it stringlengths 2 914 | pl stringlengths 1 915 |
|---|---|
Siete tutti molto aperti all ' esperienza , e sembra che abbia anche un buon sapore . Siete epicurei . | Wszyscy jesteście otwarci na doświadczenia , a oprócz tego wydaje się , że może być smaczna , a wszyscy jesteście smakoszami . |
Comunque , torniamo alla pillola rossa . | Tak więc , wybierzmy czerwoną pigułkę . |
Studiamo un po ' la psicologia morale e vediamo dove ci porta . | Dowiedzmy się więcej o psychologii moralności i zobaczmy , dokąd trafimy . |
Partiamo dall' inizio . | Zacznijmy od podstaw . |
Che cos' è la moralità e da dove viene ? | Czym jest moralność i skąd się bierze ? |
L' idea più sbagliata nell' ambito della psicologia è che la mente , alla nascita , sia una tabula rasa alla nascita . | Najgorszym pomysłem w całej psychologii jest to , że umysł zaraz po urodzeniu jest pustą kartką . |
La psicologia comportamentale ha dimostrato che i bambini vengono al mondo sapendo già molte cose del mondo fisico e di quello sociale e sono programmati per imparare certe cose con facilità e altre cose con difficoltà . | Psychologia rozwojowa wykazała , że przychodzące na świat dzieci od początku dużo wiedzą o fizycznych i społecznych realiach świata i są tak zaprogramowane , by było im łatwiej uczyć się jednych rzeczy , a innych trudniej . |
La migliore definizione di innatezza che mi sia mai capitata di leggere è una che mi chiarisce tante cose ... è del neuroscienziato Gary Marcus . | Najlepsza definicja cech wrodzonych , którą znam - i która tłumaczy wiele spraw - pochodzi od badacza mózgu , Gary ' ego Marcusa . |
Dice : " L' organizzazione iniziale del cervello non dipende così tanto dall' esperienza . | Powiedział : " Początkowa organizacja mózgu nie zależy od doświadczenia . |
La natura fornisce una prima stesura , che poi l' esperienza ritocca . | Natura dostarcza szkic , który doświadczenie potem poprawia . |
Innato non significa immodificabile , significa organizzato prima dell' esperienza . " OK , allora cosa c' è sulla prima stesura della mente morale ? | ' Wbudowane ' nie oznacza ' nieplastyczne ' , a ' zorganizowane pierwotnie w stosunku do doświadczenia ' . " OK , więc czym jest szkic moralności mózgu ? |
Per scoprirlo , il mio collega Craig Joseph e io abbiamo consultato la letteratura antropologica sulle variazioni culturali della moralità , e la psicologia evoluzionista , cercando delle corrispondenze . | Aby to zbadać , ja i mój współpracownik , Craig Joseph , przebrnęliśmy przez literaturę dotyczącą antropologii , kulturowych różnic w moralności i psychologii ewolucyjnej , poszukując wspólnych idei . |
Quali sono i temi che ricorrono in tutte le discipline , | O jakich podobieństwach międzykulturowych , a nawet międzygatunkowych , |
comuni a tutte le culture e perfino a tutte le speci ? | mogą dyskutować ludzie zajmujący się całkiem różnymi dyscyplinami ? |
Ne abbiamo trovati cinque , che chiamiamo i cinque fondamenti della coscienza morale . | Znaleźliśmy pięć najczęściej występujących wspólnych punktów , które można nazwać pięcioma filarami moralności . |
La prima è dolore / affetto . | Pierwszym jest krzywda-opieka . |
Siamo tutti mammiferi qui , abbiamo un sacco di programmazione neurale e ormonale per stabilire legami con gli altri , volersi bene , provare compassione per gli altri , soprattutto i più deboli e indifesi . | Jesteśmy ssakami z masą neuronowego i hormonalnego oprogramowania , które sprawia , że tworzymy więzi z innymi , troszczymy się o nich , czujemy współczucie , szczególnie w stosunku do słabych i bezbronnych . |
Questo ci fa provare una forte avversione verso chi fa del male . | To sprawia , że w starciu z tymi , którzy ich krzywdzą , odczuwamy silne emocje . |
Questo fondamento morale sta alla base del 70 per cento dei giudizi morali che ho ascoltato qui al TED . | Ten filar moralności jest odpowiedzialny za około 70 % twierdzeń moralnych , które usłyszałem na TED . |
Il secondo fondamento è equità / reciprocità . | Drugim filarem jest sprawiedliwość-wzajemność . |
