text stringlengths 456 16k |
|---|
Вӱдшор жап. Ончычсо тылзыште шулаш тӱҥалше лум вўд шканже корным почын, ынде мӱгырен-шортын, коремлашке йоген вола, шурно пасулам шер теммешке йӱкта, олыклам мушкеш.
Изи йогын-влак кугурак йолташышт дек ушнат, нунышт вес кугурак акаштым кычал каят... Поснак кас велеш эҥер-влак чот йӱкланат. Тиде йӱкыштє путырак сылне с... |
Тиде чолга марий ӱдыр дене вашлиймеке, шуко ум, оҥайым пален налаш лиеш. Тудо эре ойла: «Уста еҥ чыла шотышто уста лийшаш». Кажне арнян тудо мемнан дене «Пошкудем» видеоканалыште саламлалтеш, «Шӱмсем пӧлекым» кучыкта. Чон йодмо почеш видеоочерк-влакым ямдыла. Шкенжым видеофильм ыштымаштат терга. Тиде чолга, сылне, мото... |
Башкирийыште пудий пурылмо деч вара медицине полышым йодын толшо еҥ-влак шукем толыт. Сезон тӱҥалтыш гыч чылаже 6 тӱжем утла еҥ лийын
Башкирийыште пудий пурылмо деч вара медицине полышым йодын толшо еҥ-влак шукем толыт. Сезон тӱҥалтыш гыч чылаже 6251 еҥ лийын, тышеч 1518 йоча. Кодшийсе дене таҥастараш гын, ты жапыштак ... |
Кажне еҥ таза да пиалан лияш шона. Нигӧ черланаш ок йӧрате. Нигӧ. Сандене шке тазалыкше верч кажне еҥ шке ойгыртышаш улеш. Поснак кызыт, кунам тӱняште лӱдыкшӧ коронавирус озалана. Тыште мыланна качественный диагностика полшен кертеш. Жапыште сдаватлыме анализ шуко лӱдыкшӧ черым кораҥден кертеш.
Калтаса рӱдӧ эмлымверын ... |
М.Шкетан лӱмеш Марий драме театрыште 1 апрель гыч художественный вуйлатышылан Василий Пектеев ышташ тӱҥалын. Тудо театрыште творчество дене кылдалтше пӱтынь пашам, тидын шотыштак режиссер-влакыным, виктараш тӱҥалеш.
Лишыл жапыште ыштышаш паша шотышто Василий Александрович кӱчыкыракын теве кузерак ойла:
— Ыштышаш паша п... |
Башкортостан Республике вуйлатышын 2019 ий 26 сентябрьысе «Башкортостан Республикыште посна категорий граждан-влаклан социаль полышым ончыктымо ешартыш мера нерген» УГ-103 №-ан 2016 ий 1 июнь деч Башкортостан республике вуйлатышын пунчалышкыже вашталтышым пуртымо нерген» пунчал почеш 55 ияш да кугурак ийготан шкет илыш... |
Парикмахерын пашаже сӱретчын гай, фантазийже нимучашдыме лийшаш. Парикмахер уста кидше дене ӱпым моторын пӱчкеш, чиялта, тӱрлӧ причёскым ышта. Н.Г.ВАСИЛЬЕВА медшӱжарлан тунем пытарен, 2000 ийыште Волжск оласе техникумышто парикмахерлан кум тылзаш курсым эртен да таче мартеат йӧратыме сомылжым шукта. Кызыт Йошкар-Оласе ... |
Эрдене помыжалтын, яндар вӱд дене шӱргем шӱалтен, Поро Юмем деч, пелештен, полышым йодам. Те кугу виян улыда, шеме ден ошым ужыда, сай ден осалым ойыреда.
А таче кечын мом ужаш, колаш логалеш — чылажымат кӱлеш семын вашлияш ӱнарым пуэн шогыза. Кумылем кӱшнö кучаш полшыза, поро сомылым ыштен шогаш, шочшем, ешем кучаш са... |
Тиде пакчасаска депрессийым чактара. Тушто серотониным – пиал гормоным – ыштен лукташ полшышо триптофан шуко, сандене бананым кочмо деч вара кумыл нӧлталтеш.
2. Емыж-саска кокла гыч банан гына эсогыл азалан аллергийым огеш пу.
Банан кальцийым организмеш кучен кода. Тудыжо шондо дене пырля огеш лек, а организмешак кодеш... |
Школ кудывече, модмо вер воктеч эртен кайыме годым ӱдыр-рвезе-влакын кутырымаштышт аватмутым чӱчкыдын колаш лиеш. Эсогыл ик ойлончышто икмынярым кучылтыт. Тидын шотышто Калыклан психологий ден педагогике да социал полышым пуышо «Доверие» республикысе рӱдерын психолог-педагогшо Т.СОЛОВЬЁВА (снимкыште) дене кутырышна.
– ... |
2017 ий сӱрем кечын 8-ше кечынже слётын участникше-влак X тÿнямбал «Кугезе мланде» фестивальыште лийыныт.
Тиде фестивальыш тÿрлö регионла гыч ушненыт: Киров, Угарман (Нижегородский), Татарстан кундем, Донецк калык республике, да мутат уке, Марий Элын тÿрлö районлаж гыч. Эн ончычак мутым Марий Эл вуйлатышын пашажым жапл... |
Пайремлымаш Тиште кечылан пӧлкалалтше форум дене тӱҥалеш. Российын тӱрлӧ кундемыштыже илыше да мер толкынышто шкем чолган ончыктышо еҥ-влак толшаш улыт, нунын коклаште самырык-влакат.
Погынышо-влак марий йодышым, интернетыште Марий йылмын вияҥмыжым каҥашаш тӱҥалыт.
