id stringlengths 6 8 | text stringlengths 40 2.77k |
|---|---|
10_1_1 | Chương I
Bài
CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN
(Từ giữa thế kỉ XVI đến cuối thế kỉ XVIII)
1 CÁCH MẠNG HÀ LAN GIỮA THẾ KỈ XVI
Vào giữa thế kỉ XVI, cuộc đấu tranh của nhân dân Nê-đéc-lan(1)
chống lại ách thống trị của Vương quốc Tây Ban Nha đã trở thành cuộc
cách mạng tư sản đầu tiên, mở đầu một thời đại mới trong lịch sử
loài n... |
10_1_2 | 2. Cuộc đấu tranh của nhân dân Nê-đéc-lan chống ách thống trị
Tây Ban Nha
Cuối thế kỉ XV, Nê-đéc-lan còn lệ thuộc Áo, đến thế kỉ XVI lại chịu sự
thống trị của Vương triều Tây Ban Nha. Hằng năm, nhân dân Nê-đéc-lan phải
nộp thuế bằng 2/5 ngân sách chung (mà diện tích của vùng đất này chỉ bằng 6% tổng số
diện tích cả Vươ... |
10_1_3 | Hình 1. V. Ô-ran-giơ
(1533_1584)
Quý tộc lớp trên của Nê-đéc-lan,
được sự giúp đỡ của nước ngoài, lập một
đội quân đánh thuê đưa về nước để lật đổ
ách thống trị Tây Ban Nha, song bị đánh
tan vào năm 1568.
Tuy vậy, cuộc chiến đấu của nhân dân
Nê-đéc-lan vẫn tiếp diễn và thu được
nhiều thắng lợi. Tháng 4 – 1572, quân
khở... |
10_1_4 | Việc thành lập Các tỉnh Liên hiệp đánh dấu bước thắng lợi của cuộc đấu tranh
lâu dài chống sự thống trị của chính quyền phong kiến Tây Ban Nha. Nhưng chính
quyền Tây Ban Nha chưa chịu công nhận Hà Lan và cuộc chiến tranh lại
tiếp diễn. Năm 1609, Hiệp định đình chiến được kí kết, nhưng mãi đến năm 1648,
Tây Ban Nha mới ... |
10_1_5 | Động lực chủ yếu của cách mạng là quần chúng nhân dân (nông dân, thợ thủ
công, thị dân nghèo) ; giai cấp tư sản là lực lượng lãnh đạo, chính quyền thuộc về
tay giai cấp tư sản liên kết với quý tộc. Tuy mới chỉ giải phóng được các tỉnh miền
Bắc, còn duy trì nhiều tàn tích phong kiến, nhưng một quốc gia độc lập đã ra đời... |
10_2_1 | Bài CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH
2
GIỮA THẾ KỈ XVII
Sau cách mạng Hà Lan gần một thế kỉ, một cuộc cách mạng khác đã
nổ ra ở Anh. Đây là cuộc cách mạng tư sản có ảnh hưởng rộng lớn và
có ý nghĩa sâu sắc đối với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản.
I – NHỮNG TIỀN ĐỀ CỦA CÁCH MẠNG
1. Sự phát triển kinh tế
Dưới thời vua Sác-lơ... |
10_2_2 | 2. Những biến đổi về xã hội
Đông đảo nông dân bị đuổi khỏi ruộng đất phải ra thành thị, làm thuê trong các
công xưởng hay di cư sang Tây bán cầu. Một số địa chủ, quý tộc chuyển sang kinh
doanh theo lối tư bản chủ nghĩa, trở thành những quý tộc mới.
Tầng lớp quý tộc mới ở Anh bao gồm một số quý tộc cũ, vẫn duy trì những... |
10_2_3 | II – DIỄN BIẾN CỦA CÁCH MẠNG
Cuộc cách mạng Anh diễn ra qua 2 giai đoạn chính:
1. Giai đoạn 1642 – 1648
Ở Anh, Quốc hội được thành lập vào thế kỉ XIII, nhưng từ đầu thế kỉ XVII không
còn hoạt động vì sự chuyên chế của nhà vua. Tháng 4 – 1640, do cần tiền để đàn
áp cuộc khởi nghĩa của người Xcốt-len chống lại việc họ bị... |
10_2_4 | 2. Giai đoạn 1649 - 1688
Ngày 30 – 1 – 1649, theo nguyện vọng của nhân dân, vua Sác-lơ I bị xử tử. Quốc
hội tuyên bố nền quân chủ là “không cần thiết” và nguy hiểm đối với tự do, an ninh
và quyền lợi của nhân dân.
Hình 4. Sác-lơ I
(1600 _1649) bị xử tử
Hình 5. Ô. Crôm-oen
(1599_1658)
Anh trở thành nước cộng hoà. Cách
m... |
10_2_5 | Đầu năm 1689, tư sản và quý tộc mới đưa Vin-hem Ô-ran-giơ III (1650 –
1702)(1), lên ngôi vua. Từ sau cuộc đảo chính 1688, chế độ quân chủ lập hiến được
thiết lập ở Anh.
?
Trình bày diễn biến chính và kết quả của cuộc Cách mạng tư sản Anh
từ năm 1649 đến những năm 1688 – 1689.
