id stringlengths 12 40 | periodico stringclasses 60
values | lugar stringclasses 8
values | dominio stringclasses 11
values | texto stringlengths 50 1.96M | licencia stringclasses 10
values |
|---|---|---|---|---|---|
zientziaeus_0015521 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ia lau mila matematikari bildu ziren abuztuan Japoniako Kioto hirian, hamar egunez ospatu zen Matematikarien Nazioarteko Kongresuan.
Ia lau mila matematikari bildu ziren joan den abuztuan Japoniako Kioto hirian, hamar egunez ospatu zen Matematikarien Nazioarteko Kongresuan parte hartzeko. XIX. mendeko azken hamarkadan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015522 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Europako bederatzi espezieetatik, Euskal Herrian sei bizi direla esan daiteke, nahiz eta oraingoz habiagile seguruak bost baino ez diren.
Hegaztiak dira, zalantzarik gabe, ornodunen artean eta oinarrizko egitura anatomikoei dagokienean, aldakortasun gutxien ageri dutenak. Hala ere, hegaztien oinarrizko eredu honek plas... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015523 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Teknologia frantziarrak ongi eta oso azkar birarazten ditu bere trenmakinaren gurpilak. Oraingoz behintzat, munduko lasterrenak dira errei gainean.
1991/01/01 Sarriegi Eskisabel, Andoni Iturria: Elhuyar aldizkaria
AHTk jada, hegazkinaren profila du. Ibilera arrunteko trenak, airean hegazkinek baino erabiltzen ez zituzt... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015524 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain baino lehen garai honetako matematika eta fisika aztertu ditugunez gero, idazlan honetan gainerakoak hartuko ditugu gaitzat.
Cambridge-ko Unibertsitateko Trinity colledge-n sarrera nagusia. Francis Bacon medikuak bertan ikasi zuen bi urtez.
Plinio-ren garaitik landareak nahiz animaliak ikertzea etena zegoen. XVI.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015525 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Argazki-kamera berrietan disket magnetikoak eta txipak sartzen hasi dira. Hala eta guztiz ere, pelikula zilarreztatuzko argazkigintza nagusi da oraindik, bere irudi-kalitatea medio.
Gaur egun posible da kazetari batek argazkia munduko bazter batean atera (Kanadan adibidez) eta handik minutu batera beste kontinente bate... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015526 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1924ean E.P. Hubblek zefeida batzuk identifikatzea lortu zuen garai hartan "Andromeda nebulosa" deitzen zuten izar-sisteman. E.P. Hubblek 1926an galaxien sailkapena argitaratu zuen Mount Wilson-eko teleskopiarekin hartutako argazkietan oinarrituz.
Mende honen hirugarren hamarkadan, astronomoen arteko oso eztabaida garr... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015527 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun nahiko gauza normaltzat jotzen dugu bihotzeko transplantea. Zer esan daiteke egungo ikuspegitik? Zertan aldatu dira gauzak? Egin dezagun bihotz-transplantearen azalpen historikoa.
Denborak gauzak nola aldatzen dituen. Edo zehatzago esateko, denbora pasatu ahala, gauzak ikusteko modua nola aldatzen den. Oso go... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015528 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Astronomo poloniar hau, 1473. urteko otsailaren 19an Thorn herrian jaio zen. Frauenburg-en hil zen 1543.eko maiatzaren 24ean.
Astronomo poloniar hau, 1473. urteko otsailaren 19an Thorn herrian jaio zen. Kopernik gaztea zela aita hil zitzaiolako, bere osaba apezpikuaren ardurapean egin zituen ikasketak. Krakovia-n matem... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015529 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Dassault Aviation hegazkingile frantsesak, iazko urrian aurkeztu zuen "Rafale C01" hegazkin militarraren prototipoa Saint-Cloud-eko instalazioetan.
Orain arte Bourget-eko eta Farnborough-eko hegazkin-azoketan erabilitako prototipoa ordea, jendeari erabilitako sistema teknologikoak "erakusteko" bakarrik pentsatua zegoen... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015530 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Alemaniako Hamburg-en 1984eko maiatzean hasi ziren HERA izeneko partikula-azeleratzaile erraldoia eraikitzen eta 1990eko azaroan inauguratu da.
Alemaniako Hamburg-en 1984eko maiatzean hasi ziren HERA ("Hadron Elektron Ring Anlage") izeneko partikula-azeleratzaile erraldoia eraikitzen eta 1990eko azaroan inauguratu da.
... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015531 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zürich-eko zientzilari batzuek kaltetutako orno-muineko nerbio-zuntzak sendatzeko dagoen oztopo bat gainditzea lortu dute.
Bizkarrezur edo ornoen muinean dauden nerbio-zuntzen bidez, garunaren eta beste gorputz-atalen arteko komunikazioa burutzen da. Zuntz horiek istripuz edo ebakitzen badira, gero ia ez dira hazten. G... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015532 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Plangintza baten arabera, 1994.eko azaroan zunda bat Martitzen lurreratuko da eta bertatik 100 kiloko automobil bat aterako da.
