text
stringlengths
0
31.6M
metadata
dict
कर्णावती /ˈəɑːəː/) ) उत अहमदाबाद-महानगरं गुजरातराज्यस्य अहमदाबादमण्डलस्य प्रशासनिककेन्द्रमस्ति । गुजरातराज्यस्य बृहत्तममेतन्नगरं भारतस्य महानगरेषु पञ्चमम् अस्ति । अस्य कर्णावती इति नामान्तरं प्रख्यातमस्ति । अत्र गान्धि-आश्रमः, 'सिदी-सैयदनी जाली', 'काङ्करिया'तडागः, साबरमती 'रिवरफ्रन्ट्' च प्रेक्षणीयस्थलानि सन्ति । 11 श...
{ "source": "wikipedia" }
क्रि.पू. 57तमे वर्षे विक्रमादित्यः शकान् पराजित्य उज्जयिनीं वशीकृतवान् । उज्जयिन्याम् अस्य आस्थाने नवरत्नानि इति प्रसिद्धाः नव कोविदाः कवयः आसन् | ते धन्वन्तरी, क्षपणकः, अमरसिंहः, शङ्कुः, वेतालभट्टः, घटकर्परः, कालिदासः, वराहमिहिरः, वररुचिः च, श्रेष्ठाः कवयः महान्तः वैद्याः, विज्ञानिनः, खगोलशास्त्रज्ञाः च आसन् । अयं संस...
{ "source": "wikipedia" }
भारतम् एकं स्वाधीन-संयुक्तगणराज्यम् । देशेऽस्मिन् 29 राज्यानि तथा 7 केन्द्रशासिताः प्रदेशाः सन्ति ।
{ "source": "wikipedia" }
उत्तराखण्डराज्ये किञ्चन मण्डलम् अस्ति पिथौरागढमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति पिथौरागढनगरम् ।
{ "source": "wikipedia" }
शिवरात्रि महापर्वस्य हार्दिक्यः शुभाषयाः माघमास्स्य कृष्णपक्षस्य चतुर्दश्यां तिथौ आचर्यते महाशिवरात्रिपर्व । प्रयागपुष्करः यथा तीर्थराज: इति उच्यते तथैव महाशिवरात्रि: व्रतराज: इति उच्यते ।शिवरात्रि महापर्वस्य हार्दिक्यः शुभाषयाः। एतत् पर्व यद्यपि शैवाणां परमपवित्रं तथापि अन्यै: अपि आचरणीयम् अन्यथा तेषां पूजाफलं नश्यति ...
{ "source": "wikipedia" }
आचार्यः रघुवीरः महान् भाषाविद्, प्रख्यातविद्वान्‌, राजनीतिकनेता तथा भारतीयधरोहर आसित्। ""
{ "source": "wikipedia" }
अस्य चिह्नस्य परिकल्पना उदय कुमार धर्मलिङ्गम्-नामकेन यूना कृता । उदयः इण्डियन् इस्टिट्यूट् ऑफ् टेकनॉलजि बॉम्बे-तः परिकल्पनाविषये स्नातकपदवीधरः अस्ति । चिह्नस्य परिकल्पनां प्राप्तुम् एकस्याः स्पर्धायाः आयोजनं वित्तमन्त्रालयेन कृतमासीत् । तस्यां स्पर्धायां सहस्राधिकाः स्पर्धालवः स्वपरिकल्पनाम् अयच्छन् । तासु उदयस्य परिकल...
{ "source": "wikipedia" }
के. कामराज दक्षिणभारतस्य प्रसिद्धः राजनेता आसीत् । अयं भारतीयराष्ट्रियकॉङ्ग्रेस्-पक्षस्य नेता आसीत् । ई. स. 1954 तमवर्षस्य अप्रैल मासस्य 13 दिनाङ्कतः ई. स. 1963 तमवर्षस्य अक्टूबर-मासस्य 2 दिनाङ्कपर्यन्तं कामराजः तमिळ्नाडु-राज्यस्य मुख्यमन्त्रित्वेन पदारूढः आसीत् । ई. स. 1964 तमे वर्षे कामराजः मृत्योः अनन्तरं सर्वकारेण ...
{ "source": "wikipedia" }
तत्र भूतसूक्ष्मकेषु अभिव्यक्तधर्मकेषु देशकालनिमित्तानुभवाअच्छिन्नेषु या समापत्तिः सा सविचारेत्युच्यते । तत्राप्येकबुद्धिनिर्ग्राह्यमेवोदितधर्मविशिष्टं भूतसूक्ष्ममालम्बनीभूतं समाधिप्रज्ञायामुपतिष्ठते ।या पुनः सर्वथा सर्वतःशान्तोदिताव्यपदेश्यधर्मानवच्छिन्नेषु सर्वधर्मानुपातिषु सर्वधर्मात्मकेषु समापत्तिः सा निर्विचारेत्यु...
{ "source": "wikipedia" }
इन्फोसिस् लिमिटेड् इत्येषा संस्था बहुराष्ट्रियसूचनातन्त्रज्ञानसंस्था । अस्याः केन्द्रं भारतदेशस्य बेङ्गलूरुनगरे वर्तते । भारते विद्यमानासु बृहत्तमासु सूचनातन्त्रज्ञानसंस्थासु अन्यतमा वर्तते एषा । अस्यां संस्थायां 1,45,000 उद्योगिनः वर्तन्ते । अस्याः संस्थायाः 9 तन्त्रांशाभिवृद्धिकेन्द्राणि भारते वर्तन्ते । अमेरिका, चीन...
{ "source": "wikipedia" }
कानिचन प्रमुखकषायाणाम् आवली अत्र कृता अस्ति -
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः सप्तमोध्यायस्य ज्ञानविज्ञानयोगस्य विंशतितमः श्लोकः । कामैः तैः तैः हृतज्ञानाः प्रपद्यन्ते अन्यदेवताः तं तं नियमम् आस्थाय प्रकृत्या नियताः स्वया ॥ 20 ॥ तैः तैः कामैः हृतज्ञानाः स्वया प्रकृत्या नियताः तं तं नियमम् आस्थाय अन्यदेवताः प्रपद्यन्ते । अनेकविधैः अभिलाषैः अपगतविवेकाः केचन जनाः स्वस्य स्वभावेन नि...
{ "source": "wikipedia" }
धनं तु वित्तम्।
{ "source": "wikipedia" }
एडकल्लुगुहाः अम्बल् वायिल् समीपे स्थिताः एताः गुहाः नवीनशिलायुगस्य जनानां वासस्थानानि आसन् | गुहायां भित्तिषु अपूर्वाणि चित्राणि सन्ति । एतम् अधिकृत्य एडकल्लुगुड्डद मेले, चलनचित्रं कन्नडभाषया निर्मितम् अस्ति । साहसिकाः एव अत्र आगन्तुं समर्थाः भवन्ति ।अअत्र आगमनेन इतिहासदर्शनं सम्यग्भवति । क्यालिकट् तः 98 कि.मी सुलतानब...
