legislatura stringclasses 4 values | id stringclasses 180 values | fecha stringdate 2012-11-20 00:00:00 2023-12-12 00:00:00 | speaker stringclasses 314 values | party stringclasses 11 values | topic stringlengths 0 767 | text stringlengths 3 64.2k | language stringclasses 1 value | url stringclasses 461 values | unique_id stringlengths 9 13 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
10 | 68 | 27.02.2014 | SÉMPER PASCUAL | PV-ETP | Mozioa, Igor López de Munain Ganuza EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Bilbon martxoaren 3an eta 4an egingo den gailur ekonomikoari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | … denek dakiten moduan, historian zehar eta orain bertan arrakasta egiaztatua duten garapen ekonomiko eta sozialeko ereduak. Eta herrialde horietan, hain zuzen, gizarteongizatearen, zerbitzu publikoen, askatasunaren eta aurrerabide ekonomikoaren maila paregabeak dituzte. Eredu hori defendatzen duzue zuek, eta behin eta berriro errepikatu hemen; oso hitzaldi sutsu eta errespetagarriak egiten dituzue, baina hori defendatzen duzue. Baina ez da harrigarria, esan dizuedan moduan, legebiltzarkide horiek arrakasta egiaztatua duten eredu ekonomiko eta sozial horiek guk –bakoitzak bere ñabardurekin– defendatzen dugunaren ordezkotzat jartzera etortzea. Gainerakoen erantzuna da harrigarria, eta horri helduko diot, lehendakari jaunari laguntza pixka bat emateko. Harrigarria da gainerakoek, halako ekitaldi, topaketa bati dagokionez, Euskadi mapan, mundu globalizatuan, Europa globalizatuan jarriko duen eta Euskadiko enpresei balioa eman behar dien (eta, berriro diot, hara joateko leku bila dabiltza) ekitaldi baten aurrean, eta, hain zuzen, Euskadiko enpresek sortzen dituzten lanpostuak… Bada, harrigarria da mintzatu diren zenbaitek agertu duten baserritarkeria politikoa –adierazpena onartzen badidazue, asmo gutxiesgarririk gabea–. Izan ere, entzun dugu "Nahiko nuke, lehendakari jauna UPyDren programa azaltzea", eta, gero, Txarli Prieto jauna, hau esaten: "Helburu bakarra gehiago pilatzea duen jendea dago hor, munduaren beste ikuskera bat duena". Alegia, gaiztoak datoz guri esatera zer gaizki egiten duten, eta oso sozialak gara gu, haiek ez bezala… "Baliatu aukera, lehendakari jauna, mitin bat emateko"… Eta harrigarria da, batez ere, Euzko Alderdi Jeltzalearen erantzuna. Biziki harrigarria da nola daramatzazuen zuek egunak, asteak, albora begira jarrita Euskadirentzat objektiboki ona den ekitaldi baten aurrean, gure enpresentzat objektiboki ona den ekitaldi baten aurrean. Harrigarria da zer esan duen duela ordu gutxi Eusko Jaurlaritzaren bozeramaileak: "Niri ez galdetu hori, ez baitut ezer jakin nahi, horrek erre egiten bainau". Harrigarria da haren erantzuna, Bilduren argudioen aurrean, ia barkamena eskatzen lehendakaria joan egingo delako, ia zuritzen ahalegintzen, ia ahalegintzen... bai, politikoki zuritzen lehendakaria, Jaurlaritza –Azkuna jauna aipatzea falta zenuen– ekitaldi horretan egotea. Harrigarria da Euzko Alderdi Jeltzalea konplexuz beteta egotea Bilduren aurrean, objektiboki ona den ekitaldi bati dagokionez, eta gure enpresariek ere –eta zuek ez badakizue, jakin behar zenukete, eta ziur lehendakariak badakiela– uste dute biziki positiboa izango dela. Ez du axola Espainiako Gobernuak bultzatu duen, edo Euskadiko Alderdi Popularrak. Esan ekitaldi ona dela Euskadirentzat, aukera bat euskaldunentzat, aukera bat gure enpresa-egiturarentzat, aukera bat gure enpresak nabarmentzeko, eta horiek sortzen dituzte lanpostuak, horiek jarduera ekonomikoa, eta horiek ikusten dute ekitaldi eta foro hau Euskadira inbertsioa erakartzeko aukeratzat. Eta lehendakariak Euskadiren balioa nabarmendu behar du, eta horretan laguntzen diogu; ziurtasunak eman, gure enpresarien Euskadi aurkeztu, inbertsioa lur honetara ekartzeko erakargarria dela azaldu. Eta nik ez dut ulertzen zergatik kezkatzen zaituzten horrek, eta zergatik ateratzen zareten hona ia uzkurtuta, ia legebiltzarkide horiei barkamena eskatzea. Berria da! Zer gertatzen zaizue? Zer gertatzen zaio Euzko Alderdi Jeltzaleari? Ekitaldiak nazioartean agertzeko balio du, baina, modernitatean kokatzen gaitu eta, munduan nola aurrera egin aztertzeko izaten ari den hausnarketaren eta eztabaidaren trenean, hain zuzen; beste enpresa batzuekin harremanetan jartzeko eta zer egiten duten kontatzeko eta ikasteko aukera emango die gure enpresei. Beraz, zergatik lotsatzen zarete horrela? Ezin dut ulertu; horregatik esan dut lehen baserritarkeria politikoa dela, ezin delako bestela azaldu zuen jarrera Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3701 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MATUTE GARCÍA DE JALÓN | EH Bildu | Mozioa, Igor López de Munain Ganuza EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Bilbon martxoaren 3an eta 4an egingo den gailur ekonomikoari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Nire ustez, nahiko argigarria izan da hitztxandan nire aurretik aritu denaren, Sémper jaunaren, mintzaldia, baina eskertzen dizut izenburua aipatzea: "Espainia: egonkortasunetik hazkundera". Nahiko arrazoi iruditzen zait talde abertzale batek gidatutako eusko jaurlaritza batek eragozpenen bat jartzeko. Uste dut, halaber, oso ongi adierazi dituela helburuak; baina, hala ere, esango dizut ez ditudala bertaratuko diren guztiak aipatu jada aipatu nituelako egin nuen interpelazioan. Egia da interpelazioak direnean ez dela gehiengoa izaten Ganbera honetan, eta, agian orduan, gonbidatu guztien zerrenda eman nue- nean, bada, ez zinen hemen izango. Baina, dena den, gauza bakarra adieraziko dizut. Latinoamerikako gobernuen adibide eta erreferentzia ugari eman dituzu. Gauza interesgarriak atera daitezke batzuetatik, kritikaren batean ados egon gintezke beste kasuren batean; baina esango dizut ni konformatuko nintzatekeela, ni eta uste dut Euskal Herria Bildu, tribuna honetan izango bagenu, nahiz eta ez izan gure presidente, gutxienez Pepe Mujicak Uruguain duen duintasunaren hamarrena lukeena. Nahikoa genuke horrekin, baina uste dut Espainiak ez duela modernitatearen bide hori defendatzen eta bideratzen. Eta, Euzko Alderdi Jeltzalearen ordezkariari dagokionez, uste dut nahiko mintzaldi neurtua egin dudala, eta asko zaindu ditudala nire hitzak. Izan ere, ez dakit zergatik, baina badirudi segida saihestezina izan behar dela liskar pertsonala izan dezagun, eta nik, egia esan, interes txikia dut horretarako. Izan ere, errespetatu egiten ditut pertsonak, eta borrokatu ideiak. Eta ideiekin ez banago ados, behin eta berriz esango dizut, zu gogaitu ala ez; baina hor geratzen da. Dena den, esango dizut ez dudala erabili iraintzat har zitekeela iruditzen zaidan hitzik. Hori guztia diot iraintzeari buruz esan duzunagatik; izan ere, EH Bilduk esango zuela uste zenuenaren aurretiazko irakurketa eginda etorri zara, eta horri jarraikiz esan diguzu iraintzeari uzteko. Nik ez dut esan hemen sufreusainik dagoenik, Hugo Chávezek esan zuen moduan, ezta halako ezer ere; ulertuko nuke halakoren batekin gaizki sentitzea. Zenbait gai aipatu ditut, guk zer egin behar den uste dugunetik oso behera dauden testuak ere hartuz. Zeren eta EH Bilduren eredua zein den galdetu didazu zuk. Uste dut modu batera eta bestera ere azaldu dugula Ganbera honetan. Alegia, merkatuek eta finantza-botereak jendearen bizitza zehazteko segida-logika hausteko beharraz hitz egin dugu, boterea herritarrei itzultzeaz, gure subiranotasuna bahituta duten haiekin ditugun loturak hausteaz; aldaketaren alde egin behar dugula, gizartea aldatzearen eta eredu kapitalista gainditzearen alde. Hori guztia esan dizut. Hortik aurrera –ziur asko ez eztabaida honetan, geratzen zaidan denboragatik, baina bai beste edozeinetan–, prest nago xehetasun guztiak emanez azaltzeko zein den EH Bilduren proposamen politikoa. Ez zait bereziki interesatzen EAJrena, baina alderatu ditzakegu. Eta horregatik hartu dut unibertsitate-irakasleen testu bat. Eta egia da zuk adierazi duzuna: berrehun gehi hirurehun dira. Nik euskaldunez hitz egin dut; Euskal Herrian ez dauden unibertsitateetakoez ere hitz egin nezake. Baina, dena den, jakina pankartaren atzean jarriko garela! Hori bai, ez dut ulertzen zergatik den hori elementu gutxiesgarria. Izan ere, urtarrilaren 11 datorkit gogora, eta ikusten dut nola desfilatzen zenuten pozik pankartaren atzean. Eta pentsatzen dut: "Arraioa, batzuetan bai, beste batzuetan ez... EAJren arima bikoitza izango da, arima bikoitza". Agian, hori izango da agian. Aurreiritzien arabera mugitzen garela ere esan didazu. Berriro diot: ez nahasi aurreiritziak ideologiarekin. Gainera, aurreiritziak balira, uste dut arrazoi oinarrituak ditugula adierazteko zer izaera duten astelehenean Bilbora etorriko diren jaun-andreak aplikatzen ari diren politikek, eta zer ondorio zuzen, dramatiko izaten ari diren herritarrengan; Euskal Herriko herritarrengan eta Europako herritarrengan. Ondorio bat da, hainbat itxura hartzen dioena: langabezia, bazterketa, marjinazioa, prekarietatea, etxe-kaleratzeak, duintasun-galera, edozein bizihorizonteren galera. Horregatik bakarrik, horregatik bakarrik, uste dut ez duela lekurik aurreiritziez hitz egiteak; izatekotan, ideologiaz hitz egin genezake. Baina, hau ere esan nahi dut: gure ideologia ez da agintzen dutenak poztera bideratzen, eta badakigu. Eta horregatik jarri behar dugu aurrean, horregatik ez gaituzte gonbidatu foro horretara. Lehendakariak hemen esan zuen beste gauza batzuk entzun behar genituenez joateko gonbidapena genuela; baina guri ez zaigu gonbidapenik iritsi. Egia da ziur asko ez zaigula gonbidapenik iritsiko, ikusten baita gonbidatua, artista gonbidatua, lehendakaria dela, eta horregatik gogaitzen gaitu bi aldiz, Euskal Autonomia Erkidegoko erakundeordezkaria den heinean –eta zuzen adierazi duzu zuk–, gai horietarako prest agertzea, uste baitugu ez duela herritarren gehiengoaren nahia ordezkatzen. Eta esan diguzu Euskadi aurkezteko ez dela inor baztertu behar. Bada, begira. Baztertu egin behar da, bai. Ez nuke nahi lehendakaria 'Ndrangheta'ren biltzar batera joatea Bilbon, Donostian edo Gasteizen egingo balitz, edo Mafiarenera, eta Camorrarenera. Ez nuke nahi lehendakariak Euskadi ordezkatzea Ultrasurren batzar batean. Alegia, uste dut ez dela prest egon behar gauza batzuk egiteko, eta uste dut joatea erakundearen izen ona zikintzea dela. Eta ez nik esaten dudalako, baizik eta iruditzen zaidalako milaka lagunek ez dutela ulertzen bertaratze hori. Eta, amaitzeko, segundo gutxi batzuk baino ez zaizkidala geratzen ikusten dudanez, esango dizut zuk apaltasunaz eta morrontzaz hitz egiten duzunean ez zaidala adibide hoberik bururatzen gure ustez zer egiten ari den azaltzeko: "La Maldición del Malinche" abestiaren paragrafo bat. Honelako zerbait esaten du: "Zu, hipokrita, atzerritarraren aurrean apal agertu, eta harro herriko anaia-arrebekin". La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3702 |
10 | 68 | 27.02.2014 | GOROSPE ELEZKANO | EA-NV | Mozioa, Igor López de Munain Ganuza EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Bilbon martxoaren 3an eta 4an egingo den gailur ekonomikoari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Sémper jauna, ez daukagu inolako konplexurik. Usted ha dicho: "Barkatu esatea, baina uzkurtuta ateratzen zara zu". Barkatu esatea, baina arazoa da txikia naizela. Uzkurtuta ateratzen naizela irudituko zaizu, baina halakoxea naiz ni! Ez da uzkurtuta ateratzen naizela. Konplexurik ez, konplexurik ez. Esan dugu aukera guztiak aprobetxatu behar direla entzuteko berdin pentsatzen duena, desberdin pentsatzen duena. Leku guztietan aukerak sortu ahal direla. Sarri askotan entzuten denarekin ez dela bat egingo, ezelango konplexu barik argi eta garbi esan dut gure jarrera zein den. Lo que ocurre es que…, usted lo ha repetido: "Barkatu baserritarkeria politikotzat hartzea". Ez dut zer barkatu, ohituta gaude, EAJri adjektibo kalifikatzaile hori jartzea gustatzen baitzaizu gehien. Behin eta berriro erabiltzen duzu adjektibo bera, esaten duguna esaten edo egiten duguna egiten dugula. Matute jauna, aurrekoan zuri zuzendu naizenez oso-osoan, orain labur esango dizut. Ha dicho: "Ez dut arazorik denbora bat hartzeko ongi azaltzeko…". Guk nahiko genuke, azaltzeaz gain, idatziz ematea, ongi idatzita izatea zuek, eta guk jakin ahal izatea, hain zuzen, zein den egiaz zuen eredu alternatiboa, eredu ekonomikoa, eta guri eman ahal izatea. Prieto jaunak aurrekoan esan du, eta amaitzeko lehenengo txandan, inork ez zuela inolako saiakerarik egin hurbiltzeko. Nik erdibideko zuzenketa bat bidali dizuet, bai UPyDri, bai Alderdi Sozialistari. Gure zuzenketarekin hau gehitu diogu. Hasieran ipintzen zuen "Legebiltzarrak babestu egiten du Jaurlaritzak parte hartzea Bilboko goi bilera ekonomikoan, hala nola beste edozein ekimenetan, baldin eta Euskadi eredua –bere oinarriak dira hazkunde orekatua eta garapen jasangarri eta solidarioa– sustatu eta partekatzeko aukera eskaintzen badu". Eta ipini dugu "… eta Ongizate Estatua murrizteari aurre egiten dion eta urteetan zehar ahalegin handiz lortutako gizarte oreka apurtzeari aurre egiten dion politika ekonomikoa defendatzeko aukera eskaintzen badu". Hori da guk proposatutako erdibideko zuzenketa. Ez dugu zuon erantzunik jaso, baina, edozein kasutan, gure jatorrizko osoko zuzenketaren aldeko botoa eskatzen dugu. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3703 |
