Belarusian Audiobooks (native)
Collection
Belarusian audiobook speech, native sample rate, mono, chunks up to 30s, with audio/text/duration and aligned transcriptions. • 69 items • Updated
audio audioduration (s) 6.95 18.7 | text stringlengths 34 227 | duration float32 6.95 18.8 |
|---|---|---|
Аб Воўгі, Дняпры і Сажы. І бацькі іх Невясном. Сож і Воўга былі родныя сёстры, а брат Днепр. Ацец іх быў Невясней. | 16.690001 | |
«Вот вы, мае дочкі любімыя. Вот ты, Воўга, прыхадзі ка мне ў паўноч. Я цябе пашлю прыкраснымі гарадамі. | 12.45 | |
Прыкрасныя баркі па табе будуць хадзіць. Ну і ты, Сож, прыхадзі. Пашлю цябе прыкраснымі мястамі, а Дняпра пайшлю махамі, балатамі». | 13.41 | |
«Падайді, дачушка, бліжэй». Дачушкі былі касматы, шчаслівы. Пашчупаў яе. | 9.2 | |
«Благаслаўляю цябе прыкраснымі мястамі іці, сяленнямі і гарадамі». Загрымела. Пайшла. | 12.3 | |
Нельзя Дняпру паддзявіцца замест сястры. У яго было цела чыстае. Пашчупаюць і ўзнаюць. | 9.18 | |
«Пара пушчаць, а то скора свет будзець». Рукі падзяржаў, відаць, што касмата. | 9.05 | |
Ад чаго Нясвіж пашоў.
Тут, дзе цяперака замак стаіць, | 9.16 | |
і аж да Качаноўскага лесу некалі было парошча ўсё лесам. І ў тым замку, што на высокай гары, жылі паны. | 11.74 | |
Яшчэ пры паляках там былі муры, людзі цэглу бралі. Дык вось з гэтага замка і пашлі яны на паляванне на тое месца, дзе цяпер Нясвіж. | 11.69 | |
А тады яны палявалі на мядзведзяў. Я яшчэ помню, як Радзівіл біў мядзведзя, дзе цяпер лагчына глыбокая, што як на Качановічы ісці і на лінію. | 11.98 | |
Ён тады аднекуль прыводзіў мядзведзя, выпусціў яго, а пасля з усёю світаю забіў. Ну дык значыць, | 9.34 | |
Дык адзін з іх ішоў, дык забіў мядзведзя. Потым прайшоў і прыйшоў назад у гэты замак. Ну яго пытаюцца: як, што? | 9.56 | |
Ён кажа, што прайшоў усё балота, і мядзведзь папаўся, вось я яго і забіў. Ну яны потым пайшлі правяраць. | 9.9 | |
Доўга хадзілі па балоце, наканец, нашлі мядзведзя. Але там было, дык мядзведзь трохі прыпах. | 9.63 | |
«Нясвеж», — кажа адзін з іх. Вот ад гэтага і пачалі зваць Нясвіж. | 8.92 | |
Потым тут замак зрабілі, людзі пачалі жыць. Кажуць, што нават падземным ходам злучаецца ён з тым, што на высокай гары стаіць. Казалі некаторыя, што з Мірскім замкам тоже быў ход. | 15.42 | |
Каб што ў кнігах пачытаў, то і знайшоў бы што-небудзь, а так, што, людзі ўсяляк гавораць. | 8.54 | |
Адкуль Гомель. Там, дзе цяпер стаіць Гомель, пасярэдзіне ракі Сож некалі было намыта шмат пяску. | 10.39 | |
Каб плыты і баркі, што плылі па рацэ, не ўзбіваліся на мель, на беразе каля гэтага месца заўсёды стаяў чалавек і крыкам папярэджваў: «Го! | 13.32 | |
Адкуль Івянец.