Iazko azaroaren 1ean eta 2an, Moskuko Ikerketa Kosmikorako Institutuan Iparramerika, Frantzia, Sobiet Batasuna, Japonia eta Hungariako zientzilariak bildu ziren. Aztertutako gaia, sobietarrek ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015533 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Boeing etxeak B777 eredua egin ahal izango du. Hegazkin erraldoi hau 390 bidaiari 7.700 kilometrora eramateko gauza izango da. Bi erreakzio-motore izango ditu eta aireratzeko unean 230 tona inguru pisatuko du.
Azken aldian United Airlines konpainiak 68 hegazkin eskatu dizkiolako, Boeing etxeak B777 eredua egin ahal iza... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015534 | zientziaeus | General | articulos cientificos | NASA agentzia espaziala, Hubble teleskopioaz berri asko zabaltzen ari da. Nahiz eta
NASA agentzia espazial iparramerikarra azken aldian Hubble teleskopioaz berri asko zabaltzen ari da. Nahiz eta astigmatismoa eduki, astronomoentzat tresna ikaragarria dela frogatu nahi dute eta horretarako ez dute arrazoi faltarik. Izan... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015535 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zabaldua dago kafea hartuta bihotzeko gaixotasunak izateko arriskua handiagoa dela. Holandako Erasmus unibertsitatean Walter Willet irakasleak eta bere taldeak burututako inkesta batek besterik frogatu du.
Nahikoa zabaldua dago kafea hartuta bihotzeko gaixotasunak izateko arrisku handiagoa dagoela dioen eritzia. Usteak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015536 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Alemaniako Ikerketa-Sailak Oberpfaffenhofen-en duen zentruan, sateliteek bidalitako datu horiek ebaluatzen saiatzen dira.
Zenbait urtez sateliteak hor ari dira zerutik Lurrari begira eta gero eta datu gehiago bidaltzen dute gure atmosferari buruz. Alemaniako Ikerketa-Sailak (DLR-k) Oberpfaffenhofen-en duen zentruan, da... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015537 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XX. mendea amaitzear dagoenean, gizakiak zientzia eta tekniken arloan egin dituen aurrerapenei esker pertsonen bizialdia gero eta luzeagoa da.
Hala ere, menperatu gabeko gaiak ugari dira XX. mende amaiera honetan. Minbizia eta HIESa hor daude oraindik erabateko erremediorik gabe, garun-erreuma sendatzeko modurik ez dag... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015538 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Donostian Injineru Tekniko edo Perito-Eskolan, iazko abenduaren 3az gero, Jose Mari Rodriguez Ibabe irakasleak
Donostian Injineru Tekniko edo Perito-Eskolan duela urte batzuez gero asignatura batzuk euskaraz ematen bazituzten ere, Goi-Mailako Injineru-Eskolan orain arte euskaraz ez dute ezer irakatsi. Iazko abenduaren ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015539 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi zangoak moztuta dauzkaten pertsonek ere korrika egin dezakete,
Bi zangoak moztuta dauzkaten pertsonek ere korrika egin dezakete, Korrika, beste edozein bezalaxe - Zientzia.eus Korrika, beste edozein bezalaxe
Bi zangoak moztuta dauzkaten pertsonek ere korrika egin dezakete, irudian ikusten denez. Horretarako protesi ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015540 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kalifornian 40 eta 44 urte bitarteko zazpi emakume antzu haurdun daude.
Kalifornian 40 eta 44 urte bitarteko zazpi emakume antzu haurdun daude. Menopausia ondoren haurdun - Zientzia.eus Menopausia ondoren haurdun
Obario-eskasiagatik antzu ziren zazpi emakume hauei, 35 urte baino gutxiagoko hiru emakumeri ateratako oboz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015541 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Esne-Bidea baino hogeitamar bat aldiz handiagoa den galaxia erraldoia aurkitu berri dute astronomo amerikarrek.
Abel 2029 izeneko galaxi-multzoaren erdian dagoen galaxia erraldoi honek igortzen du multzo osoko argiaren laurdena.
Galaxia hau Arizonako Kitt Peak-eko behatokiko teleskopioari argi ahulekiko oso sentikor de... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015542 | zientziaeus | General | articulos cientificos | San Frantziskoko "Golden Gate" izeneko zubi famatuak berrogeitamar urte baditu jadanik. Hala eta guztiz ere, lurrikarak jasateko duen erresistentzia hobetu egin nahi diote eta 100 milioi dolarreko obrak egitea aurreikusten da.
Hala eta guztiz ere, lurrikarak jasateko duen erresistentzia hobetu egin nahi diote eta 100 m... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015543 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Iazko abenduaren batean Mantxako Kanalean itxaspean langile frantses eta britainiar batek elkarri eskua eman zioten.
Ezaguna denez, Mantxako itsas hondoa baino 50 metro beherago hiru tunel paralelo zulatzen ari dira. Erdikoa edo zerbitzukoa da orain amaitu berri dutena eta Britainia Handia eta Frantzia trenez lotzeko b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015544 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Frantses Bideari dagokionean, disko launaren itxura du, baina zentruan sabeltsuago den nukleoa du. Disko guztia erradio berdineko esfera batez inguraturik dago. Esfera hau oso izar eta izar-kumulu zaharrez eratuta dago eta halo edo zisku deitzen zaio.
