Add files using upload-large-folder tool

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0025.txt

@@ -0,0 +1,12 @@
+ప్రభువు యెహెజ్కేలుతో "ఓయి! నేను నిన్నునా ప్రజకు కావలివానినిగా నియమించాను. నేను నీకు చేసే హెచ్చరికలను నీవు వారికి అందీయాలి" అన్నాడు - యెహె 3,17. ఆ మాటలు విన్నపిదప అతనికి తన ప్రవచనం విూద ప్రగాఢమైన విశ్వాసం కలిగింది. అలాగే యిర్మీయా యెషయా కూడ తమ పిలుపును గూర్చి సవిస్తరంగా చెప్పికొన్నారు. వీళ్ళ ప్రభువు తమ్మ పిల్చి తమచేత ప్రవచనం చెప్పిస్తున్నాడని పూర్ణంగా నమ్మారు. ఈలాంటి అనుభవం వున్నవాళ్ళు తప్పడు ప్రవచనాలు చెప్పరు. కనుక మనం వాళ్ళను నమ్మవచ్చు.
+
+పై సూత్రాలు ఆనాడు లాగే యానాడు కూడ మంచి ప్రవక్త యొవడో తప్పడు ప్రవక్త యొవడో నిర్ణయించడానికి కొంతవరకు ఉపయోగపడతాయి.
+
+ప్రవక్తలు ప్రజాసేవకులు. ప్రజలకు దైవసందేశాన్ని విన్పించిన మహానుభావులు.
+కాని వాళ్లు తమ సేవలో ఘటోర శ్రమలు అనుభవించారు. మరీ కొందరు ప్రవక్తల బాధలు చూస్తూంటే మనకు మనసు కరిగిపోతుంది.
+
+1. ప్రవక్తల బాధలు</p>
+
+ఎడారిలో యిస్రాయేలీయులు మోషే విూద తిరగబడ్డారు. ఐగుప్తలో ఐతే మాకు మాంసం మస్తుగా లభించింది. ఇక్కడ ఈ దిక్కుమాలిన మన్నా ఒక్కిటి తప్ప మరేమిరా దొరకడం లేదని గొణుగుకొన్నారు. అప్పడు మోషే ప్రభువుతో "నీవు ఈ ప్రజలను పరామర్శించే బాధ్యత నా నెత్తిన ఎందుకు పెట్టావు? నేను వీరిని కన్నానాయేమి? వీళ్ళ మాకు మాంసం ఇప్పించు కడుపార తింటామని నన్ను చంపకతింటున్నారు. వీళ్ళ బాగోగులను నేనొక్కడినే పరామర్శించలేను. నీవు నా యెడల ఇంత కఠినముగా ప్రవర్తిస్తున్నావెందుకు? అసలు నన్ను చంపివేయి, అప్పడు నేను వాళ్ళ ఇక్కట్టలను కన్నులార చూడవలసిన అవసరం లేకుండా పోతుంది" అన్నాడు — సంఖ్యా 11,10-15. ఈలాంటి ఆవేదనలు మోషే యెన్నో అనుభవించాడు. యిప్రాయేలీయులు బంగారు దూడను ఆరాధించినప్పడు గూడ మోషే వాళ్ళ తరపున ప్రభువుని మనవి చేసాడు. ప్రభువు తన మనవిని ఆలింపక పోయినట్లయితే తన పేరును ఆ ప్రభువు గ్రంథంలో నుండి కొట్టివేయవలసినదిగా కూడ విన్నపం చేసాడు - నిర్గ 32,32 ఆ ప్రజల తరపున అతడు అనుభవించిన ఆందోళనం అంత గొప్పది.
+
+యిర్మీయా ఆనాటి ప్రజలకు ప్రభువు శిక్ష ఎరిగించాడు. బాబిలోను రాజులు వచ్చి యూదులను ప్రవాసానికి తీసికొని వెత్తారని చెప్పాడు. కాని రాజులూ అధికారులూ

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0050.txt

@@ -0,0 +1,7 @@
+అంతా మన ఆలోచనలను బట్టి వుంటుంది. మన తలపులు పవిత్రంగా వుంటే క్రియలు కూడ పవిత్రంగా వుంటాయి. లేకపోతే లేదు. ఈ తలపులు హృదయం నుండి పుడతాయి. కనుక కీలకమంతా హృదయంలోనే వుంది. హృదయాన్నిబట్టి నరుడు నైతిక మానవుడుగా గాని అనైతిక మానవుడుగా గాని తయారౌతాడు. 
+
+ప్రభువు హృదయాన్ని గూర్చి చెప్పిన సంగతులు ఇంకా వున్నాయి. మన హృదయాన్నిబట్టే మన మాటల తీరు కూడ వుంటుంది - మత్త 12,34. కనుక అనిర్మల హృదయుడు నిర్మలంగా మాట్లాడలేడు. ఐతే విశుద్ధ హృదయులకు దేవుడు సాక్షాత్కరిస్తాడు - మత్త 5,8. లోకంలోని జనం తమ శక్తిసామర్థ్యాలను నమ్మకొంటారు. తామెవరి మీదా ఆధారపడనక్కరలేదు అనుకొంటారు. కనుక వాళ్లు అహంకారం తోను గర్వంతోను పొంగిపోతారు. కాని క్రీస్తు అలాంటివాడు కాదు. అతడు వినయశీలుడు, వినమ్ర హృదయుడు. నిత్యమూ తన తండ్రిమాద ఆధారపడి జీవించేవాడు. ఆ క్రీస్తు అడుగుజాడల్లో నడిచే భక్తులు కూడ అతనిలాగే వినయాత్మలు కావాలి - మత్త 11,29. ఉత్థానానంతరం ఎమ్మావు గ్రామంలో ప్రభువే స్వయంగా శిష్యుల హృదయాలకు వెలుగును ప్రసాదించాడు. ఆ శిష్యులు "ప్రభువు మనకు లేఖనాలను వివరించి చెప్పినపుడు మన హృదయాలు భక్తిభావంతో ప్రజ్వరిల్లాయి కదా" అనుకొన్నారు — లూకా 24,32. ఈ విధంగా ఆ ప్రభువు మన హృదయాలను జ్ఞానజ్యోతితో నింపుతాడు. 
+
+ఈనాడు మనలను రక్షించేది యేమిటి? ఉత్థాన క్రీస్తుని మనం హృదయంలో విశ్వసిస్తే అప్పడు మనకు రక్షణం కలుగుతుంది - రోమా 10,9. క్రీస్తు మొదట తన ఆత్మను నరుల హృదయంలోకి ప్రవేశపెడతాడు. ఈ యాత్మద్వారా మనం క్రీస్తుని విశ్వసిస్తాం. ఈ యాత్మద్వారానే మనం పరలోకం లోని దేవుణ్ణి తండ్రీ అని పిలుస్తాం. ఆ తండ్రి పంపిన కుమారుడు క్రీస్తుని విశ్వసిస్తాం - గల 4,6. ఇంకా ఈ యాత్మ మన హృదయాన్నిదేవుని ప్రేమశక్తితో నింపుతుంది కూడ. ఈ శక్తితోనే మనం తండ్రినీ అతడు పంపిన కుమారుణ్ణీ, తోడి ప్రజలనీ కూడ ప్రేమించగల్లుతూన్నాం - రోమా 5,5. 
+
+సిలువ విూద వ్రేలాడుతున్న క్రీస్తుని ఈటెతో పొడిచి అతని హృదయాన్ని తెరచారు - యోహా 19,34. ఆ విశుద్ధ హృదయం మన హృదయాల విూద సోకి వాటిని పునీతం చేయాలి. కనుక క్రీస్తు హృదయంలో నుండి మన హృదయం లోనికి జీవజలాలు ప్రవహించాలి. ఈ జీవజలాలు ఏమో కాదు, పరిశుద్ధాత్మే. అనగా క్రీస్తు హృదయం నుండి బయలుదేరే ఆత్మ మన హృదయాల్లోకి ప్రవేశించి వాటిని పునీతం చేస్తుంది - యోహా 7,38-39.అంటే ఉత్థాన క్రీస్తు అతని ఆత్మా మన హ��దయాలను శుద్ధి చేస్తారని

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0081.txt

@@ -0,0 +1,10 @@
+మనేది ధనవంతుల్లోను ఉండవచ్చు పేదల్లోను ఉండవచ్చు. విపరీతంగా ఆందోళన పడ్డం దేవుని విూద నమ్మిక లేకపోవడమే ఔతుంది.
+
+13. నన్ను వెంబడింప గోరేవాడు తన్నుతాను నిరాకరించుకోవాలి - మత్త 16,24</p>
+నరునిలో ఓపెద్ద లోపం వుంది. అదే అతని స్వార్థం. ఈ స్వార్థం కొద్దీ అతడు తన సుఖాలను తాను వెదుకుకొంటాడు. ఇతరులమిూద దౌర్జన్యంచేసి వాళ్లకు రావలసిందికూడ తాను కొట్టేస్తూంటాడు. ఈ స్వార్గాన్ని అణచుకొన్నవాడుగాని దివ్య మానవుడూ క్రీస్తుశిష్యుడూ కాలేడు. అందుకే ప్రభువు తన్ను వెంబడింప గోరేవాడు తన్ను తాను నిరాకరించుకోవాలనీ తన సిలువను తాను మోసికొని రావాలనీ బోధించాడు. ఈలా నరుడు తన్ను తాను నిరాకరించుకోవడమూ క్రీస్తు సిలువను మోయడమూ నేర్చుకొన్నదాకా అతనిలోని స్వార్థం చావదు. ఈస్వార్థం చావకపోవడం వల్లనే అతడు సాంఘిక అన్యాయానికీ దౌర్జన్యానికీ తలపడుతూన్నాడు.
+మన దేశంలోని పేదప్రజలు విశేషంగా పల్లెల్లో జీవిస్తున్నారు. ఈ పల్లెల్లో వుండే విూది రెండు శాతం పల్లీయులకు పల్లెలకు లభించే మొత్తం ఆదాయంలో 25 శాతం లభిస్తూంది. క్రింది 20 శాతం పల్లీయులకు ఈ యాదాయంలో 1 శాతం మాత్రమే లభిస్తుంది. అనగా పల్లీయుల్లో కొద్దిమందికి మాత్రమే ఆదాయం పుష్కలంగా లభిస్తుంది. అధిక సంఖ్యాకులు నిరుపేదల్లా జీవిస్తున్నారు.
+
+14. లోకాన్నంతటినీ జయించినా తన్నుతాను కోల్పోతే - మార్కు 8,36</p>
+నరుడు లోకాన్నంతటినీ జయించినా తన్నుతాను కోల్పోతే ఏమిలాభం అన్నాడు క్రీస్తు, ఇక్కడ తన్ను తాను కోల్పోవడమంటే యేమిటి? నరుడు తనకు తానూ దక్కడు. దేవునికీ దక్కడు. తోడి మానవునికీ దక్కడు. స్వార్థపరుడైన మానవుడు ఈలా తయారౌతాడు. అతడు అన్నీ తన కొరకే కూడబెట్టుకోబోతాడు. కాని అలా కూడబెట్టుకునే ప్రయత్నంలో దేవునికీ తోడి ప్రజలకూ దూరమైపోతాడు, నాశమైపోతాడు. ఈలా స్వార్థ మానవుడు ప్రపంచాన్ని వశం జేసికోబోతూంటాడు, ఆ పోకడలో తానే నాశమై పోతూంటాడు. ఈ స్వార్గాన్ని జయించిననాడే గాని సాంఘిక న్యాయాన్ని పాటించలేడు.
+
+పల్లెల్లోని ప్రజలు చాలామంది పేదవాళ్ళన్నాం. వీళ్ళల్లో కొంతమంది జీవనోపాధి లభిస్తుందేమోనని ఆశతో పట్టణాలకు వచ్చి చేరుతూంటారు. కాని అక్కడ వాళ్ళకు పనులు దొరకవు. పల్లెలనుండి తెచ్చుకొన్నది కాస్త ఐపోతుంది. ఏమైనా మిగిలితే బాకీదారులకు కుదువ బెడతారు. ఈ రీతిగా ఉన్నది కాస్త ఊడిపోతుంది. ఇక చేసేదిలేక ఏ మురికివాడల్లో��ో పడి అఘోరిస్తూంటారు. ఈ రీతిగా పల్లీయులు చాలమంది పట్టణాలకు వచ్చి మోసపోతూంటారు.

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0086.txt

@@ -0,0 +1,13 @@
+మనదేశంలో ధనికులవద్ద బోలెడంత నల్లడబ్బు వుంది. ప్రభుత్వం లెక్కలోని కెక్కకుండా, పన్నుచెల్లించకుండా వుండే డబ్బును నల్లడబ్బు అంటారు. ఈలాంటి నల్లడబ్బు దేశంలో యాభైవేల కోట్లదాకావుంది. ఇది ధనవంతులు అక్రమంగా కూడబెట్టుకొన్నసామ్మ పేదలు డబ్బులేక బాధపడుతూంటే, ధనవంతులవద్ద ఈ నల్లడబ్బు నిష్ఫలంగా వండిపోతుంటుంది.
+
+23. మనంకూడ సోదరుల కొరకు ప్రాణాలర్పించాలి — iయోహా 3,16</p>
+
+క్రీస్తు మనకొరకు ప్రాణాలర్పించాడు. ఆ ప్రభువు మనపట్ల చూపిన ప్రేమ అలాంటిది. క్రీస్తు ప్రేమను ఆదర్శంగా పెట్టుకొని మనంకూడ తోడి ప్రజలను ప్రేమించాలి. క్రీస్తులాగే మనంకూడ తోడి ప్రజలకొరకు ప్రాణాలు అర్పించాలి. ఇది యోహాను ఇచ్చిన సందేశం. తోడి ప్రజలకొరకు మనం ప్రాణాలను సమర్పించాలని దివ్యగ్రంథం చెపూంటే, దౌర్జన్యంతో ఇతరులకు ముట్టవలసింది కూడ మన కొట్టేస్తూండడం ఎంతటిపాతకం!
+
+ ఈ దేశంలో వ్యాపారస్థలూ వర్తకులూ తూచే దొంగ కొలతలకూ కొలిచే దొంగ మానాలకూ అంతూపంతూ లేదు. వ్యాపారసులు వస్తువులను కొనుక్కొనే వాళ్లనుండి ఏటేట పదివేల కోట్ల రూపాయలు మోసంతో కొట్టేస్తూన్నారు. అందరూ పేదవాడి నోరుగొట్టి వృద్ధిలోనికి రావాలనుకొనేవాళ్లే, పెద్దచేప చిన్నచేవను బ్రిమింగివేసి తానింకా పెద్దదౌతూంటుంది. అలాగే ధనవంతులు పేదవాళ్ల కడుపుగొట్టి తామింకా ధనవంతులౌతూంటారు. ఇది తోడి ప్రజలకొరకు ప్రాణాలు సమర్పించడం గాదు, తోడిప్రజల ప్రాణాలు తీయడం, క్రీస్తుబోధకూ నరుల ప్రవర్తనకూ ఎంత వ్యత్యాసం!
+
+24. నేను విూకు క్రొత్త ఆజ్ఞను ఇస్తూన్నాను - యోహా 13,34</p>
+
+ప్రభువు సోదరప్రేమను క్రొత్తఆజ్ఞ అని పేర్కొన్నాడు. పూర్వవేదం కూడ సోదరప్రేమను బోధిస్తుంది. కాని అక్కడ సోదరప్రేమను ఎందుకు పాటించాలో కారణం చెప్పలేదు. క్రీస్తు కారణం చెప్పాడు. ఏమిటి ఆకారణం? అతడు మనలను ప్రేమించినట్లే మనమూ ఒకరినొకరం ప్రేమించాలి. మన సోదరప్రేమకు కారణం ఆ క్రీస్తే, అతని ప్రేమే. అతని కొరకు మనం తోడి ప్రజలను ప్రేమించాలి, క్రీస్తు ఇచ్చిన ప్రేమాజ్ఞలోని నూతనత్వం ఇదే. ఇక, మనం ఎవరిని ప్రేమించాలి? అక్కరలో నున్న తొడి జనాన్ని ఆదుకోవాలి. విశేషంగా కూడూగుడ్డాయిలల్లా లేని పేద ప్రజలను ఆదుకోవడం సోదరప్రేమ ఔతుంది. ఇది మన అందరి కర్తవ్యం కూడా.
+
+ మన దేశంలోని పిల్లలకు చాలినంత పోషకాహారం లభించడం లేదు. ఇండియాలోని మొత్తం ప్రజల్లో 15 ఏండ్ల లోపులో వున్న పసివాళ్లు 42 శాతం. అనగా

