id
int64
0
8k
source
stringlengths
1
286
target
stringlengths
1
314
split
stringclasses
3 values
400
Jamii ililazimishwa kuandikisha visima vyote vilivyokuwa karibu na mwamba ili kusimamia rasilimali zao za maji kwa ufanisi.
Ɨbhantʉ ndɨ bhabhakalaisha itonywa ɨvisima mvyose i bɨhɨ nitale ni lyanglɨla ɨnsaao zyaao ɨzyamanze ɨzyakapanga
train
401
Yeye mwenyewe alitaja siri ya wapendanao.
Ʉmkola ndɨ akaania ʉgʉndʉgʉndʉ ɨwaabhɨtogɨlwe.
train
402
Alipokuwa akisafiri alipoteza kila kitu baada ya kusinzia ndani ya basi.
haaho ndɨalɨmlʉgendo ndɨasʉmba chonse ɨkɨntʉ iibha aabha akʉpʉkwɨla mgatɨ ni basɨ.
train
403
Bila kujali uwezo wake, alilazimika kuondoa matawi yaliyokufa ambayo hayakuweza kustahimili baridi, kila moja likiwa na utofauti jinsi lilivyoathiri uzuri wa bustani.
Hangɨ nkakʉlinga ikowola lkaakwe, ndɨyakolɨwa isinia ɨmatambɨ ɨndlyafwile gaago ndlyakakowile ɨlɨyikondakwɨla ɨmbehoo, nlyonse kʉlɨ mwi ni iibha heke alaviia ndɨbhipya ʉsooga wabusitani.
train
404
Joka kubwa lilipunga mabawa yake angani, likiashiria kuondoka kwake kutoka nchi kubwa.
Izooka ɨkʉlʉ ndɨlyabhʉsha ɨmanana gaakwe mwigʉlya ɨlɨkʉlangisha ibhʉka lkaakwe iikʉfuma kʉ nsɨ ɨnkʉlʉ.
train
405
Mtaalamu aliwamulika taratibu waamini kwa maarifa mazito.
Amanyile ndabhamlɨka hadohado ɨbhakʉsalɨka kʉ msala ɨmatimbʉ.
train
406
Kiongozi Muum alikubalika na wenye dhambi kwa kuandaa mashindano ya uvuvi.
Ʉmtongelezɨ muumu ndɨbhamzʉmya ibhakenagʉzɨ kwigelakwɨzya lyalɨkɨndya lyayɨzʉbha
train
407
Hapo awali, wafanyakazi wengi walikata ardhi ya Ophir ili kutoa hazina zake.
Ifuma kʉnyazyo ɨbhatʉmamɨ ɨbhingi ndɨbhaakʉkoola ɨnsɨ ɨnsoga maangʉ ɨfumya ɨmbɨka vkaakwe.
train
408
Alipotazama moja kwa moja, alizidiwa na ukubwa wa anga na nyota zikazimika.
Papo ndatontoma, ndapotwa kʉkɨla wakwigʉlʉ ni ɨnsoda ndɨzyaleka mlɨgela.
train
409
Usivunjike moyo, bali mwombe Mungu akujalie hekima na kimbia mbali sana na vishawishi,
Ʉkafwaga mwego, eelo mlombe ʉʉmungu ʉpiwe ɨmasala kwɨ peela kʉtalɨ ɨvikamu ni ʉʉlelege.
train
410
Jua linapotoka, likiashiria siku mpya, kila mtu wa ukoo hushuka hadi kwenye eneo takatifu, kuonyesha uaminifu wao kwa mababu zao.
Ɨlyʉbha haaho lɨkʉfumaa, ɨlɨkʉlangɨsha lʉsɨkʉ lʉʉpya, mntʉ wonse a ʉgongo akʉsooka mpaaka kʉmahamalwande isondo, ilangɨsha ʉkondeenezʉ waao kʉ bhaagʉkʉ bhao.
train
411
Hata majina yaliposemwa, wote walipaswa kuvumilia na kusogea mbele, wakiheshimu mamlaka.
Hangɨ ɨmina haaho ndɨbhagayomba, wonse ndɨyɨɨkʉkoliwa bhakondakwɨle niya kʉmbele, ni lɨzɨtʉkwɨla ɨnguzu.
train
412
Usiku huu, fimbo ya mfalme itatekeleza amri inayokataza kuacha mzoga wowote bila uangalizi.
Ʉsɨkʉ ʉʉ, mlaanga gwa kmwami gʉkanozya mɨlahɨ yɨɨle ɨkʉkakwɨzya ileka mlambo lyonse kwɨɨnga lyangalɨla.
train
413
Watu wa kijiji walifurahi wakitumia majani kutoka baharini kama pesa ya rushwa.
Ɨbhantʉ bhamkɨpʉgo ndɨbhaatogwa bhaakwitʉmɨla maanyɨ iikʉfuma iipwani kaatɨ ɨmpya zya mahongo.
train
414
Bwana harusi aliporudisha nyuma kitambaa, alifunua uso wenye tabasamu wa bibi harusi kwa kila mtu katika harusi.