Gau izartsu batean begi hutsez ikus ditzakegun argiska guztiak, gutx... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015545 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aire hotzeko frontea aire beroko beste batekin elkartzen denean, euria egiten du. Hori da, Sahara garai batean bezain berde ez izatearen arrazoi nagusia.
Saharan gaueko hezetasuna ez du ia inolako organismok gordetzen. Eguzkia altxatzen hasi orduko, gaueko hezetasuna bapatean lurrintzen da. Nola gorde ur hori? Hortxe d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015546 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urte hasieraz gero Paris eta Normandia arteko autopistan, automobila geratu gabe ordaindu ahal izango da bidesaria.
Gidari arruntek, automobila geratu eta dirua edo bankuko txartel magnetikoa atera beharko dute. Han egongo dira txanda iritsi zain, beste gidari pribilegiatuak txistu batean inoren zain egon gabe aurrera ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015547 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Petrolio-eskasiari beldur zaion garai honetan, erregaien prezioek gora noiznahi egiten dute eta baita ekonomia osoaren inflazioak ere. Ikerlari australiar batzuek asmatu duten teknika berri batek garrantzi izugarria du.
Petrolioak irteteari uzten dionean, barnean geratzen dena ateratzeko gasa ala ura injektatzen zaio. ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015548 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Sharp" etxe japoniarrak automobiletan erabiltzeko oso telebista aproposa eta txikia plazaratu du.
Telebista-programak hartzeaz gain, kameskopiotik datorren koloretako irudia ere kontrolatzen eta grabatzen du. Telebista txiki honek tenperatura handiak (80oC-rainokoak) jasaten dituenez gero, automobiletan lasai erabil d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015549 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gezurra badirudi ere, Suedian azken ehun urteotan basoak bikoiztu egin dira.
Gezurra badirudi ere, Suedian azken ehun urteotan basoak bikoiztu egin dira. Suediako basoak - Zientzia.eus Suediako basoak
Munduan basoak eta oihanak hain azkar desagertzen ari diren azkenaldi honetan, Suedian kontrako fenomenoa gertatzen ari... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015550 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Fisikari ezagun hau EEBBetako American Physical Society delakoaren "fellow" izendatu berri dute.
Pedro Migel Etxenike nafar fisikari ezaguna EEBBetako American Physical Society delakoaren "fellow" (partaide) izendatu berri dute. Estatu Batuetako Fisikarien Elkartea munduko elkarterik ospetsuena da eta bertan Estatuko b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015551 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi antropologo amerikarrek diotenaren arabera, Txinako goimendi urruti eta bakartietan bizitako orangutan erraldoia litzateke
Orangutan hauek beraz, ez ziren hain aspaldi desagertu, eta batzuek diotenez, gutxi batzuk gaur egun bizirik egotea ere ez litzateke harrigarria. Orangutan erraldoiak bi metroko altuera izango l... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015552 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi urteko azterketaren ondoren adierazi dutenez, eremu elektromagnetikoak minbizia sor dezake.
Iparrameriketako Ingurugiro-Babeserako Agentziak bi urteko azterketaren ondoren adierazi duenez, eremu elektromagnetikoak minbizia sor dezake. Bien arteko harremana dagoela esateko plazaratu dituzten arrazoiak epidemiologiko ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015553 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Asmatu berri dute KH-092 bataiatu duten zementu sintetikoa, arruntak baino bi aldiz erresistentzia handiagoa duena.
Britainia Haundian asmatu berri dute KH-092 bataiatu duten zementu sintetikoa. Zementu arruntek baino bi aldiz erresistentzia handiagoa du eta azido nahiz alkaliek ez diote erasotzen; ezta disolbatzaile g... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015554 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Europan urtean 118 milioi metro kubiko zur galduko dira euri azidoaren eraginez.
Austriako IASA institutu independenteak aditzera eman duenez, XXI. mendean Europan urtean 118 milioi metro kubiko zur galduko dira euri azidoaren eraginez eta galera horren kostua 3,2 bilioi pezetakoa izango dela estimatu dute. Ekologia be... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015555 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Japoniako patente-bulegoetako lan-karga hain handia denez, enpresei 1993. urtean sistema informatikoa martxan jarri arte beren eskeak murriz ditzatela eskatu diete.
Japonian patente berriak erregistratzeko dauden bulegoetan lana buruz gain dute. Urtero 350.000 eskari jasotzen dituzte mekanismo, sistema, etab. patentatz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015556 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kodak iparramerikar argazki-etxeak, argazkigintza iraul dezakeen sistema aurkeztu berri du.
Photo CD baten irakurgailuaren kostua 60.000 pta.koa da eta sistema honen bidez argazki-dendek filmeko irudia disko optikora sartu ondoren inprimatze-zerbitzua eskain dezakete.
Lehenbizi, koloretako argazki-negatiboa edo diaposi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015557 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1989. urteko urtarrilaren hasieraz gero, europar agindu baten arabera erabat debekatua dago anabolizatzaile
Iruzurra detektatzeko okela analizatzea dela biderik egokiena pentsa dezake batek baino gehiagok, baina oraingoz horrek ez du balio. Izan ere zeranolak edo estradiolak, adibidez, egoki erabiliz gero, ganaduarenga... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015558 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pertsonen gorputz-atal batzuk desitxuratzen dituen bizkarroi baten kontrako lanean arrakasta handia lortu du Indonesiako eta Iparrameriketako ikerlari-talde batek.