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0101.txt

@@ -0,0 +1,6 @@
+సామర్థ్యాలేమిటివో గుర్తించాలి. ఆ సామర్థ్యాలతోనే క్రైస్తవ సమాజానికి సేవలు చేయడానికి ముందుకి రావాలి. మన క్యాథలిక్ సమాజంలో గృహస్తులు సేవా కార్యక్రమాలన్నిటినీ గురువుల విూదా మఠకన్యల విూదా నెట్టివేసి తాము జాగ్రత్తగా ప్రక్కకు తప్పకొంటుంటారు. ఏ పనికీ ముందుకి రారు. మాది స్వాములవారి మతం, అన్నీ మా స్వాములవారే చూచుకొంటారులే అని చెప్తారు. ఇది చాల చెడ్డ పద్ధతి. క్రైస్తవ సమాజానికి గురువు చేసే సేవలు అతడు చేస్తాడు. గృహస్తులు చేయవలసిన సేవలు వాళ్ళ చేయాలి. మన తరపున మనం పేదవాళ్ళమే కావచ్చు. కనుక తిరుసభ నుండి కొంత సహాయాన్ని ఆశించవచ్చు కాని క్రైస్తవ మతం కేవలం మనలను అభివృద్ధిలోకి తీసికొని రావడానికి మాత్రమే వుంది అనుకోగూడదు. మన తరపున మనం కూడ మనకంటె హీనులూ దీనులూ ఐన తోడి ప్రజలకు సేవలు చేసి వాళ్ళను అభివృద్ధిలోకి తీసికొని రావడానికి గూడ ఈ మతం వుందని భావించాలి.
+
+4. క్రైస్తవ ప్రజలు పేదవర్గాలకు సాయం చేయాలి</p>
+"అనాథులను విధవలను కష్టాలలో ఆదుకోవడం, ఇహలోక మాలిన్యం సోకకుండ తన్ను తాను కాపాడుకోవడం అనే వాటినే పితయైన దేవుడు స్వచ్చము నిర్మలమూ ఐన ఆరాధనంగా భావిస్తాడు" అని చెప్మంది యాకోబుజాబు 1,27. అనాథులు, విధవలు, పరదేశులు అనే మూడు తెగలవాళ్ళ పూర్వవేదంలో బలహీనవర్గాలుగా భావించబడేవాళ్ళ - ద్వితీ 10,18. కనుకనే ప్రభువు పూర్వవేదంలో ఈ వర్గంవాళ్ళ కోప తీసికొన్నాడు. అతడు దయతో పేదల మొర ఆలిస్తాడు - కీర్త22,24 పేదవాణ్ణి దుమ్ములో నుండి పైకి లేవనెత్తుతాడు - 113,7. ఈలాంటి దీనులకే మనం సాయం చేయవలసింది.
+
+ఇక నూత్న వేదంలో క్రీస్తు కూడ పేదలకోపు తీసికొన్నాడు. అతడు బోధించే సువార్త ప్రధానంగా పేదల కొరకు - మత్త 11,5. ధనవంతుని యింటి వాకిట పడివున్న లాజరు కథ చెప్పిన ప్రభువుకి పేదలంటే ప్రీతి - లూకా 16,19-21. అతడు ఆనాటి సమాజంలోని అట్టడుగు వర్గమైన సుంకరులతో కలసిపోయాడు, వారితో భోజనం చేసాడు. తాను పాపల కొరకే గాని పుణ్యపురుషుల కొరకు రాలేదని చెప్పకొన్నాడు — లూకా 5,29-32. అతడు ధనవంతుల కానుకలను విస్మరించి పేదరాలి రెండు కాసుల కానుకను మెచ్చుకొన్నాడు — మార్కు 12,41-44. ఈలాంటి వుదాహరణలను బట్టి ప్రభువుకి పేదలంటే యెంతో ప్రీతి అని అర్థం చేసికోవాలి. ఈ పేదలను ఆదుకోవడమే దైవరాధనమని పై యాకోబు జాబు చెప్తుంది. క్రైస్తవ ప్రజలు దేవునికి బలి అర్పించేవాళ్లు, అతన్ని ఆరాధించే యాజకులు, కాని మన ఆరాధనమనేది పేదలను ఆదుకోవడంలో వ్యక్తం కావాలి. సాంఘిక

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0108.txt

@@ -0,0 +1,8 @@
+పాపగారిని కొర్డినల్సూ, బిషప్పలని గురువులూ ఎన్నుకోవాలని శాసనం చేసారు. ఇప్పటినుండి క్రైస్తవ సమాజంలో పాపుగారు, చక్రవర్తి అనే యిద్దరు నాయకులు ప్రముఖులుగా తయారయ్యారు. గురువులూ, తిరుసభా, ప్రపంచమూ, ఆధ్యాత్మికరంగమూ భౌతికరంగమూ అనే విభేదాలు కూడ తలయెత్తాయి.
+
+గ్రెగోరీ పాపగారు రూపొందించిన సంస్కరణల వల్ల తిరుసభలో గృహస్థల ప్రాముఖ్యం తగ్గింది. గురువులు బిషప్పుల ప్రాముఖ్యం హెచ్చింది. కాని ఈ గురువులూ బిషప్పలూ పవిత్ర జీవితం గడపకుండా ధనమూ పదవులూ సుఖభోగాలు మొదలైన లోక వ్యామోహాల్లో పడిపోయారు. క్రమేణ గురువులకూ గృహస్థలకూ మధ్య వైరమూ ద్వేషమూ పెరిగిపోయాయి.
+
+16వ శతాబ్దంలో లూతరు మొదలైన ప్రోటస్టెంటు నాయకులు క్రైస్తవులకు జ్ఞానస్నాన యాజకత్వమే గాని పరిచారక యాజకత్వం లేదు అని బోధించారు. ఈ ప్రోటస్టెంటు ప్రవాహానికి అడ్డకట్ట వేయడానికి 16వ శతాబ్దంలో బ్రెంటు మహాసభ సమావేశమైంది. ఈ సభ ఆనాటి విషమ పరిస్థితుల్లో గురువుల స్థానాన్ని నిలబెట్టడానికి గృహస్థల స్థానాన్ని చాలవరకు తగ్గించింది. గృహస్థల యాజకత్వం అంత ముఖ్యమైంది కాదు అన్నట్లుగా బోధించింది. అప్పటినుండి తిరుసభలో గృహస్థల స్థానం పూర్తిగా అంతరించింది. క్రైస్తవ సమాజంలో గురువులూ మఠసభలకు చెందినవాళ్ళ మాత్రమే ముఖ్యం, గృహస్తులను ಅಣ್ಣಿ లెక్కలోనికి తీసికొనక్కరలేదు అనే భావాలు బలపడిపోయాయి. ఈలాంటి వాతావరణంలోనే 10వ భక్తినాథ పాపగారు "తిరుసభ అనే సమాజంలో రెండు భిన్నవర్గాలు వున్నాయి. కాపరులు ఒక వర్గం, మంద మరొక వర్గం. ఈ రెండూ పూర్తి విభేదం కల భిన్నవర్గాలు. మందను గమ్యానికి చేర్చే అధికారమూ హక్కూ కాపరులకు మాత్రమే వుంది. మంద బాధ్యత ఏమిటంటే, వినయ విధేయతలతో కాపరుల చేత పరిపాలించబడ్డమూ, గమ్యానికి నడిపించబడ్డమూను" అని వ్రాసారు. ఈలాంటి భావాలను నేడెవరూ అంగీకరించరు.
+
+ 
+టెంటు మహాసభ గృహస్థల స్థానాన్నితగ్గించి గురువుల స్థానాన్ని హెచ్చించిందని చెప్పాం, ఈసభ ఆనాటి గురువుల పాప జీవితాన్ని సంస్కరించడానికి గూడ బ్రహ్మాండమైన కృషి చేసింది. ఐనా అప్పటి నుండి గురువులకీ గృహస్థలకీ మధ్య విభేదాలు పెరుగుతూనే వచ్చాయి. యూరపు దేశాల్లో గురువుల అధికారాన్ని ధిక్కరించేవాళ్ళూ, అసలు మతాధికారాన్నే నిరాకరించేవాళూ పెరిగిపోయారు. వీళ్ళ తిరుసభ నుండి వైదొలగి నాస్తిక " సంఘాలుగానో లేక లౌకిక సంఘాలు గానో ఏర్పడ���పోయారు. గృహసులు చాలమంది అపమార్గాలు పట్టారు. ఇటీవల రెండవ వాటికన్ మహాసభ జరిగిందాకా తిరుసభలో

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0173.txt

@@ -0,0 +1,14 @@
+నేను ప్రధాన శిల్పిలాగ
+అతని చెంత నిల్చివున్నాను
+అతడు చేసిన పుడమిమీద క్రీడిస్తూ
+ప్రమోదంగా మానవాళి మధ్య మనుతున్నాను
+
+- సామె 8, 31. ఈ జ్ఞానం ద్వారానే దేవుడు సృష్టి నంతటినీ చేసాడు. దేవుడు లోకాన్ని ఏలా చేసాడు అని ప్రశ్నించుకొని పవిత్ర రచయితలు ఈలా వాకొన్నారు. కుమ్మరి కుండను చేసినట్లుగా దేవుడు లోకాన్ని చేసాడు. అతడు నేలమట్టిని తీసికొని దానినుండి మానవాకృతిని మలిచాడు. దాని ముక్కు రంధ్రాల్లోనికి ప్రాణవాయువును వూదగా అది జీవించే ప్రాణి ఐంది. ఆ ప్రాణే ఆదాము - ఆది 2,7. యెషయా ప్రవచనం 45,9లో కూడ ఇదే భావం కన్పిస్తుంది
+
+మట్టి తన్ను చేసిన కుమ్మరితో పాదం చేస్తుందా?
+మన్ను కుమ్మరితో నీవేమి చేస్తున్నావని అడుగుతుందా?
+కుండ కుమ్మరితో నీకు నేర్పు చాలదని అంటుందా?
+
+కాని ఇది కేవలం రచయితల ఊహ మాత్రమే. దేవుడు మనలాగ చేతులతో పనిచేసాడు అనుకోగూడదు. అతడు ఇచ్చామాత్రంగానే, ఒక్క ఆజ్ఞతోనే, ఒక్క పలుకుతోనే లోకాన్ని చేసాడు. కనుకనే రబ్బయిలు "ఎవడు ఒక్క పలుకు పలకగానే లోకాలు పట్టాయో ఆ దేవుడు" అని వాకొన్నారు.
+
+యిస్రాయేలీయులు ఆరవ శతాబ్దంలో బాబిలోనియా ప్రవాసంలోగాని దేవుణ్ణి లోకాన్నిచేసిన సృష్టికర్తనుగా అర్థం చేసికోలేదు. భగవంతుడు చేసిన సృష్టిలో ఉత్తమోత్తముడు నరుడు. దేవుడు అతన్ని తనకు పోలికగా చేసాడు - ఆది 1,27. అనగా తనలాంటి వాణ్ణిగా చేసాడు. దేవుని శ్వాస, ఆత్మ అతనిలో వున్నాయి. అసలు దేవుడే భూమిమీద తిరుగుతున్నాడో అనిపించేవాడు నరుడు, ఇక దేవుడు సృష్టి చేసేవాడు అన్నాం. కనుక అతనికి పోలికగా వున్న నరుడుకూడ సృష్టి చేసేవాడు కావాలి. నరుడు నూత్న సృష్టి చేయడుకాని దేవుడు చేసిన సృష్టిని కొనసాగించుకొని పోతాడు. దాన్ని పరిపూర్ణం చేస్తాడు. అందుకే దేవుడు మీరు భూమిమీద వ్యాపించి దాన్ని వశం చేసికొనండి అని ఆదిదంపతులతో చెప్పాడు - ఆది 1,28. ఆదాము కాలంనుండి నరులు పనిచేస్తూనే వున్నారు. ఈ నరుల పనిలో మళ్లా తేడాలున్నాయి. కొందరు గొప్ప కార్యాలు చేస్తారు. కాని అధిక సంఖ్యాకులు చేసేది మామూలు పనులే. కాని వాళ్ల తాము చేసే మామూలు పనితోనే లోకాలు నిల్పుతారు - సీరా 38,34 ఈ సామాన్య నరులు చేసే మామూలు పనినిగూర్చే కీర్తన 104,23.

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0216.txt

@@ -0,0 +1,22 @@
+21.దప్పిక కలిగినవాడు నావద్దకు వచ్చి దప్పిక తీర్చుకోవచ్చు. నన్ను విశ్వసించేవాని అంతరంగంలోనుండి జీవజల ప్రవాహాలు పొంగి పారతాయి - యోహా 7, 37-39 
+
+22.నేను దాహం గొన్నవాడ్డి జీవజలప చెలమునుండి స్వేచ్చగా నీళ్ళ త్రాగనిస్తాను - దర్శ 21,6 
+
+23.ప్రభువు ఆకలిగొన్నవాళ్ళను సంతృప్తి పరచి ధనవంతులను వట్టి చేతులతో పంపివేసాడు - లూకా 1,58 
+
+24.నీవు దేవుని వరాన్ని గుర్తించినట్లయితే, నిన్ను నీళ్ళీయమని అడుగుతూంది ఎవరో నీవు తెలిసికొని వున్నట్లయితే, నీవే అతన్ని నీళ్ళు అడిగేదానివి. అప్పడతడు నీకు జీవజలం యిచ్చి వుండేవాడు - యోహా 4,10. 
+
+25.నన్నుపంపిన తండ్రి ఆకర్షిస్తేనే తప్ప ఎవడూ నా వద్దకు రాలేడు - యోహా 6,44 
+
+26.పరలోకంలోని మీ తండ్రి తన్నడిగిన వాళ్ళకు ఆత్మను సమృద్ధిగా దయచేస్తాడు - లూకా 11, 13
+
+27.ఎవడూ యిద్దరు యజమానులను సేవింపలేడు - మత్త 6, 24 
+
+28.ప్రభో! మా హృదయాన్ని నీ కొరకే సృజించావు. నీ యందు విశ్రమించిందాకా దానికి విశ్రాంతి లేదు - అగస్టీను భక్తుడు
+
+బాలస్తావత్ క్రీడాసక్తః
+తరుణస్తావత్ తరుణీసక్తః
+వృద్ధస్తావత్ చింతాసక్తః
+పరమే బ్రహ్మణి కోపి నసక్తః - శంకరాచార్యులు
+
+బైబులు భగవంతుడు పరమ పవిత్రుడు, అతడు పాపంవల్ల కోపం చెందుతాడు. పశ్చాత్తాపంవల్ల శాంతిని పొందుతాడు. పాపం నేరుగా భగవంతుణ్ణి ఎదిరిస్తుంది. అతన్నే వ్యతిరేకిస్తుంది. మనం అతనికి ద్రోహంగానే పాపం చేస్తుంటాం. పాపం ఎంత ఫరోరమైందో భక్తనికి తెలుసు. కనుకనే అతడు నేడు పాపపు వెల్లవలో మునిగిపోయానని బాధపడతాడు. ఐనా అతడు చిత్తశుద్ధి కలవాడు. కనుక ప్రభువు నెదుట తన పాపాలను ఒప్పకొంటాడు. ఆ పాపాలను కప్పిపెట్టుకోడు గదా, వాటికోసం పశ్చాత్తాప పడతాడు. ప్రభువుకూడ నెనరుతో అతని తప్పిదాలను క్షమిస్తాడు.

