id stringlengths 12 40 | periodico stringclasses 60
values | lugar stringclasses 8
values | dominio stringclasses 11
values | texto stringlengths 50 1.96M | licencia stringclasses 10
values |
|---|---|---|---|---|---|
zientziaeus_0016621 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan den Urriaren 4ean FERROFORMA '86 erakustazoka amaitu zen. Erakusleak 553 izan ziren, bertan Europa, Asia eta Ameriketako jendeak parte hartu zuelarik.
Berrikuntzen standean merkatuan azaldu berri diren 125 produktu bultzatu ziren. Bestalde, fabrikatzaileen eskaintza oso zabala izan zen, eta biraderak, segurtasun-k... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016622 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Vassilli Bgatov-en arabera, ozeanoen hondoan lurrazalean dauden arrakaldadurek magma azaleratzen dute eta honekin batera oxigenoa.
Vassilli Bgatov ikerlari sobietarraren ustetan, eguratsean dagoen oxigenoaren zatirik handiena Lurraren bihotzetik letorke eta ez landareen fotosintesitik, orain arte hori uste bazen ere. G... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016623 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ikerketa batean adierazten denez, krisi kardiakorik gehienak goizeko 9-11 bitartean gertatzen dira.
Kardiakoak, kontuz ibil zaitezke egunsentiaz! Boston-eko ospitale bateko mediku-talde batek egindako ikerketa batean adierazten denez, krisi kardiakorik gehienak goizeko 9-11 bitartean gertatzen dira.
Talde honek, goizek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016624 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Australiako aborigeneek egindako deprotadonaren marrazkia. Garaiko lekuko - Zientzia.eus Garaiko lekuko
Hau Australiako aborigeneek egindako deprotadonaren marrazkia da. Ugaztun martsupial honek errinozeroaren tamaina zuen eta duela 6000ren bat urte desagertu zen lurrazaletik. Irudi honen adina 10.000 urte ingurukoa da... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016625 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Egiazko erloju bakarra zerua da; egunsentia eta ilunabarraren arteko Eguzkiaren mugimendua. Abiadura berdin-berdinaz biratzen duen motore batez kopia daiteke mugimendu hori, eta are eta hobeto, Eguzkiak berak bira dezake mugimendua bere kurba ekialdetik mendebaldera osatuz.
Zelula fotoelektriko klasikoa eta kondentsado... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016626 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Halley kometaren etorrerari berriro helduko diogu orduan esandakoak baieztatu edo zuzentzeko eta zenbait datu berri gehitzeko.
Halley-ren azterketarako egitarauen helburu nagusiak, bada, ondoko hiru arazoen erantzunak lortzera bideratuak zeuden: kometen jatorria, nukleoaren izaera eta kometak izarrarteko ingurunearekin... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016627 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Garai batean lehengaiak eskuragarri eta ugariak ziren. Duela zenbait urte zabor eta hondakintzat hartzen zena, orain lehengai-iturri moduan berreskuratzea pentsatzen da.
1986/12/01 Irazabalbeitia, Inaki - kimikaria eta zientzia-dibulgatzaileaElhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Garai batean lehengaiak eskuraga... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016628 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sonanbuluaren irudia ohizkoa bihurtu da. Zeintzu dira, bada, gertakizun honen agerpen edo zeinuak? Zein da sonanbulismoaren egiazko arrazoia?
1986/12/01 Agirre, Jabier - Medikua eta OEEko kidea Iturria: Elhuyar aldizkaria
Sonanbuluaren irudia ohizkoa bihurtu da txiste eta komikietan. Zeintzu dira, bada, gertakizun hone... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016629 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XIX. mendearen hasieran, 1820. urte inguruan, belauntzi-mota berri eta eder bat egin zuten Estatu Batuetan. "Cliper" izena eman zioten.
Gero, altzairuzko kaskoa zuten belauntzi handiagoak egiten hasi ziren. Hauek karga handiagoa garraia zezaketen (5800 tonaraino), baina "cliper"ek baino marinel gehiago ez zuten behar.
... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016630 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Uztailean ospatutako UEU-ren azkeneko ekitaldian Jose Ramon Aihartza biologiarekin mintzatzeko parada izan genuen. Hona hemen hark esan ziguna.
Uztailean ospatutako UEU-ren azkeneko ekitaldian Jose Ramon Aihartza biologoarekin mintzatzeko parada izan genuen. Hona hemen hark esan ziguna.
Elhuyar.- Atzo Euskal Herriko al... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016631 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zer da korrosioa? Metal gehienak oxido- nahiz sulfuro-itxuran aurkitzen dira naturan eta lortzeko bide bakarra energiaren bitartez ateratzea da.
Metal gehienak oxido- nahiz sulfuro-itxuran aurkitzen dira naturan eta lortzeko bide bakarra energiaren bitartez ateratzea da. Hau dela eta, metal hauek egoera ezegonkorrean d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016632 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Einstein-ek erlatibitateari buruzko teoria azaldu zuenean ez zituen zientziaren egiturak bakarrik hankaz gora jarri; pentsamenduarenak ere irauli zituen.
Uste ez badugu ere, Einstein-ek erlatibitateari buruzko teoria azaldu zuen.