III – TÍNH CHẤT VÀ Ý NGHĨA LỊCH SỬ
CỦA CÁCH... |
10_2_6 | PHẦN ĐỌC THÊM
Xã hội Anh trước cách mạng
Thời kì đó, nước Anh còn là một nước có số dân ít hơn nước Pháp (khoảng trên 5 triệu
người), nhưng ngành chăn nuôi, công nghiệp và thương mại phát triển hơn nước Pháp nhiều.
Nếu một phía là sự tồn tại của giai cấp đại địa chủ, đa số là những sủng thần được
giàu có do ân huệ của ... |
10_3_1 | Bài
3
CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MĨ
NỬA SAU THẾ KỈ XVIII
Vào nửa sau thế kỉ XVIII, một biến động xã hội – chính trị đã diễn ra tại
các thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ. Đó là cuộc chiến tranh giành độc lập,
nhưng về bản chất là một cuộc cách mạng tư sản.
I – VIỆC DI DÂN ĐẾN BẮC MĨ VÀ CHẾ ĐỘ
THUỘC Đ... |
10_3_2 | Trong hai thế kỉ XVII
-
XVIII, thực dân Anh đã tiêu diệt hoặc dồn đuổi người
In-đi-an vào rừng sâu phía tây để chiếm các vùng đất đai phì nhiêu. Họ còn đưa
người da đen từ châu Phi sang để khai khẩn đồn điền.
Dựa theo lược đồ trên, xác định vị trí địa lí 13 thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ và
trình bày đôi nét về vùng đất nà... |
10_3_3 | II – CUỘC CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP Ở BẮC MĨ
1. Nguyên cớ và khởi đầu chiến tranh
Sự kiện “chè Bô-xtơn” làm bùng nổ cuộc chiến tranh ở Bắc Mĩ.
Cuối năm 1773, nhân dân cảng Bô-xtơn tấn công 3 tàu chở chè của Anh cập bến và
ném các thùng chè xuống biển để phản đối chế độ thuế của thực dân Anh đối với các
thuộc địa Bắc Mĩ... |
10_3_4 | 2. Tuyên ngôn Độc lập và việc thành lập Hợp chúng quốc Mĩ
Ngày 4 – 7 – 1776, Đại hội đại biểu của 13 bang đã thông qua bản Tuyên ngôn
Độc lập(1). Tuyên ngôn khẳng định : Mọi người sinh ra đều bình đẳng, tạo hoá ban
cho họ những quyền tất yếu và bất khả xâm phạm, không thể tước bỏ. Trong số
những quyền ấy có quyền được ... |
10_3_5 | Anh kí Hiệp ước Vécxai, công nhận nền độc lập của 13 thuộc địa ở Bắc Mĩ.
Cuộc chiến tranh giành độc lập của nhân dân các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ kết thúc
thắng lợi với sự ra đời của một quốc gia mới : Hợp chúng quốc Mĩ (thường gọi là
nước Mĩ hay Hoa Kì).
Hiến pháp 1787 được thông qua (về cơ bản còn có hiệu lực đến nay),... |
10_3_6 | CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
1. Những nguyên nhân nào dẫn đến cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa
Anh ở Bắc Mĩ ?
2. Lập niên biểu về diễn biến cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở
Bắc Mĩ.
3. Vì sao nói : Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ thực chất là
một cuộc cách mạng tư sản... |
10_4_1 | Bài CÁCH MANG TU SẢN PHÁP
4 CUỐI THẾ KỈ XVIII
Cách mạng tư sản Pháp nổ ra vào cuối thế kỉ XVIII là cuộc cách mạng
xã hội sâu rộng, đã xoá bỏ chế độ phong kiến, mở đường cho chủ nghĩa
tư bản phát triển ở Pháp và có ảnh hưởng lớn đến cuộc đấu tranh dân tộc,
dân chủ ở châu Âu.
I – NHỮNG TIỀN ĐỀ CỦA CÁCH MẠNG
1. Tình hình ... |
10_4_2 | 2. Tình hình chính trị – xã hội
Trước cách mạng, Pháp là một nước quân chủ chuyên chế, với chế độ đẳng cấp
rất khắt khe. Xã hội chia thành ba đẳng cấp : Tăng lữ, Quý tộc và Đẳng cấp thứ ba.
Hai đẳng cấp trên, gồm tăng lữ cấp cao và quý tộc phong kiến, là những đẳng
cấp hưởng nhiều đặc quyền. Họ không phải đóng thuế, nắ... |
10_4_3 | nổ
ra, đặc biệt là các cuộc khởi nghĩa của nông dân và của công nhân ở Li-ông,
Pa-ri vào những năm 80 của thế kỉ XVIII.
? – Lập sơ đồ và trình bày về chế độ ba đẳng cấp trong xã hội phong kiến Pháp.
Quan sát hình 9 và trình bày nội dung lịch sử được phản ánh.
3. Cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng
Thế kỉ XVIII ở châu... |
10_4_4 | Ngoài các nhà tư tưởng tiêu biểu kể trên, còn có nhà tư tưởng cấp tiến Mê-li-ê
và nhóm Bách khoa toàn thế.