Eltxoen bidez kutsatzen den gaitz hau, helduengan bakarrik garatzen da. Hankak, besoak eta genitalak puztu egiten dira sistema linfatikoa butxatuz. Gaitza g... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015559 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Istanbuleko tenplu famatu hau, teknikoki sakon aztertuko dute Iparrameriketako Princenton-eko unibertsitateko zientzilariek.
Teknikariak gehien harritzen dituena, bere kupula da. Izan ere 30 x 50 metroko dimentsioak eduki arren, mila eta bostehun urtean lurrikara beldurgarriak jasanagatik zutik bait dirau. Injineruek b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015560 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zifren historiaren hasieran aipatu genuenez, alfabetoa eta zifrak agertu baino lehen gizakiek bi sistema erabiltzen zituzten batez ere zenbatzeko; koska eta uharriena alegia. Orain interesatzen zaiguna uharriena da; bera bait da abakoen jatorri.
Zenbait herritan, soldaduak edo ardiak zenbatzeko, uharriak lurrean eginda... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015561 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Duela gutxi ikerleek erle artifiziala egitea lortu dute. Erle artifizialak bere hegoak astindu eta abaraska barruko erle arruntei mezuak igortzen dizkie. Harrigarriena gainera, erle arruntek egindakoa izan da: mezu edo agindu horiek jaso eta agindutakoa betetzea hain zuzen.
1927. urtean Karl von Frisch zientzilaria (19... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015562 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Fisikako Nobel Saria Jerome Friedman eta Henry Kendall iparramerikarrei eta Richard Taylo kanadarrari emateko bide izan dira. Kimikako sariaren irabazlea Elias Corey kimikari izan da. Medikuntzaren alor honetan, bi iparramerikarrek jaso dute saria; E. Donnal Thomas eta Joseph E. Murray-k.
1990/12/01 Furundarena, E. Jua... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015563 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urteroko ohiturari jarraituz, opor-garaian joko-moduko programa bat prestatu dugu.
Programa hartan xaguak helburu konkretu batera iristeko modua aurkitu behar zuen, bidean zituen oztopoak saihestuz.
Oraingo honetan ordea, zuk zeuk egin beharko duzu bidea, labirintoko behekaldeko eskuineko ertzeko koadrotik hasi eta fit... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015564 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ordenadore pertsonalak hartzen ari diren pisuaz oharturik, Apple eskaintza berri batekin dator eta oraingo honetan benetan prezio harrigarriekin gainera.
Nahiz eta autoedizio-munduan Macintosh ordenadoreek abantaila nabarmenak erakutsi, ordenadore pertsonala erosteko unean badirudi orain arte IBMren PCetara jo izan del... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015565 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Edozein motatako fakturak ordaintzeko balio duen kutxa automatikoa garatu du Centrisa etxeak.
Ordainketa-kontuak gero eta errazago agertzen zaizkigu. Edozein motatako fakturak ordaintzeko balio duen kutxa automatikoa garatu du Centrisa etxeak. Sistema honek automatikoki identifikatzen du egin beharreko ordainketa; bile... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015566 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Screen Reader-ek ordenadoreko informazio guztia soinu bihurtzen du eta horrela erabiltzaileak edozein momentutan pantailan agertzen den informazioaren berri izango du.
Informatika-mundua edonorentzat irekia dagoela esan ohi da eta egunetik egunera urrats gehiago ematen ari dira bide honetan; bai software-etxeak eta bai... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015567 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun Fisikak hartzen duen esparruaren ikerketak, Errenazimentu-garaian trantsizio-aro bat izan zuela esan behar da. Fisika modernoa XVII. mendearen erdira arte ez zen gauzatu.
Oxford Unibertsitateko Merton kolegioa. Arrakasta handia lortu zuen hitz-algebraren metodoak Oxford Unibertsitatean.
Hau ulertzeko aldez au... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015568 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Deboniar aldiko ur beroetan orain del 400 milioi urte Sarkopterigio deritzon enda sortu zen. Hezurdun arrain berezi haiek airea arnasteko gai ziren, zuten birika primitibo bati esker. Eboluzio-abantaila horren bitartez bi espezie sorterazi zituzten: Dipnooak eta Krosopterigioak.
1990/12/01 Martinez Lizarduikoa, Alfonts... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015569 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Harrigarri gertatuko zaio askori, baina bizikleta giza indarra higidura bihurtzeko inoiz egin den tresna eraginkorrena da. Errendimenduan aerodinamikak izan duen eragina azaltzen digu artikulugileak idazlan honetan.
Bizikleta gizakiak asmatutako ibilgailuetan sinpleenetako bat izango da seguraski, eta hala ere nekez lo... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015570 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XVIII. mendera arte, erregai solido eta likidoak erabili dira, urteak eta mendeak igaro ahala erregai horiek findu egin dira eta errekuntza ere hobetu, baina ezin esan daiteke arlo honetan urte guzti horietan aurrerapen ikaragarriak gertatu direnik; lorpen teknologiko txikiak baizik.
