Datasets:
OsBaran
/
tryTr2

Dataset card Data Studio Files
xet
Community
2
text
stringlengths
1
28.4k
label
int64
0
1
__index_level_0__
int64
0
15k
Sosyal medyada geçtiğimiz yıllarda yayılan ve Teyit’in o dönem bir tweet ile incelediği Afyonkarahisar’daki bir tabelada hayvan pazarının çevirisinde "Animal Sunday" yazan görsel tekrar dolaşıma girdi.
0
13,226
Sosyal medyada bir kullanıcı, trafik tabelasında bulunan tüm yönlerin Trabzon’u gösterdiği görseli, gerçek olduğu iddiasıyla paylaştı. Fotoğraf, “Bize her yer Trabzon” başlığıyla daha önce de sosyal medyada dolaşıma girmişti.
0
13,227
Sosyal medyada paylaşılan bir tablodaki değerlerin, Türkiye’de bazı illerdeki koronavirüs vakalarını gösterdiği iddia edildi. Tabloya göre Ankara’da 3 bin 58, İstanbul’da ise bin 955 vaka tespit edildi. Tabloda diğer illeri de görmek mümkün.
0
13,228
Covid-19 hastalığının üç aşamasını gösterdiği iddia edilen bir görselde, hastalığın ilk olarak boğazı, ikinci aşamada ciğerleri, son aşamada da vücudun geri kalanının etkilediği belirtiliyor.
1
13,229
Sosyal medyada paylaşılan gönderilerde, tablonun 6 Şubat 2023’te meydana gelen depremin bölgelere göre kaç şiddetinde hissedildiğini gösterdiği öne sürüldü. İddiaya göre deprem, Hatay Hassa’da 9.2 şiddetinde, Kırıkhan’da 9.1 şiddetinde hissedilmişti.
0
13,230
4 Mart 2021 tarihinde Bingöl’den Tatvan’a giden ve 11 askerin hayatını kaybetmesine neden olan askeri helikopter kazası, büyük bir üzüntü yaratmakla kalmadı, öfke hissi çok sayıda şüpheli bilginin yayılmasına da neden oldu. 
0
13,231
Taciz edilmesi üzerine etrafındaki dört kişiyi etkisiz hale getiren bir garsonun güvenlik kamerası görüntüleri gerçek olduğu iddiasıyla paylaşıldı.
0
13,232
Sosyal medyada paylaşılan gönderilerde, taçlı ve renki bir kuşun yer aldığı görüntünün gerçek olduğu iddia edildi. 
0
13,233
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 22 Ağustos 2020’de Karadeniz’de keşfedilen doğalgaz rezerviyle ilgili açıklamasının ardından konuyla ilgili sosyal medyada birçok paylaşım yapıldı. Bu rezervin Türkiye’nin ne kadarlık ihtiyacını karşılayacağından, ekonomik anlamda ülkede neler değişeceğine farklı başlıklarda konu tartışılmaya devam ediyor. Ancak yapılan paylaşımlardan birindeyse farklı bir iddia yer aldı. Bazı kullanıcılar iletilerinde Anadolu Ajansı’nın yaptığı bir haberi paylaşarak, önce Taksim’deki doğalgaz rezervinin çıkarılması gerektiğine dair tepki gösterirken, bazı gönderilerde de haber yeni gibi paylaşıldı.
0
13,234
Bazı haber sitelerinde, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından Taksim Meydanı’na yapılan ve geçici sergi olarak kullanılacak Kavuşma Durağı’nın maliyetinin 650 milyon TL olduğu iddia edildi. İddia bazı sitelerdeyse bir sıfırı eksilmiş olarak 65 milyon TL iddiasıyla yayınlandı. 
0
13,235
Sosyal medyada AK Parti ve MHP oylarıyla Taksim saldırısının araştırılması için verilen önergenin reddedildiği öne sürüldü. 
1
13,236
Sosyal medyada yayılan bir TikTok videosu, Afgan bir erkeğin Taksim’de dans ettiğini gösterdiği iddiasıyla paylaşıldı. İddiaya göre videodaki dans Afganistan ve Pakistan’ın bazı bölgelerinde yaygın olan ve bir çocuk istismarı yöntemi olarak bilinen "baça bazi" isimli dansı gösteriyordu.
0
13,237
13 Kasım 2022’de Taksim İstiklal Caddesi’nde meydana gelen patlamanın ardından olayın failine ilişkin iddialar gündeme geldi. 14 Kasım’da İstanbul Emniyet Müdürlüğü olayın failinin Suriye uyruklu Ahlam Albashir olduğunu açıkladı. İçişleri Bakanı Süleyman Soylu da konuyla ilgili açıklamalarda bulundu.
