Split (1)

train · 1.99k rows

text stringlengths 33 22.2k	summary stringlengths 61 956
ត្រីពុកមាត់ឆ្មា សមាសធាតុអាហារូបត្ថម្ភរបស់ត្រីពុកមាត់ឆ្មាមានផ្ទុកនូវអូមេហ្គា ៣ វីតាមីន A និង E ជាច្រើនដែលល្អសម្រាប់សុខភាព។ ទន្ទឹមនឹងនោះ សមាសភាពនៃត្រីនេះគឺល្អសម្រាប់សុខភាព។ ក្រៅពីនេះ ត្រីពុកមាត់ឆ្មាជាត្រីតូចស្ដើង ដែលរស់នៅជិតតំបន់ឆ្នេរ។ ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះដោយសារតែ វាមានទំហំតូចពួកវាមានជីវជាតិខ្លាំងណាស់។ ពួកវាសម្បូរទៅដោយប្រូតេអ៊ីន សារធាតុរ៉ែ និងវីតាមីនដូចជា A និង D ហើយជាប្រភពនៃអាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា 3 ដែលមានអត្ថប្រយោជន៍ច្រើនសម្រាប់រាងកាយ។ ត្រីធូណា សមាសធាតុអាហារូបត្ថម្ភរបស់ត្រីធូណាជាប្រភេទត្រីដែលផ្លាស់ទីបានតែក្នុងសមុទ្រជ្រៅ ដូច្នេះសាច់វាគឺទន់ ឆ្ងាញ់ មិនបំពុលបរិស្ថាន និងល្អសម្រាប់សុខភាព។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ត្រីធូណាមានផ្ទុកនូវអូមេហ្គា ៣ ច្រើន ដែលល្អសម្រាប់សុខភាព។ ជាមួយគ្នានេះ ត្រីធូណាក៏ជួយកាត់បន្ថយកូឡេស្តេរ៉ុល និងការពារជំងឺសរសៃឈាមផងដែរ។ ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះ វាមានឥទ្ធិពលពិសេសក្នុងការការពារ និងព្យាបាលជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង និងសរសៃឈាមខួរក្បាល។ ក្រៅពីនេះ ត្រីធូណាសម្បូរទៅដោយជាតិដែក វីតាមីន B12 និងអូមេហ្គា 3 ដែលជួយកែលម្អភាពស្លេកស្លាំង និងការពារបញ្ហាសរសៃឈាមបេះដូងចំពោះមនុស្សចាស់។ ត្រីស្បៃកា (ត្រីសាំបាក់) យោងតាមអ្នកជំនាញ ត្រីស្បៃកា គឺជាត្រីដែលលូតលាស់លឿន និងមានផលិតភាពខ្ពស់។ យោងតាមអ្នកជំនាញ ជាមធ្យមសាច់ត្រី 100 ក្រាមមាន 166 kcal ប្រូតេអ៊ីន 21.4 ក្រាម និងខ្លាញ់ 7.4 ក្រាម និងប៉ូតាស្យូម 486 មីលីក្រាម។ ទន្ទឹមនឹងនោះ សមាសធាតុផ្សំនៃត្រីស្បៃកាក៏ល្អសម្រាប់មនុស្សចាស់ ការទទួលទានត្រីស្បៃកាជាប្រចាំនឹងជួយការពារជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង ការបាត់បង់ការចងចាំ និងជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី ២។ ត្រីសាឌីន ត្រីសាឌីនសម្បូរទៅដោយអូមេហ្គា 3, EPA និង DHA ដែលមានប្រយោជន៍សម្រាប់សុខភាព។ អាស៊ីតខ្លាញ់សំខាន់ៗទាំងនេះជួយឱ្យឈាមរត់បានរលូនក្នុងរាងកាយ រក្សាបេះដូងឱ្យមានសុខភាពល្អ និងការពារលទ្ធភាពនៃជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង។ ការទទួលទានត្រីសាឌីនសម្រាប់មនុស្សចាស់គឺល្អខ្លាំងណាស់សម្រាប់បេះដូង ហើយល្អខ្លាំងណាស់សម្រាប់ការពារជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល។ ដូច្នេះហើយ អ្នកមិនគួរមើលរំលងចំពោះប្រភេទត្រីសាឌីននេះនៅក្នុងបញ្ជីមុខម្ហូបធម្មតារបស់អ្នកឡើយ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ត្រីសាឌីនក៏មានផ្ទុកនូវវីតាមីន D យ៉ាងច្រើនផងដែរ ដែលល្អសម្រាប់សុខភាពឆ្អឹង និងសន្លាក់របស់មនុស្សចាស់៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	បើទៅផ្សារហើយឃើញប្រភេទត្រីទាំងនេះកុំរំលងអី បើញ៉ាំកាន់តែច្រើន អាយុកាន់តែវែង។
នៅជំនួបវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ នៅទីលាន Roland Garros ថ្ងៃទីទី៤ ខែសីហា កីឡាករវាយកូនបាល់លេខ១ពិភពលោក Djokovic បានយកឈ្នះកីឡាករវ័យក្មេងដ៏មានទេពកោសល្យរបស់អេស្ប៉ាញ Alcaraz ក្នុងលទ្ធផល ៧-៦(៣) ៦-៦(២) ដើម្បីក្រសោបមេដាយមាសអូឡាំពិក វិញ្ញសាវាយកូនបាល់ឯកត្តជនបុរស។ នេះជាមេដាយមាសអូឡាំពិកលើកដំបូងរបស់ Djokovic បន្ទាប់ពីរងការខូចចិត្តច្រើនលើកនៅអូឡាំពិករដូវក្តៅប៉េកាំង ក្រុងឡុងដ៍ រីយ៉ូ និងតូក្យូ។ នេះក៏ត្រូវបានគេចាត់ទុកជា Golden Slam របស់កំពូលអ្នកវាយកូនបាល់សញ្ជាតិស៊ែប៊ី វ័យ៣៧ឆ្នាំ ដ្បិតរូបគេស្គាល់ជើងឯក Grand Slam គ្រប់កម្មវិធីអស់ហើយក្នុងអាជីព។ Djokovic ចាត់ទុកមេដាយមាសអូឡាំពិក ជាជោគជ័យក្នុងអាជីពកីឡាដ៏ធំបំផុតរបស់ខ្លួន និងប្តេជ្ញាការពារតំណែងជើងឯកនេះនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិក Los Angeles ឆ្នាំ២០២៨ ស្របពេលរូបគេនឹងឈានដល់អាយុ ៤១ឆ្នាំ។ «ឥឡូវនេះខ្ញុំអាយុ ៣៧ឆ្នាំ អាចឈ្នះកីឡាករអាយុ ២១ឆ្នាំ Alcaraz ដែលទំនងជាកីឡាករវាយកូនបាល់ល្អបំផុតក្នុងលោក។ ខ្ញុំអាចនិយាយបានថានេះប្រហែលជាជោគជ័យកីឡាដ៏ធំបំផុតរបស់ខ្ញុំ។ ខ្ញុំចង់ការពារមេដាយមាសនៅ Los Angeles ខ្ញុំរីករាយនឹងប្រកួតសម្រាប់ប្រទេសរបស់ខ្ញុំទាំងក្នុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិក ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ Davis Cup»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ម្ចាស់ពានរង្វាន់ Grand Slam ច្រើនជាងគេក្នុងកំណត់ត្រា ២៤លើក។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី៥ ខែសីហា នេះ អត្តពលិកស៊ែប៊ី ដណ្តើមបានមេដាយមាសចំនួន២ ក្នុងនោះកីឡាវាយកូនបាល់១ និងបាញ់កាំភ្លើង១ ពីកីឡាអូឡាំពិកលើកទី៣៣ ដែលរៀបចំនៅបារាំង៕	Novak Djokovic ស្គាល់រសជាតិមេដាយមាសអូឡាំពិកលើកដំបូងក្នុងអាជីពកីឡាករវាយកូនបាល់ ក្រោយឈ្នះគូប្រជែង Carlos Alcaraz វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រនៅអូឡាំពិកប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤។ កំពូលអ្នកវាយកូនបាល់ស៊ែប៊ីវ័យ៣៧ឆ្នាំរូបនេះ ដាក់គោលដៅប្រជែងមេដាយនៅអូឡាំពិកឆ្នាំ ២០២៨ថែមទៀត។
ក្នុងនាមជាក្រុមហ៊ុនរបស់ខ្មែរ មានម្ចាស់ភាគហ៊ុន ជាជនជាតិខ្មែរ វឌ្ឍនៈ គ្រុប ពិតជាមានមោទកភាពចំពោះដំណើរបោះជំហានជាប្រវត្តិសាស្រ្តនៃការចាប់ផ្តើមគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោដ៏អស្ចារ្យនេះ ដែលជាគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ក្រោមការដឹកនាំបន្តដ៏ឈ្លាសវៃរបស់សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត វឌ្ឍនៈ គ្រុប ជឿជាក់យ៉ាងមុតមាំថា ដំណើរការនៃការសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ដែលមានប្រវែង ១៨០គីឡូម៉ែត្រ កាត់ខេត្តកណ្តាល តាកែវ កំពត និងកែប នឹងបញ្ចប់ទៅដោយជោគជ័យ ហើយនឹងនាំមកនូវឧត្តមភាពផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំធេងដល់កម្ពុជា៕ សូមប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ចូលរួមអបអរសាទរសមិទ្ធផលដ៏អស្ចារ្យនេះទាំងអស់គ្នា! (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ ក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ វឌ្ឍនៈ គ្រុប រួមមានក្រុមហ៊ុន វឌ្ឍនៈ ប្រ៊ូវើរី, វឌ្ឍនៈ ប៊្របភើធី, វឌ្ឍនៈ អ៊ីនវេសមិន, ធនាគារ វឌ្ឍនៈ, វឌ្ឍនៈ កាពីតាល, វឌ្ឍនៈ ហ្គោលរីស៊ត, សណ្ឋាគាររ៉ូសវូដ ភ្នំពេញ, សណ្ឋាគារ ខេ វី អិល ដឹកនាំដោយលោក សំអាង និងលោកស្រី ឈុន លាង សហស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុន វឌ្ឍនៈ គ្រុប, លោក សំអាង វឌ្ឍនៈ អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន វឌ្ឍនៈ ប្រ៊ូវើរី ព្រមទាំងបុគ្គលិកគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ សិល្បៈករ សិល្បៈការីនី កីឡាករគុនខ្មែរ ដើម្បីចូលរួមប្រារព្ធពិធីទូងស្គរ អបអរសាទរការបើកការដ្ឋានព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៥ សីហា នៅពីមុខអគារពាណិជ្ជកម្ម វឌ្ឍនៈ កាពីតាល។
បន្ទាប់ពីចប់ព្រឹត្តិការណ៍រត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ លើកទី៩ នៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា នៅទឹកដីសៀមរាប លោក សែម ផល្លា បានផ្ដល់បទសម្ភាសថា ចំនួននៃអ្នកចូលរួមបានកើនឡើង២០ភាគរយ បើធៀបទៅឆ្នាំមុន។ អ្នកចូលរួមរត់នៅ លើកទី៩នេះ មានចំនួនសរុប ៣០២១នាក់ ក្នុងនោះកម្ពុជាមាន២២០៦នាក់។ នាកយកបច្ចេកទេសរូបនេះ បន្ថែមទៀតថា ប្រសិនជាការរៀបចំឲ្យបានល្អ និងមានស្ដង់ដារ ព្រឹត្តិការណ៍រត់ម៉ារ៉ាតុន នឹងមានបរទេសចូលរួមកាន់តែច្រើនជាងនេះ។ ការរៀបចំឲ្យមានស្ដង់ដារនោះ លោក ផល្លា បានពន្យល់ថា គឺជាការរៀបចំឲ្យមានសណ្ដាប់ធ្នាប់តាមផ្លូវរត់ មិនឲ្យមានការបរកាត់រំខានដល់ការរត់ ហើយនិងការរក្សាសុវត្ថភាពអត្ដពលិក រត់តាមបណ្ដាលដងផ្លូវ។ កត្ដាសំខាន់មួយទៀតនោះ គឺការបម្រើសេវាកម្ម ដូចជាទឹក ភេសជ្ជៈ អាហារសម្រន់ និងការសង្គ្រោះបន្ទាន់ ដែលអាចធានាបាន នៅសុវត្ថិភាព សុខមាលភាព នៃអ្នកចូលរួមរត់។ លោក សែម ផល្លា បានពន្យល់ដូច្នេះ។ នាយកបច្ចេកទេសរូបនេះ បានប្រាប់ដូច្នេះ៖«បើយើង រៀបចំឲ្យបានល្អហើយ អន្ដរជាតិនានា នឹងចាប់អារម្មណ៍ចូលរួម ដោយមានភាពសប្បាយរីករាយ ។ យើង ធ្វើឲ្យត្រូវតាមស្ដង់ដារអន្ដរជាតិនោះគឺ ផ្លូវរត់គឺយើង ត្រូវធានាសុវត្ថិភាព មិនមានចរាចរណ៍ឆ្លងកាត់លាយឡំបានទេ។ កត្ដាសំខាន់ទី២ គឺការបម្រើសេវាកម្មរបស់យើង នៅតាមក្បួនរត់ និងនៅតាមដងផ្លូវរត់របស់យើង ដូចជាការបម្រើទឹក ភេសជ្ជៈ អាហារសម្រន់ក្ដី បម្រើសុវត្ថិភាពនៅពេលមានអ្វីមួយ ដែលកើតមានឡើង ចំពោះអ្នករត់ ដូចជាដួលក្ដី មានរបួសអ្វីមួយ គឺយើងត្រៀមកម្លាំងរបស់យើង ជួយជាបន្ទាន់ គឺមានគ្រប់ពេលវេលា។ នេះ គឺសំខាន់បំផុត។»។ ចំពោះសេវាកម្ម ការរក្សាសុវត្ថិភាព និងការសង្គ្រោះបន្ទាន់ លោក សែម ផល្លា បានបញ្ជាក់ថារៀបចំបានយ៉ាងល្អ ដោយមានឡានពេទ្យត្រៀមសង្គ្រោះបន្ទាន់ និងរម៉កកង់បី ប្រចាំការតាមដងផ្លូវរត់ ត្រៀមដឹកអត្ដពលិក ដែលមានបញ្ហាសុខភាព។ ចំណែកសេវាកម្មផ្សេង ដូចជាការផ្ដល់ទឹក និងអាហារសម្រន់ ក៏បានត្រៀមនៅតាមស្ថានីយ៍ ដែលបានដាក់ប្រចាំការផងដែរ។ អ្នកសម្រួលសុវត្ថិភាពតាមដងផ្លូវ ចំនួននៃអ្នកចូលរួមរត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ បន្ទាប់ពីកម្ពុជា គឺជប៉ុន មានចំនួន១២៦នាក់ តាមពីក្រោយដោយចិន មានអ្នកចូលរួម ១២១នាក់។ លោក សែម ផល្លា បញ្ជាក់ថាចិន គឺតែងតែមានអ្នកចូលរួមរត់ច្រើនជាងគេ ជារៀងរាល់ឆ្នាំមុនពេលកូវីដ-១៩។ ប៉ុន្ដែក្រោយពេលជម្ងឺរាតត្បាតនេះ អ្នកចូលរួមមកពីចិនមានចំនួនធ្លាក់ចុះ ប៉ុន្ដែចំនួននេះ ក៏ចាប់ផ្ដើមកើនឡើងវិញម្ដងបន្ដិចៗ។ នាយកបច្ចេកទេសរូបនេះ បានប្រាប់ដូច្នេះថា៖«មុនកូវីដ-១៩ ចិនមានចំនួនច្រើនជាងគេ ដែលបានចូលរួមរត់ម៉ារ៉ាតុន ដែលមានចំនួនយ៉ាងហោចណាស់ក៏ ៥០០-៦០០នាក់ដែរ។ ការសង្គ្រោះបន្ទាន់ ដោយឡែកក្រោយកូវីដ-១៩ អ្នកចូលរួមចិន ធ្លាក់ចុះ ព្រោះគោលការរដ្ឋាភិបាលចិន ចង់ឲ្យសេដ្ឋកិច្ចខ្លួនដើរ ដូច្នេះហើយអ្នកចូលរួមចិន មានថយចុះ ហើយលើកទឹកចិត្តឲ្យរត់នៅក្នុងស្រុកច្រើនជាងការចេញមកខាងក្រៅ។»។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា អ្នកចូលរួមរត់ម៉ារ៉ាតុងអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ មានចំនួនសរុប៣០២១នាក់ ក្នុងនោះ កម្ពុជា មាន២២០៦នាក់ និងបរទេស៨១៥នាក់ មកពី៥១ប្រទេស។ វិញ្ញាសា ៤២គីឡូម៉ែត្រ មានអ្នកចូលរួម ៤៥១នាក់, វិញ្ញាសា២១គីឡូម៉ែត្រ មាន៦៤៧នាក់, វិញ្ញាសា១០គីឡូម៉ែត្រ មាន១៤១៨នាក់ និង៣គីឡូម៉ែត្រមាន៥៥៥នាក់។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងត្រូវធ្វើនៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅមុខប្រាសាទអង្គរវត្ត៕ អ្នកចូលរួមរត់ម៉ារ៉ាតុន	លោក សែម ផល្លា នាយបច្ចេកទេសរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ យល់ឃើញថា ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងកើនជនបរទេសចូលរួមកាន់តែច្រើន ប្រសិនបន្ដរក្សាការរៀបចំតាមស្តង់ដាររអន្ដរជាតិ។ ស្ដង់ដារអន្ដរជាតិ គឺសំដៅការរក្សាបានសុវត្ថភាព សណ្ដាប់ធ្នាប់តាមផ្លូវរត់ និងការបម្រើសេវាកម្មផ្សេងៗ ដូចជាបម្រើទឹក ភេសជ្ជៈ អាហារសម្រន់ និងការសង្គ្រោះបន្ទាន់។
ការផ្សព្វផ្សាយលក់ផលិតផលបំប៉នសុខភាព និងឱសថនានា បានរីកសុសសាយលើបណ្ដាញសង្គម ជាពិសេសការផ្សព្វផ្សាយបំផ្លើសថាអាចព្យាបាលជំងឺផ្សេងៗជាសះស្បើយ។ នាពេលថ្មីៗនេះ ក្រសួងសុខាភិបាល សង្កេតឃើញការផ្សព្វផ្សាយលក់ផលិតផលមួយចំនួនដូចជា ផលិតផល បាណាបា, Gymnova, Hypoly និងផលិតផលផ្សេងៗទៀត បាននិយាយបំផ្លើសថាអាចព្យាបាលជំងឺទឹកនោមផ្អែមជាសះស្បើយ ដោយមិនចាំបាច់ប្រើប្រាស់ឱសថសម័យ។ ចំពោះបញ្ហានេះ ក្រសួងសុខាភិបាល អះអាងថា ជាការមិនពិតឡើយ។ ក្រសួងសុខាភិបាល បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖«ការផ្សព្វផ្សាយផលិតផលទាំងនេះគឺជាការភូតកុហក ដោយពុំមានហេតុផលវេជ្ជសាស្ត្រត្រឹមត្រូវ ម្យ៉ាងទៀតផលិតផលទាំងនោះពុំមានចុះបញ្ជីកានៅក្រសួងសុខាភិបាលឡើយ»។ ក្រសួងសុខាភិបាល បានបដិសេធទាំងស្រុងលើការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម និងលក់ឱសថ ផលិតផលបំប៉នសុខភាព និងឱសថបុរាណខាងលើ។ ក្រសួងសុខាភិបាល ចាត់ទុកការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មនេះ ជាការបោកប្រាស់ ដែលធ្វើឱ្យពលរដ្ឋមានការយល់ច្រឡំ រហូតទិញផលិតផលទាំងនោះមកប្រើប្រាស់ សម្រាប់ព្យាបាលជំងឺទឹកនោមផ្អែម។ បើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានខាងលើ ការទិញផលិតផលទាំងនោះមកប្រើប្រាស់ អាចមានផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ និងគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាពផងដែរ។ បញ្ហានៃការទទួលទានផលិតផល ឬឱសថទាំងនោះ នឹងធ្វើឱ្យអ្នកជំងឺមិនអាចគ្រប់គ្រងកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមបានល្អ ដែលនាំឱ្យជាតិស្ករក្នុងឈាមមិនប្រក្រតី និងអាចបណ្តាលឱ្យសភាពជំងឺកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។ លើសពីនេះ បង្កឱ្យមានផលវិបាកដល់អាយុជីវិតចំពោះមុខ និងរយៈពេលវែង។ អ្នកជំងឺ នឹងមានការយឺតយ៉ាវក្នុងការទទួលបានការព្យាបាលត្រឹមត្រូវ ជាពិសេសនាំឱ្យមានជំងឺសរសៃប្រសាទ ជំងឺសរសៃបាតភ្នែក ជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង និងងាយឆ្លងមេរោគ។ សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានដដែល បន្តថា អ្នកជំងឺក៏អាចខូច និងប៉ះពាល់ដល់សរីរាង្គដូចជា ថ្លើម និងតម្រងនោម នៅពេលទទួលទានផលិតផល ឬឱសថទាំងនោះ។ អត្ថបទទាក់ទង អ្នកជំងឺទឹកនោមផ្អែម មិនត្រូវចោលថ្នាំពេទ្យ និងអាំងស៊ុយលីនដាច់ខាត វេជ្ជបណ្ឌិតជំនាញ បង្ហាញពីរោគសញ្ញា និងកត្តាកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែមកុមារ វេជ្ជបណ្ឌិតជំនាញ ផ្ដល់គន្លឹះសំខាន់ៗដល់អាណាព្យាបាលដែលមានកូនកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទ១ ការបរិភោគផលិតផលបំប៉ន និងឱសថទាំងនោះ ក៏អាចនាំឱ្យកង្វះអាហារូបត្ថម្ភ ដែលធ្វើឱ្យការគ្រប់គ្រងជំងឺទឹកនោមផ្អែមកាន់តែមានភាពស្មុគស្មាញ។ ដើម្បីទប់ស្កាត់ការទិញផលិតផល និងឱសថខាងលើ ក្រសួងសុខាភិបាលអំពាវនាវដល់ពលរដ្ឋ និងអ្នកជំងឺទឹកនោមផ្អែមទាំងអស់ ត្រូវជួបពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យជំនាញ ដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ និងព្យាបាលឱ្យបានត្រឹមត្រូវ៕	ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងសុខាភិបាល ហាមមិនឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ និងអ្នកជំងឺ ទិញឱសថ ផលិតផលបំប៉នសុខភាព និងឱសថបុរាណ គ្មានការអនុញ្ញាតពីក្រសួងសុខាភិបាល តាមបណ្តាញសង្គម ដែលបំផ្លើសថាអាចព្យាបាលជំងឺទឹកនោមផ្អែមជាសះស្បើយ។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានចេញផ្សាយថ្ងៃទី៥ សីហា។
នាការប្រកួតនៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា កីឡាករកូរ៉េខាងត្បូង Kim Woo-Jin សម្រេចបានមេដាយមាសអូឡាំពិកវិញ្ញាសាបាញ់ព្រួញទោលផ្នែកបុរស ក្រោយការប្រកួតប្រជែងដ៏ស្វិតស្វាញជាមួយម្ចាស់មេដាយមាស៥លើករបស់អាម៉េរិក Brady Ellison។ ការឈ្នះមេដាយមាសបន្ថែមពីកីឡាបាញ់ព្រួញរបស់ Woo-Jin ជួយឱ្យកូរ៉េខាងត្បូង ក្លាយជាប្រទេសតែមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលដណ្តើមបានមេដាយមាសទាំងអស់លើប្រភេទកីឡាបាញ់ព្រួញ ប្រចាំព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិក។ ការឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ក៏បានជួយឱ្យកីឡាករ Woo-Jin ក្លាយជាកីឡាករដែលឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកច្រើនជាងគេ លើសអត្តពលិកអូឡាំពិកកូរ៉េខាងត្បូងដទៃទាំងការប្រកួតរដូវក្តៅ និងរដូវរងារផងដែរ។ មេដាយមាសពីការប្រកួតទោលរបស់ Woo-Jin ក៏ជាមេដាយមាសទី២ របស់គេក្នុងអូឡាំពិកប៉ារីស ក្រោយពេលរូបគេដណ្តើមបានមេដាយមាសពីវិញ្ញាសាកីឡាបាញ់ព្រួញជាគូ ជាមួយនឹងកីឡាការិនី Lim Si-Hyeon ដែលមេដាយមាសនោះជាមេដាយទី៣ ពីប្រភេទកីឡាបាញ់ព្រួញរបស់កូរ៉េខាងត្បូង។ វិញ្ញាសាកីឡាបាញ់ព្រួញដែលកូរ៉េខាងត្បូងបានឈ្នះ រួមមាន វិញ្ញាសាកីឡាបាញ់ព្រួញជាក្រុមផ្នែកបុរស-នារី វីញ្ញាសាកីឡាបាញ់ព្រួញទោលបុរស-នារី វិញ្ញាសាបាញ់ព្រួញជាគូបុរស និងនារី។ គិតមកដល់ពេលនេះ កូរ៉េខាងត្បូង រកបានមេដាយមាសចំនួន ១០ ប្រាក់ ១០ និងសំរិទ្ធិ ១០ ពីកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤។ មេដាយមាស ៨ កើតចេញពីប្រភេទកីឡាបាញ់ទាំងពីរ រួមមានបាញ់កាំភ្លើងចំនួន ៣ និងបាញ់ព្រួញចំនួន ៥ ហើយមេដាយមាស ២ ផ្សេងទៀត ពីកីឡាគុនដាវ។ កូរ៉េខាងត្បូង ត្រូវការស្វែងរកមេដាយមាសជាបន្តទៀត ពោលពួកគេត្រូវការមេដាយមាសចំនួន ៣ បន្ថែមទៀត ដើម្បីតាមស្មើកំណត់ត្រាចាស់ ដែលកូរ៉េខាងត្បូងធ្លាប់ធ្វើបាន គឺការឈ្នះមេដាយមាសចំនួន ១៣ ពីព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកទីក្រុងប៉េកាំង កាលពីឆ្នាំ ២០០៨៕	កូរ៉េខាងត្បូង បានបង្កើតប្រវតិ្តសាស្ត្រថ្មីនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ដោយប្រមូលមេដាយមាស កីឡាបាញ់ព្រួញទាំងអស់ ពោលគឺគ្រប់វិញ្ញាសាទាំងបុរស និងស្ត្រី ចំនួន៥មេដាយមាស។
យោងតាមការសង្ខេបនៃលទ្ធផលស្ទង់មតិជាតិដែលធ្វើឡើងដោយអ្នកវិភាគការបោះឆ្នោតល្បីឈ្មោះ លោក Nate Silver ប្រកាសនៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា អនុប្រធានាធិបតីអាម៉េរិកលោកស្រី កាម៉ាឡា ហារីស ទទួលបានការគាំទ្រ ៤៥,៥ភាគរយ ខណៈបេក្ខជនប្រធានាធិបតីបក្សសាធារណរដ្ឋលោក ដូណាល់ ត្រាំ ទទួលបាន៤៤,១ភាគរយ និងបេក្ខជនឯករាជ្យលោក Robert F. Kennedy Jr. ទទួលបាន ៥ភាគរយ។ មុនពេលប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន លាលែងពីបេក្ខជនប្រធានាធិបតីនៅថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា លោក ត្រាំ បាននាំមុខលោក បៃឌិន នៅក្នុងការស្ទង់មតិថ្នាក់ជាតិជាមួយនឹងអត្រា ៤៥,២ភាគរយនិង ៤១,២ភាគរយរៀងគ្នា។ លោក ត្រាំ បាននាំមុខលោកស្រី ហារីស កាលពីខែកក្កដា រួមទាំងប៉ុន្មានសប្តាហ៍ក្រោយពីប្រធានាធិបតី បៃឌិន ដកខ្លួនចេញពីការប្រជែង។ លោកស្រី ហារីស បានចាប់ផ្តើមនាំមុខ អតីតប្រធានាធិបតីអាម៉េរិកនៅថ្ងៃទី ៣១ ខែកក្កដា។ បើតាមគំរូស្ទង់មតិរបស់លោក Silver អតីតប្រធានាធិបតី ត្រាំ មានឱកាស៧៣ភាគរយ ក្នុងការឈ្នះលោកបៃឌិន។ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន លោកស្រី ហារីស មានឱកាស ៥០,៥ភាគរយក្នុងការឈ្នះឆ្នោតនាខែវិច្ឆិកាខាងមុខ បើធៀបនឹង ៤៨,៨ភាគរយរបស់លោក ត្រាំ ។ គំរូធាតុផ្សំនៃការស្ទង់មតិរបស់លោក Silver ធ្វើឡើងមួយសប្តាហ៍បន្ទាប់ពី Bloomberg News/Morning Consult បានចេញផ្សាយលទ្ធផលស្ទង់មតិដែលបង្ហាញពីអនុប្រធានាធិបតី ហារីស ទទួលបានការគាំទ្រ ៤៨ភាគរយនៃការគាំទ្រនៅទូទាំងរដ្ឋទាំងអស់ ស្របពេលលោក ត្រាំ ទទួលបាន ៤៧ភាគរយ៕	លទ្ធផលស្ទង់មតិថ្នាក់ជាតិចុងក្រោយបង្អស់បង្ហាញថា លោកស្រី កាម៉ាឡា ហារីស កំពុងនាំមុខលោក ដូណាល់ ត្រាំ ក្នុងការប្រជែងតំណែងសេតវិមាននាខែវិច្ឆិកាខាងមុខ ជាមួយនឹងអត្រាខុសគ្នា ១,៤ភាគរយ។
កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែសីហា លោក ស សុខា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានចុះពិនិត្យប៉ុស្តិ៍នគរបាលច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត ខេត្តស្វាយរៀង ជាប់ព្រំដែនប្រទេសវៀតណាម ដើម្បីឈ្វេងយល់ និងតាមដាននីតិវិធីធ្វើការ។ ក្នុងឱកាសជួបសំណេះសំណាលជាមួយមន្រ្តីនគរបាលច្រកទ្វារព្រំដែនបាវិត លោក ស សុខា បានសរសើរមន្រ្តីនៃច្រកទ្វារព្រំដែន ដែលបានបំពេញភារកិច្ចដោយការទទួលខុសត្រូវ ទាំងការផ្ដល់សេវាឆ្លងដែនជូនអ្នកដំណើរ កិច្ចការពារទឹកដី និងការទប់ស្កាត់បទល្មើសឆ្លងដែនខុសច្បាប់។ «មន្រ្តីច្រកទ្វាព្រំដែន ទាំងព្រំដែនគោក និងអាកាស គឺជាបុគ្គលទី១តំណាងឱ្យជាតិនិងប្រជាជនកម្ពុជា ដែលទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវបរទេសអញ្ជើញមកពីគ្រប់ជាតិសាសន៍លើពិភពលោក»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ស សុខា ដោយបន្តណែនាំមន្រ្តីនគរបាលច្រកទ្វារទាំងអស់ប្រកាន់អាកប្បកិរិយាឱ្យបានសមរម្យ ថ្លៃថ្នូរ និងប្រកបដោយក្រមសីលធម៌។ លោក ស សុខា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ ចុះពិនិត្យច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត។ រូបភាពពីហ្វេសប៊ុកលោក ស សុខា។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃរូបនេះ ក៏បានណែនាំឱ្យមន្រ្តីស្លៀកពាក់ឯកសណ្ឋានឱ្យបានត្រឹមត្រូវ រក្សាអនាម័យ និងសោភ័ណភាពកន្លែងបំពេញការងារ។ លើសពីនេះ ត្រូវទប់ស្កាត់ឱ្យបាន នូវសកម្មភាពឆ្លងដែនខុសច្បាប់ ការចរាចរណ៍គ្រឿងញៀន អាវុធជាតិផ្ទុះ និងទំនិញគ្មានគុណភាព។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៤ ច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត មានអ្នកដំណើរចេញចំនួន ៧៦៥,០៥៦នាក់ ស្មើ១៥៦សញ្ជាតិ និងអ្នកដំណើរចូលចំនួន ៧៣៥,១៥៨នាក់ មាន១៥៤សញ្ជាតិ កើនឡើងជាង១សែននាក់។ នេះបើតាមទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់លោក ស សុខា៕	លោក ស សុខា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានក្រើនរំឭកដល់មន្រ្តីនគរបាលច្រកទ្វារទាំងអស់ប្រកាន់អាកប្បកិរិយាឱ្យបានសមរម្យ ថ្លៃថ្នូរ និងប្រកបដោយក្រមសីលធម៌។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ចាត់ទុកមន្រ្តីច្រកទ្វារព្រំដែន ទាំងព្រំដែនគោក និងអាកាស ជាបុគ្គលទី១តំណាងឱ្យជាតិនិងប្រជាជនកម្ពុជា ដែលទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវបរទេសពីគ្រប់ជាតិសាសន៍។
ក្នុងថ្ងៃបើកការដ្ឋានសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ នាខេត្តកណ្ដាល លោក ហ៊ុន ម៉ានី ក៏មានវត្តមាននៅទីតាំងនោះផងដែរ។ ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី និងជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមុខងារសាធារណៈរូបនេះ បានបង្ហោះរូបភាពចេញពីការដ្ឋានបើកការសាងសង់ព្រែកជីក អមដោយសំណេរបង្ហាញពីមោទកភាពក្នុងនាមជាកូនខ្មែរ។ «ក្នុងនាមជាកូនខ្មែរមួយរូប ខ្ញុំនិយាយប្រកបដោយក្តីមោទកថា «ខ្មែរអាចធ្វើបាន ដើម្បីខ្មែរ»! គម្រោងព្រែកជីកនេះមានសារៈប្រយោជន៍ដ៏សំខាន់បំផុតសម្រាប់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។»។ នេះជាការរៀបរាប់របស់លោក ហ៊ុន ម៉ានី ដែលបានបន្តថា ព្រែកជីកនេះ មានតម្លៃលើសពីគុណសម្បត្តិផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម។ សម្រាប់លោក ហ៊ុន ម៉ានី ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ជានិមិត្តរូបនៃការឈានជើងមួយជំហានទៀតរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការពង្រឹងអធិបតេយ្យសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីធ្វើជាម្ចាស់ជោគវាសនាប្រទេសជាតិខ្លួនឯង ប្រកបដោយភាពរឹងមាំ និងយូរអង្វែង។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមុខងារសាធារណៈរូបនេះ បន្ថែមថា៖«អ្វីដែលយើងទាំងអស់គ្នាគួរតែមានមោទកភាពថែមទៀតនោះ គឺព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ជាការធ្វើឱ្យរស់រានឡើងវិញនូវសក្តានុពលនៃនយោបាយទឹក ដែលបានជួយឱ្យបុព្វបុរសកសាងបានអាណាចក្រដ៏រុងរឿងក្នុងសម័យអតីតកាល។»។ អត្ថបទទាក់ទង សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ គ្មានអ្នកណាលេបយកខេត្តខាងកើត ឬខាងត្បូងនៃ«ព្រែកជីកហ្វូណន»ឡើយ! សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ គម្រោង«ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ» បង្ហាញពីស្មារតីជាតិនិយមខ្ពស់ ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ជាសរសៃឈាម និងដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ចថ្មីរបស់កម្ពុជា! សូមបញ្ជាក់ថា នៅថ្ងៃទី៥ សីហានេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា បានចុចប៊ូតុងបើកការដ្ឋានសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ដែលមានតម្លៃ១៧០០លានដុល្លារ។ គម្រោងនេះ នឹងប្រើរយៈពេល ៤៨ខែ សម្រាប់សាងសង់ ដោយផ្ដើមចេញពីព្រែកតាកែវ នៃទន្លេមេគង្គ ឆ្លងកាត់ព្រែកតាឯក នៃទន្លេបាសាក់ រួចចូលតាមព្រែកតាហ៊ីង នៃទន្លេបាសាក់ ស្រុកកោះធំ និងបន្តរហូតដល់សមុទ្រខេត្តកែប៕	ភ្នំពេញ៖ លោក ហ៊ុន ម៉ានី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមុខងារសាធារណៈ មានមោទកភាព ដែលបានឃើញព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្រ្តថ្មីបង្កើតឡើងនៅលើទឹកដីកម្ពុជា។ បើតាមសំណេរលើហ្វេសប៊ុកលោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ជាការធ្វើឱ្យរស់រានឡើងវិញនូវសក្តានុពលនយោបាយទឹក ដែលបានជួយឱ្យបុព្វបុរសកសាងបានអាណាចក្រដ៏រុងរឿង ក្នុងសម័យអតីតកាល។
នៅក្នុងសិក្ខាសាលាផ្សព្វផ្សាយស្តីពី «លក្ខខណ្ឌតម្រូវបច្ចេកទេសសម្រាប់នាំចេញផល ផលិតផលជលផល» រៀបចំដោយរដ្ឋបាលជលផល និងអង្គការសហប្រជាជាតិដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ឧស្សាហកម្ម (UNIDO) កាលពីពេលថ្មីៗនេះ លោក ពុំ សុថា ប្រធានរដ្ឋបាលជលផល នៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទ បានលើកឡើងថា បច្ចុប្បន្ន តម្រូវការជលផលកែច្នៃតាមសហគមន៍អាស៊ី និងអនិកជនខ្មែរនៅក្រៅស្រុក ដូចជា ចិន អូស្រ្តាលី ញូវហ្សេឡែន និងរដ្ឋសមាជិកអាស៊ានផ្សេងទៀត មានការកើនឡើងជាលំដាប់។ ក្រោមជំនួយបច្ចេកទេសពីអង្គការ UNIDO រដ្ឋបាលជលផល កំពុងអនុវត្តប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យផ្លូវការ និងសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ស្របតាមលក្ខខណ្ឌតម្រូវ ដើម្បីឈានទៅរកការនាំចេញទៅកាន់សហភាពអឺរ៉ុប (EU)។ កិច្ចការនេះ ទាមទារឱ្យអាជ្ញាធរផ្នែកជលផល (FCA) មានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ដើម្បី ធានាថាផលិតផលជលផលផ្គត់ផ្គង់ពីកម្ពុជា មានអនាម័យ និងសុវត្ថិភាពគ្រប់គ្រាន់ ស្របតាមលក្ខខណ្ឌតម្រូវរបស់ប្រទេសអ្នកទិញ។ បើតាម លោក ឈួន ចំណាន ប្រធាននាយកដ្ឋានបច្ចេកវិទ្យាកែច្នៃ និងគុណភាព រដ្ឋបាលជលផលកម្ពុជា បានដាក់លិខិតស្នើសុំ និងឯកសារតម្រូវផ្នែកបច្ចេកទេសទៅកាន់សហភាពអឺរ៉ុបរួចរាល់ហើយ។ បច្ចុប្បន្ន អាជ្ញាធរផ្នែកជលផល កំពុងត្រៀមលក្ខណៈ និងរង់ចាំការចុះវាយតម្លៃផ្ទៀងផ្ទាត់ពីអគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពនិងសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារ (DG-SANTE) របស់សហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីធានាបានការនាំចេញជាផ្លូវការ។ ដ្បិតត្រូវរង់ចាំការវាយតម្លៃពី DG-SANTE ប៉ុន្តែ លោក ពុំ សុថា បានអំពាវនាវដល់តួអង្គក្នុងខ្សែច្រវាក់តម្លៃជលផល និងតួអង្គពាក់ព័ន្ធនានា ឱ្យបន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចផ្នែកជលផល ដោយអនុវត្តតាមតម្រូវការសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារ និងដាក់ពាក្យស្នើសុំមកកាន់រដ្ឋបាលជលផល ដើម្បីទទួលបានលេខសម្គាល់អនុម័តសម្រាប់នាំចេញ។ បើតាមប្រធានរដ្ឋបាលជលផលរូបនេះ អាជ្ញាធរផ្នែកជលផល នឹងស្នើឱ្យ DG SANTE ចុះមកវាយតម្លៃផ្ទៀងផ្ទាត់ ដើម្បីចុះឈ្មោះប្រទេសកម្ពុជា ជាមួយផលិតផលជលផល ដែលមានហានិភ័យទាប ដូចជាទឹកត្រី ប្រហុក និងត្រីងៀតដែលកែច្នៃ ចេញពីផលធម្មជាតិទឹកសាប។ លោក ពុំ ស៊ី បញ្ជាក់ថា នីតិវិធីក្នុងការនាំចេញទៅអឺរ៉ុបមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញ ប៉ុន្តែ បើសិនទទួលបានជោគជ័យ កម្ពុជានឹងមានលទ្ធភាពច្រើន ដើម្បីចរចារបើកទីផ្សារជាមួយប្រទេសផ្សេងៗទៀត ក្រៅពីអឺរ៉ុប។ លោក ថ្លែងដូច្នេះថា៖« ការទទួលស្គាល់របស់សហភាពអឺរ៉ុប គឺជាជំហរប្រកបដោយមោទនភាពមួយរបស់កម្ពុជា ក្នុងការរកទីផ្សារក្រៅស្រុក និងទាក់ទាញការវិនិយោគបន្ថែមសម្រាប់អនុវិស័យជលផលក្រោយប្រមូលផល»៕ អត្ថបទទាក់ទង ជលផលកែច្នៃរបស់កម្ពុជា ទំនងអាចនាំចេញទៅទីផ្សារអឺរ៉ុបនៅឆ្នាំក្រោយ CAPFISH-Capture កសាងប្រព័ន្ធសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារកម្ពុជា ឆ្ពោះទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ ប្រហុកម្សៅខ្មែរ រកបានទីផ្សារនៅអឺរ៉ុបហើយ និងរងចាំការវាយតម្លៃនាំចេញនៅឆ្នាំ២០២៥ ត្រីងៀត និងជលផលកែច្នៃខ្មែរ ត្រូវបានដាក់លក់នៅផ្សារទំនើប និងឈានទៅរកការនាំចេញ	រដ្ឋបាលជលផល បានជូនដំណឹងដល់សហគ្រាសកែច្នៃ និងប្រតិបត្តិកធុរកិច្ចជលផលពាក់ព័ន្ធ ដែលមានបំណងនាំចេញផលិតផលខ្លួនទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ រួមទាំងសហភាពអឺរ៉ុប ឱ្យដាក់ពាក្យស្នើសុំ ដើម្បីចុះឈ្មោះ និងទទួលបានលេខកូដសម្គាល់ និងអនុម័តសម្រាប់នាំចេញ។
សហព័ន្ធកីឡាកីឡាទូកកានូ និងរ៉ូអ៊ីងកម្ពុជា បានរៀបចំការប្រកួតកីឡាទូកប្រពៃណីខ្នាត អន្ដរជាតិ ទូកនាគ ទូកកានូ ទូកកាយ៉ាក់ និងទូករ៉ូអ៊ីង ចាប់ពីថ្ងៃទី២-៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅទន្លេ វៃគោ ខេត្តស្វាយរៀង។ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ ក្រុមអត្ដពលិកកីឡាទូករបស់កងទ័ពជើងទឹក ដណ្ដើមបានមេដាយមាស៥ និងប្រាក់២ ឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ តាមពីក្រោយដោយក្រសួងមហាផ្ទៃ ចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ដណ្ដើមបានមេដាយមាស២ និងសំរឹទ្ធ១។ ចំណែកចំណត់ថ្នាក់លេខ៣ ក្រុមប្រឹក្សាកីឡាក្រសួងមហាផ្ទៃ ដណ្ដើមបានមេដាយមាស២ និងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៤ អត្ដពលិកទូកខេត្តកណ្ដាល ដណ្ដើមបានមេដាយមាស១ ប្រាក់៤ និងសំរឹទ្ធ១។ រីឯចំណាត់ថ្នាក់លេខ៥ ក្រុមអត្ដពលិកខេត្តព្រៃវែង ដណ្ដើមបានមេដាយមាស១ និងសំរឹទ្ធ២។ កោះកុង និងបន្ទាយមានជ័យ រកបានមេដាយមាស១ និងសំរឹទ្ធ១ ដូចគ្នា ឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ៦។ ចំណែកអគ្គភាពនគរបាលជាតិកម្ពុជា ដណ្ដើមបានមេដាយប្រាក់១ និងសំរឹទ្ធ១ ខណៈក្រសួងការពារជាតិ ឈ្នះមេដាយប្រាក់១។ រីឯ រាជធានីភ្នំពេញ ដណ្ដើមបានត្រឹមមេដាយសំរឹទ្ធ១ ប៉ុណ្ណោះ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ មានប្រតិភូគ្រូបង្វឹកកីឡាករ-កីឡាការិនីចូលរួមសរុបមានចំនួន ៤៤០នាក់ ក្នុងនោះមាននារី ៦៩នាក់ ប្រកួតលើ ១១វិញ្ញាសា។ ប្រតិភូកីឡាទាំងនោះមកពី ២៥ក្លិប សមាគមក្រសួង២៥រាជធានីខេត្ត។ ការប្រកួត ត្រូវបានធ្វើចាប់ពីថ្ងៃទី២-៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅទន្លេវៃគោ៕	អត្ដពលិកកងទ័ពជើងទឹក ដណ្ដើមបានមេដាយមាស៥ ច្រើនជាងគេ និងឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ក្នុងចំណោមសមាគម-ក្លិបកីឡាទូកទាំង២៥ រាជធានី-ខេត្ត ដែលបានចូលរួមជ្រើសរើសជើងឯកថ្នាក់ជាតិឆ្នាំ ២០២៤ និងពានរង្វាន់ ស សុខា លើកទី១។
ការប្រកួតកីឡាអត្តពលកម្ម លើប្រភេទវិញ្ញាសាកីឡារត់ល្បឿន ១០០ម៉ែត្រ នៃព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស កីឡាករ Noah Lyles ដណ្តើមបានមេដាយមាសពីកីឡាករ Kishane Thompson ដោយប្រើថេរវេលាខុសគ្នាតិចបំផុត សឹងតែមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ Lyles រត់ដោយប្រើល្បឿនសរុប ៩,៧៨៤វិនាទី ពោលដល់ទីមុនត្រឹមតែ ០,០០៤ វិនាទី ប៉ុណ្ណោះ ទៅលើកីឡាករមកពីហ្សាម៉ាអិក Thompson ដែលរត់ដល់ទីប្រើពេល ៩,៧៨៩វិនាទី បើទោះបីជានៅលើតារាងថិរវេលា បានបង្ហាញថាអ្នកទាំង ២ រត់បានចម្ងាយ ៩,៧៩វិនាទី ដូចគ្នាក៏ដោយក្តី។ មេដាយប្រាក់បានទៅលើកីឡាករមកពីហ្សាម៉ាអិក Thompson នៅក្នុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកលើកដំបូងរបស់គេ ចំណែកមេដាយសំរិទ្ធិបានទៅលើកីឡាករ Fred Kerley ជាក្រុមអត្តពលិកអាម៉េរិកមួយរូបទៀត រត់ប្រើថេរវេលា ៩,៨១វិនាទី។ កីឡាករ Akani Simbini របស់អាហ្រ្វិកខាងត្បូង បញ្ចប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៤ ប្រើថេរវេលា ៩,៨៣វិនាទី លេខ ៥ បានទៅលើកីឡាករការពារតំណែងជើងឯក របស់ក្រុមអត្តពលិកអ៊ីតាលី Lamont Marcell Jacobs ប្រើថេរវេលា ៩,៨៥វិនាទី ហើយលេង ៦ ធ្វើបានថេរវេលា ៩,៨៦ បានលើកីឡាករមកពីបូស្វាណា Letsile Tebogo។ Noah Lyles ក្រោយពេលបំបែកកំណត់ត្រាផ្ទាល់ខ្លួនកាលពីប្រកួតពិភពលោករួចមក ការឈ្នះមេដាយមាសលើកនេះ បានធ្វើឱ្យរូបគេក្លាយជាកីឡាករអាម៉េរិកលើកដំបូង ដែលឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកលើប្រភេទវិញ្ញាសាកីឡារត់ចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ លើកដំបូង ចាប់តាំងពីការប្រកួតអូឡាំពិកទីក្រុងអាតែន ឆ្នាំ ២០០៤។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ជ័យជម្នះមេដាយមាសនេះពីសំណាក់កីឡាករវ័យ ២៧ឆ្នាំ ក៏បានបញ្ចប់ការទន្ទឹងរង់ចាំអស់រយៈពេល ២០ឆ្នាំ របស់អាម៉េរិក លើប្រភេទវិញ្ញាសាកីឡារត់ចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ នេះផងដែរ។ ដោយឡែក ក្រោយដណ្តើមបានមេដាយមាសអូឡាំពិកប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ លើវិញ្ញាសាកីឡារត់ចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ Noah Lyles នឹងមានភារកិច្ចបន្ថែមទៀត ដើម្បីដណ្តើមមេដាយមាសសម្រាប់អាម៉េរិក ដោយត្រូវប្រជែងលើវិញ្ញាសាកីឡារត់ចម្ងាយ ២០០ម៉ែត្រ, រត់ចម្ងាយបណ្តាក់ ៤x១០០ម៉ែត្រ និងរត់ចម្ងាយបណ្តាក់ ៤x៤០០ម៉ែត្រ៕	Noah Lyles ដណ្តើមបានមេដាយមាសកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ លើវិញ្ញាសារត់ល្បឿន ចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ។ Lyles ក្លាយជាអត្តពលិករត់ល្បឿនដំបូងរបស់អាម៉រិកឈ្នះមេដាយអូឡាំពិក ក្រោយខនខានតាំងពីឆ្នាំ ២០០០មក។