Giăng Mê-li-ê (1664 – 1729) là một cha đạo làng quê, xuất thân nông dân, lên án
nghiêm khắc sự bất công của chế độ phong kiến, sự giả dối của Giáo hội. Ông kiên
quyết đấu tranh xoá bỏ sự áp bức bóc lột, thủ tiêu c... |
10_4_5 | Hình 13. Tấn công pháo đài _ nhà tù Ba-xti
Hãy quan sát hình 13 và trình bày sự kiện được diễn tả.
II – CHẾ ĐỘ QUÂN CHỦ LẬP HIẾN – NỀN CỘNG HOÀ
THỨ NHẤT (1792)
1. Chế độ quân chủ lập hiến (từ 14 – 7 – 1789 đến 10 – 8 – 1792)
Sau thắng lợi ngày 14 – 7, phái Lập hiến thuộc tầng lớp đại tư sản lên nắm quyền.
Ngày 4
-
8.
-... |
10_4_6 | Điều 2. Mục đích của các tổ chức chính trị là gìn giữ các quyền tự nhiên và không
thể tước bỏ của con người ; đó là quyền tự do, quyền sở hữu, quyền được an toàn và
quyền chống áp bức.
Điều 3. Nguyên tắc của mọi chủ quyền chủ yếu đặt trên cơ sở của dân tộc, không một
tổ chức, không một cá nhân nào có thể sử dụng quyền ... |
10_4_7 | 2. Chế độ cộng hoà (từ 21 - 9 - 1792 đến 2 - 6 - 1793)
Ngày 20 – 4 – 1792, nước Pháp cách mạng tuyên chiến với Áo. Đứng về phía
Áo là liên minh phong kiến châu Âu. Do tinh thần chiến đấu yếu kém của sĩ quan
(phần lớn xuất thân quý tộc) và nội phản (hoàng hậu Pháp Ma-ri Ăng-toa-nét chuyển
kế hoạch tác chiến cho quân địc... |
10_4_8 | Chính quyền của phái Girôngđanh không kiên quyết kháng chiến, vì sợ quần chúng
tiếp tục đưa cách mạng đi xa, làm thiệt hại đến quyền lợi của giai cấp tư sản.
? Thái độ của nhân dân Pháp trước tình hình “Tổ quốc lâm nguy” như thế nào ?
- Việc xử tử vua Lu-i XVI có ý nghĩa gì ?
III – NỀN CHUYÊN CHÍNH DÂN CHỦ
CÁCH MẠNG GI... |
10_4_9 | BIỂN
BẮC
BIỂN BAN TÍCH
!!!
་་
Pa-ri
Tu-lông
DIA
Brad Vùng nổi loạn
Các nước
đánh nhau với Pháp
Các nước trung lập
Quân các nước
tấn công Pháp
T R UN G
H
Hình 14. Lược đồ lực lượng phản cách mạng tấn công nước Pháp năm 1793
Đầu năm 1794, nước Pháp cách mạng có 14 đạo quân, được trang bị đầy đủ, do
những viên tướng trẻ, ... |
10_4_10 | IV – THỜI KÌ THOÁI TRÀO
Mâu thuẫn giữa chính quyền cách mạng và các phái đối lập ngày càng gay gắt.
Ngày 13 – 7 – 1793, một thành viên của phái Giacôbanh bị giết, tiếp đó nhiều nhà
cách mạng bị sát hại. Vì vậy, việc trấn áp được tăng cường, nhiều người chống đối
bị xử tử... Đồng thời, trong nội bộ phái Giacôbanh cũng n... |
10_4_11 | Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII không chỉ có ý nghĩa đối với nước
Pháp mà còn có ảnh hưởng to lớn đến nhiều nước khác : tư tưởng dân tộc, dân chủ
được truyền bá rộng rãi ở châu Âu, chế độ quân chủ phong kiến nhiều nước bị lung
lay, để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho phong trào cách mạng ở các nước.
Tuy nhiên,... |
10_5_1 | Chương II
CÁC NƯỚC ÂU – Mĩ
(Đầu thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX)
Bài CHÂU ÂU TỪ CHIẾN TRANH NA-PÔ-LÊ-ÔNG
5 ĐẾN HỘI NGHỊ VIÊN
Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII ảnh hưởng rất lớn đến tình
hình châu Âu, nhất là cuộc đấu tranh chống chế độ phong kiến thống
trị và sự phát triển của chủ nghĩa tư bản.
1. Chiến tranh Na-pô-lê... |
10_5_2 | Nước Anh không chịu nhượng bộ. Na-pô-lê-ông chuyển sang đánh nhau với
Anh. Ông quyết định hành quân sang Ấn Độ để cướp thuộc địa giàu có này của
Anh. Bước đầu, ông tiến quân đánh chiếm Ai Cập và Xi-ri, song không thành công.
Tháng 10 – 1799, Na-pô-lê-ông trở về Pa-ri.
Hình 15. Na-pô-lê-ông trên ngai vàng
Sau cuộc đảo c... |
10_5_3 | Để bảo toàn lực lượng chiến đấu lâu dài, Cu-tu-dốp quyết định rút khỏi
Mát-xcơ-va. Quân Pháp vào chiếm đóng thành phố đang cháy lớn, không có
người ở, không có lương thực. Na-pô-lê-ông dự định đánh chiếm vùng giàu có phía
nam, nhưng đến đâu cũng gặp quân Nga và sức kháng cự mãnh liệt của nhân dân Nga.