0
13,238
Takvim Gazetesi, 8 Ekim 2016 tarihli nüshasının manşetiyle “FETO’ya Kardinal Pasaportu Verildi” iddiasında bulundu. Haberde“Fetullah Gülen, Acıbadem FEM Dershanesi'nde Vatikan Temsilcisi Maroviç, Ermeni Patriği Mutafyan, Hahambaşı İsak Haleva, Rum Patriği Bartholomeos ile bir araya geldi. Dini liderler, ona referans verdi. Gülen de bu referansla Vatikan'a gitti. 9 maddelik bir mektupla biat ettiğini bildirdi. Bunun üzerine özel kişi olduğunu gösteren bir belge, yani ‘kardinal pasaportu’ aldı, Türkiye'ye döndü. Ve bu pasaportunu cebine koydu, hastalık bahanesiyle 1999 yılında ABD'ye gitti”ifadelerine yer verildi. Gazete bu iddiasını da “Fethullah Gülen’in pasaportu” olduğunu öne sürdüğü bir görselle desteklemeye çalıştı.
0
13,239
Takvim Gazetesi 6 Ekim 2016 tarihli nüshası “İşte Bylock!” manşeti ile çıktı. Haberde Bylock yazılımını ODTÜ mezunu özel görevlilerin yazdığı, yazılımı oluşturan ekibin de Borajet’in sahibi Yalçın Ayaslı’nın uçağını kullandığı iddia edildi. Haberin görselinde ise Borajet’in sahibi ve iki ortağının fotoğrafları kullanıldı.
0
13,240
Takvim gazetesinde bugün (6 Mart) Mevlüt Yüksel imzasıyla yer alan bir haberde kullanılan fotoğrafın iki ABD'li, iki Alman ve bir İngiliz ajanının İstanbul Büyükada'da referandum için “Hayır” kampanyasına verecekleri desteği konuştukları toplantıya ait olduğu iddia edildi.
0
13,241
Sosyal medyada yapılan bir paylaşımda Taliban liderinin Türkiye’de şeriat isteyen kadınların Afganistan’a gelmelerinin kendilerini mutlu edeceğini belirten bir açıklama yaptığı iddia edildi.
0
13,242
Sosyal medyada paylaşılan gönderilerde, Taliban lideri Abdulgani Birader’in “Akıncılarımız Türkiye’de konuşlandırıldı. Cundullah ve Hizbullah ile birlikte bir devrim yapmak üzere bekliyoruz. Türkiye’yi de kendi dünyamızda görmek için mücadele ediyoruz” dediği öne sürüldü.
0
13,243
Sosyal medyada paylaşılan çeşitli gönderilerde, Taliban'ın Afganistan'daki 15 yaş üstü kız çocukların ve 45 yaş altı dul kadınların askerlere verileceğini bildiren bir fetva yayınladığı iddia edildi.
0
13,244
Afganistan Soğuk Savaş’ın sıcak sayılabilecek cephelerinden biri idi. ABD, uzun yıllar “kafir” Sovyet işgaline karşı yerel İslamcı grupları desteklemiş, bu güçler zamanla Taliban’ı oluşturmuştu. Radikalleşen gruplardan El Kaide 11 Eylül 2001’de New York’taki ikiz kulelere saldırdıktan sonra, ABD Afganistan’ı işgal etti. Örgütün lideri Usame Bin Laden 2 Mayıs 2011’de öldürüldü. 
0
13,245
Sosyal medyada yapılan birçok paylaşımda, Taliban’ın Ukrayna’da yaşayan vatandaşlarına can güvenlikleri tehlikede diye Afganistan'a dönmeleri çağrısında bulunduğu iddia edildi. İddia, bazı haber sitelerinde de konu edildi.
0
13,246
Aşı ve modern tıp karşıtlığıyla bilinen Ümit Aktaş’ın Twitter hesabından paylaştığı bir iddiaya göre, tam aşılanmış kişilerde delta varyantının viral yükü, aşılanmamışlara göre 251 kat daha fazla. İddialara kaynak olarak ünlü tıp dergisi The Lancet’ta yayınlanan bir makale gösterilmiş. 
0
13,247
Sosyal medyadaki paylaşımlarda, “Ben bugüne kadar Ömer Halisdemir’i savunan tek bir CHP’li bile görmedim! Ama Selahattin Demirtaş için özgürlük isteyen çok muhalefet lideri gördüm” sözünün Tamer Karadağlı’ya ait olduğu iddia ediliyor.
0
13,248
Sosyal medyada paylaşılan gönderilerde, "Muhalefet adayını seçimden sonra açıklasın. Böylece kavgasız gürültüsüz bir seçim geçiririz” tweetini atan hesabın Tamer Karadağlı’ya ait olduğu öne sürüldü. İddia, haber sitelerinde de yer aldı.
0
13,249
2019’un ilk aylarında Sakarya’da bulunan Milli Savunma Bakanlığı’na (MSB) ait tank ve palet fabrikasının özelleştirilmesi, Türk-Harb-İş Sendikası tarafından protesto edilmişti. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu da bu tarihten sonra yaptığı açıklamalarda fabrikanın özelleştirilmesinin sakıncalarını dile getirmişti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise Ocak 2019’da yaptığı bir konuşmada fabrikanın yüzde 50’sinin Katarlılara ait olan bir firmaya devredileceğini belirtmişti. Erdoğan ve Kılıçdaroğlu’nun açıklamalarından sonra da Sakarya’daki fabrika pek çok kez ülke gündeminde yer aldı. 
