Datasets:

Modalities:
Image
Text
Formats:
text
Languages:
Telugu
DOI:
Libraries:
Datasets
License:
AlbertoChestnut commited on
Commit
f31c675
·
verified ·
1 Parent(s): 91c9f23

Add files using upload-large-folder tool

Browse files
This view is limited to 50 files because it contains too many changes.   See raw diff
Files changed (50) hide show
  1. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/meta.json +527 -0
  2. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0002.txt +17 -0
  3. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0004.txt +17 -0
  4. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0005.txt +21 -0
  5. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0012.txt +3 -0
  6. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0015.txt +5 -0
  7. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0027.txt +4 -0
  8. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0028.txt +8 -0
  9. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0029.txt +5 -0
  10. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0030.txt +3 -0
  11. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0031.txt +8 -0
  12. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0036.txt +5 -0
  13. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0037.txt +12 -0
  14. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0038.txt +4 -0
  15. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0039.txt +10 -0
  16. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0042.txt +8 -0
  17. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0043.txt +3 -0
  18. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0044.txt +9 -0
  19. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0045.txt +9 -0
  20. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0052.txt +2 -0
  21. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0055.txt +1 -0
  22. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0060.txt +2 -0
  23. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0067.txt +6 -0
  24. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0070.txt +12 -0
  25. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0077.txt +8 -0
  26. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0078.txt +4 -0
  27. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0079.txt +9 -0
  28. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0084.txt +6 -0
  29. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0092.txt +9 -0
  30. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0093.txt +7 -0
  31. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0094.txt +1 -0
  32. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0095.txt +10 -0
  33. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0104.txt +5 -0
  34. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0112.txt +7 -0
  35. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0114.txt +5 -0
  36. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0115.txt +10 -0
  37. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0120.txt +5 -0
  38. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0121.txt +7 -0
  39. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0126.txt +11 -0
  40. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0131.txt +4 -0
  41. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0138.txt +7 -0
  42. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0143.txt +11 -0
  43. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0144.txt +6 -0
  44. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0155.txt +11 -0
  45. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0160.txt +8 -0
  46. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0161.txt +2 -0
  47. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0167.txt +3 -0
  48. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0168.txt +8 -0
  49. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0169.txt +5 -0
  50. Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0171.txt +10 -0
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/meta.json ADDED
@@ -0,0 +1,527 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ {
2
+ "status": "done",
3
+ "saved": 173,
4
+ "total_pages": 250,
5
+ "filename": "Golakonda patrika sampadakeeyalu.pdf",
6
+ "pages": {
7
+ "2": {
8
+ "quality": 4
9
+ },
10
+ "4": {
11
+ "quality": 4
12
+ },
13
+ "5": {
14
+ "quality": 4
15
+ },
16
+ "6": {
17
+ "quality": 4
18
+ },
19
+ "8": {
20
+ "quality": 4
21
+ },
22
+ "9": {
23
+ "quality": 4
24
+ },
25
+ "10": {
26
+ "quality": 4
27
+ },
28
+ "11": {
29
+ "quality": 4
30
+ },
31
+ "12": {
32
+ "quality": 4
33
+ },
34
+ "13": {
35
+ "quality": 4
36
+ },
37
+ "14": {
38
+ "quality": 4
39
+ },
40
+ "15": {
41
+ "quality": 4
42
+ },
43
+ "16": {
44
+ "quality": 4
45
+ },
46
+ "22": {
47
+ "quality": 4
48
+ },
49
+ "23": {
50
+ "quality": 4
51
+ },
52
+ "24": {
53
+ "quality": 4
54
+ },
55
+ "25": {
56
+ "quality": 4
57
+ },
58
+ "26": {
59
+ "quality": 4
60
+ },
61
+ "27": {
62
+ "quality": 4
63
+ },
64
+ "28": {
65
+ "quality": 4
66
+ },
67
+ "29": {
68
+ "quality": 4
69
+ },
70
+ "30": {
71
+ "quality": 4
72
+ },
73
+ "31": {
74
+ "quality": 4
75
+ },
76
+ "32": {
77
+ "quality": 4
78
+ },
79
+ "33": {
80
+ "quality": 4
81
+ },
82
+ "34": {
83
+ "quality": 4
84
+ },
85
+ "35": {
86
+ "quality": 4
87
+ },
88
+ "36": {
89
+ "quality": 4
90
+ },
91
+ "37": {
92
+ "quality": 4
93
+ },
94
+ "38": {
95
+ "quality": 4
96
+ },
97
+ "39": {
98
+ "quality": 4
99
+ },
100
+ "40": {
101
+ "quality": 4
102
+ },
103
+ "41": {
104
+ "quality": 4
105
+ },
106
+ "42": {
107
+ "quality": 4
108
+ },
109
+ "43": {
110
+ "quality": 4
111
+ },
112
+ "44": {
113
+ "quality": 4
114
+ },
115
+ "45": {
116
+ "quality": 4
117
+ },
118
+ "46": {
119
+ "quality": 4
120
+ },
121
+ "49": {
122
+ "quality": 4
123
+ },
124
+ "51": {
125
+ "quality": 4
126
+ },
127
+ "52": {
128
+ "quality": 4
129
+ },
130
+ "53": {
131
+ "quality": 4
132
+ },
133
+ "54": {
134
+ "quality": 4
135
+ },
136
+ "55": {
137
+ "quality": 4
138
+ },
139
+ "56": {
140
+ "quality": 4
141
+ },
142
+ "59": {
143
+ "quality": 4
144
+ },
145
+ "60": {
146
+ "quality": 4
147
+ },
148
+ "62": {
149
+ "quality": 4
150
+ },
151
+ "63": {
152
+ "quality": 4
153
+ },
154
+ "65": {
155
+ "quality": 4
156
+ },
157
+ "66": {
158
+ "quality": 4
159
+ },
160
+ "67": {
161
+ "quality": 4
162
+ },
163
+ "68": {
164
+ "quality": 4
165
+ },
166
+ "70": {
167
+ "quality": 4
168
+ },
169
+ "72": {
170
+ "quality": 4
171
+ },
172
+ "73": {
173
+ "quality": 4
174
+ },
175
+ "74": {
176
+ "quality": 4
177
+ },
178
+ "77": {
179
+ "quality": 4
180
+ },
181
+ "78": {
182
+ "quality": 4
183
+ },
184
+ "79": {
185
+ "quality": 4
186
+ },
187
+ "81": {
188
+ "quality": 4
189
+ },
190
+ "84": {
191
+ "quality": 4
192
+ },
193
+ "85": {
194
+ "quality": 4
195
+ },
196
+ "86": {
197
+ "quality": 4
198
+ },
199
+ "88": {
200
+ "quality": 4
201
+ },
202
+ "90": {
203
+ "quality": 4
204
+ },
205
+ "92": {
206
+ "quality": 4
207
+ },
208
+ "93": {
209
+ "quality": 4
210
+ },
211
+ "94": {
212
+ "quality": 4
213
+ },
214
+ "95": {
215
+ "quality": 4
216
+ },
217
+ "96": {
218
+ "quality": 4
219
+ },
220
+ "97": {
221
+ "quality": 4
222
+ },
223
+ "101": {
224
+ "quality": 4
225
+ },
226
+ "104": {
227
+ "quality": 4
228
+ },
229
+ "105": {
230
+ "quality": 4
231
+ },
232
+ "107": {
233
+ "quality": 4
234
+ },
235
+ "108": {
236
+ "quality": 4
237
+ },
238
+ "111": {
239
+ "quality": 4
240
+ },
241
+ "112": {
242
+ "quality": 4
243
+ },
244
+ "114": {
245
+ "quality": 4
246
+ },
247
+ "115": {
248
+ "quality": 4
249
+ },
250
+ "116": {
251
+ "quality": 4
252
+ },
253
+ "120": {
254
+ "quality": 4
255
+ },
256
+ "121": {
257
+ "quality": 4
258
+ },
259
+ "122": {
260
+ "quality": 4
261
+ },
262
+ "123": {
263
+ "quality": 4
264
+ },
265
+ "124": {
266
+ "quality": 4
267
+ },
268
+ "125": {
269
+ "quality": 4
270
+ },
271
+ "126": {
272
+ "quality": 4
273
+ },
274
+ "130": {
275
+ "quality": 4
276
+ },
277
+ "131": {
278
+ "quality": 4
279
+ },
280
+ "132": {
281
+ "quality": 4
282
+ },
283
+ "135": {
284
+ "quality": 4
285
+ },
286
+ "137": {
287
+ "quality": 4
288
+ },
289
+ "138": {
290
+ "quality": 4
291
+ },
292
+ "139": {
293
+ "quality": 4
294
+ },
295
+ "140": {
296
+ "quality": 4
297
+ },
298
+ "141": {
299
+ "quality": 4
300
+ },
301
+ "142": {
302
+ "quality": 4
303
+ },
304
+ "143": {
305
+ "quality": 4
306
+ },
307
+ "144": {
308
+ "quality": 4
309
+ },
310
+ "145": {
311
+ "quality": 4
312
+ },
313
+ "146": {
314
+ "quality": 4
315
+ },
316
+ "148": {
317
+ "quality": 4
318
+ },
319
+ "150": {
320
+ "quality": 4
321
+ },
322
+ "151": {
323
+ "quality": 4
324
+ },
325
+ "155": {
326
+ "quality": 4
327
+ },
328
+ "156": {
329
+ "quality": 4
330
+ },
331
+ "157": {
332
+ "quality": 4
333
+ },
334
+ "159": {
335
+ "quality": 4
336
+ },
337
+ "160": {
338
+ "quality": 4
339
+ },
340
+ "161": {
341
+ "quality": 4
342
+ },
343
+ "162": {
344
+ "quality": 4
345
+ },
346
+ "164": {
347
+ "quality": 4
348
+ },
349
+ "165": {
350
+ "quality": 4
351
+ },
352
+ "167": {
353
+ "quality": 4
354
+ },
355
+ "168": {
356
+ "quality": 4
357
+ },
358
+ "169": {
359
+ "quality": 4
360
+ },
361
+ "171": {
362
+ "quality": 4
363
+ },
364
+ "172": {
365
+ "quality": 4
366
+ },
367
+ "173": {
368
+ "quality": 4
369
+ },
370
+ "175": {
371
+ "quality": 4
372
+ },
373
+ "176": {
374
+ "quality": 4
375
+ },
376
+ "177": {
377
+ "quality": 4
378
+ },
379
+ "178": {
380
+ "quality": 4
381
+ },
382
+ "182": {
383
+ "quality": 4
384
+ },
385
+ "183": {
386
+ "quality": 4
387
+ },
388
+ "185": {
389
+ "quality": 4
390
+ },
391
+ "186": {
392
+ "quality": 4
393
+ },
394
+ "189": {
395
+ "quality": 4
396
+ },
397
+ "190": {
398
+ "quality": 4
399
+ },
400
+ "191": {
401
+ "quality": 4
402
+ },
403
+ "193": {
404
+ "quality": 4
405
+ },
406
+ "194": {
407
+ "quality": 4
408
+ },
409
+ "195": {
410
+ "quality": 4
411
+ },
412
+ "198": {
413
+ "quality": 4
414
+ },
415
+ "199": {
416
+ "quality": 4
417
+ },
418
+ "200": {
419
+ "quality": 4
420
+ },
421
+ "201": {
422
+ "quality": 4
423
+ },
424
+ "202": {
425
+ "quality": 4
426
+ },
427
+ "206": {
428
+ "quality": 4
429
+ },
430
+ "207": {
431
+ "quality": 4
432
+ },
433
+ "208": {
434
+ "quality": 4
435
+ },
436
+ "209": {
437
+ "quality": 4
438
+ },
439
+ "210": {
440
+ "quality": 4
441
+ },
442
+ "213": {
443
+ "quality": 4
444
+ },
445
+ "214": {
446
+ "quality": 4
447
+ },
448
+ "215": {
449
+ "quality": 4
450
+ },
451
+ "216": {
452
+ "quality": 4
453
+ },
454
+ "218": {
455
+ "quality": 4
456
+ },
457
+ "219": {
458
+ "quality": 4
459
+ },
460
+ "221": {
461
+ "quality": 4
462
+ },
463
+ "222": {
464
+ "quality": 4
465
+ },
466
+ "223": {
467
+ "quality": 4
468
+ },
469
+ "224": {
470
+ "quality": 4
471
+ },
472
+ "227": {
473
+ "quality": 4
474
+ },
475
+ "228": {
476
+ "quality": 4
477
+ },
478
+ "229": {
479
+ "quality": 4
480
+ },
481
+ "230": {
482
+ "quality": 4
483
+ },
484
+ "234": {
485
+ "quality": 4
486
+ },
487
+ "235": {
488
+ "quality": 4
489
+ },
490
+ "236": {
491
+ "quality": 4
492
+ },
493
+ "237": {
494
+ "quality": 4
495
+ },
496
+ "238": {
497
+ "quality": 4
498
+ },
499
+ "241": {
500
+ "quality": 4
501
+ },
502
+ "242": {
503
+ "quality": 4
504
+ },
505
+ "243": {
506
+ "quality": 4
507
+ },
508
+ "244": {
509
+ "quality": 4
510
+ },
511
+ "245": {
512
+ "quality": 4
513
+ },
514
+ "246": {
515
+ "quality": 4
516
+ },
517
+ "247": {
518
+ "quality": 4
519
+ },
520
+ "248": {
521
+ "quality": 4
522
+ },
523
+ "249": {
524
+ "quality": 4
525
+ }
526
+ }
527
+ }
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0002.txt ADDED
@@ -0,0 +1,17 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి</p>
2
+
3
+ గోలకొండ పత్రిక సంపాదకీయాలు</p>
4
+
5
+ మొదటి సంపుటం</p>
6
+
7
+ 1926 - 1936</p>
8
+
9
+ సంపాదకులు : </p>
10
+
11
+ దేవులపల్లి రామానుజరావు</p>
12
+ డా॥ ఎల్లూరి శివారెడ్డి</p>
13
+
14
+ ప్రచురణ :</p>
15
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి సాహిత్య వైజయంతి</p>
16
+ ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు</p>
17
+ తిలక్‌రోడ్, హైదరాబాదు - 500 001.</p>
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0004.txt ADDED
@@ -0,0 +1,17 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి</p>
2
+
3
+ గోలకొండ పత్రిక సంపాదకీయాలు</p>
4
+
5
+ మొదటి సంపుటం</p>
6
+
7
+ 1926 - 1936</p>
8
+
9
+ సంపాదకులు : </p>
10
+
11
+ దేవులపల్లి రామానుజరావు</p>
12
+ డా॥ ఎల్లూరి శివారెడ్డి</p>
13
+
14
+ ప్రచురణ :</p>
15
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి సాహిత్య వైజయంతి</p>
16
+ ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు</p>
17
+ తిలక్‌రోడ్, హైదరాబాదు - 500 001.</p>
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0005.txt ADDED
@@ -0,0 +1,21 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ప్రచురణ :</p>
2
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి సాహిత్య వైజయంతి</p>
3
+ ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు,</p>
4
+ తిలక్ రోడ్, హైదరాబాదు - 500 001</p>
5
+
6
+ సర్వస్వామ్య సంకలితం :</p>
7
+
8
+ ప్రథమ ముద్రణ : 1989</p>
9
+
10
+ ప్రతులు : 1000</p>
11
+
12
+ వెల: రూ. 30-00</p>
13
+
14
+ ప్రతులకు :</p>
15
+ సురవరం ప్రతాపరెడ్డి సాహిత్య వైజయంతి</p>
16
+ ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు,</p>
17
+ తిలక్‌రోడ్, హైదరాబాదు - 500 001.</p>
18
+
19
+ ముద్రణ :</p>
20
+ పద్మావతీ ఆర్ట్ ప్రింటర్స్,</p>
21
+ హైదర్‌గూడా, హైదరాబాదు - 500 029.</p>
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0012.txt ADDED
@@ -0,0 +1,3 @@
 
 
 
