með þessa tillögu, sem framsm. nefnir »óbótatillögu«. Hún segir ekkert nýtt, en breytir að eins um orð, þannig, að sagt er berum orðum, að enginn samningur skuli gilda fyrir Ísland, ef hann snertir eitthvert sérmál þess ?: íslenzkt mál, sem ekki er farið með sem sambandsmál eftir sambandslögunum, nema rétt íslenzk stjórnarvöld eigi þátt í því og leggi á samþykki sitt. Yfir höfuð þarf samþykki Íslendinga, eða réttra stjórnarvalda þeirra að koma til í öllum samningum, sem snerta einhver mál, sem Ísland sjálft fer með. Í þeim sameiginlegum málum eða sambandsmálum, sem Danir í umboði voru fara með valdið fyrir Íslands hönd t. d. um peninga láttu, fyrirkomulag utanríkisstjórnar o. s. frv. eigum vér auðvitað ekki atkvæði. Aftur á móti hljóta allir verzlunarsamningar og siglingasamningar, alt sem snertir atvinnumál, réttarfar eða hegningarlöggjöf á einhvern hátt, að falla undir fyrirmæli ákvæðisins. Þetta er svo mikil takmörkun á umboði því, er vér veitum Dönum til þess að fara með utanríkismálefni vor, að vér höfum tögl og hagldir í flestu, sem fyrir getur komið. Þeir geta ekki upp á sitt eindæmi gert utanríkisráðstafanir viðvíkjandi neinum málum, sem oss varða, öðrum en þeim, sem þeim eru falin af oss sem sambandsmál. Þetta er nú »óbótatillagan«. Háttv. framsm. meiri hlutans (J. Þ.) kallaði það hneykslunarhellu, eða jafnvel hneyksli, að dómstjóri hæstaréttar væri oddamaður í gerðardóminum, sem kveðið er á um í 8. gr. Eg efast um, að háttv. meiri hluti finni þó nokkurt betra ráð, þegar öllu er á botninn hvolft. Eg hefi séð ýmsar tillögur frá háttv." } ]
[ { "type": "none" } ]
eftirbreytni, að aðrar þjóðir gera það; þeir mættu gjarnan af þeim læra að gera það ekki. »En sá er jafnan endir á Íslendinga sögum«, að gáfumenn, skáld og aðrir eru drepnir eða kvaldir vegna harðra dóma landa þeirra. Eitt skáld hefir lýst vel þessum endaskiftum í lífinu, hversu mönnum er aftrað að þjóna löngun sinni, hversu matstríðið bælir niður hugsjónirnar. Skáldið segir: Ungum lék mér löngun á að lifa til að skrifa. Sköp hafa því svo skift, eg má skrifa til að lifa. Björn Kristjánsson Háttv. framsm. vísaði til mín um, að mæla fyrir fjárveitingu til Flensborgarskólans. Háttv. þm. A.-Sk. (Þ. J.) hefir nú gert það rækilega. Er eg honum þakklátur og öðrum þeim háttv.þm., sem tekið hafa í sama strenginn. Þeim hefir ekki þótt hlýða að skera skólann niður við trog, þar sem hann er svo vel sóttur, eins og raun hefir á orðið, engu miður en að undanförnu.
icelandic_fonts/Noto Sans Modi-regular.ttf
[ 239, 226, 215 ]
[ 0, 0, 0 ]
12
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 223, 244, 798, 510 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "eftirbreytni, að aðrar þjóðir gera það; þeir mættu gjarnan af þeim læra að gera það ekki. »En sá er jafnan endir á Íslendinga sögum«, að gáfumenn, skáld og aðrir eru drepnir eða kvaldir vegna harðra dóma landa þeirra. Eitt skáld hefir lýst vel þessum endaskiftum í lífinu, hversu mönnum er aftrað að þjóna löngun sinni, hversu matstríðið bælir niður hugsjónirnar. Skáldið segir: Ungum lék mér löngun á að lifa til að skrifa. Sköp hafa því svo skift, eg má skrifa til að lifa." }, { "bbox": [ 223, 568, 801, 780 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Björn Kristjánsson Háttv. framsm. vísaði til mín um, að mæla fyrir fjárveitingu til Flensborgarskólans. Háttv. þm. A.-Sk. (Þ. J.) hefir nú gert það rækilega. Er eg honum þakklátur og öðrum þeim háttv.þm., sem tekið hafa í sama strenginn. Þeim hefir ekki þótt hlýða að skera skólann niður við trog, þar sem hann er svo vel sóttur, eins og raun hefir á orðið, engu miður en að undanförnu." } ]
[ { "type": "none" } ]
Engin gild rök hafa komið fram fyrir færslu þingtímans frá því sem nú er. Aðalástæðan, sem færð er fram af hálfu stjórnarinnar, er vond veðurátta og samgönguleysi. Nú vill stjórnin færa byrjun þingtímans til 15. maí, og hélt eg, er eg fyrst sá frumv. stjórnarinnar, að hér væri um prentvillu að ræða, því að eg álít satt að segja, að enginn mundi ófróður um, að samgöngur eru verstar í apríl og maí bæði á sjó og landi, en þegar kemur
icelandic_fonts/Gasoek One-regular.ttf
[ 244, 245, 233 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 391, 2, 630, 1021 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Engin gild rök hafa komið fram fyrir færslu þingtímans frá því sem nú er. Aðalástæðan, sem færð er fram af hálfu stjórnarinnar, er vond veðurátta og samgönguleysi. Nú vill stjórnin færa byrjun þingtímans til 15. maí, og hélt eg, er eg fyrst sá frumv. stjórnarinnar, að hér væri um prentvillu að ræða, því að eg álít satt að segja, að enginn mundi ófróður um, að samgöngur eru verstar í apríl og maí bæði á sjó og landi, en þegar kemur fram yfir fardaga, má hins vegar fara á landi, þó að ísar banni hafleiðina. Önnur ástæðan til færslunnar er sú, að áhugi sé meðal þingmanna á, að breytt sé til, en þessi ástæða kemur mér öldungis óvænt, því að slíks hefir hvergi verið getið, hvorki á þingi, utan þings né í blöðunum. En ef til vill hefir ákvörðun um þetta verið gerð á flokksfundi meiri hlutans í hitt eð fyrra. Aðrar ástæður hafa engar verið færðar fram; það sannar ekkert, að tveir þingmenn hafi nú orðið tæpt fyrir, slíkt getur ekki síður komið fyrir í maí og á hvaða tíma árs, sem er, ef teflt er á fremsta hlunn og um sjóleið er að ræða. Eg hygg, því að ekki þurfi að færa þingtímann frá því sem nú er; en ef breyta skal, þá mundi ákjósanlegast að láta þing koma saman á haustin, t. d. í seinni hluta nóv. eða þá um miðsumar, líkt og áður var. Eg er mótfallinn frumv., enda eru nú allar hinar sömu ástæður til að halda vetrarþing, eins og þegar sú lagabreyting var ráðin." } ]
[ { "type": "none" } ]
ndir höndum, og eg hefði þar með tafið fyrir þingnefndinni. Það sem mér er kunnugt um þetta mál, er, að það var borið undir mig sem ráðherra, hvort afhenda skyldi gerðabók bankanefndarinnar, sem var forsigluð með innsigli formanns nefndarinnar, og úrskurðaði eg, að brjóta skyldi innsiglið og afhenda gerðabókina. Annað hefi eg ekki gert í þessu máli.
icelandic_fonts/Bitter-200.ttf
[ 242, 238, 224 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 281, 374, 733, 650 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "ndir höndum, og eg hefði þar með tafið fyrir þingnefndinni. Það sem mér er kunnugt um þetta mál, er, að það var borið undir mig sem ráðherra, hvort afhenda skyldi gerðabók bankanefndarinnar, sem var forsigluð með innsigli formanns nefndarinnar, og úrskurðaði eg, að brjóta skyldi innsiglið og afhenda gerðabókina. Annað hefi eg ekki gert í þessu máli." } ]
[ { "type": "none" } ]
viðunanleg sveitakirkja eða dómkirkja. Útgjöldin verða mikil og öll að þarflausu, engin þörf á neinum vígslubiskup, sízt tveimur. Hitt er full löglegt, að prestvígðir menn vígi biskup. Ráðherra (H. H.) Eg skal geta þess út af ræðu háttv. 5. kgk. þm., að það var aldrei tekin nein
icelandic_fonts/Stack Sans Headline-regular.ttf
[ 244, 245, 243 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 409, 2, 611, 642 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "viðunanleg sveitakirkja eða dómkirkja. Útgjöldin verða mikil og öll að þarflausu, engin þörf á neinum vígslubiskup, sízt tveimur. Hitt er full löglegt, að prestvígðir menn vígi biskup." }, { "bbox": [ 409, 724, 604, 1022 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Ráðherra (H. H.) Eg skal geta þess út af ræðu háttv. 5. kgk. þm., að það var aldrei tekin nein ákvörðun í þá átt, að stjórnarráðið skyldi skipa óbiskupsvígðan mann til að vígja hinn nýja biskup við síðustu biskupsvígslu hér á landi, ef fráfarandi biskup gæti ekki framkvæmt vígsluna. Það þótti mjög vafasamt, hvort það væri löglegt og samrýmanlegt okkar kirkjusiðum, Biskupsefni hefði því sennilega orðið að fara utan til þess að taka vígslu, ef ekki hefði hizt svo á í þetta sinn, að fyrverandi biskup gat int vígsluna af hendi. Hitt er annað mál, að einn af próföstum landsins setti sig inn í »ritualið« til þess að geta tekið við af biskupi í umboði hans, ef hann skyldi fatlast og verða að hætta í athöfninni sjálfri. Hér er því ekki um neitt fordæmi að ræða." } ]
[ { "type": "none" } ]
að fara, er auðvitað ekki hægt að fara eftir neinu öðru en þeim skjölum, sem fylgja farminum, svo að ákvæðið nær að eins til þess fiskjar, er farmskjölin segja að eigi að fara til þessara landa. Enda er auðvitað,
icelandic_fonts/Encode Sans Expanded-100.ttf
[ 248, 242, 225 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 359, 3, 659, 1020 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "að fara, er auðvitað ekki hægt að fara eftir neinu öðru en þeim skjölum, sem fylgja farminum, svo að ákvæðið nær að eins til þess fiskjar, er farmskjölin segja að eigi að fara til þessara landa. Enda er auðvitað, að sá fiskur, sem seldur er héðan til Englands eða Noregs, og síðan kann að koma til Suðurlanda án framleiðsluvottorðs, getur ekki spilt fyrir markaði íslenzkra afurða þar. En tilgangurinn er að eins, að fiskur, sem seldur er í þessum löndum sem íslenzk vara, nái ekki að spilla markaðinum. Eg er því alveg samdóma háttvirtum 3. konungkjörna þingmanni." } ]
[ { "type": "none" } ]
Vér Heimastjórnarmenn töldum innanlandsstjórnar-fyrirkomulagið gott 1903 og síðar, og teljum svo enn þá, en sambandinu milli landanna höfum vér aldrei hælt, heldur þvert á móti, en það var ekki farið að ræða það fyr en í þingmannaförinni 1906 og eftir hana. Háttv. þm. sagði að dr. Berlin hefði samið millilandafrumvarpið, en það er alveg tilhæfulaust; það gerðum vér Íslendingar. Háttv. þm. sagðist ennfremur efast um, að breyt.till. minni hlutans við frv. væru fáanlegar. Auðvitað er ekki hægt að færa fram hér í þingsalnum sannanir fyrir því að svo sé, en ef háttv. meiri hluti vildi kjósa heiðarlegan og þagmælskan mann til að grenslast eftir því hjá fyrv. ráðherra, þá mundi hann geta fengið sannanir fyrir því, að svo mun þó vera. Annars var það skylda nefndarinnar í Nd. að bera sig saman við nefndarmennina dönsku meðan hún vann að þessu máli, og hefði hún gert það, þá hefði hún getað fengið að vita hverjar breytingar mundu vera fáanlegar. - Háttv. þm. eða einhver annar flokksbræðra hans fann mikið að því, að nota danskan kaupfána. En fyrst og fremst getum vér lögleitt hvaða fána sem vér viljum innanlands, ef frumvarpið kemst á. Og í annan stað getum vér þá alveg losnað við hann líka í utanlandssiglingum eftir rúman mannsaldur, og svo lengi getur það ekki verið nokkur bagi fyrir okkur að hafa danska kaupfánann. Fyrst og fremst eigum vér nú fá eða engin skip í millilandasiglingum, enda er sérstakt flagg ekki mikils virði, nema menn hafi púður og kúlur til að verja það með. Eg hefi þegar að nokkru leyti svarað háttv.þm. V.-Ísf. Hann vitnaði líka í Þingvallafundinn, en það hefði hann ekki átt að gera fremur en hinir, því meiri hlutinn hefir runnið frá þeim kröfum, sem settar voru fram í ályktun fundarins. Í henni stendur berum orðum, að fáist ekki hreint persónusamband, þá telji fundurinn ekki annað fyrir höndum en skilnað. Hér sem víðar, hefir meiri hlutinn runnið undan þeim kröfum, sem hann sjálfur hefir sett upp til málamynda. Hæstv.
icelandic_fonts/Roboto-100italic.ttf
[ 242, 234, 229 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 38, 972, 985 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Vér Heimastjórnarmenn töldum innanlandsstjórnar-fyrirkomulagið gott 1903 og síðar, og teljum svo enn þá, en sambandinu milli landanna höfum vér aldrei hælt, heldur þvert á móti, en það var ekki farið að ræða það fyr en í þingmannaförinni 1906 og eftir hana. Háttv. þm. sagði að dr. Berlin hefði samið millilandafrumvarpið, en það er alveg tilhæfulaust; það gerðum vér Íslendingar. Háttv. þm. sagðist ennfremur efast um, að breyt.till. minni hlutans við frv. væru fáanlegar. Auðvitað er ekki hægt að færa fram hér í þingsalnum sannanir fyrir því að svo sé, en ef háttv. meiri hluti vildi kjósa heiðarlegan og þagmælskan mann til að grenslast eftir því hjá fyrv. ráðherra, þá mundi hann geta fengið sannanir fyrir því, að svo mun þó vera. Annars var það skylda nefndarinnar í Nd. að bera sig saman við nefndarmennina dönsku meðan hún vann að þessu máli, og hefði hún gert það, þá hefði hún getað fengið að vita hverjar breytingar mundu vera fáanlegar. - Háttv. þm. eða einhver annar flokksbræðra hans fann mikið að því, að nota danskan kaupfána. En fyrst og fremst getum vér lögleitt hvaða fána sem vér viljum innanlands, ef frumvarpið kemst á. Og í annan stað getum vér þá alveg losnað við hann líka í utanlandssiglingum eftir rúman mannsaldur, og svo lengi getur það ekki verið nokkur bagi fyrir okkur að hafa danska kaupfánann. Fyrst og fremst eigum vér nú fá eða engin skip í millilandasiglingum, enda er sérstakt flagg ekki mikils virði, nema menn hafi púður og kúlur til að verja það með. Eg hefi þegar að nokkru leyti svarað háttv.þm. V.-Ísf. Hann vitnaði líka í Þingvallafundinn, en það hefði hann ekki átt að gera fremur en hinir, því meiri hlutinn hefir runnið frá þeim kröfum, sem settar voru fram í ályktun fundarins. Í henni stendur berum orðum, að fáist ekki hreint persónusamband, þá telji fundurinn ekki annað fyrir höndum en skilnað. Hér sem víðar, hefir meiri hlutinn runnið undan þeim kröfum, sem hann sjálfur hefir sett upp til málamynda. Hæstv." } ]
[ { "type": "none" } ]
bankinn í þessum mánuði um 200 þús. kr. Jafnvel norður á Sauðárkrók tók einn út 25 þús. kr. En þrátt fyrir alt þetta nemur þó sparisjóðsféð um 200 þús. kr. meira en í fyrra. Það vill til, að það er ekki svo auðvelt að koma skelk í fólkið. Það er skynsamt og ekki eins órólegt og óttagjarnt og víða í útlöndum. Auk þess eru samgöngurnar ógreiðari hér en annarstaðar, og því eigi jafnhægt að smala saman stórum upphæðum á skömmum tíma. Það skal og sagt mönnum til lofs, að margir lögðu inn í staðinn. Einn kom t. d. með 25 þús. kr., þegar hann sá, hvað verið var að gera. Það væri nú auðvitað ýmislegt fleira, sem ástæða hefði verið til að athuga, ef tími hefði leyft, en eg sé ekki ástæðu til þess nú, þegar aðalkjarninn er svo hrakinn, sem eg vona að gert sé. Það hefir verið tekið fram áður, að margt af því, sem tínt hefir verið til ráðherra til foráttu, hefði miklu fremur átt við eldhúsdaginn. Það voru smámunir.