Uste ez badugu ere, Einstein-ek erlatibitateari buruzko teoria azaldu zuenean ez zituen zi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016633 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1936.ean eman zen lehen aldiz "Matematika-Nobela" esan ohi zaion Fields domina.
1936.ean eman zen lehen aldiz "Matematika-Nobela" esan ohi zaion Fields domina. Fields domina - Zientzia.eus Fields domina
1936.ean eman zen lehen aldiz "Matematika-Nobela" esan ohi zaion Feilds domina. Sari hau John Charles Fields matemati... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016634 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Telekopiagailu hau edozein telefonori, etxeko zein kabina publikotakori, konekta dakioke.
Irudian daukazuen exekutibo-maletatxo horrek, 5,8 kg pisatzen ditu eta bere barnean tresna guztiz erabilgarria gordetzen du; telekopiagailu bat alegia. Telekopiagailu hau edozein telefonori, etxeko zein kabina publikotakori, konek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016635 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Unibertsoaren espantsioa horren zabaldu eta onartutako ideia denez, pertsona asko harritu egiten da astronomoak ados ez daudela entzuten duenean.
Gorrirako lerrakuntza hori azaltzeko erabili izan den beste teoria bat, "argi nekatuarena" da. Fritz Zwicky astronomo suitzarrak proposatu zuen lehenengo aldiz 1929.ean. Teor... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016636 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ibilgailu aereoen aro berri bati hasiera eman zaiola esan liteke, turbopropultsioz dabilen abioi honekin.
Ibilgailu aereoen aro berri bati hasiera eman zaiola esan liteke, irudian duzuenaren kausaz. Errotore baskulagarriari esker, irudikoa helikopteroak egin ditzakeen zenbait maniobra burutzen duen abioia da. Beraz, tu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016637 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1760-70 urte bitarteko hasieran, kosmosean dauden oinarrizko lau indarretatik mekanika kuantikoaren bitartez deskribatua izan den bakarra Elektromagnetikoa dugu. Teoria honek duen paregabeko arrakasta, bere barneko egituraren simetrian datza.
Gauge simetriak buruan zituztelarik, 1970-80 urte-hamarkadan, Weiberg eta Sal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016638 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ordezkari politikoek maiz definitu dutenez, gaur egun Gipuzkoako uren horniketa eta garbiketa hirugarren mundukoen parekoa da.
Hori horrela dela frogatzeko, nahikoa da planoak ikustea. Jendetzaren %50-ak ez du urik eguneko 24 orduetan bere etxean. Bestalde, lurraldeko ibai nagusienek jasaten duten kutsadura hain handia... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016639 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Naturaren markoan parte hartzen duen edozein fenomeno, oinarrizko lau indarren funtzioan azal daiteke. Indar bakoitzak badu dagokion distantzi eskala, non bere eragina nagusitzen den. Eskala honetako grabitazioaren azterketak, fisika-adar berri bat sorterazi du: Grabitazio kuantikoa.
Standfor-eko (California-ko) azeler... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016640 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Maiz azaltzen da mass mediatan munduan zehar zenbait baso eta oihan euri azidoen ondorioz hil zorian dagoeneko albistea. Denak ez daude ados euri azidoa basoen hondamenaren errudun bakarra denaren eritziarekin. Ondoko lerroetan, kontrako eritzi bat azaltzen dugu.
Aspaldi honetan, maiz azaltzen da mass mediatan munduan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016641 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientzilari-talde batek, gorputz guztietan eragiten duen bosgarren funtsezko indarraren aurkikuntza iragarri dute.
Fisika sakon samar ikasi duen edozeinek, Unibertsoaren portaera gobernatzen duten lau indarrak -grabitatea, elektromagnetismoa, indar nuklear bortitza (nukleo atomikoetakoa) eta indar nuklear ahula (zenbai... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016642 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lancia Lancia italiar automobil-etxeak bere italiar automobil-etxeak bere Delta Delta modelo berriak plazaratu ditu. modelo berriak plazaratu ditu
Lancia italiar automobil-etxeak bere Delta modelo berriak plazaratu ditu. Hauen artean, lau gurpilak eragileak dituen bertsio bat dago. Honelako trakzioa duten beste etxeeta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016643 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Elhuyar aldizkariko aurreko ale batean Archeopteryx izeneko fosilaren inguruan zeuden zalantzez aritu ginen. Han aipatzen zenez, 1985.aren hasieran sir Fred Hoyle eta Chandra Wickramasinghe astrofisikariek, 1861.ean aurkitutako hegazti-narrasti honen fosila bere aurkitzaileak egindako oso maula ona besterik ez zela adi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016644 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urte honen bukaerarako, garraiorako ibilgailu-mota berri bat jarriko da salgai Britainia Handian.
Errepidean dagoenean Trailer trenak beste edozein trailer edo kamioi artikulaturen itxura du. Atzekaldean hiru ardatz dauzka eta 38 tona garraitzeko gai da.
Errepidetik trenbiderako aldaketa, aldamenean zonalde launa duen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016645 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azkenik ozeanoetako sekreturik izkutuenetako bat azaleratu da. Ozeanoetako sekretua - Zientzia.eus Ozeanoetako sekretua
Mende osoko esfortzu alferren ondoren, azkenik ozeanoetako sekreturik izkutuenetako bat azaleratu da; nautiloaren arraultze ernalduak hain zuzen.
