text
stringlengths
86
266
audio
stringlengths
27
27
اعتماد براش حتی از منابع طبیعی هم مهم‌تره از سطح آموزش هم مهم‌تره اونجایی که سطح اعتماد بالاست مثل ژاپن مثل آلمان بازارها آرام می‌شن بازارها متعادل می‌شن
audios/merged_f04_00025.wav
یه کاری می‌کنه که بحران‌ها حتی توش قابل پیش‌بینی‌ان ولی جای دیگه‌ای مثل آمریکای لاتین مثل اقتصادهای در حال توسعه نوسان‌ شدید بی‌ثباتی اینا می‌تونه به‌خاطر نبود اعتماد
audios/merged_f04_00026.wav
باعث فرار سرمایه بشه و باعث این بشه که رشد پایدار نباشه حتی وقتی که به‌وجود می‌آد واسه همین می‌گن یه جایی مثل ژاپن می‌بینی مثلا یه بانک بزرگی ورشکست می‌شه بورس سقوط می‌کنه بعد برمی‌گرده
audios/merged_f04_00027.wav
کلید این تفاوت در اعتماد داشتنه جایی که اعتماد نیست در واقع هیچ سیاستی نمی‌تونه راحت کار بکنه حالا ولی گفتیم این بازارها خودشون درست شدن بدون دخالت دولت
audios/merged_f04_00028.wav
ولی خب اینطوری نموند که دولت‌ها آمدن تو بازی هم پول وسوسه‌شون کرد هم از اون‌ور ترس از بی‌نظمی وقتی که حجم معاملات بزرگ شد آدما از شهرای مختلف کشورای مختلف وارد شدن
audios/merged_f04_00029.wav
نشون می‌داد که بازار بترکه بریزه ممکنه کل اقتصاد و کل جامعه آسیب ببینه ازش مخصوصا که اینطوری هم شده بود که مردم داشتن پس‌اندازشون رو می‌آوردن توی بازار
audios/merged_f04_00030.wav
و اون‌وقت یعنی بحران می‌تونه تبدیل بشه به نارضایتی اجتماعی دولت می‌خواد نظم رو حفظ کنه و خودش هم بتونه حالا مثلا البته برای جنگ‌ها و پروژه‌هاش و اینا پول جمع کنه این شد که دولت‌ها اومدن توی بورس
audios/merged_f04_00031.wav
دولت بیاد بگه که من می‌خوام فلان پروژه رو اجرا کنم قراره سود هم بکنم توش خودم دارم می‌گم دیگه منو دولت انقدر می‌فهمم که قراره تو این پروژه سود کنم شما می‌تونی همین الان بیاین شریک بشین
audios/merged_f04_00032.wav
من قول می‌دم در آینده اصل پول و انقدر سود رو بهتون پس بدم این می‌شه اوراق قرضه‌ای که دولت می‌فروشه مردم می‌رن می‌خرن کی می‌خرن آدما اینو؟ وقتی که اعتماد داشته باشن دیگه
audios/merged_f04_00033.wav
وقتی که حساب‌ها شفاف باشه نهادهای ناظری وجود داشته باشن دولته کلاهبردار نباشه سابقه درست‌کاری داشته باشه این شرایط اگه باشه مردم می‌رن می‌خرن جمهوری ونیز در قرون وسطی
audios/merged_f04_00034.wav
ناوگان دریاییش رو اینطوری نگه‌داری می‌کرد اوراقی که حالا قابل معامله هم شدن از یه وقتی یعنی اونی که خریده بود اگر پول لازم بود اگر می‌خواست می‌تونست بره بفروشه به یکی دیگه
audios/merged_f04_00035.wav
یا جلوتر بیای قرن ۱۸ انگلیس با فرانسه در جنگ بود در جنگ طولانی بود هزینه‌های این جنگ رو بریتانیا با فروش اوراق تامین کرد که خیلی نکته مهمیه
audios/merged_f04_00036.wav
چون وقتی دولتی داره اونقدر طولانی می‌جنگه جنگ سنگین می‌کنه از کجا پول بیاره؟ یه راهش اینه که مالیات ببنده دیگه هی مالیات تازه ببنده هی از مردم پولش رو بگیره می‌تونه هم بره قرض بگیره راه دیگرش هم اینه که بره اوراق بفروشه