0
13,250
Amerika Birleşik Devletleri eyaleti Teksas’la ilgili iddialar, bugünlerde sosyal medyada sıkça paylaşılıyor. Teksas Valisi Gregg Abbott’un göçmen geçişine karşı sınır kontrolüne ilişkin federal yönetimle gerginlik yaşamasının ardından 25 Cumhuriyetçi vali Abbott’a desteğini açıkladı. "Teksas’ın ABD’den ayrılarak bağımsızlık ilan edeceği" yönünde paylaşımlar da sosyal medyada dolaşıma girdi. 
0
13,251
Belki 10 seneyi aşkındır süregiden bir tartışma: Küresel bir medya krizi söz konusu. Bu krizin doğurduğu pek çok fenomenle aynı anda yüzleşiyoruz: Yanlış bilgi, güvencesizlik, filtre balonları ve yankı fanuslarında yitip giden çok seslilik ilk akla gelenler. 
0
13,252
Açık kaynaklarla sarihçe “doğru” ya da “yanlış” olarak nitelendirdiğimiz pek çok iddia, içinde bulunduğu bağlam ve ardındaki motivasyon sorgulanarak pekala “blurlaştırılabilir”. Ancak bu bizim işimiz değil.  
0
13,253
Sosyal medyada Yook Artık isimli bir sayfa üzerinden 2 bine yakın kez paylaşılan ve 11 binin üzerinde beğeni alan bir paylaşıma göre tarihteki ilk savaş uçağı İtalyanlar tarafından üretilmiş ve bu uçak Osmanlı Devleti tarafından düşürülmüştü.
0
13,254
Küresel sera gazı emisyonları hesaplanıp azaltım ve uyum tartışmaları başlayınca en çok görmezden gelinen alanlardan biri gıda ve onunla bağlantılı tarım ile hayvancılık sektörleri.
0
13,255
Tarkan 17 Şubat 2022 tarihinde “Geççek” şarkısını yayınladı. Şarkı yayınlandıktan sonra sosyal medyada da çok konuşuldu. Sosyal medyada ve bazı haber sitelerinde ise şarkının sözlerinde “ölmedin ki aman” dendiği iddia edildi. 
0
13,256
Bazı internet sitelerinde yer alan haberlere göre müzisyen Tarkan Tevetoğlu, 17 Şubat’ta yayınlanan ve kullanıcılardan ilgi gören Geççek şarkısı hakkında, yayından sonra ilk kez radyocu Mehmet Gezegen’e konuştu. Kayıtta Tarkan, şarkıyı yapmadan önce ruh halinin iyi olmadığı bir dönemden geçtiğini ve şarkının herkese iyi geleceğini aktarıyor.
0
13,257
Sosyal medyada paylaşılan iddialarda, birçok toplumsal konuya duyarlılığıyla bilinen müzisyen Tarkan Tevetoğlu’nun sokak köpekleri için bir çiftlik satın aldığı iddia edildi. 
0
13,258
Covid-19 salgınının dönüştürdüklerinden biri de iletişim biçimimiz oldu. Yüzyüze toplantılara, fiziki mekan paylaşılarak yapılan görüşmelere şimdilik ara verildi ve bütün aktiviteler çevrimiçine taşındı. Bu halden eğitim de nasibini aldı.
0
13,259
Dün akşam (17 Kasım 2016) Meclis Genel Kurulu’nda “Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılamasına Dair Kanun Tasarısı”nın görüşmeleri yapıldı. Tasarının maddeleri tek tek oylamaya sunuldu. Oylamalar sırasında AK Parti Grup Başkanvekili Mehmet Muş ve milletvekilleri Halis Dalkılıç, İlyas Şeker, Ramazan Can, Hacı Bayram Türkoğlu, Mücahit Durmuşoğlu tarafından tasarıya geçiçi madde eklenmesi için önerge verildi. Önergede, cinsel istismar suçunda mağdur ve failin evlenmesi ile ilgili düzenleme yapılması teklif edildi.
1
13,260
Görsellerin önemli iletişim araçları olduğu su götürmez bir gerçek. Yazılı içerikleri daha etkili ve çarpıcı hale getirmek için görsellerin çok etkili olduğu biliniyor. İnfografikler yüzlerce kelimeyi tek bir görselle ifade etmemize yardımcı oluyor. Mesela pandemi döneminde daha da fazla maruz kaldığımız bilgi karmaşasından çıkış biletimiz ölüm oranları, virüsün yayılma hızı, maske kullanımı ve aşı yaptıranların sayıları gibi verilerin arasındaki ilişkiyi bize anlatan grafiklerdi. 
1
13,261
Dünya üzerinde pek çok insan en az bir komplo teorisine inanıyor. Kulağa ilk başta sakıncalı gelse de bu durumu illa kötüye yormak zorunda değiliz. Ne de olsa komploların gerçekleştiği de oluyor.
1
13,262
Yangından bir tavşanı kurtaran kişinin videosu, İzmir’deki orman yangınları esnasında kaydedildiği iddiasıyla sosyal medyada paylaşıldı. Videoda bir kişinin, siluetinden tavşana benzeyen bir hayvanı eline aldığı anlar görünüyor.
0
13,263
Güney Tayland’taki Krabi’de altı metre boyunda insan iskeleti bulunduğu iddia edildi. İddia geçtiğimiz yıl YouTube’da da paylaşılmıştı.