40. alean esandakoa llabur-llabur b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015571 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Loaldi lasai eta egokia eta egun aktiboa erraztuko duen esnatzea posible dira ondoren emango ditugun zenbait trukori kasu eginez.
1990/12/01 Agirre, Jabier - Medikua eta OEEko kidea Iturria: Elhuyar aldizkaria
Oheratzeko ordua oso une latza eta gogorra izaten da gauero lorik hartu ezinean "ibiltzen" den milioika pertso... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015572 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bilbotik Ipar-ekialderantz, Bizkaiko Uribe-Kosta eskualdean kokatzen da Gorlizeko Udalerria. Herri honek, aukera interesgarri ugari eskaintzen die bisitari naturzaleei urtaroz urtaro.
Nahiz eta inguru honetan giza presioa handia izan, oraindik flora- eta fauna-barietate handiko ekosistema urtarrak eta lehortarrak daude... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015573 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Biologo iparramerikar hau 1890.eko abenduaren 21ean jaio zen. 1946. urtean medikuntzako Nobel Saria lortu zuen. Indianapolisen hil zen 1967.eko apirilaren 5ean.
Biologo iparramerikar hau orain dela ehun urte jaio zen New Yorken; 1980.eko abenduaren 21ean hain zuzen. Bronx auzoan Morris kolegioan egin zituen ikasketak, ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015574 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1989an obligazioz deklaratu beharreko gaixotasunen kopurua Od gaixotasunen intzidentzia normala 1989an - Zientzia.eus Od gaixotasunen intzidentzia normala 1989an
1990/12/01 Agirre, Jabier - Medikua eta OEEko kidea Iturria: Elhuyar aldizkaria
Sanitate eta Kontsumorako Ministraritzaren Asteroko Buletin Epidemiologikoaren... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015575 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bolada batean gure artean halako burrundara eragin zuen burdinbideetako "Y" grekoaren gaia, Bilbo/Gasteiz/Donostia arteko lotura eginez Europako erreibieetako abiadurarako prest izango zatekeena alegia. Azkenaldian aipamen gutxiago egin arren, bada gai honi buruzko argitarapen interesgarri bat.
Azkenaldian aipamen gutx... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015576 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gizateria sortu zenez geroztik Hizkuntzak, geneak eta migrazioak - Zientzia.eus Hizkuntzak, geneak eta migrazioak
Gizateria sortu zenez geroztik, Homo sapiens sapiens gizakiak Ekialde Hurbiletik irtenda hiru migrazio nagusi izan dituela pentsatzen da. Duela 100.000 urte inguru gertatu zen lehenengoa, orain dela 40.000 ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015577 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lur arraro deritze 21 eta 71 zenbaki atomikodun elementu kimikoen artean dauden 17 metalei eta baita elementu horiek sortzen dituzten konposatuei ere.
III b taldeko hiru elementu [Eskandioa (Sc), Itrioa (Y) eta Lantanoa (La)] eta lantanido izenaz ezagutzen den eta ohituraz taula periodikotik kanpo idazten diren bi seri... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015578 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Automobilismoan "Bat Formula"ko denboraldia aurtengoz azkenetan da jadanik. Bertako sei piloturi, saiakuntza bereziak egin dizkiete lasterketan zehar jasandako stressa aztertzearren. Horrela gure bizimodu arrunteko tentsioei gorputzak nola erantzuten dien hobeto ezagutu nahi da.
Motoreak eta karrozeria teknikoki azken ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015579 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Biderkaketari gagozkiolarik, kasu berezi bat aipatu behar da. Gorago aipatu eskuzko biderkaketan, eskuetan jaitsitako hatzak 10az biderkatzen zela genion. Zatiketa, ezpairik gabe eragiketarik zailena da eta beste guztiak barneratzen ditu.
Biderkaketari gagozkiolarik, kasu berezi bat (biderkagaitzat 10 zenbakia duena) a... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015580 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gizakiak prozesu biologikoen bidez lortu dituen etekinak beti sortu dute gizartean halako interes berezi bat. Beraz, gizakiak ez ditu prozesu horiek "sortu"; baizik eta baldintza naturalak maneiatu egin ditu prozesu horiek berez, edo hobeto esan naturalki, gerta daitezen.
1990/11/01 Dickson, R.C. Ugalde, U.O. Iturria: ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015581 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Loak edo lo-egoerak, bere aniztasun edo pluraltasunak berak adierazten digu loaren kontzepzio biologikoa ez dela gauza uniformea.
oak edo lo-egoerak, bere aniztasun edo pluraltasunak berak adierazten digu lo(aldi)aren kontzepzio biologikoa ez dela gauza uniformea.
Loak edo lo-egoerak, bere aniztasun edo pluraltasunak b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015582 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pioneer eta Pioneer eta Voyager Voyager espaziuntziak gaur egun bidaltzen dizkiguten datuak, heliosferaren kanpo aldeari buruz jasotzen dugun zuzeneko lehen informazioa da. espaziuntziak gaur egun bidaltzen dizkiguten datuak, heliosferaren kanpo aldeari buruz jasotzen dugun zuzeneko lehen informazioa da
Pioneer eta Voy... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015583 | zientziaeus | General | articulos cientificos | UEUk uztailean Iruñean antolatutako ekitaldietan Luismi Agirrezabala geologoarekin topo egin eta aurreko egunean izandako saioen berri eman zigun.