Cuối cùng, không ... |
10_5_4 | pape ga
gare a qui y touchera
PARIS O
FRANCE
(rain)
le revenant
Tithuanie
Duche
de Courlande
SAXE
&tat
MAYENCE
de Venise
Lombardie
pay
to choses
Hình 16. Bộ trưởng Ngoại giao Áo Mét-téc-ních (đứng giữa, cầm cân)
trong Hội nghị Viên 1815 (tranh châm biếm đỏ ơng thời)
Dù bị Liên minh Thần thánh tìm cách đàn áp, phong trà... |
10_5_5 | | CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
1. Tình hình châu Âu từ sau Hội nghị Viên có những diễn biến quan trọng nào ?
2. Tại sao các nước châu Âu liên minh chống lại Na-pô-lê-ông ?
PHẦN ĐỌC THÊM
Mét-téc-ních Uyn-nơ-bua (1773 – 1859), nhà hoạt động chính trị và ngoại giao Áo.
Bảo vệ chế độ quân chủ, chống Cách mạng tư sản Pháp 1789 và Đế ... |
10_6_1 | Bài CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP
6
(Nửa sau thế kỉ XVIII _ giữa thế kỉ XIX)
Từ những năm 60 của thế kỉ XVIII, ở Anh diễn ra cuộc cách mạng công
nghiệp, sau đó đã lan sang các nước Pháp, Đức... Quá trình này đã tạo
ra những chuyển biến kinh tế, xã hội hết sức to lớn và sâu sắc.
I – CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP Ở ANH
1. Những tiền đề ... |
10_6_2 | 2. Sự phát minh và sử dụng máy móc
Việc đẩy mạnh sản xuất hàng hoá, phát triển buôn bán nhằm thu lợi nhuận cao
đòi hỏi phải chuyển nền sản xuất thủ công sang sản xuất cơ khí. Vì vậy, việc phát
minh và sử dụng máy móc trở thành một nhu cầu cấp thiết. Đó là nội dung quan
trọng của cách mạng công nghiệp.
Cách mạng công ng... |
10_6_3 | Năm 1800, toàn nước Anh có 321 máy hơi nước (với tổng công suất 5 210 mã lực), năm
1825, tăng lên 15 000 máy hơi nước (với tổng công suất là 375 000 mã lực).
Để tưởng nhớ công lao của Giêm Oát, người ta đã dựng tượng kỉ niệm tại Oét-xmin-tơ
khi ông qua đời năm 1819, với dòng chữ : “Người đã nhân lên gấp bội sức mạnh củ... |
10_6_4 | Trình bày những thành tựu nổi bật của cách mạng công nghiệp Anh.
- Các phát minh kĩ thuật đã đáp ứng yêu cầu sản xuất, lưu thông hàng hoá
như thế nào ?
II – CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP Ở PHÁP VÀ ĐỨC
Ở Pháp, cách mạng công nghiệp bắt đầu từ năm 1830, trước tiên trong công
nghiệp nhẹ, rồi phát triển mạnh mẽ vào những năm 1850 ... |
10_6_5 | các ngành công nghiệp khai mỏ, hoá chất, luyện kim tăng nhanh và có vai trò
chủ đạo trong nền kinh tế Đức.
Từ năm 1860 đến năm 1870, sản lượng than đá của Đức tăng từ 12 triệu tấn lên
26 triệu tấn.
Máy móc cũng được sử dụng trong nông nghiệp. Trên đồng ruộng đã xuất hiện
máy cày, máy bừa, máy gặt đập. Đồng thời, phân b... |
10_6_6 | PHẦN ĐỌC THÊM
Bước khởi đầu của cách mạng công nghiệp
Việc hoàn thiện và sử dụng máy hơi nước của Giêm Oát được coi là sự mở đầu của
quá trình cơ giới hoá, mang ý nghĩa một cuộc cách mạng công nghiệp.
Điều quan trọng nhất là máy hơi nước đã tạo ra nguồn động lực mới làm giảm nhẹ
sức lao động cơ bắp của con người. Nó tạ... |
10_7_1 | Bài HOÀN THÀNH CÁCH MẠNG TU SẢN
7 Ở CHÂU ÂU VÀ MỸ (giữa thế kỉ XIX)
Trong các thập niên 50, 60 của thế kỉ XIX, nhiều cuộc cách mạng tư sản
diễn ra dưới những hình thức khác nhau ở châu Âu và Bắc Mĩ, đem lại
sự toàn thắng của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, tạo điều kiện
cho chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh mẽ.
I... |
10_7_2 | 44
Năm 1866, Phổ gây chiến với Áo và giành được thắng lợi. Sau đó, Phổ hoà hoãn
với Áo để chuẩn bị chiến tranh chống Pháp. Năm 1867, Liên bang Bắc Đức được
thành lập do Phổ đứng đầu.