Per quanto riguarda gli altri animali le prove che esista una reciprocità tra loro sono incerte , ma le prove per gli umani non potrebbero essere più chiare . | Istnieją dwuznaczne przesłanki co do tego , czy można znaleźć wzajemność u innych zwierząt , ale dla ludzi dane nie mogłyby być bardziej przejrzyste . |
Questo quadro di Norman Rockwell si chiama " The golden rule " ( La regola aurea ) , ce ne ha parlato Karen Armstrong , spiegandoci che è un concetto chiave di tante religioni . | To obraz Normana Rockwella " Złota Zasada " ( " The Golden Rule " ) . Karen Armstrong mówiła o nim wcześniej jako o podstawie wielu religii . |
Questo secondo fondamento sta alla base dell' altro 30 per cento dei giudizi morali che ho ascoltato qui al TED . | Ta druga podstawa stanowi podłoże pozostałych 30 % twierdzeń moralnych , które słyszałem na TED . |
Il terzo fondamento è la lealtà di squadra . | Trzecią podstawą jest lojalność wewnątrzgrupowa . |
Si trovano gruppi nel regno animale - gruppi cooperativi - ma di solito sono gruppi molto piccoli o composti da fratelli . | W królestwie zwierząt można znaleźć grupy oparte na współpracy W królestwie zwierząt można znaleźć grupy oparte na współpracy , ale zawsze są one bardzo małe albo składające się tylko z rodzeństwa . |
Solo tra gli umani si trovano gruppi molto numerosi di persone che sono in grado di cooperare , di unirsi - ma in questo caso uniti per combattere altri gruppi . | Tylko wśród ludzi można znaleźć duże grupy , które są w stanie współpracować , tworzyć wspólnoty ... W tym wypadku , grupy zjednoczone , by walczyć z innymi grupami . |
Questo probabilmente deriva da una lunga storia di vita e psicologia tribale . | Jest to chyba pozostałość po życiu plemiennym , plemiennej psychologii , |
E la psicologia tribale è così profondamente gratificante che anche quando non abbiamo più tribù ce le fabbrichiamo per divertimento . | która jest tak głęboko zadowalająca , że nawet mimo braku plemion staramy się je tworzyć , bo to fajne . |
( Risate ) Lo sport sta alla guerra come la pornografia sta al sesso . | ( Śmiech ) Sport ma się do wojny tak , jak pornografia do seksu . |
Possiamo dare sfogo a pulsioni molto antiche . | Dzięki niemu możemy zaspokoić pradawne , odwieczne pragnienia . |
Il quarto fondamento è autorità / rispetto . | Czwartym filarem jest autorytet-szacunek . |
Qui vedete gesti di sottomissione da due membri di specie strettamente imparentate - | Widać oznaki hierarchicznej zależności przedstawicieli pokrewnych gatunków , |
ma l' autorità dell' essere umano non è strettamente legata alla forza e alla brutalità come in altri primati . | ale autorytet u ludzi nie jest tak ściśle związany z władzą i brutalnością , jak u innych ssaków naczelnych . |
E ' basata più sulla deferenza volontaria e persino su elementi amorosi , a volte . | Jego podstawą jest dobrowolny szacunek , czasem nawet połączony z miłością . |
Il quinto fondamento è purezza / santità . | Piątym filarem jest czystość-świętość . |
Questo quadro si chiama " L' allegoria della castità " Purezza non è solo soppressione della sessualità feminile . | Ten obraz nazywa się " Alegoria Czystości " , ale czystość nie polega tylko na tłumieniu kobiecej seksualności . |
Può anche essere qualsiasi tipo di ideologia o idea che ti convince della possiblità di poter ottenere la virtù controllando ciò che fai con il tuo corpo controllando ciò che metti dentro il tuo corpo . | Odnosi się do każdej ideologii , każdej idei , która mówi , że można być bardziej cnotliwym dzięki kontroli tego , co się dzieje z ciałem i czym się je karmi. dzięki kontroli tego , co się dzieje z ciałem i czym się je karmi . |
E mentre la destra moralizza molto il sesso la sinistra fa lo stesso con il mangiare . | Podczas gdy prawica bardziej moralizuje seks , lewica robi to samo w stosunku do jedzenia . |
Oggigiorno il cibo viene estremamente moralizzato a causa delle idee sulla purezza e di ciò che sei disposto a toccare o mettere nel tuo corpo . | Dziś jedzenie jest niesamowicie moralizowane , tak jak i wiele idei na temat czystości , tego , czego jesteśmy skłonni dotknąć lub czym się żywimy . |