icelandic_fonts/Iansui/variant_0.ttf
[ 247, 239, 237 ]
[ 0, 0, 0 ]
11
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 230, 298, 785, 726 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "bankinn í þessum mánuði um 200 þús. kr. Jafnvel norður á Sauðárkrók tók einn út 25 þús. kr. En þrátt fyrir alt þetta nemur þó sparisjóðsféð um 200 þús. kr. meira en í fyrra. Það vill til, að það er ekki svo auðvelt að koma skelk í fólkið. Það er skynsamt og ekki eins órólegt og óttagjarnt og víða í útlöndum. Auk þess eru samgöngurnar ógreiðari hér en annarstaðar, og því eigi jafnhægt að smala saman stórum upphæðum á skömmum tíma. Það skal og sagt mönnum til lofs, að margir lögðu inn í staðinn. Einn kom t. d. með 25 þús. kr., þegar hann sá, hvað verið var að gera. Það væri nú auðvitað ýmislegt fleira, sem ástæða hefði verið til að athuga, ef tími hefði leyft, en eg sé ekki ástæðu til þess nú, þegar aðalkjarninn er svo hrakinn, sem eg vona að gert sé. Það hefir verið tekið fram áður, að margt af því, sem tínt hefir verið til ráðherra til foráttu, hefði miklu fremur átt við eldhúsdaginn. Það voru smámunir." } ]
[ { "type": "none" } ]
er get eg með ánægju lýst yfir því, að tap bankans er nauða lítið, eigi einu sinni náð 30 þús. krónum bæði árin 1909 og 1910. - Lítið er það, sem betur fer, upp í allar þessar 400,000 krónur.- Sama er að segja um varasjóðinn, hann er enn nákvæmlega það sem hann átti að vera, um 706,000 krónur. Hann er ekki tapaður og engu tapað af honum. En það vil eg leyfa mér að taka fram í þessu sambandi, að á því tapi, sem bankinn hér eftir kann að bíða, berum við enga ábyrgð, fráviknu gæzlustjórarnir. Annars ber eg það traust til hinnar háttvirtu deildar, að hún geri réttilega upp á milli mín og hæstv. ráðh. í máli þessu. Eg get ekki látið hjá líða að minnast enn á orð hæstv. ráðh., þar sem hann heldur því fast fram, að afsetningin sé hvorki né hafi verið fyrir fult og alt. Aldrei hefi eg fyr heyrt nokkurn mann halda fram jafnröngu máli, þrátt fyrir óhrekjanlegar skjalfestar sannanir. Og þess vegna finst mér ekki neitt sérlega óeðlilegt, þótt einhverjum kynni að fljúga í hug, að ekki mundi alt með feldu um sálarástand hæstvirts ráðh. í seinni tíð.
icelandic_fonts/Rosario-regular.ttf
[ 245, 240, 231 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 200, 970, 823 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "er get eg með ánægju lýst yfir því, að tap bankans er nauða lítið, eigi einu sinni náð 30 þús. krónum bæði árin 1909 og 1910. - Lítið er það, sem betur fer, upp í allar þessar 400,000 krónur.- Sama er að segja um varasjóðinn, hann er enn nákvæmlega það sem hann átti að vera, um 706,000 krónur. Hann er ekki tapaður og engu tapað af honum. En það vil eg leyfa mér að taka fram í þessu sambandi, að á því tapi, sem bankinn hér eftir kann að bíða, berum við enga ábyrgð, fráviknu gæzlustjórarnir. Annars ber eg það traust til hinnar háttvirtu deildar, að hún geri réttilega upp á milli mín og hæstv. ráðh. í máli þessu. Eg get ekki látið hjá líða að minnast enn á orð hæstv. ráðh., þar sem hann heldur því fast fram, að afsetningin sé hvorki né hafi verið fyrir fult og alt. Aldrei hefi eg fyr heyrt nokkurn mann halda fram jafnröngu máli, þrátt fyrir óhrekjanlegar skjalfestar sannanir. Og þess vegna finst mér ekki neitt sérlega óeðlilegt, þótt einhverjum kynni að fljúga í hug, að ekki mundi alt með feldu um sálarástand hæstvirts ráðh. í seinni tíð." } ]
[ { "type": "none" } ]
því við 2. umr. þessa máls, að gefa skýrslu um kostnað við utanför síldarmatsmannsins á Akureyri.
icelandic_fonts/Aleo-800.ttf
[ 255, 250, 247 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 54, 449, 906, 574 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "því við 2. umr. þessa máls, að gefa skýrslu um kostnað við utanför síldarmatsmannsins á Akureyri." } ]
[ { "type": "none" } ]
Múl. (J. Ó.) sé sorglega sjóndapur og heyrnarsljór, því ekki vil eg geta neins lakara til. Hann hefir ekki getað lesið viðaukatillöguna, því að hann sagði, að hún færi fram á 5500 kr., en hún fer að eins fram á 3000. Ennfremur virðist hann ekki hafa heyrt orð mín og er því líklega orðinn heyrnardaufur, því að ekki vil eg gizka á það, að hann hafi talað á móti betri vitund. Eg tók það fram, að venja væri að brúa torfærur á þjóðvegum og það getur hann séð, ef hann t. d. ferðast um Mýrasýslu, því á þjóðveginum þar er hver spræna brúuð, hversu lítil sem hún er. Eg hefi aldrei sagt, að þær ár, sem hér um ræðir, væru neinar stórár, en samt er mér kunnugra um þær en háttv. 2 þm. S.-Múl. (J. Ó.). Hann hefir víst ekki ferðast um þetta svæði, nema einu sinni. Það var víst þegar hann var að bjóða sig fram til þings hérna á árunum. (Jón Ólafsson: Þetta er misskilningur) . Það mun rétt vera, að eg fari hér rangt með, en á ferðalagi var hann eitt sinn þar vestra. Hann kveðst þá hafa séð þessar ár í leysingu í júnímán., en eg vil geta þess, að í júnímán. er aldrei vöxtur í neinum þeirra, hvorki Bakkaá, eða hinum. En það getur h. 5. kgk. þm. (L. H. B.) borið um með mér, að þessar ár geta að vetrarlagi verið vondur farartálmi, og svo er þess að gæta, er eg tók áður fram, að engin mynd er á því, að skilja eftir óbrúaðar ár á þjóðvegi árum saman. Fyrst eg stóð upp á annað borð, ætla eg að minnast á viðaukatill. frá h. þm.N.-Þing. (B. Sv ). Eg vil mæla með þeirri fjárveitingu, því að hér er um stórt svæði að ræða, sem hefir farið á mis við fjárveitingar hingað til og því mjög sanngjarnt, að þingið hlaupi þar undir bagga. Hvað loftskeytin snertir, þá hafa margar gildar ástæður verið færðar fyrir þeim, svo að eg býst við því að menn hafi þegar myndað sér sannfæringu um það mál, en eg vil aðeins benda á það, hve mikill kostnaður yrði við það að gera við sæsíma til Vestmanneyja, ef hann bilaði. Það þyrfti hjálp frá útlöndum, sem bæði mundi kosta margar þús. kr.
icelandic_fonts/Noto Serif Hebrew-500.ttf
[ 16, 18, 24 ]
[ 255, 255, 255 ]
11
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 201, 76, 823, 947 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Múl. (J. Ó.) sé sorglega sjóndapur og heyrnarsljór, því ekki vil eg geta neins lakara til. Hann hefir ekki getað lesið viðaukatillöguna, því að hann sagði, að hún færi fram á 5500 kr., en hún fer að eins fram á 3000. Ennfremur virðist hann ekki hafa heyrt orð mín og er því líklega orðinn heyrnardaufur, því að ekki vil eg gizka á það, að hann hafi talað á móti betri vitund. Eg tók það fram, að venja væri að brúa torfærur á þjóðvegum og það getur hann séð, ef hann t. d. ferðast um Mýrasýslu, því á þjóðveginum þar er hver spræna brúuð, hversu lítil sem hún er. Eg hefi aldrei sagt, að þær ár, sem hér um ræðir, væru neinar stórár, en samt er mér kunnugra um þær en háttv. 2 þm. S.-Múl. (J. Ó.). Hann hefir víst ekki ferðast um þetta svæði, nema einu sinni. Það var víst þegar hann var að bjóða sig fram til þings hérna á árunum. (Jón Ólafsson: Þetta er misskilningur) . Það mun rétt vera, að eg fari hér rangt með, en á ferðalagi var hann eitt sinn þar vestra. Hann kveðst þá hafa séð þessar ár í leysingu í júnímán., en eg vil geta þess, að í júnímán. er aldrei vöxtur í neinum þeirra, hvorki Bakkaá, eða hinum. En það getur h. 5. kgk. þm. (L. H. B.) borið um með mér, að þessar ár geta að vetrarlagi verið vondur farartálmi, og svo er þess að gæta, er eg tók áður fram, að engin mynd er á því, að skilja eftir óbrúaðar ár á þjóðvegi árum saman. Fyrst eg stóð upp á annað borð, ætla eg að minnast á viðaukatill. frá h. þm.N.-Þing. (B. Sv ). Eg vil mæla með þeirri fjárveitingu, því að hér er um stórt svæði að ræða, sem hefir farið á mis við fjárveitingar hingað til og því mjög sanngjarnt, að þingið hlaupi þar undir bagga. Hvað loftskeytin snertir, þá hafa margar gildar ástæður verið færðar fyrir þeim, svo að eg býst við því að menn hafi þegar myndað sér sannfæringu um það mál, en eg vil aðeins benda á það, hve mikill kostnaður yrði við það að gera við sæsíma til Vestmanneyja, ef hann bilaði. Það þyrfti hjálp frá útlöndum, sem bæði mundi kosta margar þús. kr." } ]
[ { "type": "none" } ]
komast yfir hana. En hve margar óbrúaðar torfærur eru það ekki, sem það er ekki hægt að segja um?
icelandic_fonts/Laila-regular.ttf
[ 249, 240, 230 ]
[ 0, 0, 0 ]
11
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 269, 473, 742, 550 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "komast yfir hana. En hve margar óbrúaðar torfærur eru það ekki, sem það er ekki hægt að segja um?" } ]
[ { "type": "none" } ]
miljónafélög ráðast í slíkt fyrirtæki; en þau horfa ekki heldur í að leggja upp á von og óvon stórfé í að leita að dýrum málmum. Það er óvíst að landssjóði hefði borist sama tilboðið, sem íslenzka félaginu, ef hann hefði átt í hlut. Prívat-menn standa oft miklu betur að vígi í slíkum efnum. Lárus H. Bjarnason Eg leiði alveg hest minn frá því að kenna hæstv. ráðherra að þekkja á mér númerið, sem hann kallar svo, enda gerist hann nú gamall og ilt að kenna gömlum manni
icelandic_fonts/Zalando Sans SemiExpanded-500italic.ttf
[ 237, 232, 233 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 271, 9, 742, 574 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "miljónafélög ráðast í slíkt fyrirtæki; en þau horfa ekki heldur í að leggja upp á von og óvon stórfé í að leita að dýrum málmum. Það er óvíst að landssjóði hefði borist sama tilboðið, sem íslenzka félaginu, ef hann hefði átt í hlut. Prívat-menn standa oft miklu betur að vígi í slíkum efnum." }, { "bbox": [ 271, 669, 749, 1014 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Lárus H. Bjarnason Eg leiði alveg hest minn frá því að kenna hæstv. ráðherra að þekkja á mér númerið, sem hann kallar svo, enda gerist hann nú gamall og ilt að kenna gömlum manni að læra. En eitt er víst, og það er það, að númerinu á honum í ráðherraembættinu mun þjóðin seint gleyma. Og skal eg svo snúa mér að efnisatriðunum. Hæstv. ráðherra vill nú halda því fram, að afsetning gæzlustjóranna 22. nóv. 1909 hafi átt að vera um stundarsakir." } ]
[ { "type": "none" } ]
minni hlutinn, en minni hlutinn þarf aftur á móti als ekki að fara varlega í því efni. Það er þessi mikli munur, að minni hlutinn er ábyrgðarlaus, en meiri hlutinn hefir ábyrgðina á því sem samþ. er hér á þinginu. Í annan stað er það mjög óheppilegt að gera það að flokksmálum, sem alls ekki má flokksmál vera. Magnús Blöndahl Það sem kom mér til að standa upp voru síðustu ummæli hv.þm. S.-Þing. (P. J.) er hann tók það fram, að bæirnir ættu »einungis að eiga þá lóð,
icelandic_fonts/Baloo Tamma 2-800.ttf
[ 188, 229, 100 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 235, 9, 785, 600 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "minni hlutinn, en minni hlutinn þarf aftur á móti als ekki að fara varlega í því efni. Það er þessi mikli munur, að minni hlutinn er ábyrgðarlaus, en meiri hlutinn hefir ábyrgðina á því sem samþ. er hér á þinginu. Í annan stað er það mjög óheppilegt að gera það að flokksmálum, sem alls ekki má flokksmál vera." }, { "bbox": [ 235, 699, 772, 1014 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Magnús Blöndahl Það sem kom mér til að standa upp voru síðustu ummæli hv.þm. S.-Þing. (P. J.) er hann tók það fram, að bæirnir ættu »einungis að eiga þá lóð, sem notuð væri til bygginga, og ekkert meira«. Þetta sýnir að hann þekkir ekki til í kaupstöðunum eða hverjar eru brýnar þarfir þeirra, sem kannske ekki er von, þar sem hann er bóndi í sveit. Eg veit ekki, hvort hann hér með meinar það, að enginn kaupstaðarbúi megi hafa nokkra skepnu, og engan kálgarð eða annað autt svæði umhverfis hús sitt annað en götuna, en að minsta kosti virðast ummæli hans benda í þá átt." } ]
[ { "type": "none" } ]
máls. Það er rétt, að safnaðarlimir hafa leyfi til að byggja sér kirkju ef þeir vilja, alveg eins og við hér á alþingi höfum vald til þess, að veita fé úr landsjóði til hins eða þessa; en það eru fleiri safnaðarlimir en þeir, sem nú eru til þriðjudaginn 14. marz, hvort sem þeir nú kynnu að heyra til Strandarkirkju, eða einhverjum öðrum kirkjusöfnuði; það verður líka að taka tillit til eftirkomendanna. En það er ekki gert, ef tiltekinn maður er látinn borga tiltölulegan hluta skuldar, sem stofnað er til jafnt fyrir óborna sem alda. Hitt er hins vegar rétt, sem háttv. 4. kkj. hélt fram, að það er ekki bein lögnauðsyn að maður, sem segir sig úr þjóðkirkjunni eigi heimting á, að fá útborgaðan vissan hluta af sjóðeigninni; en það er sanngirniskrafa, eigi hann að taka þátt í ákvæðunum, og maður skyldi ætla, að slíkar tillögur mætti orða hér á þingi. Mér væri skapi næst, að fylgja heldur stjórninni að hinum greinum frumvarpsins en nefndinni um 5. gr. Þó mun eg sætta mig við, að alt frv. falli. Sigurður Stefánsson Háttv. 5. konungkj. lýsti yfir því, að hann vildi fyrir sitt leyti miklu heldur vera með hinum greinum frumvarpsins, ef 5. gr. yrði feld burtu. Eg vil benda háttv.þm. á það, að frá mínu sjónarmiði stafaði ekki minni hætta af því, ef þær greinar yrðu að lögum. Þær einu tekjur, sem kirkjur landsins nú hafa er kirkjugjaldið; á þessum tekjum er bygt lánstraust þeirra hjá hinum almenna kirkjusjóðs.
icelandic_fonts/Glory-600italic.ttf
[ 235, 236, 218 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 302, 26, 722, 672 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "máls. Það er rétt, að safnaðarlimir hafa leyfi til að byggja sér kirkju ef þeir vilja, alveg eins og við hér á alþingi höfum vald til þess, að veita fé úr landsjóði til hins eða þessa; en það eru fleiri safnaðarlimir en þeir, sem nú eru til þriðjudaginn 14. marz, hvort sem þeir nú kynnu að heyra til Strandarkirkju, eða einhverjum öðrum kirkjusöfnuði; það verður líka að taka tillit til eftirkomendanna. En það er ekki gert, ef tiltekinn maður er látinn borga tiltölulegan hluta skuldar, sem stofnað er til jafnt fyrir óborna sem alda. Hitt er hins vegar rétt, sem háttv. 4. kkj. hélt fram, að það er ekki bein lögnauðsyn að maður, sem segir sig úr þjóðkirkjunni eigi heimting á, að fá útborgaðan vissan hluta af sjóðeigninni; en það er sanngirniskrafa, eigi hann að taka þátt í ákvæðunum, og maður skyldi ætla, að slíkar tillögur mætti orða hér á þingi. Mér væri skapi næst, að fylgja heldur stjórninni að hinum greinum frumvarpsins en nefndinni um 5. gr. Þó mun eg sætta mig við, að alt frv. falli." }, { "bbox": [ 302, 726, 719, 997 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Sigurður Stefánsson Háttv. 5. konungkj. lýsti yfir því, að hann vildi fyrir sitt leyti miklu heldur vera með hinum greinum frumvarpsins, ef 5. gr. yrði feld burtu. Eg vil benda háttv.þm. á það, að frá mínu sjónarmiði stafaði ekki minni hætta af því, ef þær greinar yrðu að lögum. Þær einu tekjur, sem kirkjur landsins nú hafa er kirkjugjaldið; á þessum tekjum er bygt lánstraust þeirra hjá hinum almenna kirkjusjóðs." } ]
[ { "type": "none" } ]
Ráðherrann (B. J.) Eg ætla ekki að fara að ræða mikið þessa rökstuddu dagskrá, en ætla að eins að lýsa því yfir fyrir mína hönd og stjórnarinnar, að eg tel mjög illa farið, ef hún verður samþ.