Hình 20. Ô. P. Bi-xmác
(1815_1898)
BIỂN BẮC
DAN MACH
Liên bang gồm 18 bang ở Bắc Đức và ba thành
phố tự do. Quốc hội gồm ba viện, với quy... |
10_7_3 | Cuộc đấu tranh thống nhất Đức được thực hiện “từ trên xuống”. Nó mang tính
chất một cuộc cách mạng tư sản, mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh
mẽ hơn. Nước Đức thống nhất dần dần bị quân phiệt hoá theo kiểu Phổ và trở thành
một trung tâm gây chiến ở châu Âu, lò lửa của hai cuộc chiến tranh thế giới
sau này.
H... |
10_7_4 | Hình 23. G. Ga-ri-ban-đi
(1807_1882)
Từ tháng 4 1859, Ca-vua liên
minh với Pháp để tiến hành chiến
tranh với Áo, giành lại chủ quyền,
thống nhất một số vùng miền Bắc và
miền Trung I-ta-li-a. Tháng 4 – 1860,
cuộc khởi nghĩa của nhân dân đảo
Xi-xi-li-a (Nam I-ta-li-a) bùng nổ
nhằm lật đổ ách thống trị của Áo và
thống nhấ... |
10_7_5 | sau cuộc chiến tranh Pháp – Phổ (1870 – 1871). Từ đó, Rô-ma trở thành Thủ đô
của nước I-ta-li-a thống nhất.
THỤY SĨ
ĐẾ
Á O
XA-VOA
PHÁP
1859
Lôm-bác-đi-ai
Về hệ-xi-a
1.866
Pi-ê-môn-tê
n-de-na
Xác-đi-ni-a
Ro-ma-ni-a
Tô-xca-na
1870
Ro-ma
ĐỊA
TRUNG
Biên giới quốc gia đến năm 1859
Vùng lãnh thổ được sáp nhập
vào Pi-ê-môn-tê... |
10_7_6 | II – NỘI CHIẾN Ở MĨ (1861 – 1865)
VÀ CẢI CÁCH NÔNG NÔ Ở NGA (1861)
1. Nội chiến ở Mĩ
Năm 1783, cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ kết
thúc thắng lợi, nước Mĩ ra đời gồm 13 bang. Song, nhiều nhiệm vụ của một cuộc
cách mạng chưa hoàn thành. Cuộc đấu tranh nhằm giải quyết những vấn đề tồn tại
củ... |
10_7_7 | Hình 26. A. Lin-côn
(1809-1865)
Ở miền Nam, kinh tế đồn điền phát
triển với các nghề trồng bông, thuốc lá,
mía... dựa trên sự bóc lột lao động nô lệ
da đen. Giới chủ nô đã làm giàu nhanh
chóng, thế lực ngày càng mạnh. Tính
đến năm 1860, chủ nô đã đưa 11 người
của mình lên làm Tổng thống (trong số
16 Tổng thống Mĩ).
Sự ... |
10_7_8 | 50
50
Nội chiến ở Mĩ là cuộc chiến tranh giữa các lực lượng tiến bộ, do giai cấp tư sản
miền Bắc lãnh đạo, chống lại giới chủ nô muốn duy trì chế độ nô lệ ở
miền Nam. Quần chúng nhân dân bao gồm chủ trại, người da đen và các tầng lớp
lao động khác đã tham gia tích cực, quyết định cho sự thắng lợi. Cuộc nội chiến có
ý n... |
10_7_9 | Sau một thời gian do dự, Nga hoàng A-lếch-xan-đrơ II quyết định tiến hành cải
cách. Ngày 19 – 2 – 1861, Nga hoàng kí sắc luật giải phóng những nông dân lệ
thuộc địa chủ và ra bản Tuyên ngôn về việc xoá bỏ chế độ nông nô.
Nông nô được thừa nhận quyền tự do thân thể, sau khi nộp tiền chuộc, có quyền tư
hữu, được tham gia... |
10_8_1 | Bài CÁC NƯỚC TU BẢN CHUYỂN SANG
8
GIAI ĐOẠN ĐẾ QUỐC CHỦ NGHĨA
Cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, các nước tư bản Âu – Mĩ phát triển sang
giai đoạn mới với đặc trưng nổi bật nhất là sự xuất hiện các tổ chức độc
quyền và việc tăng cường chính sách xâm lược thuộc địa.
1. Sự tiến bộ về khoa học – kĩ thuật và sự phát triển củ... |
10_8_2 | Việc sử dụng lò cao Bétxme đã làm tăng sản lượng thép, tạo nên bước chuyển
biến quan trọng trong ngành luyện kim, chế tạo máy... Công nghiệp hoá học (ngành
công nghiệp mới) đạt nhiều thành tựu trong lĩnh vực sản xuất hoá chất, dược phẩm,
thuốc nhuộm. Năm 1867, A. Nô-ben phát minh ra thuốc nổ. Đến thập niên 80 của
thế k... |
10_8_3 | Hình 28. Chiếc máy bay đầu tiên (1903)
Kênh Xuy-ê dài 130 km, chảy qua Ai Cập, nối liền Địa Trung Hải với Hồng Hải,
hoàn thành năm 1869. Kênh Pa-na-ma dài 79,6 km, cắt ngang Trung Mĩ, nối liền
Đại Tây Dương với Thái Bình Dương, hoàn thành năm 1914.