0
13,264
Sosyal medyada gündeme gelen bir iddiada TBMM’de sabaha karşı kabul edilen bir kanun teklifiyle vatandaşlardan yıllık 90 TL vatandaşlık aidatı alınacağı iddia edildi.
0
13,265
Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen fotoğraftaki listenin TBMM’de yer alan partilerin bazı önergelere verdikleri cevapları gösterdiği iddia edildi.
0
13,266
Facebook'ta Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları’nın Türkiye’de ikamet eden herkese 60 lira karşılığında bir yıl seyahat edebilecekleri bir seyahat kartı verdiği iddia edildi. 
0
13,267
Sosyal medyada yaygın bir paylaşımda, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın grup toplantısında “sürtük” kelimesini sarf etmesinin peşine, Türk Dil Kurumu’nun kelimenin sözlük tanımında daha önce var olan “fahişe” ifadesini çıkardığı iddia edildi. 
0
13,268
Oda TV’nin haberinde, yapılan yeni bir araştırmanın tek başına et yememenin iklim krizini durduracağı hükmüne vardığı iddia edildi.
0
13,269
Trump'ın 2016'daki başkanlık seçimlerini kazanmasının ve Brexit'in ardından, haberciler birçok kişi için üzücü ve şaşırtıcı olan bu gelişmeleri açıklığa kavuşturmaya çalıştı. Hızla kabul gören anlatılardan biri, bu durumu yanlış bilgiye dayandırıyordu.
0
13,270
Sosyal medyada Trakya’yla ilgili birçok parodi içerik paylaşılıyor. Bu kez, Tekirdağ Şarköy’de yaşayan köylülerin kendi üzümlerinden şarap çeşmesi yaptırdığı iddia edilmiş. Aynı iddia Hatay Samandağ’dan olduğu iddiasıyla da paylaşılmış. 
0
13,271
Paris 2024 Olimpiyat Oyunları’nda 10 metre havalı tabanca karma takım branşında Türkiye’yi temsil eden Şevval İlayda Tarhan ve Yusuf Dikeç, finali 30 Temmuz 2024’te oynanan mücadelede ikinci olarak gümüş madalya kazandı. 
0
13,272
Fenerbahçe Futbol Kulübü’nün İsmail Kartal’ın Fenerbahçe’nin yeni teknik direktörü olduğunu açıklamasının ardından @İsmail__Kartal isimli Twitter hesabı tarafından yapılan bir paylaşım hızla yayıldı.
0
13,273
On yıldan uzun süredir, genel kabul bir sosyal platformunun başarılı olması için kullanıcılara ücretsiz olması gerektiği yönünde. Fakat bu bir “iki taraflı pazar” sorunu: Sosyal ağların ekonomik anlamda değerli olması için kritik bir kullanıcı kitlesi olması gerekiyor. Üstelik bu kullanıcı tabanı, reklam verenlerin ilgisini çekecek kadar büyük olmalı. Ödeme duvarları (paywall) Facebook gibi büyük gelirler elde eden bir platform oluşturmak için gereken ölçeği kısıtlıyor.
0
13,274
*Bu içerik ilk kez "Tekrarlanan yalanları neden gerçek görüyoruz?" başlığıyla BBC Türkçe tarafından 27 Ekim 2016 tarihinde yayınlanmıştır.
0
13,275
ABD’deki 25 Cumhuriyetçi valinin Teksas Valisi Gregg Abbott'a desteğini göstermek için imzaladığı bildiri, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Ortaya atılan iddialardan biri, Teksas’ın ABD’den ayrılarak bağımsızlık ilan ediyor olduğu idi. Peki bu iddialar gerçeği ne kadar yansıtıyor?
0
13,276
Hamas’ın 7 Ekim’de İsrail’e saldırmasıyla başlayan savaşın yarattığı bilgi kirliliği devam ediyor.
0
13,277
Medyanın bugün bulunduğu yer, son yıllarda yaşanan baş döndüren değişim ve bunun yaşamınızdaki etkilerine ilişkin eminim pek çok cümle okuyor, tartışmaya şahit oluyorsunuzdur. Belki okuduğunuz gazete, belki izlediğiniz televizyon kanalını son yıllarda değiştirmişsinizdir, belki de siz onu değiştirmemişsinizdir ama onun yapısı değişmiştir. Hafızanızı biraz yokladığınızda dediğimin daha anlaşılır olduğunu fark edeceksiniz. 
0
13,278
Dikkat spoiler içerir
0
13,279
Sosyal medyada, WhatsApp gruplarında ve bazı haber sitelerinde uzun zamandır TEMA Vakfı kaynaklı bir mesaj yayınlanıyor. TEMA Vakfı kaynaklı paylaşılan metinde TEMA Vakfı’nın meyve çekirdeklerinin çöp torbasına konulmaması, doğaya saçılması gerektiği konusunda duyuru yaptığı öne sürülüyor. “Çekirdekleri çöp torbasına koymayın, TEMA Vakfı sesleniyor” başlıklı yazıda, vakfa atfedilen argümanlar şöyle: “Yeryüzünün aldığı yağmur oranı 10 yıllık aralıklarla artıyor ve bu sene de en çok yağmur alan yıllardan biri. Bu nedenle de kayısı, şeftali, kiraz, vişne, karpuz, kavun, erik gibi meyvelerin çekirdekleri çöpe atılmamalı. Meyve çekirdeklerinin herhangi bir yerde toprağın 10 santimetre altına gömülmesi gerekiyor. Gömme imkanı yoksa da toprak alanlara çekirdeklerin savrulması da kafi. Bu çevre kirliliği değil, aksine yeni bir hayat. Böylece doğaya başıboş atılan ya da dikilen çekirdeklerin yarısının yeşerip ağaç oluyor. Bu uygulama bizzat TEMA Vakfı tarafından başlatıldı.” 