/System/Library/Fonts/SFCompactRounded.ttf
[ 248, 245, 240 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 219, 320, 793, 704 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Ráðherrann (B. J.) Eg ætla ekki að fara að ræða mikið þessa rökstuddu dagskrá, en ætla að eins að lýsa því yfir fyrir mína hönd og stjórnarinnar, að eg tel mjög illa farið, ef hún verður samþ." } ]
[ { "type": "none" } ]
Áður en hann kom á fund nefndarinnar, þá hafði nefndin als eigi komið sér saman um það, hverjar kröfur og breytingar - frá því sem nú er - hún ætti að koma fram með, og var því alsendis óviðbúin að semja eða tala við manninn. Það er auðvitað þingið, sem á að þekkja þarfir og óskir þjóðarinnar í samgöngumálum, sem öðrum málum, og reyna að fullnægja þeim þörfum og kröfum, ef þær eru á sanngirni bygðar. Það eða stjórnin fyrir þess hönd á því að eiga frumkvæði í
icelandic_fonts/Alegreya_Sans/variant_0.ttf
[ 251, 246, 245 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 346, 15, 677, 1009 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Áður en hann kom á fund nefndarinnar, þá hafði nefndin als eigi komið sér saman um það, hverjar kröfur og breytingar - frá því sem nú er - hún ætti að koma fram með, og var því alsendis óviðbúin að semja eða tala við manninn. Það er auðvitað þingið, sem á að þekkja þarfir og óskir þjóðarinnar í samgöngumálum, sem öðrum málum, og reyna að fullnægja þeim þörfum og kröfum, ef þær eru á sanngirni bygðar. Það eða stjórnin fyrir þess hönd á því að eiga frumkvæði í samgöngumálunum og útvega tilboð um samgöngur, en als eigi skipaútgerðarfélögin, enda gera þau slíkt ekki nema alveg sérstaklega standi á fyrir þeim, og það vekur jafnvel tortrygni, að minsta kosti hjá mér, þegar slík félög að fyrra bragði fara að koma fram með tilboð, eins og það, sem nú liggur fyrir þinginu frá Thore-félaginu. Maður skyldi nærri ætla, að svo væri komið fyrir þessu félagi, að því væri nauðsynlegt, að tilboði þess yrði tekið. Öðru máli er að gegna með Sameinaða félagið. - Félagið það stendur á jafn-föstum fótum, eftir sem áður, hvort sem þingið semur við það eða ekki og lætur sér því hóflega. Það er að reisa sér hurðarás um öxl að ætla sér að knésetja það. Og úr óttanum, sem því á að standa af Thorefélags-tilboðinu geri eg lítið. Umboðsmaður þess var greiðlegur í svörum viðvíkjandi þeim spurningum er nefndin lagði fyrir hann. - Lofaði hann meðal annars, að félagið skyldi láta nýjan bát ganga með fram Suðurlandi til Austfjarða, og að Botnía skyldi koma í stað Láru eða Vestu. - Eftir ¾ klukkustundar var hann kvaddur kurteislega, og tók hann það þá fram, að hann vildi fúslega tala við nefndina og gefa upplýsingar, hve nær sem hún gerði boð eftir sér til þess. Honum var heitið því, að svo mundi gert verða, en eins og eg hef skýrt frá, þá varð ekki af því. Nefndin gat því ekki búist við því, að hann færi að koma fram með tilboð að fyrra bragði; það hefði verið, eftir því sem á undan var gengið, að trana sér fram. Háttv. 2. þingm. Rvík. (M." } ]
[ { "type": "none" } ]
gróðursetning nýrra trjáa, að viðlagðri hegning, ef út af er brugðið. Þannig er farið í mentalöndum, enda er það nú alment viðurkent, að skógarnir hafa hin mestu áhrif á veðuráttu landanna, regnfall og frjósemi. Ættum við einir að vera undantekning og ætlast til þess að menn bæti margra alda syndir og skemdir af sjálfsdáðum? Áhugi manna vaknar, þegar menn sjá, að eitthvað verður ágengt, sjá gagnið og fegurðina, hvernig landið grær upp og skógurinn vex. En lögin og landsstjórnin verður að ganga í broddi fylkingar, og án ríflegra fjárframlaga kemst þetta ekki áleiðis. Enda virðist ekkert athugavert við það, að menn séu skyldaðir með lögum til þess að fara vel með landið og spilla því ekki fyrir þjóðinni og framtíðinni. Verði þessar breyt.till., sem eg hefi drepið á, ekki samþyktar, legg eg til, að frumvarpið í heild sinni verði felt. Ráðherrann (Kr. J.) Út af hinni fyrri ræðu háttv.þm. Barð. (B. J.) skal eg enn taka það fram, að 22. nóv. 1909 sagði hann berum orðum við mig uppi í stjórnarráði, að afsetningin væri fyrir fult og alt.
icelandic_fonts/Geist Mono-200.ttf
[ 246, 240, 242 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 56, 241, 960, 627 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "gróðursetning nýrra trjáa, að viðlagðri hegning, ef út af er brugðið. Þannig er farið í mentalöndum, enda er það nú alment viðurkent, að skógarnir hafa hin mestu áhrif á veðuráttu landanna, regnfall og frjósemi. Ættum við einir að vera undantekning og ætlast til þess að menn bæti margra alda syndir og skemdir af sjálfsdáðum? Áhugi manna vaknar, þegar menn sjá, að eitthvað verður ágengt, sjá gagnið og fegurðina, hvernig landið grær upp og skógurinn vex. En lögin og landsstjórnin verður að ganga í broddi fylkingar, og án ríflegra fjárframlaga kemst þetta ekki áleiðis. Enda virðist ekkert athugavert við það, að menn séu skyldaðir með lögum til þess að fara vel með landið og spilla því ekki fyrir þjóðinni og framtíðinni. Verði þessar breyt.till., sem eg hefi drepið á, ekki samþyktar, legg eg til, að frumvarpið í heild sinni verði felt." }, { "bbox": [ 56, 683, 960, 783 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Ráðherrann (Kr. J.) Út af hinni fyrri ræðu háttv.þm. Barð. (B. J.) skal eg enn taka það fram, að 22. nóv. 1909 sagði hann berum orðum við mig uppi í stjórnarráði, að afsetningin væri fyrir fult og alt." } ]
[ { "type": "none" } ]
Það mun nú vera víst, að ýmsir smáskamtalæknar hafi hjálpað mörgum manni og víða bætt úr læknafæðinni og læknaþörfinni. Hér eftir verður slíkt, ef ekki ómögulegt, þá að minsta kosti miklum erfiðleikum bundið. Hér er því um skemd á frumv. að ræða. Hin breytingin er sú, að prófastar eru settir inn með heimild til að flytja inn messuvín, eins og stóð í hinu upphaflega frumv. og þarf enga athugasemd að gera við það. Í 1. lið 4. gr. er bætt inn nokkrum orðum um það, að umsjónarmaður skuli endursenda áfengi, ef meira er eða annað en um var beðið, enda skipstjóra skylt að taka við því. Þetta er til bóta. Í 2. lið sömu gr. og alstaðar annars staðar í frumv. þar sem við á, er orðatiltækinu »skal gert upptækt« breytt í »er eign landssjóðs«. Aftan við 5. gr. er bætt því ákvæði, að lögreglustjóri skuli ganga úr skugga um, áður en skip lætur úr síðustu höfn, að innsigli, nfl. á áfengisílátum, séu heil og að ekki hafi verið tekið úr þeim. Þetta mun og vera til bóta. Aftan við 7. gr. er bætt orðunum: »nema læknislyf sé úr lyfjabúð eða frá lækni«, og er það nauðsynleg viðbót. Breytingarinnar á 9. gr. get eg ekki fyr en seinna, með því að það er aðalbreytingin við frumvarpið. 10. gr. er alveg ný grein, nauðsynleg afleiðing af breytingu 9. greinar. Hún er um það, hvernig fara skuli með áfengisbirgðir lyfsala og vínveitingamanna frá 1/1 1912 til 1/1 1915. - Greinin er gamall kunningi héðan, orðin til með samvinnu meiri hluta nefndarinnar og 3 þm. úr Ed., og felast í henni alveg nauðsynleg fyrirmæli, úr því vínsölubanni á að fresta 3 árum lengur en aðflutningsbann kemur til framkvæmdar. 11. gr., sem hljóðar um meðferð á áfengisbirgðum
icelandic_fonts/Brygada 1918-regular.ttf
[ 247, 247, 241 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 173, 3, 849, 1021 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Það mun nú vera víst, að ýmsir smáskamtalæknar hafi hjálpað mörgum manni og víða bætt úr læknafæðinni og læknaþörfinni. Hér eftir verður slíkt, ef ekki ómögulegt, þá að minsta kosti miklum erfiðleikum bundið. Hér er því um skemd á frumv. að ræða. Hin breytingin er sú, að prófastar eru settir inn með heimild til að flytja inn messuvín, eins og stóð í hinu upphaflega frumv. og þarf enga athugasemd að gera við það. Í 1. lið 4. gr. er bætt inn nokkrum orðum um það, að umsjónarmaður skuli endursenda áfengi, ef meira er eða annað en um var beðið, enda skipstjóra skylt að taka við því. Þetta er til bóta. Í 2. lið sömu gr. og alstaðar annars staðar í frumv. þar sem við á, er orðatiltækinu »skal gert upptækt« breytt í »er eign landssjóðs«. Aftan við 5. gr. er bætt því ákvæði, að lögreglustjóri skuli ganga úr skugga um, áður en skip lætur úr síðustu höfn, að innsigli, nfl. á áfengisílátum, séu heil og að ekki hafi verið tekið úr þeim. Þetta mun og vera til bóta. Aftan við 7. gr. er bætt orðunum: »nema læknislyf sé úr lyfjabúð eða frá lækni«, og er það nauðsynleg viðbót. Breytingarinnar á 9. gr. get eg ekki fyr en seinna, með því að það er aðalbreytingin við frumvarpið. 10. gr. er alveg ný grein, nauðsynleg afleiðing af breytingu 9. greinar. Hún er um það, hvernig fara skuli með áfengisbirgðir lyfsala og vínveitingamanna frá 1/1 1912 til 1/1 1915. - Greinin er gamall kunningi héðan, orðin til með samvinnu meiri hluta nefndarinnar og 3 þm. úr Ed., og felast í henni alveg nauðsynleg fyrirmæli, úr því vínsölubanni á að fresta 3 árum lengur en aðflutningsbann kemur til framkvæmdar. 11. gr., sem hljóðar um meðferð á áfengisbirgðum einstakra manna, er talsvert breytt, og yfirhöfuð að eg hygg als ekki til bóta, heldur fremur til hins gagnstæða, auk þess sem eftirlit með slíkum áfengisbirgðum af hálfu hins opinbera byrjar nú fyrst 1. jan. 1915, en eftir frumv. er héðan fór, átti það að byrja 1. jan. 1912; þetta mun vera afleiðing af aðalbreytingunni við 10. gr. Þá eru 2 gr." } ]
[ { "type": "none" } ]
Á þinginu 1907 hafði eg ekkert frumvarp að flytja um flutning safnsins. Það var að eins breytingartillaga við fjárlögin sem þá var um að ræða, og því sá eg mér ekki fært að fara lengra í það skifti. En eg sannfærðist enganveginn um réttmæti eða sanngirni amtsráðssamþyktarinnar.
icelandic_fonts/Arvo-regular.ttf
[ 235, 236, 224 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 305, 12, 909, 1011 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Á þinginu 1907 hafði eg ekkert frumvarp að flytja um flutning safnsins. Það var að eins breytingartillaga við fjárlögin sem þá var um að ræða, og því sá eg mér ekki fært að fara lengra í það skifti. En eg sannfærðist enganveginn um réttmæti eða sanngirni amtsráðssamþyktarinnar. - Að alþingi verði sótt fyrir dómstólunum um sínar gerðir, er sú endileysa að eg hefi aldrei heyrt slíka. Háttv. þm. kallaði Ísafjörð Þorskafjörð. Slík uppnefni læt eg mér í léttu rúmi liggja. Eg hygg að enginn sá þorskur sé til í Ísafirði, að honum hefði dottið i hug að flytja aðra eins ræðu og þá sem háttv. 5. kgk. þm. lét sér sæma að bera fram. Annars sýnist það nóg, að við köstum hnútum hvor til annars, og óþarft að vera með slettur til fjarverandi manna og árásir á mannorð eða mannvit kjósenda okkar. Hann sagði enn fremur að eg hefði verið að gera honum getsakir um það, að hann mundi hafa hnuplað frá safninu. Það hefir mér alls ekki komið til hugar; því eg veit til þess að hann lagði einmitt kapp á að auðga safnið að dýrum og fágætum bókum, og það jafnvel svo mjög, að stundum var ástæða að draga nokkuð úr ákafanum. T. d. var honum ant um að útvega safninu ýms merkileg, hávísindaleg »juridisk« ritverk á þýzku og dönsku máli, svo að amtsráðið varð að taka í taumana með því að það áleit slík rit ekki við alþýðu hæfi. Mér gat því ekki komið til hugar að gera honum neinar slíkar getsakir." } ]
[ { "type": "none" } ]
frv. stjórnarinnar til barnaskóla í kaupstöðum. Nefndin vill nú hækka þennan lið um 2000 kr.
icelandic_fonts/Spectral-300.ttf
[ 245, 241, 234 ]
[ 0, 0, 0 ]
22
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 72, 469, 945, 554 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "frv. stjórnarinnar til barnaskóla í kaupstöðum. Nefndin vill nú hækka þennan lið um 2000 kr." } ]
[ { "type": "none" } ]
Mér hefir verið sagt af verzlunarmanni, sem er gáfaður maður og reyndur í þeim efnum, og mun bera meira skynbragð á þetta en eg og jafnvel helmingur þeirra háttv.þm., er hér eiga sæti, að tollaukalögin nýju muni ekki gera betur en vega á móti því, sem almenningur muni spara við sig kaup á tollskyldum vörum. Á þeim er því ekki mikið að byggja. Þetta gæti nú að vísu verið gott og blessað alt saman - bara ef gjaldþol landsmanna væri nóg; ef skuldir væru ekki mjög miklar og dálítið fjársafn fyrir, þá mætti alt af ýtta undir þá, sem féð eiga, að þeir legði til framkvæmdanna. En að því er fjársöfnun snertir, þá getur hún alls ekki átt sér stað; þegar bankarnir eru í fjárþröng, þá verður ekki úr henni bætt með innlendu fé, það eru ekki Íslendingar, sem kaupa þá verðbréf bankanna - nei, þá er eina ráðið að flýja á náðir erlendra auðmanna. Og nú hafa verðbréfin stórum fallið erlendis. Þá eru skuldirnar? Það munu vera fleiri en eg, sem gætu farið í sjálfs sín barm og yrðu að viðurkenna, að langt sé frá, að vér séum skuldlausir. Og þótt einstakir menn geti sagt það um sjálfa sig, að þeir séu skuldlausir, þá verður það alls ekki sagt um Íslendinga yfirleitt. Það má nefna hér margs konar skuldir: víxla, sjálfskuldarábyrgðir, verzlunarskuldir o. s. frv. Það er heill her af skuldum, rétt eins og keðja, er ekki verður séð fyrir endann á. Í þessari óendanlegu keðju eru menn flæktir víxlaböndum og sjálfskuldarábyrgða. Það er því varlega farandi, ef á að fara að reyna meira á gjaldþol landsmanna. Ef minst er sérstaklega á kaupstaðarskuldirnar, þá mundu margir segja, að kaupmenn væru ríkir, þeir ættu sjálfir allar skuldirnar, og féð væri því til í landinu. En þessu er nú því miður ekki þannig varið; kaupmenn eiga í rauninni alloftast minst í skuldunum sjálfir, heldur skulda þeir sínum erlendu lánardrotnum, jafnvel meira en þessum skuldum nemur. Þetta sést ljóslega af því, að lánstrausti íslenzkra kaupmanna fer síhnignandi; verzlanirnar verða að hætta hver um aðra þvera.