Bible_Bhashya_Samputavali_Volume_02_Bible_Bodhanalu_P_Jojayya_2003_277_P/page_0264.txt

@@ -0,0 +1,24 @@
+15.ఎవడైనాసరే ధనికుడైయుండిగూడ అక్కరలోవున్న తన సోదరుని గాంచి కనికరం జూపకపోతే, ఇక అతని హృదయంలో దైవప్రేమ వుందని యేలా చెప్పగలం? - 1 యోహా 8,17.
+
+యిప్రాయేలు ప్రజలూ క్రైస్తవ ప్రజలూ భగవంతుణ్ణి తండ్రిగా భావిస్తూ వచ్చారు. ఇది బైబులు మతానికి ప్రత్యేకం. ఆ ప్రభువుకి వర్తించే గుణాలన్నిటిల్లోను శ్రేష్టమైన గుణం పితృభావం. క్రీస్తు ద్వారా మనం పరలోకంలోని తండ్రికి బిడ్డలమౌతాం. అతని ద్వారానే ఆ తండ్రి దీవెనలు పొందుతాం.
+
+1.యిప్రాయేలు నా కుమారుడు, నాకు మొదట పట్టినవాడు. నన్నారాధించుటకు నా కుమారుని వెళ్ళనీయి. కాని అతన్ని పంపడానికి నీవంగీకరించడంలేదు. కావున నేను నీకు మొదట పట్టిన కుమారుణ్ణి చంపివేస్తాను - నిర్గ 4, 22-23 
+
+2.యిస్రాయేలు బాలుడై యుండగా నేనతన్ని ప్రేమించాను. ఐగుపునుండి నా కుమారుడ్డి పిలిపించాను - హోపేయ 11.1 
+
+3.ప్రభూ! నీవే మాతండ్రివి. మా పితరులైన అబ్రాహాము యాకోబు మమ్మ అంగీకరింపకపోయినా నీవే మా తండ్రివి. పరాతన కాలంనుండీ మమ్మల్నిరక్షిస్తూ వచ్చినవాడవు నీవే - యొష 63,16 
+
+4.ప్రభో! నీవే మా తండ్రివి. కుమ్మరి బంకమట్టితో కుండను చేసినట్లుగా నీవుమమ్మ చేసావు. మా మీద కోపించబోకు. మా పాపాలను గణించబోకు, మేము నీ ప్రజలంగనుక మా మీద కరుణజూప - యెష 64, 8-9 
+
+5.మా అమ్మా నాన్నా నన్ను విడనాడినా 
+ప్రభువు మాత్రం నాకు ఆశ్రయమిస్తాడు - కీర్త 37, 10
+
+6.నాయనా! యావే శిక్షను తృణీకరించవద్దు 
+అతని మందలింపులకు విసుగు జెందవద్దు 
+తండ్రి తన కిష్టమైన కుమారుడ్డి సవరించినట్లే 
+ప్రభువు తన కిష్ణులైనవాళ్ళను సరిదిద్దుతాడు - సామె 3,11-12 
+
+7.నీతిమంతుడు దేవుని కుమారుడైతే దేవుడతనికి సాయపడతాడు 
+శత్రువుల బారినుండి అతన్ని కాపాడతాడు - జ్ఞాన 2,18
+
+8.పరలోకంలోని తండ్రికి మీ యవసరాలన్నీ తెలుసు - మత్త 6,32 257

Naayakuraalu.Play/meta.json

@@ -0,0 +1,308 @@
+{
+  "status": "done",
+  "saved": 100,
+  "total_pages": 134,
+  "filename": "Naayakuraalu.Play.pdf",
+  "pages": {
+    "1": {
+      "quality": 3
+    },
+    "3": {
+      "quality": 3
+    },
+    "4": {
+      "quality": 3
+    },
+    "5": {
+      "quality": 3
+    },
+    "6": {
+      "quality": 3
+    },
+    "7": {
+      "quality": 3
+    },
+    "8": {
+      "quality": 3
+    },
+    "9": {
+      "quality": 3
+    },
+    "10": {
+      "quality": 3
+    },
+    "11": {
+      "quality": 3
+    },
+    "12": {
+      "quality": 3
+    },
+    "13": {
+      "quality": 3
+    },
+    "14": {
+      "quality": 3
+    },
+    "15": {
+      "quality": 3
+    },
+    "16": {
+      "quality": 3
+    },
+    "17": {
+      "quality": 3
+    },
+    "18": {
+      "quality": 3
+    },
+    "19": {
+      "quality": 3
+    },
+    "20": {
+      "quality": 3
+    },
+    "21": {
+      "quality": 3
+    },
+    "22": {
+      "quality": 3
+    },
+    "23": {
+      "quality": 3
+    },
+    "24": {
+      "quality": 3
+    },
+    "25": {
+      "quality": 3
+    },
+    "26": {
+      "quality": 3
+    },
+    "27": {
+      "quality": 3
+    },
+    "28": {
+      "quality": 3
+    },
+    "29": {
+      "quality": 3
+    },
+    "30": {
+      "quality": 3
+    },
+    "31": {
+      "quality": 3
+    },
+    "32": {
+      "quality": 3
+    },
+    "33": {
+      "quality": 3
+    },
+    "34": {
+      "quality": 3
+    },
+    "35": {
+      "quality": 3
+    },
+    "36": {
+      "quality": 3
+    },
+    "37": {
+      "quality": 3
+    },
+    "38": {
+      "quality": 3
+    },
+    "39": {
+      "quality": 3
+    },
+    "40": {
+      "quality": 3
+    },
+    "41": {
+      "quality": 3
+    },
+    "42": {
+      "quality": 3
+    },
+    "43": {
+      "quality": 3
+    },
+    "44": {
+      "quality": 3
+    },
+    "45": {
+      "quality": 3
+    },
+    "46": {
+      "quality": 3
+    },
+    "47": {
+      "quality": 3
+    },
+    "48": {
+      "quality": 3
+    },
+    "49": {
+      "quality": 3
+    },
+    "50": {
+      "quality": 3
+    },
+    "51": {
+      "quality": 3
+    },
+    "52": {
+      "quality": 3
+    },
+    "53": {
+      "quality": 3
+    },
+    "54": {
+      "quality": 3
+    },
+    "55": {
+      "quality": 3
+    },
+    "56": {
+      "quality": 3
+    },
+    "57": {
+      "quality": 3
+    },
+    "58": {
+      "quality": 3
+    },
+    "59": {
+      "quality": 3
+    },
+    "60": {
+      "quality": 3
+    },
+    "61": {
+      "quality": 3
+    },
+    "62": {
+      "quality": 3
+    },
+    "63": {
+      "quality": 3
+    },
+    "64": {
+      "quality": 3
+    },
+    "65": {
+      "quality": 3
+    },
+    "66": {
+      "quality": 3
+    },
+    "67": {
+      "quality": 3
+    },
+    "68": {
+      "quality": 3
+    },
+    "69": {
+      "quality": 3
+    },
+    "70": {
+      "quality": 3
+    },
+    "71": {
+      "quality": 3
+    },
+    "90": {
+      "quality": 3
+    },
+    "91": {
+      "quality": 3
+    },
+    "95": {
+      "quality": 3
+    },
+    "96": {
+      "quality": 3
+    },
+    "97": {
+      "quality": 3
+    },
+    "98": {
+      "quality": 3
+    },
+    "99": {
+      "quality": 3
+    },
+    "100": {
+      "quality": 3
+    },
+    "101": {
+      "quality": 3
+    },
+    "105": {
+      "quality": 3
+    },
+    "106": {
+      "quality": 3
+    },
+    "107": {
+      "quality": 3
+    },
+    "108": {
+      "quality": 3
+    },
+    "109": {
+      "quality": 3
+    },
+    "112": {
+      "quality": 3
+    },
+    "113": {
+      "quality": 3
+    },
+    "114": {
+      "quality": 3
+    },
+    "115": {
+      "quality": 3
+    },
+    "118": {
+      "quality": 3
+    },
+    "119": {
+      "quality": 3
+    },
+    "120": {
+      "quality": 3
+    },
+    "121": {
+      "quality": 3
+    },
+    "122": {
+      "quality": 3
+    },
+    "123": {
+      "quality": 3
+    },
+    "127": {
+      "quality": 3
+    },
+    "128": {
+      "quality": 3
+    },
+    "129": {
+      "quality": 3
+    },
+    "132": {
+      "quality": 3
+    },
+    "133": {
+      "quality": 3
+    },
+    "134": {
+      "quality": 3
+    }
+  }
+}

Naayakuraalu.Play/page_0001.txt

@@ -0,0 +1,9 @@
+నాయకురాలు</p>
+
+పల్నాటి వీరచరిత్ర</p>
+
+ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ</p>
+
+త్రివేణి</p>
+
+మచిలీపట్టణము</p>

Naayakuraalu.Play/page_0003.txt

@@ -0,0 +1,67 @@
+పాత్రలు</p>
+
+1. ప్రతాపుడు 
+
+2. బ్రహ్మనాయుడు
+
+3. బాలచంద్రుడు
+
+4. నలగామరాజు
+
+5. నరసింగరాజు
+
+6. మలిదేవరాజు
+
+7. అలుగురాజు
+
+8. కొమ్మరాజు
+
+9. అలరాజు
+
+10 కేత రాజు
+
+11. ఝుట్టిరాజు
+
+12 పొదిలె పాపన్న
+
+13. కల్వగుంట కాశీపతి
+
+14. కేతురెడ్డి
+
+15 రామిరెడ్డి
+
+16. ముతసాని పిచ్చిరెడ్డి
+
+17. కన్నమదాసు
+
+18. లంకన్న
+
+19. చాకలి చందన్న
+
+20. మంగలి మంచన్న
+
+21. కుమ్మరి తేర్కుడు
+
+22. అనపోతు
+
+23. అర్చకుడు
+
+24. సేవకుడు
+
+25. పెద్దసెట్టి
+
+26. బ్రాహ్మణుడు
+
+27. గుమాస్తా
+
+28. సుద్దులవాడు
+
+29. చెంచునాయకుడు, చెంచులు
+
+30. గోసాయిలు
+
+31. సైనికులు
+
+32. ప్రజలు
+
+స్త్రీలు : నాగాంబిక (నాయకురాలు)

Naayakuraalu.Play/page_0004.txt

@@ -0,0 +1,20 @@
+అంకితము</p>
+
+లక్ష్మీనారాయణుల కల్లుడై - యల కైలాసమున
+కాశీనాథుడు శిరమున నిడుకొని - గంగ నేలినాడు
+కాశీనాథుని వారి వంశమున - గలిగె నొక్క ఘనుడు
+నాయకురాలికి తగినభర్తని - నాగేశ్వరు డనిరి
+దేశోద్ధారకనామబిరుదుడు - ధీరోదాత్తుండు
+భాషాసేవయే పరమధర్మముగ - భావించెడువాడు
+దేశభక్తియే దైవభక్తి యని - తెలిసిన సుజ్ఞాని
+దైవదత్తమగు ధనమునకెల్లను - ధర్మకర్తననెడు
+భావముతోడను పంచిపెట్టును - ప్రజలకు నెల్లెడల
+లేదని చెప్పుటే వాతప్పని దా - లేదని యెరుగండు.
+
+ఉన్నవ లక్మీనారాయణులకు - ఉద్భవమొందింది
+నాయకురాలని పేరుమోసిన - నాగాంబిక కన్నె
+దీటై వున్నది తల్లిదండ్రులకు - ధీరోద్ధతురాలు
+అచ్చమైన తన ఆంధ్రత్వముచే - నలరుతువుంటుంది
+అందుచేతనే ఆంధ్రనాయకుడు - అందెను వియ్యమును
+నాయకురాలికి ప్రియతరమైన - నాయకు డై నాడు
+చిరకాలముగా వారి నేస్తము - చెన్ను మీరుగాత!

Naayakuraalu.Play/page_0005.txt

@@ -0,0 +1,12 @@
+పీఠిక</p>
+
+శ్లో. యత్సత్యవ్రతభంగభీరుమనసా యత్నేన మందీకృతం
+ యద్విస్మర్తుమపీహితం శమవతా శాంతిం కులస్వేచ్ఛతా,
+ తద్వ్యుత్తారణిసంభృతం నృపసుతాకేశాంబరాకర్షణైః
+ క్రోధ్రజ్యోతిరిదం మహత్కురువనే యౌధిష్ఠిరం జృంభతే.
+ -భట్టనారాయణమహాకవి; వేణీసంహారము.
+</div>
+బ్రహ్మశ్రీయుతులును, దేశభక్తులును అగు ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణపంతులుగారు వ్రాసిన "నాయకురాలు" అను నీ చిన్ని నాటకమును చదివినంతనే పైసూక్తి నాకు జ్ఞాపకమువచ్చినది. కేవలము జ్ఞాపకమువచ్చుటమాత్రమేకాక , ఈ నాయకురాలియందలి ఇతివృత్తముకూడ సర్వవిధముల కౌరవ - పాండవుల దాయభాగమున కైన పోరాటముతో తులదూగుచున్నది. పైగా నాటక రచయితలు రచనామధ్యమున వెల్లడిసేయించిన వాక్యములును నీ యర్థమునకు చక్కని యుపష్టంభకములుగా నున్నవి.
+
+నాయకురా లను నీ చిన్నినాటకమునకు అసలు ఆకరము పల్నాటివీరచరిత్రము. దీనిని ద్విపదలో ఆంధ్రకవిసార్వభౌముఁడని ప్రఖ్యాతిగాంచిన శ్రీ నాథమహాకవి రచించె నని లోకమున ప్రతీతి గలదు.
+శ్రీనాథకవిసార్వభౌముఁడు సుప్రసిద్ధుఁడై ఆంధ్రులగు ప్రతివారి హృదయములందును నిప్పటికిని యశఃకాయముతో తేజరిల్లుచున్నాడు . పంతులుగా రీ గ్రంథములోని అత్యల్పమగు కథాభాగ

Naayakuraalu.Play/page_0006.txt

@@ -0,0 +1,6 @@
+మును గైకొని సకృత్పఠనమాత్రముచేతనే ఎట్టి బండల కైనను ఒడలు జలదరించి రసస్ఫూర్తి యగునట్టి శైలిలో దిద్ది తీర్చినారు.
+
+విస్మృతములగు ప్రతిభా ప్రాభవములు గల స్వజాతి వారి మద్బోధించి కార్యశూరులనుగా నొనర్చుటకు మహాకవులు వీర చరిత్రములను దృశ్యములుగానో, శ్రవ్యములుగానో కూర్చి, యౌచిత్యము చెడకుండ , పౌరుష పరాక్రమ ప్రతిభా ప్రాభవములను మొక్కవోనీయకుండ, దేశీయులలో చక్కని ప్రబోధము గలిగించుటకు సాధారణముగా నన్ని దేశములందును, అన్నికాలములందును వీరచరిత్ర గ్రంథములను వ్రాయుట ఆచారమైనది. ఇట్టి సనాతనమగు సత్సంప్రదాయమును పోనీయకుండ,
+కేవలము నిద్రాముద్రితావస్థలో నున్న తన సోదరాంధ్ర దేశీయులను, యొక్కింత మేల్కొల్పి వారిని కార్యనిరతులనుగాను, సద్వర్తనులనుగాను, దేశభక్తులనుగాను సిద్ధముచేయుటకై ప్రస్తుత మీ గ్రంథమును దృశ్యకావ్యరూపమున - అనగా నాటకరూపమున - రచించి వెలయించిన శ్రీ లక్మీనారాయణ పంతులుగారి ప్రయత్న మెంతయును శ్లాఘ్యతమ మనుటకు సందియము లేదు. అందునను ప్రధానపాత్రములను సత్యవ్రతాచరణదీక్షా నిబద్ధులనుగా దిద్దితీర్చుట యనునది ఇట "బంగారమునకు తావి యబ్బినట్టు" లైనదని సంతసింపదగినవిషయము.
+
+నాయకురాలు ( అనగా గ్రంథము ) ఆకృతిని చిన్నదయ్యును గుణమున మిన్న, నిక్కమగు దేశాభిమానము, జాత్యభిమానము, సత్యవ్రతనిరతి, యశఃకాంక్ష, సర్వసమానత్వము, విశ్వమంతయును స్వకుటుంబముగా నెన్నునట్టి హృదయౌదార్యము, అనన్యమగు భగవద్భక్తి , ఆశ్రితజనానురక్తి ఇత్యాది సుగుణముల నెన్నిటినో ఆదర్శప్రాయముగ ప్రదర్శించి మన యిప్పటి యువకులను స్వదేశ, స్వభాషాసంసేవనదీక్షాపరతంత్రులనుగా చేయుటలో సాక్షాత్తును నాయకురాలే యని ఇయ్యది చెప్పందగియున్నది.