10 | 68 | 27.02.2014 | SÉMPER PASCUAL | PV-ETP | Mozioa, Igor López de Munain Ganuza EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Bilbon martxoaren 3an eta 4an egingo den gailur ekonomikoari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Presidente andrea, eserlekutik bertatik, zure baimenarekin. Matute jauna, Pepe Mujicak, Uruguaiko presidenteak, nire errespetu osoa merezi du, eta, gainera, aztertzeko moduko pertsonaia iruditzen zait; oso gizarte-politika zehatz interesgarriak garatu ditu, eta, gainera, ibilbide eta historia osoa aztertzeko moduko profila eta irudia ditu. Venezuelari, Hugo Chávezi eta Madurori buruz galdetu zioten behin. Eta transkribatu egin nahi izan dut. "Gizarte-eraldaketek ezin dute egin demokraziaren aurka". Zuk ez duzula suposatzen den eta zugandik itxaroten ez den ausardia izan zuen, noski, sistema politiko jakin batzuei buruz aritzean. Izan ere, noski, ulertzen dut, sinestun berri izatearen erradikaltasunetik hitz egiten duzu zuk, alderdian sinestun berri izateak erradikaletan erradikalen bihurtu dela erakutsi behar duenarenetik, adibidez, hau esatean –nola aldatzen diren gauzak, Matute jauna– "gure subiranotasuna bahituta duten haiekiko loturak haustea". Esandakoa, sinestun berriaren erradikaltasuna, eta hala ulertzen eta onartzen dizugu. Dena den, Gorospe andrea, uste dut nik ez dizudala esan Ganbera honetan… inoiz ez naiz aritu EAJz baserritarkeria politiko moduan, gaur izan ezik. Izan ere, uste dut zuek baserritarkeria politikoa egin duzuela, egiten ari zaretela astelehenean egingo den ekitaldi horri dagokionez, eta hala adierazi dizut. Eta ziurtatzen dizut ez duela asmo gutxiesgarririk, deskribapena hutsa dela. Eta azaldu dizut zergatik. Uste dut berrogeita zortzi ordu baino ez direla Eusko Jaurlaritzaren bozeramailea ekitaldi horri bizkarra ematen aritu dela! Kazetariek ekitaldi horri buruz galdetuta, esan du, gutxi gorabehera, "Aizu, hau ez da gure kontua", eta zu gaur ez zara gai izan hori Euskadirentzat eta gure enpresentzat ekitaldi ona dela esateko ere. Ez zara hori esateko gai izan. Legebiltzarkide horien aurrean zuritzen eman duzu zure mintzaldia, eta horregatik galdetzen dizut non dagoen Euzko Alderdi Jeltzalea. Zergatik beldurtzen zaituzte hainbeste Bilduren diskurtso politikoak? Gustura daude gure enpresak! Gustura dago gure industria- eta enpresa-egitura astelehenean izango den ekitaldiarekin! Objektiboki ona da gure enpresentzat! Objektiboki ona da Euskadirentzat! Zuzenean eragiten dieten gaiez eztabaidatu, hausnartu eta hitz egingo da, eta herritarrak izango dira onuradunak! Izan ere, zenbat eta hobeto joan gure enpresak, orduan eta hobeto gure herritarrak; zenbat eta hobeto joan gure enpresak, orduan eta lanpostu gehiago sortzen dira. Eta ez dizuet hori esaten entzun ez zuri ez Eusko Jaurlaritzari, eta zinez tamalgarria iruditzen zaigu. Gauza bat baiezta diezazuket: ahal dugun guztietan, gai garen guztietan, astelehenekoaren moduko ekitaldiak ekarriko ditugu Euskadira. Ez izan zalantzarik. Izan ere, uste dugu ona dela Euskadirentzat, euskaldunentzat eta gure enpresa- eta industriaegiturarentzat. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3704 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ROJO SOLANA | SV-ES | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea, eta egun on guztioi. Familia baten etxeko premiak asetzeko ezintasuna da pobrezia energetikoa. Horixe da azken boladan horrenbeste aldiz erabili den pobrezia energetikoa kontzeptuari eman dakiokeen esanahia. Gaur, otsailak 27, hainbat euskaldun argiaren edo gasaren hurrengo faktura ikusteko beldurrez daude, eta energia-enpresa batzuk euskal herritarren baten argia edo gasa mozteko espedienteren bat izapidetzen ari dira. Beraz, gaur, otsailak 27, legebiltzar honetan aztertu nahi dugu zer egin dezakegun euskal herritar bakar bat ere energia-hornidurarik gabe gera ez dadin. Hori da proposamen hori eztabaidan jarrita euskal sozialistok erantzun nahi dugun galdera, agian berandu iritsi den proposamena bada ere. Gure gain hartzen dugu dagokigun erantzukizuna, eta espero dugu hemen zaudeten gainerakook ere hartuko duzuela; izan ere, denok izan ditugu edo ditugu erantzukizunak instituzioetan, oposizio-lana barne. Gaur egun, 90.000 euskal herritarrek eta Espainiako beste 5 bat milioi herritarrek ez dituzte gutxieneko baldintzak euren etxeetan, ezin diotelako aurre egin argiaren edo gasaren fakturari. Uneren batean administrazioetan arazoa ikusteko gai izan ez garelako gertatu da hori. Ez dugu aurreikusi langabezia jasanezina eta gero eta soldata baxuagoak zituen gizartea, energiaren prezioak igotzen ziren bitartean, egoera horretara hel zitekeenik. Baina makroekonomia-datuak hain dramatikoak ez ziren garaietan ere ez dugu garaiz ikusi bazirela arazoak zituzten herritarrak. Beste kontu batzuetan ere gertatu zaigu, kaleratzeekin bizi izan dugu eta, oraindik nahikoa ez bada ere, oztopoak jarri ditugu familia gehiago kaleratu ez ditzaten, eta horretan jarraituko dugu hemendik, Talde Sozialistak Ganbera honetara ekarri duen etxebizitzaren legearekin. Finantza-produktuen kontratazioan erabiltzen ziren neurriz kanpoko klausuletara ere berandu iristen ginen. Eta kaleratzeekin bezala, epaileen laguntzarekin, gertatutako bidegabekeriak arintzeko eta etorkizunean berriro gerta ez daitezen oztopoak jartzeko ahalegina ari da egiten. Berandu iritsi gara guztiok eta, ondorioz, baita pobrezia energetikoari aurre egitera ere. Baina gure borondatea, euskal sozialiston borondatea, hona etorri eta neurriak martxan jartzeko gai izatekoa da. Kexak eta erantzukizunak trukatzeko eta ezikusiarena egiteko eztabaida izan ez dadin nahi dugu, eta denon artean eta zuk gehiago horretatik ihes egitea. Posizioa finkatu nahi dugu, Legebiltzar honek kontuan hartu beharreko gako-puntuak definitzea. Gure iritziz, honako hauek dira gako-puntuak. Lehena, tregoa energetikoa finkatzea, argindarraren prezioaren etengabeko igoera geldiaraziko duena, familien ekonomian eta enpresen lehiakortasunean horrenbesteko kaltea eragiten ari dena. Energiarentzako eta urarentzako prezio bidezkoagoen sistema ezartzea. Bizieskubide gisa aitortutako lurzoru sozial bat ezartzea, pobrezia energetikoko egoerei eta fakturak ordaindu ezin dituzten familia askori soluzioa emateko. Eta, azkenik, Espainiako energia-ereduari buruzko akordio handi bat bilatzea hurrengo hamarkadetarako, hori denoi dagokigulako. Horiek guztiak oinarrizko posizioak dira, eta horien ebazpena Espainiako Gobernuaren esku dago, hori badakigu, eta baita Alderdi Popularraren Gobernuak bere alderdi politikokoak ez direnei entzutea ere. Baina ez-egite horrek ezin gaitu utzi gainerakoak geldotasunean. Honako hau erantzun zuen Tapia andreak joan zen ostiraleko kontrol-bilkuran: Euskadin ez dugula eskumenik egoera horri aurre egiteko. Euskal sozialistok ez gaude ados. Harrituta uzten gaitu Euzko Alderdi Jeltzaleko ordezkariek autogobernuaren aldarrikapenari uko egin izanak, baina ez ulertzeaz gain, ez gaude ados. Honako hau dio Autonomia Estatutuko 9.2 artikuluak: "Euskal botere publikoek, euren eskumenaren esparruan, bizi- eta lan-baldintzak hobetzera bideratutako politika sustatuko dute batik bat". Eta horri gehitu diezazkioket osasun-eskumenak, etxebizitzaren ingurukoak, gizarte-zerbitzuetakoak edo kontsumitzaileen defentsarakoak. Hainbat bidetatik ibil gaitezke soluzioak aurkitzeko. Ezin dugu energiari buruzko legerik egin, hori badakigu, baina etxebizitzetako nahikotasun energetikoari buruzko legeak egin edo erabaki administratiboak har ditzakegu, edo orain fakturak ordaindu ezin dituztenen osasun-bermeei buruzkoak, edo bat-batean gertatutako arrazoiengatik sinatutako kontratuei aurre egin ezin dienean kontsumitzaileek dituzten eskubideei buruzkoak. Izan ere, horixe egin dugu beste kontu batzuetan ere. Interesatzen zitzaigula zirudienean, Eusko Jaurlaritza busti egin da. Espainiako Gobernuak berrordainketa farmazeutikoa ezarri zuenean eta paperik gabeko etorkinak osasun-estalduratik kanpo utzi zituenean, Patxi Lopezen Gobernuak dekretu bat atera zuen kolektibo kaltetuei laguntzeko. Konstituzionalak arrazoia eman zion etorkinei buruzko auzian, eta ebatzi gabe dauka koordainketari buruzkoa. Baina kasu horretan ere beste bide bat aurkitu dugu arazoa konpontzeko. Arrastaka, egia esan. Egungo Gobernuari urte erdia baino gehiago kostatu zitzaion ulertzea gure gizarteak ez duela nahi herritar bakar bat ere sendagairik gabe geratzea ezin dituelako ordaindu. Nire taldea jo eta ke aritu zen Legebiltzarreko Erregelamenduko zirrikituak baliatuz sailburuak bere jarrera aldatu arte. Orain ez dugu nahi pobrezia energetikoaren aurrean gauza bera gerta dadin, hau da, guk erabakiak atzeratzea eskumen generikorik eza argudiatuta. Izan ere, soluzioak eskaintzen hasi arte sozialistok kontu horren gainean egongo garela ere iragartzen dut. Horregatik, Legebiltzar honetan eztabaidatzea proposatzen dugun ekimenean Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu, Espainiako Gobernuak oinarrizko legekontuak ebazten ez dituen bitartean –badirudi ez duela nahi–, neurriak zehazteko eta ausarta izateko. Beste autonomia-erkidego batzuek egin dute hori dagoeneko. Kataluniak, interesatzen denean beste batzuek aintzat hartzen duten autonomia-erkidegoak, abenduan onartu zuen Neguko Tregoaren Dekretua. Dekretu horrek debekatu egiten du azarotik martxora bitartean energia-mozketak egitea urrakortasun ekonomikoko egoeran dauden, hornidura eteteko abisua jaso duten eta hamar egun baino lehen gizartezerbitzuei egoeraren berri ematen dieten pertsonei. Sistema azkarra eta erraza da, kalte handiago bat saihesten duena, nahiz eta onartzen dugun hondoko arazoa ez duela konpontzen. Andaluziak ekainean aurkeztuko du bere proposamen zehatza, eta txosten bat egiten ari da. Beraz, Andaluziako sozialisten konpromisoa mahai gainean dago. Oso ondo dago Gobernuak behar diren alegazio guztiak aurkeztea energia-arloko erreformek enpresa eta partikularrei kalte gehiago egitea galarazteko, Tapia sailburuak ostiralean hemen azaldu zuen bezala, baina guk uste dugu helburu handiagoak jarri behar ditugula. Estatutuak agintzen digu euskaldunen bizi-baldintzak hobetzeko, eta badira gutxienez 90.000 euskal herritar arazoak dituztenak etxea tenperatura itxurosoan edukitzeko. Horrek eragina du pertsona horien osasunean eta, ondorioz, zerikusia du euskal osasun-eskumenekin. Gutxienez 90.000 euskaldunek egunean dutxa bero bat hartzeko arazoak izateak badu zerikusia gure osasun-eskumenekin ere. Milaka euskaldunek ezin die aurre egin fakturak ordaintzeko konpromisoei batbatean gertatutako arrazoiengatik, eta eskumenak ditugu kontsumitzaileen defentsan. Milaka euskaldunek ozta-ozta eusten diote etxebizitza bati baina ezin dute eduki gutxieneko bizigarritasun-baldintzetan, eta horrek ere eragiten die gure etxebizitza-eskumenei. Eta gaur hirurogeita hamabost euskaldun gaude Ganbera honetan, besoak uztarturik geratu ezin dugunak. Lau horma hauetatik kanpo 2 milioi herritar daude guri entzuteko zain eta guk soluzioak emateko zain, eta erantzukizunak hartzerik ez dela interesatzen dirudienean Madrilera begiratzeari uzteko gogoz. Horregatik, gu, gure erantzukizunak saihestu gabe, prest gaude soluzio horiek bideragarri egiteko. Gobernu honi beste eztabaidaren batean esan zaion bezala, horretarako bai, horretarako aurkituko gaitu. Horretarako legeak aldatu behar badira, Euskadiko Alderdi Sozialistak lagunduko du; dekreturen bat onartu behar bada ere lagunduko dugu. Ez dezagun aurretik juzgatu soluzio zehatza. Eusko Jaurlaritzak eskura dituen baliabide tekniko eta juridikoak erabiltzea espero dugu hori posible egiteko. Zuzenketei dagokienez –ez ditugu sinatu, hemen zaudeten legebiltzarkide guztiek ikusi duzuenez–, egia da legebiltzar-taldeek planteatzen zituzten osoko zuzenketekin, oro har, bat etor gintezkeela funtsean, baina Euskal Sozialistak taldearentzat funtsezkoa zen Eusko Jaurlaritzak konpromiso bat bere gain hartzea. Ezin genuen sinatu Espainiako Gobernuarentzako, hau da, erantzule gorenarentzako eskakizunak baino ez zituen akordio bat, Eusko Jaurlaritzak aldemenera begiratu eta jaramonik egiten ez duenean. Eta jasoko dudan erantzuna irudikatzen dudanez: "zuek ez zenuten egin" eta "zuek ez zenuten egin", nire interbentzioaren bigarren txandan azalduko dizuet kexaz beteriko politikekin jarraitzen badugu, herrialdeak ez duela aurrera egingo. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3705 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAEZTU PEREZ | EH Bildu | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea, eta egun on guztioi. Gaurko honetan ere, beste batzuetan egin dudan bezalaxe, nire etxean askotan entzundako esaldi batekin hasiko naiz. Txikia nintzenean nire etxean askotan entzundako esaldi bat: "Pobres sí, miserables nunca". Gaurko gai honetan pobreziaz egingo dugu berba, baina gehienbat miseriaren inguruan egingo dugu berba, hainbat pertsonak, hainbat enpresak eta, zoritxarrez, hainbat alderdi politikok erabiltzen duten miseriaren inguruan, miseria hori baita hainbat pertsona pobreziara kondenatzen duen benetako arrazoia. Azken finean, pobrezia energetikoa ez delako pobrezia beste mota bat, da pobreziaren beste ondorio bat, gaur egungo gizarteak eta gaur egungo eredu ekonomikoak uzten duen pobreziaren beste aurpegi bat. Gaur egungo eredu ekonomikoak, hainbat pertsonaren edo elite baten egoera ekonomikoa mantentzea helburua duen eredu ekonomikoak, hainbat pertsona pobrezian uzten duelako eta, zoritxarrez, lortzen ari delako. Momentu honetan, Euskal Autonomia Erkidegoan pobrezia arriskuan 160.000 pertsona daude, gutxi gorabehera. Hauxe da eredu ekonomiko honek uzten digun ondorio bat. Garrantzitsua da definitzea, baina, zer den pobrezia energetikoa, ikusteko zertaz ari garen eta gehienbat ikusteko zelan edo zein neurri hartu behar diren pobrezia horri aurre egiteko. Bere garaian pobrezia energetikoa definitzerako orduan, etxe baten barruan lortu behar zen tenperaturaren inguruan berba egiten zen. Bizitza duin bat edo bizitza eroso bat eramateko etxebizitza baten barruan etxe horrek lortu behar zuen tenperaturaren inguruan edo tenperatura hori lortzeko ezintasuna zen pobrezia energetikoa. Gaur egun, definizio hori garatu egin da, eta etxebizitza baten energia faktura ordaintzeko dirusarrera zati handiegi bat erabili behar izateaz ari gara. Edo beste era batera esanda, etxeko premiak asetzeko zerbitzu energetiko nahikoak lortu ezinean dauden etxebizitzak. Baina pobrezia aztertzen dugunean edo pobrezia energetikoa aztertzen dugunean ez gara soilik dirusarrerez edo egoera sozialez aritu behar –eta hau garrantzitsua da ikusteko gero zer-nolako neurriak aplikatu behar diren–; noski, pertsonen eta familien diru-sarrerek zerikusia zuzena dute pobrezia energetikoarekin, baina era berean ere, gaur egungo eredu energetikoaren ondorioz ordaindu behar dugun faktura energetikoak ere eta, hirugarrenez, etxebizitzen efizientzia energetiko eskasak ere zerikusi zuzena du energia pobreziarekin. Diru-sarrerez ari garenean, uste dut garrantzitsua dela datuak ematea, aztertzea gaur egun Hego Euskal Herrian 230.000 langabetu inguru daudela eta Euskal Autonomia Erkidegoan 170.000, eta horietatik erdiak ez du inongo diru-sarrerarik. Erosmen-ahalmen galera nabarmena izan da azken urteotan. Azken hiru urteetan % 6a jaitsi da erosmen ahalmena, soldatak, gehienbat, Estatu espainolak inposatu duen erreforma laboralaren ondorioz, % 10 jaitsi dira, eta horrela jarraitu ahal izango nuke demostratzeko zelan krisi honetatik batzuk –gehienok– oso txarto ateratzen ari garen eta beste batzuk, elite bat, oso ondo ateratzen ari den. Hori da guretzako miseria ere, pobrezia uzten duten politika batzuen miseria. Datu bat bakarrik emango dut lehenengo puntuan agertu delako bere izena. Sánchez Galán jauna, Iberdrolako presidenteak, energia ekoizten duen eta banandu egiten duen enpresa baten presidenteak, gaur egun 7.000.000 euro urtean irabazten ditu. Ez da pobre izango, baina bai miserable bat. Diru-sarrerak garrantzitsuak dira, baina ezin dugu ahaztu gaur egungo eredu energetikoa. 2008 eta 2012 urteen artean argindarraren faktura % 46a igo da, krisi batean % 46a igo da, era berean, energiaren eskaera jaitsi egiten den bitartean. Gasaren faktura % 32a igo da. Horregatik, milaka pertsonak ezin dute hilabete bukaeran euren faktura ordaindu. Horregatik, nik kandela hau pizten dut elkartasuna adieraziz gaur egun hilabete bukaeran erabaki behar dutelako edo faktura ordaindu edo janaria erosi; edo faktura ordaindu edo euren umeei arropa erosi; edo gasa ordaindu edo hainbat mantarekin lo egin. Horregatik, elkartasunagatik, kandela hau pizten dugu. Gainera, beste gogoeta bat egin behar da energia elektrikoaren inguruan ari garenean. Energia elektrikoa oinarrizko zerbitzu bat da, oinarrizko ondasun bat da. Horrekin negozioa egitea, hori miserablea da, zalantza barik. Bizitza duin bat aurrera eramateko, energia elektrikoa eta energia, orokorrean, oinarrizkoa da. Eta bien bitartean, horrekin pertsona batzuek negozio egiten dute. Hori gertatzen den bitartean, hainbat pertsonak eta hainbat familiak hilabete bukaeran erabaki behar dutenean edo janaria erostea edo argindarra ordaintzea, energia elektrikoa kudeatzen duen oligopolioko enpresek, Unesako enpresek dirua irabazi eta irabazi egiten dute. 2013. urtean Unesako enpresek % 6,23ko etekina atera zuten. Alegia, irabazitako 100 euroengatik 6,23 poltsikora, Europa mailan energia enpresek irabazi zutenaren edo ateratako etekinaren bikoitza. Hori da Estatu espainolean gertatzen ari dena, hori da hemen daukagun eredu energetikoaren ondorioa. Pobrezia energetikoa zelan borrokatu jakiteko, jakin egin behar dugu ere zeintzuk diren euren ondorioak, eta pobrezia energetikoak hil egiten du, fisikoki hil eta sozialki hil egiten du pobrezia energetikoak. Eta ez dira nire hitzak edo nire ondorioak: 2013. urtean Europako Komite Ekonomiko eta Sozialak ateratako txosten baten ondorioak dira. Hainbat pertsonaren osasunean oso ondorio larriak dauzka pobrezia energetikoak, tenperatura egoki bat ez edukitzeak edota ur beroa ez edukitzeak ondorio larriak dituelako hainbat pertsonaren osasunean, baina sozialki ere askotan erabaki behar delako edo argindarra ordaindu edo gasa ordaindu, edo beharrezkoak diren edo oinarrizkoak diren beste ondasun batzuk erostea. Horregatik esaten dugu pobrezia energetikoak bai fisikoki bai sozialki hiltzen duela. Eta horregatik gure zuzenketa. Gu ados gaude Alderdi Sozialistak sartutako legez besteko proposamenarekin. Lehenengo neurri bezala, noski, saihestu behar da ordaindu ezin dutenei energia moztea. Noski baietz, lehenengo neurri bezala. Baina ez da bakarra, energia ereduaren inguruko hausnarketa guztiz beharrezkoa delako, zer-nolako etxebizitzak eta zelan egin diren, horren inguruan ere hausnarketa guztiz beharrezkoa delako eta hau ez delako arazo koiuntural bat eta neurri konkretu batzuekin edo gizarte dirulaguntzekin konpontzen den arazo bat. Gipuzkoako Foru Aldundiak egindako txosten baten arabera –hauxe da gai honen inguruan txosten bat egin duen erakunde bakarra–, txosten horren arabera Gipuzkoan 96.000 pertsona inguru pobrezia energetikoa pairatzeko arriskuan daude. Hori soilik Gipuzkoan; imajinatu Euskal Autonomia Erkidegoan. Horregatik, ezin zaio aurre egin soilik neurri koiunturalekin edo diru-laguntzekin arazo honi. Askoz estrukturalagoa da, eta horregatik eskatzen genuen txosten bat egitea…, EBEri eskatzen genion txosten bat egitea… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3706 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAEZTU PEREZ | EH Bildu | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eta jakiteko benetan zeren inguruan ari garen, zein den arazo honen benetako dimentsioa eta horri aurre egiteko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3707 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gezurra dirudi, baina gertatu egin da. Hau, funtsean, zuei atentzioa emateko da, eta adi esan behar dizuedanari, oso kontu serio batez ari baikara hitz egiten. XXI. mendean, Euskadin eta Espainian, pobreziaz ari gara hitz egiten. Pobrezia energetikoaz ari gara hitz egiten, pobrezia orokorraren ondorioa baino ez baita hori. Eta halaxe da, gaur egungo Euskadin, Urkullu lehendakariak defendatu ohi duen Euskadiren eredu horretan, badira beren etxeetan hotzez egoten diren pertsonak eta herritarrak. Beraz, hil edo biziko garrantzia duen kontua da. XXI. mendean, Euskadin eta Espainian, bere etxean hotzez egoten den jendeaz ari gara hitz egiten, argindarraren faktura ordaindu edo beste zerbait ordaindu, esaterako, seme-alaben janaria edo oinarrizko eta funtsezko beste premia batzuk ordaindu pentsatu behar duen jendeaz ari gara hitz egiten. Kontua da, energiaren kostuen gorakadak, Espainian argindarraren kostuaren gorakadak, fenomeno hori eragin duela eta, horren ondorioz, milaka eta milaka pertsona kaltetu daudela. Espainiako 1,5 milioi familiatan ez dute inolako laguntza publikorik jasotzen. Eta hori ez da zerutik etortzen; politika energetiko ezin txarragoaren ondorioa da hori, batik bat azken gobernuen politika energetikoarena, hau da, Rajoy jaunaren eta Zapatero jaunaren politikarena, horiek baitira Europa osoan azken hamar urte hauetan izan den argindarraren prezioaren gorakada proportzional eta garbiaren erantzuleak. Beste herrialde batzuetan ez da izan energiaren prezioaren gorakadarik, are gehiago, prezioak jaitsi egin dira eta, horregatik, gertakari horren aurrean, geure buruari galdetu beharko genioke ea zer gertatu den hemen gurpil zoro perfektu hori lortzeko, hau da, tarifa elektrikoaren defizita zenbat eta gehiago handitu familiek ordaintzen duten faktura elektrikoa gehiago handitzeko, eta zergatik jarraitzen duen politika energetikoak aurrezpena, efizientzia eta autokontsumoa zigortzearekin tematuta. Pobrezia energetikoa, lehen ere esan den bezala, pobrezia orokorraren ondorio materiala baino ez da. Langabeziaren ondorioa da, familien diru-sarrera urri eta gero eta txikiagoen ondorioa da, energiaren prezioen igoeraren ondorioa da baina, batik bat, herritarren aurkako murrizketa sozialen ondorioa da. Ez, lehen esan den bezala, herritarren laguntzarekin edo herritarrek egindako ahalegin ikaragarriarekin gauzatutako murrizketa sozialen ondorioa, baizik herritarren aurkako murrizketa sozialen eta politika sozialik ezaren ondorioa. Eta egoera horren aurrean, pobrezia orokorrari aurre egin behar zaio. Ez da nahikoa horretaz hitz egitea, hemen egiten ari garen bezala, zereginak jarri behar zaizkio Gobernuari, bai Espainiako Gobernuari eta bai Eusko Jaurlaritzari. Gu ez gara edo ez ginen pobrezia energetikoari buruz hitz egitearen oso aldekoak, nahiago genuen pobrezia orokorraz hitz egin, baina aitortu behar da Europako Komite Ekonomiko eta Sozialak berak sartu duela kontzeptu hori. Beraz, funtsean, pobreziaz hitz egiten dugu, desberdintasunaz hitz egiten dugu, gizarte-bazterketaz hitz egiten dugu, eta, horren guztiaren barruan, energiaren arazoaz, berokuntza-faltaz, informaziorako sarbide-faltaz hitz egiten dugu, benetan garrantzitsua den gaia izanik. Beste herrialde batzuek aise irabazten digute horrelako kontuetan eta gizarte-politiketan. Errenta txikieneko sektoreetarako laguntza publikoen gobernusistema bat antolatzea izango litzateke kontua. Espainian ez dago horrelakorik. Badakigu Euskadi hobeto dagoela zentzu horretan, baina asko dago egiteko. Dena den, Espainian ez dago horrelakorik, eta Europako hainbat herrialderekin alderatuta oso urrun gaude. Beraz, arazo horri ez ikusiarena egin ez beste guztia egin behar dugu, arazo horri eta beste batzuei, lehen beste bozeramaileren batek esan duen bezala (kaleratzeak, gizarte-bazterketa, desberdintasuna…). Zenbait arazotara gobernuak berandu iristen dira, argi eta garbi. Kontua da, beranduegi iritsi bagara ere, lehenbailehen lanari ekitea. Beraz, arazoari ez ikusiarena egin ez beste edozer gauza; ezta defizit publikoaren helburu sakratua lortzeko gainerakoari uko egin ere. Arazo hori eta beste batzuk konpontzea da kontua, han eta hemen kopuru ekonomikoak eta makroekonomikoak saldu beharrean. Gu, oro har, bat gentozen Talde Sozialistak planteatutako proposamenarekin, baina, hala eta guztiz ere, kasu horietan ohikoa den bezala, geure zuzenketa sartu dugu. Zuzenketa horretan, proposatzen genuen Espainiako Gobernuari eskatzea energiaereduaren gaineko akordio handi bat ahalbidetzeko eta epe luzerako energia-plan nazional bat egin eta Kongresuan lehenbailehen aurkezteko, ingurumeniraunkortasunaren, autonomia energetikoaren, horniduraren segurtasunaren eta bideragarritasun eta lehiakortasun ekonomikoaren irizpideak kontuan hartzen dituen plana. Eta Espainiako Gobernuari ere eskatzen genion herritarren gero eta pobrezia handiagoari aurre egiteko neurriak hartzeko eta, zehazkiago, pobrezia energetikoa deiturikoari aurre egiteko neurriak hartzeko, eta oinarrizko hornidura energetikoa definitzeko eta oinarrizko hornidura hori Estatuak oinarrizko eskubide gisa berma dezala, horixe baita funtsean guk Diputatuen Kongresuan duela gutxi defendatu duguna. Eta Gobernuari eskatzen genion Legebiltzarrean agertzeko (azkenean erdibideko zuzenketa bakar batean ere ez da sartu, ez delako batere aurkeztu), Legebiltzarrean lehenbailehen agertzeko, ekainaren 30a baino lehen, pobrezia energetikoa deiturikoari aurre egiteko martxan jarri nahi dituen neurriak azaltzeko. Enpresek beren gauzetan jarraitu behar dute, enpresek beraien akziodunei zerbitzatu behar diete, funtsean horretan aritzen dira, eta ondo iruditzen zaigu eta ondo dago haiei ondo joatea, baina gure egitekoa botere publikoei herritarrei laguntzeko eskatzea da. Eta erdibideko zuzenketarik egon ez bada ere, funtsezko arrazoi horregatik bozkatuko dugu Talde Sozialistaren jatorrizko proposamenaren alde. Uste dut bidezko ekimena dela, beharrezko ekimena dela. Aski da irakurtzea. Hobetzeko modukoa izan daiteke, baina garrantzi handiko arazoa planteatzen du eta, horregatik, guk uste dugu ezin dugula beste aldera begiratu. Madrilera begiratu behar dugu, Espainiako Gobernuari begiratu behar diogu, zerbait egin dezan lehenbailehen, baina baita Eusko Jaurlaritzari ere, gauza asko dituelako esateko. Eta, azkenean, horregatik bozkatuko dugu jatorrizko ekimenaren alde. Esan dudan bezala, bidezkoa eta beharrezkoa iruditzen zaigu. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3708 |