icelandic_fonts/Encode Sans Expanded-100.ttf
[ 235, 226, 217 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 79, 79, 945, 944 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Mér hefir verið sagt af verzlunarmanni, sem er gáfaður maður og reyndur í þeim efnum, og mun bera meira skynbragð á þetta en eg og jafnvel helmingur þeirra háttv.þm., er hér eiga sæti, að tollaukalögin nýju muni ekki gera betur en vega á móti því, sem almenningur muni spara við sig kaup á tollskyldum vörum. Á þeim er því ekki mikið að byggja. Þetta gæti nú að vísu verið gott og blessað alt saman - bara ef gjaldþol landsmanna væri nóg; ef skuldir væru ekki mjög miklar og dálítið fjársafn fyrir, þá mætti alt af ýtta undir þá, sem féð eiga, að þeir legði til framkvæmdanna. En að því er fjársöfnun snertir, þá getur hún alls ekki átt sér stað; þegar bankarnir eru í fjárþröng, þá verður ekki úr henni bætt með innlendu fé, það eru ekki Íslendingar, sem kaupa þá verðbréf bankanna - nei, þá er eina ráðið að flýja á náðir erlendra auðmanna. Og nú hafa verðbréfin stórum fallið erlendis. Þá eru skuldirnar? Það munu vera fleiri en eg, sem gætu farið í sjálfs sín barm og yrðu að viðurkenna, að langt sé frá, að vér séum skuldlausir. Og þótt einstakir menn geti sagt það um sjálfa sig, að þeir séu skuldlausir, þá verður það alls ekki sagt um Íslendinga yfirleitt. Það má nefna hér margs konar skuldir: víxla, sjálfskuldarábyrgðir, verzlunarskuldir o. s. frv. Það er heill her af skuldum, rétt eins og keðja, er ekki verður séð fyrir endann á. Í þessari óendanlegu keðju eru menn flæktir víxlaböndum og sjálfskuldarábyrgða. Það er því varlega farandi, ef á að fara að reyna meira á gjaldþol landsmanna. Ef minst er sérstaklega á kaupstaðarskuldirnar, þá mundu margir segja, að kaupmenn væru ríkir, þeir ættu sjálfir allar skuldirnar, og féð væri því til í landinu. En þessu er nú því miður ekki þannig varið; kaupmenn eiga í rauninni alloftast minst í skuldunum sjálfir, heldur skulda þeir sínum erlendu lánardrotnum, jafnvel meira en þessum skuldum nemur. Þetta sést ljóslega af því, að lánstrausti íslenzkra kaupmanna fer síhnignandi; verzlanirnar verða að hætta hver um aðra þvera." } ]
[ { "type": "none" } ]
trygging sé fyrir því, að maðurinn vinni nokkurn skapaðan hlut fyrir styrknum. Þingið veit ekkert um það, hvort verkinu miðar nokkuð eða ekki neitt. Eg fyrir mitt leyti hefði helzt viljað fella alla orðabókastyrki, en nefndin hefir ekki getað komið sér saman um að leggja það til, nema um styrkinn til Jóns Ófeigssonar til að gera þýzk-íslenzka orðabók. Um þá orðabók er það að segja umfram hinar, að það er ekki einu sinni minsta þörf á
icelandic_fonts/Changa-regular.ttf
[ 243, 234, 218 ]
[ 0, 0, 0 ]
21
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 324, 11, 699, 1012 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "trygging sé fyrir því, að maðurinn vinni nokkurn skapaðan hlut fyrir styrknum. Þingið veit ekkert um það, hvort verkinu miðar nokkuð eða ekki neitt. Eg fyrir mitt leyti hefði helzt viljað fella alla orðabókastyrki, en nefndin hefir ekki getað komið sér saman um að leggja það til, nema um styrkinn til Jóns Ófeigssonar til að gera þýzk-íslenzka orðabók. Um þá orðabók er það að segja umfram hinar, að það er ekki einu sinni minsta þörf á henni, því að þeir sem læra þýzku, kunna sjálfsagt allir eða flestallir dönsku áður, og geta því vel notað þýzk-danskar orðabækur. Það er að því leyti alt öðru máli að gegna um þýzka orðabók en enska, því að ensku læra margir nú orðið, sem ekki kunna neitt í dönsku. Eg skal líka geta þess, að það er ætlast til að þessi maður fái 1000 kr. styrk, án þess að nein trygging sé heimtuð fyrir því, að verkið sé unnið." } ]
[ { "type": "none" } ]
hefir komið fram, bæði mannsins vegna og þeirra, sem atkvæði eiga að greiða um hana. Því vil eg mælast til þess af háttv. flutningsmanni tillögunnar, að hann taki hana aftur. Gunnar Ólafsson Það er satt, að það er leitt að hafa langar umræður um þetta, vegna mannsins, sem í hlut á. En hitt er ekki rétt, að það þurfi að verða lögunum til tafar, þó að breytt. verði samþykt. Frumvarpinu hefir verið breytt hér í deildinni, svo að það verður að fara aftur
icelandic_fonts/Overlock-italic.ttf
[ 230, 230, 214 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 376, 15, 637, 379 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hefir komið fram, bæði mannsins vegna og þeirra, sem atkvæði eiga að greiða um hana. Því vil eg mælast til þess af háttv. flutningsmanni tillögunnar, að hann taki hana aftur." }, { "bbox": [ 376, 459, 646, 1008 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Gunnar Ólafsson Það er satt, að það er leitt að hafa langar umræður um þetta, vegna mannsins, sem í hlut á. En hitt er ekki rétt, að það þurfi að verða lögunum til tafar, þó að breytt. verði samþykt. Frumvarpinu hefir verið breytt hér í deildinni, svo að það verður að fara aftur til neðri deildar hvort sem er. Hvað það snertir að þessi maður hafi gegnt mörgum störfum kauplaust fyrir landsmenn, þá sýnist mér það ekki koma þessu máli við. Eg sé ekki ástæðu til að taka breytingartill. aftur og óska að hún verði borin undir atkvæði." } ]
[ { "type": "none" } ]
hefir nefndin gjört þá breytingu, að hún vill að lærisveinar stýrimannaskólans njóti sundkenslunnar ókeypis eins og lærisveinar latínuskólans. Þetta er ekki nema sanngjarnt, þó að þetta raunar komi ekki öllum lærisveinum stýrimannaskólans að notum vegna þess, að þeir eru farnir úr bænum margir á þeim tíma að vorinu, sem sundkenslan stendur yfir. Þar sem ræðir um náttúrugripasafnið í 15. gr. vill nefndin fella burt þá athugasemd, að stjórnin fái skírteini fyrir því, að safnið sé eign landsins. Það á nfl. ekki að vera þörf á að taka þetta fram, því það er vitanlegt, að náttúrugripasafnið er eign landsins. En það gæti einmitt fremur orðið athugavert að slá því föstu með sérstökum fyrirmælum, því að í fyrsta lagi er safnið stofnað af einstökum mönnum og hirt af mönnum, sem lítið hafa tekið fyrir ómak sitt, og hlynt að því eftir megni, og í öðru lagi er ekki vist, hvað lengi þessi nægjusemi manna yrði gagnvart safninu ef það væri »lagalega afhent« landinu. En eign landsins er safnið auðvitað, eins og meðal annars sést af því, að landið leggur því til ókeypis húsnæði. Þá kemur að liðnum um bókakaup til bókasafnanna á Ísafirði og Akureyri. Að því er snertir Ísafjörð, hefi eg talað svo rækilega um það áður hér á þingi, að eg hefi engu við það að bæta. Eins og kunnugt er, hefir það lengi verið ósk Ísfirðinga að fá Amtsbókasafnið flutt til Ísafjarðar, vegna þess að þar er
icelandic_fonts/Afacad Flux-100.ttf
[ 240, 238, 233 ]
[ 0, 0, 0 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 307, 10, 716, 1014 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hefir nefndin gjört þá breytingu, að hún vill að lærisveinar stýrimannaskólans njóti sundkenslunnar ókeypis eins og lærisveinar latínuskólans. Þetta er ekki nema sanngjarnt, þó að þetta raunar komi ekki öllum lærisveinum stýrimannaskólans að notum vegna þess, að þeir eru farnir úr bænum margir á þeim tíma að vorinu, sem sundkenslan stendur yfir. Þar sem ræðir um náttúrugripasafnið í 15. gr. vill nefndin fella burt þá athugasemd, að stjórnin fái skírteini fyrir því, að safnið sé eign landsins. Það á nfl. ekki að vera þörf á að taka þetta fram, því það er vitanlegt, að náttúrugripasafnið er eign landsins. En það gæti einmitt fremur orðið athugavert að slá því föstu með sérstökum fyrirmælum, því að í fyrsta lagi er safnið stofnað af einstökum mönnum og hirt af mönnum, sem lítið hafa tekið fyrir ómak sitt, og hlynt að því eftir megni, og í öðru lagi er ekki vist, hvað lengi þessi nægjusemi manna yrði gagnvart safninu ef það væri »lagalega afhent« landinu. En eign landsins er safnið auðvitað, eins og meðal annars sést af því, að landið leggur því til ókeypis húsnæði. Þá kemur að liðnum um bókakaup til bókasafnanna á Ísafirði og Akureyri. Að því er snertir Ísafjörð, hefi eg talað svo rækilega um það áður hér á þingi, að eg hefi engu við það að bæta. Eins og kunnugt er, hefir það lengi verið ósk Ísfirðinga að fá Amtsbókasafnið flutt til Ísafjarðar, vegna þess að þar er heppilegri staður fyrir safnið en þar sem það nú er. En ef þessi fjárveiting fengist nú eitt skifti fyrir öll, myndi óánægjunni linna, þó fjárupphæð þessi sé raunar 3000 kr. lægri en menn þar vestra vilja; því þeir vildu fá 5000 kr. til bókakaupa, ef Amtsbókasafnið fengist ekki flutt. - Bókasafnið á Akureyri er sem stendur í fjárkröggum vegna bókaaukninga og einnig vegna þess, að það hefir nýlega komið sér upp allgóðum lestrarsal. Það myndi því ekki um of að veita því 1000 kr. styrk." } ]
[ { "type": "none" } ]
mál fullskýrt. Ein meiri háttar dauðasök á það að vera, skilst mér, að eg sagði á fundi hér í fyrra, að samningur eða samkomulag hefði verið gert um þetta mál; annað sagði eg ekki, og víst er að Danir líta svo á samtal ráðuneytisforsetans og Íslandsráðherra, sem svo hafi verið. Hins vegar er það föst regla, að ákvæði, sem komin eru inn í fjárlög samkvæmt samkomulagi við annan málsaðila, eru ekki burtnumin aftur af öðrum aðilanum, nema hinum hafi verið veitt vitneskja um það og hans samþykkis leitað. Eftir ströngum lagaskilningi getur þetta ekki heitið samningur, en ekki er það óeðlilegt, þótt Danir hafi litið svo á.
icelandic_fonts/Noto_Sans_Vai/variant_0.ttf
[ 244, 234, 226 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 123, 242, 895, 782 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "mál fullskýrt. Ein meiri háttar dauðasök á það að vera, skilst mér, að eg sagði á fundi hér í fyrra, að samningur eða samkomulag hefði verið gert um þetta mál; annað sagði eg ekki, og víst er að Danir líta svo á samtal ráðuneytisforsetans og Íslandsráðherra, sem svo hafi verið. Hins vegar er það föst regla, að ákvæði, sem komin eru inn í fjárlög samkvæmt samkomulagi við annan málsaðila, eru ekki burtnumin aftur af öðrum aðilanum, nema hinum hafi verið veitt vitneskja um það og hans samþykkis leitað. Eftir ströngum lagaskilningi getur þetta ekki heitið samningur, en ekki er það óeðlilegt, þótt Danir hafi litið svo á." } ]
[ { "type": "none" } ]
nefndin til að sé gjörðar á þessari grein; henni þótti orðalagið sumstaðar ekki sem hentugast. Þá vil eg taka þetta fram viðvíkjandi br.till. við 5. gr. í frv. stendur að eins að »breikka« stræti, en okkur þykir það ófullnægjandi, og þess vegna rétt að taka það einnig fram, þegar
icelandic_fonts/Truculenta-500.ttf
[ 228, 227, 213 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 380, 12, 639, 1012 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "nefndin til að sé gjörðar á þessari grein; henni þótti orðalagið sumstaðar ekki sem hentugast. Þá vil eg taka þetta fram viðvíkjandi br.till. við 5. gr. í frv. stendur að eins að »breikka« stræti, en okkur þykir það ófullnægjandi, og þess vegna rétt að taka það einnig fram, þegar þarf að leggja stræti, og eins hitt þegar þyrfti að breyta stefnu strætis. Hinar br.till. við 5. gr. eru teknar upp úr eldri lögum samsvarandi, af því að það þótti sléttara og fallegra mál. Í 6. gr. kemur frumv. til hafnarinnar, hafnanefndar og hafnarmálefna kaupstaðarins, og hún er samhljóða gr. Í lögum um bæjarstjórn á Akureyri frá 10. nóv. 1895, og Ísafirði frá 16. nóv. 1907. Þar höfum við nefndarmenn orðið ásattir um að eðlilegra sé að breyta röð og setningaskipun síðari hluta greinarinnar, þannig að greinin endi á sektarákvæðunum, en ákvæðið um að gjaldið renni í hafnarsjóð, verði á undan." } ]
[ { "type": "none" } ]
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga Lárus H. Bjarnason Það var svo mikið talað síðast í þessu máli, að eg býst ekki við, að mikið verði sagt nú við þessa umræðu. Eg vildi að eins lýsa því yfir fyrir hönd minni hlutans, eða að minsta kosti fyrir hönd Heimastjórnarflokksins, að hann mun greiða atkvæði gegn frumv., af þeirri ástæðu að háttv. forseti vildi ekki taka þær ástæður gildar, sem flokkurinn bar fram við 2. umr. fyrir því, að greiða ekki atkvæði um frumv. meiri hlutans. Stefán Stefánsson (6. kgk. þm.): Mér finst, úr því hitt frumv., sem var rætt hér næst á undan, var afgreitt með rökstuddri dagskrá, sökum þess hve athugavert það væri, þá sé þetta frv. ekki síður
icelandic_fonts/Ubuntu Sans-700.ttf
[ 247, 235, 219 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 1, 887, 42 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga" }, { "bbox": [ 51, 148, 958, 679 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Lárus H. Bjarnason Það var svo mikið talað síðast í þessu máli, að eg býst ekki við, að mikið verði sagt nú við þessa umræðu. Eg vildi að eins lýsa því yfir fyrir hönd minni hlutans, eða að minsta kosti fyrir hönd Heimastjórnarflokksins, að hann mun greiða atkvæði gegn frumv., af þeirri ástæðu að háttv. forseti vildi ekki taka þær ástæður gildar, sem flokkurinn bar fram við 2. umr. fyrir því, að greiða ekki atkvæði um frumv. meiri hlutans." }, { "bbox": [ 51, 785, 948, 1022 ], "column": 0, "paragraph_index": 4, "paragraph_text": "Stefán Stefánsson (6. kgk. þm.): Mér finst, úr því hitt frumv., sem var rætt hér næst á undan, var afgreitt með rökstuddri dagskrá, sökum þess hve athugavert það væri, þá sé þetta frv. ekki síður athugavert. Eg sé heldur ekki, að starfsfé bankans aukist frekar á þennan hátt. Eg skal því leyfa mér að afhenda tillögu um rökstudda dagskrá í þessu máli, sem eg vildi láta bera upp til atkvæða." } ]
[ { "type": "none" } ]
Hér er að tala um einn lið í heilli keðju, og þessum mönnum er ekki gert rétt, nema þessi liður sé skeyttur í keðjuna. Sigurður Hjörleifsson Frumv. þetta, sem eg leyfi mér að leggja fyrir hina háttv. deild, er mjög skylt því frumv., er hæstv. ráðherra lagði fyrir deildina, nfl. frumv. til laga um fiskimat. Að vísu teldi eg það eðlilegast, að stjórnin hefði lagt þvílíkt frumv. fyrir þingið. Og eg er viss um það, að ef hreyfing hefði komið á málið fyr, mundi stjórnin hafa verið fús á að leggja fyrir þingið frumv. í þessa átt. Þessi atvinnuvegur, síldveiðin, er tiltölulega nýr. Hann er mest stundaður fyrir Norðurlandi, við Eyjafjörð. Mál þetta hefir því mikla
icelandic_fonts/DynaPuff-regular.ttf
[ 243, 236, 219 ]
[ 0, 0, 0 ]
23
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 71, 6, 953, 151 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Hér er að tala um einn lið í heilli keðju, og þessum mönnum er ekki gert rétt, nema þessi liður sé skeyttur í keðjuna." }, { "bbox": [ 71, 261, 944, 1018 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Sigurður Hjörleifsson Frumv. þetta, sem eg leyfi mér að leggja fyrir hina háttv. deild, er mjög skylt því frumv., er hæstv. ráðherra lagði fyrir deildina, nfl. frumv. til laga um fiskimat. Að vísu teldi eg það eðlilegast, að stjórnin hefði lagt þvílíkt frumv. fyrir þingið. Og eg er viss um það, að ef hreyfing hefði komið á málið fyr, mundi stjórnin hafa verið fús á að leggja fyrir þingið frumv. í þessa átt. Þessi atvinnuvegur, síldveiðin, er tiltölulega nýr. Hann er mest stundaður fyrir Norðurlandi, við Eyjafjörð. Mál þetta hefir því mikla þýðingu fyrir útgerðarmenn og einnig fyrir verkamenn og nú fyrir landsjóð. Það þarf ekki að færa rök að því, að það hefir mikla þýðingu fyrir útgerðarmenn; það liggur í augum uppi, að fjárhagur þeirra er bundinn við þennan atvinnuveg. En eg vil benda á hversu mikla þýðingu hann hefir fyrir verkafólk. Hver tunna af síld, sem út er flutt, skilur eftir 1 kr. -1,50 kr., sem borgað er í verkalaun, söltun, geymslu og útskipun. Árið 1907 voru rúml. 200,000 tn. af síld fluttar út og 1908 180,000 tn. Það er því auðsætt, að það er afarmikið fé, sem veltur á, þar sem síldveiði er stunduð. En ekki getur landsjóði heldur staðið á sama, hvernig þessum atvinnurekstri gengur. Árið 1907 var tollur af útfluttri síldartunnu hækkaður upp í kr. 0,50, og þannig fekk landsjóður 1907 rúml. 100,000 kr. í toll, og 1908 um 90,000 kr. Tvö síðustu árin hefir tap orðið á þessum atvinnuvegi, og liggur í augum uppi, að sá atvinnuvegur getur ekki þrifist eða haldist við, sem tap er á svo árum skiftir. Landsjóður á því á hættu að hann missi þessar ríflegu tekjur að meira eða minna leyti. Bending er það líka, að þó uppgrip væru af síld síðastliðið sumar, þá minkaði þó veiðin af því að ekki þótti borga sig að veiða meira, af því verðið var svo lágt. Orsakir þess, að verðið verður lágt, geta verið margar, t. d." } ]
[ { "type": "none" } ]
hef heldur ekkert á móti því, að málinu verði vísað til landbúnaðarnefndarinnar. Ráðherrann (H. H.) Eftir þeim skýrslum, sem stjórninni hafa borist, hefir hún ekki álitið sér heimilt eða í öllu falli ekki rétt að selja þessar jarðir. Matsverðið hefir og verið álitið alveg óhæfilega lágt. Spekúlantar gætu stórgrætt á því á svipstundu að kaupa jarðirnar með því verði, sem hér er farið fram á, en hið opinbera mundi bíða af því hnekki. Eg vil að eins minna á vatnsveitu Reykjavíkur, sem nú fær vatn sitt í Hólmslandi. Hvað ætli það hefði kostað, ef ábúandinn á Hólmi hefði verið orðinn eigandi jarðarinnar? Eg hygg að hann hefði verið fljótur að ná upp jarðarverðinu á því einu. Eg veit til þess, að jarðir, sem eru einstakra manna eign í sömu sveit, og ekki betri, hafa verið seldar miklu hærra verði en því, sem hér er um að ræða, og eg get ekki betur séð, en að það sé óforsvaranlegt, ef þingið vildi fara að taka fram fyrir hendur stjórnarinnar um sölu á þessum jörðum, og það með gjafverði. Pétur Jónsson Eg vil leggja það til, að þetta frv. sé ekki látið fara lengra, tel það þýðingarlaust og óþarft. Eg er algerlega á móti því, að þingið sé að knýja stjórnina til að selja þær jarðir, sem hún álítur ekki rétt að selja. Vitanlegt er, að núverandi stjórn hefir verið mjög hlynt þjóðjarðasölunni, svo af þeirri ástæðu er enn síður ástæða til að herða á henni með söluna. Sumir líta svo á, að stjórninni sé skylt að selja fyrir matsverð, svo framarlega sem sýslunefnd ekki mælir í móti því. En stjórnin á að geta af ýmsum ástæðum neitað að selja ábúanda - t. d.
