id stringlengths 12 40 | periodico stringclasses 60
values | lugar stringclasses 8
values | dominio stringclasses 11
values | texto stringlengths 50 1.96M | licencia stringclasses 10
values |
|---|---|---|---|---|---|
zientziaeus_0016121 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Planetaren definizioan aurrerapenak izan direla eta, merezi du gaiak ikuspuntu teorikotik aztertzea.
E z da hau gai honetaz dihardugun lehenengo aldia; Elhuyar-eko 8. alean ere arazo honi lotu bait gintzaizkion. Dena den, harez gero berri interesgarriak izan dira izarren inguruetan biratzen diren gorputzetaz eta horreg... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016122 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Dama-jokoaren ezaugarri batzuk aztertuko ditugu lehenbizi eta gero zenbait joko aurkeztuko dizugu. Dama-jokoan bi jokalarik hartzen dute parte, bi kolore desberdineko 12n fitxarekin.
Mahai-joko asko dago eta ezagunetarikoen artean xakea eta damak ditugu. Bi joko hauek gauza bat bakarrik dute amankomuna: jokorako taula.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016123 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Uste zabaldua da sagarrondoak beste fruitarbolen antzera, bi urtez behin bakarrik eman dezakeela sagarra. Eta
hazia Landatu : Landarea, Aldaska, Erreboila, Begia, Zainak, etab.
Uste zabaldua da sagarrondoak beste fruitarbolen antzera, bi urtez behin bakarrik eman dezakeela sagarra. Eta uste diot; ez bait da horrela.
Sa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016124 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Artikulu honetan bizitza modernoarekin lotuta dagoen gaitz sozial bat plazaratu nahi dut, hots, zaratak eragindako gorreria.
Lehen artikulu honetan bizitza modernoarekin lotuta dagoen gaitz sozial bat plazaratu nahi dut, hots, zaratak eragindako gorreria.
Frantziako unibertsitaeetan urte asko egin ondoren Elhuyarrekoek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016125 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bioteknologi enpresa asko gure geneetan dautzan eritasunak diagnostika ditzaketen DNA-zundetan ari dira jokatzen orain beren etorkizuna.
Gene batek, dena ondo badoa, zelulei proteina jakin bat egitea ahalbidetzen dieten aginduak garraiatzen ditu. Baina genea anormala baldin bada, proteina ez da azalduko edo gaizki funt... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016126 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan den urtarrilaren 10ean Balentin Gluxko sobietar akademikoa hil egin zen Moskun gaixotasun larri baten kausaz.
Gluxko ibilgailu espazialen eraikuntzan aditua zen eta Sobietarren espazio-esplorazioan lan handia egin zuen. Bigarren Mundu-Gerraren ondoren eta Sergei P. Korolev-ekin elkarlanean, SESBk garatutako espazi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016127 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Tianjin azpian dagoen lurrazpiko laku erraldoia ura galtzen ari da urtetik urtera eta ez dio lehen bezala gainean duen lurrari eusten.
Tianjin hiria Txinako iparrekialdean dago eta arazo larriak jasatzen ari dira bertako biztanleak. Hiria urtero zenbait zentimetro ari da hondoratzen
Hiriak 8 milioi biztanle ditu eta be... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016128 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hegazkinaren ezaugarririk distiratsuenak, barnean duen ordenadorea da. Honek segundoko ia 2.000 parametro desberdin kontrola ditzake.
Argazkiko hegazkina, Fairchild Merlin IV ereduko hegazkin meteorologikoa da eta Frantziako zerbitzu meteorologikoak berriki erosi du.
Hegazkinak 6.500 kg pisatzen ditu, 2.000 zaldiko pot... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016129 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Frantziako Tolosako Paul-Sabatier Unibertsitateak, matematikarien ikerketa-lanak sustatzeko, ikerketa-saria antolatzea erabaki dute.
i urtean behin emango da, aurtengo udaberrian hasita, matematikari ospetsuaren Fermat izena daraman ikerketa-saria.
Frantziako Tolosako Paul-Sabatier Unibertsitateak eta Matra taldeko Esp... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016130 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gabonak baino lehen Eskoziako zeruan lehertutako hegazkinaren kasuak, aireportutako segurtasun-neurriak zalantzan jarri ditu berriro.
Aireportuetan X izpizko ekipamenduak erabiltzen dira maletak eta fardelak miatzeko. Arazoa zera da: aireportuetan egoten diren X izpizko tresnak leherkari plastikoak detektatzeko gai ez ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016131 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Arizonako unibertsitateko talde batek eta MITeko beste batek tunel efektuzko mikroskopioa erabiliz atomo-multzo baten holograma egitea lortu dute.
Tunel efektuzko mikroskopioaz lortutako irudietan atomoak ikustea lortu dute. Arizonako unibertsitateko talde batek eta MITeko beste batek tunel efektuzko mikroskopioa erabi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016132 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mendigoizale iparramerikar batek, Igor Gamow injineru kimikoak, mendigoizaleak altitudeko eritasunetik salba ditzakeen lozaku bat asmatu du.
Everestera egin den espedizioaren buru izan den David Padwa-k zera esan du: Birika-edemazko arazo larriak izan dituzten bi lagunen bizia salbatu du.