Nautiloa, moluskua da; zefalopodoen familiakoa, eta bi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016646 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zergatik egiten dute zurrunga pertsona batzuek eta beste batzuek ez? Gaueko zurrungari ez zaio jaramonik egiten, farre ere egin erazten digu... Zurrunga gogaikarri horiek - Zientzia.eus
Euskal Herria tamainuz txikia den arren, bertan, eta bere kokapen geografikoaren ondorioz, makina bat ingurune edo habitat ezberdin ag... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016647 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1984.eko Abenduaren 2.etik 3.erako gauean, Bhopal: hirugarren munduaren trajedia - Zientzia.eus Bhopal: hirugarren munduaren trajedia
1984.eko Abenduaren 2.etik 3.erako gauean, Union Carbide multinazional iparrameriketarrak Indiako Bhopalen zuen pestizidak fabrikatzeko lantegiari gas toxikoz osatutako hodei bat jariatu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016648 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Biokimikari argentiniar honek, 1970.ean jaso zuen guztiz preziatua den kimikazko Nobel Saria. Argentinara bidali genion galdekizunaren erantzunak dituzue segidan.
1986/10/01 Irazabalbeitia, Inaki - kimikaria eta zientzia-dibulgatzaileaElhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Biokimikari argentiniar honek, 1970.ean... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016649 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aristotelesen lanei bere ikasle peripatetikoek jarraipena eman zieten.
Aristotelesen lanei bere ikasle peripatetikoek jarraipena eman zieten. Zientziaren sorrera grezian. Eskola peripatetikoa, estoikoa eta epikureoa - Zientzia.eus Zientziaren sorrera grezian. Eskola peripatetikoa, estoikoa eta epikureoa
Aristotelesen l... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016650 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aliziaren oporraldia amaitu da. Utzitako gaiari berriro heltzeko behar genuen inspirazioa bapatean piztu zaigu.
1986/10/01 Etxeberria, J. Goñi, Jesus Mari Iturria: Elhuyar aldizkaria
Aliziaren oporraldia amaitu da. Gure musa etxeratu ahala, indarberriturik sentitu gara eta utzitako gaiari berriro heltzeko behar genuen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016651 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XVII. eta XVIII. mendeetan, gerra-untzia erabat ugaldu zen munduko itsasotan.
XVII. eta XVIII. mendeetan, gerra-untzia erabat ugaldu zen munduko itsasotan. Untzigintzaren historia VII: Gerra-untzia - Zientzia.eus Untzigintzaren historia VII: Gerra-untzia
Galeratik, galeoia sortu zen, eta galeoitik gerra-untzia. Ez orde... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016652 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur murgilarien artean hain ezagunak diren deskonpresio-istripuaren eta gainpresio-istripuaren zergatiak ekarriko ditugu.
Orain arte zientzia saiakuntzen bitartez, hau da, esperimentatuz landu dugu, baina batzutan oso kaltegarri suerta daiteke saiakuntzak zientziak zer esaten duen jakin gabe egitea. Hori dela eta, gau... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016653 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Udako Euskal Unibertsitateak aurrera egin du aurten ere eta joan den Uztailaren bigarren hamabostaldian, ohi bezala Larraona ikastetxean, bere XIV. ihardunaldia burutu zuen. Elhuyartarrok han izan ginen eta ondoren eritziak azaltzen dizkizuegu.
Mikel Zalbide, UEUaren hasierako bultzatzailetako bat, izan genuen XIV. iha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016654 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Makina Erremintaren Biurteroko 14. ihardunaldian, 400 fabrikatzaile zuzenean, eta beste hainbeste ordezkaturik egongo dira. Bilboko Nazioarteko Erakustazokaren 27000 metro karratu erabilgarri okupatuko dituzte aurtengo urriaren 22-29 bitartean.
Bilboko Nazioarteko Erakusketaren azalera guztira 50.000 m 2 -koa baldin ba... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016655 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun erabiltzen dugun egutegiaren antolaketa ulertzeko oinarriak aztertu izan genituen. Antolaketa hori egiteko egun eguzkitiarra eta urte tropikoa erabili behar ditugu.
Aurreko alean gaur egun erabiltzen dugun egutegiaren antolaketa ulertzeko oinarriak aztertu genituen. Bertan esaten genuenez, antolaketa hori egi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016656 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Oraingo honetan, xaguari labirintoko irteera bilatzen lagunduko dion programa egingo dugu.
Oraingo honetan, xaguari labirintoko irteera bilatzen lagunduko dion
Oraingo honetan, xaguari labirintoko irteera bilatzen lagunduko dion programa egingo dugu. Programa hau Tele video rentzat idatzia dago, baina
Labirintoa, matri... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016657 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Estatu Batuetako Detroit hirian egin berri den Automobil-azoka batean, zeramikaz eginiko bi motore aurkeztu dira.
Plastikoak urtu eta zeramika hautsi egiten direla gauza jakina da. Hala ere, Estatu Batuetako Detroit hirian egin berri den Automobil-azoka batean, material hauetaz eginiko bi motore aurkeztu dira.