icelandic_fonts/Gantari-600italic.ttf
[ 240, 235, 222 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 52, 136, 717, 188 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "hef heldur ekkert á móti því, að málinu verði vísað til landbúnaðarnefndarinnar." }, { "bbox": [ 52, 248, 970, 608 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Ráðherrann (H. H.) Eftir þeim skýrslum, sem stjórninni hafa borist, hefir hún ekki álitið sér heimilt eða í öllu falli ekki rétt að selja þessar jarðir. Matsverðið hefir og verið álitið alveg óhæfilega lágt. Spekúlantar gætu stórgrætt á því á svipstundu að kaupa jarðirnar með því verði, sem hér er farið fram á, en hið opinbera mundi bíða af því hnekki. Eg vil að eins minna á vatnsveitu Reykjavíkur, sem nú fær vatn sitt í Hólmslandi. Hvað ætli það hefði kostað, ef ábúandinn á Hólmi hefði verið orðinn eigandi jarðarinnar? Eg hygg að hann hefði verið fljótur að ná upp jarðarverðinu á því einu. Eg veit til þess, að jarðir, sem eru einstakra manna eign í sömu sveit, og ekki betri, hafa verið seldar miklu hærra verði en því, sem hér er um að ræða, og eg get ekki betur séð, en að það sé óforsvaranlegt, ef þingið vildi fara að taka fram fyrir hendur stjórnarinnar um sölu á þessum jörðum, og það með gjafverði." }, { "bbox": [ 52, 668, 970, 888 ], "column": 0, "paragraph_index": 4, "paragraph_text": "Pétur Jónsson Eg vil leggja það til, að þetta frv. sé ekki látið fara lengra, tel það þýðingarlaust og óþarft. Eg er algerlega á móti því, að þingið sé að knýja stjórnina til að selja þær jarðir, sem hún álítur ekki rétt að selja. Vitanlegt er, að núverandi stjórn hefir verið mjög hlynt þjóðjarðasölunni, svo af þeirri ástæðu er enn síður ástæða til að herða á henni með söluna. Sumir líta svo á, að stjórninni sé skylt að selja fyrir matsverð, svo framarlega sem sýslunefnd ekki mælir í móti því. En stjórnin á að geta af ýmsum ástæðum neitað að selja ábúanda - t. d." } ]
[ { "type": "none" } ]
þeirra. Eg.
icelandic_fonts/Teachers-600.ttf
[ 238, 233, 210 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 197, 497, 339, 526 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "þeirra. Eg." } ]
[ { "type": "none" } ]
að það er hvorttveggja, að það er ekki auðvelt að fá »kapital« til slíkra kaupa, og hinsvegar ekki vænlegt að kaupa, þegar það er auðséð þegar í byrjun, að of dýru verði er keypt. Lárus H. Bjarnason Það lítur út fyrir, að það sé ekki hægt að sannfæra háttv. deild um það, að réttur Hrafnagilshrepps sé brotinn með þessu frumv. Nú hefir mér dottið í hug ráð til þess, að verja Hrafnagilshrepp fyrir þeim óþægindum, sem af sölunni kunna að leiða fyrir hann; en eg get því aðeins komið því fram, að málið verði tekið útaf dagskrá núna. - Eg ætla að koma með breytingartillögu í þá átt, að jörðin verði lögð undir lögsagnarumdæmi Akureyrar. - Það getur vel verið að Akureyri ali fleira á jörðinni en kýr, þegar frá liða stundir. Það getur verið að hún verði pörtuð í sundur handa mörgum fjölskyldum, og að þær fjölskyldur verði til þyngsla fyrir Hrafnagilshrepp. Eg sé ekkert ráð til að sett verði undir þann leka annað en það, sem eg nefndi, að leggja jörðina undir lögsagnarumdæmi Akureyrar. Eg ætla að koma með breytingartillögu í þá átt, ef mér gefst kostur þess, og í því skyni bið eg hæstv. forseta að taka málið út af dagskrá.
icelandic_fonts/Asap-600italic.ttf
[ 248, 244, 238 ]
[ 0, 0, 0 ]
18
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 81, 2, 898, 148 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "að það er hvorttveggja, að það er ekki auðvelt að fá »kapital« til slíkra kaupa, og hinsvegar ekki vænlegt að kaupa, þegar það er auðséð þegar í byrjun, að of dýru verði er keypt." }, { "bbox": [ 81, 230, 943, 946 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Lárus H. Bjarnason Það lítur út fyrir, að það sé ekki hægt að sannfæra háttv. deild um það, að réttur Hrafnagilshrepps sé brotinn með þessu frumv. Nú hefir mér dottið í hug ráð til þess, að verja Hrafnagilshrepp fyrir þeim óþægindum, sem af sölunni kunna að leiða fyrir hann; en eg get því aðeins komið því fram, að málið verði tekið útaf dagskrá núna. - Eg ætla að koma með breytingartillögu í þá átt, að jörðin verði lögð undir lögsagnarumdæmi Akureyrar. - Það getur vel verið að Akureyri ali fleira á jörðinni en kýr, þegar frá liða stundir. Það getur verið að hún verði pörtuð í sundur handa mörgum fjölskyldum, og að þær fjölskyldur verði til þyngsla fyrir Hrafnagilshrepp. Eg sé ekkert ráð til að sett verði undir þann leka annað en það, sem eg nefndi, að leggja jörðina undir lögsagnarumdæmi Akureyrar. Eg ætla að koma með breytingartillögu í þá átt, ef mér gefst kostur þess, og í því skyni bið eg hæstv. forseta að taka málið út af dagskrá." } ]
[ { "type": "none" } ]
bókmentaskóla þjóðarinnar. Þá hefi eg leyft mér að fara þess á leit, að af gufu- og mótorbátastyrknum megi verja 1000 kr. til bátaferða eftir Hvítá. Félag sem fjallar um
icelandic_fonts/Playwrite FR Moderne Guides-regular.ttf
[ 238, 231, 224 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 363, 15, 771, 1009 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "bókmentaskóla þjóðarinnar. Þá hefi eg leyft mér að fara þess á leit, að af gufu- og mótorbátastyrknum megi verja 1000 kr. til bátaferða eftir Hvítá. Félag sem fjallar um þetta, hefir nú keypt sér bát, og er líklegt að sá bátur komi að miklu haldi og að menn muni víðar nota slík samgöngufæri. Eg vil að hluthafar megi skilja, að þeir eigi styrks von, ef þeir geta sannað og sýnt, að hér opnist ný braut í samgöngumálum hér á landi, og það sem eg vildi taka fram og leggja áherzlu á er þetta, að hér er ekki farið fram á nein hættuleg útgjöld fyrir landssjóð, að eins það að báturinn eigi von á eða réttara sagt hafi vissa von að fá styrk ef hann getur komist það áleiðis sem breyt.till. tiltekur, svo að sýnt verði að þingið vilji styrkja þær nýjungar, sem vænlegar eru til frekari framfara í þessari grein vöruflutninga landsins, en er um leið engu vogað fyrir landssjóð eða lagt á hættu, þar sem styrkur þessi veitist einungis með skilyrðum þeim, er eg áður hefi tekið fram. Eg efast ekki um að margar ár hér verði skipgengar, er fram líða stundir, og vaxandi þekking ryður sér til rúms í þessari grein. Þá er loks 3. og síðasta breyt.till. sem fer fram á það, að hr. Einari P. Jónssyni verði veitur 1000 kr. styrkur fyrra árið til sönglistarnáms erlendis. Mér er maðurinn lítið persónulega kunnur, en hann er talinn efnilegur og áhugasamur og finst mér því að þennan litla styrk ætti hann að fá. Reyndar er þessi till. ein af þeim svo nefndu afturgöngum hér í deildinni, þar sem hún hefir legið fyrir áður, og því vafasamt, hvort hún fær að komast að og verð eg því að leggja það á vald hinnar háttv. deildar, hvað hún vill gera í þessu efni." } ]
[ { "type": "none" } ]
.
/System/Library/Fonts/SFCompactRounded.ttf
[ 73, 77, 62 ]
[ 255, 255, 255 ]
21
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 339, 494, 349, 530 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "." } ]
[ { "type": "none" } ]
Ed. Ráðherrann (H. H.) Hin háttv. nefnd hefir lagt það til, að gerð verði breyting á ákvæðunum um súran berjasafa. Mér virðist þetta mjög óheppilegt af nefndarinnar hálfu, því að þessi súri safi á í raun og veru ekki að vera áfengur; hitt er annað mál, að dæmi munu til þess að kaupmenn hafi blandað hann áfengi, og þannig misbrúkað hann. Það er þess vegna alls ekki rétt, að tolla þennan safa, sem áfengan drykk. Miklu réttara - eins og samþykt hefir verið áður bæði hér og í efri deild - að leggja toll á hann, sem sérstaka tollvöru. Mundi þá sízt fjarri, að hafa 30 aur. toll, miðað við aðra kolonial-vöru. Mér virðist blátt áfram, að tillögur nefndarinnar nái ekki nokkurri átt.