{ "source": "wikipedia" }
कर्णाटकस्य अष्टाविंशतिलोकसभाक्षेत्रेषु अन्यतमम् अस्ति गुल्बर्गालोकसभाक्षेत्रम्। अत्र अष्टविधानसभाक्षेत्राणि अन्तर्भवन्ति । तेषु अन्यतमम् अस्ति उत्तरगुल्बर्गाविधानसभाक्षेत्रम्। कर्णाटके विधानसभाक्षेत्रेषु अस्य सङ्ख्या 45। उत्तरगुल्बर्गाविधानसभाक्षेत्रं मण्डलदृष्ट्या गुलबर्गामण्डले अन्तर्भवति । निर्वाचनक्षेत्रदृष्ट्या अप...
{ "source": "wikipedia" }
भूनिम्बूकः इत्यत्पि नामयुक्तम् एतत् सस्यं गुल्मरूपेण प्ररोहति । कालमेघः कश्चित् बहुवर्षीयः औषधीयः वृक्षकः अस्ति । अस्य वैज्ञानिकं नाम एंडोग्रेफिस पैनिकुलाटा इति । अस्य पत्रेभ्यः कालमेघी इति उपक्षारः प्राप्यते यः आयुर्वेदीयचिकित्साक्रमे उपयुज्यते । अयं गुल्मः श्रीलङ्कामूलनिवासी सत्यपि दक्षिणेशियाभागे सर्वत्र दृश्यते । अ...
{ "source": "wikipedia" }
तमिळ्साहित्यक्षेत्रे सङ्घकालसाहित्यानि एव अति पुरातनानि सन्ति । तेषु अष्टादशग्रन्थानां सङ्ग्रहः अस्ति “ पदिनेण् कीळ् कणक्कु “ । तेषु अन्यतमं “ तिरुक्कुरळ्“ अस्ति । तिरुक्कुरळ् लोकप्रसिद्धः तमिळ्ग्रन्थः अस्ति । तस्य लेखक: तिरुवळ्ळुवर् अस्ति । एषः ग्रन्थः जीवनरीतिं बोधयति । मानवानां लौकिक-अलौकिक-जीवनस्य प्रवर्तनार्थं ये ...
{ "source": "wikipedia" }
वृषभराशिः द्वादशराशिषु अन्यतमः । द्वादश राशयः मेषराशिः, वृषभराशिः, मिथुनराशिः, कर्कटराशिः, सिंहराशिः, कन्यारशिः, तुलाराशिः, वृश्चिकराशिः, धनूराशिः, मकरराशिः, कुम्भराशिः, मीनराशिः च सन्ति । वृषभद्वयं शकटे योज्यते चेदपि हले योज्यते चेदपि समानतया कार्यं कुरुतः । किन्तु एकः वृषभः भवति चेत् तस्मिन् असमत्वं दृश्यते । स्वेच्छ...
{ "source": "wikipedia" }
संस्कृतविश्वविद्यालयः 1824 सम्वत्सरे स्थापितः । 1823 सम्वत्सरे 17 दिनाङ्के जुलाईमासे गर्भनरजेनारेलद्वारा एकः प्रस्तावः इतपूर्वं वेङ्गलप्रेसिडेन्सि निमित्तं जनशिक्षासंक्रान्तः एकः साधारणतया गोष्ठ्याः निर्माणर्थं इदं कर्मं सक्रियरुपेण विवेचनाधीनम् आसीत् । गोष्ठ्यां एइच.टि.प्रिन्सेपः, मेकेल, एइच. उइलन्स च इति प्राच्याविद्...
{ "source": "wikipedia" }
एकतामूर्तिः अर्थात् स्टैच्यू ऑफ यूनिटी /ˈɛəɑːːɪɪ/) गुजरातराज्ये निर्मितः कश्चन प्रकल्पः । भारतस्य लौहपुरुषस्य मूर्तिः एव एकतामूर्तिः अस्ति । यतो हि लौहपुरुषः एकतायाः प्रतीकः आसीत् । अस्य मूर्तिनिर्माणस्य विचारधारायाः पृष्ठभूमौ लौहपुरुषस्य भारतैकतायाः विचाराः सन्ति । विनोबा भावे-महाभागस्य मते भारतीयेतिहासे लौहपुरुषस्य अ...
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः एकादशोऽध्यायस्य विश्वरूपदर्शनयोगस्य पञ्चपञ्चाशत्तमः श्लोकः । मत्कर्मकृत् मत्परमः मद्भक्तः सवर्जितः निर्वैरः सर्वभूतेषु यः सः माम् एति पाण्डव ॥ 55 ॥ पाण्डव ! यः मत्कर्मकृत् मत्परमः मद्भक्तः सवर्जितः सर्वभूतेषु निर्वैरः सः माम् एति । अर्जुन ! यः पुरुषः मदर्थकर्मकारी मन्निः मत्सेवकः विषयसरहितः सर्वप्राणिष...
{ "source": "wikipedia" }
भारतीयकालगणनानुगुणं वर्षस्य 12मासेषु अयं नवमः मासः । मृगशिरनक्षत्रसम्बद्धः अयं मासः । कार्तिकमासस्य अनन्तरं पुष्यमासात् पूर्वम् अयं मासः तिष्ठति । भगवान् श्रीकृष्णः गीतायां ”मासानां मार्गशीर्षोऽहम्” इति उक्तवान् अतः साधकानाम् अयं मासः पुण्यतमः । मार्गशीर्षामावास्या तिथौ तिलामावास्या आयाति ।
{ "source": "wikipedia" }
1706 तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्। • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9 • 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19 • 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29 • 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39 • 40 • 41 • 42 • 43 • 44 • 45 • 46 • 47 • 48 • 49 • 50 • 51 • 52 • 53 • 54 •...
{ "source": "wikipedia" }
पाण्डवाः महाभारतस्य प्रधानभागाः । पञ्चपण्डवाः इत्येव प्रसिद्धाः। तेषु युधिष्ठिरः ज्येष्ठः, भीमसेनः मध्यमः, अर्जुनः तृतीयः, नकुलः सहदेवः च यमलौ । पाण्डवानां पिता पाण्डुः अतः एतेषां तत् नाम अस्ति । पाण्डुः महाप्रतापी चन्द्रान्वयस्य राजा । अस्य द्वे भार्ये आस्ताम् । एका कुन्ती अपरा माद्री इति । युधिष्ठिरः, भीमसेनः, अर्जुन...
{ "source": "wikipedia" }
स्वामी अखण्डानन्द सरस्वती कश्चन महान् पण्डितः आसीत् । शास्त्रवेदान्तादिषु विषयेषु सः बहु ज्ञातवान् आसीत् । भागवतपुराणविषये समीचीनप्रवचनं तेन क्रियते स्म । सः 1911 तमे वर्षे जुलैमासस्य 25 तमे दिनाङ्के वाराणसिमण्डलस्य महारैग्रामे जातः । तस्य पितामहः एतं प्राप्तुं वृन्दावनस्य भगवन्तं श्रीशन्तनुबेहारीं प्रार्थितवान् आसीत्...