ក្រសួងកិច្ចការស៊ីវិលចិន ទើបប្រកាសស្ថិតិចំនួនការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍ និងការលែងលះក្នុងរយៈពេលខែដំបូងៗនៃឆ្នាំនេះ។ តាមស្ថិតិខាងលើនេះ មានគូស្វាមីភរិយាចំនួន ៣,៤៣លានគូបានរៀបការ និង ១,២៧លានគូ បានលែងលះ នៅឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៤។ តួលេខនេះ បានថយចុះពី ៣,៩២លានគូ ក្នុងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២៣។ ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅចិនក្នុងរយៈពេល ៦ខែឆ្នាំនេះ បានធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៤។ ស្ថិតិពីក្រសួងកិច្ចការស៊ីវិលចិនបង្ហាញថា ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំនេះបានថយចុះខ្លាំងបើធៀបប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ ពី ៦,៩៤លានគូក្នុងឆ្នាំ ២០១៤ ដល់ ៣,៧៣លានគូក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២២។ យោងតាមការគណនារបស់លោក He Yafu អ្នកជំនាញប្រជាសាស្រ្តឯករាជ្យដែលបានតាមដានទិន្នន័យចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ចិនអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ប្រសិនបើគណនាតាមវិធាននៃឆ្នាំមុនៗ ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅឆ្នាំ២០២៤ នឹងធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៨០។ នេះបើតាមសារព័ត៌មានចិន Global Times។ អ្នកជំនាញរូបនេះបានវិភាគថា ស្ថិតិរបស់ក្រសួងកិច្ចការស៊ីវិលចិនចាប់ពីឆ្នាំ ២០១៤ ដល់ឆ្នាំ ២០២៣ លើកលែងតែឆ្នាំ ២០២០ ដោយសារឥទ្ធិពលនៃការរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅចិនក្នុងឆមាសទី១ឆ្នាំនេះ ជាធម្មតាមានច្រើនជាងឆមាសទី២។ មូលហេតុដោយសារតែបុណ្យចូលឆ្នាំចិន ដែលជាថ្ងៃឈប់សម្រាកបានយូរ ជំរុញគូស្នេហ៍ជាច្រើនបានជ្រើសរើសពេលចវេលារៀបការនាពេលនោះ។ ជាធម្មតាជារៀងរាល់ឆ្នាំចំនួននៃការចុះសំបុត្រអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅឆមាសទី១មានប្រហែល ៥១-៥៤ភាគរយ ខណៈឆមាសទី២មានចំនួន ៤៦-៤៩ ភាគរយ។ បើមើលតាមស្ថិតិប្រចាំឆ្នាំ ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅទូទាំងប្រទេសបានកើនឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតគឺ ១៣,៤៦លានគូក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ ហើយចាប់ផ្តើមធ្លាក់ចុះពីឆ្នាំ ២០១៤។ ចំនួននេះបានធ្លាក់ចុះមកនៅតិចជាង ១០លានគូក្នុងឆ្នាំ២០១៩ និងបានធ្លាក់ចុះបន្ថែមទៀតមកត្រឹម ៦,៨៣លានគូក្នុងឆ្នាំ ២០២២។ យ៉ាងណាមិញ ចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍បានងើបឡើងវិញដល់ ៧,៦៨លានគូក្នុងឆ្នាំ ២០២៣។ មូលហេតុចម្បងដែលការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅឆ្នាំ២០២៣ កើនឡើងគឺដោយសារយុវជនជាច្រើនបានពន្យារពេលរៀបការរហូតដល់ឆ្នាំ២០២៣ ដោយសារផលប៉ះពាល់នៃកូវីដ-១៩ ពីឆ្នាំ ២០២០-២០២២។ ការថយចុះចំនួននៃការចុះបញ្ជីអាពាហ៍ពិពាហ៍ក្នុងរយៈពេល ៦ខែឆ្នាំ ២០២៤ បង្ហាញថា ឥទ្ធិពលសំណងក្រោយជំងឺរាតត្បាតបានរសាត់បន្តិចម្តងៗ។ ជាលទ្ធផលចំនួនសរុបនៃការចុះបញ្ជីរៀបការនៅឆ្នាំនេះ ត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងបន្តធ្លាក់ចុះ ហើយអាចនាំឱ្យមានការថយចុះនៃចំនួនទារកទើបនឹងកើតនៅឆ្នាំ ២០២៥។ យោងតាមលោក He Yafu មានហេតុផលជាច្រើនដែលនាំឱ្យការធ្លាក់ចុះនៃការចុះឈ្មោះអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅក្នុងចិន រួមទាំងការថយចុះនៃចំនួនប្រជាជនវ័យក្មេង និងអតុល្យភាពយេនឌ័រ ជាមួយអត្រាបុរសច្រើនជាងស្ត្រីក្នុងក្រុមអាយុដែលអាចរៀបការបាន អាយុរៀបការដំបូងកើនឡើង តម្លៃរៀបចំពិធីរៀបការថ្លៃ ព្រមទាំងទស្សននៃការចង់រៀបការមានការប្រែប្រួល៕	រយៈពេល ៦ខែឆ្នាំនេះ ចំនួនគូស្វាមីភរិយាចិន ចុះបញ្ជីរៀបការបានថយចុះជិត ៥០ម៉ឺនគូ ដែលជាកំណត់ត្រាទាបចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៤។ យោងតាមការព្យាកររបស់អ្នកជំនាញ ចំនួននៃការចុះសំបុត្រអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅចិនក្នុងឆ្នាំនេះ នឹងធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៨០។
នៅទីបំផុត នាយករដ្ឋមន្ត្រី Sheikh Hasina បានលាលែងពីតំណែងហើយ។ នេះបើតាមការប្រកាសរបស់ប្រមុខកងទ័ព Waker-Uz-Zaman ។ លោកស្រី Hasina បានភៀសខ្លួនចេញពីនិវេសនដ្ឋាននៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា។ ប្រភពយោធាបង់ក្លាដែសបញ្ជាក់ថា លោកស្រី Hasina បានទៅក្រៅប្រទេស។ ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍មួយ លោក Waker-Uz-Zaman ក៏បញ្ជាក់ដែរថា យោធានឹងបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមួយ។ ក្រុមបាតុករជាច្រើនបានដើរតាមដងផ្លូវក្នុងរដ្ឋធានីដាហ្កា នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា បើទោះបីជាមានបម្រាមគោចរទូទាំងប្រទេសចាប់ពីរសៀលថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ដើម្បីដាក់សម្ពាធលោកស្រី Hasina ឱ្យលាលែងពីតំណែង បន្ទាប់ពីអំពើហិង្សាមួយថ្ងៃដែលបានធ្វើឱ្យមនុស្សជិត ១០០នាក់ស្លាប់នៅទូទាំងប្រទេស។ បើតាមសារព័ត៌មាន Daily Star យ៉ាងហោចណាស់មនុស្ស ៦នាក់ត្រូវបានសម្លាប់នៅក្នុងការប៉ះទង្គិចគ្នារវាងប៉ូលិស និងបាតុករនៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា នៅតំបន់ Jatrabari និង Dhaka Medical College ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រី Hasina បានប្រឈមមុខនឹងសម្ពាធយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីត្រូវបានជាប់ឆ្នោតសម្រាប់អាណត្តិទី៤ ជាប់ៗគ្នាក្នុងខែមករា ដោយមានការធ្វើពហិការមិនចូលរួមបោះឆ្នោតដោយបក្សជាតិនិយមបង់ក្លាដែស ដែលជាបក្សប្រឆាំងដ៏ធំ៕	នាយករដ្ឋមន្ត្រីបង់ក្លាដែស លោកស្រី Sheikh Hasina បានលាលែងពីតំណែងហើយ ដោយយោធានឹងបង្កើតរដ្ឋាភិបាលបណ្ដោះអាសន្នមួយដើម្បីដឹកនាំប្រទេស។
អប្សរា ប្រើថិរវេលា ២៦.៩០ វិនាទី នៅក្នុងអាងហែលទឹក Paris La Defense Arena ដោយទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់ទី៦ ក្រោយការប្រជែងជាមួយកីឡាការិនីពីនីហ្សេរីយ៉ា, ហ្វីជី, ហ្កាណា, អាស៊ែបៃហ្សង់, កូសូវ៉ូ, កៀរហ្ស៊ីស្ថាន និងម៉ាដាន់ហ្កាស្កា។ តាមរយៈថិរវេលានេះ ធ្វើឱ្យកីឡាការិនីខ្មែរ-ហ្សាម៉ាអ៊ីក បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់រួមទី៣៨ ក្នុងចំណោមអត្តពលិកមកពី ៧៩ប្រទេស និងមិនអាចឈានទៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ មិនអាចឈានទៅវគ្គបន្តក៏ដោយ ប៉ុន្តែ អប្សរា ដែលមានឪពុកជាជនជាតិកម្ពុជា និងម្តាយជាជនជាតិហ្សាម៉ាអ៊ីក និងធំធាត់នៅទឹកដីអាម៉េរិក បានបំបែកកំណត់ត្រារបស់អតីតអត្តពលិកកម្ពុជា ហែមថុន វិទិនី ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិក។ វិទិនី ដែលសព្វថ្ងៃក្លាយជាគ្រូបង្វឹកកីឡាហែលទឹករបស់ជម្រើសជាតិកម្ពុជា និងកំពុងដឹកនាំក្រុមហែលទឹកនៅអូឡាំពិកប៉ារីស កាន់កំណត់ត្រាល្អបំផុតក្នុងថិរវេលា ២៩.៣៧វិនាទី នៅអូឡាំពិកក្រុងរីយ៉ូ កាលពីឆ្នាំ២០១៦។ យ៉ាងណាក៏ដោយកំណត់ត្រានៅអូឡាំពិកនេះ មិនល្អដូចកំណត់ត្រាថ្នាក់ជាតិលើវិញ្ញាសាហែលទឹកសេរីចម្ងាយ៥០ម៉ែត្រផ្នែកនារី ដែលកីឡាការិនី សាក់ប៊ុន អប្សរា សម្រេចបានក្នុងថិរវេលា ២៦.៤១ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមលើកទី៣២ នៅកម្ពុជា កាលពីឆ្នាំ២០២៣ នោះឡើយ។ សាក់ប៊ុន អប្សរា ជាកីឡាការិនីទី៤របស់កម្ពុជា ដែលបង្ហាញខ្លួនលើវិញ្ញាសាហែលសេរីចម្ងាយ៥០ម៉ែត្រក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិក បន្ទាប់ពីកីឡាការិនី ហែម រស្មី (ឆ្នាំ២០០០នៅស៊ីដនី), កីឡាការិនី កេត ស៊ីវ៉ាន (ឆ្នាំ២០០៤នៅអាតែន), កីឡាការិនីហែមថុន វិទិនី (ឆ្នាំ២០០៨នៅប៉េកាំង, ឆ្នាំ២០១២នៅឡុងដ៍, ឆ្នាំ២០១៦នៅរីយ៉ូ), កីឡាការិនី ឃឺន ប៊ុនពេជ្រមរតក (ឆ្នាំ២០២០នៅតូក្យូ)៕	កីឡាការិនីហែកទឹកកម្ពុជា សាក់ប៊ុន អប្សរា កាតារីណា មិនអាចឈានទៅវគ្គបន្ត ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកប៉ារីស ក្រោយបញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៦ក្នុង heat 6 នៃការប្រកួតហែលទឹក វិញ្ញាសារហែលសេរី ៥០ម៉ែត្រ។ ទោះមិនអាចទៅវគ្គបន្ត ប៉ុន្តែកីឡាការិនីខ្មែរ-ហ្សាម៉ាអ៊ីក បំបែកកំណត់ត្រារបស់ ហែមថុន វិទិនី ក្នុងនាមកីឡាការិនីហែកទឹកកម្ពុជាល្អជាងគេនៅអូឡាំពិក។
«ការសាងនូវព្រែកជីកហ្វូណន ដែលសំដៅទៅលើការជំរុញនូវវិស័យកសិកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម ឧស្សាហកម្ម ភស្តុភារកម្ម គឺមិនខុសពីចក្ខុវិស័យ២ពាន់ឆ្នាំមុន របស់បុព្វបុរសខ្មែរយើងទេ។»។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានអះអាងដូច្នេះ នៅក្នុងពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៥ ខែសីហា នៅចំពោះមុខអ្នកចូលរួមផ្ទាល់ ១ម៉ឺននាក់ នៅចំណុចមាត់ព្រែកតាកែវ ស្ថិតក្នុងភូមិព្រែកតាកែវ ឃុំសំរោងធំ ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល។ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលបន្តទៀតថា ក្នុងអាណាចក្រហ្វូណន ដែលមានរាជធានីនៅអង្គរបុរី កម្ពុជាជាចក្រភពមួយដែលរឹងមាំ មានសេដ្ឋកិច្ចខ្លាំងក្លា ដោយសារការធ្វើកសិកម្ម និងពាណិជ្ជកម្ម។ ហើយគ្រានោះ នៅអង្គរបុរី មានប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រច្រើន ដែលបម្រើឱ្យកសិកម្ម ការដាំដុះ និងជាហេតុធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចនៃអាណាចក្រហ្វូណនរឹងមាំ ព្រមទាំងមានទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មជាមួយនឹងអន្តរជាតិទៀតផង។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត រៀបរាប់ទៀតថា៖«បើតាមការស្រាវជ្រាវ អង្គរបុរី មានព្រែកជីក៥ ដែលបម្រើឱ្យការតភ្ជាប់ពាណិជ្ជកម្ម។ ដែលព្រែកជីកមួយធំនៅសម័យនោះ ដែលហៅថា ព្រែកទី៥ ប្រវែង ៩០គីឡូម៉ែត្រ ដែលភ្ជាប់អង្គរបុរី ជាមួយនឹងកំពង់ផែអូរកែវ ដែលជាកំពង់ផែអន្តរជាតិនាសម័យនោះ។ តាមរយៈកំពង់ផែអូរកែវ យើងធ្វើពាណិជ្ជកម្មជាមួយខាងលោកខាងលិច ជាមួយចក្រភពរ៉ូម៉ាំង ជាមួយឥណ្ឌា។ ហើយមួយខ្សែទៀតភ្ជាប់ពីអង្គរបុរី ចាក់មកទន្លេបាសាក់ ដែលអាចធ្វើពាណិជ្ជកម្មជាមួយលោកខាងកើត ដែលមានចិនជាធំ។ មាន៣ខ្សែទៀត ដើម្បីចែកទៅតំបន់ផ្សេងៗទៀត ទៅក្នុងប្រទេសដើម្បីដឹកទំនិញផ្សេងៗ នៅក្នុងប្រទេស ដើម្បីដឹក(ផលិតផល)កសិកម្ម គឺថាបម្រើឱ្យភស្តុភារកម្មរបស់យើងផងដែរ»។ ២ពាន់ឆ្នាំក្រោយមក កម្ពុជា បើកការដ្ឋានសាងសង់ព្រែកជីក យកលំនាំតាមចក្ខុវិស័យ របស់បុព្វបុរស ពោលគឺជាដែលភ្ជាប់រាជធានីភ្នំពេញ ជាមួយនឹងកំពង់ផែទឹកជ្រៅ នៅខេត្តព្រះសីហនុ និងខេត្តកំពត ដើម្បីភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មជាមួយពិភពលោក។ ដ្បិតតែព្រែកជីក មានទំហំ និងប្រវែង ខុសគ្នា ប៉ុន្តែចក្ខុវិស័យនៃការជីកព្រែកដូចគ្នា គឺតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូន លើកកិត្យានុភាព ឯករាជ្យភាព និងអធិបតេយ្យភាព និងភាពរីកចម្រើនរបស់កម្ពុជា។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ថ្លែងបញ្ជាក់យ៉ាងមោទក បន្ថែមដូច្នេះ មុននឹងបញ្ជាក់ពីជំហរមិនរាថយចំពោះការការពារ និងកសាងប្រទេស ឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន រុងរឿង និងធ្វើឱ្យដូនតាខ្មែរ និងបុព្វបុរសជំនាន់មុនមានមោទកភាព។ ការសង់ព្រែកជីកហ្វូណន បង្ហាញពីស្មារតីជាតិនិយមខ្ពស់ កម្ពុជា បានឆ្លងកាត់នូវសុបិនអាក្រក់ជាច្រើន។ ជម្លោះ និងការបែកបាក់ផ្ទៃក្នុង បានធ្វើឱ្យកម្ពុជា ដែលធ្លាប់ជាអាណចក្រដ៏រុងរឿង ល្បីរន្ទឺប្រែក្លាយជាទឹកដីដែលពោរពេញដោយភ្លើងសង្គ្រាម និងទឹកភ្នែកជនស្លូតត្រង់ និងបាត់បង់មិនត្រឹមតែកិត្យានុភាពជាតិនោះទេ ប៉ុន្តែឈ្មោះ«កម្ពុជា» ស្ទើរតែបាត់បង់ទឹកដី ចេញពីផែនទីពិភពលោក។ កម្ពុជា បន្តឆ្លងកាត់នូវភ្លើងសង្គ្រាមអស់ជាច្រើនឆ្នាំ ទម្រាំនឹងមានសុខសន្តិភាពពេញលេញ និងឱកាសកសាងប្រទេសជាតិឡើយវិញ។ ភ្លើងសង្គ្រាម គឺកើតឡើងចេញពីការបាត់បង់សាមគ្គីភាព និងការបាត់បង់ការឯកភាពជាតិ ហើយខ្វះស្មារតីជាតិនិយម។ ប៉ុន្តែតាមរយៈ ការសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណននេះ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មើលឃើញថានេះ ចលនាគាំទ្ររបស់ប្រជាពលរដ្ឋ គឺបង្ហាញពីស្មារតីសាមគ្គីភាពជាតិខ្ពស់បំផុតមួយ ដែលកម្ពុជាពុំធ្លាប់មាន ចាប់តាំងពីក្រោយឆ្នាំ១៩៧៩មក។ ការសាងសង់ព្រែកជីកនេះ ទទួលបានការសាទរ ពីប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់ទិសទី គ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ និងពីគ្រប់និន្នាការនយោបាយ។ ដ្បិតតែមានបដិមតិតិចតួច ប៉ុន្តែសម្រាប់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ពលរដ្ឋមួយចំនួនតូច ដែលនៅបារម្ភ ក៏ព្រោះតែពួកគាត់ពុំទាន់បានស្វែងយល់ឱ្យបានច្បាស់ ពីចក្ខុវិស័យ និងស្មារតីនៃការកសាងព្រែកជីកនេះ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់៖«យើងធ្វើស្ពាន ធ្វើផ្លូវ High Way ច្រើន គម្រោងព្រលានយន្តហោះ(តម្លៃ) រាប់ពាន់លានដូចគ្នា ប៉ុន្តែអ្វីដែលខុសគ្នាចំពោះគម្រោងព្រែកមួយនេះ គឺគឺចលនាជាតិមួយទាំងមូល នៅក្រោយគម្រោងមួយនេះ។ មិនត្រឹមតែជាគម្រោងមួយ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ប៉ុន្តែជាគម្រោងដែលមានលក្ខណៈជាតិនិយមខ្ពស់បំផុត នៅក្នុងរជ្ជកាល នៅក្នុងសម័យកាលក្រោយរំដោះ(ឆ្នាំ)១៩៧៩។»។ ពង្រឹងអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និងស្រាយមន្ទិលសង្ស័យរបស់ពលរដ្ឋ ជាការពិត ចាប់តាំងពីរាជរដ្ឋាភិបាល ប្រកាសពីគម្រោងសាងសង់ព្រែកជីកហ្វូណនមក មានប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនមានពិភាល់ និងបារម្ភចំពោះការបាត់បង់អធិបតេយ្យភាព ព្រោះតែការខ្ចីប្រាក់ពីបរទេស មកវិនិយោគ។ លើសពីនេះ ក៏មានពលរដ្ឋមួយចំនួន នៅបារម្ភ ខ្លាចកម្ពុជា បាត់បង់ទឹកដីនៅផ្នែកខាងកើត និងខាងត្បូងនៃគម្រោងព្រែកជីកនេះ នៅក្នុងពេលអនាគត។ ឆ្លើយតបនឹងមន្ទិលសង្ស័យទាំងនេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រកាសជាថ្មីថា គម្រោង«ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ» គឺដើម្បីលើកកិត្យានុភាពជាតិ ឯកភាពរាជ្យភាព និងភាពរីកចម្រើននៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ហើយគ្មានឡើយការបាត់បង់ទឹកដី និងអធិបតេយ្យភាពជាតិ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «រឿងបាត់បង់អធិបតេយ្យភាពនេះ ខ្ញុំសូមបញ្ជាក់! បាត់បង់ទឹកដី មិនទៅរួចទេ ព្រោះនៅជាដែនរបស់យើង យើងបោះបង្គោលរួចហើយ។ ប្រជាពលរដ្ឋយើងរស់នៅរាប់លាននាក់ទៅហើយ ហើយគ្មានគម្រោងកាត់ទៅឱ្យពីណាគេទេ។ ហើយគ្មានពីណាមកលេបយកខេត្តនៅខាងកើត ឬខាងត្បូងនៃព្រែកនេះទេ»។ គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណន គឺជាគម្រោង BOT (Build, Operate and Transfer) ឬហៅថាសាងសង់ ប្រតិបត្តិការ និងផ្ទេរ ដោយក្រុមហ៊ុនឯកជនក្នុងស្រុក ជាអ្នកខ្ចីថវិកាពីបរទេស ដើម្បីវិនិយោគ។ បើតាមសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត គម្រោងនេះស្ថិតនៅក្រោមការវិនិយោគពីក្រុមហ៊ុនខ្មែរដោយផ្ទាល់ ដែលមានការចូលរួមពីក្រុមហ៊ុនបរទេសតែមួយផ្នែកប៉ុណ្ណោះ ខណៈគម្រោងដែលមានលក្ខណៈ BOT នេះមិនធ្វើឱ្យកម្ពុជាបាត់នូវអធិបតេយ្យភាពឡើយ ពីព្រោះក្រុមហ៊ុនវិនិយោគ ធ្វើប្រតិបត្តិការនៅក្រោមច្បាប់របស់កម្ពុជា។ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រ បញ្ជាក់ដូច្នេះ។ បើតាម សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណន ត្រូវអភិវឌ្ឍឡើងជាពីរដំណាក់កាល។ ដំណាក់កាលទីមួយ មានប្រវែង២១គីឡូម៉ែត្រ ផ្តើមចេញពីមាត់ព្រែកតាកែវ ស្ថិតភូមិព្រែកតាកែវ ឃុំសំរោងធំ ស្រុកកៀនស្វាយ ទៅភ្ជាប់ជាមួយទន្លេបាសាក់ ឃុំត្រើយស្លា ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្តាល។ «នៅក្នុងដំណាក់កាលនេះ គឺយើងមានក្រុមហ៊ុនខ្មែរ១០០ភាគរយ ជាអ្នកអនុវត្តនៅទីនេះ»។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានរៀបរាប់ថា ក្នុងចំណោមក្រុមហ៊ុនខ្មែរវិនិយោគទាំង១០០ភាគរយនេះ គឺមានសហគ្រាសសាធារណៈរបស់រដ្ឋដែលមានកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ និងកំពង់ផែស្វយ័តភ្នំពេញមានទុនសរុប៥១ភាគរយ។ ក្រៅពីនេះ ក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មវិនិយោគទុននៅក្រៅប្រទេស (OCIC) របស់លោក ពុង ឃាវសែ មានទុនវិនិយោគ៤៩ភាគរយ។ ចំណែកដំណាក់ទីពីរ ចាប់ផ្តើមពីព្រែកតាហ៊ីង នៅស្រុកកោះធំ ខេត្តកណ្តាល ទៅដល់សមុទ្រកែប មានប្រវែង១៣០គីឡូម៉ែត្រ។ ការសាងសង់ព្រែកជីកនេះ គឺមានការចូលរួមវិនិយោគពីក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មថ្នល់ និងស្ពាន(CRBC)របស់ចិន ចំនួន៤៩ភាគរយប៉ុណ្ណោះ។ រីឯ ទុនវិនិយោគ៥១ភាគរយទៀត គឺក្រុមហ៊ុនខ្មែរជាអ្នកកាន់កាប់។ «ដូច្នេះ បងប្អូនដែលព្រួយបារម្ភថាធ្វើគម្រោងនេះហើយ យើងនឹងបាត់អធិបតេយ្យភាពនៃការប្រើប្រាស់! សូមច្បាស់ឡើងវិញ គម្រោងនេះមិនបាត់អធិបតេយ្យទេ តែផ្ទុយទៅវិញគម្រោងនេះ គឺខ្មែរយើងអ្នកធ្វើ ដែលមានការចូលរួមមួយភាគក្រុមហ៊ុនពីបរទេសមួយផ្នែកប៉ុណ្ណោះ»។ នេះជាការពន្យល់របស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ទៅកាន់ប្រជាពលរដ្ឋដែលបញ្ជាក់ថា បើកម្ពុជាមិនធ្វើព្រែកជីកនេះ នោះកម្ពុជាមិនត្រឹមតែបាត់អធិបតេយ្យភាពប៉ុណ្ណោះទេ តែបាត់ទាំងការពង្រឹងសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ច និងការទាញយកឱកាសដើម្បីពង្រឹងជាតិថែមទៀត។ លើសពីនេះ ប្រជាពលរដ្ឋនៅតែបន្តមានមន្ទិលចំពោះរាជរដ្ឋាភិបាលថែមទៀត ចំពោះអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី ហើយដែលអាចបង្កឱ្យមានការបែកបាក់ស្មារតី សាមគ្គីជាតិ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បន្តនិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ «បញ្ហា២! បញ្ហាកង្វល់ និងបញ្ហាមន្ទិលសង្ស័យ។ (បញ្ហា)ទី២គ្រោះថ្នាក់ណាស់។ (បញ្ហា)ទី១ កង្វល់ហើយដោះស្រាយចប់។ តែ(បញ្ហា)ទី២ ធ្វើឱ្យបែកបាក់ជាតិ គឺដោយសារសង្ស័យគ្នាហ្នឹង។ បើសិនជាយើងមិនធ្វើព្រែកជីកនេះ ឱ្យចេញរូបភាព ឱ្យបងប្អូនឃើញនោះទេ យើងអាចយ៉ាងច្រើន ដោះ(ស្រាយ)អំពីកង្វល់ ថាបើធ្វើទៅ វាអីចេះ អីចោះ។ យើងមិនបាច់ធ្វើ គាត់លែងព្រួយ! ប៉ុន្តែមន្ទិលសង្ស័យ មិនដោះ(ស្រាយបាន)ទេ។ បងប្អូន អាចគិតថា រដ្ឋាភិបាល មែនឃើញទេ! មានចេតនា ធ្វើឱ្យបាត់អធិតេយ្យភាព! កុំតែពួកយើងស្រែក កុំអីធ្វើបាត់ហើយ!។ អ៊ីចឹងនៅតែសង្ស័យរហូត!»។ សូមជម្រាបថា គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ មានប្រវែង១៨០គីឡូម៉ែត្រ ផ្ដើមចេញពីព្រែកតាកែវ នៃទន្លេមេគង្គ ឆ្លងកាត់ព្រែកតាឯក នៃទន្លេបាសាក់ រួចចូលតាមព្រែកតាហ៊ីង នៃទន្លេបាសាក់ ស្រុកកោះធំ និងបន្តរហូតដល់សមុទ្រខេត្តកែប។ គម្រោងនេះ គ្រោងចំណាយថវិកា ១ ៧០០លានដុល្លារ និងប្រើពេលសាងសង់៤ឆ្នាំ។ គម្រោងនេះ នឹងផ្តល់ប្រយោជន៍ដោយផ្ទាល់ដល់ពលរដ្ឋប្រមាណ ១,៦លាននាក់ ដែលរស់នៅអមសងខាងផ្លូវទឹកព្រែកជីកនេះ ក្នុងភូមិសាស្ត្រខេត្តកណ្តាល តាកែវ កំពត និងខេត្តកែប។ គម្រោងនេះ គឺជាគម្រោងប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹក ដែលតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ និងផ្លូវសមុទ្រ។ គម្រោងនេះ នឹងផ្ដល់ផលចំណេញជាច្រើនដល់ចរន្តសេដ្ឋកិច្ច រួមមានការបង្កើតតំបន់ពាណិជ្ជកម្ម និងមជ្ឈមណ្ឌលភស្ដុភារកម្ម, ការអភិវឌ្ឍផែរណបថ្មីៗជាច្រើន, ការពង្រីកតំបន់អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម ធារាសាស្ត្រ វារីវប្បកម្ម និងចិញ្ចឹមសត្វ, ការជួយគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចទី៤ របស់កម្ពុជា ការបង្កើតការងារបន្ថែមនៅកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ និងកំពង់ផែផ្សេងទៀត ការជំរុញការអភិវឌ្ឍទីក្រុង និងនគរូបនីយកម្ម និងការជំរុញការរីកចម្រើនផ្នែកអចលនទ្រព្យជាដើម៕	សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា ព្រែកជីកហ្វូណន មិនត្រឹមតែជាគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវទឹក ដែលអាចជួយសម្រួលទៅដល់ការដឹកជញ្ជូន និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចនោះទេ គម្រោងនេះ ក៏មានលក្ខណៈពិសេស ផ្សារភ្ជាប់នឹងលក្ខណៈភូមិសាស្ត្រ និងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់កម្ពុជាដែរ។ «ហ្វូណន» គឺជាឈ្មោះនៃអាណាចក្រខ្មែរដ៏រុងរឿងសម្បូរសប្បាយ នាដើមសតវត្សទី១។ មិនត្រឹមតែប្រើប្រាស់ឈ្មោះ «ហ្វូណន» ភ្ជាប់នឹងប្រវត្តិអតីតកាល កាលពីប្រមាណ២ពាន់ឆ្នាំមុននោះទេ ប៉ុន្តែចក្ខុវិស័យនៃការកសាងព្រែកជីកនេះ ក៏បានយកលំនាំតាមចក្ខុវិស័យរបស់បុព្វបុរសនៃអាណាចក្រហ្វូណនដែរ។
ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាហាប់គីដូជើងឯកពិភពលោក (World I.H.F Hakido Championships) ត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា ដោយមាន១២ប្រទេសចូលរួម ក្នុងនោះមាន៖ ថៃជាម្ចាស់ផ្ទះ កម្ពុជា អូស្ដ្រាលី កូឡុំប៊ី អាល្លឺម៉ង់ ឥណ្ឌា អ៊ីរ៉ង ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា នេប៉ាល់ និងសហរដ្ឋអាមេរិក។ បន្ទាប់ពីថៃដែលដណ្ដើមបានមេដាយច្រើនជាងគេ កម្ពុជា ឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ដោយដណ្ដើមបានមេដាយសរុប៤០ ក្នុងនោះមានមេដាយមាស១២ ប្រាក់១៣ និងសំរឹទ្ធ១៥។ ការប្រកួតនេះ ត្រូវបានចែកចេញជាវិញ្ញាសាដូចជា៖ ទម្ងន់២០គីឡូក្រាម ២២គីឡូក្រាម ២៤គីឡូក្រាម ២៧គីឡូក្រាម ៣០គីឡូក្រាម ៣៤គីឡូក្រាម ដែលប្រកួតចាប់ពីអាយុ៨ឆ្នាំ ដល់១៨ឆ្នាំ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា សហព័ន្ធកីឡាហាប់គីដូកម្ពុជា បានបញ្ជូនប្រតិភូកីឡាសរុប ២៣នាក់ ក្នុងនោះកីឡាករ ១១នាក់ កីឡាការិនី ៨នាក់ ប្រតិភូដឹកនាំ និងគ្រូបង្វឹកចំនួន៤នាក់ ចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ កាលពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅប្រទេសថៃ៕	អត្ដពលិកកម្ពុជា ១៩នាក់ ដណ្តើមបានមេដាយសរុប៤០ ពីការប្រកួតកីឡាហាប់គីដូជើងឯកពិភពលោក (World I.H.F Hakido Championships) ដែលរៀបចំនៅថៃ ពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា។ កម្ពុជា ស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ក្នុងចំណោម ១២ប្រទេស។
ក្រុមអត្តពលិកកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុងអាល្លឺម៉ង់ រួមមានកីឡាការិនី Laura Lindemann, Lisa Tertsch និងកីឡាករ Tim Hellwig និង Lasse Luhrs រួមសហការគ្នា នៅក្នុងការប្រកួតវិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងបណ្តាក់បុរស នារី ៤នាក់ រហូតដណ្តើមបានមេដាយមាស ដោយប្រើថេរវេលាសរុប ១ម៉ោង ២៥នាទី និង ៣៩វិនាទី។ កម្មវិធីប្រកួតរបស់វិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុងបណ្តាក់បុរសនារី ៤នាក់ មានការប្រកួតប្រជែងហែលទឹកចម្ងាយ ៣០០ម៉ែត្រ ជិះកង់ ៧គីឡូម៉ែត្រ និងរត់ចម្ងាយ ១,៨០០ម៉ែត្រ។ ការឈ្នះរបស់អាល្លឺម៉ង់ អរគុណដល់កីឡាការិនី Lindemann ដែលបានព្យាយាមរត់រហូតបញ្ចប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ១ ដោយនាំមុខក្រុមអត្តពលិកទ្រីយ៉ាងត្លុងអាម៉េរិកត្រឹមតែ ១វិនាទីប៉ុណ្ណោះ ពោលអត្តពលិកទ្រីយ៉ាត្លុងអាម៉េរិកធ្វើបានមេដាយប្រាក់ ដោយប្រើថេរវេលា ១ម៉ោង ២៥នាទី និង ៤០វិនាទី ហើយអង់គ្លេសមេដាយសំរឹទ្ធ ប្រើថេរវេលា ១ម៉ោង ២៥នាទី និង៤០វិនាទី។ ដោយឡែកការប្រកួតកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុង ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ កន្លងមកតែងតែមានបញ្ហាចំពោះស្ថានភាពគុណភាពទឹកទន្លេសែន (Seine) ព្រោះតែនៅពេលដែលមានអាកាសធាតុភ្លៀងធ្លាក់ នោះវានឹងបង្កឱ្យទឹកទន្លេកើនកម្រិតកខ្វក់ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់សុខភាព។ ជាក់ស្តែងក្រោយពេលការប្រកួតកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុងទោលបុរស និងនារី បានបញ្ចប់ទៅ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងប្រទេសបារាំង ធ្លាប់បានចុះផ្សាយថាអត្តពលិកកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុងបែលហ្ស៊ិកម្នាក់ មានបញ្ហាសុខភាព ក្រោយការប្រកួតហែលទឹកក្នុងទន្លេសែនរួច។ ដោយឡែកចំពោះទីតាំងការប្រកួតកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុង របស់អូឡាំពិកប៉ារីសលើកនេះ អ្នករៀបចំបានចំណាយប្រាក់ប្រមាណ ១,៥ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីរៀបចំប្រព័ន្ធបង្ហូរទឹកក្នុងទីក្រុង បង្វែរចេញពីការបង្ហូរចូលក្នុងទន្លេសែន ប៉ុន្តែទោះជាយ៉ាងកត្តាអាកាសធាតុ នៅតែបង្កជាបញ្ហាសម្រាប់កម្រិតគុណភាពទឹកទន្លេសែន។ គួរបញ្ជាក់ថា កន្លងទៅមុនពេលការប្រកួតកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងអូឡាំពិកប៉ារីសមកដល់ អ្នករៀបចំធ្លាប់បានផ្អាកការហ្វឹកហាត់ហែលទឹកនៅលើទន្លេសែន ៣ថ្ងៃ រហូតទាល់តែថ្ងៃប្រកួតចាប់ផ្តើម ហើយអត្តពលិកតម្រូវឱ្យចូលរួមប្រកួតតែម្តង។ ទោះគ្មានការហ្វឹកហាត់ហែលទឹកក្នុងទន្លេសែន តែអត្តពលិកទាំងអស់នៅតែអាចហ្វឹកហាត់រត់ និងជិះកង់៕	ក្រុមអត្តពលិកកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងអាល្លឺម៉ង់ ដណ្តើមបានមេដាយមាសកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស លើប្រភេទកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុង វិញ្ញាសាកីឡាបណ្តាក់ចម្រុះបុរស និងនារី ៤នាក់ ថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ទោះបីជាមានបញ្ហាកើតឡើងច្រើនពីស្ថានភាពនៃគុណភាពទឹកទន្លេសែន (Seine) នាពេលកន្លងមក។
អត្ថបទទាក់ទង កុបកម្មនៅបង់ក្លាដែសលើគម្រោងកាត់បន្ថយមន្ត្រីរដ្ឋ ធ្វើឱ្យមនុស្ស ៣២នាក់ស្លាប់ ជាច្រើនសប្តាហ៍មកហើយ បាតុករ ដែលភាគជាច្រើនជានិស្សិត បានធ្វើបាតុកម្មប្រឆាំងការបែងចែកកូតាកាត់បន្ថយមន្ត្រីរដ្ឋ ខណៈស្ថានការណ៍កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។ ដ្បិតភាពវឹកវរកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ និងបាតុកម្មកាន់តែមានទំហំធំ លោកស្រី Sheikh Hasina ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលបង់ក្លាដែស នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា បានលាលែងពីតំណែង និងភៀសខ្លួនចេញពីប្រទេស ដោយយោធាប្រទេសនៅតំបន់អាស៊ីខាងត្បូងមួយនេះ បានប្តេជ្ញាបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះ។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ ក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិក បានអំពាវនាវឱ្យភាគីទាំងអស់នៅបង់ក្លាដែសអនុវត្តការរឹតត្បិតអំពើហិង្សា និងកោតសរសើរតួនាទីយោធាបង់ក្លាដែស។ «យើងជំរុញភាគីទាំងអស់អនុវត្តការរឹតត្បិតអំពើហិង្សាបន្ថែមទៀត»។ លោក Matthew Miller អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិក បានបញ្ជាក់បែបនេះ ទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ដោយបន្តទទូចឱ្យរក្សាភាពស្ងៀមស្ងាត់ ខណៈចំនួនប្រជាជនបាត់បង់ជីវិតកាន់តែច្រើនឡើង។ ដោយមើលឃើញពីព័ត៌មានយោធាបង់ក្លាដែសសម្រេចចិត្តបង្កើតរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន លោក Miller បានចាត់ទុកសកម្មភាពមិនបន្តបង្ក្រាបលើក្រុមបាតុករ ដែលខ្លួនចាត់ទុកថាស្របច្បាប់ ជាការវដ្តស្ថានការណ៍ដ៏សំខាន់មួយ។ បើតាមមន្រ្តីរូបនេះ អាម៉េរិកចង់ឃើញរដ្ឋាភិបាលបង់ក្លាដែសថ្មី កើតចេញពីការសម្រេចចិត្តរបស់ប្រជាជន។ ក្រោយការចាកចេញរបស់លោកស្រីនាយករដ្ឋមន្រ្តី Sheikh Hasina ចេញពីប្រទេស ក្រុមបាតុករ បានសម្រុកចូលនិវេសនដ្ឋាននាយករដ្ឋមន្រ្តី ដោយដកហូតយកទ្រព្យសម្បត្តិជាច្រើន ដូចជាទូរទស្សន៍ និងគ្រឿងបរិក្ខារជាដើម។ នៅកន្លែងផ្សេងទៀត ក្នុងទីក្រុងដាក្កា បាតុករម្នាក់ ដែលស្ថិតក្នុងសភាពមានកំហឹងពេញខ្លួន និងដៃកាន់ពូថៅ បានឡើងលើរូបសំណាក់ Sheikh Mujibur Rahman ដែលចាត់ទុកជាស្ថាបនិករដ្ឋបង់ក្លាដែស និងជាឪពុករបស់លោកស្រី Sheikh Hasina ដើម្បីវាយបំផ្លាញ។ តាមប្រភពប្រាប់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters លោកស្រី Hasina បានភៀសខ្លួនទៅឥណ្ឌា ដែលជាប្រទេសជិតខាង ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌា មិនទាន់បញ្ជាក់ពីព័ត៌មាននេះនៅឡើយ។ គិតចាប់តាំងពីបាតុកម្មនៅដើមខែកក្កដាមក មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៣០០នាក់ បានស្លាប់បាត់បង់ជីវិត ដោយក្នុងនោះមានច្រើនជាង ៩០នាក់ បានស្លាប់នៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ដោយសារការប៉ះទង្គិចជាមួយកម្លាំងសន្តិសុខ៕	រដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន បានអំពាវនាវឱ្យភាគីទាំងអស់នៅបង់ក្លាដែស អនុវត្តការរឹតត្បិតអំពើហិង្សា និងរក្សាភាពស្ងៀមស្ងាត់ក្នុងប្រទេស។ ក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិក បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ដោយបន្តសាទរយោធាប្រទេសអាស៊ីខាងត្បូង ដែលជ្រើសយកការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន ជាជាងបន្តបង្រ្កាបលើក្រុមបាតុករ។
ទឹកឃ្មុំក្តៅ ទឹកឃ្មុំមានវីតាមីន B, C ជាច្រើន សារធាតុរ៉ែសំខាន់ៗដូចជា កាល់ស្យូម ស័ង្កសី ប៉ូតាស្យូម សារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម ប្រឆាំងនឹងការរលាក ប្រឆាំងបាក់តេរី ល្អណាស់សម្រាប់សុខភាព។ លើសពីនេះ ប្រសិនបើអ្នកប្រើទឹកឃ្មុំ វានាំមកនូវផលប៉ះពាល់ដល់សុខភាពដ៏អស្ចារ្យរាប់មិនអស់ ដូចជាកាត់បន្ថយកូលេស្តេរ៉ុលអាក្រក់ ធ្វើឱ្យបេះដូងមានលំនឹង ព្យាបាលជំងឺពោះវៀនមួយចំនួន និងសំខាន់បំផុតគឺជួយកាត់បន្ថយអារម្មណ៍តានតឹង ថប់បារម្ភ ជួយឱ្យគេងលក់ស្រួល និងគេងលក់កាន់តែស្កប់។ ទន្ទឹមនឹងនោះ ការផឹកទឹកឃ្មុំក៏ជួយស្រូបយកនូវការប្រើប្រាស់ទឹកឃ្មុំដ៏អស្ចារ្យដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ វាសាមញ្ញណាស់ ជារៀងរាល់យប់មុនពេលចូលគេង អ្នកគ្រាន់តែចំណាយពេលពីរបីនាទីរៀបចំទឹកនេះ៖ ដាក់ទឹកឃ្មុំ ២ស្លាបព្រាបាយចូលកែវ បន្ទាប់មកបន្ថែមទឹកក្តៅឧណ្ហៗចូលវ អ្នកនឹងឃើញសុខភាពកាន់តែប្រសើរ។ ទឹកដោះគោមានជាតិខ្លាញ់ទាបក្តៅ សមាសភាពនៃទឹកដោះគោមានជាតិខ្លាញ់ទាបគឺល្អសម្រាប់សុខភាព ក្នុងពេលជាមួយគ្នានោះ នៅពេលល្ងាច ប្រសិនបើអ្នកប្រើទឹកដោះគោមានជាតិខ្លាញ់ទាប ឬទឹកដោះគោគ្មានជាតិខ្លាញ់ និងផលិតផលផ្សេងទៀតដូចជាទឹកដោះគោជូរ និងផ្លែឈើ ជំរុញការរំលាយអាហារ បំពេញថាមពល និងសារធាតុចិញ្ចឹម កាត់បន្ថយចំណង់អាហារ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ទឹកដោះគោក្តៅមួយកែវនៅពេលល្ងាចក៏ជួយឱ្យអ្នកគេងលក់ស្រួល និងស្រស់ស្រាយពេលភ្ញាក់ពីដំណេកផងដែរ។ រាងកាយរបស់អ្នកនឹងនៅតែមានថាមពលច្រើនក្នុងអំឡុងពេលដំណើរការសម្រកទម្ងន់ ហើយជីវិតរបស់អ្នកនឹងកាន់តែមានសុខភាពល្អ ដូច្នេះកុំព្រងើយកន្តើយនឹងវា៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ភេសជ្ជៈខាងក្រោមជួយឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ធូរស្រាល និងគេងលក់ស្រួល សូមកុំមើលរំលងឱ្យសោះ!
ល្ពៅ មានផ្ទុកសារធាតុចិញ្ចឹមច្រើនណាស់ ដោយជួយការពារក្រពះអ្នកមិនងាយកើតមានបញ្ហាអ្វីនោះទេ។ ដូចនេះ អ្នកអាចពិសារផ្លែល្ពៅនេះបាន ព្រោះវាអាចជួយក្រពះរបស់អ្នកមិនងាយឈឺនោះឡើយ ដោយធ្វើឲ្យក្រពះដំណើរការបានយ៉ាងល្អតែម្តង។ ពោត ក៏មានផ្ទុកសារធាតុដែលល្អចំពោះក្រពះផងដែរ ដោយជួយក្រពះឲ្យដំណើរការបានយ៉ាងល្អ។ ជាហេតុដែលធ្វើឲ្យក្រពះងាយរំលាយ ហើយក៏ងាយស្រូបយកផងដែរ។ ដូចនេះ អ្នកនឹងមិនងាយប្រឈមនឹងជំងឺឈឺក្រពះទៀតនោះទេ។ ការ៉ុត ក៏មានផ្ទុកសារធាតុដែលអាចជួយការពារ និងថែរក្សាក្រពះអ្នកបានយ៉ាងល្អ។ ជាពិសេស ក៏អាចបង្កើនប្រព័ន្ធការពាររាងកាយឲ្យរឹងមាំផងដែរ។ ជាហេតុដែលធ្វើឲ្យអ្នកមិនងាយឈឺក្រពះដូចមុនទៀតឡើយ។ ដូចនេះ អ្នកគួរតែបរិភោគបន្លែ៣មុខនេះដើម្បីសុខភាពក្រពះរបស់អ្នកឲ្យរឹងមាំ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ខាងក្រោមនេះ យើងខ្ញុំនឹងបង្ហាញអ្នកពីបន្លែពណ៌លឿង៣ប្រភេទដែលមិនធ្វើឲ្យអ្នកឈឺក្រពះ។ តើមានអ្វីខ្លះទៅ?
នៅចំពោះមុខសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត លោក រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការពារជាតិជប៉ុន Kihara Minoru ក៏បានបញ្ជាក់ដែរថា ក្រសួងការពារជាតិ នៃប្រទេសជប៉ុន និងកម្ពុជា មានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ល្អជាមួយគ្នា។ លោក Kihara Minoru បានបន្តប្តេជ្ញាដូច្នេះ៖ «ក្នុងក្របខណ្ឌនៃភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ជប៉ុននឹងបន្តពង្រឹង និងពង្រីក កិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយនឹងកម្ពុជាបន្ថែមទៀត រួមទាំងក្នុងវិស័យការពារជាតិ និងសន្តិសុខ។»។ ក្នុងឱកាសនៃជំនួបនោះ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យការពារជាតិនៃប្រទេសទាំងពីរ ក៏ដូចជាបានអរគុណរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនជប៉ុន ដែលបន្តគាំទ្រដល់ដំណើរការស្វែងរកសន្តិភាព និងអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចនៅកម្ពុជា។ នេះបើតាមទំព័រហ្វេសប៊ុកសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត។ ជុំវិញសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យការពារជាតិដែលភាគីទាំង២ នឹងបន្តជំរុញ គឺមានទាំងក្នុង ក្របខណ្ឌកងទ័ពជើងគោក ជើងទឹក និងជើងអាកាស។ ទំព័រហ្វេសប៊ុកសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «កិច្ចសហការទាំងនោះនឹងផ្តោតលើការផ្លាស់ប្តូរទស្សនកិច្ច, ការបណ្តុះបណ្តាល, ការបោសសម្អាតមីនមនុស្សធម៌ និងលំហាត់រួមលើការសង្គ្រោះគ្រោះមហន្តរាយជាដើម។»។ សូមជម្រាបថា រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិជប៉ុន លោក KIHARA MINORU បានធ្វើទស្សនកិច្ចផ្លូវការនៅកម្ពុជារយៈពេល២ថ្ងៃ គឺនៅថ្ងៃទី៤ និងទី៥ ខែសីហា ដើម្បីពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសវិស័យយោធាកម្ពុជា-ជប៉ុន។ អំឡុងទស្សនកិច្ចនេះ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការពារជាតិជប៉ុន បានជួបពិភាក្សាការងារជាមួយ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិកម្ពុជា លោក ទៀ សីហា មុននឹងចូលជួបសម្តែងការគួរសមជាមួយ សម្តេច ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា និងសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា។ លោក ឈុំ សុជាត អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា បានបញ្ជាក់នៅទំព័រហ្វេសប៊ុកថា រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិជប៉ុន ក៏បានធ្វើដំណើរទៅកាន់វត្តតាំងកសាងខាងត្បូង ស្ថិតនៅភូមិក្បាលដំរី សង្កាត់ការកាប ខណ្ឌពោធិ៍សែនជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីបំពាក់កម្រងផ្កា និងគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធដល់កងកម្លាំងការពារសន្តិសុខនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ២រូប ដែលជាជនជាតិជប៉ុន ដែលបានពលីជីវិត ក្នុងពេលបំពេញបេសកកម្មការពារសន្តិសុខ នៅកម្ពុជា កាលពីសម័យអ៊ុនតាក់ (១៩៩០-១៩៩៣)។ គិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៣-២០២៤ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការវិស័យយោធាកម្ពុជា-ជប៉ុន បានអនុវត្តយ៉ាងល្អប្រសើរ តាមអនុស្សារណៈនៃការយោគយល់គ្នា ដោយផ្តោតលើការងារបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស, ការផ្លាស់ប្តូរដំណើរទស្សនកិច្ចទៅវិញទៅមក, ការងារហ្វឹកហ្វឺន និងចូលចតនាវាជាដើម។ បើតាមលោក ឈុំ សុជាត ជប៉ុន បានជួយគាំទ្របើកវគ្គហ្វឹកហ្វឺនលើជំនាញមួយចំនួនដល់កម្ពុជាដែរ ហើយភាគីទាំងពីរ បានប្តេជ្ញាជំរុញបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការបន្ថែមទៀត តាមរយៈកសាងធនធានមនុស្ស, ការផ្លាស់ប្តូរទស្សនកិច្ច និងកិច្ចការមួយចំនួនទៀត៕	ជប៉ុន នឹងបន្តពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយកម្ពុជាបន្ថែមទៀត នៅក្នុងវិស័យការពារជាតិ និងសន្តិសុខ។ នេះជាការអះអាងរបស់ លោក Kihara Minoru រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការពារជាតិជប៉ុន នៅក្នុងជំនួបសម្តែងការគួរសម ជាមួយសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត កាលពីរសៀលថ្ងៃទី៥ ខែសីហា។
យោងតាមរបាយការណ៍របស់គណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហានេះ មានរាជធានី-ខេត្តចំនួន១២ហើយ បានរងផលប៉ះពាល់ដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង ក្នុងនោះមានខេត្តស្ទឹងត្រែង ព្រះវិហារ ក្រចេះ កំពង់ធំ ឧត្តរមានជ័យ កំពង់ស្ពឺ រតនគិរី ត្បូងឃ្មុំ ព្រៃវែង កណ្ដាល ភ្នំពេញ និងបាត់ដំបង ដែលស្មើនឹង៤៦ ក្រុង-ស្រុក និង១៤៧ ឃុំ-សង្កាត់។ ជំនន់ទឹកភ្លៀងនៅពេលនេះ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ពលរដ្ឋប្រមាណ១៥,៥០៦គ្រួសារ, ផ្ទះ៥,៤២៩ខ្នង ហើយពលរដ្ឋប្រហែល ៣៣៥គ្រួសារ ត្រូវបានជម្លៀសទៅកាន់ទីទួលសុវត្ថិភាព។ ទន្ទឹមនេះ ជំនន់ទឹកភ្លៀងក៏បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ដំណាំស្រូវកសិករប្រមាណ១៥,៤៣៥ហិកតាផងដែរ ក្នុងនោះខេត្តកំពង់ធំ បានរងផលប៉ះពាល់៤,៧២៩ហិកតា និងខេត្តបាត់ដំបងមានប្រមាណ៣,៩៣០ហិកតា។ ចំណែក ស្រូវដែលខូចខាតមានប្រមាណ៣,៣០៦ហិកតា ក្នុងខេត្តកំពង់ធំខូចខាតរហូតដល់២,៦៧៥ហិកតា និងប៉ះពាល់ដំណាំរួមផ្សំ៣,២២៧ហិកតា៕ អត្ថបទទាក់ទង គណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងមហន្តរាយ ឱ្យអាជ្ញាធរត្រៀមទីទួលសុវត្ថិភាពជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីទឹកជំនន់ ស្រូវជាង១ពាន់ហិកតា បានរងការខូចខាតដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង	មកទល់ពេលថ្ងៃនេះ មានដំណាំស្រូវប្រមាណ ៣,៣០៦ហិកតា នៅក្នុងខេត្តចំនួន១២ បានរងការខូចខាតដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង នាប៉ុន្មានសប្ដាហ៍មកនេះ។ ក្នុងចំណោមនោះ ស្រូវក្នុងខេត្តកំពង់ធំ បានរងការខូចខាតច្រើនជាងគេ រហូតដល់២,៦៧៥ហិកតា។
ក្រុមហ៊ុន China Evergrande NEV ដែលជាផ្នែកមួយនៃក្រុមអចលនទ្រព្យ Evergrande បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ថាក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធចំនួនពីររបស់ខ្លួនគឺ Evergrande New Energy Vehicle និង Evergrande Smart Automotive មានស្នាក់ការកណ្តាលនៅក្វាងទុង បានដាក់ពាក្យក្ស័យធនក្រោមបញ្ជារបស់តុលាការក្នុងតំបន់។ តុលាការ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែសីហា បានចេញសេចក្តីសម្រេចឱ្យក្រុមហ៊ុនទាំង២នេះ ដាក់ពាក្យក្ស័យធន បន្ទាប់ពីទទួលបានញត្តរបស់ម្ចាស់បំណុល កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ដែលពួកគេ ស្នើសុំបើកដំណើរការនីតិវិធីក្ស័យធន ដើម្បីត្រួសត្រាយផ្លូវសម្រាប់ដំណើរការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធឡើងវិញ។ ភាគហ៊ុន Evergrande NEV បានធ្លាក់ចុះជាង ៦ភាគរយនៅព្រឹកថ្ងៃទី៥ ខែសីហា នៅលើផ្សារហ៊ុនហុងកុង។ ចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំមក តម្លៃភាគហ៊ុនរបស់ក្រុមហ៊ុននេះបានធ្លាក់ចុះជាង ៤១ភាគរយ។ Evergrande NEV ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ ដែលជាមហិច្ឆតាដ៏ធំរបស់ស្ថាបនិកក្រុមអចលនទ្រព្យ Evergrande លោក Hui Ka Yan។ លោក Hui ធ្លាប់បានប្រកាសថា លោកនឹងប្រជែងជាមួយក្រុមហ៊ុន Tesla ដើម្បីក្លាយជាក្រុមហ៊ុនផលិតរថយន្តអគ្គិសនីដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោកក្នុងរយៈពេលពី ៣ទៅ ៥ឆ្នាំ។ នៅឆ្នាំ ២០២១ ភាគហ៊ុន Evergrande NEV មានការកើនឡើងខ្លាំង ដែលបណ្តាលឱ្យ តម្លៃទុនលើសក្រុមហ៊ុន Ford និង GM នៅពេលខ្លះ ទោះបីជាក្រុមហ៊ុននេះមិនសូវលក់រថយន្តដាច់ក៏ដោយ។ បន្ទាប់មកក្រុមហ៊ុនបានកំណត់គោលដៅផលិតរថយន្តមួយលានគ្រឿងក្នុងមួយឆ្នាំចាប់ពីឆ្នាំ ២០២៥។ យ៉ាងណាមិញ គោលដៅលក់់ និងមហិច្ឆតារបស់ក្រុមហ៊ុនរថយន្តអគ្គិសនីនេះ ត្រូវបានរំខាន បន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុនមេ China Evergrande Group បានក្លាយជាក្រុមហ៊ុនអចលនទ្រព្យដែលជំពាក់បំណុលគេច្រើនបំផុតនៅលើពិភពលោកក្នុងឆ្នាំ២០២១។ ស្ថាបនិក Hui Ka Yan កំពុងស្ថិតក្នុងការឃុំឃាំង ហើយ China Evergrande នៅតែមានបំណុលប្រហែល ៣០០ពាន់លានដុល្លារ រួមទាំងបំណុលបរទេសចំនួន ២៣ពាន់លានដុល្លារ។ Evergrande NEV បានព្រមានម្តងហើយម្តងទៀតថា ក្រុមហ៊ុនអាចបិទប្រតិបត្តិការលុះត្រាតែទទួលបានប្រភពទុនថ្មី។ បន្ទាប់ពីការខាតបង់សុទ្ធជិត ១០ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២១ និង ២០២២ ក្រុមហ៊ុននេះបានខាតបង់ចំនួន ១,៧ពាន់លានដុល្លារទៀតនៅឆ្នាំ ២០២៣ ព្រមទាំងមានបំណុលច្រើនជាង ១០ពាន់លានដុល្លារ។ ក្រុមហ៊ុននេះបានផលិតរថយន្តសរុបចំនួន ១ ៧០០គ្រឿង និងលក់បានត្រឹមតែ ១ ៣៨៩គ្រឿងប៉ុណ្ណោះកាលពីឆ្នាំមុន៕	ក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធរថយន្តអគ្គិសនីចិន២របស់ក្រុមហ៊ុន Evergrande បានដំណើរការនីតិវិធីក្ស័យធន ដើម្បីចាប់ផ្តើមរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធឡើងវិញ បន្ទាប់ពីមានការស្នើសុំពីម្ចាស់បំណុល។
លោក ស សុខា បានលើកឡើងបែបនេះក្នុងឱកាសចុះពិនិត្យប៉ុស្តិ៍ច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត ខេត្តស្វាយរៀង និងដឹកនាំកិច្ចប្រជុំដើម្បីតម្រង់ទិសលើកិច្ចការមួយចំនួនទៅកាន់ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមន្រ្តីនៃច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែសីហា។ លោកបានវាយតម្លៃខ្ពស់ដល់ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមន្រ្តីគ្រប់ថ្នាក់នៃច្រកទ្វារព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត ដែលបានបំពេញភារកិច្ចប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ។ ទាំងការផ្ដល់សេវាឆ្លងដែនជូនអ្នកដំណើរ កិច្ចការពារបូរណភាពទឹកដី ការទប់ស្កាត់បទល្មើសឆ្លងដែនខុសច្បាប់ ការទប់ស្កាត់ និងបង្ក្រាបបទល្មើសគ្រឿងញៀន អំពើជួញដូរមនុស្ស និងអាវុធខុសច្បាប់ជាដើម។ ជាមួយគ្នានេះ លោករដ្ឋមន្ត្រីមហាផ្ទៃបានណែនាំឱ្យប៉ុស្តិ៍នគរបាលច្រកទ្វារព្រំដែនបាវិត ប្រឹងទប់ស្កាត់ឱ្យបានជាដាច់ខាតនូវសកម្មភាពឆ្លងដែនខុសច្បាប់ ការចរាចរណ៍គ្រឿងញៀន, អាវុធជាតិផ្ទុះ និងទំនិញគ្មានគុណភាព។ «ជាពិសេស ត្រូវទប់ស្កាត់ការនាំចូលម្ហូបអាហារដែលគ្មានគុណភាព ហើយមន្តីនគរបាលត្រូវមានកិច្ចសហការឱ្យបានល្អជាប្រចាំជាមួយភាគីវៀតណាម ដើម្បីទប់ស្កាត់បាតុភាពអវិជ្ជមានផ្សេងៗ និងលើកកម្ពស់ការគោរពអធិបតេយ្យភាពគ្នាទៅវិញទៅមក»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ស សុខា។ កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែកក្កដា មន្ត្រីបច្ចេកទេសនៃសាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និងបង្ក្រាបការក្លែងបន្លំ (ក.ប.ប.) ខេត្តកណ្ដាល បង្រ្កាបការនាំចូលសាច់បង្កកខូចគុណភាព និងផ្ទុកពុំត្រឹមត្រូវតាមលក្ខណៈបច្ចេកទេស បាន១៧តោន។ សាច់ខូចគុណភាពនទាំងនោះ គឺមានចុងស្លាបមាន់ និងគល់ស្លាបមាន់ ដែលត្រូវបានដឹកចូលកម្ពុជាតាមរយៈឡាន៥គ្រឿង ម៉ាកតួរីស។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ ក.ប.ប បច្ចុប្បន្នសាច់នាំចូលគ្មានគុណទាំងនោះត្រូវបានដុតចោលអស់ហើយ៕	លោក ស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ណែនាំមន្ត្រីនគរបាលច្រកទ្វារព្រំដែនបាវិតនៃព្រំប្រទល់រវាងកម្ពុជា-វៀតណាម ទប់ស្កាត់ឱ្យបាននូវសកម្មភាពឆ្លងដែនខុសច្បាប់ រួមទាំងការនាំចូលទំនិញគ្មានគុណភាព។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានបញ្ជាក់ថា ការហូរចូលនូវទំនិញខូចគុណភាពពីប្រទេសជិតខាងអាចបង្កជាហានិភ័យដល់សុខភាពពលរដ្ឋ។
ដើម្បីជ្រាបច្បាស់សូមអញ្ជើញលោក-អ្នកនាងទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ លោក សុខ កៅ ប្រធានសហគមន៍នេសាទ-ទេសចរណ៍កំពង់សាមគ្គី ស្ថិតក្នុងក្រុងកែប បានលើកឡើងថា កន្លងមកនេះ អង្គការ អេដ អេ អាក់ស្យុង បានជួយជ្រោមជ្រែងសហគមន៍កំពង់សាមគ្គីច្រើន ទាំងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងបច្ចេកទេស ផ្ដោតលើការពង្រឹងសមត្ថភាព លើការបណ្ដុះកូនកោងកាង ចិញ្ចឹមមាន់-ត្រី ជំរុញទេសចរណ៍សហគមន៍ បង្កើនអាជីវកម្ម ហេដ្ឋានរចនាសម្ព័ន្ធធ្វើដំបូលទូកទេសចរណ៍ រានហាល និងរៀបចំក្រុមសន្សំប្រាក់ផងដែរ។ បើតាមលោក សុខ កៅ តាំងពីឆ្នាំ២០១៩ សហគមន៍កំពង់សាមគ្គី បានពង្រីកខ្លួនលើផ្នែកទេសចរណ៍ ដើម្បីបង្កើនមុខរបរ និងចំណូលដល់ពលរដ្ឋ តាមរយៈសេវាម្ហូបអាហារ ទូកទេសចរណ៍ និងការស្នាក់នៅជាដើម។ ការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទាំងនេះ ជាជំនួយពីអង្គការ អេដ អេ អាក់ស្យុង និងអង្គការដៃគូមួយចំនួនទៀត។ ក្នុងនាមប្រធានសហគមន៍ លោក សុខ កៅ សប្បាយចិត្ត ហើយក៏អរគុណអង្គការដៃគូ ដែលចូលរួមជ្រោមជ្រែងសហគមន៍កំពង់សាមគ្គី ដែលវាជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់ក្នុងបេសកកម្មអភិរក្សកោងកាង និងបង្កើនប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ លោក សុខ កៅ លើកឡើងដូច្នេះ៖«អង្គការ AEA បានជួយឧបត្ថម្ភគាំទ្រថវិកាផ្ដោតលើការពង្រឹងសមត្ថភាព ដើម្បីទ្រទ្រង់កម្រិតជីវភាពពលរដ្ឋ តាមរយៈបង្កើតអាជីវកម្មចិញ្ចឹមមាន់ ចិញ្ចឹមត្រី រៀបចំថ្នាលបណ្ដុះកូនកោងកាង ជួយដំបូលទូក និងរៀបចំក្រុមសន្សំ មានចំនួន១៦ក្រុម»។ តាមរយៈសកម្មភាពទាំងអស់នេះ ប្រធានសហគមន៍មើលឃើញពីភាពខុសគ្នា ពិសេសហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងកម្រិតជីវភាពរបស់ពលរដ្ឋកាន់តែប្រសើរជាងមុន។ តែយ៉ាងណាលោក សុខ កៅ នៅតែចង់ឱ្យមានអង្គការដៃគូបន្តជួយជ្រោមជ្រែងសហគមន៍ ពិសេសបេសកកម្មការពារព្រៃកោងកាង ដែលជាចំណុចស្នូលដ៏សំខាន់។ លោក ឈុន ហ៊ុល អ្នកនេសាទ និងបើកទូកទេសចរណ៍ក្នុងសហគមន៍កំពង់សាមគ្គី សប្បាយចិត្តដែលសហគមន៍បានវិវឌ្ឍន៍ ជាតំបន់ទេសចរណ៍ ព្រោះវាអាចផ្ដល់ចំណូលសម្រាប់លោក លើសពីរបរនេសាទតែមួយមុខ។ ម្យ៉ាងការជួយជ្រោមជ្រែងពីដៃគូអង្គការទាំងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងចំណេះជំនាញបច្ចេកទេស បង្កើនមុខរបរ បានជួយកម្ពស់ជីវភាពមួយផ្នែកឱ្យកាន់តែប្រសើរ និងមាននិរន្តភាពសម្រាប់ពេលអនាគតផងដែរ។ ប្រជាសហគមន៍វ័យ៤៥ឆ្នាំរូបនេះ សប្បាយចិត្តដែលមានអង្គការដៃគូច្រើនចាប់អារម្មណ៍ជួយជ្រោមជ្រែងសហគមន៍ខ្លួន បង្កើនអាជីវកម្ម ប្រាក់ចំណូល ពិសេសការអភិរក្សធនធានធម្មជាតិ ដូចជាព្រៃកោងកាង និងធនធានក្នុងសមុទ្រជាដើម។ ដ្បិតអាជីវកម្មបើកទូកទេសចរណ៍ មិនទាន់គាប់ប្រសើរខ្លាំងក៏ដោយ ប៉ុន្តែវាបានផ្តល់ ចំណូលបន្ថែមសម្រាប់គ្រួសារ និងអាចឱ្យលោក មានលទ្ធភាពបញ្ជូនកូនទៅសាលាបានទៀងទាត់ផងដែរ។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ នៅលើទូកទេសចរណ៍សហគមន៍ លោក ហ៊ុល លើកឡើងថា៖«ពីមុនមកយើងរកតែមួយមុខ ហើយពេលមេឃភ្លៀងខ្យល់មិនបានទៅនេសាទក៏អត់ចំណូល។ ដល់ឥឡូវក៏អាចដឹកភ្ញៀវ បានចំណូលបន្ថែមខ្លះ អាចឱ្យកូនបានទៅរៀនពេញលេញ»។ អ្នកបើកទូករូបនេះ ចង់ឱ្យមានជ្រោមជ្រែងបន្ថែមពីអង្គការដៃគូលើសកម្មផ្សេងៗទៀត ក្នុងសហគមន៍ ពិសេសហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការផ្សព្វផ្សាយ ដើម្បីជំរុញកំណើនទេសចរនៅតំបន់ខ្លួន៕	កែប៖ វត្តមានអង្គការ អេដ អេ អាកស្យុង (Aide et Action SEA-Cambodia) នារយៈពេល៤ឆ្នាំ ក្នុងសហគមន៍កំពង់សាមគ្គី បានជួយជ្រោមជ្រែងជីវភាពពលរដ្ឋឱ្យកាន់តែល្អប្រសើរ ជាពិសេសជំរុញការអភិរក្សកោងកាង និងអេកូទេសចរណ៍។ បើតាមលោក សុខ កៅ ប្រធានសហគមន៍កំពង់សាមគ្គី វត្តមានអង្គការដៃគូ ជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍសហគមន៍ និងពង្រឹងការងារអភិរក្សកោងកាង បង្កើនប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី ដែលជាគោលដៅចម្បង។
យោងតាមស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តឧត្តរមានជ័យ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ក្រឡាប់រថយន្តនេះ បង្ករឡើងដោយខ្លួនឯង ព្រោះតែដាច់ហ្វ្រាំង។ ករណីក្រឡាប់រថយន្តកើតឡើង កាលពីរសៀលថ្ងៃទី៤សីហា។ តាមប្រភពដដែល រថយន្តក្រុងខាងលើ គឺមកពីធ្វើបុណ្យនៅវត្តលោកឪសួង នៅប្រទេសថៃ។ «លុះដល់ចំណុចកើតហេតុ ឡានដែលចុះពីភ្នំបានដាច់ហ្វ្រាំងក្រឡាប់ធ្លាក់ជ្រោះ»។ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តឧត្តរមានជ័យ សរសេរអះអាងបែបនេះ ហើយ លោក ខូវ លី ស្នងការនគរបាលខេត្ត ក៏បានដឹកនាំកម្លាំង ចុះជួយអន្តរាគមន៍ និងសង្រ្គោះផ្ទាល់។ ក្នុងរថយន្តគ្រោះថ្នាក់នេះ មានអ្នកដំណើរសរុប៣០នាក់ ក្នុងនោះមានស្រី២៥នាក់ និងក្មេង២នាក់ និងបុរស៣នាក់។ ហេតុការណ៍នេះ មានប្រុសស្លាប់ ហើយអ្នករងរបួសធ្ងន់ស្រាលទាំងអស់២៩នាក់។ ក្រោយមានករណីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍កើតឡើង កម្លាំងសមត្ថកិច្ច រួមជាមួយពលរដ្ឋ បាននាំគ្នាចុះជួយអ្នករងរបួស និងបញ្ជូនពួកគេទៅមន្ទីរពេទ្យ៕	រថយន្តក្រុងដឹកអ្នកដំណើរមួយគ្រឿង បានក្រឡាប់នៅភ្នំចំរាក់ទី១ ស្ថិតក្នុងភូមិជើងភ្នំ ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍ ស្រុកអន្លង់វែង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ បណ្ដាលឱ្យមនុស្សលើឡាន៣០នាក់ រងគ្រោះទាំងអស់។
យោងតាមស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តឧត្តរមានជ័យ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ក្រឡាប់រថយន្តនេះ បង្ករឡើងដោយខ្លួនឯង ព្រោះតែដាច់ហ្វ្រាំង។ ករណីក្រឡាប់រថយន្តកើតឡើង កាលពីរសៀលថ្ងៃទី៤សីហា។ តាមប្រភពដដែល រថយន្តក្រុងខាងលើ គឺមកពីធ្វើបុណ្យនៅវត្តលោកឪសួង នៅប្រទេសថៃ។ «លុះដល់ចំណុចកើតហេតុ ឡានដែលចុះពីភ្នំបានដាច់ហ្វ្រាំងក្រឡាប់ធ្លាក់ជ្រោះ»។ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តឧត្តរមានជ័យ សរសេរអះអាងបែបនេះ ហើយ លោក ខូវ លី ស្នងការនគរបាលខេត្ត ក៏បានដឹកនាំកម្លាំង ចុះជួយអន្តរាគមន៍ និងសង្រ្គោះផ្ទាល់។ ក្នុងរថយន្តគ្រោះថ្នាក់នេះ មានអ្នកដំណើរសរុប៣០នាក់ ក្នុងនោះមានស្រី២៥នាក់ និងក្មេង២នាក់ និងបុរស៣នាក់។ ហេតុការណ៍នេះ មានប្រុសស្លាប់ ហើយអ្នករងរបួសធ្ងន់ស្រាលទាំងអស់២៩នាក់។ ក្រោយមានករណីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍កើតឡើង កម្លាំងសមត្ថកិច្ច រួមជាមួយពលរដ្ឋ បាននាំគ្នាចុះជួយអ្នករងរបួស និងបញ្ជូនពួកគេទៅមន្ទីរពេទ្យ៕	ភ្នំពេញ៖ រថយន្តក្រុងដឹកអ្នកដំណើរមួយគ្រឿង បានក្រឡាប់នៅភ្នំចំរាក់ទី១ ស្ថិតក្នុងភូមិជើងភ្នំ ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍ ស្រុកអន្លង់វែង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ បណ្ដាលឱ្យមនុស្សលើឡាន៣០នាក់ រងគ្រោះទាំងអស់។
កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ការប្រកួតវិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងទី៣ ប្រភេទវិញ្ញាសាកីឡាបណ្តាក់ចម្រុះជាក្រុម ៤នាក់ បានរៀបចំទៅរួចរាល់ និងជោគជ័យ ដោយរកឃើញម្ចាស់មេដាយមាស ជាក្រុមអត្តពលិកបុរស នារីទ្រីយ៉ាត្លុងអាល្លឺម៉ង់ បន្ទាប់ពីអ្នករៀបចំសម្រេចឱ្យមានការប្រកួត។ យ៉ាងណា ក្រោយការប្រកួតវិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងទោលបុរស កាលពីសប្តាហ៍មុនបានបញ្ចប់ ក្រុមអត្តពលិកទាមទារឱ្យអ្នករៀបចំ ធ្វើការងារឱ្យប្រាកដជាងនេះទៅលើបញ្ហាកម្រិតគុណភាពទឹកទន្លេសែន មុនពេលសម្រេចឱ្យប្រកួត។ មុនពេលការប្រកួតវិញ្ញាសាកីឡាទោលបុរស ភ្លាមៗមុនប៉ុន្មាននាទី អ្នករៀបចំក៏ធ្លាប់ពន្យារពេលការប្រកួតដែរ ព្រោះតែកម្រិតបាក់តេរីក្នុងទឹកទន្លេកើនឡើងខ្លាំង។ បញ្ហាទឹកទន្លេសែន តែងតែបង្កភាពរអាក់រអួលដល់ការប្រកួតកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុង ខណៈក្រុមអត្តពលិកជាច្រើន ក៏បានបង្ហាញអារម្មណ៍មិនសប្បាយចិត្ត ចំពោះការរៀបចំ និងត្អូញត្អែរចំពោះការប៉ះពាល់ដល់សុខភាពពួកគេ។ បើតាមសម្តីកីឡាការិនី Morgan Pearson កីឡាការិនីក្រុមអត្តពលិកទ្រីយ៉ាត្លុងអាម៉េរិក អ្នករៀបចំគួរតែវិនិយោគប្រាក់ច្រើនជាងនេះ ដើម្បីធ្វើឱ្យកម្រិតគុណភាពទឹកល្អស្អាតជាងនេះ។ កីឡាការិនីក្រុមអាម៉េរិក បានអះអាងបន្ថែមថា អ្នករៀបចំការប្រកួតមិនសូវខ្វាយខ្វល់ពីអត្តពលិក ព្រោះតែពួកគេដឹងថានៅពេលដល់ថ្ងៃប្រកួតនោះក្រុមអត្តពលិកនឹងចូលរួមប្រកួតតាមតែការអនុញ្ញាត ព្រោះជាកីឡាអូឡាំពិក។ ដោយឡែកកីឡាករ Tim Hellwig ដែលឈ្នះមេដាយមាសជាមួយនឹងក្រុមអាល្លឺម៉ង់ ក៏បានលើកឡើងដូច្នេះថា៖ «វាពិតជាពិបាកក្នុងការគ្រប់គ្រងខ្លាំងណាស់ ហើយអ្នកនឹងខកខានការសម្រាកនៅពេលយប់ឡើង ដែលអាចនឹងបង្កឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការប្រកួតប្រជែងរបស់អ្នកថែមទៀត។»។ កីឡាការិនី Cassandre Beaugrand ម្ចាស់មេដាយមាសវិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងទោលនាទី សម្រាប់បារាំង ក៏បានលើកឡើងពីផលវិបាក ដែលបង្កឡើងពីបញ្ហាគុណភាពទឹកទន្លេសែន។ កីឡាការិនីវ័យ ២៧ឆ្នាំ សញ្ជាតិបារាំងអះអាងថា មិត្តរួមក្រុមរបស់នាងបានឈឺ ព្រោះតែការរស់នៅក្នុងភូមិកីឡាម្តងរួចហើយ ហើយពេលនេះក៏ត្រូវជួបប្រទះបញ្ហាគុណភាពទឹកថែមទៀត។ សម្រាប់ក្រុមអត្តពលិកបែលហ្ស៊ិល លើប្រភេទកីឡាទ្រីយ៉ាងត្លុង វិញខកខានមិនបានចូលរួមប្រកួតវិញ្ញាសាកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុងបណ្តាក់ជាក្រុម ៤នាក់ឡើយ ព្រោះតែកីឡាករ Claire Michel បានឈឺ ក្រោយពេលប្រកួតវិញ្ញាសាទោល ផ្នែកបុរសរួចមក៕	ក្រុមអត្តពលិកកីឡាទ្រីយ៉ាត្លុង ស្ថិតក្នុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស បានត្អូញត្អែរចំពោះគុណភាពទឹកទន្លេសែនមានកម្រិតបាក់តេរីខ្ពស់ខ្លាំង ដែលបង្កឱ្យពួកគេជួបប្រទះបញ្ហាសុខភាព និងបង្កើនភាពតានតឹងក្នុងអារម្មណ៍សម្រាប់ការប្រកួតប្រជែង។
ក្នុងជំនួបវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រនៅយប់ថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ក្រុម U23 បារាំង ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Thierry Henry បានវាយបកតាមស្មើ ១-១ មុនពេលឈានដល់វគ្គថែមម៉ោង១៥នាទី២ដង។ ខ្សែការពារ Mahmoud Saber ជាអ្នកសម្រេចទីនាំមុខឱ្យអេហ្ស៊ីបនៅនាទី៦២ មុនពេល Jean-Philippe Mateta រកបានគ្រាប់តាមស្មើឱ្យម្ចាស់ផ្ទះនៅនាទី៨៣។ នៅវគ្គថែមម៉ោង១៥នាទីលើកទី១ Mateta ដដែលរកបានគ្រាប់ទី២ នៅនាទី៩៩ និងនាំមុខ ២-១ វិញ មុនពេល Michael Olise បន្ថែមគ្រាប់ទី៣ នៅនាទី១០៥។ ចប់ការប្រកួត បារាំងឈ្នះអេហ្ស៊ីប ៣-១។ នេះជាការឈានដល់វគ្គដណ្តើមមេដាយមាសលើកដំបូងរបស់មាន់គកបារាំង បន្ទាប់ពីខកខានរយៈពេល៤០ឆ្នាំ។ កាលអូឡាំពិករដូវក្តៅធ្វើនៅ Los Angeles សហរដ្ឋអាម៉េរិក ឆ្នាំ ១៩៨៤ បារាំងក្លាយជាជើងឯកមេដាយមាសវិញ្ញាសាបាល់ទាត់បុរស ដោយយកឈ្នះប្រេស៊ីល ២-០ នៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ អេស្ប៉ាញ ដែលជាម្ចាស់មេដាយមាសអូឡាំពិកឆ្នាំ១៩៩២ ដែលរៀបចំនៅ Barcelona នឹងត្រូវតតាំងជាមួយបារាំងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិករដូវក្តៅក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ២០២៤។ ក្រុមកំពុងលេចធ្លោក្នុងវិស័យបាល់ទាត់អេស្ប៉ាញ បានទម្លាក់ម៉ារ៉ុក ក្នុងលទ្ធផល ២-១ នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ ជំនួបផ្តាច់ព្រ័ត្រដណ្តើមមេដាយមាសអូឡាំពិក រវាងបារាំង និងអេស្ប៉ាញ នឹងធ្វើឡើននៅថ្ងៃទី៩ ខែសីហា វេលាម៉ោង ១១ យប់ [ម៉ោងនៅកម្ពុជា]។ សម្រាប់ជំនួបដណ្តើមមេដាយសំរឹទ្ធិរវាងអេហ្ស៊ី និង ម៉ារ៉ុន ធ្វើនៅថ្ងៃទី៨ ខែសីហា វេលាម៉ោង ១០យប់៕	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់អាយុក្រោម២៣ឆ្នាំបារាំង ឈានដល់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រដណ្តើមមេដាយមាសកីឡាអូឡាំពិកលើកដំបូង ក្រោយខកខាន៤០ឆ្នាំ តាមរយៈការយកឈ្នះអេហ្ស៊ីបក្នុងលទ្ធផល ៣-១ នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ ម្ចាស់ផ្ទះបារាំង ត្រូវប្រជែងមេដាយមាសជាមួយអេស្ប៉ាញ ដែលឈ្នះម៉ារ៉ុកវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ។
លោក គា បូរាណ ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិ អេ អឹម ខេ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងពិតជាមានសេចក្ដីសោមនស្សរីករាយដែលបានជ្រើសរើសជាដៃគូក្នុងការផ្តល់ដំណោះស្រាយសន្សំបែបឆ្លាតវៃ ជូនដល់បុគ្គលិកគ្រប់ជាន់ថ្នាក់របស់ក្រុមហ៊ុន ព្រមទាំងជួយសម្រួលដល់ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុឲ្យកាន់តែងាយស្រួល ទំនើប និងបែបឌីជីថល។ យើងសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថា ភាពជាដៃគូនេះ នឹងធ្វើឲ្យក្រុមហ៊ុនទាំងពីរកាន់តែមានភាពរីកចម្រើនរួមទាំងគុណភាព និងសេវាកម្ម។ តំណាងឲ្យ អេ អឹម ខេ យើងនឹងនាំយកនូវអ្វីដែលថ្មី ទំនើប និងសម្បូរបែបដើម្បីបម្រើសេចក្តីត្រូវការរបស់អតិថិជនឲ្យកាន់តែល្អ»។ លោកស្រី មាស គន្ធា នាយិការង របស់ក្រុមហ៊ុនប្រេងឥន្ធនៈ ប៊ីវីអឹម បានសម្តែងនូវសេចក្តីរីករាយក្នុងភាពជាដៃគូសហការនេះថា៖ «យើងខ្ញុំ មានសេចក្តីសោមនស្សរីករាយដែលបានចាប់ដៃគូសហការជាមួយ អេ អឹម ខេ ដើម្បីផ្តល់ភាពងាយស្រួល និងផ្តល់ជូនអត្ថប្រយោជន៍បន្ថែមពីលើអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនដែលក្រុមហ៊ុនយើងបាន និងកំពុងផ្តល់ជូនបុគ្គលិកតាមរយៈគណនីសន្សំនេះ។ នេះ ជាផ្នែកមួយនៃការតាំងចិត្តយ៉ាងមុតមាំក្នុងការគិតគូរពីសុខុមាលភាព និងការការពារវែងឆ្ងាយសម្រាប់បុគ្គលិករបស់ពួកយើង»។ លោកស្រី បានបន្តថា៖ «កន្លងមក ប៊ីវីអឹម បាន និងកំពុងសហការជាមួយ អេ អឹម ខេ ជាដៃគូទូទាត់បែបឌីជីថលមួយ ក្នុងកម្មវិធី អានុភាព (ANUPHEAP) ដែលជាកម្មវិធីទូរសព្ទបង្កើតឡើងដោយ ប៊ីវីអឹម ដើម្បីជួយសម្រួលដល់ការចាក់ប្រេងឥន្ធនៈប្រចាំថ្ងៃរបស់អតិថិជនយើង។ យើងខ្ញុំ សង្ឃឹមថា ប៊ីវីអឹម និង អេ អឹម ខេ នឹងបន្តសហការក្នុងភាពជាដៃគូ ដើម្បីជួយសម្រួលដល់អតិថិជន និងបុគ្គលិកទាំងពីរស្ថាប័ន ដែលនឹងរួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា»។ អំពី អេ អឹម ខេ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ គឺជាគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុឈានមុខគេក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយទំនួលខុសត្រូវ និងសម្បូរបែប ដល់អតិថិជនគ្រប់រូប និងគ្រួសារដែលមានចំណូលទាប ដើម្បីជួយសម្រេចបំណងប្រាថ្នាផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងជីវភាព ដែលពួកគាត់ចង់បាន។ អេ អឹម ខេ បានបង្កើតឡើងជាង ២០ឆ្នាំមកហើយ ដោយមានប្រតិបត្តិការនៅគ្រប់ខេត្ត និងស្រុកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងនោះមានសាខាជាង ១៤៧កន្លែង និងភ្នាក់ងារប្រមាណជិត ៧.០០០ កន្លែង។ អេ អឹម ខេ ផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុជាច្រើនប្រភេទ រួមមានកម្ចី ប្រាក់បញ្ញើ និងសេវាប្រតិបត្តិការ/ការទូទាត់ប្រចាំថ្ងៃ។ បេសកកម្មរបស់ អេ អឹម ខេ គឺផ្ដល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយទំនួលខុស ត្រូវ និងសម្បូរបែប ដល់អតិថិជនគ្រប់រូប ជាពិសេស ស្រ្តីនិងគ្រួសារដែលមានចំណូលទាប ដើម្បីជួយសម្រេចបំណងប្រាថ្នាផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងជីវភាព ដែលពួកគាត់ចង់បាន។ អំពី ក្រុមហ៊ុនប្រេងឥន្ធនៈ ប៊ីវីអឹម (BVM Petroleum) ក្រុមហ៊ុនប្រេងឥន្ធនៈ ប៊ីវីអឹម គឺជាក្រុមហ៊ុននាំចូល លក់ និងចែកចាយ ប្រេងឥន្ធនៈ ក្នុងស្រុកឈានមុខមួយក្នុងវិស័យប្រេងឥន្ធនៈនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាតាំងពីឆ្នាំ២០០៨មក។ ចក្ខុវិស័យរបស់ ប៊ីវីអឹម គឺជាក្រុមហ៊ុនផ្គត់ផ្គង់ថាមពលក្នុងស្រុកដែលផ្តល់នូវវឌ្ឍនភាពប្រកបដោយនិរន្តរភាពដល់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា។ តាមរយៈការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងឥន្ធនៈដែលមានគុណភាពខ្ពស់ និងសេវាកម្មដែលមានវិជ្ជាជីវៈ ប៊ីវីអឹម ទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងច្រើនពីសំណាក់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ដែលពួកគេជាអ្នកប្រើប្រាស់ចុងក្រោយ ម្ចាស់អាជីវកម្មដែលប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈ និងម្ចាស់ស្ថានីយតាមបណ្តាខេត្តក្រុងក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ បច្ចុប្បន្ន មានស្ថានីយបំពាក់ពាណិជ្ជសញ្ញារបស់ ប៊ីវីអឹម សរុបចំនួន ៩៨ស្ថានីយ នៅក្នុង១៧ ខេត្ត ក្រុង ក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម សូមទំនាក់ទំនងមកកាន់ផ្នែកសេវាជំនួយអតិថិជន ០៩៥ ៥៥៥ ៨០១ ជារៀងរាល់ថ្ងៃ ពីម៉ោង ៧៖៣០ព្រឹក ដល់ ៥៖០០ល្ងាច ឬចូលទៅកាន់គេហទំព័ររបស់យើង https://bvmpetroleum.com/ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី០៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ និង ក្រុមហ៊ុនប្រេងឥន្ធនៈ ប៊ីវីអឹម (BVM Petroleum) បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូក្នុងការបើកគណនីកូនឆ្លាតជូនបុគ្គលិករបស់ក្រុមហ៊ុន និងការទូទាត់បែបឌីជីថលតាម AMK Mobile ធ្វើឡើងនៅការិយាល័យកណ្តាលរបស់ អេ អឹម ខេ វេលាម៉ោង ១០ព្រឹក។ គណនីកូនឆ្លាត អេ អឹម ខេ ជាប្រភេទគណនីសន្សំដែលទទួលបានអត្រាការប្រាក់រហូតដល់ ៣%/ឆ្នាំ ព្រមទាំងទទួលបានធានារ៉ាប់រងឥតគិតថ្លៃរហូតដល់ ២០០.០០០ដុល្លារ។
ក្នុងដំណើរបេសកកម្ម នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហានេះ លោក ឌិត ទីណា បានពិនិត្យឃើញថា ស្រូវរបស់កសិករមួយចំនួនបានទុំ និងដល់ពេលប្រមូលផលហើយ ប៉ុន្តែជាអកុសលត្រូវរងគ្រោះដោយជំនន់ទឹកភ្លៀងលិចលង់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ជាពិសេសនៅក្រុងស្ទឹងសែន និងស្រុកកំពង់ស្វាយ។ បើតាមរដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្ម លទ្ធភាពដែលរដ្ឋាភិបាលអាចជួយកសិករបាននៅពេលនេះ គឺសហការជាមួយអាជ្ញាធរ ពាក់ព័ន្ធគ្រប់ភាគីក្នុងការជួយទប់ស្កាត់ទឹក ដើម្បីឱ្យកសិករអាចច្រូតកាត់ផលស្រូវបានមួយចំនួន ដែលជួយសម្រាលនូវការខូចខាត និងបាត់បង់ថវិកាបានមួយផ្នែក ដ្បិតស្រូវខ្លះមិនទាន់គ្រប់អាយុទុំក៏ដោយ។ នៅក្នុងខេត្តកំពង់ធំ ស្រុកកំពង់ស្វាយ រងគ្រោះពីជំនន់ទឹកភ្លៀងខ្លាំងជាងគេ ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ស្រូវ ២ ០៤៥ហិកតា និងខូចខាត ១ ៦២១ហិកតា។ ក្រុងស្ទឹងសែន មានដំណាំស្រូវ ៦៧០ហិកតា រងផលប៉ះពាល់ ក្នុងនោះ៩១ហិកតា បានខូចខាត ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងកសិកម្ម។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់គណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហានេះ មានរាជធានី-ខេត្តចំនួន១២ហើយ បានរងផលប៉ះពាល់ដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង ក្នុងនោះមានខេត្តស្ទឹងត្រែង ព្រះវិហារ ក្រចេះ កំពង់ធំ ឧត្តរមានជ័យ កំពង់ស្ពឺ រតនគិរី ត្បូងឃ្មុំ ព្រៃវែង កណ្ដាល ភ្នំពេញ និងបាត់ដំបង ដែលស្មើនឹង៤៦ ក្រុង-ស្រុក និង១៤៧ ឃុំ-សង្កាត់។ ជំនន់នេះ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ពលរដ្ឋប្រមាណ ១៥ ៥០៦គ្រួសារ, ផ្ទះ ៥ ៤២៩ខ្នង ,ស្រូវ ១៥ ៤៣៥ហិកតា និងខូចខាតស្រូវសរុប ៣ ៣០៦ហិកតា៕	ដំណាំស្រូវ ២០៤៥ហិកតា នៅខេត្តកំពង់ធំ បានរងការជន់លិចធ្ងន់ធ្ងរ ដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង នាប៉ុន្មានសប្ដាហ៍មកនេះ។ បញ្ហានេះ លោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ លោក នួន ផារ័ត្ន អភិបាលខេត្តកំពង់ធំ ព្រមទាំងមន្ត្រីជំនាញជាច្រើននាក់ បានចុះទៅពិនិត្យស្ថានភាពដោយផ្ទាល់ និងស្វែងរកមធ្យោបាយស្ទាក់ទឹក ដើម្បីជួយសង្គ្រោះស្រូវរបស់ពលរដ្ឋដែលកំពុងទុំ។
សេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូនបានបញ្ជាក់ថា កំណាត់ផ្លូវដែកភាគខាងជើងចំណុចPK-123+350 ប្រវែង១០០ម៉ែត្រ ស្ថិតក្នុងភូមិកប៉ាស់ ឃុំឈើតុំ ស្រុកក្រគរ បានខូចខាតដោយសារតែទឹកហូរច្រោះ បន្ទាប់ពីភ្លៀងធ្លាក់ជាបន្តបន្ទាប់នារយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃជាប់ៗគ្នាមកនេះ។ តែយ៉ាងណាមិញក្រុមការងារបច្ចេកទេសរបស់នាយកដ្ឋានផ្លូវដែក នៃក្រសួងសាធារណការ និងក្រុមការងារបច្ចេកទេសក្រុមហ៊ុន Royal Railway Cambodia បានជួសជុល ស្តារភ្លាមៗ សម្រាប់ឱ្យខ្សែរថភ្លើងអាចឆ្លងកាត់ជាបណ្តោះអាសន្ន ដើម្បីដំណើរការនិរន្តភាពនៃខ្សែរថភ្លើងសម្រាប់ដឹកអ្នកដំណើរ និងទំនិញ។ អត្ថបទទាក់ទង រថភ្លើង៧ទូ ក្រឡាប់ធ្លាក់ចេញពីផ្លូវដែក ក្នុងស្រុកក្រគរ គួររំលឹកថា នាថ្ងៃទី៤ ខែសីហា រថភ្លើងមួយខ្សែចេញដំណើរពីបាត់ដំបងឆ្ពោះទៅកាន់រាជធានីភ្នំពេញ បានជួបឧប្បត្តិហេតុធ្លាក់ទូដឹកប្រេងឥន្ធនៈចេញពីដែករ៉ៃលើផ្លូវដែកភាគខាងជើងចំណុចPK-123+350 ស្ថិតក្នុងភូមិកប៉ាស់ ឃុំឈើតុំ ស្រុកក្រគរ ខេត្តពោធិ៍សាត់ ចំនួន៧ទូ។ តែហេតុការណ៍នេះ មិនបានធ្វើឲ្យគ្រោះថ្នាក់ដល់អ្នកបើកបរ អ្នកធ្វើដំណើរ និងប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅតាមដងផ្លូវដែកឡើយ៕	កំណាត់ផ្លូវដែកភាគខាងជើងចំណុចPK-123+350 ស្ថិតក្នុងភូមិកប៉ាស់ ឃុំឈើតុំ ស្រុកក្រគរ ខេត្តពោធិ៍សាត់ ត្រូវបានជួសជុលនិងបានដាក់ឱ្យដំណើរការបណ្តោះអាសន្នឡើងវិញហើយ ចាប់ពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហាតទៅ។ ការជួសជុលនេះបានធ្វើឡើងភ្លាមៗ បន្ទាប់ពីរថភ្លើងមួយខ្សែរបស់ក្រុមហ៊ុន Royal Railway Cambodia ចេញដំណើរពីបាត់ដំបងឆ្ពោះមករាជធានីភ្នំពេញ ជួបឧប្បត្តិហេតុធ្លាក់ទូដឹកប្រេងឥន្ធនៈចេញពីដែករ៉ៃ។
គិតត្រឹមថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ហ្វីលីពីន កំពុងនាំមុខគេក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ក្រោយរកបានមេដាយមាស២ តាមពីក្រោយដោយថៃ ដែលបានមេដាយប្រាក់១ ម៉ាឡេស៊ី ឈ្នះមេដាយសំរឹទ្ធ២ និងឥណ្ឌូណេស៊ី បានមេដាយសំរឹទ្ធ១។ មេដាយមាសទាំងពីររបស់ហ្វីលីពីនធ្វើបានដោយកីឡាករ Carlos Edriel Yulo តែម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ ក្នុងប្រភេទកីឡាកាយសម្ព័ន្ធ វិញ្ញាសា Floor Exercise និងវិញ្ញាសា individual Vault។ ទាំង២មេដាយនេះ ក៏បានជួយអត្តពលិកហ្វីលីពីនវ័យ២៤ឆ្នាំ ក្លាយជាអត្តពលិកដំបូងក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រហ្វីលីពីនដែលឈ្នះមេដាយមាសកីឡាកាយសម្ព័ន្ធ និងក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ មេដាយប្រាក់របស់ថៃ ធ្វើបានដោយកីឡាករ Kunlavut VITIDSARN ក្នុងប្រភេទកីឡាវាយសី វិញ្ញាសាឯកត្តជនបុរស។ Kunlavut ចាញ់កីឡាករដាណឺម៉ាក Viktor AXELSEN នៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ ដោយឡែកមេដាយសំរឹទ្ធទាំងពីររបស់ម៉ាឡេស៊ី សុទ្ធតែរកបានពីកីឡាវាយសី។ Zii Jia LEE ដណ្តើមបានមេដាយសំរឹទ្ធវិញ្ញាសាឯកត្តជនបុរស និងវាយគូបុរស។ មេដាយសំរឹទ្ធរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ក៏រកបានពីប្រភេទកីឡាវាយសីផងដែរ ដែលសម្រេចបានដោយកីឡាការិនី Gregoria Mariska TUNJUNG វិញ្ញាសាឯកត្តជននារី។ កម្ពុជា វៀតណាម ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា ព្រុយណេ និងទីម័រខាងកើត មិនទាន់រកបានមេដាយណាមួយនៅឡើយ ខណៈព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកលើកទី៣៣ នឹងបិទបញ្ចប់ផ្លូវការនៅថ្ងៃទី១១ ខែសីហា។ គិតមកទល់ពេលនេះ មានអត្តពលិកមកពី៧៣ប្រទេសរកបានមេដាយ ក្នុងចំណោមប្រទេសចូលរួមទាំង២០៦ប្រទេស នៅប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤។ អាម៉េរិក កំពុងនាំមុខមេដាយបណ្តោះអាសន្ន ក្នុងនោះមាស២១ ប្រាក់៣០ និងសំរឹទ្ធ២៨ សរុប៧៩មេដាយ តាមពីក្រោយដោយគូប្រជែងចិន ដែលរកបានមេដាយសរុប៥៣ ក្នុងនោះមាស២១ ប្រាក់១៨ និងសំរឹទ្ធ១៤ និងម្ចាស់ផ្ទះបារាំងនៅលេខ៣ រកបានមេដាយមាស១៣ ប្រាក់១៦ និងសំរឹទ្ធ១៩ សរុប៤៨។ អូស្ត្រាលី ចក្រភពអង់គ្លេស កូរ៉េខាងត្បូង ជប៉ុន អ៊ីតាលី ហូឡង់ និងអាល្លឺម៉ង់ ស្ថិតនៅតំបន់ប្រទេសរកបានមេដាយមាសច្រើនទាំង១០ Top 10៕	ក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ទាំង១១ មានតែហ្វីលីពីន ថៃ ម៉ាឡេស៊ី និងឥណ្ឌូណេស៊ី ប៉ុណ្ណោះរកបានមេដាយរៀងខ្លួននៅកីឡាអូឡាំពិករដូវក្តៅ ក្រុងប៉ារីស។ កម្ពុជា វៀតណាម ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា ព្រុយណេ និងទីម័រខាងកើត មិនទាន់រកបានមេដាយណាមួយនៅឡើយ ខណៈជិតដល់ថ្ងៃបិទបញ្ចប់ព្រឹត្តិការណ៍។
អត្ថបទទាក់ទង អាម៉េរិកសាទរយោធាបង់ក្លាដែសជ្រើសការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះ ជំនួសការបង្រ្កាបបាតុករ ពេលនេះ បង់ក្លាដែស មិនទាន់មានរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្នឡើយ ក្រោយលោកស្រីនាយករដ្ឋមន្រ្តី Sheikh Hasina លាលែងពីតំណែង។ ស្ថិតក្នុងអន្តរកាល លោក Nahid Islam មេដឹកនាំក្រុមនិស្សិត ដែលតវ៉ាប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលកម្រិតកូតារើសមន្រ្តី បានទាមទារឱ្យ លោក Mohammad Yunus ម្ចាស់ជ័យលាភីពានណូបែល ជាអ្នកដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន។ «យើងទទូចឱ្យលោកប្រធានាធិបតីចាត់វិធានការឱ្យបានឆាប់រហ័សក្នុងការរៀបចំរដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះដឹកនាំដោយលោក Mohammad Yunus»។ លោក Nahid Islam ដែលមានវ័យ២៦ឆ្នាំ បានលើកឡើងបែបនេះ នៅលើបណ្តាញសង្គមរបស់ខ្លួន ក្នុងថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ដោយបន្តបន្ថែមថា លោក Yunus យល់ព្រមលើតួនាទីជាប្រធានទីប្រឹក្សារដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន ។ ចំណែកអ្នកនាំពាក្យលោក Yunus បានអះអាងថា លោក Yunus បានយល់ព្រមលើតួនាទីខាងលើ ហើយ ធនាគារិកសម្រាប់អ្នកក្រ នឹងហោះពីបារាំង ដែលកំពុងសម្រាកព្យាបាលជំងឺទៅបង់ក្លាដែសវិញ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ក្រុមបាតុករ ដែលភាគច្រើនជានិស្សិត នឹងមិនទទួលយករដ្ឋាភិបាលបង់ក្លាដែស ដែលដឹកនាំដោយយោធាឡើយ។ ក្នុងថ្ងៃទី៦ ខែសីហា យោធា និងបាតុករ ត្រូវមានជំនួបមួយផងដែរ។ ទន្ទឹមនេះ លោក Nahid Islam បានទាមទារឱ្យរំលាយសភាចោល។ លោក Yunus ដែលក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នមានវ័យ ៨៤ឆ្នាំទៅហើយ បានទទួលបានណូបែលសន្តិភាព នៅក្នុងឆ្នាំ២០០៦ ក្រោយបានបង្កើតមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុមួយនៅទីក្រុងដាក្កា សម្រាប់ផ្តល់កម្ចីហិរញ្ញវត្ថុដល់ជនក្រីក្រ។ ពាក់ព័ន្ធរឿងរ៉ាវនេះ លោក Yunus ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះថា «ធនាគារិកសម្រាប់អ្នកក្រ»។ យ៉ាងណាមិញ ការបង្កើតមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុរបស់លោក Yunus ត្រូវបានលោកស្រីនាយករដ្ឋមន្រ្តី Sheikh Hasina ចោទថា ទាញយកកម្លាំងញើសឈាមពីអ្នកក្រ និងកាត់ទោស ក្រោមច្បាប់ការងារកាលពីដើមឆ្នាំ២០២៤។ តុលាការបង់ក្លាដែស បានដាក់ពន្ធនាគារលោករយៈពេល ៦ខែ។ យ៉ាងណាមិញ អ្នកគាំទ្រធនាគារិករូបនេះ ចាត់ទុកសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការមានពាក់ព័ន្ធនឹងនយោបាយ។ ទន្ទឹមនេះ ក្រុមនិស្សិតបង់ក្លាដែស នឹងត្រៀមបញ្ចីសម្រាប់សមាជិករដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះ ដោយមិនអាចចរចាបានផងដែរ។ គិតចាប់តាំងពីបាតុកម្មនៅដើមខែកក្កដាមក មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៣០០នាក់ បានស្លាប់បាត់បង់ជីវិត ដោយក្នុងនោះមានច្រើនជាង ៩០នាក់ បានស្លាប់នៅថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ដោយសារការប៉ះទង្គិចជាមួយកម្លាំងសន្តិសុខ។ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Indian Express លោកស្រី Sheikh Hasina បានភៀសខ្លួនទៅឥណ្ឌា និងបានជួបជាមួយទីប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិឥណ្ឌា លោក Ajit Doval ផងដែរ។ យ៉ាងណាមិញ រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌា មិនទាន់បញ្ជាក់ជាផ្លូវការឡើយ៕	មេដឹកនាំក្រុមនិស្សិត លោក Nahid Islam នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា បានទាមទារឱ្យប្រធានាធិបតីបង់ក្លាដែស តែងតាំងលោក Mohammad Yunus ម្ចាស់ជ័យលាភីពានណូបែល ដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន។ បើតាមក្រុមបាតុករ ដែលភាគច្រើនជានិស្សិត ខ្លួននឹងមិនទទួលយករដ្ឋាភិបាលដឹកនាំដោយយោធាឡើយ។
