id stringlengths 1 7 | url stringlengths 31 789 | title stringlengths 1 182 | sentence1 stringlengths 0 299k | sentence2 stringlengths 0 304k |
|---|---|---|---|---|
26502 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D3%99%D1%80%D1%8B%D4%A5%D1%88%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Дәрыԥшьтәи абааш | Дәрыԥшь ақыҭан иҟоу абааш. Абааш иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Абааш аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, | Дәрыԥшь ақыҭан иҟоу абааш. Абааш иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. |
26503 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D1%8B%D2%9B%D3%99%20%D0%B0%D0%BA%D3%99%D1%88%D0%B0-%D0%BC%D1%8B%D0%BA%D3%99%D1%88%D0%B0%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Мықә акәша-мыкәша иҟоу ауахәама | иҟоу ауахәама — Мықә ақыҭа акәша-мыкәша иҟоу ауахәама, Очамчыратәb | Мықә акәша-мыкәша иҟоу ауахәама — Мықә ақыҭа акәша-мыкәша иҟоу ауахәама, Очамчыратәb амуниципалитет, Аԥснытәи автономтә республика, |
26505 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%95%D0%B3%D1%80%D1%8B%20%D0%B0%D1%86%D2%B3%D0%B0%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Егры ацҳа абааш | ацҳа абааш () — Аԥсны Егры | ацҳа абааш () — Аԥсны |
26506 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Бабушаратәи ауахәама | абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. | Бабушара ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, |
26507 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%95%D1%88%D1%8B%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Ешыратәи ауахәама | ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ეშერის ეკლესია Аԥсны | иргылан аҿиоу абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа |
26508 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D0%B1%D1%83%D1%88%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D2%B4%D2%9F%D0%B0%D0%B1%D0%B0%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Бабушаратәи Ҵҟаба абааш | иҟоу абааш. Абааш иргылоуп XVI-XVII ашәышықәсақәа | абааш. Абааш иргылоуп XVI-XVII ашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа ბაბუშარის წყაბას |
26509 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BA%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%D0%B0%D1%85%D1%8B%D0%B6%D3%99%D0%B6%D3%99%D0%B0%D1%80%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0 | Веселовкатәи ауахәама ахыжәжәарақәа | Веселовка ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра | аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ვესიოლოვსკის ეკლესიის |
26510 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D3%B7%D0%BC%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%83%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81 | Баӷмарантәи архитектуратә комплекс | ақыҭан иҟоу акомплекс. Акомплекс иргылоуп абжьарашәышықәсақәа | — Аԥсны Бамӷаран ақыҭан иҟоу акомплекс. Акомплекс иргылоуп абжьарашәышықәсақәа |
26511 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%97%D0%B5%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Зеганитәи ауахәама | () — Аԥсны Зегани ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан | ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ზეგანის ეკლესია Аԥсны ауахәамақәа |
26512 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D3%B7%D0%BC%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D2%9F%D3%99%D1%8B%D1%80%D3%B7%D1%82%D3%99%20%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Баӷмарантәи аҟәырӷтә уахәама | зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ბაღმარანის გუმბათიანი ეკლესია Аԥсны ауахәамақәа | — Аԥсны Баӷмаран ақыҭан иҟоу ауахәама. Иргылоуп |
26513 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D3%B7%D0%BC%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Баӷмарантәи ауахәама | абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа | раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ბაღრმარანის |
26514 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D1%8B%D1%85%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%91%D1%8B%D1%80%D1%86%D1%85%D3%99%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%94%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%82%D1%80%D0%B8%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Хыхьтәи Бырцхәтәи Димитри ацқьа иуахәама | аныҳәарҭа аҩада-мрагыларашҟа ахы рхоуп. Азал аплан аԥшьганеиҟараиаша иеиԥшуп. Алада-мраҭашәарахьтәи аган аҟынтә аҩналарҭа амоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы иеиԥынгыланы, ахыргьагьатә аԥенџьырқәа акака иҟоуп. Аныҳәарҭеи азали еиҩшоуп аҿаԥсазаҵәытә аганқәа рыла, уи адашьма азал адашьма аҵкыс 2 ҿаԥсак рыла ишьҭыхуп. Аныҳәарҭ... | уи еилаҳан, иахьазы иаанханы иҟоуп даҽа ҭыԥк ашҟа ииагоу ауасхыр афрагментқәа мацара. Аргыларатә маҭәахәы аҳасабала ахархәара аман аҳаши аиларшьышьи. Ажәытә уасхыр аҿы ауааԥсыра азалтә уахәама ҿыц дыргылеит. Уи аныҳәарҭа аҩада-мрагыларашҟа ахы рхоуп. Азал аплан аԥшьганеиҟараиаша иеиԥшуп. Алада-мраҭашәарахьтәи аган аҟын... |
26515 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%8C%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%91%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гьаргь ацқьа ихьӡ зху Бедиатәи ауахәама | ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациатә | () — Аԥсны Ӷәада ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. |
26516 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B0%D1%85%D3%99%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Баслахәтәи ауахәама | иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа | () — Аԥсны Баслахә ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама |
26517 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Баслатәи ауахәама | азалтә ргыламҭоуп, уи аҩадахьалагьы мраҭашәарахьалагьы аҿаԥшьқәа аман. Азал аплан еиҵыху аԥшькәакьҭа аформа амоуп. Ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы абаҟәқәа ҩба-ҩба иҟан, абарҭ абаҟәқәа аҭӡамцқәа еиҟароу хԥа-хԥа хәҭакны иршон. Уажәазы абаҟәқәа рфрагментқәа иаанханы иҟоуп аҩадатәи аҭӡамц аҿы. Агежьбжататә апсида аганқәа азал аҭӡ... | ргыламҭоуп, уи аҩадахьалагьы мраҭашәарахьалагьы аҿаԥшьқәа аман. Азал аплан еиҵыху аԥшькәакьҭа аформа амоуп. Ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы абаҟәқәа ҩба-ҩба иҟан, абарҭ абаҟәқәа аҭӡамцқәа еиҟароу хԥа-хԥа хәҭакны иршон. Уажәазы абаҟәқәа рфрагментқәа иаанханы иҟоуп аҩадатәи аҭӡамц |
26518 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%8C%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%91%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гьаргь ацқьа ихьӡ зху Баслатәи ауахәама | иргылоуп заатәи абжьарашәышықәсақәа раан. Азалтә ргыламҭоуп, инаау агежьбжататә апсида ала. Азал аплан иеиҵыху аԥшькәакьта аформа амоуп; уи аҩадатәи, мрҭашәаратәи, аладатәи аӡҭамцқәа рыгәҭа акака архитравтә ашәқәа иҟоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы | аҭӡамцқәа рҿы ашә аҩ-ганк рҿы ҩба-ҩба архитравтә аԥенџьырқәеи абаҟәқәеи иҟоуп. Абаҟәқәа азал еиҩыршоит еиҟароу х-хәҭак рыла. Аныҳәарҭеи азали еиҩшоуп аҿаԥсазаҵәытә аганқәа рыла. Апсида аҩадатәи ахәҭаҿы иҟоуп ахыргьагьатә аҵыргақәа ҩба, апсида аладатәи ахәҭаҿы аԥшькәакьтатә архитравтә аҵыргак иҟоуп. Азал аҿы |
26520 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%84%D0%BE%D0%BD%20%D2%BE%D1%8B%D1%86%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D2%AD%D1%8B%D4%A5 | Афон Ҿыцтәи аберҭыԥ | ашьхаҿ иҟоу аберҭыԥ аберцәа рыла. Амшын аҟынтә 75 метр аҳаракыраҿ игылоуп Алитература „Аԥсны | иберҭыԥ Афон Ҿыц аҟны () — Аԥсны аиашахаҵаратә ақьырсиантә берҭыԥуп, ишьаркын 1875 шықәсазы, Ацқьа Пантелеимон ихьӡала Бырзентәыла Афонтәи ашьхаҿ иҟоу аберҭыԥ |