audios/merged_f04_00037.wav
اوراق فروختن چیزایی پیش‌نیازهایی داره از جمله اعتماد به نهادهای مالی و اعتماد به قوانین و اینا که سرمایه‌گذار حاضر بشه پولش رو در اختیار دولت بذاره دیگه و اینا رو بریتانیا داشت
audios/merged_f04_00038.wav
و چون داشت می‌تونست اوراق بفروشه و چون می‌تونست اوراق بفروشه اوراق نرخ بهره‌ش پایین بود نسبت به این‌که مثلا بخواد بره قرض بگیره و از اون‌ور نارضایتی مردم هم ایجاد نمی‌کرد و این یعنی این‌که دولت بریتانیا
audios/merged_f04_00039.wav
راحت‌تر تامین سرمایه می‌کرد برای جنگ فرانسه درگیر مشکل بی‌اعتمادی بود باید با نرخ بهره بالا می‌رفت پول جور می‌کرد اینجاست که می‌فهمیم تاریخ رو باید چند بار بخونیم
audios/merged_f04_00040.wav
تا بهتر بفهمیم هر بار خوندن یه زاویه جدید ما داستان فرانسه رو دیدیم داستان جنگ‌های فرانسه و بریتانیا رو دیدیم داستان ناپلئون رو دیدیم شنیدیم اینو که هزینه‌های سنگین جنگ فرانسه رو له کرد
audios/merged_f04_00041.wav
دولت ورشکسته شد اصلا یکی از زمینه‌های انقلاب فرانسه این بود ولی خب یه سوالی که من اون موقع عقلم نرسید بپرسم الان می‌تونم بپرسم اینه که جنگ با انگلیس بود دیگه چطور این هزینه‌ها دولت انگلیس رو ورشکسته نکرد؟
audios/merged_f04_00042.wav
و الان اینو می‌دونم که یه جوابش می‌تونه این باشه در جنگ سنگین دولت انگلیس ورشکسته نشد به‌خاطر این‌که پول رو با بهره کمتری داشت می‌گرفت چون به کمک بازار بورس و سرمایه
audios/merged_f04_00043.wav
دهه‌ها جنگ پرهزینه رو با نرخ بهره نسبتا پایین جلو برد فرانسه چون اعتماد رو نداشتن چون نهادهای شفاف رو نداشتن اینا همین جنگ‌ها بردش به بحران‌های مالی و تورم‌های عجیب
audios/merged_f04_00044.wav
و نهایتا بحران سیاسی طولانی شد پرده اول ولی دیدیم بورس خودش درست شد بازار درستش کرد قبل از این‌که دولت باشه اعتماد چقدر توش مهم بود و درسته که راهی بود بورس برای…
audios/merged_f04_00045.wav
راهی شد وقتی دولت اومد توش برای تامین مالی جنگ و استعمار و اینا اینا ولی مهم‌تر از اینا قبل از اینا اعتماد بود که باعث درست شدن این داستان شد تو پرده دوم در واقع نکته دومی‌ که می‌خوایم بگیم
audios/merged_f04_00046.wav
اونم نکته غریبه‌ای نیست ما قبلا هم دیدیم که بورس همیشه داستان گل و بلبل نیست دوره‌های مشکل و گرفتاری و اینا داره حباب‌هایی داره که ترکیدن بحران‌های مالی داره و نکته مهم و اساسی در بازار اینه که
audios/merged_f04_00047.wav
یه چیزی نیست که بگیم همیشه منطقیه همیشه عرضه هست و تقاضا هست و قیمت رو تعیین می‌کنه، نه توی بازار متغیرهای روانی هم هستن برای همین قیمت همیشه از ذهنیت جمعیت
audios/merged_f04_00048.wav
ذهنیت جمعی و ذهنیت روانی و اینا تصمیم می‌گیره یه نمونه معروفش همون قصه معروف گل لاله‌ست در هلند در هلند قرن ۱۷ اوایل دهه ۱۶۳۰ جمهوری هلند در اوج عصر طلاییه