សម្តេច នាយករដ្ឋមន្ត្រី បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «នៅក្នុងពេលខ្លីខាងមុខ រាជរដ្ឋាភិបាល នឹងដាក់ចេញគោលនយោបាយដីធ្លីមួយសំខាន់ ដែលប្រើប្រាស់ប្រជាជន ដើម្បីការពារដីធ្លី ជាពិសេសការទប់ស្កាត់ការទន្ទ្រានដីធ្លី ហើយក្នុងនោះទិសដៅ នៅក្នុងភាគឦសាន ក៏ដូចជាទិសសំខាន់មួយចំនួន នឹងត្រូវយកជាទិសដៅ»។ បើតាមប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល បន្តថាគោលនយោបាយដីធ្លីថ្មីនេះ មានគោលដៅពន្លត់ និងដោះស្រាយបញ្ហាកាប់ទន្ទ្រានដីធ្លី ក៏ដូចជាផ្តល់ជាដំណោះស្រាយសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋដែលមានបញ្ហាគ្មានដីធ្លី រស់នៅ និងប្រើប្រាស់។ នេះជាមធ្យោបាយព្រួញមួយបាញ់បានសត្វពីរ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែតបន្ថែម។ ក្រៅពីបង្ហើបពីគម្រោងអនុវត្តន៍គោលនយោបាយដីធ្លីថ្មីនេះ សម្តេច នាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានធានាអះអាងជាថ្មីដែរ ចំពោះ អធិបតេយ្យភាព និងការការពារទឹកដីកម្ពុជា មិនឱ្យបាត់ទៅណានោះទេ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «គោលនយោយបាយនឹងជួយពន្លត់នៅការព្រួយបារម្ភពីការបាត់ទឹកដីបន្ថែមទៀត។ រាជរដ្ឋាភិបាលច្បាស់! ខ្ញុំហ៊ាននិយាយ! ព្រោះខ្ញុំមិនមានគោលការណ៍ ស្ពាយប្រពន្ធ កូនខ្ញុំ ទៅណាទេ!»។ គួរកត់សម្គាល់ថា ការប្រកាសដាក់ចេញគោលនយោបាយនេះ គឺកើតឡើងបន្ទាប់ពីមានពលរដ្ឋជាច្រើនបានលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភខ្លាចការបាត់បង់ទឹកដី ជាពិសេសនៅតំបន់ព្រំដែន។ មានពលរដ្ឋទាមទារឱ្យរាជរដ្ឋាភិបាល ធ្វើរបងព័ទ្ធ និងខណ្ឌចែកព្រំដីជាមួយប្រទេសជិតខាងទៀតផង។ ជុំវិញបញ្ហានេះ សម្តេច នាយករដ្ឋមន្ត្រី បានលើកទឹកចិត្តឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ ធ្វើដំណើរទៅលេងកម្សាន្ត និងសាកសួរ ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលកំពុងរស់នៅ និងប្រកបរបរនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនដោយផ្ទាល់ ដើម្បីដឹងអំពីស្ថានភាពជាក់ស្តែង និងចៀសវាង ជឿលង់នឹងការវិភាគរបស់អ្នកវិភាគមួយចំនួន។ «ខ្ញុំសុំឱ្យបងប្អូន ចុះទៅសួរប្រជាពលរដ្ឋនៅតាមព្រំដែន នៅកន្លែងនោះ ដែលគាត់ធ្វើការប្រចាំ គាត់មើលបង្គោកជាប្រជាថាតើចាំបាច់ទេ? ថារាល់ថ្ងៃគាត់ឆ្លងទៅមកយ៉ាងម៉េច? ឬមួយត្រូវការគ្រប់គ្រងយ៉ាងម៉េច? តើថាមិនចាំបាច់របង គាត់អាចការពារព្រំដែនបានទេ? សូមទៅសួរគាត់!។»។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ស្នើដូច្នេះ មុននឹងបញ្ជាក់ថា រាជរដ្ឋាភិបាល ក៏ជំរុញការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវឱ្យទៅដល់តំបន់កន្ទុយនាគ ដែលជាចំណុចប្រសប់នៃព្រំដែនកម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវ ដើម្បីសម្រួលដល់ការធ្វើដំណើរទៅកម្សាន្ត និងជាពិសេសការរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ នៅក្នុងតំបន់នោះ៕	រាជរដ្ឋាភិបាល នឹងដាក់ចេញគោលនយោបាយដីធ្លីដ៏សំខាន់មួយ នៅក្នុងពេលឆាប់ៗដែលសំដៅយកប្រជាពលរដ្ឋ ធ្វើជាការពារដីធ្លី ជាពិសេសការទប់ស្កាត់ការទន្ទ្រានដីធ្លី។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រកាសអំពីគោលនយោបាយថ្មីនេះ នៅក្នុងពិធីប្រគល់សញ្ញាបត្រជូនដល់និស្សិត នៃសាកលវិទ្យាល័យពុទ្ធិសាស្ត្រ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។
១. ព្រែកជីកBeijing-Hangzhou ព្រែកជីក Beijing-Hangzhou របស់ចិន ជាផ្លូវទឹកសិប្បនិម្មិតដែលវែងបំផុតលើពិភពលោក និងជាតំបន់បេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ។ ព្រែកជីកនេះភ្ជាប់អាងទន្លេសំខាន់ៗចំនួន៥ របស់ចិន។ ព្រែកជីកនេះភ្ជាប់រដ្ឋធានីប៉េកាំងដល់ទៅក្រុងហាំងចូវមានប្រវែង ១៧៧៦គីឡូម៉ែត្រ។ ព្រែកជីកត្រូវបានសាងសង់នៅសតវត្សទី៥ មុនគ.ស ដោយបានឱ្យប្រើប្រាស់ដំបូងនៅក្នុងសតវត្សទី៧ នៃគ.ស។ វាជាប្រព័ន្ធផ្លូវទឹកដ៏វែងមួយ ដែលបង្កើតជាកម្មវិធីវិស្វកម្មសំណង់ស៊ីវិលដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោកមុនពេលបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្ម។ ព្រែកជីកនេះ ត្រូវបានប្រើសម្រាប់ដឹកជញ្ជូនគ្រាប់ធញ្ញជាតិ និងវត្ថុធាតុដើម និងផ្គត់ផ្គង់អង្ករដល់ប្រជាជន ដែលធ្វើឱ្យវាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ការចិញ្ចឹមប្រជាជនរបស់ចិនរហូតដល់សព្វថ្ងៃ។ ២. ព្រែកជីកស៊ុយអេ ព្រែកជីកស៊ុអេ បើកដំណើរការនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៨៦៩។ ព្រែកជីកសិប្បនិម្មិតនេះមានប្រវែង ១៩៣,៣គីឡូម៉ែត្រស្ថិតនៅអេហ្ស៊ីប។ វាលាតសន្ធឹងពីកំពង់ផែ Said ភាគខាងជើង និងស៊ុយអេភាគខាងត្បូង ដោយភ្ជាប់សមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេជាមួយឈូងសមុទ្រស៊ុយអេ។ ព្រែកជីកនេះជាផ្លូវដឹកជញ្ជូនដែលមមាញឹកបំផុតលើពិភពលោក។ ព្រែកជីកដែលទម្លុះពីទ្វីបអាស៊ីដល់ទ្វីបអាហ្រ្វិកនេះ ផ្តល់ភាពងាយស្រួលការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវចម្ងាយសមុទ្រដ៏ខ្លីបំផុតរវាងអឺរ៉ុប តំបន់ជុំវិញមហាសមុទ្រឥណ្ឌា និងមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកខាងលិច។ ព្រែកជីកស៊ុយអេ ជាផ្លូវសមុទ្រដែលត្រូវបើកគ្រប់ពេលវេលាដើម្បីបម្រើការដឹកជញ្ជូនរបស់កប៉ាល់គ្រប់ប្រទេសទាំងអស់។ ៣. ព្រែកជីកប៉ាណាម៉ា ព្រែកជីកប៉ាណាម៉ាជាប្រព័ន្ធផ្លូវទឹកភ្ជាប់មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក និងមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក។ ព្រែកជីកនេះដំណើរការនៅឆ្នាំ ១៩១៤ មានប្រវែង ៨២គីឡូម៉ែត្រ ជាប្រព័ន្ធផ្លូវទឹកដែលមានសេវាកម្មដឹកជញ្ជូនយ៉ាងហោចណាស់ ២៩ខ្សែ ដែលភាគច្រើននៅលើផ្លូវឆ្នេរខាងកើតអាម៉េរិកទៅកាន់អាស៊ី។ ព្រែកជីកប៉ាណាម៉ាអាចដឹកទំនិញឆ្លងកាត់ដែលមានតម្លៃប្រហែល ២៧០ពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។ វាជាប្រព័ន្ធផ្លូវទឹកដែលកាន់កាប់ ៤០ភាគរយនៃកុងតឺន័ររបស់អាម៉េរិក។ ៤. ព្រែកជីកកូរិន ព្រែកជីកកូរិនស្ថិតនៅលើទឹកដីក្រិកភ្ជាប់ឈូងសមុទ្រកូរិនថូស និងឈូងសមុទ្រសារ៉ុនក្នុងសមុទ្រអេហ្គៀនដែលមានប្រវែង ៦,៤គីឡូម៉ែត្រ និងជម្រៅ ៨ម៉ែត្រ។ ព្រែកជីកនេះអាចបម្រើនាវាឆ្លងកាត់ប្រហែល ១៥ពាន់គ្រឿងមកពី៥០ប្រទេស។ ព្រែកជីកកូរិនមានអាយុកាល ១៣០ឆ្នាំត្រូវបានបិទនៅឆ្នាំ ២០២១ បន្ទាប់ពីការរអិលបាក់ដី ហើយបានបើកឡើងវិញនៅឆ្នាំបន្ទាប់រយៈពេលប៉ុន្មានខែ។ វាត្រូវបានបិទម្តងទៀតសម្រាប់ការស្តារឡើងវិញជាមួយទំហំទឹកប្រាក់ ៣២លានអឺរ៉ូកំពុងត្រូវបានអនុវត្តជាពីរដំណាក់កាល។ ៥. ព្រែកជីកសមុទ្រ-បាល់ទិក ព្រែកជីកនេះតភ្ជាប់ទៅមហាសមុទ្រអាកទិកជាមួយបឹង Onega នៅភាគពាយព្យរបស់រុស្ស៊ី ជាមួយនឹងការតភ្ជាប់ទៅកាន់សមុទ្របាល់ទិក។ វាត្រូវបានសាងសង់ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៣០ ដែលជាព្រែកជីកសម័យសូវៀត បានផ្តល់ផ្លូវដឹកជញ្ជូនសម្រាប់ការផ្គត់ផ្គង់ឈើនៅតំបន់ដាច់ស្រយាលភាគខាងជើងរុស្ស៊ី។ ព្រែកជីកនេះមានប្រវែង ២២៧គីឡូម៉ែត្រ ដែលមានទំនិញប្រហែល ១៩៣លានតោនបានឆ្លងកាត់វាក្នុងរយៈពេល ៧៥ឆ្នាំដំបូងនៃប្រតិបត្តិការ៕	ព្រែកជីកដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយសម្រួលប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក ដែលកាត់បន្ថយការចំណាយខ្ពស់ កាត់បន្ថយរយៈពេល និងអាចផ្ទុកទំនិញបានរាប់ពាន់តោន។ ខាងក្រោមនេះជាព្រែកជីកធំៗទាំង៥ របស់ពិភពលោក។
ក្នុងដំណើរចុះទៅទីតាំងបណ្ដុះកូនត្នោត នៅស្រុកជុំគិរី ខេត្តកំពត លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន បានចែករំលែកពីរបៀបបណ្តុះ និងដាំត្នោតដល់មន្រ្តីបរិស្ថាន។ លោក អ៊ាង សុផល្លែត បញ្ជាក់ពីគម្រោងនៃការបង្កើតថ្នាលបណ្ដុះកូនត្នោតយ៉ាងដូច្នេះ៖«ដើម្បីបណ្តុះផ្នត់គំនិតពន្លកបៃតង ចូលរួមជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការសម្រេចគោលដៅប្រទេសកម្ពុជា ជាប្រទេសអព្យាក្រឹតកាបូន និងមានគម្របព្រៃឈើចំនួន ៦០ភាគរយ នៅឆ្នាំ២០៥០»។ បើតាមរដ្ឋមន្រ្តីបរិស្ថាន រហូតមកដល់ពេលនេះ មន្ទីរបរិស្ថានរាជធានី-ខេត្តទាំង២៥ បានត្រៀមថ្នាលសម្រាប់បណ្តុះកូនត្នោត និងការបណ្តុះកូនឈើរួចជាស្រេច សម្រាប់ចែកជូនពលរដ្ឋ នៅឆ្នាំក្រោយៗ។ ដើមត្នោតរាប់ម៉ឺនដើម ដែលដាំក្នុងភូមិសាស្រ្តស្រុកជុំគិរី ត្រូវបានដាក់ដាំជាលក្ខណៈចម្ការ និងតាមការធ្វើទំនើបកម្ម ដោយដាំជាជួរ មានគម្លាត ៤,៥ម៉ែត្រ ពីមួយដើមទៅមួយដើម និងគម្លាត ៥ម៉ែត្រ ពីជួរមួយទៅជួរមួយ។ ទីបណ្ដុះត្នោត។ រូបភាពពីក្រសួងបរិស្ថាន។ ការធ្វើទំនើបកម្មក្នុងការដាំត្នោតនេះ លោក អ៊ាង សុផល្លែត លើកឡើងថា បានផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលផល និងអាចជួយឱ្យប្រជាពលរដ្ឋរកចំណូលបាន។ ចម្ការត្នោតនេះ ក៏អាចបង្ហាញទេសចរជាតិ-អន្តរជាតិ ពីសោភ័ណភាពនៃការដាំ ពីជីវភាពរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋផ្សារភ្ជាប់នឹងប្រពៃណីវប្បធម៌ជាតិផងដែរ។ រដ្ឋមន្រ្តីបរិស្ថានរូបនេះ លើកទឹកចិត្តឱ្យប្រជាពលរដ្ឋដាំរុក្ខជាតិនេះ ក្នុងគោលបំណងលើកស្ទួយតម្លៃ វប្បធម៌ជាតិខ្មែរ ដែលបានផ្សារភ្ជាប់នឹងរុក្ខរបស់ជាតិខ្មែរ។ ត្នោត បានឱ្យផ្តល់ជាប្រយោជន៍ច្រើន ដល់ពលរដ្ឋកម្ពុជាគ្រប់រូប ដូចជាផ្តល់គម្របបៃតង និងសម្រាប់ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ។ គួរបញ្ជាក់ថា ដើមត្នោតត្រូវបានចាត់បញ្ចូល ជាប្រភេទរុក្ខជាតិនិមិត្តរូបជាតិ នៃកម្ពុជា នាថ្ងៃទី២១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០០៥។ នេះបើតាមក្រសួងបរិស្ថាន៕ ទីបណ្ដុះត្នោត។ រូបភាពពីក្រសួងបរិស្ថាន។ ដើមត្នោត ដាក់ដាំជាជួរៗនៅខេត្តកំពត។ រូបភាពពីក្រសួងបរិស្ថាន។	ភ្នំពេញ៖ លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន បានបង្កើតថ្នាលបណ្តុះកូនត្នោត និងបានដាំដើមត្នោតរាប់ម៉ឺនដើម នៅក្នុងភូមិសាស្រ្តស្រុកជុំគិរី ខេត្តកំពត។ ការបង្កើតថ្នាលបណ្ដុះកូនត្នោតនេះ ដើម្បីបណ្តុះផ្នត់គំនិតពន្លកបៃតងដល់ពលរដ្ឋ និងចូលរួមជាមួយរដ្ឋាភិបាលក្នុងការសម្រេចគោលដៅកម្ពុជា ជាប្រទេសអព្យាក្រឹតកាបូន និងមានគម្របព្រៃឈើ ៦០ភាគរយ នៅឆ្នាំ២០៥០។
បន្ទាប់ពីបានឆ្លងកាត់នូវវគ្គបណ្តុះបណ្តាលនេះ អ្នកសារព័ត៌មានបានបង្ហាញការប្តេជ្ញារបស់ខ្លួន ក្នុងការជួយផ្សព្វផ្សាយបញ្ហាសុខភាពនេះឱ្យបានកាន់តែទូលំទូលាយទៅដល់សាធារណជន។ សូមអញ្ជើញប្រិយមិត្តទស្សនាវីដេអូដូចតទៅ៖ CFI បានរៀបចំកម្មវិធីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសម្រាប់សុខភាពតែមួយនេះឡើង ក្រោមជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីក្រសួងការបរទេសបារាំង។ ក្រៅពីកម្ពុជា, គម្រោងនេះ នឹងត្រូវអនុវត្តនៅប្រទេសឡាវ ហ្វីលីពីន និងវៀតណាម។ គម្រោងនេះ ក៏បណ្ដុះបណ្ដាលអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជាពីការរាយការណ៍ព័ត៌មានអំពីបញ្ហាសុខភាពសាធារណៈផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ អ្នកសារព័ត៌មានចំនួន១៤រូប មកពីស្ថាប័នផ្សេងៗគ្នាបានចូលរួមវគ្គបណ្តុះបណ្តាល ស្តីពី « ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសម្រាប់សុខភាពតែមួយ» ដែលរៀបចំដោយទូរទស្សន៍បារាំង CFI នៅរាជធានីភ្នំពេញ ពីថ្ងៃទី ២៩ ខែកក្កដា ដល់ថ្ងៃទី ២ ខែសីហាកន្លងមក។ វគ្គបណ្ដុះបណ្ដាលរយៈពេល៥ថ្ងៃនេះ បានជួយដល់អ្នកកាសែត ឱ្យយល់ដឹង កាន់តែច្បាស់ ពីបញ្ហាសុខភាពតែមួយ ដែលជាបញ្ហា កំពុងប្រឈម និងត្រូវរួមគ្នាដោះស្រាយជាសកល។
សាច់រឿងគំនូជីវចល Dragon Ball ត្រូវបានបង្កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ ១៩៨៤ មកម្ល៉េះ ដោយលោក Akira Toriyama ហើយភាពយន្តគំនូជីវចល ឬ Anime របស់ជប៉ុនមួយនេះ មានភាពល្បីល្បាញសុះសាយទូទាំងពិភពលោក និងតែងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ពីសំណាក់គ្រប់ស្រទាប់យុវវ័យ។ ស្ថាបិនគំនូជីវចល Dragon Ball លោក Akira Toriyama បានទទួលមរណៈភាព កាលពីខែមីនាឆ្នាំ ២០២៤។ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា កីឡាករវ័យ ២៧ឆ្នាំ សញ្ជាតិអាម៉េរិក ដណ្តើមបានមេដាយមាសលើវិញ្ញាសាកីឡាអត្តពលកម្មរត់ចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ ដោយប្រើថេរវេលា ៩,៧៩វិនាទី ដោយមានគម្លាតជ័យជម្នះត្រឹមតែ ០,០០៥វិនាទី ប៉ុណ្ណោះពីកីឡាករ Kishane Thompson របស់ប្រទេសហ្សាម៉ាអិក។ ក្រោយពេលរត់ដល់ទីផ្តាច់ព្រ័ត្រ Lyles បានស្រវ៉ាចាប់យកទង់ជាតិតំណាងប្រទេសអាម៉េរិក និងបានលើកម្រាមដៃរបស់គេធ្វើជារង្វង់ចុះឡើង និងបានរុញទៅមុខធ្វើត្រាប់តាមរបៀបវាយប្រហារមានរហស្សនាមថា «kamehamaha» ដែលតួអង្គមានឈ្មោះថា Goku និយមប្រើប្រាស់ក្នុងខ្សែភាពយន្តគំនូជីវចល (Anime) របស់ជប៉ុន Dragon Ball។ នេះមិនមែនជារឿងមួយដែលចម្លែកឡើយ ដែល Noah Lyles បានបង្ហាញកាយវិការធ្វើត្រាប់តាមគំនូជីវចលដ៏ល្បីរបស់ប្រទេសជប៉ុន។ កន្លងមកអំឡុងពេលការប្រកួតសាកល្បងអូឡាំពិក កីឡាកររត់ចម្ងាយវ័យ ២៧ឆ្នាំ ក៏បានបង្ហាញរូបភាពកាតគំនូជីវចលរឿង Yu-Gi-Oh បង្ហាញទៅកាន់កាមេរ៉ាក្រោយពេលគេប្រកួតរួច។ Yu-Gi-Oh ជាសាច់រឿងគំនូជីវចល បានដាក់ដំណើរការផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្តីកំប្លែងប្រចាំសប្តាហ៍របស់ជប៉ុន Shonen Jump ចន្លោះឆ្នាំ ១៩៩៦ រហូតដល់ឆ្នាំ ២០០៤ និងចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៤ ក៏មានការបង្កើតឱ្យមានសិទ្ធិផ្សព្វផ្សាយផ្តាច់មុខ រួមទាំងការផលិតហ្គេមកាតពាណិជ្ជកម្មដែលមានរូបតួអង្គនៅលើនោះ៕	អត្តពលិក Noah Lyles របស់អាម៉េរិក បានធ្វើត្រាប់តាមភាពយន្តគំនូជីវចល ឬក៏ Anime ដ៏ល្បីរបស់ជប៉ុនរឿង «Dragon Ball» ពីរបៀបវាយប្រហាររបស់តួអង្គមានឈ្មោះថា Goku ក្រោយរូបគេឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស លើវិញ្ញាសារត់ល្បឿនចម្ងាយ ១០០ម៉ែត្រ។ ការអបអររបស់ Lyles តាមបែបសាច់រឿងគំនូជីវចលជប៉ុន ទទួលបានការសរសើរ និងសាទរពីសំណាក់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយប្រទេសជប៉ុន។
ពីពិធីចែកសញ្ញាបត្រដល់និស្សិតសាកលវិទ្យាល័យពុទ្ធិសាស្ត្រ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហានេះ សម្តេច នាយករដមន្ត្រី បានជំរុញឱ្យអភិបាលខេត្តរតនគិរី កែប្រែតំបន់បឹងកន្សែងឱ្យកាន់តែមានភាពទាក់ទាញសម្រាប់ទេសចរណ៍នៅក្នុងខេត្ត និងត្រូវរក្សាបឹងកន្សែងទុកជាសម្បត្តិសាធារណៈ។ «ខ្ញុំឯកភាព! ឯកឧត្តមអភិបាលខេត្ត បានរកដីជាង១ហិកតា នៅជាប់សាលាខេត្តថ្មី ហើយខ្ញុំបានសម្រេចជាង ៣លានដុល្លារ ដើម្បីទៅធ្វើមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្ត។ យកចេញពីបឹងកន្សែង យកទៅដាក់នៅកន្លែងផ្សេង ហើយកន្លែង(ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ) ដែលមានស្រាប់កែវាទៅ ដើម្បីជាកន្លែងទេសចរណ៍។»។	សម្តេចហ៊ុន ម៉ាណែត បានឯកភាពលើការដូរទីតាំងមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្តរតនគិរី ចេញពីទីតាំងបច្ចុប្បន្នគឺបឹងកន្សែង ទៅទីតាំងថ្មី ជាមួយនឹងកញ្ចប់ថវិកាជាង ៣ លានដុល្លារ។ បើតាមប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល ទីតាំងមន្ទីរសុខាភិបាលថ្មីនេះមានផ្ទៃដីជាង ១ហិកតា នៅជាប់នឹងសាលាខេត្ត។
ការបើកសន្ទស្សន៍ជួញដូរនៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា សន្ទស្សន៍ Nikkei 225 និង Topix នៃទីផ្សារភាគហ៊ុនជប៉ុនទាំងពីរបានកើនឡើង ៨ភាគរយ។ បច្ចុប្បន្ន សន្ទស្សន៍នេះប្រែប្រួលក្នុងរង្វង់ ១០ភាគរយ។ តម្លៃភាគហ៊ុនរបស់ក្រុមហ៊ុនទូរគមនាគមន៍ខ្នាតយក្ស SoftBank បានកើនឡើងជិត ១០ភាគរយ។ ភាគហ៊ុនរបស់ក្រុមហ៊ុនពាណិជ្ជកម្មធំៗទាំងអស់បានកើនឡើងជាង ៨ភាគរយ ខណៈភាគហ៊ុន Marubeni បានកើនឡើងខ្ពស់ជាងគេដល់ ១៣ភាគរយ។ កំណើនតម្លៃភាគហ៊ុននៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា នេះគឺខុសគ្នាទាំងស្រុងបើធៀបទៅការធ្លាក់ចុះកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា។ ការសន្ទស្សន៍ជួញដូរនៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា បង្ហាញថា ភាគហ៊ុន Nikkei 225 ធ្លាក់ចុះ ១៣ភាគរយ ដែលជាការខ្លាំងខ្លាំងបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៨៧។ ទន្ទឹមនេះ ប្រាក់យ៉េនបានធ្លាក់ចុះបន្តិចវិញបើធៀបនឹងដុល្លារអាម៉េរិកនៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។ បច្ចុប្បន្ន អត្រាប្តូរប្រាក់ស្ថិតក្នុងរង្វង់ ១៤៥យ៉េនក្នុង១ ដុល្លារ។ ការពង្រឹងរូបិយប័ណ្ណជប៉ុននាពេលថ្មីៗនេះ បានជំរុញឱ្យមានរលកនៃការលក់ភាគហ៊ុននៅក្នុងទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោក។ វិនិយោគិនត្រូវលក់ទ្រព្យសកម្មផ្សេងទៀត ដើម្បីសងប្រាក់កម្ចីប្រាក់យ៉េនរបស់ជប៉ុនកាលពីមុន បន្ទាប់ពីប្រទេសនេះបានដំឡើងអត្រាការប្រាក់២ដងក្នុងឆ្នាំនេះ។ ទន្ទឹមនេះ នៅកូរ៉េខាងត្បូង សន្ទស្សន៍ Kospi បានកើនឡើង ២,៩ភាគរយ។ នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា អាជ្ញាធរមូលបត្ររបស់ប្រទេសនេះបានប្រើយុទ្ធសាស្រ្តទប់ស្កាត់ទីផ្សារ ក្រោយឃើញសន្ទស្សន៍ជួញដូរសំខាន់ៗបានធ្លាក់ចុះជាង ៨ភាគរយ។ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ភាគហ៊ុនរបស់ក្រុមហ៊ុន Samsung Electronics បានកើនឡើង ២,១ភាគរយ, ក្រុមហ៊ុនបន្ទះឈីប SK Hynix កើន ៤,៥ភាគរយ។ ចំណែកសន្ទស្សន៍ CSI 300 របស់ផ្សារហ៊ុនចិនគឺស្ទើរតែមិនប្រែប្រួលនៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។ Shanghai Composite បានកើនឡើងបន្តិច០,១ ភាគរយ។ សន្ទស្សន៍ Hang Seng (ហុងកុង) ងើបឡើងវិញ ០,២ភាគរយ។ ភាគហ៊ុននៅអូស្ត្រាលី ម៉ាឡេស៊ី វៀតណាម និងហ្វីលីពីនបានក៏ឃើញមានការឡើងថ្លៃដែរ។ គួរបញ្ជាក់ថា ភាគហ៊ុនពិភពលោកធ្លាក់ចុះនៅប៉ុន្មានសប្តាហ៍កន្លងមក ដោយសារតែការភ័យខ្លាចនៃការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចរបស់អាម៉េរិក ក្រោយធនាគារកណ្តាលអាម៉េរិក (Fed) គ្រោងកាត់បន្ថយអត្រាការប្រាក់មុនពេលកិច្ចប្រជុំបន្ទាប់។ ប្រធាន Fed លោក Jerome Powell បានអះអាងបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំគោលនយោបាយកាលពីសប្តាហ៍មុនថា ការកាត់បន្ថយអាចនឹងកើតមានភ្លាមៗនៅខែកញ្ញា។ នៅពេលកាត់បន្ថយអត្រាការប្រាក់នៅអាម៉េរិក ប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិកអាចធ្លាក់ថ្លៃ បណ្តាលឲ្យវិនិយោគិនបារម្ភចាប់ផ្តើមលក់ប្រាក់ដុល្លារចេញ៕	បន្ទាប់ពីទីផ្សារភាគហ៊ុនពិភពលោកបានធ្លាក់ចុះនៅប៉ុន្មានសប្តាហ៍កន្លងមក ទីផ្សារហ៊ុនអាស៊ីសំខាន់ៗរួមមាន ជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង ហុងកុង ចាប់ផ្តើមស្ទុះងើបឡើងវិញ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។
កាលពីឆ្នាំមុន ខួបបង្កើតអាស៊ានលើកទី៥៦ ក្រោមប្រធានបទ សម្លៀកបំពាក់ បានបង្ហាញពីវប្បធម៌ និងរបៀបរស់នៅ របស់ប្រជាជនសមាជិកអាស៊ាន។ ឆ្នាំ២០២៤នេះ ខួបទី៥៧ អាហារប្រពៃណី គឺជាប្រធានបទ សម្រាប់រំលឹកខួប។ រាល់ប្រធានបទទាំងអស់នៃថ្ងៃរំលឹកខួប សុទ្ធតែជ្រើសរើសជាពិសេស ដើម្បីពង្រឹងការយល់ដឹងពីគ្នាទៅវិញទៅមក ក្នុងចំណោមប្រជាជនក្នុងតំបន់ ដែលនោះជាចំណែកពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច វិនិយោគ និងទេសចរណ៍។ ក្នុងថ្ងៃកម្មវិធីរំលឹកខួបបង្កើតអាស៊ានលើកទី៥៧ មានយុវជនជាច្រើនបានចូលរួម ដោយភាគច្រើនគឺជាសិស្សនិស្សិតមកពីសាលានានា។ ពួកគេសុទ្ធតែពេញចិត្ត ចំពោះការរៀបចំ រួមទាំងការដាក់តាំងម្ហូបអាហារ ពីបណ្ដាប្រទេសអាស៊ាន។ ឈរក្នុងសាលចតុមុខ ជាន់ផ្ទាល់ដីផ្នែកខាងមុខ កន្លែងសម្រាប់ភ្ញៀវឈររង់ចាំ កញ្ញា វ៉ា ស្រីពេជ្រ និស្សិតឆ្នាំទី១ បានមកចូលរួមខួបអាស៊ាន ជាមួយមិត្តស្រីម្នាក់ទៀតដែលរៀនជាមួយគ្នា។ នារីមានសម្រស់ស្រស់ស្អាត ដូចតារាសម្ដែងកុនរូបនេះ ថាខួបអាស៊ានទី៥៧ ដែលមានការរៀបចំម្ហូប និងបង្អែមពីបណ្ដាប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ាន ឱ្យសាធារណជនភ្លក់ បានជួយឱ្យយុវជនកម្ពុជា បានដឹងពីវប្បធម៌ នៃការធ្វើម្ហូបអាហារ តាមប្រទេសទាំងនោះ។ យុវសិស្សដែលមានថ្ពាល់ខួច សើចស្រស់មានមន្តស្នេហ៍ ស្រីពេជ្រ បានភ្លក់មុខម្ហូបចំនួន៤ប្រទេស រួមមានប្រទេសថៃ ម៉ាឡេស៊ី វៀតណាម និងកម្ពុជា។ នាងបានកត់សម្គាល់ រសជាតិមុខម្ហូបទាំងនោះ យ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់។ កញ្ញា វ៉ា ស្រីពេជ្រ និស្សិតឆ្នាំទី១ (ឆ្វេងដៃ) «រសជាតិនំថៃ អត់សូវដិតប៉ុន្មានទេ ល្មមឆ្ងាញ់។ បើអាហារខ្មែរ (បាយក្ដាំង) ខ្ញុំឱ្យពិន្ទុ១០លើ១០តែម្ដង ដោយសាររសជាតិ មិនដិតពេក មិនប្រៃពេក គឺល្មម។ ហើយបើ(នំពពាយ) វិញឆ្ងាញ់ ខ្ញុំឱ្យ១០លើ១០ដែរ។ នំរបស់វៀតណាម ឆ្ងាញ់គួរសមដែរ។ ចំណែកនំម៉ាឡេវិញ ក៏ឆ្ងាញ់ដែរ រសជាតិមិនដិតពេក មិនផ្អែមពេក»។ នេះជាការកត់ស្គាល់របស់ស្រីពេជ្រ។ ស្រីពេជ្រ ចង់ឱ្យមានកម្មវិធីបែបនេះរៀងរាល់ឆ្នាំ ដោយនាងយល់ថា វាមានសារសំខាន់ សម្រាប់សិស្សនិស្សិត បានសិក្សាស្វែងយល់ពីវប្បធម៌ប្រទេសទាំង១១។ ចំណែកយុវសិស្ស អេន វីតា កំពុងអង្គុយទទួលទានអាហារពីប្រទេសថៃ នៅក្រោមដើមឈើ ខាងក្រោយសាលមហោស្រពចតុមុខ នាទិសខាងកើតឆៀងត្បូង។ នេះគឺជាលើកទី៣ហើយ សម្រាប់ វីតា ដែលបានចូលរួមថ្ងៃរំលឹកខួបអាស៊ាន។ មកពីសាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ យុវជនសម្បុរសរូបនេះ កាលកន្លងទៅ ធ្លាប់បានភ្លក់មុខម្ហូប ក្នុងប្រទេសអាស៊ាន ប្រហែល២ប្រទេសដែរ។ ដោយឡែកក្នុងឱកាស ខួបអាស៊ានលើកទី៥៧នេះ លោកបានភ្លក់មុខម្ហូប របស់ប្រទេសអាស៊ានទាំង១០ រួមទាំងប្រទេសទីម័រខាងកើតផង។ លោកថាម្ហូបមកពីប្រទេសមួយចំនួន ខុសប្លែកពីម្ហូបខ្មែរ ហើយប្រទេសខ្លះទៀត មុខម្ហូបស្រដៀងនឹងប្រទេសកម្ពុជា។ លោក អេន វីតា សិស្សមកពីសាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ (Credit) វីតា រៀបរាប់៖«សម្រាប់ខ្មែរ ដូចគ្រួសាររបស់ខ្ញុំ ចូលចិត្តរៀងប្រៃ ប៉ុន្តែម្ហូបក្នុងប្រទេសអាស៊ានដែលខ្ញុំបានភ្លក់ មានរសជាតិរៀងផ្អែម ហើយនឹងជូរ។ កម្មវិធីថ្ងៃនេះល្អ ការរៀបចំបានល្អ អ្នកសម្របសម្រួលក៏ល្អ។ ការតាំងពិព័រណ៍ម្ហូបបានល្អ ហើយពួកគាត់តាមប្រទេស ក៏រួសរាយរាក់ទាក់ដែរ ធ្វើឱ្យខ្ញុំមានអារម្មណ៍សប្បាយចិត្ត ហើយកក់ក្ដៅ ហាក់ដូចជាការចែករំលែកក្ដីស្រឡាញ់គ្នា ទៅវិញទៅមកអ៊ីចឹង»។ ក៏ជាយុវសិស្ស ដែលបានចូលរួមខួបអាស៊ានដែរ កញ្ញា ស៊ីន ហាយឌី ក្នុងសម្លៀកបំពាក់សិស្ស អាវពណ៌ផ្ទៃមេឃ សំពត់ពណ៌ខ្មៅ បានភ្លក់អាហារ ពីប្រទេសមួយចំនួន។ មកពីសាលាវិចិត្រសិល្បៈ ហាយឌី មុខមូលពងក្រពើ ពាក់វ៉ែនតាពណ៌ស បានភ្លក់ទាំងមុខម្ហូប និងបង្អែមពីប្រទេស ឡាវ ថៃ វៀតណាម និងម៉ាឡេស៊ីជាដើម។ នាងថាម្ហូបដែលនាងបានភ្លក់ ភាគច្រើនផ្អែមជាងម្ហូបខ្មែរ។ កញ្ញា ហាយ ឌី បន្ថែម៖«ខ្ញុំចូលចិត្តបង្អែមម៉ីយ៉ាន់ម៉ាជាងគេ ដោយសារតែវាផ្អែមឆ្ងាញ់ ត្រូវចំណូលចិត្តខ្ញុំ។ បើអាហាររបស់ថៃវិញ ស្រដៀងអាហារខ្មែរយើងដែរ»។ កញ្ញា ស៊ីន ហាយឌី លោកស្រី ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានថ្លែងក្នុងថ្ងៃប្រារព្ធខួបអាស៊ានលើកទី៥៧ ថាជារៀងរាល់ឆ្នាំ ប្រធានបទដែលបានជ្រើសរើស សម្រាប់ថ្ងៃប្រារព្ធខួបអាស៊ាន មានគោលបំណងបង្ហាញពិភពលោក នូវវប្បធម៌ប្លែកៗ និងសម្បូរបែប នៃបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលអាចចងភ្ជាប់គ្នាបាន។ លោកស្រីបន្ថែមទៀតថា ក្រោមពាក្យស្លោក «អាស៊ាន តែមួយ» នាំឱ្យបណ្ដាប្រទេសអាស៊ាន ពង្រឹងមិត្តភាព សាមគ្គីភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគ្នា កាន់តែរឹងមាំ។ លោកស្រីបន្ថែម៖«៥៧ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ពិតជាអស្ចារ្យ ពោរពេញដោយសមិទ្ធផល ក្តីប្រាថ្នា និងការរំពឹងទុក សម្រាប់សហគមន៍អាស៊ានដ៏មានឥទ្ធិពល។ យើងរីកចម្រើន ហើយយើងខ្លាំងជាងមុនជាមួយគ្នា។ យើងអាចសម្រេចបានជាច្រើនទៀត ដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់ពលរដ្ឋអាស៊ានទាំងអស់។ នៅពេលដែលយើងក្រឡេកទៅមើលប្រវត្តិសាស្ត្រអាស៊ាន ពេលនេះយើងមានសមិទ្ធផលគួរឱ្យកត់សម្គាល់ជាច្រើន»។ លោកស្រី ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ សូមរំលឹកថា សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ឬហៅកាត់ថាអាស៊ាន គឺជាអង្គការអន្តររដ្ឋាភិបាល នៅក្នុងតំបន់មួយ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើង ក្នុងគោលបំណង កិច្ចសហប្រតិបត្តិការផ្នែក នយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងការអភិវឌ្ឍន៍ភាពជាដៃគូ។ មុននឹងចេញជារូបរាងជាផ្លូវការ អាស៊ាន បានឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលជាច្រើន។ ក្នុងនោះស្ថាប័នដំបូងគេ ដែលត្រូវបានបង្កើតដោយ សមាជិកអាស៊ានមានឈ្មោះថា សមាគមអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (ASA)។ ស្ថាប័ននេះ ត្រូវបានបង្កើតឡើង ក្នុងឆ្នាំ១៩៦១ ក្រោមការផ្ដួចផ្ដើមរបស់លោក ទុនកា អាបឌុល រ៉ាម៉ាន់ (Tunka Abdul Rahman) ដែលជាអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី។ នៅក្នុងស្ថាប័ននេះ មានសមាជិកសរុបចំនួន៣ប្រទេសរួមមាន ម៉ាឡេស៊ី ហ្វីលីពីន និងថៃ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ បញ្ហាផ្ទៃក្នុង និង ភាពពុំមានប្រសិទ្ធភាព បានធ្វើឲ្យស្ថាប័ននេះត្រូវដួលរលំ។ រូបថតអនុស្សាវរីយ៍ មិនយូរប៉ុន្មានក្រោយពីការបរាជ័យនៃ សមាគមអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ស្ថាប័នមួយផ្សេងទៀត ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយរដ្ឋអាស៊ាន នោះគឺម៉ាហ្វីលីនដូ (Maphilindo) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៩៦៣ និងមានសមាជិកសរុប៣ប្រទេសផងដែរ។ ក្នុងនោះរួមាន ម៉ាឡេស៊ី ហ្វីលីពីន និងឥណ្ឌូនេស៊ី។ យ៉ាងណាមិញ មិនយូរឡើយស្ថាប័ននេះ ក៏ត្រូវបានដួលរលំម្តងទៀត។ ស្ថាប័នសំខាន់ទាំង២ខាងលើ មិនបានធ្វើឲ្យមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិល្អ រវាងប្រទេសអាស៊ាននោះទេ ផ្ទុយទៅវិញវាបានដួលរលំភ្លាមៗក្រោយការបង្កើត។ នោះក៏ព្រោះតែ ដោយសារមានភាពចម្រូងចម្រាស រវាងសមាជិកនីមួយៗ ដែលកើតចេញពីភាពមិនច្បាស់លាស់ រវាងនយោបាយការទូត និង បញ្ហានៃការកំណត់ដែនអធិបតេយ្យភាពផងដែរ។ ចុងក្រោយនៅថ្ងៃទី០៨ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៦៧ ស្ថាបនិកប្រាំប្រទេសរួមមាន ថៃ ម៉ាឡេស៊ី ហ្វីលីពីន សិង្ហបុរី និង ឥណ្ឌូនេស៊ី បានឯកភាពគ្នាបង្កើតអាស៊ានឡើងជាស្ថាពរ ដោយចេញសេចក្តីប្រកាសទីក្រុងបាងកក (Bangkok Declaration)។ បច្ចុប្បន្ន ស្ថាប័ននេះ មានសមាជិក ១០ប្រទេស។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា គឺជាប្រទេសទី១០ នៃការចូលជាសមាជិកអាស៊ាន ដោយចូលនៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៩៩។ ចំពោះប្រទេសទីម័រលេស នឹងចូលជាសមាជិកទី១១ បន្ទាប់ពីការសម្រេចចិត្តរបស់មេដឹកនាំអាស៊ាន៕	ភ្នំពេញ៖ មុខម្ហូបនិងបង្អែមច្រើនជាង២០មុខ មកពីប្រទេសសមាជិកអាស៊ានទាំង១០ និងប្រទេសទីម័រខាងកើត ដែលបានដាក់ឱ្យសាធារណជនភ្លក់ ក្នុងថ្ងៃប្រារព្ធខួបបង្កើតអាស៊ានលើកទី៥៧ នាំឱ្យយុវជនកម្ពុជា មានឱកាសសិក្សាស្វែងយល់ពី អាហារប្រពៃណី របស់ប្រទេសទាំងនោះ។ យុវជនដែលបានចូលរួម ចង់ឱ្យមានការប្រារព្ធកម្មវិធីបែបនេះ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីឱ្យពួកគេ បានស្វែងយល់ពីប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់ និងវប្បធម៌ពីបណ្ដាប្រទេសអាស៊ានទាំងអស់។
នៅក្នុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ ប្រភេទកីឡាប្រដាល់ត្រូវបានដាក់ឱ្យស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ IOC និងជាអ្នករៀបចំការប្រកួតដោយផ្ទាល់។ កាលពីឆ្នាំ ២០២៣ ស្ថាប័ន IOC បានដកការទទួលស្គាល់ចេញពីសមាគមកីឡាប្រដាល់អន្តរជាតិ ព្រោះតែមិនអាចអនុវត្តតាមបាននូវកំណែទម្រង់អភិបាលកិច្ច ក៏ដូចជាការគ្រប់គ្រងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ។ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ភាពចម្រូងចម្រាសជាច្រើនបានកើតឡើងក្នុងការប្រកួតកីឡាប្រដាល់ ទាក់ទងទៅនឹងបញ្ហាយេនឌឺទៅលើកីឡាការិនីអាល់ហ្សេរី Imane Khelif និងកីឡាការិនីតៃវ៉ាន់ Lin Yu-Jing។ មកដល់បច្ចុប្បន្នកីឡាការិនី ដែលកំពុងជាប់ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការចោទប្រកាន់ថារកឃើញមានកោសិកាក្រូម៉ូសូមបុរស បានប្រកួតឈ្នះនឹងឈានជើងឡើងដល់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រដូចគ្នា នៅអូឡាំពិកប៉ារីស។ កីឡាការិនីទាំង ២រូបនេះ នៅអំឡុងការប្រកួតជ្រើសរើសជើងឯកពិភពលោក កាលពីឆ្នាំ ២០២៣ ពួកគេត្រូវបានដកឈ្មោះចេញពីការប្រកួត ព្រោះតែបញ្ហាយេនឌឺនេះ។ បើតាមការអះអាងរបស់សមាគមប្រដាល់អន្តរជាតិ (IBA) កីឡាការិនីទាំង ២ បានបរាជ័យក្នុងការធ្វើតេស្តត្រួតពិនិត្យលើសិទ្ធិយេនឌឺ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះស្ថាប័ន IBA ក៏ទទូចថាពួកគេទាំង ២ មិនអាចប្រកួតប្រជែងក្នុងកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសបានឡើយ។ ទោះជាយ៉ាងណាក្រោយផ្ទុះការតវ៉ាខ្លាំង ទៅលើការប្រកួតរបស់កីឡាការិនីទាំង ២ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិក អ្នកនាំពាក្យ IOC លោក Mark Adams បានចេញមុខបកស្រាយថា៖«អត្តពលិកទាំងនេះ ធ្លាប់បានប្រកួតនៅក្នុងការប្រកួតកម្រិតខ្ពស់រយៈពេល ៦ឆ្នាំ រួចមកហើយ ដូច្នេះគ្មានអ្វីជាបញ្ហាចោទនោះទេ។ ស្រ្តីទាំងនេះនៅតែមានសិទ្ធិចូលរួមការប្រកួតមួយនេះ ហើយនឹងនៅតែមានសិទ្ធិបន្តការប្រកួតនេះជានិច្ច។»។ បើតាមការអះអាងបន្ថែមរបស់លោក Adam កីឡាការិនីទាំងពីរ បានបំពេញគ្រប់លក្ខណៈវិនិច្ឆ័យសិទ្ធិការប្រកួតទាំងអស់ ដែលស្ថាប័ន IOC បានតម្រូវ ហើយបញ្ហាការធ្វើតេស្តទាក់ទងនឹងយេនឌឺកន្លងទៅ មិនមានជាបញ្ហាចោទនោះទេ។ នៅក្នុងការប្រកួតអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ IOC បានប្រើប្រាស់ច្បាប់ការប្រកួត ស្រដៀងទៅនឹងកីឡាអូឡាំពិកការប្រកួតកាលពីឆ្នាំ ២០១៦ និង ២០២១ ដោយចំណោមច្បាប់ទាំងនោះគ្មានច្បាប់ដែលតម្រូវឱ្យធ្វើតេស្តទៅលើយេនឌឺនោះឡើយ។ គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែសីហា លោក Thomas Bach ប្រធាន IOC ក៏បានចេញមុខឆ្លើយតបចំពោះការលើកឡើងពីបញ្ហាយេនឌឺរបស់កីឡាការិនីប្រដាល់ Khelif និង Yu-Ting ថាជារឿងដែលមិនអាចទទួលយកបាន ហើយលោកថែមទាំងចោទប្រកាន់ថា ការលើកឡើងនោះជាការនិយាយបង្កឱ្យមានការស្អប់កើតឡើងថែមទៀត៕	គណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកអន្តរជាតិ (IOC) បានចេញមុខបញ្ជាក់ថា កីឡាការិនីប្រដាល់ Imane Khelif និងកីឡាការិនី Lin Yu-ting ដែលមានញ្ហាយេនឌ័រ និងរកឃើញប្រភេទកោសិកាក្រូម៉ូសូមដូចបុរស នឹងនៅតែអាចបន្តការប្រកួតក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ប្រសិនបើពួកគេនៅតែបន្តឈ្នះ។
ក្នុងរយៈពេលចុងក្រោយនេះ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត កត់សម្គាល់ឃើញថា ការងារអភិវឌ្ឍន៍ និងអភិរក្សជនជាតិដើមភាគតិចមានការរីកចម្រើន និងសម្រេចបាននូវសមិទ្ធផលជាច្រើន។ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី យល់ថា ភាពវិជ្ជមានទាំងនេះ កើតចេញពីការប្តេជ្ញាចិត្ត និងខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសកម្មពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ។ «រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា គោរព និងការពារសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិចដូចមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ មាត្រា៣១ ដោយបានធានាពីសិទ្ធិស្មើគ្នាទាំងអស់របស់ប្រជាជនកម្ពុជា ដោយមិនគិតពីពូជសាសន៍ ពណ៌សម្បុរ ភេទ ភាសា ជំនឿ និងសាសនា»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ក្នុងសារលិខិតអបអរទិវាអន្តរជាតិជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោក ដែលចុះហត្ថលេខាកាលពីថ្ងៃទី៣១ កក្កដា។ ដើម្បីឱ្យការអភិវឌ្ឍ និងអភិរក្សជនជាតិដើមភាគតិចមានភាពប្រសើរឡើង សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ណែនាំឱ្យក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ បន្តលើកកម្ពស់ជនជាតិដើមភាគតិច ស្របតាមផែនការយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ក្រសួង និងគោលនយោបាយជាតិ។ លើសពីនេះ ត្រូវរៀបចំឯកសារគតិយុត្តពាក់ព័ន្ធផ្សេងៗ ដើម្បីឱ្យការអភិវឌ្ឍជនជាតិដើមភាគតិច មានប្រសិទ្ធភាព។ ជនជាតិដើមភាគតិចនៅខេត្តរតនគិរី។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ត្រូវបន្តពង្រឹងការសម្របសម្រួល និងសហប្រតិបត្តិការជាមួយក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ រួមទាំងស្វែងរកការគាំទ្រពីដៃគូអភិវឌ្ឍនានា ដើម្បីបង្កើនវឌ្ឍនភាពលើការងារអភិវឌ្ឍន៍ និងអភិរក្សជនជាតិដើមភាគតិច ជាពិសេសការចុះបញ្ជី និងការទទួលស្គាល់អត្តសញ្ញាណជនជាតិដើមភាគតិច។ បើតាមសារលិខិតខាងលើ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ជំរុញឱ្យក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ យកចិត្តទុកដាក់រៀបចំ និងអភិវឌ្ឍន៍ភូមិជនជាតិដើមភាគតិចទៅជាភូមិគំរូ ផ្អែកលើសក្តានុពល វប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី និងទេសចរណ៍ ដើម្បីលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ពួកគេ ឱ្យស្របតាមយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី អំពាវនាវដល់គ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ត្រូវប្រកាន់ខ្ជាប់នូវអភិក្រមការអភិវឌ្ឍដើរទន្ទឹមនឹងការអភិរក្ស ក្នុងគោលដៅកសាងសង្គមជាតិមួយ ដែលមានសមាហរណកម្ម សុខដុមនីយកម្ម មិនមានការរើសអើង ក្នុងនាមជនជាតិខ្មែរតែមួយ។ បន្ថែមលើនេះ គ្រប់ភាគីត្រូវបន្តអប់រំ និងផ្សព្វផ្សាយអំពីភាពចាំបាច់ និងសារៈសំខាន់នៃការអភិវឌ្ឍ និងអភិរក្សជនជាតិដើមភាគតិច ឱ្យបានទូលំទូលាយទៅដល់គ្រប់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច និងសាធារណជន។ ជនជាតិដើមភាគតិចនៅខេត្តរតនគិរី។ បច្ចុប្បន្ន ជនជាតិដើមភាគតិច ដែលរស់នៅកម្ពុជា មានប្រមាណជា ១,៤ភាគរយនៃចំនួនប្រជាជនសរុប ។ ពួកគេរស់នៅក្នុងខេត្តមួយចំនួន ដូចជា រតនគិរី មណ្ឌលគិរី ក្រចេះ ព្រះវិហារ កំពង់ធំ ស្ទឹងត្រែង ឧត្តរមានជ័យ ត្បូងឃ្មុំ ពោធិ៍សាត់ កំពង់ស្ពឺ កោះកុង បាត់ដំបង ព្រះសីហនុ បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប និងនៅតាមតំបន់មួយចំនួនទៀត។ ជនជាតិដើមភាគតិចទាំងនោះ រួមមាន កួយ ទំពួន គ្រឹង ចារាយ ព្នង ក្រៅ កាវ៉ែត ស្ទោង ក្រោល មិល កាចក់ ព័រ ខោញ ផង សួយ ផ្ទួន លុន ស្តេច រដែ ខិ រអង ស្តុង លីន សំរែ និងជនជាតិដើមភាគតិចមួយចំនួនផ្សេងទៀត។ ជនជាតិដើមភាគតិចបានប្រកាន់យកវប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី ជំនឿ និងភាសាផ្សេងៗគ្នាទៅតាមក្រុមរបស់ខ្លួន។ សូមបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានកំណត់យកថ្ងៃទី៩ ខែសីហា ប្រារព្ធទិវាអន្តរជាតិជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោក ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយ និងស្វែងយល់អំពីជីវភាពរស់នៅរបស់ជនជាតិដើមភាគតិច ក៏ដូចជាការពារអភិរក្ស វប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី ជំនឿ និងភាសា។ ទិវាអន្តរជាតិជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោកលើកទី៣០ និងលើកទី២០ នៅកម្ពុជាឆ្នាំនេះ រៀបចំឡើងក្រោមប្រធានបទ «ការការពារសិទ្ធិរស់នៅ នឹងប្រាស្រ័យទាក់ទងតាមបែបប្រពៃណីជនជាតិដើមភាគតិចដោយស្ម័គ្រចិត្ត»៕	ភ្នំពេញ៖ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានណែនាំឱ្យក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទយកចិត្តទុកដាក់រៀបចំ និងអភិវឌ្ឍន៍ភូមិជនជាតិដើមភាគតិចទៅជាភូមិគំរូ។ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី អះអាងថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា គោរព និងការពារសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិចដូចមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ។
ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរចិនកាន់តែច្រើនឡើង បណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ បានដាក់ចេញគោលនយោបាយលើកលែងទិដ្ឋាការ ក្នុងនោះមានម៉ាឡេស៊ីផង។ តាមរយៈគោលនយោបាយនេះ ចំនួនភ្ញៀវទេសចរចិនទៅលេងនៅម៉ាឡេស៊ី បានកើនដល់ជិត ២០០ភាគ នៅចន្លោះខែមករា និងខែឧសភា បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន។ «ម៉ាឡេស៊ី ទទួលភ្ញៀវទេសចរចំនួន ១១៨៥០៥០នាក់ពីចិន នៅចន្លោះខែមករា និងខែឧសភា»។ ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Xinhua បានស្រង់សម្តីលោក Tiong King Sing រដ្ឋមន្រ្តីវប្បធម៌ សិល្បៈ និងទេសចរណ៍បែបនេះ នៅក្នុងការចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា។ បើតាមរដ្ឋមន្រីទេសចរណ៍ ការកើនឡើងភ្ញៀវទេសចរចិនប្រមាណ ១៩៤ភាគរយ គឺដោយសារតែការអនុវត្តគោលនយោបាយលើកលែងទិដ្ឋាការ។ ទន្ទឹមនេះ លោករដ្ឋមន្រ្តី បានលើកទឹកចិត្តក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ឱ្យភ្ជាប់ជើងហោះហើររវាងម៉ាឡេស៊ីជាមួយបណ្តាប្រទេសផ្សេង និងផ្តល់ជម្រើសដល់អ្នកដំណើរ ដើម្បីអាចទទួលបានស្ថានភាពឈ្នះ-ឈ្នះ និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរកាន់តែច្រើនទៅម៉ាឡេស៊ី។ ក្នុងរយៈពេលដដែល ថៃ បានទទួលភ្ញៀវទេសចរចិនចំនួន ២,៩១លាននាក់ និងវៀតណាមទទួល ១,៦លាននាក់។ សូមបញ្ជាក់ថា ម៉ាឡេស៊ី បានចាប់ផ្តើមអនុវត្តគោលនយោបាយលើកលែងទិដ្ឋាការរយៈពេល ៣០ថ្ងៃ ជាមួយចិន ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣មក។ គោលនយោបាយនេះ នឹងត្រូវអនុវត្តន៍រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៦៕	ម៉ាឡេស៊ី បានស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរចិនចំនួន ១,១៨លាននាក់ នៅចន្លោះខែមករា និងខែឧសភា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ដោយកើនឡើងប្រមាណ ១៩៤ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលដដែលនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Xinhua បានចុះផ្សាយបែបនេះ នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ដោយស្រង់សម្តីរបស់រដ្ឋមន្រ្តីទេសចរណ៍ម៉ាឡេស៊ី។
ព្រឹត្តិការណ៍ប្រណាំងឡានឆ្លងកាត់ឧបសគ្គ នៅប្រទេសថៃ នាថ្ងៃទី១១-១៧ ខែសីហា មានរថយន្ដចូលរួម ៤៥គ្រឿង មកពី១០ប្រទេស។ ដោយឡែកក្រុមប្រណាំងឡានកម្ពុជា VKH Rally Racing បានចេញដំណើរទៅប្រទេសថៃ ដោយឆ្លងកាត់ខេត្តកោះកុង ឆ្ពោះទៅខេត្តត្រាត។ វង្ស គឹមហួត បានបញ្ជាក់ថា ផ្អែកលើបទពិសោធន៍ប្រកួតកម្រិតអាស៊ី តាំងពីឆ្នាំ២០១៣ រហូតមកទល់ពេលនេះ គឺគ្រប់គ្រាន់ដែលអាចរំពឹងថាបានលទ្ធផលល្អ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត កីឡាករ មានស្មារតី និងឆន្ទៈខ្ពស់ រួមផ្សំជាមួយក្រុមការងារបច្ចេកទេស មានជំនាញ ជួសជុល និងសង្គ្រោះរថយន្ដប្រណាំង បានយ៉ាងជំនាញ។ កីឡាកររូបនេះ បាននិយាយថា៖«ឆ្លងតាមបទពិសោធន៍ធ្លាប់ចូលរួមការប្រណាំងកម្រិតអាស៊ីមួយនេះ តាំងពីឆ្នាំ២០១៣ រហូតឆ្នាំ២០២៤នេះ ក្រុម VKH Rally Racing នឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អ ពីព្រោះក្រុមការងារមានចិត្តមោះមុត និងឆន្ទៈខ្ពស់ បូករួមនឹងបទពិសោធន៍ ភាពស្ទាត់ជំនាញជាច្រើនឆ្នាំលើផ្នែកបច្ចេកទេស ការជួសជុល និងការជួយសង្គ្រោះរថយន្តប្រណាំង។»។ ចំពោះព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតឡានឆ្នាំ២០២៤ កីឡាករកម្ពុជារូបនេះ បានប្រាប់ពីលក្ខណៈត្រៀមរបស់ក្រុមខ្លួនថា បញ្ហាដែលធ្លាប់ជួបក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ពីមុនៗ ទាំងការពិនិត្យម៉ាស៊ីន គឺត្រូវបានយកចិត្តទុកដាក់ទ្វេដង។ «បញ្ហាបច្ចេកទេសរថយន្តប្រណាំងដែលយើងធ្លាប់ឆ្លងកាត់ យើងបានកែសម្រួលគ្រប់បែបយ៉ាងដែលគិតមិនដល់ យើងត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នជាងមុនទ្វេរដង។»។ លោក វង្ស គឹមហួត បាននិយាយដូច្នេះ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា កាលពីអំឡុងឆ្នាំ២០២៣ ក្រុម VKH Rally Racing ធ្លាប់ទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ១១ ក្នុងចំណោមរត់យន្ដប្រណាំងសរុប ៤១គ្រឿង។ ដោយឡែក ព្រឹត្តិការណ៍ Asia Cross Country Rally 2024 ក្រុមកម្ពុជានេះ បានបញ្ជូនរថយន្ដ ៥គ្រឿង ដោយក្នុងនោះ ១គ្រឿងជារថយន្ដប្រណាំង និង៤គ្រឿងទៀតជារថយន្ដ Service។ ប្រតិភូកីឡាទាំង១១នាក់នោះ មានដូចជា៖ កីឡាករ ២នាក់, ក្រុមការងារបច្ចេកទេសជួសជុល ៦នាក់ និងក្រុមផ្សព្វផ្សាយ ៣នាក់៕	ប្រតិភូកីឡាយានយន្ដកម្ពុជា១១នាក់ នឹងចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ប្រណាំងរថយន្ដឆ្លងកាត់ឧបសគ្គ (Asian Cross Country Rally 2024) នៅខេត្តសូរ៉ាតថានី ប្រទេសថៃ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងត្រូវធ្វើចាប់ពីថ្ងៃទី១១-១៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ លោក វង្ស គឹមហួត កីឡាករក្រុម VKH Rally Racing ជឿជាក់លើខ្លួនឯងនឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អ ដោយផ្អែកលើបទពិសោធន៍ប្រកួតកម្រិតអាស៊ីតាំងពីឆ្នាំ២០១៣ រហូតមកទល់ពេលនេះ និងការរួមផ្សំជាមួយឆន្ទៈ និងចិត្តមោះមុត របស់កីឡាករក្នុងការប្រកួត។
លោក Parlindungan Siregar មានវ័យ ៤៥ឆ្នាំ នៅល្ងាចថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា បានលួចចូលផ្ទះលោក Asgim Irianto ដែលជាមន្ត្រីរាជការចូលនិវត្តន៍អាយុ ៦០ឆ្នាំនៅក្នុងតំបន់ Tapanuli ភាគខាងត្បូងកោះស៊ូម៉ាត្រា ដោយបានវាយប្រហារនឹងដំបងឈើ។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន Straits Times។ ប៉ូលិសក្នុងតំបន់បានដកស្រង់សម្តីប្រពន្ធលោក Asgim ថា ជនរងគ្រោះបានព្យាយាមរត់ចូលទៅក្នុងផ្លូវ ប៉ុន្តែត្រូវបានលោក Parlindungan ដេញតាមវាយឲ្យដួល និងវាយជាច្រើនដំបងនៅលើក្បាល។ ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់នោះបានឃាត់ជនសង្ស័យ និងនាំលោក Asgim ទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យ ប៉ុន្តែលោកបានបាត់បង់ជីវិតទៅហើយ ដោយសារតែរបួសធ្ងន់ធ្ងរពេក។ ប៉ូលីសបានចាប់ខ្លួនលោក Parlindungan ប្រហែលមួយម៉ោងក្រោយមក។ បន្ទាប់ពីត្រូវបានចាប់ខ្លួនលោក Parlindungan បានសារភាពថា លោកបានវាយប្រហារអ្នកជិតខាងដោយសារតែលោកឈឺចាប់នឹងពាក្យសម្តីដែលសួរថា «ហេតុអ្វីបានជាមិនរៀបការនៅអាយុ ៤៥ឆ្នាំ»។ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកបាននិយាយថា អ្នកទាំងពីរធ្លាប់មានជម្លោះពីមុនមក ទាក់ទងនឹងសត្វមាន់ដែលជារឿយៗតែងវង្វេងចូលទៅក្នុងទ្រុងរបស់គ្នាទៅវិញទៅមក៕	បុរសឥណ្ឌូណេស៊ីអាយុ ៤៥ឆ្នាំម្នាក់បានសម្លាប់អ្នកជិតខាងរបស់គាត់ដែលមានអាយុ ៦០ឆ្នាំ បន្ទាប់ពីសួរម្តងហើយម្តងទៀតថា ហេតុអ្វីបានជាមិនទាន់រៀបការ។