У глыбокай старажытнасці адна вельмі багатая княгіня, невядома адкуль праязджаючы праз Івянецкую мясцовасць, | 12.22 | |
угразла разам з брычкай і коньмі ў невялікай балоціне. Людзі навокал не жылі, і таму ратаваць не было каму. | 9.59 | |
Княгіня, бачачы немінучую пагібель, прыйшла ў роспач і ў той самы час убачыла недалёка прыгожую жанчыну, што пляла вянок з кветак. | 11.32 | |
«Як мне выратавацца ад няшчасця?» — запыталася княгіня ў жанчыны. «Згадзіся насяліць гэту мясцовасць народам, выратуешся», — сказала жанчына. | 12.51 | |
«Згодна», — адказала княгіня. Коні яе адразу выйшлі з балота, нібы з ручая, не адчуваючы ніякага цяжару. | 10.31 | |
Тады княгіня запытала ў жанчыны, як назваць гэта месца. «Ці бачыш у маіх руках вянок?» «Бачу», — адказала княгіня. | 11.19 | |
«Дык назаві новае месца Івянцом», — сказала дзіўная жанчына і знікла. | 7.74 | |
Адкуль Капыль.
Даўно гэта было. Многа соцень гадоў таму на месцы Капыля | 8.93 | |
стаяў замак багатага князя. Непадалёку ад замка цякла рэчка, якая разлівалася шырокім возерам каля княжых палацаў. | 11.05 | |
У князя была адна дачка, ды такой прыгажосці, што князь надзвычай ганарыўся ёю і не дазваляў, каб на яе пазіралі простыя людзі. | 10.72 | |
Князёўна жыла ў святліцы, якая была ў высокай замкавай вежы. Адтуль яна магла пазіраць праз вакно на навакольны свет, | 9.26 | |
любавацца хараством палёў, лесу, ракі. Звалі князёўну Паліна, або проста Поля. | 9.55 | |
Аднойчы летам каля замка з'явіўся малады пастух, які вельмі хораша іграў на дудачцы, якую ён сам і зрабіў. Князёўна пачула дзіўную песню дудара і вельмі зацікавілася музыкам і яго ігрою. | 15.56 | |
Яна перапранулася ў сялянскую дзяўчыну і непрыкметна выйшла з вежы і прыбегла на бераг возера, дзе пастух пасвіў свой статак. | 10.16 | |
Тут яна ўбачыла прыгожага юнака, які, угледзеўшы прыгажуню дзяўчыну, не мог адвесці вачэй ад яе. Ён адразу пакахаў яе, як толькі ўбачыў, і зайграў так, што ўсё навокал было зачаравана тою ігрою. | 17.17 | |
Коля, так звалі пастуха, дамовіўся з Поляй, што ноччу, як толькі ўзыдзе месяц, яны будуць катацца на чоўне па возеры. | 11.52 | |
Князь быў у паходзе, і яны так сустракаліся некаторы час. Вярнуўшыся з паходу, князь даведаўся аб сустрэчах закаханых. Князёўну замкнулі ў вежы. | 14.1 | |
Бацькі яе абмеркавалі выдаць замуж за багатага прынца. І вось у канцы лета, у цёмную рабінавую ноч, | 9.34 | |
калі палыхала навальніца і бушавала возера, пастух падплыў на чаўне па возеры да самага замка і на жалейцы падаў голас сваёй каханай. | 11.44 | |
Князёўне ўдалося выбрацца з вежы, і маладыя людзі кінуліся наўцёкі. Стража падняла шум. Князь падняў на ногі ўсю чэлядзь, каб злавіць уцекачоў. | 12.3 | |
Ён убачыў дачку і пастуха на чаўне сярод хваль, калі возера асвяціла бліскавіца. І зноў усё знікла ў непрагляднай цемры. | 9.87 | |
Мала-памалу навальніца прайшла, а як стала зусім светла, на возеры нікога ўжо не было. Возера паглынула ўцекачоў. | 12.8 | |
Тады ў роспачы бацька пракляў і возера, і рэчку, якія ў той самы момант праваліліся ў зямлю. | 9.04 | |
Месца гэтае пасля таго сталі клікаць па імені закаханых: Колі і Полі. Ко-поль. | 9 | |
А пазней — Капыль. Так і засталося: Капыль. І сёння — Капыль. | 8.92 | |
Адкуль рубеж.