{ "source": "wikipedia" }
’मण्डलम्’, 'जनपदम्’, 'जिल्ला’ इत्यादिभिः पदैः निर्दिष्टानि नामानि आङ्लभाषायाः "" इति अर्थं सूचयन्ति । कार्यनिर्वहणदृष्ट्या राज्यस्य अथवा केन्द्रशासितप्रदेशस्य मण्डलैः विभागः कृतः दृश्यते । तानि मण्डलानि पुनश्च उपमण्डलैः विभक्तानि भवन्ति ।राज्यस्य वा केन्द्रशासितप्रदेशस्य वा कार्याङ्गस्य विभागीयकेन्द्रं भवति। मण्डलानि ...
{ "source": "wikipedia" }
30 दिसम्बर-दिनाङ्कः ग्रेगोरीयन-पञ्चाङ्गानुसारं वर्षस्य त्रिशताधिकचतुःषष्टितमं दिनम् । लिप्-वर्षानुगुणम् त्रिशताधिकचतुःषष्टितमं दिनम् एतत् । एतस्मात् दिनात् वर्षान्ताय 1 दिनम् अवशिष्टम् ।
{ "source": "wikipedia" }
इन्दोनेशिया देशस्य सञ्जय राजवंशस्य शासकः।
{ "source": "wikipedia" }
यष्टिकन्दुकक्रीडा एका प्रसिद्धा कन्दुकक्रीडा वर्तते । वर्तमानसमये एषा भारतदेशस्य राष्ट्रियक्रीडा वर्तते । कन्दुकं प्रति विश्वमानवस्याकर्षणमतीव प्राचीनकालादेव प्रवृत्तं प्रतीयते । हस्ताभ्यां पद्भ्यां कन्दुक-क्रीडनान्याचरन्तः कदाचिदुपकरणैरपि क्रीडितुं विहितोत्साहा बालाः कठोरं कन्दुकं यष्टया ताडयित्वाऽपि खेलनमारभन्त । अस...
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः चतुर्दशोऽध्यायस्य गुणत्रयविभागयोगस्य द्वादशः श्लोकः । लोभः प्रवृत्तिः आरम्भः कर्मणाम् अशमः स्पृहा रजसि एतानि जायन्ते विवृद्धे भरतर्षभ ॥ 12 ॥ भरतर्षभ ! लोभः प्रवृत्तिः कर्मणाम् आरम्भः अशमः स्पृहा एतानि रजसि विवृद्धे जायन्ते । अर्जुन ! पुरुषस्य यदा लोलुपत्वम्, निरन्तरप्रयत्नः, काम्येषुं निषिद्धेषु च कर्म...
{ "source": "wikipedia" }
यस्मात् पर्वतत् अग्निः बहिः निस्सरति सः एव अग्निपर्व‌तः। भूमौ विविधा: अग्निपर्व‌ता: वर्तन्ते ।तेषु बृहत्तम: ननु मौना लोवा हवयीदेशे अस्ति । भारतस्य प्रधानभागे न दृश्यते एकोपि अग्निपर्वत:। सौर्ययूथस्य सर्वोत्तर अग्निपर्वतस्तु मङलग्रहे स्थितः ओलिम्पस् मोमन्स्) फलकम्:- द्विविधौ लावा माग्मा च । अधिकमुन्नतं न निस्सारति पर...
{ "source": "wikipedia" }
नीलकण्ठदीक्षितः ‘नीलकण्ठविजयचम्पूः’ इत्येतं ग्रन्थं रचितवान् अस्ति । एषः प्रसिद्धपण्डितस्य अप्पय्यदीक्षितस्य सहोदरः । एतस्य पितुः नाम नारायणदीक्षितः इति । मातुः नाम भूमिदेवि इति । नीलकण्ठदीक्षितः स्वग्रन्थे वदति - ‘अहम् एतं ग्रन्थं 4738 तमे कलिवर्षे रचितवान्’ इति । अतः एतत् तु स्पष्टं यत् एषः सप्तदशे शतके आसीत् इति ।नी...
{ "source": "wikipedia" }
श्रीभगवान् उवाच - अयं भगवद्गीतायाः षष्ठोध्यायस्य आत्मसंयमयोगस्य पञ्चत्रिंशत्तमः श्लोकः । असंशयं महाबाहो मनः दुर्निग्रहं चलम् अभ्यासेन तु कौन्तेय वैराग्येण च गृह्यते ॥ महाबाहो ! असंशयम् मनः दुर्निग्रहं चलम् । कौन्तेय ! अभ्यासेन तु वैराग्येण च गृह्यते । हे अर्जुन ! मनः नियन्त्रयितुम् अशक्यं चञ्चलं च इत्यत्र संशयः नास्ति ...
{ "source": "wikipedia" }
किङ्ग्स् 11 पञ्जाबः इत्येषः गणः भारतीयप्रीमियर् लीग् मध्ये अन्यतमः वर्तते । एषः गणः मोहाली नगरं प्रातिनिधत्ते । आडं गिल्क्रिस्ट् एतस्य गणस्य नायकः । नेस् वाडिया, प्रीति ज़िन्टा एतस्य गणस्य निर्वाहकौ स्तः । अस्माकं देशः
{ "source": "wikipedia" }
भारतीयजनतापक्षः इत्येषः भारतवर्षस्य कश्चन राजननैतिकपक्षः । अधुना अस्य पक्षस्य अध्यक्षः अस्ति अमितशाहः। 1980 तमस्य वर्षस्य डिसेम्बर् मासे भारतीयजनतापक्षः संस्थापितः । वर्तमानकाले भारतीयजनतापक्षः भारतवर्षस्य द्वितीयबृहत्तमपक्षः । भारतीय-राजनीतेः पटभूमौ दक्षिणपन्थिरूपेण अस्य ख्यातिः अस्ति। डा. श्यामाप्रसाद मुखर्जी 1951 तम...
{ "source": "wikipedia" }
बेळ्ळूरु कृष्णमाचार् सुन्दरराज ऐय्यङ्गार् प्रसिद्धः योगगुरुः । आ प्रपञ्चे भारतीययोगस्य प्रचारं कर्तुं महान् प्रयासः कृतः । योगविषये बहवः विद्वत्पूर्णग्रन्थाः अनेन लिखिताः सन्ति । योगक्षेत्रे तस्य योगदानं पुरस्कृत्य 2014 तमस्य वर्षस्य पद्मविभूषणप्रशस्तिः तस्य कृते घोषितः अस्ति । बेळ्ळूरु कृष्णमाचार् सुन्दरराज ऐय्यङ्गा...
{ "source": "wikipedia" }
अर्जुन उवाच अयं भगवद्गीतायाः प्रथमोध्यायस्य अर्जुनविषादयोगस्य एकविंशतितमः श्लोकः । सेनयोः, उभयोः, मध्ये, रथम्, स्थापय, मे, अच्युत ॥ अच्युत ! सेनयोः उभयोः मध्ये मे रथं स्थापय । हे कृष्ण ! अनयोः कौरव पाण्डवसेनयोः मध्यभागे मम रथं स्थापय । ://....