 
1
+ వారు. ఉర్దూలో రయ్యత్ పత్రిక సంపాదకులైన మందుముల నరసింగరావుగారు, పయాం పత్రిక సంపాదకులైన ఖాజీ అబ్దుల్ గఫార్ (మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్‌గారిచేత ప్రభావితుడు,) ఆర్యభాను పత్రికా సంపాదకులైన వినాయకరావు విద్యాలంకార్‌గారు ప్రత్యేకంగా పేర్కొనదగినవారు. ఆ రోజుల్లో మాడపాటి హనుమంతరావుగారు ముషీరె దక్కన్ పత్రికకు సంపాదకీయాలు రాస్తుండేవారు. ఈ పత్రికా సంపాదకులందరు ప్రజల ఉద్యమాలతో సంబంధం కలిగి ప్రజల సమస్యలపట్ల సానుభూతి కలిగినవారు . ఒకవేళ ఆ రోజుల్లోనే ప్రజలు ప్రాతినిధ్యం వహించే ప్రభుత్వం ఏర్పడితే వీరిలో ప్రతి ఒక్కరు ముఖ్యమంత్రి కాదగినవారే. వారి వ్యక్తిత్వాలలో అతివాద, మితవాద ధోరణులేమైనప్పటికి అందరూ ప్రజల మనుష్యులే అని చెప్పవలసి ఉంటుంది. పత్రికా నిర్వహణలోను సంపాదకీయాల తీరుతెన్నులలోను వారి వ్యక్తిత్వాల ప్రభావంవలన కొన్ని వ్యత్యాసాలు ఉండియుండ వచ్చును.
2
+
3
+ 1926 లో ప్రారంభమైన గోలకొండ పత్రికకు ప్రతాపరెడ్డిగారు మొదటి రెండు మూడు సంవత్సరాలు ప్రచ్ఛన్నంగాను, తరువాత ప్రత్యక్షంగాను సంపాదకులుగా ఉండి పత్రికను నిర్వహించినారు. గమనించవలసిన విషయం ఏమిటంటే ప్రతాపరెడ్డిగారు, నరసింగరావుగారు, హనుమంతరావుగారివలెనే న్యాయవాద వృత్తితోనే జీవితం ప్రారంభించినారు. హనుమంతరావుగారు షష్ఠిపూర్తి వరకు న్యాయవాద వృత్తిని వదలిపెట్టలేదు. కాని ప్రతాపరెడ్డిగారు, నరసింగరావుగారు, కొన్ని సంవత్సరాలలోనే న్యాయవాద వృత్తిని వదలుకొని పూర్తిగా పత్రికలకే అంకితమయినారు. ఆ రోజుల్లో హైదరాబాదు రాష్ట్రంలో, ముఖ్యంగా తెలంగాణాలో ప్రజల శ్రేయస్సుకు సంబంధించిన ఏ ఉద్యమాలు వచ్చినప్పటికి వీటన్నిటితోను ప్రతాపరెడ్డిగారు సంబంధం కలిగినవారు. మొట్టమొదటి ఆంధ్ర మహాసభకు ప్రతాపరెడ్డిగారే అధ్యక్షులు. ఆ రోజుల్లో సంఘ సంస్కరణ సభలకు అనేకమైన వాటికి అధ్యక్షత వహించినారు. ఆ రోజుల్లో ప్రజలకు మేలుకగిలించే ఏ ఉద్యమం వచ్చినా ప్రతాపరెడ్డిగారి సహాయం దానికి లభించేది.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0015.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ తెలుసుకునే వారు. ప్రతాపరెడ్డిగారి సంపాదకీయాలలో వ్యంగ్యం, అధిక్షేపం, తీవ్రత, అభినివేశం అనే గుణాలు కొట్టవచ్చినట్లు కనిపించేవి. విషయానికి అనుగుణంగా వారు శైలిని మార్చి వ్రాసేవారు. స్వేచ్ఛగా వ్రాసేవారు.
2
+ అప్పుడప్పుడు ప్రతాపరెడ్డిగారు స్వగ్రామమైన ఇటికాల పాడుకు (అప్పుడది నీళ్లు లేని ఇటికేల పాడు) వెళ్ళి వచ్చేవారు. వారు లేనప్పుడు సంపాదకీయాలు వ్రాసే బాధ్యత స్నేహితుల కెవరికైనా అప్పగిస్తూండే వారు. ఆ సంపాదకీయాలు చదివితే ప్రతాపరెడ్డిగారు హైదరాబాదులో లేరన్న విషయం సులభంగా అర్థమయ్యేది. సంపాదకీయాన్ని చదివి మీరు తిరిగి హైదరాబాదు వచ్చారని తెలిసిందని ఉత్తరాలు వ్రాసిన మిత్రులు వారికి లేకపోలేదు. సంపాదకీయాలను చదివితే ఆయన ఉనికి స్పష్టంగా తెలిసిపోయేది.
3
+
4
+ ఆనాడు దేశానికి మార్గదర్శకులైనవారు పత్రికలనే అందుకు సాధనంగా వినియోగించుకున్నారు. అన్నిటికన్న మిన్నగా మహాత్మాగాంధిగారు యంగ్ ఇండియా, మరియు హరిజన్ పత్రికలను, బాలగంగాధర తిలక్ గారు మరాటా, కేసరిద్వారా, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారు నేషనల్ హెరాల్డు పత్రికద్వారా, మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్‌గారు అల్ హిలాల్ పత్రిక ద్వారా, రాజగోపాల చారిగారు స్వరాజ్య పత్రికద్వారా తమ అభిప్రాయాలను ప్రజలకు అందజేసినారు. ప్రతాపరెడ్డిగారు ఈ మహనీయుల మార్గమునే అవలంబించిరి. బి. ఏ., బి. యల్ పట్టభద్రులైన ప్రతాపరెడ్డిగారు వృత్తినే అవలంబిస్తే న్యాయమూర్తులయ్యేవారు. ఉద్యోగమే చేస్తే పెద్ద పదవి దొరికేది. వ్యవసాయం చేసుకున్నా తగినంత సంపాదన లభించేది. పుష్కలమైన సంపాదన కొరకు అవసరమైన అవకాశాలన్నీ కలిగినప్పటికి ప్రతాపరెడ్డిగారు వాటిని వినియోగించు కొనక పత్రికా నిర్వహణకు తమ జీవితమును అంకితము చేసినారు. ఇది
5
+ ఆయన త్యాగ నిరతికి నిదర్శనం. గోలకొండ పత్రికతో ఆకస్మికముగా సంబంధం వదలుకొన్నప్పుడు మరొక పత్రిక స్థాపించే దాక ప్రతాపరెడ్డిగారు నిదురపోలేదు. ప్రజావాణి పత్రికను కొంతకాలము వారు నడిపినారు. ప్రజావాణి
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0027.txt ADDED
@@ -0,0 +1,4 @@
 
 
 
 
 
1
+ ప్రకటితమగును. “స్మెల్సు" వ్రాసిన 'క్యారెక్టరు' లోని యొక యధ్యాయమును మాత్రము 'సద్వర్తనము' అను పేరుతో రచించి యుండిరి. మిల్లు, స్పెన్సరు, లబక్, మొదలగు ఆంగ్ల మహాశయుల గ్రంథ రాజముల చదివి ఇంగ్లీషు రాని ఆంధ్ర సోదరులకు జూపవలయునని వీరెంతో ముచ్చట పడుచుండిరి! కాని దేశ దురదృష్టము అందున కాటంకము కలిగించెను.
2
+
3
+ హైదరాబాదులో 1 సెప్టెంబరు 1901 నాడు శ్రీకృష్ణదేరాయల ఆంధ్రభాషా నిలయమును స్థాపించి, ఆంధ్ర భాషా విషయమున అంధకార బంధురముగా నుండిన ఈ ప్రాంతమున విజ్ఞాన జ్యోతిని వెలిగించిన మహాశయులలో
4
+ శ్రీ లక్ష్మణరావుగారు ముఖ్యులు. నాల్గువత్సరముల క్రింద ఆంధ్ర జన సంఘమువారు 'పరిశోధక శాఖ'ను స్థాపించినప్పుడు వీరు ఉపసంఘము సభ్యత్వము నంగీకరించి, దివ్యములైన యాలోచనల దెల్పి, ఎంతో ప్రోత్సహించియుండిరి. చరిత్రాంశములకు నిజాం రాష్ట్రము గని యనియు, బ్రిటీషు ఆంధ్రులు ఈ ప్రాంతములను "అండమాను ద్వీపముల" వలె జూచుచుండుట తగదనియు, సోదరుల నందరను ఇచ్చట పరిశోధనము గావింప ప్రోత్సహించిరి. ఇట్టి నిష్కలంక సేవాపరాయణుని సర్వదా స్మరించి వారి యాదర్శమును ముందిడుకొనుట ధర్మమని దేశీయుల హెచ్చరించు చున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0028.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లోకమాన్యుడు</p>
2
+
3
+ 4-8-1926</p>
4
+
5
+ ఆధునిక కాలమున భారత వర్ష రంగమున నద్వితీయ విఖ్యాతితో తన పాత్రమును బ్రదర్శించిన మహా పురుషులలో లోకమాన్య బాలగంగాధర తిలక్‌ను మించిన వారు వేరొకరు లేరని చెప్పినచో అందతిశయోక్తి యుండదు. గడచిన 1 ఆగస్టు నాటితో నీ భారత పుత్ర రత్నము కీర్తిశేషుడై 6 సంవత్సరములు గడచినవి. ఆనాడు వివేకవర్ధనీ నాటకళాలయందు లోకమాన్యుని స్మరణార్థము జరుపబడిన సభా వృత్తాంతములు వేరొకచో ముద్రితములై యున్నవి.
6
+
7
+ లోకమాన్యుడు 23 జూలై 1856 నాడు బొంబాయి ప్రాంతము నందలి రత్నగిరి యందు సాధారణ కుటుంబమున జన్మించెను. 1872 లో ప్రవేశ పరీక్ష యందును, 1876 లో పట్ట పరీక్ష యందును మహా గౌరవ ప్రదముగ నుత్తీర్ణుడయ్యెను. తానభ్యసించిన న్యాయశాస్త్ర జ్ఞానమును జీవనోపాధికై వినియోగింపక, బీదతనమునే శరణ్యముగ గొని, దేశ కార్యములందు ప్రవేశించెను. జీవిత కాలమున నీ మహానుభావుడు, ఉపాధ్యాయుడుగను, గ్రంథకర్తగను,
8
+ పత్రికా లేఖకుడుగను, ప్రజా నాయకుడుగను, దేశసేవ సల్పి జరామరణము లేని కీర్తి గడించెను. తలపెట్టిన ప్రతి కార్యమునందును చలింపని పట్టుదల, మొక్కవోని ధైర్యము, స్వార్థ రాహిత్యతయు, యాథార్థవాదిత్వము ఆ యనఘుని యందు వ్యక్తములగుచుండెను. ఉపాధ్యాయుడుగా పనిచేసి శిష్యులందు విజ్ఞానముతో పాటు దేశాభిమానాగ్నిని రగుల్కొల్పి 'నవీన మహారాష్ట్ర దేశమ"ను దానిని సృష్టించెను. "వేదములందలి మన ఉత్తర ధృవ నివాసము" (Our Arctic Home in the Vedas)ను, “మృగ శిర” (Orion)ను రచించి స్వదేశీయుల వలన ప్రశంసనందుటే కాక యూరపు ఆమెరికా ఖండములందలి దిగ్ధంతులగు పరిశోధకులను తన నవీన సిద్ధాంతములచేత ఆశ్చర్య
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0029.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ సాగరమున ముంచివైచెను. కారాగారమునందు రెండవమారు వసించినకాలమున రచింపబడిన "గీతా రహస్య" మను ప్రచండ వైజ్ఞానిక గ్రంథము ఆంగ్ల, ఆంధ్ర, హిందీ, ఘూర్జరాది వివిధ భాషలందు అనువాదితమై భారత వర్షీయులకును, పరదేశీయులకును ఉత్తమ మార్గమును బోధించి నిరుపమాన యశమును గడించెను. “కేసరి”, “మరాటా" యను రెండు పత్రికలను నడపి, ఏ వారపత్రికకును మన దేశమున నేటివరకు లభించి యుండని వ్యాప్తిని కలిగించెను.
2
+
3
+ నాయకుడుగా రాజ్యాంగ క్షేత్రమున చేసిన కార్యములు ఆ బాల గోపాలము విదితములని చెప్పవచ్చును. రాజ్యాంగమునందు లోకమాన్యునకుండిన జనవశీకరణము మరే నాయకునకు నుండలేదనియు, ఆయన అనుచరుల సంఖ్య కోట్ల పరిమితి కలిగియుండెననియు తెలియుచున్నది. మొదటిసారి 1892 లో 12 మాసములును రెండవ మారు 1908 నుండి 1914 వరకు 6 సంవత్సరములును కర్మవశమున కారాగార శిక్ష ననుభవించి దేశీయులవలన నెక్కువ ప్రశంసను బొందెను. ఈ కర్మయోగి కారాగార జీవితమును ఉత్తమ గ్రంథరచనము నందును, పఠనము నందును వినియోగించి "సుఖ దుఃఖా సమేకృత్వా, లాభాలాభౌజయాజయౌ" యను గీతా వాక్యమును సార్థక పరచెను. రెండవమారు చెరసాల నుండి వచ్చిన తర్వాత ద్విగుణీకృతోత్సాహుడై, దేశీయ మహాసభయందు హిందూ మహమ్మదీయైక్యతకై, లక్నో నగరమున పాటుబడి కృతార్థుడై, ఆ సంస్థకు బలము చేకూర్చెను. హోం రూలు డిప్యుటేషన్ సందర్భమున ఆంగ్ల దేశమునకు జని రాజ్యాంగ సంస్కారములకై యత్నించియుండెను. ఇట్టి యాదర్శ ప్రాయమగు సేవ యొనర్చి తుదకు బొంబాయి నగరమున 31 జూలై 1920 నాడు 65 సంవత్సరముల ప్రాయమునందు భౌతిక దేహమును వదలి కీర్తికాయుడయ్యెను.
4
+
5
+ లోకమాన్యుని వర్తనము నందు ఎల్లప్పుడును ప్రస్ఫుటమగుచుండు యథార్థ వాదిత్వమున కొక తార్కాణము చూపెదను. 1918వ సంవత్సరమున ఇంగ్లాండునకు బోవుచు చైన్న పట్టణమున నుండిన దినములలో ఆంధ్రుల వలన సమర్పింపబడిన సన్మాన పత్రమునకు ప్రత్యుత్తర మొసగుచు ఇట్లు ప్రస్తా
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0030.txt ADDED
@@ -0,0 +1,3 @@
 
 
 