Тиде кечынак Йыван Кырла медальым икмыняр еҥлан пуат. ... |
26 сентябрьыште Мишкан селаште «Ужар Россий» всероссийский экологический субботник кышкарыште «Ужар Башкирий» да «Сеҥымаш чодыра» акций-влак эртеныт.
Акцийлашке район администраций, образований, культура пашаеҥ-влак, муниципальный район Советын депутатше-влак, волонтер штаб, «Единый Российын» да «Самырык Гвардийын» чле... |
Изак-шоляк Матвей ден Кирилл Мустаевмыт дене Шернур район Кугу Мушко ялыште палыме лийна. Нуно шкешт посёлкышто илат. Кеҥеж каникуллан ковашт дек унала толыныт ыле. Матвей 1-ше номеран Шернур школын кудымшо классшым тунем пытарен, Кирилл – латикымшым. Изиракше спортлан моткоч шӱман.
– Физкультур урок эн чот келша. Мемн... |
14 октябрьыште «Мишкан – финн-угор тӱнян тӱвыра рўдерже – 2020» программа кышкарыште «Марий калыкын чон поянлыкше: йылме ден йӱлам аралыме да вияҥдыме шотышто ситыдымаш-влак» регион-влак кокласе научно-практический конференций эртен
Ончыкылыклан пашам рашемдыме
Мероприятийым БР-се Мишкан район МР администраций, Мишкан ... |
Кызыт куэвӱдым погымо жап. Ты йӱышын тазалыклан пайдале улмыжым чыланат палат, очыни. Куэвӱд пагарым да шолоран пашаштым саемдаш полша, организм гыч уто вишкыдым луктеш, авитаминозым эмла, микробым пытара, иммунитетым пеҥгыдемда. Тылеч посна куэвӱд вергым, мокшым эрыкта, подагра деч арал, вӱргорнылан да шӱмлан пайдам ы... |
Уфа олаште ВДНХ-Экспо базыште кӧгерчен-влакын выставкышт эртен. Ик павильонышто шӱдылен кайыкым вераҥдыме лийын. Пӱтынь Россий да лишыл йот элла гыч кӧгерченым ончен куштышо-влак кайыкым тӱнямбал выставкыш конденыт. Шкеныштым ончыкташ да моло-влакым ончалаш тӱжемат пеле наре коллекционер-влак толыныт.
Тыште кайык-влакы... |
Марий сылнымутчо Раисия Сунгурова «Кава вола копаш» шке у книгаж дене Таллинныште да Тартушто палдарен. Да эрла ты почеламут погынак Йошкар-Олаште презентацийже лиеш.
Эстонийын рӱдолаштыже шукерте огыл лекше савыктыш дене теле тылзын 15-ше кечынже Таллинн оласе тоштерын «Кик ин де Кӧк» башньыштыже эстон «Фенно-Угрийын»... |
Тартушто марий мурызо Анна Мишинан да эстон кӱслезе Кристи Мӱхлиҥгын концертышт эртыш. Тудо вашке тӱням ужшо «Тошкалме тошкалтышем. Эрвел марий-влакын калык мурышт» CD дене палдарен.
Мероприятий эстон Родо-тукым кече-влак кышкарыште лийын. Ончылгоч концертым семсалман презентацийже семын эртараш шонымо улмаш. Но вучыды... |
Селан Зеленый уремже дене ошкылам. Чодыра деч тораште огыл кок пачашан мтор кермыч пєртым ужам. Тиде пӧртыштӧ мыйын палымем-влак илат: Светлана ден Юрий Ибаевмыт, нунын Андрей эргышт да Эрви ўдырышт. Мый нуным уже ятыр
ий палем. Люба акам Ибаевмытын Кемийыште илыше ача-аваштын пуртымо ўдырышт улеш. Светлана дене сайрак... |
Дина Сергеевна туныктышо лияш изинек кумылаҥын. Школышто тудлан Надежда Яркиевна Александрован урокшо-влак моткоч келшеныт, ончыкылык пашам лач тудым ончен ойырен налын.
«Мый пӱрымашемым школышто тунеммем годым Надежда Яркиевнам вашлиймылан тауштен илем, - ойла туныктышо. – Тудо мемнам пеш сайын туныктен, жапшым чаманы... |
Проект тӱням икымше гана 2008 ийын сӱрем тылзыште ужын. Проектлан кызыт ныл ий утла, да тудо писын вияҥеш. Кызытсе жаплан проект икмыняр ужаш гыч шога:
Чынвозышым тергымаш. Мемнан шкенан шонен лукмо чынвозышым тергыше программе мут-влакым веле огыл терга, кажне мутлан текст полышым пуа. Тиде текст полыш дене тый чынвоз... |
«Пий – айдемын эн ӱшанле йолташыже» манмым чӱчкыдын колына. Туге гынат ялысе да оласе уремлаште суртдымо пий-влакым южгунам ужына. Нуным озашт молан луктын колта? Ныл йолан йолташ-шамычын пӱрымашышт нерген огыт шоно мо? Нуно ончыкыжым кузе илаш тӱҥалыт? Нине йодыш-влак чоным тургыжландарат. Куандара, республикыштына по... |
Кажне ийын Кугыжаныш автоинспекцийын пашаеҥже-влак у тунемме ий тӱҥалме деч ончыч «Сак лийза – йоча-влак!» операций эртыме жапыште автолюбитель-влаклан образований учреждений-влак ончылно тӱҥ корно правил-влакым шуктен толаш йодыт.
Кажне ийын Кугыжаныш автоинспекцийын пашаеҥже-влак у тунемме ий тӱҥалме деч ончыч «Сак л... |
Шукерте огыл эртаралтше «Марий Эл Республикын воспитательже» республикысе конкурсышто сеҥышыш Звенигово районысо «Светлячок» йочасадын туныктышо-дефектологшо Т.В.Александрова (снимкыште) лектын. Сеҥымашке корно кузе шуйнен, пален налаш манын, мутланаш шонен пыштышым.
