text
stringlengths
25
5.42k
phonemes
stringlengths
19
5.93k
Bere pinturalanaren garrantzia, bere bizitzaren konplexutasuna eta iraultza ondoko kultura mexikarrean izan zuen eragina, non mugimendu muralista sortu baitzen senarra buru zuela, asko aztertu dira hainbat ikuspuntutatik, eta horri buruzko azterketa kritiko asko argitaratu dira.
beɾ'e pint'uɾalanaɾen ɡar'antʂia, beɾ'e βiʂ'itʂaɾen kompl'eʃutasuna eta iɾ'awltʂa ond'oko kult'uɾa meʃ'ikarean iʂ'an ʂu'en eɾ'aɣiɲa, n'om muɣ'imendu muɾ'alista sort'u βajtʂ'en sen'ara βuɾ'u ʂu'ela, 'asko aʂt'ertu ðiɾ'a ajmbat ik'uspuntutatik, eta 'ori βuɾ'uʂko aʂt'erketa kr'itiko 'asko arɡ'itaɾatu ðiɾ'a.
Bere nortasuna etengabeko mina eragiten zioten gaixotasunez jositako biziibilbidean oinarritu zen, bai eta lehen mailako beste pertsonalitate batzuekiko harreman pertsonaletan ere.
beɾ'e nort'asuna et'enɡaβeko miɲ'a eɾ'aɣiten ʂi'oten ɡajʃ'otasuneʂ ɟ'ositako β'iʂiiβilβiðean oɲ'aritu ʂen, b'aj eta le'em maʎ'ako β'este perts'onalitate βatʂ'uekiko 'aremam perts'onaletan eɾ'e.
Haren lanak bizitza ibilbide hori, bere fantasia eta Mexikoko herritradizioa islatzen ditu, exbotoena eta prehispanikoa barne.
'aɾen lan'ak biʂ'itʂa iβ'ilβiðe oɾi, beɾ'e fant'asia eta meʃ'ikoko 'eritraðiʂioa isl'atʂen dit'u, eʃb'otoena eta pre'ispanikoa βarn'e.
kalok pintura iraultzailea miresten zuen eta bere garaian beharrezkotzat jotzen zuen, baina jabetzen zen bere pintura ez zela iraultzaile, honela idatzi zuen : ANire koadroak ondo pintatuta daude, ez arinki, pazientziaz baizik.
kal'ok pint'uɾa iɾ'awltʂaʎea miɾ'esten ʂu'en eta βeɾ'e ɣaɾ'aʝam be'areʂkotʂat ɟ'otʂen ʂu'en, baɲa ʝaβ'etʂen ʂem beɾ'e pint'uɾa e tʂ'ela iɾ'awltʂaʎe, 'onela ið'atʂi ʂu'en: an'iɾe ko'aðroak 'ondo pint'atuta ðawð'e, 'eʂ aɾ'inki, paʂ'ientʂiaʂ bajʂ'ik.
Ez da iraultzailea, zertarako egiten ditut ilusioak borrokarako dela ; ezin dutA komatxo RaA ele MejAaren aburuz, Frida kalok bere mito eta kondaira sortu zituen bere obra gehienetan agertzen den pertsonaiaren sorrerarekin.
eʂ t'a iɾ'awltʂaʎea, ʂert'aɾako eɣ'iten dit'ut il'usioak bor'okaɾako ðel'a; eʂ'in dut'a kom'atʃo ra'a el'e meʝ'aaɾen aβ'uɾuʂ, frið'a kal'ok beɾ'e m'ito eta kond'ajɾa sort'u ʂit'uem beɾ'e oβr'a ɣe'ienetan aɣ'ertʂen dem perts'onaʝaɾen sor'eɾaɾekin.
Bere garaiko arau eta konbentzio asko urratzen zituen, eta bere pinturen protagonista izatea erabaki zue, bere garaiko emakume batengandik espero zitekeen bezala, lan gozo bat egin beharrean, berezitasunez betetako obra bat eraiki zuen, eduki dramatiko handiarekin, bai gaietan, bai bere buruaren irudikapenetan.
beɾ'e ɣaɾ'ajko aɾ'aw eta komb'entʂio 'asko ur'atʂen ʂit'uen, eta βeɾ'e pint'uɾem prot'aɣonista iʂ'atea eɾ'aβaki ʂu'e, beɾ'e ɣaɾ'ajko em'akume βat'enɡandik esp'eɾo ʂit'ekeem beʂ'ala, l'an ɡoʂ'o βat eɣ'im be'arean, beɾ'eʂitasuneʂ bet'etako oβr'a β'at eɾ'ajki ʂu'en, eð'uki ðram'atiko 'andiaɾekin, b'aj ɣaʝ'etan, b'aj βeɾ'e...
hogeita hamabost urtetik aurrera idatzi zuen egunkarian, bere azken hamarkadako eta lehen urteetako bizipenak kontatu zituen.
'oɣejta 'amaβost urt'etik 'awreɾa ið'atʂi ʂu'en eɣ'unkaɾian, beɾ'e aʂk'en 'amarkaðako eta le'en 'urteetako βiʂ'ipenak kont'atu ʂit'uen.
Bere pentsamendu, sexualitate, emankortasun, sufrimendu fisiko eta sikikoei buruz idatzi zuen.
beɾ'e pents'amendu, seʃ'ualitate, em'ankortasun, sufr'imendu fis'iko eta sik'ikoej βuɾ'uʂ ið'atʂi ʂu'en.
Bere garaiko gizartean, non maskulinoaren nagusitasuna zentzu komuna baitzen, emakumeak rol bat zuen, argi eta garbi gizonaren mende jartzen zuena.
beɾ'e ɣaɾ'ajko ɣiʂ'artean, n'om mask'ulinoaɾen naɣ'usitasuna ʂentʂ'u kom'una βajtʂ'en, em'akumeak rol β'at ʂu'en, arɡ'i eta ɣ'arbi ɣiʂ'onaɾem mend'e ʝ'artʂen ʂu'ena.
Frida, nahiz eta ezkonduta egon eta senarrarekiko sentitzen zuen maitasun handia erakutsi arren, bere buruaz aski eta indartsu agertu zen beti.
frið'a, n'aiʂ eta eʂk'onduta eɣ'on eta sen'araɾekiko sent'itʂen ʂu'em majt'asun 'andia eɾ'akutsi ar'en, beɾ'e βuɾ'uaʂ ask'i eta ind'artsu aɣ'ertu ʂem b'eti.
