Datasets:
lecslab
/
monoling_ibo

Dataset card Data Studio Files
xet
 Community
1
Igbo
stringlengths
1
29.2k
⌀
Adi mata latitude-u wo mgbe elewa ma ono n'elu m'ono n'okpuru ihe ana-kpo Prime Meridian, line eji kawasi uwa n'etiti.
Adi mata longitude-u wo mgbe elewa ma ono n'aka iri m'ono na aka-ikpa ihe ana-kpo Prime Meridian, line eji kawasi uwa n'etiti, gbara ya ma elu ala ya (ebe Arctic ) ru okpuru ala ya (ebe Antarctica ).
Adi nnuku uwa ozo ma hafu nke anyi.
Adulrahman Bello Dambazau kwekwara ndị Naịjirịa nkwa n’ọchịchị dị ugbu a ga-agba mbọ ịhụ na E meziri ọnọdụ akụ n’ụba ala Naịjirịa.
Afo 1922 bu mgbe onye ha na kpo Howard Carter huru ebe hé liri Tutankhamun.
Afọ 2016 bụ afọ ọtụtụ ọgwụ pụtara maka ịchụ ọrịa nka ọsọ ụkwụ eru ala.
Afọ 2016 eruola ọkara, tata ka anyị nyobanye anya n’ihe atọ pụrụ iche ndị sayensi chọpụtara.
Afọ 27 gara aga, ụdị ịhe dị otu a mere wee kpọlaa Dele Giwa, onye nta akụkọ Newswatch, ala mmụọọ.
Afọ abụọ site na ụbọchị nke mbụ ire na ihe ndị ọzọ nile na ngwaahịa.
AfọAfọ bu otu mkpagara-ahu ('organ') ndi mmadu ma anumanu nwere, edi iji eri he.
Afọ Afọ bu otu mkpagara-ahu ('organ') ndi mmadu ma anumanu nwere, edi iji eri he.
Afọ ise ahụ gafee, o nwere ike ịzọ maka agba nke abụọ, chịa afọ ise ọzọ.
Afo nke nwere February 29 bu nke ana-kpo leap-year.
Afo nwere onwa iri na abuo ubochi kena.
Afo nwere onwa iri na abwo ubochi kena.
Afọ puku abụọ na iri na isii, chị ọkụ, disemba afọ ahụ, chịkwazi ọkụ pụrụ iche.
Afọ ukwu afọ ukwu maka ndị ụlọọrụ a. Maka ichekwaba ihe e dere ede: Nde naịrà iri ise.
Africa bu aha bekeee ana-kpo obodo ukwu ndi oji (ala ndi njirinji) n'uwa nka.
African trypanosomiasis ma ọ bụ ọrịa ihi ụra nke ukwuu bụ ọrịa parasaịtị nke ndị mmadụ na anụmanụ ọzọ.
Africa soto ya na onu agugu madu bi na ya.
Afrịka n'uwa Afrịka bu aha bekeee ana-kpo obodo ukwu ndi oji (ala ndi njirinji) n'uwa nka.
Afụọnụ ha, na-ama ezigbo mma na-ekewasị dịka ihe a tụrụ mmanụ.
Agadi a, egbuchaala ya bụ anụ na mmụọ ya ma tajuo afọ.
Agadi ahụ were kọọrọ ya ihe nile ọ ma maka nwa ahụ, etu o siri tụta ya na mmiri ma kuru ya zụba ya ka nwa nke ya.
Agadi a tachara anụ, were abụba tee Echee n’ahụ ya nile ma n’ọnụ.
A ga-ebu ụzọ kpere ya ekpere iji sị ya laa n’udo n’ebe elekere 10 nke ụtụtụ n’ụlọ ụka ndị alakụba, bụ Lagos Central Mosque n’Ikoyi, tupu e lie ya n’ogige Vaults and Garden n’Ikoyi.
A ga-eji akara ngwa ọgbara ọhụrụ were rụọ ahịa ndị ahụ.
A ga-eleghara ndị anya site n’ịmata ihe na-eweta mpụtara ndị a. Nke a ga-adị ire ma a gbasoo usoro ndi na-ahụ maka ahuike ọha; eburunobi n’obi ha bu igbochi, igwọ na iwepụcha ihe niile na-enye nsogbu imeahụ na-eweta ogbugbu.
A ga-eme ka ntụli aka nke afọ gaa siriri werere.