Zakuak 5 kilo pisatzen ditu et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016133 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientzilariek makina bat saio egin dute Fischbachek esandakoa frogatzeko, baina ez dute bostgarren indarraren existentziaz emaitza erabakiorrik lortu.
Orbita planetarioei buruz egin diren azterketek "bostgarren indar" izenekoaren arrastorik ez dute erakutsi.
Fisikariek bost indar ezagutzen dituzte naturan. Bostgarren i... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016134 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Altzairua baino bost bider sendoagoa, eta gainera arina izanik, armiarmaren zetak material berrien artean toki garrantzitsua har dezake.
Substantzia honen ezaugarrien oinarria bere molekulen antolamenduan dago. Haria proteina handi bakar baten molekulen kateamenduz osatua dago. Hariaren zenbait eskualdetan, eremu krist... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016135 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBBeko gobernuak munduko partikula-azeleragailurik handiena Texasen eraikitzeko erabakia hartu du.
EBBeko gobernuak munduko partikula-azeleragailurik handiena Texasen eraikitzeko erabakia hartu du.
Superconducting Super Collide izena (SSC) eman diote eta erabat lurpean eraikiko da. Proiektu osoaren kostua $4.4 mila mi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016136 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Martha eta Bradley Schaeffer ikerlariek, Nereida ez dela esferikoa eta itxura irregularra duela esan dute.
erakundeko Martha eta Bradley Schaeffer ikerlariek joan den urteko ekainaren 2ko NATURE aldizkariko alean, Nereida ez dela esferikoa eta itxura irregularra duela esan dute.
1987.ean egin zituzten neurketa fotometr... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016137 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hirietan egoten diren trafiko-arazoak konpondu asmoz Raoul Parienti matematikari frantsesak miniautomobil elektriko bat asmatu du.
Automobil hau martxan jartzeko ez da giltzarik behar; txartel magnetiko bat baizik.
Automobilak parking berezietan egongo lirateke eta erabiltzaileak bere txartel pertsonalaren bidez bat ha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016138 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Alzheimerra CERETEC izeneko produktu berri bati esker diagnostikatzea posible izango da.
Alzheimer eritasun ezaguna CERETEC izeneko produktu berri bati esker diagnostikatzea posible izango da.
Herrialde industrializatutan 65 urtetik gorako populazioaren %10 dementziak jota dago. Adibidez, herrialde horietan 8 milioi la... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016139 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1988. urtean Euskal Herriko ikerketa-zentruei buruzko sail berri bati hasiera eman genion. Orduan INASMET izan zen azalpenaren helburu eta gaur CEIT izango da. Geografikoki Donostiako Ibaeta auzoan hain hurbil dauden zentru hauek, badituzte beren ezaugarri propioak.
Urtarrileko asteazken batean CEITeko Ikerketa-Zuzenda... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016140 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Iazko urriaren hiruan bi mendigoizale gipuzkoarrek Anapurnako gailurra lortu zuten Himalaian. Bost lagunek osatzen zuten espedizioa eta taldean osasun-arazoen ardura zuen Juan Fernando Azkonarekin egon gara osasun-arazoei buruz argibideak emateko.
Iazko urriaren hiruan bi mendigoizale gipuzkoarrek Anapurnako gailurra (... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016141 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mandiokarekin eta sorgoarekin ogia egiteko modu berriek Hirugarren Munduak duen gari-inportazioarekiko dependentzia murriz lezakete.
gobernu senegaldarrak estatuan zehar garia ugaltzea debekatzen ez badu, neskatila honek ez du hemendik aurrera artatxikizko kuskuez betetako ontzian bere behatzik sartzeko aukerarik izang... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016142 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mareek sortutako energiak, energi arazo lokalak konpon ditzake. Hala ere, garestia da oraindik. Marea gora eta marea beheraren arteko maila-diferentzia 10 m altukoa baino handiagoa da ingurune haietan.
1989/02/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Iturria: Elhuyar aldizkaria
Bretainian eta Normandian egun batzuk pasatzen ari g... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016143 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hon hemen matematikan ikasten den lehen eragiketa: Batuketa. Hasierak edozein zaletasunerako ezinbesteko garrantzia izaten du. Honek, froga txiki bat besterik ez du izan nahi. Ordenadorea jolas-moduan irakasteko tresna egokia da.
Gaur egun berriz, irakasteko era aldatu den arren gauza bera lortu nahi da, baina era alai... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016144 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zenbaki guztiak ez dira mota berdinekoak. Horrexegatik beraien konplexitatearen arabera multzo desberdinetan sailkaturik daude eta zenbaki arruntak, osoak, razionalak, errealak eta konplexuak ditugu zenbaki-multzorik ezagunenak eta erabilienak.
Zenbaki guztiak ez dira mota berdinekoak. Esate baterako 2 eta -2 edo 3i et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016145 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bakteriologo aleman hau, Hanover inguruko Clausthal-Zellerfeld hirian jaio zen 1843.eko abenduaren 11n. Alemaniako Baden-Baden hirian hil zen 1910.eko maiatzaren 27an.