10 | 68 | 27.02.2014 | CARRO IGLESIAS | EA-NV | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Buenos días a todos. Erreforma energetikoan ez dago adostasun sozialik eta ez industrialik, eta energiaren kostuek igotzen jarraitzen dute, eta gure industriei eta familiei kalte egiten. Neurrien lege bat behar dugu pobrezia energetikoa prebenitzeko, Ezker Anitzak 2013an Diputatuen Kongresuan aurkeztu zuena bezalakoa. Lege horretan alderdi guztiok geunden ados, baita Euzko Alderdi Jeltzalea ere. Guztiok, Alderdi Popularra izan ezik. Lege xumea, pobrezia energetikoa, kontsumitzaile ahula, bonu soziala eta abar definitzen zituena. Eta hemen gogoratu behar dugu argindarrean soilik dagoela bonu soziala, eta ez daukagula gasean, ez naturalarekin, ez propanoarekin eta ez butanoarekin. Une kritikoetarako hornidura-bermea zer zen eta pobrezia energetikoaren aurkako plan bat ere definitzen zituen. Abenduaren 17an eztabaidatu zen Diputatuen Kongresuan, eta, oraindik ere lege horren premia daukagunez, babesten jarraituko dugu. Egia da hiru egun geroago, abenduaren 20an, Alderdi Sozialistak legez besteko proposamen hori aurkeztu zuela autonomia-erkidego guztietan testu berarekin, bai Ceutan, bai Kanariar Uharteetan, bai Euskadin eta bai Katalunian. Baina, bestalde, egia da hemen Euskadin geure eredua daukagula, egikaritzen jakin dugun geure eredua, eta hamasei urte daramatzagula horretan. Ez dakit garaiz iritsi garen edo berandu iritsi garen, baina hamasei urte daramatzagu horrekin. Ez dizut nik esaten. Duela gutxi, 2014ko otsailean, Funcas Aurrezki Kutxen Fundazioak argitaratu du, eta bere txostenean dio Euskadin daudela Espainiako desberdintasun-maila baxuenak eta pobrezia ekonomikoko indize baxuena. Beraz, azterlanak egiaztatu egiten du Espainian alde nabarmenak daudela erkidegoen artean. Horrek esan nahi du lehenetsi egin beharko direla politikak autonomia-erkidego bakoitzaren egoeraren arabera. Beraz, eredu oso desberdinak daude Espainian eta Euskadin. Izan ere, zer egiten dugu Euskadin? Zer da pobrezia energetikoa? Pobrezia izaten jarraitzen du, pobrezia ekonomikoa. Zenbait euskal familia ez dira iristen hilaren bukaerara, hileko gastuak diru-sarrerak baino handiagoak direlako. Eta horretaz, legebiltzarkideok, pobreziaz eta euskal familiak babesteaz badakigu zerbait. Eta denbora asko daramagu hori egiten administrazio publiko guztien ahalegin bateratuaren bitartez, hau da, udaletako, foru-aldundietako eta Eusko Jaurlaritzako gizarte-zerbitzuen bitartez. Koordinatuta, denok elkarlanean. Pobrezia energetikoa berria dela esango didazue, eta nik ezetz esango dizuet, esango dizuet hemen hamasei urte daramatzagula, larrialdi sozialeko laguntzen bitartez, Diru-sarrerak Bermatzeko eta Gizarteratzeko Legean energiaren gastuak berariaz jasotzen. Eta lege horretako 44. artikuluko 2. puntuan irakur dezakegu: "Dena den, honako gastu hauek hartuko dira kontuan" (larrialdi sozialeko laguntzen barruan): "Energia-gastuak, urarenak…". Hamasei urte daramatzagu lanean pobrezia energetikoaren aurka. Ez dakit garaiz edo berandu iritsi garen, baina hamasei urte daramatzagu. Beraz, Urkulluren Eusko Jaurlaritzak, Lopezenak bezala, Ibarretxerenak bezala edo Ardanzarenak bezala, familia bakar bat bidean gera ez dadin egin dute lan eta egingo dute lan. Eta hemen adibide bat jar genezakeen. Rojo andrea, zuk gogoan izango duzu duela hiru urte, 2010-2011ko neguan, propano kanalizatuaren faktura ikaragarri haiek izan genituela Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako landa-nukleoetan, bi hilean behingo fakturak 900 edo 1.000 euro arterainokoak izan zirenean. Kasu horietan ere euskal herritarrak babestuta egon ziren Patxi Lopezen Gobernuarekin GLL laguntzen bitartez. Egia da garai hartan Espainian gobernatzen zela eta bonu sozialarekin zerbait egin genezakeela baina, tira, ez naiz orain hasiko... Ez naiz sartuko eztabaida horretan, esan dizudan bezala uste dudalako Patxi Lopezen gobernuak, eta baita gainerako gobernuek ere, lan ona egin zuela politika energetikorako eta pobrezia energetikorako larrialdi sozialeko laguntzen kontuari dagokionez. Zenbat inplikatzen gara Eusko Jaurlaritza gisa? 2013an 322 milioi euro inbertitu ditugu DBEn eta Etxebizitzarako Prestazio Osagarrian. Zerrendan gure atzetik dagoen euskal autonomia-erkidegoak baino hiru bider gehiago inbertitzen dugu familiak babesten, hark 100 milioi inbertitzen baititu. Eusko Jaurlaritzak, udalak eta foru-aldundiak kontuan hartu gabe, 2013an 19 milioi euro inbertitu zituen larrialdi sozialeko laguntzetan, hurrengo autonomia-erkidegoak baino sei bider gehiago. Beraz, hemen ez gara ari ulertzeko moduez hitz egiten, datuen errealitateaz baizik. Eta ez dizkizut emango Eusko Jaurlaritzaren datuak. Esaterako, Estatistikako Institutu Nazionalak 2014ko urtarrilean egindako azterlanaren datuak erabiliko ditugu. Azterlan horrek dio herrialdearen ongizatea neurtzeko balio duen indizeari dagokionez, hau da, biztanleko barne-produktu gordinari dagokionez, Euskadi dela lehen tokian dagoen autonomiaerkidegoa. 2014ko urtarrilean argitaratutako indize horretan, Euskadik Espainiako lehen tokian jarraitzen zuen biztanleko BPGaren zerrendan, estatuko 22.291 euroko batez bestekoaren eta Europar Batasunak erreferentziazko urte horretan izan zuen biztanleko 25.600 euroko batez bestekoaren oso gainetik. Biztanleko BPGa 30.000 eurotik gorakoa izan zen Euskadin, hau da, Europako batez bestekoa baino altuagoa. Baina orain gehien axola zaigun indizera joango gara, hau da, Euskadiko familien indizera. Euskadiko familiek izan zuten –Estatistikako Institutu Nazionalaren arabera– biztanleko errenta erabilgarri gordin handiena. Euskadiko familien erregistro horrek adierazten digu, biztanleko 20.558 eurorekin, estatuko batez bestekoa baino % 33 gehiago (eta hor adierazten zen Araba Gipuzkoa, Nafarroa, Bizkaia eta Madrilen aurretik zegoela ere), Euskadi lehen tokian dagoela. Eta Aurrezki Kutxen Fundazioaren Papeles de Economía Española aldizkariaren azken alean otsailean argitaratutako azterlanak esaten digu euskal ekonomiaren ibilbide ziklikoa eskualde gehienetan bezain hegazkorra ez dela, bertako biztanleria aktiboak Espainiako hezkuntza-maila altuena duela eta bertako soldatak, batez beste, Espainiako altuenak direla. Horrez gain, azterlanak dio Euskadi lehen tokian dagoela giza garapen-mailari dagokionez, osasunari, hezkuntzari eta ongizate materialari buruzko adierazleak uztartzen dituen indizean, eta herrialdeko desberdintasun-maila baxuena eta pobrezia ekonomikoko indize baxuena dituela. Beraz, hori da Euskadiko errealitatea. Lanean jarraitu behar dela? Jakina! Tenemos que seguir trabajando, por supuesto. Egia da, Maeztu jauna, eta lanean jarrai dezakegu eta, zuk ondo dakizun bezala, udal bateko zinegotzia ere bazarelako eta udaletan larrialdi sozialeko laguntzen gorabeherak jasotzen ditugunean, adierazleak jasotzen ditugunean, definituta izaten ditugulako edo sektorizatzen ahalegintzen garelako alokairuen arabera, kreditu-interesen arabera, mantentze-gastuen arabera… Saia gintezke argi eta garbi zehazten gure familiei eman behar dizkiegun mantentze-gastu horiei aurre egiteko larrialdi sozialeko laguntza horietatik zer zatik eragiten dion pobrezia energetikoari, baina arlo horretan ezin gaituzu alderatu gainerako autonomiaerkidegoekin, hemen eredu propioa daukagulako, duela hamasei urte hasita egikaritzen ari garen eredua daukagulako. Beraz, nik uste dut ildo horretan… Eta uste dut duela hamasei urtetik hona hemen ez dugula kandelarik behar. Gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3709 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ITURMENDI MAGUREGUI | PV-ETP | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on, legebiltzarkideok. Rojo andrea, bat nator zure ekimenaren kezkarekin –ezin bestela izan–, ados nago pertsona asko egoera zailean daudela eta pobrezia energetikoa deitu zaionaren biktimak direla esaten duzunean, baina ezin naiz ados egon, inolaz ere, Espainiako Gobernua arazo horri soluzioa ematea galarazten ari dela esaten duzunean, hori ez delako egia. Gobernua ahalegin handiak egiten ari da izaera sozialeko era guztietako neurriak garatu eta inplementatzeko, ongizate-estatuaren iraunkortasuna bermatzeko helburuarekin. Alderdi Popularraren Gobernuaren lehentasuna ez delako soilik pobrezia energetikoaren aurka borrokatzea. Hori ere bada, baina baita ongizate-estatuaren iraunkortasuna bere osotasunean bermatzea ere, hori delako ahulenak edo gizartebazterketako arriskuan daudenak babesteko modurik onena. Zerbait ariko gara ondo egiten, legebiltzarkideok, zeren eta, EINen arabera, pobrezia-tasaren beherakada txiki bat egon da. Hara, legebiltzarkideok, nik aldez aurretik dakit nire argumentuak, nik ematen ditudan datuak zuek, agian, ez dituzuela kontuan hartuko, politikaren jokoa, zoritxarrez, horrelakoa izaten delako askotan, antzua eta ez eraginkorra, baina sinets iezadazue Gobernua gogor ari dela lanean aspalditik babes sozial handiagoa bermatzeko helburuarekin. Lehenik eta behin, lan-erreforma nabarmenduko dut. Bai, lan-erreforma, ez dagoelako politika sozial hoberik pobreziaren eta bazterketaren aurka borrokatzeko lan-harremanen eredu berri bat eraikitzea baino, enplegu-suntsiketa geldiaraziko duena, enplegu egonkorra eta kalitatezkoa sortzeko oinarriak finkatuko dituena eta lehiakortasuna bideratuko duena. Eta bigarrenik, legebiltzarkideok, Gizarteratzeko Ekintzaren 2013-2016 Plan Nazionala daukagu, 136.000 milioi euroko zuzkidurarekin, 240 neurrirekin eta gizarte-bazterketako arriskuan dauden sektore edo taldeentzako dedikazio bereziarekin. Eta hirugarrenik, azkena ez bada ere, Europako Gizarte Funtsaren % 20 gure herrialdean gizarteratzea sustatzeko erabiltzea lortu du Espainiak. Baina pobrezia energetikoaz ari garenez, hitz egin dezagun pobrezia honen jatorriaz. Zeren eta daukagun egoera energetikoaren eragilea, tarifa elektrikoak hain altuak izatearen eragilea, ez da Alderdi Popularra, Gobernuan bi urte besterik ez daramatzagu eta. Oinordetzan hartutako egoera da hau. Gobernu sozialistaren zortzi urteetan metatutako desoreka ikaragarriak dituen sistema elektrikoa daukagu. Izan ere, legebiltzarkideok, pobrezia energetikoa definitzeko kontzeptu asko daude. Zuek batzuk erabili dituzue, baina definizio asko daude. Baina horietako bat oso argia da: joan behar zen norabidearen aurkakoan zihoazen neurri eta politika energetiko jakin batzuk aplikatu ondoren energia-prezioetan lortu den emaitza da. Rojo andreak erantzukizunaz hitz egin du Pozten naiz ez duzuela saihestu nahi jakiteaz, baina hitz egin dezagun argi. Tarifa elektrikoak % 63 handitu ziren 2005etik 2012ra bitartean. Eta Alderdi Popularrak 2004an Gobernua utzi zuenean, energiaren prezioa Europar Batasunaren erdi-behe aldean zegoen. Etapa sozialistan, 2004tik 2011ra bitartean, % 66,26 igo zen erdi mailako familia batentzat, hau da, % 6,9ko urteko hazkundea izan zuen, eta enpresa txiki eta ertainentzat % 11,11koa. Beraz, etapa haren amaieran, Europako hirugarren energia garestiena geneukan, legebiltzarkideok. Irlandak eta Ziprek soilik zuten garestiagoa. Eta horri tarifa-defizita gehitu behar zaio, okerreko politiken ondoriozko tarifa-defizitaren 26.000 milioiak. Hori zen egoera, amildegirantz gindoazen. Beraz, izan gaitezen kontsekuenteak, mesedez. Eta deigarria da orain, EINen arabera urteko batez besteko igoera % 2,3koa soilik denean, bi semealabadun erdi mailako familia baten fakturak, hau da, erdi-mailako familia batentzako energiaren prezioak 2012an eta 2013an % 2,3ko igoera baino izan ez duenean, energiarentzako zorigaiztoko zortzi urte haietan izan zuen % 6,9, ia % 7aren aurrean, zuek orain hitz egitea pobrezia energetikoaz. Lehen ez zenuten hitz egiten. Lehen izan behar zenuten kezka hori. Eta orain ere, 2013an ere, igoera bat egon da. 2013a kontsumo-prezioen % 0,3ko igoerarekin amaitu da, 1991z geroztik izan den igoerarik txikiena izan bada ere. Zuek orain planteatzen dituzue kontu horiek, baina ez lehen. Baina, tira, hobe berandu inoiz ez baino. Benetan, hobe berandu inoiz ez baino. Baina ados egongo zarete, legebiltzarkideok, nik esaten dudanean fakturaren prezioa murriztea gauza erabakigarria dela eta argindarraren prezioa KPIrekin alderatuta hiru alditan bakarrik jaitsi dela: hain zuzen ere, 2012ko urrian, % 1,9; 2013ko urtarrilean, % 4,2; eta 2013ko apirilean, % 6,2. 