Bere lanean modu anbiguoan irudikatu zuen bere burua, ezaugarri sexual androginoekin, maskulinotzat jotzen ziren ezaugarri batzuekin, eta bekainak eta bibote hasiberria puztu zituen.
beɾ'e lan'eam moð'u amb'iɣuoan iɾ'uðikatu ʂu'em beɾ'e βuɾ'ua, eʂ'awɣari seʃ'ual andr'oɣiɲoekin, mask'ulinotʂat ɟ'otʂen ʂiɾ'en eʂ'awɣari βatʂ'uekin, eta βek'aɲak eta βiβ'ote asiβeria p'uʂtu ʂit'uen.
bi mila eta hamazortziko martxoaren zortzian, eta Emakumearen Nazioarteko Eguna ospatzeko, Estatu Batuetako Mattel jostailumarkak iragarri zuen bárbi panpinen lerro bat aterako zuela, beste pertsonaia askoren artean, Fridar kalorengan inspiratuko zirela.
b'i miʎ'a eta 'amaʂortʂiko martʃ'oaɾen ʂortʂ'ian, eta em'akumeaɾen naʂ'ioarteko eɣ'una osp'atʂeko, est'atu βat'uetako mac'el ɟost'aʎumarkak iɾ'aɣari ʂu'em b'arbi pamp'iɲen l'ero β'at at'eɾako ʂu'ela, b'este perts'onaʝa 'askoɾen art'ean, frið'ar kal'oɾenɡan insp'iɾatuko ʂiɾ'ela.
Hala ere, kaloren familiak enpresa egin salatu zuen, artistaren irudia erreproduzitzeko legezko baimenik ez zutela alegatuz.
'ala eɾ'e, kal'oɾen fam'iliak empr'esa eɣ'in sal'atu ʂu'en, art'istaɾen iɾ'uðia er'eproðuʂitʂeko leɣ'eʂko βajm'enik 'eʂ ʂut'ela al'eɣatuʂ.
Hogei urtetan zehar galeria izan da Mexikoko iparekialdeko artearen erreferentea, erakusketak, tailerrak, trukeak eta bestelako ekitaldiak antolatzen.
'oɣej 'urtetan ʂe'ar ɡal'eɾia iʂ'an da meʃ'ikoko ip'aɾekialdeko art'eaɾen er'efeɾentea, eɾ'akusketak, taʎ'erak, truk'eak eta βest'elako ek'italdiak ant'olatʂen.
Errusia da inguruko lurraldeekin muga luzeena duen munduko herrialdea.
er'usia ð'a inɡ'uɾuko lur'aldeekim m'uɣa luʂ'eena ðu'em mund'uko 'erialdea.
Mugakide ditu, iparraldean, Ozeano Artikoaren zenbait adar, Barents, Kara, laptef, Ekialdeko Siberiakoa eta Txuktxi ; ekialdean, Ozeano Barearen zenbait adar, berin itsasartea, berin itsasoa, eta Okhotskeko eta Japoniako itsasoak ; hegoaldean, Txina, Ipar Korea, Mongolia, kazakstan, Azerbaijan, Georgia eta Itsaso Beltz...
m'uɣakiðe ðit'u, ip'araldean, oʂ'eano art'ikoaɾen ʂemb'ajt að'ar, baɾ'ents, kaɾ'a, lapt'ef, ek'ialdeko siβ'eɾiakoa eta tʃuktʃ'i; ek'ialdean, oʂ'eano βaɾ'eaɾen ʂemb'ajt að'ar, beɾ'in its'asartea, beɾ'in its'asoa, eta ok'otskeko eta ʝap'oniako its'asoak; 'eɣoaldean, tʃin'a, ip'ar koɾ'ea, monɡ'olia, kaʂ'akstan, aʂ'erbajʝa...
Eremuari dagokionez munduko herrialderik handiena bada ere, kokapen desegokia du itsasbide nagusiei dagokienez, berrogei mila kilometro koadroko itsasertza izan arren ; eta neurriz hain handia izanik ere, leku askotan lurra eta klima, hotzegiak edo beroegiak izanik, txarrak dira nekazaritzarako.
eɾ'emuaɾi ðaɣ'okioneʂ mund'uko 'erialdeɾik 'andiena βaða eɾ'e, kok'apen des'eɣokia ð'u its'asbiðe naɣ'usiej ðaɣ'okieneʂ, ber'oɣej miʎ'a kil'ometro ko'aðroko its'asertʂa iʂ'an ar'en; eta n'ewriʂ 'ajn 'andia iʂ'anik eɾ'e, l'eku ask'otan lur'a eta kl'ima, 'otʂeɣiak eðo β'eɾoeɣiak iʂ'anik, tʃ'arak diɾ'a nek'aʂaɾitʂaɾako.
Iparraldean, hilabete askoan egoten dira izoztuak Ozeano Artikoko kostaldeko itsasoak.
ip'araldean, 'iʎaβete 'askoan eɣ'oten diɾ'a iʂ'oʂtuak oʂ'eano art'ikoko kost'aldeko its'asoak.
Mendebaldean eta hegoaldean, Ozeano Atlantikotik urrun geratzen dira Itsaso Baltikoa, azobeko itsasoa eta Itsaso Beltza, nahiz eta zenbait itsasarteren bidez loturik egon.
mend'eβaldean eta 'eɣoaldean, oʂ'eano atl'antikotik ur'un ɡeɾ'atʂen diɾ'a its'aso βalt'ikoa, aʂ'oβeko its'asoa eta its'aso β'eltʂa, n'aiʂ eta ʂemb'ajt its'asarteɾem bið'eʂ lot'uɾik eɣ'on.
Kaspiar itsasoa, munduko aintzirarik handiena, ertzetako herrialdeen arteko auzi sorburua da, oso aberatsa baita hidrokarburoetan.
kasp'iar its'asoa, mund'uko ajntʂ'iɾaɾik 'andiena, ertʂ'etako 'erialdeen art'eko awʂ'i sorb'uɾua ð'a, os'o aβ'eɾatsa βajta 'iðrokarbuɾoetan.
Aldiz, Ozeano Bareko itsasertza, mendebaldean, aski irekia da, baina Errusiako erdigunetik oso urruti egonik, nahiko bazterrekoa da.
ald'iʂ, oʂ'eano βaɾ'eko its'asertʂa, mend'eβaldean, ask'i iɾ'ekia ð'a, baɲa er'usiako erd'iɣunetik os'o ur'uti eɣ'onik, na'iko βaʂt'erekoa ð'a.
Natura baliabideak ugari ditu, hala nola zura, petrolioa, gas naturala, ikatza eta beste hainbat mineral.
nat'uɾa βal'iaβiðeak uɣ'aɾi ðit'u, 'ala n'ola ʂuɾ'a, petr'olioa, ɡ'as nat'uɾala, ik'atʂa eta β'este ajmbat miɲ'eɾal.
Hiru ozeanotara du irtenbidea eta, horregatik, errusiar arrantza munduko handienetakoa da.