 
1
+ వించెను. "నేను నేడు ఆంధ్రులను మహారాష్ట్రులను ఏకముగా దలచుచున్నాను. కారణ మేమనగా మహారాష్ట్ర రాజ్యాంగ ధురీణులు అవలంబించిన రాజ్యాంగ సంస్కారము లన్నియు, విజయనగర సామ్రాజ్యమును పాలించుచుండిన ఆంధ్ర రాజులు చూపినవే. ఇందు వలననే మహారాష్ట్రులమగు మేము ఒక విధముగ ఆంధ్రులకు కృతజ్ఞులమై యుండవలసిన వారము. శ్రీ శివాజీ మహారాజును, ఆయన తరువాత మహారాష్ట్ర రాజ్యమును నడిపిన వారును విజయనగరసామ్రాజ్య రాజనీతి సూత్రములనే యనుకరించిరి. ఈ విధముగా నీ రెండు శాఖల వారికి కలిగిన సంబంధము నేటి వరకును స్థిరముగా నున్నది." ఈ విషయము చారిత్రికమే యైనను ఇంత విస్పష్టముగా నొప్పుకొనువారు మహా నాయకులలో సైతము అరుదని చెప్పవచ్చును.
2
+
3
+ లోకమాన్యుని పరహితాచరణమును, ఉత్తమ వర్తనమును, మనకు మార్గదర్శకముగ నుండుగాక!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0031.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ విద్యా విధానము</p>
2
+
3
+ 28-8-1926</p>
4
+
5
+ క్రిందటి వారము, విద్యా విధాన విషయమున సుప్రసిద్ధ మహాశయు లిద్దఱు తమ తమ యభిప్రాయముల వెల్లడించినారు. వీరు మద్రాసు విద్యాశాఖ మంత్రిగారు సర్. పరశురామ పాత్రో గారును, విఖ్యాత గ్రంథకర్తలును
6
+ పండితులునగు డాక్టర్ బ్రజేంద్రనాథశీల్‌గారును. పాత్రోగారు చెన్న పట్టణమందును, సీల్‌గారు బొంబాయి నగరమందును, పట్టభద్రులకు పట్ట ప్రధాన మొనర్చునపుడిచ్చిన ఉపన్యాసములలో మఱుగుపఱచక వెలిబుచ్చిన యభిప్రాయము లెంతయు గంభీరములును, ప్రశంసార్హములునై యున్నవి. ఇవి విద్యా విధాయకులు, బాలురు, ఉపాధ్యాయులు గమనింపదగినవి. విద్య యొక్క లక్ష్యము బుద్ధి వికాసమని పాత్రోగారు నుడివియున్నారు. ఇది యెల్లరు ముఖ్యముగా మనసునందుంచుకొన వలసిన విషయము. కేవలము జీవనోపాధి గల్పించుట విద్య యొక్క పరమావధిగాదు. విద్య విజ్ఞానము కొఱకు గాని, ధనార్జము కొఱకు గాదు. దీనిని విద్యార్థులందఱు గమనించి విద్య యొక్క విలువను రూపాయలణాల దమ్మిడీలతో లెక్కింప కుందురు గాక.
7
+
8
+ ఆటుపైని, యెట్టిది కళాశాలయను విషయమున పాత్రోగారి యభిప్రాయ మెంతయు మాననీయము. జాతీయ జీవనమునకు వికాసమును, ప్రోత్సాహము నొసగునదియే కళాశాల. ఇట్టి ఉన్నతాదర్శమును నాచరణలోనికి దెచ్చునంతవఱకే కళాశాల గౌరవనీయము. విశ్వవిద్యాలయములు భావి పౌరుల కాటపట్టువులు. జాతీయభావము, సేవాశక్తి యీ విద్యాలయములందే పెరుగవలయును. కాని ప్రస్తుతము విద్యాలయముల స్థితి యెంతయు విచారకరము. ఈ యున్నతాశయాలన్నిటికిని వ్యతి రిక్తముగ కార్యక్రమములు జరుగుచున్నది. ఈ విద్యాలయములు విద్యార్థుల మానసిక సృష్టి శక్తి యభివృద్ధి జెందుటకు మారుగ నడుగంటుచున్నది. త్యాగము, ప్రజ్ఞాతిశయము, స్వాతంత్ర్యమును ప్రోత్సాహించుటకు
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0036.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ నటులను, ఈ సంఘమువా రేర్పాటు చేసినయెంతయు మేలు కలుగును. వ్యవసాయ శాఖకును, రయితులకును దగ్గఱ సంబంధమున్నగాని వ్యవసాయ మభివృద్ది చెందును.
2
+
3
+ ఈ సంఘము వారింకొక విషయమును తమ దృష్టి యందుంచు కొనపలెను. ప్రస్తుతము వ్యవసాయములో గమనింపబడుచున్న మన దేశీయ వాడకులను వారు గ్రహింపవలసియున్నది. మన దేశములో వ్యవసాయము నిన్న
4
+ మొన్న నేర్చుకొనిన పరిశ్రమకాదు. అనేక వేల సంవత్సరముల నుండి నానాటికి వికాసము గాంచుచు వచ్చిన కళ. కాని మన పద్ధతులలో ననేక మహత్తరమైన వైజ్ఞానిక విషయములు నిగూఢమై యున్నవి. ఈ యంశమును ప్రస్తుత మనేక
5
+ పాశ్చాత్య వ్యవసాయ శాస్త్రజ్ఞులు కూడ నంగీకరించి యున్నారు. కాన విచారణ సంఘము వారు మన పద్ధతులను తేలికగా నొక మూల ద్రోసివేయక, వానిని బూర్తిగ లెక్కగొని తగు మార్పుల సూచించవలెను. అట్లయినగాని వీరి సూచనలకు తగు విలువగాని ఫలముగాని యుండదు. ఈ విషయమున వివిధ రాష్ట్రీయ వ్యవసాయశాఖ మంత్రు లీ సంఘము వారికి దోడ్పడ గలరని నమ్ముచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0037.txt ADDED
@@ -0,0 +1,12 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ వ్యవసాయ సమస్యలు</p>
2
+
3
+ 15-12-1926</p>
4
+
5
+ వంగ రాష్ట్రములో నొక కలెక్టరుగానున్న ఖాన్ బహద్దరు మోమెన్ అనువారు వ్యవసాయపు కమిటీవారి యెదుట వ్యవసాయ విషయమై యిట్లుచెప్పిరి. "వ్యవసాయ శాఖలో వ్యయము చాల యగుచున్నది. గొప్ప వేతనములు కల
6
+ యుద్యోగులే పెక్కురున్నారు. అటుకాక జిల్లా యుద్యోగులును ప్రదర్శకులును (Demonstrators) విశేషముగా నుండవలయును. సర్కారీ వ్యవసాయశాఖ జనులలో నాదరణము నొందినది కాదు. అనేక రైతులు సర్కారు ద్రవ్యము
7
+ వ్యర్థముగా వ్యయమైనదని నమ్ముచున్నారు. అధికారులూరకే తిరుగుటే (సఫర్ చేయుట) కాని యే యుపయోగ కార్యముల చేయలేదని తలచుచున్నారు. పెద్ద యధికారులు రైతులను కలియుట లేదు?
8
+
9
+ ఇంతవరకును విద్యావంతులైన వారును, పరదేశీయులును, హిందూస్థానపు రైతునకు క్రొత్త సంగతులు తలకెక్కవనియు, చెప్పిన గ్రహింపరనియు నొక యపవాదము కల్పించియుండిరి. కాని వారింతచేసిన ప్రయత్నములేమి? పైవారి వాఙ్మూలము వలన వ్యవసాయశాఖ రైతునకర్థము కానిదిగా నున్నదనియు, వ్యవసాయాధికారులెట్టివారో రైతెన్నడును చూడలేదనియు విశదమయ్యే కదా! ఇక ముందై నను ప్రభుత్వమువారేకాక విద్యాధికుడైన ప్రతివాడును బీదరైతుపై కొంచెము శ్రద్ధ బూనవలయును. సర్కారువారి కందరికన్న నెక్కువ
10
+ యాదాయము కలిగించు వారీ రైతులే. కొంచ మించుమించుగా సర్కారుకు లాభము కలిగించు విషయములో వీరికి తులదూగువారు త్రాగుబోతులు.
11
+
12
+ ఇతర శాఖలపై, ఇతర విద్యలపై ఖర్చు పెట్టిన దానికన్న రైతులకు కావలసిన వ్యవసాయ విద్యపైనను, వ్యవసాయ శాఖపై నెంత వ్యయము చేసినను లోపములేదు. రైతులు విద్యాలోపముచేతను, తిన తిండిలేక దారిద్ర్యము
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0038.txt ADDED
@@ -0,0 +1,4 @@
 
 
 
 
 
1
+ చేతను, దినదినము క్షీణించుచున్నారని ఆచార్య రాయిగారు తమ యభిప్రాయముగా కమిటివారితో తెలిపెను. మరియు "పై రాయిగారు మొన్న మద్రాసులో నుపన్యసించుచు నొక్క ఇంగ్లీషుదొర భోజనము చేయు విలువగల
2
+ పదార్థమును మన యంబలి త్రాగు రైతులు 40 మంది తినుచున్నారని యుదాహరించిరి. మరియు కొందరు తమ సాక్ష్యములో రైతులు దినదినము బాకీల పాలై క్షీణదశనొందుచున్నా రని నివేదించిరి. భూమి గుణము క్షీణించినది. మరల వీనిని సారవంతముగా నొనర్చుకొనుటకు రైతునకుశ క్తి చాలదు.ఎల్లప్పటికి నతడు సంవత్సరమంతయు నెండలో మాడి వానలో తడసి కష్టించి సంపాదించిన యా కొద్ది మొత్తమును సాహుకారి తన వడ్డీ క్రిందికే లాగుకొనుచుండగా రైతు భూములను వృద్ధిచేసి కొనకుండిన మానె, తాను జీవించుటెటులు?
3
+
4
+ కావున వ్యవసాయపు కమిటీవారు రైతులను ఋణముల పాలుకా కుండునట్లు చేయుటయెట్లు. వారిని విద్యావంతులను చేయుట యెట్లు, వారికి వ్యవసాయ శాఖలవలన నెట్లు లాభము గలిగింప జేయవలయు నను విషయములను చర్చించి దానికి తగిన సూచనం గావించిన దేశమునకు మహోపకారము చేసిన వారగుదురు.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0039.txt ADDED
@@ -0,0 +1,10 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ శ్రీప్రభువుగారి జన్మదినోత్సవము</p>
2
+
3
+ 5-1-1927</p>
4
+
5
+ మహా ఘనత వహించిన నిజాము ప్రభువుగారి జన్మోత్సవము రేపటిదినము రాజధాని యందును, ఇతర స్థలములందును రాజభక్తితో జరుపబడ నున్నది. నేటి నుండి మన ప్రభువుగారికి 43 వ సంవత్సరము ఆరంభమగు
6
+ చున్నది. ఈ సుసందర్భమున, శ్రీ ప్రభువుగారిని, ఒక కోటి ఇరువది నాల్గు లక్షల ప్రజల పక్షమున మేము సవినయముగా నభినందించు గౌరవమును బడయుచున్నారము.
7
+
8
+ మన ప్రభువుగారు రాజ్య సింహాసన మధిష్ఠించిన నాటగోలె రాష్ట్రములో పెక్కు మార్పులు జరిగినవి. శ్రీ ప్రభువుగా రపార ప్రజ్ఞాబలయుతులు. వీరి కాలముననే యనేక ప్రసిద్ధ నిర్మాణములు జరిగెను. ఇంకను క్రొత్త క్రొత్త కట్టడములు జరుగుచున్నవి. రాజ్యాంగము నందలి విమర్శ నీయాంశముల శ్రీ నిజాము ప్రభువుగారు శ్రమయనక శ్రద్ధతో పరికించి స్వయముగా తగు నేర్పాటులు చేయుచుందురు.
9
+
10
+ మన ప్రభువుగారు రాజ్య భారమును వహించి (17) వత్సరములు కావచ్చినది. వీరి పాలనమున రాజ్యాంగమునందెన్నియో మార్పులు జరిగినవి. ముఖ్యముగ వీరి కాలముననైన విద్యాభివృద్ధియు కృతజ్ఞతా పూర్వకముగ గొనియాడదగియున్నది. ప్రారంభ విద్యయందు వ్యక్తమైన యభివృద్ధియే కాక, ఉన్నత విద్యలను రాజ భాషయగు ఉర్దూలో నేర్పుటకై శ్రీ ప్రభువుగారి వలన ఆదర్శపూర్వకముగ స్థాపింపబడిన ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము మూలమున ఎంతయో యుపయోగము కలుగుచున్నది. నాల్గు వత్సరముల నుండి విశ్వవిద్యాలయమువలన స్నాతకులుగా జేయబడిన వారి సంఖ్య నాల్గు వందలకు మించినదని చెప్పవచ్చును. ఈ విశ్వవిద్యాలయము యొక్క 8 వత్సరముల యభివృద్ధి, మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయమునకు సంబంధించిన నిజాము కాలేజి
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0042.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ప్రత్యేకాంధ్ర రాష్ట్రము</p>
2
+
3
+ 26-3-1927</p>
4
+
5
+ మదరాసు శాసన సభలో నా రాజధానిలోని ఆంధ్ర జిల్లాను ప్రత్యేకరాష్ట్రముగ నేర్పరచుటకై ప్రతిపాదింపబడిన తీర్మానము బహు జనాభిప్రాయానుసారము అంగీకారమును పొందినవార్త ఏ ప్రాంతములందుండు వారైనను సరే
6
+ ఆంధ్రులగు వారందరుకును మోదావహమనుట నిశ్చయము. మదరాసు రాజధానిలోని మా యాంధ్ర సోదరులు ఎన్నియో వత్సరముల నుండి ప్రతేక్య రాష్ట్రమును వాంఛించుచుండిరి. ఎన్నియో ఆంధ్ర మహాసభలందు ఆంధ్ర మహానాయకులు ఈ మహద్విషయమును ఆమోదించిరి. కాని ప్రభుత్వము వారు దీనిని విచారింపరైరి. ఇంత కాలమునకే తీర్మానము, ప్రాంతిక శాసనసభలోనే యగుగాక, జయప్రదముగ నంగీకరింపబడుట మా ఆంధ్ర సోదరుల భావి విజయమునకు సూచకమని మేము విశ్వసించుచున్నాము.
7
+
8
+ ప్రస్తుత తీర్మానము భారత ప్రభుత్వము వారి యంగీకారమును కూడ పొంది ఆ చరణములోనికి వచ్చుచో ఆంధ్రులయొక్క ఆదర్శము కొంతవఱకు ఫలించినదని భావింపవచ్చును కాని భారత వర్షములోని యాంధ్ర ప్రాంతము మదరాసు రాజధానిలోనే కాక, కొంత మధ్య పరగణాలందును కొంత నిజాం రాష్ట్రమునందును, మరికొంత మైసూరు సంస్థానమందును కలదు. బ్రిటిషు హిందూ దేశములోని యాంధ్రదేశము కాలక్రమమున ఒక రాష్ట్రముగ ప్రభుత్వము వారివలన నేర్పరుపబడవచ్చును. కాని బ్రిటిషు ప్రభుత్వము వారి తీర్మానములు దేశీయ రాజ్యములలో మార్పు కలిగింపజాలవు. కనుక నాల్గు పాలనముల క్రింద నున్న ఆంధ్రదేశము కొంతకాలము తరువాత మూడు పాలనముల క్రిందకు రాగలదు. అంతే నిజాం రాష్ట్రాంధ్రుల స్థితిలందు ఈ తీర్మానము సంపూర్ణ విజయము గాంచిన తరువాత కూడ ఎట్టి మార్పును కలుగు నవకాశము లేకున్నను, బ్రిటిష్ హిందూ దేశములోని సోదరుల వాంఛ నెరవేరినచో ఈ రాజ్యములోని యాంధ్రులును ఆనందింతురనుట నిశ్చయము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0043.txt ADDED
@@ -0,0 +1,3 @@
 
 
 