A ga-eme ntụli aka maka ihọpụta onye isi oche AFDB n’ọnwa Mee afọ 2015.
A ga-ewube isi ụlọ ọrụ ndị agha ahụ na Katsina nakwa Daura, ebe ha nwetagoro obosara ala maka ya bụ ọrụ n’obodo abụọ ahụ.
Agaghị agụta ha ọnụ.
Aga m akpọ ya Kenneth, mana ọ bụghị ezigbo aha ya.
A ga na-egbu ọkụkọ ruru puku abụọ kwa awa ebe ahụ.
Agbamakwụkwọ: Oge ụmụnwanyị na-agba akwụkwọ ji eti onwe ha mmanwụ n’ihu, “kọnfushọn dịmagakwa”.
Agba na-afụzi Odenigbo ụfụ, maka nke a, anyị ga-akwụsị ebe a taa.
A gbara ihe karịrị ụlọ 2,000 ọkụ.
Agha akara aka, anaghị eri nwa ngwọrọ.
Agha a na-egbuso wuruwuru na Naijiria kwesiri ịbụ nke kpụrụ isi, nke na-amaghị ikwu na ibe.
Agha bido na ya bụ obodo.
Agnes Monica (mụ̀rụ̀ nà Jakarta, 1 nke Ọ́nwá 6, 1986) bụ̀ onye na bụ̀ ábụ̀ na òmẹ́kà shí na obodo inudonisiya.
Agụ achịa nnukwu ọchị, gwa ha na ọ nụbeghi ya mbụ, na ha laba n’ikpe amaghị ha.
Agụ agwa ya ya gbafuo, na o nweghị ihe o ga-eme.
A guba ndi kasi n'onu ogu na Naijiria, ndi Igbo bu ndi nke ato.
A gụkọ ọnụọgụ ndị nwụgorụnụ site n’aka ndị abalịdiegwu na ndị omekome, na ndị nwụrụ site n’aka ndị nche obodo, ndị amị na ndị uwe ojii n’Anambra steeti, ị ga-achọpụta na ndị ndị nchekwa obodo dunagolu mmụọ, karịrị akarị.
Agu mere ngwa ngwa tinye mbọ na eze nkịta na nke ya.
Agụ mere ya ihe Busu na-eme nkakwụ.
Agụ na-agụ mụ, mana apụghị mụ ịsị ya kwụsị ma ọ bụghị na mụ nyere onwe mụ ihe oriri.
Agụ sị na ọ ga-egbu onye ahụ.
A gụtara ya ọtụtụ egbe agha AK47 yana mkpụrụ mgbọ 3,643, ọtụtụ egbe agha MR1 na mkpụrụ mgbọ 4,955.
Agụ, tụgharịa, gwa Mbe na ọ nụla ihe e kwuru.
Agụụ dị na ụdị na ụdị.
Agụụ ewere na-egbu ha na ezinụlọ ha.
Agụụ kwekatara egwu n’afọ Mbe, ọ gwa nwunye ya na ya ga-apụ njem.
Agụụ mee gị ihe o mere Mbe, i gaghị ata ya ụta n’ije aghụghọ màọbụ arụrụala ọbụla o jere.
Agụụ na-agụ ugbu a bụ ụdị na-enweghi olileanya maka ọtụtụ ndị mmadụ.
Agụụ nile di ya n’ime, mere vịaaam.
Agụụ ugbu a bụ ụdị ọ ga-abụ ọ na-agụ gị, i nwegodu nri na be gị, ụjọ agaghị ekwe gị risịa ya bụ nri.
Agụ were iwe were chọwa ụzọ o ga-esi mewaa Nkịta obi.
Agụ were jụọ ha, “ anụrụ m, na ụnụ na-emezi nkume”.
Agụ were rịọ ụmụ anụ ndị ọzọ ka ha gbaghara Mbe.
Agwa anyị kwesiri ịdị nsọ ka agwa mmiri nile.
Agwa dị otu a bụ ajọ agwa ụmụ-Igbo nile kwesiri ịkwụsị site tata.
Àgwà égwú ya di íchè na ó nwe máud mara ya na egwu rock, jazz, egwu nkwa elektriki, egwu ndi ichie, na egwu omenala.
Agwa ha mere e jiziri were ọgụ na mgba, tigbuo na zọgbuo, na ime mpụ mara ndị Nigeria.
A gwara gọọmenti ka o napụ ha ọtụtụ ala na ebe obibi nke ha nwere n’ihi na ndị nyocha ahụ kwuru na ha nwetere ihe ndị a n’usoro na-ekwesịghị ekwesi.