26521 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%B0%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%91%D1%8B%D1%80%D1%9F%D1%8C%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Илиа ацқьа ихьӡ зху Бырџьатәи ауахәама | — Аԥсны Бырџьа ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама | Ауахәама иргылоуп XX ашәышықәсазы. Азхьарԥшқәа ბირჯის წმინდა ელიას ეკლესია |
26522 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D1%8B%D1%85%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%95%D1%88%D1%8B%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Хыхьтәи Ешыратәи ауахәама | Хыхьтәи Ешыра ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан XIX ашәышықәсазы. | ауахәама. Ауахәама иргылан XIX ашәышықәсазы. Азхьарԥшқәа ზემო ეშერის |
26523 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D1%8B%D1%85%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%98%D0%B0%D1%88%D2%AD%D1%85%D3%99%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Хыхьтәи Иашҭхәатәи ауахәама | Хыхьтәи Иашҭхәатәи ауахәама () — Аԥсны Хыхьтәи Иашҭхәа ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан заатәи абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа | гылоуп, уи ныхас ишьан. Аныҳәарҭа наҟ-ааҟ, адгьыл аҿы ишьҭоуп аҵыргақәа. Ауахәама мрагыларахьала акәын ашә ахьамаз. |
26524 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%96%D3%99%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D1%8B%D4%A5%D1%88%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Жәандрыԥшьтәи ауахәама | Жәандрыԥшь ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа | Жәындрыԥшьтәи ауахәама () — Аԥсны Жәандрыԥшь ақыҭан иҟоу |
26525 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Тагилонтәи абааш | Тагилонтәи абааш () — Аԥсны Тагилон ақыҭан иҟоу | иҟоу абааш. Абааш иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа თაგილონის |
26527 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%85%D1%8B%D0%B1%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Абаахыбтәи абааш | мрагыларатә ахәҭаҿы, ашьха ашьапаҿы игылоуп. Ицәу ахаҳә иалхауп. Агежьбжататә абаа 6-7 метр аҳаракыра амоуп. Абаа | раан. Абаа ақыҭа мрагыларатә ахәҭаҿы, ашьха ашьапаҿы игылоуп. Ицәу ахаҳә иалхауп. Агежьбжататә |
26528 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D2%9F%D3%99%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Абжьаҟәатәи ауахәама | иргылоуп икьасоу абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. | ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп икьасоу абжьарашәышықәсақәа |
26529 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B3%D0%B0%D1%80%D1%85%D3%99%D1%8B%D2%9B%D3%99%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%80%D1%85%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%83%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81 | Абгархәықәтәи архитектуратә комплекс | — Аԥсны абгархәықә аҭыҭан иҟоу акомпмлекс. | — Аԥсны абгархәықә аҭыҭан иҟоу акомпмлекс. Ауахәама иргылоуп VIII-X ашәышықәсқәа |
26530 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%B8%D1%86%D1%83%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Пицундатәи ауахәама | ауахәама. „...Ибераа зегьы ажәытәӡатә раҳ Боча имҵаныҳәон, иара иныхабаа абеиарала иҩычаз Хахьтәи Колхидеи Аԥснытәи Пицундеи рҳәааҿы игылан (ақьырсиантә дин аан уахәамас иҟалеит)“ Абаҟа ахцәажәара Пицундатәи ауахәама еиҵыху аџьар-ҟәырӷтә ргыламҭоуп, мраҭашәарахьала анартекс амоуп, мрагыларахьала - апсидқәа хԥа. Нартекс... | амоуп. Ҭеимураз Батонишвили иҳәамҭала, Пицундатәи ауахәама аҭыԥан игылан ивериелаа рныҳәарҭа хада — Боча ауахәама. „...Ибераа зегьы ажәытәӡатә раҳ Боча имҵаныҳәон, иара иныхабаа абеиарала иҩычаз Хахьтәи Колхидеи Аԥснытәи Пицундеи рҳәааҿы игылан (ақьырсиантә дин аан уахәамас иҟалеит)“ Абаҟа ахцәажәара Пицундатәи ауахәам... |
26531 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D2%AD%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D1%80%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%20%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Азанҭатәи абырзентә уахәама | XIX ашәышықәса алагамҭазы. Азхьарԥшқәа აზანთის ბერძნების ეკლესია Аԥсны ауахәамақәа | ауахәама. Иргылоуп XIX ашәышықәса алагамҭазы. Азхьарԥшқәа აზანთის |
26532 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D2%AD%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Азанҭатәи абаа | иргылоуп абжьарашәысықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа აზანთის ციხესიმაგრე Аԥсны абаақәа | иргылоуп абжьарашәысықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа აზანთის ციხესიმაგრე Аԥсны |
26533 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BD%D2%AD%D0%B8%D0%B0%D0%B4%D0%B8%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D1%85%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Ганҭиади иҟоу аныхабаа | 2006 шықәса абҵарамза 7 рзы, Қырҭтәыла ахада идҵа ала, ианашьан амилаҭтә ҵакы змоу иеиҭамҵуа акультуратә баҟа акатегориа. Иргылоуп VI ашәышықәса I азбжазы. Аха, VIII-X ашәышықәсақәа рзы изныкымкәа аханатә ирҿыцны идыргылахьан. 1576 шықәсазы, османаа ржәылара аан, аныхабаа хәҭала ибгеит. Аԥсни, инеизакны Қырҭтәылеи ажәы... | амилаҭтә ҵакы змоу иеиҭамҵуа акультуратә баҟа акатегориа. Иргылоуп VI ашәышықәса I азбжазы. Аха, VIII-X ашәышықәсақәа рзы изныкымкәа аханатә ирҿыцны идыргылахьан. 1576 шықәсазы, османаа ржәылара аан, аныхабаа хәҭала ибгеит. Аԥсни, инеизакны Қырҭтәылеи ажәытәӡатә ақьырсиантә уахәамақәа иреиуп. Уажәазы абазилика ахыжәжәа... |
26534 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%8C%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B0%20%D0%90%D2%AD%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гьаргь ацқьа ихьӡала Аҭара иҟоу ауахәама | амоуп. Ахыбра ахыб хыбгаланы иҟоуп. Азхьарԥшқәа ათარის წმინდა გიორგის ეკლესია Аԥсны ауахәамақәа | змоу агежьбжататә апсида. Мраҭашәарантә агәашә амоуп. Ахыбра ахыб хыбгаланы иҟоуп. |
26535 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Драндатәи ауахәама | усурақәа раан акупол ахадыргылеит аурыс баҟақәа рзы иҟазшьарбагоу амҿытә конструкциа „аџьымшьхы“, аԥенџьырқәа дырҭбааит, аҩнуҵҟагьы адәахьалагьы иршьыхит. Абаҟа аҩнуҵҟагьы адәахьалагьы ашьыхра аан иҟаҵаз адекор амшала ауахәама раԥхьатәи архитектуратә аԥшра аҽаԥсахит. Ауахәама асаркьалсырҭа аман. Мраҭашәаратә ҭӡамц аҿы ... | Берӡенишвили игәаанагарала, ауахәама иргылан VI ашәышықәса анҵәамҭеи VII ашәышықәса алагамҭеи азы. Аҵыхәтәантәи аамҭазы ауахәама аргылара аамҭас иԥхьаӡоуп VI–VII ашәышықәсақәа. Аҭоурых Ауахәама аргылара иазкны ахыҵхырҭатә дыррақәа ҳамам, ҿырҳәалатәи аилыркаарақәагьы иҟам. Драндатәи ауахәама Анцәа Иан лыхьӡала иргылан. ... |
26536 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%88%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D2%B3%D3%99%D0%B0%D1%80%D2%AD%D0%B0%20%E2%80%93%20%C2%AB%D0%98%D0%BE%D0%B0%D0%BD%D0%BD%20%D0%B0%D3%A1%D3%A1%D0%B0%D0%B0%D1%85%D2%A9%D1%8B%20%D0%B8%D1%85%D1%8B%C2%BB | Ахалшентәи аныҳәарҭа – «Иоанн аӡӡаахҩы ихы» | асахьа. Ишырҳәо ала, абри аҭыԥаҿоуп Иоанн Аӡаахҩы ихы ахынтәраан иахьырбаз, убри | иҟоу аныҳәарҭа. Ауахәама иргылоуп икьасоу абжьарашәышықәсақәа раан. Ахаԥы аҿы иҭыхуп Иоанн |
26537 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%C2%AB%D0%90%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D0%B3%D0%B0-%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D2%9F%D3%99%C2%BB | Ауахәама «Аилага-абыҟә» | ауп ишырдыруа. Ауахәама залк змоу ргыламҭоуп, аҭӡымцқәа ишеибгоу, хә-кәакьктәи апсидала, еиқәханы иҟоуп. Ауахәама аҩнуҵҟа аԥхасҭа зауз ишьыху аҽыҭаҿ иубарҭоуп аҭыӡсахьа ашьҭақәа. Аладахьаала иҟоу аҩналарҭа авара аҭӡамц | Ауахәама иргылоуп VIII-IX ашәышықәсазы. Гәдоуҭантә 10 километрак бжьоуп, амшын ахырхарҭала. Заатәи абжьарашәышықәсақәа ирыҵанакәа ақырҭуа ақьырсиантә уахәамоуп, аҭыԥантәи ауааԥсыра уи «Аилага - абыҟә» ахьӡала ауп ишырдыруа. Ауахәама залк змоу ргыламҭоуп, аҭӡымцқәа ишеибгоу, хә-кәакьктәи апсидала, еиқәханы иҟоуп. Ауахәа... |