{ "source": "wikipedia" }
एकं भौतिकतत्त्वम् अस्ति।
{ "source": "wikipedia" }
जशपुरमण्डलम् छत्तीसगढराज्ये स्थितं किञ्चन मण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रं जशपुर नगरम् । स्क्रिप्ट त्रुटि: " " ऐसा कोई मॉड्यूल नहीं है। जशपुरमण्डलस्य विस्तारः 2029 चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । अस्मिन् मण्डलम् परितः ओडिशाराज्यम्, झारखण्डराज्यम् च अस्ति । 2001 जनगणनानुगुणं जशपुरमण्डलस्य जनसङ्ख्या 799199 अस्ति । अस्मिन् ...
{ "source": "wikipedia" }
अयम् आडुबान् जान् जेम्स् पक्षिणां चित्रणं कृतवान् प्रकृतिप्रियः । प्रकृतिप्रियाणां सर्वेषाम् अपि चिरपरिचितं नाम एतत् अयम् आडुबान् जान् जेम्स् इति । सः ज्ञानार्जने कलायां च समानतया आसक्तः आसीत् । अयम् आडुबान् जान् जेम्स् 1785 तमे वर्षे एप्रिल् मासस्य 26 तमे दिनाङ्के जन्म प्राप्नोत् । अस्य पिता फ्रेञ्च्–नौकाधिकारी आसीत् ...
{ "source": "wikipedia" }
प्रभाकरस्यैव मतमनुसृत्य प्राभाकरसम्प्रदायं प्रवृत्तमिति सर्वविदितम् । शबरस्वामिनामनन्तरं शबरभाष्य विवेचनरतानां वार्तिकटीकादिग्रन्थानां प्राधान्येन द्वे शाखे प्रसृते, ययोरेका भाट्टमतमिति नाम्ना ख्यातिमगात् अपरा च प्राभाकरमतं गुरुमतं वेति नाम्ना प्रसिद्धिमुपागता। यद्यपि ‘मुरारेस्तृतीयपन्थाः’ इति तृतीयसम्प्रदायो विद्यते त...
{ "source": "wikipedia" }
1401 तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्। • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9 • 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19 • 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29 • 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39 • 40 • 41 • 42 • 43 • 44 • 45 • 46 • 47 • 48 • 49 • 50 • 51 • 52 • 53 • 54 •...
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः अष्टादशोऽध्यायस्य मोक्षसंन्यासयोगस्य नवपञ्चाशत्तमः श्लोकः । यदि अहङ्कारम् आश्रित्य न योत्स्य इति मन्यसे मिथ्या एष व्यवसायः ते प्रकृतिः त्वां नियोक्ष्यति ॥ यदि अहङ्कारम् आश्रित्य न योत्स्ये इति मन्यसे एषः ते व्यवसायः मिथ्या । प्रकृतिः त्वां नियोक्ष्यति। यदि त्वम् अहङ्कारम् आश्रित्य अहं युद्धं न करोमि इत...
{ "source": "wikipedia" }
अष्टादशसु महापुराणेषु चत्वारि पुराणानि प्राचीनतमानि सन्ति । तानि मत्स्य -ब्रह्माण्ड-वायु-विष्णुपुराणानि । महाप्रलयावसरे भगवान् श्री विष्णुः मत्स्यावतारं धृत्वा मनुम् उद्दिश्य दत्तं बोधनम् एव इदं पुराणम् । अस्मिन् हरिशिवयोः उभयोः अपि स्तुतिः विद्यते इत्येतत् वैशिष्ट्यम् । अस्मिन् पुराणे 14,000 श्लोकाः 291 अध्यायेषु विद्...
{ "source": "wikipedia" }
दिन्तिलगोरम्भकथा पञ्चतन्त्रस्य मित्रभेदतन्त्रस्य तृतीया कथा वर्तते। पञ्चतन्त्रस्य कथानुसारं दमनकाख्यः शृगालः सञ्जीवकाख्यं वृषभम् एतां कथां कथयति। दिन्तिलनामकस्य वणिजः सम्मानः एकस्य निम्नराजकर्मकरस्य आपमानेन गच्छति, ततश्च तस्य कर्मकरस्य प्रसन्ने सति सः पुनः स्वप्रतिष्ठां लभते इति मुख्यांशः वर्तते। पिङ्गलकाख्यः सिंहः यद...
{ "source": "wikipedia" }
इयं मरीचिका अपि भारते वर्धमानः, महता प्रमाणेन उपयुज्यमानः च सस्यजन्यः आहारपदार्थः । एषा मरीचिका आङ्लभाषायां इति उच्यते । अस्याः मरीचिकायाः वैज्ञानिकं नाम अस्ति इति । भारते सर्वत्र मरीचिकायाः उपयोगः क्रियते एव । कटुरसयुक्तानाम् आहारपदार्थानां निर्माणे मरीचिकायाः पात्रं महत् भवति । संस्कृते मरीचिकायाः “लङ्का” इति अपि ...
{ "source": "wikipedia" }
91 तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः साधारण-वर्षः आसीत्। • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9 • 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19 • 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29 • 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39 • 40 • 41 • 42 • 43 • 44 • 45 • 46 • 47 • 48 • 49 • 50 • 51 • 52 • 53 • 54 • 5...
{ "source": "wikipedia" }
प्रकाश् राज् एकः प्रथितः निर्देशकः निर्मापकः नटः च। तस्य पूर्वतननाम प्रकाश् रै। तमिळचलच्चित्रनिर्देशकः के बालचन्द्रस्य मार्गदर्शनानुसारं सः प्रकाश् राज् इति नाम परिवर्तं कृतवान् । सः बेङलूरु नगरे कर्णाटक राज्यस्य 26 मार्च् मासस्य 1965 वर्षे जनितः। सः कन्नड भाषाभिग्न पिता तुळु भाषिन् मातापितरौ जनितः। प्रकाष् राज् बेङलू...
{ "source": "wikipedia" }
मानवरहितविमानम् भवति स्वयंक्रियं विमानम् । अस्य विमानस्य परिचलना साक्षात् मनुष्येण न क्रियते । दूरवर्तिस्थलात् विमानमिदं चालितम् भवति । एतेन विशेष-सामरिककौशलेन दूरवर्ती स्थले आक्रमणं तथा सुक्ष्मनिरीक्षणं कर्तुं शक्यते । मानवरहितविमानम् एवञ्च आग्नेयास्त्रम् इत्यनयोः पार्थक्यम् भवति‌- वर्तमानकाले सर्वपेक्षया चर्चितं मान...
{ "source": "wikipedia" }
अम्बिकादत्तव्यासः सामवतनाटके स्वपरिचयं प्रस्तुवन्नाह- जनकोऽस्य दुर्गादत्तः। अयं बिहारप्रदेशे संस्कृताध्यापनं कृतवान्। अस्य स्थितिकलः ई 1858 तः 1900 पर्यण्तम्। शिवराजविजयं, कथाकुसुमं, धर्माधमकलकलं, मित्रालापः, सामवतं चास्य संकृतकाव्यकृतयः। अयम् ऐतिहासिक उपन्यासः। अस्य कथावस्तु विरामत्रये विभक्तमस्ति। प्रतिविरामं चत्वारो...