Credo che questi sono i cinque candidati migliori per quanto riguarda la prima stesura della mente morale . | Sądzę , że przedstawiłem pięciu najlepszych kandydatów na treść szkicu moralności umysłu . |
Credo che cio ' con cui veniamo al mondo e ' una preparazione per imparare tutte queste cose . | Myślę , że zaczynamy co najmniej z gotowością uczenia się tych rzeczy . Myślę , że zaczynamy co najmniej z gotowością uczenia się tych rzeczy . |
Ma visto che mio figlio Max cresce in una città universitaria liberale come sarà il ritocco della sua prima stesura ? | Skoro mój syn Max dorasta w liberalnym miasteczku akademickim , to w jaki sposób jego szkic zostanie zmieniony ? |
E come sarà diverso ad esempio da un ragazzino nato a 60 miglie da noi in Lynchburg , Virginia ? | W jaki sposób stanie się inny od tego , który ma dziecko urodzone 60 mil na południe od Lynchburga w Wirginii ? |
Pensando alla variazione culturale , proviamo una metafora diversa . | By zrozumieć wariacje kulturowe , przyjrzyjmy się innej metaforze . |
Se ci sono veramente cinque sistemi che lavorano nella mente — cinque fonti di intuiti e emozioni — possiamo allora pensare alla mente morale come se fosse un equalizzatore audio con cinque canali che puoi impostare ognuno in maniera diversa . | Jeśli naprawdę w umyśle istnieje pięć systemów - pięć źródeł intuicji i emocji - to o moralnym umyśle możemy myśleć jak o pięciokanałowym korektorze dźwięku , gdzie dla każdego kanału można wprowadzić inne ustawienie . |
Io insieme ai miei colleghi Brian Nosek e Jesse Graham abbiamo creato un questionario sul Web a www.YourMorals.org. | Ja i moi współpracownicy , Brian Nosek i Jesse Graham stworzyliśmy kwestionariusz - jest w sieci na www.YourMorals.org |
Fino a ora 30.000 persone l' hanno fatto , e potete farlo anche voi . | Jak dotąd , wypełniło go 30.000 osób - możecie i wy . |
Ecco i risultati . | A to są wyniki . |
Ecco i risultati da circa 23.000 citadini americani . | Te pochodzą od około 23.000 obywateli amerykańskich . |
A sinistra ho segnato i punti dei liberali , a destra per i conservatori , in mezzo i moderati . | Po lewej stronie wykreśliłem wyniki dla liberałów , a po prawej dla konserwatystów , w środku dla centrum . |
La linea blu indica la media delle persone che hanno risposto alle domande sul dolore . | Niebieska linia pokazuje średnią odpowiedzi na pytania dotyczące krzywdy . |
Come vedete , le persone si interessano a problemi di dolore / affetto . | Jak widać , ludzie przejmują się sprawami krzywdy i opieki . |
Danno alta approvazione a questi tipi di giudizi , in tutto il questionario , ma potete anche vedere che i liberali se ne preoccupano un pò di più rispetto ai conservatori , e la linea scende verso il basso . | Na tego rodzaju pytania odpowiadają z pełnym poparciem , i to wszyscy , ale jak też widać , liberałowie przejmują się nimi bardziej niż konserwatyści , linia jest pochyła . |
La stessa storia per l' imparzialità . | Podobnie rzecz się ma ze sprawiedliwością . |
Ma guardate le altre tre linee , | Ale spójrzmy na pozostałe trzy linie , |
per i liberali i risultati sono molto bassi . | dla liberałów wyniki są bardzo niskie . |
Stanno fondamentalmente dicendo , " No questa non è moralità . | Liberałowie mówią " Nie , to nie jest moralność . |
Autorità di associazione , purezza — questa roba non c' entra con la moralità e io la rifiuto " . Ma quando le persone diventano più conservatrici , i valori aumentono . | Autorytety , czystość ... Nie mają nic wspólnego z moralnością . Odrzucam je . " Wartości rosną wraz ze stopniem konserwatyzmu . |
Possiamo dire che i liberali hanno una sorta di canale doppio , o una moralità con una doppia base . | Liberałowie opierają się na dwukanałowej , dwubazowej moralności . |
I conservatori hanno un base di cinque o un equalizzatore della moralità con cinque canali . | Konserwatyści na pięciobazowej albo pięciokanałowej moralności . |
Troviamo la stessa cosa in ogni nazione . | Tak jest dla każdego badanego kraju . |
Ecco i dati per 1.100 Canadesi . | To są dane dla 1100 Kanadyjczyków . |
Sfoglierò velocemente alcune altre diapositive- | Szybko pokażę też kilka innych slajdów . |