Ʉmtoozɨ haaho ndɨasʉvya kʉnyʉma kɨtambalaa, ndɨabhɨmbʉla ʉʉshʉ ʉlɨ nitogwa wa mwɨɨnga kʉ mntʉ wonse kʉ wɨɨnga.
train
415
Tangu kuanza kwa mgogoro, kila mtu anayehusika anastahili kuacha kutumia silaha kwa kuwa zimesababisha mateso mengi.
Ifuma hanyanzyo ɨya ɨnʉanʉa, wonse i bhantʉ ibhɨmo yɨɨkʉkoliwa ileka kwitʉmɨla ɨvyanzo kʉnguno ndɨ zyaleyakwɨzya ʉlusʉsho ʉ lywigi.
train
416
Katika tukio hilo, wanaume wote walitumikiwa kama sehemu ya sherehe hiyo, ili kumuambatanisha kila mmoja.
Kʉlɨlo lya fumila lɨlo, ibhagosha wonse ndɨbhatʉmamɨwa kaatɨ hamalwande ʉlwa mayeeye gago, ni iibhahamwi wonse kyɨmwi.
train
417
Aliamua kuondoka kutoka kwao, huku viungo vyake vikiwaka moto, na alipofika aliazimia kutumia chochote ambacho angepata ili kujipooza.
Ndakoa iwʉka ikʉfuma kʉwaao, kwɨɨkʉ vilʉngwa vkaakwe viikʉbhaka ʉɨmoto, haaho ndfika mbadabhezye atʉmɨla chonse chonse kɨɨle mbadapate maangʉ aipolelezye.
train
418
Alimwambia akiwa amemkazia macho mhudumu kuwa nyama iwe laini mno na alilinda chaguo lake kama ilivyotakiwa, mhudumu akitikisa kichwa.
Ndɨmbhaalya ɨkʉ amtotomelaga mɨnso ʉmtʉmamɨ iibha ɨɨnyama iibhe nkondʉ ni ndɨalɨndɨla isagʉlo lkaakwe kaatɨ iivyo ɨkʉkoolɨwa, ʉmtʉmamɨ akʉtegʉsha ʉmtwe.
train
419
Mchekeshaji alitangaza kwa njia ya kuchekesha ambayo si tu iliwashitusha wote bali pia iliwafanya walie kwa kicheko, kitu hasa walichokuwa wanakitaka.
Ankelege ndɨagomba mbɨla kʉ nzɨɨla ya ichekɨsha yɨɨle ɨlyakalɨ dʉhʉ ndɨyabhaatinʉʉzya wonse eelo haangɨ ndɨabhaabheezya bhaaɨlɨle kʉ nseeko, ɨkɨntʉ ɨchakapanga ɨcho ndɨbhaakʉkɨkoola.
train
420
Alijamba mbele za watu kwa sababu alikula kiporo.
Ndafwatʉla kʉmbele yabhantʉ kʉnguno ndalya ɨkɨpolwa.
train
421
Kabila hilo lililosemekana kuwa la kishenzi, licha ya shibe yao, liliteseka na kuhuzunika chini ya utawala wa mdanganyifu yule.
Ikabila iilo ɨlɨkʉʉyombiwa lyakɨlele ,kwɨɨnga yalikʉʉta lwaao, ndbhasuuka ni pilima insi yawami kwayule ʉ mfii.
train
422
Naomba kipande chenu cha kawaida cha keki yenu.
Mpi ibhale liinyu idoido ɨlyakeki yinyu.
train
423
Banda la muuzaji lilikuwa maarufu kwa matunda yake ya bei ghali yaliyopangwa juu ya sahani.
Ɨsansa lyakʉmsʉlʉʉzya ɨndɨɨlɨlɨ ni ʉkʉmalʉke ɨwaamatʉnda gaakwe lyabeɨ ya hɨgʉlʉ gaago ndlyatʉɨlɨlwe msahakwɨ.
train
424
Alifungua mkutano kwa kutuambia kwamba kitabu tulichorithi kilikuwa na umuhimu mkubwa na tunaweza kujifunza kutoka kwake.
Ndalugʉla ɨbhanza ni lɨbhabhaalɨla mwibha ɨkɨtabʉ ɨcho ndɨwasala ndɨɨchabha ɨchakapanga ɨvikamu kʉkowile ɨlihembeka iikʉfuma kʉgaakwe.
train
425
Mwalimu huyo aliwapandisha watu kwenye jukwaa ili waelezee somo hilo, kwa kutumia njia iliyopo katika msingi wa mifano.
Ʉmwembeki bheeyo ndabhaalɨnia i bhantʉ kʉkaulunga maangʉ bhatende isoɨmo ɨlɨlo kwitʉmɨla ɨzɨla ɨyiho kʉmweɨmo ɨzya m.ikolani
train
426
Kila mtu alikaribishwa kwa uchangamfu na kuhamasishwa kuwa apige mbio vizuri na kurudi kwenye kanda ya ufungoni.
o se i bhantʉ ndɨbhabhakalibisha kʉjasʉkʉ ni lɨbhakomakwɨzya bhatalame ɨmbɨlo visooga nisʉbha kʉʉle kʉhamalwande ʉlo ndɨbhafungilwe.
train
427
Mtoto lazima ayaishi matatizo haya na changamoto hizi, akiyatii maongozo ya wazazi wake na kusema, 'Swa, nitazitii amri zenu.'