– Татьяна Вячеславовна, воспитатель лияш шонымаш куз... |
Тототлымвер (рушла Чат) — Кызытсе татыште увертыш-влакым компьютер вотышто вашталтылмаш, тыгак тудым йӧнештарыше программе вораҥдыш. Лач тиде жапыште массовый коммуникаций пагыт дек лишыллан шотлалтын але, весышт деч ойырен да тототлымвер мо форум «эркын» йӧн.
IRC-каналыште Тототлымвер
Тӱшка тототлымверым мутланымаш го... |
Республикыште самоизоляций режим увертаралтын, калык пӧртыштӧ шинчышаш. Тольык вот ялыште илыше калык тиде пунчал почеш илен ок керт.
Республикыште самоизоляций режим увертаралтын, калык пӧртыштӧ шинчышаш. Тольык вот ялыште илыше калык тиде пунчал почеш илен ок керт. Вет фермылаште вольыкым пукшыман, ушкалым лӱштыман, ... |
Район калыкым ик кечыште подъезд кок гана вашлиеш: кунам нуно пашашке каят да кунам паша гыч пӧртылыт. Подъездын тӱсӧ кумылым волтенат, нӧлталынат кертеш.
Район калыкым ик кечыште подъезд кок гана вашлиеш: кунам нуно пашашке каят да кунам паша гыч пӧртылыт. Подъездын тӱсӧ кумылым волтенат, нӧлталынат кертеш.
Кузе мылан... |
Краснохолмский села гыч Светлана Бормотова шкенжын илышыжым йоча-шамычлан пӧлеклен. А нунышт луын улыт: кокытшо шкенжын да кандаше ончаш налме
Краснохолмский села гыч Светлана Бормотова шкенжын илышыжым йоча-шамычлан пӧлеклен. А нунышт луын улыт: кокытшо шкенжын да кандаше ончаш налме
Материалын подзаголовкышто мом сер... |
Эндокринолог-диетолог мом эмла? Йочалан пайдале кочкыш нерген кузе умылтарыман? Нине да моло йодыш-влаклан вашмутым Йошкар-Оласе «Счастье» медицине рӱдерын эндокринолог-диетологшо Анна Владимировна МОРОЗОВА рашемда.
– Эндокринолог-диетолог – тиде врач. Тудо организм вашталтмым онча, диагнозым шында да эмла. Ме сакыр ди... |
Самырык пагыт годым (утларакшым подростко жапыште) ача-ава да икшыве кокласе кыл поснак лушкыдемеш. Ача-ава-влак шке шотшо дене шочшыштлан полшынешт, сай ойым пуаш тыршат, но самырык-влак тидым шотыш огыт нал. Ача-ава утыждене палынешт, сандене нунын ӱмбак йоча-влак йӱкым кугемдат. Кузе тидын деч кораҥаш?
1. Ача-авадам... |
Кодший шошым у коронавирусный инфекций шарлымылан кєра чумыр ешартыш образований система ончылно дистанционный технологийым кучылтын туныктымашым организоватлыме йодыш пўсын шогалын.
«Путник» рўдерыште онлайн-туныктымаш да воспитатлымаш
Ту жапыште кажне педагог тунемше-влак дене очно пашам ышташ кумылан лийын. Но илышы... |
4 шорыкйол — Михаил Иванович Матвеев, марий тележурналист, мер пашаеҥ, Марий Эл Республикысе Олык Ипай лӱмеш Кугыжаныш самырыктукым премийын лауреатше (2004), М. Шкетан лӱмеш Марий кугыжаныш драме театрын директоржо (2015–2018), Марий калык конгрессын Вуйлатышыже (2016–2018).
6 шорыкйол — Татьяна Пчёлкина, марий серызе... |
Россий банк-влак пачерым налмылан ойырымо кредит кугытым шотлен луктыныт. Пел ий жапыште кредитым пуышо организаций-влак Российыште илыше-влаклан 145 миллиард теҥгем пуэныт. Кредитым кокла жап шот дене утларакшым 15 ийлан 13,7% ставка дене наледеныт. «Ежедневные экономические вести» Интернет-порталын палемдымыже почеш,... |
Бокс дене икымше юношеский разряд, Башкирий чемпионатын да первенствын сеҥышыже, бокс дене 2018 ийыште Россий профушем первенствын бронзовый призержо, тыгак Уфа, Чернушка, Ижевск ола-влак, Пермь областьын бокс дене турнирыште сеҥыше Кутлубаев Кирилл самырык чемпион веле огыл, тудо мемнан районнан кугешнымашыже улеш.
Ки... |
Мыйын ачам ден авамын 11 майыште юбилейышт – шӧртньӧ сӱаныш ыле. Галина Кугубаевна ден Андрей Павлович Ильбахтинмыт куан ден ойгым лош пайлен тура илыш корно дене эртеныт. Таче нуно куптыргылшо шӱргывылышан, чалемше ӱпан улыт гынат, икте-весышт ӱмбак ончычсо семынак ныжылгын ончат, келшен илат.
Нуным пӱрымаш шукертак у... |
Уялыште Верысе инициативылан полшымо программыште могай пашам ойыраш кўлмӧ нерген итоговой погынымаш эртен.
Спортплощадкым ойыреныт
Погынымаште эн ончыч шуктышаш паша-влакым рашемдыме, инициативный группым сайлыме. Ял калык спортивный площадкым налаш пунчалын. Ушештарена, Уял ты программыште кокымшо ий участвоватла. 20... |
Калык йӱла – кугезе кочана ден кована-влакын шуко палымышт, аралалт кодмыжо. Поснак чыла тидым калык костюмышто, тудын тӱсшӧ, орнаментше, формыж гоч историйжым ужаш лиеш. Калык культурын шкешотан улмыжым лач кид пашам ыштымаш, вургем гоч палаш лиеш.