Koch-ek hamabi neba-arreba zituen eta medikutzarako joera erakutsi zuen gaztetan. Göttingen-eko unibertsitatean Wöhler eta Henle irakasle izan zituen et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016146 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gerran suntsitua izan ondoren, eta munduko naziorik pobreenetakoa eta populatuenetakoa izanik, Viet Nam-ek bere inguru naturala berreskuratzeari ekin dio.
Laranja Agentearen museo izateari utzita, birlandaketa plangintzari esker, Mekong-eko delta eraberritzen ari dira.
Munduko zuhaiztiak izugarrizko abiadan desagertzen... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016147 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Antzinatik Martitzez izan dugun interesa, beste planeta batean bizitza inteligentea aurkitzeko dugun ametsarekin egon da loturik. Hala ere, ez dugu egun gure eguzki-sisteman horrelakorik aurkitzeko itxaropenik. Baina Martitz ere gizakiari erakargarri gertatzen zaio.
Martitzera joatea beharrezkoa al da? Batzuen aburuz L... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016148 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Izenburu nagusi honen azpian egoera ezberdin asko bildu nahi dira, baina guztientzat ezaugarria amankomun batzuk nabarmenduz. Eta zeintzuk dira ezaugarri amankomun horiek?
Eritasun hauek, nahiz eta bizitzako edozein adinetan agertu ahal izan, haurtzaroan eta bereziki eskolan ezaugarri bereziak dituzte; kutsagarritasuna... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016149 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaixotasun berezi bat hormigoi armatuzko egiturei erasotzen ari da. Eraikin-, zubi- eta errepide-ondare europarraren erdia, hormigoi barruko altzairuaren korrosioa jasaten ari da.
Mende honen bigarren hamarkadan hormigoia sortu zenean, eraikuntzaren sektorearentzat etapa iraultzailea hasi zen. Material horrekin egindak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016150 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Izar eta planetaz hitz egiten dugunean, ez da izaten objektu-mota bi hauen arteko ezberdintasunak azpimarratu beharrik. Eguzki beroaren eta gure Lurraren arteko ezberdintasunak ez diote zalantzari tokirik uzten.
I zar eta planetaz hitz egiten dugunean, ez da izaten objektu-mota bi hauen arteko ezberdintasunak azpimarra... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016151 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sail hau landareen multzo zabalaren hilabetekari antzeko zerbait izatea nahi nuke. Landareez hitz egin ohi dugunean, begi ezberdin askok egiten du so. Mundu itxi eta esklusiboegi hauek elkartzea zaila bada ere, nolabaiteko lokarriren bat eman nahi diegu sail honetan.
Sail hau landareen multzo zabalaren (zabalegiaren) h... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016152 | zientziaeus | General | articulos cientificos | INASMET espainiar estatuaren ordezkaria izango da ADI izeneko teknika berriaren erabilpena gestionatzen duen galdetegien nazioarteko komitean.
INASMETen izendapena, Galdategien Elkarte Teknikoen Nazioarteko Komiteko zuzendari den Schissler jaunak bultzatua izan da; honek INASMETek arlo honetan egindako proiektuak ezagu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016153 | zientziaeus | General | articulos cientificos | NGNF Nazio Batuen Erakundeak sortutako agentzietan berriena da eta azkeneko 12 urteetan nekazal garapenerako alorrean hamaika proiektu landu eta sustatu du.
ekazal Garapenerako Nazioarteko Fondoko (NGNF) gobernadoreen bilera egin zen joan den urtarrilaren 24ean Erroman. NGNF Nazio Batuen Erakundeak sortutako agentzieta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016154 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan den 88-XII-20an ESPRIT 504 proiektuaren azken probak egin ziren IKERLANen. Proiektu europar honen zuzendariak oso pozik zeuden lortutako emaitzagatik.
Proiektu hau "zelula malguetan akatsekiko perdoi"ari buruzkoa izan da. Horrela autoamatismo nahiz zelula malguen ezaugarriak hobetu eta fidagarriago bihurtzen dira.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016155 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Egunotan gertatzen diren eguraldi-aldaketa ustegabekoek, giza ekintzek eragindako berotegi efektua omen dute errudun. Dena den, berotegi efektua naturaren zati bat da.
Aire-koltxoi batek inguratzen duelako, "nahikoa epela" da Lurra. "Nahikoa epela" izateak, Lurraren tenperatura 0oC eta 100oC bitartean dagoela (urak lik... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016156 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun Moskuko Plaza Gorrian hegaxkin batek aurrez radarrak detektatu gabe lurrartu duela entzuten dugunean erabat harritzen gara guztiak. Aspaldiko lehia da erasorako eta defentsarako bitartekoen artekoa.
"Transhorizon" radarrek, uhin-luzera metrikoez funtzionatzen dute, hots, detektatu behar dituzten hegazkin eta ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016157 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gure ustetan zailtasuna beti ez dago pieza ugari duten buruhausleetan. Agertuko direnak, pieza gutxi edukitzeaz aparte zuk zeuk egin beharko dituzu.
Gure ustetan zailtasuna beti ez dago pieza ugari duten buruhausleetan. Hemen agertuko direnak, pieza gutxi edukitzeaz aparte zuk zeuk egin beharko dituzu.