Пра войны тыя нам дзяды расказвалі. Ну, а ў кніжках, можа, і не так, як мы знаем. | 11.44 | |
Тут і шведы былі, і палякі, і французы. Ну, ўсіх іх і пабілі. Во, можа, слыхалі, тут недалёка рубеж. | 10.48 | |
Дык то шчэ ад татар. Прыйшлі яны і сталі супроць нашага войска. А раней дык перш біліся князі ці багатыры, а за імі ўжо войска. | 11.63 | |
Выйшлі на поле татарын і рускі. Біліся конныя, потым пешы. Ну, ніхто не пераможа. На другі дзень, аддыхнуўшы, зноў сышліся. І зноў таксама ніхто не пабядзіў. | 14.23 | |
Так і прастаялі сем дзён, пакуль не знайшоўся такі малады хлопец, што як схапіў таго татарына, да як кінуў яго воб зямлю, так і ўбіў. | 12.75 | |
А за ім і ўсё войска на татар пайшло, пабілі іх, і многа, каторых пабралі да паразганялі. Дык ад таго і рубеж завецца, | 11.89 | |
што доўга на ім стаялі. А ў капцах недалёка татары закапаны. | 7.78 | |
Адкуль сяляне і паны.
Бог першага чалавека вылепіў з гліны, ды паставіўшы пад плотам, штоб сох, сам кудысь пайшоў. | 13.37 | |
Тагды прыбег чорт, дастае гліны, што асталася, вылепіў такога самюсенькага другога чалавека, ды і кажа сам сабе: | 10.07 | |
«Як жа я пазнаю, калі Бог ажывіць абодвух, каторы яго, а каторы мой? Трэба неяк свайго назначыць». | 10.21 | |
Зірнуў ён кругом, ці няма якой ламакі, ды не знайшоў нічога. А тут чуе, што Бог падыходзіць, дык барджэй плюнуў сваёй ліплёнцы ў лоб, | 11.19 | |
ды і пабег. Бог прыйшоў ажыўляць, ды бачыць, што стаяць дзве ліплёнкі, як адна, начы дзве краплі вады. | 10.01 | |
«Хіба ж, — кажа, — я дзве вылепіў? Здаецца, адну. А мо і дзве? Не прыпомню». | 8.28 | |
Узяў ды і жывіў абедзве. А як яны заварушыліся, то з божае выйшаў хадзяін пахар. | 8.65 | |
А з чортавае нейкае благароддзе ў казённай шапцы, з круленькаю бляшкаю акурат на тым месцы, дзе чорт плюнуў. | 9.88 | |
Тагды хадзяіну Бог сказаў: «Ідзі ды гасподы». А благароддзю, узяўшы за шыварат, даў каленам. Начэ выгнаў, не даўшы ніякага спосабу. | 14.63 | |
Адкуль Узда? Пад Койданавам беларусы разбілі татараў, а сам татарскі атаман Кайдан уцёк. | 10.13 | |
Але беларусы дагналі яго там, дзе цяпер Узда стаіць, і ранілі. Падаючы з сядла, Кайдан ухапіўся за ўзду свайго каня і сказаў: | 11.19 | |
«Вось дзе напаткала мяне смерць». На тым месцы пачалі будавацца людзі, і пасяленне тое назвалі Узда. | 10.27 | |
А яшчэ расказваюць, што даўно-даўно, калі тут яшчэ нічога не было, праязджаў нейк рускі цар і згубіў залатую ўзду. | 11.76 | |
Яго слуга, шукаючы тут залатую ўздзечку, ездзіў на кані то ў адзін бок, то ў другі. А чалавек адзін, бачачы гэта, спытаўся ў конніка, чаго ён шукае. | 14.4 | |
А той кажа, што шукае залатую ўзду. Вось ад таго, быццам, наша мястэчка і завецца Узда. | 9.96 | |
Асілкі.