 
1
+ ఈ సందర్భమున నొక విషయము మాత్రము మాకు విచారము కలిగింపక మానదు. ఆంధ్ర మహాసభలందు ముఖ్యస్థానము వహించి ప్రత్యేకాంధ్రరాష్ట్ర తీర్మానమును బలపరచిన పలువురు మహాశయులు మొన్న శాసనసభ
2
+ యందు ఈ ఉపపాదనము వచ్చినప్పుడు తమ తొల్లింటి ప్రతిజ్ఞలను మరచి తీర్మానమునకు ప్రతికూలముగా ప్రసంగించిరి. అట్టివారిని బేర్కొనవలసిన యవసరము లేదు. వారిని నిందింపను బనిలేదు. ఈ యంశము మన సోదరుల చిత్త స్థైర్య రాహిత్యమును కార్య భీరుత్వమును, మాత్రము ప్రకటించు చున్నది. ఇట్టి విచారకరములగు
3
+ లోపములు మనల ముందైన వదలుగాక!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0044.txt ADDED
@@ -0,0 +1,9 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ రాజ్యాంగ సంస్కరణములు</p>
2
+
3
+ 4-5-1927</p>
4
+
5
+ ఆధునిక కాలమున నిజాం రాష్ట్రము నందు రాజ్యాంగ సంస్కరణములు మహా ఘనత వహించిన నిజాం ప్రభువుగారి 16 దై 1326 ఫసలినాటి ఫర్మానుతో ఆరంభమైనవని చెప్పవచ్చును. ఈ ఫర్మాను అసాధారణ (గైరు మామూలి) జరీదా మూలమున ప్రకటించబడి యుండెను. శ్రీవారి ఈ ఫర్మాను వలన గలిగిన ముఖ్యమైన మార్పు యేదనగా, అంతకు పూర్వము ఎంతోకాలము నుండి రాజ్యాంగ సూత్రములన్నియు ప్రధాన మంత్రి యందు కేంద్రీకరింపబడి యుండ నా పద్ధతి దేశాభివృద్ధికి బాగుగా నుండదని శ్రీవారు తమ ఘన బుద్ధియందు నిశ్చయించి
6
+ రాజ్యపాలనమునకై యొకసభ, "ప్రభుత్వ సభ” (బాబెహుకూమతు) అనుదాని నేర్పరచి దానికధ్యక్షునిగా విఖ్యాతులగు సర్ అలీ ఇమాంగారిని నియోగించి సభానియమములు, అధికారములు, అధ్యక్షుని ప్రత్యేకాధికారములు వివరముగా నిర్ణయించిరి. ఇదే ఫర్మాను చివర శ్రీవారు "మేము మా అమీరులను, అధికారులను, ప్రియ ప్రజలను ఈ క్రొత్త రాజ్యాంగ పద్ధతిని జయ ప్రదముగా జేయుదురుగాక యని కోరుచున్నాము" అని సెలవిచ్చిరి. ఈవిధమున శ్రీవారు పరిపాలనమున తమ ప్రజలకు సంబంధము, కలిగించు మహోద్దేశమును సూత్రప్రాయముగా జూపిరి.
7
+
8
+ తరువాతి సంవత్సరముననే శ్రీవారు మరియొక ఫర్మాను ప్రభుత్వ సభాధ్యక్షుని పేర జారీచేయించిరి. ఇది ప్రజా శ్రేయములను శ్రీవారు గౌరవింపదలచి, బ్రిటిషు హిందూ దేశములోని ఉత్తము ప్రజా ప్రాతినిధ్య పద్ధతిని మన శాసన
9
+ నిర్మాణ సభయందు ప్రవేశ పెట్టగోరి ప్రకటింపబడినదై యున్నది. హైద్రాబాదు శాసన నిర్మాణ సభను బ్రిటిషు హిందూ దేశము నందలి శాసన నిర్మాణ సభల కేవిధముగను దీసి పోకుండ నుండునట్లు సంస్కరించుటకై అవసరమగు అంకెలను సంగతులను కూర్చి ప్రోవుచేయుటకు రాయ్ బాలముకుందుగారి యాజమాన్యమున
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0045.txt ADDED
@@ -0,0 +1,9 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ నొక కార్యాలయము ఏర్పరుపబడెను.మునుపటివలెగాక ఎన్నికల పద్ధతి ఏర్పరుప వలయుననియు, (1)శాసన నిర్మాణము (2) ప్రశ్నోత్తరములు (3) తీర్మానములు (4) ఆదాయ వ్యయ నిర్ణయము మున్నగునవి శాసన నిర్మాణసభ యందు ప్రవేశపెట్టవలయు ననియు, కొలది సంఖ్యగల జాతుల హక్కుల కాపాడుటకు వలయు జాగరూకతలు నిర్ణయింపవలయు ననియు శ్రీవారి ఫర్మాను శాసించినది. దీని ప్రకారము వెంటనే కార్య స్థాన మొకటి ఏర్పడి సంవత్సరము కంటె ఎక్కువ కాలము పనిచేసి, వివిధములగు అంకెలను, సంగతులను తయారుచేసి రెండు సంపుటములచ్చు వేసి ప్రభుత్వము వారికి నివేదిక (రిపోర్టు) యుక్తముగ నర్పించిరి. సర్ అలీ ఇమాంగారు కూడ ఈ విషయమున తమ నివేదిక కూడ వ్రాసిరట. కాని పైవానిలో నేవియు ప్రకటింపబడలేదు.
2
+
3
+ కాని ఏమి కారణమో, 1334 ఫసలి వరకు పర్యవసాన మేమియు తేల లేదు. ఈ వత్సరమున మహా ఘనత వహించిన ప్రభువు గారు మరల నీ విషయమున నొక యువ సంఘమును (ముగ్గురు సదరల్‌ముహాములును దివాన్
4
+ బహద్దరు జి. కృష్ణమాచార్యులును సభా సదులుగా గల దానిని) ఏయే రాజ్యాంగ సంస్కరణము లవసరమో నిర్ణయించి నివేదిక పంపుటకు దయాపూర్వకముగా నేర్పరచిరి. ఈ సంఘము వారు తమ నివేదిక నొక మాసము దినములలోనే ప్రభువు గారి ఆజ్ఞానుసారము ప్రభుత్వ సభ కంపిరి. ఇది జరిగియు నేటికి రెండు వత్సరములు దాటినది.
5
+
6
+ సుమారునాల్గు మాసముల క్రింద మన మహారాజా సర్ కృష్ణ ప్రసాదు బహాదురు గారు ప్రభుత్వ సభాధ్యక్షులైన తరువాత జరిగిన శాసన నిర్మాణ సభయొక్క మొదటి సమావేశమున, మౌల్వీ మహమ్మదు అస్గర్ బి. ఏ.; బారిస్టరెట్లా
7
+ గారు రాజ్యాంగ సంస్కరణముల యావశ్యకతను శాసన సభాసదుల పక్షమున మహారాజా గారి యెదుట వ్యక్తీకరింపగా, మహారాజా బహాదరు గారు ఈ ముఖ్య విషయమును గూర్చి "సానుభూతితో నాలోచింతు" మని వాగ్దాన మొనర్చిరి.
8
+
9
+ కొన్ని మాసముల క్రింద బ్రిటిషు హిందూ దేశపు ఆంగ్ల పత్రికలు కొన్ని మన ప్రభువు గారిని గూర్చియు బ్రిటిషు ప్రభుత్వము వారు మన రాజ్యాంగములో జోక్యము కలిగించుకొన నిశ్చయించినారనియు అసత్య
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0052.txt ADDED
@@ -0,0 +1,2 @@
 
 
 
1
+ లుగ విభజింపబడి యుండును. 1. రాజ్యములోని గొప్పవారు 2, చారిత్రక మందిరములు, ప్రదేశములు 3. పారిశ్రామికములు. 4. ఇతరములు. డబల్ డెమ్మీ సైజున ("8" + 11 ") సంపుటము ప్రకటితమగునని నివేదికయందు
2
+ కలదు. ఉద్యోగ ప్రియులగు పై ముద్రాలయము వారు, దేశీయులను రాజ పోషకులుగను (రూ. 500/-లు), పోషకులుగను (రూ.250/-), ఆభిమానులుగను (రూ. 100/-) వుండుటకు అంగీకరించి ఈ యుద్యమమున తోడ్పడ వేడుచున్నారు. ఆంధ్ర యౌవనుని ఈ యుత్సాహము ప్రశంసార్హము. దేశీయుల సహాయమునకు వీరు పాత్రులై యున్నారని సూచించుచు మా మిత్రులగు శ్రీకృష్ణస్వామి గారినీ మహోద్దేశమునకుగాను అభినందించుచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0055.txt ADDED
@@ -0,0 +1 @@
 
 
1
+ సభా కార్యక్రమము విశేష భాగము ఉర్దూలో జరిగెను. కానీ కొందరు మహారాష్ట్రమందు మాట్లాడుటచే మహారాష్ట్రేతరులకు ఉత్సాహభంగమయ్యెను. సభయందు హిందూస్థానీలో నుపన్యాసములు జరుగవలెనని కొందరి యాందోళనము కూడ జరిగెను. ఇట్లు ప్రత్యేక భాషా పక్షపాతము సభవారు చూపకుండిన చాలమేలుగా నుండెడిది. ఈ సభకు పూర్వము కొన్ని సంవత్సరములు ఈ సభలు జరిగియుండలేదు. ఇక ముందిట్టి లోపము లేకుండునట్లుగా సక్రమముగా సభలు జరుగునని నమ్ముచున్నాము. ఇంతియ కాక యీ సభయందు మహారాష్ట్రుల తీసికొనినంత ఆంధ్రులు తీసికొనకపోవుట శోచనీయము. ముందు సభలందైనను ఆంధ్రులు ఉత్సాహముతో విశేష సంఖ్యాకులుగా చేరి శ్రద్ధ వహింతురని నమ్ముచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0060.txt ADDED
@@ -0,0 +1,2 @@
 
 
 
1
+ వలయును. ద్వేష భావములు ప్రజ్వరిల్లజేయుచున్న సంఘములను, వ్యక్తులను బహిష్కరించ వలయును. అపుడే మైత్రి సమకూరును గాని వట్టి విన్నపముల వలనగాదు. ఒకరి మతమును ప్రవక్తలను ఒకరు గౌరవించవలయును. ఈ సందర్భమున మౌల్వీ లియాకత్ హుసేన్ సా॥ ప్రకటించిన విజ్ఞప్తి యెల్లరు గమనింపదగినది. గోవధ విషయమై ముసల్మానులు పోరాడనవసరము లేదనియు, బక్రీదు సందర్భమున గోవులను వధించుటకు బదులు, వానిని కొనుటకై వెచ్చించు ధనము ధర్మ కార్యములకై వినియోగించవలెననియు, వారు సూచించుచున్నారు. ఇదే విధముగ మసీదుల యెదుట వాద్యము లాపుటకు ఖురాను విధించుటలేదని వీరి తలంపు. హిందువులు గూడ ఇతరులను తమ మతమునందు చేర్చుకొనిన ఆక్షేపింపకూడదని వీరి అభిప్రాయము. హుసేన్ గారు తమ సోదరులను పై విషయముల గూర్చి అంగీకరింపజేసి దేశమునందు ఐకమత్యము స్థిరముగ నాటుకొనునట్లు జేయుదురుగాక. ఇరు సంఘముల వారును హృదయ పరివర్తనము గావించుకొనిన భేదము లన్నియు సమసిపోగలవు. హిందూ
2
+ మహమ్మదీయ మైత్రి సాధ్యమైనదే. దీనికి నాయకుల కలయికయే ముఖ్యావసరమై యున్నది. భారతదేశము నందు త్వరలో సంఘ ద్వేషము సమసిపోవు గాక.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0067.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ శక్తులు విజృంభింపవయునన్న అన్ని విధముల జీవితమునకు ప్రోత్సాహము కలుగవలెననియు, దీనికి జాతీయ వాఙ్మయము అవసరమనియు, ఇవి యన్నియు స్థాయి సంఘమువారు పూనుకొనవలయు ననియు సూచించిరి
2
+
3
+ కొన్ని సంవత్సరముల నుండి ఆంధ్రులు రాజకీయ విషయములందే పాల్గొనుచున్నారు కాని సాంఘిక, వాఙ్మయాభివృద్ధి కొరకు శ్రద్ధ వహించుట లేదు. అందుచే ఆంధ్ర మహాసభ నిర్వీర్యమయినది ప్రతి సంవత్సరము
4
+ సమావేశములు జరుగుచున్నవి, కాని కార్యాచరణలేదు. గత సంవత్సరము మద్దూరి అన్నపూర్ణయ్యగారు కార్యదర్శిగా నియమింపబడుటచే వారు కొంతవరకు మహాసభా తీర్మానములు ఆచరణకు దెచ్చుటకై ప్రయత్నించిరి ముఖ్యముగా కార్యదీక్ష కావలసియున్నది కనుక స్థాయి సంఘము చేయవలసిన పని యెంతేని గలదు
5
+
6
+ ఆంధ్ర మహాసభ అన్ని ప్రాంతములలో నున్న ఆంధ్రుల అభివృద్ధికొరకు ప్రయత్నింపవలయును రాజకీయ విషయములలో ఒక ప్రాంతము వారికి వేరొక ప్రాంతము వారికిని భేదమున్నను సాంఘిక, ఆర్ధిక విషయములలో భేదము వుండజాలదు ఈ సభ చెన్న రాజధానిలోని ఆంధ్రుల కొరకే ప్రయత్నించినచో అందు విశేషమేమి? ఆంధ్ర దేశములోని కొన్ని ప్రాంతములవారు విద్యాది విషయములలో వెనుకబడి యుండవచ్చును అంత మాత్రమున అట్టి వారిని వేరుపరచుటకు వీలువుండదు వారి అభివృద్ధికి కూడ మార్గము చూపుచుండవలయును అపుడే ఆంధ్ర మహాసభ యనిన ఏ ప్రాంతములో నుండు ఆంధ్రుల కయినను గౌరవోత్సాహములు కలుగును. సభానామము, ఉద్దేశము సార్థకమగును. మహాసభవారు ఈ విషయమున శ్రద్ద వహించెదరా?
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0070.txt ADDED
@@ -0,0 +1,12 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కాంగ్రెసు కర్తవ్యము</p>
2
+
3
+ 28-12-1927</p>
4
+
5
+ భారతదేశ స్వరాజ్య సమరమున 1928 వ సంవత్సరము యొక్క ప్రాముఖ్యత నిర్ణయింప నేటి దేశీయ మహాసభ యొక్క బాధ్యతయై యున్నది 1927 వ సంవత్సరమున 'స్వదేశి' ఉద్యమము ప్రారంభమయ్యెను 1914 వ
6
+ 'హోము రూలు' ప్రచారము రగుల్కొనెను 1921 వ అసహాయోద్యమము ప్రబలెను ఈ జాతీయ ఝంఝా మారుతములు సక్రమమగు పదముల వీచునటుల బోధించి శాసించి కాంగ్రెసు వన్నె కెక్కినది. 1928 వ సంవత్సరము కూడ నొక సంధిసమయము భారతవర్ష స్వరాజ్యార్హత నిర్ణయింప సైమను కమీషను వచ్చుచున్నది గత భారతదేశ స్వాతంత్ర్య సౌభాగ్యమో లేక దాస్య దౌర్భాగ్యమో నేడు పరిష్కారము కాగలదు. ఈ పరిష్కారము శుభ ప్రదముగ జరుపుట నేటి కాంగ్రెసు కర్తవ్యము.
7
+
8
+ సైమను కమీషను పట్ల భారతీయులు ఎట్లు ప్రవర్తింపవలెను? సహకారమా ? బహిష్కారమా? ఇది ప్రస్తుతపు ముఖ్య సమస్య కొందరొక పద్ధతియు మరి కొందరు వేరొక పద్ధతియును అవలంబించిన దేశమునకు అనర్ధము.అన్ని సంఘములు తమ శక్తులొకచో క్రోడీకరించి, ఏక దీక్షతో, దేశ విముక్తి కై పాటుబడిన గాని లాభము లేదు. ఇట్లు ఈ సంఘములకు మైత్రిని, ఐకమత్యమును, కార్యదీక్షయు నొసగుట కాంగ్రెసు విధియైయున్నది. సాంఘిక స్పర్థలు, రాజకీయ కక్షలు, మతవైషమ్యములు వీటి నన్నిటిని మ్రింగివేయగల దేశభక్తి ప్రతిమనుజుని హృదయములోను
9
+ కాంగ్రెసు నెలకొల్పి ప్రజ్వలింపవలెను.
10
+
11
+ కేవలము తీర్మానములు వలన లాభములేదు. ఆ తీర్మానములు వలన లాభములేదు. ఆ తీర్మానములు కార్య రూపముగ పరిణమింపవలెను. ఆశయముల పై కంటె సాధనములపై నెక్కుడు లక్ష్యముంచవలెను అప్పుడే ఈ సమావేశములకు, చర్చలకు ప్రయోజనము వుండగలదు ప్రస్తుతము సమావేశ మయిన దేశీయ మహాసభ యీ ఐకమత్యము నొనగూర్చి, జాతీయాభిమానము పురిగొల్పి, సక్రమ సాధన సంపత్తి నొసగి, దేశవిముక్తికి కారణభూత
12
+ మగుగాక!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0077.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ లను, తగిన ఆర్థిక సౌకర్యముల నొసగవలెనని కోరునది కేవలము అస్పష్టముగ, ప్రయోజన హీనముగ, విద్య కావలెనని ఉపన్యాసములిచ్చి తనివిజెందక యా కోరిక కార్య రూపముగ ఫలవంతమగుటకు గాను ప్రభుత్వమును హెచ్చరించుట సమంజసము. స్థాయి సంఘము వారీ తీర్మానమును అనుసరించి విద్యాశాఖాధికారులకు ఒత్తిడి కలుగజేసినచో మంగళకరమగు ఫలితములు బడయవచ్చును.
2
+
3
+ ఈ సందర్భమున భోపాలు మహారాణి గారి సూచన యెంతయు బొగడ దగియున్నది ప్రభుత్వము వారు పూనుకొనిన వరకు చేతులు ముడుచుకొని వేచియుండుట యుక్తము కాదు. అదియునుంగాక భారత ప్రజలు కడుపేదవారు.
4
+ సగటున ఒక్కొక్కరికి నెలకు రూ.2-8-0 మాత్రమే ఆదాయమని గమనించవలెను. ఇట్టి తఱి, ప్రతి గృహస్థును తమ బిడ్డల విద్య గూర్చి తగినంత ధనము వెచ్చింపలేడుగదా! ఇట్టి నిరుపేదల కొరకు ఒక మంచి పద్ధతిని మహారాణి గారు సూచించియున్నారు. విద్యావతి యగు ప్రతి స్త్రీయును తన తీరుబడి కాలములో కొంత సమయమీ బీద బిడ్డల బోధనకై వినియోగించినచో దేశమునకు అమూల్యమగు సేవచేసిన వారగుదురు. దీని వలన దీని వలన ప్రస్తుతపు పాఠశాలల కొరతయు, ఉపాధ్యాయుల కొరతయు కొంత వరకు దీరును
5
+
6
+ స్త్రీ విద్యా నిరూపణ గూర్చి జరిగిన చర్చ కొనియాడదగిన రెండవ విషయము. నేటి బాలికల విద్యావిధానము, బాలుర విద్యావిధానమునే అనుకరించి యున్నది ఇది సరియయిన పద్దతి కాదు దీని వలన స్త్రీ విద్య యొక్క ముఖ్యాశయములు విఫలమయి పోవుచున్నవి శారీరక, మానసిక, నైతికాభివృద్ధికి దోడ్పడునది విద్య పురుషుల ప్రయత్నములకు చేదోడు వాదోడుగ నుండి, కష్ట సమయములలో నాదరణ నొసగుచు, గృహమును శాంతి సుఖధామముగ చేయుటకుగాను విజ్ఞాన వికాసము నొసగుట స్త్రీ విద్య యొక్క ముఖ్యాశయము. పురుషుల కొరకు ఏర్పరచబడిన విద్యా విధానమును అనుసరించి యుండినచో, స్త్రీ విద్య యీ ఆశయమును పూర్తిచేయజాలదు అట్టి విద్య నిష్ఫలము.
7
+
8
+ స్త్రీల యవసరములు వేరు. వానిని గుర్తెరిగి తదను గుణ్యముగ విద్య గరుపవలెను. అనుదిన జీవనమున కుపయోగపడునటుల గృహమేధి అర్థ
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0078.txt ADDED
@@ -0,0 +1,4 @@
 