Калык йӱла – кугезе кочана ден кована-влакын шуко палымышт, аралалт ко... |
Врач-влакын ойлымышт почеш, мемнан кап-кылланна гына огыл, вуйдорыкланнат зарядке кӱлеш. Тудым кеч-куштат тренироватлаш лиеш: кевытыште, пашаште але диваныште шинчыме годым.
Тӱрлыза да пидса. Парня мучашысе нерв вуйдорыкыш вигак сигналым пуа. Садлан имым але крючокым кучылтмаш нервлан массаж семын лиеш, а сӱретым ончен... |
Параньга район Усола ялысе книгагудышто лудшо-влакым Ж.С.Афанасьева вашлиеш. Йошкар-Оласе И.С.Палантай лӱмеш тӱвыра да сымыктыш колледжыште библиотекарьлан тунем лекмеке, Усола кундемыш толын. Тылеч ончыч книгагудышто ава лийшыже Вера Григорьевна тыршен.
– Жанна Сергеевна, лудаш кумылан-влак шукын улыт?
– Лудшына ятыр ... |
Елена Юнусован «Турнявӧчыж, Регенче да молат» книгаже ош тӱням ужын. Тушко йоча-влаклан 11 тӱрлӧ сынан да койышан йомак пурен. Елена Юнусова Турнявӧчыжын, Регенчын, Модын, Коракигын, Ужаваигын да тудын аважын, молынат илышышт нерген утларак сымыстарышын каласкала. Книгам оҥай сӱрет дене Мария Клюкина сӧрастарен. Нине с... |
Марий Турек район Арбор кундем Лоп ял гыч Семёновмыт ешлан пионерийын шочмыжлан 100 ий темме кече – кугу пайрем. Кова М.В.Семёнова йоча-влак дене 40 ий пашам ыштен, 23 ий пионервожатый лийын. Паша лектышыже нерген ятыр значок, грамот, газетыште савыкталтше статья ойлат. Мария Васильевнан корныжым шешкыже, Людмила Никол... |
25 июльышто, тылзын пытартыш шуматкечыштыже, торговля пашаен-влак шке профессиональный пайремыштым палемдат
Торговой паша чыла государствын илышыштыже эре тўн верым налын шоген, а рынке илыш виянме дене тудо утларак чапланен. Торговля пашаен-влакын пашаштым аклышашлан да экономикым вияндымаште тудын кўлешлыкшым ончыкты... |
Калтаса селасе райрўдє Культура пєртын конференц-залыштыже тулык икшыве да ача-ава попечений деч посна кодшо икшыве-влаклан пачер деч суравочым пайрем шўлышыштє кучыктеныт. Тушто район администраций вуйлатыше Юрий Минзарипович Садыров да ялсоветла гыч пашае‰-влак лийыныт да йыргешке ўстел йыр погыненыт.
У пєртыш илаш к... |
Вӱдшор тылзын 19-ше кечынже Тарту литератур пӧртыштӧ Эстонийыште илыше Жанна Тохтын выставкыже почылтеш.
Ончер Марий талешке кечылан пӧлеклатын да 10-шо ага марте шуйна.
Жанна Марий Элысе Морко район Шенше ялеш шочын. Вич ий Йошкар-Оласе талантан йоча-влаклан ыштыме школ-интернатыште сӱретлаш тунемын. Марий университет... |
Республикын кечыже вашеш Изи Агытан ялыште пайрем шӱлышыштӧ обелискым почынытКок мемориал оҥаште 98 фамилийым вераҥдыме – тиде Изи Агытан ял гыч сарыш кайыше-влак. Кӧ сарыште колен да кӧ сеҥымаш дене пӧртылын – нунын лӱмышт ден фамилийышт. Тыге, изи агытанмыт шарнымашым монументыш пеҥгыдемден, шке землякышт-влаклан тау... |
Шыжа тылзын Эстоний мучко Родо-тукым кече-влакым кумдан эртарат. Поснак шуко мероприятий ты арнян. Верысе марий-влакат калыкна нерген каласкалат.
Октябрь тылзын кумшо шуматкечыже Эстонийыште кугыжаныш пайрем улеш — Родо-тукым кече. Тений тиде 15-ше числа лиеш. Кумшо арня Родо-тукым арня маналтеш да поснак финн-угор мер... |
Эртыше ийын 2 №-ан Краснохолмский кыдалаш школ тудым ыштыме деч вара 50 ияш юбилейжым палемден. Селаште ты событий лӱмеш кугу пайрем эртен. Меат ӧрдыжтӧ кодын огынал, газетнан лаштыклаштыже чӱчкыдын школышто пашам ыштыше ветеран-туныктышо, выпускник, эртыше ийысе да кызыт пашам ыштыше туныктышо-влак нерген возымо матер... |
Кызытсе жап гыч эртыше ийым ончалына. Шарналтымаш1989 ий. Самырык турист-влак кугу огыл тӱшка, а тудым 2 №-ан Краснохолмский кыдалаш школын географийым туныктышо Р.И. Ибрагимова вуйлатен, походыш каяш лийын. Тудо пошкудо Пермь кундемын Кунгур олаж гыч, рашрак каласаш гын, Кунгурысо ий пещера гыч тӱҥалын.Тиде Российын и... |
Тудын организаторжо – Калтаса районысо еш служба – икымше вашлиймашым Краснохолмский селаште эртареныт да «Пиалан ава» манын лўмденыт.
«Шонанпыл» йоча усталык пӧртыштӧ Краснохолмский селаште да пошкудо яллаште илыше, поснак ойыртемалтше икшыве-влакым ончен куштышо ава-влакым ўжыныт. Нунылан кугу программым ямдылыме лий... |
Республикысе Марий юмыйӱла ушем «Югыпого. Эргечыш корно», рушлаже «Наследие. Путь к истокам», у проектым илышыш шыҥдараш тӱҥалын.