0
13,280
Bir sosyal medya kullanıcısı kredi ve banka kartı ile yapılan temassız ödemelerde, pos cihazı üzerinde kart okutulan alana göre işletmenin vergi kaçırabileceğini iddia etti. Bu kullanıcının iddiasına göre pos cihazındaki yazıcı kapağının üzerinden yapılan temassız ödemeler vergiye tabi olurken, ekran üzerinden yapılan ödemeler vergiye tâbi olmuyor. 
0
13,281
Temiz kömür vaadinin olanaklılığını yokladığımız dosyanın ilk kısmında, mevcut teknolojilerin kömürü "temizlemeye" tamamen izin vermediğini görmüştük. Peki enerji ihtiyacımızı karşılayabilmek için kömüre yatırım yapmaya devam etmek ve kömürün temiz olabileceği günü beklemek mantıklı mı? Ucuz, yerli ve güvenli enerjiye erişmenin tek yolu kömür mü? 
0
13,282
İnsanlık medeniyetin neredeyse başından beri enerji elde etmek için basit bir yöntem kullanıyor ve bu bakımdan pek yol almış sayılmayız: Yakmak. Kömür de uzun zamandır yakarak enerji elde ettiğimiz fosil kaynaklardan biri. Kömür dediğimiz, milyonlarca yıl diğer kaya tabakalarının arasında damarlar halinde ısı, basınç ve mikrobiyolojik etkiye maruz kalmış organik maddeler. Örneğin ağaçlar… Karbon, hidrojen ve oksijen gibi elementlerin birleşiminden oluşuyor.
0
13,283
Sosyal medyada ve WhatsApp gruplarında “Oyunuzu kullanırken lütfen dikkat ediniz ve çevrenizdeki dostlarınızı da uyarınız. Örnek pusulalarda görüldüğü gibi ‘Tercih’ mührünü pusuladaki ‘Hayır’ yazısının üzerine değil… ‘Hayır’ yazısının altındaki boşluğa net okunabilecek şekilde basınız” ifadelerinin yer aldığı bir görsel dolaşıma girdi. Tercih mührünün “Hayır” kelimesinin üzerine gelmesi halinde oyun geçersiz sayılacağı iddia edildi.
0
13,284
Sosyal medyadaki bir paylaşımda, terk edilen bebeklerin kimliklerine anne adının Havva, baba adının Adem olarak yazıldığı iddia edildi. 
0
13,285
Sosyal medyada ve haber sitelerinde paylaşılan bir iddiaya göre, Rusya’da yaşayan Arslan Gibadullin isimli kişi, giyim mağazası The North Face’den bir terlik satın aldı. Aldığı terlikte İngilizce “Çin’de hapisteyim, lütfen Uygurlara yardım edin” yazan bir not buldu. İddianın ardından Çin’de Uygurların zorla çalıştırıldıkları konusu yeniden gündeme geldi.
0
13,286
4 Ağustos 2020 tarihinde Lübnan'ın başkenti Beyrut’ta meydana gelen patlamanın ardından sosyal medyada paylaşılan birçok görüntüyle patlamaya dışarıdan bir saldırının neden olduğu öne sürülmeye devam ediyor. Benzer bir videonun Beyrut’ta gerçekleşen patlamaya neden olan füzenin termal kamera görüntülerini gösterdiği iddia edildi. Bazı paylaşımlarda iki farklı açıdan paylaşılan videoda, negatif görüntülerde füzenin fark edildiği ve Beyrut’taki patlamanın ‘saldırı’ olduğu iddialarını güçlendirdiği öne sürülmüş. 
0
13,287
Sosyal medyada paylaşılan ve Teyit’e ihbar olarak gelen bir iddiaya göre, araçta sigara içme cezası 153 TL ve egzoz emisyon muayenesi cezası 1546 TL iken, termik santrale filtre takmamanın cezası 447 TL. Facebook’ta ‘Her şey çok güzel olacak’ isimli herkese açık bir grupta Milad Akkale adlı kullanıcı tarafından paylaşılan iddia, yedi binin üzerinde kullanıcı tarafından beğenildi, altı binin üzerinde kullanıcı tarafından da paylaşıldı.
0
13,288
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez 16 Ocak 2021’de Manisa’da katıldığı bir açılış sırasında, Kolin Holding’e ait termik santral için “Kontrolsüz yakım olsa filtresiz 100'ü havaya atılacaktı. Biz şimdi 99'unu tutuyoruz, sadece yüzde 1’ini emisyon olarak havaya atıyoruz. Avrupa Birliği normları ne diyorsa biz de daha iyisi var, ama maalesef bazı çevreler bunu görmezden geliyor” diye konuşmuştu.