 
 
 
 
1
+ శాస్త్రము, (Domestic Economy) ఆరోగ్య సూత్రములు, చేతి పనులు మున్నగునవి వీరికి తప్పక గరుపవలెను తదుపరి కళలు, శాస్త్రములు మొదలుగా గల ఉన్నత విద్యలు వలయువారు అభ్యసించుటకయి ప్రత్యేకముగ ఏర్పాటులు చేయవచ్చును విద్యా విధానములో ఇండియా నేడొక మార్గ సంధిని జేరి యున్నది. ఇక మీదట స్త్రీలు ఏ మార్గము నవలంబించవలెనో నిశ్చయించునెడ పై విషయమును శ్రద్ధతో గమమనించవలెను.
2
+
3
+ ఇక మూడవ విషయము ఉపాధ్యాయినుల ఆవశ్యకత బోధకులు (Teachers) సభ్యతా సూత్రధారులు. ఏ జాతి ప్రతిభయైనను వీరి కృషి ఫలితమే చిన్న పిల్లల బోధనకు పురుషులకంటె స్త్రీల నియోగించుట శ్రేష్ఠము. శాంతి, సహనము, సానుభూతి వీరియందు ఎక్కువ అందుచే చిన్నపిల్లల మనోవైఖరిని గ్రహించుట యందును, తదనుగుణ్యముగ బోధించి పాఠముల నచ్చ జెప్పుటయందును వీరు విజయవంతులుగ నుందురు. ఈ యవసరమును, బాలికా పాఠశాలల యవసరములను, పూర్తిజేయుట కెందరో సుశిక్షితులగు ఉపాధ్యాయినులు కావలసియున్నారు ఒక స్త్రీ కేవలము పరిజ్ఞానమున్నంతమాత్రముననే సద్బోధకురాలు కానేరదు. దీర్ఘ దృష్టి, స్వార్థ త్యాగము, వృత్తియందు శ్రద్ధా భక్తులు, కలిగియుండవలెను. విద్యా బోధన అత్యుత్తమ వృత్తి యనియు దాని
4
+ నవలంబించుట గౌరవ ప్రదమనియు ప్రతి బోధకురాలును నమ్మి కార్యమునకు ఉపక్రమించవలెను అప్పుడే వారి కృషి దివ్యమగు ఫలితములకు కారణమగును. ఈ ఉన్నత పదవిని స్వీకరించుటకు ఉత్తమ తరగతుల స్త్రీలు పూనుకొనవలెను. ఈ వృత్తి యెడ నేడుగల తూష్ణీం భావము మాని, భక్తి మర్యాదలతో జూచి, బోధకులకు సౌకర్యములు కలిగించుచు, ప్రోత్సాహము నొసగిన గాని ఈ అవసరము పూర్తి కాజాలదు. అంతవరకు విద్యా వ్యాప్తికి నిరోధము కలుగుచునే యుండును. కాన ఈ బోధకుల శిక్షణ కొరకు ప్రభుత్వము వారు బోధనాలయముల స్థాపించు నటుల స్త్రీ విద్యా సంఘము వారు ఒత్తిడి కలిగించవలెను.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0079.txt ADDED
@@ -0,0 +1,9 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మూడవ తరగతి ప్రయాణికులు</p>
2
+
3
+ 3 - 3 - 1928</p>
4
+
5
+ ఉన్నవారి కందరు బెట్టుదురు అయ్య పెట్టును, అమ్మ పెట్టును, బంధువులు పెట్టుదురు, మిత్రులు పెట్టుదురు, తుదకు ప్రభువువారు కూడా పరామర్శింతురు కాని లేనివారిని అడుగు దిక్కులేరు. వారు నోరు విడిచి వేడినను విను
6
+ దాతలు లేరు. ప్రభుత్వము మూడవ తరగతి రైల్వే ప్రయాణీకుల పట్ల అవలంబించు కార్యఫణతి కూడ నిట్లేవున్నది.
7
+
8
+ మూడవ తరగతి ప్రయాణికుల ఇబ్బందులు మూడుగా విభజింపవచ్చును. అందు మొదటిది రైల్వే చార్జీలు. గత దశ సంవత్సరములలో రైల్వే చార్జీలు క్రమక్రమముగా హెచ్చిపోయెను. ఇది ప్రయాణీకులకు, ముఖ్యముగా మూడవ
9
+ తరగతి ప్రయాణికుల కెంతయో కష్టము కలిగించెను ఫ్రాన్సు, జర్మనీ ఇంగ్లండు మున్నగు దేశములకంటె మన దేశమెంతయో పేదది. మన దేశమున సుమారు 10 కోట్ల మంది తిండిలేక మలమల మాడుచున్నారని మొన్న మొన్ననే శాసన సభలో లాలా లజపతిరాయి గారు ప్రకటించిరి అయినను యూరోపు దేశములన్నిటిలో కంటె మన దేశమున రైల్వేలో సౌకర్యములు తక్కువగనున్నను, చార్జీలు మాత్రము ఎక్కువగ నున్నవి ఇది మన దురదృష్టము. కానీ ప్రభుత్వము వారి కష్టమును తొలగించుటకు ప్రయత్నింప కుండుట శోచనీయము 1927-28 సంవత్సరమున రైల్వేవలన 12 కోట్ల 75 లక్షల రూపాయలు లాభము కలిగినది. ఇది పూర్వపు వత్సరము కంటె 3 కోట్ల 75 లక్షలు అధికము. అందుచే నార్తు వెస్టర్ను, ఈస్టు ఇండియను, గ్రేటు ఇండియను పెనిన్సులారు రైల్వేలలో చార్జీలు కొంతవరకు తగ్గింతురట తక్కిన రైల్వే కంపెనీలతో చార్జీలను తగ్గింప ఉత్తర ప్రత్యుత్తరములు మాత్రము జరిపెదరట. కానీ ఈ ఉత్తరములవలన నెట్టి లాభమును గలుగదు ప్రభుత్వమువారు పట్టుదలతో వీటి విషయమై శ్రద్ధ వహించి కంపెనీల వారికి ఒత్తిడి
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0084.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ జంకుచు ముందు కింకొక దాటువేసెను గత నెలలో హరవిలాస శారదగారు 18 ఏండ్లలోపల బాలురకును, 14 ఏండ్లలోపల బాలికలకును వివాహము చేయుట న్యాయవిరుద్ధమనియు, దండనీయమనియు ప్రతిపాదింప అది సభ వారిచే యంగీకరింప బడెను. ఇది దేశీయుల యభిప్రాయము కొరకై త్వరలో ప్రకటింపబడును. అన్ని ప్రాంతములవారును దీనికి ప్రోద్బల మొసగి హిందూ సంఘమును తేజోవంతముగ జేయుదురని నమ్ముచున్నాము
2
+
3
+ పరిపూర్ణముగ అంగవికాసము నొందని బాలికలను సంరక్షించుటకై యింతకుముందే వివిధ దేశీయ సంస్థానములలో శాసనములు గలవు. బరోడాలో బాలురకు 18 లోపలను, బాలికలకు 14 లోపలను వివాహములు నిషేధించి యున్నారు కాశ్మీరములో కూడ నిట్టి శాసనమే విధింపబడి యున్నది. కొండాల్ కోట, మైసూరు, ఇందూ సంస్థానములలో నిట్టి చట్టములే కలవు. రాజకోట సంస్థానములో రెండు నెలల క్రిందటనే బాలికలకు 15 ను బాలురకు 19 ను వివాహ యోగ్యవయస్సుగ శాసింపబడెను ఇట్లీ సంఘసంస్కార విషయమున దేశీయ సంస్థానములు ముందంజ వేయుచుండుట ప్రశంసార్హము
4
+
5
+ నిజాం రాష్ట్రమునకు కూడ బాల్యవివాహనిషేధ శాసనమొకటి అత్యవసరము, మన రాష్ట్రములో వేయింటికి 500 బాలికలకు 15 సం॥ లోపలనే వివాహము జరుగుచున్నది అందుచే బాలవితంతువుల సంఖ్య కూడ ప్రబలముగ
6
+ నున్నది మొత్తము మనరాష్ట్రములో పదిన్నర లక్షల విధవలు గలరు వీరిలో సుమారు 4 లక్షల మంది 15 సంవత్సరము లోపువారే. కాబట్టి స్థానిక స్త్రీసంఘములొక బాల్య వివాహనిషేధ సంస్థ నేర్పాటు చేసి, ఢిల్లీలో నుండి మహారాణిగారిచే స్థాపింపబడిన కేంద్ర సంఘముతో సంబంధము లేర్పరచుకొని, ప్రజలలోనీ విషయమయి ప్రచారము సలిపి, నిజాము ప్రభుత్వము వారికి మహాజరులంపి, ఈ దురాచారమును మాన్ప బ్రయత్నింతురని హెచ్చరించు చున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0092.txt ADDED
@@ -0,0 +1,9 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కాని రాష్ట్రవాసులలో నిట్టి మనోసంస్కార మింకను జరుగలేదు. రాష్ట్రపు సంస్కార మహాసభ యొకటి యున్నను దాని కార్యక్రమ మంతయు హిందీలోనో, మహారాష్ట్రముననో జరుగుచుండుటచే దాని గూర్చి యాంధ్రులలో
2
+ నుత్సాహము ప్రబలుటలేదు ఆ సభా తీర్మానములు పామర జనులకు తెలియుట లేదు అందుచే ఆంధ్రజన ప్రజాభిప్రాయ మొకటి (Public opinion) కలుగుట లేదు దీనివలన సంస్కార సూత్రము లామోదించువారు సహితము, తదనుగుణముగ ప్రవర్తించుటలేదు. అందుచే రాష్ట్రీయాంధ్రులలో సంస్కార సూత్రములను వెదజల్లుటకొక సంస్కార సభ యవసరము అందు జరిగెడు తీర్మానములు ఆంధ్ర లోకమంతటికిని వెల్లడియగును. ఆ తీర్మానములకు ప్రజాభిప్రాయ ప్రోద్బలముండును గానవాని నమలు జరుపు యాంధ్రు లందరికిని తప్పనిసరి
3
+ యగును
4
+
5
+ మూడవది ఆంధ్ర యువక మహాసభ ఆంధ్రుల భావ్యోన్నతి వీరి పైననే యాధారపడి యున్నది. నేటి యువకులే రేపటి పౌరులు. సంఘ దురాచారముల నడుగంట వలెనన్నను, వాఙ్మయము నవీన కళలతో శోభించవలెనన్నను,
6
+ ఆంధ్రజాతి శక్తిమంతమై, సారవంతమై, ఆత్మవిశ్వాసము, స్వాతంత్ర్య దీక్ష, దేశభక్తిగలిగి పేరు గాంచవలెనన్న యువకులే నడుముగట్టి కార్యరంగమున కురకవలెను ఈ బాధ్యతను తెలిసికొనుటకును, సాధనములలు యుటకుగాను, రాష్ట్రీయాంధ్ర యువకుల సభ యొకటి గావలసి యున్నది
7
+
8
+ ఈ సభలను వైభవముతో జరుపుటకు సమయము చాలినంత లేదు అయినను నిరుత్సాహపడక పట్టుదలతో పని జేసినచో సభలు విజయవంతముగ మాత్రము జరుగకపోవు హైద్రాబాదు యువకమండలి వారివిషయమై ప్రబల
9
+ యత్నములను సలుపుచునేయున్నారు. సూర్యాపేటాహ్వాన సంఘమువారు శ్రద్దవహించిన చాలును మండలి సహాకారముగాని, శక్తివంచనలేక కృషి సల్పినచో తప్పక జయము చేకూరును ఈ సభలవలన రాష్ట్రీయాంధ్రులలో నొక నూతన చైతన్యము గలుగునని మా దృడనమ్మకము కాబట్టి ఆహ్వానసంఘమువారు సంశయములను వెనుకకు ద్రోసి, వెంటనే కార్యసాధనమునకు పూనుకొందురని హెచ్చరించుచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0093.txt ADDED
@@ -0,0 +1,7 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ కీర్తిశేషులైన ఆంధ్రరత్న దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య గారు</p>
2
+
3
+ 20 - 6 - 1928</p>
4
+
5
+ ఆంధ్రరత్న దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్యగారి అకాల మరణముచేత ఆంధ్రదేశము అత్యుత్తముండును, స్వార్థత్యాగియు, సాటిలేని ప్రజ్ఞావంతుడును నగు నొక సత్పుత్రుని గోలుపోయినదనుట నిర్వివాదాంశము. వీరు హిందూ దేశమందును, ఆంగ్లదేశమందును, ఉత్తమ విద్య నభ్యసించి, ఆంగ్ల విశ్వవిద్యాలయములో గొప్పదగు పట్టమును బొంది, మాతృదేశమునకు వచ్చి తమ ప్రజ్ఞా విశేషమును మొదటి బందరులోని ఆంధ్ర జాతీయ కళాశాల యొక్క
6
+ సేవయందును, తరువాత భారత దేశోభ్యుదయమున కత్యంతావసరముగ నుండిన ఆ సహాయోద్యమునందును ఉపయోగించిరి. గాంధీ మహాత్మునిచే ప్రతిపాదింపబడిన పవిత్రోద్యమము, హిందూదేశమును కాశ్మీరము నుండి
7
+ కన్యాకుమారి వరకును, సింధు ప్రాంతము నుండి బర్మా వరకును ఉత్సాహముతో ఉఱ్ఱూత లూపుచుండిన ఆ దినములలో - ఎంతటి పిరికివానినైనను శాంతునిగను ఎంతటి మితభాషినైనను వక్తగను, ఎంతటి తీవ్ర స్వభావము కలవానినైనను శాంతునిగను మార్చిన ఆ దినములలో- ఆంధ్ర దేశమున మన ఆంధ్ర రత్నము ప్రదర్శించిన సామర్ధ్యము అనన్య సామాన్యమని వక్కాణించగలము మన ఆంధ్రరత్నము మూలముననే కదా చీరాల పేరాలలోని ప్రజలు రవి యస్తమింపని సామ్రాజ్యము వశమునగల ఆంగ్ల ప్రభుత్వమును కొంతవరకు భయ విస్మయాకుల చిత్తముగా నొనర్చి, అసహాయోద్యమ చరిత్రమున ఆ జరామరమగు నొక యధ్యాయమును కల్పించినది 31 మార్చి 1921 నాడు అఖిల భారత జాతీయ సభోప సంఘము బెజవాడయందు సమావేశమై, భారతవర్షము నుద్ధరింప కంకణబద్ధులైన మహానాయకుల యెదుటను, లక్షకు మించి కూడిన ఆంధ్ర ప్రజాసమ్ముఖమునను, దేశ బంధు చిత్తరంజనుదాసు, "చీరాలకు నేటి
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0094.txt ADDED
@@ -0,0 +1 @@
 