Goizean Olatz-en izan gara. Bertan dagoen harana, biologiaren zein geologiaren ikuspegitik, interesgarria da. Landarediaren eta lurraren artean dagoen erlazio zuzena aztertu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015584 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Tiro zeiharraren simulazioari heldu diogu oraingoan. Dakigunez, horizontalarekiko a angeluaz eta v abiaduraz botatako proiektilaren higidura dugu tiro zeiharraren adibideetako bat.
40. alean hasitako ildoari jarraituz, tiro zeiharraren simulazioari heldu diogu oraingoan.
Dakigunez, horizontalarekiko a angeluaz eta abia... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015585 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bi astronomo famaturen berriak dakartzagu ale honetan. Bata alemana da, duela 200 urte jaioa, eta bestea orain dela 100 urte Ingalaterran jaioa.
1990/11/01 Azkune Mendia, Iñaki - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
matematikari eta astronomo alemana Schulpforta herrian jaio zen orain dela berrehun urte; 1790.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015586 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sistema honen bidez gidatutako automobilen gidariei ez zaie axola izango munduko edozein lekutan egotea; automatikoki gidatuak izango bait dira.
Saiakuntza Pioneer izeneko enpresa japoniarrak bultzatu du. Automobilak ondoko elementu hauek ditu:
CD-ROM diskoetan Japonia osoko errepideen informazioa dago. Automobila dabi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015587 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kaviarra elikagai preziatua dela esanda ez dugu inolako sekreturik argitzen, baina ba al zenekien marraskiloaren arrautzak kaviarraren mailakoak direla?
Kaviarra elikagai preziatua dela esanda ez dugu inolako sekreturik argitzen; baina, ba al zenekien marraskiloaren arrautzak kaviarraren mailakoak direla?
Ipar Euskal H... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015588 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eguraldian eta kliman mendiek duten eragina hobeto ulertzeko Pyrex izeneko programa martxan jarri da.
Zentru hauekin batera hiru abioi erabiliko dira datuak biltzeko. Datuak urrian eta azaroan bilduko dira hiru urtean zehar. Ikerketa hauen berehalako helburua, Pirinioen inguruko lurraldeetan gertatzen diren haizeak eta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015589 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Motorola izeneko enpresa iparramerikarrak proiektu bat aurkeztu berri du telefoniaren arloan.
Motorolak proposatzen duen sistemaren bidez, munduko telefono guztiak kablerik gabeak izango lirateke. Elkarketa satelite bidezkoa izango litzateke. Hain zuzen 67 satelite beharko lirateke 700 km-ko altueran. Sistema honetan, ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015590 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Dortokek bidaia egiteko zer-nolako gida-sistema erabiltzen duten ezezaguna izan da orain arte. Baina Florida-ko unibertsitateko biologo-talde batek misterioa argitu egin du.
Dortokak lehorrean jaiotzen dira, baina ondoren itsasora sartu eta milaka kilometro egiten dituzte elikagai-lekuetara iritsi arte. Bidaia egiteko ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015591 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Nola aparkatu Tokion? Enpresari japoniarrak irtenbide desberdinak probatzen ari dira. Hazama enpresak errebolber izeneko proiektua aurkeztu du.
Nola aparkatu Tokion? Galdera hauxe egiten diote beren buruei 12 milioi japoniarrek. Lurraren prezioa hain garestia denez, aparkalekurik ia ez dago. Lanera beren automobiletan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015592 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBBek espazioan zituzten sateliteen bidez, Kuwaiterantz tropa irakiarrek egindako ibilaldien berri berehala izan zuten.
Pertsiar Golkotik datozkigun gerra-hotsak batzuek dexente lehenago entzun zituzten. EEBBek espazioan zituzten sateliteen bidez, Kuwaiterantz tropa irakiarrek egindako ibilaldien berri berehala izan z... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015593 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urrian jakin denez, munduan 160.000tik 200.000raino kilometro karratu zuhaitz botatzen ari dira urtero.
Errudun nagusitzat Brasil jotzen da; urtero 5 milioi hektarea zuhaitz botatzen bait ditu.
Hau esanda, ondorio kaltegarriak gogoratu behar dira behin eta berriro. Nagusiena, dudarik gabe, munduan gertatzen ari den neg... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015594 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ozono-geruzak jasandako kaltearen errudun diren CFC substantziak, lurrean gertatzen ari den "negutegi-efektuan" ere eragile garrantzitsuak dira.
Alemaniako Münster-eko unibertsitateko Wolfrid Bach-ek eta Atul Jain-ek ezinbestekotzat jo dute CFC substantzien produkzioa geldi eraztea, 2050. urterako aurrikusten den negut... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015595 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pennsylvania-ko unibertsitateko Jennifer Robinson-ek dioenez, ligninak atmosferaren konposizioan eragin handia du; oso zaila bait da bera degradatzea.
Landareen osagai batek, hots, ligninak, atmosferako oxigenoaren kontrolean garrantzi handia izan omen du azken 200 milioi urteotan.