audios/merged_f04_00049.wav
بندرها پرن کانال‌های آمستردام پر پوله گل لاله که تازه از عثمانی رسیده اروپا و اینا یه کالای زینتی بوده کم‌کم شده یه دارایی کمیاب قیمتا رفته بالا
audios/merged_f04_00050.wav
یه قیمت‌های افسانه‌ای پیدا کرده دیگه پول‌دارای هلند خل شدن دیگه پیش‌خرید می‌کنن پیاز گل لاله رو انقدر بادفروشی واقعیه دیگه یه چیزی رو دارن می‌خرن می‌فروشن که هنوز وجود نداره که هیچی
audios/merged_f04_00051.wav
وجود هم داشته باشه پیاز گل لاله‌ست به قیمت یه خونه می‌خرین می‌فروشین؟ ولی همه دارن می‌خرن که گرون‌تر بفروشن و این نسخه بحرانه چون تمام این سیستم کار می‌کنه کار می‌کنه کار می‌کنه
audios/merged_f04_00052.wav
تا اون لحظه‌ای که خریدار بعدی پیدا نشه یه روز که بشه که یکی حاضر نشه بخره همه چی ممکنه بریزه تقاضای یهو می‌شکنه حباب می‌ترکه قیمت‌ها می‌افته بعد حالا اختلاف‌ها می‌زنه بالا
audios/merged_f04_00053.wav
یه بحران بزرگی می‌شه قصه خیلی عجیبیه یه بار یه ویدیو درباره‌ش ساختیم پیشنهاد می‌کنم که ببینین داستانش خیلی تاثیر کلان اقتصادی نداره ولی تاثیر نمادین بزرگی داره در حافظه بازار
audios/merged_f04_00054.wav
یه نمونه‌ای شد گل لاله از این‌که روایت می‌تونه حباب بسازه یک نه جمعی می‌تونه یهو همه چیو هوا کنه می‌تونه یه حبابی با امید شروع شه
audios/merged_f04_00055.wav
با طمع اوج بگیره گنده شه و بعد با وحشت بریزه همه اینا احساساته یه چرخه شومی‌ از احساسات انسانیه ترس از جا موندن هست امید به سود هست اعتماد به جمع هست و وحشت از باخت
audios/merged_f04_00056.wav
از این نمونه‌ها تو تاریخ بازم هست در انگلستان قرن ۱۸ شرکت دریای جنوب درست شد که وای ما می‌ریم آمریکای جنوبی چه تجارت سودآوری می‌خوایم بکنیم دولت هم بدهیش بالا بود گفتش که منم انحصار تجارت با آمریکای جنوبی رو می‌دم به شما
audios/merged_f04_00057.wav
شما بیاین یه بخشی از بدهی ملی بریتانیا رو اصلا بر عهده بگیرین تجارت آمریکای جنوبی هم که می‌گیم جهت اطلاع یه بخش پرسودش تجارت برده‌ست دیگه و اینجا یه روایت بزرگی شروع شد از شایعات و تبلیغات و
audios/merged_f04_00058.wav
بعد معلوم شد که تجارت آمریکای جنوبی به این راحتیا هم نیست و افتاد برق‌آسا سقوط کرد هزاران سرمایه‌گذار از اشراف و درباری و آدم عادی و اینا
audios/merged_f04_00059.wav
زمین‌‌گیر شدن در این حباب یک موج رسوایی درست شد و آخرش اتفاقی که آخرش افتاد مهمه چون اتفاقی که آخرش افتاد اتفاقیه که مدام در طول تاریخ بورس تکرار شده آخرش اصلاح قوانین
audios/merged_f04_00060.wav
و اون موقع سیاست قانون باید بیاد وسط درستش کنه چون اگه نکنه اعتماد عمومی‌ از دست می‌ره اعتماد اگر طولانی سنگین آسیب ببینه
audios/merged_f04_00061.wav
دیگه درست کردنش راحت نیست دیگه ممکنه همه چی از دست بره قوانین رو که عوض کردن می‌گن بعد از این داستان تو انگلیس شرکت درست‌کردن سخت شد مجوز جدید گرفتن خیلی سخت شد که اعتماد رو بتونن برگردونن