 
1
+ దినము గవర్నరు లార్డు పెంట్లండా? కాడు కాడు! దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్యయే"యని ఉచ్చెస్వసనమున చేసిన ప్రకటనము, అచ్చటినుండి ఆ యానందమును కొంత యనుభవించిన వారికిప్పటికిని తలచుకొనినప్పుడు చెవులందు ప్రతిధ్వనించుచున్నది! ఇట్టి నాయక వర్యుడు ఇంకను చేయవలసిన కార్యము ఎంతయో యుండ యశః కాయుడగుట భారత వర్షీయులను, అందు ముఖ్యముగా ఏ ప్రాంతమందున్న వారైనను సరే ఆంధ్రులందరును దుఃఖ సముద్రమున ముంచుననుట నిక్కము. పరమేశ్వరుడే ఆంధ్ర సోదరుని యాత్మకు శాంతిని, వారి కుటుంబమునకు ధైర్యమును ప్రసాదించుగాక ! ఆంధ్ర దేశమున నిట్టి స్వార్ధత్యాగులు పెక్కుమంది జనించి భారత వర్షాభ్యుదయమునకై ప్రయత్నింతురు గాక!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0095.txt ADDED
@@ -0,0 +1,10 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ సంస్థానాధీశులు</p>
2
+
3
+ 10 - 10 - 1928</p>
4
+
5
+ బట్లరు కమిటి నియామకము వలన స్వదేశ సంస్థానాధీశులలో అలజడి కలిగినది. వారు తమ నిరంకుశ పరిపాలనము నిలుపుకొనుటకై తీవ్రముగా ప్రయత్నించుచున్నారు లండను నగరముననున్న సంస్థానాధీశులకు న్యాయవాద ప్రముఖులు తోడ్పడుచున్నారు బ్రిటిషు పత్రికలు, ఆంగ్లో హైందవ పత్రికలు, వారి ఆశయములను బలపరచుచున్నవి ఈ పత్రికల యుద్దేశము భారతీయుల స్వతంత్ర్యోద్యమమున కడ్డు దగులుటయే కదా! వీరి ప్రధాన న్యాయవాదులగు సర్ లెస్లీ స్కాంటుగారి యభిప్రాయము లెట్టివో ప్రపంచమునకు తెలసినవి. వారి ఆలోచనానుసారము మన సంస్థానాధీశులకు మెలంగుచు హిందు స్థానమునకు కళంక మాపాదించుటకై పూనుకొనుచున్నారు
6
+
7
+ బట్లరు కమిటీ వారి నెల 15 వ తేది విచారణ ప్రారంభించెదరు సంస్థానాధీశులు తమ కోర్కెలు న్యాయవాదుల ద్వారా తెలిపెదరు అయినను కమిటీవారు సంస్థానములందలి ప్రజల యొక్క అభిప్రాయమును వినుటకై నిరాకరించుట శోచనీయము ఇటులగుచో వీరి మొఱ లాలపించు వారెవరు? వీరి యిబ్బందులు తీర్చువారెవరు? కొందఱు సంస్థానాధీశులు తమ ప్రజలను తీరని యిక్కట్టులు కలిగించుచున్నారు కొన్ని చోట్ల పన్నుల భారమధికముగానున్నది. స్వదేశ సంస్థానములయందు విద్యాభివృద్ధి లేదు వాక్స్వాతంత్ర్యము ముద్రణ స్వాతంత్ర్యము లేదు. ఇట్టి విషమ పరిస్థితులు సంస్థానములందున్న బట్లరు కమిటీవారు జోక్యము కలిగించుకొనకుండుటేలనో తెలియకున్నది
8
+
9
+ నెహ్రూ సంఘము వారు సంస్థానముల సమస్య అనుకూలముగా నిర్ణయించిరి. దాని వలన సంస్థానాధీశులకే పెక్కు లాభములు కాగలవు కాని సంస్థానములందలి ప్రజలకు గాదు. అయినను వారు భారత ప్రభుత్వమునకు
10
+ లొంగియుండుట తమకవమానకరమని భావించుచున్నారు. సర్ లెస్లీస్కాటు
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0104.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ పై గ్రామముల ప్రజలు క్రింది యుద్యోగస్తుల ----- నీదౌర్జన్యముల గూర్చి మొఱపెట్టుకొనిన మీదట కొంత చర్యను పోలిన అధికారులు జరిపి తరువాత ఉపేక్షవహించిరని విజ్ఞప్తివలన తెలియుచున్నది ఇట్టి విచారణ మేమి' ఇటీవల మహాఘనత వహించిన మన ప్రభువుగారు ఒక ఫర్మాణ జారీ చేసియుండిరి దానిలో క్రింది యధికారులు గ్రామములలోని మత కక్షలలో ఏదో యొకవైపుచేరి రెండవ పక్షము వారికి అన్యాయము కలుగచేయు చున్నట్టు సూచన చేయబడినది. ఆది మహమ్మదీయ యధికారుల విషయమేమో యని తలంచితిమి. ప్రభుత్వాధికారులలో చాల మంది దాదాపుగా నందరును మహుమ్మదీయులేయగుటవలన - హిందూ మహమ్మదీయ మతముల వారికి కక్షలు వచ్చినప్పుడు అధికారులు మహుమ్మదీయుల పక్షము వహించుచు హిందూ ప్రజల కన్యాయము చేసియుండుటను మన ప్రభువుగారు ఫర్మానులో సూచించి యుందురనుట నిశ్చయము, కాని ఆర్మూరు తాలూకాలోని పైసంగతులకు అట్టికారణము కూడ కనుపడదు.
2
+
3
+ ఎట్లయిననేమి, విజ్ఞప్తిలోని వార్తలు సత్యములే యైనచో - అవి కొంతవరకైన సత్యములే యైయుండవచ్చును ప్రభుత్వాధికారులు తక్షణమే విచారించి ప్రజలకు నెమ్మది కలిగించుట యవసరము. హిందూ ప్రజలు ఈ రాష్ట్రమున సంఖ్యలో అందరిని మించినవారము, ప్రభుత్వాధికారమునందు ప్రాముఖ్యతలేని కారణముననో మరే దౌర్బల్యము వలననో, ఎప్పుడు నిస్సహాయత్వమును ప్రకటించుకొనుట సంభవించు చున్నది. ఇది చాల సంతాపకరము .
4
+
5
+ పోలీసుమంత్రి గారగు కర్నలు ట్రెంచిగారు ఆంగ్లులు. క్రైస్తవ మతస్థులు సర్వసమత్వమును కోరు స్వభావము కలవారు. ప్రభుత్వ సభలో మెంబరులు. ప్రస్తుత విజ్ఞప్తిలోని చిక్కులను తొలగించి జనులందు నమ్మకమును, నెమ్మదిని వ్యాపింపజేసి, పరమతస్థుల దుండగములను అణుగునట్లొనర్చుట వారి విధియైయున్నది తక్షణమే ప్రభుత్వమువారు తమ విధిని నెరవేర్చుదురు గాక!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0112.txt ADDED
@@ -0,0 +1,7 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ రామప్ప దేవాలయము</p>
2
+
3
+ 9-7-1930</p>
4
+
5
+ ఓరుగల్లులోని రామప్ప దేవాలయము పునర్నిర్మాణము గూర్చి నైజాము ప్రభుత్వము వారు పదునాలుగువేల రూపాయల విరాళము నొసంగుట వేరుచో ప్రకటింపబడిన వార్తలవలన తెలియును ఈ దేవాలయములు ములుగు తాలూకా పాలము పట్టు అను నొక గ్రామమునకు రెండుమైళ్ళు దూరమున మహదరణ్యములో గలవు. పిల్లల మర్రి, నాగులపాడు, పానగల్లు దేవాలయములకన్నను నీ దేవాలయముల శిల్పము మిగుల మనోహరముగానున్నది. పదునొకొండవ శతాబ్దమునాటి యాంధ్రుల శిల్పమును జూడదలతుమేని రామప్ప గుడి యందు మూర్తీభవించియున్నది. అచట గల శిలా శాసనముల వలస నీ యాలయము రుద్రదేవుని యనంతరము గణపతి రాజ్యారంభమున రేచర్ల గోత్రేయుడగు రుద్రసేనానిచే గట్టబడినటులందెలియుచున్నది.
6
+
7
+ చరిత్రాంశములతో నిండియున్న నిట్టి ప్రదేశమును కాపాడుటకు తలపెట్టిన ప్రభుత్వము వారిని మేమెంతేనియు నభినందించుచు, ఇట్టులే ఇతర ప్రాంతములందున్న ప్రదేశముల కాపాడ సలహానిచ్చుచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0114.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ ప్రభుత్వమింత ఖర్చు పెట్టుచున్నను ఉరుదూ తెనుగు నిఘంటుకు మాత్ర మొక్క పైసా కూడ యిచ్చుటకు బుద్ధి పుట్టలేదు. ఎవరి సహాయము లేకయె స్వయముగా ఏండ్ల పర్యంతము కష్టించి యుత్తమ పద్ధతిపై మనరాష్ట్ర నివాసి
2
+ యగు కొండల్‌రావుగారు అను ఆంధ్రుడు ఉరుదూ తెనుగు నిఘంటువును వ్రాసి ముద్రించుటకై ప్రభుత్వ సహాయము కోరగా నతనికేమియు దొరకకపోయెను. బహుశః ఇది నిఘంటువు ఉరుదూ భాషకు లేక ఉరుదూ మాట్లాడు వారికి లాభకారి కాదేమో!
3
+
4
+ ఇంతియకాక మేము శ్రీమంతు రాజారాజేశ్వరరావు బహద్దురు దోమకొండ సంస్థానాధీశులు కేవలము నిఘంటువేకాక ఉర్దూ సర్వస్వమే(Encyclo Paedia) వ్రాసియున్నారు వారు వ్రాసి యుంచిన నిఘంటు గ్రంధము లొక రెండెడ్ల బండి మోతకు తక్కువ కావు అది మేముచూచి చాల ఆశ్చర్యపడి యున్నాము. మౌల్వీ గారికి పునః పరిశ్రమ లేకుండ శ్రీమంతు రాజాగారే వ్రాసి యున్నారు కావున ప్రభుత్వము వారు శ్రీరాజులుగారి యనుమతి పొంది వారి గ్రంధమును
5
+ అవసరముండిన మౌల్వీ గారితో పరిశోధన చేయించి ముద్రించుట యుక్తముగా దోచుచున్నది. ప్రజల ద్రవ్యము విశేషముగా నీపద్ధతి వలన వ్యయము కాదు.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0115.txt ADDED
@@ -0,0 +1,10 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మహాత్మజీ జన్మదినం</p>
2
+
3
+ 20 - 9 - 1930</p>
4
+
5
+ మహాపురుషుల జీవితములు సాధారణ ప్రజల కాదర్శప్రాయములు, ప్రజలు వర్థంతులు జరిపి మహాపురుషుల గౌరవింతురు భారతదేశమున నీ యాచారము పూర్వకాలము నుండి వచ్చుచున్నది శంకరాచార్య, రామానుజాచార్య మున్నగు మతాచార్యుల యొక్కయు రామ, కృష్ణ మున్నగు పురాణకాల పురుషుల యొక్కయు జయంతులు భారతదేశమందంతటను, ఇప్పటికిని జరుపబడుచున్నవి.
6
+
7
+ ప్రపంచమందంతటను ప్రఖ్యాతి గాంచినట్టియు అహింసా సిద్ధాంతముచే జయము పొందవచ్చుననియు చాటిన మోహనదాసు కరంచంద్ గాంధీగారి 62వ జన్మదినము నిన్న తటస్థించినది వీరు వృద్ధులైనను యువకోత్సాహముతో భారతదేశ స్వాతంత్ర్యమునకు తీవ్రమైన కృషి సలుపుచుండుటచే ప్రపంచమునందన్ని దేశములవారు ముగ్ధులగుచున్నారు వీరి శాంతి సందేశమున కన్ని జాతులవారును జోహారు లొసగుచున్నారు. యుద్ధము వలన విసిగిన పాశ్చాత్యులు వీరి విధాన మవలంబించుటకు కుతూహలపడుచున్నారు కొందరు పాశ్చాత్య మతాచార్యులు
8
+ గాంధీజీ క్రీస్తు అవతారమని కీర్తించుచున్నారు
9
+
10
+ గాంధీజీ దక్షిణాఫ్రికాయందును, భారతదేశమునందును, చేసిన త్యాగ మపారము తమ సర్వస్వమును దేశమున కర్పించిరి తుదకు భారత స్వాతంత్ర్యమునకు తమ ప్రాణముల కూడ నర్పింపయున్నారు. ఈ యుత్కృష్ట పురుషుడు, నిరాండంబరజీవి, త్యాగి, యోగి యొక్క జీవితము ప్రపంచమునందలి అన్నిదేశముల వారికిని, అన్నిజాతుల వారికిని, ఆదర్శప్రాయముగ నున్నది వీరి శాంతి సందేశము వలన ప్రపంచములో ముందు యుద్ధభయ ముండజాలదు, సర్వేశ్వరుడు వీరికి ఆయురారోగ్యముల నొసగి, భారత స్వాతంత్ర్యమునకు పాటుబడుటకు సహాయపడుగాత!
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0120.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ మనరాష్ట్రములోని ఉన్నత న్యాయ సభ యొక్క ప్రధాన న్యాయాధీశులు అనేక పర్యాయములు గష్తీల ద్వారాను, ఆహకాయుల మూలమునను నిందితుల యొక్క వాఙ్మూలములను వారి మాతృభాష యందే రికార్డుచేయవలెనని నియమ మేర్పరచియున్నారు ఇట్లు జరుపుటకు వీలులేనిచో భాషాంతరీకరణ మొనర్చుటలో చాలా జాగ్రత్త వహింపవలెనని హెచ్చరించియున్నారు. ఈ విషయమునందెంత వరకు శ్రద్ధవహింపబడుచున్నదో సృష్టమే. అదాలతులతో సంబంధము గల వారందరునునైక కంఠముతో నీ విషయమున అదాలతు పని, వ్యవస్థ ప్రయోజనకారిగా లేదని చెప్పగలరు. ఈ విషయము ముఖ్యమైనదని వాదించుటకు మేము వెనుదీయము కాని ఇంతకంటె నెక్కువ లోపము గనబడుచున్నందున "ఉత్తముండకంటె అత్తముండమేలు" అని మాత్రము చెప్పవలసి
2
+ వచ్చుచున్నది
3
+
4
+ మనరాష్ట్రములోని దివానీ భాగమునందు గౌరవన్యాయాధిపతులకు మూడవ దర్జా అధికారములు గలవు. మున్సిపులకు ఫౌజ్దారీలో జిల్లామెజిస్ట్రేటు యొక్కయు, దివానీలో 1000 రూ. అభియోగములను విచారించు అధికారములు గలవు. బ్రిటిషు ఇండియా కంటె ఈ విషయమున మనమెంతో ముందున్నాము మన తాలూకాలలో నుండు ప్రతి యొక్కనికిని అన్నిటికంటె నెక్కువయైన న్యాయస్థానము నుండి న్యాయము బడయు సౌకర్యమున్నది కానినిట్లు నిర్భయముగా చెప్పుటకు హృదయకంపముగలుగుచున్నది. ఏలననగా మనము నిజమైన న్యాయమును బడయుట లేదు. ఇందుకు ముఖ్యమైన కారణమునరయుదము గొప్ప అధికారములు గల మన మున్సిఫి మెజిస్ట్రేటుల వద్ద వాఙ్మూలముల నిచ్చు సాక్షులలోను, కక్షదారులలోను నెక్కువ భాగము అదాలతీ భాష దెలిసిన
5
+ వారు కారు న్యాయస్థానము (అదాలత్ )నకు దేశభాషల పరిచయము లేదు భాషాంతరీకరణమొనర్చు ఉద్యోగులు నియమింపబడియుండరు. కనుక తీర్పు చెప్పువారు తమకు తెలియని భాషలో జరుగు వ్యవహారమును నెట్లు పరిశీలించగలరు? ఈ పరిస్థితులలో “దుబాసి" (తర్జుమాపనిచేయువారు) సామాన్యముగా అదాలత్ చప్రాసీయో లేక హాజరున్న వారిలో నెవరోయైయుండిన ముఖ్యమైనట్టియు, బాధ్యతాయుతమైనట్టియు కార్యభారమును నిర్వహించి న్యాయస్థానమునకు న్యాయపరిశీలన కార్యమునందు తోడ్పడుదురు. తర్జుమాయైనను
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0121.txt ADDED
@@ -0,0 +1,7 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మక్కికిమక్కిగాని వాడక మాటలలోగాని జరుగదు. కొన్ని వేళలందు వీరు చెప్పునదొకటి వారు చెప్పునది మరి యొకటియై యుండును కనుక సరియైన న్యాయమును బడయుట మిక్కిలి దుస్తరమగుట సంభవించును, కనుక ఉన్నత న్యాయశాఖాధికారులీ విషయమున శ్రద్ధవహించి ఈ లోపమును తొలగించుటకు కృషి సలిపెదరని నమ్ముచునియ్యది వారి విద్యుక్త ధర్మమని హెచ్చరించుచున్నాము
2
+
3
+ ఈ విషయమును అధికార వర్గము ఒక్క జవాబుతో తెల్పివేసెదరని మాకు తెలియును ప్రస్తుత మెట్టి యేర్పాటు చేయుటకు "గుంజాయిషు" లేదని చెప్పుటయే వారి జవాబై యుండును న్యాయము ప్రసాదింపబడుటలో నీజావాబు
4
+ తృప్తికరమైనదిగా జాలదని ప్రపంచమంతకును విదితమైయున్నది కనుక అధికార వర్గము జనసామాన్యము యొక్క అవసరమును ప్రజాభిప్రాయమును చేయూతగాగొని ప్రభుత్వము నీ విషయమున బలవంతపెట్టవలెను న్యాయశాఖా
5
+ వ్యవస్థయందు విస్పష్టముగా గానవచ్చుచున్న నీ కళంకమును దొలగించుటకు కృషిసలుపవలెను జనులు సరియైన న్యాయమును బడయవలెననుటయే మా దృష్టియందున్న విషయము. వ్యవస్థను విమర్శించి కళంకములను ఆక్షేపణ
6
+ పూర్వకముగా జూపించవలెననెడి యుద్దేశ్యమే మాత్రముగాదు. ప్రజాభిప్రాయముతో బాటు అధికార వర్గము యొక్క సహాయముతో ప్రభుత్వము వారి దృష్టినిప్పట్ల నాకర్షించుటయే మాయాశయము. కనుక లక్షల కొలది రూప్యములు
7
+ రాష్ట్రతర ప్రాంతములకై వినియోగింప బడుటయు రాష్ట్రయుల యోగక్షేమమున కత్యంతవసరమైన వ్యయమునకై గుంజాయిషు లేదనుటయు సరియైన పద్ధతిగాజాలదు కనుక ప్రభుత్వమువారీ విషయమున శ్రద్ధవహించెదరుగాత
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0126.txt ADDED
@@ -0,0 +1,11 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మేము మా పత్రికా స్థాపనా కాలము నుండియు రెండంగములు దృష్టిపధమందుంచుకొని దేశీయుల సేవజేయు చున్నాము మొదటిది యాంధ్ర భాషా సేవ. రెండవది జాతికుల వివక్షత లేక నిష్పక్షపాతముగా నాంధ్రులలో సర్వశాఖలవారి యొక్క సత్వరాభివృద్ధికై పాటుపడుట.
2
+
3
+ మన రాష్ట్రీయాంధ్రులలో విద్యావంతులమని చెప్పికొనువారిలో విశేషము వంతువారు మాతృభాషాభిమానములేని వారు అనేకులగు దొరలలో (అనగా కేవలము రెడ్లే కాదు వెలమలు, గోలకొండ వ్యాపారులు కూడ నీ దర్జాలో చేరిన
4
+ వారు) వీరిలో జాతీయత కానరాదు వీరి వేషములబట్టి యెవరును వీరిని హిందువులని చెప్పజాలరు. వీరి భాషయు తెనుగు గాదు విశేషముగా హుర్దూ భాషయందే వ్యవహారములు జరుపుచుందురు అట్టిచో నాంధ్ర పత్రికలనినవారికి
5
+ తలనొప్పి కలుగుటలో విచిత్రమేమియులేదు. మేము సర్వ శాఖలవారి యభివృద్ధికిగాను బాటుపడు విషయమునకు మా పాఠకులే సాక్షులు.
6
+
7
+ కాలము మారుచున్నది. నవీన భావములు ప్రబలుచున్నవి. దాని కనుగుణ్యముగా మనమును మన భావములను సవరించుకొనవలెను మన సాంఘికాచారములలో ననేకములీ నవీన కాలమునకు పనికిరావు రాజకీయముగా
8
+ సహితము మనము చాల వెనుకబడియున్నాము మన రాష్ట్రములో ప్రజలకు రాజకీయాధికారములననేవో తెలియవు. ప్రపంచమందంతటను రాజకీయములు జనులకు ముఖ్య ప్రాణవాయువై యున్నవి ఏ రాజ్య వ్యవహారములు ప్రజల
9
+ యనుమతిపై నడుపబడునో యా రాజ్యమందే రాజకీయ జ్ఞాన మున్నదని చెప్పవలెను. ఏ రాజ్యమందు రాజకీయమందు ప్రజలకు ........... లేదో యా దేశపు జనులకును చెంచువారికిని చాల భేదము లేదు కావున మేము ప్రజలకును ప్రభుత్వమునకు సూచించున దేమన మన రాష్ట్రములో ప్రజల తెలివి తేటలను వృద్దికి తేవలనని వారికి మునిసిపాలిటీలలో శాసన సభలలో ప్రాతినిధ్య మొసగవలెను
10
+
11
+ ఆంధ్రులందఱకును మా పత్రికను ప్రోత్సహించుట ధర్మమైయున్నది. ఈ రాష్ట్రమందలి యాంధ్రుల యాదరము తక్కువయగుటచేతనే అయిదు సంవత్సరములు సేవచేయు చుండిన 'నీలగిరి', 'తెనుగు' పత్రికలు గొప్ప
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0131.txt ADDED
@@ -0,0 +1,4 @@
 