26538 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D2%AD%D1%8B%D4%A5 | Бедиатәи аберҭыԥ | Бедиатәи акомплекс иргылан X ашәышықәса анҵәамҭазы, инақәыршәаны, 999 шықәсазы. Ауахәама иргылеит еидҵоу Қырҭтәыла раԥхьатәи аҳ Баграт III Багратиони, „аепископцәа ртәарҭа“ ҳасабала, акәша-мыкәша иҟаз ақыҭақәа рацәа ауахәама иеиҭеит, ауахәама „еиуеиԥшым аҩычагақәа“ рыла иҩычеит, аҵыхәтәаны, абра анышә дамардеит. Бедиат... | Багратиони, „аепископцәа ртәарҭа“ ҳасабала, акәша-мыкәша иҟаз ақыҭақәа рацәа ауахәама иеиҭеит, ауахәама „еиуеиԥшым аҩычагақәа“ рыла иҩычеит, аҵыхәтәаны, абра анышә дамардеит. Бедиатәи аберҭыԥтә комплекст игылоуп 25 километр рыла Очамчыра иацәыхараны, Бедиа ақыҭа агәҭаны. Уи иԥ шӡаӡоу ақырҭуа архитектуратә баҟақәа иреиу... |
26539 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%88%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Ахалшентәи абаа | Абаа аҩхаа хәыҷы аҟны игылоуп, абӷьыҵлара ала ихҩоу ашьха ҳаракқәа рыгәҭа. Ашьхеибаркыра мрагылара-мраҭашәаратә хырхарҭала еиҵыхуп, абаа аплангьы убасҵәҟьоуп ишыҟоу. Абаа ахәҭа хада - мрагырахьтәи аган аҿы, зегьы реиҳа иҳаракыз аҭы ԥ аҿы акәын иахьыҟаз. Абаа агалуан ала ихкаан, | иҳаракыз аҭы ԥ аҿы акәын иахьыҟаз. Абаа агалуан ала ихкаан, уи аконтурқәа зегьы реиҳа ибзианы иубарҭоуп алада-мраҭашәарахьтәи ахәҭаҿы. Иҟоу агәаанагарала, ашьхеибаркыра |
26540 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%AC%D0%B5%D0%B2%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%B5%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B0%20%D0%90%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B8%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Ҭевдоре ацқьа ихьӡала Ахалшени иҟоу ауахәама | 1,5 м. аура змоу аҭӡамкәа мацара. Аҩналарҭа мраҭашәарахьтәи аган аҿоуп иахьыҟоу. Азал аплан еиҵыху акәакьҭаиаша аформа амоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рыцыԥ хьаӡаҿы аҿаԥсак змоу абаҟәқәа иҟоуп. Аргыларатә маҭәахәы аҳасабала ахархәара рыман | Аԥсны Ахалшени ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп заатәи абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама иргылан Фиодр ацқьа ихьӡала. Иаанханы иҟоуп 1,5 м. аура змоу аҭӡамкәа |
26542 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D3%99%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%90%D1%85%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гәандратәи Ахалара ауахәама | ауахәама () — Аԥсны Гәандра | ауахәама. Ауахәама иргылан XIX ашәышықәсазы. Азхьарԥшқәа გვარდის ამაღლების |
26543 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BD%D2%AD%D0%B8%D0%B0%D0%B4%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D1%80%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%20%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Ганҭиадтәи абырзентә уахәама | ашәышақәса II азбжазы. Азхьарԥшқәа განთიადის | Ганҭиадтәи абырзентә уахәама () — Аԥсны Ганҭиади аҳаблаҿ иҟоу ауахәама. |
26544 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BD%D2%AD%D0%B8%D0%B0%D0%B4%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0 | Ганҭиадтәи абазилика | () — Аԥсны Ганҭиади аҳаблаҿ | — Аԥсны Ганҭиади аҳаблаҿ иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан |
26545 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%B7%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D2%9B%D3%99%D0%B0 | Аҷандаратәи адольменқәа | идҵа ала, адольмен амилаҭтә ҵакы змоу иеиҭамҵуа акультуратә баҟа астатус анашьан. Адольменқәа - Аԥсны атерриториа аҟны иаарԥшыз, ахаҳә иалхыз аҳаҭгәынқәа роуп. Аԥснытәи ажәытәӡатә дольменқәа заатәи аџьаз аамҭа иаҵанакәеит. Урҭ рыргылара иалагеит ҳ.ҟ. III азқьышықәса II аҩбатәи азбжазы. Усҟан Аԥсны идыргылоз адольменқәа... | рымоуп. Ишаԥу ала, аԥхьатәи аҭӡамц ҭбаа аладахьала ма алада-мрагыларахьала иргылоуп, 0,4 м. адиаметр змоу акылҳара амоуп, уи ахаҳәтә рыԥҵә ала иадыркуан. Адәахьала аҭӡамцқәа иаарыкәыршаны ахаҳә дуқәа шьҭоуп. Аԥсыбаҩқәа рыдагьы, адольменқәа рҿы аарԥшуп аџьаз иалху аихақәа, еиуеиԥшым арԥшӡагақәа, акерамика. Уажәазы адоль... |
26546 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0%D1%88 | Гагратәи абааш | абжьарашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа გაგრის-ციხე-ჟოეკვარა | — Аԥсны Гагра ақалақь аҿы |
26547 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%D0%B0%D1%85%D1%8B%D0%B6%D3%99%D0%B6%D3%99%D0%B0%D1%80%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0 | Гагратәи ауахәама ахыжәжәарақәа | Азхьарԥшқәа გაგრის ეკლესიის ნანგრევები Аԥсны ауахәамақәа | Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа გაგრის |
26548 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%B3%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D1%80%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%20%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гагратәи абырзентә уахәама | ашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа გაგრის ბერძნული ეკლესია | Ауахәама иргылан XIX-XX ашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа გაგრის ბერძნული ეკლესია Аԥсны |
26549 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%BE%D0%BC%D0%B1%D0%BE%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%C2%AB%D0%A1%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%B8%D0%B0%20%D0%B1%D0%B0%D0%B1%D0%B0%C2%BB | Бомборатәи ауахәама «Сераиа баба» | Аԥсны Бомбора ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа | цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ბომბორის |
26550 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B0%D1%85%D0%B0%D3%A1%D0%B5%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81 | Алахаӡетәи ауахәаматә комплекс | Ауахәама иргылоуп VI-VII ашәышықәсазы. Акомплекс ахәы иқәгылоуп. Архитектуратә комплекс иалоуп 3 нефки 3 апсидаки змоу ауахәама хәыҷи, насгьы, 3 нефки абжьыркцатә апсидеи змоу абазилика дуи. Ауахәама ду аҟынтә иаанхеит аладатәи мраҭашәаратәи аҭӡамцқәа рфрагментқәа. Ауахәама аҳаштә блокқәа рыла иргылоуп, урҭ рыбжьара ак... | иацәыхараны иҟоуп ауахәама хәыҷы ахыжәжәарақәа. Уигьы аҳаштә блокқәа ирылхуп, иара убас, аргылараан ахархәара рыман ихыу аԥслымӡхаҳә иалху аҳәаҟьа дуқәеи, уааҵәҟьа иҟаҵаз ақьырмыти, ахаҳәкәымпылқәеи. Ауахәамақәа рхыбразы ахархәара аман акрамит 2 хкык - иҟьаԥсу, иара убас, иҭырҿҿоу акрамит. Ауахәамақәа IV-VI ашәышықәсақ... |
26551 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D1%85%D3%99%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Анхәатәи ауахәама | зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Алитература ახალაძე ლ., აფხაზეთის ეპიგრაფიკა როგორც საისტორიო წყარო, ლაპიდარული წარწერები I. თბ, 2005 სილოგავა ვ., სამეგრელო აფხაზეთის ეპიგრაფიკა, თბ., | 2005 სილოგავა ვ., სამეგრელო აფხაზეთის ეპიგრაფიკა, თბ., 2004 ახალაძე ლ., აფხაზეთის მატერიალური კულტურის ძეგლები, წიგნში: აფხაზეთის ისტორიი საკითხები, თბ., 2018 Виноградов А. Ю., Белецкий Д. В., Церковная архитектура Абхазии в эпоху Абхазского царства Конец VIII–X вв. М. |
26552 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B5%D2%9B%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BA%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Алеқсандровкатәи ауахәама | ашәышықәсfқәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ალექსანდროვკის | раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ალექსანდროვკის |