Ʉʉmwana akaalekaga lɨlɨlikala mɨsɨka zɨ i zɨikʉzɨbhɨla zɨi, akaagadima malondolo ga bhawʉtɨ bhaakwe ni tenda, 'hana, kalɨ dɨma ilagɨkɨzyo ɨlɨnyʉ.
train
428
Siku hiyo, kuanguka ghafla kwa bei ya mazao kuliharibu kabisa hali ya moyo wake.
Ʉlʉsɨkʉ lʉlo, ɨgwa kwɨtinʉkɨzya kʉmpaango gwavilɨmwa ndɨgwanonanga ʉ n'hana ɨhalɨ ya mwego gwakwe
train
429
Ardhi hiyo, iliyobarikiwa uwepo mkubwa wa kimungu, ilifanyika kama ghala ya baraka tele.
Ʉlongo bhʉʉbho, ʉkʉmʉkɨlwe mkatɨ ni ʉkʉlʉ wakʉ ʉmungu, ndɨ ɨbhezɨke katɨ nkʉʉgʉgʉ yokɨɨle mpemba.
train
430
Hiyo mana iliposhuka kutoka mbinguni, kila mtu alishangaa, lakini walipoingia nchi ya ahadi mana haikushuka tena bali nchi iliwazalia chakula cha kutosha kwa ajili ya watu wote.
Chɨɨcho kɨlɨ wa haaho ndɨɨchasooka ikʉfuma kwɨ gʉlʉ, mntʉ wonse ndɨakamala, eelo haaho ndɨbhaaingɨla ɨnsɨ ɨya ilagano kɨlɨ wa ndɨkɨkasooka haangɨ eelo nsɨ ndɨyabhawʉtɨla kɨlɨ wa ɨcha itosha kʉnguno ɨya bhantʉ wonse.
train
431
Mhubiri aliwasihi waumini wabaki wakiangalia ahadi zao na kila mara kurudi kwenye maandiko kwa mwongozo.
Ʉmlondoshɨ ndɨabhaalomba bhaawʉmɨkwɨ bhaasɨge bhaakʉlɨngɨlɨla mɨlagano zyaao kwɨ haangɨ isʉbha kʉ mawʉtone kʉ londolo.
train
432
Kila mtu alisema baba yangu alionekana kuwa mtu mwema hata ambao hawakuona.
Ʉmntʉ wonse ndɨatenda ʉbhabha waane ndɨayɨgeɨlɨle iibha mntʉ msooga kwɨɨnga bhaao ndɨbhaakamʉona.
train
433
Kila mmoja aliye na bidii ya kufanikiwa lazima apumzike, akusanye moyo wake, na kuzingatia hiyo kazi kwa nguvu zake zote.
wonse yɨmwi bheeyo alɨniɨkatampa kayɨpata ɨkʉkoliwa asʉhe, akʉnganye mwego glkaakwe, ni dimilila gʉʉgo ʉʉmɨlɨlɨmo kʉ nguzu vkaakwe zyonse.
train
434
Aliamua kuondoka mjini na kutafuta raha kwa kukata majani katika nyumba yake mpya iliyokuwa kijijini.
Ndɨakola ɨuka mlɨkaaya nikola ʉlooda kwɨpʉta manyɨ ga kaya kaakwe ɨmpya yɨɨle ndɨɨlɨkʉkɨjɨjɨ.
train
435
Kukiwa na giza, alihofia kwamba atakufa kutokana na ugonjwa wake kabla hajatubu dhambi zake.
Ndɨkwabha kwɨgɨtɨ, ndaogoha iibha akaafwa kwɨfumɨla ni ʉsatʉ wakwe akaalɨ kwɨ ilomba kɨsa kʉmabhɨ gaakwe.
train
436
Jambo hilo lilikusudiwa kuelimisha jamii yake, lakini msemaji alisimama wima, akakauka na kunyamaza.
Igombo ɨlɨlo ɨndɨlɨkoliwa ɨlɨbhahembeka i bhantʉ bhaakwe ʉmyombi ndaimɨlɨla ʉwɨmaa, akaala ni iibha naselee.
train
437
Adhabu ya jamii sio ya kupuuzwa wakati kazi ya bei rahisi inatumika kuwatumikisha watu ingawa wao hawasemi.
Ʉlʉsusho lwabhantʉ lʉkalɨ lwailekakwɨzya ɨitʉngo ʉmuɨlɨmo ʉgwalʉbhalo ʉlʉbʉhʉ lʉkʉtʉmama ɨlɨbhatʉmamɨzya i bhantʉ kwɨɨnga alavi ɨbhasabha bhakaakʉtenda
train
438
Wenye kuhuzunika sana kwa kufa ni mara nyingi wale wenye shina katika thamani za msingi za maisha.
Ɨbhakʉsaya mno kwiifwa ni kabhɨlɨ ibhɨɨngɨ bhaale i ɨbhɨtina kʉnɨvintʉ ɨvya mwiɨmo ɨvya mɨkalo.
train
439
Ongezeko la vurugu katika matukoo yote limewaua watu wengi mpaka hapa.