Haurrentzako 6, ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016158 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zur nobleen erabilerak historia luzea du arkitekturan eta zurgintzan. Oso preziatuak izan dira mendetan zehar, eta oraindik ere hala dira.
1989/01/01 Barrenetxea, Tere - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Musulmanen zurezko kasetoidurek sona handia lortu zuten Espainian eta, ondorengo mendeetan, irudi geomet... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016159 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Io Jupiterren lau satelite galilearren arteko barrukoena da. Beraz, planeta inguratuz biratzen ari diren hamabost gorputzen arteko handienetakoa dugu.
Beronen orbitaren barru aldetik beste hiru satelite txiki higitzen dira. Tamainari dagokionean, Ilargiaren oso antzekoa da, diametroa 3.640 km-koa da, eta beraien dentsi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016160 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Oackland Higland General Hospital-eko datuen arabera, aurten zentru honetan jaio direnetatik %20 dira crack horren eraginak jasatzen dituztenak.
aurdunaldi bitartean crack delakoa ahoratzeak eragin kaltegarriak sortzen ditu fetuarengan. Oackland Higland General Hospital-eko datuen arabera, aurten zentru honetan jaio di... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016161 | zientziaeus | General | articulos cientificos | HIESaren antigorputzekin jaiotako umeentzat mundo osoan zehar egokitutako lehen etxeak bere ateak zabaldu ditu Washington-en.
HIESaren antigorputzekin jaiotako umeentzat mundu osoan zehar egokitutako lehen etxeak bere ateak zabaldu ditu Washington-en.
Iniziatiba hau marjinatuen taldeei eskainitako laguntzen alorrean es... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016162 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Atlanta-ko Eritasun Infekziosoen Kontrol-Zentruak dioenez, Estatu Batuetan nabarmen jaitsi dira Reye-ren sindromeari buruz egindako notifikazioak.
Adinaren arabera kasuen banaketa, aurreko urteetakoen antzekoa da: pazienteen %38 lau urtetik beherakoak dira, %12 bost eta bederatzi urte bitartean daude, %34 hamarretik ha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016163 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Elhuyar. Zientzia eta teknika Marka berria kosmonauta sobietarrek - Zientzia.eus Marka berria kosmonauta sobietarrek
Elhuyar. Zientzia eta teknika ren aurreko alean kosmonauta sobietarrak espazioan eginiko egonaldietan marka berria jartzeko bidean zeudela komentatu genuen.
Orain arteko marka Juri Romanenkoren eskuetan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016164 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Memoria lantzeko joko ugari dago, baina hemen aukeratutako hau izan daiteke ezagunenetako bat. Jokoa normalean kartoizko edo zurezko pieza batzuez osatzen da. Zertan datza jokoak?
Hasieran pieza guztiak behera begira jarri, hots, irudiak ezkutuan direla, eta nahastu egiten dira.
Jokaldi bakoitzean bi pieza altxatu beha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016165 | zientziaeus | General | articulos cientificos | OCR honekin, testuak zuzenean DITEXTO formatura pasatzen dira eta tekleatuak izan balira bezalaxe tratatu ahal izango dira.
Lehenago ere testu-tratamendu aurreratuenetakotzat kontsideratua bazegoen ere, oraingoan prestazio bikain bat eskaintzen du: scannerraren bidez mekanografiatutako testuak 500 karaktere/minutuko ab... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016166 | zientziaeus | General | articulos cientificos | IBMk kaleratu duen DOSaren bertsio berri hau 4.0a da. Aurreko bertsioak baino erabilpen errazagoa du eta tamaina handiagoko fitxategiak maneiatzeko gai omen da.
DOSa da gehien erabiltzen den sistema eragilea, bai PCetan eta baita PS/2 familiako eredu sinpleenetan ere. DOS 4.0k 30 funtzio berri ditu eta aurreko bertsioe... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016167 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Slidewriter testuen, scanner-en bidez sartutako irudien edota edozein grafikoren koloretako dispositibak ateratzen dituen ordenadore-periferiko bat da.
Macintosh Plus, SE edo Macintosh II batera konektatuta 24 x 36 neurritako 45 diapositiba egin ditzake orduko eta 2732 x 4096 puntuko bereizmenarekin.
Pelikularen inpres... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016168 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Duela 66 milioi urte aro kretaziko eta tertziarioaren arteko mugan gertatu zen animalien desagerketa masiboa azaltzeko erabiltzen den meteorito-inpaktuaren teoriak, bultzada berria izan du.
Munduan zehar barreiatutako hainbat tokitan, gorputz estralurtarren inpaktuak bakarrik sortzen duen koartzo-mota berezia (inpaktu-... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016169 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Australian aurkitu berri dute Afrikatik eta Ekialde Hurbiletik at inoiz topatu den giza garezurrik zaharrena. Bi taldeok Australian topatutako giza hezurren etorkizunari buruz ez dira ados jartzen.
Bi taldeok Australian topatutako giza hezurren etorkizunari buruz ez dira ados jartzen.