'iɾu oʂ'eanotaɾa ð'u irt'embiðea et'a, 'oreɣatik, er'usiar ar'antʂa mund'uko 'andienetakoa ð'a.
Kaspiar itsasoa munduko kabiar finenaren iturburua da.
kasp'iar its'asoa mund'uko kaβ'iar fiɲ'enaɾen it'urbuɾua ð'a.
Errusiaren gehiengoa ordoki zabalak dira, gehienbat estepak hegoaldean, baso sarria iparraldean eta tundra ipar kostaldean ; munduko landalurrean ehuneko hamar du.
er'usiaɾen ɡe'ienɡoa ord'oki ʂaβ'alak diɾ'a, ɡe'iembat est'epak 'eɣoaldean, b'aso sar'ia ip'araldean eta tundr'a ip'ar kost'aldean; mund'uko land'alurean e'uneko 'amar d'u.
Mendilerro garaiak hegoaldean kokatuak daude, mendebaldean Kaukasoa, non Elbrus mendia dagoen, Errusia eta Europa osoko mendi garaiena, eta ekialdean berkoian mendilerroa eta Kamtxatka penintsulako sumendiak.
mend'iʎero ɣaɾ'aʝak 'eɣoaldean kok'atuak dawð'e, mend'eβaldean kawk'asoa, n'on elβr'us mend'ia ðaɣ'oen, er'usia eta ewɾ'opa os'oko mend'i ɣaɾ'aʝena, eta ek'ialdeam berk'oʝam mend'iʎeroa eta kamtʃ'atka pen'intsulako sum'endiak.
Ural mendiek, baliabide mineraletan aberatsak, iparhego mendilerro bat osatzen dute, Europa eta Asia banatzen dutenak.
uɾ'al mend'iek, bal'iaβiðe miɲ'eɾaletan aβ'eɾatsak, ip'areɣo mend'iʎero βat os'atʂen dut'e, ewɾ'opa eta as'ia β'anatʂen dut'enak.
Errusiak kosta luzea du, guztira hogeita hamazazpi mila kilometrokoa, Artikoarekin eta Pazifikoarekin, eta baita ere Baltikoa, azof, Kaspiarra eta Itsaso Beltzarekin.
er'usiak kost'a luʂ'ea ð'u, ɡuʂt'iɾa 'oɣejta 'amaʂaʂpi miʎ'a kil'ometrokoa, art'ikoaɾekin eta paʂ'ifikoaɾekin, eta βajta eɾ'e βalt'ikoa, aʂ'of, kasp'iara eta its'aso β'eltʂaɾekin.
Uharte eta uhartedi nagusien artean daude Zembla Berria, Frantzisko Josefen Lurraldea, sebernaia Zemlia, Siberia Berriko uharteak, Wrangel uhartea, Kuril Uharteak eta Sakhalin.
u'arte eta u'arteði naɣ'usien art'ean dawð'e ʂembl'a βer'ia, frantʂ'isko xos'efen lur'aldea, seβ'ernaʝa ʂeml'ia, siβ'eɾia βer'iko u'arteak, ur'anɡel u'artea, kuɾ'il u'arteak eta sak'alin.
Errusiako europar zatiak lau isurialde nagusi ditu.
er'usiako ewɾ'opar ʂ'atiak l'aw is'uɾialde naɣ'usi ðit'u.
bolga da Errusiak dituen ehun mila ibaietatik ezagunena, Europako luzeena izateaz gain Errusiako historian garrantzia handia izan duelako. Siberiako ibai handienak Ozeano Artikora isurtzen dira. Oso arro handiak dauzkate. Neguan izozturik egoten dira. Amur ibaia, Ozeano Barean itsasoratzen dena, Siberiako Iparekialdeko...
bolɣ'a ð'a er'usiak dit'uen e'um miʎ'a iβ'aʝetatik eʂ'aɣunena, ewɾ'opako luʂ'eena iʂ'ateaʂ ɡ'ajn er'usiako 'istoɾian ɡar'antʂia 'andia iʂ'an du'elako. siβ'eɾiako iβ'aj 'andienak oʂ'eano art'ikoɾa is'urtʂen diɾ'a. os'o ar'o 'andiak dawʂk'ate. neɣ'uan iʂ'oʂtuɾik eɣ'oten diɾ'a. am'ur iβ'aʝa, oʂ'eano βaɾ'ean its'asoɾatʂen ...
Beste aintzira nagusiak Ladoga eta Onega dira, Europako handienak.
b'este ajntʂ'iɾa naɣ'usiak lað'oɣa eta on'eɣa ðiɾ'a, ewɾ'opako 'andienak.
berrehun eta hirurogeita sei ugaztun espezie eta zazpiehun eta laurogei hegazti espezie daude Errusian. laurehun eta hamabost animalia espezie sartu ziren Errusiako Federazioaren Datu Liburu Gorrian mila bederatziehun eta laurogeita hamazazpian, eta egun babestuak daude.
ber'eun eta 'iɾuɾoɣejta s'ej uɣ'aʂtun esp'eʂie eta ʂ'aʂpieun eta lawɾ'oɣej 'eɣaʂti esp'eʂie ðawð'e er'usian. lawɾ'eun eta 'amaβost an'imalia esp'eʂie sart'u ʂiɾ'en er'usiako feð'eɾaʂioaɾen dat'u liβ'uɾu ɣor'iam miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaʂaʂpian, eta eɣ'um baβ'estuak dawð'e.
Herrialdearen tamaina erraldoiak eta eskualde ugariren itsasoarekiko urruntasunak klima kontinental hezea eta azpiartikoaren nagusitasuna eragiten dute, orokorrena europar eta asiar Errusian, tundran eta hegoekialde urrunean.
'erialdeaɾen tam'aɲa er'aldoʝak eta esk'ualde uɣ'aɾiɾen its'asoaɾekiko ur'untasunak kl'ima kont'iɲental 'eʂea eta aʂp'iartikoaɾen naɣ'usitasuna eɾ'aɣiten dut'e, oɾ'okorena ewɾ'opar eta as'iar er'usian, tundr'an eta 'eɣoekialde ur'unean.
Hegoaldeko mendiek Indiako ozeanoko hego haize beroak galarazten dituzte eta iparraldeko zabaldiek bidea ematen Artikoko eta Atlantikoko haize hotzei.
'eɣoaldeko mend'iek ind'iako oʂ'eanoko 'eɣo ajʂe β'eɾoak ɡal'aɾaʂten dit'uʂte eta ip'araldeko ʂaβ'aldiek bið'ea em'aten art'ikoko eta atl'antikoko ajʂe 'otʂej.