0
13,289
Sosyal medyada paylaşılan ve Teyit’e ihbar olarak gönderilen fotoğrafların 23 Nisan 2020’deki Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı için asılan Atatürk posterlerini gösterdiği iddia edildi. Fotoğraflarda asılan tüm Atatürk posterlerinin ters olduğu görülüyor. 
0
13,290
Her yıl 24-31 Ekim tarihleri Uluslararası Medya ve Bilgi Okuryazarlığı Haftası (Global Media and Information Literacy Week) olarak kutlanıyor.
0
13,291
Sosyal medya akışında karşımıza çıkan görsellerin yapay zekâ tarafından üretilip üretilmediğini saptamak eskiye göre zor. Geçen yaz yapay zekânın ürettiği görselleri ayırt etmeye yardımcı olacak bir rehber yayınlamıştık.
0
13,292
Sosyal medyada testi şeklindeki evlerin görüldüğü bir video, bu evlerin Yozgat’ta olduğu iddiası ile paylaşıldı. Video birçok platformda yayıldı ve epey beğeni aldı. 
0
13,293
Teyitçilik organizasyonlarını bir araya getirerek şeffaflık, metodoloji ve bağımsızlık alanında standartları geliştirmek için çalışmalar yürüten Avrupa Teyitçilik Standartları Ağı'na (EFSCN) Teyit’in yaptığı başvuru kabul edildi. 
0
13,294
2020 yılında faaliyete başlayan ve Uluslararası Doğruluk Kontrolü Ağı’nın (IFCN) Azerbaycan’daki ilk üyesi olan Teyit Azerbaycanca’nın ikinci yıldönümünü kutluyoruz. İki sene boyunca yüzlerce iddia inceledik, farklı krizlerin bu coğrafyadaki yanlış bilgi ortamını nasıl şekillendirdiğine tanıklık ettik. Azerbaycan’daki yanlış bilgileri incelerken Teyit’in yıllardır Türkiye’de uyguladığı güçlü metodolojisi ve yayın ilkeleri, araştırma süreçlerinde en büyük avantajımız oldu. 
0
13,295
Teyit 2016 yılından beri Türkiye’de sürdürdüğü yanlış bilgiyle mücadelesini 2020 yılının Haziran ayında Azerbaycan’a doğru genişlettiğini duyurdu. Teyit Azerbaycanca, Covid-19 salgınının yayıldığı ve pandemiyle ilgili Türkiye’de sık karşılaştığımız yanlış bilgiler ile komplo teorilerinin, Azerbaycan’da da yayıldığı bir dönemde kuruldu. 
0
13,296
Bugün, kriz zamanlarında yanlış bilginin insan hayatını ve demokrasiyi olumsuz etkilemesinin önüne geçmek için giriştiğimiz bir doğrulama çabası olarak Teyit’in dördüncü yaş günü. 26 Ekim 2016’dan bu yana, hedeflerimiz ve yol haritamız defalarca değişti ancak sosyal etki arayışımız ve ortaklık çabamız baki kaldı.
0
13,297
Efesli Heraklitos “her şey akar” demiş. Değişim zaten kaçınılmaz. Değişime yön vermeye çalışmak ise bir tercih ve bu tercih çoğu zaman zorlu bir mücadele getiriyor. “Teyit etkisi” yazı dizisi Teyit’in perspektifiyle değişimin ne anlama geldiğini irdeliyor.
0
13,298
İnsan zihni her gün onlarca uyarıcıya maruz kalıyor. Gün boyu belki de yüzlerce farklı kaynaktan sürekli olarak veri topluyor, bu verileri işleyip enformasyona dönüştürüyor, enformasyonu analiz edip anlamlı bilgiye ulaşmak için kullanıyoruz. Bilgi, bize iki nokta arasındaki yolu tarif ediyor. Ancak bununla da kalmıyor. Daha geniş bir çerçeveden baktığımızda, dünyayı yorumlayabilmemiz için edinebileceğimiz en değerli şey bilgi. Elbette burada bilginin de “doğru” olanından söz ediyoruz. 
0
13,299
Sorunun cevabı Teyit için “evet.” Eleştirel düşünme yetisinin topluma nüfuz edebilmesinde medyanın işlevini tespit etmek kolay. Türkiye’nin kutuplaşmış atmosferinde faaliyet gösteren, hatta yer yer kutuplaşmayı körükleyen medyadan, bilgi ekosisteminin ortak değeri olarak eleştirel düşünmeyi teşvik etmesini beklemek naiflik olurdu. Hayatın olağan akışı medyayı tarafsızlığa, eleştirel bakışa, nitelikli işler çıkarmaya zorlamadıkça medya ekosisteminin bu buhrandan sıyrılması güç görünüyor. Teyit, burada bir zorlayıcı olarak devreye giriyor.