Проектым Марий Элын Тӱвыра, савыктыш да калык паша шотышто министерствыжат сайлан шотлен да шонымым шукташ полышым пуэн.
Ушемын еҥже-влак кумалтышлашкышт лектын кошташ, вашлиймаш ден «йыргеш... |
Ялыште ятыр проблеме уло: пӱям эрыкташ да тӱзаташ кӱлеш, Центральный уремысе корным олмыкташ, шӱгарла территорийым печылаш, ялысе клубышто сидений-влакым вашталташ да кеч ик йоча площадкым ышташ кӱлеш. Погынышо-влак чыла йодышым каҥашеныт да шӱгарлам печылаш кӱлмӧ шотышто йодышышто чарналтеныт. Тудлан у да сай печым, и... |
Телылан морозильник тӱрлӧ йӧрвар дене темеш. Оптымо кочкыш тушто сайын аралалтше манын, морозильник кӱлеш семын пашам ыштышаш. Уке гын, ямдылыме сий пайдажым йомдара але тазалыклан эҥгекым ыштен кертеш. Садлан тыге ыштыза.
Телылан морозильник тӱрлӧ йӧрвар дене темеш. Оптымо кочкыш тушто сайын аралалтше манын, морозильн... |
Кызытсе жаплан Башкирийыште коммуналь отходым лукмо фактым регистрироватлыме да фотографироватлыме сомылым 74 %-лан шуктымо
20 апрель гыч Башкирийыште шӱкшакым кышкыме факт-влакым фотографироватлаш тӱҥалыт. Кызытсе жаплан Башкирийыште коммуналь отходым лукмо фактым регистрироватлыме да фотографироватлыме сомылым 74 %-л... |
Пенсий фонд, президентын пунчалже почеш, 16 ияш марте икшыве-влаклан ешартыш 10 тӱжем теҥге оксам тӱла
Пенсий фонд, президентын пунчалже почеш, 16 ияш марте икшыве-влаклан ешартыш 10 тӱжем теҥге оксам тӱла
Россий Пенсий фонд июльышто ача-ава, икшывым ончаш налше, опекун да 16 ияш йоча-влакын попечительыштлан единовреме... |
Христианлыкыште ӱшанымашын ӱжватажылан Черкын догмат-влакын кӱчык каласкалымашыжым умылат. Кунам тыным кучышо еҥ коклаште чын огыл толкын лектын, тудын шарлымашыжым чараш манын чын йӱлам кучышо ӱшынымашын ӱжватажым палемденыт. Христиан эртымгорныжтыжо икмыняр ӱшанымашын ӱжватаже уло. Кажне гана йоҥгылышым шотыш налын т... |
Пиротехникым пазарыште огыл, а лӱмын ыштыме кевытыште гына налза, вет тушто кажне сатун лицензийже да гарнатийже лийшаш.
Упаковкын тӱжвал тӱсшым шымлен ончалза: коробко целлофан дене пич петырыме лийшаш. Иктаж вере рож уло гын, сатум, очыни, йоҥылыш аралыме, установко локтылалт кертын. Пиротехникан икмыняр коробкам кид... |
Оля латик ийым темен. Школышто сайын тунемеш, ача-аван мутыштым колыштеш, но лишыл йолташыже уке. Кеч школышто, кеч мӧҥгыштӧ – эре гаяк шкетын. Ача-ава эре пашаште улыт.
Икана Оля книга кевытыш пурышат, «Ӱдыр-влаклан дневник» манын возыман мотор сӱретан тетрадьым шекланыш. Лаштыклен лекте. Ӱдырлан пеш келшыш, тунамак а... |
Таче Вена университетыште савыкташ ямдылыме марла-англичанла мутерын презентацийже эртен. Мутер muter.mari-language.com вотлаштыкеш вераҥдыме, тудым интернет дене пайдаланыше кажне еҥ яра (оксам тӱлыде) кучылт кертеш. Мутер чылаже 42561 тӱҥ мутым, 82742 мут кучылталтмаш ден примерым, ты шотыштак 10749 фразеологизмым, у... |
Елка районысо Культура пӧрт площадьыште шога. Пушеҥге тичмаш огыл, а тудын укшыжо-влакым, тыште пӱнчӧ укш-влакым, кӱртньӧ каркасыш пижыктыме. Райрӱдыштӧ елкам кокымшо ий тыгай йӧн дене шындат. Калыкын да унамытын шонымышт почеш, тыгай елка моло ийласе деч сылнырак коеш. – У ий елкам Константин Сатаевын бригадыже поген,... |
Юл эҥер ӱмбалне эрже, касше тушманын бомбардировщикше-влак пӧрдыныт. Нуно буксирым, самоходкым веле огыл, тыгак колызо-влакын пушыштым ороленыт – тушан сусыр салтак-влакым вончыктареныт. Но моряк-влак, нимом ончыде, тӱрлӧ грузым шупшыктеныт.
Икана тыгай случай лийын…
Командный пунктыш сержант Смирновым ӱжыктат да задан... |
Свердлов оласе кугыжаныш медицине институтым 1974 ийыште тунем лекмекыже, тудо Калтаса СЭС-те тӱҥ врач, вара врач-эпидемиолог лийын пашам ышташ тӱҥалын. 1987 ий гыч эмлымверын тӱҥ врачшын калыкым медицинский обслуживатлыме шотышто алмаштышыже лийын тырша. Тунамак районысо медпашаеҥ-влакын районысо профушем комитетшым в... |
Марий сылнымутчо Раисия Сунгурова «Кава вола копаш» шке у книгаж дене Таллинныште да Тартушто палдарен. Да эрла ты почеламут погынак Йошкар-Олаште презентацийже лиеш.
