Datasets:
clui
/
it-pl

Dataset card Data Studio Files
xet
 Community
1
it
stringlengths
2
914
pl
stringlengths
1
915
Due grandi testi : ma cosa ne è della politica ?
Dwa doniosłe teksty i ani słowa o polityce ?
Quello che stava accadendo era il più grande cambiamento della storia mediorientale .
To , co wówczas się działo , to fundamentalny przełom w historii Bliskiego Wschodu .
L' impero iraniano , con i Medi e i Persiani uniti sotto Ciro , è diventato il primo grande impero del mondo .
Imperia Iranu , Medów i Persów zjednoczyły się pod panowaniem Cyrusa , stając się pierwszym wielkim mocarstwem .
Ciro comincia nel 530 a.C.
Swoje dzieło Cyrus zaczął w roku 530 p.n.e.
E al tempo di suo figlio Dario , tutto il Mediterraneo orientale è sotto il controllo persiano .
Do czasu , kiedy na tron wstąpił Dariusz , całe wschodnie wybrzeże Morza Śródziemnego było pod kontrolą Persów .
Questo impero è , di fatto , il Medio Oriente come lo conosciamo oggi , è quello che dà forma al Medio Oriente come lo conosciamo oggi .
To królestwo to w zasadzie cały dzisiejszy Bliski Wschód i właśnie ono nadało kształt temu regionowi .
Era il più grande impero che il mondo avesse mai conosciuto
Wcześniej nie istniało równie wielkie imperium .
Ma ancor più importante , era il primo stato multiculturale , multireligioso su larga scala .
Co ważniejsze , było to pierwsze Co ważniejsze , było to pierwsze multikulturowe i wielowyznaniowe państwo na wielką skalę .
E doveva essere gestito in modo nuovo .
Wymagało zarządzania w zupełnie nowy sposób .
Doveva essere gestito in più lingue .
Koniecznie było stosowanie wielu języków .
Il fatto che questo decreto sia in babilonese vuol dire una cosa :
Świadczy o tym fakt , że dekret ten jest w języku babilońskim .
che è stato necessario riconoscere usanze diverse , genti diverse , religioni e fedi diverse .
Należało uwzględnić odmienne przyzwyczajenia , różne ludy , religie , wyznania .
Vengono tutte rispettate da Ciro .
Cyrus respektował to wszystko .
Ciro stabilisce un modello su come governare una grande società multinazionale , multireligiosa e multiculturale .
Stworzył on model , w oparciu o który można zarządzać wielonarodowym , wielowyznaniowym , multikulturowym społeczeństwem .
Il risultato di tutto ciò è stato un impero che ha incluso le zone che vedete sullo schermo ed è sopravvissuto a 200 anni di stabilità finché non è stato distrutto da Alessandro .
W rezultacie tego powstało imperium , obejmujące tereny widoczne na ekranie , które stabilnie funkcjonowało przez 200 lat , aż zburzył je Aleksander .
Ha lasciato il sogno di un Medio Oriente unito , e un' unità dove persone di diverse fedi potevano vivere insieme .
Pozostało wspomnienie po Bliskim Wschodzie jako całości , gdzie ludzie różnych wyznań mogli żyć razem .
Le invasioni greche vi hanno messo fine .
Greckie najazdy położyły temu koniec .
E ovviamente , Alessandro non poteva sostenere un governo e lo ha frammentato .
Oczywiście Aleksander nie mógł utrzymać swojego rządu , który uległ rozdrobnieniu .
Ma quello che ha rappresentato Ciro è rimasto assolutamente centrale .
Jednak to , co zaproponował Cyrus , pozostało absolutnie kluczowe .
Lo storico greco Senofonte ha scritto il suo libro " Ciropedia " promuovendo Ciro come grande sovrano .
Grecki historyk Ksenofont napisał swoją " Cyropedię " , gdzie przedstawił Cyrusa jako wielkiego władcę .
In tutta la cultura europea successiva , Ciro è rimasto il modello .
W kulturze późniejszej Europy Cyrus pozostał wzorem .