{ "source": "wikipedia" }
कुमार गन्धर्वः ख्यातः हिन्दुस्तानीसङ्गीतस्य गायकः । अस्य मूलं नाम शिवपुत्रः सिद्धरामय्य कोङ्काळी इति । एषः क्रि.श. 1924 तमवर्षस्य एप्रिल् मासस्य अष्टमे दिने धारवाडप्रदेशे अजायत । बाल्ये क्षयरोगेन पीडितः एकः पुप्फुसः निष्क्रियः अभवत् । अतः एकेन पुप्फुसबलेन सङ्गीताभ्यासः अनिवार्यः अभवत् । अतः स्वगानशैलीं दौर्बल्येन सह स...
{ "source": "wikipedia" }
912 तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः अधिवर्षः आसीत्। • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9 • 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19 • 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29 • 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39 • 40 • 41 • 42 • 43 • 44 • 45 • 46 • 47 • 48 • 49 • 50 • 51 • 52 • 53 • 54 • 55 •...
{ "source": "wikipedia" }
हिन्दुधर्मः • इतिहासः त्रिमूर्तयःब्रह्मा • विष्णुः • महेश्वरः अन्यदेवताःसरस्वती · लक्ष्मीः · पार्वतीशक्तिः · दुर्गा · कालीगणेशः · सुब्रह्मण्यः · अय्यप्पःरामः · कृष्णःहनूमान्प्रजापतिः · रुद्रःइन्द्रः · अग्निः · वायुः · निॠतिःभूमिः · वरुणः · कुबेरः · ईशानः ब्रह्म · ॐ · ईश्वरःआत्मा · मायाकर्म · संस्काराःपु्रुार्थाःधर्मः ·...
{ "source": "wikipedia" }
श्रीकृष्णभट्टस्य स्थितिकालः - 1675 क्रिस्ताब्दतः 1761 क्रिस्ताब्दपर्यन्तं स्वीक्रियते । अयम् आन्ध्रप्रदेशस्य तैलङ्गब्राह्मणपरिवारे जनिं लेभे । अयं जयपुरनरेशस्य द्वितीयजयसिंहस्य तत्पुत्रस्य ईश्वरसिंहस्य च सभापण्डितः आसीत् । तौ 1611 तः 1750 वर्षपर्यन्तं शासनं चक्रतुः । ततः पूर्वं कविः बून्दीराज्याश्रये अतिष्ठत् । आश्रयद...
{ "source": "wikipedia" }
पनसवृक्षः नित्यहरिद्वर्णकननस्य कश्चित् महावृक्षविशेशः । अयं वृक्षः एशियाखण्डस्य आग्नेयपूर्वदिशायाम् अधिकं प्ररोहति । पनसवृक्षाः भरतस्य वेलाभूप्रदेशेषु अपि अधिकतया दृश्यते । आवर्षम् अस्मिन् हरिद्वर्णपत्राणि शोभन्ते । पर्णानि 10-20सें.मी. दीर्घाणि भवन्ति । विश्वे वृक्षेषु सम्भव्यमनफलेषु पनसफलमेव बृहत्तममं भवति । फलानां च...
{ "source": "wikipedia" }
तूवूम्बा आस्ट्रेलिया देश्स्य एकः नगरं अस्ति । आस्ट्रेलिया एक: महाद्वीप: किञ्चन राष्‍ट्रं च अस्ति |
{ "source": "wikipedia" }
कर्णाटकस्य अष्टाविंशतिलोकसभाक्षेत्रेषु अन्यतमम् अस्ति दावणगेरेलोकसभाक्षेत्रम्। अत्र अष्टविधानसभाक्षेत्राणि अन्तर्भवन्ति । तेषु अन्यतमम् अस्ति दक्षिणदावणगेरेविधानसभाक्षेत्रम्। कर्णाटके विधानसभाक्षेत्रेषु अस्य सङ्ख्या 107। जगळूरुविधानसभाक्षेत्रं मण्डलदृष्ट्या दावणगेरेमण्डले अन्तर्भवति । निर्वाचनक्षेत्रदृष्ट्या दावणगेरेलो...
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः षष्ठोध्यायस्य आत्मसंयमयोगस्य सप्तदशः श्लोकः। युक्ताहारविहारस्य युक्तचेष्टस्य कर्मसु युक्तस्वप्नावबोधस्य योगः भवति दुःखहा ॥ युक्ताहारविहारस्य कर्मसु युक्तचेष्टस्य युक्तस्वप्नावबोधस्य योगः दुःखहा भवति । यः यथाकालं परिमितमेव अश्नाति तथा सञ्चरति, यः धर्मसम्मते कार्ये यथाकालं व्यापृतो भवति, यः यथाकालं निद्र...
{ "source": "wikipedia" }
दक्षिणी महासागरः एकः सागरं अस्ति |
{ "source": "wikipedia" }
इन्दौरमण्डलम् /ˈɪɔːəəəə/) इत्येतत् भारतस्य मध्यभागे स्थितस्य मध्यप्रदेशराज्यस्य इन्दौरविभागे अन्तर्गतं किञ्चन मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति इन्दौर इति नगरम् । इन्दौरमण्डलस्य विस्तारः 3,898 चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । मध्यप्रदेशराज्यस्य पश्चिमभागे इदं मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य पूर्वे देवासमण्डलं, पश...
{ "source": "wikipedia" }
काळीनदी उत्तरकन्नडमण्डलस्य कारवारद्वारा प्रवहन्ती भारतस्य काचन नदी । उत्तरकन्नडमण्डलस्य 13.5 लक्षजनानां जीवनाधारम् ।एषा पश्चिमघट्टेषु जन्म प्राप्य सिन्धुसागरं प्रवहति ।
{ "source": "wikipedia" }
€ 47,270,334 राफेल् नडाल् इति ख्यातः टेन्निस् क्रीडान्नुः 1986 तमे वर्षे जून् त्रुतीय दिनाङ्के जन्म लेभे।सः स्पेन् देशस्य वृत्तिनिरतानां टेन्निस् क्रीडालूनां सङ्घद्वा जगतः द्वितीय श्रेयाङ्कितो वर्तते।सार्वकालिक श्रेष्ठक्रीडालुषु अन्यतमः एषः। मृदङ्कणे एतस्य यशस्विता एतस्मै "मृदङ्कणसार्वभौम" इति ख्यातिं आनयत्। अतः कृत्वै...
{ "source": "wikipedia" }
डॉ मेघनाद साहा /ˈɛɡəɑːə ɑːɑː/) भारतस्य प्रख्यातः वैज्ञानिकः, शिक्षकश्च । डॉ मेघनादः स्वाध्ययनं 1913 तमे वर्षे समापयत् । तस्मात् वर्षात् आजीवनं सः विज्ञानस्य सेवायै सातत्येन कार्यमकरोत् । 1913 तमे वर्षे सः 'इण्डियन् साइंस कॉङ्ग्रेस् एसोशिएशन्'-संस्थायाः स्थापनायां महत्त्वपूर्णं योगदानम् अकरोत् । 1925 तमे वर्षे सः 'साइंस...