Lurraldearen gehiengoan zehar bi urtaro bereizi baino ez dira nabari, uda eta negua, udaberria eta udazkena garai oso laburrak baitira muturreko tenperatura handi eta txikien artean.
lur'aldeaɾen ɡe'ienɡoan ʂe'ar b'i urt'aɾo βeɾ'ejʂi βaɲo eʂ t'iɾa naβ'aɾi, uð'a eta neɣ'ua, uð'aβeria eta uð'aʂkena ɣaɾ'aj os'o laβ'urak bajt'iɾa mut'ureko temp'eɾatuɾa 'andi eta tʃik'ien art'ean.
Hil hotzena urtarrila da eta beroena uztaila.
'il 'otʂena urt'ariʎa ð'a eta β'eɾoena uʂt'aʎa.
Neguan, tenperatura hozten doaz iparretik hegora eta mendebaldetik ekialdera.
neɣ'uan, temp'eɾatuɾa 'oʂten do'aʂ ip'aretik 'eɣoɾa eta mend'eβaldetik ek'ialdeɾa.
Udak nahiko beroak eta hezeak izan daitezke, Siberian barne.
uð'ak na'iko β'eɾoak eta 'eʂeak iʂ'an dajt'eʂke, siβ'eɾiam barn'e.
Errusia zelai, oihan, basamortu eta tundra hedadura izugarria da, garai nahasi asko bizi izan duena : mongolen agintea ixa i i i ixa uve. mendeetan ; tsarren agintaldi beldurgarriak ; suediar, frantses eta alemaniarren inbasio masiboak, eta aro komunista, Errusiak eremu ikaragarri handia Sobietar Batasuna menderatzen z...
er'usia ʂel'aj, oj'an, bas'amortu eta tundr'a 'eðaðuɾa iʂ'uɣaria ð'a, ɡaɾ'aj na'asi 'asko β'iʂi iʂ'an du'ena: monɡ'olen aɣ'intea iʃ'a 'i 'i 'i iʃ'a uβ'e. mend'eetan; tsar'en aɣ'intaldi βeld'urɡariak; su'eðiar, frants'es eta al'emaniaren imb'asio mas'iβoak, eta aɾ'o kom'unista, er'usiak eɾ'emu ik'aɾaɣari 'andia soβ'ieta...
ixa mendean baregoak Konstantinoplara iritsi ziren eta harreman estuak ezarri zituzten Bizantziar Inperioarekin.
iʃ'a mend'eam baɾ'eɣoak kost'antiɲoplaɾa iɾ'itsi ʂiɾ'en eta 'areman est'uak eʂ'ari ʂit'uʂtem biʂ'antʂiar imp'eɾioaɾekin.
Harreman horien ondorio izan zen lurraldearen kristautzea eta alfabeto zirilikoa hartzea.
'areman oɾien ond'oɾio iʂ'an ʂen lur'aldeaɾen krist'awtʂea eta alf'aβeto ʂiɾ'ilikoa 'artʂea.
hamabigarren mendean, haren aberastasunak gutiziatuz, hungariarrek eta poloniarrek eraso jo zioten kiebi.
'amaβiɣarem mend'ean, 'aɾen aβ'eɾastasunak ɡut'iʂiatuʂ, 'unɡaɾiarek eta pol'oniarek eɾ'aso ʝ'o ʂi'oten ki'eβi.
Orduan eten ziren Bizantziorekiko merkataritza harremanak eta, eten horren ondorioz, hiriaren beherakada etorri zen.
orduan 'eten ʂiɾ'em biʂ'antʂioɾekiko merk'ataɾitʂa 'aremanak et'a, 'eten 'oren ond'oɾioʂ, 'iɾiaɾem be'eɾakaða et'ori ʂen.
Aginpide batu bat izan ezean, eslabiarrak eskualde txikietan banatu ziren. Eskualde haietan indartsuena nofgorod zen, eta nofgorodek ekialdetik zabaldu zituen mugak Uraletaraino. mila berrehun eta berrogeian, aleksander nefski, nofgorodko printzeak, hiria mehatxatzen zuten zaldun teutoiei irabazi zien, Peipus aintzirar...
aɣ'impiðe βat'u βat iʂ'an eʂ'ean, esl'aβiarak esk'ualde tʃik'ietam ban'atu ʂiɾ'en. esk'ualde 'aʝetan ind'artsuena nofɡ'oɾoð ʂ'en, eta nofɡ'oɾoðek ek'ialdetik ʂaβ'aldu ʂit'uem m'uɣak uɾ'aletaɾaɲo. miʎ'a βer'eun eta βer'oɣeʝan, al'eksander nefsk'i, nofɡ'oɾoðko printʂ'eak, 'iɾia me'atʃatʂen ʂut'en ʂald'un tewt'oʝej iɾ'aβa...
iban IIIa Handia izan zen tsar izena hartu zuen lehena.
iβ'an i'iia 'andia iʂ'an ʂen ts'ar iʂ'ena 'artu ʂu'en le'ena.
Nobleak bere mende hartu zituen eta Sofia Paleologoa Bizantzioko printzesarekin ezkondu zen ; haren ondorioz, antzinako Bizantziar Inperioaren errituak bereganatu zuen iban IIIak, haren jabegai eta ondorengotzat baitzeukan bere burua.
noβl'eak beɾ'e mend'e 'artu ʂit'uen eta sof'ia pal'eoloɣoa βiʂ'antʂioko printʂ'esaɾekin eʂk'ondu ʂen; 'aɾen ond'oɾioʂ, antʂ'iɲako βiʂ'antʂiar imp'eɾioaɾen er'ituak beɾ'eɣanatu ʂu'en iβ'an i'iiak, 'aɾen ɟaβ'eɣaj eta ond'oɾenɡotʂat bajtʂ'ewkam beɾ'e βuɾ'ua.
Hasieran, Errusiako iparraldea hartu zuen mende, eta gero hegoaldea, mongolen ondorengoek zeuzkaten lurraldeak alegia.
'asieɾan, er'usiako ip'araldea 'artu ʂu'em mend'e, eta ɣeɾ'o 'eɣoaldea, monɡ'olen ond'oɾenɡoek ʂewʂk'aten lur'aldeak aleɣia.
Eta azkenik, Lituaniako Dukerri Handiaren zati bat ere hartu zuen.
eta aʂk'enik, lit'uaniako ðuk'eri 'andiaɾen ʂ'ati β'at eɾ'e 'artu ʂu'en.
iban Izugarriak nobleekiko harremana are estuago lotu zuen eta inperioaren mugak zabaldu zituen ekialdera eta hegoaldera.
iβ'an iʂ'uɣariak noβl'eekiko 'aremana aɾ'e est'uaɣo lot'u ʂu'en eta imp'eɾioaɾem m'uɣak ʂaβ'aldu ʂit'uen ek'ialdeɾa eta 'eɣoaldeɾa.