Questa è un' immagine del 16 ° secolo per mostrarvi quanto fosse estesa la sua venerazione .
Oto obraz z XVI wieku , który pokazuje , jak powszechnym szacunkiem się cieszył .
Il libro di Senofonte su Ciro , su come governare una società così varia è stato uno dei più grandi testi che ha ispirato i Padri Fondatori della Rivoluzione Americana .
Książka Ksenofonta o Cyrusie i o tym jak rządzić różnorodnym społeczeństwem była jednym z najważniejszych podręczników , które zainspirowały ojców-założycieli rewolucji amerykańskiej .
Jefferson era un grande ammiratore degli ideali di Ciro ovviamente sto parlando degli ideali del 18 ° secolo su come creare una tolleranza religiosa in uno stato nuovo .
Jefferson bardzo podziwiał ideały Cyrusa , oczywiście w odniesieniu do idei XVIII wieku dotyczących tego , jak budować tolerancję religijną w nowym państwie. dotyczących tego , jak budować tolerancję religijną w nowym państwie .
Nel frattempo , tornando a Babilonia , le cose non sono andate bene .
W tym czasie w Babilonie nie działo się dobrze .
Dopo Alessandro , seguono altri imperi , Babilonia in declino cade in rovina , e viene persa qualunque traccia del grande impero babilonese — fino al 1879 quando per una mostra del British Museum viene scoperto il cilindro durante degli scavi a Babilonia .
Po Aleksandrze i rządach innych mocarstw Babilon popada w ruinę , wszystkie ślady po wielkim imperium znikają , aż do 1879 roku , wszystkie ślady po wielkim imperium znikają , aż do 1879 roku , gdy odnaleziony zostaje cylinder przez zespół archeologów z British Museum .
E questa è un' altra storia .
Pojawia się on w innej historii ,
Inizia un grande dibattito a metà del 19 ° secolo . Le scritture sono affidabili ? Possiamo crederci ?
którą jest wielka debata z połowy XIX wieku : Czy zapisy w Biblii są wiarygodne ? Czy można im ufać ?
Sapevamo del ritorno degli Ebrei e del decreto di Ciro solo dalle scritture ebraiche .
O powrocie Żydów i dekrecie Cyrusa wiedzieliśmy O powrocie Żydów i dekrecie Cyrusa wiedzieliśmy jedynie z hebrajskiej Biblii .
Nessun' altra prova .
Nie było innych dowodów .
Improvvisamente appare questo oggetto .
I nagle się pojawiły .
Fu una grande emozione per un mondo che credeva nelle scritture la cui fede nel creazionismo era stata scossa dall' evoluzione , dalla geologia , ed ecco la prova che le scritture sono storicamente vere .
Pojawiła się też ekscytacja wśród tych , których wiara w słowa Biblii i akt stworzenia została wcześniej zachwiana przez teorię ewolucji , czy geologię . W ręku mieli dowód , że Biblia jest historycznie prawdziwa .
È un grande momento del 19 ° secolo .
To był ważny moment XIX wieku .
Ma — e qui , ovviamente , tutto si complica — i fatti erano veri , un evviva per l' archeologia , ma l' interpretazione era un po ' più complicata .
W tym momencie oczywiście wszystko się komplikuje . Fakty się zgadzały , hurra archeolodzy , jednak interpretacja okazała się bardziej skomplikowana .
Perché il resoconto del cilindro e il resoconto della Bibbia ebraica differiscono per un aspetto chiave .
Relacja zapisana na cylindrze i relacja z Biblii hebrajskiej różnią się w jednej kluczowej sprawie .
Il cilindro babilonese è scritto da sacerdoti del grande dio babilonese , Marduk .
Na babilońskim cylindrze napisy wyryli kapłani wielkiego bóstwa Babilonu , Marduka .
E non c' è da meravigliarsi se dicono che tutto questo è stato fatto da Marduk .
Co nie jest zaskakujące , mówią nam , że wszystko to uczynił Marduk .
Riteniamo che Marduk chiamasse Ciro per nome .