audios/merged_f04_00062.wav
باز دوباره انگلیس چند دهه بعد داستان شیدایی راه‌آهن رو داشت راه‌آهن همه می‌گفتن وای این تکنولوژی روزه چی می‌خواد بشه چی می‌خواد بشه چی می‌شه روزنامه‌ها پر نقشه‌هایی بود که نشون می‌داد خطوط راه‌آهن می‌خواد همه شهر و روستاها رو به‌هم وصل کنه
audios/merged_f04_00063.wav
سرمایه‌گذارا هم گفتن این فرصت قرنه همه پس‌اندازا رو بیارین بریزین این تو پارلمان انگلیس هم اومد وسط یک سال ۲۶۰ تا مجوز خطوط تازه راه‌آهن صادر کرد واقعیت اینطوری نشد
audios/merged_f04_00064.wav
یعنی هزینه‌ها خیلی از پیش‌بینی‌ها بالاتر بود پروژه‌ها زمین‌گیر شدن شرکت‌ها افتادن به رقابت با هم یک‌سومش حداقل هیچ‌وقت ساخته نشد در نتیجه خیلی از شرکت‌ها اصلا قبل از این‌که کار رو شروع کنن
audios/merged_f04_00065.wav
ورشکست شدن یا اصلا طرح‌شون فقط رو کاغذ موند و جلو نرفت و در نتیجه معلوم شد خیلی از اینایی که سهام خریدن سودی نخواهند کرد یا اگر هم سود بکنن اونقدری که فکر می‌کردن نمی‌کنن قیمت سهام افتاد
audios/merged_f04_00066.wav
چنان افتاد که هزاران خانواده طبقه متوسط که تازه اومده بودن دنیای سرمایه‌گذاری پس‌انداز عمرشون رو آورده بودن دیدن همه‌ش از دست رفت بحران اینطوری دیگه بحران عدد و نمودار نیست دیگه
audios/merged_f04_00067.wav
یه بحرانیه که امیدی که به تکنولوژی بسته بودن یهو از بین رفت نا امید شد یا جلوتر بیای تو آمریکا هم اول قرن بیستم باز یه دوباره یه سری بازار هست خیلی بزرگتر از قبل
audios/merged_f04_00068.wav
دنیای خیلی وصل‌تر از قبل که توش دیگه وقتی یه جایی بازار بیوفته فقط همون گل لاله نیست که بگی آمستردام افتاد شیدای راه‌آهن نیست که بگی فقط تو بریتانیاست الان دیگه بیفته تو قرن بیستم
audios/merged_f04_00069.wav
حتی همون اول قرن بیستم موجش همه جا می‌ره وال‌استریت در ۱۹۲۹ اینطوری شد سال‌ها رونق اقتصادی و رشد سریع صنایع و اعتماد عمومی‌ به بازار و اینا کاری کرده بود مردم پول قرض می‌کردن می‌آوردن تو بورس
audios/merged_f04_00070.wav
بانک‌ها هم راحت وام می‌دادن با اعتبار خرید و فروش می‌شد سهام قیمت‌ها هی می‌رفت بالاتر هی می‌رفت بالاتر بعد ورق برگشت ورق که برگشت فروش وحشت‌زده شروع شد ظرف چند روز ارزش بازار نصف شد
audios/merged_f04_00071.wav
یه طوری که دیگه فقط سهام‌دار نبود که زمین خورد بانک‌ها ورشکست شدن کارخونه‌ها تعطیل شدن موج بیکاری گرفت آمریکا رو محدود هم به نیویورک نموند به اروپا گرفت و به همه جا گرفت و دنیا فهمید که بازارهای مالی دیگه مرز ندارن
audios/merged_f04_00072.wav
وال‌استریت بریزه ممکنه که همه جا بریزه همه جا تکون بخوره از دل این سقوط چی دراومد؟ نهادهای ناظری دراومد که دیگه موندگار شد مثل صندوق بین‌المللی پول مثل بانک جهانی
audios/merged_f04_00073.wav