26553 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%85%D3%99%D2%B5%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Ахәҵатәи абаа | Абаа иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Абаа ахра иқәгылоуп, ахаҳә иалхуп. Алада-мраҭашәарантә аҩхаа шьҭоуп. Егьырҭ аганқәа зегьы аанда рыкәыршоуп. Аанда ҵаҟатәи аган аҿоуп иахьыҟоу, абаа хәыҷык ишьҭыхшәа игылоуп, убри | ахәҭаҿы ацилиндыртә форма змоу аҵыргәа хәыҷык иҟоуп, уи ахыргьагьа ала ихыбуп. Иара ԥшькәакьҭатә ашә ала абаа иадҳәалоуп. Уажәазы аргыламҭа ибгоуп. Абаа аҭӡамцқәа |
26554 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%9F%D1%8C%D0%B0%D0%BC%D4%A5%D0%B0%D0%B7%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Аџьамԥазратәи ауахәама | уахәамоуп. Иргылоуп аблок аалыҵбжа ала. Ацилиндыртә форма змоу ахыргьагьа ала ихыбуп, уи х-уаргьак ирықәгылоуп. Аныҳәарҭа апсидаҿы ҩ-ҭаҩак иҟоуп. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа | Аџьамԥазратәи ауахәама () — Аԥсны Аџьамԥазра аҳаблаҿы иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. |
26555 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%B0%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%90%D0%BC%D0%B7%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Илиа ацқьа ихьӡ зху Амзаратәи ауахәама | амҿы иалхуп. Аныҳәарҭа адашьма аҿаԥсак ала ишьҭыхуп. Апсида агежьбжататә форма амоуп, уи агәҭаны иҭаԥҟаны иҟоуп ахыргьагьатәԥенџьырк. Ауахәама ахыб амҿтәы конструкциа амоуп, ахыб ахаҭа аҭанақьы иалхуп. XX ашәышықәса 70-80 ашықәсқәа рзы уаҟа ақыҭатә алагамҭатә школ еиҿкаан. Азхьарԥшқәа ამზარის | афронтон аҿы, абарелиефтә аџьар аханы иҟоуп аамҭа ахьарбоу ахаҳә — 1910. Азал ҩ-ҩналарҭак аман — мраҭашәарахьалагьы аладахьалагьы. Уажәазы мраҭашәаратәи ашә иҭырҭәааны иҟоуп. Аладатәи ашә наҟ-ааҟ, иара убас аҩадатәи аҭӡамц аҿы ҩба-ҩба ахыргьагьатә |
26556 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B6%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Ажаратәи абаа | Ажара ақыҭан иҟоу абаа. Абаа иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан. Абаа | цәгьоуп, зыпшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа |
26557 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D1%8B%D2%9B%D3%99%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D1%86%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%82%D3%99%D0%B0%D1%80%D2%AD%D0%B0 | Мықәтәи аепископцәа ртәарҭа | ҟазҵази ахҩылааҩи рышьҭахь дарбоуп Мықәтәи аепископ хада Абраҳам. Иара Мықәтәи акафедраҿ аус иуан XIV ашәышықәса актәи азбжазы. Аҩырацқьа ажәытәтәи анҵамҭаҿы иӡбахәы ҳәоуп Мықәтәи аепископ хада Амбриа, аха иара аус аниуаз апериод ашьақәыргылара уадаҩуп. 1360-тәи ашықәсқәа раан Мықәтәи акафедра дахагылан аепископ хада Л... | аҩырацқьа (1300 ш.) ахҩылааразы аҿаҵа ҟазҵаз аепископ хада Даниел иоуп. Мықәтәи акафедраҿ иоуранагӡара аепохас азгәаҭоуп XIII ашәышықәса анҵәамҭеи XIV ашәышықәса алагамҭеи. Мықәтәи аҩырацқьа (1300ш.) аҿы, ахҩылааразы аҿаҵа ҟазҵази ахҩылааҩи рышьҭахь дарбоуп Мықәтәи аепископ хада Абраҳам. Иара Мықәтәи акафедраҿ аус иуан... |
26558 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%B4%D1%83%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Арадутәи ауахәама | Ауахәама иргылоуи икьасоу абжьарашәышықәсақәа раан. Амҿытә азалтә ргыламҭоуп. Х-ҿаԥсак змоу ацоколь иқәгылоуп. XX ашәышықәса абжьаратә ашықәсқәа рзы ауахәама | азалтә ргыламҭоуп. Х-ҿаԥсак змоу ацоколь иқәгылоуп. XX ашәышықәса абжьаратә ашықәсқәа рзы ауахәама еимыхны, амҿытә маҭәахәқәа ашкол |
26559 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D3%A1%D2%A9%D1%8B%D0%B1%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Аӡҩыбжьатәи ауахәама Мармалабаа | ауахәама Мармалабаа () — Аԥсны Аӡҩыбжьа ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама | абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа აძუბჟის |
26560 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%8C%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%90%D2%B7%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Гьаргь ацқьа ихьӡ зху Аҷандаратәи ауахәама | Азалтә ргыламҭоуп, инаау агежьбжататә апсида ала. Азал аплан иеиҵыху аԥшькәакьта аформа амоуп; уи аҩадатәи, мрҭашәаратәи, аладатәи аӡҭамцқәа рыгәҭа акака архитравтә ашәқәа иҟоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы ашә аҩ-ганк рҿы ҩба-ҩба архитравтә аԥенџьырқәеи абаҟәқәеи иҟоуп. Абаҟәқәа азал еиҩыршоит еиҟароу х-хәҭак рыла. Аныҳәа... | абаҟәқәеи иҟоуп. Абаҟәқәа азал еиҩыршоит еиҟароу х-хәҭак рыла. Аныҳәарҭеи азали еиҩшоуп аҿаԥсазаҵәытә аганқәа рыла. Апсида аҩадатәи ахәҭаҿы иҟоуп ахыргьагьатә аҵыргақәа ҩба, апсида аладатәи ахәҭаҿы аԥшькәакьтатә архитравтә аҵыргак иҟоуп. Азал аҿы аныҳәарҭа адашьма аҿаԥсак ала ишьҭыхуп. Ауахәама иргылан аҳаши аҳаштә аил... |
26562 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D1%86%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%82%D3%99%D0%B0%D1%80%D2%AD%D0%B0 | Бедиатәи аепископцәа ртәарҭа | aшәышықәсa) aшьҭaхь, aбжьaaԥнеиԥш Одышьтәи мҭaвaрцәa ракәын Бедиaтәи aепископцәеи Аԥснытәи aкaтоликоси шьaқәзырӷәӷәоз. Ихшәоу абжьаражәышықәсақәа раан, Бедиатәи аепископцәа ртәарҭа аӡиасқәа Мықәи Оқәыми рыбжьара атериториа иаҵанакуан. Аханатә Бедиатәи аепископцәа аепископ хада ититул ныҟәыргон, ХVIII ашәышықәсазы урҭ и... | Николоз (Гонглисбаиӡе), Софром (Гонглисбаиӡе). Николози Софроми Бедиатәиқәа рыӡбахә ҳәоуп XIII ашәышықәса II азбжазы иаԥҵоуп ҳәа иԥхьаӡоу Бедиатәи аныхабаа асаркьалсырҭа иану аҩыраҿ. Аепископ хада Лазаре иӡбахә ҳәоуп Синатәи ашьха аныҳәатә ақәҩыраҿы (XIV ашә.), Маркоз Бедиатәи иӡбахә ҳәоуп Аџьар цқьа аныхабаа аӷапқәа р... |
26563 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%86%D2%B3%D0%B0 | Баслатәи ацҳа | культура аматериалтә баҟа, Аҟәа, Басла аӡиас аҟны иҟоу, бжьашшарак змоу ахыргьагьатә ацҳауп. Ацҳа 35 м. ауреи 8 м. аҳаракыреи амоуп. Аҳаши ахаҳәқәеи рыла иргылоуп. Аганахьала иҟоу ахаҳәҟьаԥс иануп ақырҭуа аҩыра Асомҭаврули анбанқәа. Мраҭашәаратә аганаҿы Асомҭаврули ала адҩыла ҟаҵоуп. 2006 шықәса абҵарамза 7 рзы, Қырҭтә... | ҟаҵоуп. 2006 шықәса абҵарамза 7 рзы, Қырҭтәыла ахада идҵа ала, Баслатәи ацҳа амилаҭтә ҵакы змоу иеиҭамҵуа акультуратә баҟа акатегориа анашьан. Адҩылаҿы Қырҭтәыла аҳ Баграт III (978-1014), ма Баграт IV (1027-1072) иӡбахә ҳәоуп. ԥаса ацҳа авара игылан ашьхаруаа ржәыларақәа рҟынтә ақалақь алаларҭа зыхьчоз абааш. Аҵыхәтәан... |
26564 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B7%D1%8B%D4%A5%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Бзыԥтәи абаа | агәашәи амоуп. Абааш аџьар-ҟәырӷтә ргыламҭоуп. Аинтериер аҿы аҟәырӷ ԥшь-шьаҟак ирықәгылоуп, мрагыларахьала аԥсидқәа амоуп. Афасад адекор ала ирҩычоуп. | иҟоуп VIII-X ашәышықәсақәа ирыҵанакәа ауахәамеи егьырҭ аргыламҭақәеи рцәынхақәа. Аанда аҟәарчқәеи, аконтрфорсқәеи, агәашәи амоуп. Абааш аџьар-ҟәырӷтә ргыламҭоуп. Аинтериер аҿы аҟәырӷ ԥшь-шьаҟак |
26565 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D1%86%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%82%D3%99%D0%B0%D1%80%D2%AD%D0%B0 | Драндатәи аепископцәа ртәарҭа | ныҟәызго ауаҩы хазына иоуп, аха, ихьӡ џьаргьы иҳәом. Ари ауаҩы Драндатәи аԥшьаҩыхада Евдмон Џьаиани иакәзар ҟалап. Уи Драндатәи акафедра анапхгара азиуан XVII ашә. актәи ахԥарак азы. 1637 шықәса лаҵаразы Османтәи амшынтә десант Драндеи уи акәша-мыкәша иҟаз адгьылқәеи еимырҵәеит. Убри анеҩс, хара имгакәа, 1639 шықәсазы ... | рпанаҿы иааргеит. Убри амшала, Драндатәи аепископцәа ртәарҭа атерриториа маҷхеит. 1630 шықәса рашәара мзазы аӡиас Кәыдры алаларҭа ааигәара, Одышьтәи абаӷәаза Скәырча иҭалаз аӷба дҭатәан италиатәи амиссионер, доминикатәи абер Џьовани Џьулиано да Лука. Драндатәи адоуҳаныҟәгаҩ иара диԥыланы, аепархиахь днаиԥхьеит. Доминик... |