Ɨlyongezeka ɨlyankindagɨ kʉgago gaakʉfumɨla lyonse ndlyabhawʉlaga i bhantʉ bhingi mpaaka alapaa.
train
440
Kila kizazi lazima kijue jinsi ya kusimamia rasilimali vizuri na kuulisha uzao wao ili kiweze kufundisha wale wasiojua.
Kɨla ʉʉtɨ ɨlvyakapanga ʉmanye iibha yalɨ mɨlɨlɨla ɨnsaao ɨvikamu niɨkʉʉzya ʉʉtɨ waawo maangʉ kɨhembeke bhaale i bhakamanya.
train
441
Tangu juzi, niliwaona wale waaguzi wanaopenda kutakasa hewa wakati wa mawingu.
Ifuma mazʉlɨ, ndɨnabhaaona bhaale i bhaafumʉ bhaatogɨlwe ɨkusa hewa ɨitʉngo lya malʉnde.
train
442
Katika eneo la kasri, mfalme aliamuru kwamba ngome hiyo ya zamani iteketezwe, habari iliyowashangaza wote.
Kwibhaalɨ ɨlyakasri, ʉmwami ndalagɨlɨzya mwibha ʉlʉwʉngʉ lɨlo ʉlwakaale lʉwʉlagwe, ɨmpola alayi ndɨyabhakamazya wonsee.
train
443
Alikuwa amepanga kuwatembelea baadaye, safari yake ikiwa imejaa mpango wa siri.
Ndɨapangaga ɨlɨbhayʉmbɨla kwɨitʉngo lɨngɨ, ʉlʉgendo zkaakwe lookɨle ʉmpaango gwa ʉgundʉ.
train
444
Kama sehemu ya kuwajumuisha, kila mhamiaji alipewa jukumu la kusaidia kuambatanisha paa la nyumba zao mpya, kama ishara ya hatua yao ya kwanza katika kuelekea kupata uraia.
Kaatɨ hamalwande ʉlwa lɨbhoongezya, aasamɨle onse ndɨapɨwa ʉmɨlɨ ɨmo gwa lyambɨlɨzya itʉʉla hamwi hɨgʉlʉ kwɨ lɨgo zyaao ɨɨmpya, kaatɨ lʉtente lwa ntambo zyaao lwa nyanzyo kwɨ filɨ la ipandɨka ʉsabha nsɨɨ.
train
445
Wakati wa sherehe, walivaa rangi ya bluu kufuata mila na kuvuta baraka kwa wale waliokuwa wamekufa.
Iitʉngo lya mayeeye, ndɨbhaazwala langɨ ɨya bʉlʉlʉ ilonda lyɨtɨle ni kwesa mpemba kʉbhale ndɨbha fwɨɨle.
train
446
Tangu mwanzo, kila mtu aliyesisitiza muda na kupambana kwa nguvu alikubali kupokea sifa kwa juhudi zao.
Ifuma mbʉkɨ, onse ʉmntʉ ndɨakomakwɨzya ɨitʉngo ni ɨligʉma kʉ nguzu ndɨazumya ɨpokela ʉkumʉke kʉ ɨkatampa kao.
train
447
Malaika mama wa jamii yake alifikia uamuzi mmoja na kukujia, lakini kwa huzuni uliukataa.
Ʉmalayɨka ʉmayʉ a bhantʉ bhaakwe ndɨafikɨla ikola yɨmwi ni lɨkwɨzɨla, eelo kʉ lʉpepo ndɨ akaana.
train
448
Tumishi kwetu, kwa jicho thabiti, anahisi uhusiano wa kina na mahali pa kazi, akiwa na roho ya kujitolea.
Tʉmamɨ yɨtʉ, kʉ lɨnso lyakaangaa, akwɨllyakwɨka wɨɨtogwe wa mkaatɨ kwɨ hamalwande ʉlwa mɨlɨ ɨmo,nalɨ loho ya lɨfumya
train
449
Mtu mwingine ajaye hana budi kuwa muadilifu, la sivyo tutahitaji mtu tofauti atakayekuwa na sifa hizi tunazozitaka.
Ʉmntʉ ʉngɨ aɨzɨle ɨkʉkoliwa ibha abhe akapangaa, mbe vyeene kʉkʉkola ʉmtʉ heke ʉyoalɨniʉkumʉke ʉwo ʉkʉkoliwa.
train
450
Aliwapa amri kwamba wakumbuke mfano wa mtoaji mkarimu, ambao utawaongoza milele, kama vile walivyoshiriki kikombe katika ushirika.
Ndɨ aabhapa malagɨkɨzyo iibha bhɨzʉkɨle ʉmkolakwɨ gwa bheeyo ʉmpakwɨ, gʉkabhagalondola nsikʉ zyonse, katɨ viɨle ndɨbhaalɨhamwi kʉkɨkomasɨ ɨcha hamwiɨ.
train
451
Kadiri hali ya mgonjwa ilivyokuwa mbaya, muuguzi alilazimika kumvua viatu na kuuguza kwa bidii zaidi.
paapo halɨ yamsaatʉ ndɨ mbɨɨ, ʉmganga ndakoliwa amzyʉle vilaatʉ kwɨlɨ mwangalɨla kʉʉtonto vikamu.
train
452
Msemaji aliwahimiza wote kutumia nguvu zao, kuchangamkia fursa haraka, kuuliza kuhusu namna ya kuzifikia ndoto zao, na kukubali vitu wanavyovipenda kweli.