Naayakuraalu.Play/page_0007.txt

@@ -0,0 +1,5 @@
+ఏగ్రంథముయొక్క మంచిచెడ్డలనుగాని, గుణావగుణములను గాని చర్చించుటకుముందు దాని యానుపూర్విని మున్ముందుగా కొంత నెఱింగియుండవలసియుండుట పాఠకులకు ధర్మమై యున్నది.
+అందునను కాలగర్భమున లీనమై, విస్మృతప్రాయమై, కథాశేషమై యున్న చారిత్రికగ్రంథము విషయములో - తత్రాపి అట్టి ప్రాచీన చరిత్రమునుండి ఇతివృత్తలేశమును సంగ్రహించి ప్రస్తుత దేశ కాల పాత్రానుసారముగ చారిత్రికతేజము నుద్బోధించుటకై ప్రవర్తించిన యిట్టి దృశ్యకావ్యముల విషయములో, పూర్వాపరసందర్భములను గోచరింపఁజేసి, గ్రంథనిర్మాణచాతురిని. తదీయ ఘనాదర్శమును విస్పష్టముగా వెలయింపజేయుటకై ఆనుపూర్విని విచారణచేయవలసి యుండుట తప్పనిసరి యైనది. కాఁబట్టి రెండు వాక్యములలో నీ నాయకురాలియందుగల కథాంశమును తేటపఱచి ఆ పిమ్మట శ్రీపంతులుగారు గ్రంథనిర్మాణమునందు గనఁబఱచిన నేర్పును బ్రశంసించుకొనుట మనకు అవశ్యకర్తవ్యమై యున్నది.
+
+ఇందలి కథాభాగము ఆంధ్రదేశములోని సుప్రసిద్ధచారిత్రిక ఖండమగు పలనాడునకు సంబంధించినదని చదువరు లెఱింగినదే. ఈ పల్నా డనునది కృష్ణానదికి దక్షిణతీరమున సముద్రమునకు దాదాపు నూటఇరువదిమైళ్లదూరములో నున్న ఆంధ్రదేశములోని యొకభాగము. ఈ భూఖండముయొక్క వైశాల్య మించుమించు పదునొకండువందల చతురపుమైళ్లు గలదు. చారిత్రికదృష్ట్యా వీక్షించినచో ప్రస్తుతము ప్రఖ్యాతిలో నున్న మాచర్ల, గురిజాల, తుమురుకోట .
+కారెమపూడి మున్నగు స్థలములు ఆ పూర్వకాలమున పల్నాటిసీమలో ప్రధానపట్టణము లని మన మెఱుంగఁగలము. కేవలము ఈ పట్టములుమాత్రమేకాక ఆ కాలమున పల్నాటివీరులు త్రవ్వించిన తటాకములు, కట్టించిన కోటలు, పట్టణములు, తీర్పించిన దేవాలయములు

Naayakuraalu.Play/page_0008.txt

@@ -0,0 +1,9 @@
+వేయించిన దానశాసములు మున్నగు కథాశేషములగు ప్రతిష్ఠాపనము లన్నియును ఇప్పటికిని ఈ వీరపురుషుల యొక్క విఖ్యాత మగు ప్రజానురాగమును, పరిపాలనసౌష్ఠవమును మనకు వేయినోళ్ల జాటుచు నుద్బోధకములుగా నున్న వనుట నిస్సంశయము.
+
+అసలు ఈ పల్నాటిని పాలించిన ప్రభువులు ( అనగా వీరజాతికి చెందిన వారు) కేవలము ఆంధ్రదేశమే ఆదినుండి జన్మస్థానముగా గలిగిన ఆంధ్రవంశములకు సంబంధించినవారో, లేక ఏ యుత్తర భారతమునుండియైనను వలసవచ్చి ఆంధ్రదేశమునకు పాలకత్వమును వహించినవారో స్పష్టముగా నిర్ధారణచేయుటకు తగిన ప్రమాణ బలము మన కిప్పుడు లేకున్నను ఎన్నో తరములనుండి ఆంధ్రదేశమునందే నివసించి ఆంధ్రజాతితో, ఆంధ్రభాషతో, ఆంధ్రసంఘముతో,
+ఆంధ్ర ప్రజలతో కలసిమెలసి "తాము - పరులు" అను భేదము లేకుండా (అనఁగా పాలకులు, పాల్యులు అనే భేదము లేకుండా) ఎంతో అన్యోన్యముగా ప్రజాపాలన మొనర్చి, దేశాభివృద్ధికి
+అన్నివిదముల తోడ్పడి 'తామే వారు, వారే తాము' గా పాలించి ప్రజాప్రీతిని జూఱగొనిన శుభగుణులని చెప్పుట కెట్టి సందియమును లేదు.
+
+ఇట్లు పల్నాడును పాలించిన వీరులలో (మనకు తెలిసినంత వఱకు ) మొదటిపాలకుఁడు అనుగురాజు. ఈయన చందవోలు పరిపాలకుని కుమార్తె యగు మైలమ్మను వివాహమాడి పల్నాడు
+నరణదేశముగా గ్రహించి పాలించెను. ఈయనకు మైలమ్మ మాత్రమే కాక విజ్జలదేవి, భూరమాదేవి యని మఱి యిర్వురుగూడ భార్య లుండిరఁట, ఈ భార్యలలో విజ్జలదేవియందు పెదమల్ల , పినమల్ల ,
+బాలమల్ల దేవులును, మైలమాదేవియందు నలగామరాజును, భూరమా దేవియందు కామరాజు మున్నగు నల్గురుకుమాళ్లును పుట్టిరి. అనుగు

Naayakuraalu.Play/page_0009.txt

@@ -0,0 +1,5 @@
+రాజునకు దొడ్డనాయుఁ డను నతఁడు వెలమ మంత్రిగా నుండెను. ఆయనకుమారులలోనివాడే మన బ్రహ్మనాయుడు. (అనగా రెండవ కొడుకు) ఈ బ్రహ్మనాయుని అన్నయగు పెద్దన్నను (బాచరాజును)
+అనుగురాజు తనకు సంతానము కలుగకముందు కొన్నాళ్లదనుక స్వీకారపుత్రునిగ పరిగ్రహించి యుండుటచేత మన బ్రహ్మనాయునికి కేవల మనుశ్రుతముగావచ్చు మంత్రిసుతత్వముమాత్రమే కాకుండా, యువరాజత్వముకూడ కొంత ధర్మతః సంబద్ధమై వచ్చినది. కనుకనే పల్నాటినాయకుల కథాభాగములో బ్రహ్మనాయుడు ప్రతిచోటను ఎక్కుడు ప్రాముఖ్యమును ఆక్రమించుకొనుట మనకు గోచరమగుచు నుండును.
+
+పైని చెప్పిన వివర మంతయును బ్రహ్మనాయుని ప్రధానత్వమును తోఁపింపచేయుటకై వ్రాసితిని. కాని ఇది మన కథాంశము గాదు. ఇక ప్రస్తుతమునకు వత్తము. అనుగురాజు పల్నాటిని పాలించి మృతినొందినతర్వాత నలగామరాజు పట్టాభిషిక్తుడైనాడు. నలగామరాజు రాజ్యపాలనము వహించిన కొన్నాళ్ళకు దొడ్డనాయకుడు (బ్రహ్మనాయుని తండ్రి) కూడ ఆదారినే పట్టుట గలిగినది. ఇట్టి స్థితిలో నలగామరాజునొద్ద పరంపరాప్రాప్తమగు మంత్రిత్వమును దొడ్డనాయునితర్వాత బ్రహ్మనాయుడే పూనవలసియున్నను, మఱి యొకరీత్యా నాయకురాలు (ఈమెయే యీ నాటకములోని నాయకురాలు) ఆ పదవిని ఆక్రమించుకొనుట గల్గినది. అయినను బ్రహ్మనాయుడు మంచి మేధావియును, కార్యచతురుడును, ప్రభుభక్తిధురంధరుడును, సత్యనిరతుడును, నిక్కమగు దేశభక్తిచే సంభరితుడును అగుటచేత నీ యకార్యమునకు కుపితుడుగాక, నలగామరాజుయొక్క తక్కిన యార్వురు సోదరులను పెద్దవారలగునంతవఱకు పెంచుచు కాలమును ప్రతిక్షించియుండి, తనకు పదచ్యుతి కల్గినను, అనాదినుండివచ్చుచున్న ప్రభువంశమునందలి భక్తిచే అనురాగమునే
+ప్రదర్శించుచు, ఆ పిల్లలు పెద్దవారలైన వెనుక తాను మాచర్ల

Naayakuraalu.Play/page_0010.txt

@@ -0,0 +1,7 @@
+పట్టణములో ప్రవేశించి, అచ్చట స్థిరనివాస మేర్పఱచుకొని కాలమును త్రోయసాగెను.
+
+"బలవత్స్వామిక మవిశుద్దాగమనం ధనం భుంజానస్యకుతో మనస్సమాధిః ” (బలవంతులైన సొంతదారులు గలిగియుండి అక్రమరీత్యా చేజిక్కినదానిని అనుభవించువానికి ఎంతటి ప్రాముఖ్య
+ప్రాబల్యము లున్నను మనశ్శాంతి చేకూరుట ఎట్లు ?) అని భారవి మహాకవి చెప్పినట్లు నాయకురాలు ( ఈమెయొక్క నిజమైన పేరు నాగమ్మ. గామాలపాడు ఈమె జన్మస్థానము. తండ్రిపేరు రామిరెడ్డి ) బ్రహ్మనాయుడు తన కెప్పటికైనను కంటిలోని నలుసులాంటివాడే అనిన్నీ, ఎట్లైనను అతనిని లేకుండ చేసినచో తన బాహటాకు అడ్డు లేదనిన్నీ తలంచి తాను మంత్రిపదవికి వచ్చినది మొదలుకొని ఎటులయినను బ్రహ్మనాయుని, అతని పరివారమును తుదముట్టింపవలయుననిన్నీ దృఢము జేసికొన్నది. కనుకనే నలగామరాజుపట్టాభిషేక కాలమున కానుకల నర్పింపవచ్చిన బ్రహ్మనాయునికి
+విషము పెట్టించినది. ఇంకను ఎన్నెన్నో మాయోపాయములు చేసినది. కాని పాండవులయెడల ధార్తరాష్ట్రు లవలంబించిన వంచనకృత్యములవలె నవి యన్నియు నిష్ఫలములైనవి. చివఱకు కోడిపందెము లనే మిషపెట్టి బ్రహ్మనాయుని, తదనుయాయులను రప్పించి, కౌరవులవలెనే
+తానును వారిని ఆ మాయాద్యూతమున నోడించి, ఏడు సంవత్సరములు అజ్ఞాతవాసము చేయించినది. బ్రహ్మనాయుడు తన అనుయాయులతో ఆ కాలమున మండాదికి వలసపోయెను. నాయకురాలు అచ్చటకూడ కౌరవులవలెనే ఆటవికులనుప్రేరేచి అతని ఆవులమందలను చంపించుట మొదలయిన ఘోరకృత్యములను చేయించి, నానా బాధలు పెట్టినది. చివఱకు ఎట్లయిననేమి అనుకొన్నట్లు ఆ యేడేండ్లు గడపిన తరువాత పాండవులవలెనే బ్రహ్మనాయుడు మొదలయినవారు గూడా తమభాగమును తమకు స్వాధీనము చేయవలసినదని అలరాజు
+ద్వారా రాయబారమంప, కృష్ణరాయబారమువలె ఆ ప్రయత్నము వృథ అయిపోయినందున, ఆంధ్రదేశపు కురుక్షేత్ర మనదగిన నాగులేటి

Naayakuraalu.Play/page_0011.txt

@@ -0,0 +1,6 @@
+యొడ్డున యుభయపక్షములవారును పోరి అనేకవేలజనులను నాశము చేసికొనిరి. చివఱకు ఆ 
+యుద్ధమున నలగామరాజు పరాజితుడై బ్రహ్మనాయుని శరణు సొచ్చెను. మహావీరుడు, దయాళువు. ఆర్య వర్తనుడు, నిశ్చలమగు ప్రభుభక్తి దేశసేవానిరతి ప్రజానురాగాసక్తి గల బ్రహ్మనాయుడు నలగామరాజును చేపట్టి అతనికి గురిజాల సింహాసనమున తాను పట్టాభిషేకముచేసి, తానే ప్రధానియై పరిపాలనముచేసి కీర్తినొందెను.
+
+పల్నాటివీరులకథలో గల సారాంశ మిది. దీనిని నాటకముగా వ్రాయుటలో మన పంతులుగారు నాయకురాలిని ప్రధానపాత్రనుగా తీసికొన్నారు. తీసికొనుటయేమి ? అసలు కథలోగూడ నాయకురాలే
+ప్రధానురాలు. నాయకురాలివంటి తీవ్రరాజకీయపరిజ్ఞాత్రి ఈ కథలో లేనియెడల బ్రహ్మనాయుని సుగుణములు ప్రకాశదశకే వచ్చి యుండెడివి కావు. అగుటకు ఆడుదియే యైనను ఈమె యుద్ధరంగమున సాక్ష్మానృత్యుదేవతయే ! రాజ్యతంత్రము నడపుటలో చాణక్యునంతటి వానికైన టాఠాలు గుణింపచేయగల కుటిలప్రజ్ఞగల కోమలి. నలగామరాజు మొదలగువారిని తోలుబొమ్మలవలె గారడీచేసి ఆడించిన సాహసురాలు, అపరభీష్ము డనందగిన బ్రహ్మనాయుని యంతవానిని గడగడ వణకించిన అంబాస్వరూపిణి. ఎత్తుకు ప్రతి యెత్తు ఎత్తుటలోనేమి, వ్యూహమునకు ప్రతివ్యూహమును పన్నుటలో నేమి ఈమె కీమెయే సాటి. ముద్రారాక్షసనాటకమునందు రాజసమంత్రి యొక్క పన్నాగములను పాడువారించి, నందవంశమునందుగల భక్తిచే వివిధ ప్రయత్నములుచేసియైనను ప్రభుభక్తిని జూపగా దివిరిన రాక్షసమంత్రిని, చాణక్యు డేవిధముగా లొంగదీసి పరపక్షమునకు దాసుడై మంత్రిపదవిని వహించి, తదభివృద్ధికై పాటుపడజేసెనో, అట్లే మన నాయకురాలును బ్రహ్మనాయుని సర్వప్రయత్నములను ఉపసంహరించి, చివఱకు అతనిచేతనే నలగామరాజునకు మంత్రిత్వము
+చేయించిన (చేయునట్లుచేసిన) జాణ. నాయకురాలియందు ఇంతటి

Naayakuraalu.Play/page_0012.txt

@@ -0,0 +1,7 @@
+ఆధిక్యము లుండుటంబట్టియే ఈ నాటకమున కీమెను ప్రధానపాత్రముగా పరిగణించుటయేకాక, నాటకముపేరునుగూడ “నాయకురాలు" అనియే శ్రీ పంతులుగారు పెట్టినారని తలంచుచున్నాను.
+( ఇది నా యూహమాత్రమే )
+
+నాయకురా లను నీనాటకములోని ఇతివృత్తము నలగామరాజు పట్టాభిషిక్తుడైనతరువాత, నాయకురాలి విషప్రయోగమునకు బ్రహ్మనాయుడు తాను గురియై, అచ్చటినుండి పరుగెత్తిపోయి
+మాచెర్లలో నివాస మేర్పఱచుకొనినపిమ్మటినుండి ఆరంభ మగుచున్నది. కనుకనే ప్రథమాంకము 1-వ రంగములో పొదిలె పాపన్న, కల్వగుంట కాశీపతుల సంభాషణతో వెనుకటి కధాంశములో
+పొటమరించిన గృహచ్ఛిద్రములును, తత్ప్రయుక్తములగు మనస్పర్థలును సూచనచేయుచు కథోపక్రమణమును ఆరంభించి, క్రమముగా కథాంశమును పెంచుచు, ప్రభువుల మనస్పర్థలవలనను,
+పరస్పరద్వేషములవలనను ( అనగా ఇచ్చట బ్రహ్మనాయుడు, నాయకురాలు అను ఉభయుల కక్షలమూలమున ) అకృత్రిమములగు ప్రేమలతో, అన్నదమ్ములవలె అన్యోన్యముగా నున్న ప్రజాసామాన్య మేవిధముగా సంతప్తమగుచున్నదియును ప్రదర్శించి, రెండవ రంగమున రవంత రాజకీయపరిజ్ఞానమును,కొంచెమంత ప్రభుభక్తి గల అనుయాయుల హృదయపరిస్థితులును విస్పష్టము చేయదొడగి, మూడవ రంగమున ద్విధావిభిన్నమైన పాలకజనమును ఏకోన్ముఖమునకు గొనివచ్చుటకై పరివారము చేయవలసిన ధర్మమును నిరూపించి, ఆబాలగోపాలమును ఈ సందర్భమున నెట్టి పరిస్థితులలో తగుల్కొని పరితపించుచున్నారో విశదముచేయుచూ, చదువరులకు గ్రామాలపాటిప్రాంతములలోని (నాయకురాలి జన్మస్థలము) ప్రాభవసంపదలను పరిచయము గావించుచు, అయిదవ రంగమునకు ద్రిప్పి నాయకురాలిపక్షపువారి ఆదర్శములను రెండవపక్షము