26637 | https://ab.wikipedia.org/wiki/2021 | 2021 | Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза | Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит |
26641 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D3%99%D1%8B%D1%80 | Хашәыр | (2014 ш.) имоуп. Азхьарԥшқәа Аофициалтә саит Азгәаҭақәа Қырҭтәыла | (2014 ш.) имоуп. Азхьарԥшқәа Аофициалтә саит Азгәаҭақәа Қырҭтәыла |
26647 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%84%D0%BE%D0%BD%20%D2%BE%D1%8B%D1%86%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0 | Афон Ҿыцтәи абаа | Абаа аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ახალი ათონის ციხე Аԥсны абаашқәа | абжьарашәышықәсақәа раан. Абаа аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп. Азхьарԥшқәа ახალი ათონის ციხე |
26651 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%BE%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Тагилонтәи ауахәама | иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа თაგილონის ეკლესია | ауахәама. Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азхьарԥшқәа თაგილონის |
26838 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B0%D0%BC%D1%81%D2%AD%D0%B0%D1%80%D0%B0 | Аамсҭара | Ахьарԥшқәа Атитулқәа | Аамсҭакьаҿ Аамсҭа |
26995 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%B1%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B0%D4%A5%D1%8B%D0%BD%D1%80%D0%B0 | Арабтәи ааԥынра | иқәырҵоит. 2012 шықәса рзы, мысратәи ауаажәларра амчра знапахьы иназгаз Мухаммед Мурси иҿагылан ақәгыларақәа еиҿыркаауа иалагеит. 2013 шықәса, рашәарамза 3 рзы, Мухаммед Мурси изырхаз, Мысра аҭыԥ змаз ақәгыларақәа рнаҩс, Мысра атәылахьчара аминистр Абдул Фаттах Ас-Сиси апрезидент дахҳәоуп ҳәа рылеиҳәеит, насгьы Аконсти... | ақәгыларақәа рнаҩс, Мысра атәылахьчара аминистр Абдул Фаттах Ас-Сиси апрезидент дахҳәоуп ҳәа рылеиҳәеит, насгьы Аконституциа аусура шаанкылоу атәы ажәлар иреиҳәеит. Жьырныҳәамза 2014 шықәса рзы, Мысра, 2011 шықәсазтәи ареволиуциа амш азгәаҭара аан, аполициеи адемонстрациа иалахәызи реидыслара иахҟьаны 49- ҩык ауаа ҭахе... |
26996 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D3%B7%D0%B0%D1%80%D1%80%D0%B0 | Аӷарра | XVIII ашәышықәса инаркны XX ашәышықәса азбжанӡа иаҵанакуа аамҭахәҭазы. Уи ҭызҵаауаз иреиуан: А. Смит, К. Маркс, Е. Реклиу, Д. Рикардо, Г. Спенсер, Т. Мальтус, Ж. Прудон, Ч. Бут и С. Раунтри. XX ашәышықәсазы арҭ аҭҵаарақәа ирыцырҵеит Ф.А. Ҳаиек, П. Таунсенд уҳәа егь. XIX ашәышықәсазы аҭаацәара ахьынӡаӷару еилыркаауан аҭ... | атәынчахәы мацара ала зыԥсы еивызго, насгьы аинфлиациа иахҟьаны иӷархаз, аусура аҟамзаара уҳәа. Аӷарра амзызқәа Аӷарра амзызқәа даараӡа еиуеиԥшымызт; ауааԥсыра рацлара, ахырҵәаратә еибашьрақәа, атәыла аӷарра, ацәаҩашәатә мзызқәа, аграбааԥсқәеи, аихбаалареи рыцлара уҳәа егь. Аӷарра ацәырҵра амзызқәа Аӷарра еиуеиԥшым амз... |
26997 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D0%91%D0%A1%D0%95 | ОБСЕ | шықәса раахыс Урыстәыла Европа ашәарҭадареи аусеицуреи рзы Аиҿкаара (ОБСЕ) акыр апозициа ӷәӷәа шааннакылаз, уи апозициа акыр атәылақәа-алахәылацәа реиҳарак рпозициа зынӡа еиԥшымызт. Абри иахҟьаны иаку азҵаарақәа акыр аԥыхын. Аамҭаказы иҟан убас еиԥш ацәажәарақәагьы, Урыстәылатәи Афедерациа Европа ашәарҭадареи аусеицуре... | аконфликтқәа рыӡбара дацхраауеит. 2010 шықәса рзы ОБСЕ ахантәаҩыс дыҟан Ҟазахсҭан ахаҭарнак, 2011 шықәса рзы – Литва Адәныҟатәи аусқәа рминистр Аудрониус Ажубалис. 2012 шықәса рзы ОБСЕ анапхгараҭара Ирландиа ашҟа ииасит, 2013 шықәса рзы ОБСЕ анапхгараҭара Украина ашҟа ииасит. 2014 шықәса рзы ОБСЕ ахантәаҩыс иалхын Швеи... |
27013 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81 | Аетнос | мыругоуп. Иара ишиашоу иамоу ахәыцра – акоммуникативтә функциақәа рнаҩсгьы, акрызҵазкуа аетносоциалтә функциақәагьы нанагӡоит. Абызшәа акзаара – ари ҭагылазаашьоуп аетникатә акзаара ашьақәгыларазы. Ас еиԥш аизааигәара абызшәа аетнос азы ихадароу обиективтә ҷыдарахоит, иара убасгьы аетникатә дҳәалазаара иасимволхоит. Уб... | рҟны, иаагәоуҭаратәы рхыбаҩ рылахь аҟны иқәацәуп, иара убасгьы адыԥшылахәра рхаҿы агәҭатәи ахәҭаҟны. Ауаҩы, зҭеиҭыԥш абарҭ аҟазшьарбагақәа ирықәшәо, кавказаа дреиуоуп ҳәа иԥхьаӡоуп. Кавказаа еснагь рцәеижь шкәакәам, аха Еиду Америкатәи Аштатқәа рҟны «ишкәакәоу» ажәа рхы иадырхәеит ауаа шкәакәақәа ралкаара азы. Кавказаа... |
27015 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B3%D3%99%D0%B0%D0%B1%D0%B7%D0%B8%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%85%D1%8C%D1%87%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%B0%D0%B4%D1%83%D0%BD%D0%B5%D0%B8%D0%B7%D0%B5%D0%B3%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B8%D2%BF%D0%BA%D0%B0%D0%B0%D1%80%D0%B0 | Агәабзиарахьчара адунеизегьтәи аиҿкаара | руеит 149 тәыла рҟынтә 7000-ҩык инареиҳаны ауаа. Аҳақьымцәеи, азеипш гәабзиарахьчара аспециалистцәеи, анаукатә усзуҩцәеи, аепидемиологцәеи рыдагьы, агәабзиарахьчара адунеизегьтәи аиҿкаараҿы аус руеит административтә, афинанстә, аинформациатә системақәа рнапхгараҭара аусхк аҿы азыҟаҵара иахысыз ауаа, иара убас агәабзиар... | акәӡам, уи идоуҳатә, исоциалтә ҭагылазаашьагьы ауп. Агәабзиара ӷәӷәа амазаара ауаҩы изин хадақәа ируакуп, иарбан расоу, дину, политикатә зхаҵароу, социалтә ҭагылазаашьоу имоу иахьмырпшыкәа. Ажәларқәа зегьы ргәабзиара фактор хаданы иҟоуп аҭынчреи ашәарҭадареи рынагӡараан, уи ахьыпшуп хазы игоу ауааи аҳәынҭқаррақәеи русе... |
27016 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D0%B5%20%D0%93%D0%BE%D0%BB%D0%BB%D1%8C%2C%20%D0%A8%D0%B0%D1%80%D0%BB%D1%8C | Де Голль, Шарль | Голль аԥыза-министрхеит. Цәыббрамза 28, 1958 шықәса рзы имҩаԥган ареферендум, 79,2 % зыбжьы азҭаз аконституциа ҿыци Ахәбатәи ареспублика аԥҵареи адгылара арҭеит. Аколониақәа (Алжир официалла Франциа иахәҭакын, калониаӡамызт) алшара роуит ахьыԥшымреи аконституциа ҿыци рыбжьара алхразы. Аколониақәа зегьы аконституциа ҿыц... | ҳәа – ари адемократиа аԥхьа адиктатура иамоу ԥыжәароуп ҳәа. Аҩбатәи – ацәалашәаратәи философиа, уи инақәыршәаны ауаҩы иусура зегьы зыдҳәалоу аинстинкти ахшыҩи реинырра ауп. Арҭ ахшыҩҵакқәа де Голль акыр хра злоу аӡбамҭақәа рыдкылара аан ахархәара риҭон, урҭ роуп иара дхазгалазгьы, анаҩс даԥызхызгьы. Иҭаацәаратә ҭагылаз... |
27097 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%85%D1%88%D1%8B%D2%A9%D1%8B%D1%80%D2%B5%D0%B0%D1%80%D0%B0 | Ахшыҩырҵара | ус еиԥш еиҳа имаҷны ианубаалоит алибералцәа рҟны. Иҟалалоит убас еиԥш, аԥсҭазаара азы иалкаау астиль алхра, насгьы ишьақәгылоу ахымҩаԥгашьа иалкаау аԥҟарақәа еилазаарак аҟны ауаҩы арҭқәа зегьы иҵабыргны ианинарбо, аилазаара ахшыҩрҵаратә нормақәа зегь раасҭа. Акультурақәа реиҿырԥшра Кристофер Петерсони (англ. Christophe... | ахшыҩрҵаратә гхақәа ртеориа, уи абас еиԥш аҳәон, иҟам ақьиареи ацәгьареи, иҟам ииашоуи ииашами, ауаатәыҩса ақьиареи ацәгьареи рзы ирымоу агәаанагарақәа дара ауаа рхаҭа роуп изыӡбаз, аилазаараҟны анхара рзымариахарц азы. Ахшыҩрҵаратә гхақәа рфилософиа аԥҵаҩыс дыԥхьаӡоуп австралиатәи афилософ Џьон Меки, уи ари атеориа иш... |
27098 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%81%D0%BF%D0%BE%D1%80%D0%B0 | Адиаспора | Аштатқәа, Канада, Молдова. Аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы зегьы иреиҳаны амигрантцәа нхара ҳәа иахьцо Испаниа, Италиа, Мысра атәылақәа рахь ауп. 5. Аполиакцәа рдиаспора Аполиак хылҵшьҭра змоу амигрантцәа, аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, 21 миллионҩык ыҟоуп. Урҭ зегь раасҭа иахьынхо ҭыԥуп Еиду Америкатәи Аштатқәа – ара инхо ап... | () — ари ажәлар рыхәҭак ауп, изхылҵыз атәыла аҟны инымхо, аха убри аан иахьынхо атәыла аҟны, иаку иҭышәынтәалоу аетникатә гәыԥқәа аԥҵаны измоу, насгьы дара рыҿиареи руаажәларреи реиԥшзаара амырӡразы, адгыларазы асоциалтә институтқәа змоу жәларуп. Аҭоурых Ус еиԥш иҟалеит аҭоурых аҟны, аетносқәа лассы-лассы дара рҵакырад... |