{ "source": "wikipedia" }
नैनितालमण्डलम् /ˈɛɪɪɑːəəəə/) उत्तराखण्डराज्यस्य कुमाऊंविभागे स्थितं किञ्चन मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति नैनिताल इति नगरम् । नैनितालमण्डलं मन्दिर-पर्यटन-तडाग-प्राकृतिकदृश्यादिभ्यः प्रख्यातमस्ति । आङ्ग्लकालीनप्रासादाः अपि वीक्षणीयाः सन्ति अत्र । नैनितालमण्डलस्य विस्तारः 3,860 च.कि.मी.-मितः । उत्तराखण्डरा...
{ "source": "wikipedia" }
12 नवम्बर-दिनाङ्कः ग्रेगोरीयन-पञ्चाङ्गानुसारं वर्षस्य त्रिशताधिकषोडशं दिनम् । लिप्-वर्षानुगुणम् त्रिशताधिकसप्तदशं दिनम् एतत् । एतस्मात् दिनात् वर्षान्ताय 49 दिनानि अवशिष्टानि ।
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः प्रथमोध्यायस्य अर्जुनविषादयोगस्य प्रथमः श्लोकः । धर्मक्षेत्रे, कुरुक्षेत्रे, समवेताः, युयुत्सवः, मामकाः, पाण्डवाः, च, एव, किम्, अकुर्वत, सञ्जय सञ्जय ! धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे समेवेताः युयुत्सवः मामकाः पाण्डवाः च एव किम् अकुर्वत ? 'हे सञ्जय ! मत्पुत्राः पाण्डुपुत्राश्च युद्धं कर्तुम् उत्सुकाः सन्तः धर...
{ "source": "wikipedia" }
नाशिकमण्डलं महाराष्ट्रराज्ये स्थितं मण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रं नाशिक इत्येतन्नगरम् | मण्डलमिदम् ऐतिहासिकदृष्ट्या महत्त्वपूर्णं यतो हि राम-सीता-लक्ष्मणानाम् 14 वर्षीयवनवासस्य मुख्यस्थानं नाशिक आसीत् इति मन्यते । नाशिकमण्डलस्य विस्तारः 15,530 च.कि.मी. अस्ति । अस्य मण्डलस्य पूर्वदिशि जळगावमण्डलं, पश्चिमदिशि गुजरातर...
{ "source": "wikipedia" }
धारमण्डलम् /ˈðɑːəəəə/) इत्येतत् भारतस्य मध्यभागे स्थितस्य मध्यप्रदेशराज्यस्य इन्दौरविभागे अन्तर्गतं किञ्चन मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति धार इति नगरम् । धारमण्डलस्य विस्तारः 8,153 चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । मध्यप्रदेशराज्यस्य पश्चिमभागे इदं मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य पूर्वे इन्दौरमण्डलं, पश्चिमे झा...
{ "source": "wikipedia" }
विकरणीयप्रदूषणम् नाम आङ्ग्लभाषायां इत्य्च्यते । विकरणीयप्रदूषणस्य विभिन्नानि कारणानि सन्ति । प्रकाशरश्र्मिः पृथ्वीतः परिवर्त्य विकरणीकृता भवति । प्रकाशरश्र्मिः यदा पृथिव्याःसंयोगे आगच्छति तदैव विकरणीकरणं भवति । कदाचित् आकाशे एव आकाशीयविक्रणीकरणं भवति । रेडियोधर्मीपदार्थानामुपयोगेन जातं विकरणीकरणम् । विशेषतः आण्विकशक्...
{ "source": "wikipedia" }
भारतस्य किञ्चन राज्यम् अस्ति जम्मूकाश्मीरराज्यम् । अस्मिन् राज्ये किञ्चन मण्डलम् अस्ति बडगांवमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति बडगांव ।
{ "source": "wikipedia" }
अयं भगवद्गीतायाः दशमोऽध्यायस्य विभूतियोगस्य अष्टाविंशतितमः श्लोकः । आयुधानाम् अहं वज्रं धेनूनाम् अस्मि कामधुक् प्रजनः च अस्मि कन्दर्पः सर्पाणाम् अस्मि वासुकिः ॥ 28 ॥ अहम् आयुधानां वज्रं धेनूनां कामधुक् प्रजनः कन्दर्पः सर्पाणां वासुकिः च अस्मि । शस्त्रेषु अहं दधीचेः अस्थ्ना निर्मितं वज्रायुधम् अस्मि । धेनुषु कामधेनुः अस...
{ "source": "wikipedia" }
खरहरप्रियरागः कर्णाटकशास्त्रीयसङ्गीतस्य कश्चन रागः । मेलकर्तृरागव्यवस्थायाः अनुगुणम् अयं रागः 22 तमः मेलकर्तृरागः अस्ति। पूर्वस्मिन् काले एतस्य रागस्य नाम "हरप्रय" इत्येव स्यत्। यदा "कटपयादि" व्यवस्था आगता, तदा "खर" इति उपसर्ग: आगत: इति केचन जनानां अभिप्राय: । एष: राग: 22 मेलकर्तृराग: अस्ति । खरहरस्य रामस्य प्रिय: राग:...
{ "source": "wikipedia" }
चतुरङ्गक्रीडा एका बहुप्रसिद्धा साम्प्रदायिकक्रीडा वर्तते । चतुरङ्गक्रीडा द्वन्द्वक्रीडा वर्तते । एषा क्रीडा शारिपट्टे क्रीडन्ति । अस्मिन् शारिपट्टे 64 समचतुरस्राः वर्तन्ते । एतादृशाः समचतुरस्राः एकस्मिन् पङ्क्तौ अष्ट योजितं वर्तते । आहत्य अष्टपङ्क्तयः वर्तन्ते । अत्र प्रत्येकस्य क्रीडकस्य सविधे 16 पदातयः भवन्ति । तेषा...
{ "source": "wikipedia" }
12 जून-दिनाङ्कः ग्रेगोरीयन-पञ्चाङ्गानुसारं वर्षस्य एकशताधिकत्रयःषष्टितमं दिनम् । लिप्-वर्षानुगुणम् एकशताधिकचतुःषष्टितमं दिनम् एतत् । एतस्मात् दिनात् वर्षान्ताय 202 दिनानि अवशिष्टानि ।
{ "source": "wikipedia" }
॥ॐ॥यश्छन्दसामृषभो विश्वरूपः। छन्दोभ्योऽध्यमृतात्सम्बभूव। स मेन्द्रो मेधया स्पृणोतु। अमृतस्य देवधारणो भूयासम्। शरीरं मे विचर्षणम्। जिह्वा मे मधुमत्तमा। कर्णाभ्यां भूरि विश्रुवम्। ब्रह्मणः कोशोऽसि मेधया पिहितः। श्रुतं मे गोपाय॥ ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः॥ यश्छन्दसामृषभो विश्वरूपः। यः वेदानां सारभूतः, मुख्यः, विश्वरूपः, स...