0
13,300
Teyit, Türkiye’de doğruluk kontrolü yapan kuruluşlardan yalnız biri. Farklı noktalara odaklanıyor olsak da, Yalansavar, Malumatfuruş, Evrim Ağacı ve Doğruluk Payı gibi epey nitelikli kuruluşlarla aynı havayı soluyoruz. Ekosistem genişledikçe zamanla siyasi yapılanmaların da bu alanda söz sahibi olmak istediği, doğrulama kuruluşu adını taşıyan, aslında siyasi saiklerle hareket eden oluşumlardan da anlaşılıyor. 
0
13,301
Teyit’in bir hayali var. Bu kurum eleştirel düşünmenin bilgi ekosistemindeki tüm öznelerin ortak değeri olacağı bir dünyayı kurma derdinde. Bu hedef elbette büyük, ama bir sosyal girişimin kısa vadeli küçük hayallerle yola koyulması da tatsız olurdu. Teyit, bir sosyal girişim olarak sürdürülebilir bir yapı altında büyük bir hedefe doğru planlı, adım adım ilerlemeyi anlamlı buluyor. Yaklaşık beş senedir bireyler ve kurumlar nezdinde dönüşümü tetikleyecek hamlelerle, bilgi ekosisteminde sistemik bir değişim hedeflediğini göstermeye çalışıyor.
0
13,302
2020 yılını sosyal etki odaklı bir dizi çalışmayla geçirdik. “Teyit etkisi” dizisinin bu son yazısında, bağımsız sosyal etki danışmanı Tuba Emiroğlu’nun katkısıyla hazırlanan ve serinin önceki yazılarında kısaca anlatılmaya çalışılan tüm bu çalışmaları bütüncül bir yaklaşımla değerlendirmeye çalışacağız. Kafamızdaki sorular şunlar: Tüm bu çalışmalar bize ne gösterdi? Teyit’in etki alanını genişletmeye yönelik stratejiler nerelere odaklanmalı? Teyit nerede eksik kalıyor, neyi yanlış, neyi doğru yapıyor? Teyit’in sosyal etkisine ulusal ölçekten baktığımızda ne görüyoruz?
0
13,303
Uluslararası Doğruluk Kontrolü Ağı (IFCN) tarafından her yıl düzenlenen Global Fact’in 11’incisi bu yıl Bosna Hersek’in başkenti Saraybosna’da düzenlendi. 26-28 Haziran tarihleri arasındaki zirveye dünyanın dört bir yanından 500’den fazla teyitçi katıldı. 
0
13,304
Yazı işlerinde tantanasız olduğunu varsaydığımız olağan bir gün. 09.30 itibariyle ekran başındayız. Bildirimler, kullandığımız programlardan gelenler, Teyit yazarlarının taramaları ve sosyal medyada denk gelip şüphelendiğimiz içeriklerden oluşan havuz dolmaya yüz tutmuş. Yazı İşleri Sorumlumuz Emre ile birlikte her bir vakanın tek tek üzerinden geçmeye başlıyoruz. Kararlar verildikten sonra her bir konu incelenmesi için bir yazara atanıyor. Gelen içerikler kontrol ve ikinci kontrol sonrası yayına hazırlanıyor. Tamamlanabilenler yayınlanıyor ve ardından da sosyal medya hesaplarımızda paylaşılıyor. 
0
13,305
Bundan beş buçuk yıl önce Teyit’in internet sitesinin yayına başladığı zamanları hatırlıyorum. Sade bir tasarım, analizlere girdiğinizde karşınıza çıkan doğru yanlış ibareleri ve yayına başladığında neredeyse her içerik sitesinin altyapısını oluşturan Wordpress üzerine kurulu bir yapı. 
0
13,306
Twitter’da dolaşırken “skandal” bir tweet ile karşı karşıya geldiğinizi farz edin. Tweeti takipçilerinizle paylaşmak için alıntılayarak retweetlediniz. Aynı şeyi yüzlerce kullanıcı yaptı ve “skandal” tweeti atan siyasetçi ya da medya kuruluşu yaptığı hatanın farkına varıp tweeti sildi.
0
13,307
2021’in ilk günlerinde ABD kongresini basan aşırı sağ grupların yanlış bilgilerin etkisi altında kalmaları, pandemi boyunca aşıya ve alınan tedbirlere karşı aşırı güvensizlik, modern tıbba ve faydalarına dair komplo teorileri, bu alanda çalışan gazeteciler ve bilim insanlarının yanıltıcı bilgilerle itibarsızlaştırılmaya çalışılması, dijital gettolaşma ve yankı fanusları arasındaki sınırların giderek açılması, yüz yüze iletişimin yerini alan dijital iletişimin hepimizi kamusal birer figür haline getirmesi, veri ihlalleri, bilgi gürültüsü, akıllı telefonlarla ilişkilenirken maruz kaldığımız bilişsel sorunlar, devletlerin dijital gözetim mekanizmaları…
0
13,308
Bu içerik ilk kez "Meet the 2017 International Fact-Checking Network fellows" başlığıyla Poynter arafından 19 Eylül 2017 tarihinde yayınlanmış ve Gizem Dikmen tarafından düzenlenerek Teyit için çevrilmiştir.
0
13,309
Haziran 2015’te dijital çağda güven ve doğruluk üzerine farkındalığı artırmak ve yanlış haberlerle baş etmek için yol gösterici olmak amacıyla kurulan First Draft, 2017’de bu amaç doğrultusunda gerçekleştirilecek çalışmalar için yeni partnerleri bünyesine kattı.