Даўно-даўно, калі яшчэ людзі жывалі па лясах драмучых, | 9.1 | |
прыйшлі ў цяперашнюю Утужыцкую абшчыну асілкі. І занялі яны два места: адно на рэчцы Вараухе, у Забарышчах, | 12.44 | |
а другое на Іваніхе, пры той жа рэчцы. У тых мясцінах у тое ўрэмя ніякага народу не было. Мяста былі вольныя па ўсёй Жанвілютужыцкай старане. | 12.74 | |
У лясах той страны жылі звяры ўсякія: мядзведзі, воўкі, ласі, кабаны, лісіцы, рысі. | 9.08 | |
А па рэках і азярах жылі выдры. Рыбы ў вадах было такое мноства, і хоць палоўнікам чэрпай. | 8.57 | |
Асілкі тыя былі людзі здаровыя, росту ў касую сажэнь, у плячах аршына з два. Голас мелі, як звон немалы. | 11.76 | |
Хазяйства яны ніякага не трымалі. Не было ў іх ніякай худобы, ні скацінкі дамашняй, ні прыпасу, ні запасу. | 8.82 | |
Ні хлеба, ні лёну не сеялі. Карміліся яны тым, што лавілі па лясах звярэй ды па вадах рыбу. Адзежу сабе яны строілі звярыных шкур. Вот так і жылі. | 15.13 | |
Мусіць, пра Бога яны зусім не зналі, бо ніхто не чуў ад старыкоў, штоб яны мелі дзе-небудзь царкву, але папа. | 9.74 | |
Асілкі, пажыўшы на рацэ Вараухе, спадабалі Жанвіль Утужыцкую старонку, бо тут ім усяго досыць было. | 9.38 | |
Звяр'я па лясах было відзьма-нявідзьма, і рыбы ў водах тожа. Ім больш нічога і не трэбавалася. А вот і задумалі яны абсяліцца і пачалі зразу строіць два гарадзішча: Забыркі і Іваніху. | 15.54 | |
Народу тут было многа, шутка сказаць, кажынны год бабы прывадзілі па два ды па тры рабёнкі. | 9.34 | |
Струменту ў іх амаль ніякага не было. Кажуць, што ў іх быў на ўсіх адзін тапор, ды і той не жалезны, а якісь медзяны. А можа і жалезны. Пра гэта дзяды не сказвалі, мусіць, не запомнілі. | 14.27 | |
Не меўшы досіць струманту, асілкі перабрасывалі тапор з гарадзішча і на гарадзішча, бо не хацелі траціць часу на хаджэнне. Зыкніць, бывала, асілак з аднаго гарадзішча ў другое: «Тапор давай!» | 13.87 | |
Той возьмець тапор, ды і кінець яму. Такая была ў іх сіла. За тое і прызываліся асілкамі. | 8.98 | |
Гэта яшчэ нішто тапор перакінуць, вярсты за тры, а то бывала, нада на пастройку дзерава. Пойдуць у лес, вырвіць дзерава с каранём, ды так і прэць на гарадзішча. | 11.42 | |
А то камень прыйдзецца прыставіць, дык ён возьмець яго, ды і кінець за вярсту, і больш прама на гарадзішча. | 8.69 | |
Другія кідалі такія бальшушчыя камні, што будзе ў полсажня велічынёю. Але такія камні не ўсягды дакідвалі да гарадзішча. А то ёсць такія мясціны, што саўсім закіданы камнямі. | 15.5 | |
Дзяды казалі, што на гэтых самых мясцінах асілкі друг супроць дружкі ваявалі, кідаясь камнямі. | 8.72 | |