{ "source": "wikipedia" }
इदं रागीधान्यम् अपि भारते वर्धमानः कश्चन धान्यविशेषः । इदं रागीधान्यम् सस्यजन्यः आहारपदार्थः । रागीधान्यम् आङ्ग्लभाषायां इति उच्यते । अस्य सस्यशास्त्रीयं नाम इति । बलवर्धकेषु आहारपदार्थेषु रागीधान्यं प्रथमपङ्क्तौ तिष्ठति । मल्लयुद्धकलायां निपुणाः प्रायः रागीपिण्डम् एव खादन्ति । इदं रागीधान्यं साक्षात् सर्षपः इव दृश...
{ "source": "wikipedia" }
तिम्मप्पय्यः मूलतः दक्षिणकन्नडमण्डलस्य मुलियग्रामे अत्यन्तं निर्धनकुटुम्बे जन्म अभवत् । एतस्य जन्मदिनाङकः 1888 तमस्य वर्षस्य मार्च्-मासस्य 3 दिनाङ्कः । पिता केशवभट्टः, माता मूकाम्बिका च । अयं संस्कृतं सङ्गीतं च अधीतवान् । किन्तु वृत्त्या कन्नड-अध्यापकः । मङगलूरुनगरे विद्यमानायां केनराप्रौढशालायां 1911 तः 1948 तमवर्षपर्...
{ "source": "wikipedia" }
एतत् जीरिकाचूर्णम् अपि सस्यजन्यः आहारपदार्थः । एतत् चूर्णं भारते तु सर्वत्र अपि उपयुज्यते । जीरिकायाः चूर्णम् एव जीरिकाचूर्णम् । एतत् जीरिकाचूर्णम् आङ्ग्लभाषायां अथवा इति उच्यते । कुत्रचित् जीरिकां भर्जयित्वा चूर्णीकुर्वन्ति, कुत्रचित् तथैव चूर्णीकुर्वन्ति । एतत् जीरिकाचूर्णं क्वथितनिर्माणे, सारनिर्माणे, केषाञ्चन उ...
{ "source": "wikipedia" }
कर्णाटकस्य किञ्चन मण्डलम् अस्ति हासनमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति हासननगरम्। एतत् नगरं हेमावतीनद्याः तीरे अस्ति |
{ "source": "wikipedia" }
महाभारते भीष्‍मः सर्वेषां कृते अतीव आदरणीयः महान्‌ कौरवः आसीत्‌ । सः शूरः धीरः मानी विवेकी कर्तव्‍यतत्‍परः प्रतिज्ञापरायणश्‍चासीत्‌ । महात्मा भीष्मः प्रसिद्धस्य कुरुवंशस्य महाराजस्यः शन्तनोः पुत्रः। गङ्गादेवी एतस्य माता । भीष्‍मः तयोः अष्‍टमः पुत्रः । महर्षेः वसिष्ठस्य शापेण भीष्मरूपेण अवतारं गृहीतवान् एषः वसूनां मध्ये...
{ "source": "wikipedia" }
अल्बर्ट ऐन्स्टायिन् जर्मनीदेशस्य विश्वविख्यातः वैज्ञानिकः आसीत् । भौतविज्ञानस्य लोके स्वसंशोधनैः प्रसिद्धः । भौतशास्त्रस्य जनकः इति प्रसिद्धिः अस्य । द्युतिविद्युत्परिणामस्य नियमं निरूपितवान् । एषः सुप्रसिद्धः नियमः भवति । 'बनेश् हाफ्’ अस्य शिष्यः अस्य जीवनस्य साधनस्य च विषये 'दि स्ट्रेञ्ज् स्टोरि आफ् दि क्वाण्टम्' इत्...
{ "source": "wikipedia" }
महाराष्ट्रे किञ्चन मण्डलम् अस्ति उस्मानाबादमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति उस्मानाबाद् नगरम्।
{ "source": "wikipedia" }
विकर्ण: दुर्योधनस्य अनुजेषु अयम् अन्यतम:।द्यूतप्रसङ्गे द्रौपदी दुर्योधनेन जिता।तदा दुर्योधनं विरुद्ध्य, द्रौपद्या: पक्षत: युक्तिवादं कृतवान् एष:।दुर्योधनस्य अनुज: सन् अयं दुर्योधनमाक्षिपत् इति अस्य साहसम् एव आसीत्।युधिष्ठिर:द्यूते पराभूत:।तस्य स्वातन्त्र्यं नष्टम्।इदानीं द्रौपदीं पणयितुं तस्य अधिकार: कथम् इति अयं प्रश्...
{ "source": "wikipedia" }
ओरिस्सा राज्ये स्थितः एकः मण्डलः |
{ "source": "wikipedia" }
जोधपुरमण्डलं राजस्थानराज्ये स्थितं किञ्चन मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रमस्ति जोधपुरम् इत्येतत् नगरम् । जोधपुरमण्डलस्य विस्तारः 11,152 चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । अस्य मण्डलस्य पूर्वे अलवरमण्डलं, दौसामण्डलं च, पश्चिमे अजमेरमण्डलम्, उत्तरे सीकरमण्डलं, दक्षिणे टोङ्कमण्डलम् अस्ति । अस्मिन् मण्डले 459.8 मिल्लीमीटर्...
{ "source": "wikipedia" }
556 तमः वर्षः ग्रेगोरी-कालगणनायाम् एकः अधिवर्षः आसीत्। • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9 • 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19 • 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29 • 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39 • 40 • 41 • 42 • 43 • 44 • 45 • 46 • 47 • 48 • 49 • 50 • 51 • 52 • 53 • 54 • 55 •...
{ "source": "wikipedia" }
उत्तरप्रदेश: भारतस्‍य उत्तर भागे स्‍थितं किञ्चन राज्यम् । प्रायः 190 मिलियन् जनसंख्या विद्यते अस्मिन् राज्ये । भारतदेशेषु विद्यमानेषु राज्येषु अस्मिन्नेव राज्ये अधिकाः जनाः सन्ति । उत्तरप्रदेशे सुफलाभूमिः अधिकतया दृश्यते । उत्तरप्रदेशस्य उत्तर-पश्चिमे हिमाचलप्रदेशः अस्ति । पश्चिमे हरियाणा, देहली, राजस्थानम् च भवन्ति । ...
{ "source": "wikipedia" }
भट्टिः कश्चन संस्कृतकविः वर्तते । महावैय्याकरणः आलङ्कारिकः कविश्च भट्टिः । वलभीपुरम् एतस्य जन्मस्थानम् । वलभ्याः राज्ञः श्रीधरसेनस्य आश्रये आसीदिति तस्य काव्यान्ते विद्यमानात् इति वलभीवास्तव्यस्य श्रीस्वामिसूनोर्भट्टमहाब्राह्मणस्य महावैय्याकरणस्य कृतौ... इति वाक्यात् अपि च - इति श्लोकात् अवगम्यते । अस्य भट्टिस्वामिन् ,...