Naayakuraalu.Play/page_0013.txt

@@ -0,0 +1,8 @@
+వారి సంభాషణలలో బీజనిక్షేపరూపముగా ప్రదర్శింపజేయుచు, కడునేర్పుగా నాగాంబిక (నాయకురాలి) దృఢనిశ్చయమును వెల్లడించుటతో మొదటి యంకమును శ్రీ పంతులుగారు ముగించినారు.
+
+తర్వాత రెండవ యంకమునందు తొలిరంగమున పరపక్ష నిశ్చయమును విన్నపిమ్మట బ్రహ్మనాయుని మంత్రినిశ్చయమును వెల్లడించుటకై మాచర్లసభాభవనమును ప్రదర్శించి, కేవలసాత్విక దృష్టియును, అవిరతమగు ప్రభుభక్తియును. జానురక్తియును గల బ్రహ్మనాయుని మంతనమునున్నూ, అందలి గాంభీర్యమున్నూ, అతని యనుచరుల ఆదర్శములను వెల్లడించుచు, నాయకురాలి రాయబారిని
+మధ్యను ప్రవేశపెట్టించి బ్రహ్మనాయుని పక్షమునకు కదలిక పుట్టించి తద్ద్వారా రెండవపక్షమువారి ఆదర్శములున్నూ , దృఢనిశ్చయములను వెల్లడింపజేసి తదనుగుణముగా తాత్కాలిక లోకసంస్థితిని ప్రదర్శించి రెండు మూడు రంగములను ముగించి నాల్గవ రంగమునందు విక్లబ హృదయముచే వేదనపడుచున్న బ్రహ్మనాయుని నొకమారు చూపి రెండవ యంకమును నేర్పుతో ముగించిరి.
+
+ఇకను మూడవ అంకమునందు మరల నాయకురాలి ప్రతివ్యూహరచనలను, రాజ్యతంత్రగమనిక లను ప్రేక్షకులకు రుచి చూపుచూ బ్రహ్మనాయుడు మున్నగువారిని ప్రవాసమంపుటకు
+అంకురార్పణయగు (కోడిపందెమును ) ద్యూతప్రయత్నమును, తదనుసారమగు నాహ్వానధోరణిని ప్రదర్శించి మొదటి రంగమును ముగించి, రెండవ రంగమున జూదమునకై ఆహూతులయిన బ్రహ్మనాయునిపక్షమువారి మంత్రాలోచనసందర్భములకు మనలను తీసికొనిపోయి, అంతతో ఆ రంగమును ముగించి, మూడవ రంగమున ద్యూతసభాభవనమునందలి ద్యూతఖేలనవిధానమును కడునేర్పుతో చూపి, బ్రహ్మనాయునిపక్షమువారి పరాజయముతో అజ్ఞాత వాసమునకు అంకురార్పణ చేయించి, సభాపర్వమును చక్కగా సంతరించి ఆ యంకమును అంతతో ముగించి, అరణ్యపర్వము
+నారంభించిరి.

Naayakuraalu.Play/page_0014.txt

@@ -0,0 +1,10 @@
+పిమ్మట నాలవ యంకములో అజ్ఞాతవాసఖిన్నులగు బ్రహ్మనాయునిపక్షమువారి తహతహలు, తటపటాయింపులు మొదటిరంగములో పొడగట్టును. ఇట్లే రెండవ రంగములో తత్ప్రతిపక్షులగు
+నాయకురాలి వ్యూహరచనములును, శత్రుమారణార్థము పన్నిన కుటిలములగు పన్నుగడలును, తన్మూలమున దోలాఁదోళితమగు నాయకురాలి హృదయావేగములును గోచరించును. తరువాత
+నిందులోనే మూడవ రంగమునందు వనవాసముచే ఖిన్నులై , త త్ల్కేశములమూలమున స్వబలక్షయమునకు గురియై కర్తవ్యము నాలోచించుటకై కూడిన బ్రహ్మనాయుని యాలోచనా గృహమును ప్రదర్శించి, శత్రువుల కుట్రలకు బదులుచేయుటెట్లాయని ఆందోళితములగు
+మనస్సులతో స్వకర్తవ్యము నన్వేషించుచున్న వీరులను ప్రత్యక్షీకరించుచు నాలవ రంగమును ముగించినారు.
+
+అయిదవ యంకములో ఉత్తీర్ణప్రతిజ్ఞులై స్వస్థానాభిముఖులై వచ్చుచున్న బ్రహ్మనాయునిపక్షమువారిని, వారి మంతనములను మొదటి రంగములోనున్నూ, అలరాజు సంధిరాయబారముతో రెండవ
+రంగమునున్నూ ప్రదర్శించి, సంధిప్రయత్నముల వైఫల్యమును వెల్లడించి, యుద్ధమున కంకురార్పణ చేయించినారు. దీనితో అయిదవ యంకము ముగియును.
+
+తర్వాత ఆరవ అంకము ఆరంభమగును. ఇందులో మొదటి రంగమునందు యుద్ధరంగప్రదర్శనము ఆరంభమై నాయకురాలి పక్షమువారికి మొదటి గెలుపు చేకూరుటయును, పిమ్మట రెండవ
+రంగమునందు స్వపక్షపరాభవమును, తోకత్రొక్కిన త్రాచులవలె విజృంభించిన బ్రహ్మనాయుని పక్షమువా రొనర్చిన పూర్ణాహుతియును, దానితో నాయకురాలి పక్షమువారు లొంగి బ్రహనాయుని శరణు సొచ్చుటయును, “వీరపురుషోచితమైన రణమరణభాగ్యము తనకు గలుగదయ్యెనుగదా" యన్నవగపుతో విక్లబుడై యున్న బ్రహ్మనాయుని సమీపించి, నాయకురాలిపక్షమువారు క్షమాపణవేడి ఆశీర్వదింప గోరుటయును ప్రదర్శించి నలగామరాజును గురిజాల సింహాసన

Naayakuraalu.Play/page_0015.txt

@@ -0,0 +1,5 @@
+మెక్కించుటతో ఆరవ రంగమును ముగించిరి. దీనితో నాయకురాలి నాటకమును ముగియును.
+
+ఆంధ్రదేశమునందలి ఆధునిక గ్రంథకర్తలలో ప్రతిభా ప్రాభవ విషయమున శ్రీ లక్ష్మీనారాయణ పంతులుగారు మిన్నలు . దేశభక్తి, భాషాభిమానము, జాతీయాభిమానము అను సుగుణములు వీరికి
+వెన్నతోబెట్టినవి. ఆంధ్రదేశపు చారిత్రికవిజ్ఞాతలలో మా యెఱింగినంతవట్టునకు ఇంతటి యభినివేశముతో, ఇంతటి యానుపూర్వితో ఆంధ్రదేశపు ప్రాచీనచరిత్రాంశములను చెప్పగలవా రీ కాలములో నరుదుగా నున్నారు. మన మధ్యరాష్ట్రమునందు పేరెన్నికగల స్థలపురాణము లెన్ని గలవో, ప్రభువులు మొదలగు స్థానికపరిపాలకు లెవ్వరెవ్వరి ప్రభుత్వములో మన సాంఘిక సారస్వత విషయములందు ఏ యే విధములగు మార్పులు, కూర్పులు జరుగుచువచ్చినవో, హృద్గతముగా (హృదయవేదిగా) సంవత్సర మాస పక్ష తిథుల సంఖ్యలతో కూడ, నిస్పటికిని ఏకరువుపెట్టి సమన్వయముచేయగల శక్తి వారికున్నది. శైవమతవిజృంభణాంతమునగల సాంఘిక, సారస్వతముల స్థానికచరిత్రములను సాధారణముగా వారు కోరినంతనే వప్పగింపగలరు. ఇది నా స్వానుభవ విషయము, ఆంధ్రలోకమునకు కాన్కగా పంతులుగారు వ్రాసిన 'మాలపల్లి ' యను గ్రంథమును
+చదువుటమూలముగా నియ్యది అనుభూతమైన విషయమై యుండుట చేత ఇక దీనినిగుఱించి విశేషించి చెప్పవలసిన పని యుండదని నా విశ్వాసము. ఆంధ్రమహాభారతమును విశేషమగు విమర్శనముతో వీరు చదివినన్ని మారులు ఇఁక నిప్పటిపండితులుగూడ నెవ్వరును చదివియుండ రన్నను తప్పు కాదు. కలముపోటునందును, కత్తిపోటు నందును సమానమగు విఖ్యాతిని గడించిన తిక్కనసోమయాజియొక్క విరాటోద్యోగములు ఈయన సొమ్ము. కనుకనే చిరకాలమునుండి తాము చేసిన రాజనీతిధౌరంధర్యమును వీరు ఈ నాటకమునందు ఆదినుండి అంతమువఱకును వెల్లడించియున్నారు. నాయకురాలి

Naayakuraalu.Play/page_0016.txt

@@ -0,0 +1,7 @@
+సవిమర్శగా చదువుటకు దొరకొను పాఠకవర్గము మున్ముందుగా నీ విషయమును తెలిసికొని యుండుట మిగుల ముఖ్యమని నా యభిప్రాయము.
+
+ఇక ప్రస్తుతమునకు వచ్చుచున్నాను. శ్రీ లక్మీనారాయణపంతులుగారు నాయకురాలిని నిర్మించుటలో కౌరవ-పాండవ యుద్ధగాథను ప్రధానాదర్శముగా గొన్నారు. కావుననే బ్రహనాయుని పాత్రమును పోషించుటలో అన్నివిధముల నజాతశత్రుని పాత్రము ననుకరించి అతని సత్యవ్రతభంగ భీరుత్వమును, ఆయన శ్రమ ప్రధానమగు శీలమును, శాంత్యాకాంక్షను, కులాభివృద్ధిని, స్వజనానురక్తిని, స్వదేశాభిమానమును సంపూర్ణముగా నిందు పోషించుటకై తమ యావచ్ఛక్తిని వినియోగించి ధన్యులై నారు. బ్రహ్మనాయునికి ఎదిరిపాత్ర మగు నాయకురాలిని తీర్చుటలోగూడ
+తొలుదొల్త స్త్రీసామాన్యమునకు సహజమున్నూ, గ్రామీణస్త్రీలకు తప్పనిసరిదియును అగు ముగ్ధభావమును, కోమలహృదయతను, అమాయికత్వమును, ప్రాకృతజనవాత్సల్యమును గల నాయికగా వర్ణించినప్పటికిన్నీ, రాజ్యతృష్ణచే కఠినమైపోయి స్వీయనాశమును కూడ లక్ష్యముసేయని రారాజు హృదయకాఠిన్యమునూ, శత్రు మారణమునకై ఎట్టి యధర్మమార్గములనైనను తొక్కెడి సామర్ష
+బుద్ధిన్నీ, అకారణద్వేషమున్నూ కనులకు కట్టినట్లు తీర్చి అధికారాంధకార మన్న నెట్టిదియో ఆ పాత్రమున ప్రదర్శించినారు. బ్రహ్మనాయుడు-నాయకురాలు అను నీ యుభయపక్షములలో పరస్పర
+ద్వేషమును, అన్యోన్యసంఘర్షణమును పెంచి కథ నడుపుటకై , ఒకరికి సర్వవర్ణసమత్వమూ, రెండవవారికి కేవలము ఆర్యజనవిభక్తమగు వర్ణాశ్రమధర్మరక్షణమూ అనువాని నవలంబనముగా గొని,
+యుభయపక్షములవారు తమ తమ బలమును అభివృద్ధిచేసికొనుటలో వీనిని ప్రధాన సాధనములుగా దేశకాలపరిస్థితులను గ్రహించినట్లు ఇందు నిరూపించినసందర్భము ఈకాలములోని మనకు ఒకరకపు ఛాయలను సూచించుచున్నట్టు లున్నప్పటికిన్నీ, అవి నిక్కమగు చరిత్రాంక

Naayakuraalu.Play/page_0017.txt

@@ -0,0 +1,3 @@
+ములై , చాపకూడు ఇత్యాదులగు సంకేతములద్వారా సత్యములుగా నుండుటచేత, చారిత్రికదృష్ట్యా ఈ గ్రంథకర్తకు వాటిని కూర్పక తప్పినదికాదు. ఈ నాటకమునందు బ్రహ్మనాయుని, తదనుచరులను దిద్దితీర్పుటలో వారి నోట పల్కించిన యాదర్శవాక్యములు ఇప్పు డీ ఇరువదవ శతాబ్దిలోని గాంధీమహాత్ముని యుపదేశములను ప్రతిపదమునందును స్ఫురణకు తెచ్చుచున్నవి. ఇట్టులనే, నాయకురాలి విషయములో గూడ ఆబాలగోపాలమును వర్ణాశ్రమధర్మరక్షణపరత్వము మారుమ్రోగునట్లు చేసినారు. ఈవిధముగానే ఈ నాటకమునందు ప్రధానపాత్రములను, ఉపపాత్రములను మొదలగు నన్ని యంగములను సంపూర్ణముగా తీర్చికూర్చుటలో శ్రీ పంతులుగారు కనబఱచిన ప్రజ్ఞావిశేషము ఎంతగా చెప్పినను, వ్రాసినను ఏమాత్రమూ తరగునది కాదని మనవిచేసికొనుచున్నాను.
+
+ఇకను పాత్రపోషణవిషయమును ముగించుటకు ముందుగా నొకమాటను చెప్పవలసియున్నది. సాధారణముగా నింతవఱుకును మన నాటకములలో అంకముల సంధులను అతికి కథాంశములను పొందించుటలో సంస్కృతభాషామర్యాదను విష్కంభములను వ్రాయుట మనవారి యాచారమైయున్నది. కాని యిందులో మాత్రము విష్కంభమన్న పేరుతో ప్రత్యేకముగా అంకముల సంధులను కూర్చినను. కూర్పకున్నను ప్రతాపు డనుపేరుతో కాలపురుషునొకనిని ప్రవేశపెట్టుచు విష్కంభములేని కొరతను దీర్చి క్రొత్తపుంతను ద్రొక్కినారు. అయినను విష్కంభముయొక్క యాశయము లిందు గానరావు. వీ రీ నాటకములో అంకసంధులలో ప్రతాపపాత్రమును ప్రవేశపెట్టినప్పుడెల్లను ఆ పాతముద్వారా అత్యుత్కృష్టములును, ప్రకృతిశాస్త్రై కగమ్యములును, తీవ్రమగు మనీషతో విచారణచేసిన గాని బోధపడనట్టివి అగు కొన్ని యాదర్శప్రాయములగు సిద్ధాంతములను వెల్లడించుటలో ఈ ప్రతాపుని సంభాషణవాక్యములు జీవగఱ్ఱలై వెలయుచున్నవి. అగుట కీ వాక్యములు సాధారణ జనులకు అంతగా బోధపడునవి కాకపోయినా, స్థూలదృష్టులకు