از دل هر کدوم از این بحران‌ها یک‌سری دستگاه‌های نظارتی جدید، یه سری سیستم سال ۲۰۰۰ باز دوباره تکنولوژی، اینترنت روایت بزرگ این بود که اصلا اسم شرکتت اینترنتی باشه
audios/merged_f04_00074.wav
دیگه سرمایه‌ها می‌آن سمتت ارزش‌گذاری‌های واقعا دیوانه‌وار و سرمایه‌گذارهایی که فکر می‌کنن مثل همیشه فکر می‌کنن این بار فرق می‌کنه این واقعا داستان شبیه اون داستان نیست باد می‌شه باد می‌شه باد می‌شه
audios/merged_f04_00075.wav
حباب دات کام می‌ترکه یه طوری می‌ترکه که خیلی از شرکت‌ها محو می‌شن میلیاردها دلار سرمایه دود می‌شه دود می‌شه می‌ره نمونه نزدیک‌ترش به ما سقوط ۲۰۰۸ بازار مسکن آمریکا
audios/merged_f04_00076.wav
بحران بزرگی که پس‌لرزه‌هاش واقعا نظم دنیا رو عوض کرد وضع سیاسی دنیای امروز و ۲۰۲۵ رو تحلیل که می‌کنن می‌گن دنیا داره از جهان تک‌قطبی می‌ره به جهان چندقطبی و اینا
audios/merged_f04_00077.wav
خیلی‌ها نقطه عطف این داستان رو می‌برن بعد از اون بحران مالی می‌گن وقتی بازارهای مالی آمریکا اونطوری ریختن که قابل تصور نبود دیگه بالانس در دنیا عوض شد
audios/merged_f04_00078.wav
چین از اون به بعد رویکردش تغییر کرد تا اون موقع سال‌ها روایت این بود که مسکن هیچ‌وقت نمی‌ریزه خونه همیشه می‌ره بالا وام‌های پرریسک رو بسته‌بندی می‌کردن دوباره می‌فروختن
audios/merged_f04_00079.wav
دوباره بسته‌بندی می‌کردن در یه قالب دیگه می‌فروختن تو اون فیلم The Big Short نشون می‌داد دیگه خیلی جاهای دیگه هم نشون دادن بعد واقعیت اومد جلو که آقا خیلی از این وام‌گیرنده‌ها قسط‌هاشون رو نمی‌تونن بدن
audios/merged_f04_00080.wav
و وقتی که این دراومد کل سیستم مالی جهان لرزید بازار مسکن یه طوری افتاد که اعتماد به ساختار مالی کل دنیا ترک خورد و اینا رو هر کدومش رو از اون لاله هلند و
audios/merged_f04_00081.wav
دریای جنوب و راه‌آهن و اینترنت و حباب دات کام و ۲۰۰۸ و همه رو نگاه کنی الگو از یه نظرایی شبیه همه یه موجی از خوش‌بینی و اعتماد بیش از حده
audios/merged_f04_00082.wav
بعد شکه آخرش هم ترس و وحشته و تو همه اینا یه چیزی که نقش خیلی مهمی‌ داره روایته یعنی این‌که نوسانای قیمتی رو بخوای بفهمی داده‌های بنیادی مهمه روایت‌ها و ریتم انتشارشون هم مهمه
audios/merged_f04_00083.wav
اون اعتمادی که گفتیم سرمایه نامرئیه می‌تونه از داده‌ها و تحلیل بیاد و بشه مثلا سوخت سرمایه‌گذاری پایدار می‌تونه هم از شایعه از هیجان از روایت تغذیه شده باشه
audios/merged_f04_00084.wav
و اون وقت دیر یا زود تبدیل بشه به توهم بشه ورودها، خریدهای بی‌محابا و بعد خروج‌ها و فروش‌های وحشت‌زده سختیش هم اینه که از قبل معلوم نیست که کی کدومه که
audios/merged_f04_00085.wav
در ۲۰۰۸ خیلیا مطمئن بودن که مسکن هیچ‌وقت نمی‌ریزه همون‌طور که خیلیا مطمئن بودن که راه‌آهن فقط رو به جلوئه آینده مال راه‌آهنه همون‌طوری که می‌گفتن آقا پیاز گل لاله
audios/merged_f04_00086.wav