{ "source": "wikipedia" }
भारतस्वतन्त्रतादिनम् /ˈɑːəəɪʊəə/) ) 'अगस्त'-मासस्य पञ्चदशे दिनाङ्के राष्ट्रियोत्सवत्वेन आभारते आचर्यते । 1947 तमस्य वर्षस्य 'अगस्त'-मासस्य पञ्चदशे दिनाङ्के भारतगणराज्यं स्वतन्त्रम् अभवत् । अतः एतद्दिनं भारतस्वातन्त्र्यदिनोत्सवत्वेन आचर्यते । तत्पूर्वं ब्रिटिश-जनाः भारतस्योपरि शासनं कुर्वन्ति स्म । 1947 तमस्य वर्षस्य 'अ...
{ "source": "wikipedia" }
कर्णाटकस्य अष्टाविंशतिलोकसभाक्षेत्रेषु अन्यतमम् अस्ति दावणगेरेलोकसभाक्षेत्रम्। अत्र अष्टविधानसभाक्षेत्राणि अन्तर्भवन्ति । तेषु अन्यतमम् अस्ति जगळूरुविधानसभाक्षेत्रम्। कर्णाटके विधानसभाक्षेत्रेषु अस्य सङ्ख्या 103। जगळूरुविधानसभाक्षेत्रं मण्डलदृष्ट्या दावणगेरेमण्डले अन्तर्भवति । निर्वाचनक्षेत्रदृष्ट्या दावणगेरेलोकसभाक्षे...
{ "source": "wikipedia" }
एषः सर् अलेक्साण्डर् प्लेमिङ्ग् जीवनिरोधकस्य संशोधकः । अयं सर् अलेक्साण्डर् प्लेमिङ्ग् 1881 वर्षे अगस्टमासस्य 6 दिनाङ्के स्काट्लेण्ड्-देशस्य कस्मिंश्चित् कुग्रामे जन्म प्राप्नोत् । तस्य पिता कश्चित् निर्धनः कृषिकः आसीत् । निर्धनत्वात् एषः सर् अलेक्साण्डर् प्लेमिङ्ग् अधिकं शिक्षणं प्राप्तुं न शक्नोति स्म । किन्तु तस्य भ...
{ "source": "wikipedia" }
एतत् कूष्माण्डम् अपि भारते वर्धमानः कश्चन शाकविशेषः । इदम् अपि सस्यजन्यः आहारपादार्थः । एतत् कूष्माण्डम् आङ्ग्लभाषायां अथवा इति उच्यते । एतत् कूष्माण्डं भारते तु शाकत्वेन सर्वत्र उपयुज्यते एव । एतेन सूपः, क्वथितं, व्यञ्जनं, तेमनं, दाधिकम् इत्यादिकं निर्मीयते । अनेन कूष्माण्डेन "पेठा" नामकं मधुरखाद्यम् अपि निर्मीयते...
{ "source": "wikipedia" }
पुरषोत्तम्तत्त्वं श्रीमद्भगवद्गीतायाः परमं रहस्यम् अस्ति । इदमेव महत्त्वपूर्णम् आध्यात्मिकञ्च तत्त्वं मन्यते । गीतायां वर्णितम् इदम् तत्त्वं व्यक्ताव्यक्तयोः परे स्थितम् अव्यक्तम् अक्षरञ्चास्ति । अक्षरं ब्रह्म, परं ब्रह्म एव पुरुषोत्तम्तत्त्वं वर्तते । अस्य प्रकृतिर्निकृष्टा विभूतिरस्ति । गीतोक्तम्तानुसारेण अचला प्रकृत...
{ "source": "wikipedia" }
भारतीय दिग्दर्शकः।
{ "source": "wikipedia" }
भारतस्य बिहारराज्ये स्थितं किञ्चन मण्डलम् अस्ति पश्चिमचम्पारणमण्डलम् । अस्य मण्डलस्य केन्द्रम् अस्ति बेतियानगरम्।
{ "source": "wikipedia" }
हास्यस्य हासः स्थायिभावो भवति । अतिविकृतानां नटादीनामाकाराऽऽलापचेष्टितादीनां दर्शनादिभिर्जायमानो मनोविकासो हासः । वागङ्गादिविकारदर्शनजन्माविकासाख्यो हासः इति रसगङ्गाधरे वर्णितम्। हसे धातुना उत्पन्नं हासनम् इति पदम् । न्यत् प्रत्ययस्य योगात् "हास्य” पदम् उत्पन्नम् अस्ति। हास्यरसस्य विषये साहित्यदर्पणकारस्य अभिप्रायः एवम...
{ "source": "wikipedia" }
प्रजहाति यदा कामान् ) इत्यनेन श्लोकेन भगवान् श्रीकृष्णः अर्जुनस्य प्रप्रथमस्य प्रश्नस्य उत्तरं ददाति । पूर्वस्मिन् श्लोके अर्जुनः स्थितप्रज्ञस्य लक्षणं पृच्छन् भगवन्तं श्रीकृष्णं चतुरः प्रश्नान् अपृच्छत् । तेषु प्रप्रथमः प्रश्नः "स्थिप्रज्ञस्य का भाषा ?" इति आसीत् । तस्य प्रश्नस्य उत्तरं यच्छन् अत्र श्रीकृष्णः कामनारहि...
{ "source": "wikipedia" }
शची /ˈʃəː/) देवराजस्य इन्द्रस्य पत्नी आसीत् । इयम् इन्द्राणी इति नाम्ना अपि ज्ञायते । मत्स्यपुराणानुसारं तस्याः पिता पुलोमा आसीत् । शची स्त्रीजागृतेः, स्त्रीमुक्तेः च प्रथमा प्रणेत्री आसीत् । तया स्त्रीणाम् अधिकाराय बहूनि कार्याणि कृतानि आसन् । अस्याः अंशादेव द्रौपद्याः उत्पत्तिर्जाता । जयन्तः शचेः पुत्रः आसीत् । पुलोम...
{ "source": "wikipedia" }
30°47′उत्तरदिक् 76°41′पूर्वदिक् / 30.78°उत्तरदिक् 76.69°पूर्वदिक् / 30.78; 76.69 • औन्नत्यम् • 316 मीटर
{ "source": "wikipedia" }
क्रि.श.1942 तमे वर्षे डिसेम्बर् मासस्य चतुर्थे दिने जातः एषः प्रसिध्दः अवधानविद्यानिष्णातः । कन्नडभाषायां अवधानविद्यां प्रचार्य विश्रुतोऽयं महाभागः । विद्याधिपस्य भगवतः विनायकस्य आशीर्भिः वर्धितः डा.आर् गणेशमहोदयः अवधानविद्यातुरेषु भारतीयेषु प्रथमश्रेणिमलङ्करोति । अल्पावधावेव विभिन्नक्षेत्रेषु कृतभूरिसाधनः एषः भारतीयाभ...
{ "source": "wikipedia" }