Naayakuraalu.Play/page_0018.txt

@@ -0,0 +1,5 @@
+ఏవో వేదాంతములుగా పొడగట్టినా, ఈ నాటకముయొక్క తత్త్వ మంతయును వీటిపైననే ఆధారపడియున్నది. మొదటియంకము నారంభమున సృష్టిస్థితి లయముల తత్త్వమును ఉపన్యసించి, ప్రపంచము కేవలము సంకోచ వికాసములద్వారా ప్రవృత్తులను జరపుచున్నదని
+నిరూపించి, పల్నాటియుద్ధరంగప్రదర్శనము తటస్థించిన మూలకారణములను చక్కని మాటలతో తేటగా వెల్లడిచేయించిన పట్టులు తాత్త్వికులకు అపరిమితమగు నానందమును కూర్చునవియై యున్నవి. పిమ్మట రెండవ యంకము ఆరంభములో మఱల ప్రతాపుని ప్రవేశపెట్టి, ప్రధాన సిద్ధాంతములగు సంకోచ వికాసములను ప్రదర్శించుట కెట్టి సాధనసామగ్రి ఆవశ్యకమైనదియును సూచింప చేసినారు. ఈ సందర్భములో వీరు వ్రాసిన "అజ్ఞానం పశుత్వ చిహ్నం" మొదలయిన వాక్యజాలము సందిగ్దాభిప్రాయము గలవారి కన్నులకు మహోపదేశమును గావించు దివ్యాంజనపు ఘుటికలనియే చెప్పవచ్చును. తర్వాత మనకు ప్రతాపపాత్రము మూడవ అంకము నారంభమున దర్శనమిచ్చి , హింస అహింసా ధర్మముల యాథాతథ్యమును కలరూపున నెఱిగించునప్పుడు, ఏపాటి చేతనము కలవారికైనను ఒడలు జలదరింపక మానదు. దీనిలో పశుత్వ చిహ్నమైన అజ్ఞానపు పూర్ణస్వరూపమును చిత్రించి మున్ముందటి యంకములలో రాగల యద్దాని విభ్రమవిలాసముల స్వరూపమును అద్భుతముగా చిత్రించినారు. ఈ సందర్భమందలి వాక్యములు
+లోకశాంతి నాకాంక్షించు పెద్దలందఱును ఒక్కమారైనను మననము సేయుట కర్హములని నా విజ్ఞప్తి.
+
+ఆ తర్వాత నెప్పటియట్టులు నాలవ అంకము ఆరంభములో ప్రతాపుడు దర్శనమిచ్చును. కాని వెనుకటి ప్రతాపస్వరూపము మాత్రము కాదు. ఇచ్చటి ప్రతాపుడు అద్వితీయ బ్రహ్మతేజుఃప్రపూర్ణమైన, క్రౌర్యవిహీనమైన అహింసతో సహకారము నొనర్చుచు నిత్యత్వవ్రతముయొక్క విజయస్వరూపమును చిత్రించు ప్రతాపుడు మాత్రమే, మన కిచ్చట కన్పడుచున్నాడు. ఈ నాటకములో తక్కిన

Naayakuraalu.Play/page_0019.txt

@@ -0,0 +1,5 @@
+భాగములందుకంటె, ఈ యొక్కయంకమును నిర్మించుటలో గ్రంథకర్తగారు అతులమగు నైపుణ్యమును, ప్రజ్ఞావిశేషమును, పదర్శించి మనల సంతృప్తులచేసి ధన్యతను చేకూర్చుకొను చున్నారు. తర్వాత నైదవ యంకము నారంభమున మఱల ప్రతాపపాత్రమును ప్రవేశపెట్టి నిత్యసత్యవ్రతపూర్ణమగు అహింసారంగమున నెంతెంతటి యుత్తమపాత్రములున్నూ తమ తమ పాత్రములను ప్రదర్శించుటలో ఎట్టు లెట్టులు శక్తి చాలకున్నదియును సూచించుచు,
+అహింసాతత్వము నెఱుగనికతన కలుగబోవుచున్న సర్వనాశనమునకై ప్రజ లెట్లు పాత్రములు కాబోవుచున్నదియును వెల్లడించుచు నిష్క్రమించును. ఇకను మిగిలినది ఆరవ యంకము, ఈ 
+యంకమునందు వెనుకటి యంకములలోవలె గాక ప్రతాపపాత్రము ఆద్యంతముల రెంటను ప్రవేశము గాంచుచున్నది. అందులో తొలుత బీభత్సరసప్రాదుర్భావస్థితిని అంకాదియందును. ప్రళయగీతమును గానముచేయుటమూలమున బీభత్సరనిపరిపూర్ణ స్థితిని అంకాంతమునను కీర్తింపజేసి సంకోచ వికాసముల పరిణామములను వెల్లడించి, యంతతో ఈ పాత్రము నిష్క్రమణము జెందును. దీనితో నీ నాటకముగూడ పూర్తియగును. ఇట్టి రచనాసంవిధానము మనకు నూత్నమును, ముఖ్యముగా దృశ్యకావ్యముల ప్రయోజనమును నిర్ణయించునదియును నయియుండి, ప్రేక్షకుల మనస్సుల కవాజ్మానసగోచరమగు తాత్త్విక స్థితిని గల్గించుట ద్వారా ఆనందపరాకాష్ఠను వెలయించుచున్నది. ఇంతటి మహోత్తమమగు సన్ని వేశములతో ఇతివృత్తనిర్వహణము గావించిన శ్రీ లక్ష్మినారాయణ పంతులుగారి ప్రతిభ నాబోటివాని వర్ణనమున కతీతమైన దనుట నిక్కము.
+
+సాధారణముగా గ్రంథకర్త లెంతటి యుత్కృష్టమగు ప్రతిభాసంపద గలవారై నను, అనురూపములగు భాషయును, భావమును అలవడినగాని రససిద్ధి నెనయజాలరు. కాని లక్ష్మీనారాయణపంతులు

Naayakuraalu.Play/page_0020.txt

@@ -0,0 +1,9 @@
+గారి కీ రెండును కొట్టినపిండి. వారి రచనములో భాషాభావములు అన్యోన్యసామరస్యముతో కలసిమెలసి ముద్దులుగులుకుచుండును. గ్రాంథికభాషయందు వారికి అపారమగు నభిమానమును, ఆదరమును ఉన్ననూ ఇట్టి చారిత్రికనాటకములయొక్క ఘనాదర్శములను వెల్లడించుటకై వారు మారుమూలభాషకై – స్వపాండిత్య ప్రదర్శన గౌరవమునకై --పరుగులెత్తక , నిత్యకృత్యవ్యవహారముల నుపయోగించునట్టి, శిష్టసంవ్యవహారమున నున్నట్టి భాషనే (అనగా వాడుక భాషనే) ప్రధానముగా గొని గ్రంథములను తీర్చుచున్నారు. “కవయః కాళిదాసాద్యాః కవయో వయమప్యమీ" అన్నట్టులు
+అస్మాదృశులముకూడ ఏదో కొంచె మించుమించు వ్యావహారికభాషను వాడుటకు ప్రయత్నించుచున్న వారమే యయ్యును, వారి సిద్ధహస్త సౌభాగ్యమును మేము పూర్తిగ కాంచలేకున్నాము. కాంచలేకున్నా
+మనుటయేల ? రసవత్తరమును, అనన్యసామాన్యప్రతిభావిలసితమును నైన వారి వాడుకభాషా రచనమగు నీ కృతికి యథామతి పీఠికను వ్రాయుటకు పూనుకొనినప్పుడు నామట్టునకు నాకు జంకు కలిగినది. కాని, ఆప్తులగువారి యానతియే నన్ను ఉత్సాహపరతంత్రునిగాచేసి, గ్రాంథికభాషలో నిట్లు నా లేఖినిని ప్రసరింపచేసినది. కావున నిందులకై శ్రీ పంతులుగారిని, తదితరులగు గ్రంధపాఠకులను
+మన్నింప వేడుచు వాఙ్మనఃకాయము లనెడి త్రికరణములద్వారా సర్వదా లోక శ్రేయమునకై తమ తనుమనోధనములను వినియోగించి, కృతార్థులగుచు సోదరాంధ్రజాతినంతను కృతార్థత నెనయించుచు నున్న బ్రాహ్మశ్రీ ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణపంతులుగారి కీర్తి యాచంద్రతారకముగా నెలకొని, భవిష్యదాంధ్రయువకులకు సర్వవిధముల నాదర్శమై వెలయునట్లు చేయుమని అకారణదయాళువును, సర్వలోక నియంతయును నైన యా జదీశ్వరుని నిరంతరము వేడుకొనుచు
+నింతతో నా యీ లేఖినిని విషయాంతరమున నేమించెదను.
+
+క్రోదన-ఫాల్గుణ పూర్ణిమ
+
+చెన్నపురి

Naayakuraalu.Play/page_0021.txt

@@ -0,0 +1,11 @@
+నాయకురాలు</p>
+
+1-వ అంకము</p>
+
+ప్రతాపుడు : నా పేరు ప్రతాపుడు. సౌందర్యవల్లి నా తోబుట్టువు. మాది మొదట శక్తి రూపం.
+
+ప్రపంచములో సృష్టి స్థితి లయాలని మూడున్న వంటారు గాని, జరుగుతున్నవి రెండే కార్యాలు. అవి సంకోచ వికాసాలు. స్థితిలో మొదటి భాగం వృద్ధి ; రెండవది క్షీణత. వృద్ధి సృష్టి కార్యములోని భాగమే. క్షీణదశ లయములో జేరుతుంది. కనుక ప్రపంచములో సంకోచ వికాసాలు రెండే వున్నవి. అనగా సృష్టి, లయము అనే రెండుపనులే జరుగుతున్నవి.
+
+సౌందర్యవల్లి సృష్టిని జేస్తుంది, నావల్ల లయం జరుగుతుంది. సౌందర్యవల్లి స్వరూపం శృంగారం, నా స్వరూపం రౌద్రం. సృష్టి జేయడం నా సోదరికి నిత్యలీల, లయింప జేయడం నాకు నిత్యలీల. మొదటినుంచీ నా కిదే పని. ఏదో నెపం బెట్టి నాపని నే జరిగించుకుంటుంటా.
+
+నా నాటకానికి అంతులేదు. ఇదివర కెన్నో రంగాలయినవి. ఇంకా యెన్నో కావలసివున్నవి. పల్నాటిరంగం ఒకటి చూపించవలెనని వచ్చా. ఆఁ విన్నారా? ముందుగా దేవరహస్యం ఒకటి చెపుతా. పూర్వం విష్ణూ, శక్తీ - ఇద్దరూ

Naayakuraalu.Play/page_0022.txt

@@ -0,0 +1,20 @@
+తగవులాడారు. ఆ పగ తీర్చుకోవడానికి విష్ణుహంశలో బ్రహ్మనాయుడు, శక్తిహంశలో నాగమ్మ జన్మించారు. ఆ రెండు పాత్రలను బెట్టి నే నాటకం నడిపిస్తా. మీరు నాటకం చూస్తూవుండండి. నే మళ్లీ వచ్చి నా లీలలు యింకా మనవిచేస్తా.
+{{c|( నిష్క్రమణము )||
+
+పాపన్న : అబ్బా ! చలికి వేళ్లు కొంగరుబోతున్నవి. ఎన్నిసార్లు పచారుజేసినా ఒంటికి వేడెక్కందే ! కాస్త దమ్ము పీల్చంది లాభంలేదు.
+
+[ చుట్ట తాగుతూ ] ఎవ రా వచ్చేది ? పగవాండ్లా, స్నేహితులా?
+
+కాశీపతి : నేనే.
+
+పాపన్న : నేనే అంటే?
+
+కా.ఎవరనై నా అనుకో.
+
+పా : కాశీపతీ, శత్రుడవా, మిత్రుడ వా?
+
+కా: ఎవరయిందీ యెట్లా జెప్పను, నీ సంగతి తేలందే ?
+
+పా: తేలే దేమున్నది, పొట్టే తెలుస్తుంది.
+
+కా: సామాన్యంగా అంతే అనుకో, మనబోటివాండ్లదే కష్టం

Naayakuraalu.Play/page_0023.txt

@@ -0,0 +1,18 @@
+పా : పిల్లలను చూడడానికయినా తేపా మాచర్లకు పోక తప్పదు. రెండు రాజ్యాలకూ విరోధాలు బలమయినవా అంటే, మధ్య సన్నవాండ్లం నలుగుతాం.
+
+కా: చంద్రవంక యిక మనది కాదనుకోమా లేక నాగులేరు పగవాండ్లదని విడిచిపోదామా?
+
+పా : ఈ పంపిళ్లేమిటి ? పల్నాడంతా ఒక టే గడ్డ.
+
+కా : ఇదివరకు మనది. పోతుగ డ్డనిపించుకున్నది. చుట్టుపట్ల రాజ్యాలలో మన మన్నమాటల్లా చెల్లింది. ఇతరులు మనవంక తేరిచూడలేకపోయినారు.
+
+పా: ఇవ్వాళ పల్నాడు రెండు చీలికెలు చేశారు. రేపు నాలుగు చేసుకుంటారు. వాండ్ల దేమిపోయింది ? వాండ్ల వుసులు వాండ్లు జూచుకున్నారు. మన కష్టాలు దెలిసినవాడు బ్రహ్మనాయుడై నా చెప్పకూడదూ?
+
+కా: నీదంతా తెలియనిసోది. పంపిణీకి మూలకందం బ్రహ్మనాయుడే అయితే, ఆయనను వద్దనమంటావేమి ?
+
+ఇవ్వాళ రెండు చీలికెలు చేశారు. రేపు నలుగురు పంచుకుంటారు. అప్పుడు నలుగురివి నాలుగుదారు లవుతవి. ఎదుటివాడికి పలచదనంగాదూ?
+
+పా: పోయింది. పల్నాటిపేరు పోయింది. ఇక పల్నాటిపేరు మాసిపోయి చీలిక కొక కొత్తపేరు పుడుతుంది.
+
+కా: ఎక్కడబోయింది ? పెద్దవాండ్లలోకూడ కదలిక బుట్టింది. సన్నగా రాజుతున్నది. కేతురెడ్డి మొన్న
+నాతో హెచ్చరించాడు. తరువాత యేమయిందో తెలియలా?

Naayakuraalu.Play/page_0024.txt

@@ -0,0 +1,29 @@
+పా: ఆయన యీ పహరాలోనే తనిఖీకి వస్తాడు. వేళయింది, పహరా మార్చుకొన్నట్టు దస్కతుబెట్టు.
+
+కా: ఉఁ-దూరంగా అలికి డవుతున్నది.
+
+పా: వస్తున్నట్టున్నాడు. పారా వెయ్యి.
+
+కా: ( తిరుగుతూ) ఎవరువారు ? జవాబు చెప్పి కదులు. మిత్రుడవా, శత్రువువా ?
+
+కే : మిత్రుణ్ణే ; కేతురెడ్డిని. అంతా క్షేమమా?
+
+కా: అంతా క్షేమమే.
+
+కే: అత డెవరు ? మాచర్లమనిషి లాగున్నా డే ?
+
+కా: పొదిలె పాపన్న ; ఇప్పుడే పారా వదిలాడు.
+
+కే: ఆహా ! కోటముఖస్థలాన యిద్దరు పగవాండ్లా కావలి గాయడం?
+
+పా : పగవాండ్లమే. ఇక మాకు గంగధారిమడుగు, పాముల మడుగు, పిల్లేటినీళ్లు విషాలు ; గురిజాల పరదేశం.
+
+కా: పెద్ద లేమైనా మార్గం యోచించారా ?
+
+కే : ఒకటేమార్గం; పరాయిల చేజిక్కింది, వూరికే వస్తుందా ?
+
+పా: రాదులే. యేమయినా తేలిందా?
+
+కే: నరసింగరాజుగారు చాలా పట్టుదలగా వున్నారు. నాగమ్మగారు పొద్దున కాశీనుంచి తిరిగివచ్చారట. వెళ్లి మాట్లాడుదా మనుకొంటున్నాము. మీ సలహా ఏమని?
+
+పా: ఇందరి మాటలూ, సలహాలూ వద్దు. నిర్ధారణ చెయ్యండి. మేము దేనికయినా సిద్ధమే. ఆలస్యం చేయవద్దు. పని వేడిలో జరగాలె.