Baieztapen hau egin ahal izateko Robi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015596 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aholkulari-Batzorde batek Kanada-ko gobernuari ondoko aholkua eman dio: aziendak gaixotasunik jasan ez dezan, bufalo guztiak hil egin behar dira.
Animalia hauek 44800 km2-ko eremu batean libre bizi dira, baina batzuk gaixo daude. Konkretuki behitarren tuberkulosia eta behitarren bruzelosia dira gaixotasunik arruntenak.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015597 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Izpi ultramoreak bi motakoak izan daitezke: A eta B motakoak. B ultramoreak, erredurak sortzen ditu eta bata zein bestea minbizi eta zimurduren sortzaile dira.
Zenbait ikerketen arabera, eguzkitiko izpietatik babesteko dauden produktugileek beren substantziek A ultramorea iragazten duten ala ez ez omen dakite. Substant... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015598 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Atlanta-ko Osasun-Kontrolerako Zentrukoa den Daniel Bradley-k esan duenez E hepatitisa ez da ez A eta ezta B hepatitisa ere, eta gainera C hepatitisarekiko desberdina da.
Berriki, hepatitis-birus berria, hots, E hepatitisa, aurkitu da. Iragarpen hau Berlin-en martxoan ospatutako birologiari buruzko nazioarteko Kongresu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015599 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Izpi ultramoreekiko iragazkia den ozonoa oso kaltegarri izan daiteke lurrazalean.
Orain arte esandakoa frogatu ezin bazen ere, kimikari-talde batek ozonoak landareak kaltetzeko erabiltzen duen mekanismo kimikoa aurkitu omen du.
Lancaster-eko Unibertsitateko Nicholas Hewitt eta bere kideek diotenez, ozonoak landareen et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015600 | zientziaeus | General | articulos cientificos | IBMren zentru bateko ikertzaileek errekord guztiak apurtu dituzte, hau da, datu-gigabyte bat 2,5 cm^
zken urte hauetan datu-metaketa masiborako biderik egokiena sistema optikoena dela onartu izan da, baina antza denez sistema magnetikoen bidea ez da oraindik agortu.
EEBBetako IBMren zentru bateko ikertzaileek errekord ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015601 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan den abuztuaren bukaeran ehundaka izurde hilik azaldu zen Espainia, Frantzia eta Italiako hondartzetan.
Sarraski honen aurrean ikerlariek teoria desberdinak aipatu dituzte, hau da, birus-epidemia, itsas poluzioa, etab. Hala ere, gai hau eztabaidatzeko Madrilen batzar bat antolatu zen irailean. Analizatutako izurdee... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015602 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Antonov An-225 eredua da eta bere sei motoreekin barnean egitura handiak garraiatzeko diseinatua dago.
Munduko abioirik luze eta astunena erakutsi berri dute sobietarrek. Orain arte une gutxi batzuetan baizik ez zen ikusi ahal izan abioi erraldoi hau. Hemendik aurrera, badirudi nazioarteko garraioetan oso maiz erabilik... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015603 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urrian zehar Herri-Kongresuan erretzearen aurkako zenbait neurri legal eztabaidatuko dira. Arrazoia biriketako minbiziak izan duen hazkundea da. Joan den hamarkadan, Txinako hiri nagusietan biriketako minbiziaz hil diren pertsonen kopurua % 20 hazi da.
Txinako Administrazioak leku publikoetan zigarroak erretzeari oztop... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015604 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Paleontologoek bi oin dituen antzinako bale bat aurkitu dute. Bi oin dituen balea - Zientzia.eus Bi oin dituen balea
Paleontologoek bi oin dituen antzinako balea bat aurkitu dute. Basiliosaurus izeneko balea hau, lehorreko eta itsasoko baleen arteko trantsiziokoa omen da.
Animalia hau orain dela 40 milioi urte bizi iza... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015605 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Columbia eta Atlantis jaurtigailuetako depositoetan aurkitutako erregai-ihesak jatorri desberdinekoak izanik konpontzea erraza izan daiteke eta denbora gutxi barru berriro hegan egiteko prest egon daitezke.
NASAko funtzionariek orain dela hilabete inguru adierazi zutenez, Columbia eta Atlantis jaurtigailuetako deposito... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015606 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBBetako ikerlari batzuek, HIESaren aurkako txertoa gizakiarengan frogatu dutenean nahikoa emaitza baikorrak lortu dituzte.
Txerto honen bidez T izeneko zelula hiltzaileak estimulatzen dira eta hauek gaixorik dauden zelulak deuseztu egiten dituzte. Orain arte egindako txertoak antigorputzak simulatuz egin dira, baina ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015607 | zientziaeus | General | articulos cientificos | A bitaminatik lortutako azido erretinoikoa erabilita minbizi-zelulak zelula normal bilakatzen omen dira. Sendagaia Xangai-ko unibertsitatean aurkitu eta laborategi frantses batek prestatu du.