27099 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D0%BE%D0%BC%D1%82%D3%99%20%D1%84%D1%8B%D0%BC%D1%86%D0%B0%20%D0%B0%D0%B7%D1%8B%20%D0%96%D3%99%D0%BB%D0%B0%D1%80%D0%B1%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D2%B5%D0%B7%D1%83%D1%80%D0%B0 | Атомтә фымца азы Жәларбжьаратәи амаҵзура | ари ахылаԥшра мҩаԥыргоит Жәларбжьаратәи атомтә фымцазы амаҵзура аинспекторцәа аҭыԥқәа рҟны. Жәларбжьаратәи атомтә фымцазы амаҵзура еиуеиԥшым атәылақәа апрактикатә цхыраара рзыҟарҵоит, насгьы абжьгарақәа рырҭоит атомтә фымца ахархәашьазы апрограммақәа рымҩаԥгаразы. Арҭ апрограммақәа рхықәкы хада – адыррақәа реимдара, ат... | амаҵзура аҩбатәи амиссиас иҟан атом ахархәара хылаԥшра аҭара, уи атәы ҳәоуп аиҿкаара Аԥҟаԥҵәа аҩбатәи ахәҭаҷ аҟны. «Амаҵзура иаарласны инарҭбааны аҭынчра адгылара аҭаразы атомтә енергиа ахархәара хықәкыс иамоуп. Иахьынӡауа амаҵзура ацхыраара ҟанаҵоит, насгьы хылаԥшра анаҭоит атомтә фымца џьара арратә хықәкыс ахархәара ... |
27100 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%B4%D1%83%D0%BD%D0%B5%D0%B8%20%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0 | Адемократиатә дунеи атеориа | рымоуп, убри абеиара аибашьраҿы ибжьамӡырц азы аибашьра рхы аларгалаӡом. Аҭоурых Зегь раԥхьа европатәи афилософиа аҿы адемократиатә дунеи атеориа аарԥшын анемец философ Иммануил Кант итрактат «Наунагӡа аҭынчрахь» ала. Ари аусумҭаҿы афилософ ишьақәиргылеит агипотеза: адемократиатә ҳәынҭқаррақәа жәларбжьаратәи аизыҟазааш... | аполитикатә, арратә потенциал адемократиатә ҳәынҭқаррақәа рҿы реиҟарамра, уи иахылҵуеит аиҿагылара дара рыбжьара аресурсқәа рзыҳәан. Иара убасгьы аекономикатә еицхьыԥшымра еиҟараны ишаӡам атәылақәа-алахәылацәа рыбжьара. Акыр акритика азыруеит аабыкьа адемократиа ахьышьақәыргылаз аҳәынҭқаррақәа рхымҩаԥгашьа. Ареалистцәа... |
27181 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D0%BD%D0%B3%D0%B8 | Банги | Ареспублика ақалақьқәа | Банги () |
27201 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%B0%D0%B8%20%D0%B0%D1%86%D2%9B%D1%8C%D0%B0%20%D0%B8%D1%85%D1%8C%D3%A1%20%D0%B7%D1%85%D1%83%20%D0%A5%D3%99%D0%B0%D4%A5%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Николаи ацқьа ихьӡ зху Хәаԥтәи ауахәама | ихьӡала, X ашәышықәсазы. Ахцәажәара 1967 шықәсазы, Хәаԥ анхаҩцәа, адгьылаарыхра аан аадырԥшит адҩылақәа зныз ахаҳәқәа, дара абарҭ ахаҳәқәа Д. Гәлиа ихьӡ зху аԥсуа бызшәеи, алитературеи, аҭоурыхи ринститут ашҟа инаргеит. Хара имгакәа, аҟазараҭҵааҩы Леон Шервашиӡе Хәаԥ азалтә уахәамақәа ҩба ааирԥшит. Урҭ аныдрыцқьоз, руа... | дара абарҭ ахаҳәқәа Д. Гәлиа ихьӡ зху аԥсуа бызшәеи, алитературеи, аҭоурыхи ринститут ашҟа инаргеит. Хара имгакәа, аҟазараҭҵааҩы Леон Шервашиӡе Хәаԥ азалтә уахәамақәа ҩба ааирԥшит. Урҭ аныдрыцқьоз, руакы аҿы аарԥшын адҩылақәа зну ахаҳәқәа рфрагментқәа. Абарҭ афрагментәқеи уаанӡа иаарԥшыз адҩылақәа рфрагментқәеи рыла иа... |
27202 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D1%86%D3%99%D0%B0%20%D0%B4%D0%B7%D1%8B%D1%85%D1%88%D0%B0%D0%B7%20%D0%BB%D1%8B%D1%85%D1%8C%D3%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B0%20%D2%B4%D0%B0%D2%9F%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%91%D0%B8%D1%80%D1%86%D1%85%D0%B0%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Анцәа дзыхшаз лыхьӡала Ҵаҟатәи Бирцха иҟоу ауахәама | Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азалтә ргыламҭоуп. Анцәадзыхшаз лыхьӡала иҟоу ауахәама ахәы иқәгылан. | Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Азалтә ргыламҭоуп. Анцәадзыхшаз лыхьӡала иҟоу ауахәама ахәы иқәгылан. |
27204 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D4%A4%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0%D1%88%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0%20%E2%80%9E%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B0%E2%80%9C | Ԥақәашьтәи ауахәама „Абаа“ | Аҭыԥантәи аԥсуаа уи „Абаа“ ҳәа иашьҭоуп. 2018 шықәса нанҳәазы, Қырҭтәыла акультуратә ҭынха ахьчара амилаҭтә агентра ала абриауахәама акультуратә ҭынха абаҟа астатус | ирылху агалуан ала, уи алада-мрҭашәаратә ган аҟынтә аҩналарҭа амоуп. Аҭыԥантәи аԥсуаа уи „Абаа“ ҳәа иашьҭоуп. 2018 шықәса нанҳәазы, Қырҭтәыла акультуратә ҭынха ахьчара амилаҭтә агентра ала |
27209 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D1%81%D1%8B%D0%B3%D3%99%D1%85%D3%99%D0%B0%20%D0%B0%D1%88%D1%8C%D1%85%D0%B0%D0%BD%20%D0%B8%D2%9F%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Мсыгәхәа ашьхан иҟоу ауахәама | 2 километрак рнеҩс, Аҷануа ашьха анаараҿ даҽа уахәамак аадырԥшит, уи, иара иахьыҟаз аҭыԥ инақәыршәаны, «Аҷануа ауахәама» ҳәаахьӡарҵеит. Мсыгәхәа ашьхаҿ иҟоу ауахәамеи „Аҷануа ауахәамеи“ иазкны аҩыратә хыҵхырҭақәа рҿы адыррақәа иҟам, абарҭ ауахәамақәа ирызку ҿырҳәалатәи аинформациагьы аанымхеит. А. Кациа ишиҩуа ала, Мсы... | аарԥшын ажәытәӡәатә акульттә ргыламҭа ахыжәжәарақәа, раԥхьаӡа акәны абри аҭыԥ аҿы археологиатә ҭҵаарақәа мҩаԥигеит аԥсуа аҭоурых-культуратә ҭынхара аҭҵааҩы Вианор ԥачулиа, аха, анеҩс, Қырҭтәыла абаҟақәа рыхьчара ауаажәларреи Қырҭтәыла аҵарадырратә академиа иаҵанакәа Д. Гәлиа ихьӡ зху абызшәеи, алитературеи, аҭоурыхи ри... |
27210 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D3%B6%D1%83%D0%BC%D1%83%D1%80%D0%B8%D1%88%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Ӷумуришьтәи ауахәама | Аԥсны Ӷәымрышь ақыҭа агәҭаны иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан XIX ашәышықәсазы. Анефктәи азалтә ргыламҭоуп. Иргылан 1888-1889 шықәсқәа | апринципла еиқәҵоу ахаҳәдуқәа ирылхуп. Аладатәи аҭӡамц аҿы ахыргьагьа аформа змоу аԥенџьыри ашәи иҟоуп. Мраҭашәаратә аҭӡамц хыхьтәи ахәҭаҿгьы ахыргьагьатә аԥенџьыр иҟоуп. Азхьарԥшқәа ღუმურიშის |
27212 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D3%B6%D1%83%D0%BC%D1%83%D1%80%D0%B8%D1%88%D1%8C%D1%82%D3%99%D0%B8%20%28%D0%A1%D0%B0%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BE%D1%82%D3%99%D0%B8%29%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Ӷумуришьтәи (Сагергаотәи) ауахәама | 1955 шықәсазы ауахәама ахыжәжәарақәа рҿы аарԥшын ақырҭуа асомҭаврули адҩыла зныз ахаҳәҟьаԥс: Адҩыла ҟаҵан XI ашәышықәсазы. Ахаҳәҟьаԥс Аҟәатәи аҳәынҭқарратә музеи аҿы ишьҭоуп. Ауахәама ихкаан ахаҳәгәалқәа ирылхыз агалуан | ахаҳәла. Ауахәама иргылан XVI ашәышықәсазы уаанӡа абрааҵәҟьа иҟаз, XI ашәышықәса иаҵанакәаз нефктәи азалтә уахәама ауасхыр аҿы. 1955 шықәсазы ауахәама ахыжәжәарақәа рҿы аарԥшын ақырҭуа асомҭаврули адҩыла зныз ахаҳәҟьаԥс: Адҩыла ҟаҵан |
27215 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BA%D0%BE%D1%80%D1%80%D1%83%D0%BF%D1%86%D0%B8%D0%B0 | Акоррупциа | ртәгьы; егьырҭ зегь раԥхьа иргылатәу амотивқәа иреиуоуп: аҵарадырра, ааӡара, асоциалтә ҭакԥхықәра, ахдырра алаҟәра, аҭакԥхықәра амамзаара, иара убасгьы акоррупциа акт иалахәу егьырҭ рхатәы ҟазшьарбагақәа, раагарҭа амаҷра; азинтәи аӡбарҭатәи система адисфункциа, ас еиԥш азинеилагаразы иашьашәалоу ахьырхәра аҟамзаара, аз... | рҟны мацара акәымкәа, ахатәы сектор аҟынгьы. Ари афеномен ҷыдарақәас иамоу иреиуоуп амаҵзуратә хаҿи уи аусурҭа ҭыԥла аиқәыршәаҩи рыбжьара, аинтересқәа рыбжьара, даҽакала иуҳәозар, анаплакқәа, асоциум, аҳәынҭқарра уҳәа рҟны ицәырҵуа аконфликт. Акоррупциа аҟазаара афактор хаданы иҟоуп феидак алгара, аиура (уи материалтәы... |