ជាកិច្ចចាប់ផ្ដើម លោកស្រី ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ បានគោរពថ្លែងអំណរគុណជូនចំពោះលោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ដែលបានអញ្ជើញចូលរួមជាអធិបតីក្នុងពិធីជួបសំណេះសំណាលនេះ។ បន្ទាប់មកលោកស្រី ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ បានជម្រាបជូនស្ត្រីត្រីទី១នៃកម្ពុជា អំពីប្រវត្តិរបស់សមាគម ត្រូវបានបង្កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០០៦ រហូតមកដល់ពេលនេះ រួមទាំងសមិទ្ធផលការងារថ្មីៗ ដែលសម្រេចបាននៅក្នុងអាណត្តិទី៦ ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកស្រីរយៈពេលជាង៣ខែមកនេះ។ ការងារទាំងនោះរួមមាន ការរៀបចំសមាសភាពក្រុមប្រឹក្សាភិបាល គណៈប្រតិបត្តិ និងក្រុមការងារសមាគម ការកែសម្រួលលក្ខន្តិកៈសមាគម ការប្រមូលកៀរគរធនធានមនុស្សមកពីអន្តរវិស័យ និងធនធានថវិកា ដើម្បីគាំទ្រដល់សកម្មភាពរបស់សមាគម ជាដើម។ ដោយឡែកចំពោះសកម្មភាពវិញ សមាគមបានរៀបចំ និងចូលរួមរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍សង្គមវប្បធម៌ជាច្រើនរួចមកហើយ ហើយថ្មីៗនេះក៏បានដឹកនាំសិល្បករ-សិល្បការិនី ប្រមាណ២០០នាក់ចូលរួមអបអរសាទរមហាព្រឹត្តិការណ៍បើកការដ្ឋានសាងសង់ «ព្រែកជីកហ្វូណតេជោ» ផងដែរ រួមទាំងសកម្មភាពសប្បុរសធម៌ ជួយសម្រួលដល់ជីវភាពសិល្បករចាស់ជរា និងបាត់បង់សមត្ថភាពក្នុងការសម្តែង ត្រូវបានអនុវត្តជាបន្តបន្ទាប់។ ក្រៅអំពីនេះលោកស្រីប្រធានសមាគម ក៏បានជម្រាបជូនពីផែនការសកម្មភាពនានាជាបន្តបន្ទាប់ របស់សមាគមក្នុងការចូលរួមលើកកម្ពស់វិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ជាតិ ផ្សារភ្ជាប់នឹងវិស័យទេសចរណ៍ផងដែរ។ ក្នុងនាមថ្នាក់ដឹកនាំ និងសមាជិកសមាជិកា សមាគមសិល្បករខ្មែរ លោកស្រីបានបង្ហាញឆន្ទៈប្រកបដោយការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងមុតមាំក្នុងការជួយជំរុញលើកស្ទួយ អភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍវិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ខ្មែរដ៏ល្អផូរផង់ ឱ្យកាន់តែមានកិត្យានុភាពបន្ថែមទៀតទាំងលើឆាកជាតិ និងអន្តរជាតិ ក្រោមម្លប់ដ៏ត្រជាក់នៃអង្គព្រះមហាក្សត្រ ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី និងក្រោមការដឹកនាំដ៏ឈ្លាសវៃរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ន។ ក្នុងនោះលោកស្រីប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ ក៏បានស្នើឱ្យមានការចុះអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នារវាងសមាគមសិល្បករខ្មែរ ជាមួយនឹងសមាគមកាយឫទ្ធិកម្ពុជា និងក្រុមគ្រូពេទ្យស្ម័គ្រចិត្តសម្ដេចតេជោ(TYDA) ដើម្បីធ្វើកិច្ចការងារ សង្គមរួមគ្នាផងដែរ។ ជាការឆ្លើយតប លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ស្ត្រីទី១នៃកម្ពុជា បានសម្ដែងនូវការកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះសមាគមសិល្បករខ្មែរ ក្រោមការដឹកនាំដោយលោកស្រី ម៉ៅ ចំណាន ជាប្រធានក្នុងរយៈពេល កន្លងមកនេះ ដែលបានធ្វើកិច្ចការងារជាច្រើន ក្នុងការចូលរួមលើកកម្ពស់វិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ ក៏ដូចជាកិច្ចការងារចូលរួមចំណែកជួយដល់សង្គមជាតិ។ លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ក៏សូមកោតសរសើរនូវការផ្ដួចផ្ដើមបង្កើតសមាគមសិល្បករនេះឡើង នាអាណត្តិជាបន្តបន្ទាប់កន្លងមកផងដែរ ព្រោះការងារបង្កើតសមាគម ឬអង្គការជារឿងងាយស្រួល តែការថែរក្សា និងការគ្រប់គ្រងឱ្យមានសកម្មភាពជារឿងលំបាក។ ទោះបីជាយ៉ាងណា លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ក៏បានផ្ដល់អនុសាសន៍ណែនាំជាច្រើនដល់ជាអាទិ៍៖ ទី១៖ លោកស្រី បានលើកទឹកចិត្តដល់សមាគមសិល្បករខ្មែរ ធ្វើយ៉ាងណាពង្រីកវិសាលភាពបន្ថែមទៀត តាមរយៈការប្រមូលសិល្បករដែលមិនទាន់បានចុះឈ្មោះជាសមាជិក ឱ្យក្លាយជាសមាជិក ដើម្បីងាយស្រួលបានដឹងពីសុខទុក្ខ និងធ្វើការជាមួយគ្នាបានល្អ ជាពិសេសអាចជួយគ្នាទៅវិញទៅមកបាន។ ទី២៖ បន្តចូលរួមលើកម្ពស់វិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ជាតិ ជាពិសេសការថែរក្សា និងអភរិក្សចំពោះទម្រង់សិល្បៈវប្បធម៌ ដែលកំពុងមានការប្រឈម តាមអនុសាសន៍ណែនាំរបស់សម្ដេចធិបតីនាពេលកន្លងមក ដោយខិតខំអភិរក្សធនធានទាំងនោះឡើងវិញ។ ទី៣៖ លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ក៏បានស្នើសុំឱ្យសមាគមធ្វើយ៉ាងណា គិតគួរដល់អ្នកជំនាន់ក្រោយ ដែលជាអ្នកបន្តវេន ព្រោះថាសិល្បករ-សិល្បការិនី ជំនាន់មុនមានវ័យកាន់តែចាស់ទៅហើយ។ ក្នុងនោះមានទម្រង់សិល្បៈមួយចំនួនកាន់តែខ្សត់អ្នកចង់រៀនសូត្របន្តវេន។ ដូច្នេះអាចគិតគួរធ្វើយ៉ាងណាឱ្យកូនៗរបស់អ្នកសិល្បករ-សិល្បការិនី ដែលចង់បន្តវេនពីឪពុកម្ដាយរបស់ពួកគាត់។ ទី៤៖ លោកស្រីអគ្គស្នងការសមាគមកាយឫទ្ធិកម្ពុជា បានស្នើដល់សិល្បករ-សិល្បការិនីទាំងអស់ ធ្វើជាទូតសុឆន្ទៈក្នុងការផ្សព្វផ្សាយពីសិល្បៈវប្បធម៌ និងទេសចរណ៍របស់ជាតិ តាមរយៈការស្លៀកពាក់ ដោយផ្សារភ្ជាប់ជាមួយតំបន់ទេសចរណ៍ជាដើម។ ទី៥៖ លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី បានស្នើដល់អ្នកសិល្បៈមានការប្រុងប្រយ័ត្ន គួរចៀសវាងការបង្កើតមាតិការណាមិនពិត ទៅជារឿងបំពុលសង្គម ប៉ះពាល់ដល់សណ្ដាប់ធ្នាប់សង្គម ជាពិសេសរឿងជំនឿសាសនា។ ពោលគឺត្រូវធ្វើជាគំរូសម្រាប់អ្នកគាំទ្រ ក្នុងការផ្សព្វផ្សាយពីសីលធម៌ គុណធម៌ សច្ចធម៌ជាដើម។ ទី៦៖ លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី បានលើកទឹកចិត្តដល់សមាគមសិល្បករខ្មែរ ឱ្យផ្សារភ្ជាប់ជាមួយវិស័យឯកជន ជាពិសេសវិស័យសិល្បៈបុរាណ ដែលអាចជួយលើកតម្កើង និងជួយដល់ជីវភាពសិល្បករផងដែរ។ ជាចុងបញ្ចប់ លោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី ក៏បានស្វាគមន៍នូវសំណើរបស់លោកស្រី ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ ក្នុងការចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នារវាងសមាគមសិល្បករខ្មែរ ជាមួយនឹងសមាគមកាយឫទ្ធិកម្ពុជា ក៏ដូចជាសមាគមក្រុមគ្រូពេទ្យស្ម័គ្រចិត្តសម្ដេចតេជោ (TYDA) ដើម្បីធ្វើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការធ្វើការងារសង្គម សិល្បៈវប្បធម៌ និងការងារមនុស្សធម៌រួមគ្នានៅពេលខាងមុខ៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ លោកស្រី ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ បានអញ្ជើញដឹកនាំក្រុមប្រឹក្សាភិបាល គណៈប្រតិបត្តិ និងទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់របស់សមាគមសិល្បករខ្មែរ ចូលជួបសំណេះសំណាលសម្ដែងការគួរសមជាមួយលោកស្រី ពេជ ចន្ទមុន្នី អគ្គស្នងការសមាគមកាយឫទ្ធិកម្ពុជា និងទទួលអនុសាសន៍ណែនាំ។
បង់ក្លាដែស កំពុងរៀបចំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្នមួយ តាមសំណើមេដឹកនាំក្រុមនិស្សិត ដើម្បីជំនួសរដ្ឋាភិបាលចាស់របស់លោកស្រី Sheikh Hasina ។ លោក Muhammad Yunus ដែលបានប្រកាសត្រៀមខ្លួនជាស្រេច និងជាម្ចាស់ជ័យលាភីណូបែលសន្តិភាព នឹងដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន។ «សេចក្តីសម្រេចក្នុងការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន ដោយមានលោក Yunus ជាប្រធាន ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងជំនួបប្រធានាធិបតី លោក Mohammed Shahabuddin មេដឹកនាំយោធា និងមេដឹកនាំក្រុមនិស្សិត»។ ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP បានស្រង់សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ការិយាល័យប្រធានាធិបតីបែបនេះ ចេញនៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ ទន្ទឹមនេះ លោកប្រធានាធិបតី Shahabuddin បានស្នើប្រជាជនជួយទប់ស្កាត់វិបត្តិ ហើយចាត់ទុកការរៀបចំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្នឱ្យបានឆាប់រហ័សបំផុត ជាការដោះស្រាយវិបត្តិនៅក្នុងប្រទេស។ ម្ចាស់ពានរង្វាន់ណូបែលរូបនេះ នឹងដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ន រហូតដល់រដ្ឋាភិបាលកើតចេញពីការបោះឆ្នោតត្រូវបានរៀបចំឡើង។ ការជ្រើសយកលោក Yunus គឺដោយសារក្រុមនិស្សិត បានចាត់ទុកបុគ្គលរូបនេះគួរឱ្យទុកចិត្ត។ មុនពេលជំនួបខាងលើ លោក Shahabuddin បានប្រកាសរំលាយសភាចោល ខណៈយោធា បានដក និងទម្លាក់តំណែងមន្រ្តីយោធាមួយចំនួន ដែលស្និទ្ធជាមួយលោកស្រី Hasina។ ស្នងការប៉ូលិសជាតិ ក៏ត្រូវបណ្តេញចេញពីតំណែងផងដែរ។ កន្លងមក ប៉ូលិសបង់ក្លាដែស ជាកងកម្លាំងដ៏សំខាន់ ក្នុងការទប់ស្កាត់បាតុកម្មទាមទារឱ្យកូនស្រីស្ថាបនិកបង់ក្លាដែសចុះចេញពីតំណែង។ បាតុកម្មដ៏ធំនៅបង់ក្លាដែស កើតមានក្រោយរដ្ឋាភិបាលបានកំណត់កូតាសម្រាប់មន្រ្តីរដ្ឋ ខណៈប្រទេសអាស៊ីខាងត្បូងមួយនេះ កំពុងប្រឈមបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ច និងអត្រាគ្មានការងារធ្វើ ហក់ឡើងខ្ពស់។ គិតចាប់តាំងពីបាតុកម្មនៅខែមុនមក មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៤៣២នាក់ ស្លាប់ និងជាច្រើននាក់ផ្សេងទៀតរបួស ក្នុងការប៉ះទង្គិចជាមួយកម្លាំងសន្តិសុខ។ លោក Yunus ដែលក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នមានវ័យ ៨៤ឆ្នាំទៅហើយ បានទទួលបានណូបែលសន្តិភាព នៅក្នុងឆ្នាំ២០០៦ ក្រោយបានបង្កើតមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុមួយនៅទីក្រុងដាក្កា សម្រាប់ផ្តល់កម្ចីហិរញ្ញវត្ថុដល់ជនក្រីក្រ។ ពាក់ព័ន្ធរឿងរ៉ាវនេះ លោក Yunus ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះថា «ធនាគារិកសម្រាប់អ្នកក្រ»។ ធនាគារិកសម្រាប់អ្នករូបនេះ ជាអ្នករិះគន់ដ៏ខ្លាំងមួយរូបលើលោកស្រី Hasina ស្របពេលរងបទចោទជាច្រើនពីតុលាការ ពាក់ព័ន្ធការទទួលប្រាក់ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតពីរដ្ឋាភិបាល និងការលួចបន្លំទ្រពសម្បត្តិជាដើម។ យ៉ាងណាមិញ អ្នកគាំទ្រ លោក Yunus បានចាត់ទុកការចោទប្រកាន់ទាំងនោះ មានពាក់ព័ន្ធនឹងនយោបាយ។ គួររម្លឹកថា លោកស្រី Hasina បានឡើងកាន់តំណែងជាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៩មក ហើយនៅក្នុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ លោកស្រី ក៏ត្រូវបានចោទមានការលួចបន្លំសន្លឹកឆ្នោតផងដែរ។ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានជាច្រើន ពេលនេះ អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីបង់ក្លាដែស បានភៀសខ្លួននៅឥណ្ឌា ដែលជាប្រទេសជិតខាង៕	ម្ចាស់ជ័យលាភីណូបែលសន្តិភាព លោក Muhammad Yunus នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ត្រូវបានជ្រើសតាំងឱ្យដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្នបង់ក្លាដែសដែលមានភាពវឹកវរផ្នែកនយោបាយ។
ព្រឹត្តិការណ៍រត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ លើកទី៤ បានបញ្ចប់ទៅកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ ប៉ុន្ដែបទពិសោធន៍រត់នៅក្នុងតំបន់បេតិកភណ្ឌពិភពលោកមួយនេះ បន្ដដក់ជាប់អារម្មណ៍អ្នកចូលរួម ដោយភ្ញៀវទេសចរអន្ដរជាតិទាំងនោះ ចាត់ទុករូបព្រហ្មមុខ៤ កំពុងញញឹមស្វាគមន៍ពួកគេ។ លោក Jouk Verstappen ជនជាតិហូឡង់ ដែលបានរស់នៅទីក្រុងហូជីមិញ ជិត ១០ឆ្នាំ បានប្រាប់ ថា នេះគឺជាបទពិសោធន៍ដំបូងបានមករត់នៅកម្ពុជា ហើយថែមទាំងរត់នៅតំបន់អង្គរទៀត។ បុរសជនជាតិហូឡង់រូបនេះ ដូចជាពេញចិត្តខ្លាំងចំពោះបរិយាកាសនៅតំបន់អង្គរ ព្រោះតែប្រាសាទបុរាណនៅទីនេះ និងស្នាមញញឹមក្មេងតូចៗ និងប្រជាជននៅតំបន់អង្គរ។ លោក Jouk Verstappen និយាយថា នឹងមករត់នៅកម្ពុជា ម្ដងទៀតនាអំឡុងខែធ្នូ។ លោក Jouke Verstappen ភ្ញៀវទេសចររូបនេះ បាននិយាយថា៖«ខ្ញុំ គិតថាកម្ពុជា គឺជាប្រទេសដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលគ្រប់គ្នាគួរតែមកលេង ទាំងទស្សនាប្រាសាទ និងការលេងកីឡា ដូចជារត់នៅក្នុងតំបន់ប្រាសាទ។ ប្រជាជន ម្ហូបអាហារ វប្បធម៌ អ្វីៗនៅទីនេះគឺអស្ចារ្យ។ នេះ គឺជាលើកទី១ ដែលខ្ញុំមករត់នៅអង្គរ ហើយលើកទី១ ដែលឲ្យខ្ញុំមកកម្ពុជា។ ប្រាសាទស្រស់ស្អាតមែនទែន។ ខ្ញុំ នឹងមកកម្ពុជា ម្ដងទៀតដើម្បីរត់ម៉ារ៉ាតុន នៅអំឡុងខែធ្នូ។ ខ្ញុំ ចូលចិត្តបរិយាកាសទីនេះ មិនក្ដៅពេក ខ្ញុំចូលចិត្តរត់នៅទីនេះ។»។ ដូចគ្នានេះដែរ កញ្ញា Annie Britz ដែលមកពីចក្រភពអង់គ្លេស រស់នៅកម្ពុជាបានរយៈពេល២ឆ្នាំ និងជាគ្រូភាសាអង់គ្លេសនៅសាលាអន្តរជាតិមួយ ចាប់ផ្ដើមចូលចិត្តការរត់ម៉ារ៉ាតុននៅទីនេះ។ ស្ដ្រីរូបនេះ ធ្លាប់រត់ចំនួន២លើក។ ក្នុងចំណោមពីរលើកនោះ Annie ប្រាប់ថាការរត់ម៉ារ៉ាតុននៅសៀមរាប ប្លែកផ្សេងពីរត់នៅទីក្រុងភ្នំពេញ ព្រោះតែបរិយាកាសបែបធម្មជាតិ ដែលផ្ដល់បទពិសោធន៍ឲ្យខ្លួនដូចជាកំពុងធ្វើដំណើរផ្សងព្រេងតាមព្រៃ។ ជាពិសេស រយៈពេល២ឆ្នាំនេះ Annie មករត់នៅសៀមរាបជាលើកដំបូង។ កញ្ញាAnnie Britz «នេះ ជាបទពិសោធន៍ទីមួយសម្រាប់ខ្ញុំ មករត់នៅសៀមរាប ហើយក៏ជាពេលខ្ញុំបានបន្ដរត់១០គីឡូម៉ែត្រ។ ខ្ញុំពិតជាសប្បាយចិត្តខ្លាំងណាស់ចំពោះការរត់នៅទីនេះ។ កាលពី២ខែមុន ខ្ញុំបានរត់ពាក់កណ្ដាលម៉ារ៉ាតុននៅកម្ពុជា នៅទីក្រុងភ្នំពេញ។ ជាក់ស្ដែង ភ្លៀងធ្វើឲ្យយើងលំបាកពេលចាប់ផ្ដើម ប៉ុន្ដែគឺជាបទពិសោធន៍ល្អ ដែលទទួលយកគ្រប់យ៉ាងរបស់ធម្មជាតិ។»។ Annie បានប្រាប់បែបនេះ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា បន្ទាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍រត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ កម្ពុជា ក៏មានព្រឹត្តិការណ៍រត់ជាច្រើនបន្ដទៀតនៅតំបន់បេតិកភណ្ឌពិភពលោកនេះ ផងដែរ ដូចជា រត់ពាក់កណ្ដាលម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិអង្គរ និង Angkor Ultra Trail ជាដើម៕	ភ្ញៀវបរទេស ដែលចូលរួមរត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ នឹងត្រឡប់មកចូលរួមរត់ម្ដងទៀត នៅទឹកដីពិសិដ្ឋនេះ ដោយសារតែបរិយាកាសធម្មជាតិ ប្រាសាទបុរាណ និងស្នាមញញឹមប្រជាជននៅតំបន់នោះ ជាពិសេសគឺស្នាមញញឹមរបស់ព្រហ្មមុខ៤ នៅលើកំពូលប្រាសាទ និងផ្លូវចូលអង្គរធំ។ បន្ទាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍រត់ម៉ារ៉ាតុនអន្ដរជាតិចក្រភពអង្គរ កម្ពុជា នឹងរៀបចំការរត់ពាក់កណ្ដាលម៉ារ៉ាតុន នាអំឡុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤។
បើតាមក្រសួងកសិកម្ម រយៈពេល៧ខែកន្លងមកនេះ ក្រុមការងារបច្ចេកទេសនៃអគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្ម បានផ្ដល់គ្រាប់ពូជ និងពូជមនប្រមាណ ១ ០០០ដើម ព្រមទាំងផ្តល់ដង្កូវនាងពូជសូត្រមាស ៥ ០០០ពង និង ដង្កូវនាងពូជ CK174 ជាពូជរបស់ខ្មែរចំនួន៥ ០០០ពង ដល់ក្រុមហ៊ុនអាទីសង់អង្គរ។ លើសពីនោះ ក្រសួងក៏តែងតែចុះពិនិត្យ និងផ្លាស់ប្តូរបច្ចេកទេសលើការដាំដុះមន និងការចិញ្ចឹមដង្កូវនាងផងដែរ។ ក្នុងដំណើរពិនិត្យវឌ្ឍនភាពការងារដាំដើមមន និងចិញ្ចឹមដង្កូវនាង នៅសិប្បកម្មតម្បាញរបស់ក្រុមហ៊ុនសិប្បករអង្គរ នៅថ្ងៃទី៣-៤ ខែសីហា កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បានមើលឃើញពីភាពរីកចម្រើនយ៉ាងរហ័សនៃសិប្បកម្មតម្បាញសូត្រខ្មែរមួយនេះ។ បើតាមកញ្ញា រចនា បច្ចុប្បន្ន អាទីហ្សង់អង្គរអាចដាំឡើងវិញនូវដំណាំមន ដែលជាចំណីចិញ្ចឹមដង្កូវនាង ។ ជាមួយគ្នានេះ អាទីហ្សង់អង្គរ បានចាប់ផ្ដើមចិញ្ចឹមដង្កូវនាងសម្រាប់ស្រាវសូត្រ ដើម្បីផលិតជាផលិតផលផ្សេងៗ ដែលមានគុណតម្លៃផ្នែកវប្បធម៌ និងតម្លៃបន្ថែមផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ព្រមទាំងផ្ដល់ការងារដល់ពលរដ្ឋនៅក្នុងតំបន់ ភាគច្រើនជាស្ដ្រី។ អាទីសង់អង្គរ ជាកសិដ្ឋានផលិតសូត្រធំមួយក្នុងស្រុកពួក ខេត្តសៀមរាប ដែលចាប់ផ្ដើមសិប្បកម្មតម្បាញ តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៤មក។ ប៉ុន្តែត្រូវផ្អាកដំណើរការប្រមាណ៣ឆ្នាំ ដោយសារវិបត្តិជំងឺឆ្លងកូវីដ-១៩។ រហូត ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ទើបកន្លែងនេះអាចបើកដំណើរការ ច្រវាក់ផលិតកម្មសូត្ររបស់ខ្លួនឡើងវិញ។ អាទីសង់អង្គរ ត្រូវបានគេចាត់ទុកជាកន្លែង ជួយឱ្យសិប្បកម្មតម្បាញខ្មែរធ្វើដោយដៃ នេះមានជីវិតឡើង វិញ ហើយបានជួយដល់ស្ដ្រីនៅតាមជនបទច្រើនរយនាក់ ឱ្យមានការងារធ្វើនៅក្នុងភូមិពួកគេ។ មានការងារក្បែរផ្ទះ និងប្រាក់ខែសមរម្យ អាទីសង់អង្គរ បានបង្កើតសមាជិកនៃគ្រួសារស្ដ្រីទាំងនោះ មានសុខុដុមនីយកម្មក្នុងគ្រួសារ ដោយមិនចាំចំណាកស្រុក និងរស់នៅបែកពីគ្រួសារឡើយ៕ អត្ថបទទាក់ទង កសិដ្ឋានផលិតសូត្រសិប្បករអង្គរ បន្តប្រពៃណីតម្បាញដូនតាឡើងវិញ សិប្បករអង្គរបើកទ្វារឡើងវិញ ក្រោយផ្អាកដំណើរការ៣ឆ្នាំ ដោយសារជំងឺកូវីដ១៩ អាទីសង់អង្គរ ជួយតម្បាញខ្មែរបុរាណឱ្យរស់ឡើងវិញ	អគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្មនៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ សហការជាមួយក្រុមហ៊ុនសិប្បករអង្គរ (អាទីសង់អង្គរ) ដែលមានទីតាំងនៅស្រុកពួក ខេត្តសៀមរាប ស្តារឡើងវិញនូវសិប្បកម្មតម្បាញសូត្រ ដែលជាវប្បធម៌ដ៏ចំណាស់របស់ខ្មែរ។ កិច្ចសហការនេះ ក្រសួងបានផ្ដល់ជាបច្ចេកទេស ពូជដង្កូវនាង និងគ្រាប់ពូជដំណាំមន ផ្សេងៗទៀត។
មុនសមាជជាតិរបស់បក្សប្រជាធិបតេយ្យមិនដល់ ២សប្តាហ៍ លោក កាម៉ាឡា ហារីស បេក្ខជនប្រធានាធិបតីនាំមុខនៅក្នុងបក្សប្រជាធិបតេយ្យ បានបង្ហាញមុខដៃគូរួមដំណើរក្នុងការបោះឆ្នោត ជាលើកដំបូង នៅក្នុងរដ្ឋប្រទាញប្រទង់ Pennsylvania នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា គឺលោក Tim Walz អភិបាលរដ្ឋ Minnesota។ បេក្ខជនរបស់បក្សប្រជាធិបតេយ្យទាំងពីរ នឹងបន្តយុទ្ធនាការរកសំឡេងឆ្នោតរបស់ខ្លួន នៅក្នុងរដ្ឋប្រទាញប្រទង់ផ្សេងទៀតដូចជា រដ្ឋ Wisconsin, រដ្ឋ Michigan, រដ្ឋ Georgia, រដ្ឋ Arizona និងរដ្ឋ Nevada នៅពេលខាងមុខ។ ពីវេទិកាមានមនុស្សចូលរួមប្រមាណ ១ម៉ឺននាក់ នៅក្នុងក្រុង Philadelphia លោក Tim Walz ដែលជាអតីតគ្រូបង្រៀន បានហៅ លោក ដូណាល់ ត្រាំ បេក្ខជនប្រធានាធិបតីរបស់បក្សសាធារណរដ្ឋ ជាបុគ្គលខ្វល់តែពីខ្លួនឯង។ «លោក ដូណាល់ ត្រាំ មើលឃើញពិភពលោកខុសគ្នា។ លោកត្រាំ មិនយល់ពីអាទិភាពនៅក្នុងការងារឡើយ ដោយសារលោករវល់ខ្លាំងពេកក្នុងការខ្វល់តែពីខ្លួនឯង»។ លោក Tim Walz បានប្រាប់អ្នកគាំទ្រខ្លួនបែបនេះ ដោយមានសំឡេងអបអរសាទរ។ បើតាមអ្នកនយោបាយវ័យ ៦០ឆ្នាំរូបនេះ លោក ត្រាំ បានធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចទន់ខ្សោយ ដើម្បីតែប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន, បំពានច្បាប់ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ និងបង្កឱ្យមានការបែកបាក់នៅក្នុងសង្គម។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP។ ការលើកឡើងខាងលើ បានធ្វើឱ្យអ្នកគាំទ្រប្រមាណ ១ម៉ឺននាក់ នៅក្រុង Philadelphia សើច និងទះដៃអបអរសាទរយ៉ាងខ្លាំង។ សម្រាប់លោកស្រី ហារីស ការជ្រើសរើស លោក Walz ជាដៃគូ ដើម្បីជួយបង្រួបបង្រួមប្រទេស និងខិតខំសម្រាប់ប្រជាជនមានឋានៈកណ្តាល។ ចំណែកសំណេរលើបណ្តាញសង្គម X បេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតីរបស់បក្សប្រជាធិបតេយ្យ បានសរសេរថា៖ «វាជាកិត្តិយសនៅក្នុងជីវិតក្នុងការចូលរួមយុទ្ធនាការរបស់លោកស្រីហារីស»។ នៅក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន លោក Walt ជាអភិបាលរដ្ឋ Minnesota នៅអាណត្តិទីពីរ និងធ្លាក់បំពេញការងារនៅសភារយៈពេល ១២ឆ្នាំ។ កន្លងមក លោក Walt បានគាំទ្រលោក បៃឌិន មុនពេលដកខ្លួនចេញពីបេក្ខជនរបស់បក្សប្រជាធិបតេយ្យ ហើយបានបន្តគាំទ្រលោកស្រី ហារីស ជាបេក្ខជនរបស់បក្សថែមទៀត។ ការតែងតាំងលោក Walt អាចជួយលោកស្រី ហារីស ក្នុងការទទួលបានសំឡេងគាំទ្របន្ថែម នៅរដ្ឋប្រទាញប្រទង់ដូចជា រដ្ឋMichigan, រដ្ឋWisconsin និងរដ្ឋ Pennsylvania ដោយសារការបំពេញការងាររយៈពេល ២អាណត្តិនៅរដ្ឋ Minnesota៕	លោក កាម៉ាឡា ហារីស បេក្ខជនប្រធានាធិបតីនាំមុខនៅក្នុងបក្សប្រជាធិបតេយ្យ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា បានជ្រើសលោក Tim Walz អភិបាលរដ្ឋ Minnesota ជាបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតី ដើម្បីប្រជែងជាមួយ លោក ដូណាល់ ត្រាំ បេក្ខជនប្រធានាធិបតី និងលោក J.D. Vance បេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតីរបស់បក្សសាធារណរដ្ឋ។
គិតត្រឹមព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ក្រុមអត្តពលិកអាម៉េរិករកបានមេដាយសរុប៨៦ ក្នុងនោះមេដាយមាស២៤ ប្រាក់៣១ និងសំរឹទ្ធ៣១។ មេដាយមាសដែលអាម៉រិកប្រមូលបានច្រើនគឺកីឡាហែលទឹកចំនួន ៨មេដាយ អត្តពលកម្ម ៥មេដាយ និងកាយសម្ព័ន្ធ ៣មេដាយ។ ចិន នៅតែជាគូប្រជែងដ៏ស្វិតស្វាយរបស់អាម៉េរិក ក្នុងការប្រជែងមេដាយអូឡាំពិក។ ស្ថិតក្នុងលេខរៀងទី២បន្ទាប់ពីអាម៉េរិក អត្តពលិកចិន សម្រេចបានមេដាយ៥៩ហើយ ក្នុងនោះមេដាយមាស២២ ប្រាក់២១ និងសំរឹទ្ធ១៦។ ប្រភេទកីឡាដែលចិនប្រមួលបានមេដាយមាសច្រើន គឺកីឡាលោទទឹក៥មេដាយ បាញ់កាំភ្លើង៥ វាយកូនបាល់លើតុ៣មេដាយ ស្របពេលហែលទឹក វាយសី និងកាយសម្ព័ន្ធ បាន២មេដាយមាសដូចគ្នា។ អូស្ត្រាលី ឡើងទៅឈរលេខ៣បណ្តោះអាសន្នវិញ ដោយទម្លាក់ម្ចាស់ផ្ទះបារាំងទៅលេខ៤។ អូស្ត្រាលី កើនបាន១៤មេដាយមាស ១២មេដាយប្រាក់ និង៩មេដាយសំរឹទ្ធ សរុប៣៥មេដាយ។ ៧មេដាយមាសបានពីកីឡាហែលទឹក និង៣មេដាយមាស រកបានពីកីឡាទូកកាណូ។ បារំាង រកបានមេដាយសរុបបណ្តោះអាសន្នចំនួន៤៨ ក្នុងនោះមាស១៣ ប្រាក់១៦ និងសំរឹទ្ធ១៩។ ហែលទឹក ក៏ក្រុមម្ចាស់ផ្ទះរកបានមេដាយមាសច្រើនដែរ ចំនួន៤ និងយូដូ២មេដាយ។ ចក្រភពអង់គ្លេស ឈរលេខ៥ ដោយរកបានមេដាយមាស១២ ប្រាក់១៥ និងសំរឹទ្ធ១៩ សរុប៤៦មេដាយ។ កីឡាទូក ជាប្រភេទកីឡាដែលចក្រភពអង់គ្លេសរកបានមេដាយមាសច្រើនចំនួន៣មេដាយ។ កូរ៉េខាងត្បូង ដែលស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ៦ រកបានមេដាយមាស១១ ប្រាក់៨ និងសំរឹទ្ធ៧ សរុប២៦។ កូរ៉េខាងត្បូង ប្រមូលមេដាយមាសពីកីឡាបាញ់ព្រួញ រហូតដល់ទៅ៥ និងបាញ់កាំភ្លើងចំនួន៣មេដាយមាស។ ជប៉ុន អ៊ីតាលី ហូឡង់ និងអាល្លឺម៉ង់ ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ប្រទេសរកបានមេដាយមាសច្រើនទាំង១០ Top 10 ដដែល ក្រោយការប្រកួតផ្លូវការ១៤ថ្ងៃ ពោលគឺចាប់ពីថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា៕	អាម៉េរិក បន្តរក្សាចំណាត់លេខ១បណ្តោះអាសន្នក្នុងតារាងមេដាយអូឡាំពិកប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ ដោយនាំមុខគូប្រជែងចិនគ្រប់ប្រភេទមេដាយ។ អូស្ត្រាលី ឡើងទៅឈរលេខ៣ ជំនួសម្ចាស់ផ្ទះបារាំងដែលធ្លាក់ទៅលេខ៤។
រយៈពេល១ខែហើយ ដែលលោក វ៉ាង វិនពីន ក្លាយជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា។ ក្នុងអំឡុងពេលចាប់ផ្ដើមការងារនៅកម្ពុជា ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនថ្មីប្រចាំកម្ពុជារូបនេះ បានជួបសម្ដែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារជាមួយរដ្ឋាភិបាល និងឥស្សរជនធំៗជាច្រើន ដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ចិន។ នៅថ្ងៃទី៦ សីហា លោក វ៉ាង វិនពីន ក៏បានជួបពិភាក្សាការងារជាមួយ សម្ដេច ស ខេង ឧត្តមប្រឹក្សាផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្រ និងជាតំណាងរាស្ត្រនៅមណ្ឌលខេត្តបាត់ដំបង។ ក្នុងជំនួបនោះ ភាគីទាំងពីរ បានលើកឡើងពីការពង្រឹង និងពង្រីកទំនាក់ទំនងជាមួយគ្នា។ រូបភាពហ្វេសប៊ុកសម្ដេច ស ខេង។ សម្ដេច ស ខេង បានកោតសរសើរ និងចាត់ទុកថា៖«ការតែងតាំងលោក វ៉ាង វិនពីន នៅក្នុងតួនាទីនេះ គឺពិតជាបង្ហាញអំពីសារៈសំខាន់ ដែលសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន បានមើលឃើញចំពោះទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងកម្ពុជា»។ លោក វ៉ាង វិនពីន ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា ក៏បានចាត់ទុកសម្ដេច ស ខេង ជាមិត្តភក្ដិចាស់របស់ប្រទេសចិន នៅក្នុងតួនាទីដែលសម្តេច បានបំពេញនៅក្នុងអាណត្តិមុនៗកន្លងមក។ ទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់សម្ដេច ស ខេង បានដកស្រង់សម្ដីឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនថ្មីដូច្នេះ៖«កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ កម្ពុជា-ចិន គឺត្រូវបានបង្កើតឡើង ចាប់ពីថ្នាក់ដឹកនាំជាច្រើនជំនាន់មុនរួចមកហើយ។ មិត្តភាពរវាងប្រទេសទាំងពីរ នៅតែត្រូវបានបន្តពង្រឹងពង្រីកឥតឈប់ឈរ។ រហូតមកដល់ពេលនេះ ទំនាក់ទំនងមិត្តភាពក្លាយទៅជាមិត្តភាពដែកថែបបន្តមកដល់ជំនាន់ក្រោយ»។ រូបភាពហ្វេសប៊ុកសម្ដេច ស ខេង។ នាឱកាសនោះ សម្ដេចក្រឡាហោម បេ្ដជ្ញាខិតខំអស់ពីលទ្ធភាព ដើម្បីពង្រីកទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ ឧត្តមប្រឹក្សាផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្ររូបនេះ ក៏បានអរគុណចំពោះរដ្ឋាភិបាលចិន ដែលតែងជួយគាំទ្រដល់បុព្វហេតុស្ដារ និងអភិវឌ្ឍកម្ពុជា ។ សូមបញ្ជាក់ថា លោក វ៉ាង វិនពីន អតីតអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន ត្រូវបានតែងតាំងជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា ជំនួសលោក Wang Wentian ដែលចប់អាណត្តិ។ លោក វ៉ាង បានបម្រើការជាអ្នកនាំពាក្យទី៣២ នៃក្រសួងការបរទេសចិន ពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០ ដល់ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤។ លោកបានបំពេញបេសកកម្មការទូតអស់ រយៈពេលជាង៣០ឆ្នាំ ជាពិសេសផ្នែកគោលនយោបាយ និងកិច្ចការនៅបណ្តាប្រទេសអាហ្វ្រិក។ លោកក៏ធ្លាប់ធ្វើជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិន ប្រចាំប្រទេសទុយនីស៊ី ផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ សម្ដេច ស ខេង ឧត្តមប្រឹក្សាផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្រ បានចាត់ទុកការតែងតាំងលោក វ៉ាង វិនពីន ក្នុងតួនាទីជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា បង្ហាញអំពីសារៈសំខាន់ នៃទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។ សម្ដេចក្រឡាហោម លើកឡើងបែបនេះ នៅក្នុងជំនួបជាមួយលោក វ៉ាង វិនពីន កាលពីថ្ងៃទី៦ សីហា នាវិមានរដ្ឋសភា។
ចលនាតស៊ូអ៊ីស្លាមរបស់ក្រុមហាម៉ាសបានប្រកាសជ្រើសលោក Yahya Sinwar ជាមេដឹកនាំថ្មីផ្នែកនយោបាយ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសថ្ងៃទី៧ ខែសីហា របស់ក្រុមហាម៉ាស។ ប៉ុន្មាននាទីក្រោយការប្រកាសនេះ កងពលតូចប្រដាប់អាវុធហាម៉ាសដែលជាកងពលតូច Izz ad-Din al-Qassam បានប្រកាសថា ខ្លួនបានបាញ់បង្ហោះគ្រាប់រ៉ុក្កែតជាបន្តបន្ទាប់ពីតំបន់កាហ្សាទៅអុីស្រាអែល។ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្រុមហាម៉ាសបានអះអាងថា ៖«ការជ្រើសរើសលោក Sinwar ជាសារដ៏រឹងមាំមួយផ្ញើរទៅកាន់អុីស្រាអែលថា យើងនឹងបន្តនៅលើផ្លូវនៃការតស៊ូ»។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP។ លោក Sinwar អាយុ ៦១ឆ្នាំមកពីតំបន់ Khan Younis ជាសមាជិកម្នាក់ក្នុងចំណោមសមាជិកក្រុមហាម៉ាស ដែលអុីស្រាអែលចោទប្រកាន់ថាបានគ្រប់គ្រងការវាយប្រហារនៅដើមខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣។ លោកត្រូវបានគេលើកឡើងជាញឹកញាប់ថាជា មនុស្សមិនចេះខ្លាចញញើត។ លោក Sinwar ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយអុីស្រាអែលជាច្រើនដងក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ សម្រាប់ការចូលរួមក្នុងសកម្មភាពតវ៉ាប្រឆាំងនឹងកងកម្លាំងរបស់ប្រទេសដែលគ្រប់គ្រងតំបន់កាហ្សា។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សានៅសកលវិទ្យាល័យ លោក Sinwar បានចូលរួមក្នុងការបង្កើតបណ្តាញអ្នកប្រយុទ្ធប្រឆាំងអុីស្រាអែល។ ក្រុមនេះក្រោយមកបានក្លាយជាកងពលតូច al-Qassam ដែលជាផ្នែកមួយនៃកងប្រដាប់អាវុធរបស់ក្រុមហាម៉ាស។ លោក Sinwar បានក្លាយជាមេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់មួយរូបរបស់ក្រុមហាម៉ាស បន្ទាប់ពីលោក Ahmad Yasin បានបង្កើតក្រុមនៅឆ្នាំ ១៩៨៧។ មួយឆ្នាំក្រោយមក លោក Sinwar ត្រូវបានអ៊ីស្រាអែលចាប់ខ្លួនពីបទសម្លាប់ទាហានអុីស្រាអែលពីរនាក់ និងប៉ាឡេស្ទីនបួននាក់ដែលសង្ស័យថាជាចារកម្ម។ បន្ទាប់ពីជាប់គុក ២៣ឆ្នាំនៅអុីស្រាអែល លោកត្រូវបានដោះលែងនៅឆ្នាំ២០១១ ក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងផ្លាស់ប្តូរអ្នកទោសរវាងភាគីទាំងពីរ។ អំឡុងពេលនោះ លោកបានរៀនភាសHebrew និងសិក្សាពីបញ្ហានយោបាយក្នុងស្រុករបស់អុីស្រាអែល។ លោក Sinwar បានក្លាយជាមេដឹកនាំថ្មីរបស់ក្រុមហាម៉ាសជិតមួយសប្តាហ៍បន្ទាប់ពីអ្នកស្នងតំណែងមុនរបស់លោកគឺ Ismail Haniyeh ត្រូវបានធ្វើឃាតនៅទីក្រុងតេហេរ៉ង់ ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់។ ការធ្វើឃាតបានបង្កើនភាពតានតឹងនៅមជ្ឈិមបូព៌ា នៅពេលដែលអ៊ីរ៉ង់ និងក្រុមហាម៉ាសបានចោទប្រកាន់អុីស្រាអែលថា ជាអ្នកនៅពីក្រោយឧប្បត្តិហេតុនេះ ហើយបានប្តេជ្ញាសងសឹក។ អុីស្រាអែលមិនបានបញ្ជាក់ ឬបដិសេធព័ត៌មាននេះទេ។ យ៉ាងណាមិញ អុីស្រាអែលគំរាមកំហែងថានឹងកម្ទេចមេដឹកនាំថ្មីរបស់ក្រុមហាម៉ាស។ លោក Israel Katz រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអុីស្រាអែលបានបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គម X នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហាថា ៖« ការតែងតាំងមេភេរវករ Yahya Sinwar ជាមេដឹកនាំថ្មីនៃក្រុមហាម៉ាស ជំនួសលោក Ismail Haniyeh នៅតែជាហេតុផលដ៏គួរឱ្យទាក់ទាញមួយផ្សេងទៀតដើម្បីលុបបំបាត់គាត់យ៉ាងឆាប់រហ័ស និងលុបបំបាត់អង្គការដ៏អាក្រក់នេះចេញពីផែនដី»។ ការវាយប្រហារនៅដើមខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ដោយក្រុមហាម៉ាសបានសម្លាប់មនុស្សជិត ១២០០នាក់នៅអុីស្រាអែល។ បន្ទាប់មកអុីស្រាអែលបានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការសងសឹកប្រឆាំងនឹងតំបន់កាហ្សាដោយបានសម្លាប់មនុស្សជាង ៣៩៦០០នាក់ និងរបួសជាង ៩១០០០នាក់៕ អត្ថបទទាក់ទង មេដឹកនាំក្រុមហាម៉ាស ត្រូវបានសម្លាប់នៅអុីរ៉ង់	ក្រុមហាម៉ាសបានតែងតាំងលោក Yahya Sinwar ដែលជាមេដឹកនាំក្រុមនៅតំបន់កាហ្សាជាមេដឹកនាំនយោបាយថ្មីរបស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីមេដឹកនាំមុនត្រូវបានធ្វើឃាត។ យ៉ាងណាមិញ អុីស្រាអែលគំរាមថានឹងកម្ទេចមេដឹកនាំថ្មីនេះ។
កីឡាការិនី Khelif បន្តធ្វើបានល្អ ក្នុងវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ដោយបានផ្តួលកីឡាការិនីថៃ Janjaem Suwannaphseng ក្នុងលទ្ធផលពិន្ទុ ៥ទល់នឹង សូន្យ លើប្រភេទទម្ងន់៦៦គីឡូក្រាម។ កីឡាការិនី Suwannaphseng ទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធ។ ជ័យជម្នះរបស់ Khelif ទទួលបានការសាទរយ៉ាងខ្លាំង ពីអ្នកគាំទ្រអាល់ហ្សេរីជាច្រើននាក់ ដែលទស្សនាការប្រកួតក្នុងទីលានប្រកួត Philippe Chatrier។ អ្នកគាំទ្រ គ្នាស្រែកហ៊ោអបអរសាទរ ខ្លះទៀតក្រវីទង់ជាតិតំណាងប្រទេសផង នៅពេលគណៈកម្មាធិការ ប្រកាសពីជ័យជម្នះរបស់កីឡាការិនីរូបនេះ។ ក្នុងកីឡាអូឡាំពិកប៉ារីស កីឡាការិនី Khelif ដែលជាម្ចាស់មេដាយប្រាក់ នៅការប្រកួតជ្រើសរើសជើងឯកពិភពលោកឆ្នាំ២០២២ និងកីឡាការិនីតៃវ៉ាន់ Lin Yu-Ting បានទាក់ទាញចំណាប់យ៉ាងខ្លាំងពីសាធារណជន។ កីឡាការិនីទាំង២រូប បានរងការចោទប្រកាន់ពីសមាគមប្រដាល់អន្តរជាតិ (IBA) ថាពួកគេ ធ្វើតេស្តយេនឌ័រ រកឃើញកោសិកាក្រូម៉ូសូមដូចទៅនឹងបុរស។ ប៉ុន្តែគណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកអន្តរជាតិ (IOC) អះអាងថា កីឡាការិនីទាំង២ បានបំពេញលក្ខណៈសិទ្ធិការប្រកួតគ្រប់គ្រាន់។ តែយ៉ាងណាក៏ដោ រឿងរ៉ាវយេនឌ័រ របស់កីឡាការិនីទាំង ២រូប ត្រូវបានសារព័ត៌មានជាច្រើនលើពិភពលោក ចុះផ្សាយ ហើយអ្នកទស្សនាកីឡាអូឡាំពិកជុំវិញពិភពលោកបាននាំគ្នា យករឿងរ៉ាវនេះ មកជជែកវែកញែក ជាពិសេសនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គម។ កន្លងមក សមាគមប្រដាល់អន្តរជាតិ(IBA) បានអះអាងថា កីឡាការិនីទាំង២រូប បានបរាជ័យ ក្នុងការធ្វើតេស្តត្រួតពិនិត្យលើសិទ្ធិយេនឌ័រ ហើយនៅការប្រកួតជ្រើសរើសជើង ឯកពិភពលោកឆ្នាំ២០២៣ ពួកគេ ត្រូវបានដកសិទ្ធិចេញពីការប្រកួត។ ស្ថាប័ន IBA ក៏ធ្លាប់ទទូចដែរថា អ្នកទាំង២ មិនអាចប្រកួតប្រជែង ក្នុងកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសបានឡើយ ។ រឿងរ៉ាវរបស់កីឡាការិនីប្រដាល់ទាំង ២ ក៏បានធ្លាក់ដល់ដៃស្ថាប័ន IOC។ នៅក្នុងដំណោះស្រាយ ប្រធាន IOC លោក Thomas Bach បានចេញមុខការពារទៅលើកីឡាការិនីទាំង ២ ឱ្យបន្តការប្រកួត ប្រសិនបើពួកគេបន្តប្រកួតឈ្នះ។ គួររំលឹកថា នៅក្នុងការប្រកួតអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ២០២៤ IOC បានប្រើប្រាស់ច្បាប់ការប្រកួត ស្រដៀងទៅនឹងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិក កាលពីឆ្នាំ២០១៦ និង២០២១ ដោយក្នុងចំណោមច្បាប់ទាំងនោះ គ្មានច្បាប់ដែលតម្រូវឱ្យធ្វើតេស្ត ទៅលើយេនឌ័រនោះឡើយ៕ អត្ថបទទាក់ទង IOC ឱ្យកីឡាការិនីប្រដាល់២រូប ដែលមានបញ្ហាយេនឌ័រ បន្តប្រជែងមេដាយអូឡាំពិកប៉ារីស	កីឡាការិនីប្រដាល់អាល់ហ្សេរី Imane Khelif ដែលមានបញ្ហាយេនឌ័រ ក្នុងការប្រកួតអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសបានឡើងដល់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រដណ្តើមមេដាយ មាស ក្រោយផ្តួលកីឡាការិនីថៃ Janjaem Suwannapheng ។
អត្តពលិក៥៣នាក់ ត្រូវប្រកួតប្រជែងគ្នា តាមរយៈការបែងចែកជា ៦ក្រុម (Heat) ដោយក្នុង Heat នីមួយៗ មានកីឡាករ៩នាក់។ ឈុន ប៊ុនថន ស្ថិតក្នុង Heat 5 ជាមួយកីឡាករមកពី បារាំង, អង់គ្លេស, អាហ្វ្រិកខាងត្បូង, កេនយ៉ា, ប៉ូឡូញ, ហ្សាម៉ៃអ៊ីក, វេណេស៊ុយអេឡា និងន័រវេស។ អ្វីដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់នោះ Heat 5 មានកីឡាករកំពូលៗលំដាប់ពិភពលោក ចំនួន២នាក់ រួមមាន កីឡាករអង់គ្លេស Ben Pattison លំដាប់លេខ៥ និងកីឡាករកេនយ៉ា Wyclife Kinyamal លំដាប់លេខ៦។ កីឡាករកេនយ៉ា Emmanuel Wanyonyi លំដាប់លេខ១ពិភពលោក ស្ថិតក្នុង Heat 3 រីឯកីឡាករកាណាដា Marco Arop លេខ២ពិភពលោក ស្ថិតក្នុង Heat 1។ ក្នុងវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រនេះ អត្តពលិក៣រូបដែលបញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់ល្អជាងគេតាម Heat នីមួយបានទៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ខណៈចំណាត់ថ្នាក់បន្តបន្ទាប់ ត្រូវបន្តទៅវគ្គជម្រុះ។ ដោយឡែក អត្តពលិកដែលមិនបានបញ្ចប់ទី ឬ មិនបានចាប់ផ្តើម និងហេតុផលផ្សេង ត្រូវបញ្ចប់ត្រឹមវគ្គបែងចែកក្រុម Heat ប៉ុណ្ណោះ។ កម្ពុជាចូលរួមប្រកួតក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកលើកដំបូងនៅឆ្នាំ១៩៥៦ នាក្រុងមែលប៊ន ប្រទេសអូស្ត្រាលី ហើយចាប់ផ្តើមប្រកួតក្នុងប្រភេទ កីឡាអត្តពលកម្មនៅឆ្នាំ១៩៧២ នាក្រុងមុយនិច ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់។ ចំណែកវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រ កម្ពុជាមានប្រវត្តិប្រកួតប្រជែង តែមួយលើកប៉ុណ្ណោះ គឺកាលពីឆ្នាំ២០១២ នាកីឡាអូឡាំពិកក្រុងឡុងដ៍ ដោយនៅកាលណោះ កីឡាករ គៀង សាម៉ន សម្រេចបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៥.២៦។ ឈុន ប៊ុនថង ដែលជាអ្នកកាន់ទង់កម្ពុជាក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ២០២៤នេះ គឺជាម្ចាស់កំណត់ត្រាថ្នាក់ជាតិរបស់កម្ពុជា និងជាម្ចាស់ប្រវត្តិសាស្ត្រក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រ។ កាលពីព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមឆ្នាំ២០២៣ ប៊ុនថន បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ក្នុង Heat នាការប្រកួតវគ្គដំបូងជាមួយនឹងថិរវេលា ១:៥២.១៧។ នៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ ប៊ុនថន បានសាងប្រវត្តិសាស្ត្រសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងនាមជាម្ចាស់ផ្ទះកីឡាស៊ីហ្គេមលើកដំបូងបំផុត ដោយទទួលបានមេដាយមាសក្នុងថិរវេលា ១:៥២.៩១។ នាការប្រកួតកីឡាអត្តពលកម្មជើងឯកអាស៊ី (Asian Athletics Championship) ឆ្នាំ២០២៣ នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ប៊ុនថន បានក្លាយជាម្ចាស់កំណត់ត្រាថ្នាក់ជាតិរបស់កម្ពុជា សម្រាប់វិញ្ញាសារត់ចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រជាមួយនឹងថិរវេលា ១:៥០.០៩ ។ កីឡាករកេនយ៉ា David Rudisha គឺជាម្ចាស់កំណត់ត្រាទាំងអូឡាំពិក និងពិភពលោក ជាមួយនឹងថិរវេលា ១:៤០.៩១ ដែលកីឡាកររូបនេះសម្រេច បានកាលពីព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកក្រុងឡុងដ៍៕	ម្ចាស់មេដាយមាសស៊ីហ្គេម ឈុន ប៊ុនថន ជាអត្តពលិកចុងក្រោយរបស់កម្ពុជា ដែលត្រូវប្រកួតប្រជែងក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកក្រុងប៉ារីស។ អត្តពលិកឆ្នើមលើវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្ររបស់កម្ពុជារូបនេះ ត្រូវប្រជែងជាមួយអត្តពលិក៥២រូបផ្សេងទៀត នៅកីឡដ្ឋាន Stade de France ដែលចាប់ផ្តើមពីម៉ោង៤ និង៥៥នាទី (ម៉ោងនៅកម្ពុជា) នាល្ងាចថ្ងៃទី៧ ខែសីហា នេះ។
កញ្ចប់មូលនិធិអឺរ៉ុបទំហំ ៤,៥ ពាន់លានដុល្លារ ត្រូវបានផ្តល់ជូនជាទម្រង់ប្រាក់កម្ចី និងជំនួយ បន្ទាប់ពីអ៊ុយក្រែនបំពេញលក្ខខណ្ឌគ្រប់គ្រាន់លើវិស័យមួយចំនួនដូចជា ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈ អភិបាលកិច្ចនៃសហគ្រាសរដ្ឋ បរិយាកាសអាជីវកម្ម ថាមពល និងការត្រួតពិនិត្យបទប្បញ្ញត្តិបំផ្លាញមីន។ មូលនិធិ ៥០ពាន់លានអឺរ៉ូសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៤-២០២៧ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលសហភាពអឺរ៉ុបអនុម័ត កាលពីខែមីនា។ រហូតមកដល់ពេលនេះ អ៊ុយក្រែនបានទទួលចំណងហិរញ្ញប្បទានចំនួន ៦ពាន់លានអឺរ៉ូ និង ១,៩ពាន់លានអឺរ៉ូដែលជាហិរញ្ញប្បទានពីមុនមូលនិធិខាងលើ។ សហភាពអឺរ៉ុបជាម្ចាស់ជំនួយដ៏សំខាន់គាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដល់អ៊ុយក្រែនដោយបានផ្តល់ ៣៧ពាន់លានអឺរ៉ូ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ បច្ចុប្បន្នអាម៉េរិក ជាម្ចាស់ជំនួយដ៏ធំបំផុតដែលមានទឹកប្រាក់ប្រហែល ៧៥ពាន់លានអឺរ៉ូ និងជំនួយផ្នែកយោធាជាង ៥១ពាន់លានអឺរ៉ូ។ កន្លងមក ហុងគ្រីបានរារាំងការផ្តល់ប្រាក់ជំនួយចំនួន៣ដង ដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ដែលមានតម្លៃ ៥០០លានអឺរ៉ូ ក្រោមមូលនិធិ European Peace Facility (EFF) ក៏ដូចជា ៥ពាន់លានអឺរ៉ូដែលបែងចែកទៅឱ្យមូលនិធិគាំទ្រអ៊ុយក្រែនដោយ EFF ។ រដ្ឋាភិបាលទីក្រុង ប៊ុយដាប៉ែស បានយល់ព្រមលើការផ្តល់សាច់ប្រាក់ដល់មូលនិធិគាំទ្រអ៊ុយក្រែនកាលពីខែមីនា ប៉ុន្តែបច្ចប្បន្នបដិសេធមិនចុះហត្ថលេខាលើឯកសារដើម្បីផ្តល់ជំនួយនោះទេ។ កាលពីខែកក្កដា ហុងគ្រីបានរារាំងសហភាពអឺរ៉ុបពីការសងប្រាក់វិញដល់រដ្ឋសមាជិកដែលផ្តល់ជំនួយសព្វាវុធដល់អ៊ុយក្រែន រហូតដល់ទីក្រុងកៀវ បានលុបចោលការហាមឃាត់ការដឹកជញ្ជូនប្រេងរបស់ខ្លួនលើក្រុមហ៊ុនថាមពលរុស្ស៊ី Lukoil ៕	សហភាពអឺរ៉ុប នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា បានអនុម័តលើកញ្ចប់ថវិកា ដល់អ៊ុយក្រែនចំនួន ៤,៥៨ ពាន់លានដុល្លារ ដែលជាផ្នែកនៃទំហំថវិកា ៥០ពាន់លានអឺរ៉ូ ដែលសហភាពអឺរ៉ុបបានសន្យាផ្តល់ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ទីក្រុងកៀវចន្លោះឆ្នាំ២០២៤-២០២៧។
1. ក្រោយពេលដែលអ្នកសម្រាលកូនរួច អ្នកមិនគួរព្រោះតែគិតថាទឹកដោះមិនគ្រប់ ហើយឲ្យកូនបៅទឹកដោះគោម្សៅមុនទេ ព្រោះអាចធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សុខភាពកូនជាខ្លាំង។ ដូចនេះ អ្នកគួរតែព្យាយាមឲ្យកូនបៅទឹកដោះអ្នក ព្រោះទារកដែលទើបតែកើតមក ក្រពះនៅមិនទានដាក់បានច្រើនឡើយ មានន័យថា ទឹកដោះអ្នកគ្រាន់នឹងឲ្យគេឆ្អែតហើយ។ 2. នៅពេលដែលអ្នកបំបៅទឹកដោះដល់កូន អ្នកមិនគួរច្របាច់ទឹកដោះដំបូងចេញនោះទេ ព្រោះវាសម្បូរទៅដោយប្រូតេអ៊ីនដែលល្អចំពោះសុខភាពកូនជាខ្លាំង។ ប្រសិនជាអ្នកច្របាច់ចោល រាងកាយកូននឹងខ្វះជាតិទឹកយ៉ាងខ្លាំង។ ដូចនេះ អ្នកគួរតែប្រយ័ត្នឲ្យបានខ្ពស់។ 3. អ្នកមិនគួរយកដៃច្របាច់ដោះអ្នក ហើយញុកឲ្យកូនបៅនោះទេ ដោយអ្នកគួរតែប្រើដៃមេ និងដៃចង្អុរ ហើយធ្វើជាទម្រង់អក្សរC ដោយទ្រសុដន់អ្នកឡើងមក ដើម្បីឲ្យកូនបៅ ទើបជាសកម្មភាពត្រឹមត្រូវក្នុងការបំបៅទឹកដោះកូន។ 4. អ្នកមិនគួរតែងតែដាស់កូនឲ្យក្រោកមកបៅទេ ព្រោះអាចធ្វើឲ្យកូនឆ្អែតខ្លាំង។ ដូចនេះ អ្នកអាចចឲ្យកូនបៅតាមសម្រួល ដោយមិនគួរបង្ខំគេនោះទេ ទើបមិនប៉ះពាល់ដល់សុខភាពកូនបាន៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ប្រសិនជាអ្នកមិនចង់ឲ្យសុខភាពកូនកើតមានបញ្ហា នៅពេលដែលអ្នកបំបៅទឹកដោះអ្នកដល់កូន អ្នកគួរតែចៀសពីរឿង៤ខាងក្រោមនេះ។ តើមានអ្វីខ្លះទៅ?