Plastiko... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016658 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Londres-eko Zoologikoak ikuskizun berri bat aurkeztu du: satorrarratoi ilegabekozko kolonia bat, munduko zoologikoetan bakarra hain zuzen.
Joan den Maiatzean Londres-eko Zoologikoak ikuskizun berri bat aurkeztu du: satorrarratoi ilegabekozko kolonia bat, munduko zoologikoetan bakarra hain zuzen.
Satorrarratoi ilegabeak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016659 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hobble espazio-teleskopioa espaziora jaurtikia izango den unerako guztia egokiro lan egiteko moduan egon dadin test-andana luze bat pasatzen ari da.
Nahiz eta joan den urtarrilaren 28an jazotako Challenger-aren istripuaren ondotik NASA espazio-programak atsedenaldia izan, gogor ari dira lanean Hobble espazio-teleskopio... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016660 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hinderburg zepelinaren hondamenetik 49 urtera beste globo gidagarri batek, Helistat delakoak alegia, lur jo du Lakehurst-en.
Antza denez, New Jersey-ko Lakehurst ez da zepelinentzako tokirik egokiena. Hinderburg zepelinaren hondamenetik 49 urtera beste globo gidagarri batek, Helistat delakoak alegia, lur jo du Lakehurs... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016661 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eguzki-zelulak normalean zurrunak, eta ondorioz hauskorrak, izaten dira.
Eguzki-zelulak normalean zurrunak, eta ondorioz hauskorrak, izaten dira. Eguzki-zelulak zurrunak - Zientzia.eus Energia berriztagarriak
Eguzki-zelulak normalean zurrunak, eta ondorioz hauskorrak, izaten dira. Horregatik da irudian agertzen den egu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016662 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Jakina da Euskal Herria ez dela teknologia aurreratuenak garatzen direneko lurraldea. Gipuzkoak Eskoriatzan ezarri den telebanaketa-sistema da bat eta bestea Miarritzen gobernu frantsesak ezarritako zuntz optikozko bideokominikazio-sare pilotoa.
1986/08/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Barandiaran, Xabier Iturria: Elhuyar... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016663 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pottoka, Euskal Herriko mendietan libre bizi diren zaldi txikien arraza da. Gero eta zailagoa gertatzen da hala ere, pottokak Euskal Herriko mendietan ikustea; jatorrizko arraza galtzeko zorian aurkitzen bait da.
Pottoka, Euskal Herriko mendietan libre bizi diren zaldi txikien arraza da. Euskal Herriko ohitura eta mito... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016664 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Puntako teknologien bidez gaurko zientziak, aurrerakuntza izugarriak lortu ditu, bai erradioastronomian eta bai energia handiko Fisikan. Eta gaur egun Naturako edozein fenomeno deskribatzeko, oinarrrizko laur indar baino ez ditugu behar.
Arazo asko agertu bada ere, ezagutzen diren distantzia handienen (galaxia zabalene... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016665 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Denboraren neurketa izango da orain aztertzen saiatuko garen Astronomiaren oinarrizko problema.
Denboraren neurketa izango da, orain aztertzen saiatuko garen Astronomiaren oinarrizko problema.
Aurreko alean urtaroen sorrerari buruz aritutakoan, fenomenoaren arrazoia eta berezitasunik garrantzitsuenak argitzen saiatu gi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016666 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Nahiz eta alemanak oraindik guztiz ados ez egon, abioi espazial europarra eraikia izan da. Abioi espazial honek europarren jaurtigailua izan nahi du.
Europarrok espazioaren esplorazioaren gailurrean jar gaitezke Ariane-5/Hermes proiektuari esker.
Hamar urte barru, Kourou-ko base espazialean espazionauta europearrez osa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016667 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sabelaldea bular-barrunbetik berizten duen muskuluz eta zurdaz osatutako mintzaren bapateko eta nahigabeko uzkurdura espasmodikoa.
Sabelaldea bular-barrunbetik bereizten duen muskuluz eta zurdaz osatutako mintzaren bapateko eta nahigabeko uzkurdura espasmodikoa.
Zotina zer den ba ote dakigu zehazki? Sabelaldea bular-ba... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016668 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1.986ko Otsaileko "Futuribles" aldizkari frantziarrak dakarrenez, 2.000. urte ingururako enplegu-beharrizanak aztertzen ari dira bazterretan.
Eskola-beharrizanen eboluzioari buruzko azterketa bat egin behar zuela eta, Institut d'aménagement et d'urbanisme de la Région Ile-de-France (IAURIF) delakoak, eskualde horretako... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016669 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain arte, mareak erabiltzen direneko zentral maremotrizak, itsas energia probetxatzeko bide bakarra izan dira. Ikerketa-lanen ondorioz ordea, olatuen energiaz baliatzen diren bi sistemen garapena lortu da.
Olatuaren energiaz probetxatuta mundu guztiko energiaren %5a aurrera daiteke.
Urte batzuetako ikerketen ondoren,... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016670 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Askoren eritziz, fusio nuklearrak eskain diezaguke etorkizunean nahi adina energia. Hau utopia da, ez bait da lortu fusio nuklear kontrolaturik.
Joan den abenduan Estatu Batuetako "Sandia National Laboratories" delakoetan aurrerapauso garrantzitsua eman da fusio-energiarantz. Aurrerapausoa PBFA-II akronimoz ezagutzen d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016671 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hotsa ez da airean bakarrik transmititzen, beste ingurunetan ere bai.