Baltikoan barrena egin zuen hedatze saioak suediarren eta poloniarren lurraldeekin egin zuen topo.
balt'ikoam bar'ena eɣ'in ʂu'en 'eðatʂe s'aʝoak su'eðiaren eta pol'oniaren lur'aldeekin eɣ'in ʂu'en top'o.
iban Izugarria hil zenean, barne gatazkaz betetako garai bat hasi zen, harik eta mila seiehun eta hamahiruan romanof dinastiako Mikel Ia aginpidera heldu zen arte.
iβ'an iʂ'uɣaria 'il ʂen'ean, barn'e ɣat'aʂkaʂ bet'etako ɣaɾ'aj β'at asi ʂen, 'aɾik eta miʎ'a seʝ'eun eta 'amaiɾuan rom'anof din'astiako mik'el 'ia aɣ'impiðeɾa eldu ʂen art'e.
Lehen romanoftarrek erregetzaren indarra finkatu zuten, baina nobleekiko borrokek jarraitu zuten.
le'en rom'anoftarek er'eɣetʂaɾen ind'ara fink'atu ʂut'en, baɲa noβl'eekiko βor'okek ɟar'ajtu ʂut'en.
Petri Ia Handiak, erregetza europarren eredua hartuta, inperioa eraberritu nahi izan zuen.
petr'i 'ia 'andiak, er'eɣetʂa ewɾ'oparen eɾ'eðua 'artuta, imp'eɾioa eɾ'aβeritu na'i iʂ'an ʂu'en.
Nobleak hartu zituen mende, merkantilismoa bultzatu zuen eta Baltiko aldera hedatzera saiatu zen, Errusiak itsasora irtenune bat izan zezan.
noβl'eak 'artu ʂit'uem mend'e, merk'antilismoa βultʂ'atu ʂu'en eta βalt'iko ald'eɾa 'eðatʂeɾa saʝ'atu ʂen, er'usiak its'asoɾa 'irtenune β'at iʂ'an ʂeʂ'an.
Suediarrak garaitu zituen mila zazpiehun eta bederatzian eta Baltikoko itsasertzean hiriburua eraiki zuen, San petesburgo.
su'eðiarak ɡaɾ'ajtu ʂit'uem miʎ'a ʂ'aʂpieun eta βeð'eɾatʂian eta βalt'ikoko its'asertʂean 'iɾiβuɾua eɾ'ajki ʂu'en, s'am pet'esburɡo.
Petri Handia hil zenean, nobleen azpikeriak eta tsarren ahulezia nagusitu zen, berriz, harik eta Katalina IIa Handia erreginaren garaia arte.
petr'i 'andia 'il ʂen'ean, noβl'een aʂp'ikeɾiak eta tsar'en a'uleʂia naɣ'usitu ʂen, ber'iʂ, 'aɾik eta kat'aliɲa i'ia 'andia er'eɣiɲaɾen ɡaɾ'aʝa art'e.
Katalinak, atzera, nobleak mendean hartu zituen, gobernua berriro antolatu zuen, eta arteak eta zientziak asko bultzatu zituen ; nekazarien mendekotasuna gero eta handiagoa zen, ordea.
kat'aliɲak, atʂ'eɾa, noβl'eak mend'ean 'artu ʂit'uen, ɡoβ'ernua βer'iɾo ant'olatu ʂu'en, eta art'eak eta ʂi'entʂiak 'asko βultʂ'atu ʂit'uen; nek'aʂaɾiem mend'ekotasuna ɣeɾ'o eta 'andiaɣoa ʂ'en, ordea.
Itsaso Beltzeraino eraman zituen eskualdeko mugak, eta Poloniaren banaketan parte hartu zuen.
its'aso βeltʂ'eɾaɲo eɾ'aman ʂit'uen esk'ualdeko m'uɣak, eta pol'oniaɾem ban'aketam p'arte 'artu ʂu'en.
Katalinaren seme Paulo Ia matxinada ilun baten ondorioz, hil zuten.
kat'aliɲaɾen s'eme pawl'o 'ia matʃ'iɲaða iʎ'um bat'en ond'oɾioʂ, 'il ʂut'en.
Haren seme zen Alexandro Iak, hilketan nahastua bide zegoenak, ordezkatu zuen erregetzan, eta Moskuraino iritsi ziren Napoleonen osteei kontra egin behar izan zien.
'aɾen s'eme ʂ'en al'eʃandro 'iak, 'ilketan na'astua βið'e ʂeɣ'oenak, ord'eʂkatu ʂu'en er'eɣetʂan, eta mosk'uɾaɲo iɾ'itsi ʂiɾ'en nap'oleonen ost'eej k'ontra eɣ'im be'ar iʂ'an ʂi'en.
bienako Batzarrean, Napoleonek lur jo ondoren, Errusiak bere mugak zabaldu zituen eta gainerako herriek aintzakotzat hartu zuten, indar handiko herrialde gisa.
bi'enako β'atʂarean, nap'oleonek l'ur ʝ'o ond'oɾen, er'usiak beɾ'e m'uɣak ʂaβ'aldu ʂit'uen eta ɣaɲ'eɾako 'eriek ajntʂ'akotʂat 'artu ʂut'en, ind'ar 'andiko 'erialde ɣ'isa.
Nikolas Iak burdinbidea ezarri eta sistema burokratikoa berritu zuen, baina ez zuen, ordea, aldakuntza sozialik onartu eta horren aldeko saio guztien kontra egin zuen.
nik'olas 'iak burd'imbiðea eʂ'ari eta sist'ema βuɾ'okratikoa βer'itu ʂu'en, baɲa e tʂ'uen, ordea, ald'akuntʂa soʂ'ialik on'artu eta 'oren ald'eko s'aʝo ɣuʂt'ien k'ontra eɣ'in ʂu'en.
Erregetzaren azken urteetan Ingalaterra, Frantzia eta Otomandar Inperioaren kontra borrokatu zen Krimeako Gerran.
er'eɣetʂaɾen aʂk'en 'urteetan inɡ'alatera, frantʂ'ia eta ot'omandar imp'eɾioaɾen k'ontra βor'okatu ʂen krim'eako ɣer'an.
hemeretzigarren mende erdi aldean inperioak berrogeita hamar milioi biztanle zituen ; haietarik erdiak edo nekazariak ziren, batere eskubiderik gabeko jopuak.
'emeɾetʂiɣarem mend'e erd'i ald'ean imp'eɾioak ber'oɣejta 'amar mil'ioj βiʂt'anle ʂit'uen; 'aʝetaɾik erd'iak eðo nek'aʂaɾiak ʂiɾ'en, bat'eɾe esk'uβiðeɾik ɡaβ'eko xop'uak.