Эстонийын рӱдолаштыже шукерте огыл лекше савыктыш дене теле тылзын 15-ше кечынже Таллинн оласе тоштерын «Кик ин де Кӧк» башньыштыже эстон «Фенно-Угрийын»... |
13 февральыште Эстонийысе Мульгимаа областьысе Абья-Палуоя олаште Финн-угор тўнян 2021 ийысе тўвыра рўдыжӧ официально почылтын
Финн-угор тўнян тўвыра рўдыжӧ Эстонийыш куснен
Коронавирус шарлымылан кӧра пайрем мероприятий уремыште – верысе Культура пєрт ончылно эртен. Ты жапыште руш да англичан йылмыла дене вияш трансля... |
Янлык-влак коклаште эн кужун (22 тылзе) слон-влак тӱж коштыт. Кок ий наре гыч 1 метр наре кӱкшытан да 100 кг наре нелытан изи слон шочеш. Вич ий марте тудо аваж пелен коштеш. Вара веле посна кая. Слон-влак утларакшым ныл ийлан ик гана игым ыштат.
Жираф 14 тылзе тӱж коштеш. Иканаште тудын ик иге веле шочеш. 2 метр наре ... |
Пеҥгыдемдыме документыште кузе ойлалтеш, субботник 11 октябрьыште – Башкортостан Республикыште кугыжаныш суверенитет нерген декларацийым пеҥгыдемдыме кечым пайремлыме деч ончыч порядкым пурташ да мемнан район территорийыште санитарно-экологический обстановкым саемден колтышаш манын эртаралтеш.
Ты пунчал дене келшышын, ... |
Мужыр дене илымылан витле ий - тиде кугу поянлык. Пел курым пырля илыше еҥ-влак вашла йӧратымым, пагалымым, ўшаным пашашт да илышышт дене доказатленыт. Нуно пырля шуко ыштеныт да шуко чытеныт. Тынар жап пырля илыше мужыр еш эре кугу пагалымашым шочыкта.
Еш илышын шӧртньӧ летописьше
Мужыр дене илымылан витле ий - тиде к... |
Тиде пайдале кочкыш, очыни, кажне суртышто уло. Мӱйын ойыртемже тыште – эмлыше вийже кугу. Тудым чын аралыме годым веле тамже ок вашталт, пайдале улмыжо кужу жап ок мӧҥгешт. Тугеже йодыш лектеш: мӱйым кузе чын аралаш?
Тиде пайдале кочкыш, очыни, кажне суртышто уло. Мӱйын ойыртемже тыште – эмлыше вийже кугу. Тудым чын а... |
Мишкан киндым йӧратыше-влак тидлан моткоч куаненыт. Вет селасе калык веле огыл, районысо тўрлӧ яллаште илыше еҥ-влакат райпон киндыжым моткоч йєратеныт. Но ик жап тудым ыштымым чарныме ыле – шым тылзе ончыч, Райпотребобщество панкротыш кодмо деч вара, пекарне петыралтын. Ты жапыштак райпо магазин-влакат петыралтыныт.
Ю... |
2019 ий 3 декабрьыште Калтаса селаште инвалид-влакын Тӱнямбал кечыштлан лӱмдалтше пайрем мероприятий-влак эрташ тӱҥалыт.
Мероприятий-влак Калтаса селасе ДЮСШ-ан спортивно-тазартыме комплексыште 11.00 шагатеш тӱҥалыт. Тыште спорт фестиваль эрта. Программыште: шашке турнир, кырым нӧлтымаш, куржталмаш, баскетбол топым кор... |
Пошкырт кундем Мишкан районысо Чорай школ (кызыт Я.Ялкайн лӱмеш марий гимназий) шуко тунемшылан марий тӱняшке корным почын. Серызе Я.Ялкайн, журналист да краевед Г.Зайниев, Марий Элын калык писательже В.Абукаев-Эмгак, Марий Элын сулло артистше А.Асмаев да моло уста еҥ-влак тыште шинчымашым погеныт. Чылажат шочмо йылмым... |
Йоча ош тӱняшке пиалан лияш шочеш. Но кажне икшывылан ача-аван шокшо помышыштышт йӧратымашым шижын илаш пӱрен огыл. Кызыт Морко район Кӱчыкэҥер ялыште илыше Вика, Миша ден Алёшалан ача-ава пелен лияш пиал шыргыжалын. Нуным Маргарита Георгиевна ден Лев Владимирович Гавриловмыт ашнаш налыныт.
Юарлыме йӱк ситен огыл
Марга... |
Эстон Классикле радион сорла тылзын 20-шо кечынже лекше «Таче кечысе музык» передачыже финн-угор калык-влаклан пӧлеклалтын. Радио кок ий ончыч ыштыме концерт гыч возымашыжым темла.
19.02.2017 ий «ЙӰКдаЙЫЛМЕ» циклын «Пыл тылзе ӱмбалне» Таллинныште эртыше концертыштыже Татьяна Очееван «Какаргалтше шопке лышташ» почеламут... |
Коронавирусный инфекций шарлымаш лушкыдемме жапыште Чорай кыдалаш школын 1970 ийысе выпускникше-влак шочмо школыштышт погыненыт
Выпускник-влак 50 ий эртымеке вашлийыныт
Вашлиймеке, чыланат икте-весыштым ужмылан куаненыт, коклан икте-весыштым виклан паленат огытыл. Вет южо еҥже пырля тунемме йолташыже-влакым витле ий уж... |
Ты арнян районысо призывной комиссий Россий армий да флотыш призывник-влакым ойырен налаш тӱҥалын. 203 еҥ кум кече жапыште райрӱдӧ эмлымверыште медицина текшырымашым эртен да вара призывной комиссий ончылно лийын.