" Marduk zawołał Cyrusa po imieniu " .
Marduk tiene Ciro per mano , lo chiama a guidare la sua gente e gli dà le regole di Babilonia .
Marduk wziął Cyrusa za rękę i wezwał , aby prowadził swój lud i władał Babilonem .
Marduk dice a Ciro di fare questo gesto grande e generoso di liberare la gente .
Marduk powiedział Cyrusowi , że uczyni wspaniale i wielkodusznie , puszczając ludzi wolno .
E questo è il motivo per cui dovremmo essere tutti grati e venerare Marduk
Dlatego też powinniśmy być wdzięczni i czcić Marduka .
Gli scrittori ebraici nell' Antico Testamento , non vi sorprenderà saperlo , hanno un punto di vista piuttosto diverso .
Hebrajscy autorzy Starego Testamentu , co was nie zaskoczy , mają inny pogląd na tę sprawę .
Per loro , naturalmente , tutto questo non può essere successo tramite Marduk .
Dla nich , rzecz jasna , Marduk w żadnym razie nie mógł tego sprawić .
Può solo essere Geova .
To mógł być tylko Jehowa .
E quindi in Isaia , ci sono testi meravigliosi che danno tutto il merito non a Marduk ma al Signore Iddio di Israele — il Dio di Israele che anche lui chiamava Ciro per nome , anche lui prende Ciro per mano e parla di lui come di colui che guiderà la sua gente .
W księdze Izajasza mamy cudowne zapisy , przypisujące zasługi nie Mardukowi , przypisujące zasługi nie Mardukowi , a Panu Bogu Izraela , a Panu Bogu Izraela , który też wołał Cyrusa po imieniu , również wziął go za rękę i powiedział , aby prowadził swój lud .
È un esempio notevole di due diverse appropriazioni sacerdotali dello stesso evento , due diverse appropriazioni religiose di un fatto politico .
To niezwykły przykład na przywłaszczenie sobie praw do tego samego wydarzenia przez kapłanów dwóch różnych religii , na pozyskanie faktu politycznego .
Dio , lo sappiamo , di solito è dalla parte dei grandi eserciti .
Jak wiemy Bóg zazwyczaj stoi po stronie wielkich armii .
La domanda è , di quale dio si trattava ?
Powstaje pytanie , który był to bóg ?
E il dibattito sconvolge tutti nel 19 ° secolo quando si rendono conto che le scritture ebraiche fanno parte di un mondo religioso molto più ampio .
Debata zakłóciła spokój wszystkich w XIX wieku , gdy zrozumieli , że Biblia hebrajska należy do znacznie szerszego świata religii .
Ed è abbastanza chiaro che il cilindro è più antico del testo di Isaia , eppure , Geova si esprime con parole molto simili a quelle usate da Marduk .
Bezsporne jest to , że cylinder jest starszy niż tekst Izajasza , a jednak Jehowa przemawia w słowach podobnych do tych Marduka .
E la sensazione è che Isaia lo sappia , perché dice , è Dio che parla , ovviamente , " Io t' ho chiamato per nome quando non mi conoscevi . " Credo che sia chiaro che Ciro non si rende conto che sta agendo sotto gli ordini di Geova .
Mam pewne przeczucia , że Izajasz o tym wie , ponieważ mówi , że są to oczywiście słowa Boga , " Ja jestem Pan , który cię wołam po imieniu [ ... ] [ ... ] chociaż Mnie nie znałeś " . Myślę , że możemy przyjąć , iż Cyrus nie zdaje sobie sprawy z tego , że działa na rozkaz Jehowy .
E allo stesso modo , sarebbe sorpreso se agisse sotto gli ordini di Marduk .
Byłby tak samo zaskoczony , że kierowały nim rozkazy Marduka .
Perché è interessante notare che Ciro è un buon iraniano con un corredo di dèi completamente diversi che non vengono citati in nessuno di questi testi .
Wszystko dlatego , że Cyrus to dobry Irańczyk wyznający zupełnie innych bogów , których nie ma w żadnym z tych tekstów .