Nel Regno Unito , Australia , Nuova Zelanda , Europa dell' Ovest e dell' Est , America Latina , Medio Oriente , Asia dell' Est e del Sud . | Wielka Brytania , Australia , Nowa Zelandia , Europa Zachodnia i Wschodnia , Ameryka Łacińska , Bliski Wschód , Wschodnia Azja , Południowa Azja . |
Notate anche che in tutti questi grafici , l' inclinazione aumenta in associazione , autorità , purezza . | Zauważcie , że na wszystkich wykresach nachylenie jest większe dla grup , autorytetów , czystości . |
Ciò dimostra che dentro qualsiasi nazione , il disaccordo non è per il dolore e l' imparizialità . | Co pokazuje , że wewnątrz każdego kraju różnica zdań nie dotyczy krzywdy i sprawiedliwości . |
Tutti — voglio dire , discutiamo su ciò che è giusto — ma tutti sono d' accordo che il dolore e l' imparzialità hanno importanza . | Nadal dyskutujemy o tym , co jest sprawiedliwe , ale wszyscy się zgadzają , że krzywda i sprawiedliwość są istotne . |
Argomenti morali insiti in ogni cultura riguardono soprattutto i problemi di associazione , autorità , purezza . | Wewnątrzkulturowe dysputy moralne występują przy tematach grup , autorytetów i czystości . |
Questo risultato è talmente evidente che non importa se la domanda viene posta diversamente . | Efekt jest tak znaczny , że widać go niezależnie od zadanego pytania . |
In uno studio recente , abbiamo chiesto a delle persone di immaginare di adottare un cane . | W niedawnym opracowaniu poprosiliśmy ludzi , by wyobrazili sobie , że dostaną psa . |
Avete scelto una razza speciale , vi siete informati sulla razza . | Wybierali konkretną rasę psów i dowiadywali się nowych informacji na jej temat . |
Supponete che la razza scelta abbia una mente indipendente , e si relaziona al padrone come a un amico e un proprio simile . | Załózmy , że dowiedzieli się , że ta rasa jest niezależna i postrzega swojego właściciela jako przyjaciela równego sobie ? |
Se sei un liberale dici , " ehi , fantastico " ! perchè ai liberali piace dire " Porta qua , per favore " . ( Risate ) Se sei un conservatore , non sembra molto piacevole . | Jeśli jesteś liberałem , mówisz : " Hej ! To super ! " , bo liberałowie lubią mówić " Aport , proszę . " ( Śmiech ) Ale jeśli jesteś konserwatystą , to już nie jest tak atrakcyjne . |
Se sei un conservatore e sai che un cane è estremamente leale alla sua casa e alla sua famiglia , e non accetta facilmente gli estranei , per i conservatori — bene , la lealtà è buona — i cani dovrebbero essere leali . | Jeśli konserwatysta się dowie , że pies jest bardzo lojalny w stosunku do domu i rodziny , i nie ufa nieznajomym - dla konserwatystów lojalność jest dobra ; pies powinien być lojalny . |
Ma per un liberale , sembra che questo cane si stia candidando nelle liste republicane . | Ale dla liberałów brzmi to jakby ten pies był republikaninem . Ale dla liberałów brzmi to jakby ten pies był republikaninem . |
( Risate ) Quindi forse dici , ok , esistono delle differenze tra i liberali e i consevatori , ma cosa fa diventare morali gli altri tre fondamenti ? | ( Śmiech ) Można powiedzieć , OK , więc są różnice między liberałami i konserwatystami , ale co sprawia , że te trzy inne filary są moralne ? |
Non sono solo i fondamenti della xenofobia dell ' autoritarismo e del puritanesimo ? | Czy nie są one filarami ksenofobii , autokratyzmu i purytanizmu ? Co sprawia , że są moralne ? |
Cosa li rende morali ? | autokratyzmu i purytanizmu ? Co sprawia , że są moralne ? |
La risposta , credo , è contenuta in questo trittico incredibile di Hieronymus Bosch , " Il Giardino delle Delizie " . | Odpowiedź jest zawarta w tym niesamowitym tryptyku Hieronima Boscha Ogród Ziemskich Rozkoszy |
Nel primo quadro , vediamo il momento della creazione . | Na pierwszym panelu widać moment stworzenia . |
Tutto è in ordine , tutto è bello , tutte le persone e gli animali stanno facendo il loro dovere , e stanno al posto giusto . | Wszystko jest uporządkowane , piękne , ludzie i zwierzęta robią to , co powinni i są tam , gdzie powinni być . |
Ma poi , quando riconoscono i piaceri del mondo , le cose cambiano . | Potem , tak jak to już jest ze światem , coś się zmienia . |