Garezurra Hego Gales Berriko mende... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016170 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gure Eguzki-sistemari bederatzi planeta ezagutzen zaizkio. X planeta aurkitzeko saio batzuk egingo dira
Hauetako gehienak antzinatik ezagutzen dira eta aurkitu den azkena, Pluton izenekoa, 1930.eko hamarkadan aurkitu zen. Astronomo askoren ustetan gure Eguzki-sistemak badu gutxienez beste planeta bat, nahiz eta hau ora... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016171 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kohete eta sateliteen zaborrak azkar metatzen ari dira Lurraren inguruan, eta metaketak erritmo honi eusten badio, astronautentzat arriskugarria izango da espazio librean ibiltzea.
Zabor espazialaren zatirik txikienak ere, espazioko jantzia zula dezake. Sidney van den Bergh astronomo kanadiarraren esanetan, zabor-kanti... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016172 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Londreseko Londreseko Royal Institution Royal Institution eko ikerlariek, poluitutako uretik hidrogenoa merke ekoizteko modu bat prestatu dute. eko ikerlariek, poluitutako uretik hidrogenoa merke ekoizteko modu bat prestatu dute
Londreseko Royal Institution eko ikerlariek, poluitutako uretik hidrogenoa merke ekoizteko ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016173 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kautxua ezagutzen den materialik isolatzaileenetako bat izanik ere, eroale bihurtu du Bell Laboratories delakoetan lan egiten duen Minal Thakur kimikariak.
autxua ezagutzen den materialik isolatzaileenetako bat izanik ere, eroale bihurtu du Bell Laboratories delakoetan lan egiten duen Minal Thakur kimikariak. Iodoaren ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016174 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Robert Haynes biologoak esan du, Martitz planetak bizia ezagutu dezakela lurtarren esfortzuari esker.
Robert Haynes biologoak esan du, Martitz planetak lurtarren esfortzuari esker, bizia ezagutu dezakela.
Paisaia Lurreko desertukoena baino idorragoa da, batezbesteko tenperatura -40°C-koa da eta atmosferaren %98 karbono... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016175 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Miamiko unibertsitateko Marty Sawaya doktoreak aditzera eman duenaren arabera, burusoiltasunaren jatorria buruko larruko zelulen desoreka proteinikoa da.
Marty Sawaya doktoreak aditzera eman duenaren arabera, burusoiltasunaren jatorria buruko larruko zelulen desoreka proteinikoa da.
Lagun askori burusoil izateak arazo ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016176 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zilindro horia, itsasuntzientzat diseinatu den lehenengo kaxa beltza da eta abioitan egiten duen eginkizun bera betetzeko diseinatuta dago.
Zilindro hori itsasuntzientzat diseinatu den lehenengo kaxa beltza da. Abioitan egiten duen eginkizun bera betetzeko diseinatuta dago.
Kolore hori-laranjako zilindro bat da, gainea... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016177 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kokainaren kontrako borrokan, Tximeletek ez dute kokaina maite - Zientzia.eus Tximeletek ez dute kokaina maite
Kokainaren kontrako borrokan Eloria noyesi izeneko tximeleta, oso lagun eraginkorra izan daiteke.
Mendebaldeko gizartean kokainaren kontsumoa gora doala gauza nabarmena da. Droga honen kontrako borrokan tximel... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016178 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Dagoeneko gerra, militarren eskuetan soilik egotetik fisikari, kimikari eta biologoen esku ere egotera pasatu da, hauek gaur eguneko benetako estratega bilakatu direlarik.
Iazko martxoaren amaieran (ez dago data zehatzik ematerik, iturri desberdinek beste hainbat data ematen bait dute), Halabja-ko herrian milaka pertso... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016179 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zuntz begetalaren garrantzia ez du inork ukatzen eta gure artean gero eta gehiago kontsumitzen da. Jan-neurri orekatu eta osasuntsuan zuntz begetalaren presentzia ezinbestekoa dugu. Baina zertan oinarritzen da bere eragin lagungarria?
Lehenbizi, azukre edo karbohidratoen egituraz zenbait kontzeptu orokor gogoratuko dug... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016180 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Piriniotako faunaren artean, eta ugaztunei dagokienean, beren liraintasuna eta izaera iheskorra dela eta, mendizale eta naturalista gehienen interesa bereziki kilikatzen duen espeziea dugu sarrioena.
Sarrioa, hainbatetan lasterka ez eta hegan doala dirudien animalia bizia dugu.
Sarrioa ( Rupicapra rupicapra ), ugaztun ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016181 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urriako egun eguzkitsu batean joan ginen lehenengo aldiz Donostiako Igeldo auzoan dagoen Arrano-etxea izeneko tokira. Egun hartan, hegaztiak sendatzeko zentru honetan egin genuen egonaldian.
Hamazazpi draia atera zizkioten aztore honi. Bi hegoak bendaturik dauzka.
Egoera ironikoa zen neurri batean, ezen Josean Albisu m... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016182 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hainbat pertsonari beste pertsona baten giltzurrun, gibel edo bihotza transplantatu diotela sarritan entzun dugu eta ohituta gaude horretara. Baina zer esan garunaren transplanteaz?
Suedian Olle Lindvall-ek, Anders Björklund-ek eta Patrik Brundin-ek gizakien fetu-zelulak txertatu dituzte arratoietan.