Naayakuraalu.Play/page_0025.txt

@@ -0,0 +1,17 @@
+నరసింగరాజు : మాచర్ల మండలములో అభిప్రాయం యెటు మొగ్గుగా వుందో విచారించారా ?
+
+కేతురెడ్డి : ఇప్పుడు ముల్లు మనవైపుకే వున్నా లోకములో రాముడికీ రావణుడికీకూడా స్వస్తిజెప్పి కాలం గడుపు కొనేవాండ్లు చాలామంది వుంటారు. కాలం కుదిరిన తరువాత వారి పలుకుబడి యెక్కువకూడా కావచ్చు.
+
+న : ఏ యెండ కా గొడుగు బట్టేవాండ్లు యెవరికీ ప్రతికూలించరు. ఎదుటవున్న వాడే పెండ్లికొడుకు. మనము మాచర్ల మనదనే అంటూ వుంటే సందేహించి చాలాభాగం యెటూ చేరకుండా వుంటారు.
+
+కే : అక్కడ ప్రొద్దున లేస్తే పొలిమేరదాటి రాంది గడవనివాండ్లు చాలామంది వుంటారు. పంపిణీ యెవరికీ యిష్టముండదు.
+
+న: జోస్యం చెప్పు, నాగమ్మగారి అభిప్రాయం యెటు బోతుందో?
+
+కే: అభిప్రాయాలతో లాభంలేదు. కార్యభారం వహిస్తుందా, లేదా అని ప్రశ్న.
+
+న: వారితో మాట్లాడడానికి మంచిసమయ మేదో విచారించారా?
+
+కే: రెండు జాములకు శివపూజట, అటుతరువాత మంచి సమయమని తెలుస్తుంది.
+
+న : అభిజితులగ్నం బెట్టారే. చీకటితో ప్రయాణంగట్టితేనేగాని అందుకోలేము.

Naayakuraalu.Play/page_0026.txt

@@ -0,0 +1,13 @@
+కే: ఏమన్నారు రాజుగారు ?
+
+న : మీతో జెప్పినవే నాకూ జెప్పారు. భాగము బుద్ధిపూర్వకంగా యివ్వలేదనీ, బెదిరించి బ్రహ్మనాయుడు మోసకృత్యంగా తీసుకొన్నాడనీ, తిరిగి పొందడం న్యాయమనీ, మూడే ముక్కలు.
+
+కే: ఈ మాటలవల్ల ప్రయోజనం లేదు. తనకు రాజ్యం రావడం న్యాయమంటే యిచ్చిపోయేవాం డ్లెవరూ వుండరు. యుద్ధం జేయకుండా రాజ్యాలు రావు. దానికి తయారవుతారేమో గట్టిమాట కనుక్కోండి. తీరా మనమంతా సిద్ధం జేసుకొన్నతరువాత ఆయన తమ్ముడని కర్షిస్తే అభాసపనవుతుంది.
+
+న: ముగ్గులోకి దిగితే వెనుకకుదీసేవారు గారు. జయము కలుగుతుందనిమాత్రం నచ్చజెప్పేవాండ్లు గావాలె. బ్రహ్మనాయుడు పూర్తిగా పిరికిమందు బోశాడు. యుద్ధమంటే ముందంజవేసేవాడు మంత్రి దొరకాలె.
+
+కే : బ్రహ్మనాయుడినే మంత్రిగా వుండమని తిరిగి కోరుతున్నారటగా?
+
+న: ఎవరు గోరారు ? ఇది రాజుగారికి దోచిన సలహా కాదు. అలరాజు కదుటా దిండునా బడకుండా వున్నాడు. తండ్రిని యిటు దీసుక రాలేడు. తాను మామను విడిచి పోలేడు. మామకు మగపిల్లలు లేకపోవడంచేత యే కాలానికయినా రాజ్యం తనకు వస్తుందనే ఆశ బాగావున్నది. అటుబోతే యీ
+అవకాశం బోతుందని భయం. ఎటూ పాలుపోక రాజీపెటకం బెడుతున్నాడు. చివఱకు
+అనుకొన్నంత అయింది. బ్రహ్మనాయుడు యువరాజుకు తాను రాజ

Naayakuraalu.Play/page_0027.txt

@@ -0,0 +1,15 @@
+గురువుననీ, పాలనకర్తననీ నిన్న మాచర్లలో ప్రకటించుకొన్నాడు. ఇప్పుడు మాచర్లకు నిజమయిన ప్రభువే నాయుడన్నమాట. రాత్రి రాజుగారికి వచ్చిన జవాబులో మన రాజుగారు భయపడవలసిన అవసరము లేదనీ, తాను మాచర్లలోనే వుండి గురిజాలకు పరరాజభయం లేకుండా కాపాడుతాననీ వ్రాసి వున్నది. అంటే, నలగామరాజు వారికి సామంతరా జన్నమాట.
+
+కే : దానినిబట్టి రాజుగారి కంత అర్థం ద్యోతకమయిందా ?
+
+న : దాంట్లో దాపఱిక మేమున్నది? స్పష్టంగానే కనబడ్డది. ఇక బ్రహ్మనాయుడు మంత్రిపదవి స్వీకరించడని నిశ్చయించుకొన్నాడు.
+
+కే: మన రాజుగారు సామంతపదవికి అంగీకరిస్తారా ?
+
+న: అంగీకరిస్తాడు. బుద్ధిపూర్వకంగా అంగీకరించకపోయినా బ్రహ్మనాయుడు బలవంతంగానయినా వొప్పిస్తాడనికూడా అన్నాను. ఉత్తరం కండ్లు తెరిపించింది. ఇప్పుడు తహతహ పడుతున్నాడు.
+
+కే: రాజుగారికి నిజస్థితి తెలియడం మంచిదయింది. నాయుడు వేసిన అంజనం యిప్పటికి దిగింది. మన మార్గం మనం యోచించవచ్చు.
+
+న: మనం ముందుబోయి నాగమ్మగారికి విషయం తెలిపి వుంచితే తాను వేటనెపంమీద గామాలపాటి ప్రాంతాలకు వస్తామన్నారు. ఉభయులకు అక్కడ సమా వేశం గలిగించాలె.
+
+కే: సరే, చీకటితో బయలుదేరుదాం.

Naayakuraalu.Play/page_0028.txt

@@ -0,0 +1,15 @@
+నర : రాస్తా చాలా చుట్టు ; అడివిదారి అందిపుచ్చుకున్నట్టుగా వున్నది.
+
+కే : రహితువత్తిడి బాగా వున్నట్టున్నది. భూమి బాగా తెగుబాటయింది.
+
+న: మేత పుష్కలంగా వున్నది. పశువులు జూడు, నున్నగా యీగవాలితే జారిపోయేటట్టుగా వున్నవి. ఆహా ! పిల్లవా వాడెంత శ్రావ్యంగా పాడుతున్నాడు !
+
+కే: గొంతుకేమి, పాట గమనించండి.
+
+కోపానబోయేటి - కోరబొల్లావా
+పరుగుపరుగునబోయె - పాలబొల్లావా
+మేతదావిణిబడ్డ - మేలంపుటావా
+ మాచర్ల అడవులు - మనవిగావోయి
+ మరపుచొప్పున బోయి - మాటదెచ్చేరు.
+</div>
+కే: మన రాజకీయవ్యవహారాలు సామాన్యజనులనుగూడ కలవరపెడుతున్నవిసుమా !

Naayakuraalu.Play/page_0029.txt

@@ -0,0 +1,24 @@
+పాలాకుపచ్చలా - పరువంపుపడుచా
+అద్దాలరవికలా - ముద్దులాపడుచా
+తంగేటి పూవుల - ధరియించుపడుచా
+ మాచెర్ల అడవులూ - మనవిగాకేమి ?
+ మలిదేవుడడ్డినా - మరలివచ్చేమా !
+</div>
+న : పల్నాటబుట్టిన పశువులకుకూడా పౌరుషమేగదా.
+
+కోరకొమ్ములతోటి - కొమరొప్పుబసవా
+పులిమచ్చవన్నెతో - పాలుపొందుబసవా
+నీటిదావిణిబడ్డ - నీలంపుబసవా
+ చంద్రవంకానీళ్ల - చాయ బోకోయి
+ మాచర్లమడుగులు - మరచిపోవోయి.
+</div>
+కే: మాచర్ల తనకు దూరమయిందని బాలు డెంతవిచారపడుతున్నాడు ! ప్రజలభావాలు పరికించి పాలించగలవాడే ప్రభువు.
+
+న: ఇక్కడి ఆచారాలు మా కేమితెలుస్తవి? మీబోటివాండ్లు తెలియజెప్పాలె.
+
+చిరికోలబట్టిన - చిన్నిబాలూడా
+చద్దిమూటలనొప్పు - ముద్దుబాలూడా
+పిల్లనక్రోవూదు - పిన్నబాలూడా
+ మాచర్ల అడవులు - మనవిగాకేమి ?
+ బ్రహ్మన్న అడ్డితే - పారివచ్చేమా!
+</div>

Naayakuraalu.Play/page_0030.txt

@@ -0,0 +1,27 @@
+న: శబాష్ బసవా, నాయకురాలి స్వగ్రామమయిన గామాలపాటి పేరు నిలిపావు.
+
+కే: ఈపాట వింటే రాజువొంట జితించిన పిరికిమందు విరిగిపోను.
+
+న: గామాలపాడు పెద్దవూరే సుమా !
+
+కే : వూరికేమి, ఆ రోటిపాట వినండి.
+
+న : ఇక రోటిదగ్గర పాటలు వినవలసిందే. రాజ్యం పోగొట్టుకొని చేసే పనే అది.
+
+కే : అయ్యా, రోటిపాటలే మేటివీరులను తయారుజేసేది. ఇందాకటి నుడుగే మళ్లీ అంటున్నది వినండి.
+
+సాధనచతుష్టయపు - సంపత్తిగన్న
+అతడెపో సద్గురుడు - అతడె పరశివుడు.
+</div>
+న: గామాలపాడంతా శివమయం జేసిందే నాగమ్మగారు !
+
+కే: మనమోస్తరుగాదు, ఆమె వొక పనికి పూనుకుంటే, పూర్తెయ్యేవరకు నిద్దురపోనిస్తుందా?
+
+వర్ణాశ్రమాచార - వావిదప్పి తే
+తారుమారై పోను - ధర్మములన్ని
+</div>
+కే: ఈ పాట బ్రహ్మనాయుడికి తలనొప్పి పుట్టించక మానదు. నాగమ్మ కేవల శిష్టాచారసంపన్నురాలు,
+
+పల్నాటిరాజులు - పాడిదప్పేరు
+మాచర్లదప్పేను - మారాజుకపుడె
+</div>

Naayakuraalu.Play/page_0031.txt

@@ -0,0 +1,28 @@
+న : మన రాజకీయవ్యవహారములలోకి పూర్తిగా దిగింది.
+
+కదుళ్లె కత్తులు - వెదుళ్లె గదలు
+రండెమ్మ మీరంత - దండుబోదాము
+</div>
+కే: రాజా, గామాలపాటి వీరవనితలె మార్గం జూపిస్తున్నారు. ఈ వీరమాతయొక్క పదమునే మనము ఉపశ్రుతిగా తీసికొనవచ్చును.
+
+న : ఉపశ్రుతిమాత్రమేగాదు. బస్త్రీలు నిద్దురబోతుంటే పల్లెటూళ్లుడికిపోతున్నవని యీ పాట ఋజువు జేస్తున్నది.
+
+కే : అయ్యా ! నాగమ్మగారిల్లెక్కడ ?
+
+ము: ఇదే.
+
+న : వా రేమి జేస్తున్నారు ? నిద్దురలేచారా ?
+
+ము : అయ్యా ! మీదు పరదేసులా ? పల్నాట పగటినిద్దుర లేదే? ?
+
+కే: వారు కొద్దికాలము క్రిందటనే యీ దేశము వచ్చారు. దేశాచార మామ్లీతు తెలియదు.
+
+ము: రాజులా? రాజబంధువులా ? అంతకంటే పరాయి లెవరున్నారు, ఈ దేశములో ?
+
+కే: మా సంగ తెందుకులెండి ! అమ్మగా రింట్లో వున్నారా ?
+
+ము : మా సంగతి మీకూ వద్దు.
+
+కే: అయ్యా ! తమపేరు ?
+
+ము : అదిమటు కెందుకు ? పరాయిగా వచ్చినవారు మీ సంగతి చెప్పకపోతే నే నంతవెఱ్ఱివాడి ననుకున్నావా, మా సంగతి జెప్పడానికి ?

Naayakuraalu.Play/page_0032.txt

@@ -0,0 +1,25 @@
+కే : అయ్యా ! నే ఈదేశపువాడినే, రెడ్లము.
+
+ము : అది కనుపడుతూనే వున్నది.
+
+కే: వారు మన రాజుగారి సోదరులు.
+
+ము : అయ్యా ! తమరేనా పగటినిద్దురబోతూ పల్నాడు పంచి పెట్టింది ?
+
+కే: మేలుకుండి పంచిపెట్టగూడదా ?
+
+ము : అది నిద్దురమత్తులపనే, సరే, నాపేరు రామిరెడ్డంటారు,
+
+కే: నాగమ్మగారు తమపుత్రికేనా ?
+
+రా: మఱె - మాపిల్లే - లోపలికి దయచెయ్యండి. మెల్లాలో కూర్చున్నది. ( తెరలోనికి పోతారు)
+
+నాగ : [ ప్రత్యుద్ధానం చేస్తూ ] అయ్యా ! కేతురెడ్డిగారా, గురిజాలకోటకు అధ్యక్షులే ! దయచెయ్యండి. ఓహో ! నరస ప్రభువుగారా; ఏమిసుదినం ! సాక్షాత్తు దొరలే యీ కుటీరములో అడుగుబెట్టారు ! బీదల కుటీరములుకూడ చూస్తుంటేనేగాని రాజభవనముల వైభవాతిశయం తెలియదు.
+
+న: కాదు, మా నిద్దురమత్తు వదలదనండి,
+
+నా ; సరె, మా అయ్యగారితో తమకు సంభాషణ జరిగినట్టున్నది. వారి కవి మామూలుమాటలే; రాజులు సోమరులూ, నిద్రమత్తులూ అని వారి అభిప్రాయం.
+
+న: అది నిశ్చయంగూడాను.
+
+నా : కాని తమబోటివారిని మినహాయించక తప్పదు. పాదప్రక్షాళనం జేసి యిటు తివాసిమీదికి దయచేయండి.

Naayakuraalu.Play/page_0033.txt

@@ -0,0 +1,25 @@
+నా : ప్రభువుగారికి క్షేమమేగద ?
+
+కే: జేమమే ; తమకు తెలియని సంగతు లేమున్నవి ? తమరు దేశంలో లేనిలోపముమాత్రం జరిగింది.
+
+నా: కేతురెడ్డిగారు కోటను పాలిస్తుండగనే పల్నాటికేతువు పడిపోయిందే?
+
+కే: నాగమ్మగారు భూభారము వహింపని లోపమే నని మనవి జేశాను.
+
+నా : పల్నాటిభారమును వహిస్తున్న పున్నాగముల కది అగౌరవమని నా మనవి.
+
+కే: పున్నాగముల అగౌరవము స్త్రీనాగములు తొలంగించాలె.
+
+నా: బ్రహ్మనాయుడుగారు మంత్రిపద వేల మానుకున్నారో చెప్పగలరా?
+
+న: మాచర్లలో రాజగురువులై పూజలు గొంటున్నారు. ఐహికపదవులయందు వారికి అస్త తగ్గినట్టున్నది.
+
+నా : లోకములో బ్రహ్మ పూజలుగొనడం యిప్పటికి వింటున్నాము. ఐహికపదవులయందు ఈ బ్రహ్మకు ఆశ తగ్గిందనుకోను. నిజానికి ఏబ్రహ్మకూ తగ్గలేదు. ప్రస్తుతము యువరాజుకు రాజప్రతిధిగా వున్నా, త్వరలో మాచర్లకు రాజుగూడా అవుతాడు. ఇవి నాగమ్మ జోస్యం.
+
+కే: రాజుగావలెనని కోరికెమాత్రమున్నదనండి.
+
+న: బుద్ధి భూము లేలవలెననే వుంటుంది. అది నెరవేరవద్దా?
+
+నా: అది వేరు. ఇప్పుడు జరిగినపనికంటె సులభసాధ్యమే.
+
+న: వారసుడుకూడా కాడే.