Hala eta guztiz ere, literaturak, arteak eta zientziak garapen handia izan zuten.
'ala eta ɣuʂt'iʂ eɾ'e, lit'eɾatuɾak, art'eak eta ʂi'entʂiak ɡaɾ'apen 'andia iʂ'an ʂut'en.
Inperioak bere hedadurarik handiena eskuratu zuen, Siberia guztia mendean hartuta, Ozeano Bareraino, Alaska barne, mila zortziehun eta hirurogeita zazpian Alaska Estatu Batuei saldu behar izan bazion ere.
imp'eɾioak beɾ'e 'eðaðuɾaɾik 'andiena esk'uɾatu ʂu'en, siβ'eɾia ɣuʂt'ia mend'ean 'artuta, oʂ'eano βaɾ'eɾaɲo, al'aska βarn'e, miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta ʂ'aʂpian al'aska est'atu βat'uej s'aldu βe'ar iʂ'am baʂ'ion eɾ'e.
Alexandro IIak erreforma politika bati ekin zion : jopuak galarazi zituen, unibertsitateari autonomia eman zion, erreforma judiziala egin zuen eta, aginpidea deszentralizatzeko asmoz, udal batzarrak sortu zituen.
al'eʃandro i'iak er'eforma pol'itika βat'i ek'in ʂi'on: xop'uak ɡal'aɾaʂi ʂit'uen, un'iβertsitateaɾi awt'onomia em'an ʂi'on, er'eforma ʝuð'iʂiala eɣ'in ʂu'en et'a, aɣ'impiðea ðesʂ'entraliʂatʂeko asm'oʂ, uð'al β'atʂarak sort'u ʂit'uen.
Hala ere, erreforma horiek guztiengatik ez zen gizarteko maila apalenen egoera ekonomikoa hobetu, eta oldar saioak piztu ziren. mila zortziehun eta hirurogeita hamalauetik aurrera, tsarrak erreformak bazterrera utzi zituen. mila zortziehun eta laurogeita batean hil egin zuten.
'ala eɾ'e, er'eforma 'oɾiek ɡuʂt'ienɡatik e tʂ'en ɡiʂ'arteko m'aʎa ap'alenen eɣ'oeɾa ek'onomikoa 'oβetu, eta old'ar s'aʝoak p'iʂtu ʂiɾ'en. miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta 'amalawetik 'awreɾa, tsar'ak er'eformak baʂt'ereɾa 'utʂi ʂit'uen. miʎ'a ʂortʂ'ieun eta lawɾ'oɣejta βat'ean 'il eɣ'in ʂut'en.
Alexandro IIIak prentsa askatasuna murriztu zuen erabat, liburutegiak hustu zituen, eta autonomia kendu zion unibertsitateari, horrela bukatu nahi baitzuen bide iraultzaileekin.
al'eʃandro i'iiak prents'a ask'atasuna mur'iʂtu ʂu'en eɾ'aβat, liβ'uɾuteɣiak 'ustu ʂit'uen, eta awt'onomia kend'u ʂi'on un'iβertsitateaɾi, 'orela βuk'atu na'i βajtʂ'uem bið'e iɾ'awltʂaʎeekin.
Inperio osoa berdintzen saiatu zen eta errusiera ezarri nahi izan zuen nahitaez errepublika baltikoetan.
imp'eɾio os'oa βerd'intʂen saʝ'atu ʂ'en eta er'usieɾa eʂ'ari na'i iʂ'an ʂu'en na'itaeʂ er'epuβlika βalt'ikoetan.
Juduen kontrako legeak argitaratu zituen eta, horren ondorioz, askok alde egin behar izan zuten.
ɟuð'uen kontr'ako l'eɣeak arɡ'itaɾatu ʂit'uen et'a, 'oren ond'oɾioʂ, 'askok ald'e eɣ'im be'ar iʂ'an ʂut'en.
Transiberiar Trenbidea eraiki zuten, eta Siberiaren kolonizazioa bultzatu zen.
trans'iβeɾiar tremb'iðea eɾ'ajki ʂut'en, eta siβ'eɾiaɾen kol'oniʂaʂioa βultʂ'atu ʂen.
Industrializatze horren ondorioz, langile klasea sortu zen ; Errusiaren hedadura handia kontuan hartuta, langile gutxi ziren, hala ere, baina oso bilduak hiri nagusietan : oso soldata urriak jasotzen zituztenez, ekonomia arazo larriak zituzten.
ind'ustrialiʂatʂe 'oren ond'oɾioʂ, lanɡ'iʎe kl'asea sort'u ʂen; er'usiaɾen 'eðaðuɾa 'andia k'ontuan 'artuta, lanɡ'iʎe ɣ'utʃi ʂiɾ'en, 'ala eɾ'e, baɲa os'o β'ilduak 'iɾi naɣ'usietan: os'o sold'ata ur'iak ɟas'otʂen ʂit'uʂteneʂ, ek'onomia aɾ'aʂo lar'iak ʂit'uʂten.
Jauntxoek, gainera, ekoizten zen gehiena esportatu egiten zuten, eta barne hornidura arazoak sortu ziren, salneurriak gora egiten zuten, eta goseteak izan ziren.
ɟawntʃ'oek, ɡaɲ'eɾa, ek'ojʂten ʂen ɡe'iena esp'ortatu eɣ'iten ʂut'en, eta βarn'e 'orniðuɾa aɾ'aʂoak sort'u ʂiɾ'en, saln'ewriak ɡoɾ'a eɣ'iten ʂut'en, eta ɣos'eteak iʂ'an ʂiɾ'en.
Hala eta guztiz ere, mila bederatziehun eta hamalauean inperioko biztanleria ehun eta hirurogeita hamabost milioiraino igo zen. mila bederatziehun eta lauean, japoniaren kontrako gerra izan zen.
'ala eta ɣuʂt'iʂ eɾ'e, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'amalawean imp'eɾioko βiʂt'anleɾia e'un eta 'iɾuɾoɣejta 'amaβos mil'iojɾaɲo 'iɣo ʂen. miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta law'ean, ɟap'oniaɾen kontr'ako ɣer'a iʂ'an ʂen.
Protesta ugari izan zen, gerra galdu eta hilen kopuru altua ikusita.
prot'esta uɣ'aɾi iʂ'an ʂen, ɡer'a ɣald'u eta 'iʎen kop'uɾu alt'ua ik'usita.
Hurrengo urtean, urtarrilaren hogeita bian, protestan zebiltzan langileen sarraskia izan zen, eta tsarraren ospe ona lur joa geratu zen.
'urenɡo urt'ean, urt'ariʎaɾen 'oɣejta βi'an, prot'estan ʂeβ'iltʂan lanɡ'iʎeen sar'askia iʂ'an ʂen, eta tsar'aɾen osp'e on'a l'ur ʝo'a ɣeɾ'atu ʂen.