តាមរយៈវីដេអូជាង២នាទី រំលេចចំណងជើង «កុំឱ្យមានស្នងការរងក្នុងស្នងការរង» ដែលបានបង្ហោះលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់លោក ស សុខា ។ វីដេអូនេះ មានអ្នកទស្សនាជាងកន្លះលានដង ក្នុងរយៈពេល១៧ម៉ោង។ ក្នុងវីដេអូខ្លីនេះ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ស សុខា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ ចង់ឱ្យស្នងការដ្ឋាននគរបាលនីមួយៗ ពង្រឹងតួនាទីភារកិច្ច ដោយបែងចែកការងារឱ្យច្បាស់លាស់ និងមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការអនុវត្តការងារ។ រូបភាពពីហ្វេសប៊ុកលោក ស សុខា។ ក្នុងពិធីសំណេះសំណាល និងលើកទឹកចិត្តដល់រដ្ឋបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ កាលពីថ្ងៃទី២ សីហា លោក ស សុខា បញ្ជាឱ្យពិនិត្យឡើងវិញ ចំពោះការបែងចែកតួនាទីភារកិច្ចរបស់ស្នងការ និងស្នងការរង។ ថ្លែងក្នុងលក្ខខណ្ឌមិនបញ្ចេញឈ្មោះខេត្តនោះ លោក ស សុខា បានលើកឡើងយ៉ាងដូច្នេះ៖ «កន្លងទៅនៅខេត្តមួយ មានស្នងការដឹកនាំការងារទូទៅ បន្ទាប់មកមានស្នងការរង ដូចស្នងការរងប្រចាំការ។ ស្នងការរងផ្សេងទៀតត្រូវរាយការណ៍ទៅគាត់[ស្នងការរង] ហើយមានតែស្នងការរងមួយនោះទេ ដែលមានសិទ្ធិទៅរាយការណ៍ការងារទូទៅ ឱ្យស្នងការ។ ខ្ញុំថា បើធ្វើតែរបៀបនេះ ងាប់ហ្មង។»។ រដ្ឋមន្រ្តីមហាផ្ទៃ នីតិកាលទី៧ ហួសចិត្តចំពោះការដឹកនាំការងាររបៀបនេះ ដែលមានលក្ខណៈបង្កើតស្នងការរង ក្នុងស្នងការរង។ «ស្នងការរង មានសិទ្ធិស្មើគ្នា។ អស់ពេលជិត១អាណត្តិហើយ ទើបបានដឹង។»។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី បន្តដូច្នេះ មុនអះអាងថា បញ្ហានេះ ក្រសួងបានដោះស្រាយ និងលុបបំបាត់រួចហើយ។ រូបភាពពីហ្វេសប៊ុកលោក ស សុខា។ តាមរយៈវីដេអូនោះ លោក ស សុខា មិនចង់ឃើញស្នងការខេត្តដទៃ ដឹកនាំការងាររបៀបនេះឡើយ។ រដ្ឋមន្រ្តីមហាផ្ទៃ និយាយថា៖«បើស្នងការធុញនឹងការទទួលព័ត៌មាន ក្នុងការដោះស្រាយ។ ឈប់ធ្វើស្នងការ ទៅធ្វើស្រែចម្ការទៅ វាស្រួលជាង។ អត់មាននរណាមករករឿងយើង។ បើយើងធ្វើមេគេហើយ យើងមិនទទួលខុសត្រូវ យើងមានតែដូរការងារ។»។ លោក ស សុខា សង្កត់ធ្ងន់ថា ការបែងចែកការងារ និងភារកិច្ចច្បាស់លាស់ ពិតជាមានសារៈសំខាន់។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ក៏បានមើលឃើញពីការធ្វើការងារជាន់គ្នា ទាំងនៅថ្នាក់ជាតិ ថ្នាក់ក្រោមជាតិ ដែលត្រូវដោះស្រាយឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការបំពេញការងារផងដែរ៕	តាមរយៈវីដេអូខ្លីបង្ហោះលើហ្វេសប៊ុក លោក ស សុខា បានបង្ហាញការហួសចិត្តចំពោះការអនុវត្តតួនាទីភារកិច្ចរបស់ស្នងការរង នៅស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តមួយ។ រដ្ឋមន្រ្តីមហាផ្ទៃរូបនេះ មិនចង់ឃើញស្នងការរង ដើរតួនាទីលើសស្នងការរងដទៃ ដែលចាំតែរាយការណ៍ទៅស្នងការ។
តទៅនេះសូមលោកអ្នកនាងទស្សនាវីដេអូដូចខាងក្រោម៖ កម្មវិធីនេះរៀបចំឡើងក្នុងគោលបំណងបង្ហាញ និងជំរុញពីផលិតផលទេសចរណ៍សក្ដានុពលក្នុងខេត្តសៀមរាប ទៅកាន់សាធារណជន។ កិច្ចពិភាក្សាក្នុងកម្មវិធី នឹងផ្សព្វផ្សាយនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសារព័ត៌មានថ្មីៗ និងCambodianess។ កម្មវិធីនេះ រៀបចំឡើងក្រោមកិច្ចសហការ រវាងសមាគមទេសចរណ៍សៀមរាប, សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ, Cambodianess និងរដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប និងមានការគាំទ្រពី ភោជនីយដ្ឋាន ម៉ែឌី, សណ្ឋាគារ Memoire Hotels and Resort, សហព័ន្ធទេសចរណ៍កម្ពុជា, សួនកម្សាន្ត Angkor Wildlife and Aquarium, ផ្សារទំនើប Angkor Market, ភោជនីយដ្ឋាន Fellini Italian Restaurant, សុខៈស្ប៉ា រីវើសាយ និងសុខៈរីវើ-ឡោញ៕	សៀមរាប៖ អ្នកជំនាញផ្នែកទេសចរណ៍, បុរាណវិទ្យា, កសិកម្ម និងម្ហូបអាហារ នឹងមកជួបគ្នានៅលើទឹកដីអង្គរ ក្រុងសៀមរាប ក្នុងកម្មវិធីជជែកពិភាក្សាជាភាសាអង់គ្លេស ស្តីពី «រតនសម្បត្តិខេត្តសៀមរាប» ឬ «The Gems of Siem Reap» ចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ដល់ថ្ងៃទី២២សីហា ឆ្នាំ២០២៤។
សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរួមរបស់ក្រសួងទាំងពីរ នាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា បានបញ្ជាក់ថា ការដាក់ QR Code ស្តង់ដាដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បានតាមថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh នេះ គឺដើម្បីជំរុញការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលឱ្យបានទូលំទូលាយក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈ ឱ្យកាន់តែមានភាពងាយស្រួល ល្អប្រសើរ និងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់។ ក្រសួងបានបញ្ជាក់ថា ៖ « ការដាក់ QR Code ស្តង់ដា នេះ នឹងផ្តល់ភាពងាយស្រួលដល់ធុរជន និងសាធារណជនទាំងអស់អាចផ្ទៀងផ្ទាត់បញ្ជាក់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារ ដោយគ្រាន់តែប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនថតរបស់ឧបករណ៍ឆ្លាតវៃក្នុងការស្កេន QR Code តែប៉ុណ្ណោះ»។ ការប្រើប្រាស់នូវបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលនេះ គឺស្របតាមក្របខណ្ឌគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមឌីជីថលកម្ពុជា ២០២១-២០៣៥ គោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលកម្ពុជា ២០២២-២០៣៥ និងមុំទី១ នៃបញ្ចកោណទី៥ របស់យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ របស់រដ្ឋាភិបាល។ ផ្អែកតាមមាត្រា៦ នៃអនុក្រឹត្យលេខ៥២ អនក្រ.បក ចុះថ្ងៃទី៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ស្ដីពីការដាក់ឱ្យប្រើថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh ឯកសារដែលដាក់បញ្ចូល QR Code ស្តង់ដា គឺអាចប្រើជាផ្លូវការបាន ដោយមិនតម្រូវឱ្យមានការធ្វើនីត្យានុកូលកម្ម លើឯកសារថតចម្លងក្នុងទម្រង់ជាក្រដាសឡើយ។ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh គឺជាថ្នាលរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែលត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើក្នុងគោលបំណងលុបបំបាត់ការក្លែងបន្លំឯកសារ ផ្ដល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារ ផ្តល់ទំនុកចិត្ត ចំណេញពេលវេលា និងកាត់បន្ថយចំណាយនានា ព្រមទាំងជំរុញការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថល ស្របតាមឧត្តមានុវត្តជាអន្តរជាតិ។ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍បានអះអាងថា ការផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារនៅលើថ្នាលនេះ ត្រូវធ្វើឡើងតាមរយៈការដាក់បញ្ចូល QR Code ស្តង់ដាដោយប្រើបច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន (Blockchain) ដែលមានសុវត្ថិភាពខ្ពស់នៅលើសន្លឹកនៃឯកសារនីមួយៗ។ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល! ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម និងអធិការកិច្ច ប្រើថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ លោកស្រី ចម និម្មល រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មបានចុះអនុស្សរណៈយោគយល់ស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh ការរៀបចំប្រព័ន្ធតភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត និងការរៀបចំវគ្គបណ្តុះបណ្តាលជំនាញឌីជីថលដល់មន្ត្រី ជាមួយ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍។ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នឹងជួយគាំទ្រដល់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មក្នុងការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថលផ្ទៃក្នុង ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ២០២២-២០៣៥។ លោកស្រីរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានលើកឡើងថា ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh បានឆ្លើយតបចំគោលដៅនៃតម្រូវការជាក់ស្តែង ក្នុងការលុបបំបាត់ការក្លែងក្លាយឯកសារ, ផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវ នៃឯកសារ។ ជាពិសេស ជំរុញការធ្វើបបរិវត្តកម្មឌីជីថល ក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈ។ លោកស្រី ចម និម្មល បានបញ្ជាក់ថា ៖ «ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារនេះ នឹងបង្កើនជំនឿទុកចិត្តបន្ថែមទៀត ពីសាធារណជន ដែលជាពាណិជ្ជករ អាជីវករ ធុរជន និងសាធារណជនជាតិ និងអន្តរជាតិ មកលើប្រសិទ្ធភាពនៃការផ្តល់សេវាសាធារណៈរបស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម»៕	ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ប្រកាសដាក់ QR Code ស្តង់ដាដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បានតាម ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh លើវិញ្ញាបនបត្របញ្ជាក់ការចុះឈ្មោះក្នុងបញ្ជីពាណិជ្ជកម្ម (Certificate of Incorporation)។ លក្ខណៈបច្ចេកទេសនៃការដាក់ QR Code ស្តង់ដា នេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍។
ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាហាប់គីដូជើងឯកពិភពលោក នៅប្រទេសថៃ កាលពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា អត្ដពលិកកម្ពុជា ដណ្ដើមបានមេដាយសរុប៤០ ក្នុងមាស១២ ប្រាក់១៣ និងសំរឹទ្ធ១៥។ លទ្ធផលនេះ លើសពីការរំពឹងទុករបស់ លោក គង់ ចាន់ធីណា។ មុនពេលប្រកួត អគ្គលេខាធិការរូបនេះ គ្រាន់តែរំពឹងថា អាចដណ្ដើមបានមេដាយមាស១-២ប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្ដែអត្ដពលិកកម្ពុជា ដណ្ដើមបានរហូត៤០មេដាយ។ ចំនួនមេដាយសរុប៤០នេះ បានជួយកម្ពុជា បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ចំណោមប្រទេសចូលរួមទាំង១២ ដោយតាមពីក្រោយម្ចាស់ផ្ទះថៃ ដែលរកបានមេដាយសរុបច្រើនជាងគេ ចំនួន៥៦មេដាយ ក្នុងនោះមាស៣៦ ប្រាក់១៧ និងសំរឹទ្ធ៣។ បើតាមការអះអាងរបស់លោក ធីណា ប្រទេសចូលរួមប្រកួត បានសរសើរពីសមត្ថភាពកីឡាករ-កីឡាការិនីកម្ពុជា ដែលមានវ័យក្មេង អាយុក្រោម១៨ឆ្នាំ ប៉ុន្ដែសមត្ថភាពខ្លាំង។ ដោយឡែក ប្រទេសដែលកីឡាករ-កីឡាការិនីមានកម្រិតប្រកួតប្រជែង និងមានសមត្ថភាពខ្លាំង ប្រហាក់ប្រហែលកម្ពុជា គឺជាម្ចាស់ផ្ទះថៃ។ «ចំពោះលទ្ធផល នៃការចូលរួមរបស់កីឡាករកម្ពុជា យើងឃើញថាលើសពីការរំពឹងទុក គឺជោគជ័យច្រើន។ ពីដំបូង យើងគ្រាន់តែសង្ឃឹមថា ឲ្យតែបានមេដាយមាស ២-៣ គឺយើងគ្រាន់បើហើយ ប៉ុន្ដែដល់តែពេលភាពជាក់ស្ដែង ក្នុងការប្រកួតនៅលើបច្ចេកទេសខ្លះ គឺយើងនៅលើគេដែរ។ ក្នុងចំណោម ១២ប្រទេសនេះ យើងជួបការលំបាកតែជាមួយម្ចាស់ផ្ទះទេ។ ប្រទេសនីមួយៗ សរសើរពីកម្ពុជាយើង មានក្មេងតូចៗ នៅក្នុងការប្រកួត ពួកគេទទួលបានលទ្ធផលល្អ។»។ លោក ធីណា បាននិយាយប្រាប់ដូច្នេះ។ នេះ ជាលើកដំបូង ដែលកីឡាករ-កីឡាការិនីកម្ពុជា ចូលរួមប្រកួតក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ជើងឯកពិភពលោក កីឡាហាប់គីដូ។ លោក គង់ ចាន់ធីណា ធ្លាប់បារម្ភចំពោះការត្រៀមខ្លួន ចូលរួមប្រកួតរបស់កីឡាករ -កីឡាការិនីកម្ពុជា ដោយសារតែមិនមានបទពិសោធន៍លើឆាកអន្ដរជាតិពីមុនមក។ អគ្គលេខាធិការរូបនេះ តាំងចិត្តថា នឹងត្រៀមខ្លួនឲ្យបានល្អជាងនេះ សម្រាប់ចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ក្រោយៗទៀត។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាហាប់គីដូជើងឯកពិភពលោក (World I.H.F Hakido Championships) ត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា ដោយមាន១២ប្រទេសចូលរួម ក្នុងនោះមានថៃជាម្ចាស់ផ្ទះ កម្ពុជា អូស្ដ្រាលី កូឡុំប៊ី អាល្លឺម៉ង់ ឥណ្ឌា អ៊ីរ៉ង ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា នេប៉ាល់ និងសហរដ្ឋអាម៉េរិក។ សហព័ន្ធកីឡាហាប់គីដូកម្ពុជា បានបញ្ជូនប្រតិភូកីឡាសរុប ២៣នាក់ ក្នុងនោះកីឡាករ ១១នាក់ កីឡាការិនី ៨នាក់ ប្រតិភូដឹកនាំ និងគ្រូបង្វឹកចំនួន៤នាក់ ចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះ កាលពីថ្ងៃទី១-៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅប្រទេសថៃ៕	លោក គង់ ចាន់ធីណា អគ្គលេខាធិការសហព័ន្ធកីឡាហាប់គីដូកម្ពុជា ចាត់ទុកម្ចាស់ផ្ទះថៃ ជាឧបសគ្គធំរបស់កីឡាករ កីឡាការិនីកម្ពុជា ក្នុងចំណោមប្រទេសទាំង១២ ដែលចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ជើងឯកហាប់គីដូ World I.H.F Hakido Championships ឆ្នាំ២០២៤។
លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានជួបពិភាក្សាការងារជាមួយ លោក Vomic Nur Shah, ប្រធានស្ថាប័នហិរញ្ញប្បទាននាំចេញចក្រភពអង់គ្លេស អំពីកាលានុវត្តភាពនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្រោមក្របខណ្ឌហិរញ្ញប្បទាននាំចេញ តាមរយៈទីភ្នាក់ងារហិរញ្ញប្បទាននាំចេញ (Export Credit Agency-ECA) ចក្រភពអង់គ្លេស ដើម្បីធ្វើហិរញ្ញប្បទានលើគម្រោង ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសេវាសាធារណៈ។ ជំនួបទ្វេភាគីនេះត្រូវបានធ្វើឡើង នៅទីស្តីការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច នាថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។ ហិរញ្ញប្បទាននាំចេញ ជាផ្នែកមួយនៃហិរញ្ញប្បទានពាណិជ្ជកម្ម(ហិរញ្ញប្បទាននាំចេញ-នាំចូល) ដែលមានទម្រង់នៃហិរញ្ញវត្ថុលើទុនបង្វិលរយៈពេលខ្លី ដោយអាចឱ្យអ្នកនាំចូល និងអ្នកនាំចេញ ផ្ដល់ហិរញ្ញវត្ថុដល់ពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួនតាមការធ្វើប្រតិបត្តិការអ្វីមួយ។ ប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មនីមួយៗត្រូវមានឯកសារពាណិជ្ជកម្មសមស្របជាភ័ស្តុតាង។ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ។ រូបថត៖ MEF នៅចំពោះមុខប្រធានស្ថាប័នហិរញ្ញប្បទាននាំចេញចក្រភពអង់គ្លេស លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន បានបង្ហាញស្ថានភាពទូទៅនៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ការបន្តស្ថិរភាពម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចស្របតាមការងើបឡើងវិញនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច រួមទាំងយុទ្ធសាស្ត្រ-វិធានការកំណែទម្រង់ថ្មីជាបន្តបន្ទាប់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ការធ្វើពិពិធកម្មប្រភពហិរញ្ញប្បទានសម្រាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសាធារណៈ និងសេវាកម្មសាធារណៈជាដើម។ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន បានបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលដាក់ចេញនូវវិធានការទាំងនេះឡើង គឺស្របពេលកម្ពុជាកំពុងត្រៀមខ្លួនចាកចេញពីប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួច សំដៅសម្រេចឱ្យបាននូវគោលដៅអភិវឌ្ឍ ប្រែក្លាយកម្ពុជាទៅជាប្រទេសមានចំណូលខ្ពស់ស្របតាម «ចក្ខុវិស័យកម្ពុជា ឆ្នាំ២០៥០»។ ជាមួយគ្នានេះ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានវាយតម្លៃខ្ពស់ ចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ល្អក្នុងភាពជាដៃគូរវាងរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេស និងកម្ពុជា នាពេលកន្លងមក ដ៏ដូចនាពេលបច្ចុប្បន្ន ដែលកំពុងរួមចំណែកដ៏សំខាន់ក្នុងកិច្ចសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមកម្ពុជា។ លោក Vomic Nur Shah បានកោតសរសើរកម្ពុជាចំពោះការខិតខំអភិវឌ្ឍគួរឱ្យកត់សម្គាល់លើគ្រប់វិស័យ ជាពិសេស វិស័យហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសាធារណៈ ដែលគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមជាតិ។ លើមាគ៌ានេះ រាជរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេស បានកំណត់កម្ពុជា ជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រទេសអាទិភាព ក្រោមក្របខណ្ឌភាពជាដៃគូវិនិយោគរបស់ចក្រភពអង់គ្លេស(British Investment Partnership)។ នេះជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍអន្តរជាតិរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលចក្រភពអង់គ្លេស ដើម្បីបន្តគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមរបស់កម្ពុជា ជាពិសេសដើម្បីលើកកម្ពស់ការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសេវាសាធារណៈ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច។ លោក Vomic Nur Shah, ប្រធានស្ថាប័នហិរញ្ញប្បទាននាំចេញចក្រភពអង់គ្លេស។ រូបថត៖ MEF ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានបញ្ជាក់ថា៖ «ស្ថាប័នហិរញ្ញប្បទាននាំចេញចក្រភពអង់គ្លេស កំពុងពិនិត្យលើកាលានុវត្តភាពផ្តល់ហិរញ្ញប្បទាននាំចេញដល់កម្ពុជា ដែលនឹងក្លាយជាចំណុចទាក់ទាញបន្ថែមដល់ការ វិនិយោគរបស់វិស័យឯកជន ជាពិសេស វិនិយោគិនពីចក្រភពអង់គ្លេស» ។ បើតាមក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច រាជរដ្ឋាភិបាលទាំងពីរ ក៏កំពុងសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅលើការរៀបចំអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសបៃតង ដែលជាគម្រោងវិនិយោគសាធារណៈមួយ ក្រោមយន្តការភាពជាដៃគូរវាងរដ្ឋ និងឯកជន។ គម្រោងនេះ នឹងកៀរគរការវិនិយោគពីវិស័យឯកជនសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ។ របាយការណ៍ពីអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានបង្ហាញថា ប្រទេសអង់គ្លេស គឺជាដៃពាណិជ្ជកម្មធំលំដាប់ទី១១របស់កម្ពុជា ដែលមានទំហំដល់ ៤៥៥លានដុល្លារ នៅក្នុងឆមាសទី១នេះ។ ទំហំនេះ កើនជាង១១ភាគរយ បើធៀបនឹងគ្រាដូចគ្នា កាលឆ្នាំ២០២៣ ដោយក្នុងនោះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជា សម្រេចបានជាង ៤២៧លានដុល្លារ ខណៈនាំចូលវិញ មានត្រឹមជាង ២៨លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ៕	ស្ថាប័នហិរញ្ញប្បទាននាំចេញចក្រភពអង់គ្លេស (UK Export Finance - UKEF) កំពុងពិនិត្យលើកាលានុវត្តភាពផ្តល់ហិរញ្ញប្បទាននាំចេញដល់កម្ពុជាដើម្បីលើកកម្ពស់ការវិនិយោគហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសេវាសាធារណៈ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ការទទួលបានហិរញ្ញប្បទាននាំចេញនេះ នឹងក្លាយជាចំណុចទាក់ទាញបន្ថែមដល់ការវិនិយោគរបស់វិស័យឯកជន ជាពិសេសវិនិយោគិនពីប្រទេសអង់គ្លេស។
ទីបំផុតទៅ តុលាការធម្មនុញ្ញថៃ បានចេញសាលដីការំលាយបក្សអនាគតឆ្ពោះទៅមុខ ដែលជាបក្សឈ្នះការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០២៣។ ទន្ទឹមនេះ សមាជិកគណៈកម្មាធិការប្រតិបត្តិរបស់បក្សចន្លោះពីថ្ងៃទី២៥ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវហាមឃាត់ចូលនយោបាយរយៈពេល ១០ឆ្នាំ។ សមាជិកនោះ រួមមានលោក Pita Limjaroenrat អតីតមេដឹកនាំបក្ស និងលោក Chaithawat Tulathon មេដឹកនាំបក្សក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន។ បក្សឆ្ពោះទៅមុខ ជាបក្សនយោបាយសំខាន់ទី៩ ដែលត្រូវបានតុលាការធម្មនុញ្ញរំលាយចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៧ មក។ គណៈកម្មការរៀបចំការបោះឆ្នោតថៃបានស្នើឱ្យតុលាការធម្មនុញ្ញរំលាយបក្សអនាគតឆ្ពោះទៅមុខកាលពីខែខែមីនា ដោយយោងតាមសេចក្តីសម្រេចតុលាការធម្មនុញ្ញដែលថា ការសន្យារបស់បក្សក្នុងការធ្វើកំណែទម្រង់ច្បាប់ស្ដីពីការប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ ស្មើនឹងការប៉ុនប៉ងផ្តួលរំលំរបបរាជានិយមអាស្រ័យរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។ ច្បាប់បរិហារកេរ្តិ៍ព្រះមហាក្សត្រថៃ ស្ថិតក្នុងចំណោមច្បាប់តឹងរ៉ឹងបំផុតក្នុងពិភពលោក ដោយបទចោទនីមួយៗអាចជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល១៥ឆ្នាំ៕	តុលាការធម្មនុញ្ញថៃ នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា បានសម្រេចរំលាយបក្សឆ្ពោះទៅមុខទៅមុខជាផ្លូវការ និងហាមមន្រ្តីបក្សជាច្រើននាក់ពីការធ្វើនយោបាយ១០ឆ្នាំជុំវិញការប៉ុនប៉ងកែច្បាប់ស្ដីពីការដាក់ទោសអ្នកប្រមាថស្ដេច។
ក្រៅពីបញ្ជាឱ្យចាត់ការលើការដឹកសំពីងសំពោង ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តកណ្តាល ក៏សង្កត់ធ្ងន់ចំពោះចំណាត់ការលើអ្នកដែលរារាំងការអនុវត្តច្បាប់នេះផងដែរ។ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តកណ្តាល បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «អ្នកដែលមករារាំង ឬទាមទារប្រឆាំងការអនុវត្តច្បាប់ចរាចរណ៍ នឹងត្រូវអនុវត្តទៅតាមនីតិវិធីច្បាប់»។ លោក គួច ចំរើន អភិបាលខេត្តកណ្ដាល នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហានេះ បានបង្ហាញការមិនសប្បាយចិត្តចំពោះ ការដឹកជញ្ជូនទំនិញសំពីងសំពោងនៅតាមដងផ្លូវ ដែលអាចបង្កគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ឬឈានដល់បាត់បង់ជីវិតថែមទៀត។ តាមរយៈទំព័រហ្វេសប៊ុក អភិបាលខេត្តកណ្ដាល បានទទូចឱ្យបញ្ឈប់សកម្មភាពនេះជាបន្ទាន់។ អភិបាលខេត្តកណ្ដាល សរសេរដូច្នេះ៖ «សូមអង្វរ ឈប់ទៅបងប្អូន ព្រោះការដាក់លើសបែបនេះ គឺមានហានិភ័យណាស់។ ខ្ញុំទទួលស្គាល់ថា បានប្រាក់ចំណូលបន្ថែម តែបើគ្រោះថ្នាក់ គឺបាត់បង់ជីវិតខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ»។ ពាក់ព័ន្ធនឹងការរឹតបន្តឹងការអនុវត្តច្បាប់ចរាចរណ៍នេះដែរ កាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា លោកស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ក៏បានបញ្ជាឱ្យស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានី-ខេត្ត លុបបំបាត់ការបិទស្ទីកគ័រ ពាក្យស្លោក វាំងនន តុក្កតា មុងភួយ លើរថយន្តគ្រប់ប្រភេទ កុំឱ្យនៅបាំងអ្នកបើកបរ។ ការតុបតែងដែលបាំងភ្នែកអ្នកបើកបរនេះ អាចបង្កគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ហើយលោក ស សុខា ទុកពេលឱ្យអាជ្ញាធរ ១ ខែ អនុវត្តការងារនេះ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ជូនពលរដ្ឋ។ សូមជម្រាបថា ក្នុងរយៈពេល៦ខែ ឆ្នាំ២០២៤ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍បានផ្តាច់ជីវិតមនុស្ស៧៣៩នាក់ និងបង្កឱ្យមនុស្ស ២ ១១៦នាក់រងរបួស។ ក្នុងចំណោមគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ទាំង ១ ៥៣៤លើក កើតឡើងភាគច្រើននៅរាជធានីភ្នំពេញ, ខេត្តកណ្ដាល និងខេត្តព្រះសីហនុ។ ចំពោះមូលហេតុ ដែលបង្កឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ បណ្ដាលមកពីល្មើសល្បឿន មិនគោរពសិទ្ធិ រួមទាំងកត្តាផ្សេងៗជាច្រើនទៀត៕ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋមន្រ្តីមហាផ្ទៃ ឱ្យបន្តធ្វើទំនើបកម្មប្រព័ន្ធឌីជីថល ដើម្បីគ្រប់គ្រងបទល្មើស និងកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ លោក ស សុខា ឱ្យសមត្ថកិច្ចបង្ក្រាបការបិទស្ទីកគ័រ,ការតុបតែងរថយន្ត បាំងភ្នែកអ្នកបើកបរ ៦ខែ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ សម្លាប់មនុស្សជិត ៨០០នាក់ កើនឡើង៥ភាគរយ	ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តកណ្តាល បានបញ្ជាឱ្យមន្រ្តីជំនាញចរាចរណ៍ អនុវត្តច្បាប់ឱ្យបានតឹងរឹង ទៅលើប្រភេទរថយន្តដឹកសំពីងសំពោង ខុសលក្ខណៈបច្ចេកទេស ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។ ការបញ្ជានេះ កើតឡើងបន្ទាប់ អភិបាលខេត្ត លោក គួច ចំរើន ប្រតិកម្មកំណើនរបស់រថយន្តដែលដឹកជញ្ជូនទំនិញសំពីងសំពោងនៅតាមដងផ្លូវ។
កីឡាករ Kunlavut មានកម្រិតលេខ ៨ ពិភពលោកកីឡាវាយសី កាលពីការប្រកួតវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ រូបគេបានយកឈ្នះកីឡាវាយសីម៉ាឡេស៊ី Lee Jii Zia លទ្ធផល ២សិត ២១-១៤ និង ២១-១៥ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែសីហា។ យ៉ាងណាឡើងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ កីឡាករសញ្ជាតិថៃ បានចាញ់ក្រោមថ្វីដៃកីឡាករដាណឺម៉ាក Viktor Axelsen នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ដោយលទ្ធផល ២សិត ១១-២១ និង ១១-២១។ ឈ្នះមេដាយប្រាក់ នៅពេលវិលត្រឡប់ទៅកាន់ប្រទេសថៃវិញ Kunlavut នឹងទទួលបានប្រាក់រង្វាន់ចំនួន ៧,២លានបាត (២០,២ម៉ឺនដុល្លារ) ពីសំណាក់មូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍កីឡាជាតិរបស់ថៃ (NSDF)។ បើតាមការអះអាងរបស់លោកស្រី Kunying Patama Leeswadtrakul ប្រធានសមាគមកីឡាវាយសីថៃ ប្រសិនបើកីឡាករ Kunlavut ជ្រើសរើសទទួលយកប្រាក់បំណាច់ បូកនឹងប្រាក់បៀវត្សរ៍បន្ថែម ១ម៉ឺនបាត(២៨១ដុល្លារ) ក្នុង ១ខែ រយៈពេល ២០ឆ្នាំ ពីសំណាក់គណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកថៃ នោះរូបគេនឹងទទួលបានប្រាក់ប្រមាណ ២,៤លានបាត(៦,៧ម៉ឺនដុល្លារ) បន្ថែមទៀត។ លោកស្រី Patama ក៏បានបន្ថែមទៀតថា លោកស្រីក៏នឹងផ្តល់ប្រាក់រង្វាន់បន្ថែមលើកទឹកចិត្តផ្ទាល់ទៅកាន់កីឡាករ Kunlavut ចំនួន ១,៥លានបាត (៤,២ម៉ឺនដុល្លារ) ដែលសរុបប្រាក់រង្វាន់ទាំងអស់មានចំនួន ៣១ម៉ឺនដុល្លារ៕	កីឡាករ Kunlavut Vitidsarn ដែលទើបឈ្នះមេដាយប្រាក់កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស លើប្រភេទកីឡាវាយសី នឹងទទួលបានប្រាក់រង្វាន់លើកទឹកចិត្តជាង ១១លានបាត (៣១ម៉ឺនដុល្លារ) ពីទីភ្នាក់ងារកីឡាថៃ ក្រោយរូបគេអាចរកបានមេដាយប្រាក់អូឡាំពិកលើកដំបូងបង្អស់ សម្រាប់ប្រទេសថៃ។
អត្តពលិក Lopez ដែលនឹងឈានចូលវ័យ ៤២ឆ្នាំ នៅ ២សប្តាហ៍ខាងមុខ បានបំបាក់កីឡាករមកពីស៊ីលី Yasmani Acosta នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ដើម្បីបំបែកកំណត់ត្រា ក្នុងនាមអត្តពលិកដំបូងបំផុតលើលោក ដែលឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិក ៥ សម័យកាលជាប់គ្នា។ Lopez បានបង្កើតកំណត់ត្រាថ្មីបំផុតលើលោក ដោយបំបែកកំណត់ត្រា ចាស់របស់អត្តពលិកដែលឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិក ៤ ព្រឹត្តិការណ៍ជាប់ៗគ្នា មានដូចជាអតីតកីឡាករកីឡាអត្តពលកម្មអាម៉រិក Carl Lewis, អតីតកីឡាករកីឡាហែលទឹកអាម៉េរិក Michael Phelps និងជាកីឡាករឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកច្រើនជាងគេបង្អស់ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ, អតីតកីឡាការិនីកីឡាហែលទឹកអាម៉េរិក Katie Ledecky និងជាកីឡាការិនីហែលទឹកឈ្នះមេដាយមាសច្រើនជាងគេក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ, អតីតកីឡាករកកីឡាអត្តពលកម្មអាម៉េរិក Al Oerter, កីឡាករកីឡាទូកក្តោង Paul Elvstrom និងកីឡាការិនីជប៉ុនកីឡាចំបាប់ Kaori Icho។ មុនពេលមកកាន់ការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស លោក Lopez ធ្លាប់បានប្រកាសចូលនិវត្តន៍ពីការប្រកួតរយៈពេល ៣ឆ្នាំ រួចមកហើយ។ តែយ៉ាងណាការវិលត្រឡប់មកវិញ អំឡុងការប្រកួតវគ្គ ៨នាក់ចុងក្រោយ បុរសមាឌធំរូបនេះ បានបំបាក់កីឡាករម្ចាស់ជើងឯកកីឡាចំបាប់ពិភពលោក Amin Mirzazadeh មុនពេលឡើងមកបំបាក់មិត្តរួមក្រុមមកពីគុយបា Acosta នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ បើគិតពីកំណត់ត្រាការប្រកួត ២៣លើក នៅក្នុងវគ្គ ៨នាក់ចុងក្រោយ លោក Lopez រងបរាជ័យត្រឹមតែ ១លើក ប៉ុណ្ណោះ ចាប់តាំងពីការប្រកួតលើកដំបូងនៅក្នុងកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងអាតែន ឆ្នាំ ២០០៤។ សរុបមេដាយមាស ដែលលោក Lopez បានឈ្នះលើវិញ្ញាសាកីឡាចំបាប់ទម្ងន់ធ្ងន់ ១៣០គីឡូក្រាម ទោលបុរស នៅអូឡាំពិកឆ្នាំ ២០០៨, ២០១២, ២០១៦, ២០២០ និង ២០២៤៕	កីឡាករចំបាប់គុយបា Mijain Lopez បានក្លាយជាអត្តពលិកកីឡាចំបាប់ដំបូងបង្អស់ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រដែលឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិក៥សម័យជាប់គ្នា។ Lopez បានយកឈ្នះកីឡាករ Yasmani Acosta វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ កីឡាចំបាប់ វិញ្ញាសា Greco-Roman ប្រភេទទម្ងន់ ១៣០គីឡូក្រាម នៅអូឡាំពិកក្រុងប៉ារីស។
ការអប់រំមួយ ដែលល្អ និងមានគុណភាព ត្រូវការការចូលរួមពីសាលារៀន សិស្ស គ្រូបង្រៀន និងឪពុកម្ដាយ។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា បានបញ្ជាក់ថា កត្តាសាលារៀន ក៏ជាកត្តាចម្បងក្នុងការពង្រឹងគុណភាពអប់រំ។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោករដ្ឋមន្រ្តី បានផ្ដោតលើអគារ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសមប្រកប ដែលមានបន្ទប់ពិសោធន៍ បន្ទប់កុំព្យូទ័រ និងការរៀបចំបរិស្ថានសាលារៀនស្អាត ដើម្បីទាក់ទាញ សិស្សឱ្យចង់ទៅរៀន។ «ទាមទារទាំងការវិនិយោគ និងការចេះថែទាំ និងជាពិសេសការដឹកនាំគ្រប់គ្រងបានល្អ ពីសំណាក់នាយក នាយិកាសាលារៀន ដែលជំរុញបាននូវអភិបាលកិច្ចសាលារៀន ប្រកប ដោយប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់»។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន បន្ថែមដូច្នេះ។ រូបភាពពីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។ ដោយឡែក កត្តាសិស្សវិញ ក៏ជាផ្នែកមួយក្នុងការពង្រឹងគុណភាពអប់រំ។ បើតាមរដ្ឋមន្រ្តីអប់រំ សិស្សត្រូវមានសុខភាពរឹងមាំល្អ ខួរក្បាលឆ្លាតវៃ ទើបរៀនបានពូកែ។ កត្តានេះ ទាមទារការយកចិត្តទុកដាក់ ដល់ការលូតលាស់របស់កុមារ តាំងពីវ័យកុមារ១០០០ថ្ងៃដំបូង ក៏ដូចជាការបញ្ជូនកុមារឱ្យចូលរៀនថ្នាក់មត្តេយ្យ ដើម្បីរៀបចំខ្លួន សម្រាប់ការចូលរៀនថ្នាក់ បឋមសិក្សា។ រីឯកត្តាគ្រូបង្រៀន ក៏ជាកត្តាដែលមិនអាចខ្វះបាន។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន បានឱ្យដឹងថា ក្រសួងអប់រំ បានយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំង លើការបណ្ដុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀនឱ្យមាន គុណភាព ដោយផ្តោតលើស្តង់ដាវិជ្ជាជីវៈគ្រូ។ បច្ចុប្បន្ន ក្រសួង ក៏បន្តពង្រឹងគុណវុឌ្ឍិគ្រូ បង្រៀន តាមរយៈការពង្រឹងការប្រឡងចូលគ្រូ ការដាក់បញ្ចូលវិធីសាស្ត្របង្រៀនថ្មីៗ ដែលជាផ្នែកមួយនៃកំណែទម្រង់សាលាគរុកោសល្យ។ រដ្ឋមន្រ្តីអប់រំ ប្ដេជ្ញាបន្តលើកកម្ពស់តួនាទី កិត្តិយស និងជីវភាពគ្រូបង្រៀន ឱ្យកាន់តែមានតម្លៃក្នុងសង្គម។ រូបភាពពីSTPM ក្រៅពីសាលារៀន សិស្ស និងគ្រូបង្រៀន កត្តាឪពុកម្តាយ អ្នកអាណាព្យាបាល ក៏ជាធាតុផ្សំសំខាន់ ដើម្បីពង្រឹងគុណភាពអប់រំផងដែរ។ សំណេរលើទំព័រហ្វេសប៊ុកក្រសួងអប់រំ លើកឡើងថា ឪពុកម្ដាយ មានតួនាទី ជំរុញកូនឱ្យទៅរៀន និងប្រឹងប្រែងរៀន។ លោករដ្ឋមន្រ្តី បន្តដូច្នេះ៖«ការអប់រំពិត ជាអាចផ្លាស់ប្តូរវាសនារបស់មនុស្សបាន។ ទន្ទឹមនឹងការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់សិស្សផ្ទាល់ ក៏ត្រូវមានការគាំទ្រទាំងផ្នែកស្មារតី និងធនធានពីសំណាក់ក្រុមគ្រួសារ ឪពុកម្តាយ អ្នកអាណាព្យាបាល និងសហគមន៍»។ រូបភាពពីSTPM នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានយកចិត្តទុកដាក់លើការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្សដែលជាសសរទ្រូង នៃការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គម ឆ្ពោះទៅសម្រេចបានចក្ខុវិស័យអភិវឌ្ឍកម្ពុជាឆ្នាំ២០៥០។ ឆ្លើយតបនឹងចក្ខុវិស័យរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្រសួងអប់រំ នឹងជំរុញសាលារៀនរដ្ឋ ចាប់ពីកម្រិតមត្តេយ្យសិក្សា រហូតដល់មធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ យ៉ាងតិច ៥០០ ទៅ ១ ០០០សាលា ឱ្យក្លាយជាសាលារៀនគំរូនៅក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំខាងមុខ។ បើតាមលោក ហង់ជួន ណារ៉ុន សាលារៀនគំរូ នឹងអនុលោមតាមស្តង់ដារចំនួន៥ គឺលទ្ធផលសិក្សារបស់សិស្ស, ការបង្រៀននិងរៀន, ការចូលរួមរបស់សហគមន៍, ដំណើរប្រតិបត្តិការ និងរដ្ឋបាលសាលារៀន និងគណនេយ្យភាពរបស់សាលារៀន។ គណនេយ្យភាពសាលារៀន សំដៅលើការកែលម្អសាលារៀន ឱ្យទទួលបានជោគជ័យ ដោយចាប់ផ្តើមពីការធ្វើតេស្តស្តង់ដារ ដើម្បីវាស់ពីចំណេះដឹងពិតប្រាកដរបស់សិស្ស, ការរៀបចំជាគណៈកម្មការគ្រប់គ្រងសាលារៀន រៀបចំថ្នាក់រៀន និងជួយពិនិត្យតាមដាន ការដឹកនាំគ្រប់គ្រងសាលា រៀន៕	ដើម្បីពង្រឹងគុណភាពអប់រំ ត្រូវផ្អែកលើការពង្រឹងកត្តាសំខាន់ ៤ គឺកត្តាសាលារៀន សិស្ស គ្រូបង្រៀន និងឪពុកម្តាយ អ្នកអាណាព្យាបាល។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ ថ្លែងបែបនេះនៅក្នុងសិក្ខាសាលាថ្នាក់តំបន់ ស្តីពីការអនុវត្តស្តង់ដារសាលាមធ្យមសិក្សាចំណេះដឹងទូទៅសាធារណៈគំរូ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែសីហា។
ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន ស្ដីពីការផ្សព្វផ្សាយ និងដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌កម្ពុជា នៅក្រសួងព័ត៌មាន លោក នេត្រ ភក្ត្រា បានបង្ហាញឱ្យដឹង ពីធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌កម្ពុជា មាន៤ជំពូក ២៧មាត្រា។ ជាមួយគ្នាដែរ ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌កម្ពុជា តាក់តែងឡើង ដោយមានធាតុចូលពី អ្នកសារព័ត៌មាន៣០០នាក់ អង្គការអន្តរជាតិ និងជាតិ។ ជាការកត់សម្គាល់របស់អ្នកសារព័ត៌មាន នៅធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន ហាក់បីដូចជាប្រញាប់ប្រកាសដាក់ឱ្យអនុវត្ត ខណៈចំណុចមួយចំនួននៅមានភាពមិនច្បាស់លាស់។ កញ្ញា ស៊ើង និមល់ អ្នកសារព័ត៌មានខេមបូចា មើលឃើញពីចំណុចល្អប្រសើរមួយចំនួនក្នុង ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន ដែលតម្រូវឱ្យអ្នកសារព័ត៌មានមានប្រភពច្បាស់លាស់ មុនពេលចេញផ្សាយ។ ប៉ុន្តែ កញ្ញាបារម្ភពីនិយមន័យមួយចំនួន ដែលចែងមិនឱ្យអ្នកសារព័ត៌មានរះគន់ស្ថាប័នសាធារណៈ។ ជំពូក២ ផ្នែកទី៧ ចំណុច២៣ ក្នុងធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មានចែកថា អ្នកអនុវត្តសកម្មភាពក្នុងវិស័យព័ត៌មាននិងសោតទស្សន៍ មិនត្រូវប៉ះពាល់ជាអវិជ្ជមានដល់អង្គព្រះមហាក្សត្រ និមិត្តរូបរបស់ជាតិ និងវាយប្រហារ ឬជាន់ឈ្លីស្ថាប័នសាធារណៈជាដើម។ អ្នកសារព័ត៌មានរូបនេះ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗតាមប្រព័ន្ធតេឡេក្រាមនៅថ្ងៃទី៧សីហាដូច្នេះ៖ «ក្រសួងគួរពន្លឿនច្បាប់ស្ដីពីរបរសារព័ត៌មាន និងច្បាប់ស្ដីពី សិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាន ជាជាងបង្កើតធម្មនុញ្ញសារព័ត៌មានវិជ្ជាជីវៈ ខណៈច្បាប់ទាំងពីរនេះ សុទ្ធតែលើកឡើងពីវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន រួមទាំងពង្រឹងសិទ្ធិអំណាចដល់អ្នកសារព័ត៌មានឱ្យទទួលបានព័ត៌មានគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ»។ ឆ្លើយតបនឹងមតិរិះគន់ ដែលសង្ស័យលើធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈ លក្ខណៈរឹតត្បិតសិទ្ធិសេរីភាព មិនឱ្យរិះគន់ស្ថាប័នសាធារណៈ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មានបានអះអាងហើយ ក្នុងសន្និសីទកាលពីថ្ងៃទី៦សីហា។ លោកធានាថា ធម្មធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌ មិនប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិសេរីភាពបញ្ចេញមតិឡើយ។ លោក នេត្រ ភក្ត្រា សង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ៖ «ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាននេះ មិនមែនជាការចាប់បង្ខំសម្រាប់ទាំងអស់គ្នាអនុវត្តទេ! វាជាគោលការគ្រឹះសម្រប់តម្រង់ទិសរួម»។ រដ្ឋមន្ត្រី ពន្យល់បន្ថែមថា ក្នុងធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មានមិនមានការចែងដាក់ទោសទណ្ឌនោះទេ ការចងក្រងឡើងសុទ្ធតែផ្អែកតាម រដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជា ច្បាប់ស្ដីរបរសារព័ត៌មាន ច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សជាដើម។ នៅចំពោះមុខក្រុមអ្នកសារព័ត៌មាន លោក នេត្រ ភក្ត្រា ប្រាប់ពីភាពចាំបាច់នៃការបង្កើតធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន យ៉ាងដូច្នេះ៖ «ការខ្វះខាតបទដ្ឋានគតិយុត្តិ បានតម្រូវឱ្យក្រសួងព័ត៌មានរបស់យើង ត្រូវចាំបាច់សម្របសម្រួលរៀបចំ ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មានកម្ពុជា ដែលជាក្រមសីលធម៌កំពូលហើយយើងចាំបាច់រៀបចំសណ្ដាប់ធ្នាប់ក្នុងវិស័យសារព័ត៌មាន»។ រដ្ឋមន្ត្រី ពន្យល់បន្ថែម ពីធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន បង្កើតឡើង ក៏ដោយសារវិវឌ្ឍន៍នៃសង្គម ពីការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានកាន់តែសម្បូរបែប ក៏ដូចជាពង្រឹងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានឱ្យកាន់តែមានគុណភាព និងមានត្រឹមត្រូវ។ លើសពីនេះ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន បានការពារដល់ជនងាយរងគ្រោះ ដូចជាស្ត្រី កុមារ ជនពិការភាព រួមទាំងការបង្កឱ្យមានការរើសអើងផងដែរ។ ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាននេះ នឹងត្រូវយកទៅប្រើប្រាស់ជាឯកសារយោង សម្រាប់ធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ស្ដីពីរបរសារព័ត៌មានផងដែរ។ នេះបើតាម លោក នេត្រ ភក្ត្រា៕	លោក នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន នៅថ្ងៃទី៦សីហានេះ បានប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់ និងផ្សព្វផ្សាយពី ធម្មនុញ្ញវិជ្ជាជីវៈសារព័ត៌មាន ដើម្បីពង្រឹងក្រសីលធម៌ក្នុងវិស័យសារព័ត៌មាន និងជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដល់អ្នកសារព័ត៌មាន រួមទាំងអ្នកផលិតមាតិកា ឈ្វេងយល់។
បើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ CDC នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហានេះ គម្រោងវិនិយោគលេចធ្លាជាងគេប្រចាំខែកក្កដា មាន៣កន្លែង គឺការវិនិយោគបង្កើតរោងចក្របោកគក់ ជ្រលក់ពណ៌ និងបោះពុម្ព មានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិក្រាំងទា ឃុំព្រះនិព្វាន្ត ស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ក្នុងទុនវិនិយោគបន្ថែមជាង២១លានដុល្លារ និងអាចបង្កើតការងារបន្ថែមបាន៧៤កន្លែង។ គម្រោងបង្កើតតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស កោះកុង ចេជាង មានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិអូរជ្រៅ ភូមិផ្លោង ឃុំបឹងព្រាវ និងភូមិឈើនាងនៃ ឃុំជ្រោយស្វាយ ស្រុកស្រែអំបិល ខេត្តកោះកុង មានទុនវិនិយោគ ១០០លានដុល្លារ និងអាចបង្កើតការងារបាន ៣៣១កន្លែង។ ចុងក្រោយ គឺការវិនិយោគបង្កើតរោងចក្រផលិតសារធាតុកែច្នៃចំណីអាហារ (Galatin) មានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស កោះកុង ចេជាង ក្នុងទុនវិនិយោគប្រមាណ ២៦លាន ដុល្លារ និងបង្កើតការងារបាន១៩៤កន្លែង។ គួរបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងខែកក្កដានេះ ការវិនិយោគមកពីប្រទេសចិនស្ថិតនៅលំដាប់លេខរៀងទី១ ដោយបានរួមចំណែក៦៨ភាគរយ នៃទុនវិនិយោគសរុប ខណៈពេលដែលការវិនិយោគក្នុងស្រុក គ្របដណ្តប់ត្រឹមតែ១៤ភាគរយ នៃទុនវិនិយោគសរុបប៉ុណ្ណោ៕	កាលពីខែកក្កដា ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) បានអនុម័តគម្រោងវិនិយោគ ចំនួន៤៤កន្លែង ដែលមានទុនជាង ៣៩៦លានដុល្លារ និងបង្កើតការងារបាន២,៥ ម៉ឺនកន្លែង។ ក្នុងចំណោមនោះមាន៣១គម្រោង ស្ថិតនៅក្រៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស។
តាមរយៈថិរវេលានេះ ប៊ុនថន បានបំបែកកំណត់ត្រាអូឡាំពិករបស់ កីឡាករកម្ពុជា គៀង សាម៉ន ដែលធ្លាប់សម្រេចបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៥.២៦ ដែលធ្វើបាននាកីឡាអូឡាំពិកក្រុងឡុងដ៍ កាលពីឆ្នាំ២០១២។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ម្ចាស់មេដាយមាសស៊ីហ្គេមឆ្នាំ ២០២៣ មិនអាចតាមស្មើកំណត់ចាស់របស់ខ្លួនដែលសម្រេចបានល្អបំផុតក្នុងថិរវេលា ១:៥០.០៩ ដែលរូបគេធ្វើបាននាការប្រកួតកីឡាអត្តពលកម្មជើងឯកអាស៊ី (Asian Athletics Championship) ឆ្នាំ២០២៣ នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ ឈុន ប៊ុនថន នៅសល់ឱកាសទីពីរ (repechage) ក្នុងការដណ្តើមកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រលើវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រ។ នៅជុំទីមួយ ម្ចាស់មេដាយមាសស៊ីហ្គេម ធ្វើបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៣.៣១ ជាកំណត់ត្រាល្អប្រចាំរដូវកាល (SB) ប៉ុន្តែមិនអាចបំបែកកំណត់ត្រាថ្នាក់ជាតិ (NR) របស់ខ្លួន គឺ ១:៥០.០៩ បានឡើយ។ វគ្គ Repechage នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅវេលាម៉ោង៥ល្ងាចថ្ងៃទី៨ ខែសីហា ដោយមាន៤ Heat។ លេខ១នៃ Heat នីមួយៗ រួមទាំងកីឡាករល្បឿនលឿនជាងគេបន្ទាប់២រូបទៀត នឹងបានកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ដែលមានកីឡាករ១៨រូបរង់ចាំរួចជាស្រេច៕	ឈុន ប៊ុនថន បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់ទី៩ ក្នុង Heat 5 នៃការប្រកួតរតចម្ងាយ វិញ្ញាសា៨០០ម៉ែត្រ អូឡាំពិកប៉ារីស ដោយប្រើថិរវេលា ១:៥៣.៣១។ ទោះមិនបញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់៣រូបល្អបំផុតក្នុង Heat ប៉ុន្តែ ប៊ុនថន អាចបន្តទៅវគ្គជម្រុះ។
ជាតិខ្លាញ់៖អាហារដែលសម្បូរជាតិខ្លាញ់មានការលំបាកក្នុងការរំលាយដូច្នេះពួកវានឹងស្ថិតនៅក្នុងក្រពះរបស់អ្នកយូរជាងប្រភេទអាហារដទៃទៀតហើយក្រពះរបស់អ្នក ត្រូវផលិតអាស៊ីតកាន់តែច្រើនទៀតដូចដែលម្ហូបអាហារកំពុងតែនៅក្នុងក្រពះរបស់អ្នកក្នុងរយៈពេលយូរ។ អាហារដែលមានជាតិខ្លាញ់ខ្ពស់រួមមាន ប័រ ស្បែកមាន់និងអាហារបស្ចឹមប្រទេស។ ជាតិកាហ្វេអ៊ីន៖ជាតិកាហ្វេអ៊ីន ជម្រុញអោយមានការផលិតអាស៊ីតក្រពះដ៏លើសលប់។ សាកលវិទ្យាល័យMaryland បានណែនាំអោយអ្នកជៀសវាងញ៉ាំភេសជ្ជៈដែលមានជាតិកាហ្វេអ៊ីនរួមទាំងកាហ្វេនិងសូដាកាបូណាតផងដែរ។ គ្រឿងស្រវឹង៖គ្រឿងស្រវឹងគឺជាកត្តាហានិភ័យមួយ ដែលធ្វើអោយមានការបញ្ចេញអាស៊ីតលើសលប់។ ស្រាបៀរអាចបង្កើនទ្វេដងនៃអាស៊ីតនៅក្នុងក្រពះរបស់អ្នកក្នុងរយៈពេលមួយម៉ោង។ដូចគ្នានេះផងដែរការប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹងលើសលប់ អាចធ្វើអោយរលាកស្រទាប់ខាងក្នុងក្រពះនិងបណ្តាលអោយរលាកក្រពះ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	អាស៊ីតក្រពះច្រើនពេក មិនគ្រាន់តែជាបញ្ហាដែលបណ្តាលអោយមានការរលាកកម្រិតស្រាលនោះទេ ។ ជាញឹកញាប់ វានាំអោយមានបញ្ហាដ៏ធ្ងន់ធ្ងរជាច្រើនទៀតដូចជា ជំងឺច្រាលអាស៊ីតក្រពះ និងដំបៅក្រពះពោះវៀនជាដើម។
មនុស្សមួយចំនួនអាចកើតមកមានបញ្ហាថ្លើមពីកំណើត ចំណែកឯអ្នកផ្សេងទៀត អាចខូចថ្លើមដោយសារតែប៉ះពាល់ទៅនឹងសារធាតុគីមីគ្រោះថ្នាក់គ្រឿងស្រវឹងឬដោយសារការឆ្លងមេរោគ។អ្នកមិនគួរធ្វេសប្រហែសជាមួយនឹងសញ្ញាដំបូងដែលបង្ហាញថា អ្នកមានបញ្ហាថ្លើមនោះទេ។ កាលណាអ្នកដឹងក្នុងដំណាក់កាលដំបូង នោះអ្នកអាចពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យដើម្បីធានាឱ្យបាននូវការព្យាបាលអោយបានត្រឹមត្រូវ។ រោគសញ្ញា ដែលអាចអោយអ្នកដឹងមានដូចជា ៖ ការផ្លាស់ប្តូរពណ៌ស្បែក ៖ អាចប្រែទៅជាពណ៌លឿង។នេះមានន័យថាក្រចកដៃឬចុងម្រាមដៃអាចប្រែជាពណ៌លឿងដោយសារតែថ្លើមមិនមានលទ្ធភាពបញ្ចេញជាតិពុលអោយបានត្រឹមត្រូវចេញពីរាងកាយនិងការដក់ជាតិប៊ីលីរុយប៊ីន (ពណ៌លឿង) នៅក្រោមស្បែក។ រមាស់ស្បែកឬងាយនឹងប្រតិកម្ម។ ដូរពណ៌ទឹកនោមនិងពណ៌លាមក ៖ ទឹកនោមអាចប្រែជាពណ៌ក្រម៉ៅ ហើយលាមកអាចស្លេកមានឈាមឬពណ៌ដូចជ័រកៅស៊ូ។ ការប្រែប្រួលនៅតំបន់ពោះ ៖ អាចមានចុកឬឈឺចាប់នៅក្នុងពោះ។អាចមានកើតទាចទឹក ដែលបង្កឱ្យពិបាកក្នុងការដកដង្ហើម។ អស់កំលាំង៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ថ្លើមគឺជាសរីរាង្គមួយដ៏សំខាន់ដែលចាំបាច់ដល់ភាពរឹងមាំរបស់មនុស្សនិងសុខភាព។វាជួយក្នុងការរំលាយអាហារបំបាត់សារធាតុពុលនិងស្រូបយកសារធាតុចិញ្ចឹមសំខាន់ៗ ដែលរាងកាយត្រូវការសម្រាប់ការរស់រានមានជីវិត ។
បន្ទាប់ពីមរណភាពរបស់លោក Ismail Haniyeh នៅទឹកដីអ៊ីរ៉ង់ ក្រុមហាម៉ាស ដែលជាសត្រូវធំរបស់អុីស្រាអែល បានតែងតាំងមេដឹកនាំនយោបាយថ្មី គឺលោក Yahya Sinwar ដែលរដ្ឋាភិបាលក្រុង Tel Aviv តាមចាប់ខ្លួន ជាមេដឹកនាំនយោបាយថ្មី។ បុគ្គលរូបនេះ ត្រូវបានអុីស្រាអែលចាត់ទុកជាមេផ្តួចផ្តើមគំនិតដ៏សំខាន់មួយ ក្នុងការវាយប្រហារលើអ៊ីស្រាអែល នៅថ្ងៃទី៧ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ដែលបង្កឱ្យមនុស្សលើសពី ១ពាន់នាក់ស្លាប់។ នេះជាការវាយប្រហារបង្កឱ្យមានមនុស្សស្លាប់ច្រើនបំផុតនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តអុីស្រាអែល។ មួយថ្ងៃក្រោយការប្រកាសតែងតាំងខាងលើ អុីស្រាអែល បានប្តេជ្ញាតាមប្រមាញ់មេដឹកនាំនយោបាយហាម៉ាសថ្មី ហើយប្រាប់ក្រុមហាម៉ាសត្រៀមបញ្ចីឈ្មោះមេដឹកនាំថ្មី។ «យើងនឹងខិតខំស្វែងរកគាត់ និងវាយប្រហារ ហើយធ្វើឱ្យពួកគេជំនួសមេដឹកនាំនយោបាយថ្មីម្តងទៀត»។ ឧត្តមសេនីយ៍ឯក Herzi Halevi នាយសេនាធិការនៃកងកម្លាំងការពារអុីស្រាអែល បានប្រើពាក្យសម្តីធ្ងន់ៗបែបនេះ ទៅកាន់កងទ័ពអុីស្រាអែល នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ ករណីស្លាប់របស់មេដឹកនាំនយោបាយក្រុមហាម៉ាសចាស់ មិនទាន់ត្រូវបានអុីស្រាអែលប្រកាស ឬទទួលស្គាល់នៅឡើយ។ បើតាមលោក Herzi Halevi អុីស្រាអែល នៅប៉ុន្មានសប្តាហ៍ចុងក្រោយ បានសម្លាប់មេបញ្ជាការរបស់សត្រូវជាច្រើន ហើយបេសកកម្មបែបនេះ នឹងមិនត្រូវបញ្ឈប់នោះឡើយ។ ពីមូលដ្ឋានយោធាមួយនៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី បេនចាមីន ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ បានលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលក្រុង Tel Aviv ប្តេជ្ញាក្នុងការការពារខ្លួន។ ត្រង់ចំណុចនេះ មេដឹកនាំអុីស្រាអែល បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ខ្លួននឹងប្រើប្រាស់ទាំងវិធីសាស្រ្តការពារ និងវាយប្រហារ។ លោក Yahya Sinwar ជាបុគ្គលមួយរូប ដែលធ្លាប់ជាប់ពន្ធនាគារនៅអុីស្រាអែល ហើយត្រូវបានដោះលែង នៅក្នុងឆ្នាំ២០១១។ បុគ្គលរូបនេះ ស្ថិតក្នុងបញ្ជីតាមចាប់ខ្លួនរបស់អុីស្រាអែលដ៏ខ្លាំងបំផុត។ បន្ទាប់ពីការតែងតាំងលោក Sinwar ជាមេដឹកនាំនយោបាយក្រុមហាម៉ាសថ្មី ក្រុម Hezbollah ដែលមានមូលដ្ឋាននៅលីបង់ បានអបអរសាទរ ហើយចាត់ទុកការតែងតាំងមួយនេះ ធ្វើឱ្យសត្រូវរបស់ខ្លួនជាពិសេសអុីស្រាអែល មិនអាចសម្រេចគោលបំណងរបស់ខ្លួន ដោយការតាមសម្លាប់មេដឹកនាំ ឬមន្រ្តីក្រុមហាម៉ាស។ ខណៈអុីស្រាអែលបន្តស្ងៀមស្ងាត់លើការសម្លាប់របស់លោក Ismail Haniyeh សារព័ត៌មាន the Washington Post ដែលស្រង់ប្រភពចំនួន៣ បានចុះផ្សាយថា អុីស្រាអែល បានប្រាប់សម្ព័ន្ធមិត្តអាម៉េរិកថា ខ្លួនជាអ្នកនៅពីក្រោយនៃការសម្លាប់មេដឹកនាំនយោបាយក្រុមហាម៉ាស នៅទឹកដីអ៊ីរ៉ង់៕	អុីស្រាអែល នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា បានប្តេជ្ញាតាមប្រមាញ់មេដឹកនាំនយោបាយក្រុមហាម៉ាស ដែលទើបត្រូវបានតែងតាំងថ្មី លោក Yahya Sinwar។ លោក Yahya Sinwar ត្រូវបានអុីស្រាអែលចាត់ទុកអ្នកផ្តើមការវាយប្រហារថ្ងៃទី៧ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ និងជាបុគ្គលដែលអុីស្រាអែលតាមចាប់ខ្លួនបំផុត។
លោកវរសេនីយ៍ឯក សៀ ទីន ដែលត្រូវជាកូនប្រុសបង្កើតរបស់លោកឧត្តមសេនីយ៍ឯក រ័ត្ន ស្រ៊ាង មេបញ្ជាការរងកងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេស និងជាមេបញ្ជាការកងរាជអាវុធហត្ថរាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបានតែងតាំងជាមេបញ្ជាការ នៃបញ្ជាការដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថខេត្តសៀមរាប។ នេះបើតាមអនុក្រឹត្យស្ដីពីការតែងតាំងមុខតំណែង នាយទាហាន ដែលចុះហត្ថលេខាដោយសម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា។ បន្ទាប់ពីឡើងតំណែងជាមេបញ្ជាការកងរាជអាវុធហត្ថខេត្តសៀមរាប លោកវរសេនីយ៍ឯក សៀ ទីន ក៏ត្រូវបានព្រះមហាក្សត្រចេញព្រះរាជក្រឹត្យដំឡើងឋានន្តរស័ក្តិជា ឧត្តមសេនីយ៍ត្រី កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែកក្កដាដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកក្កដាកន្លងទៅ លោក សៀ ទីន ត្រូវបានក្រសួងការពារជាតិ ផ្លាស់ប្តូរមុខតំណែង ជាមេបញ្ជាការរងកងរាជអាវុធហត្ថរាជធានីភ្នំពេញ៕ លោក រ័ត្ន ស្រ៊ាង និងកូនប្រុស។ រូបភាពពីហ្វេសប៊ុកលោក រ័ត្ន ស្រ៊ាង។	លោកវរសេនីយ៍ឯក សៀ ទីន ត្រូវបានតែងតាំងជាមេបញ្ជាការ នៃបញ្ជាការដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថខេត្តសៀមរាប។ ការឡើងតំណែងនេះ បន្ទាប់ពីលោក សៀ ទីន ចូលកាន់មុខតំណែងជាមេបញ្ជាការរងកងរាជអាវុធហត្ថរាជធានីភ្នំពេញ បានប្រមាណ២០ថ្ងៃ។
គេមិនសូវបានឃើញការប្រគំភ្លេងខ្មែរចម្រុះឧបករណ៍បែបនេះច្រើនឡើយ នៅទីសា ធារណៈ។ អ្នកភ្លេងក៏សប្បាយលេង ឯទស្សនិកជន ក៏សប្បាយទស្សនា និងស្ដាប់។ ការ លេងរស់រវើកណាស់ អ្នកលេងឧបករណ៍មួយលេងឆ្លងឆ្លើយទៅឧបករណ៍មួយទៀត បង្កើតជាចង្វាក់ភ្លេងរណ្ដំគោរម៕ សូមទស្សនាវីដេអូទស្សនីយភាពសិល្បៈ ការប្រគុំតន្រ្តីប្រើឧបករណ៍ស្គរខ្មែរចម្រុះដូចខាងក្រោម៖	សៀមរាប៖ ស្គរធំ,ស្គរយីកេ,ស្គរសម្ភោរ និងប្រភេទស្គរប្រភេទដទៃទៀត ត្រូវបានតន្រ្តីករយកមកលេងផ្សំគ្នា បង្កើតបានជាទស្សនីយភាពសិល្បៈ យ៉ាងរស់រវើកនៅកណ្ដាលក្រុងសៀមរាប នៅថ្ងៃបើកការដ្ឋាព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ទី៥ ខែសីហាកន្លងទៅ។
នៅជុំទីមួយ ម្ចាស់មេដាយមាសស៊ីហ្គេមឆ្នាំ២០២៣ ធ្វើបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៣.៣១ ដោយបញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់រួមទី៥៣ ក្នុងចំណោមអត្តពលិក៥៤ប្រទេស ដោយឈរលើអត្តពលិកប៉ាឡេស្ទីន DWEDAR Mohammed ដែលធ្វើបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៤.៨៣។ បញ្ចប់ក្នុងថិរវេលា ១:៥៣.៣១ ជាកំណត់ត្រាល្អប្រចាំរដូវកាល (SB) របស់ ប៊ុនថន និងថែមទាំង បានបំបែកកំណត់ត្រាអូឡាំពិករបស់ កីឡាករកម្ពុជា គៀង សាម៉ន ដែលធ្លាប់សម្រេចបានក្នុងថិរវេលា ១:៥៥.២៦ ដែលធ្វើបាននាកីឡាអូឡាំពិកក្រុងឡុងដ៍ កាលពីឆ្នាំ២០១២។ ប៉ុន្តែយ៉ាងណា រូបគេមិនអាចបំបែកកំណត់ត្រាថ្នាក់ជាតិ (NR) ដែលខ្លួនធ្វើបាន ១:៥០.០៩ ក្នុងការប្រកួតកីឡាអត្តពលកម្មជើងឯកអាស៊ី (Asian Athletics Championship) ឆ្នាំ២០២៣ នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃឡើយ។ ឈុន ប៊ុនថន នៅសល់ឱកាសទីពីរ (repechage) ក្នុងការដណ្តើមកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រលើវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រ។ វគ្គ Repechage ដែលមានអត្តពលិកចូលរួម៣៦នាក់ ដោយមាន៤ Heat នឹងប្រព្រឹត្តនៅកីឡដ្ឋាន Stade de France ដដែល ចាប់ពីវេលាម៉ោង៥ល្ងាចតទៅ។ វគ្គ Repechage នេះ អត្តពលិកដែលទទួលបានលេខ១ដល់លេខ៣ ក្នុង Heat នីមួយៗ នឹងបានកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ខណៈមានកីឡាករ១៨រូប ដែលធ្វើបានល្អនៅជើងទី១រង់ចាំរួចស្រេច៕ អត្ថបទទាក់ទង អូឡាំពិក៖ ឈុន ប៊ុនថន បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់ទី៩ ក្នុង Heat 5 រត់ចម្ងាយ ៨០០ម៉ែត្រ អូឡាំពិក៖ អត្តពលិក ឈុន ប៊ុនថន ប្រកួតវិញ្ញាសា៨០០ម៉ែត្រនៅ Stade de France នាល្ងាចនេះ	ឈុន ប៊ុនថន នឹងត្រូវប្រកួតលើកទី២ (repechage) ដើម្បីដណ្តើមកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រលើវិញ្ញាសារត់ប្រណាំងចម្ងាយ៨០០ម៉ែត្រ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកប៉ារីស ជាមួយអត្តពលិក៣៥រូបផ្សេងទៀត នៅម៉ោង ៥ល្ងាច (ម៉ោងនៅកម្ពុជា) ថ្ងៃទី៨ ខែសីហា។ អត្តពលិកកម្ពុជារូបនេះ បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់ទី៩ ក្នុង Heat 5 នៃការប្រកួតលើកទី១ ដោយប្រើថិរវេលា ១:៥៣.៣១។
ព្រឹត្តិការណ៍ពិព័រណ៍ដ៏សំខាន់នេះ នឹងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏រស់រវើកដើម្បីបង្ហាញអំពីឧត្តមភាពនៃសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់នៃឧស្សាហកម្មម្ហូបអាហារកម្ពុជា ជាមួយនិន្នាការនៃការវិត្តន៍នៃវិស័យ បដិសណ្ឋារកិច្ចទំនើបទាន់សម័យនាពេលបច្ចុប្បន្ននិងអនាគត។ នៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន ដែលធ្វើឡើងនៅវិទ្យាស្ថានម្ហូបអាហារកម្ពុជា ក៍មានការចូលរួម ពីសំណាក់តំណាងមកពី សហព័ន្ធទេសចរណ៍កម្ពុជា សមាគមសហគមន៍ចុងភៅកម្ពុជា សមាគមភោជនីយដ្ឋានកម្ពុជា សមាគមសណ្ឋាគារកម្ពុជា កម្ពុជាវិទ្យាស្ថានម្ហូបអាហារកម្ពុជា សមាគមវិទ្យាស្ថានដើម្បីឧត្តមភាពអប់រំបច្ចេកទេស និងសមាគមស្ប៉ា និងសុខភាពកម្ពុជាផងដែរ។ លោកស្រី Alice Lam នាយកគ្រប់គ្រង និងអភិវឌ្ឍន៍អាជីវកម្មប្រចាំប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងកម្ពុជានៃក្រុមហ៊ុន Informa បានប្រកាសថា CAMFOOD & CAMHOTEL 2024 នឹងមានក្រុមហ៊ុនដាក់តាំងជាង ១៥០ ជាមួយអ្នកទស្សនាជាង ១២ ០០០ នាក់ត្រូវបានរំពឹងថានឹងចូលរួមជាមួយយើង ។ លោកស្រីបានបញ្ជាក់ថា៖ «ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់នេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីកំណើនដ៏រឹងមាំ និងសក្ដានុពលដ៏ធំធេងនៃឧស្សាហកម្មបដិសណ្ឋារកិច្ចរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ លោក ឌិន សុមេធារិទ្ធ ប្រធានសហព័ន្ធទេសចរណ៍កម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វិស័យបដិសណ្ឋារកិច្ច និងម្ហូបអាហារបស់កម្ពុជា នឹងមានកំណើនដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក ដែលជំរុញដោយកំណើនទេសចរ និងការពង្រីកទីផ្សារក្នុងស្រុក។ ការតាំងពិព័រណ៍នេះជាយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីទាញយកទុនលើការបង្កើនការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទេសចរណ៍ និងការបង្កើនការផ្សព្វផ្សាយ មុខម្ហូបខ្មែរលើឆាកអន្តរជាតិ។» ពិព័រណ៌នេះនឹងបង្ហាញនូវទម្រង់សំខាន់ៗចំនួនបី៖ បរិក្ខារផ្គត់ផ្គង់៖ បង្ហាញការច្នៃប្រឌិតចុងក្រោយបង្អស់ក្នុងបច្ចេកវិទ្យាផ្ទះបាយ ឧបករណ៍រៀបចំអាហារ និងសម្ភារៈ ផ្គត់ផ្គង់ភោជនីយដ្ឋាន។ អាហារ និងភេសជ្ជៈ៖ គ្រឿងផ្សំ ភេសជ្ជៈ វិស័យកាហ្វេ និង ផលិតផលសម្រេចពីក្នុងស្រុកនិងជុំវិញពិភពលោក។ បដិសណ្ឋារកិច្ច និងការលក់រាយ៖ បង្ហាញសេវាកម្មបដិសណ្ឋារកិច្ចទំនើប ដំណោះស្រាយបច្ចេកវិទ្យា និងការច្នៃប្រឌិតផ្នែកលក់រាយ និងលក់ដុំ។ លោកស្រី Alice Lam បានបន្ថែមថា៖ «ការតាំងពិព័រណ៍នេះ ផ្តល់នូវវេទិកាដ៏ទូលំទូលាយមួយសម្រាប់អ្នកជំនាញក្នុងឧស្សាហកម្មដើម្បីបង្ហាញផលិតផល ប្រភពអ្នកផ្គត់ផ្គង់ថ្មី និន្នាការ និងបង្កើតទំនាក់ទំនងអាជីវកម្មសំខាន់ៗសម្រាប់អាជីវកម្មគ្រប់ទំហំ បង្កើតឱកាស និងបណ្តាញទំនាក់ទំនងរវាងអ្នក រោងចក្រ អ្នកចែកចាយ និងដៃគូដែលមានសក្តានុពល»។ ជាមួយការរំលេចឡើងនៃព្រឹត្តិការណ៍ការប្រកួតប្រជែងចម្អិនម្ហូប និងបដិសណ្ឋារកិច្ចថ្នាក់ជាតិ ឆ្នាំ ២០២៤ យើងនឹងបង្ហាញអំពីការប្រកួតជំនាញធ្វើម្ហូប និងភាពច្នៃប្រឌិត រួមមានការឆ្លាក់ផ្លែឈើ និងបន្លែ a turkey challenge, black box competitions, ម្ហូបបួស ការរចនានំអាពាហ៍ពិពាហ៍ និងជំនាញបដិសណ្ឋារកិច្ចដូចជាការរៀបចំគ្រែ ការរៀបចំផ្កា ការប្រកួតរៀបចំតុ និង sommelier, Waiterthon ជាដើម។ ការប្រកួតប្រជែងនេះអាចធ្វើទៅបានតាមរយៈការសហការជាមួយដៃគូឧស្សាហកម្មសំខាន់ៗរួមមាន LSH, KSLM, USA Poultry, CAPFISH CAPTURE-UNIDO, និង HITEC Water។ លោក សុង តេង ប្រធានសមាគមចុងភៅកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា៖ «ការប្រកួតធ្វើម្ហូបថ្នាក់ជាតិឆ្នាំនេះ នឹងជំរុញឧត្តមភាពផ្នែកធ្វើម្ហូបអោយកាន់តែប្រសើរ។ យើងបានសិក្សាបញ្ហាប្រឈមនានា ដើម្បីកែតម្រូវនិងពង្រឹង ជំនាញបច្ចេកទេសដោយរួមបញ្ចូលជាមួយគ្រឿងផ្សំជាតិ និងអន្តរជាតិ ដើម្បីធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនៃម្ហូបដ៏សម្បូរបែបរបស់កម្ពុជា»។ លោក ហ៊ី សុធា ប្រធានសមាគមសណ្ឋាគារកម្ពុជា បានបន្ថែមថា៖ «CAMFOOD & CAMHOTEL 2024 នឹងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយឧស្សាហកម្មរបស់យើងសម្របខ្លួនទៅនឹងនិន្នាការក្រោយជំងឺរាតត្បាត ក្រោមការណែនាំ និងការអនុវត្តប្រកបដោយនិរន្តរភាព ជាមួយនិងដំណោះស្រាយជាមួយនឹងបច្ចេកវិទ្យាចុងក្រោយប្រកបដោយផាសុខភាព»។ សន្និសីទសារព័ត៌មានបានបញ្ចប់ដោយការចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នា (MOU) រវាងសហព័ន្ធទេសចរណ៍កម្ពុជា និងក្រុមហ៊ុនរៀបចំពិព័រណ៍ INFORMA MARKETS។ MOU នេះជា គំនិតផ្តួចផ្តើមរួមគ្នាដែលផ្តោតលើការចែករំលែកចំណេះដឹង និងបទពិសោធដល់ឧស្សាហកម្ម និងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងទីផ្សាររួមគ្នាដើម្បីលើកកម្ពស់វិស័យបដិសណ្ឋារកិច្ចលំប្រទេសកម្ពុជា។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមអំពីការតាំងពិព័រណ៍ ឬចូលរួមកម្មវិធី CAMFOOD & CAMHOTEL 2024 សូមចូលទៅកាន់គេហទំព័រ https://www.camfoodhotel.com/ ឬតាមរយៈលេខទូរសព្ទ័ ០៨៧៧៨៦០០៧ ។ អំពី CAMFOOD & CAMHOTEL 2024 Informa Markets (www.informamarkets.com) ជាក្រុមហ៊ុនរៀបចំពិព័រណ៍ B2B និងបង្កើតវេទិកាសម្រាប់ឧស្សាហកម្ម និងទីផ្សារ ដើម្បីធ្វើពាណិជ្ជកម្ម ប្រកបដោយភាព ច្នៃប្រឌិត ធំជាងគេជាមួយម៉ាក B2B អន្តរជាតិជាង ៥៥០ នៅក្នុងទីផ្សាររួមមានវិស័យសុខាភិបាល និងឱសថ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សំណង់ និងអចលនទ្រព្យ ម៉ូតនិងសំលៀកបំពាក់ បដិសណ្ឋារកិច្ច អាហារ និងភេសជ្ជៈ សុខភាព និងអាហារូបត្ថម្ភ កសិកម្ម យើងផ្តល់ជូនអតិថិជន និងដៃគូជុំវិញពិភពលោកនូវឱកាសដើម្បីចូលរួម បទពិសោធ និងធ្វើអាជីវកម្មតាមរយៈការតាំងពិព័រណ៍ទល់មុខគ្នា មាតិកាឌីជីថលពិសេស ៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖កាលពីថ្ងៃទី០៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ Informa Markets Cambodia (ដែលត្រូវបានចុះបញ្ជីទទួលស្គាល់ដោយក្រសួងពាណិជ្ជកម្មស្ថិតក្រោមឈ្មោះ AMB Tarsus Exhibitions (Cambodia) Pte Ltd) គ្រោងនឹងរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ ពិព័រណ៍ B2B ផ្នែកវិស័យផ្គត់ផ្គង់ ម្ហូបអាហារ សណ្ឋាគារ និងបដិសណ្ឋារកិច្ចកំពូលរបស់កម្ពុជារួមជាមួយ ការប្រកួតប្រជែងចម្អិនម្ហូបនិងបដិសណ្ឋារកិច្ចថ្នាក់ជាតិ នៅថ្ងៃទី០៦ ដល់ថ្ងៃទី០៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៤ នៅមជ្ឈមណ្ឌលសន្និបាត និងពិព័រណ៍កោះពេជ្រ រាជធានីភ្នំពេញ។
ក្នុងពិធីបើកវគ្គហ្វឹកហ្វឺនស្តីពីការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រវាយកម្ទេចមីន ក្នុងកិច្ចប្រតិបត្តិការបោសសម្អាតមីនមនុស្សធម៌ដល់អង្គភាពផ្តល់សេវាកម្មរដ្ឋក្នុងគ្រាអាសន្នសម្រាប់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន (SESU) នៅឯខេត្តសៀមរាប នាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា លោក ហេង រតនា ប្រធានអង្គភាពCMAC បានបញ្ជាក់ថា វគ្គបណ្តុះបណ្តាលនេះ មានគោលដៅកសាងសមត្ថភាពអ្នកជំនាញលើការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រកម្ទេចមីន ក្នុងការរំដោះផ្ទៃដីដែលរងការគំរាមកំហែងពីគ្រាប់មីន និងសំណល់យុទ្ធភណ្ឌសង្គ្រាម។ CMAC នឹងផ្ដល់ការហ្វឹកហ្វឺនមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រវាយកម្ទេចមីនក្នុងកិច្ចប្រតិបត្តិការបោសសម្អាតមីនមនុស្សធម៌ជូនដល់មន្រ្តីជំនាញអ៊ុយក្រែនចំនួន១៤រូប។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកហេង រតនា ដែល CMAC បានការគាំនិងការអនុញ្ញាតពីរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការហ្វឹកហ្វឺនបច្ចេកវិទ្យាឧបករណ៍បោសសម្អាតមីនដល់មន្រ្ដីជំនាញមកពីអង្គភាពផ្តល់សេវាកម្មរដ្ឋ ក្នុងគ្រាអាសន្នសម្រាប់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ បើតាមហេង រតនា នេះគឺជាលើកទី៣ដែលកម្ពុជាជួយបណ្តុះបណ្តាលអ្នកជំនាញមកពីអង្គភាពផ្តល់សេវាកម្មរដ្ឋ ក្នុងគ្រាអាសន្នសម្រាប់ប្រទេសអ៊ុយក្រែនលើការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រកម្ទេចមីន។ ក្នុងនោះលើកទី១ ធ្វើឡើងនៅកម្ពុជា នាអំឡុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៣ និងលើកទី២ វគ្គបណ្តុះបណ្តាលនេះធ្វើឡើងក្រោមកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយមូលនិធិសាមគ្គីភាពប៉ូឡូញ នៅប្រទេសប៉ូឡូញ នាអំឡុងខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ ។ លោកបានមើលឃើញថា ការបណ្តុះបណ្តាលជំនាញលើការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រកម្ទេចមីន នៅឯប៉ូឡូញនោះ គឺទទួលបានលទ្ធផលប្រកបដោយជោគជ័យសម្រាប់ហ្វឹកហ្វឺនដល់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន ផងដែរ។ សម្រាប់វគ្គបណ្តុះបណ្តាលលើកទី៣ គឺកំពុងអនុវត្តលើអ្នកជំនាញចំនួន១៤នាក់ របស់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន នៅខេត្តសៀមរាម ក្រោមការគាំទ្រពីរដ្ឋាភិបាលប្រទេសជប៉ុន។ សង្រ្គាមនៅកម្ពុជាកន្លងមក បានបង្កឲ្យមានបញ្ហាគ្រាប់មីន និងសំណល់យុទ្ធភណ្ធជាច្រើនមកទល់បច្ចុប្បន្ន។ ក្នុងនោះការទម្លាក់គ្រាប់បែកនៅកម្ពុជាមានដល់៤,០៣លានតោន, គ្រាប់បែកចង្កោមមាន ២៨លានតោន, គ្រាប់បែកគីមីមាន២០០ទីតាំង, គ្រាប់មីនប្រឆាំងមនុស្ស គ្រាប់មីនប្រឆាំងរថក្រោះ និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្រ្គាមប្រមាណជា៤ ទៅ ៦លានតោន។ ប៉ុន្តែ ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៩២-២០២៣ កម្ពុជារំដោះផ្ទៃដីពីការគំរាមដោយសារមីន និងសំណល់ ជាតិផ្ទុះទាំងនោះបានចំនួន ៣ ០២៤ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ ក្នុងនោះ កម្ពុជារកឃើញនិងកម្ទេចចោលមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះ ពីសង្គ្រាមរាប់លានគ្រាប់ និងមានអ្នកទទួលផលជាច្រើនលាននាក់។ ទន្ទឹមនឹងនោះ កម្ពុជាបានដាក់ ផែនការរំដោះផ្ទៃដីមានមីនឱ្យបាន២០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៤-២០២៥។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់CMAC។ កម្ពុជា ស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេសក្នុងពិភពលោកដំបូងគេ ដែលបោសសម្អាតមីនមនុស្សធម៌ជាទ្រង់ទ្រាយធំ ត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ជាប្រទេសឈានមុខគេក្នុងការបោសសម្អាតមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម។ ក្នុងនាមជាប្រធាននិងជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំត្រួតពិនិត្យឡើងវិញលើកទី៥ ឬកិច្ចប្រជុំកំពូលសៀមរាប-អង្គរ ស្តីពីពិភពលោកមួយដែលគ្មានមីន នៃអនុសញ្ញាហាមការប្រើប្រាស់មីន ប្រឆាំងមនុស្ស(អនុសញ្ញាអូតាវ៉ា) ឆ្នាំ២០២៤ លោក លី ធុជ ទេសរដ្ឋមន្ត្រី និងជាអនុប្រធានទី១នៃអាជ្ញាធរមីន នឹងជំរុញសកលភាវូបនីយកម្មនៃអនុសញ្ញា, ពង្រឹងការបោសសម្អាតមីន(អនុវត្តមាត្រា៥) និងជួយជនរងគ្រោះដោយសារមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម៕	កម្ពុជា បានបណ្តុះបណ្តាលជំនាញលើការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រកម្ទេចមីន ដើម្បីបង្កើនសុវត្ថិភាព ប្រសិទ្ធភាព និងប្រសិទ្ធផលក្នុងការបោសសម្អាតមីន ដល់អ្នកជំនាញចំនួន១៤នាក់របស់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ ការបណ្តុះបណ្តាលនេះត្រូវបានធ្វើដោយមជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា (CMAC) ដោយទទួលបានគាំទ្រដោយរាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន តាមរយៈទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិជប៉ុន(JICA)។
បើតាម លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន យុទ្ធនាការដាំកូនត្នោតនេះ គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្រ្ត ដើម្បីបណ្ដុះផ្នត់គំនិត «ពន្លកបៃតង» ដែលរួមចំណែកក្នុងយុទ្ធសាស្រ្តចក្រាវិស័យបរិស្ថាន ក៏ដូចជាផ្តល់ប្រយោជន៍សម្រាប់ពលរដ្ឋកម្ពុជា។ ត្នោតត្រូវបានបញ្ចូលជាប្រភេទរុក្ខជាតិនិមិត្តរូបជាតិកម្ពុជា នៅឆ្នាំ២០០៥។ «ដូច្នេះ (ការ)ដាំកូនត្នោតពិតជាមានសារៈសំខាន់ ក្នុងការបំផុសស្មារតីរបស់ពលរដ្ឋឱ្យស្រឡាញ់ធនធានធម្មជាតិ ស្រឡាញ់ទឹកដី អភិរក្សធនធានធម្មជាតិ ការថែរក្សាអត្តសញ្ញាណ និងវប្បធម៌ជាតិ»។ លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថានបញ្ជាក់ដូច្នេះ មុននឹងបន្តថា កន្លងមក កម្ពុជាបានដើមត្នោត រាប់ម៉ឺនដើម និងគ្រាប់ តាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនកម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវ។ ក្រៅពី អត្តសញ្ញាណសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តកម្ពុជា ត្នោត មានប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើនសម្រាប់ការរស់នៅ ដោយដើមរបស់វាអាចយកទៅធ្វើក្តារផ្ទះ រនូតផ្ទះ និងទូក។ ទឹកត្នោត អាចធ្វើស្ករ ផ្លែត្នោតអាចធ្វើជានំ ឬបង្អែម ហើយស្លឹកអាចធ្វើជាមួក ដំបូល និងជញ្ជាំងផ្ទះជាដើម។ កាលពីឆ្នាំ២០២៩ កម្ពុជាត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថា មានដើមត្នោតជាង៣លានដើម ហើយត្នោតអាចមានអាយុរហូតដល់ជាង១០០ឆ្នាំ និងមានកម្ពស់ពី១៥ម៉ែត្រ ទៅដល់៣០ម៉ែត្រ។ បើតាមក្រសួងបរិស្ថាន បច្ចុប្បន្ន មន្ទីរបរិស្ថានទូទាំងប្រទេស បានត្រៀមថ្នាលសម្រាប់បណ្តុះកូនត្នោត និងកូនឈើរួចជាស្រេច សម្រាប់ចែកជូនពលរដ្ឋ ដោយឥតគិតថ្លៃនៅឆ្នាំក្រោយៗ។ ការបង្កើតថ្នាលបណ្ដុះកូនត្នោតនេះ ដើម្បីបណ្តុះផ្នត់គំនិតឱ្យពលរដ្ឋ រួមជាមួយរដ្ឋាភិបាលក្នុងការសម្រេចគោលដៅ ក្លាយជាប្រទេសអព្យាក្រឹតកាបូន និងមានគម្របព្រៃឈើ ៦០ភាគរយ នៅឆ្នាំ២០៥០។ ក្រសួងបរិស្ថាន ក៏ធ្លាប់បង្ហើបដែរថា កម្ពុជានឹងមានថ្នាលបណ្តុះកូនឈើធំជាងគេ បង្អស់នៅក្នុងប្រទេស នៅឆ្នាំក្រោយ ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិ៤៤ ឃុំព្រះធាតុ ស្រុកអូររាំងឪ ខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ ថ្នាលខ្នាតធំនេះមានសមត្ថភាពផលិតកូនឈើបាន១លាន ២សែនក្នុង១ឆ្នាំ និងជាថ្នាលដែល បានបំពាក់ប្រព័ន្ធស្រោចស្រពស្វ័យប្រវត្តដើរដោយថាមពលព្រះអាទិត្យ៕ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋមន្រ្តីបរិស្ថាន បង្កើតថ្នាលបណ្តុះកូនត្នោតរាប់ម៉ឺនដើម ដើម្បីបណ្តុះផ្នត់គំនិតពន្លកបៃតង ត្នោតជាង២០ម៉ឺនគ្រាប់ ត្រូវបានដាំតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ រយៈពេល៦ឆ្នាំ	កូនត្នោត១ម៉ឺនដើមបន្ថែមទៀត ត្រូវបានអាជ្ញាធរ ពលរដ្ឋ និងសហភាពសហព័ន្ធយុវជនកម្ពុជា ដាំដុះ នៅតាមខ្សែក្រវាត់ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ស្ថិតក្នុងភូមិសាស្រ្តស្រុកពញាក្រែក ខេត្តត្បូងឃ្មុំ នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។
កីឡាការិនី Lin Yu-Ting ស្ថិតក្នុងចំណោមកីឡាការិនី Imane Khelif របស់អាល់ហ្សេរី ដែលកំពុងប្រកួតប្រជែង នៅក្នុងកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ទោះបីជាពួកគេ ត្រូវបានសមាគមប្រដាល់អន្តរជាតិ (IBA) ដកឈ្មោះចេញពីការប្រកួតជ្រើសរើស ជើងឯកពិភពលោក កាលពីឆ្នាំ២០២៣ ក្តី។ កីឡាការិនីប្រដាល់ទាំងពីរ ធ្លាប់ជួបបញ្ហាចំពោះសិទ្ធិចូលរួមប្រកួតក្រោមការរៀបចំរបស់ស្ថាប័ន IBA ព្រោះតែការធ្វើតេស្តសិទ្ធិយេនឌ័រ រកឃើញមានប្រភេទកោសិកាក្រូម៉ូស៉ូមបុរស។ ទោះជាយ៉ាងណា គណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកអន្តរជាតិ (IOC) បានចេញមុខការពារចំពោះកីឡាការិនីទាំង ២រូប ថាពួកគេ នៅតែអាចបន្តចូលរួមការប្រកួត បើពួកគេនៅតែប្រកួតឈ្នះ ព្រោះមូលហេតុថា កីឡាការិនីទាំង ២ បានបំពេញតាមលក្ខណៈសិទ្ធិចូលរួមគ្រប់គ្រាន់។ ការប្រកួតប្រភេទកីឡាប្រដាល់ ក្នុងកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រង និងរៀបចំពី IOC មិនជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងស្ថាប័ន IBA ឡើយ។ ក្រោយពេលកីឡាការិនី Khelif ប្រកួតឈ្នះនឹងទទួលបានឱកាសឡើងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ ដណ្តើមមេដាយមាសអូឡាំពិក ថ្ងៃទី៦ ខែសីហា មកដល់ពេលនេះ កីឡាការិនីតៃវ៉ាន់ វ័យ២៨ឆ្នាំ ក៏មានឱកាសដូចគ្នាឡើងវគ្គ ដណ្តើមមេដាយមាស ក្រោយពេលប្រកួតយកឈ្នះលើកីឡាការិនីតួកគី Esra Yildiz Kahraman ដោយលទ្ធផលសម្រេចជាឯកច្ឆន្ទ។ បន្ទាប់ជ័យជម្នះវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ Lin Yu-Ting នឹងត្រូវបន្តទៅជួបកីឡាការិនីវ័យ ២០ឆ្នាំ Julia Atena Szeremeta របស់ប៉ូឡូញ ដែលទើបបំបាក់កីឡាការិនីម្ចាស់មេដាយប្រាក់អូឡាំពិកតូក្យូ Nesthy Petecio របស់ហ្វីលីពីន។ ការប្រកួតវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្ររបស់ Lin Yu-Ting នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១០ ខែសីហា៕ អត្ថបទទាក់ទង ទុកបញ្ហាយេនឌ័រមួយឡែក កីឡាការិនីប្រដាល់ Khelif ឡើងដល់វគ្គដណ្តើមមេដាយមាសអូឡាំពិក IOC ឱ្យកីឡាការិនីប្រដាល់២រូប ដែលមានបញ្ហាយេនឌ័រ បន្តប្រជែងមេដាយអូឡាំពិកប៉ារីស	កីឡាការិនីប្រដាល់តៃវ៉ាន់ Lin Yu-Ting រកបានកៅអីទៅកាន់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ ដណ្តើមមេដាយ មាសអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស លើប្រភេទទម្ងន់ Featherweight ថ្ងៃទី៨ ខែសីហា ទោះបីជា មានរឿងរ៉ាវចម្រូងចម្រាស លើសិទ្ធិចូលរួមប្រកួត ទាក់ទងនឹងបញ្ហាយេនឌ័រក៏ដោយ។
យោងតាមសេចក្ដីសម្រេច ចុះថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដា សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានសម្រេចឱ្យ លោក ប្រាក់ សំអឿន រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃ ធ្វើជាប្រធាននៃគណៈកម្មការសម្របសម្រួល និងដឹកនាំការងារទីក្រុងឆ្លាត។ គណៈកម្មការនេះ មានអនុប្រធាន២រូប និងសមាសភាព៨រូបទៀត ជាសមាជិក និងលេខាធិការ។ គណៈកម្មការសម្របសម្រួល និងដឹកនាំការងារទីក្រុងឆ្លាត មានភារកិច្ច ស្រាវជ្រាវបទពិសោធរបស់ប្រទេសនានា ពាក់ព័ន្ធនឹងការបង្កើតនិងការអភិវឌ្ឍទីក្រុងឆ្លាត ហើយ កំណត់អំពីនិយមន័យ វិសាលភាព ទំហំ រួមទាំងទស្សនទាននៃទីក្រុងឆ្លាតសម្រាប់បរិបទនៅកម្ពុជា។ គណៈកម្មការនេះ ក៏ជាអ្នករៀបចំសេចក្តីព្រាងគោលនយោបាយ និងយុទ្ធសាស្ត្រនៃការរៀបចំទីក្រុងឆ្លាតសម្រាប់រយៈពេលមធ្យម និងរយៈពេលវែង។ ទន្ទឹមនឹងនេះ គណៈកម្មការនេះ ក៏ត្រូវសហការជាមួយក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការបង្កើតទីក្រុងឆ្លាតសម្រាប់រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ។ «ទទួលខុសត្រូវរៀបចំវេទិកា ពិគ្រោះយោបល់រវាងដៃគូក្នុងវិស័យឯកជន អង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិ អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល ជាមួយស្ថាប័ននានា ដើម្បីកៀរគរការគាំទ្រ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការងាររៀបចំទីក្រុងឆ្លាត»។ នេះក៏ជាការងារដែល គណៈកម្មការសម្របសម្រួល និងដឹកនាំការងារទីក្រុងឆ្លាត ត្រូវទទួលខុសត្រូវដែរ ទន្ទឹមនឹងការ អនុវត្តការងារផ្សេងទៀត ក្រោមការតម្រង់ទិសពីលោក ស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ព្រមទាំងរាយការណ៍ពីវឌ្ឍនភាពការងារទីក្រុងឆ្លាត ដើម្បីស្នើសុំយោបល់ដឹកនាំក្នុងករណីចាំបាច់។ ចំណែក ប្រធានគណៈកម្មការសម្របសម្រួល និងដឹកនាំការងារទីក្រុងឆ្លាត ក៏អាចស្នើសុំមន្ត្រីនៃក្រសួងមហាផ្ទៃ ឬមន្ត្រីនៃក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ក្នុងគណៈកម្មការឱ្យជួយការងារតាមការចាំបាច់ផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា សម្រេចបង្កើតគណៈកម្មការសម្របសម្រួល និងដឹកនាំការងារទីក្រុងឆ្លាត សម្រាប់ទទួលខុសត្រូវ លើកយោបល់រដ្ឋាភិបាលដើម្បីកំណត់ទស្សនវិស័យ និងគោលនយោបាយជាតិ ពាក់ព័ន្ធនឹងទីក្រុងឆ្លាត ក្នុងរយៈពេលមធ្យម និងវែង។
សុធីរ៖ ហ្អែងកើតអី បានជាមុខក្រញូវម្ល៉េះ អាសំណាង? សំណាង៖ អើ! អញកំពុងខឹងអ្នករិះគន់អញនៅក្រុមហ៊ុន។ អញធ្វើអីក៏ខុស អញធ្វើអី ក៏រិះគន់ដែរ។ គិតទៅ អ្នកធ្វើចាំតែខុស ចាំតែរងការរិះគន់ហ្មង! សុធីរ៖ អ៎! រឿងគេរិះគន់នេះ ចាត់ទុកវាជារឿងធម្មតាទៅ សម្លាញ់! សំណាង៖ ឱ្យចាត់ទុកជារឿងធម្មតាយ៉ាងម៉េច បើគេចាំតែរិះគន់យើងហ្នឹង! សុធីរ៖ ជាធម្មតា មនុស្សយើងម្នាក់ៗមិនល្អឥតខ្ចោះទេ សម្លាញ់! ដូច្នេះនៅពេលយើងបំពេញកិច្ចការងារអ្វីមួយ វាតែងតែមានចំណុចខ្វះខាត។ នៅពេលមានចំណុចខ្វះខាតនេះហើយ ទើបវាបង្កើតឱ្យមានការរិះគន់។ មែនទែនទៅ ការរិះគន់ពិតជាមានសារសំខាន់ណាស់ដើម្បីកែលម្អកំហុសឆ្គងរបស់បុគ្គល និងស្ថាប័ន ។ សំណាង៖ សំខាន់យ៉ាងម៉េច អាធីរ? សុធីរ៖ ការរិះគន់ វាជួយឱ្យយើងទទួលបានយោបល់ ពុទ្ធិនិងគំនិតបន្ថែម។ វាឆ្លុះបញ្ចាំងពីចំណុចល្អ ឬអាក្រក់ នៅក្នុងភារកិច្ច និងកិច្ចការងារ ដែលយើងកំពុងបំពេញ។ ប៉ុន្តែអញយល់ស្របតាមហ្អែងដែលថា ត្រូវមានការរិះគន់ស្ថាបនា។ គឺមិនមែន រិះគន់ដើម្បីបន្តុះបង្អាប់ ឬថា រិះគន់ដើម្បីតែរិះគន់នោះទេ។ ការរិះគន់របៀបនេះ មិនបានបង្ហាញដំណោះស្រាយសមស្របឡើយ ។ ត្រឡប់មកវិញ ការរិះគន់ ដើម្បីស្ថាបនាពិតជាមានសារសំខាន់ណាស់ ចំពោះការកែលម្អកំហុសឆ្គងរបស់បុគ្គល និងស្ថាប័ន ។ ដូច្នេះបុគ្គល ឬស្ថាប័ន ដែលរងការរិះគន់ ក្នុងន័យស្ថាបនានេះ ត្រូវហ៊ានទទួលយកការពិតពីកំហុសឆ្គង ឬចំណុចខ្វះខាត ដែលកើតមានដោយចេតនា ឬអចេតនានេះ។ ជាពិសេសមិនត្រូវចាត់ទុកអ្នករិះគន់ ជាខ្មាំងសត្រូវ ជាបន្លា និងជាក្រុមប្រឆាំងខ្លួន ដែលត្រូវកម្ចាត់ពួកគេចោលឡើយ ៕	សុធីរ និងសំណាង បានមកជួបជជែកគ្នា នៅក្នុងហាងកាហ្វេមួយកន្លែង នារាជធានីភ្នំពេញ។ សំណាង ហាក់មិនសូវសប្បាយចិត្ត ដោយសារបញ្ហាការងារ។