Hotsa ez da airean bakarrik transmititzen, beste ingurunetan ere bai. Akustika arakatuz - Zientzia.eus Akustika arakatuz
Hotsa ez airean bakarrik transmititzen, beste ingurunetan ere bai.
Zilarrezko edota edozein metalezko goilare bat hari batez (har... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016672 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientzia grekoa lehen aro oparoan gailurrera, eskola atomistikoen garaian igo zen. Ondoren, geldiunea izan zen.
Atzerapen honetan, atomistek beraiek ere errua izan zuten. Hauek, nahiz eta errealitatea materiari zegokiola onartu, kanpoko munduaren errealitatearen informazioa emateko gure zentzuen gaitasuna zalantzan jar... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016673 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pasa den maiatzean, Gipuzkoako Foru-Aldundiak "Ura bizia da" lemapean urari buruzko kanpaina bati eman dio hasiera. Ikerketa hau komunitate Autonomoko ibai-arroei mugatzen zaie eta hori izango da gure esparrua beste informaziorik ezean.
1986/08/01 Barandiaran, Mariaje Irazabalbeitia, Inaki - kimikaria eta zientzia-dibu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016674 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XIV. eta XV. mendeko untzietako bizimodua, oso latza zen. Marinelentzat diziplina gogorra zegoen. Arraunean bestetik, etengabe aritu behar izaten zuten.
1986/08/01 Azkune Mendia, Iñaki - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
XIV. eta XV. mendeko untzietako bizimodua, oso latza zen. Marinelentzat diziplina gogor... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016675 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azkeneko hilabetetan, Estatuan loto jokoa ezartzearen hasiera ikusi dugu. Loto, zorizko jokoa dela esan behar da eta aterako diren zenbakiak aurrez jakiteko bide egokirik ez dagoela.
Alizia oporretan kanpora joan zaigunez, oraingoan beste joku-mota bat izango da gure idazlaneko gai.
Azkeneko hilabetetan, Estatuan loto ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016676 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Tokyon ospatutako Robotika-aurrerapenen Nazioarteko Batzarrean, oinezko robota izan zen hardware-piezarik harrigarriena.
1986/08/01 Lizaso, Pili - Informatika SailaElhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Joan den urtean Tokyon ospatutako Robotika-aurrerapenen Nazioarteko Batzarrean, oinezko robota izan zen hardwa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016677 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 12 instrukzio-lerro nahikoa dira edozein luzerako mezua pantailaren eskuinaldetik ezkerralderantz pasatzen jardun erazteko nahi adina denboran zehar.
Programa honen aplikazioa edozein izan daiteke: dendetako erakusleihotan oharrak ikustarazteko, definizioak ezagutarazteko, oharrak edo datuak azaltzeko edo oraintxe pasa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016678 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Perkins" etxe britaniar ezagunak, kamioientzako diesel motore berria garatu du.
Diesel motoreek aurrerakada galanta jasan dute azken urte hauetan. Garai bateko motore pisu eta zaratatsuak ahaztuxeak dauzkagu. Lehen ia kamioitan soilik erabiltzen ziren motoreak, egun edozein automobiltxotan erabiltzen dira. Diesel moto... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016679 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Espazio-untzi erraldoiak eraikitzearen ideia bota izan da behin baino gehiagotan. Zazpi egunez espazioan bizi izan zen zenbait arratoi gaztek, hezur-masa eta -gogortasuna galdu egin zituen.
Gure inguruko izarren planetak gizakiarentzat konkistatu ahal izateko, mundu txikia izango litzatekeen espazio-untzi erraldoiak er... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016680 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mundu osoko, "zona hezeak" arrisku bizian daude. World Wildlife Fund naturaren babespenerako erakunde internazionalak kontzientziazio-kanpaina bat antolatu du.
Mundu osoko, estuario, padura, aintzira, delta, laku eta abar, "zona hezeak" alegia, arrisku bizian daude. Ez latitude hezetan bakarrik; baita latitude tropikal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016681 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Stuttgart-ko Unibertsitateko R. Wild paleontologoak aztertu ditu Tanistrofensaren aztarnak.
Duela 200en bat milioi urte, bazen Lurraren azalean Tanistrofens izen bitxia zeukan dinosaurioa. Bere berezitasun bakarra, ez zen gaur jarri diogun izengoitia; bere lepo luzea bait zen benetan ikusgarriena. Bere lepoa 3,5 m-koa ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016682 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zenbait kasutan suizidioarekiko joera hereditarioa izan daitekeela aditzera eman du Estatu Batuetan eginiko inkesta batek.
Nork bere buruaz beste egiteko hamaika arrazoi egon daiteke; nabariak batzuk (porrot ekonomikoa esaterako) eta bitxiak beste batzuk. Orain arte, nork bere burua hiltzea kanpo-arazoek eragindako eki... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016683 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Norvegiako Bergen-en olatu-energiaz baliatzeko zentrala eraiki berri da.