Ognuno fa ' ciò che gli pare , con ogni apertura di ogni altra persona e animale . | Wszyscy zaczynają robić , co tylko chcą , z każdą szparą innych ludzi lub zwierząt . |
Forse alcuni di voi riconoscono gli anni sessanta . | Niektórzy z was rozpoznają to jako lata 60 . |
( Risate ) Ma gli anni Sessanta inevitabilmente fanno la strada per gli anni Settanta , quando il tagliare le aperture fa un pò più male . | ( Śmiech ) Ale lata 60. ustępują latom 70 . , kiedy to rozczłonkowanie boli trochę bardziej . |
Ovviamente , Bosch l' ha chiamato Inferno . | Oczywiście dla Boscha to było Piekło . |
Quindi questo trittico , questi tre pannelli , rappresentono la verità senza tempo che l' ordine tende alla rovina . | Więc ten tryptyk , te trzy panele , pokazują odwieczą prawdę o tym , że porządek ustępuje chaosowi |
La verità dell ' entropia sociale . | Prawdę społecznej entropii . |
Ma se pensate che sia solo una parte dell' imaginario Cristiano dove i Cristiani hanno un problema strano con il piacere , ecco la stessa storia , lo stesso progresso , che fu pubblicato su ' Nature ' alcuni anni fa , nel quale Ernst Fehr e Simon Gachter hanno creato un gioco sui dilemmi comuni . | Jeśli sądzicie , że to tylko część chrześcijańskiej wizji świata , bo Chrześcijanie mają dziwny problem z przyjemnościami , to przedstawię tę samą historię , to samo następstwo opowiedziane w pracy opublikowanej kilka lat temu przez ' " Nature " . Ernst Fehr i Simon Gachter obserwowali ludzi grających w dylemat dobra o... |
Un gioco dove tu dai soldi alle persone , e poi a ogni turno , loro possono mettere i soldi in un contenitore , la somma nel contenitore viene raddoppiata e poi viene divisa tra i giocatori . | Grę w której daje się graczom pieniądze , a podczas każdej tury mogą oni dać pieniądze do wspólnej puli , i eksperymentator podwaja to , co tam jest , a potem wszystko dzieli po równo między graczy . |
Quindi è una buona analogia dei problemi ambientali dove viene chiesto un vero sacrificio e i giocatori non hanno nessun vantaggio dai propri sacrifici . | To dobra analogia dla wszystkich kwestii środowiskowych , gdy prosimy ludzi o poświęcenie , a oni nic na własnym poświęceniu nie zyskują . |
Quando giochi vuoi che siano gli altri a sacrificarsi , ma è certo che tutti hanno la tentazione di non farlo . | Naprawdę chce się , by wszyscy inni się poświęcali , ale każdy ma ochotę przejechać się za darmo . |
Succede che all' inizio le persone sono ragionevolmente cooperative — il gioco è tutto anonimo — | Na początku ludzie współpracują - gra jest anonimowa - |
durante il primo giro , i giocatori danno circa la metà dei soldi che possono . | podczas pierwszej tury , ludzie dają około połowy pieniędzy . |
Ma capiscono subito , " Sai che c' e ' ? Gli altri non saranno altrettanto generosi . | Ale szybko zauważają , " Wiesz co , inni nie robią tak dużo , jak ja , |
Non voglio fare il fesso . Non collaboro " . Quindi la cooperazione diminuisce da un livello discreto fino a quasi zero . | nie chcę być frajerem . Nie będę współpracować . " I współpraca szybko spada z całkiem niezłej do prawie zerowej . |
Però poi — ecco il trucco — Fehr e Gachter hanno detto — durante il settimo giro hanno detto , " Sapete una cosa ? Regola nuova . | Ale wtedy - i to jest sedno - Fehr i Gachter powiedzieli podczas siódmej tury : " Wiecie co ? Jest nowa zasada . |
Se volete dare i vostri soldi per punire le persone che non stanno contribuendo potete farlo " . Appena hanno sentito della regola nuova , la collaborazione è salita di colpo . | Możecie przeznaczyć część swoich pieniędzy , by ukarać tych , którzy nie współpracują . Możecie przeznaczyć część swoich pieniędzy , by ukarać tych , którzy nie współpracują . Jak wszyscy dowiedzieli się o karach , współpraca szybko wzrosła . |
E ' salita ed è continuata a salire . | Wzrosła i utrzymała tendencję wzrostową . |
Tante ricerche dimostrano che questo aiuta a risolvere problemi di cooperazione . | Wiele badań potwierdza , że kara pobudza współpracę . |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.