27216 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%B0%D1%81%D1%81%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%B0%D0%BC%D0%BB%D0%B0%D0%BA%D1%80%D0%B0 | Амассатә амлакра | Илиа («3-я Книга Царств», гл. 16—19 и «4-я Книга Царств» гл. 1—2, 1—15) израильтәи аҳ Ахав ихаан дынхон, уи изымҵахырхәо Ваалу (амра) диашьапкуан, ижәларгьы ари аидол иашьапкларц рыдиҵон. Илиа Ахав иахь днеины Анцәа ихьӡала иеиҳәеит урҭ ашықәсқәа рзы арыцҳарақәа шыҟало, избанзар ақәа ауам, аӡаӡа аҳәом, анцәа ианимыҳәа ... | амлакра ӷәӷәа 1845 шықәса инаркны 1849 шықәсанӡа ибжьанакыз аамҭахәҭазы Ирландиа (ирл. An Gorta Mór, англ. Great Famine, Ирландиа акортоштә млакра ҳәагьы изышьҭаз) аҭыԥ аман амлакра ӷәӷәа. Уи зыхҟьаз илаҵаны ирымаз акортош зегьы аҿкы Phytophthora infestans иахьаҟьашьыз ауп. Китаитәи амлакра ӷәӷәа аан, уи аҭыԥ аман 1959... |
27225 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%95%D0%B8%D0%B4%D1%83%20%D0%90%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D2%AD%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D0%A0%D0%B5%D0%B8%D2%BF%D0%BA%D0%B0%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%B0%D0%B1%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D2%9F%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%BC%D1%87%D2%9B%D3%99%D0%B0 | Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа | зегьы абжьаҟазаратә мчрақәа уа рыҟазаара иахьақәшаҳаҭмыз аҭыԥқәа рахь (аҿырԥштәқәа: Сомалитәии Босниатәии абжьаҟазаратә операциа). Арҭ абжьаҟазаратә миссиақәа ирыдыз ҳасабтәқәак рынагӡара залыршамхеит, ирымаз аресурсқәеи аперсонали рзымхарала. Арҭ аманшәаламрақәа ирыхҟьаны, зегь реиҳа ихьаа ӷәӷәаны иҟалаз массатә уаҩшь... | абжьгарақәа; абжьаҟазаҩцәа рхымҩаԥгашьа аиӷьтәразы аусқәа аднакылалар акәын; абџьар алгаразы, адемобилизациа, ареинтеграциа рзы апрограммақәа шьақәнаргылалар акәын; иара убасгьы азинмч ахьчара аметодқәеи, егьырҭ азҵаарақәа рыӡбареи рзы аметодқәа еиқәнаршәар акәын. 2006 шықәса лаҵарамзазы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҭынчр... |
27227 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%83%D1%80%D0%B4%D0%B0%D0%BB%D1%8C%2C%20%D0%90%D0%BB%D1%8C%D0%B2%D0%B0 | Миурдаль, Альва | 1938 шықәса инаркны 1947 шықәсанӡа лара аҳәса аусдкылаҩцәеи аусуҩцәеи Жәларбжьаратәи рфедерациа ахада ихаҭыԥуаҩ имаҵзура аанылкылон. 1949 шықәса инаркны 1955 шықәсанӡа Еиду Америкатәи Аштатқәа, Ниуи- Иорк ақалақь аҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара администрациа аҟны аус луан. Анаҩс, 1961 шықәсанӡа Швециа ацҳаражәҳәаҩыс Инди... | акыр акьыԥхьымҭақәа рнаҩс, Альва ауаажәларратә усуразы лкариера хацлыркуеит. 1938 шықәса инаркны 1947 шықәсанӡа лара аҳәса аусдкылаҩцәеи аусуҩцәеи Жәларбжьаратәи рфедерациа ахада ихаҭыԥуаҩ имаҵзура аанылкылон. 1949 шықәса инаркны 1955 шықәсанӡа Еиду Америкатәи Аштатқәа, Ниуи- Иорк ақалақь аҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара ... |
27231 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D1%80%D1%83%2C%20%D0%8F%D1%8C%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D1%85%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BB | Неру, Џьавахарлал | аштат ахԥатәи ахәҭа Пакистан анапаҵаҟа иҟалеит, аха ахәҭа хада Индиа аилазаара иалаҵан. Аиндусцәа реиҳараҩык ИНК агәра ргон. 1947 шықәсазтәи алхрақәа раан Неру ицнагаҩцәа апарламент аҟны 86% аҭыԥқәа раанкылара рылшеит. Неру ибзоурала индиатәи аҳратәрақәа зегьы Индиатәи Ахеилак адҵара илшеит – 555 рахьтә 601. 1954 шықәс... | амашьынаргылара, анефти арацәеи рааглыхрақәа, аметаллургиа еиқәаҵәа уҳәа рганахь ала аҳәынҭқарра заҵәык акәын азин змаз анаплак ҿыцқәа рыргыларазы. Ихадаз 17 обиект ааглыхра иадҳәалаз ҳәынҭқарратәқәаны ирылаҳәан. 1948 шықәса рзы Индиа Арезервтә банк милаҭтә банкны иҟаҵан, 1949 шықәса рзы ахатә банкқәа русурагьы аҳәынҭқ... |
27234 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%83%D0%B0%D0%B0%D4%A5%D1%81%D1%8B%D1%80%D0%B0%20%D1%80%D1%8B%D2%BF%D0%B8%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%B0%D0%B8%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D0%BA%D1%81 | Ауааԥсыра рыҿиара аиндекс | рыҩаӡара, ауааԥсыра шаҟа ақәра нырҵуа, иара убас ауаа рыԥсҭазаара егьырҭ аганқәа зеиԥшроу аилкааразы арбагақәа. Ауааԥсыра рыҿиара аиндекс атәылақәеи арегионқәеи реиҿырԥшразы зегьы еицырзеиԥшу мыругоуп. Атермин ахаҭа англыз бызшәала Human Development Index (HDI) абас ирыҩуеит. Иҟоуп еиҭагоу аматериалқәа рҿы уи агуманита... | цхыраареи зегьы еиҟараны ироуроуп, асоциалтә еиҟарамра аԥыхтәуп. Ус аҳәынҭқарра еиҳа ауаҩы изааигәахоит ҳәа рыԥхьаӡоит. Аекономикатә ҿиара ари аҭагылазаашьаҿы ауаҩы идыррақәа рхархәаразы алшара инаҭар ауп. Ауаҩы ипотенциал ахархәараҿы апроблемақәа анцәырҵуа аҿиара ҟалаӡом, убри аан еиҳа ихадахоит ауаажәларра, аекономик... |
27237 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%95%D0%B8%D0%B4%D1%83%20%D0%90%D0%BC%D0%B8%D0%BB%D0%B0%D2%AD%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D0%A0%D0%B5%D0%B8%D2%BF%D0%BA%D0%B0%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%90%D1%85%D3%99%D1%8B%D2%B7%D1%82%D3%99%D1%8B%20%D1%84%D0%BE%D0%BD%D0%B4 | Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ахәыҷтәы фонд | иҟарҵо алагалақәа рыла. Аҩбатәи ацхыраара афонд иаиуеит хықәкылатәи апрограммақәа рзы атәылақәа-адонорцәа рҟынтә. Алагалақәа рҟынтәи хынҩажәа процент ИУНИСЕФ идәықәнаҵоит ихьысҳан иҿио атәылақәа рахь, убри аҟнытә аԥарақәа рыбжа Африка атәылақәа рахь ицоит. Ибжьаратәу ахашәала змоу атәылақәа ирзоурыжьуеит ахыԥхьаӡара зе... | измоу. ИУНИСЕФ Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҟынтәи аԥара аиуӡом, иара аусура шьақәгылоуп агәыҳалалратә шьаҭала. Аусура мҩаԥысуеит аиҳабырақәа, акорпоративтә еиҿкаарақәа, хаҭала ауаа иҟарҵо алагалақәа рыла. Аҩбатәи ацхыраара афонд иаиуеит хықәкылатәи апрограммақәа рзы атәылақәа-адонорцәа рҟынтә. Алагалақәа рҟынтәи хынҩажәа... |
27238 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D1%83%D0%B3%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B8%D0%B1%D0%B0%D1%88%D1%8C%D1%80%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0 | Иугославиатәи аибашьрақәа | рзы дара-дара еидыҵит. Ишьақәгылеит ихьыԥшым даҽа ҩ-ҳәынҭқаррак: Сербиеи Черногориеи. Иугославиа даара идууз, европатәи аҳәынҭқаррақәа ируакыз, еснагь ахорватцәа, асербцәа, аԥсылманцәа ирзеиԥшыз ҩныкны иԥхьаӡан. Аха 90-тәи ашықәсқәа рзы уи даара иуадаҩыз амилаҭбжьаратә конфликт иалагалан. 1992 шықәса рзы Иугославиа азы... | аҟны инхо ажәларқәа рыбжьара, аетникабжьаратә конфликтқәа даара иҵаулоу аҭоурыхтә шьаҭақәа рымоуп. 1371 шықәса рзы аславиан жәларқәа аҭырқәцәа асербцәа рҵакырадгьыл аҟынтәи иқәырцо иалагеит. Аҭырқәа-османцәа рыла Сербиа анапахьы аагара иахҟьаны, аславиан уаажәларра рыхәҭак аислам динхаҵарахь ихьанарԥшит. Ажәаатәи ашәыш... |
27240 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D0%B5%D0%B1%D1%81%2C%20%D0%98%D1%83%D1%9F%D1%8C%D0%B8%D0%BD | Дебс, Иуџьин | мҩаԥнагоит Аҩадатәи аихамҩа ду аҟны. Уи ақәгылара жәаа мшы ицон. Аихамҩа зтәыз аԥшәмацәа аусуцәа рыдҵақәа зегьы ирықәшаҳаҭхоит. 1894 ш., лаҵарамза – Дебс напхгара аиҭоит аихамҩа аусзуҩцәа рықәгылара ду, уи атәыла 23 еихамҩатә цәаҳәа аҵанакит (Пульмановская стачка). Усҟантәи Еиду Америкатәи Аштатқәа рхада Г. Кливленд ид... | зегьы иреиҳаз амассатә қәгыларан, Дебс фымз иқәҵаны дҭаркуеит. Аӡбарҭаҿ уи дихьчон еицырдыруаз адукат Кларенс Дерроу. Дерроу (иара убасгьы америкатәи асоциал-демократцәа рԥыза Виктор Бергери) иоуп Дебс асоциалисттә ҵара дадзыԥхьалазгьы. Абахҭаҿ Едвард Беллами, Роберт Блетчфорд, Карл Каутски, Карл Маркс, асоциалистцәа р... |