Norvegiako Bergen-en olatu-energiaz baliatzeko zentrala eraiki berri da. Olatu-energiaz baliatzeko zentrala - Zientzia.eus Energia berriztagarriak
Aldameneko argazkian daukagun eraikuntza ikusgarria, Norvegiako Bergen-en eraiki berri den olatu-ene... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016684 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Botswana eskualdean lehortea erabateko arazo kezkagarria da. Afrikako lehortea - Zientzia.eus Afrikako lehortea
Afrikako eskualde askotan lehortea erabateko arazo kezkagarria da. Botswana eskualde horietako bat da. Hala ere, beste zenbait herrirekin gonbaratzen bada, Botswanak abantail nabaria du: bertan ura badago. Ba... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016685 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mantxako tunelaren proiektua aurrera doa. Mantxako tunela - Zientzia.eus Mantxako tunela
Mantxako tunelaren proiektua aurrera doa. Bien bitartean, aurreko proiektuetan tunelgintzarako erabili den tresneria berreskuratu nahi du Londres-eko "Science Museum" ezagunak. Argazkian duguna, 1923.ean hasitako proiektuan erabili... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016686 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Erorketa-zentzazio hori nolabait ezabatuko duen lotarako zakua asmatu du ESAk.
Erorketa-zentzazio hori nolabait ezabatuko duen lotarako zakua asmatu du ESAk. Espazioan lo - Zientzia.eus Espazioan lo
Espazioan lo egitea ez omen da oso eroso eta gustagarria. Erortzen ari denaren inpresioa pairatu behar izaten du astronau... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016687 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mundu grekoaren bi muturrek, sortaldekoek eta mendebaldekoek, hau da, joniarrek eta pitagoratarrek K.a. VI. mendean zehar errealitatearen egiturari buruz eztabaidatzen zuten.
V. mendean, aldiz, filosofiaren eta zientziaren arteko bereizketak nolabait urrats bat aurrera egin zuela esan dezakegu. Filosofoek, beren aldeti... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016688 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Espainiako Ekonomi eta Hazienda-Ministraritzak, azaroa eta abendua bitartearen telebista bidez egindako iragarki-bonbardaketak ez du lortu jendearen beldurra uxatzerik. Izan ere, beste hogeitalau zergen ordezkoa den honen ezarpenak, nabariki arinduko bait ditu kontsumitzaileen poltsikoak.
Hemen dugu jadanik, hainbeste ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016689 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orbita honetan mantentzeko, satelitearen abiadura tangentzialak lurraren biraketa-abiadura baino dezentez handiagoa izan behar du.
Dakizuenez, komunikaziotako sateliteak erabiltzen direla badira urte batzuk. Hasiera batetan transmisoreak oso potentzia txikikoak zirenez gero, sateliteak beheko orbitatan (10.000 Km) koka... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016690 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Segidan ikusiko dugunez, gure bizitzarako hain garrantzitsua den fenomeno hau Lurraren biraketa-ardatzak agertzen duen xehetasun baten ondorio dugu.
Ekainean San Juan gaua dugu oso gau berezia. Urteko laburrena kontsideratu ohi da eta ospakizun bereziak izaten dira gau horretan. Gauza hauek eta, azken batez, urtaroen o... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016691 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken egun hauetan hitzetik hortzera ibili da Sobiet Batasuneko Txernobil zentral nuklearrean gertatutako istripu larria. Berriro pilpilean ipini ditu arazo tekniko, ekologiko, ekonomiko, politiko eta etiko batzuk.
Dena dela, has dezagun gure saioa honez gero ezagunegia gertatzen ari zaigun historioa kontatuz.
Apirilar... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016692 | zientziaeus | General | articulos cientificos | anaia zelebre horiek bidalitako postalaren bi aldeetan gauza bera jartzen zuela.
1986/06/01 Etxeberria, J. Goñi, Jesus Mari Iturria: Elhuyar aldizkaria
anaia zelebre horiek bidalitako postalaren bi aldeetan gauza bera jartzen zuela
Aliziak idatzitakoa, azken artikuluan agertzen genuen horretan bukatzen da, baina gure j... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016693 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Martxoaren 13an inauguratu zen Parisen, munduko zientzi museorik ederrenetakoa izango den Zientzia eta Industriaren Hiria proiektuaren parte bat. Presazko inagurazioa izan da, Halley kometaren atzetik bidalitako Giotto zunda europarraren eta kometa beraren gertueneko hurbilketarekin bat egin zezan.
1986/06/01 Barrenetx... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016694 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gorputz guztiek ez dute berdin erantzuten beroaren aurrean, eta guzti hauek lege fisikoetan oinarritzen dira.
1986/06/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Iturria: Elhuyar aldizkaria
Gorputz guztiek ez dute berdin erantzuten beroaren aurrean, guzti hauek lege fisikoetan oinarritzen dira.
"Bero" hitza guztiz lotuta dago gure b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016695 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hemen azaltzera noan programa ZX Spectrum-ean adierazi behar da; bere ezaugarri propioetan oinarrituko bait naiz.
Orain arte azaldu ditudan programak, nahiz eta ZX Spectrum-arentzat eginak izan, edozein makinatan abieraz genitzake garrantzi handiko aldaketarik egin gabe.
Oraingoan, barkatuko duzu irakurle baina, hemen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016696 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain dela gutxi inaguratu berria da Sovietar Batasunean trenbide berri eta luzearen lehen zatia. Trenbideak 3.000 km. izango ditu.