Hondamendia saihesteko, tsarrak Duma edo legebiltzarra antolatu zuen.
'ondamendia saj'esteko, tsar'ak dum'a eðo leɣ'eβiltʂara ant'olatu ʂu'en.
Hala ere, langileen sobiet iraultzaileak birrindu ziren eta buruzagiak atxilotu eta deportatu zituzten.
'ala eɾ'e, lanɡ'iʎeen soβ'iet iɾ'awltʂaʎeak bir'indu ʂiɾ'en eta βuɾ'uʂaɣiak atʃ'ilotu eta ðep'ortatu ʂit'uʂten.
Lehen bi dumak, mila bederatziehun eta sei eta mila bederatziehun eta zazpian batere berrikuntzarik egin gabe ezereztatu ziren.
le'em b'i ðum'ak, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta s'ej eta miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta ʂ'aʂpiam bat'eɾe βer'ikuntʂaɾik eɣ'in ɡaβ'e eʂ'eɾeʂtatu ʂiɾ'en.
Hirugarren dumak mila bederatziehun eta hamabigarren urtera arte iraun zuen, eta gizarteko talde atzerakoienez osatuta zegoen.
'iɾuɣaren dum'ak miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'amaβiɣaren urt'eɾa art'e iɾ'awn ʂu'en, eta ɣiʂ'arteko t'alde atʂ'eɾakoʝeneʂ os'atuta ʂeɣ'oen.
Laugarren duma liberalagoa bazen ere, beranduegi zen erreformarik egiteko sistema autokratiko eta atzeratu hartan, egitura politikoa eta administratiboa ez baitzen batere eraginkorra.
lawɣ'aren dum'a liβ'eɾalaɣoa βaʂ'en eɾ'e, beɾ'andueɣi ʂ'en er'eformaɾik eɣ'iteko sist'ema awt'okratiko eta atʂ'eɾatu 'artan, eɣ'ituɾa pol'itikoa eta aðm'inistratiβoa eʂ p'ajtʂem bat'eɾe eɾ'aɣinkora.
Lehen Mundu Gerraren barruan, mila bederatziehun eta hamazazpian Errusiako Iraultza piztu zen, ekonomiak eta gerrak ekarritako krisialdia eta tsarren gobernu autokratikoaren aurkako nahigabea zirelaeta. Hastapenean, liberalek eta sozialista moderatuek hartu zuten agintea, baina, gerrari amaiera eman ezinik, urriaren ho...
le'em mund'u ɣer'aɾem bar'uan, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'amaʂaʂpian er'usiako iɾ'awltʂa p'iʂtu ʂen, ek'onomiak eta ɣer'ak ek'aritako kris'ialdia eta tsar'en ɡoβ'ernu awt'okratikoaɾen awrk'ako na'iɣaβea ʂiɾ'elaeta. 'astapenean, liβ'eɾalek eta soʂ'ialista moð'eɾatuek 'artu ʂut'en aɣ'intea, baɲ'a, ɡer'aɾi am'aʝeɾa em'an eʂ...
Mikhail gorbatxof Alderdi Komunistako idazkari orokorrak, komunismoa modernoagotzeko asmotan, glasnost eta perestroika ezarri zituen ; aldi berean ordea, abian jarri zuen Sobietar Batasuna mila bederatziehun eta laurogeita hamaikagarren urteko abenduan hamabost errepublika independeetan zatitu zuen prozesua.
mik'ajl ɣorb'atʃof ald'erdi kom'unistako ið'aʂkaɾi oɾ'okorak, kom'unismoa moð'ernoaɣotʂeko asm'otan, ɡlasn'ost eta peɾ'estrojka eʂ'ari ʂit'uen; ald'i βeɾ'ean ordea, aβ'ian ɟar'i ʂu'en soβ'ietar bat'asuna miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amajkaɣaren urt'eko aβ'enduan 'amaβost er'epuβlika ind'ependeetan ʂat'itu ʂu'em...
mila bederatziehun eta laurogeita hamaikako abuztuan, gobernuko ministro marxista batzuek estatu kolpea jo zuten, gorbatxoben gobernuaren erreformak baliogabetzeko eta errepubliken gaineko kontrola beren gain hartzeko.
miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amajkako aβ'uʂtuan, ɡoβ'ernuko min'istro marʃ'ista βatʂ'uek est'atu kolp'ea ʝ'o ʂut'en, ɡorb'atʃoβen ɡoβ'ernuaɾen er'eformak bal'ioɣaβetʂeko eta er'epuβliken ɡaɲ'eko kontr'ola βeɾ'en ɡ'ajn 'artʂeko.
Kolpeak huts egin zuen, baina gorbatxoben boterea asko ahuldu zen, eta Boris Jeltsinen ospeak gora egin zuen.
kolp'eak 'uts eɣ'in ʂu'en, baɲa ɣorb'atʃoβem bot'eɾea 'asko a'uldu ʂen, eta βoɾ'is ɟelts'iɲen osp'eak ɡoɾ'a eɣ'in ʂu'en.
Orduz geroztik, Errusiak ahalegin izugarriak egin zituen politika sistema demokratikoa eraikitzen eta merkatuko ekonomia egituratzen, aro komunistako gizarte, politika eta ekonomia kontrolak ordezkatuz.
'orduʂ ɡeɾ'oʂtik, er'usiak a'aleɣin iʂ'uɣariak eɣ'in ʂit'uem pol'itika sist'ema ðem'okratikoa eɾ'ajkitʂen eta merk'atuko ek'onomia eɣ'ituɾatʂen, aɾ'o kom'unistako ɣiʂ'arte, pol'itika eta ek'onomia kontr'olak ord'eʂkatuʂ.
Erreforma ahalegin horiek ekonomia eta politika araudi eta praktika nahasiak ekarri zituzten.
er'eforma a'aleɣin 'oɾiek ek'onomia eta pol'itika aɾ'awði eta prakt'ika na'asiak ek'ari ʂit'uʂten.
Industriak, nekazaritzak, egitura militarrak, gobernu zentralak eta diruak kalte handiak izan zituzten ; baina, aldi berean, mila bederatziehun eta laurogeita hamaikaz geroztik, zenbait hauteskunde egitea lortu zen, lehendakaritzakoak eta legebiltzarrekoak batik bat, eta eskualdeko hauteskunde asko ere bai.
ind'ustriak, nek'aʂaɾitʂak, eɣ'ituɾa mil'itarak, ɡoβ'ernu ʂentr'alak eta ð'iɾuak kalt'e 'andiak iʂ'an ʂit'uʂten; baɲ'a, ald'i βeɾ'ean, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amajkaʂ ɡeɾ'oʂtik, ʂemb'ajt 'awteskunde eɣ'itea lort'u ʂen, le'endakaɾitʂakoak eta leɣ'eβiltʂarekoak bat'ik bat, eta esk'ualdeko 'awteskunde 'asko e...