Яны і звярэй убівалі камнямі. Аднаго камні і ляжаць аж сягоння па лесу. А далей сказвалі старыкі, што асілкі | 9.95 | |
ўшлі адсюль, як толькі перавяліся ў лясах звяры і пазменшала рыбы ў вадзе, бо ім ні з чаго стала жыць. | 9.15 | |
З тых пор і гарадзішчы іхнія запусцелі. Бо пасля іх няскора прыйшлі сюды нашы дзяды, каторыя абабралі сабе другія мясціны, каторыя больш спасобны для хлебапашаства і для разводу скацінкі. | 17.440001 | |
Бітва пад Лясной. Швед, разбіты пад Лясной, трапіў у балота Чыстая лужа. | 9.4 | |
Там патанулі ў дрыгве яго гарматы, коні, людзі, а галоўны начальнік іх, Левенгаўпт, кінуўся цераз брадзілаў мост на Прапойск. | 11.89 | |
Прапойскія перавознікі на вачах у шведаў хутка знішчылі паромы на Сожы. У той жа час на левым баку Сожа, у Старынцы і Краснаполлі, з'явіліся казакі. | 14.19 | |
Яны не дапусцілі шведаў да пераправы і пагналі іх далей, на Рудню. Тут шведы пакідалі сваё ваеннае снаражэнне ў балота і разбегліся па лясах, ратуючыся ад пагоні рускіх. | 13.94 | |
Начальнікі шведскія кінуліся да Сожа, закапалі там пад сасновым крыжам купу золата і срэбра і давай уцякаць па слядах свайго караля. | 14.08 | |
Чаму неаднолькава работы на ўсіх.
Было яшчэ так. | 6.95 | |
Хадзілі па зямлі Пётра з Богам і не ведалі, каму што прыдзяліць. Ну, ідуць яны, сонца нізка. | 9.92 | |
Падыходзяць да жанчыны, якая жала, пытаюцца: «Як прайсці ім туды ды туды?» Просяць, каб паказала ім дарогу. А яна кажа: | 10.14 | |
«Сонца нізка. Мне жаць трэба. Ня буду паказваць. Ідзіце, куды хочаце». Ну, раз такое дзела, пайшлі яны далей. | 10.33 | |
Косіць мужык. Падышлі яны да мужыка і кажуць: «Ці не паказаў бы ты нам дарогу, як туды ды туды прайсці?» Мужык кажа: «Чаму ж не? Пакажу». | 12.42 | |
Закурыў і павёў іх да дарогі, паказаў, куды трэба ісці. Далей ідуць, ідуць. Ходзіць конь. | 8.96 |
Мова / Language: Беларуская (Belarusian)
Аўдыё нарэзана з арыгінальнага запісу ў зыходнай частаце дыскрэтызацыі (native), мона, фрагменты да 30 секунд. Частка калекцыі Belarusian Audiobooks (native).
| Радкоў у датасеце | 533 |
| Працягласць | 1 гадз 41 хв |
| Частата дыскрэтызацыі | 44100 Hz |
| Каналы | мона |
| Даўжыня фрагмента | да 30 с |
Кожны радок змяшчае:
audio — аўдыёфрагмент (native SR, мона, ≤30 с)text — транскрыпцыя (Gemini + двайное ASR выраўнаванне)duration — даўжыня фрагмента ў секундахАўдыёкніга разбіта на фрагменты (≤30 с) і нарэзана з арыгінальнага аўдыё ў зыходнай якасці. На краях кожнага фрагмента застаецца ≤200 мс арыгінальнай цішыні плюс 100 мс сінтэзаванай. Упэўненасць выраўнавання транскрыпцыі ≥ 0.95.
CC BY-NC 4.0 — дазволена выкарыстанне ў некамерцыйных мэтах з указаннем крыніцы.