Hori dela eta, Sovietar Batasunak zibilizaioa eraman nahi du bi milioi urteko denboraldiaren ondoren Ekialdeko Siberiak dituen lurralde izoztuetara. Arkeologoek iragarri dutenez, Yakut-eko... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016697 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hirietako ur beltzak, pestizidak, hidrokarburoak... mediterranio kostaldea industriaren eta milioika turisten benetako zabortegi bilakatu da. Alerta-kota gaindituta dago eta ehundaka abere- eta landare-mota desagertzeko zorian aurkitzen da.
Gaur egun Mediterranioaren ondoak, paisaia nazkagarria eskaintzen du: sulfurozk... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016698 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bertizko ingurunea ikusgarria bait dago, bai familiarekin egun lasai eta zoragarria igarotzeko eta baita lagunarte-giroan ibilaldi patxadatsuaz inguruneaz liluratzeko ere.
Euskal Herriko txokoak miazteko garaian, ez gintezke gure Nafarroaz ahaztu, eta Bidasoa ibaiaz gorantz joz gero topa dezakegun Mugaire herrixkaren o... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016699 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan den urtarrilean Concorde-a, handitasun-amets baten hamar urteak - Zientzia.eus Concorde-a, handitasun-amets baten hamar urteak
1986/06/01 Sagarna, Andoni - Ingeniaria Iturria: Elhuyar aldizkaria
Joan den urtarrilean Concorde -ak hamar urte bete ditu hegalaldi komertzialak egiteaz. Altuen eta azkarren hegan egin na... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016700 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Tropikoen artean dauden lurraldeek beren baitan oihanak dituztela badakigu. Baina oihan hauen barrengo gorabeherak ez zaizkigu hain ezagunak gertatzen. Beraz, aritkulu honetan oihanetarako bidaia egin dugu.
1986/06/01 Barandiaran, Mariaje Irazabalbeitia, Inaki - kimikaria eta zientzia-dibulgatzaileaElhuyar Fundazioa It... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016701 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Elkarrizketa honetan, Andrew Willetts-en inpresioak jasotzen dira bioteknologi aldetik gure Herriak atera ditzaken posibilitateak aztertuaz.
Andrew Willetts, Birminghan-en jaio zen 1946an; doktoregorako ikasketak Liverpool-eko Unibertsitatean egin zituen, mikrobioei dagokien biokimikan espezializatuz, eta Britainia Hau... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016702 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Barrea, gizakiok komunikaziorako darabilgun bide esklusiboa da; gure portaera-modu berezienetako bat. Zalantzarik gabekoa da, barre egiteak mesede handia egiten diola gorputzari.
Pertsona bakoitzak bere barre egiteko modua du. Ez da gauza bera Leonardo da Vinci-ren Giocondaren irrifar misteriotsua edo pailazoak sortera... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016703 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XV. mendean bidaia luzeak egin ziren itsasoz. Hauen gorabeherak irakur ditzakezu artikulu honetan.
1986/06/01 Azkune Mendia, Iñaki - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
XV. mendean, Atlantiko ozeanoan zehar bidaiak ugaldu zirenez, nabigazioaren segurtasunerako tresna bat behar zen. Mediterranioan edo Mantxako... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016704 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urtarrilean amerikarrek igorritako "Voyager 2" zunda espaziala Uranora hurbildu zen. Kasu honetan ehunmilaka kilometrotan zehar igorritako argazki eta datuek ere, hamaika puntu argitu dute Uranori buruz.
Kasu honetan ehunmilaka kilometrotan zehar igorritako argazki eta datuek ere, hamaika puntu argitu dute Uranori buru... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016705 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Duela hamar urte, Sobietar Alderdi Komunistaren 25. Kongresuan gizaldiko proiektua iragarria izan zen. Duela gutxi proiektu erraldoi hau lurperatu egin da.
Asmoa zera zen; Siberiako iparraldeko ibaien 400 km3 ur urtero Volga eta Sutxona ibaietara transbasatzea Kaspio eta Aral itsasoen inguruko lurraldeak ureztatzeko.
L... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016706 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Dinosaurio landarejale primitiboek, beren etsai haragijaleak lasterka atzean uzten zituztelako superbizitzea posible izan zuten.
Gertie-ren hezurduraren zatiak arroketan itsasiak zeuden Arizonako Harriztatutako Basoko Parke Nazionalean. Joan den udan, parketik atera ziren hondarrak eta Berkeley-ra eraman ziren aztertze... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016707 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Berriki eta lehenengo aldiz, soriasiak jotako giza azala berreraiki egin da.
Berriki eta lehenengo aldiz, soriasiak jotako giza azala berreraiki egin da. Soriasia - Zientzia.eus Medikuntza
Soriasia eritasun zabaldu xamarra da gure artean (populazioaren %2-4ak jasaten du) eta ezagunak dira tratamendurako dituen zailtasu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016708 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi bisonte europar hauek birsartuak izan dira bisonte europarra suspertzeko programari jarraituz.