Ʉmtendɨ ndɨabhaakomakwɨzya wonse itumɨla ɨngʉzu zyaao, nizamɨla ʉʉmɨlɨlɨmo maangʉ, niʉʉzya ibha namna ya ifikɨla ɨndoti zyaao, ni zumya ɨnɨvintʉ ɨbhavitogɨlwe ʉ n'hana.
train
453
Siku ya maonyesho hayo, gari kubwa lilionekana linampondaponda mtu liliyemgonga, kuonyesha wazi hatari inayoweza kutokea mtu akitembea kwenye eneo la ujenzi unaoendelea bila kuvaa mavazi maalum.
Ʉlʉsɨkʉ lwa ilangɨsha gago, lɨmtʉka ɨkʉlʉ ndɨlwaawoneka ɨlɨkʉmbomagʉla ʉmtʉ bhele ndɨlɨmbʉlɨle, kwilangɨsha ɨkɨntʉ kɨbhɨ chɨɨcho kɨnafumɨla kʉmtʉ bheeyo akʉyʉmbɨla kʉhamalwande ʉlwa ujenzɨ wʉʉwo ʉkwendelea bɨla ya ɨzwala nzwalo ɨzyakapanga.
train
454
Alimwamuru kijana, 'Endelea, kua katika hekima, na ingawa kila kitu kinakufa, endelea kutafuta ukweli.'
Ndɨmlagɨkɨzya ʉmsʉmba, ' endelea, iibha bhatekanʉ, kwɨngiivyo ɨkɨntʉ chonse kɨkʉfwa, endelea ikola n'hana.'
train
455
Licha ya tabia yake gumu, lazima nimshukuru bibi kwa kuniruhusu kile ambacho ni halali yangu.
Nɨnga kwɨ ɨnsembo yaakwe ndambʉ, kaakuleka lɨmlʉbɨla mamayʉ kulɨ mpa chɨɨcho ɨcha ɨchaane.
train
456
Wakati wa sherehe, kila mtu alifurahi kuita ngoma ya dole kuwa onyesho lililoashiria mwaka mwingine wa mafanikio.
Itungo lya mayeeye, onse ʉmntʉ ndatogwa ɨlitana ɨngoma ya lyala ɨbha ilangɨsho ilikʉlangisha ʉmwaka gʉngi ʉgwa ɨpata.
train
457
Hawangeweza kwenda hospitali, shida ni kwamba siku hiyo barafu ilienea barabarani, ndio sababu alimtafuta mchungaji ambaye inasemekana kwamba ana uwezo wa kuponya watu.
Mbe ndɨbhakanozya iya kʉsɨbɨtalɨ, ʉlʉsʉsho lʉloovi ʉlʉsɨkʉ lɨlo ɨbarafu ndɨyasaambala kʉbarabara, haaho kʉnguno ndɨmkola mdɨmɨ bheeyo ɨkʉyombeka iibha alɨkwɨɨnguzu zyayɨpɨzya bhantʉ.
train
458
Aliheshimu mazoezi mazito na aliendelea kujituma ili kuwa na nguvu zaidi.
Ndɨasʉngama kʉmazoezɨ matɨmbʉ kwlyendeleya ɨlɨtʉma maangʉ ɨbha kwɨnguzu vikamu.
train
459
Utambulisho wa uwanja mpya wa maonyesho humo mjini umetengeneza tumaini na kuaminika haraka kwa jamii.
Ilangɨsha isesa ipya ɨlyamalangɨsho mʉɨmo mlimkoa gwabhegelezya isakwɨzyo ni sakwɨzɨwa maangʉ kʉbhantʉ.
train
460
Ili kusuluhisha vita hiyo, walilazimika kuchunguza kwa makini mfanano wa rekodi hizo za hesabu na kufuatilia matumizi ya kila pesa ili kuepuka adhabu.
Maangʉ ɨyangʉla ʉlʉgʉ ʉʉo, ndɨbhakolɨwa ɨlɨnga kʉʉtekaanʉ mkolakwɨ gwa rekodɨ zɨzyo ɨzyahesabʉ kwɨɨlondelela ɨmatʉmɨzɨ ga ɨɨmpya yonse maangʉ ɨlɨhega kɨgʉɨmo.
train
461
Mwanaume mwenyewe alimwendea na kulaza msingi wa ukarimu kwa kusaidia kila aina ya mtu aliyekutana naye.
Ʉmgosha ʉmsabha ndɨamʉyɨla ni lɨmlazya kyɨmwiɨmo gwa ʉʉpakwɨ kʉlɨ bhambɨlɨzya onse aina ya ʉmntʉ ndɨasanja nankwe
train
462
Mara tu alipoanza kufahamu kusudi lake maishani, kwa unyenyekevu hakusita kutafuta maana na matumizi ya maarifa yake.