A gwara m ha, na ana m achọ Ifeọma maka na ọ bụ ya bụ aha enyi m. Ha bidoro lebe m anya ka onye furu ụzọ.
“Agwara m onye isi ndị agha ala anyị bụ Abba Kyari ka ọ bụrụ onye ndu ndị ga-aga nọchite anya m n’akwam ozu Lt Col Abu Ali nakwa ndị ọzọ E gburu ha na ya echi.”
A gwara ya ka e nye ya ọnọdụ na mba ọzọ ka ọ nọrọ zuo ike nke ọ chịrị achị, ọ jụ, jụwa isi.
Àgwà shi nkèji ìfè nke ya na ányá madu gbakọbàrà, maka ihe nkwesị nor na ányá.
Àgwà ya charìrì na élú na orü ya, na o nwètèrè ágwà nke ya di iche nke mádu gi ma mgbe ȯ nọr na Arles na 1888.
Agwọ na ihe o loro agbatọrọla, kpọm kwem!
Agwụgwa dịbara gbooo, ọ dị kemgbe mmadụ bidoro kọba akụkọ ifo.
Agwu juru na Afrika, ma na Asia n'obodo India na China, hé hikwaginne na obodo ndi nka di ka Afrika.
Aha a gụrụ ya bụ Albert Chinụalụmọgụ Achebe.
Áhà ámá ukwu á shi okwu abụọ; Énú na Úgwú màkà ọ di nà élú úgwú.
Aha ha bụ, Ekkachai na Lakasana.
Aha ha ji a mata ulo uka wo gbasaa wo: ndi Islam na kpo ulo uka wo mosque, ndi Jew a kpo nke ha, synagogue.
Aha ha na kpo ya nwere ike bu church, ma temple, m'obu chapel, ma otu nde Catholic ma ndi Orthodox na kpo nke wo: cathedral.
Aha ndị ahụ bụ ndị a: Clifford Ordia Ha bụ ndị na-arụ na komiti na-ahụ maka ọrụ n’ụlọ ndị omebe iwu ukwu, ndị nke binyere aka ma tụpụta ya bụ atụmatụ.
Ahà nnà bụ ótù áhà ha ne tikọ na áhà mmadụ onwe.
Aha nwa ha bụ Echee.
A ha nwunye ya bu Charity Chiadikobi Okoronkwo.
Aha ọbụla ọ sọkwara sịsi kpọọ ya, ha nile dara iwu.
Aha ụtọ nwaànyị a ga na-akpọ nwoke ugbu a, ga-aka na-eju ya afọ karịa nri akwọrọ aka wee sie.
Aha ya bụ Ifeọma.
Aha ya bụ Kim Jong-Nam, ha abụọ esighi otu ụzọ aga.
Aha ya bụ Major Aguiyi Ironsi (Ìgbo).
Aha ya bụ nwa ada bụ Sandie Okoro.
Aha ya bụ, “Ribavirin”.
Aha ya ka onye mkpa na orü oméka ziri na ishi edemede orü nke madu machara, Rebel Without a Cause; ime ya o mèrè ka okoro nke Los Angeles onye ishi ya e dofùrù; áhà ya bu Jim Stark.
Aha ya nonyere "chi" la "ukwu".
Áhá ya shi okwu France détroit bu mmirintạ, jélé otu ebe ahu né jikodo Mkpurummírí Ukwu.
Aha ya, Tutankhaten, na'susu Igbo bu "onyonyo chi nke ha na kpo Aten di ndu", Tutankhamun bukwa "onyonyo chi nke ha na kpo Amun di ndu".
Ahịa ọma na-ere onwe ya abụghị maka gọọmenti.
Ahịa ọma na-ere onwe ya, ilu a, abụghị maka gọọmenti etiti nke Naijiria.
Ahịhịa eji agwọ ọrịa ịba ahụ ọkụ (typhoid fever) bụ ACHARAEHI, ‘lemon grass’, “Cymbopogon Citratus”.
Ahiri ya bu igwẹ.
Ahụbeghị m ebe mmadụ kwugidoro okwu, nri màọbụ ego esi ya n’ọnụ pụtaba banyebe n’afere na n’akpa ndị mmadụ.
Ahụbeghị m onye ọcha na-aza aha Igbo ma ọ bụ aha ọbụla dị na mba Afrika.