Naayakuraalu.Play/page_0034.txt

@@ -0,0 +1,27 @@
+నా : కత్తి అన్నిహక్కులు కలుగజేస్తుంది.
+
+న : మలిదేవునియందు బ్రహ్మనాయుడి కత్యంతమయిన ప్రేమ.
+
+నా : అవును, తోడేలుకు మేకపోతుమీదా అటువంటిప్రేమే వుంటుంది.
+
+కే : నాయుడు అట్టి క్రూరకృత్యాలకు లోబడడని నా మనవి.
+
+నా : ఆయన పూర్వచరిత్ర మీకు దెలియదు. ఒక చిన్న దృష్టాంతం జెపుతాను. ఈ మధ్యనే లేక లేక పుట్టిన కొడుకును యెవడో తండ్రిగండ మున్నదని చెప్పితే నరకడానికి అడవికి బంపించాడు. అన్నగారు దయదలచి పిల్లవాడిని దాచిపెడితే ఆయనమీద కక్ష సాధిస్తున్నాడు. ఆయన స్వార్థపరత్వానికీ, కౌర్యానికీ యింతకంటె యేమి దృష్టాంతము కావాలి?
+
+న; శివ, శివ ! పాపము శమించుగాక.
+
+నా : పాపము దానెంతటది శమించదు. గట్టి ప్రయత్నం జెయ్యాలె.
+
+కే : అంతవరకు నిశ్చయమే.
+
+నా : మరి మీరంతా యేమి యోచించారు ?
+
+న : మనది మంత్రిలేని రాజ్యం. ఆ పదవి తమరు స్వీకరించాలె.
+
+నా : నాకే పంత్రిపదవి !
+
+న : తమరు స్వీకరించక తప్పదు. తమరు చుక్కానిదగ్గర నిలవంది పడవ గట్టు జేరదు. ఇది రాజుగారి నిశ్చితాభిప్రాయంకూడాను.
+
+నా : ఏమో ! ఇది నావల్ల కాదగినపని గాదు.
+
+కే : మీరు కారణజన్ములు. ఈ పని మరివొకరివల్ల గాదు.

Naayakuraalu.Play/page_0035.txt

@@ -0,0 +1,23 @@
+న: ఈ సంగతి మాట్లాడడానికే రేపు రాజుగా రిటు వేటకు వస్తారు. ముందుగా విన్నవించడానికి మమ్మును బంపారు.
+
+నా : అయ్యా ! వింటున్నావుగద, సంగతులన్నీ ! ఏమంటావు ?
+
+రా : నీవు మంత్రైనంతమాత్రంచేత లాభంలేదు. వారంతా అక్షరాలా నీవు చెప్పినట్టు నడవడానికి వొప్పుకుంటే అంగీకరించవచ్చు. రాజుగారికి యీ షరతులు వైనంగా జెప్పు. వొప్పుకుంటేనే ఆయెను.
+
+నా : ఇంతపని నావల్ల అవుతుందా ?
+
+రా : అయితే నీవల్లనే కావాలె. మాచర్ల మనదయ్యేవరకు ఎత్తినకత్తి దించనని దీక్ష,బెట్టుకో. అది నెరవేరిన వుత్తరక్షణం వైదొలగి నీ పొలమూ, పశువులూ చూచుకో.
+
+నా : నాకు పశువులసేవ పశుపతిసేవకంటేగూడ ప్రియతరము. రాజ్యభారనిర్వహణ మతిదుష్కరం.
+
+రా: ఎల్లకాలం ని న్నీ భారం మోయమనడంలేదుగా. సమయం గాని సమయాలు వచ్చినప్పుడు మామూలు ప్రకారం పోదామంటే వీలుగాదు.
+
+నా: రాజుగారు ఈ షరతుల కంగీకరిస్తారా ?
+
+న : మే మడిగిన వొక్కషరతు తమరు అంగీకరిస్తే తక్కిన షరతు లెన్నైనా వా రంగీకరిస్తారు.
+
+నా : సరే. అన్నీ వారి సమక్షములోనే మాట్లాడుదాం. రేపేవేళకు వస్తారు ?
+
+కే: ఇదే వేళకు వస్తారు.
+
+నా : చిత్తం. అకాలమయింది. శివపూజకు లేవండి.

Naayakuraalu.Play/page_0036.txt

@@ -0,0 +1,18 @@
+నా : అయ్యా, నేను ఎటువంటిదాన్నో నీ కొకబిడ్డనున్నాను. నాకు గొడ్లే బిడ్డలుగదా !
+
+రా : గొడ్డూ - బిడ్డా అని గొడ్డునే ముందు జెప్పారమ్మా.
+
+నా : ఎవరో నాబోటెమ్మే చెప్పివుంటుంది. ప్రేమతో బెంచుకొన్న ఈ మందా, పంటకువచ్చిన ఈ పొలాలూ విడిచి గురిజాల బోవడమంటే నా కేమీ మనసొప్పడము లేదు.
+
+రా : నాలుగురోజులు అలవాటుపడ్డదాకా ఏదో క్రొత్తగా వుంటుంది. పట్టవాసం అలవాటుపడ్డవాండ్లకు పల్లెలలో వుండడమూ కష్టమే.
+
+నా : నేను బస్తీలకూ, రాచనగళ్లకూ కొత్తదాన్ని గాక పోయినా పల్లెలకే అలవాటుపడ్డాను. కాని నక్కెక్కడ
+నాకలోక మెక్కడ!
+
+రా : పట్టవాసమంటే నాకూ తలనొప్పే.
+
+నా : మిరపతోట పూతా పిందే విదులుతున్నది. రాత్రి దోలిన పయరగాలికి రెమ్మలు చిత్తవత్తుగా బుట్టి, నలుదిక్కులా సాగుతున్నవి. కాపుకు వచ్చేలోగా తప్పక సీకాయకుండ పెట్టించు.
+
+రా: అదెంతలో పని !
+
+నా : వరిగచేను విశేషంగా పెరగకపోయినా కాడకంటె యెన్ను పొడుగై ధాన్యలక్ష్మి తాండవమాడుతున్నది.

Naayakuraalu.Play/page_0037.txt

@@ -0,0 +1,15 @@
+చూ డీ వరిగెదుబ్బు. యెన్ను బరువై కదలలేని నిండు చూలాలివలె పిల్లగాలికి బందికాడుతున్నది.
+
+రా : సమయానికి దీనికి నీ సహాయ ముండదుగదా ? యే కోతకత్తె దాని జన్మము సార్థకము చేయవలసివున్నదో ?
+
+నా : గోలలైన యీ గోవులను విడిచి కపటములకూ, కుట్రలకూ, మోసములకూ ఉనికిపట్టైన రాచకార్యములలో ప్రవేశిస్తున్నాను. ఈ అడుసులో దిగబడి నా యెద కూరుకొనిపోతుందో, కుమ్మరిపురుగువలె సంచరిస్తుందో చెప్పలేను.
+
+రా : అంటించుకొంటే అంటుతుంది. '' నా” అనే అక్షరం తీసివేయి, ఏదీ అంటదు - అదిగో కపిల ! నీవు దూరము వెళ్లబోతున్నావని సడిగన్నట్టున్నది. ఓసి దాని కడుపుడక - ఎట్లా అలుముకుంటున్నదో చూడు.
+
+నా: (వీపు నిమిరి) దీనికి మలుగులు కుంగినవి. ఎక్కువ రోజులు పట్టదు. ఈనంగనే నాకు వుత్తరం వ్రాయి. ఎల్లావు నే లేకపోతే దిగులుపడుతుందిగాఁవాఁలె.
+
+రా : అది నిన్ను ముట్టెతో రమ్మని పిలుస్తున్నది. దగ్గరకు పద-- ఏమి చేస్తుందో.
+
+నా: (కొమ్ముపట్టుకొని వూపి) నే పోయివచ్చేదా ? ఎందుకు ముట్టె నా వొళ్ళో పెడతావు ? నీ కేమైన తాయం తెచ్చాననుకొన్నా వా ?
+
+రా : బుడిగిది పుట్టినప్పటినుంచి నీకు మాలిమి. నీవు లేకపోతే పాలీయదు.

Naayakuraalu.Play/page_0038.txt

@@ -0,0 +1,14 @@
+నా : నేను రెండుచేతులతో ఏకధారగా పాలు తీస్తుంటే అది కండ్లు మూసుకొని వొళ్ళు మరిచి మహదానందంతో కాలు కదపకుండా వూగుతూ నిలువబడేది. నేనూ వొళ్ళు మరిచే దాన్ని, ఇక కొన్నాళ్ళదాకా నా కీ ఆనందం లభించదు కదా!
+
+రా : దీని యెడదూడను యెట్లా మరచివుంటావే? నీ కది మనుమరాలుగదా.
+
+నా : ఇళ్ళో - అబ్బా - నే నేమి జేసేదే ; అయ్యా, చూడు. దానికి బాగా వయస్సు మొటమరిస్తున్నది. దాని కాటిక కండ్లకు తోడుగా సిగమోరతాడు వేయిస్తే కళకళ్లాడుతూ పెండ్లికూతురువలె వుంటుంది. (ముద్దు పెట్టుకొని) ఇగ పో, అయ్యా ! పులి కాటువేసి తల్లిబోయిన యీ చిన్ని పెయ్యను నే విడిచిపోలేను. నావెంటనే తీసుకుపోతా. పోతపాలచేత గాబోలు, దీనికి పొట్ట పెరిగింది.
+
+రా : తీసుకపోనవసరములేదమ్మా, నీ మారుగా నే చూచు కుంటాగా,
+
+నా : దానికి కొమ్ములు రాకపోయినా, రేపు సంక్రాంతికి కొమ్ములు మొల్చేచోట సున్నము, ఎర్రమన్ను చుక్కలు రాయించు.
+
+రా: అట్లాగేలే. మళ్లీ ప్రయాణానికి యెండపడుతుంది, పద .
+
+నా: నేను గురిజాలపోయినా ఆ కోడెదూడ మువ్వల పట్టెడ రవళి, చిరుగంటల చప్పుడు పొద్దుగూకులు చెవులో మోగుతుసే వుంటవి. ఆ కాలి వెండ్రుకలతాడు అందానికి అందె
+వేసుకొన్నట్టుగా వుంది. బసవడూ ! ఇటు రారా, చూడు-

Naayakuraalu.Play/page_0039.txt

@@ -0,0 +1,11 @@
+వాడి కొంటెతనము. చిక్కకుండ పరుగెత్తాడు. సరె - తలచుకొన్నకొద్దీ విచారంతప్ప ఎంతసేపున్నా పోక
+తప్పదుకదా? ఇక నీవు ఇంటికి పో. రాజుగారు వచ్చే వేళవు తున్నది. పోయి కలుసుకొంటా.
+
+రా : అమ్మా ! మూడుకాళ్ల ముసలిని. నన్నేమి జేసిపోతావే ? ఊరక పండ్లబిగువున మాట్లాడుతున్నాగాని, కాళ్లు నిలవబడడము లేదు. నీవు లేకపోతే ఇల్లు గబ్బగీమవుతుంది.
+
+నా : ( మీద చేయివేసి ) ఏమే అయ్యా ! ఎట్లావున్నదీ? నీవు ధైర్యము విడిస్తే నాకు కాలుసాగదు. ఒకవేళ బలవంతంగా పోయినా నా మనస్సు నీమీదనే వుంటుంది. పోనీ రా వీలులేదని రాజుగారితో చెప్పివేస్తాను. నీకు కష్టమైనపని నా కెందుకు ? పోనీ నీవుకూడా రా.
+
+రా: (చివ్వున లేచి) నీవు మహత్కార్యం చేయబోతుంటే ఈ ముదుసలి అడ్డమురావడంకూడానా? తక్షణం లేచి పద. నే నింట్లోవుండి ఈ కామాటమంతా చూచుకొంటా. వెనుకాలోచనవద్దు. (అని వెళ్లి నాడు)
+
+నల: కేతురెడ్డి, చేతమీదుగా పోగొట్టుకొన్నా, సగము రాజ్యమూను. అప్పటి కేదో ముసించింది.
+ఆలోచించి చెప్పుతానన్నా పోయేదే. సర్దార్లంతా మలిదేవుడితో

Naayakuraalu.Play/page_0040.txt

@@ -0,0 +1,13 @@
+షరీఖనీ, తన బలవంతంమీద మీరంతా సగాని కొప్పుకొన్నారనీ, దాని కంగీకరించకపోతే యావత్తూ పోతుందనీ త్వరపెట్టి ఒడంబడికమీద నాచేత గీటు పెట్టించుకొన్నారు.
+
+కే: మిగిలినదానికి విచారించ పనిలేదు. తిరిగి పాటుకు వచ్చే మార్గమేదో యోచించాలె.
+
+నర : ఆ మార్గాలన్నీ ఇప్పుడు మనకు తేలేవిగావు. నాగమ్మగారికి సర్వాధికారమిచ్చి సమయోచితంగా
+ఆమెనే యోచించమందాం ; ఆమె కార్యఖడ్గముల రెంటికీ దీటైన మనిషి. సర్వవిధముల
+బ్రహ్మనాయుడికి సమవుజ్జీ. పల్నాటిమొత్తంమీద ఆమెకు బంధుజాలమంతా బీరకాయ పీచు.
+
+నల : బ్రహ్మనాయుడి రామానుజమతములో జేరి మాలమాదిగలంతా అటు తోజౌతారు. కన్నమనీడు మాల పటాలములకు నాయకుడట. వాండ్లంతా వీరావేశముతో రాక్షసులవలె పోట్లాడుతారు. మతావేశపూరితులైనవారి నెదిరించడం కష్టం.
+
+కే : నాగమ్మగారు వర్ణాశ్రమాల కాపాడుతారని ప్రతీతి. చాతుర్వర్ణ్యములవారికి బ్రహ్మనాయుడి రానూనుజమత మంటే ద్వేషము. నాలుగుజాతుల బలమంతా మనకు బాస టౌతుంది..
+
+నల : ఉభయపక్షముల బలాబలములూ చూచుకోనిది యుద్ధమున కీయకొనకూడదు. తొందరపడి వున్నదీ పోగొట్టు కుంటామేమో.

Naayakuraalu.Play/page_0041.txt

@@ -0,0 +1,17 @@
+నర : మన బలాబలా లిప్పుడు తేలవు. నాగమ్మగారికి అమాత్య పదవీ, సర్వసైన్యాధిపత్యమూ ఇయ్యంగనే మన సేనలు ఇబ్బడి ముబ్బడి గాకమానవు.
+
+నల : ఏమి కేతురెడ్డీ ! నీ అభిప్రాయమూ అంతేనా ?
+
+కే : చాతుర్వర్ణ్యముల సంగతి అట్లావుంచినా పల్నాటి రెడ్లందరూ నాగమ్మ బావుటాకిందికి చేరకమానరు.
+
+నల : అంతమటుకు నిశ్చయమే.
+
+నర : ఆమె మతప్రచారంకూడా మనకు తోడ్పడుతుందనే నా అభిప్రాయము. కులభేదాలకు నాయుడు పూలుముడుచుకొని కూర్చొనడంచేత వర్ణాశ్రమధర్మాలు సంరక్షించడానికి బద్ధకంకణురాలైన మంత్రి తప్పక మన రాజ్యమునకు పెట్టనికోట.
+
+నల: నాకు తెలిసినంతవరకు సర్దార్లు నాగమ్మగారివైపే మొగ్గు ; కొందరు సాధ్యమైతే బ్రహ్మనాయుడినే మంత్రిగా నియమించమంటారు. అది పొసగదు. పొసగినా మన రాజ్యాని కది క్షేమముకాదు. మీ ఇద్దరి అభిప్రాయముగూడ తేల్చి చెప్పండి.
+
+నర : నాగమ్మగారికి సర్వాధికారములిచ్చి కార్యం గట్టెక్కించమని కోరడం నా యభిప్రాయం.
+
+కే : పల్నాటిక్షేమంగోరేవా రందరూ ఆ యభిప్రాయంతో ఏకీభవించక తప్పదు.
+
+నల : నేనూ అదే నిశ్చయించా. ఇట్టి సమయములలో బహునాయకం పనికిరాదు. ఇక మనకు ఆమెయే నాయకురాలు. నేనూ ఆమె ఆజ్ఞలకే కట్టుబడివుంటాను.