 
 
 
 
1
+ తీవ్రముగ జరుగ గలదని తలంచ వచ్చును ఈ రెండు మహాసభలొకసారి జరుపబడు చుండుటచే ఆంధ్ర మహాసభ ప్రాముఖ్యత తగ్గిపోవు చున్నది. ఎల్లరి దృష్టిని రాష్ట్రీయ సభయే ఆకర్షించు చున్నది స్థాయి సంఘసభ లపుడపుడు జరుగనందున దేశములో చలన మెంతమాత్రము లేకున్నది. ఇకనైనసు తీర్మానానుసారము స్థాయి సంఘము వారు ప్రతి మాసము గూడి అంధ్ర రాష్ట్ర నిర్మాణమునకు గాను తీవ్రమైన ప్రచారము చేయవలయును
2
+
3
+ ఇంతియే గాక గుంటూరునందు మరికొన్ని మహాసభలు జరిగినవి. వీనిలో హిందీ మహాసభకు ధర్మ వీర వామన రామచంద్రనాయకుగా రధ్యక్షత వహించిరి. వీరు రాష్ట్ర భాషయగు హిందీ యావశ్యకత నిరూపించుచు భావగర్భితమైన యుపన్యాస మొసగిరి హిందీ భాషకు రాష్ట్ర భాషయగుట కన్ని విధముల అర్హతగలదని తెలిపిరి
4
+ వీరు సూచించినటుల విద్యాశాఖవారు ప్రతి పాఠశాలలో హిందీ బోధించుట కేర్పాట్లు గావించెదరని కోరుచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0138.txt ADDED
@@ -0,0 +1,7 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ పరీక్షకులు విశేషముగా రాష్ట్రమునకు బయటనుండువారే యుందురు. అట్టిచో ముసల్మానులయెడ పక్షపాతమెట్లుచేయనగును. ఈయేడు సంవత్సరముల సంఖ్యలను జూచిన హిందువులు తక్కువసంఖ్యలో దరఖాస్తులిచ్చుచున్నారు. అది హిందువులతప్పే అయినను, వారిలో నెక్కు వమందినే నామకరణము
2
+ చేయుచున్నాము 16-32 లోని సంఖ్యల జూచిన 100 మంది హిందూ దరఖాస్తులలో 60 మంది నామకరణమైనది కాని...... ముసల్మాను దరఖాస్తులలో 298 మాత్రమే నామకరణమైనది పోటీ పరీక్షలోనే హిందువులు క్రిందబడి పోవుచున్నారు”
3
+
4
+ ఇది ప్రభుత్వము వారి సమాధానము ప్రభుత్వము వారు హిందువుల విషయములో చూపించెడు ప్రేమకు మేము కృతజ్ఞులము మరియు ప్రభుత్వము వారు ప్రజల పక్షమునుండి నేవిధమైన యాక్రోశము కలిగినను వెంటనే దాని
5
+ విషయమున తమ యభిప్రాయమును వెల్లడించుట చూడ వారి ప్రజానురాగము వెల్లడియగుచున్నది అందుచేత మేము ప్రభుత్వము వారికి రెండు మూడుసూచనలు చేయసాహసించుచున్నాము పైప్రకటనలోని విషయములలోకొన్ని సమాధానములు మాకు సరిగా నచ్చలేదు నామకరణము అనునది వేరు. పరీక్షా ఫలితముగా నియామకమువేరు. నామకరణములో హిందువులనెక్కువగా తీసికొనినంతనే హిందూ విద్యార్ధులకు లాభములేదు హిందువులలో నూటికి 60కి మారుగా 95 తీసికొని ముసల్మానులలో నూటికి 5 మందినే నామకరణము చేసి రనుకొనుడు. పరీక్షా ఫలితముగా ముసల్మానులు 5 లో 4 గురిని తీసికొని హిందువులలో 95 లో నెవ్వరినిగూడ గెలిపించక యుండవచ్చును. కావున పై నామకరణ సంఖ్యలవలన లాభములేదు. మనకు కావలసినది అసలు నియామకములు
6
+
7
+ హిందువులు నిశ్చయముగా చాలకొలది మందియే దరఖాస్తులిచ్చుచున్నారు. అది హిందువుల తప్పేయనుట కొంత నిజమను కొందాము కాని యంతయు హిందువుల తప్పుకాదు ఈ 15 - 20 ఏండ్లుగా హిందువు లెందఱు ముసల్మాను లెందరు ఎన్నుకొనబడినారు ముసల్మానులే నూటికి 95 ప్రకారము తీసికొనబడి యున్నారు. ఇది చూచియే హిందువులకు దినదినము ధైర్యము తక్కువై లాభములేని యీ విశ్వప్రయత్నములేల యని మానుకొనినారు సాధారణముగా ప్రతి మనుష్యుడు ఎదుటి వాని భావము గుర్తించి పనిచేయును ఎదుటి వాడు
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0143.txt ADDED
@@ -0,0 +1,11 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ మన ప్రభుత్వము వారి పాఠము</p>
2
+
3
+ 30 - 3 - 1932</p>
4
+
5
+ రెండు వారముల క్రితము శ్రీ ప్రభువుగారు లక్నోలోని బాలికా పాఠశాలలో నిచ్చిన యుపన్యాసము వేరుచోట ప్రకటించుచున్నాము. శ్రీవారెంతటి ఘనమైన సంస్కారులో దానివలన విశదమగును. శ్రీవారి యాదర్శము కేవలము ముసల్మానులకే కాక హిందువులకును అనుకరణీయము. మన రాష్ట్రములో ముసల్మానులలో పరదా పద్దతి విశేషము ఈ పరదా ఘోష అనుపదములు ఉర్దూలో నెట్టి యర్థములున్నవో సంస్కృతములో మాత్రము తగిన యర్ధములే కలవైయున్నవి. పరద యనగా నితరులకిచ్చుట, ఘోషయనగా శంఖము పూరించుట ఈ యవస్థలు రెండును పరిహార్యములే
6
+
7
+ పరదా వలన స్త్రీలకేకాక పురుషులకును చాల ఇబ్బందులు కలుగుచున్నవి మన రాష్ట్రములో పరదా పూర్తిగా ముదరిపోయియున్నది ముసల్మానులను జూచి హిందువులును పరదాలోనికి దిగినారు ముఖ్యముగా మన ఆంధ్రులలోనే యీ ఆచారము ప్రబలిపోయినది మహారాష్ట్రులలో లేదనవచ్చును అంధ్రులలోను అందరిలో లేదు ముఖ్యముగా శ్రీమంతులగు రెడ్లు అనగా దేశముఖులు, జాగీర్దారులు, వెలమదొరలు గోల్కొండ వ్యాపారులు ఈ గోషాపై పట్టుదల చాలా కలవారు
8
+
9
+ శ్రీ నిజాం ప్రభువంత మహామహులే గోషాను వదిలి యుండ యిక తక్కిన వారికీ యభిమానమేల? యథారాజా తధాప్రజా యనునట్లు ప్రజలును ఈ యుత్తమాదర్శమును గ్రహించి యాచరించుకొందు గాక
10
+
11
+ ఈ పర్దాపోయిన హిందూ ముసల్మానుల యైకమత్యము కూడ చేకూరు ననిన అనేకుల కాశ్చర్యము కలిగింప వచ్చును. కాని దూరముగా ఆలోచన చేసిన యథార్థమని విజ్ఞులు గ్రహింప గలరు. మనదేశములో దురాచార
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0144.txt ADDED
@@ -0,0 +1,6 @@
 
 
 
 
 
 
 