Estatu kolpe saioaren ondoren izandako jarreraren ondoren, Jeltsinek ospe handia izan zuen atzerrian, demokrataren itxuran agertu baitzen, baina bere agintaldia oso autokratikoa izan zen.
est'atu kolp'e s'aʝoaɾen ond'oɾen iʂ'andako ʝar'eɾaɾen ond'oɾen, ɟelts'iɲek osp'e 'andia iʂ'an ʂu'en atʂ'erian, dem'okrataɾen itʃ'uɾan aɣ'ertu βajtʂ'en, baɲa βeɾ'e aɣ'intaldia os'o awt'okratikoa iʂ'an ʂen.
Enfrentamendu handiak izan zituen legebiltzarrarekin, harik eta, mila bederatziehun eta laurogeita hamahiruan, legebiltzarra bonbadartzera tankeak bidali zituen arte.
enfr'entamendu 'andiak iʂ'an ʂit'uen leɣ'eβiltʂaraɾekin, 'aɾik et'a, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaiɾuan, leɣ'eβiltʂara βomb'aðartʂeɾa tank'eak bið'ali ʂit'uen art'e.
Harrezkero, ez zuen trabarik izan bere neurriko konstituzioa inposatzeko.
'areʂkeɾo, e tʂ'uen tr'aβaɾik iʂ'am beɾ'e n'ewriko kost'ituʂioa imp'osatʂeko.
Jeltsinen agintaldian bultzatutako erreforma ekonomikoek sekulako eragina izan zuten biztanle gehienen bizi mailan. mila bederatziehun eta laurogeita hamarreko hamarkadan, Errusia gainbehera ekonomiko batean amildu zen, eta miseria latzera eraman zituen milioika errusiar, heriotza eta pobrezia tasa ikusgarrietara heldu...
ɟelts'iɲen aɣ'intaldiam bultʂ'atutako er'eforma ek'onomikoek sek'ulako eɾ'aɣiɲa iʂ'an ʂut'em biʂt'anle ɣe'ienem b'iʂi m'aʎan. miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amareko 'amarkaðan, er'usia ɣajmb'eeɾa ek'onomiko βat'ean am'ildu ʂen, eta mis'eɾia latʂ'eɾa eɾ'aman ʂit'uem mil'iojka er'usiar, 'eɾiotʂa eta poβr'eʂia tas'a...
Irakasleek eta funtzionarioek ez zuten kobratzen, pentsiodunei ez zitzaien dirurik heltzen.
iɾ'akasleek eta funtʂ'ionaɾioek e tʂ'uten koβr'atʂen, pents'ioðunej e tʂ'itʂaʝen d'iɾuɾik 'eltʂen.
Testuinguru horretan, alderdi nazionalistak eta komunistak gora egin zuten.
test'ujnɡuɾu 'oretan, ald'erdi naʂ'ionalistak eta kom'unistak ɡoɾ'a eɣ'in ʂut'en.
Erreforma ekonomikoen ondorioz, oligarka teknokratek eta sobietar sistema zaharreko arduradunek banatu egin zituzten kudeatzen zituzten aktiboak.
er'eforma ek'onomikoen ond'oɾioʂ, ol'iɣarka tekn'okratek eta soβ'ietar sist'ema ʂa'areko ard'uɾaðunek ban'atu eɣ'in ʂit'uʂten kuð'eatʂen ʂit'uʂten akt'iβoak.
mila bederatziehun eta laurogeita hamabosgarren urteko hauteskundeak komunistek irabazi zituzten ; emaitza horien ondorioz, Jeltsin beldur zen hurrengo urteko lehendakaritzarako hauteskundeetan galtzaile irtengo ote zen. genadi ziuganof komunista zen faborito, alde handiaz. Jeltsinek dirua eta ingeniaritza soziala beha...
miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaβosɡaren urt'eko 'awteskundeak kom'unistek iɾ'aβaʂi ʂit'uʂten; em'ajtʂa oɾien ond'oɾioʂ, ɟelts'im beld'ur ʂ'en 'urenɡo urt'eko le'endakaɾitʂaɾako 'awteskundeetan ɡaltʂ'aʎe 'irtenɡo ot'e ʂ'en. ɡen'aði ʂi'uɣanof kom'unista ʂ'en faβ'oɾito, ald'e 'andiaʂ. ɟelts'iɲek d'iɾua eta inɡ'en...
Putinen agintaldiak bi mila eta zortzi arte iraun zuen, eta erakundeen eta herritarren gaineko kontrol zorrotza izan zuen ezaugarrietako bat ; aldi berean, mafiaren inguruko aberats berrien klasearen eta herri xehearen arteko aldea areagotuz joan zen, eta giza eskubideak gero eta gehiago urratuz joan ziren, Txetxenian ...
put'iɲen aɣ'intaldiak b'i miʎ'a eta ʂortʂ'i art'e iɾ'awn ʂu'en, eta eɾ'akundeen eta 'eritaren ɡaɲ'eko kontr'ol ʂor'otʂa iʂ'an ʂu'en eʂ'awɣarietako βat; ald'i βeɾ'ean, maf'iaɾen inɡ'uɾuko aβ'eɾas ber'ien kl'aseaɾen eta 'eri ʃe'eaɾen art'eko ald'ea aɾ'eaɣotuʂ ɟ'oan ʂen, eta ɣiʂ'a esk'uβiðeak ɡeɾ'o eta ɣ'eiaɣo ur'atuʂ ɟ'o...
Inguruko errepublika batzuekiko liskarrak ere etengabeak ziren, hala nola, Ukrainarekin eta Georgiarekin, biak ere ipar atlantikoko tratatuaren erakundeara eta Mendebaldera lerratuak, hainbesteraino, non bi mila eta zortziko udan errusiar armadak Georgiaren parte bat inbaditu baitzuen, agerian utziz Mendebaldeak ez zue...
inɡ'uɾuko er'epuβlika βatʂ'uekiko lisk'arak eɾ'e et'enɡaβeak ʂiɾ'en, 'ala n'ola, ukr'aɲaɾekin eta ɣe'orɡiaɾekin, bi'ak eɾ'e ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundeaɾa eta mend'eβaldeɾa ler'atuak, 'ajmbesteɾaɲo, n'om b'i miʎ'a eta ʂortʂ'iko uð'an er'usiar arm'aðak ɡe'orɡiaɾem p'arte β'at imb'aðitu βajtʂ'uen, aɣ'eɾian ...