Hình 29. Đoàn tàu đầu tiên đi qua kênh đào Xuy-ê năm 1869
Việc ứng dụng... |
10_8_4 | ? Sử dụng các kiến thức đã học về Vật lí, Hoá học..., trình bày một số
-
-
thành tựu về khoa học – kĩ thuật.
- Vì sao đến khoảng năm 1900, mới diễn ra sự cạnh tranh gay gắt
về dầu mỏ giữa các nhà tư bản ?
– Trình bày những hiểu biết của em về A. Nô-ben và giải Nôben.
2. Sự xuất hiện chủ nghĩa tư bản độc quyền
Trong 30 ... |
10_8_5 | 56
56
Dần dần, trong ngành ngân hàng cũng có sự tập trung, hình thành những
ngân hàng lớn. Một vài ngân hàng lớn khống chế mọi hoạt động kinh doanh trong
cả nước. Nhiều chủ ngân hàng với số vốn khổng lồ đã nắm luôn cả các cơ sở sản
xuất, trực tiếp kinh doanh công nghiệp. Sự dung hợp giữa tư bản ngân hàng với tư
bản côn... |
10_8_6 | PHÂN ĐỌC THÊM
Sự tiến bộ về kĩ thuật thế kỉ XIX
Về mặt kĩ thuật, nét nổi bật là những phát minh về điện. Phát minh của Moóc-xƠ
(Morse – Mĩ) về điện báo, của Ê-đi-xơn (Thomas Edison – Mĩ) về bóng đèn điện và
xây dựng nhà máy điện ; tiếp theo là những phát minh về điện thoại, điện ảnh, vô
tuyến điện truyền thanh (radio) ... |
10_9_1 | Bài
9
CÁC NƯỚC TU BẢN CHUYỂN SANG
GIAI ĐOẠN ĐẾ QUỐC CHỦ NGHĨA
(Tiếp theo)
Trong quá trình chuyển từ chủ nghĩa tư bản tự do cạnh tranh sang chủ
nghĩa tư bản độc quyền, Anh, Pháp, Đức, Mĩ là những nước phát triển
mạnh nhất và thể hiện rõ nhất những đặc trưng của chủ nghĩa đế quốc.
1. Nước Anh
a) Tình hình kinh tế
Trước n... |
10_9_2 | hằng năm ; từ thập niên 70 trở đi, chỉ tự cung cấp được 1/3 số lúa mì cho nhu cầu
trong nước.
b) Tình hình chính trị
Về danh nghĩa, Anh là một nước quân chủ lập hiến, song thực chất là một quốc
gia theo chế độ đại nghị, gồm Thượng viện và Hạ viện. Đảng Tự do và Đảng
Bảo thủ thay nhau cầm quyền tuỳ theo kết quả bầu cử N... |
10_9_3 | của các ngành khai mỏ, luyện kim, thương mại... Một số ngành công nghiệp mới
ra đời đạt được nhiều thành tựu như : điện khí, hoá chất, chế tạo ô tô, điện ảnh...
Từ năm 1852 đến năm 1900, số xí nghiệp sử dụng máy móc tăng 9 lần, số động cơ
chạy bằng hơi nước tăng 12 lần. Năm 1893, số công nhân tăng lên 3 triệu người...
... |
10_9_4 | Đến năm 1914, hệ thống thuộc địa của Pháp rộng gần 11 triệu km, với 55,5 triệu
dân, đứng thứ hai trên thế giới.
Tình hình kinh tế, chính trị của Pháp vào những năm cuối thế kỉ XIX
đầu thế kỉ XX như thế nào ?
3. Nước Đức
a) Tình hình kinh tế
Vào giữa thế kỉ XIX, Đức vẫn là một nước nông nghiệp, đa số dân cư tập trung
ở ... |
10_9_5 | Đến năm 1905, Đức đã có 385 tổ chức độc quyền, bao gồm 12 000 xí nghiệp
lớn và nắm giữ các ngành sản xuất chủ yếu.
Do công nghiệp phát triển, quý tộc địa chủ Đức có điều kiện sử dụng máy móc
và kĩ thuật mới trong nông nghiệp.
b) Tình hình chính trị
Đức là một liên bang gồm 22 bang và 3 thành phố tự do, theo chế độ quân... |
10_9_6 | không bị ràng buộc bởi tàn dư của chế độ phong kiến lạc hậu, không gặp trở ngại
về quyền lực chính trị và kinh tế của giới quý tộc. Công nghiệp Mĩ xây dựng muộn,
có thể áp dụng ngay kĩ thuật tiên tiến nên năng suất khá cao.
Với những thuận lợi ấy, chỉ từ năm 1865 đến năm 1894, Mĩ từ hàng thứ tư
đã vươn lên hàng đầu thế... |
10_9_7 | b) Tình hình chính trị
Đứng đầu Chính phủ Mĩ là Tổng thống. Hai đảng tư sản – Cộng hoà và Dân chủ
cứ 4 năm một lần đưa người ra tranh cử chức Tổng thống và đại biểu Quốc hội, gồm
hai viện – Hạ viện và Thượng viện.