Ɨɨbha dʉhʉ haaho anzya imanya ndaka kaakwe kʉmɨkalo, kʉʉlendelezʉ ndɨ akaana ikola ɨlɨkwikola kwɨitʉmɨla lya ɨɨmasala gaakwe.
train
463
Ukikubali kunywa maji yaliyo kwenye kikombe hiki utaingia kwenye agano la milele.
Mbe ʉzʉmye inywa manze galɨ mkɨkombe kɨɨ ʉkayɨngɨla mwɨlagano lya nsɨkʉ zyonse.
train
464
Ninapokuwa najisukuma kupitia ukungu, nakuza mila zilizorithiwa kutoka vizazi vilivyopita.
haaho ndɨnabha nkwitenka ibhɨtɨla ɨkamfwa, nkʉkʉʉzya ɨmahebheko gaale ndlyasalilwe iikʉfuma kʉwʉtwa ʉwakabhɨta.
train
465
Mpangaji wa harusi, anayejulikana kwa bidii yake, alimwagiza msimamizi aweke vizuri kila koti litakalovaliwa kwenye harusi.
Ʉmpangɨlɨlɨ a wɨngaa, bheeyo amanyɨke kʉɨkʉɨkatampa kaakwe, ndɨmlagɨlɨzya yɨmwimɨlɨzɨ atʉle visooga ɨkotɨ lyonse ɨlɨlo lɨkavwaliwe kʉwɨnga.
train
466
Mjane aliamua kujia mgahawa mdogo pembezoni mwa barabara ili kuwa na uhuru zaidi.
Afwɨɨlɨlwe ʉmgoosɨ ndɨ akola lɨzɨla ʉmgahawa ʉʉdoʉdo hampelo kwɨ nzɨɨla maangʉ iibha kwɨ ʉmwenga vikamu.
train
467
Kila mshiriki, baada ya kujiandaa kuonyesha maarifa yake, alisifia maandalizi yake, kiasi kwamba ilikuwa kana kwamba walikuwa watumwa wa mashindano.
o se ɨndɨbhaalɨ hamwi haaho ndɨbhaigelakwɨzya ilangisha ʉmaanye lkaakwe, ndadehelezya kʉligelakwɨzya lkaakwe, ibhɨta mwibha ndabha kʉʉtɨ mwibha ndɨbhabha bhasese kʉlikidya
train
468
Kukamilika kwa kazi kubwa ya hatari usiku huo kulikuwa kunategemea uongo mkubwa.
Ɨtoshelezya lya ʉmɨlɨlɨmo mkʉlʉ ɨgwalyogohya ʉzɨkʉ wʉʉwo ndɨʉkʉlɨnga ʉfiɨɨ mkʉlʉ.
train
469
Sababu inayochomoza siku hizi inapohusu ongezeko la watu ni mila potofu kuhusiana na uzazi wa mpango, ambazo zinatokeza haja ya kuelekeza pesa zaidi kwenye huduma za afya kwa umma.
Inguno ɨkʉsoɨmola sɨkʉ zɨ ɨkʉkola ɨlyongezya lya bhantʉ ni hembeko likafwaya ɨbha hamwi ni ʉbhyazɨ wa mpango, zɨizyo zɨikʉfumila ndaka ya itenda ɨvikamu kwɨ hʉdʉma zya ʉpanga kʉbhantʉ.
train
470
Waliposimama mahali patakatifu, roho ilikuwa iliwaambia waepuke njia zinazoongoza mbali na nuru ya kweli.
paapo ndɨbhɨmɨlɨla hamalwande lʉsondo ɨmyego ndɨgʉkʉbhawɨɨla bhɨhege nzɨɨla zɨzyo zɨɨkʉbhalondola kʉtalɨ nnzɨɨla ya ʉ n'hana.
train
471
Ili kuokolewa ni lazima mtu aanze kutafuta kusudi la maisha na kuonyesha heshima kubwa kuelekea nguvu za Mungu.
Mangʉ ɨpɨzɨwa na akaalekaga ʉmntʉ ilamla ikola ndaka ya mɨkalo kwɨ langɨsha isʉngama ɨkʉlʉ iibhɨɨtɨla nguzu zya kʉ ʉʉmungu.
train
472
Mnyanyasaji wa Negev aliwalazimisha wapiganaji waliokamatwa kusalimu amri, na kama ishara ya kushindwa kwao, aliamua kutahiri nusu yao.
Ʉmtʉ akʉnyanyabʉla wa negevu ndɨabhakomakwɨzya bhaale i bhaakwigʉma bhaale i ndɨbhadɨmwa kwɨɨsʉngama katɨ ilangɨsha lyayɨpotwa lwaao, ndɨakola mlɨbhapʉta nyʉnzʉ ɨnʉsʉ yaao.
train
473
Mgonjwa alijaribu kuonyesha hali yake kwa mlinzi, ambaye alijibu kwa mashaka.
Ʉmsaatʉ ndɨagema ilangɨsha halɨ kaakwe kwa mlɨndɨɨlɨlɨ, bheeyo ndɨagema mlɨmjɨbʉ kʉwega.
train
474
Nitakuonyesha mojawapo ya wasemaji wa wafanyakazi wanaotunza bustani yenye wanyama wa mwituni.