( Risate ) Questo succedeva nel 1879 .
( śmiech ) To było w roku 1879 .
40 anni più tardi , nel 1917 , il cilindro entra in un mondo diverso .
Mija 40 lat i mamy rok 1917 , kiedy cylinder wkracza w inny świat .
È la volta della politica reale del mondo contemporaneo — l' anno della Dichiarazione Balfour , l' anno in cui la nuova potenza imperiale nel Medio Oriente , la Gran Bretagna , dichiarerà unilateralmente la nascita di un territorio nazionale ebraico e permetterà agli ebrei di tornare .
Tym razem jest to czas realnej , nowoczesnej polityki , Tym razem jest to czas realnej , nowoczesnej polityki , rok Deklaracji Balfoura , rok w którym nowa potęga na Bliskim Wschodzie , Wielka Brytania , decyduje , że ogłosi powstanie państwa żydowskiego oraz pozwoli Żydom tam powrócić. oraz pozwoli Żydom tam powrócić ...
E la risposta del popolo ebraico nell' Europa dell' Est è entusiastica .
Odpowiedź na to ze strony populacji Żydów w Europie Wschodniej jest entuzjastyczna .
In tutta l' Europa dell' Est , gli ebrei mostrano immagini di Ciro e di Giorgio V fianco a fianco — i due grandi sovrani che hanno permesso il ritorno di Gerusalemme .
W całej Europie Wschodniej Żydzi pokazują podobizny Cyrusa i Jerzego V , Żydzi pokazują podobizny Cyrusa i Jerzego V , obok siebie mamy dwóch wielkich władców , obok siebie mamy dwóch wielkich władców , którzy pozwolili na powrót do Jerozolimy .
Il cilindro di Ciro torna visibile al pubblico e il suo testo è la dimostrazione del perché quello che accadrà dopo la fine della guerra nel 1918 faccia parte di un piano divino .
Cylinder Cyrusa powraca na widok publiczny , a tekst na nim zapisany staje się demonstracją dlaczego to , co zdarzy się po wojnie w roku 1918 jest częścią boskiego planu .
Sapete tutti quello che è successo .
Wszyscy wiemy , co się wydarzyło .
Viene creato lo stato di Israele , e 50 anni dopo , alla fine degli anni ' 60 , è chiaro che il ruolo della Gran Bretagna come potere imperiale si conclude .
Powstało państwo Izrael , a 50 lat później , pod koniec lat 60 . , stało się jasne , że Wielka Brytania straciła status imperium .
E comincia un' altra storia del cilindro .
Zaczyna się inna opowieść o cylindrze .
La regione , il Regno Unito e gli Stati Uniti lo decidono , deve essere protetta dal comunismo , e la superpotenza che verrà creata per farlo sarà l' Iran , lo Scià .
Wielka Brytania i USA decydują , że region trzeba chronić przed komunizmem i supermocarstwem , które zostanie do tego stworzone będzie Iran wraz ze swoim szachem .
E così lo Scià inventa una storia iraniana , o un ritorno alla storia iraniana , che lo mette al centro di una grande tradizione e conia monete che lo mostrano con il cilindro di Ciro .
Szach pisze nową historię Iranu , nawiązuje do jego dziejów , co umieszcza go w centrum wielkiej tradycji . Zaczyna wybijać monety ze swoją podobizną w towarzystwie cylindra Cyrusa .
Durante le grandi celebrazioni a Persepoli , riprende il cilindro e il cilindro viene dato in prestito dal British Museum , va a Teheran e prende parte a queste grandi celebrazioni della dinastia Pahlavi .
Na wielkie obchody w Persepolis ściąga do Teheranu cylinder , wypożyczony przez British Museum , który staje się częścią wielkiego święta dynastii Pahlavich .
Il cilindro di Ciro : garante dello Scià .
Cylinder Cyrusa - gwarant szacha .
10 anni dopo , un' altra storia : la Rivoluzione Iraniana , 1979 .