Negua hotza izan da Polonia aldean. Hala ere, ez dirudi bi bisonte hauei asko axola zaienik. Bi bisonte europar hauek Poloniako Bralowieza-ko Parke Nazionalera birsartuak izan dira bisonte europarra suspertzeko programari ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016709 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zer izan dezakete amankomun jirafek eta zuhaitz-sugeek? Biok odol-zirkulazioarekin arazoak izatea da erantzuna.
Batezbesteko jirafa batek, 5 m neurtzen ditu eta bere burua bihotza baino 2,5 m gorago dago. Odola oso presio altutan irtetzen da jirafaren bihotzetik. Orain arte presio altu hori, grabitatearen indarrari aur... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016710 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Itsasuskia edo dugong-a, Pertsiako Golkoan bizi den manatiaren familiako sirenoia da.
Dugong-ak, uretako ugaztun belarjaleak dira. 1963.ean Iran eta Irak-en arteko gerran petrolio-untziek sortutako isurien ondoren, 40 dugong hilik (beste zenbait animalirekin batera) agertu ziren Arabia Saudi eta Bahraingo hondartzetan.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016711 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Japoniarrek kolorezko poltsiko-telebista berri bat plazaratu dute.
Japoniarrek kolorezko poltsiko-telebista berri bat plazaratu dute. Kolorezko poltsiko-telebista - Zientzia.eus Irudiak/Soinuak
Japoniarrek kolorezko poltsiko-telebista berri bat plazaratu dute: Citizen Bookvision 05-TA izenekoa alegia. Honek baditu zenb... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016712 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientziazko ikerketak egin dituzten ikasle eta irakasleentzat, oinarrizko diren, eta lehen urteetan ikasitakoak diren kontzeptuak, egia absolututzat hartzeko joera dugu. Adibide bat, Lewis-en kasua da, eta bere irudia gure artean popularizatu nahiean artikulu hau idatzi dut.
Gilbert Newton Lewis Massachusetts-en jaio z... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016713 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun industrian erabiltzen diren prozedura teknologikoen artean garrantzitsuenetako bat soldadura da. Bereziki bigarren mundu-gerraren ondotik hedatua, momentu honetan berak bakarrik teknologiaren eremu bat betetzen du.
4.- Erabat urtutako zona; metal erantsiaren diluzio osoa piezaren metalean.
Soldadur prozeduran... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016714 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Naturari dagokion problematika gero eta garrantzi handiagoa hartzen ari da. Honekin batera gai batzuren interes publikoa hazi egin da: poluzioa, baso eta animalien desagerpena, etab. Artikulu honetan gure ugaztun-faunari buruzko sail bati hasiera ematen diogu.
Artikulu honetan gure ugaztun-faunari buruzko sail bati has... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016715 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Euskal Herrian itsas hegaztirik ba al dugu?" Galdera horren erantzuna baiezkoa izatea sorpresa handia izan daiteke horientzat.
Dudarik gabe, jende asko harriturik geldi daiteke izenburua irakurri bezain laster. "Euskal Herrian itsas hegaztirik ba al dugu?" Galdera horren erantzuna baiezkoa izatea sorpresa handia izan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016716 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Rossia Rossia izeneko untzi berria, sobietarren izotz-hausle berria da. izeneko untzi berria, sobietarren izotz-hausle berria da
Argazkian duzuen untzia, sobietarren izotz-hausle berria da; Rossia izenekoa. Leningradeko untzioletan eraikia izan da eta proba-saiotan aurten hasiko bada ere, datorren neguan hasiko da bene... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016717 | zientziaeus | General | articulos cientificos | I[ I[ o o ]]satelite distiratsuenetakoa, hurbiltzen ari zaio Jupiter-i. satelite distiratsuenetakoa, hurbiltzen ari zaio Jupiter-i
Io, Jupiter-en lau satelite distiratsuenetan barnekoena, pixkana-pixkana hurbiltzen ari zaio Jupiter-i. Io-ren orbitan urtero 13ren bat zentimetro ari zaio planetari gerturatzen. Ekintza ha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016718 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Japoniarrak txiki zaleak dira, orain ordea, handi-mandikeriatan ibiltzeria uko ez diotela egiten aitortu beharrean aurkitzen gara.
Aurreago, "Elhuyar. Zientzia eta Teknika" aldizkarian, ale honen orrialdetan, Japoniarrak txikiaren zale direla esan dugu. Ba, orain ordea, handi-mandikeriatan ibiltzeari uko ez diotela egi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016719 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mendi magalean kokatuta dauden herrixkak elur-jausietatik babesten dituzten basoak, hiltzen ari dira.
Egun hauetan Suitzako mendi-herri eta herrixkak jendez gainezka daude. Skiatzaileak maldaz behera alai eta kontent ari diren une honetan, hodei ilunak agertu dira ski-estazioen horizontean. Mendi magalean kokatuta daud... | cc-by-sa |
zientziaeus_0016720 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi trenbide-tunel, kretan zulatuak eta 40 metro itsas ohantzearen azpitik.
Bi trenbide-tunel, kretan zulatuak eta 40 metro itsas ohantzearen azpitik. The Channel Tunnel - Zientzia.eus The Channel Tunnel
Bi trenbide-tunel, kretan zulatuak eta 40 metro itsas ohantzearen azpitik. Tunnel bakoitzak 7 m-ko diametroa du. Haue... | cc-by-sa |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.