Nkakʉlangɨsha yɨmwi abhayombɨ bhabhatʉmamɨ bhaao bhaakʉtʉnzya bʉstakwɨ ɨlɨ kwɨ ndimu zya mwɨpolʉ.
train
475
Wakati wa ibada, wanatupa vitu kupata baraka.
Iitʉngo lya lɨseengaa, bhaakʉmba nɨvintʉ ipata ɨmpemba.
train
476
Wakati wa maandamano, kila mtu alishiriki; wengine walipayuka kauli mbiu huku wengine wakiharibu mali, na wachache walijaribu kuficha utambulisho wao.
Iitʉngo lya msʉlʉlʉ, mntʉ wonse ndɨasʉngela ɨibhangɨ ndɨbhaangʉla igʉma mbɨla ɨkʉ ibhangɨ bhaakʉbhɨɨpya ɨnsaao ni vado ndɨbhagema ibhɨɨsa ʉʉmanyɨke waao.
train
477
Chumba cha kusubiri kilianza kujaa na nyuso za wasiwasi wakati saa ya hatari ilipokaribia, na kila mtu alisimama kusubiri afisa kuamuru majibu yasomwe.
Ɨchumba ɨchayɨlɨndɨlɨla ndɨɨchaanzya lyokala kwɨnshʉ zya woobha ɨitʉngo lya ʉʉbhɨ lyegela, kwɨmtʉ onse ndɨayɨmɨlɨla mwɨlɨndɨlɨla mkulʉ alagɨlɨzye ɨmajɨbʉ gasomwe.
train
478
Kuchangisha pesa za gharama ya mradi wa kujenga kituo cha jamii kutaimarisha uhusiano wa wanajamii na kukuza hisia ya kuishi pamoja miongoni mwa wakazi.
Ɨkʉngakwɨa ɨɨmpya zyaʉmɨlɨlɨmo gwayɨzyenga nkambɨ zya bhantʉ kʉkalambya ʉhamwi wa bhantʉ kwɨɨkʉʉzya lllyakwɨka lya mɨkalo gahamwi kʉbhaale i bha mɨkalo.
train
479
Aliambiwa, kwa kuwa yeye ni binadamu lazima ajifunze kutokana na historia, alipofanya hivyo, hatimaye akaacha kurudia makosa tena na tena.
Ndɨabhaalɨwa, kʉnguno ʉmkola na mntʉ akaalekaga aihembeke fumɨle ni gaakaalee, ndɨabhezya viivyo, ʉʉpeeene aleeka isʉbhɨɨla ʉʉnonangɨ haangɨ ni haangɨ.
train
480
Nitaangalia kama roho ya Cush itaathiri maamuzi kwa upande wangu kama itakavyofanya kwenu ?
Kalinga kʉ mwego gwa cush kwinonanga ndaka ya hamalwande ʉlwane katiivyo ɨkabhezya kʉwɨnyʉ.
train
481
Pamoja, walitafuta haki inayokatiririka kama asali, wakisafiri pamoja kuelekea mustakabali bora.
Hamwɨɨ, ndɨbhaakola ʉ n'hana yɨɨle ɨkwɨtɨka katɨ ʉkɨ, kwɨɨkʉ bhaalɨ lʉgendo lwa hamwi iya kʉʉ n'hana yakapanga.
train
482
Tukidhani tunamchagua mtu kuwa kiongozi wa mradi, tunapaswa kuzingatia kila aliyeketi mtu pembeni ya meza hii.
Mbe kwayllyakwɨka kʉkʉmsagʉla mtʉ iibha mtongelelɨ wa ʉmɨlɨlɨmo gwɨsʉ, kɨkʉkoliwa ɨlɨnga onse aɨkalɨle mtʉ hampelo ya meza yɨɨ.
train
483
Kama paka alitembea kwenye vichaka, basi kuna uwezekano kuwa alichomwa na mwiba.
Mbe nyawʉ ndɨyayʉmba kwɨsaka, haaho nkʉona ndɨyasomwa kwɨlɨ mvwa.
train
484
Mimi pia nategemea kwamba kila mtu, hata aliye mdogo, ana uwezo ndani yake.
Ningeene kʉtegemeya ibha onse ʉmntʉ, kwɨɨnga bheeyo ndɨ ʉdoo, mkaatɨ kaakwe.
train
485
Wakati wa safari yao, binadamu hao walikutana na vikwazo kadhaa lakini walichagua kubaki imara.
Itungo lya lʉgendo lwaao, i bhantʉ bhaao ndɨbhɨsanja ɨmakwazyo ɨmado eelo ndɨbhasagʉla ishala bhaywa.
train
486
Ili kuendelea na ubora wao, viongozi lazima waendelee kusisitiza jukumu lao kwa uthabiti.
Maangʉ lyendeleya kwɨʉsooga waao, ɨbhatongelelɨ bhaakʉkoliwa bhendele ɨkomakwɨzya ʉmɨlɨlɨmo lnaao kʉʉkapanga.
train
487
Taifa linaonyesha unyenyekevu kwa jinsi watu wake wanavyojitahidi kuwa wanyenyekevu.
Itaifa ɨlɨkʉlangisha ʉkondelezu kwɨvi i bhantʉ bhaakwe alavi bhaakʉtʉnkana ibha bhakondelezu.
train
488
Ili kuelewa kilichoendelea aliwauliza maswali lakini mama yao aliwakataza kunyanyua ndimi zao.