0
13,310
26 Ekim 2016’dan bu yana güncel olarak internetteki şüpheli haberleri takip ediyor ve internet kullanıcılarını hangi haberin doğru, hangi haberin yanlış olduğu hakkında detaylı analizlerle bilgilendiriyoruz.
0
13,311
*Bu yazıda bahsedilen iş birliği, başladıktan kısa bir süre sonra son buldu.
0
13,312
teyit.org bir yıl boyunca kullanıcılardan topladığı şüpheli içeriklere dair ilk içgörü raporunu yayınladı. “İnternette nelerden şüphe ediyoruz?” başlığıyla yayınlanan rapor, teyit.org takipçilerinin doğruluğundan emin olamadığı, yanlış olduğunu düşündüğü veya gerçeğinin ne olduğunu bilmek istediği için gönderdiği 7 bin 628 mesajın verisiyle hazırlandı.
0
13,313
teyit.org, dünyanın önde gelen medya kuruluşlarından Poynter bünyesinde faaliyet gösteren Uluslararası Doğruluk Kontrolü Ağı (International Fact-Checking Network) tarafından yayınlanan İlkeler Kılavuzu’nu (Code of Principles) tanıyarak imzacısı oldu.
0
13,314
Sıradan bir günde internette dolaşırken, 1970’lerin popüler rock grubu Queen’in 1978'de Afyonkarahisar'da konser verdiğine dair anlatılara internette denk gelmeniz muhtemel. Bu efsane, Freddie Mercury ile ilgili anılardan grubun Afyon kaymağına olan düşkünlüğüne kadar çeşitli anektodlarla birlikte anlatılıyor. Öyle ki konsere şahit olduğunu ileri sürenler bile var.
0
13,315
Eleştirel düşünmenin bilgi ekosisteminin ortak değeri olduğu bir çağın oluşumuna katkıda bulunmak için çıktığımız yolculukta sekiz yılı geride bıraktık.
0
13,316
Sosyal medyada gezerken hangi reklamları göreceğinize, iş başvurunuzun nasıl değerlendirileceğine veya YouTube’da bir şeyler izlerken bir sonraki videonun ne olacağına karar veren bir kara kutu var: Algoritmalar.
0
13,317
Yanlış bilgiyi yalnızca üretimindeki niyete ya da ya da bir niyetin olmayışına bakarak tasnif etmek ne kadar mümkün? Sahte bir içeriği üretip yayan aktörleri ve özelliklerini ne kadar tanıyabiliyoruz? Peki bir de kılık değiştirerek kendilerinden farklı maskeler takıyorlarsa şüphe kasımızı nasıl çalıştırabiliriz?
0
13,318
Telefonunuza günde kaç bildirim geliyor, mail kutunuzda yanıtlanmayı bekleyen e-posta sayısı kaç? Yalnızca bir kaydırmada X akışınızda kaç farklı paylaşıma denk geliyorsunuz? Ve daha da önemlisi, tüm bu bilgi akışında zihninizi olabildiğince berrak tutabildiğinizi hissedebiliyor musunuz?
0
13,319
Adını Amerikan yapay çim markası AstroTurf'den alan Astroturfing kavramı, genellikle bir politika, birey ya da bir ürünün toplumda yeterince destek görmediği durumlarda, sanki büyük bir taban desteği varmış gibi bir izlenim yaratma çabasını ifade ediyor.
0
13,320
Yanlış veya yanıltıcı bilgilerin ağızdan ağza, medya veya başka yollarla yayılması yeni bir durum değil. Ancak teknolojinin geçirdiği değişim, hem geleneksel hem de sosyal medyaya erişimin artması ve insanların bilgiyle etkileşim biçimlerindeki değişiklikler, yanlış bilginin daha önce görülmemiş bir hız ve ölçekte yayılmasına neden oluyor. 
0
13,321
Bilgi doğası gereği sosyal. Bilginin anlam kazandığı yer de yine sosyal bağlamlar ve ilişkiler olarak kabul ediliyor. Bu nedenle, bilginin şekillendirdiği ilişkileri, bilgiye erişim engellerini, zorluklarını ve ihtiyaçlarını anlamak için geniş ve evrensel bir çerçeveye ihtiyaç var. Bu sınırları her daim değişen çerçevenin ismi ise bilgi ekosistemi.
0
13,322
Artık dünyanın dört bir yanında olan biten her şeyden hızlıca haberdar olabiliyoruz. Bir sürü kaynaktan durmaksızın bilgi akıyor. Sosyal veribilim profesörü Dr. Sune Lehmann içinde bulunduğumuz bu durumu şöyle tanımlıyor: “Şu an yangın hortumundan su içiyor gibiyiz, çok fazla geliyor” (sf. 39). 
0
13,323
Fransa'daki Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi'nden (CNRS) araştırmacı Wim De Neys ve meslektaşları 248 Fransız üniversite öğrencisine basit iki soru yöneltti:
0
13,324
"Hepimiz ciddi bir hata yapmak üzere olduğumuzda yüksek sesle çalan bir uyarı ziline sahip olmak isteriz, ancak böyle bir zil mevcut değil."
0
13,325