icelandic_fonts/Noto Sans Hebrew-100.ttf
[ 235, 237, 213 ]
[ 0, 0, 0 ]
12
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 365, 83, 388 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Ed." }, { "bbox": [ 51, 446, 958, 658 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Ráðherrann (H. H.) Hin háttv. nefnd hefir lagt það til, að gerð verði breyting á ákvæðunum um súran berjasafa. Mér virðist þetta mjög óheppilegt af nefndarinnar hálfu, því að þessi súri safi á í raun og veru ekki að vera áfengur; hitt er annað mál, að dæmi munu til þess að kaupmenn hafi blandað hann áfengi, og þannig misbrúkað hann. Það er þess vegna alls ekki rétt, að tolla þennan safa, sem áfengan drykk. Miklu réttara - eins og samþykt hefir verið áður bæði hér og í efri deild - að leggja toll á hann, sem sérstaka tollvöru. Mundi þá sízt fjarri, að hafa 30 aur. toll, miðað við aðra kolonial-vöru. Mér virðist blátt áfram, að tillögur nefndarinnar nái ekki nokkurri átt." } ]
[ { "type": "none" } ]
Þetta mál er ekki að eins þýðingarmikið fyrir landsjóð og verkafólk það, er atvinnu hefir af síldarverkun, en það sem mestu varðar er, að stór hluti landsins, og þá einkum Akureyri og Eyjafjarðarsýsla, hefir lagt svo mikið fé í þennan atvinnuveg á síðari árum, að þar eru mikil efni í veði. En þrátt fyrir hinn afarmikla síldarafla hefir útvegurinn á síðari árun, síðan farið var að brúka reknet og herpinætur, ekki borið sig. Síldarverðið hefir verið svo lágt, að hinn mikli afli hefir orðið fremur til tjóns en arðs. Sé það rétt, er allmargir útgerðarmenn á Norðurlandi segja, að verðfallið sé því að kenna, að síldin sé nú illa verkuð og vond vara, þá er ekki annað líklegra, en að þessi atvinnuvegur eyðileggist gersamlega. En þetta má ekki svo til ganga; það verður að taka í taumana, og þó nota verði meðöl, er að nokkru leyti hefta framleiðsluna, þá má ekki setja það fyrir sig, því um fram alt verður að afstýra voðanum þeim, að síldveiðar leggist niður. Það er öllum ljóst, sem til þekkja, að sú síld, sem veidd er í herpinót, er ekki öll góð verzlunarvara. En það má ekki reka þessa veiði eins og hingað til. Hin mesta síldveiðaþjóð álfunnar, Hollendingar, ef bera mætti þá saman við oss, fara öðru vísi að, þeir salta sína síld alla á hafi úti, og kæra sig ekki um að afla meira en þeir geta komist yfir að verka vel. Þetta er gagnstætt því, sem hér tíðkast, þar sem nálega öll síldin er verkuð í höfn. Þá vil eg víkja aftur að frumv. Nefnd á að geta bætt úr þeim
icelandic_fonts/Comic Neue-regular.ttf
[ 239, 224, 218 ]
[ 0, 0, 0 ]
19
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 8, 969, 1016 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Þetta mál er ekki að eins þýðingarmikið fyrir landsjóð og verkafólk það, er atvinnu hefir af síldarverkun, en það sem mestu varðar er, að stór hluti landsins, og þá einkum Akureyri og Eyjafjarðarsýsla, hefir lagt svo mikið fé í þennan atvinnuveg á síðari árum, að þar eru mikil efni í veði. En þrátt fyrir hinn afarmikla síldarafla hefir útvegurinn á síðari árun, síðan farið var að brúka reknet og herpinætur, ekki borið sig. Síldarverðið hefir verið svo lágt, að hinn mikli afli hefir orðið fremur til tjóns en arðs. Sé það rétt, er allmargir útgerðarmenn á Norðurlandi segja, að verðfallið sé því að kenna, að síldin sé nú illa verkuð og vond vara, þá er ekki annað líklegra, en að þessi atvinnuvegur eyðileggist gersamlega. En þetta má ekki svo til ganga; það verður að taka í taumana, og þó nota verði meðöl, er að nokkru leyti hefta framleiðsluna, þá má ekki setja það fyrir sig, því um fram alt verður að afstýra voðanum þeim, að síldveiðar leggist niður. Það er öllum ljóst, sem til þekkja, að sú síld, sem veidd er í herpinót, er ekki öll góð verzlunarvara. En það má ekki reka þessa veiði eins og hingað til. Hin mesta síldveiðaþjóð álfunnar, Hollendingar, ef bera mætti þá saman við oss, fara öðru vísi að, þeir salta sína síld alla á hafi úti, og kæra sig ekki um að afla meira en þeir geta komist yfir að verka vel. Þetta er gagnstætt því, sem hér tíðkast, þar sem nálega öll síldin er verkuð í höfn. Þá vil eg víkja aftur að frumv. Nefnd á að geta bætt úr þeim göllum, sem á því kunna að vera. Viðvíkjandi 3. gr. vil eg taka fram, að eg tel sjálfsagt, að gefin verði út reglugjörð, sem matsmenn og skipstjórar eiga að fara eftir. Eg tel það líka óþarft að banna útflutning á skemdri síld, sem nota mætti til áburðar eða olíu. Slíkt ákvæði mundi ef til vill skemma, því að matsmenn mundu hika sér við að vera mjög strangir, þar sem það væri alt undir þeim komið, hvort eigendum yrði nokkuð úr sinni vöru eða ekki." } ]
[ { "type": "none" } ]
Gefið var það í skyn, að bindindishreyfingin væri ekki annað en ofstækisfull stundarhviða, er hjaðnaði brátt niður aftur, eins og öll bráðræðisofstæki gerði. En hvað er nú þessi hreyfing búin að standa lengi? Hátt upp í ¾ aldar. Og ekkert farin að hjaðna enn þá. Henni er sí og æ að aukast fylgi. Í Bandaríkjunum einum eru 40 miljónir manna, er búa í bannríkjum. Eitt er það, er borið hefir verið á málstað vorn, að bannlögin í Ameríku hafi verið til bölvunar og ekki annars. Það er ósvinna hrein og bein að láta sér slíkt um munn fara á mannfundum, þegar allir vita, þeir er eitthvað þekkja til og satt vilja segja, að þau hafa gagnbreytt ástandinu þar. Aðrar eins sögur eru ekki annað en 50 ára gamlar múmíur, bábiljur frá þeim tíma, er bindindi fjandsamleg blöð kunnu engan óhróður að flytja nógu gífurlegan um bindindismálið. Nýjustu og áreiðanlegustu skýrslur um bannlögin í Ameríku votta það, að þeim sé hlýtt engu miður en öðrum lögum. Það mun mest vera að kenna alvöruleysi löggæzlumanna, ef út af er brugðið, um þau lög, sem mörg önnur. Svo var t. d. í sýslu einni í Norður-Dakota fyrir nokkrum árum, að þar var kvartað sáran um, að lögin væri brotin. En þá verður Íslendingur þar yfirvald, maður, sem nú er nýkominn heim, Skafti Brynjólfsson, og eftir 2- 3 mánaða tíma hætti þeim umkvörtunum með öllu. Það var því að þakka, að hann gekk svikalaust eftir því að lögunum væri hlýtt. Það flaug út um alt, að bannlögum í ríkinu Kansas væri alls
icelandic_fonts/Dela Gothic One-regular.ttf
[ 52, 188, 187 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 11, 972, 1013 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Gefið var það í skyn, að bindindishreyfingin væri ekki annað en ofstækisfull stundarhviða, er hjaðnaði brátt niður aftur, eins og öll bráðræðisofstæki gerði. En hvað er nú þessi hreyfing búin að standa lengi? Hátt upp í ¾ aldar. Og ekkert farin að hjaðna enn þá. Henni er sí og æ að aukast fylgi. Í Bandaríkjunum einum eru 40 miljónir manna, er búa í bannríkjum. Eitt er það, er borið hefir verið á málstað vorn, að bannlögin í Ameríku hafi verið til bölvunar og ekki annars. Það er ósvinna hrein og bein að láta sér slíkt um munn fara á mannfundum, þegar allir vita, þeir er eitthvað þekkja til og satt vilja segja, að þau hafa gagnbreytt ástandinu þar. Aðrar eins sögur eru ekki annað en 50 ára gamlar múmíur, bábiljur frá þeim tíma, er bindindi fjandsamleg blöð kunnu engan óhróður að flytja nógu gífurlegan um bindindismálið. Nýjustu og áreiðanlegustu skýrslur um bannlögin í Ameríku votta það, að þeim sé hlýtt engu miður en öðrum lögum. Það mun mest vera að kenna alvöruleysi löggæzlumanna, ef út af er brugðið, um þau lög, sem mörg önnur. Svo var t. d. í sýslu einni í Norður-Dakota fyrir nokkrum árum, að þar var kvartað sáran um, að lögin væri brotin. En þá verður Íslendingur þar yfirvald, maður, sem nú er nýkominn heim, Skafti Brynjólfsson, og eftir 2- 3 mánaða tíma hætti þeim umkvörtunum með öllu. Það var því að þakka, að hann gekk svikalaust eftir því að lögunum væri hlýtt. Það flaug út um alt, að bannlögum í ríkinu Kansas væri alls ekki hlýtt. Hvergi gengi betur að selja áfengi en þar. Ölgerðarmaður í austurríkjum fréttir það. Hann skrifar kunningja sínum vestur þangað og spyr, hvort ekki mundi ráð að koma og setja þar á stofn ölgerðarhús. Hann fær það svar aftur: Jú, þú getur reynt, ef þú vilt það kosti þig sama og það kostaði mig. Eg stalst til að selja 26 bjóra. Það kostaði mig 2600 dollara sekt og 8 mánaða fangelsi! Ein röksemdin gegn aðflutningsbanni er sú hin vesala, að þá hafi Templarafélagið ekkert að gera!" } ]
[ { "type": "none" } ]
Þessi vegur hvílir á landssjóði, en fé það, sem var fyrir hendi er nú þrotið, og svo stendur á, að vegarspottinn endar í ófærri mýri. Hér liggur nú fyrir ósk frá eigendum landsins og hlutaðeigandi sýslumanni um það, að fé sé veitt til þess þegar á þessu þingi, að brúa mýrina.
icelandic_fonts/Elsie Swash Caps-regular.ttf
[ 255, 248, 244 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 348, 263, 671, 761 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Þessi vegur hvílir á landssjóði, en fé það, sem var fyrir hendi er nú þrotið, og svo stendur á, að vegarspottinn endar í ófærri mýri. Hér liggur nú fyrir ósk frá eigendum landsins og hlutaðeigandi sýslumanni um það, að fé sé veitt til þess þegar á þessu þingi, að brúa mýrina." } ]
[ { "type": "none" } ]
borið þetta undir verkfræðinginn, og einnig haft í höndum bréf hans til stjórnarráðsins um frv., sem prentað er aftan við það. Honum þótti ekki fremur en nefndinni ástæða til þess að breyta lögunum á þann hátt, sem fram á er farið í frumv. Vera má, að það sé sanngjarnt, að sýna einhverja linkind þessum sýslum, en þá mundi og vafalaust jafnframt verða að létta á Norður-Múlasýslu viðhaldskostnaði Fagradalsbrautarinnar, sem sýslan ber að þriðjungi móts við Suður-Múlasýslu og landssjóð. Sama er að segja um úttekt flutningabrauta. Óheppilegt þótti nefndinni að breyta þeim ákvæðum, er nú gilda, enda taldi og verkfræðingurinn það örðugt. Eg þarf ekki að fjölyrða um þetta, því að mönnum mun vera málið ljóst af skjölum þeim, sem að því lúta. Einar Jónsson Eg get látið mér nægja að vísa í álit minni hluta nefndarinnar. Ástæðurnar fyrir frv. eru þær, að engin sanngirni er í því, að
icelandic_fonts/Noto Znamenny Musical Notation-regular.ttf
[ 247, 242, 240 ]
[ 0, 0, 0 ]
19
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 100, 21, 924, 788 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "borið þetta undir verkfræðinginn, og einnig haft í höndum bréf hans til stjórnarráðsins um frv., sem prentað er aftan við það. Honum þótti ekki fremur en nefndinni ástæða til þess að breyta lögunum á þann hátt, sem fram á er farið í frumv. Vera má, að það sé sanngjarnt, að sýna einhverja linkind þessum sýslum, en þá mundi og vafalaust jafnframt verða að létta á Norður-Múlasýslu viðhaldskostnaði Fagradalsbrautarinnar, sem sýslan ber að þriðjungi móts við Suður-Múlasýslu og landssjóð. Sama er að segja um úttekt flutningabrauta. Óheppilegt þótti nefndinni að breyta þeim ákvæðum, er nú gilda, enda taldi og verkfræðingurinn það örðugt. Eg þarf ekki að fjölyrða um þetta, því að mönnum mun vera málið ljóst af skjölum þeim, sem að því lúta." }, { "bbox": [ 100, 881, 923, 1003 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Einar Jónsson Eg get látið mér nægja að vísa í álit minni hluta nefndarinnar. Ástæðurnar fyrir frv. eru þær, að engin sanngirni er í því, að láta Rangæinga taka þátt í viðhaldi vega í öðrum sýslum. Raunar á þetta sér stað annarsstaðar, en þó er nokkuð öðru máli að gegna um Rangæinga. - Rangárvallasýsla er hin eina sýsla, sem hefir ekki not strandferðanna. Í annan stað nota fleiri þessa vegi, en þessar 2 sýslur, bæði Skaftfellingar, útlendir ferðamenn, að eg tali nú ekki um Reykvíkinga. Aftur á móti nota engir aðrir Fagradalsbrautina, en Norðmýlingar og Sunnmýlingar. Okkur flutningsmönnum frumv." } ]
[ { "type": "none" } ]
sem eru til sýnis fyrir þá háttv.þm., sem vilja kynna sér þau. En þótt nú maðurinn hafi orðið fyrir halla, munu afleiðingarnar verða þær, ef þingið samþykkti þessa uppbót, að koma mundu til þingsins beiðnir um uppbætur úr Norðurlandi, einkum Þingeyjarsýslu, þar sem menn hafa orðið fyrir nokkrum halla á stauraflutningi, sem með meiri sanni mætti segja um, að dálítið væri landstjórninni að kenna, og gæti þingið þá ekki neitað þeim með nokkurri sanngirni. Persónulega hefði eg gjarnan viljað tala um fleira í fjárlögunum, en mér þykir það ekki hlýða; að sjálfsögðu mun þeim þingmönnum, sem óska upplýsinga verða þær látnar í té. Forseti (Ó. Br.) Út af því sem háttv. umboðsmaður ráðherra benti til, að ekki væri samkvæmt þingsköpunum að bera upp tillögur, sem feldar hafa verið við 2. umr., þótt upphæðunum sé breytt, skal eg lýsa yfir því áliti mínu, að þar sem í 30. gr. þingskapanna er svo ákveðið, að br.-till. um atriði, sem búið er að fella í deild, megi ekki bera upp aftur í sömu deild á sama þingi, þá sé, þegar um fjárlög er að ræða að eins átt við sérstaka liði, er feldir hafa verið. Geta því háttv.þm. sparað sér umræður um þær tillögur.
icelandic_fonts/Maitree-600.ttf
[ 246, 245, 226 ]
[ 0, 0, 0 ]
16
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 51, 101, 958, 527 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "sem eru til sýnis fyrir þá háttv.þm., sem vilja kynna sér þau. En þótt nú maðurinn hafi orðið fyrir halla, munu afleiðingarnar verða þær, ef þingið samþykkti þessa uppbót, að koma mundu til þingsins beiðnir um uppbætur úr Norðurlandi, einkum Þingeyjarsýslu, þar sem menn hafa orðið fyrir nokkrum halla á stauraflutningi, sem með meiri sanni mætti segja um, að dálítið væri landstjórninni að kenna, og gæti þingið þá ekki neitað þeim með nokkurri sanngirni. Persónulega hefði eg gjarnan viljað tala um fleira í fjárlögunum, en mér þykir það ekki hlýða; að sjálfsögðu mun þeim þingmönnum, sem óska upplýsinga verða þær látnar í té." }, { "bbox": [ 51, 605, 972, 923 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Forseti (Ó. Br.) Út af því sem háttv. umboðsmaður ráðherra benti til, að ekki væri samkvæmt þingsköpunum að bera upp tillögur, sem feldar hafa verið við 2. umr., þótt upphæðunum sé breytt, skal eg lýsa yfir því áliti mínu, að þar sem í 30. gr. þingskapanna er svo ákveðið, að br.-till. um atriði, sem búið er að fella í deild, megi ekki bera upp aftur í sömu deild á sama þingi, þá sé, þegar um fjárlög er að ræða að eins átt við sérstaka liði, er feldir hafa verið. Geta því háttv.þm. sparað sér umræður um þær tillögur." } ]
[ { "type": "none" } ]
erði þessar ráðstafanir, var orðið sýnilegt, að það átti að koma af stað aðsúg að bankanum. Hve nær blað hans gat fyrst um nefndarskipunina, kemur ekkert málinu við. Þetta blað, sem hann gat um, kvað hafa komið út sama dag og eg gaf yfirlýsinguna í Nd., að sjálfs hans sögn. En tveimur dögum áður, á miðvikudag, var það borið út, að þann dag hefðu verið teknar 90 þús. kr. út úr bankanum. Sú sögusögn var tilhæfulaus og auðsjáanlega fundin upp í þeim tilgangi, að kveikja uppþot og aðsúg að bankanum. Það er því á engum rökum bygt, að eg hafi gert nokkrar ráðstafanir til varnar
icelandic_fonts/BenchNine-regular.ttf
[ 243, 242, 239 ]
[ 0, 0, 0 ]
24