Mangʉ imanya ɨɨchalɨkɨbhezɨke ndabhauzya maswalɨ nape ʉnyinao ndabhakakwɨzya iwʉsha ni nga ndɨmi zyaao.
train
489
Walikuwa wamekusanyika humo ndipo walipoanza kuagana, wakikabiliwa na mabadiliko ya ghafla ya hali ya hewa.
Ho ndɨbhaayɨsanjaga mʉɨmone ho ndɨbhaalamla kwɨɨlagaa, kwɨsangwa ni galʉka lya hahone lya haalɨ ɨya hewa.
train
490
Takiwa la kukusanyika kwenye sherehe lilikuwa la kupendeza na kila mtu aliviringisha kwa furaha.
Ndɨkukoliwa ibhahamwi kʉmayeeye ndɨlyainogezya onse ʉmntʉ ndɨalɨpilimya kwitogwa.
train
491
Babu angewakumbusha mara kwa mara kufunga ghala baada ya kumaliza kazi za siku na kuchuma kahawa mara tu ilipokuwa imekomaa kabisa.
Ʉgʉʉkʉ mbe ndɨabhɨzʉkiizye ɨitʉngo lyonse ɨlʉgala nkʉgʉʉgʉ iibha dʉhʉ amala milɨ ɨmo zya lʉsɨkʉ kwɨɨyabha kahawa haaho dʉhʉ yakomeela vikamu.
train
492
Wanaimba kwa uaminifu huku wakija kufuata kila hatua ya kondakta inavyokuwa.
Bhakwimba kʉkondelezu nʉkʉ bhizɨle bhaakʉlonda onse ntambo ɨzyabheeyo akʉlondola ɨnyimbo iivyo ndakʉlangisha
train
493
Katika mkutano, wenzetu walijongea na kuinama mezani, wakitoa fikra saidizi huku kila msaidizi akichangia mawazo yake.
Kʉlɨkʉmɨngaa, ɨbhɨgɨsʉ ndɨbhaegela kwɨɨkʉɨndama hameza, bhaakʉfumya ɨlllyakwɨka onse akwambɨlɨzya akʉsangɨla mlyakwɨko gakwe.
train
494
Hakuna mtu atayepatiwa huduma yoyote hapa iwapo kama bado hajakubali.
Kʉdʉhʉ ʉmntʉ akaapɨwa ʉtʉmamɨ wonse wonse mbe akaalɨ izʉmya.
train
495
Yeye muda wote hutoa picha zake zikionyesha ukweli, mara nyingi akitumia weupe kusisitiza usafi.
Ʉmkoola ɨitʉngo lyonse akʉfumya pɨɨcha vkaakwe zɨɨkʉlangɨsha ɨhanaa. kabhɨlɨ kabhɨlɨ akwitʉmɨla waape ikomakwɨzya usoso.
train
496
Mara walipoanza kupata miali ya moto, imani za kila mtu kuhusu uchawi zilianza kutibuliwa na kila mwali wa moto wakiamini kuwa kweli.
Kbhɨlɨ haaho ndɨbhanzya ɨpata ʉseu waɨmoto, isakwɨzya lyonse i bhantʉ mwibha ʉlozɨ ndɨwazya ɨpɨzɨwa niwape ʉwaɨmoto ndɨbhaakʉsakwɨzya ibha gwaʉ n'hana.
train
497
Kila kitu mjini kilionekana kuhangaika; miundombinu mibovu ilifanya uponyaji kuwa mgumu, na waasi wachache waliopuuza onyo za usalama waliuongezea fujo na wengine kuteswa.
Vyonse ɨnɨvintʉ kʉmkoa ndɨɨchaigela kɨɨkʉsʉka ɨzɨla ɨmbovu ndɨzyabhezya ʉpɨzɨwa ibha mlambʉ, ɨbhaakɨpagʉla bhado bhaale i ndɨbhabyeda ikakwɨzɨwa ɨlyawʉpanga ndɨbhawongezezya ɨngʉlʉgazɨ ɨibhangɨ ɨzyalʉsʉsho.
train
498
Aliamua kuwapa wakazi chupi ili kusaidia kudumisha heshima yao, huku akiwaelimisha kuhusu hatari za kuharibu afya zao kutokana na ugonjwa wa kipindupindu katika hali zao za kuishi pekee.
Ndɨamʉa lɨbhaapa ɨbhɨkazɨ ɨchupi nilibhagwasha ikʉʉzya isʉngamɨla lwaao, kwɨɨkʉ aabhapa ɨmasal ibha ɨwʉlaga lya ɨnonanga lya ʉpanga waawo liikʉfuma ni ʉlwɨle wa kipindupindu kʉ haalɨ zyaao ɨzya likala hekee.
train
499
Licha ya kutokuwa na maelewano kati yao, mapacha hao walifurahi kula chakula chao wanachokipenda pamoja.
Nɨnga ni leeka iiibha kwɨ lɨpʉlika mkaatɨ ni iibhaakola, mapasa gaago ndlyatogwa ilya kɨlɨ wa ɨchaago ɨchogakɨtogɨlwe hamwɨɨ.
train