Garun osoa transpl... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016183 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ultzera-portzentaia gorantz doa egunetik egunera. Egun, presioaren eta stress-aren menpe jarri du eta laneko estutasunak eta konpetitibotasunak faktore negatiboak dira ultzera jasateko joera duen edonorentzat.
Gaur egun gauza jakina da animaliek ere ultzerak izaten dituztela. Dena den, animaliengan gutxi dira ultzera k... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016184 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientzilariek ereduak behar dituzte beren teoriak frogatu ahal izateko eta injineruek ere bai, beren diseinuak garatzeko.
Azken aldian ereduak simulatu egiten dituzte, horretan ordenadoreen laguntza dutelarik. Gero eta ordenadore ahaltsuagoen eske ari dira, horrela simulazioak errealitatearen antz handiagoa izan dezan.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016185 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Unibertsoa, finitu ala infinitua? Unibertsoan den materiaren grabitate-indarra urruntze-abiadura gerarazi eta uzkurpena sortzeko adinakoa bada, Unibertsoa finitua da. Bestela, infinitua genuke.
Hedakuntza horren izaeran dugu arazoaren muina. Unibertsoan den materiaren grabitate-indarra urruntze-abiadura gerarazi eta uz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016186 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1988ko Azaroaren 25ean German Gimenez Doktore-Injineru J.ak Donostiako Goimailako Injineruen Eskola Teknikoko 22. promoziokoei Diplomak emateko burututako egintza akademikoan, burdinbidearen etorkizunari buruz oso hitzaldi interesgarria eman zuen.
1988ko Azaroaren 25ean German Gimenez Doktore-Injineru J.ak (CAFeko Iker... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016187 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bizi garen mundu honetan izaki guztiok, bai bizidunok bai bizigabeok, hiru dimentsio ditugu: altuera, zabalera eta lodiera, hauetakoren bat nulua izan badaiteke ere.
izi garen mundu honetan izaki guztiok, bai bizidunok bai bizigabeok, hiru dimentsio ditugu: altuera, zabalera eta lodiera, hauetakoren bat nulua izan bada... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016188 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hemen aurkezten dizugun programa honek, letra-zopak osatzen ditu. Guk gai bat aukeratu behar eta, arrainen izenak hartu ditugu.
1988/12/01 Arrojeria, Eustakio - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa Lizaso, Pili - Informatika SailaElhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Ezagunak izango dituzu jadanik aldizkari, egunka... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016189 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur eguneko industriak, egunetik egunera sakabanatuago eta kalitate-, erantzun- nahiz zerbitzu-alorrean exigentzi maila handiagoa duen merkatuari aurre egiteko makina malguak nahi ditu.
Robotei etekin egokia ateratzeko kokapena nahiz eginkizunak oso ondo aztertu behar dira.
Merkatuko baldintza hauen eraginez, enpresek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016190 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Videotex Sistema, zenbait datu-basetan kokatutako informazioa telefono bidez konektatutako terminaletatik kontsultatzea ahalbidetzen duen sistema informatikoa da.
Zenbait datu-basetan kokatutako informazioa telefono bidez konektatutako terminaletatik kontsultatzea ahalbidetzen duen sistema informatikoa da.
Datu-baseko ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016191 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hepatitisa gibeleko erasana da; hantura-zeinuak ezaugarritzen duen erasana hain zuzen. Gaur egun usuena Hepatitis BIRIALA da, baina badira hepatitis bakterianoak ere.
1988/12/01 Agirre, Jabier - Medikua eta OEEko kidea Iturria: Elhuyar aldizkaria
Germenak odol-korrontean zehar iristen dira gibelera eta hau handituz has... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016192 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orona Orona Euskal enpresak Bartzelonako Joku Olinpikoetarako egingo den polikiroldegi baten egitura modernista eraikiko du. Euskal enpresak Bartzelonako Joku Olinpikoetarako egingo den polikiroldegi baten egitura modernista eraikiko du
1988/12/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Iturria: Elhuyar aldizkaria
Seul-eko Olinpiad... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016193 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Izotza erreaz energia ateratzerik badagoela baten bati esanez gero, Santa Agedan sartzeko moduan gaudela pentsatuko luke. Izotza ez dugu erreko, baina izotzetan harrapatutako gasak bai eta gas-hidratoek energi hornikuntzan garrantzi handia har dezakete etorkizunean.
Lurrazalaren zati handi batean, izotzetan harrapatuta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016194 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ezaguna da gure Euskal Herrian dagoen natura aldetik aberats diren txokoen ugaritasuna. Eta jakina, hauetako asko ia ezezagunak dira gehienentzat. Gaur, hauetariko baten egin nahi genuke geldiunetxo bat.
Pagoetako parkera heltzea, ez da batere zaila. Pagoeta mazizoan aurkitzen da, itsasotik gertu eta isurialdeak bata I... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016195 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Iparrameriketan NASP deritzon proiektua onartu dutenez gero, hegazkin espazialaz asko hitz egiten da. Oraingoz ordea, proiektu eta ideia hutsa da hegazkin espaziala, egia bihurtu arte injineruek oztopo asko gainditu beharko dutelako.
Iparrameriketan NASP (National Aero Space Plane) deritzon proiektua onartu dutenez ger... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016196 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ordenadore pertsonaletarako informazio-metagailu iraultzailea dugu CD-ROM delako hau. Informazioa behin-betirako grabatua du eta ezin da inola ere ezabatu.