Ты арнян районысо призывной комиссий Россий армий да флотыш призывник-влакым ойырен налаш тӱҥалын. 203 еҥ ... |
Кажне айдеме пӱртӱсын помыжалтмыжым чытыдымын вуча. А ме, Кӧгерчен ялыште илыше калык, тудым лӱдын вучена, поснак тений: тиде – корно укедымылык.
Кажне айдеме пӱртӱсын помыжалтмыжым чытыдымын вуча. А ме, Кӧгерчен ялыште илыше калык, тудым лӱдын вучена, поснак тений: тиде – корно укедымылык.
Шокшо толмо да лум шулымо де... |
«Оҥай марий йылме: A Comprehensive Introduction to the Mari Language» («Оҥай марий йылме. Тӱҥалтыш курс»): tk.mari-language.com
«Марий йылме интернетыште» проектын участникше-влак, Вена, 2017-ше ий вӱдшор тылзе
Лу ий наре пашам ыштыме деч вара англичан йылме дене возымо «Оҥай марий йылме: A Comprehensive Introduction t... |
Профессиональный пайрем - Нефтянной да газовой промышленность пашаеҥын кечыже - вашеш «Транснефть - Урал» АО производствышто кугу сеҥымашыш шумылан да регионым социально-экономический вияҥдымаште суапле надырым пыштымылан Башкортостан Республик вуйлатыше Р. Ф. Хабировин Тауштымашыж дене палемдалтын.
Тауштымаш «Транснеф... |
- Гарнирлан ямдылыме шемшыдаҥ тутло лийже манын, шолтымо деч ончыч шӱрашым кукшо салмаште чот ырыктыман.
- Вӱдыш икмыняр чӱчалтыш лимон сокым ешараш гын, шолтымо рис палынак ош тӱсан лиеш.
- Шӱштыра лийже манын, рисым шӧнчалан вӱдышто йоҥгытым петырыде шолтыман.
- Шӧран рис пучымышыш шекарым мучашлыме деч ончыч гына еш... |
Паразитым эрыктен лукташ манын, икмыняр пырче гвоздикым кочмо деч пел шагат ончыч кечеш кок гана пурза. Сӧсан уке гынат, профилактике йӧн семынат пеш пайдале. Гвоздике деч сӧсан веле огыл, золотистый стафилаккок, дифтерийный палычке, эсогыл туберкулезный палычке лӱдыт.
Гвоздикым кажне кечын пураш тӱҥалыда гын, стоматит... |
Немыч йылме (немычла Deutsch) — индоевропысо (герман) йылме. Касвел германийысе индоевропысо ешыш пурышо йылме тӱшка. Латин тиштер негызеш возыктен, кум графеме ешарен, ончыктем умлаут (ä, ö, ü), да лигатур-влак эсцет (ß). Тиштын акрет годсо памятникышт-влак деке пураш VIII курымын ийже.[1]
Немыч йылме прагерманский йы... |
Таче ме чапле айдеме, школлан илышыжын 36 ийжым пуышо, Кугу буква гыч туныктышо, шке тунемшыже-влакын йӧратымашыштым да пагалымашым сулен налше Ишкуатова Людмила Никитична нерген ойлынена.
Мемнан илышыштына туныктышо могай кугу рольым модеш? Тидын нерген иктаж гана шоналтенда мо? Туныктышылан кажне икшывым туныкташ, ку... |
4 декабрьыште республике вуйлатыше паша дене Калтаса районыш толын да селаште илыше калык дене вашлиялтын, социльно-культурный да производственный объект-влакын пашашт дене палыме лийын
4 декабрьыште республике вуйлатыше паша дене Калтаса районыш толын да селаште илыше калык дене вашлиялтын, социльно-культурный да прои... |
Марий Турек район Кугу Карлыган ялыште марий, руш, одо, татар калык-влак келшен, икте-весын тӱвыраштым, йӱлаштым жаплен илат. Нуным «Зардон» (™жара) одо калык фольклор ансамбль иктеш ушен. Тудым 1975 ийыште В.Н.Алексеев чумырен.
Тачысе кечын «Зардон» ансамбль – калык мурым, куштымашым, йӱлам шымлыше да калыкым палдарыш... |
Лишыл жапыште ятыр элыште южын температурыжо пытартыш куд тӱжем ий дене таҥастарымаште кӱзен кертеш, шокшырак лиеш.
Лишыл жапыште ятыр элыште южын температурыжо пытартыш куд тӱжем ий дене таҥастарымаште кӱзен кертеш, шокшырак лиеш.
Тидын нерген шымлызе-влак шижтарат. 2050 ий йотке идалыкысе кокла температур 13 гыч 20 г... |
Лу тылзе жапыште Калтаса районышто 44 у еш шочын. 2018 ий дене таҥастарымаште 12-лан шагалрак. Еш-влакат шагалрак шаланаш тӱҥалыныт. Тений 49 еш шаланен, тидыже кодшийсе дене таҥастарымаште 15-лан шагалрак.
Йоча-влак шагал шочыт. Тидыже, конешне, тургыжландара. Тений лу тылзе жапыште 170 икшыве шочын, кодший дене таҥас... |
Кажне калыкын ойыртемалтше кочкышыжо уло. Тудым кажне озавате шке семынже ямдыла: у тӱсым, у тамым пурта. Таче курыкмарий, удмурт, татар калык кочкышым ямдылаш тунемына.