2012 eta 2013, Alderdi Popularra agintean egondako bi urte. Eta tamalgarria da zuek kezka hori ez azaldu izana aurreko Gobernua martxan jartzen ari zen politika energetikoak argindarraren ordainagiria % 7 igoarazten zuenean batez beste. Hori bai zela… hori bai zela aurrera ez egitea eta pobrezia energetikoa sustatzea. Eta esan, legebiltzarkideok, politika haiek ondorioak izan dituzte guretzat. Ezin da hobeto esan. Faktura energetikoa. Iraganak hogeita bost urterako hipotekatu gaitu, eta krisirik ez zegoenez, oraindik heldu gabeko eta neurriz kanpo saritutako energien aldeko apustua egin zen, eta sistema gehiegi handitu zen 110.000 megawatt instalatuta… Energia berriztagarriei emandako hobariak ez aipatzearren, gehiegizko hobariak horiek ere. Baina, legebiltzarkideok, Gobernu honekin egoera gogorra da, oso zaila da, baina aurre ari gara egiten. Eta Gobernu honekin kostu txikiagoko hornidura elektrikoa bermatzen ari da, kontsumitzailea babesteko mekanismoak indartzen ari dira, hornidura kontratatzeko araudia eguneratzen ari da eta, batik bat, kontsumitzaile ahulen babesa mantentzen eta hobetzen ari da bonu sozialari esker; bonu sozialak 2,5 milioi kontsumitzaile baino gehiagori eragiten die une honetan. Eta talde honetatik Gobernuari eskatzen diogu jarrai dezala duela bi urte martxan jartzen hasitako erreforma estrukturalen prozesuarekin, eta jarrai dezala sektore elektrikoaren araudiaren eraldaketa sakonarekin, zeina, ikusten ari garen bezala eta zenbaitek esaten dutena esaten dutela, norabide onean baitoa. Araudiaren eraldaketa horrek faktura elektrikoa murrizten laguntzen duelako eta, horren ondorioz, pobreziaren aurkako borrokan eraginkortasunez laguntzen duelako. Egia da Alderdi Popularraren Gobernuaren neurriak ez direla jendearen gustukoak. Eta ez dira jendearen gustukoak kostu bat dutelako sistema elektrikoaren eragile guztientzat. Guztientzat, legebiltzarkideok, guztientzat. Baina egia da aurreko Gobernuaren ildoari jarraitu izan bagenio gure sistema elektrikoak porrot egingo zukeela eta argindarraren ordainagiriak, lehen esan ditudan ehuneko horien ordez, % 40 baino gehiago igo beharko zukeela. Horrek bai lagunduko zukeela pobrezia energetikoa areagotzen. Eta hori, legebiltzarkideok, Alderdi Popularraren Gobernua ezartzen ari den politikei esker saihestu da. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3710 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ROJO SOLANA | SV-ES | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Iturmendi andrea, antzezlan bikaina zurea! Baina niri lotsa emango lidake tribuna honetan esan dituzun astakeriak eta gezurrak esateak. Uztailetik hona argindarraren faktura % 90 igo da. Eta egun batean Barrio jaunari esan nion bezala, Alderdi Popularrarekin gehiago ez entretenitzeko esango dizut, nire iritziz zuen erreformak baitira gertatzen ari denaren eragile nagusiak. Eskerrak Zapatero existitu zen; bestela, Alderdi Popularrak asmatu egingo zukeen. Lotsagarria da. Har itzazue erantzukizunak. Alderdi politiko bat autokritika egiteko gai denean, eta zuk jarrera goraipatzen baduzu…, hartu zeuretzat aholkua eta egin gauza bera. Arduratsua izan behar da, eta hemen denok gara arduratsuak. Batzuek garai batean gobernatu dugu eta beste batzuk orain ari dira gobernatzen. Hau denon erantzukizuna da, erantzukizunak hartu behar dira. Bide batez, lan-erreforma, arrakasta galanta! Azken boladako arrakasta gisa definituko nuke nik. Sindikatuek, langileek eta abarrek onartzen dute. Espainiako langileen egungo langabezia-tasak eta lanbaldintzak ikusi besterik ez dago. Eta Carro jaunarekin jarraituz, pobrezia energetikoaren erantzulearen bila ez naizela etorri esango dizut, Carro jauna. Argi dago pobrezia energetikoa ez dela sortu 2014an! Alderdi Sozialistak soluzioak bilatzeko ekarri du ekimena Legebiltzar honetara. Ez dizugu esan zer neurri nahi ditugun zehazki. Ez gara ari esaten Euzko Alderdi Jeltzaleari bere iritziz Euskadin egin behar duen politika energetikoa hipotekatzeko, baizik pobrezia energetikoaren aurrean herritarrei solu- zioak emateko elkarrekin lan egiteko. 2013ko abendua aipatu duzu zuk. Egia da, Alderdi Sozialistak bere federazio guztiei igorri zien ekimen bera. Horixe da alderdi nazionalista baten eta alderdi federal baten arteko aldea, alderdi federalak autonomia-erkidego guztietan duela ordezkaritza. Proposamena irekia da; ez du esaten gauza bera egin behar denik Ceutan, edo Euskadin, edo Madrilen, edo Errioxan, baizik eta gobernu bakoitzak, bere eskumenei, enpresa-mailaren eta ekonomia-mailaren diferentziari eta gobernu bakoitzak egin behar dituela uste duen politikei erreparatuz aplikatu behar dituela neurriak. Baina aplika ditzala. Beraz, ez zaigu bururatzen esatea Euskadi Andaluziaren berdina dela, Extremaduraren berdina dela edo Kanarien berdina dela. Bat. Baina beste gauza bat gertatu zen. 2013ko abenduan, Alderdi Sozialistak adierazpen instituzional bat onartzeko ahalegina egin zuen Alderdi Popularraren tarifazoaren aurrean, eta Alderdi Jeltzaleak ezetz esan zuen. Ezetz esan zuen, eta ez zen adierazpen instituzionalik egon, beste gauza batzuen artean EAJk ez zuelako sinatu nahi izan adierazpenak zioena. Eta adierazpen instituzionalean onartu nahi genuen paragrafoa gogora dezakezu, ez baitzen halako astakeria gobernu batek adierazpen hura onartzea. Eta honako hau zenioen zuk: "Euskadik eredu propioa du". Egia da. Eta 90.000 pertsona dituzu gas- eta berokuntza-tarifa ordaintzeko arazoekin. Adibide bat jarriko dizut, Carro jauna. Egia da Euskadik GLL eta DBE dituela, eta egia da bi tresna horiei esker hainbat familiak euren arazo ekonomikoak konpon ditzaketela, baina adibide bat jarriko dizut: 800 euroko nomina duen familia bat, familia horrek duen nomina bakarra. Ez du jasotzen ez DBE eta ez GLL. Normala da hipotekaren bat ordaindu behar izatea, eta bi hilean behin 200-300 euroko faktura iritsiko zaio. Esan iezadazu DBE jasotzen ez duen familia horrek, eguneroko gastuei aurre egin behar dielarik, familia guztiek bezala, ez al dituen arazoak izango faktura horiek ordaintzeko. Gizartearen zati handi horretaz ari gara. Hobe inork GLL eta DBE laguntzetara joateko premiarik izango ez balu, baina euskal familia askok ez dute DBE eta GLL laguntzetara jotzen ez direlako baremoan sartzen, baina ezin dute faktura ordaindu, ezin dute berokuntza piztu eta ezin dituzte umeak ur beroarekin dutxatu. Argi dago EAJ ez dela erantzulea, eta ez Lopez jauna, ez Ardanza jauna eta ez Ibarretxe jauna, baina gaur egungo arazoa da, egungo testuinguruan dagoena, eta egungo politikook bilatu behar ditugu soluzioak. Hori zen Alderdi Sozialistak nahi zuena. Eta ez dugu inolako asmorik Euskadi beste autonomia-erkidego batekin alderatzeko. Nahi du- guna da hemen erantzukizunak hartzea. Izan ere, Darpon jaunak koordainketa konpentsatzeko dekretua justifikatu zuenean esan zuen bezala, Euskadin 400.000 pentsionistak jasotzen dituzte 18.000 euro baino gutxiago. Ez dute GLL jasotzen eta ez dute DBE jasotzen, baina fakturak ordaintzeko arazo larriak dituzten herritarren linboan egongo lirateke. Guk uste dugu pobrezia energetikoa arazo bat dela eta guztion kezka eta guztion erantzukizuna izan beharko lukeela soluzioak aurkitzea. Eta ez Zapatero jaunari leporatzea, Iturmendi andrea, nik ere ez baitiot Aznar jaunari leporatuko, hura izan zen arren enpresa asko nazionalizatzeko erabakia. Orain, jakina, esaten den bezala, lokatza haietatik lohi hauek. Ez dezagun atzera begiratu, ez dezagun ez ikusiarena egin eta ez dezagun esan eta zuk gehiago, horretan aritzen baita Alderdi Popularra eztabaida guztietan. Zuek gobernatzen duzue Espainian eta zuek gobernatzen duzue Euskadin: soluzioak emateko arduradun nagusiak zarete, kasu honetan euskal herritarrei. Beraz, ez ezazue batzuek beste aldera begiratu, eta besteek, ez ezazue bilatu Zapatero doilorra eta bihozgabea. Lehen esan dudan bezala, eskerrak Zapatero existitzen den, bestela ez dakit zertaz hitz egingo zenukeen tribunetan. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3711 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAEZTU PEREZ | EH Bildu | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Hasteko, Carro jaunari erantzuteko, pobreziari eta kasu honetan pobrezia energetikoari aurre egiteko eredu propioaz hitz egin baitu. Hutsegitea da, Carro jauna, hutsegitea da pobrezia energetikoaz hitz egitea eta dena larrialdi sozialeko laguntzetara eta, laguntza horiekin edo diru-sarrerak bermatzeko errentarekin, pobrezia energetikoari aurre egiteko aukerara murriztea. Hasteko, baldintza sozialen kontua izateaz gain, eta une honetan lehentasuna du egoera dramatikoan dauden hainbat eta hainbat familiak edo pertsonak, laguntza sozialen bitartez, argiaren, uraren edo gasaren fakturei aurre egin eta oinarrizko hornidura horien mozketak saihestu ahal izatea –esan dizut lehen ere–, baina egoera sozialaz gain, azken lau urte hauetan % 46 igo den eredu energetikoa eta faktura energetikoa ditugu, 2013 bukaerako tarifazoa eta % 32 igo den gasaren faktura kontuan izan gabe. Hainbat pertsona energia-arloan pobre izateko arriskuan daude. Egia esan, pobreak dira eta pobrezia energetikoko egoeran bizi dira, eta ez dituzte inoiz kobratuko ez larrialdi sozialeko laguntzak eta ez dirusarrerak bermatzeko errenta. Hutsegitea da alde horretatik begiratzea. Gutxienez ziniko samarra da erantzun sozialeko sistema propio bat aipatzea, denok dakigunean 2010etik 2013ra larrialdi sozialeko laguntzen partida izoztuta egon zela, 2013an 17tik 19 milioira igo zela eta bai Eudelek eta bai hainbat udalek publikoki eta Ganbera honetan esan zutela ez zela nahikoa. Eta bai, egia da, ezagutzen ditut zenbait udaletxetako oinarrizko gizarte-zerbitzuak. Galde iezaiezu zenbat aldiz bidertu den gasaren, argiaren edo uraren fakturak ordaintzeko premia azken urte hauetan, eta nahikoa izaten ari den Eusko Jaurlaritzaren partidekin larrialdi sozialeko laguntzetarako. Baina hutsegitea izateaz gain eta zinismo puntu bat izateaz gain, larrialdi sozialeko laguntzen errealitatea zein den jakinda, pixka bat harrigarria ere bada zuk gaur hemen egin duzun zeure zilborrari begiratzeko ariketa. Nik ez dakit zer gertatzen den Estatuko gainerako lurraldeetan; baina badakit, Gipuzkoako Foru Aldundiak 2013an egindako azterlan baten arabera, azterlan zorrotz baten arabera, Gipuzkoan bakarrik badirela 96.000 pertsona pobrezia energetikoa jasateko arriskuan daudenak. Horregatik eskatzen genuen gure proposamenean azterlan bat egiteko Euskal Autonomia Erkidegoaren egoera zein den jakiteko, ez delako soilik larrialdi sozialeko laguntzen edo laguntza sozialen kontua; askoz kontu globalagoa da eta globalki aztertu behar da, ahal izanez gero, erantzun globala emateko. Baina nik uste dut kontu honetan ardura saihesteko gogoa dagoela Euzko Alderdi Jeltzalearen aldetik. Hor dago eredu energetikoa, hor dago zure alderdiak eredu energetiko horretan izan duen jarrera eta hor dago sektore elektrikoaren legeari buruzko eztabaidan zure alderdiak berriki egin duena. Nahikoa da Diputatuen Kongresuko aktetan irakurtzea zer jarrera defendatu zuen Azpiazu jaunak, eta zuek artikulatu baten aldeko botoa eman zenutela ikustea Alderdi Popularrarekin negoziatu zenutelako. Energia berriztagarriak ez oztopatzea negoziatu zenezaketen, baina lege horrekin oztopatu egin nahi dira; Garoña ixtea ere negoziatu zenezakeen; edo autokontsumo energetikoa ez zergapetzea. Hilaren bukaeran janaria edo arropa erostearen edo argiaren faktura ordaintzearen artean aukeratu behar duenari argia ez mozteko ere negoziatu zenezaketen. Baina ez zenuten horietako ezer negoziatu. Bidesarien murrizketa negoziatu zenuten enpresa batzuentzako, industria-enpresentzako. Eta oso ondo, Confebaskek belarriekin txalo egin zuen, ados. Baina bien bitartean, hemengo mi- laka pertsonak kandelak piztu behar dituzte. Eta aitortu diezaiogun bakoitzari berea, eta EAJri EAJri dagokiona: batzuek belarriekin txalo egiten duten bitartean, beste batzuek kandelak pizten dituzte. Baina nola deitzen diozue zuek horri? Posibilismoa, populismoaren aurrean. Kasu horretan inork ez zintuzten derrigortzen ez lege horren alde bozkatzera eta ez sektore elektrikoko lege horrek Autonomia Erkidego honetara dakartzan beste ondorio batzuk alde batera uztera. Nada más. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3712 |