یه خونه‌ چیه دو تا خونه هم یارو ممکنه می‌گفت بیارزه شک ندارن که دارن بر اساس عقل تصمیم می‌گیرن ما الان می‌دونیم که اینا رو موج روایت گرفته بود چون یاد گرفتیم که بازارها فقط آینه واقعیت‌های اقتصادی نیستن
audios/merged_f04_00087.wav
بازار همیشه آینه اون داستان‌هایی که مردم دارن درباره آینده تعریف می‌کنن هم هست اگر روایت غالب امیدبخش باشه قیمت‌ها می‌رن بالا
audios/merged_f04_00088.wav
آقا این فناوری دنیا رو عوض می‌کنه مسکن همیشه برنده‌ست اینا قیمت رو می‌بره بالا اگه روایت غالب منفی بشه همون بازار می‌تونه برگرده یه کتاب خیلی جالبی ما کار کردیم توی بی‌پلاس خلاصه‌اش رو
audios/merged_f04_00089.wav
اقتصاد روایی اونجا توضیح می‌داد که اگه این روایت‌های جمعی رو نفهمیم بازارها رو درست نمی‌فهمیم قیمت‌ها فقط با صورت‌های مالی حرکت نمی‌کنن با این قصه‌هایی که باور می‌کنیم هم تکون می‌خورن
audios/merged_f04_00090.wav
رسانه‌ها هم می‌تونن هم اعتماد بسازن هم بی‌اعتمادی بسازن و هم از یک فاز اعتماد برن به فاز بی‌اعتمادی با یه بشکن زدن در یک حرکت و شما جا می‌مونی ازش
audios/merged_f04_00091.wav
این درس اقتصاد روایی هم می‌تونم بگم درس دومیه که از مرور داستان بورس و تاریخش می‌گیریم درس سوم می‌رسه به اونجایی که دولت وارد شد گفتم دولت تو اینا وارد می‌شه از یه جایی وارد می‌شه
audios/merged_f04_00092.wav
این‌که کی وارد می‌شه؟ چطوری وارد می‌شه؟ چرا وارد می‌شه؟ این باز فرق می‌کنه گفتیم وقتی که بازار از ریل خارج می‌شه بحران اعتماد درست می‌شه دولت می‌آد وسط تو انگلیس بعد از حباب دریای جنوب
audios/merged_f04_00093.wav
مدتی ثبت شرکت سخت شد بعد از شیدایی راه‌آهن دولت اومد وسط قوانین حسابداری رو سخت‌تر کرد از همه‌ش ولی گنده‌تر که می‌خوایم یه خرده روش زوم کنیم داستان رکود بزرگه
audios/merged_f04_00094.wav
بحرانی که توش چند تا بانک و تراست و اینا ورشکست شدن و برای چند هفته می‌گن نقدینگی در نیویورک قفل شد توی دنیایی هم هستیم که هنوز نهاد مرکزی نیست که مثلا بحران رو مدیریت بکنه
audios/merged_f04_00095.wav
بعد فهمیدن همه که کشور یک نهاد رسمی‌ دائمی می‌خواد که نقدینگی رو مدیریت کنه بحران رو کنترل کنه این شد که فدرال رزرو اکت تصویب شد
audios/merged_f04_00096.wav
در دسامبر ۱۹۱۳ فدرال رزرو به دنیا اومد این نهاد تازه‌ای بود و این نهاد بعدا در بحران ۱۹۲۹ خیلی نقش مهمی‌ داشت تقریبا می‌شه معادل بانک مرکزی ما اینطوری که من بی‌سواد می‌فهمم
audios/merged_f04_00097.wav
تو آمریکا فدرال رزرو زیرمجموعه دولت نیست از این نظر که استقلال داره انقدر استقلال داره که حتی وقتی رئیس‌جمهوری مثل ترامپ جلوی دوربین فشار می‌آره
audios/merged_f04_00098.wav
رئیس فدرال رزرو زیر بار نمی‌ره که مثلا نرخ بهره رو بیاره پایین مقاومت می‌کنه ما دیدیم دیگه مقاومت کردن در مقابل ترامپ کار راحتی نیست مثل شاه اداره می‌کنه کشور رو
audios/merged_f04_00099.wav