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 298, 16, 722, 1008 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "erði þessar ráðstafanir, var orðið sýnilegt, að það átti að koma af stað aðsúg að bankanum. Hve nær blað hans gat fyrst um nefndarskipunina, kemur ekkert málinu við. Þetta blað, sem hann gat um, kvað hafa komið út sama dag og eg gaf yfirlýsinguna í Nd., að sjálfs hans sögn. En tveimur dögum áður, á miðvikudag, var það borið út, að þann dag hefðu verið teknar 90 þús. kr. út úr bankanum. Sú sögusögn var tilhæfulaus og auðsjáanlega fundin upp í þeim tilgangi, að kveikja uppþot og aðsúg að bankanum. Það er því á engum rökum bygt, að eg hafi gert nokkrar ráðstafanir til varnar bankanum áður en uppþotið var byrjað, og allar ályktanir af því alveg út í hött." } ]
[ { "type": "none" } ]
læt því sitja hér við að sinni, og vona að háttv. deild láti frumv. ganga til 2. umræðu. Gunnar Ólafsson Þegar nefnd var kosin í þetta mál, bjóst eg við því, að hún mundi gera aðrar breytingartillögur við frumv. en raun hefir orðið á. Eg tek það fram þegar, að eg var á móti frumv., eins og það kom frá stjórninni og er á móti því enn, eins og nefndin leggur til að það verði. Það er engin þörf á að samþykkja þessi lög strax, með því að fé er ekkert veitt til háskólans enn þá. Það er alveg ónauðsynlegt að búa til lög, sem enginn veit hvenær muni koma í gildi. Eg er ekki á móti því, að lofa frumv. til 2. umræðu, en eg vil með engu móti að það verði afgreitt héðan úr deildinni. Það eru ýms ákvæði frumvarpsins, sem eg er óánægður með, og þó aðallega það, hve há launin eru, eða geta orðið, þegar tímar liða. Vér verðum í þessu
icelandic_fonts/Edu VIC WA NT Hand Pre-regular.ttf
[ 246, 246, 244 ]
[ 0, 0, 0 ]
11
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 362, 4, 659, 101 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "læt því sitja hér við að sinni, og vona að háttv. deild láti frumv. ganga til 2. umræðu." }, { "bbox": [ 362, 174, 659, 1019 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Gunnar Ólafsson Þegar nefnd var kosin í þetta mál, bjóst eg við því, að hún mundi gera aðrar breytingartillögur við frumv. en raun hefir orðið á. Eg tek það fram þegar, að eg var á móti frumv., eins og það kom frá stjórninni og er á móti því enn, eins og nefndin leggur til að það verði. Það er engin þörf á að samþykkja þessi lög strax, með því að fé er ekkert veitt til háskólans enn þá. Það er alveg ónauðsynlegt að búa til lög, sem enginn veit hvenær muni koma í gildi. Eg er ekki á móti því, að lofa frumv. til 2. umræðu, en eg vil með engu móti að það verði afgreitt héðan úr deildinni. Það eru ýms ákvæði frumvarpsins, sem eg er óánægður með, og þó aðallega það, hve há launin eru, eða geta orðið, þegar tímar liða. Vér verðum í þessu sem öðru að sníða okkur stakk eftir vexti, og vér höfum ekki ráð á að borga mörgum prófessorum 4800 kr. laun, eins og frumv. ætlast til að verði gert með tímanum." } ]
[ { "type": "none" } ]
Eg losna þá við þá fyrirhöfn og vil því fastlega mæla með, að nefnd verði skipuð í þetta mál. Eggert Pálsson Eg skal ekki eyða mörgum orðum til að svara háttv. 2. þm. S.-Múl. (J. Ól.), ræða hans var þessi sami gamli sónn um það, að kaupstaðirnir þurfi ekki neitt samband við aðra landshluta, þeir séu ávalt og í öllum efnum sjálfum sér nógir. En hvernig háttv.þm. fer að sanna slíkt, er mér með öllu óskiljanlegt, og furðar mig á, að hann jafn skýr, gamall og reyndur maður skuli láta sér slíkt um munn fara. Háttv. þm. sagði, að Reykjavík hefði nægilegt uppland. En eg get ekki séð, að svo sé; eg held að lífið yrði ekki blómlegt hér, ef Reykjavík ætti eingöngu að standa í sambandi við nærsveitirnar, jafn berar og gróðurlausar sem þær eru, án þess að geta notið samgangna eða viðskifta við aðra hluta landsins. Þetta hafa menn líka fundið og þess vegna er á ári hverju varið, ekki síður Reykjavíkur vegna en annara landshluta, svo tugum þús. kr. skiftir til þess að samband geti átt sér stað á milli hennar og landshlutanna eftir sjóleiðunum. En slíku sambandi er ekki hægt að koma við á milli hennar og þeirra sýslna, sem hér er um að ræða, svo að það hlýtur að vera á landi. Og þetta samband er ekki síður Reykjavík en sjálfum héruðunum nauðsynlegt. Þetta ætti háttv.þm. að vilja viðurkenna. En þótt hann ekki sjái það nú, þá mundi hann þó sjá það, ef höfn yrði bygð í Þorlákshöfn, með járnbrautarspotta til Ölfusárbrúar, að Reykjavík væri ekki sjálfri sér nóg; þá mundi að líkindum koma annað hljóð í strokkinn og þm. telja samband við austursýslurnar
icelandic_fonts/Reddit Sans Condensed-600.ttf
[ 245, 235, 234 ]
[ 0, 0, 0 ]
17
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 61, 15, 895, 83 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Eg losna þá við þá fyrirhöfn og vil því fastlega mæla með, að nefnd verði skipuð í þetta mál." }, { "bbox": [ 61, 163, 959, 1008 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Eggert Pálsson Eg skal ekki eyða mörgum orðum til að svara háttv. 2. þm. S.-Múl. (J. Ól.), ræða hans var þessi sami gamli sónn um það, að kaupstaðirnir þurfi ekki neitt samband við aðra landshluta, þeir séu ávalt og í öllum efnum sjálfum sér nógir. En hvernig háttv.þm. fer að sanna slíkt, er mér með öllu óskiljanlegt, og furðar mig á, að hann jafn skýr, gamall og reyndur maður skuli láta sér slíkt um munn fara. Háttv. þm. sagði, að Reykjavík hefði nægilegt uppland. En eg get ekki séð, að svo sé; eg held að lífið yrði ekki blómlegt hér, ef Reykjavík ætti eingöngu að standa í sambandi við nærsveitirnar, jafn berar og gróðurlausar sem þær eru, án þess að geta notið samgangna eða viðskifta við aðra hluta landsins. Þetta hafa menn líka fundið og þess vegna er á ári hverju varið, ekki síður Reykjavíkur vegna en annara landshluta, svo tugum þús. kr. skiftir til þess að samband geti átt sér stað á milli hennar og landshlutanna eftir sjóleiðunum. En slíku sambandi er ekki hægt að koma við á milli hennar og þeirra sýslna, sem hér er um að ræða, svo að það hlýtur að vera á landi. Og þetta samband er ekki síður Reykjavík en sjálfum héruðunum nauðsynlegt. Þetta ætti háttv.þm. að vilja viðurkenna. En þótt hann ekki sjái það nú, þá mundi hann þó sjá það, ef höfn yrði bygð í Þorlákshöfn, með járnbrautarspotta til Ölfusárbrúar, að Reykjavík væri ekki sjálfri sér nóg; þá mundi að líkindum koma annað hljóð í strokkinn og þm. telja samband við austursýslurnar nauðsynlegt fyrir Reykjavík. Og væri honum það ekki láandi, þótt ætlast hefði mátt til, að hann hefði séð það áður." } ]
[ { "type": "none" } ]
það gerði það við félag, sem landið ætti hlut í og heldur er það ekki líklegt, að það myndi hlaupa með íslenzka kaupmenn eða aðra góða menn, þeir myndu of þjóðræknir og skynsamir til þess að láta augnablikshagsmuni aftra sér frá því að styrkja innlent félag. En ef svo færi, að óeðlileg samkepni ætti sér stað, þá eru ráð til þess að styrkja útgerðina, með löggjöfinni og get ekki séð, að menn þurfi að ganga með svo skafna og hreina samvizku, að þeir álíti ekki leyfilegt að verja sig, ef á oss er ráðið. (Jón Ólafsson: Það erum vér, sem erum að fara í stríð.) Það eru ekki vér, sem erum að fara í stríð, heldur er sá að fara í stríð, sem reynir að drepa fyrirtækið og eg hygg að flestum muni það fyrir að verja sig, ef á þá er ráðið. Líkurnar fyrir því, að þannig lagað félag yrði
icelandic_fonts/Google Sans-500.ttf
[ 252, 251, 243 ]
[ 0, 0, 0 ]
20
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 174, 20, 845, 1003 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "það gerði það við félag, sem landið ætti hlut í og heldur er það ekki líklegt, að það myndi hlaupa með íslenzka kaupmenn eða aðra góða menn, þeir myndu of þjóðræknir og skynsamir til þess að láta augnablikshagsmuni aftra sér frá því að styrkja innlent félag. En ef svo færi, að óeðlileg samkepni ætti sér stað, þá eru ráð til þess að styrkja útgerðina, með löggjöfinni og get ekki séð, að menn þurfi að ganga með svo skafna og hreina samvizku, að þeir álíti ekki leyfilegt að verja sig, ef á oss er ráðið. (Jón Ólafsson: Það erum vér, sem erum að fara í stríð.) Það eru ekki vér, sem erum að fara í stríð, heldur er sá að fara í stríð, sem reynir að drepa fyrirtækið og eg hygg að flestum muni það fyrir að verja sig, ef á þá er ráðið. Líkurnar fyrir því, að þannig lagað félag yrði undir í samkepninni, eru mjög litlar, þar sem bæði löggjöfin og landsmenn standa með því og styðja það, ef á reynir. Annað aðalatriðið í þessu máli er það að greiða fyrir eðlilegum vegum verzlunarinnar. Í því efni hefir Sameinaða félagið gert oss mjög erfitt fyrir. Það hefir látið vörur í Leith bíða fleiri mánuði og fylt skipin í Höfn, þótt það væri búið að fá tilkynningu um vörurnar í Leith." } ]
[ { "type": "none" } ]
er það, hver sé tilgangur sjúkrasamlaganna, og í öðru lagi, hver séu skilyrðin fyrir því, að sjúkrasamlög geti orðið lögskráð. Og svo loks þetta, að lögskráð sjúkrasamlag á að fá styrk úr landsjóði sem svarar 2 kr. á ári á hvern félaga. - Það er ekki vanþörf á því, að eitthvað sé gert af hálfu hins opinbera til þess að örfa menn til slíks félagsskapar, og þá er bezta ráðið að veita sjúkrasamlögunum dálítinn styrk. Það kann nú að verða sagt, að landsjóður hafi ekki efni á því að taka á sig þess konar byrðar. En hér er ekki um mikil útgjöld að ræða. Að því er eg veit bezt og hef áður vikið á, er Sjúkrasamlag Reykjavíkur hið eina, sem stofnað hefir verið hér á landi enn sem komið er, og það er ekki líklegt, að þau þjóti upp á skömmum tíma, þó að þessi lög verði samþykt. Þess vegna munu útgjöld landsjóðs ekki verða mikil í reyndinni, fyrst um sinn, því miður. En mér finst löggjafarvaldið ætti að gera einhverja tilraun til þess að ýta undir menn til framkvæmda, þegar um slíkt velferðarmál er áð ræða. Eg vil ekki lengja umræðurnar með því að halda langa ræðu um þetta að sinni, enda geta þeir sem þess óska fengið beztar upplýsingar um málið með því að lesa ritgerðir Guðmundar Björnssonar í Skírni. Nauðsynin til sjúkrasamlaga kemur bezt fram, þegar litið er á skýrslu fátækramálanefndarinnar um það, af hverjum ástæðum menn komast á sveit. Eg skal að eins benda á það, að eftir þessari skýrslu er áætlað, að af 23 hundr. manna, sem þiggja af sveit, hafi 753 komist á vonarvöl vegna sjúkdóma og heilsubilunar, en t. d. vegna ómegðar að eins rúm 500 og vegna drykkjuskapar kringum 120. Eg get um þessar tölur að eins til samanburðar. Ákvæðið, að engum megi veita viðtöku í sjúkrasamlag, sem orðinn er 40 ára að aldri, er einmitt sett til þess, að girða fyrir, að þeir verði samlagsmenn, er búast má við að innan skams verði vanburða og heilsulausir fyrir elli sakir. Eg skal að síðustu drepa á það, að í Danmörku voru 1907, 1452 sjúkrasamlög.
icelandic_fonts/Zain-300.ttf
[ 248, 242, 239 ]
[ 0, 0, 0 ]
12
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 64, 215, 957, 809 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "er það, hver sé tilgangur sjúkrasamlaganna, og í öðru lagi, hver séu skilyrðin fyrir því, að sjúkrasamlög geti orðið lögskráð. Og svo loks þetta, að lögskráð sjúkrasamlag á að fá styrk úr landsjóði sem svarar 2 kr. á ári á hvern félaga. - Það er ekki vanþörf á því, að eitthvað sé gert af hálfu hins opinbera til þess að örfa menn til slíks félagsskapar, og þá er bezta ráðið að veita sjúkrasamlögunum dálítinn styrk. Það kann nú að verða sagt, að landsjóður hafi ekki efni á því að taka á sig þess konar byrðar. En hér er ekki um mikil útgjöld að ræða. Að því er eg veit bezt og hef áður vikið á, er Sjúkrasamlag Reykjavíkur hið eina, sem stofnað hefir verið hér á landi enn sem komið er, og það er ekki líklegt, að þau þjóti upp á skömmum tíma, þó að þessi lög verði samþykt. Þess vegna munu útgjöld landsjóðs ekki verða mikil í reyndinni, fyrst um sinn, því miður. En mér finst löggjafarvaldið ætti að gera einhverja tilraun til þess að ýta undir menn til framkvæmda, þegar um slíkt velferðarmál er áð ræða. Eg vil ekki lengja umræðurnar með því að halda langa ræðu um þetta að sinni, enda geta þeir sem þess óska fengið beztar upplýsingar um málið með því að lesa ritgerðir Guðmundar Björnssonar í Skírni. Nauðsynin til sjúkrasamlaga kemur bezt fram, þegar litið er á skýrslu fátækramálanefndarinnar um það, af hverjum ástæðum menn komast á sveit. Eg skal að eins benda á það, að eftir þessari skýrslu er áætlað, að af 23 hundr. manna, sem þiggja af sveit, hafi 753 komist á vonarvöl vegna sjúkdóma og heilsubilunar, en t. d. vegna ómegðar að eins rúm 500 og vegna drykkjuskapar kringum 120. Eg get um þessar tölur að eins til samanburðar. Ákvæðið, að engum megi veita viðtöku í sjúkrasamlag, sem orðinn er 40 ára að aldri, er einmitt sett til þess, að girða fyrir, að þeir verði samlagsmenn, er búast má við að innan skams verði vanburða og heilsulausir fyrir elli sakir. Eg skal að síðustu drepa á það, að í Danmörku voru 1907, 1452 sjúkrasamlög." } ]
[ { "type": "none" } ]
Bjarnason: Það var linað á þeim 1905) . Það var ekki linað á þeim, nema fyrir þá, sem flytja fiskibáta fyrir neðan 30 smálestir. Um aðra var ekki slakað til, heldur þvert móti. En vitanlegt er, að mestöll þessi bóklega „Navigation“ fyrir fiskimenn okkar er allsendis ónauðsynleg. En svo er annað, sem eg kann illa við og það er ákvæðið um, að verkefni til skriflega prófsins í stærðfræði og siglingafræði við meira prófið skuli búin til af stýrimannakenslu-forstjóranum í Kaupmannahöfn. Eg veit ekki á hverju ákvæðið er bygt. Mér er kunnugt um, að það er ekki inn í frv. komið fyrir tillögu skólastjórans við Stýrimannaskólann, því hann lagði til, að verkefnin yrðu valin hér. Eg skil heldur ekki, að skólinn þurfi að vera háður eftirliti þessarar dönsku stofnunar, að minsta kosti skil eg ekki, hvers vegna meira prófið þarf að vera það fremur en það minna. Enda er líka nóg af verkefnum í dönskum bókum, svo að ofur-auðvelt er að velja þau hér á landi. Að öðru leyti skal eg ekki fara frekari orðum um frv., en vona, að nefndin taki þessar bendingar til athugunar. Lárus H. Bjarnason Eg vil benda hv. 3. kgk. þm. á það, að með l. nr. 50, 10. nóv. 1905 var slakað til á kröfunum til skipstjóra og stýrimanna hér við land, og það svo mjög, að þó að eg sé ósiglingafróður maður, þá finst mér það vera nógu langt farið. - En svo er eitt, sem eg vil minna nefndina á, og þó einkum vini mína, sjálfstæðismennina í henni, ekki sízt hinn lögfróða þm. Strandamanna og það er það, hvort ekki muni tiltækilegt í sambandi við þetta mál að lagfæra eitt ákvæði í 8. gr. fyrnefndra laga nr. 50 frá 10. nóv. 1905, þar sem gert er að skilyrði fyrir því, að öðlast skírteini sem skipstjóri jafnvel í innanlandssiglingum, að hafa rétt innborinna manna eða heimilisfestu í Danaveldi. Vill ekki nefndin taka það til athugunar, hvort ekki mætti fella þetta skilyrði í burtu. Mér finst nægilegt að áskilja að skipstjórar skuli vera heimilisfastir á Íslandi. Þetta ákvæði komst inn í frv. fyrir hálfgert athugaleysi n.