1988/12/01 Sagarna, Andoni - Ingeniaria Iturria: Elhuyar aldizkaria
Ordenadore pertsonaletarako informazio-metagailu iraultzailea dugu CD-ROM (Compact Disk-Read Onl... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016197 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Espazioaren konkista edo esplorazioari buruz berri asko izan ditugu azken hilabeteotan: onak batzuk eta ez horren onak besteak.
Berri onak aipatuz hasiko gara. Iparramerikarrek joan den irailaren batean Discovery transbordadorea orbitan jarri zuten. Hau Challenger en istripuaren ondoren lehen transbordadore-jaurtiketa ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016198 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Nekazaritza-sailaren ekintzen barnean, Luis Mari Etxeberria nekazal injinerua baserritarren gestio-lanetan ordenadoreak izan dezakeen garrantziaz aritu zen.
Jendearen ohizko pentsakerak, baserritarra abeltzantzan eta belarra ebakitzen aritua den norbait bezala ikusten du, baina denbora aurrera joan ahala ohizko ekintza... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016199 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Erromatar zenbakiekin nola egiten ziren eragiketak? Erantzuna: Nik dakidanez erromatarrek eragiketa aritmetikoak burutzeko abakoa erabiltzen zuten...
Elhuyar. Zientzia eta Teknika. Aldizkari honen 16. zenbakian "Irakurlearen Txokoa" atal berriari eman diozue hasiera. Izenak dioen bezala, irakurlearen atala da eta iraku... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016200 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urodelo ordenean bildutako arrabio eta uhandreek, 300 espezie baino gutxiagoz osoturiko taldea eratzen dute, guztiak ipar-hemisferioan bizi direlarik.
Urodelo -edo Caudata- ordenean bildutako arrabio eta uhandreek, 300 espezie baino gutxiagoz osoturiko taldea eratzen dute, guztiak ipar-hemisferioan bizi direlarik. Anim... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016201 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Medikuntza eta fisiologiazko Nobel Sariak 1988ko Nobel Sariak - Zientzia.eus 1988ko Nobel Sariak
1988.eko medikuntza eta fisiologiazko Nobel Sariak James Black ingelesa eta Gertrude Elion eta George Hitchings iparramerikarrek irabazi dute. Beren lana eritasun arruntak tratatzeko botika berriak garatuz egin dute. Nobel ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016202 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hogeitabatgarren mendean Mediterranioaren ur-maila igotakoan Venezia eta Alexandria hiriak izan daitezke lehenengo biktimak.
Zenbait milaka urtetan zehar Mediterranioaren ur-mailak konstante iraun du, baina 2.025. urterako 13-55 cm igoko dela uste da. Mende bat baino lehenago igoera metro batekoa izan daiteke. Bi izang... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016203 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zuntz asko duten dietak osasunerako onak direla diote medikuek. Sasikareta, Karibeko dortoka, zuzen-zuzen jarraitzen zaie aholku horiei eta beira-zuntza da bere dietaren osagairik nagusiena.
Zuntz asko duten dietak osasunerako oso onak direla diote medikuek. Sasikareta, Karibeko dortoka, zuzen-zuzen jarraitzen zaie aho... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016204 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hegazti eta ugaztunengan kromosomek markatzen dute jaioberriaren sexua. Odol hotzeko animalietan ordea, horrelakorik ez da gertatzen.
Kasu honetan, enbrioia garatzeko unean dagoen tenperaturak markatzen du jaioberriaren sexua; arra ala emea jaioko den hain zuzen.
Dena den, "pantera geko"aren kasuan sexuaren arazo hau k... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016205 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kanadako nekazal zientzilari batzuek Ongarri fosfatatuak - Zientzia.eus Ongarri fosfatatuak
Janarien lizunekin erlazionatuta dauden penizilina gisako onddoek nekazariek erabiltzen duten ongarri-kantitatea %10eraino murriz dezakete.
Kanadako nekazal zientzilari batzuek Penicilium bilaji izeneko onddo naturala isolatu du... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016206 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Organoen transplantea, erloju-kontrako lasterketen modukoa da. Ikerlari iparramerikar batzuek, metodo bat proposatu berri dute. Basoetan zirkulatzen duen odola, odol artifizialez ordezkatzea da.
Organoen transplantea, erloju-kontrako lasterketen modukoa da. Bihotzak, hildako gorputik atera ondoren, lau orduz bakarrik d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016207 | zientziaeus | General | articulos cientificos | AES konpainia elektriko iparramerikarrak 52 milioi zuhaitz aldatuko ditu Guatemalan, berak eraikitako zentral elektriko batek atmosferara isuritako karbono oxidoa orekatzeko.
Hau da horrelako konpainia batek negutegi-efektua kopentsatzeko eginiko lehenengo esfortzu praktikoa.
AESek CARE izeneko nazioarteko laguntza-tal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016208 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Leningradoko Zientzi Akademian, 1.714.ean sortu zen liburutegi handia dago, baina gertatutako sute batek milioierdia erre edo kaltetu egin ditu.