Mija 10 lat i mamy kolejną opowieść - rewolucja islamska 1979 roku ,
La Rivoluzione Islamica , niente più Ciro ; non ci interessa quella storia , ci interessa l' Iran islamico — fino a che l' Iraq , la nuova superpotenza che abbiamo tutti deciso debba esistere in quella regione , sferra un attacco .
nie będzie tu mowy o Cyrusie . Nie interesujemy się tą historią , a islamskim Iranem . Aż do czasów Iraku , jest to nowe regionalne mocarstwo namaszczone przez wszystkich , które przypuszcza atak .
Un' altra guerra Iran-Iraq .
Potem mamy kolejną wojnę irańsko-iracką .
E diventa critico per gli iraniani ricordare il loro grande passato , quel grande passato in cui hanno combattuto contro l' Iraq e hanno vinto .
Kluczowa dla Irańczyków staje się pamięć o wspaniałej przeszłości , kiedy walczyli z Irakiem i wygrywali. kiedy walczyli z Irakiem i wygrywali .
Diventa critico trovare un simbolo che chiami a raccolta tutti gli iraniani — musulmani e non musulmani , cristiani , zoroastriani , ebrei che vivono in Iran , persone devote , non devote .
Kluczowe jest znalezienie symbolu , który zjednoczy wszystkich Irańczyków , muzułmanów i nie-muzułmanów , chrześcijan , zoroastrian , czy żydów w Iranie , ludzi pobożnych i mniej religijnych .
E l' emblema più ovvio è Ciro .
Oczywistym emblematem jest Cyrus .
Allora quando il British Museum e il Teheran National Museum collaborano e lavorano insieme , come abbiamo fatto , gli iraniani chiedono una sola cosa in prestito .
Gdy British Museum i Narodowe Muzeum Iranu w Teheranie podejmują trwającą do dziś współpracę , Irańczycy chcą wypożyczyć tylko jedną rzecz . Irańczycy chcą wypożyczyć tylko jedną rzecz .
È l' unico oggetto che vogliono .
Jest to jedyny przedmiot , którego chcą .
Vogliono prendere in prestito il cilindro di Ciro .
Chcą wypożyczyć cylinder Cyrusa .
Così l' anno scorso il cilindro di Ciro è andato a Teheran per la seconda volta .
W zeszłym roku cylinder Cyrusa pojechał do Teheranu po raz drugi .
Lo si vede qui mentre viene presentato , messo nella sua teca dal direttore del National Museum di Teheran , una delle tante donne in Iran in posizioni di rilievo , la Signora Ardakani .
Widzimy go tu wyeksponowanego w gablocie przez panią dyrektor Narodowego Muzeum w Teheranie , jedną z wielu kobiet w Iranie na wysokim stanowisku , panią Ardakani .
È stato un grandissimo evento .
To było wielkie wydarzenie .
Questo è l' altro lato della stessa immagine .
Tu mamy zdjęcie z drugiej strony .
Viene visto a Teheran da 1 a 2 milioni di persone nel giro di pochi mesi .
W Teheranie przedmiot obejrzało od jednego do dwóch milionów ludzi w przeciągu kilku miesięcy .
Supera qualunque altra mostra di grande successo in Occidente .
To więcej odwiedzających , niż widzów hitów kasowych na zachodzie . To więcej odwiedzających , niż widzów hitów kasowych na zachodzie .
Ed è oggetto di un grande dibattito sul significato del cilindro , quello che Ciro significa , ma soprattutto , le sfaccettature di Ciro attraverso questo cilindro — Ciro come difensore della madrepatria , il campione , ovviamente , dell' identità iraniana e del popolo iraniano , che tollera tutte le fedi .
Przedmiotem wielkiej debaty jest to , jakie znaczenie ma cylinder Cyrusa , co władca chciał przekazać za pomocą tego przedmiotu . Cyrus jako obrońca ojczyzny , bohater irańskiej tożsamości i ludu tego kraju , tolerujący wszystkie wyznania .
E nell' Iran di oggi , zoroastriani e cristiani hanno un posto garantito nel parlamento iraniano , una cosa di cui essere molto fieri .