ترامپ باید فشار بیاره که اون نهایتا قانع بشه که بیاره پایین باید مکانیزم‌های دیگه رو استفاده کنه که بتونه اینو به اون سمت ببره در نهایت می‌آره پایین نرخ بهره رو ولی وقتی که خود فدرال رزرو تشخیص می‌ده
audios/merged_f04_00100.wav
نه وقتی که کاخ سفید می‌خواد این برای ما ممکنه عجیب باشه چون در نگاه ما رئیس بانک مرکزی یکیه مثل هر مقام دولتی دیگه دیگه یا دولت می‌گه این کار رو بکن می‌کنه دیگه اگه نکنه برش می‌داره یکی دیگه رو می‌ذاره که بکنه اما ریشه تاریخی فدرال رزرو رو که ببینیم
audios/merged_f04_00101.wav
معلوم می‌شه چرا باید مستقل باشه اصلا برای این‌که وحشت مالی رو مدیریت کنه برای این‌که اعتماد عمومی‌ بازسازی بشه ساخته شده اگر این سیاسی بشه اعتماد از دست می‌ره
audios/merged_f04_00102.wav
در سال‌های رونق سیاست پولیش باعث شده بود نقدینگی زیاد بشه بازار سهام با اعتبار ارزون داغ بشه بعد ۱۹۲۹ که سقوط بازارا شروع شد فدرال رزرو نتونست جلوی بحران رو به موقع بگیره
audios/merged_f04_00103.wav
بانک‌ها ورشکست شدن مردم صف کشیدن برن سپرده‌هاشون رو دربیارن اینم نقشش به عنوان وام‌دهنده نهایی خوب بازی نکرد به جای این‌که بتونه جلوی دومینو ورشکستگی رو بگیره خلاصه کاری کرد که موج بحران عمیق‌تر شد
audios/merged_f04_00104.wav
بانک‌های بیشتری ورشکسته شدن سپرده‌های میلیون‌ها نفر دود شد بیکاری بالا رفت و این شد یه نقطه عطفی برای اقتصاد آمریکا تا قبل از این می‌گن وال‌استریت عملا نظارت موثری روش نبود
audios/merged_f04_00105.wav
بانک‌های تجاری با سپرده‌های مردم ماجراجویی می‌کردن افشای اطلاعات و Insider trading و اینا چارچوب روشنی قوانین قابل اجرایی نداشت خیلی
audios/merged_f04_00106.wav
ولی اون سقوط این خلا نهادی رو لختش کرد و بعدش یک معماری تازه‌ای آمد وسط یه سری ترمز نهادی درست شد که جلوی تکرار اون فاجعه گرفته بشه
audios/merged_f04_00107.wav
یعنی دیدن که آزادی اقتصادی بی‌قاعده چیز خطرناکی می‌تونه بشه آمریکایی که سال‌ها به عدم مداخله افتخار می‌کرد یهو دیدن نه ترمز نهادی نباشه
audios/merged_f04_00108.wav
لازم بود که این جا بیفته که ما شفافیت و مقررات تازه لازم داریم خیلی از اقتصاددان‌ها بعدا گفتن که این بحران بیش از این‌که حرص و طمع سرمایه‌گذار باعثش شده باشه
audios/merged_f04_00109.wav
اصلا خطای سیاست پولی بود فدرال رزرو به وظیفه‌ش درست عمل نکرد که اینطوری شد می‌گفتن مداخله دولت باید باشه منتها باید ترمز اضطراری باشه نباید اینطوری باشه که دولت بیاد بشینه پشت فرمون
audios/merged_f04_00110.wav
باید یه نهاد ناظری باشه که هر وقت لازم شد که وقتای کمی هم هست دخالت کنه خطاش وقتیه که این دخالتش رو انقدر زیاد بکنه که بیاد بشه بازیگر دائمی یه مثالی که اینجا می‌زدن گفتن
audios/merged_f04_00111.wav
مثل ماشین آتش‌نشانیه ماشین آتش‌نشانی وقتی لازمه باید بیاد آتیش رو خاموش کنه ولی نباید پارکش کنی وسط چهارراه همین‌طوری اونجا بمونه راه رو ببنده و اینم باز دوباره ما رو برمی‌گردونه به همون داستان اعتماد