27241 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D2%AD%D0%B0%D0%B0%20%D1%80%D0%B5%D0%BF%D0%BE%D1%81 | Нарҭаа репос | аԥсуа ҵарауаҩ Шьалуа Инал-иԥа иҩуан: «…Аепос хазы игоу афрагментқәа аԥхьарца ианҵаны ашәаны ирҳәоит. Аха иашәаны ҳаамҭанӡа иааӡаз аепос ахәҭақәа – абжьи амузыкеи ахьузеидымхуа, даараӡа имаҷуп (иҟоуп иҷыдоу Нарҭаа рмелодиа), зны-зынлагьы акәашара ацуп (иаҳҳәап «Нарҭаа лан лашәа» аҟны ишыҟоу еиԥш). Аԥсуаа изларыԥхьаӡо ал... | хацзыркыз, уи ахаҿгьы игылоу, ахәышҭаарамца еиқәырханы иаазго, аҩнаҭа ныҟәызго, иҟалаша здыруа, жәлар рырҵаҩысгьы иҟоу». Саҭанеи пату ду лықәырҵоит Нарҭаа зегьы, дара рыбжьара зегьы иреиҳаӡоу астатус змоугьы лара лоуп. Егьырҭ аҳәса рхаҿсахьақәа уи аҟара ирацәаны иуԥылом Нарҭаа рҳәамҭақәа рҟны. Аҭыԥҳацәа еиҳарак афырхац... |
27242 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B7%D0%B8%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%82%D3%99%20%D2%B3%D3%99%D1%8B%D0%BD%D2%AD%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%80%D0%B0 | Апрезиденттә ҳәынҭқарра | Ас еиԥш алкаа ҟазҵо аҭҵааҩцәа раппонентцәа ишазгәарҭо ала, арҭ азинмчқәа Урыстәылатәи Афедерациа Ахеилак ҷыдалатәи аӡбамҭақәа рыла ишьақәнарӷәӷәар ауп. Дара ззаиуа апрезидентбжатә ҳәынҭқарра ауп. Убри аан иҳәатәуп арҭ аспециалистцәа ас еиԥш атәылаҟны апарламент даара иԥсыҽуп ҳәа шырыԥхьаӡо. Апрезиденттә ҳәынҭқарра аҟны... | уҳәа. Президенттә ҳәынҭқарраны иԥхьаӡоуп аҳәынҭқарра, уи ахадас иҟоу азинқәа зегьы имоуп. Ахада иоуп анагӡаратә мчра аусурагьы ҳәаақәызҵо. Иҟалалоит ус еиԥш аҭагылазаашьақәа, аамҭақәак рзы иара аминистрцәа реилазаарагьы напхгара анаиҭо. Апрезиденттә ҳәынҭқарра аҷыдарақәа Ас еиԥш аҳәынҭқарра аиҿкаашьа аформа аҷыдарақәа ... |
27243 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%BD%2C%20%D0%A4%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%86 | Фанон, Франц | Иаԥҵамҭақәа 1952 шықәсазы, Фанон иҭижьыз ашәҟәы «Чёрная кожа, белые маски» аҟны ӷәӷәала иаҿаԥиҽуеит арасизми аколониализми. Уи ахқәа руак аҿы иҳәоит шаҟа анырра ӷәӷәа инаҭаз, зцәа шкәакәоу афранцыз хәыҷы иан ианлызҿиҭуа: «Мама, бихәаԥш, анегр!» Аха Фанон ари аҭагылазаашьа даиааины, иҭахуп еиликаарц адунеи зегь аҟны ако... | ареволиуциатә қәԥара аиҿкаара ҿыцқәа ридеиатә гәышьҭыхцәеи атеоретикцәеи дыруаӡәкуп. Анысмҩа Франц Фанон – францыз бызшәала ицәажәоз вест-индиатәи револиуционеруп, социалтә философуп, психоаналитикуп. Ахԥатәи адунеи атәылақәа аколониа рхыхразы ареволиуциатә қәԥара аиҿкаара ҿыцқәа ридеиатә гәышьҭыхцәеи атеоретикцәеи дыр... |
27244 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D0%B8%D0%B0%D2%B5%D3%99%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0 | Ииаҵәоу аполитика | иаԥҵоу аиаҵәақәа рпартиа иаку, ирзеиԥшу идеологиак иқәныҟәозар алшоит, уи иаанагом иааҳакәыршаны иҟоу аԥсабара мацара ауп ҳәа уахь иаҵанакуа, уахь иаҵанакыр ауеит егьырҭ ауадаҩрақәагьы — асоциалтә иашамра, аколлегиалтә ӡбамҭа адкылара, апоцифизм. Аиаҵәақәа ргәаанагара ала, арҭ азҵаарақәа дара рыԥсабаратә хылҵшьҭрала еи... | Бельгиа уҳәа реиԥш иҟоу атәылақәа рҟны — урҭ асоциал-демократцәеи дареи коалициак иалоуп. Австралиеи Еиду Америкатәи Аштатқәеи рҟынгьы аекологиатә традициақәа даара иӷәӷәоуп, аха араатәи «аиаҵәақәа» аполитикатә аренақәа рҟны иааира дуқәак рзымгеит. Иҳәатәуп убасгьы, «аиаҵәақәа» реихьӡарақәа шрыдҳәалоу дара ридеиақәа мр... |
27245 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%84%D1%83%D0%BD%D0%B4%D0%B0%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B7%D0%BC | Афундаментализм | иаагоу ажәа афундаментализм (Fundamentum) иаанагоит адинхаҵаратә, афилософиатә, аморалтә, асоциалтә ҵысрақәа рыхьӡ еидызкыло. Афундаментализм иаҿадыргылоит асекулиаризациеи аглобализациеи рыпроцессқәа. Аханатә афундаментализм анцәырҵ ҵакыс иаман иԥшьоу аҩырақәа ирну ишаныҵәҟьоу раԥхьареи, реиҭагареи. Аха анаҩс афундаме... | илшоит: раԥхьатәи агәыԥ ахь иаҵанакуеит авраамтә (авраамические) динхаҵарақәа шьаҭас измоу аҵысрақәа, аҩбатәи — индуизми буддизми рҿы ицәырҵыз. Иааизакны афундаментализм иаанаго уалацәажәозар, иара шьақәгылоуп иуԥсахыр иҟамло апостулатқәеи, атрадициақәа зыԥсахуа аҿыц лагалақәа рҿагылареи рыпринципқәа рыла. Иара убас, а... |
27246 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%9A%D1%8C%D0%B0%D1%87%20%D0%B0%D1%83%D0%B0%D1%85%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B0 | Қьач ауахәама | ихьӡала идыргылазаарын. Аҟазараҭҵааҩцәа ргәаанагарала, Қьач ауахәама Григол Ханӡҭели иҵаҩцәа идыргылаз Неӡви ауахәама (Борџьомтәи амуниципалитет) иеиԥшуп. Ауахәама аҟынтә аҭӡамцқәа мацара аанхеит. Аҩыратә хыҵхырҭақәа рҿы ауахәама аӡбахәы ҳәам. Қьач ауахәама аҟынтә иаанхаз аҭоурыххҳәаа аԥсуаа раҳ Гьаргь II (922- 957 шш.... | абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама абашҳа (травертин) ала ихҩоуп. Қьач ауахәама аныхаҷаԥа аҿы иаанханы иҟоуп Гыртәыла аҳ Леван Дадиани 1640 шықәсазы иҟаиҵаз адҩыла: XVII ашәышықәсазы, аԥсуаа абри аҭыԥаҿы рышьаҭа андыркы ашьҭахь, Қьач ауахәама Қьач-абаа ахьӡарҵеит. Азхьарԥшқәа სოფ. კვიტოულის ქიაჩის ეკლესია Аԥсны |
27247 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D1%82%D0%B8%D1%81%D0%B5%D0%BC%D0%B8%D1%82%D0%B8%D0%B7%D0%BC | Антисемитизм | ашьҭахь, ауриацәа рықәыӷәӷәаразы амассатә акциақәа ирыцҵан. 660 ҭыԥ ирылаҵәеит урҭ аиҿагыларақәа. 1911 шықәсазы Киев 12 шықәса зхыҵуаз аҷкәын ишьра ихарарҵеит азауад аусзуҩы М. Беилис. Уи аус атәы адунеи иалаҵәеит. 1913 ш. аӡбарҭаҿы иара ииашамкәа ахара шидырҵаз шьақәырӷәӷәан. Уи аамҭазы Урыстәыла ицәырҵит аҭоурыхтә фа... | Германиа аҟны . Антисемитизм атермин ацәырҵра амзызқәа Антисемитизм ацәырҵра амзызқәа ҭызҵаауа анаукатә усзуҩцәа ҩ-гәыԥкны рҽыршоит: асубстанционалистцәеи афункционалистцәеи рыла. Асубстанционалистцәа ирыԥхьаӡоит антисемитизм ацәырҵра ауриацәа рхаҭақәа ирхароуп ҳәа, афункционалистцәа – уи ацәырҵра аҭыԥантәи аконфликтқә... |
27248 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%BF%D1%8B%D2%B5%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%80%D0%B0 | Ампыҵахалара | рыӡбара аҟнытә рыҽныркылаларц. Абасала, аибашьра мацара акәымкәа, амч ахархәара иарбан формазаалакгьы иахәаԥшуа иалагеит жәларбжьаратәи-изакәандаратәу усны, уи еиԥш аус азин аиура зыҟамло. Абарҭқәа инарықәыршәаны, иарбанызаалак аннексиа - ампыҵахалара закәан шьаҭак аманы изыҟалом. Аҳәынҭқаррақәа аиуристтә шьаҭала ирыду... | уи ажәабатәи ахәҭаҷ аҟны иаартны хәдықәҵара азнауан аҳәынҭқаррақәа рҵакырадгьылтә акзаарақәеи, аҳәынҭқаррақәа рполитикатә хьыԥшымреи, ажәаҩатәии ажәафтәии ахәҭаҷқәа рҟны акәзар, аибашьра алагара азин ԥкын. Анаҩс, ихадараз шьаҿаны иҟалеит Келлог-Бриан ипакт (1982 ш.) амчра аиура, уи аибашьра азы азин ҟанаҵомызт, аполити... |
27249 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D0%BF%D1%88%D2%9B%D0%BE%D1%83%20%D0%B0%D0%BC%D1%87%D1%80%D0%B0 | Ипшқоу амчра | роуит. Хазы игоу усмҩаԥгатәқәахеит, Китаи аполитика аҟны «иԥшқоу амчра» аарԥшра аусхк аҟны, 2008 шықәса рзы Пекин Аолимпиатә хәмаррақәа рымҩаԥгара. Урыстәыла Урыстәылатәи Афедерациа апрезидент иусԥҟа ала, 2007 шықәса, рашәарамза 21 рзы иаԥҵан «Аурыс дунеи» («Русский мир») зыхьӡырҵаз афонд. Иҟоуп убас еиԥш агәаанагара, ... | аграждантә еилазаара, аинформациа-коммуникациатә, агәыҳалалратә уҳәа аметодқәа, атехнологиақәа, итрадициатәу адипломатиатә методқәа хазырҭәаауа алшарақәа шьаҭас ишамоу. Иҟоуп еиуеиԥшым «иԥшқоу амчра» аинститутқәа, насгьы иаарту Урыстәылатәи адипломатиа, уахь иаҵанакуеит: Аҳәынҭқарратә мчрақәа рорганқәа, зегь раԥхьаӡа и... |
27284 | https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D0%B0-%D0%B7%D0%B0%D0%BB | Камантәи абаа-зал | аргыламҭа дууп, апланла иеиҵыху акәакьҭаиаша ауп. Аҭӡамцқәа еиқәханы иҟоуп 2 метрак аҩаӡараҟны. Аҩадатәи аҭӡамц аҿы аҩналарҭа амоуп. Ауахәама аҩычаратә хаҳәқәа рформеи ршәагеи еиԤшым. | иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Абаа-зал Каман ақыҭа мрагыларахьтәи ахәҭаҿы, абнара ала ихҩоу ахәы иқәгылоуп, ҩ-ргыламҭак рыла ишьақәгылоуп. Аҩадахьала иҟоу аргыламҭа дууп, апланла иеиҵыху акәакьҭаиаша ауп. Аҭӡамцқәа еиқәханы иҟоуп 2 метрак |