Leningradoko Zientzi Akademian, 1.714.ean sortu zen liburutegi handia dago.
Bertan 12 milioi liburu gordetzen ziren, baina gertatutako sute batek milioierdia erre edo kaltetu ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016209 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ikerlariek, amerikar primitiboen sei eskeleto aztertu dituzte eta artritisaren artarnak aurkitu dituzte. Hauek duela 3.000-5.000 urtekoak dira.
Antza denez, artritisak Mundu Berrian izan zuen jatorria eta gero Mundu Zaharrera pasatu zen.
Bruce Rothschild, Kenneth Turner eta Michael Deluca ikerlariek amerikar primitiboe... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016210 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Inken kronikek diotenez, 1526. urte inguruan Eguzkiaren seme zen Huayna Kapak inka edo jainko biziak, itsasoaren beste aldetik itsasuntzi bitxi eta handiez etorritako gizon zurien berri izan zuen.
Brasilen aurkitutako pintura honek 30.000 urteko adina du. Karbono-14z eginiko datazioaren arabera.
Baina ordurako badirudi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016211 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Antimateria fikziotzat hartu da batzuetan. Zer dakigu antimateriaz? Zer egin zezakeen 1931. urteko fisikari batek energiaren balio negatiboa topatzean?
Jakina denez XX. mendearen hasiera aldean ALBERT EINSTEINek Erlatibitate Teoria-ren bere "Teoria Berezia" (1905) eta "Teoria Orokorra" (1916) izeneko ikerlanak plazarat... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016212 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun, gero eta gehiago, testuak konputagailuratu egiten dira testu-prozesaketarako programa baten laguntzaz, programa horiek ondorengo zuzenketa- eta orrazte-lanetarako izugarrizko erraztasun eta laguntzak eskaintzen dituztelarik.
Edozein testuk -honek ere bai, noski- izan du argitara aurretik zuzentze prozesu bat... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016213 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Parisen lurrazpian geologoek aurkitu dutena baieztatzen bada, monumentu berriak ager daitezke Pariseko kaletan; petrolio-dorreak alegia.
Eiffel dorrea, Pompidou Zentrua, Louvre museoa eta abar luzea. Parisen lurrazpian geologoek aurkitu dutena baieztatzen bada, monumentu berriak ager daitezke Pariseko kaletan; petrolio... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016214 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Animali espezie berrien bilatzaileentzat, 1988a ugaztunen urtea izan da. Harrigarria baita ugaztun berriak aurkitzea.
Animali espezie berrien bilatzaileentzat, 1.988.a ugaztunen urtea izan da. Animali espezie berriak aurkitzea ez da harrigarria. Ugaztun berriak aurkitzea ordea bai.
Normalean, Afrikako eta Hegoameriketa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016215 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Three Mile Island zentral nuklearreko bigarren erreaktorea lurperatzeko erabakia hartu du, Nuclear Corporation izeneko konpainia iparramerikarrak.
1.979.ean Three Mile Island zentral nuklearreko bigarren erreaktoreak istripu larria izan zuen. Zentral honen jabeak, GPV Nuclear Corporation izeneko konpainia iparramerikar... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016216 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Munduko partikula-azeleratzailerik indartsuena lanean hasi berri da. Ziklotroi berri hau partikula astunak maneiatzeko egokia da.
Munduko partikula-azeleratzailerik indartsuena lanean hasi berri da. K 800 izenekoa, Estatu Batuetako Michiganeko unibertsitatean dago.
Ziklotroi hau eraikitzen 1.980.ean hasi ziren eta kost... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016217 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Stockholm-etik 140 km-ra, itxura arrunteko etxe batzuek munduan bakarra den instalazioa ezkutatzen dute.
Baltikoko Kostaldean Stockholm-etik 140 km-ra, itxura arrunteko etxe batzuek munduan bakarra den instalazioa ezkutatzen dute.
Granitoan 60 m-ko sakoneraraino zulatutako kilometro bat bi tunelen bidez iristen da inst... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016218 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Testu-prozesaketarako baliabide berria den ordenadoreak, gaur egun erraztasun handiak eskaintzen ditu testuak kopiatu, zabaldu eta zuzentzeko, eta baita mila formatu edo itxura desberdinetan aurkeztu ahal izateko ere.
Inprentaren sorkuntzak hizkuntzaren tratamendua eta zabalkuntza irauli zuen moduan, mende honetan sort... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016219 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Informatika, ordenadorea, mikroprozesadoreak, ... arrunt bihurtzen ari diren hitzak ditugu. Teknika horietan oinarriturik, hamaika aplikazio daukagu jadanik kalean. Ondorengo orrialdeetan, aplikazio berezi bat azalduko dugu.
1. irudia. Komunikagailu eramangarriaren egitura orokorra. Pantaila bi zatitan banaturik (testu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016220 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Unibertsitateak eta eskolastika Erdi Aroan sortu ziren zientzia tratamendu berri baten beharrean zegoelako.
. mendean gaude. Zientziaren esparruan musulmanen antzindaritza ez dago ukatzerik. Hala ere kristau-munduan berpizkunde baten hasiera ikus daiteke. Erigenek, Beda Agurgarriek eta beraiek bezalako zenbaitek nola e... | cc-by-sa |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.