So với các nước đế quốc khác, Mĩ chậm trễ trong việc xâm chiếm thuộc địa, vì
mải lo chinh phục các vùng đấ... |
10_9_8 | tư bản chủ nghĩa, độ tăng trưởng của Anh vẫn tiếp tục lạc hậu so với các nước khác,
nhất là so với Mĩ và Đức. Tỉ lệ sản phẩm của công nghiệp Anh trong toàn bộ sản
lượng thế giới từ năm 1900 đến năm 1913 giảm sút rõ rệt : than từ 29,7% xuống
21,8%, gang từ 22,1% xuống 13%, tiêu thụ bông từ 28,5% xuống 23,2%.
Nhiều công ... |
10_10_1 | Chương III
PHONG TRÀO CÔNG NHÂN
(Từ đầu thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX)
Bài PHONG TRÀO ĐẤU TRANH
10 CỦA CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX
Giai cấp công nhân ra đời và lớn mạnh cùng với sự hình thành và phát
triển của chủ nghĩa tư bản. Do đối lập về quyền lợi, mâu thuẫn giữa tư
sản với công nhân đã nảy sinh, dẫn đến cuộc đấu t... |
10_10_2 | Hình 31. Lao động trẻ em trong hầm mỏ ở Anh
Việc sử dụng máy móc ngày càng rộng rãi làm cho nhiều công nhân có nguy cơ
mất việc làm. Trước tình hình ấy, công nhân đã đứng lên đấu tranh chống giai cấp
tư sản.
Tình cảnh của công nhân ở các nước tư bản như thế nào ?
2. Phong trào đấu tranh của công nhân trong nửa đầu thế ... |
10_10_3 | BOECON
Hình 32. Phong trào Hiến chỗ lơng ở Anh
Ở Pháp, năm 1831, do bị bóc lột nặng nề và đời sống quá khó khăn, công nhân
dệt thành phố Li-ông khởi nghĩa đòi tăng lương, giảm giờ làm. Những người khởi
nghĩa đã làm chủ thành phố trong 10 ngày. Quyết tâm đấu tranh của họ thể hiện
trong khẩu hiệu : “Sống trong lao động h... |
10_10_4 | 3. Chủ nghĩa xã hội không tưởng
Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ngày càng phơi bày những mặt tiêu cực của
nó trong việc bóc lột tàn nhẫn người lao động và gây ra nhiều tệ nạn xã hội. Điều
này tác động tới ý thức của một số nhà tư tưởng tiến bộ nhất lúc bấy giờ như :
Xanh Xi-mông, S. Phu-ri-ê ở Pháp và R. Ô-oen ở Anh... |
10_10_5 | Chủ nghĩa xã hội không tưởng ra đời trong điều kiện nào ?
CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
1. Hãy phân tích các mặt mạnh, yếu của phong trào công nhân nửa đầu thế kỉ XIX.
2. Tìm hiểu thêm nội dung tư tưởng của Xanh Xi-mông, Phu-ri-ê, Ô-oen. Vì sao gọi là
“chủ nghĩa xã hội không tưởng” ?
PHẦN ĐỌC THÊM
Tình trạng lao động của trẻ em t... |
10_11_1 | Bài SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA XÃ HỘI
KHOA HỌC _ QUỐC TẾ THỨ NHẤT
11
Chủ nghĩa xã hội không tưởng không đáp ứng được yêu cầu và mục tiêu
đấu tranh của giai cấp công nhân. Phong trào công nhân phát triển, đòi
hỏi một lí luận khoa học cách mạng mới. Trong điều kiện ấy, chủ nghĩa
xã hội khoa học ra đời, do Các Mác và Phri-đr... |
10_11_2 | ?
Trong cuốn Tình cảnh giai cấp công nhân Anh, Ăng-ghen miêu tả cụ thể, sinh động
sự bóc lột tàn bạo của giai cấp tư sản đối với công nhân. Từ đó, ông rút ra kết luận :
Giai cấp vô sản không chỉ là nạn nhân của chủ nghĩa tư bản, mà còn là lực lượng có
thể đánh đổ sự thống trị của giai cấp tư sản và tự giải phóng khỏi m... |
10_11_3 | Nội dung cơ bản của Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản được trình bày trong
4 chương :
Chương I – Tổ sản và vô sản, nêu lên một cách khái quát quy luật phát triển của xã
hội tư bản, vạch rõ lợi ích đối lập giữa tư sản, vô sản và sứ mệnh lịch sử của giai cấp
vô sản, đồng thời chỉ ra quy luật phát triển của lịch sử xã hội có g... |
10_11_4 | -
C. Mác và Ph. Ăng-ghen có vai trò như thế nào trong việc thành lập Đồng
minh những người cộng sản ?
Nêu ý nghĩa lịch sử bản Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản.
3. Quốc tế thứ nhất
Đến giữa thế kỉ XIX, chủ nghĩa tư bản đã được xác lập trên phạm vi thế giới.
Mâu thuẫn giai cấp ngày càng gay gắt, dẫn đến các cuộc khởi nghĩa c... |
10_11_5 | Tuyên ngôn nêu nhiệm vụ của giai cấp công nhân là : giành chính quyền cách mạng,
xoá bỏ chế độ sở hữu tư nhân đối với tư liệu sản xuất, đoàn kết quốc tế, giáo dục
những nguyên lí của chủ nghĩa xã hội khoa học.
Điều lệ quy định kết nạp rộng rãi các tổ chức công nhân lẫn các cá nhân riêng lẻ.