Т.Евсеев лӱмеш Национальный тоштерын кугурак шанче пашаеҥже Надежда ВАСКАНОВА кравец нерген каласкала:
– Кравецым курыкмарий-влакын визитный картычкыш... |
Морко район Изи Корамас ялын ӱдыржӧ, поэт, мурызо, «Кугарня» газетын пашаеҥже Алёна Яковлевам шукын палат. Тудын почеламутшо-влак «Марий сандалык», «Ончыко» журналлаште, «Марий Эл», «Кугарня» газетлаште, тӱшка сборниклаште, «Эрвий» альманахыште савыкталтыныт. Икмыняр произведенийжым руш йылмыш кусарыме да «Край соловьи... |
Мемнан районысо шуко библиотекын пашаштыже ик направлений – кушкын толшо тукымым экологий теме дене палдараш, тудын дене кылдалтше мероприятий-влакым эртарымаш.
Рӱдӧ район библиотекын лудмо залыштыже йыргешке ӱстелым погеныт. Тышке «Калтаса чодыра» АУ вуйлатышын алмаштышыже З.Х. Сафиным да 1 №-ан Калтаса кыдалаш школын... |
Пайремын официалле ужашыже Эстон калык тоштерын Ончер пӧртыштыжӧ 17 шагатлан тӱҥалын. Ончыч Васли Николаев марий талешке-влак нерген каласкален да видеопрезентацийым ончыктен. Вара лӱмлӧ эстон серызе Арво Валтон «Югорно» марий эпосым эстон йылмыш кусарымыж шумлык ойлен.
Татьяна Албахтина марий рушарня школ дене палдаре... |
Ужыда, марий йылмына йомеш, тарий тӱвырам пытарат, мурпоянлык кошкен толеш, юмын пуымо чын марий йӱлам тошкат. Уке, тыге илаш огеш лий.
Тале марий он-сарзе-влак, кынелаш кӱлеш, чумыргаш кӱлеш, марий калыкым ош тӱняште арален кодаш кӱлеш.
Чевер мотор марий калыкым, чын юмын йӱлажым, лыжга мурыжым, тӱвыра поянлыкшым тава... |
Шыже – ялозанлык ярминга жап. Нефтекамскыште тыгай ярминга-влак ынде коло-кумло ий наре эртат. Тышке воктен верланыше районла гыч ялозанлык сатум ыштен лукшо-влак погынат. Конешне, тыште кажне ийын мемнан районысо ял калыкат участвоватла. Нуно шке пакчаштышт ончен куштымо саскам, шылым да молымат ужалат.
Шыже – ялозанл... |
Ожно ик ялыште шӱдӧ еҥан еш илен. Тушто ны вурседылмаш, ны кучедалмаш нигунам лийын огытыл. Тидын нерген увер Он деке миен шуын. Он, ты ялыш толмеке, йырым-йыр арулыкым, ласкан кутырымым, келшен, умылен, пырля пашам ыштен илымым ужын, моткоч ӧрын. Тунам тудо суртоза деч еш илышын секретшым йодын. Илалше суртоза чытырыш... |
Пушеҥгын вийже – вожышто, калыкын – у тукымышто. Тиде ойышко келге шонымаш шыҥдаралтын. Арам огыл Россий кÿкшытан VII марий самырыктукым слётын темыже лач тыге йоҥген. Тудо 2015 ий 8-12 июльышто Марий Эл Республике Провой кундем Чакмарий школ пелен эртен. Тушко Марий Элын кажне гаяк районжо ден олаже, Виче, Одо, Пошкыр... |
Пытартыш жапыште Марий Эл Республикыш йот элла гыч шуко профессор чӱчкыдынак толын коштеш. Кодшо кок-кум ийыште марий йылмым шымлаш да тунемаш толшо-влак ятырынак лийыч. Марий Эл Республик да тудын калыкше дене немыч, норвежец, американ, финн, англичан да япон студент ден шымлызе-влак палыме лийыныт. Ӱмаште япон рвезе,... |
АО «Транснефть – Урал» 2020 ийыште 60 самырык специалистым пашаш налме – нуно высший да кыдалаш тунемме заведений-влакын выпускникышт улыт
Выпускник-влак уфасе кугыжаныш нефтяной технический университетыш трудоустраивать структур подразделений-влакын (УГНТУ-Н), Южно-Уральскысе кугыжаныш университет, Уфасе кугыжаныш ави... |
Республикысе марий тӱвыра рӱдер С.Г.Чавайн лӱмеш Национальный книгагудышто «Ший талешке – тукым-влакым ушышо кыл» республикысе конференцийым эртарен. Волжский, Советский, Кужэҥер, Морко, Марий Турек, Шернур районла гыч ӱдыр-рвезе-влак шке кундемысе кидмастарышт нерген шымлымаш пашашт дене палдареныт. Шун дене ненчыше, ... |
Марий Турек район гыч Анатолий Волковым (снимкыште – йоча-влак дене) изи самолёт-влакым погымыжлан республикыште шукын палат. Изи годсек тӱрлӧ техникым рончен да угыч поген, тыгак тӱрлӧ арверым ыштен. Визымше классыште тунеммыж годымак пошкудыжо-влакын электроплиташтым да молымат ачален. Ялыште икымше телевизор лекмеке... |
Иза-шольо Кугубаевмыт – Вячеслав ден Станислав, шочмо ялыште эртарыме кеч-могай мероприятийым эртарашлан оксам ойырат.
Тений У ийысе тӱҥ лоторей призлан нуно «Леран» морозильный ларьым налыныт. Тидын нерген увер пеш вашке шарлен. Билет-влакым васоламыт деч посна пошкудо ял калыкат: Калмиямучаш, Павасола, Шоръял – налын... |
Тачысе кечын йоча-влак тӱрлӧ технике дене пеҥгыде кылым кучат. Телефон, компьютер ончылно яра жапым эртарат. Сандене, очыни, шинчалыкым чийыше йоча-влак ий гыч ийыш ешаралтыт. Шинчам аралыме, кандарыме шотышто да моло йодышым рашемдаш манын, Медведево посёлкысо рӱдӧ эмлымверыште офтальмологлан пашам ыштыше М.С.Кириллов... |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.