1
+ ములు త్వరగా పట్టుబడుటయు, నవి వదిలించుట దుర్ఘటమగుటయు చారిత్రకానుభవము చెప్పగలదు తుర్కీ వంటి పరదా రాజ్యమే సంపూర్ణముగా నొక్క దినములో పరదాను గాలికి విసరి వైచెను మన రాష్ట్రములో సహితము శ్రీ ప్రభువుగారి యుపన్యాసానుసారము హిందూ ముసల్మానులందఱును త్వరలో పర్దా ఘోష వదులు కొందురు గాక
2
+
3
+ పరదా వదులుట మంచిదా ఉంచుట మంచిదా యను విషయములో మౌల్విలును, దొరలును, ఉంచుటయే మంచిదని వాదింప వచ్చును. పాశ్చాత్య దేశములో పర్దా లేనందున స్త్రీలు చెడిపోవు చున్నారనియు, ఎక్కడ జూచిన
4
+ విడాకులే జరుగుచున్నవనియు వ్యభిచారములు జరుగుచున్నవనియు అజ్ఞులు కొందఱు పాశ్చాత్య స్త్రీలపై నిందలు మోపుచున్నారు. కాని వారు యధార్థము తెలియక తమ దురభిప్రాయములను వెల్లడిచేసి కొనుచున్నారు. ఏ జాతిలో
5
+ వ్యభిచారము హెచ్చుగా నుండునో యా జాతికి గౌరవము గాని ఔన్నత్యముగాని యుండనేరదు ఇంగ్లీషు వారిలో అనేక అనుకరణీయములైన ఉత్తమ గుణముండుట చేతనే వారు మనదేశములో 3 లక్షల మందియే యున్నను 3500
6
+ లక్షల జనులమైన మనలను సునాయాసముగా లోబఱచుకొని పరిపాలనము చేయు చున్నారని అట్టి ఇంగ్లీషు వారిని, మరియు నితర పాశ్చాత్యులను మనము బాగుగా నెఱుగక వారి సాంఘిక మర్యాదలు మనకర్ధము కాకను, మన సాంఘిక మర్యాదలకు విరుద్ధముగా కనిబడినంతనే మనకవి సరిపడకుండుట చేతను మనలో ప్రబలిన సంకుచితాభిప్రాయములచే మన సోదరులు అనేకులు వారిని దూషింతురు........
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0155.txt ADDED
@@ -0,0 +1,11 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ </p>
2
+
3
+ 1-10-1932</p>
4
+
5
+ హైదరాబాదునందు, తక్కిన భారత రాష్ట్రములయందువలె ప్రజల సేవకై స్త్రీలు ఉత్సహించుచుండుట యెంతయు హర్ష సంజనకముగానున్నది. గత బుధవార పత్రికయందు, సెప్టెంబరు నెల 24 వ తేదినాడు సమా వేశమున హైదరాబాదు మహిళా మహాసభ యొక్క కార్యక్రమము వర్ణితమై యున్నది. ఈ మహాసభ అఖిల భారత మహిళా మహాసభతో సంబంధము గలదై దానికి ఇరువది మంది ప్రతినిధులను ఎన్నుకొని పంపుచుండుట
6
+ ప్రశంసింపదగిన విషయము గాంధి మహాత్ముడు గుర్తించినటుల యిది స్త్రీల యుగము స్త్రీలు సంకుచిత దృష్టి వదలి సోదరీ వర్గముతో కలసి లోకకళ్యాణమునకై పాటుపడినచో ప్రపంచమునకంతయు త్వరలో శాంతి చేకూర కలదు శాంతము లేక సౌఖ్యము లేదు. ఇందు వారి సహజ కోమల హృదయ మెంతయో యుపకరించును. ఈ విషయము ప్రస్తుత మహాసభ యొక్క ఉపన్యాస నిర్ణయములయందు స్పష్టమగుచున్నది.
7
+
8
+ శ్రీమతి శ్రీకిస్‌గారి సతీమణి యధ్యక్ష స్థానమలంకరించి యుపన్యసించుచు, ధనవంతులు అజ్ఞానులగు దాసీలకు తమ బిడ్డలను సంరక్షణార్థమై ఒప్పగించుట వలన జ్ఞానశూన్యుల దురాచారములు పసితనమందే పట్టుబడుట సంభవించుచున్నదనియు, కాబట్టి శిశువులను పెంచు పని జ్ఞానవంతులై జాగరూకులగు వారి
9
+ యధీనమందుండవలెననియు చెప్పెను ఈ మాటను తల్లిదండ్రులు అనుసరించినచో సంఘమునందు ఆరోగ్యము, ఐశ్వర్యము, శాంతియు తప్పక వర్ధిల్ల గలవు ఈ మూడును ఆచారశీలములపై నాధారపడియున్నవి. ఆచార శీల బీజము పసితనమందు నాటి మెలకువతో కాపాడినగాని చక్కగా ఫలింపదు.
10
+
11
+ ప్రస్తుత మహాసభ గావించిన నిర్బంధ ప్రారంభ విద్య తీర్మానము కార్య రూపమున పరిణమించుట అధిక భాగము విద్యాగంధ హీనమైన మన
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0160.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ చట్టముల చిత్తులు ప్రవేశ పెట్టవచ్చునో కూడదో, ప్రభుత్వమునందు ఏయే శాఖలు కలవో, దేని కర్తవ్యము లెట్టివో ఇట్టి సూక్ష్మ విషయములు తెలిసి కొనినదే రాజకీయ విషయములలో వాద వివాదము సల్పబూనుట అపాయహేతువగును ఈ విషయమును దృష్టి యందుంచియే కాబోలును మన ప్రభుత్వమువారు ప్రతి
2
+ సందర్భములోను రాజకీయ విషయములలో జోక్యము పుచ్చుకొనవలదని హెచ్చరించుచు రాజకీయ విషయికమైనట్టిదిగాని, రాజకీయములగు ఫలితములు కలిగించు నట్టి గాని సభలను సమావేశపరుప అనుజ్ఞ నీయకున్నారు. ఇటీవల ఆంధ్ర జన కేంద్ర సంఘ కార్యదర్శి పేర వ్రాసినట్టి లేఖలో ప్రభుత్యమువారి విషయమునే
3
+ ప్రకటించియున్నారు.
4
+
5
+ మా యభిప్రాయన ప్రభుత్వము వారి లేఖ యొక ముఖ్య తత్వమును ప్రతిపాదించుచున్నది. అదేదన రాజకీయ విషయిక జ్ఞానము బాగుగా సంపాదింపకయే రాజకీయ సభలు జరుపవలదను నదియే యా తత్వము. కనుక దేశీయులు రాజకీయములను పఠించవలయును. ప్రభువుగారి యాజ్ఞలను, మంత్రిమండల నిర్మాణ విధానమును, కార్య పరంపరను, పరిపాలనా నివేదికలను, అప్పుడప్పుడు ప్రభుత్వము వారు ప్రకటించుచుండు ప్రత్యేక గ్రంథములను, విద్యా విధానమును, ప్రజారోగ్య సమస్యలను, ఎగుమతి దిగుమతులను గూర్చి నట్టియు అంకెలను, భూమ్యాదాయ విషయములను బాగుగా దెలిసికొనవలయును మన శాసన నిర్మాణ సభయొక్క అధికారములను, సభ్యుల నెన్నుకొను పద్ధతియును, కార్యక్రమ విధానమును సవివరముగా నెరుంగవలయును గొప్ప విద్యాధికులు
6
+ కూడ ఇట్టి యంశముల దెలిసికొనకపోవుట చాలా విచారకరము ఇట్టి జ్ఞానము సంపాదించినచో మనము రాజకీయ విషయములను చర్చించ నర్హుల మగుదుమా? ముమ్మాటికి కాము!
7
+
8
+ ఇట్టి పరిజ్ఞానము లభించవలయు నన్న, ప్రస్తుతము రాజధాని నగరమున నిట్టి గ్రంధ సంగ్రహము గల భాండాగారము కావలెను నిదివరకు ఉన్న గ్రంథాలయములలో దాదాపుగా అన్నియు ఇతర విధమైన పుస్తకములే కాని పై విషయముల గ్రహించుట కుపయోగించునవి లేవు. ఈ భాండాగారము నందు మన రాష్ట్రపు రాజకీయ గ్రంథములకు ముఖ్య స్థానముండవలయును. అవసర
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0161.txt ADDED
@@ -0,0 +1,2 @@
 
 
 
1
+ మైన సందర్భములలో పోలిక తెలిసికొనుటకై ఇతర రాష్ట్రముల నివేదికలు మున్నగునవి తెప్పించి యుండవచ్చును. రాజకీయ విషయముల విజ్ఞానమునకుగల ప్రాముఖ్యతనుబట్టి, ఇట్టి గ్రంథ సంగ్రహము చాల అవసరమైనది కీ శే కేశవరావుగారిట్టి గ్రంధ సముదాయము అవసరమని తలంచి యుండిరి. కాని వారి జీవిత కాలమునందు ఈ పని జరిగి యుండలేదు ఇట్టి పని ఇప్పుడు సమర్థులగు దేశాభిమానులును ప్రారంభించిన యెడల మన భవిష్యత్సంతానములకు చాల లాభకారియగును. ఈ విషయము దేశీయులు ఆలోచించి కార్య రూపమునకు
2
+ తెత్తురని విశ్వసింపుచున్నాము.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0167.txt ADDED
@@ -0,0 +1,3 @@
 
 
 
 
1
+ మన రాష్ట్రీయాంధ్రులకు ఆంధ్రము రోత ఆంధ్ర పత్రికలు చెత్త, ఆంధ్రులందరు చెంచులుగా తోచుచున్నట్లున్నది. నిన్ననే రెడ్డి విద్యాలయములో ఆసేత శీతనగర పర్యంతముగా ప్రఖ్యాత పాండిత్యముచే వికాశించుచున్న హిందూ విద్యాపీఠ మహాధ్యక్షులైన "ధృవ” గారిట్లు సెలనిచ్చిరి. "మాతృభాష యందభిమానముండవలెను. మాతృభాషలో నాలోచింపవలెను - మాతృభాషలో చదువవలెను. అట్లు చేసిననే గాని జాతి వృద్ధి పొందజాలదు."
2
+
3
+ ఇటీవల గాంధీ మహాత్ములు సహితము “ఆంధ్ర భాషను నేను నేర్వ గోరుచున్నాను గాని యీ ప్రభుత్వమెప్పుడు జూచినను నన్ను జైలులో నిర్బంధించుచున్నది. ఏమి చేయుదును" అని సెలవిచ్చిరి. కావున నెవ్వరిని బోయి విచారించినను తుదకు రహెబరు దక్కనులో గూడ విచారించి చూచినను మంది భాషల "అఖ్సిజమీను"లో వేయండి గాని మా భాష విషయములో నోరెత్తివా ఖబడ్దార్ అందురు గాని యదేమి గ్రహచారమో యదేమి కాలవైపరీత్యమో, యదేమి కర్మ పరిపాకమో యెవరికి తెలివివచ్చినను మన నిజాము రాష్ట్రాంధ్ర సోదరులలో నెన్నడు భాషాభిమానము నెన్నడు ఐక్యమత్యము, ఎన్నడు సర్వతోముఖాభివృద్ధి కలుగవలెనో యా దయ్యమునకే యెరుక.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0168.txt ADDED
@@ -0,0 +1,8 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ సత్యమును మెచ్చిన మంత్రి</p>
2
+
3
+ 12-4-1933</p>
4
+
5
+ ఉదకమండలములో గణేశ దేవాలయమునకు శంకుస్థాపన జేయుటకై హిందువు లాహ్వానింపగా ఆదరముతో వారి కోరికను దీర్చిన సర్ మీర్జాయి స్మెయిల్ మహాశయుని దివానుగా నుంచుకొనిన మైసూరు సంస్థానము గొప్ప
6
+ అదృష్టముగలదని చెప్పవచ్చును. సర్ మీర్జా యిస్మెయిల్‌గారి యందు విద్య నిజముగా ప్రయోజనము గలదైనదని చెప్పవలయును. శంకుస్థాపనోత్సవ సమయమున మైసూరు దివానుగారు గావించిన యుపన్యాసము శ్రోతల హృదయములనేగాక పాఠకుల హృదయములను కూడ ప్రేమరసముచే పరిపూత మొనర్ప జాలియున్నదని మా విశ్వాసము సత్యమును మెచ్చగల క్షమాగుణము నీయని విద్య సంస్కారఫలహీనమైనది. సర్ ఇస్మేలుగారు సత్యమును నహించుటయే గాక మెచ్చను గూడ మెచ్చినారు. సత్యము మెప్పుపొందిన చోటు ప్రేమకు స్థానమగును
7
+
8
+ కొందరికి గాంధీ మహాత్ముని మొదటినుండి కొంతవరకు గూడ ద్వేషించుట గుణమైనది. మైసూరు దివాను ఇస్మేలుగారు మహాత్ముడు హరిజనుల నుద్ధరించుటకై చేయు సేవను మహాదరముతో ప్రశంసించిరి. హరిజనోద్ధరణముచే హిందూమతము యొక్క ఉత్తరక్షేమము స్థిరమగుననియు, హిందూమతము క్షేమముగ నుండుటవలన ఇండియా అంతయు క్షేమముగ నుండుననియు చెప్పినట్లు మీర్జాగారిని ప్రేరేపించిన ఉదారభావము అద్భుతము ఈ మతము ప్రతి భారతీయుని ఆవేశించు నెడల, భారత భూమి ఆచిరకాలములో మహోత్కర్షమును పొందగలదనుటకు సంశయము లేదని మా అభిప్రాయము. తక్కిన మతములను దూషించి తన మతమునే నమ్మకపోయినను, అందరిచే బలాత్కారముగ అవలంబింపజేయ జూచువారికి మీర్జాగారి మహా వాక్యము పశ్చాత్తాపము కలిగించవలయును.
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0169.txt ADDED
@@ -0,0 +1,5 @@
 
 
 
 
 
 
1
+ సర్ మీర్జా ఇస్మేయిల్‌గారు మహమ్మదీయులేయైనను హిందూమతమును గూర్చి వారు గావించు సంస్తవమును చూడుడు. విద్యాసంస్కృతబుద్ధులై సత్యమును గౌరవించుటకు తగినంత సహనభావముగల ఎవరుగాని మీర్జాగారి అభిప్రాయమును ఎదిరింపరు హిందూమతము పరమతస్థులను తన వంకకు త్రిప్పుకొనుటకై వారిని బలాత్కరించునదికాదు. హిందూమతమును విశ్వసించువారు పరమతములను దూషింపక గౌరవింపగల్గుటయే హిందూమతము యొక్క విశేషము తన మతమును నమ్మి పరమతస్థులను సహింపవలసినదని బోధించు
2
+ మతమేదైనయున్నచో అది గౌరవమునకు అనర్హమైనది అది మతమని అనిపించుకొనుటకే తగదని మైసూరు దివానుగారి నమ్మకము. వాస్తవమీరీతిగనుండ దేవాలయముల పేరు పెట్టియు, మసీదుల పేరు పరస్పర రక్తపాతములకు కర్తలగు హిందువులుగాని, మహమ్మదీయులుగాని చదివినవారైనను చదువువలని ఫలమును పొందనివారే యని చెప్పవలసియున్నది మహమ్మదీయుల మసీదుల ఎదుట హిందువులు వాద్యములు మ్రోయింపకూడదు. అను విధిని వారి మతము చేయుచున్నదని మేము తలపజాలము. అది ఎటులున్నను హిందూమతము దేవాలయములవద్ద మహమ్మదీయులు తమ వాద్యములను మ్రోయింపరాదని విధించుటలేదు. ఒక మసీదు ఎదుటగాని, దేవాలయము ఎదుటగాని వాద్యములు వాయించుటను గూర్చిన విషయములలో ప్రభుత్వము వారి చర్యలకు న్యాయశాస్త్రము ఆధారముగ నుండవలెను. ప్రజలు ఎవరుగాని ఉపయోగించుటకు
3
+ హక్కుగల వీథిలో వారు సాధారణముగ ఉత్సవములను జరుపుకొనుటకు అభ్యంతరము కలిగింపబడరాదు. అట్టి యభ్యంతరము కలిగించువారినుండి ప్రభుత్వమువారు శాంతిని కాపాడవలసియున్నది అట్లుగాక బలవంతులమని చెప్పి ప్రజల హక్కులకు భంగము కలిగించినవారిచే అనుకూలముగ ప్రవర్తించుట వలన ఆ ప్రభుత్వము యొక్క శక్తియందు ప్రజల విశ్వాసము నశించును
4
+
5
+ అట్లనుటచే ఉపద్రవమును సూచించుట మా తలపు గాదు. సర్ మీర్జా ఇస్మేయిల్‌గారి నిష్పక్షపాతబుద్ధి ప్రతి ప్రభుత్వమును ఆవేశింపవలెను. మహమ్మదీయుల మసీదుల దగ్గరకు బోయి తమ వాద్యములందలి నేర్పును జూపవలెనని హిందువులకు అభిప్రాయమే లేదు. కాబట్టి గతమును గతమునుగ తలచి హిందూ ముసల్మానులు ఒకరొకరి మతముల యందలి గుణముల గ్రహించి పరస్పర
Golakonda_patrika_sampadakeeyalu/page_0171.txt ADDED
@@ -0,0 +1,10 @@
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
+ 21 రోజుల ఉపవాస దీక్ష</p>
2
+
3
+ 10 - 5 - 33</p>
4
+
5
+ గాంధిమహాత్ముడు మే 8 వ తేది సోమవారంనాడు మధ్యాహ్నము 12 గంటలైన తరువాత బంధు మిత్రుల మధ్య భగవన్నామ కీర్తనముతో 21 రోజుల ఉపవాస దీక్షను ప్రారంభించినాడు. మహాత్ముడు ఉపవాసమును నిశ్చయించుకొనిస సందేశము తెలిసిన వెంటనే భారతదేశము యొక్క అన్ని భాగములును గజ గజ వణకసాగెను. అన్ని మూలల నుండియు మహాత్ముని భక్తులును, మిత్రులును మహాత్ముని ప్రాణవిషయమున సంశయ భీతిగ్రస్తులై
6
+ ఉపవాసమును మానుడని ప్రాధేయ పడజొచ్చిరి. కొందరు ఎరవాడకేగి కన్నీళ్ళతో మహాత్ముని హృదయమును కరిగింపజూచిరి. కాని ఆ హృదయము మొదట కఠినమైయుండినకదా కన్నీటికి కరుగుననుమాట, మహాత్ముడు తన నిశ్చయమును మానుటకు వీలులేదని చెప్పిన తన ప్రాణ విషయమున ఎవరును భీతిజెంద నవసరములేదని నచ్చజెప్పెను
7
+
8
+ ఇచటనే మహత్ముని పూర్వోపవాసమునకును ప్రస్తుతోపవాసమునకును గల భేదము ఒకటిగోచరించు చున్నది. ఇదివరకు సెప్టెంబరులో మహాత్ము డుపవసించునప్పుడు తాను జీవింప గల్గునో లేదో అను విషయము వారికే తెలిసి యుండలేదు. ఇప్పుడన్ననో అట్లుగాక తాను అన్ని రోజులు కూడ ఉపవాసముండి జీవింపగల్గుదునని గట్టి విశ్వాసముతో నున్నాడు. అందరికిని అదేధైర్యము చెప్పుచున్నాడు. కాని సామాన్య జనులకు ఆ ధైర్యనుబ్బునా? వారు ప్రేమించు వస్తువు యొక్క వినియోగమును తలచి భయపడుటయు దుఃఖించుటయు సామాన్య మానపునికి ప్రకృతి మహాత్ముడో ప్రకృతిని నియమించువాడు.
9
+
10
+ మరియొక భేదమేమనగా పూర్వోపవాసమందు మెక్డానాల్డుగారి సాంఘిక సమస్యా పరిష్కారమువల్ల శాశ్వతమై యుండవలసిన సవర్ణాస్పృశ్య విభాగమును లేకుండ చేయుటకై సదరు పరిష్కారమునే తీసివేయించు నుద్దేశ్యముతో