We współczesnym Iranie zoroastrianie i chrześcijanie mają gwarantowane miejsca w irańskim parlamencie , co jest powodem do wielkiej dumy .
Per vedere questo oggetto a Teheran , migliaia di ebrei che vivono in Iran sono venuti a Teheran per vederlo .
Aby zobaczyć ten przedmiot , tysiące Żydów mieszkających w Iranie przyjechało do Teheranu .
È diventato un emblema importante , un oggetto di grande dibattito su quello che è l' Iran in patria e all' estero .
Stał się wspaniałym symbolem i powodem dyskusji , czym jest Iran u siebie i za granicą .
L' Iran deve ancora essere il difensore degli oppressi ?
Czy Iran nadal będzie obrońcą uciśnionych ?
L' Iran lascerà libera la gente che i tiranni hanno schiavizzato ed espropriato ?
Czy puści wolno ludzi , zniewolonych i ograbionych przez tyranów ?
È una retorica nazionale esaltante , messa assieme in una grande ricostruzione storica che ne lancia il ritorno .
Jest to mocna narodowa retoryka , która widoczna była w całej okazałości podczas wielkiej uroczystości z okazji powrotu cylindra .
Qui vedete questo gigantesco cilindro di Ciro sul palco con grandi personaggi della storia iraniana che si radunano per prendere posto nel patrimonio storico iraniano .
Widzimy tu go na scenie , w dużym powiększeniu , w towarzystwie wielkich postaci z irańskiej historii , starających się znaleźć miejsce w spuściźnie tego kraju .
È stato presentato dallo stesso presidente .
Tę opowieść prezentował sam prezydent Iranu .
E per me , portare questo oggetto in Iran , avere la possibilità di portare questo oggetto in Iran è stato come prendere parte a un dibattito straordinario portato ai più alti livelli su quello che rappresenta l' Iran , quanti diversi Iran esistono e come le diverse storie dell' Iran possano dare forma al mondo di oggi...
Dla mnie możliwość zabrania tego przedmiotu do Iranu Dla mnie możliwość zabrania tego przedmiotu do Iranu Dla mnie możliwość zabrania tego przedmiotu do Iranu stanowi zaproszenie do uczestnictwa w niezwykłej debacie , prowadzonej na najwyższym szczeblu , o tym , czym Iran jest , czy istnieją różne " Irany " i jak odmie...
È un dibattito che continua ancora , e continuerà a far rumore , perché questo oggetto è una delle più grandi dichiarazioni di aspirazione umana .
Jest to debata , która ciągle trwa i wciąż będzie burzliwa , bo obiekt ten to jedna ze wspaniałych deklaracji dotyczących ludzkich aspiracji .
Appare nella Costituzione americana .
Stoi ramię w ramię z amerykańską konstytucją .
Dice della libertà molto di più di quanto non dica la Magna Carta .
Z pewnością mówi więcej o prawdziwych wolnościach , niż Wielka Karta Swobód .
È un documento che può avere molti significati , per l' Iran e per la regione .
Jest to dokument , który może mieć wiele znaczeń dla Iranu i dla regionu .
Ne esiste una replica negli Stati Uniti .
Jego replika znajduje się w ONZ .
A New York in autunno sarà presente quando si terranno i grandi dibattiti sul futuro del Medio Oriente .
Będzie obecna tej jesieni w Nowym Jorku , gdy rozpoczną się wielkie debaty nad przyszłością Bliskiego Wschodu .
E per finire vorrei chiedervi quale sarà la prossima storia in cui comparirà questo oggetto .
Chciałbym zakończyć pytając was , jaka będzie następna opowieść z udziałem tego przedmiotu .
Apparirà certamente , in molte altre storie mediorientali .
Pojawi się zapewne w wielu historiach z Bliskiego Wschodu .
E in quale storia del Medio Oriente , in quale storia del mondo , volete vedere riflesso quello che viene detto , quello che viene espresso in questo cilindro ?
Jaką historię tego regionu , jaką historię świata chcecie zobaczyć w odniesieniu do przesłania , jakie zawarte jest w cylindrze ?