audios/merged_f04_00112.wav
در طول قرن بیستم به مرور مردم عادی هم وارد بازار شدن قبلش حالا بیشتر تالار سهام میدان بازی بانک‌ها و شرکت‌ها و اینا بود ولی دهه ۳۰ به بعد دیگه صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک و
audios/merged_f04_00113.wav
طرح‌های بازنشستگی مبتنی بر سهام و بعد دیگه حالا صندوق‌های بازنشستگی و انواع سهامدارای خردی که اومدن وسط میلیون‌ها خانواده‌ای که تحلیل‌گر حرفه‌ای نبودن
audios/merged_f04_00114.wav
ولی اومدن توی بازار سهام مستقیم در سود شریک شدن از اون طرف نوسان‌ها رو هم سیاسی کردن لحظه‌ای که پس‌انداز بازنشستگی و پول دانشگاه و
audios/merged_f04_00115.wav
بیمه درمانی خانواده‌ها گره خورد به عملکرد بازار یعنی دیگه از اینجا به بعد هر سقوط بزرگی خیلی بیش از این‌که یه موضوع فنی باشه یه مسئله عمومیه مسئله سیاسیه
audios/merged_f04_00116.wav
دولت آمد دوباره اون ضربه‌ای رو که به اعتماد عمومی‌ خورده بود حالا نمی‌دونم فعلش رو چی بگم چون اومد که جبران کنه نمی‌تونیم مطمئن بگیم که جبران کرد یا نکرد چون واقعا بحث هست که بعد از نزدیک دو دهه
audios/merged_f04_00117.wav
ترمیم شده یا نشده واقعا؟ درست شده یا نشده؟ اون کارها درست بود یا نبوده؟ ولی حداقلش اینه که ما می‌دونیم تلاش برای درست کردن این بود دخالت‌های دولت رو دیدیم به عنوان درس سوم که چطوری بوده و چطوری باید باشه
audios/merged_f04_00118.wav
نکته چهارم نکته‌ایه که برای ما خیلی احتمالا می‌تونه جالب باشه اونم این‌که آیا بورس همه جا نردبان صنعت شده؟ یعنی همه جا واقعا باعث توسعه شده یا نه؟ جواب خب اینه که نه
audios/merged_f04_00119.wav
در هر دو در کوالالامپور و در بوئنوس آیرس تالار شلوغه شرکت‌های تازه می‌آن رو تابلو پول تازه می‌آد تو بازار ولی اینا دوجور دنیای مختلفن این‌که هر کی بورس داشته باشه یه مسیر رو نمی‌ره
audios/merged_f04_00120.wav
مخصوصا اینا چون هی از نیمه قرن بیستم بورس‌های ملی راه افتادن هی سرمایه جذب کنیم و مردم رو در مالکیت بنگاه‌ها شریک کنیم و بار بودجه دولت رو سبک کنیم و اینا
audios/merged_f04_00121.wav
خیلی گسترده شد جاهای مختلف برای همین می‌شه داستان بورس رو کشورهای متفاوت دید دید که چه نتیجه‌هایی گذاشته کره و مالزی که می‌گیم اینا جاهایی‌ان که بورس اومد وسط معماری توسعه کنار سیاست صنعتی
audios/merged_f04_00122.wav
کنار اون قواعد روشنی که واسه سرمایه‌گذاری گذاشتن واسه گزارش‌دهی مالی گذاشتن و اینا با دستکاری قیمت مقابله کردن ارتباط بازار اولیه و بازار ثانویه رو واقعی نگه داشتن
audios/merged_f04_00123.wav
همه اینا چیزایی که می‌گن لازمه برای این‌که بورس درست کار کنه بورس سئول بعد از ۲ دهه شد یکی از لنگرهای تامین مالی تولید و صادرات بورس کوالالامپور دیگه تابلوی قیمت نبود
audios/merged_f04_00124.wav