icelandic_fonts/Albert Sans-500italic.ttf
[ 237, 236, 232 ]
[ 0, 0, 0 ]
14
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 86, 4, 922, 509 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Bjarnason: Það var linað á þeim 1905) . Það var ekki linað á þeim, nema fyrir þá, sem flytja fiskibáta fyrir neðan 30 smálestir. Um aðra var ekki slakað til, heldur þvert móti. En vitanlegt er, að mestöll þessi bóklega „Navigation“ fyrir fiskimenn okkar er allsendis ónauðsynleg. En svo er annað, sem eg kann illa við og það er ákvæðið um, að verkefni til skriflega prófsins í stærðfræði og siglingafræði við meira prófið skuli búin til af stýrimannakenslu-forstjóranum í Kaupmannahöfn. Eg veit ekki á hverju ákvæðið er bygt. Mér er kunnugt um, að það er ekki inn í frv. komið fyrir tillögu skólastjórans við Stýrimannaskólann, því hann lagði til, að verkefnin yrðu valin hér. Eg skil heldur ekki, að skólinn þurfi að vera háður eftirliti þessarar dönsku stofnunar, að minsta kosti skil eg ekki, hvers vegna meira prófið þarf að vera það fremur en það minna. Enda er líka nóg af verkefnum í dönskum bókum, svo að ofur-auðvelt er að velja þau hér á landi. Að öðru leyti skal eg ekki fara frekari orðum um frv., en vona, að nefndin taki þessar bendingar til athugunar." }, { "bbox": [ 86, 574, 938, 1019 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Lárus H. Bjarnason Eg vil benda hv. 3. kgk. þm. á það, að með l. nr. 50, 10. nóv. 1905 var slakað til á kröfunum til skipstjóra og stýrimanna hér við land, og það svo mjög, að þó að eg sé ósiglingafróður maður, þá finst mér það vera nógu langt farið. - En svo er eitt, sem eg vil minna nefndina á, og þó einkum vini mína, sjálfstæðismennina í henni, ekki sízt hinn lögfróða þm. Strandamanna og það er það, hvort ekki muni tiltækilegt í sambandi við þetta mál að lagfæra eitt ákvæði í 8. gr. fyrnefndra laga nr. 50 frá 10. nóv. 1905, þar sem gert er að skilyrði fyrir því, að öðlast skírteini sem skipstjóri jafnvel í innanlandssiglingum, að hafa rétt innborinna manna eða heimilisfestu í Danaveldi. Vill ekki nefndin taka það til athugunar, hvort ekki mætti fella þetta skilyrði í burtu. Mér finst nægilegt að áskilja að skipstjórar skuli vera heimilisfastir á Íslandi. Þetta ákvæði komst inn í frv. fyrir hálfgert athugaleysi n." } ]
[ { "type": "none" } ]
Flóaáveitan kemst á, - sem eg vona að verði innan skams. Annars skal eg ekki fara út í einstök atriði málsins við þessa 1. umr. Eg finn ekki ástæðu til að svo stöddu að stinga upp á því að nefnd sé skipuð í málið. Mér finst mál þetta svo sjálfsagt og sanngjarnt, að eg vona, að það nái fram að ganga mótmælalaust hjá deildinni. Pétur Jónsson Það er dálítið athugavert við framkomu háttv. flutnm. 2. þm. Árn. (S. S.) í þessu máli. Hann lýsti því yfir fyrir nokkru í deildinni og lagði mikla áherzlu á orð sín, að hann skyldi altaf vera á móti allri fjölgun embætta í landinu, á móti öllum
icelandic_fonts/Murecho-800.ttf
[ 238, 232, 221 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 349, 3, 660, 559 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Flóaáveitan kemst á, - sem eg vona að verði innan skams. Annars skal eg ekki fara út í einstök atriði málsins við þessa 1. umr. Eg finn ekki ástæðu til að svo stöddu að stinga upp á því að nefnd sé skipuð í málið. Mér finst mál þetta svo sjálfsagt og sanngjarnt, að eg vona, að það nái fram að ganga mótmælalaust hjá deildinni." }, { "bbox": [ 349, 630, 663, 1021 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Pétur Jónsson Það er dálítið athugavert við framkomu háttv. flutnm. 2. þm. Árn. (S. S.) í þessu máli. Hann lýsti því yfir fyrir nokkru í deildinni og lagði mikla áherzlu á orð sín, að hann skyldi altaf vera á móti allri fjölgun embætta í landinu, á móti öllum nýjum embættum. Nú vill hann bæta við 6 prestsembættum og með því auka mjög tilfinnanlega útgjaldabyrði landssjóðs. Til þess myndi fara nálægt 10 þús. kr. og það er þó als ekki svo lítið. Þeirri upphæð mætti verja til margs þarflegs og gagnlegs, er miðaði til að efla verklegar framfarir í landinu, sem háttv. 2. þm. Árn. (S. S.) annars virðist vilja bera svo fyrir brjóstinu. Að því er sjálft frumv." } ]
[ { "type": "none" } ]
En skólinn hér í Reykjavík, hinn svo nefndi almenni mentaskóli er ekki annað og hefir aldrei verið annað en embættismannaskóli. Ef Flensborgarskólinn legðist niður yrði Suðurland svift þeim eina gagnfræðaskóla, sem það hefir haft og hefir nú. Eg geri ekki ráð fyrir, að hinn almenni mentaskóli taki stakkaskiftum fyrst um sinn, og verði aðlaðandi fyrir sveitapilta, heldur að hann haldi áfram að vera aristokratiskur embættismannaskóli. Þá kemur skrifstofufé kenslumálastjórans, sem áætlað er á fjárlagafrv. Það hefir verið mikið um það rætt. Eg vil benda á, að það
icelandic_fonts/Share-italic.ttf
[ 246, 242, 242 ]
[ 0, 0, 0 ]
22
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 266, 20, 756, 1003 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "En skólinn hér í Reykjavík, hinn svo nefndi almenni mentaskóli er ekki annað og hefir aldrei verið annað en embættismannaskóli. Ef Flensborgarskólinn legðist niður yrði Suðurland svift þeim eina gagnfræðaskóla, sem það hefir haft og hefir nú. Eg geri ekki ráð fyrir, að hinn almenni mentaskóli taki stakkaskiftum fyrst um sinn, og verði aðlaðandi fyrir sveitapilta, heldur að hann haldi áfram að vera aristokratiskur embættismannaskóli. Þá kemur skrifstofufé kenslumálastjórans, sem áætlað er á fjárlagafrv. Það hefir verið mikið um það rætt. Eg vil benda á, að það er einkennilegt, þegar stofnaðar eru nýjar stöður með góðum launum, og svo kemur viðkomandi litlu síðar og þykist þurfa skrifstofufé. Mér virðist sjálfsagt, að sá aukakostnaður, er leiðir af bréfaviðskiftum hans og frímerkjanotkun takist af skrifstofufé því, sem stjórnarráðinu er ætlað. Þegar beðið er um skrifstofufé, dettur mér í hug tveir embættisflokkar manna, hreppstjórar og oddvitar. Þeir hafa oft miklar skriftir og talsverðan aukakostnað. Verða þeir oft að sitja í köldum húsum og skrifa skýrslur sinar og fá lítið fyrir, en vanþökk ef skýrslurnar eru ekki í lagi. Þessir menn hafa lítið sem ekkert skrifstofufé, en enginn talar um að þeir þurfi þess og þó er ávalt verið að auka við störf þeirra og skyldur. En þessir menn hér í Reykjavík heimta alt með sjálfskyldu. Þetta er mín skoðun og eg get ekki leynt henni. Þá ætla eg að minnast á ræðu háttv.þm. Dal. (B. J.). Hann talaði eins og skáld og mentavinur, og áleit að auka ætti fjárframlög til skóla, listamanna og skálda, en eg vil segja, að ofmikið má að öllu gera. Hinn virðulegi þm., sem stendur augliti til auglitis við mig, sagði að varið væri tvöfalt svo miklu til samgöngumála, sem til mentamála. Þetta er að vísu rétt, en á hitt vil eg benda, að til skóla, skálda og listamanna er áætlað ½ miljón kr. en til verklegra fyrirtækja tæplega eins mikið." } ]
[ { "type": "none" } ]
Nú skal eg ekkert hafa á móti því, að skólareglugerðin sé endurskoðuð, en eg álít rangt af háttv. deild að hrapa að því að heimta ákveðnar gagngerðar breytingar, og einkum tel eg rangt að önnur deild alþingis taki sér þetta vald að hinni deildinni (Ed.) fornspurðri. Flutningsmaður (Bjarni Jónsson) Eg sagði aldrei, að ekki mætti taka eftir öðrum þjóðum, ef það á við hér, og
icelandic_fonts/Doto-200.ttf
[ 248, 238, 235 ]
[ 0, 0, 0 ]
21
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 258, 21, 762, 659 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "Nú skal eg ekkert hafa á móti því, að skólareglugerðin sé endurskoðuð, en eg álít rangt af háttv. deild að hrapa að því að heimta ákveðnar gagngerðar breytingar, og einkum tel eg rangt að önnur deild alþingis taki sér þetta vald að hinni deildinni (Ed.) fornspurðri." }, { "bbox": [ 258, 752, 762, 1003 ], "column": 0, "paragraph_index": 2, "paragraph_text": "Flutningsmaður (Bjarni Jónsson) Eg sagði aldrei, að ekki mætti taka eftir öðrum þjóðum, ef það á við hér, og vér getum haft gagn af því. Mér datt heldur ekki í hug að lasta þá menn, sem unnið hafa að reglugerð skólans, hefi ekki heldur haft nein hörð orð um þá, en eg tel mér heimilt að hafa hörð orð um skoðanir og tel engan þurfa að þykkjast við." } ]
[ { "type": "none" } ]
sjúkdómum. Félögin eiga aðallega að vera fyrir fátækt fólk eða efnalítið fólk, því að þeir einir eiga að fá inngöngu í félögin, sem hafa í árstekjur 1200 kr. eða þar fyrir neðan, að viðbættum 100 kr. fyrir hvert barn í ómegð, er þeir hafa fram að færa. Þessari kostnaðarviðbáru er því bezt svarað á þá leið, sem gert er í ritgerð þeirri í Skírni, sem eg mintist á áðan, að það er svo langt frá því, að menn hafi ekki efni á að vera í slíkum félagsskap, að almenningur hefir einmitt ekki efni á að vera fyrir utan hann. Það er hverjum manni ábati að geta trygt sig gegn fjártjóni af sjúkdómi, og í rauninni því æskilegra, sem efnin eru minni til þess að þola þann skaða, sem alt af má búast við að geti leitt af sjúkdómsáföllum. En þeir sem eru í sjúkrasamlagi fá allan slíkan skaða bættan. Við tveir Oddfellowar hér í deildinni höfum flutt þetta frumvarp fyrir tilmæli landlæknis Guðmundar Björnssonar, sem er yfirmaður Oddfellowastúkunnar hér á landi. Frumv. er stutt og að því leyti ólíkt þeim lagabálkum, sem gilda um þessi efni í öðrum löndum. Aðalefni frumv.
icelandic_fonts/Overlock-900.ttf
[ 253, 248, 242 ]
[ 0, 0, 0 ]
15
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 219, 89, 801, 934 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "sjúkdómum. Félögin eiga aðallega að vera fyrir fátækt fólk eða efnalítið fólk, því að þeir einir eiga að fá inngöngu í félögin, sem hafa í árstekjur 1200 kr. eða þar fyrir neðan, að viðbættum 100 kr. fyrir hvert barn í ómegð, er þeir hafa fram að færa. Þessari kostnaðarviðbáru er því bezt svarað á þá leið, sem gert er í ritgerð þeirri í Skírni, sem eg mintist á áðan, að það er svo langt frá því, að menn hafi ekki efni á að vera í slíkum félagsskap, að almenningur hefir einmitt ekki efni á að vera fyrir utan hann. Það er hverjum manni ábati að geta trygt sig gegn fjártjóni af sjúkdómi, og í rauninni því æskilegra, sem efnin eru minni til þess að þola þann skaða, sem alt af má búast við að geti leitt af sjúkdómsáföllum. En þeir sem eru í sjúkrasamlagi fá allan slíkan skaða bættan. Við tveir Oddfellowar hér í deildinni höfum flutt þetta frumvarp fyrir tilmæli landlæknis Guðmundar Björnssonar, sem er yfirmaður Oddfellowastúkunnar hér á landi. Frumv. er stutt og að því leyti ólíkt þeim lagabálkum, sem gilda um þessi efni í öðrum löndum. Aðalefni frumv." } ]
[ { "type": "none" } ]
nefndarinnar, að frv. það, er hér liggur fyrir sé á góðum rökum bygt, og það því fremur sem landsjóður leggur árlega mikið fé í byggingu nýrra vita og starfrækslu þeirra. Í frv. eru sem sé öll leiðarmerki og vitar lögð undir umsjón og eftirlit landsstjórnarinnar, og með því er ráðin bót á þeirri óreglu, sem hingað til hefir átt sér stað í þessu efni. Í sambandi við þetta skal eg geta þess, að þó það sé óhjákvæmilegt, að það sé landstjórnin, sem hafi þetta eftirlit nú, þá er eg þess hinsvegar fullviss, að þessu máli verður ekki komið í fyllilega gott horf, fyrr en umsjón og eftirlit með vitum og leiðarmerkjum í landinu verður falið sérstökum, óskiftum manni. Þetta liggur að vísu fyrir utan verksvið nefndarinnar, en eg vil þá taka það fram, að þessi lög verða varla langgæð án breytinga, því að þegar þessi mál verða falin sérstökum eftirlitsmanni, þá þarf að bæta við ýmsum fleiri ákvæðum, sem vanta í þessu frv. T. d.
icelandic_fonts/Inter Tight-100.ttf
[ 37, 43, 39 ]
[ 255, 255, 255 ]
13
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 203, 235, 819, 788 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "nefndarinnar, að frv. það, er hér liggur fyrir sé á góðum rökum bygt, og það því fremur sem landsjóður leggur árlega mikið fé í byggingu nýrra vita og starfrækslu þeirra. Í frv. eru sem sé öll leiðarmerki og vitar lögð undir umsjón og eftirlit landsstjórnarinnar, og með því er ráðin bót á þeirri óreglu, sem hingað til hefir átt sér stað í þessu efni. Í sambandi við þetta skal eg geta þess, að þó það sé óhjákvæmilegt, að það sé landstjórnin, sem hafi þetta eftirlit nú, þá er eg þess hinsvegar fullviss, að þessu máli verður ekki komið í fyllilega gott horf, fyrr en umsjón og eftirlit með vitum og leiðarmerkjum í landinu verður falið sérstökum, óskiftum manni. Þetta liggur að vísu fyrir utan verksvið nefndarinnar, en eg vil þá taka það fram, að þessi lög verða varla langgæð án breytinga, því að þegar þessi mál verða falin sérstökum eftirlitsmanni, þá þarf að bæta við ýmsum fleiri ákvæðum, sem vanta í þessu frv. T. d." } ]
[ { "type": "none" } ]
væri leigð náman, enda ekki svo mjög út á það að setja, heldur lánaðist leigjendunum að útvega samþykki ráðherra til að þeir seldu útlendu félagi rétt þeirra samkvæmt samningnum fyrir 50,000 kr., án þess að landsjóður fengi 1 eyris landshlut af þessum mikla hval. Þessa gjöf geta menn sér til að hæstv, ráðh. mundi ekki hafa gefið vandalausum mönnum. Og því hafa margir spurt, ou est le fils“ - hvar er sonurinn, eins og Frakkar eru vanir að spyrja: „ou est la femme“ - hvar er konan ? - þegar þeir botna ekki í einhverju. Enda er ekki alveg ástæðulaust að spyrja hér eftir syninum, því að maður veit að G. J. og hinn ónefndí þm. höfðu verið í félagi með ráðherrasyninum um „öll þau réttindi, sem hver einn af oss kann að öðlast með samningun við landstjórnina eða Alþingi til silfurbergsnámareksturs . . .“ Og enn veit maður að ráðherrasonurinn hefir fengið álitlega upphæð hjá opinberu leigjendunum fyrir afskifti hans af þessu svonefnda silfurbergsmáli. Þessi ráðstöfun er mjög varhugaverð og jafnvel óforsvaranleg. Silfurbergið er hlutur, sem hvergi er til nema hér, fullkomið unicum - eintæki - fyrir Ísland. Góður búmaður mundi hafa gert sér mat úr því tækifæri, sem hér lá fyrir. Landsjóður hefði helzt ekki átt að leigja námurnar, heldur reka þær sjálfur og kaupa þær námur, er í annari eign kunna að vera. Menn
icelandic_fonts/Noto Sans Armenian-500.ttf
[ 245, 242, 245 ]
[ 0, 0, 0 ]
16
512
512
144
center
left
[ { "bbox": [ 124, 15, 897, 1008 ], "column": 0, "paragraph_index": 0, "paragraph_text": "væri leigð náman, enda ekki svo mjög út á það að setja, heldur lánaðist leigjendunum að útvega samþykki ráðherra til að þeir seldu útlendu félagi rétt þeirra samkvæmt samningnum fyrir 50,000 kr., án þess að landsjóður fengi 1 eyris landshlut af þessum mikla hval. Þessa gjöf geta menn sér til að hæstv, ráðh. mundi ekki hafa gefið vandalausum mönnum. Og því hafa margir spurt, ou est le fils“ - hvar er sonurinn, eins og Frakkar eru vanir að spyrja: „ou est la femme“ - hvar er konan ? - þegar þeir botna ekki í einhverju. Enda er ekki alveg ástæðulaust að spyrja hér eftir syninum, því að maður veit að G. J. og hinn ónefndí þm. höfðu verið í félagi með ráðherrasyninum um „öll þau réttindi, sem hver einn af oss kann að öðlast með samningun við landstjórnina eða Alþingi til silfurbergsnámareksturs . . .“ Og enn veit maður að ráðherrasonurinn hefir fengið álitlega upphæð hjá opinberu leigjendunum fyrir afskifti hans af þessu svonefnda silfurbergsmáli. Þessi ráðstöfun er mjög varhugaverð og jafnvel óforsvaranleg. Silfurbergið er hlutur, sem hvergi er til nema hér, fullkomið unicum - eintæki - fyrir Ísland. Góður búmaður mundi hafa gert sér mat úr því tækifæri, sem hér lá fyrir. Landsjóður hefði helzt ekki átt að leigja námurnar, heldur reka þær sjálfur og kaupa þær námur, er í annari eign kunna að vera. Menn geta sem sé ekki vel komist af án silfurbergs. Það er haft til sykurgerðar og notað til optiskra verkfæra. En úr því að framsala var leyfð, þá átti vitanlega að taka bróðurpartinn landsjóði til handa af þeirri miklu upphæð, sem leigjendurnir tóku hér á alveg þurru landi. Hv. ráðherra hefði getað gert námu þessa að ótæmandi mjólkurkú fyrir landið. Hann gerði hana líka að mjólkurkú, að mjólkurkú - fyrir 2 samflokksmenn sína og - son sinn. Mér var sagt í gær, að á Þýzkalandi væri nú gefið 500 kr." } ]
[ { "type": "none" } ]
End of preview. Expand in Data Studio
README.md exists but content is empty.
Downloads last month
17