Quốc tế thứ nhất đấu tranh c... |
10_12_1 | Bài
12 CÔNG XÃ PA-RI (1871)
Vào những năm 1850 – 1860, phong trào công nhân, dưới sự lãnh đạo
của Quốc tế thứ nhất, phát triển đến đỉnh cao. Cuộc Cách mạng
năm 1871 ở Pháp đã đưa tới sự thành lập nhà nước vô sản đầu tiên của
giai cấp công nhân thế giới.
1. Cuộc Cách mạng 18
-
3 - 1871
Cuộc Chiến tranh Pháp – Phổ nổ ra ... |
10_12_2 | COMMUNE
Hình 40. Quần chúng Pa-ri hân hoan đón chào Hội đồng Công xã
?
-
-
Trước tình thế “Tổ quốc lâm nguy”, thái độ của quần chúng nhân dân Pa-ri
và Chính phủ tư sản như thế nào ?
Nêu diễn biến cuộc Cách mạng 18 – 3 – 1871.
2. Công xã Pa-ri _ Nhà nước vô sản đầu tiên
Để thay thế cho chính quyền tư sản, một chính phủ ... |
10_12_3 | Cơ cấu tổ chức, các chính sách và hoạt động của Công xã Pa-ri chứng tỏ đây là
một nhà nước khác hẳn các kiểu nhà nước của những giai cấp bóc lột trước kia, một
nhà nước kiểu mới – nhà nước vô sản, của dân, do dân và vì dân.
-
? Trình bày những chính sách của Công xã Pa-ri.
3. Cuộc chiến đấu bảo vệ Công xã Pa-ri
Chính p... |
10_12_4 | Công xã Pa-ri cổ vũ tinh thần cách mạng cho giai cấp công nhân thực hiện sứ
mệnh lịch sử của mình và để lại nhiều bài học quý giá. Đó là sự thử nghiệm đầu
tiên về một nhà nước kiểu mới, một xã hội mới. Đó là những kinh nghiệm về việc
cần thiết phải có sự lãnh đạo của Đảng vô sản, về liên minh công – nông, về việc
đập t... |
10_13_1 | Bài
13
PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ
(Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX)
Sau khi Công xã Pa-ri thất bại (1871) và Quốc tế thứ nhất giải tán
(1876), phong trào công nhân ở các nước tư bản bị khủng bố nặng nề,
nhưng vẫn từng bước được phục hồi và phát triển. Trên cơ sở ấy,
Quốc tế thứ hai được thành lập.
1. Phong trào công nh... |
10_13_2 | Hình 41. Cuộc Tổng bãi công của công nhân Si-ca-gô ngày 1 _ 5 _ 1886
Nhìn chung, phong trào công nhân quốc tế vào cuối thế kỉ XIX phát triển mạnh
mẽ nhưng chưa có sự thống nhất trong lãnh đạo và phối hợp đấu tranh. Tuy nhiên,
phong trào đấu tranh cũng tạo điều kiện thuận lợi cho việc truyền bá học thuyết
Mác ở nhiều nư... |
10_13_3 | xem đấu tranh hợp pháp là điều kiện để thực hiện mục đích đấu tranh giai cấp, tăng
cường phong trào quần chúng, đấu tranh giành chính quyền, đòi tăng lương, ngày
làm 8 giờ và hằng năm lấy ngày 1 – 5 làm ngày Quốc tế lao động để đoàn kết và
biểu dương lực lượng của giai cấp vô sản thế giới.
Cũng như Quốc tế thứ nhất, Qu... |
10_13_4 | CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
1. Sưu tầm tài liệu để viết bài tường thuật về cuộc tổng bãi công của công nhân
Si-ca-gô ngày 1 – 5 – 1886.
2. Chủ nghĩa cơ hội trong Quốc tế thứ hai vào đầu thế kỉ XX thể hiện như thế nào trong
tư tưởng và hành động ?
3. Hãy giải thích câu nói của Lê-nin : “Quốc tế thứ hai đã chết vì bị chủ nghĩa cơ... |
10_14_1 | Bài
V.I. LÊ-NIN VÀ PHONG TRÀO
CÔNG NHÂN NGA ĐẦU THẾ KỈ XX
14 CÁCH MẠNG NGA 1905 | 1907
Đầu thế kỉ XX, kế tục sự nghiệp của C. Mác và Ph. Ăng-ghen, V. I. Lê-nin
đã tiến hành cuộc đấu tranh chống các trào lưu tư tưởng cơ hội chủ
nghĩa, làm cho chủ nghĩa Mác ngày càng ảnh hưởng sâu rộng trong
phong trào công nhân Nga và p... |
10_14_2 | Mùa thu năm 1895, Lê-nin thống nhất những nhóm mácxít Pê-téc-bua thành một tổ chức
chính trị duy nhất, lấy tên là “Liên hiệp đấu tranh giải phóng giai cấp công nhân”.
Những năm 1895 – 1900, Lê-nin bị bắt và bị đày đi Xi-bia. Hết hạn đày, ông đã tích
cực hoạt động chuẩn bị thành lập chính đảng cho giai cấp vô sản Nga. N... |
End of preview. Expand in Data Studio
README.md exists but content is empty.
- Downloads last month
- 6