លោក អ៊ូ តារា បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ តាម Messenger ថា ការផ្សព្វផ្សាយគុនល្បុក្កតោ ទៅកាន់អន្ដរជាតិមិនទាន់ទូលំទូលាយនៅឡើយទេ ប៉ុន្ដែក៏គ្រាន់បើជាងពីមុន ព្រោះប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងប្រទេសក្រៅតំបន់នេះ ក៏បានស្គាល់ខ្លះពីក្បាច់គុនអត្ដសញ្ញាណកម្ពុជាមួយនេះ។ ការផ្សព្វផ្សាយក្បាច់គុនល្បុក្កតោទៅកាន់អន្ដរជាតិ គឺមានសារៈសំខាន់ណាស់។ សំខាន់ដោយសារនៅពេលអន្តរជាតិស្គាល់ហើយផ្សាយបន្ត នោះពួកគេប្រៀបបានជាទូតផ្សព្វផ្សាយម្នាក់ដែរ។ លោក អ៊ួ តារា បានប្រាប់ដូច្នេះថា៖«ការផ្សព្វផ្សាយ យើងមិនទាន់មានភាពទូលំទូលាយនៅឡើយទេ ប៉ុន្ដែយើងសម្លឹងឃើញថាប្រសើរជាងមុនឆ្ងាយ ព្រោះដោយសារសហព័ន្ធគុនល្បុក្កតោខ្លួនឯងផ្ទាល់ ក៏ព្យាយាមក្នុងការផ្សព្វផ្សាយនេះទៅលើឆាកអន្ដរជាតិ នឹងក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ក៏ព្យាយាមលើកពីគុនតម្លៃ ទៅលើឆាកអន្ដរជាតិ។»។ អគ្គលេខាធិការរងរូបនេះ បន្ថែមទៀតថា សារៈសំខាន់៣ ដែលភ្ញៀវអន្ដរជាតិស្គាល់គុនល្បុក្កតោហើយជួយផ្សព្វផ្សាយពីកម្ពុជា។ ចំណុចទី១នោះ គឺប្រវត្តិសាស្ដ្រ។ លោក តារា ពន្យល់ថា ក្បាច់គុនល្បុក្កតោ ជាអត្ដសញ្ញាណជាតិ និងជាក្បាច់គុនមានតាំងពីសម័យដើម និងជាប់ពាក់ព័ន្ធរឿងជាច្រើនក្នុងប្រវត្តិសាស្ដ្រកម្ពុជា។ ដូច្នេះហើយ កាលអន្ដរជាតិទាំងនោះ បានស្គាល់ពីគុនល្បុក្កតោ គឺបានស្គាល់ពីអត្ដសញ្ញា និងស្គាល់ពីប្រវត្តិសាស្ដ្រកម្ពុជា។ រីឯចំណុចទី២ អគ្គលេខាធិការរងរូបនេះ ពន្យល់ថាជាការជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងប្រពៃណី។ តាមរយៈក្បាច់គុននេះ បរទេសក៏នឹងស្វែងយល់ពីប្រពៃណី ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធ ដូចជាការគុនគ្រូ ការសម្ដែងក្បាច់គុនក្នុងកម្មវិធីនានា ការស្លៀកពាក់ជាអ្នកប្រយុទ្ធគុនល្បុក្កតោ...។ល។ ទាំងអស់នេះ សុទ្ធតែបង្ហាញពីអត្ដញ្ញាណរបស់កម្ពុជា។ ចំណែកចំណុចទី៣នោះ គឺជាការជួយផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍។ លោក តារា ពន្យល់ថា តបន់វប្បធម៌បុរាណជាច្រើន ដូចជាតាមប្រាង្គប្រាសាទមួយចំនួន បានឆ្លាក់រូបតាង ក្បាច់គុនល្បុក្កតោ។ នៅពេលភ្ញៀវទេសចរទាំងនោះ ចង់ស្វែងយល់ច្បាស់ ពួកគេនឹងទៅលេងនៅទីនោះ ដើម្បីបានឃើញក្បាច់គុន ដែលឆ្លាក់ជាប់ប្រាសាទ។ នេះ គឺជាការផ្សព្វផ្សាយតំបន់ទេសចរណ៍ ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនិងក្បាច់គុនខ្មែរ។ «ការផ្សព្វផ្សាយគុនល្បុក្កតោទៅបរទេស មានសារសំខាន់ គឺដោយសារក្នុងគុនល្បុក្កតោ ពេលជនជាតិបរទេសដឹងពីក្បាច់គុននេះមួយ គាត់នឹងជ្រៀបទៅ៣ចំណុចផ្សេងទៀត គឺទី១ ទាក់ទងទៅនឹងប្រវត្តិសាស្ដ្រ, ទី២ គឺទាក់ទងទៅនឹងទំនាមទម្លាប់របស់ជនជាតិខ្មែរ ចំណែកទី៣ គឺទីតាំងទេសចរណ៍ ដែលពាក់ព័ន្ធជាមួយគុនល្បុក្កតោ។ កត្តាទាំងនេះហើយ យើងចាត់ទុកថាជាកត្តាសំខាន់មួយ ក្នុងការផ្សព្វផ្សាយគុនល្បុក្កតោយើង ទៅដល់បរទេស។»។ លោក អ៊ួ តារា បាននិយាយដូច្នេះ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា កីឡាករគុនល្បុក្កតោ ៣នាក់នោះ មាន៖ គីម ទិត្យសុវឌ្ឍនៈ ព្រុំ ពេញពិសាល និងកីឡាករ លុយ កុសល។ អ្នកទាំង៣នេះ បានចេញដំណើរនាព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ ទៅប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី៕	សហព័ន្ធកីឡាគុនល្បុក្កតោកម្ពុជា បានបញ្ជូនកីឡាករ ៣នាក់ ទៅសម្ដែងគុនល្បុក្កតោ នៅទីក្រុង Sleman Regency ខេត្ត Yogyakarta ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ ASEAN SPORT DAY 2024 ចាប់ពីថ្ងៃទី៨-១១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ លោក អ៊ួ តារា អគ្គលេខាធិការរងសហព័ន្ធកីឡាគុនល្បុក្កតោកម្ពុជា យល់ឃើញថា ការផ្សព្វផ្សាយគុនល្បក្កតោលើឆាកអន្ដរជាតិ នៅមានកម្រិត ប៉ុន្ដែរាល់ការបញ្ជ្រាបក្បាច់គុនដូនតាខ្មែរទៅកាន់បរទេស គឺមានសារៈសំខាន់ក្នុងការផ្សព្វផ្សាយប្រវត្តិសាស្ដ្រ ប្រពៃណី និងទេសចរណ៍កម្ពុជា។
នៅក្នុងឱកាសនោះ លោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ បានជម្រាបជូនសម្ដេចប្រធានរដ្ឋសភា ថា លោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ពិតជាមានឆន្ទៈ និងការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងមុតមាំក្នុងការជួយជំរុញលើកស្ទួយ អភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍន៍វិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ខ្មែរដ៏ល្អផូរផង់ ឱ្យកាន់តែមានកិត្យានុភាពបន្ថែមទៀតទាំងលើឆាកជាតិ និងអន្តរជាតិ ក្រោមការដឹកនាំ និងចង្អុលបង្ហាញរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ លោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ក៏បានសម្តែងការកោតសរសើរយ៉ាងខ្លាំងចំពោះសម្តេច ឃួន សុដារី ដែលជាស្ត្រីពោរពេញដោយសមត្ថភាព មានភាពលេចធ្លោរខ្លាំងទាំងក្នុងឆាកនយោបាយ និងកិច្ចការសង្គម គឺជាធនធានមនុស្សដ៏កម្របំផុតរបស់កម្ពុជា ពិសេស ជានិមិត្តរូបរបស់ស្ត្រីកម្ពុជា។ សម្តេចបានកសាងសមិទ្ធផល និងស្នាដៃដ៏ត្រចះត្រចង់ជាច្រើនទសវត្សរ៍ក្នុងស្ថាប័ននីតិប្បញ្ញត្តិ រហូតត្រូវបានរដ្ឋសភា បោះឆ្នោតផ្តល់សេចក្តីទុកចិត្ត ឱ្យក្លាយជាប្រធានរដ្ឋសភា សម្រាប់នីតិកាលទី៧ នេះ និងជាស្រ្តីដំបូងគេក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលរបស់ស្ថាប័ននីតិប្បញ្ញត្តិមួយនេះ។ ក្នុងឱកាសដ៏វិសេសវិសាលនេះ សម្តេច បានកោតសរសើរចំពោះលោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ម៉ៅ ចំណាន ថាពិតជាស័ក្តិសមបំផុតក្នុងតំណែងជាប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ។ ជាមួយគ្នានោះ សម្តេចក៏បានផ្តល់អនុសាសន៍ចំនួន ៧ចំនុចសំខាន់ៗជូនដល់លោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ ដើម្បីលើកកម្ពស់ និងអភិរក្សសិល្បៈវប្បធម៌ ខ្មែរដូចជា៖ ១- សូមលើកទឹកចិត្តសម្រាប់ការជំរុញ និងការអភិរក្សវិស័យសិល្បៈ និងវប្បធម៌របស់កម្ពុជា ដូចពាក្យស្លោក ខ្មែរលើកឡើងថា "វប្បធម៌រលំជាតិរលាយ វប្បធម៌ពណ្ណរាយ ជាតិថ្កើងថ្កាន "។ ២-ការអភិវឌ្ឍនវប្បធម៌ ត្រូវមានការចូលរួមពីគ្រប់ភាគីទាំងអស់ ទាំងរាជរដ្ឋាភិបាល វិស័យឯកជន និងប្រជាជនទាំងអស់គ្នា ដើម្បីលើកស្ទួយសិល្បៈវប្បធម៌របស់យើង ឱ្យកាន់តែឧត្តុង្គឧត្តមថែមទៀត។ ៣-ត្រូវសិក្សាស្រាវជ្រាវ អភិរក្ស គ្រប់ទម្រង់សិល្បៈវប្បធម៌ របស់យើងដែលបាត់បង់កន្លងទៅ ត្រូវយកមកប្រើប្រាស់ឡើងវិញ ឱ្យមានភាពស៊ីគ្នា ស្របតាមបរិបទសង្គមសព្វថ្ងៃ ដែលមានការវិវត្តន៍ពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ គឺធ្វើយ៉ាងណាឱ្យវប្បធម៌ដើរទាន់សម័យកាល ។ ៤-សមាគម បន្តកៀរគរធនធានថវិកាបន្ថែម តាមរយៈការរៃអង្គាសពីសប្បុរសជននានា សម្រាប់ទ្រទ្រង់សកម្មភាពសង្គម និងការអភិវឌ្ឍផ្សេងជាច្រើនទៀត។ ៥-ត្រូវប្រើប្រាស់វប្បធម៌ដើរតួនាទីស្នូល តភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងគ្នារវាងប្រជាជន និងប្រជាជន រវាងប្រទេស និងប្រទេស ដែលហៅថា "ការទូតវប្បធម៌"។ ៦-សមាគម ត្រូវសហការជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល និងដៃគូ ដើម្បីបណ្តុះបណ្តាលពង្រឹងសមត្ថភាពសិល្បករ សិល្បការិនីជាប្រចាំ ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្សឱ្យកាន់តែមានសមត្ថភាពខ្ពស់។ ៧-សមាគម គួរប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល សម្រាប់អភិរក្សសិល្បៈ វប្បធម៌របស់កម្ពុជាយើង តាមរយៈកិច្ចសហការជាមួយប្រទេសជាដៃគូ ក្នុងការចែករំលែកបទពិសោធគ្នាទៅវិញទៅមក។ ជាមួយគ្នានោះ ដើម្បីជាការលើកទឹកចិត្តនៅក្នុងដំណើរការសមាគមសិល្បករខ្មែរ ឱ្យកាន់តែរលូន និងល្អប្រសើរថែមទៀត សម្តេច ឃួន សុដារី ក៏បានឧបត្តម្ភជាថវិកាចំនួន ២០ ០០០០០០រៀល ជូនដល់សមាគមសិល្បករខ្មែរផងដែរ៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ សម្តេច ឃួន សុដារី ប្រធានរដ្ឋសភា នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានអនុញ្ញាតឱ្យគណៈប្រតិភូសមាគមសិល្បករខ្មែរ ដឹកនាំដោយលោកជំទាវអ្នកឧកញ៉ា ម៉ៅ ចំណាន ប្រធានសមាគមសិល្បករខ្មែរ ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារ នៅវិមានរដ្ឋសភា។
នៅក្នុងការប្រកួតតាមវគ្គនីមួយៗ កីឡាការិនី Wongpattanakit បានយកឈ្នះលើកីឡាការិនីម៉ារ៉ុក Oumaima El Bouchti, កីឡាការិនីអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត Dunya Ali M Abutaleb និងកីឡាការិនីមកពីក្រូអាស៊ី Lena Stojkovic ដើម្បីឈានជើងឡើងដល់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រជាលើកទី២។ សម្រាប់ការប្រកួតវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ កីឡាការិនីថៃ វ័យ ២៧ឆ្នាំ បានផ្តួលកីឡាការិនីចិន Guo Qing ដែលទើបបង្ហាញខ្លួនដំបូងក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិក ដោយលទ្ធផលសរុប ៣ជុំ ទទួលបានពិន្ទុ ៦-៣, ២-៣ និង ៦-២។ កីឡាការិនីចិន Guo Qing ទទួលបានមេដាយប្រាក់ ចំណែកកីឡាការិនីមកពីអ៊ីរ៉ង់ Mobina Nematzadeh និង Lena Stojkovic បានមេដាយសំរឹទ្ធស្ទួន។ សម្រាប់កីឡាការិនីថៃ Wongpattanakit ការប្រកួតព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស គឺជាការបង្ហាញខ្លួនលើកទី៣ របស់នាងតំណាងឱ្យប្រទេសថៃ។ កីឡាការិនីវ័យ ២៧ឆ្នាំ បានបង្ហាញខ្លួនក្នុងការប្រកួតអូឡាំពិកលើកដំបូង កាលឆ្នាំ ២០១៦ ស្ថិតក្នុងប្រទេសប្រេស៊ីល ហើយកាលនោះរូបនាងបានឈ្នះមេដាយសំរឹទ្ធ។ អំឡុងការប្រកួតអូឡាំពិកទីក្រុងតូក្យូឆ្នាំ ២០២០ ដែលលើកទៅឆ្នាំ ២០២១ ដោយសារវិបត្តិជំងឺកូវីដ-១៩ កីឡាការិនី Wongpattanakit បានឈ្នះមេដាយមាសអូឡាំពិកលើកដំបូង។ មកកាន់ការប្រកួតក្នុងទីក្រុងប៉ារីសកីឡាការិនី Wongpattanakit ក៏អាចការពារតំណែងម្ចាស់មេដាយមាសរបស់ខ្លួន។ ថៃ រកបានមេដាយមាស១ ប្រាក់២ និងសំរឹទ្ធ២ សរុប៥។ មេដាយប្រាក់២ បានពីកីឡាវាយសី និងលើកទម្ងន់ ហើយសំរឹទ្ធ២ បានពីកីឡាប្រដាល់ និងលើកទម្ងន់៕	កីឡាការិនី Panipak Wongpattanakit អត្តពលិកកីឡាតេក្វាន់ដូថៃ ការពារតំណែងជើងឯកមេដាយមាសអូឡាំពិករបស់នាងបានសម្រេច ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាមពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ លើការប្រកួតប្រភេទទម្ងន់ ៤៩គីឡូក្រាម នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី៨ ខែសីហា ថៃ រកបានមេដាយ៥ ក្នុងនោះមាស១ ប្រាក់២ និងសំរឹទ្ធ២។
លោក ថោ ជេដ្ឋា បានតែងតាំង លោក ខៃ សុដា ជាអនុប្រធានមន្ទីរធនធានទឹក និងឧតុនិយម ខេត្តបាត់ដំបង ដោយឱ្យលោកជាអ្នកទទួលបន្ទុករួម។ ជុំវិញការផ្ទេរប្រធានមន្ទីរធនធាទឹកខេត្តបាត់ដំបងនេះ លោក ថោ ជេដ្ឋា មិនបានបញ្ជាក់ពីមូលហេតុក្នុងប្រកាសផ្ទេរនោះទេ ហើយសារព័ត៌មានថ្មីៗ ក៏ពុំអាចសុំការបញ្ជាក់បន្ថែមពី លោក ចាន់ យុត្ថា រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយមបានដែរ គិតត្រឹមរសៀលថ្ងៃទី៨ ខែសីហានេះ៕	ភ្នំពេញ៖ លោក ឡុង ផលគុណ ប្រធានមន្ទីរធនធានទឹក និងឧតុនិយមខេត្តបាត់ដំបង ត្រូវបានផ្ទេរភារកិច្ច ឱ្យបម្រើការងារនៅទីស្ដីការក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយមវិញ។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាស របស់ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម ដែលចុះហត្ថលេខាដោយ លោក ថោ ជេដ្ឋា នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។
ក្រោមកិច្ចសហការពីអង្គការយូណេស្កូ កម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀននៅកម្ពុជាដំណាក់កាលទី២ ត្រូវបានក្រសួងអប់រំរៀបចំឡើង បន្ទាប់ពីដំណាក់កាលទី១ ២០១៨-២០២២ អនុវត្តចប់ដោយជោគជ័យ។ បើតាមក្រសួងអប់រំ កម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀននៅកម្ពុជាក្នុងដំណាក់កាលទី១ បានទទួលជោគជ័យលើការអនុម័តក្របខណ្ឌ និងប្រព័ន្ធអភិវឌ្ឍវិជ្ជាជីវៈជាប្រចាំ, ការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀន និងមន្រ្តីជំនាញអំពីកញ្ចប់អំណានថ្នាក់ដំបូងជាង ៤ពាន់នាក់ និងគណិតវិទ្យាថ្នាក់ដំបូងជាង ៣ពាន់នាក់ និងសាលាគរុកោសល្យខេត្តចំនួន១១ បានជួសជុលកែលម្អ និងបំពាក់សម្ភារបរិក្ខារ។ ក្នុងពិធីប្រកាសឱ្យអនុវត្តកម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀន ដំណាក់កាលទី២ លោកហង់ជួន ណារ៉ុន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ បានអរគុណដល់អង្គការយូណេស្កូ ដែលជាភ្នាក់ងារអនុវត្តកម្មវិធី និងក្រុមការងាររបស់ក្រសួង បានចូលរួមលើកកម្ពស់សមត្ថភាពគ្រូបង្រៀន។ រដ្ឋមន្រ្តីអប់រំ បានមើលឃើញពីសារៈសំខាន់នៃកំណែទម្រង់គ្រូបង្រៀន តាមរយៈកម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀននៅកម្ពុជា។ រូបភាពពីMoEYS លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន បន្ថែមថា៖ «កំណែទម្រង់ការអប់រំគ្រូបង្រៀន និងការអនុវត្តគោលនយោបាយគ្រូបង្រៀន គឺជាអាទិភាពចម្បងមួយនៃកំណែទម្រង់វិស័យអប់រំ ព្រោះគ្រូបង្រៀនគឺជាឆ្អឹងខ្នងនៃប្រព័ន្ធអប់រំកម្ពុជា។»។ កម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀននៅកម្ពុជា ដំណាក់កាលទី២ ផ្តោតលើការអប់រំគ្រូបង្រៀន, ការអភិវឌ្ឍវិជ្ជាជីវៈជាប្រចាំសម្រាប់គ្រូបង្រៀន, ការបណ្តុះបណ្តាលកញ្ចប់អំណាន និងគណិតវិទ្យាថ្នាក់ដំបូង រួមទាំងការវាយតម្លៃ និងការពង្រីកប្រព័ន្ធកត់ត្រាទិន្នន័យសិស្ស និងបរិវត្តន៍កម្មឌីជីថលសម្រាប់ការអប់រំគ្រូបង្រៀន។ ក្រសួងអប់រំ បញ្ជាក់ថា កម្មវិធីនេះ នឹងរួមចំណែកជួយគាំទ្រដល់ចក្ខុវិស័យកម្ពុជាក្លាយជាប្រទេសមានចំណូលខ្ពស់ នៅឆ្នាំ២០៥០។ សម្រាប់តំណាងអង្គការយូណេស្កូប្រចាំនៅកម្ពុជាវិញ ប្ដេជ្ញាបន្តភាពជាដៃគូឈានមុខជាមួយ ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡា ក្នុងការគាំទ្រចក្ខុវិស័យរួម ដើម្បីលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍ បណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀន ការលើកកម្ពស់ការបង្រៀនប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត៕ រូបភាពពីMoEYS	កម្មវិធីពង្រឹងការអប់រំគ្រូបង្រៀននៅកម្ពុជា (STEPCam) ត្រូវបានប្រកាសដាក់ឱ្យអនុវត្តជាផ្លូវការ ក្នុងដំណាក់កាលទី២ នាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ ចំពោះការដាក់ឱ្យអនុវត្តកម្មវិធីនេះ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ បានមើលឃើញពីសារៈសំខាន់នៃកំណែទម្រង់គ្រូបង្រៀន និងចាត់ទុកជាចំណុចអាទិភាពសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា។
បើផ្អែកតាមទិន្នន័យពីសាជីវកម្មឧស្សាហកម្មរបស់ប្រទេសទាំងពីរ ចិនបន្តនាំមុខជប៉ុនលើការនាំចេញរថយន្ត។ រយៈពេល ៦ខែឆ្នាំនេះ បរិមាណនាំចេញរថយន្តរបស់ជប៉ុនធ្លាក់ចុះ ០,៣ភាគរយ បើធៀបគ្រាដូចគ្នាឆ្នាំមុន មកនៅត្រឹម ២,០២លានគ្រឿង។ នេះបើតាមសមាគមអ្នកផលិតរថយន្តជប៉ុន។ តួលេខនេះរួមទាំងរថយន្តដឹកអ្នកដំណើរ ១,៨៣លានគ្រឿង និងរថយន្តពាណិជ្ជកម្មចំនួន ១៨៧ពាន់គ្រឿង។ ក្រុមហ៊ុនផលិតរថយន្តចិនបាននាំចេញរថយន្តជាង ២,៧៩លានគ្រឿងនៅឆមាសទី១ ឆ្នាំនេះ កើនឡើង ៣១ភាគរយធៀបគ្រាដូចគ្នាឆ្នាំមុន។ នេះបើតាមសមាគមអ្នកផលិតរថយន្តចិន។ តួលេចនេះរួមទាំងរថយន្តដឹកអ្នកដំណើរ ២,៣៤លានគ្រឿង និងរថយន្តពាណិជ្ជកម្ម ២៥៤ពាន់គ្រឿង។ ក្នុងចំណោមការនាំចេញរថយន្តចិននៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំនេះ រថយន្តប្រើប្រាស់សាំង និងប្រេងកើន ៣៦ភាគរយមានចំនួនជិត ២,១៩លានគ្រឿង។ ការនាំចេញរថយន្តអគ្គិសនីក៏កើន ១៣ភាគរយ ប្រមាណ ៦០៥ពាន់គ្រឿង។ បណ្តាក្រុមហ៊ុននាំចេញរថយន្តកំពូលទាំង៥ របស់ចិនរួមមាន Chery, SAIC, Changan, Geely និង BYD។ ម៉ាករថយន្តចិនដណ្តើមទីផ្សារអឺរ៉ុប ១១ភាគរយនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំនេះ។ យ៉ាងណាមិញ ការនាំចូលរថយន្តចិនទៅតំបន់នេះ ត្រូវប្រឈមការយកពន្ធយ៉ាងតឹងរ៉ឹង ដែលមានសុពលភាពចាប់ពីខែកក្កដា ឆ្នាំនេះតទៅ៕	ក្នុងនាមជាម្ចាស់ជើងឯកនាំចេញរថយន្តនៅឆ្នាំ២០២៣ ចិនបន្តនាំមុខជប៉ុននៅឆមាសទី១ ឆ្នាំ ២០២៤។ ការនាំចេញរថយន្តជប៉ុនធ្លាក់ចុះ ០,៣ភាគរយ បើធៀបនឹងឆ្នាំមុន។
សូមអញ្ជើញលោកអ្នកនាង ទស្សនាកិច្ចសម្ភាសខាងក្រោមនេះ៖ ជាមួយគ្នានោះ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន មិនភ្លេចសង្កត់ធ្ងន់ថា ដើម្បីមានជំនាញ បំណិនច្បាស់លាស់ លុះត្រាតែយុវជនពង្រឹងសមត្ថភាព ពោលគឺពង្រឹងគុណភាពអប់រំ តាំងពីថ្នាក់ក្រោម ទៅដល់ឧត្តមសិក្សា។ ក្នុងនោះលើកកម្ពស់បំណិនថ្នាក់មូលដ្ឋានរួមមាន ភាសាខ្មែរ គណិតវិទ្យា ជាដើម។ ចំពោះពីថ្នាក់វិទ្យាល័យ យុវជនសតវត្សរ៍ទី២១ គឺរៀនបែបថ្មី រៀនដើម្បីត្រិះរិះពិចារណា ដោះស្រាយបញ្ហា ចេះធ្វើការងារជាក្រុម គួបផ្សំជាមួយបំណិនឌីជីថល និង បំណិនសហគ្រិនភាព។ លោករដ្ឋមន្ត្រីបន្តថា ចំណេះដឹងទាំងអស់នេះជាគ្រឹះ ជួយយុវជននៅថ្នាក់ឧត្តមសិក្សា ឈានទៅចាប់យកជំនាញជាច្រើនទៀត។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រី្តក្រសួងអប់រំ សូមបញ្ជាក់ថាទិវានេះ ធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី៨-៩ សីហា មានការតាំងពិរព័រណ៍ស្នាដៃ និងកិច្ចពិភាក្សាយុវជន ការប្រកួតនិយាយជាសាធារណៈ ការជជែកដេញដោលថ្នាក់ជាតិ រួមទាំងបាឋកថាពិសេស ក្រោមប្រធានបទ"យុវជន និងព្រះពុទ្ធសាសនា" ដោយព្រះតេជគុណ គូ សុភាព ព្រះគ្រូសូត្រស្តាំវត្តនិគ្រោធវ័ន(គល់ទទឹង)ផងដែរ៕ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ ទស្សនាសា្នដៃសិស្សវិទ្យាល័យព្រះយុគន្ធ សាលាជំនាន់ថ្មី	ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវធនធានមនុស្ស សម្រាប់អភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិ ស្របជាមួយយុគសម័យបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល យុវជនសតវត្សរ៍ទី២១ ត្រូវមានជំនាញយ៉ាងតិចមួយ។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ លើកឡើងដូច្នេះបន្ទាប់ពីដើរទស្សនាស្នា ដៃយុវជន ក្នុងទិវាអន្តរជាតិសម្រាប់យុវជន នៅវិទ្យាស្ថានជាតិអប់រំ(NIE)។
ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានស្ដីពីការរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ នាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា លោក ថោង ខុន ប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា(NOCC) អះអាងថារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា យកចិត្តទុកដាក់ក្នុងអភិវឌ្ឍ និងអភិរក្សក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរ ដោយកំពុងប្រមូលចងក្រងឯកសារ និងរៀបចំការប្រកួតថ្នាក់ជាតិនានា។ ក្រោមគំនិតផ្ដួចផ្ដើមពីនាយករដ្ឋមន្ដ្រី កម្ពុជា នឹងរៀបចំការប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ «ពានរង្វាន់សម្ដេចធិបតី» លើកទី១ នៅថ្ងៃទី១៨-២០ ខែតុលា។ ព្រឹត្តិការណ៍ នឹងផ្តល់ ឱកាសដល់អ្នកប្រយុទ្ធមកពីតាមបណ្ដាសហគមន៍ ស្រុក ខេត្ត ចុះឈ្មោះចូលរួម។ លោក ថោង ខុន បាននិយាយថា ការផ្ដួចផ្ដើមឲ្យមានព្រឹត្តិការណ៍នេះ គឺដោយសារតែរាជរដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ស្រាវជ្រាវគាស់រំលើងឡើងវិញនូវយុទ្ធគុនបុរាណខ្មែរ ក្រោមស្មារតីអភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍមរតកដូនតាខ្មែរ។ លោក ថោង ខុន ពន្យល់ថាការអភិវឌ្ឍ គឺជាការអនុវត្តផ្ទាល់ដោយបង្កើតឲ្យមានការប្រកួតថ្នាក់ជាតិ ដែលជំរុញឲ្យកីឡាករ-កីឡាការិនីមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ អាចឈានដល់ការប្រកួតអន្ដរជាតិនានា។ ម្យ៉ាងវិញទៀត រាល់ការប្រកួតទាំងអស់ តែងតែត្រូវបានគេរៀបចំបទបញ្ជាប្រកួត ហើយបទបញ្ជានោះ គឺច្បាស់លាស់ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការខិតខំ ស្រាវជ្រាវដោយផ្អែកលើកឯកសារយោង។ ចំណែកការអភិរក្ស កិច្ចការនេះ គឺសំដៅលើការប្រមូល និងចងក្រងឯកសារនានា ដែលជាប់ទាក់ទងទៅនឹងក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរ។ ឯកសារ ដែលត្រូវចងក្រង គឺបានមកពីចម្លាក់តាមប្រាសាទ ព្រឹទ្ធាចារ្យគុនតាមសហគមន៍ និងក្បួនច្បាប់ ដែលនៅសេសសល់។ល។ លោក ថោង ខុន បាននិយាយដូច្នេះថា៖«យើងចង់អភិរក្សក្បាច់គុនខ្មែរឲ្យបានល្អ ត្រូវតែមានការអនុវត្តឲ្យច្បាស់លាស់។ ដើម្បីអភិរក្ស យើងត្រូវខិតខំស្រាវជ្រាវឲ្យបានម៉តចត់។ ចង់អភិវឌ្ឍ ដល់តែយើងរៀបចំ ឲ្យមានការប្រកួតបានច្រើន ទើបមានការទទួលស្គាល់ឯកភាពក្នុងជាតិមួយច្បាស់លាស់។ រាល់ការប្រកួត ត្រូវតែរៀបចំបទបញ្ជា បច្ចេកទេសឲ្យបានច្បាស់លាស់។»៕	កម្ពុជា នឹងរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ លើកដំបូង នៅថ្ងៃទី១៨-២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤។ ការរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍នេះ គឺជាផ្នែកមួយ នៃកិច្ចការអភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរ ដែលការអភិរក្សក្បាច់គុន សំដៅលើការស្រាវជ្រាវ និងចងក្រងជាឯកសារ។ ចំណែកឯការអភិវឌ្ឍក្បាច់គុន គឺសំដៅលើការអនុវត្ត ហ្វឹកហាត់ និងការប្រកួតជាប្រចាំ។
បើតាម លោក ឃឹម ហ្វីណង់ សហគមន៍កសិកម្មម្រេចមេមត់ត្បូងឃ្មុំ មានសមត្ថភាពផលិតម្រេច បានចន្លោះពី២៥០តោន ទៅ៣០០តោនក្នុងឆ្នាំ។ ទន្ទឹមគ្នានេះ ក្រសួងកសិកម្ម បានតភ្ជាប់ទីផ្សារជាមួយក្រុមហ៊ុនអន្តរជាតិចំនួន ៣ រួចហើយ រួមមាន ក្រុមហ៊ុន Fuchs, OLAM និង Sela Pepper ដើម្បីរង់ចាំ ទិញម្រេចពីសហគមន៍ដោយផ្ទាល់។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បញ្ជាក់ដូច្នេះ មុននឹងបន្តថា មកទល់ពេលនេះ មានសហគមន៍កសិកម្មចំនួន៣ហើយ បានប្រែក្លាយទៅសហគមន៍កសិកម្មទំនើប។ សហគមន៍ទាំងនោះមាន សហគមន៍កសិកម្មទំនើបទំរីងសម្រាប់ដំណាំស្វាយចន្ទី ខេត្តកំពង់ធំ, សហគមន៍កសិកម្មទំនើបសាមគ្គីត្រពាំងចកសម្រាប់បន្លែ ខេត្តតាកែវ និងសហគមន៍កសិកម្មទំនើបម្រេចមេមត់ សម្រាប់ដំណាំម្រេច នៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ លោក ឃឹម ហ្វីណង់ អនុរដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម នៅក្នុងមហាសន្និបាតកំណើតដំបូង«សហគមន៍កសិកម្មទំនើបម្រេចមេមត់ត្បូងឃ្មុំ»។ រូបពីហ្វេសប៊ុករបស់ លោក ឃឹម ហ្វីណង់។ សហគមន៍កសិកម្មទំនើប គឺជាចក្ខុវិស័យនៃការអនុវត្តផលិតកម្មកសិកម្ម រួមគ្នាក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំ នៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម ដែលជាផ្នែកមួយនៃកម្មវិធី គោលនយោបាយអាទិភាពទី៦ របស់រដ្ឋាភិបាលនីតិកាលទី៧ នៃរដ្ឋសភា ដែលចាប់ផ្ដើមដាក់ឱ្យអនុវត្តចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២៣។ បច្ចុប្បន្ន ការបង្កើតសហគមន៍កសិកម្មទំនើប គឺផ្ដល់អាទិភាពសម្រាប់តែដំណាំ៤ប្រភេទប៉ុណ្ណោះ រួមមាន ស្វាយចន្ទី ស្រូវ ម្រេច និងបន្លែ។ គោលបំណងការបង្កើតសហគមន៍កសិកម្មទំនើប គឺដើម្បីប្រែក្លាយវិស័យកសិកម្មកម្ពុជាពីលក្ខណៈគ្រួសារឱ្យទៅជាសហគ្រាស សេដ្ឋកិច្ចកសិកម្មដ៏រឹងមាំ មានសមាហរណកម្មខ្ពស់ មានសេដ្ឋកិច្ចមាត្រដ្ឋាន (Economies of Scale) និងមានសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងទាំងបរិមាណ និង គុណភាព។ ការចូលរួមក្នុងសហគមន៍កសិកម្មទំនើប នឹងជួយឱ្យកសិករទទួលបានផលចំណេញច្រើន តាមរយៈការរៀបចំផែនការផលិតច្បាស់លាស់ ហើយផ្សារភ្ជាប់ទៅកាន់ទីផ្សារដោយត្រង់។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ សហគមន៍កសិកម្មទំនើប នឹងទទួលបានការគាំទ្រផ្នែកហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្សេងៗ ដូចជា ផ្ទះសំណាញ់ ប្រព័ន្ធស្រោចស្រពត្រឹមត្រូវ តាមបច្ចេកទេស ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាកាត់បន្ថយការចំណាយឱ្យបានជាអតិបរិមា។ យោងតាមទិន្នន័យរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រយៈពេល៥ ខែឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជានាំចេញម្រេចបានប្រមាណ ៨,៩០០តោនទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ កើនឡើងជិត២០០ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា ឆ្នាំ២០២៣ ដែលមានត្រឹម២,៩៩២តោន៕ អត្ថបទទាក់ទង លោក ឃឹម ហ្វីណង់៖ សហគមន៍កសិកម្មទំនើប នឹងអាចធ្វើឱ្យកសិផលខ្មែរប្រជែងនឹងកសិផលនាំចូលបាន សហគមន៍កសិកម្មទំនើបដំបូងបង្អស់នៅកម្ពុជា គ្រោងដាក់ដំណើរការនៅខែសីហា រដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្ម កៀរគរកសិករឱ្យចងក្រងសហគមន៍កសិកម្មទំនើប ដើម្បីបានផលចំណេញច្រើន	ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ គ្រោងដាក់ដំណើរការ សហគមន៍កសិកម្មទំនើបមួយទៀត នៅខែកញ្ញាខាងមុខ បន្ទាប់ពីការងាររៀបចំផែនការអាជីវកម្មសម្រាប់សហគមន៍បញ្ចប់។ សហគមន៍ថ្មីនេះ មានឈ្មោះថា «សហគមន៍កសិកម្មទំនើបម្រេចមេមត់ត្បូងឃ្មុំ» មានដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងឃុំត្រមូង ស្រុកមេមត់ ខេត្តត្បូងឃ្មុំសមាជិក៤២គ្រួសារ និងផ្ទៃដីផលិតកម្ម ៦៧ហិកតា ឬប្រហែល១០ម៉ឺនជន្លង់។ លោក ឃឹម ហ្វីណង់ អនុរដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បញ្ជាក់នៅទំព័រហ្វេសប៊ុកដូច្នេះ។
អ្នករៀបចំការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស បានគិតគូយ៉ាងខ្លាំង ចំពោះផ្នែកបដិសណ្ឋារកិច្ចទៅលើក្រុមអត្តពលិកចូលរួមការប្រកួត រួមទាំងប្រតិភូកីឡាមកពីទាំង ២០៦ប្រទេស ជុំវិញពិភពលោក សម្រាប់ការស្នាក់នៅ ក៏និងដឹកជញ្ជូនផ្សេងៗ។ ផែនការដឹកជញ្ជូនជាច្រើនត្រូវបានរៀបចំឡើង ទាំងតាមរយៈរថយន្តក្រុងចល័ត ការធ្វើដំណើរតាមរយៈប្រព័ន្ធរថភ្លើងក្រោម ហើយអ្នករៀបចំការអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ថែមទាំងគិតគូដល់ការដឹកជញ្ជូនអត្តពលិក និងអ្នកដំណើរ តាមផ្លូវអាកាសថែមទៀត។ ក្រុមហ៊ុនផលិតយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើករបស់អាល្លឺម៉ង់ឈ្មោះថា Volocopter ជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមក ធ្លាប់បានដាក់សាកល្បង ការធ្វើតេស្តហោះហើរ តាមរយៈយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក ឬដ្រូន ក្នុងបរិវេណទីក្រុងប៉ារីស។ ក្រុមហ៊ុននេះ ថែមទាំងបានស្នើសុំការអនុញ្ញាតពីអាជ្ញាធរអឺរ៉ុប ចំពោះសិទ្ធិអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់ក្នុងតំបន់ និងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស។ ផែនការដឹកជញ្ជូនអ្នកដំណើរតាមផ្លូវអាកាស ក្នុងកីឡាអូឡាំពិក ក្រុមហ៊ុន Volocopter បានសហការជាមួយ ប្រតិបត្តិករអាកាសយានដ្នានបារាំង (ADP), ប្រតិបត្តិកររថភ្លើងក្រោមដី, ប្រតិបត្តិកររថយន្តក្រុងរបស់រដ្ឋ (RATP) និងរដ្ឋបាលក្រុងប៉ារីស ដើម្បីធ្វើជាមធ្យោបាយសម្រួលការធ្វើដំណើររបស់ក្រុមអត្តពលិក និងប្រតិភូកីឡា។ តែយ៉ាងណា បើតាមសម្តីរបស់លោក Edward Arkwright នាយកស្ថាប័ន (ADP) វិញ្ញាបនបត្រអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកសម្រាប់ក្រុមហ៊ុន Volocopter មិនទាន់ត្រូវបានផ្តល់ជូនដោយអាជ្ញាធរអឺរ៉ុប ព្រោះតែបញ្ហាគ្រឿងម៉ាស៊ីនមួយចំនួន។ នេះបើតាមការផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP នៅថ្ងៃទី៨ ខែសីហា។ គួរបញ្ជាក់ថា ការធ្វើតេស្តហោះហើរសាកល្បងច្រើនលើក ត្រូវបានធ្វើឡើងអំឡុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ប៉ុន្តែការហោះហើរទាំងនោះ ធ្វើឡើងនៅក្រៅបរិវេណទីក្រុងប៉ារីស។ ទៅលើគ្រោងការដឹកជញ្ជូនអ្នកដំណើរតាមផ្លូវអាកាស ដោយយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកនេះទៀតសោត មន្ត្រីក្នុងទីក្រុងប៉ារីសជាច្រើនមិនបានគាំទ្រឡើយ ដោយលើកពីមូលហេតុថាគ្រោះថ្នាក់ដល់បរិស្ថាន៕	គម្រោងដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក ឬដ្រូន មានឈ្មោះថា «Flying Taxi» ក្រុមហ៊ុន Volocopter ដើម្បីដឹកអត្តពលិកទៅកីឡដ្ឋានប្រកួត អំឡុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ត្រូវបានលុបចោល ព្រោះតែវិញ្ញាបនបត្រអនុញ្ញាតសម្រាប់ប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីន មិនទាន់ផ្តល់ជូនទាន់ពេល។
នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ កីឡាបាល់ទាត់បុរស នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ម្ចាស់ការពារជើងឯកបារាំងបានយកឈ្នះអ៊ីតាលី ក្នុងលទ្ធផល ២៥-២០ ២៥-២១ និង ២៥-២១។ បារាំង ដែលឈ្នះមេដាយមាសកីឡាបាល់ទះអូឡាំពិកតូក្យូឆ្នាំ២០២០ នឹងត្រូវតទល់ប៉ូឡូញនៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រដណ្តើមមេដាយមាសអូឡាំពិកប៉ារីសឆ្នាំ២០២៤។ នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ម្ចាស់មេដាយមាសអូឡាំពិកប្រទេសកាណាដា ឆ្នាំ១៩៧៦ ប៉ូឡូញបានយកឈ្នះអាម៉េរិកដែលជាម្ចាស់ជើងឯក៣សម័យទាំងប្រផិតប្រផើយក្នុងលទ្ធផល ៣-២សិត (២៥-២៣ ២៥-២៧ ១៤-២៥ និង ១៥-១៣)។ ជំនួបផ្តាច់ព្រ័ត្រដណ្តើមមេដាយមស រវាងម្ចាស់ផ្ទះបារាំង ទល់នឹងប៉ូឡូញ នឹងធ្វើឡើងនៅតារាង South Paris Arena 1 ក្នុងក្រុងប៉ារីស នាថ្ងៃទី១០ ខែសីហា វេលាម៉ោង៦ល្ងាច [ម៉ោងនៅកម្ពុជា] បន្ទាប់ពីជំនួបដណ្តើមមេដាយសំរឹទ្ធរវាងអ៊ីតាលី និងអាម៉េរិក ដែលធ្វើនៅថ្ងៃទី៩ សីហា វេលាម៉ោង៩យប់។ សូមបញ្ជាក់ថា កីឡាបាល់ទាត់ផ្នែកបុរសអូឡាំពិក មានតែអាម៉េរិក សូវៀត (រុស្ស៊ីសព្វថ្ងៃ) និងប្រេស៊ីលប៉ុណ្ណោះដែលគ្រងមេដាយមាសច្រើនជាងគេ៣លើកដូចគ្នា។ ឯកប្រទេស៦ទៀតដែលឈ្នះ១លើកដូចគ្នា រួមមានរុស្ស៊ី ជប៉ុន ហូឡង់ ស៊ែប៊ីនិងម៉ុងតេណេហ្គ្រោ (សព្វថ្ងៃចែកជាពីរប្រទេស) បារាំង និងប៉ូឡូញ៕	ម្ចាស់ផ្ទះបារាំង បានទម្លាក់អ៊ីតាលីក្នុងលទ្ធផលមិនឱ្យតដៃរួច ៣-០ សិត នៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ឡើងទៅការពារតំណែងមេដាយមាសអូឡាំពិកប៉ារីស កីឡាបាល់ទះផ្នែកបុរស ទល់នឹងប៉ូឡូញ។
ក្រោយពីមានការជូនដំណឹងពីសំណាក់រដ្ឋាភិបាលអូទ្រីស អ្នករៀបចំកម្មវិធី បានប្រកាសលុប ការប្រគំតន្រ្តីរបស់តារាចម្រៀង Taylor Swift ដែលគ្រោងធ្វើឡើងរយៈពេល ៣ថ្ងៃចោល។ កម្មវិធីមួយនេះ មានគម្រោងរៀបចំពីថ្ងៃទី៨ ដល់ថ្ងៃទី១០ ខែសីហា នៅកីឡាដ្ឋាន Ernst Happel ទីក្រុងវីយែន។ ទាក់ទិននឹងការលុបចោលការប្រគំតន្រ្តីមួយនេះ អធិការបតីអូទ្រីស លោក Karl Nehammer នៅថ្ងៃទី៨ ខែសីហា ហៅការរំសាយកម្មវិធី ជាការទប់ស្កាត់មហន្តរាយ។ «អរគុណដល់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ខ្លាំងក្លានៃកម្លាំងប៉ូលិស និងអគ្គនាយកដ្ឋានសន្តិសុខ និងចារកិច្ចរបស់យើង ជាមួយទីភ្នាក់ងារបរទេស ការគំរាមកំហែង ត្រូវបានកំណត់អត្តសញ្ញាណបានមុន ហើយមហន្តរាយត្រូវបានបង្ការ»។ លោក Karl Nehammer បានសរសេរបែបនេះ នៅលើបណ្តាញសង្គម X។ ចំណែក លោក Franz Ruf អគ្គនាយកសន្តិសុខសាធារណៈ បានបញ្ជាក់ថា ជនសង្ស័យចំនួន ២នាក់ ត្រូវបានចាប់ខ្លួន ដោយបុគ្គលម្នាក់មានវ័យ ១៩ឆ្នាំ និងសារភាពថា ពាក់ព័ន្ធជាមួយក្រុមរដ្ឋឥស្លាម។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ ចំណែកសារព័ត៌មានក្នុងស្រុក បានចុះផ្សាយថា មនុស្សចំនួន ៣នាក់ផ្សេងទៀត កំពុងរត់គេចពីការតាមចាប់របស់ប៉ូលិស។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងការប្រគំតន្រ្តីរបស់តារាចម្រៀង Taylor Swift ប៉ូលិសអូទ្រីស បានប៉ាន់ប្រមាណថា អាចមានអ្នកចូលរួមរហូតដល់ ៦៥០០០នាក់ ក្នុងមួយកម្មវិធី ហើយអាចមានមនុស្សចំនួន ១៥០០០នាក់ ក្រៅកីឡាដ្ឋាន ព្រោះគ្មានសំបុត្រចូលរួម។ កម្មវិធីមួយនេះ ជាផ្នែកមួយនៃការប្រគំតន្រ្តី Eras Tour ដែលធ្វើឡើងនៅបណ្តាប្រទេសជាច្រើន ហើយគ្រោងបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ នៅកាណាដា៕	ការប្រគំតន្រ្តីរបស់តារាចម្រៀង Taylor Swift នៅទីក្រុងវីយែន អូទ្រីស ត្រូវបានអ្នករៀបចំប្រកាសលុបចោល នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ដោយសារបារម្ភពីការវាយប្រហារភេរវកម្ម។ អធិការបតីអូទ្រីស លោក Karl Nehammer បានចាត់ទុកការរំសាយកម្មវិធីមួយនេះ ជាការទប់ស្កាត់មហន្តរាយ។
ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាននាថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤ នៅទីស្នាក់ការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា លោក វ៉ាត់ ចំរើន បញ្ជាក់ថាការប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ ដែលនឹងធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១៨ ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែតុលា បើកឲ្យមានការចុះឈ្មោះដោយសេរី និងបើកចំហរ។ ប៉ុន្ដែអ្នកចុះឈ្មោះចូលរួមទាំងនោះ តម្រូវឲ្យជាអ្នកធ្លាប់ហាត់គុនបុរាណខ្មែរ ហើយមានជំនាញ និងចេះក្បាច់គុននោះច្បាស់លាស់។ ការប្រកួតនេះ ក៏ជាឱកាសសម្រាប់ព្រឹទ្ធាចារ្យគុនដែលមានវ័យក្រោម ៧០ឆ្នាំ នៅតាមសហគមន៍ អាចចូលរួមប្រកួត ផងដែរ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ចែកចេញជាវិញ្ញាសាធំៗ២ គឺប្រយុទ្ធ និងសម្ដែង។ ចំពោះការសម្ដែង វិញ្ញាសានេះ គឺបើកឲ្យមានការចុះឈ្មោះចាប់ពីអាយុ១៥ឆ្នាំ-៧០ឆ្នាំ ចំណែកវិញ្ញាសាប្រយុទ្ធ គឺគិតតាមប្រភេទគីឡូក្រាម។ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះផងដែរ សហព័ន្ធកីឡាជាតិ៤ ដើរតួនាទីសំខាន់ ព្រោះភាគច្រើននៃកីឡាករ-កីឡាការិនី ចេញមកពីនោះ និងជាសហព័ន្ធដែលបន្ដការអភិវឌ្ឍគុនបុរាណខ្មែរ ផងដែរ។ សហព័ន្ធកីឡាជាតិ៤នោះមាន៖សហព័ន្ធកីឡាគុនល្បុក្កតោ សហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរ សហព័ន្ធកីឡាយុទ្ធគុនចម្រុះកម្ពុជា និងសហព័ន្ធយុទ្ធក្រមខមកម្ពុជា។ ការប្រកួតអ្នកលេងគុន លោក វ៉ាត់ ចំរើន និយាយព្រឹត្តិការណ៍យុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ គឺជាឱកាសសម្រាប់អ្នកហាត់គុន ឬកីឡាករ-កីឡាការិនីប្រយុទ្ធគុនខ្មែរមួយចំនួន បានបញ្ចេញសមត្ថភាព និងបានប្រកួត ព្រោះប្រភេទគុនខ្លះ មិនសូវមានការប្រកួតថ្នាក់ជាតិឡើយ។ អនុប្រធានអចិន្ត្រៃយ៍រូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះថា៖« យើង ឃើញមានយុទ្ធគុនខ្លះ គឺមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ គ្មានឱកាសក្នុងការចូលរួមប្រកួតម្ដងផង ប្រកួតជាលក្ខណៈទ្រង់ទ្រាយធំ ឬក៏ទ្រង់ទ្រាយតូច ក៏យើងមិនធ្លាប់បានរៀបចំដែរ។ ឥឡូវនេះ យើងមានឱកាសហើយ យើងត្រូវរៀបផែនការរបស់សហព័ន្ធយើង ឲ្យទៅរកការប្រកួតនេះ ឲ្យបានជោគជ័យ។»។ ការសម្ដែងយុទ្ធគុនក្រមខម ជាក់ស្ដែង កីឡាករប្រដាល់គុនខ្មែរ គឺមានទីផ្សារខ្ពស់ និងមានការប្រកួតជារៀងរាល់សប្ដាហ៍ ដោយល្បុក្កតោ យុទ្ធក្រមខម និងយុទ្ធគុនចម្រុះ មិនសូវជាមានការប្រកួតឡើយ។ នេះ ជាហេតុធ្វើឲ្យកីឡាករ-កីឡាការិនី មិនសូវមានការប្រកួត និងមិនសូវពង្រឹងសមត្ថភាពខ្លួន។ ដោយឡែក សង្វៀនព្រឹត្តិការណ៍យុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ«ពានរង្វាន់សម្ដេចធិបតី» គឺជាប្រមូលផ្ដុំអ្នកគុននិយមទាំងចាស់ទាំងក្មេង ចូលរួមប្រកួត ដោយផ្អែកលើបទបញ្ជារនៃការប្រកួតរួមគ្នាតែមួយ ជាលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ដ្រកីឡា៕ អត្ថបទទាក់ទង ការប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ នឹងដាក់ពិន្ទុតាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រកីឡា ការសម្ដែងគុនល្បុក្កតោ ការប្រកួតគុនខ្មែរ	អ្នកគុននិយម យុទ្ធគុនល្បុក្កតោ យុទ្ធក្រមខម គុនចម្រុះ និងគុនខ្មែរ មកពីសហគមន៍គ្រប់ទិសទី ដែលចេះច្បាស់លាស់ អាចចុះឈ្មោះដោយសេរី ក្នុងការប្រកួតកីឡាយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ «ពានរង្វាន់សម្ដេចធិបតី»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក វ៉ាត់ ចំរើន អនុប្រធានអចិន្ត្រៃយ៍នៃគណៈកម្មការរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍នេះ ដោយសង្តត់ធ្ងន់ថាអ្នកចុះឈ្មោះត្រូវតែជាអ្នកធ្លាប់ហាត់ក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរ។
រដ្ឋបាលខេត្តព្រៃវែង នៅថ្ងៃទី៨ ខែសីហានេះ បានណែនាំឱ្យអភិបាលក្រុង-ស្រុកទាំងអស់ ជូនដំណឹងទៅកាន់ក្រុមហ៊ុន ឬម្ចាស់អាជីវកម្មផ្ទាំងប៉ាណូ ដែលបានផ្សព្វផ្សាយរូបភាពស្រាបៀរ ឬគ្រឿងស្រវឹង នៅតាមដងផ្លូវ និងទីប្រជុំជននានា ឱ្យរុះរើចេញក្នុងរយៈពេល២សប្ដាហ៍ បើមិនដូច្នេះ អាជ្ញាធរចុះអនុវត្តដោយខ្លួនឯង។ ផ្ទាំងប៉ាណូទាំងអស់ ត្រូវប្តូរទៅជាការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម ដែលមិនទាក់ទងនឹងរូបភាព ឬខ្លឹមសារស្រាបៀរ ឬគ្រឿងស្រវឹង។ ការផ្សព្វផ្សាយស្រាបៀរ ឬគ្រឿងស្រវឹង បានជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានដល់សង្គម ជាពិសេស អូសទាញយុវជនឱ្យសេពគ្រឿងស្រវឹងឈានដល់ការប្រើប្រាស់អំពើហិង្សាផ្សេងៗ និងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ជាដើម។ ដូច្នេះ វិធានការរុះរើផ្ទាំពាណិជ្ជកម្មស្រាបៀរនៅពេលនេះ ធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងលើកកម្ពស់សីលធម៌សង្គម និងចូលរួមថែរក្សាសោភ័ណ្ឌភាព សុវត្ថិភាព និងសណ្តាប់ធ្នាប់តាមដងផ្លូវសាធារណៈ និងទីប្រជុំជនក្នុងភូមិសាស្ត្រខេត្តព្រៃវែង។ នេះបើតាមរដ្ឋបាលខេត្តព្រៃវែង៕	ព្រៃវែងជាខេត្តទី១២ ដែលចូលរួមក្នុងចលនារុះរើផ្ទាំងពាណិជ្ជកម្មស្រាបៀរ ឬគ្រឿងស្រវឹងគ្រប់ប្រភេទ បន្ទាប់ពី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ, តាកែវ, កណ្ដាល, កំពត, បាត់ដំបង, ក្រចេះ, ស្ទឹងត្រែង, មណ្ឌលគិរី, កែប កំពង់ធំ និងសៀមរាប។
ដើម្បីការអនុវត្តច្បាប់នេះឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព រដ្ឋាភិបាលកូរ៉េនឹងផ្តល់កញ្ចប់ជំនួយសម្រាប់អ្នកដែលប្រតិបត្តិការក្នុងវិស័យពាក់ព័ន្ធ រួមទាំងកសិដ្ឋានសាច់ឆ្កែ និងភោជនីយដ្ឋានលក់សាច់ឆ្កែ។ បើតាមក្រសួងកសិកម្ម ស្បៀងអាហារ និងកិច្ចការជនបទកូរ៉េ (MAFRA) អាជីវកម្មសរុបចំនួន ៥៦២៦ ដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយច្បាប់នេះមានសិទ្ធិទទួលបានការគាំទ្រពីរដ្ឋ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ MAFRA ចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា រដ្ឋនឹងផ្តល់សំណងស្មើនឹងតម្លៃនៃទ្រព្យដែលទាក់ទងនឹងកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមឆ្កែ ឬកន្លែងសត្តឃាត។ ថ្លៃរុះរើអគារក៏ត្រូវរដ្ឋចេញសំណងជូនផងដែរ។ ទំហំទឹកប្រាក់សំណងទាំងនេះនឹងត្រូវកំណត់ដោយរដ្ឋាភិបាលនៅដើមចុងខែនេះ។ សម្រាប់អ្នកចែកចាយផលិតផលសាច់ឆ្កែ ឬម្ចាស់ភោជនីយដ្ឋាន ក្រសួងសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ និងឱសថកូរ៉េ (MFDS) នឹងទូទាត់សងថ្លៃបិទទ្វារ ប្រសិនបើមានការយល់ព្រមពីរដ្ឋាភិបាល។ អ្នកបង្កាត់ពូជសត្វឆ្កែដែលកំពុងស្វែងរកការផ្លាស់ប្តូរអាជីវកម្មរបស់ពួកគេ អាចស្វែងរកមូលនិធិពីរដ្ឋដើម្បីស្រោចស្រង់អាជីវកម្ម ក៏ដូចជាសេវាកម្មផ្តល់មូលនិធិដោយរដ្ឋ ការប្រឹក្សា និងការបណ្តុះបណ្តាល។ ច្បាប់នេះនឹងចូលជាធរមានពេញលេញចាប់ពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៧ ក្រោយការអនុគ្រោះរយៈពេល ២ឆ្នាំកន្លះ។ នៅពេលច្បាប់នេះចូលជាធរមានពេញលេញ អ្នកដែលបំពានលើបទប្បញ្ញត្តិនៃការសម្លាប់សត្វឆ្កែយកសាច់នឹងត្រូវប្រឈមមុខនឹងការជាប់ពន្ធនាគាររហូតដល់ ៣ឆ្នាំ ឬពិន័យជាប្រាក់ចំនួន ៣០លានវ៉ុន (២១៨០០ដុល្លារ) ខណៈអ្នកបង្កាត់ពូជសត្វឆ្កែសម្រាប់ជូញដូរ ឬលក់សាច់ឆ្កែអាចនឹងត្រូវផ្តន្ទាទោសជាប់ពន្ធនាគាររហូតដល់ ២ឆ្នាំ ឬពិន័យជាប្រាក់ ២០លានវ៉ុន៕	ច្បាប់ហាមឃាត់ការចិញ្ចឹមសត្វឆ្កែសម្រាប់ការសម្លាប់ក្នុងគោលបំណងចែកចាយ និងលក់សាច់ឆ្កែ ឬអាហារដែលមានគ្រឿងផ្សំសាច់ឆ្កែនៅកូរ៉េខាងត្បូងបានចូលជាធរមាន នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន Korea Herald។

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.