Mikroskopioz begiratuta, zelula kaltetuak transformatu eta zelula normalen itxura hartzen dutela ikusten da. Emaitza hauek, best... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015608 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gauak, iluntasunak, betidanik beldurtu izan du gizakia. Gauak gauzakien irudia desagerterazten duenean, geure buruan dugun konfidantza urtu eta segurtasunik eza nagusitzen da; geure inguruko errealitatea hautemateko dugun sentimenik zorrotzena, ikusmena, baliogabetu, egiten bait zaigu.
Egia esan, gauaren iluna, gauaren... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015609 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Munduko hiri handi gehienetan, eta txiki askotan ere bai, parke zoologikoak daude. Hiri batzuetakoak gainera, oso famatuak dira duten egituragatik edota biltzen dituzten animalia exotikoen sorta oparoarengatik.
Abozeta ( Recuvirostra avosseta ) gure ingurune hezeen bisitaria da bere urteroko udazkeneko eta udaberriko m... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015610 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Historian zehar, zaborra beti existitu izan da, baina ez da ia inoiz arazo izan; natura bera hondakinak birziklatzeko nahikoa izan bait da. Azken mende honetan, ordea, era guztietako hondakinak bazter guztietan pilatuz joan dira, naturaren ahalmen garbitzailea gaindituz.
1990/10/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Iturria: E... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015611 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Abioiren batek istripua duenean ondorioak latzak izaten dira, normalean hildakoak ia beti daudelako. Kasu horietan istripua zergatik gertatu den jakin nahi izaten da, eta horretarako kaxa beltza baino argibide hoberik ez dago.
Abioi bakoitzak bi kaxa izaten ditu eta laranja kolorekoak dira istripua izandakoan errazago ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015612 | zientziaeus | General | articulos cientificos | USAko presidenteak deklarazio bat sinatu zuen Etxe Zurian, Estatu Batuetako Kongresuaren eskariz, laurogetamarreko hamarkada
Zientzilariak, hezitzaileak, osasun-sistemako pertsona eta erakundeak, garuneko trastornoen kontrako borrokan beren indarrak bateratzera konprometitzen dira.
Laurogeitamargarreko hamarkada garuna... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015613 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ale honetako programan, higidura uniformearen simulazioa egin nahi izan dugu eta horretarako zenbait test psikoteknikotan ipintzen duten proba aukeratu dugu adibide gisa.
Ale honetako programa, gaur egun irakaskuntzarako programetan hain garrantzi handia duen simulazioaren ildotik doa. Higidura uniformearen simulazioa ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015614 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Duela gutxi TAk, Data Viz produktuen banatzaileak, Macintosh-entzat erreminta berria eman du ezagutzera. Erreminta honen izena
Ordenadorea hain hedatua dagoen une honetan, sarri aurkitzen da bat ordenadore edo sistema desberdinetan sortu eta landutako fitxategi, dokumentu, datu-base edo kalkulu-orriren batekin lan egin... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015615 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Powersave Powersave PCentzat atera den barne-txartel bat da eta tentsio-etena sortzen den une berean jartzen da funtzionamenduan. PCentzat atera den barne-txartel bat da eta tentsio-etena sortzen den une berean jartzen da funtzionamenduan
Ordenadoreekin lan egiten dugunoi behin baino gehiagotan gertatu izan zaigu argia... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015616 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Macintosh ordenadoeen erabiltzaileei irudiak pantailatik zuzenean hartzeko posibilitatea eskaintzan duen akzesorioa da IMAGE GRABBER 2.0.
Macintosh ordenadoreen erabiltzaileei irudiak pantailatik zuzenean hartzeko posibilitatea eskaintzen duen akzesorioa da IMAGE GRABBER 2.0. Pantailatik hartutako irudia programa batet... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015617 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sarri hitz egin dut Einsteini buruz. Berriro ere hari honetara itzultzearen arrazoia, zahartzaroko aisialdian bere bizialdian bidali zizkidan gutunak atera izana da. Orotara berrogeitamar baino gehiago dira eta denetakoak daude: laburrak eta luzeak.
Duela hilabete batzuk, Elhuyarren XX. mendeko klasikoak sailean argita... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015618 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Berriz ere Eguzki-sistemari buruz arituko gara. Mugaren azterketa hau bukatutakoan inguru hurbileko gaiak utzi egingo ditugu, orain arte ukitu ez ditugun beste gai batzuei heltzeko, hala nola, galaxiak eta gure Frantsez Bidea, Kuasareak, etab.
Berriz ere Eguzki-sistemari buruz arituko gara; baina bere mugetara hurbildu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015619 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kanadan egindako ikerketa baten arabera, berrogei edo urte gehiago dituzten amek, gazteagoek baino haur ezker gehiago izaten dituzte.
Berrogei edo urte gehiago dituzten amek, gazteagoek baino haur ezker gehiago izaten dituzte. Kanadan egindako ikerketa baten arabera, bikoiztu egiten omen da haur ezkerra izateko probabi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015620 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Stirling-eko Unibertsitateko Bill McGrew eta Stella Brewer ikerlariek, Ganbian txinpantzeak erremintak erabiltzen ari direla ikertu dituzte.
Jane Goodall ikerlariak aspaldi egindako ikerketen arabera, txinpantzeek erremintak erabiltzen zituztela ezaguna zen. Adibidez, termitak zuloetatik ateratzeko makilatxo bat erabil... | cc-by-sa |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.