10 | 68 | 27.02.2014 | CARRO IGLESIAS | EA-NV | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Hara, Alderdi Sozialista, eta hara, Alderdi Sozialistaren eta Bilduren bozeramaileok, gaizki ari zarete euskal babes-ereduaren garrantzia nabarmendu gabe. Gaizki ari zarete, hori delako familiak babestuta egoteko eta zuk aipatu duzun miseria horretan ez erortzeko behar duen azken tresna, kandela hori piztu beharrik ez izateko tresna. Gaizki ari zarete eredu hori babestu eta defendatu gabe. Izan ere, izan gaitezen xumeak esan didazun guztiarekin. Familia horietako bat udaleko gizartelaguntzailearengana joaten denean eta honako hau galdetzen diotenean "Zuk zer nahi duzu, sorospena kobratzea ala lan duin bat izatea? ", hemengo familia guztiek, euskal familia guztiek, harrotasunez, lan duin bat nahi dutela esaten dute. Eta nola izango dugu lan duin bat Eusko Jaurlaritzak ez badu egiten egin behar duen lana, hainbat eta hainbat urtetan egin ez duen bezala, ez Urkulluren Gobernuak, ez Ibarretxerenak, ez Ardanzarenak, eta ezta Lopezenak ere? Industriapolitikaren alde eta enpresa horien alde lan eginda. Nola ez dituzu bada defendatuko behar ditugun enpresak! Familiak ez dira airetik bizi! Ala zure jendeak airetik bizi nahi du? Bakarren batek ziur baietz. Bakarren batek ziur baietz… Hobe izango dut kontu horrekin ez jarraitzea, nahiko serioa da eta. Baina familiek nahi dutena lana da. Beraz, Euzko Alderdi Jeltzaleak industria horiek defendatzea eta industria horiek aurrera egitea lortzea positiboa da. Modu horretan, familia horiek ez dute kalte-ordain hori eskatu beharko, eta beste gauza batzuetan inbertitu ahal izango dituzte diru horiek. Hori ari gara lantzen. Beraz, egia da lehen neurri gisa, Estatuak politika energetikoaren lege hori egitea behar dugula, babes-lege hori egitea behar dugula, pobrezia energe- tikoa familia asko ari delako zigortzen eta Estatuan defentsa horiek izango bagenitu ez genukeelako hemen Eusko Jaurlaritzan aritu beharko… Izan ere, hemen beti ari gara, eta hamasei urte daramatzagu eredu propio bat babesten. Eta hori da zuek biok babestu behar zenutena. Eta pozten naiz gaur nahiko ondo zaudela ikusten dudalako; izan ere, igandean erdibideko zuzenketa bidali nizunetik erantzunik eman ez zenuenez, uste nuen gaixo zeundela. Baina ikusten dut oso ondo zaudela, eta pozten naiz. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3713 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ITURMENDI MAGUREGUI | PV-ETP | Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, pobrezia energetikoa desagerrarazteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea, lehendakari jauna, legebiltzarkideok. Nik ulertzen dut, Rojo andrea, ulertzen dut, korapilatsu samarra bada ere. Nik zeregin latza daukadala esan duzu… Zeregin latza zuek daukazuena. Izan ere, kontu horretan –nik aurreko egun batean esan nion Zaballos jaunari, euskal Y-aren kasuan, kristalezko teilatua edukita zaila dela joko horretan sartzea– arazoa ez da kristalezko teilatua daukazuela, arazoa da ez daukazuela teilaturik. Zuek zarete Espainiako egungo egoera energetikoaren erantzuleak, eta ulertzen dut horrek min egitea. Niri ere min egiten dit! Eta Alderdi Popularraren Gobernuak adarretatik heldu dio zezenari –esateko modu bat da–. Egia da zezen handia zela, eta zuek asko lagundu duzuela hala izan zedin. Eta Alderdi Popularraren Gobernuak martxan jarri dituen neurriak pobrezia energetikoaren eraginpean dauden pertsonen ordaintzeko ahalmena hobetzera bideratuta eta efizientzia energetikoaren hobekuntza ahalbidetzera zuzenduta daude Efizientzia energetikoaz luze eta zabal hitz egin dezakegu. Zuek bazenuten ministro bat efizientzia energetikora 44,3 milioi euro bideratu zituena. Orain denbora gutxi daukat eta ezin naiz kontu horretan luzatu, baina sinets iezadazue jarduketa duina izan zela… Gero damutu egin zen. Energia berriztagarriekin ere damutu egin zen… Gauza askorekin damutu zen, baina berandu. Lanpara fluoreszenteak erosteko erabili ziren 44,3 milioi euro, merkatuan beste mota bateko lanparak zeudenean, baina, tira, ez naiz hasiko... Eta, gainera, txinatarrak ziren. Beraz, efizientzia energetikoa, eta industria txinatarrari bultzada. Baina arazoa alde batera utzi gabe, zuek enpresei buruz ari zinetenez… Nik ulertzen dut gogorra izan behar duela! Gogorra izan behar du orain, une hone- tan, Gobernu honek enpresa elektrikoei zerga berriak ezarri dizkiela gogoratzea, eta bakarren bat aipatzearren, hondakin nuklearrak biltegiratzea zergapetzen dituztenak, zuekin ordaintzen ez zirenak, ibaien jabari publikoa erabiltzeagatiko kanona, lehen ordaintzen ez zutena... Hau da, zerga berriak eta neurri berriak sektoreko enpresei. Ez al duzue ikusten sektoreko enpresak pixka bat gogaituta daudela? Ez zeuden gusturago zuekin? Nik uste dut baietz. Gobernu hau egin behar duena ari da egiten, egokitu zaion egoera beldurgarrian. Eta kontsumitzaile ahularen babesik onena, pobrezia energetikoaren aurka borrokatzeko neurririk onena faktura murriztea da, eta horretan ari da Alderdi Popularraren Gobernua. Zuek, zuen jarduketekin, sinets iezadazue zera izan zaretela… Gogorra da esatea, ez dut gogoko esatea, ez dut gogoko. Nik estimatzen zaituztet, benetan. Badakizue estimatzen zaituztedala, baina iraganak, zuen iraganak hogeita bost urterako hipotekatu gaitu energia elektrikoari dagokionez: % 6,9ko urteko igoera, 3 une honetan, eta berriztagarrien prezioa, berriztagarrien sariak, 2004tik 2012ra bost aldiz biderkatu egin ziren, 2.209 milioi eurotik 8.913 milioi eurora. Ulertzen dut balantze txarra dela, Rojo andrea, baina ez zaitez horrenbeste asaldatu, lanean ari gara eta. Lanean ari gara, eta konponduko dugu. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3714 |
10 | 68 | 27.02.2014 | PRIETO SAN VICENTE | SV-ES | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Presidente andrea, legebiltzarkideok. Berriz ere, Foronda aireportuaren gaia dakargu Legebiltzar honetara, egunez egun aireportu horri buruz iristen zaizkigun berriak ezin etsigarriagoak baitira. Denok dakigun moduan, duela bi urtez geroztik, gain behera etorri da aireportua. Izan ere, sustapen Ministerioak erabaki zuen aireportuari gaitasun operatiboa kentzen joatea, eta erabilera logistikotik baino itxieratik gertuago dauden aireportuen pelotoi horretan jartzea. Egoera argiago azaltzeko, aurtengo hiru datu, hiru gertaera aipatu nahi nituzke, adierazten baitute beharrezkoa dela Legebiltzar honek gertatzen ari dena kontuan hartzea eta Forondako aireportuaren etorkizunari buruz kezkatzea. Aurten ikusi dugu, eguraldia dela eta, teknika onenekin hornitutako aireportua izan arren –erkidego osoa kontuan hartuta– ez dela gai izan gure inguruko aireportuetatik –batez ere, Loiutik– desbideratutako hegaldiak hartzeko, bere erabilgarritasunak eta gaitasun operatiboak ezinezko egiten zuelako. Aurten, oraindik bi hilabete bete gabe dauden honetan, jakin dugu, apirilaren 3an, Gasteizko aireportuak gauez bakarrik funtzionatzea ahalbidetzen zuen H12 horren ordutegia aldatu egingo dela: asteburuetan ez dela erabilgarri egongo eta, ondorioz, itxi egingo dela. Eta gaur bertan jakin dugu Gasteizko ospitale batean, Santiago ospitalean, aurrerapenak egiten ari direla transplante-teknika batekin, eta errekorrak hausten ere ari direla, hogeita lau orduan ere transplanteak egiteko, eta, bitartean, aireportu hori, orain arte Espainiako iparraldean erreferentzia zena, hain zuzen ere, gaitasun logistiko hori erabiltzeko eta transplantatu beharreko organo horiek bidaltzeko, ez da martxan egongo. Alegia, gauza batzuetan hobetzen ari gara, baina, zoritxarrez, beste atzerapauso batzuen ondorioz, hobekuntza horiek ia bideraezin edo ezinezko bihurtzen dira. Eta, horren aurrean, epe ertaineko proposamenak besterik ez dira egiten. Badakigu zerbait horri buruz. Nork ez ditu gogoratzen turismo-operadoreekin jarritako helburuak, leku baterako eta besterako hegaldiak, hainbat konpainiarekin egiten ari ziren elkarrizketak... Beno, azken egun hauetan jakin dugu Balearretarako hegaldiren bat programatu nahi dela, New Yorkerako besteren bat..., baina guztia epe ertainera, hori guztia nola egingo den eta azkenean egingo den oso ondo jakin gabe; izan ere, orain arte, horrelako berri onak eman dituztenetan, gero horiek gauzatzeko garaia iristean, ez dira gauzatu. Beraz, kontu bera berriz ere: promesak edo konpromisoak oso ahulak dira, eta errealitatea oso egoskorra. Galtzen ari gara gero eta zerbitzu-gaitasun gehiago, gero eta lehiakortasun gehiago eta Forondako aireportutik logistika eskaintzeko gero eta gaitasun gehiago Eta, horren aurrean, Legebiltzar honek eta Legebiltzar honetako indar politikoek aireportu hori gain behera etor ez dadin zaindu behar dugu, hiru aireportuk osaturiko Euskadiko logistika-gune hori eror ez dadin; izan ere, logistika horren bidez, zerbitzu zuzena eskaintzen diogu gure industria-gaitasunari, baina, aldi berean, Euskadik irteera- eta sarrera-gaitasuna lortzen du, eta munduko gainerako lekuekin komunikatzen da. Eta instalaziorik onenak ditugulako, egiten dakigulako, aireportu horri lan egiten uzten badiogu jakingo duelako nola egin, ondo jakin ere, horregatik guztiagatik, galdutakoa berriz proposatzen jarraitu behar dugu; Legebiltzar honen gehiengoak ez du hori galdutzat eman behar. Badakigu jarrera honekin denak ez zaudetela ados, baina badakigu Legebiltzar honen gehiengoak –erdibideko zuzenketa sinatu baitugu Euzko Alderdi Jeltzalearekin eta Bildurekin–, Legebiltzar honetan gehiengo batek ez duela nahi aireportu horrek gaitasuna, lehiakortasuna eta zerbitzua galtzea. Eta, noski, ez dugu etsi nahi errealitate horren aurrean. Gaur egungo Espainiako Gobernuarekin posible izango da, baina aurreko gobernuek ez zuten halakorik egin, hogeita lau orduz funtzionatzen baitzuen. Izan ere, aireportuak izan ditzakeen, izan dituen eta izango dituen zailtasunak zailtasun, gure ustez, oso aireportu garrantzitsua da, ezinbestekoa da, kargaaireportu gisa lehiatu nahi badugu –batez ere kargaaireportu gisa–, baina, aldi berean, gaitasun horrekin loturiko zerbitzu guztiak bete nahi baditugu. Hori guztia dela eta, ekimen bat aurkeztu dugu, zeinak, esan bezala, erdibideko bat baitu une honetan. Hain zuzen ere, Bilduk egindako proposamenaren haritik lortu da akordioa, eta elkartu egin dira hemen proposamena egiteko. Proposamen horretan, Eusko Jaurlaritzari eskatzen zaio Espainiako Gobernuarekin negozia dezala eguneko hogeita lau orduko jarduera berrezar dezala urteko 365 egunetan; itxitako mugako ikuskaritza-postua mantendu dadila; bitarteko guztiak berrezar daitezela, eta, beraz, Foronda aireportuko lan-taldea, instalazioak, zerbitzuak, eraginkortasuna, sustapena eta errentagarritasuna berrezar daitezela; aireportua bultzatzeko eta sustatzeko plan bat egin dadila, estatu barruko eta nazioarteko hegaldiak, karga-hegaldiak, hegaldi bereziak, larrialdiak eta abar kontuan hartuko dituena. Halaber, erdibideko zuzenketa horretan eskatzen da behar diren elkarrizketak eta kudeaketak egiten has daitezela aireportuen eskumena transferitu dadin. Beste kasu batzuetan ere agertu dugu horri buruz dugun jarrera, Euskal Autonomia Erkidegoak Forondako aireportuan modu eraginkorrean garatu ahal izan dezan Autonomia Estatutuan aireportuei buruz aurreikusitako eskumena. Eta, halaber, eskatzen da, hiru hilabeteko epean, Aireportuen Koordinazio Batzordea eratu dadila Estatuaren eta Euskadiko Autonomia Erkidegoaren artean, Euskadin aplikatu beharreko aireportuestrategia definitzeko. Azken finean, Forondako aireportuak ez du behar adabakirik, ez du behar ukiturik. Forondako aireportuak martxan jarraitzea nahi badugu, jarduera integral bat behar du. Lehenagotik datorren jarrera politiko horren bidez, proposamen horren bidez, Forondako aireportuaren jarduera integrala eskatzen dugu, eta, horregatik, espero dut erdibideko zuzenketa hau sinatu dugunoz gain, benetan aireportu horrek bere izaera eta gaitasun operatiboa berreskuratzea nahi badugu, talde gehiago ere ados agertuko direla. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3715 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE | EH Bildu | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Mila esker. Eguerdi on denoi. Gaur Forondako aireportuarentzat eskatzen ari garena, neurri handi batean, duela urtebete defendatu genuen gauza berbera da, baina, akaso, hilabete hauek igaro eta gero, orduan genituen kezka eta arriskuen irudi hura errealitate bilakatu dela erantsi beharko genuke, eta, noski, horrek berarekin gure kezka areagotzea ere ekarri du, eta hori dela eta berriro ere gaiarekin hemen egotea inportantetzat jo dugu. Orduan ere defendatu eta babestu genuen eztabaidan zehar adostu zen erdibideko bat, kezka bagenuen arren langileen egoeraren inguruan, baita ere eskuduntzaren transferentziaren inguruan egin beharreko edo hori lortzeko egin beharreko bidean jarriko zen indarraren eta akordiorako izango zen borondatearen inguruan; horien guztien inguruan kezka bagenuen. Baina esanda bezala, urtebete igaro da, egoerak –hemen Prieto jaunak ere esan du– nabarmen egin du txarrera, nahiz eta Foronda, inolako zalantzarik gabe, kargako aireportu garrantzitsuenetako bat den, eta, gainera, arrazoi askorengatik, tartean bere kokapena eta ezaugarriak ere bai. Hori horrela izan arren, PPren Espainiako Gobernuak nahiago izan du beste karga aireportu batzuen mesedetan aritu, dela Zaragoza, dela Burgos. Eta oraindik ere ulertezina egiten zaigu Estatu mailan laugarren karga aireportua dena hirugarren taldean sailkatua egotea eta ez egotea egoera berean beste batzuk, zeren eta talde horretan sailkatu izan dira –hirugarren taldean, alegia– milioi erdi bidaiaritik behera dituzten aireportuak. Eta Zaragozak, adibidez, iazko azarotik hortik beherako emaitzak ematen ditu, baina ez da talde horretan sartzeko inolako urratsik egin. Berez, bidaiari kopurua izaten da irizpideetako bat. Horrekin batera, defizita duten aireportuei aplikatzen zaie Forondari ezarri zaion efizientzia plana deitu den hori, guztiz kaltetu duena bai Forondaren oraina, bai Forondaren etorkizuna ere. Eta, hortaz, Zaragozak ez du pairatu –Forondak egin duen moduan– ez langile murrizketarik, ez zerbitzu edo ordutegi murrizketarik ere, eta 24 orduko aireportu izaten jarraitzen du. Hortaz, nabarmen geratzen da ez dela irizpide bera aplikatzen kasu guztietan. Guk ez daukagu Zaragozaren kontrako ezer, Burgosen kontra ere ez, baina errealitateak konparatzen ditugunean ikusten dugu ez direla kasu guztietan irizpide berberak aplikatzen eta, beraz, horrek ondorioak ateratzera garamatza, asmo jakin bat dagoela, ezkutatu egiten zaigula eta beste zerbait ere badagoela ofizialki paperean ezartzen denetik harantzago. Eta hori Foronda denean Estatu mailan eta karga aireportuen artean batez besteko gorakadarik handiena izan duena, zeren eta horrek oraindik harrigarriago egiten du gertatzen ari dena, baita zerbitzu eta ordutegiaren murrizketa izan den epean ere, orduan ere egin du gora. Eta Forondako aireportua bitartekorik gabe utzita ere, begira ze emaitzak ematen ari den; zehazki, Aenak berak ematen dituen datuak begiratzen baldin baditugu, Forondan % 8,2 hazi da jarduera bolumena 2013an. Aurtengo urtarrilari begiratzen badiogu, iazko epe berarekin alderatzen baldin badugu, igoera % 14koa da. Eta datuak Aenarenak dira, ez dira nireak. Datu hauek –zalantzarik ez dugu– badute hobekuntzarako margenik, aireportuak bizi duen egoera konponbidean jarriko bada; beraz, potentzialitatea agerikoa dela esango genuke. Murrizketen artean –bat baino gehiago pairatu duelako–, ordutegiaren murrizketa da, gure ustez, larriena. Noski, horrekin batera, langileen murrizketa, nahiz eta azken hauek Aenarekin ordutegiz kanpo leiho batzuk irekitzeko aukera negoziatu eta adostu, pertsonal gehiago ez dagoen bitartean nekeza delako ordutegiz kanpo benetan erantzun ahal izatea. Beraz, Foronda karga aireportu garrantzitsua da, eta bere etorkizuna bermatzeko berreskuratu egin behar du, bai ala bai, 24 orduko jarduna. Eta Aenak iazko martxoan esan zuen, merkantzia trafikoek izango zuten garapena aztertuta, horren arabera, berriro ere 24 ordutara itzultzea aztertu egingo zuela; bada, zeren zain dago? Datuak positiboak dira, ia urtebete pasa da eta ez dago ez baloraziorik, ez urratsik, ez aldaketarik egoera horretan, eta guk diogu ez dela denbora gehiago behar, dagoeneko garbi dagoela zer egin behar den. 24 orduko zerbitzua behar duela Forondak, aireportu gisa guztiz operatiboa izateko beharrezkoak dituen bitarteko guztiekin behar duela izan Forondak, tartean mugako inspekzio gunea ere bai, pertsonal beharrak, horiek guztiak, berrezarriz. Eta hori, borondatea balu, bihar bertan egin ahal izango luke PPren Madrilgo Gobernuak. Baina ez dirudi borondaterik duenik, zeren eta eman ditugun datu guztiak emanda, ez dago esplikazio posiblerik beste izkutukorik ez bada edo borondate faltarik ez bada. Estatuaren menpe dauden garraio zerbitzuen eskuduntzaren transferentzia –tartean aireportuak, tartean Foronda– onartu genuen bere momentuan Ganbera honetan, guk orokorrean ere ekarri genuelako eskari hori, EH Bilduk ekarri zuelako eskari hori. Behin transferentzia lortuta, tenorea izango litzateke dugun aireportu sarearen antolaketaz eta etorkizunaz beharrezkoa den eztabaida sakona egiteko, zeren eta uste dugu zer aztertu sakona badaukagula. Helburu hori lortzeko ahaleginak biderkatu behar direla ere ez dugu inolako zalantzarik, etorkizuna bermatuko baldin bada, eta are gehiago –eta hemen lehen Prieto jaunak ere zerbait aipatu du– lehendik egindako murrizketei beste bat erantsiko zaiola jakin denean. Hau da, ez egindako okerra zuzendu, baizik eta kontrakoa egiteko asmoa dagoenean eta asteburuko ordutegia apiriletik aurrera ezabatzeko asmo eta erabakia hartua dagoenean. Hau da, asteburuetako ordutegia ez da ezta 12 ordutakoa ere izango. Ez dut amaitu nahi aipatu gabe eskaria orain egitea bultzatu duen beste kontu bat ere izan dela, Loiuko aireportuan haizeak eragin dituen gorabeheren aurrean bertan lurra hartzerik izan ez duten hainbat hegaldi ere izan direlako, Forondara desbideratu ezin izan direnak, eta tartean, noski, zerikusia du honek guztiak ordutegi murrizketarekin. Beraz, gertakari hauek beste arrazoi bat gehiago ematen digute Forondak inoiz galdu behar ez zuen H24 hori berreskuratzea eskatzeko, Foronda bazter utzi ordez, alternatiba modura bultzatzea eskatzeko. Hori dela eta, nahiz eta gero hitzez hitz erdibidekoan bidean geratu den, eskatzen genuen ere Forondak hartu ahal izatea beste aireportu batzuek hartuko ez luketena. Baina nahiz eta hitzez hitz erdibidekoan ez den jasotzen, ulertzen dugu Forondak berriro ere 24 ordutara itzuliz eta berriro bitartekoak berreskuratuz aukera erreala izango lukeela hori praktikan egiteko, zeren eta gaur-gaurkoz arazoa ordutegia eta murrizketak dira. Bide batez, garbi utzi nahi dugu gure eskariak ez duela Loiuren azpiko edo Loiuren ondoko egin nahi Foronda, PPren Araba eta Gasteizko agintarien aldetik hala nahi izan badute ere, ziurrenik bere alderdiak duen ardura eta erantzukizuna ezkutatzen lanak –eta ugari, gainera– dituztelako. Nik gaur garbi esan nahi diet bila dezatela beste modu bat, zeren eta esan ditugun guztiak esan ondoren, beraien jarrera, alderdiaren jarrera zuritzeko eta okerreko gauzak esan ordez, benetan hobe lukete erabakiak hartzea. Horregatik uste dugu bide zuzena ez dela hori. Madril da Forondari aukerak mozten ari zaizkiona, Madrili begiratu behar zaio. Eta horregatik guk lehenetsi dugu, bai gure hasierako eskarian eta baita erdibidekoan ere –eta gero esplikatuko dut zein ñabardurarekin sinatu dugun erdibidekoa–, uste dugulako inportanteena dela eskatzea Aenari bere hitza betetzea eta 24 orduak itzultzea. Beraz, Maroto jaunak gero hartuko du hitza hemen, eta hemen presente dagoenez, eta, bide batez, Arabako PPk zerbait eraginkorra egin nahi baldin badu, jo dezala Madrilera. Hegazkin bat hartu dezala, gaur egun ez du hartuko Forondan, baina hartu dezala nahi badu, joan dadila bere alderdiarengana eta esan diezaiola Legebiltzar honek zer pentsatzen duen: Forondak etorkizuna daukala eta Forondak 24 ordu behar dituela. Zeren eta gauza bera esan dute batzar nagusiek eta udalak; beraz, gehiengoa, nik uste dut oso nabarmena dela. Erdibidekoan aipatzen da, baita ere…, eta, gainera, hor esaldi batekin, nahiz eta azkenean hiruk egin dugun bat, izan ditugu gorabehera batzuk, eta nik bai argitu nahi nuke puntu hori, zeren eta hor aipatzen da Espainiako Gobernuari eskatu beharrekoa eta aipatzen da Eusko Jaurlaritza. Begira, nik uste dut ardurak ez direla berberak; maila ezberdinak dituzte. 24 ordu kentzea Madrilek erabaki du, Madrili eskatu behar zaio eta Madrili tinko eta irmo exijitu egin behar zaio. Nik horretan ez daukat zalantzarik. Egia da, baita ere, hasieran nioen bezala, duela urtebete ere gauza bera egin genuela hemen eta urtebete pasa dela. Eta erantzukizun bera ez izanda ere, guk uste dugu Eusko Jaurlaritzak baduela garaia, akaso, irmoago, tinkoago –ez dakit nola, baina– hori gehiago bilatzeko. Beraz, jakinda ere ardurak ezberdinak direla, nik ez nuke esango Eusko Jaurlaritzak ez duenik egiteko garrantzitsu bat, dagokiolako, eta hemen, erdibideko horretan babestuko dugun etorkizun hori lortuko badugu ere, nik uste dudalako paper inportante bat duela. Zeren eta, bestela, nahaspilatzen gara, finantziazioan lagundu behar ote duen edo ez, nola egin behar ote den edo ez, baina nik uste dut lortu egin behar dela eta Madrili exijitu behar zaiola, eta horretarako bidea Parlamentu honetan irmo exijitzeaz aparte negoziatzea baldin bada, izan dadila bide hori, eta gero aklaratuko ditugu hemen aklaratu behar diren gainerakoak: ea finantziazioan parte hartzea zer den –ze, klaro, eskuduntza lortzen bada, finantzazioa tokatuko da, baina ea hori zer den–, ea zertan jarri behar den dirua eta zertarako, zeren eta hemen aipatu da marketinaren izenean eta egin izan direla operazioak hegaldiak lortzeko. Seguru, horretaz ere eztabaida genezake; ez da eguna. Nik uste dut adostu duguna dela inportanteena. Horretaz ere hitz egin dezakegu. Gu ez gara –eta entzun diguzue noizbait– Administrazioak dirua jarri eta nola edo hala hegaldiak lortzearen aldekoak, zeren eta azkenean diru publikoa jartzen ari gara. Forondak behar ditu benetako bitartekoak, eta Forondak demostratu du karga aireportu inportante bat dela, eta horretan urratsak egiten dituela, nahiz eta murrizketak jarri. Imajina dezagun murrizketarik ez balego. Eta hortik aparte eduki dezakeen eboluzioa aztertu dezagun. Ikusi dezagun zer harreman egon behar den aireportu diferenteen artean eta ez gaitezen kateatu garrantzitsuena den hori lortu aurretik –hau da, H24– herrialdekerietan, aireportu bakoitzaren eztabaidan, kabezerakoa zeinek izan behar duen... Nik uste dut hori ez dela momentu honetako eztabaida. Nik ez dakit zenbat aldiz esan dudan ja nire 12 minutu hauetan Forondak 24 ordu behar dituela. Gu helburu horrek eraman gaitu, pentsatuta ere urtebete ondoren exijitzetik aparte zerbaitera, konpromiso irmoagoetara iristeko unea dela, pentsatuz hori dela sustantzian garrantzitsuena eta Parlamentuak adostasunez garbi esatea dela inportanteena, lehen udalak eta batzar nagusiek egin duten modu berean. Eta horregatik lehenesten dugu akordioa eta ez ditugu bi gobernuak parean jartzen, ez. Garbi ikusten dugu erantzukizuna non dagoen. PPk eta Madrilgo Gobernuak hartu dituzte erabakiak. Eta uste dut, lehen Aldaiturriaga jaunarekin baimena ematen badit bakarka izan dugun elkarrizketa aipatzeko ("Klaro, ezetz esaten badu, Madrilen zer egiten dugu?). Ez da soilik Euzko Alderdi Jeltzalearen kezka, nirea ere bada, e? Gertatzen dena da beste batzuen ardurak beti guk nolabait gainditzen baditugu eta guk gure partetik jartzen badugu, noiz iristen da norberak bere ardurak bere gain hartzeko garaia? Bai, eta egon gaitezke ados ezin dugula itxaron borondatea benetan egon arte, baina gaur-gaurkoz uste dugu exijentzia irmoa eta Eusko Jaurlaritzaren benetako konpromisoa hori lortzeko dela behar duguna helburu nagusi hori lortze aldera. Agian, etorkizunak esango dit ez dela nahikoa. Nik nahi nuke jakin benetan konpromiso sendo hori dagoen. Garbi daukat lehentasuna, denona, H24 dela, zeren eta erdibidekoa elkarrekin sinatu dugu. Pentsatu nahi dut sinatzen dugunean horregatik egiten dugula, eta nik horrela ulertzen dut eta gure taldean horrela ulertzen dugu, biak maila berean ez jarrita ere, urrats gehiago emateko dagoen beharra. Hala ere, berriro diot: positiboan baloratzen dugu akordioa. Akordioak duen balioari ez diogu inolako garrantzirik kendu nahi eta uste dut gaur mezua eta pilota denok utzi behar dugula PPren eta Madrilgo Gobernuaren gainean. Eta PPko hemengo arduradunek, badakit –hemen papeloiei buruz hitz egin da lehen–, badakit ez dutela erraza Madrilen hemengo interesen kontra hartzen diren neurriei kontra egitea, baina benetan zerbait eraginkorra egin nahi baldin badute gai honetan, benetan hemen hitz egin baino, Madrilen hitz egin behar dute; akaso, gertuagokoak direlako guk baino eragin gehiago izango dute. Bada, balia dezatela eragin hori pixka bat. Mila esker. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3716 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAROTO ARANZÁBAL | PV-ETP | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Eskerrik asko, presidente andrea, legebiltzarkideok. Txanda honetan, hainbat gauza aipatu nahi nituzke behar den errealismoz aztertu ahal izateko gure Gasteizko aireportuak, Foronda aireportuak, zer egoera bizi izan duen, zer egoera bizi duen eta etorkizunean zer egoera izango duen. Lehenik eta behin, gogora ekarri nahiko nuke, duela hilabete gutxira arte –duela oso denbora gutxira arte–, eta aireportu eraginkor batek izan beharko lukeenaren ikuspegitik, zer egoeratan zegoen Gasteizko aireportua, Foronda aireportua: 130-150 langile diru publikoarekin ordainduta, guztion diruarekin ordainduta, gora begira. Horixe zen Forondako aireportuaren egoera: gora begira eguneko ordu asko. Izan ere, aireportu baten kudeaketa ez da neurtzen haren langile-kopuruarekin, baizik eta haren errentagarritasun ekonomikoarekin eta sozialarekin eta, batez ere, horrelako aireportu batek duen errentagarritasun operatiboarekin. Beraz, jakin nahiko nuke Legebiltzarreko talderen batek uste ote duen Forondako aireportua ondo kudeatuta zegoela, 130 langile hainbat orduz gora begira zeudela kontuan hartuta. Eta ez da galdera hutsal bat; izan ere, badirudi aurreko egoerara itzultzea eskatzen dela hainbat interpelazio eta proposamenen bidez. Behintzat, hasteko, autokritika egin beharko da –gutxienez, kolektiboa– gurea bezalako aireportu bat, Forondakoaren gisako aireportu bat ondo kudeatuta zegoen ala ez zehazteko, kontuan izanik 130 langile zituela, zereginik gabe –nolabait esatearren– eguneko ordu askotan. Beraz, argi zegoen plan hobe bat, plan eraginkorrago bat behar zela. Bada, plan hori mahai gainean dago oraintxe bertan. Ez diot nik utziko autokritika egiteari hau guztia azaltzeko moduaren egokitasunari buruz, eta, batez ere, ez diot nik utziko autokritika egiteari lehengo egoeraren –zeina, nire ustez, nabarmenki arduragabea baitzen kudeaketa publikoaren ikuspegitik– eta gaur egungoaren arteko epea –apirilaren 3ko data berri hori– epe luzea edo laburra izateari buruz. Baina hemen beti mahai gainean jartzen den osagai oso garrantzitsu bat ekarri du: Forondako aireportuaren funtzionamendu-plan berria, zeinak, batetik, ahalbidetzen baitu eguneko hogeita lau orduetan aireportua martxan egotea eta, bigarrenik, bake soziala ekartzen baitu, langileekin lorturiko akordioari esker. Eta hori ere ez da garrantzirik gabeko gaia. Eta, halaber, bereziki garrantzitsua iruditzen zaidan gauza bat aipatu nahiko nuke. Legebiltzar honen barruko eta kanpoko inork ere ez du nahi Forondako aireportua ixtea; aitzitik, datuak ematen dituzuenean, eskatu behar zaizue saia zaitezten edalontzia erdi beteta ikusten, hala baitago, eta ez erdi hutsik. Bilduko bozeramaileak emandako datua egiazkoa eta arrazoizkoa da, eta gainera, harrotasunez esan behar da (Forondako aireportuak, urtarrilean, % 14ko hazkundea izan du 2013ko urtarrilarekin alderatuta, karga-jardueran bakarrik, kontuan izanik, 2013ko urtarrila azken bost urteetako urterik onena izan zela); beraz, zerk pentsarazten digu Forondako aireportua ez dagoela oso ondo kudeatuta ekonomiaren ikuspegitik bereziki garrantzitsua den eskumen batean, alegia, karga-jardueran? Nire ustez, hasteko, hori esan beharra dago. Baina bada beste kontu bat ere: bidaiaren hegaldietan –nire ustez hori baita administrazioak kezkatzen dituen gaia– bake sozial bidez, langileekin adostuta, hartu den erabakia da –zeina ez baita garrantzirik gabea– Forondako aireportua eguneko hogeita lau orduetan martxan egotea, eta, beraz, edozein bidaiarihegaldik Forondako aireportua erabili ahal izatea eguneko edozein orduan, urteko 365 egunetan. Horixe dio Aenarekin adostu den akordioak. Jakina, ez da adostu 150 langileekin, baizik 30ekin, eta bake sozial bidez, alegia, langileekin adostuta. Beraz, gaur egun, Forondako aireportua nabarmentzen ari da karga-alorrean, eta hegaldiak jasotzen ditu eguneko hogeita lau orduetan eta urteko 365 egunetan. Bistan denez, lau ordu aurretik jakinarazita dauden hegaldiez ari gara, lan-taldea egokitu ahal izan dadin. Ala Ganbera honetan norbaitek nahi du, Forondako aireportua ardurarik gabe kudeatzen zenean bezala, langileak eskuak antxumatuta egotea, gora begira, edo, hobeto esanda, Loiun haizerik baden begira? Izan ere, badirudi hori dela bereziki batzuen kezka-iturria! Forondako aireportuan programatzen den bidaiari-hegaldi oro Forondako aireportuan hartzen da. New Yorkerako edo Balearretarako hegaldiak, edo programatu daitekeen beste edozein, baldin eta finkatzen badira, edo Forondako aireporturako programatu daitekeen beste edozein; guztiak sartzen dira, sartzen dira. Eta noizean behingo edozein hegaldi ere sartzen da Forondako aireportuan, lau ordu aurrez abisatuta. Beraz, hau da egia: Forondako aireportua aireportu arrakastatsua da karga-arloan, eta langileekin lortutako akordioaren ondoren, martxan dago hogeita lau orduz. Hori bai, hamar minutuan, ezin du hartu Loiutik desbideratutako hegaldi bat. Eta zera galdetzen diot neure buruari: baina norena da arazoa? Norena da Loiutik desbideratutako hegaldien arazoa? Loiurena ala Forondarena? Norena da arazoa, baldin eta Loiuko aireportuak arazoak baldin baditu hegaldi handiekin, hegazkin handiekin, eta askotan ezin baditu hegaldi horiek hartu, nahikoa baldintza tekniko ez duelako? Gasteiztar gisa eta Ganbera honetako Talde Popularraren ordezkari gisa diotsut. Nahi duzuenean, ekarri hegaldi horiek Forondara. Badakizu zergatik? Forondan inoiz ere ez direlako desbideratzen. Foronda aireportu ona da, eta hegaldi horiek beti jasotzeko gaitasun teknikoa du. Ez dago Forondatik Loiura desbideratutako hegaldirik; oso gutxitan gertatzen da hori. Hegaldi asko ezin dira Loiun lurreratu. Beraz, arazoa ez da Forondarena, baizik eta Loiurena, eman ezin den zerbitzu bakarra baita... Eta jakin nahi nuke talderen batek nahi duen Forondako langileek, funtzionarioek uda osoa ematea gora begira, Loiun haizerik baden begira, hegaldi horiek gure aireportuan arazorik gabe jaso ahal izateko. Hori da arazoa? No. Beraz, arazoa ez da aireportuaren zerbitzu operatiboarena. Kritika dezaket berandu egin den ala ondo ala gaizki azaldu den; baina, gaur-gaurkoz, azaltzen zaila den kudeaketa baten ondoren, 130 langile eguneko ordu guztietan lanean aritu ondoren, akordio bat lortu da langileekin edozein zerbitzu eman ahal izateko. Beraz, Forondak zerbitzu guztiak eskaintzen ditu; hegaldiak falta zaizkio. Hegaldiak falta zaizkio. Eta, orduan, diagnostikoa hori bada, pixka bat gorritzen hasten dira hemengo jaun-andreak, pixka bat gorritzen dira gure eserlekuetakoak, pixka bat gorritzen dira hemengo jaun-andreak ere, eta ez beren siglen koloreagatik –horregatik ere izan daitekeen arren–, baizik eta –errespetu osoz diot–, beste guztiak bezala, pixka bat gorritzen gara guztiok; izan ere, zerbitzuarazorik ez badago, arazoa hegaldi-falta bada, Eusko Jaurlaritza zergatik ari da kudeaketak egiten Hondarribikoa eta Loiukoa bultzatzeko? Izan ere, dirua badago, eta akordio politiko instituzional bat egin berri dugu, aho batez, hegaldiak Gasteiza, Forondako aireportura, ekartzeko. Zergatik ez dago gehiago? Arazoa ez da Aenarena; ez du balio harri bat hartu eta han dauden hamar horiei botatzea, ea nor jotzen dudan. Ez, ez du horrela funtzionatzen. Zerbitzuarazorik ez badago, arazoa hegaldi-faltarena bada, hegaldi gehiago ekarri behar dira, edo diru gehiago jarri behar da hegaldi gehiago ekartzeko, eta, beraz, arazo partekatu bat da, gutxien-gutxienez. Eta kontuan izanik talde guztiek txanda bat gehiago izango dutela, galdera hauei erantzutea nahiko nuke. Norbaitek nahi du 130 langileen egoerari buelta eman? Bai ala ez? Eta norbaitek azalduko luke, apirilaren 3az geroztik, ahalegin handia egin ondoren eta langileekin akordioa lortu ostean, Forondako aireportua ez dela hogeita lau orduz martxan dagoen aireportu bat? Bai edo bai, ala bai edo ez? Ba al da inor horren kontra? Jakin nahiko nuke, bakoitzak bere jarrera garden azal dezan. Noski, guztiok esan dezakegu Loiuko aireportuak arazo bat duela, baina jakin nahiko nuke, eta hori da beste galdera: norbaitek nahi al du Forondako aireportua –esan izan den moduan– bigarren mailako aireportu bat izatea, aireportu osagarri bat, ala, gaur iradoki den moduan, Loiukoaren larrialdiko lurreratzepista izatea nahi da han haizea dabilenerako? Horretarako ez dugu nahi Foronda. Horretarako, ez naiz hona etorriko Foronda defendatzera. Nik hori baino askoz gehiago maite dut Foronda, eta halaxe ageri da gure zuzenketan. Forondako aireportua lehentasunezko aireportua izatea nahi dugu. Lehentasunezkoa izateak ez du esan nahi osagarria izatea, ez du esan nahi bigarren mailakoa izatea; ez du esan nahi T4aren pista osagarria izatea, beste aireportu batzuen moduan. Lehentasunezko aireportua da. Halaxe da karga-alorrean, eta bidaiaren hegaldiak hogeita lau orduz jaso ditzakeen aireportua ere bada. Jaun-andreok, hegaldiak falta dira! | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3717 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAROTO ARANZÁBAL | PV-ETP | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Hegaldiak Forondara ekarri behar ditugu. Hori da diagnostikoa, eta guztiok partekatzen dugu diagnostiko hori. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3718 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Bai, eskerrik asko. Hasteko, esan beharra daukat ez dudala hitz egingo Arabako barrutian aukeratutako legebiltzarkide bezala, ez donostiar edo gipuzkoar bezala, baizik eta Euskadiko arazoak ahalik eta ikuspegirik zabalenarekin aztertu nahi dituen legebiltzarkide gisa, ondoren, arazoei konponbide bat emateko, kasu honetan bezala. Beraz, kasu honetan, Eusko Legebiltzarreko legebiltzarkide gisa hitz egingo dut, eta Forondari buruz dugun jarrera azaltzen saiatuko naiz, Foronda gure aireportua baita, baina beste bi aireportuak ere gureak baitira. Egia esan, azken aste hauetan Kantauriko kostaldean izan diren ekaitzek mahai gainean jarri dute, berriro ere, EAEko aireportuek bizi duten egoera zentzugabea; izan ere baldintza teknikorik onenak dituena –Forondakoa– zerbitzuz kanpo dago eguneko ordu gehienetan, eta ezin du Loiutik desbideratutako hegaldirik hartu. 2012ko abuztuan Aenak H24 aireportuaren katalogazioa kendu zionetik –zeinaren bidez egun osoz irekita egon baitzitekeen– eta muga-ikuskapeneko postua kenduz geroztik, Foronda iraganean baino gainbehera handiagoan erori da, iraganean ere nahiko nabarmena izan arren haren egoera begetatiboa. Aenak Forondako jarduera-ordutegia murriztea proposatu zuenetik, UPyD neurri horren kontra agertu izan da, eta hortxe daude UPyDk aurkeztutako ekimenak. Hainbat bilera ere eginak ditugu langileekin, agerraldiak eskatu ditugu eta hainbat ekimen erregistratu ditugu defendatzeko –ez tokiko ikuspegi batetik, baizik eta ahalik eta ikuspegi zabalenarekin–, gaur egungo egoera ikusirik, Foronda ezinbestekoa dela eta zeregin guztiz garrantzitsua bete dezakeela. Egia esan, aireportuaren gaur egungo egoerak asko dauka hobetzeko, eta orain arte lortutako akordioen bidez, ez da lortu hegaldi-politika erreal bat planifikatzea, hain zuzen, nire ustez, horixe baita behar duena. Hasieran, salbuespenak eta malgutasuna aipatu ziren egoera zehatz batzuetan edo egun jakin batzuetan irekitzeko, baina, ekaitzak jotako azken aste hauetan, ikusi da langileak eta oposizioa isilarazten saiatzeko promesak besterik ez zirela. Azken aste hauetan, bereziki mingarria, penagarria izan da ikustea Loiutik desbideratutako hegaldiak, Forondan lur hartu beharrean –itxuraz, logikoena hori izan arren, Bilbotik ordu erdi pasatxora egonik–, hegazkinak Bartzelonara, Madrila eta Okzitaniako Tolosara joaten zirela. Pentsatzen dut hegazkin horietan zihoazenei grazia handia egingo ziela plana horrela aldatzeak, eta, bat-batean, iritsi nahi zuten lekutik 400 kilometrora eta ia bost ordura zeudela ikusteak. Forondako aireportua da, gaur egun –eta uste dut inork ere ezin duela zalantzan jarri–, Kantauriko kostalde osoan, Gaztela eta Leon iparraldean eta Ebroren Goi bailaran, instalazio eta baldintza tekniko onenak dituen aireportua, eta zailtasunik gabe gaur egungo hegazkin handienak har ditzakeen bakarra inguruan. Ixtea erabaki zenean, 2011n, aireportu honen ustiapen-defizita 10 milioi eurokoa izan zen; hortaz, ezin da esan Aena enpresa publikoaren urteko defizita puztu zuenik (220 milioikoa izan zen 2011n), ez eta zor totala ere (12.000 milioi euro baino gehiago 2011n). 2012ko abuztuaren 23az geroztik, aireportuaren jarduera-ordutegia gaueko hamabi orduko ordutegira murriztea agindu du, eta soilik astelehenetik igandera irekitzea. Halaber, mugako ikuskapen-postua kendu egin da, zeina beharrezkoa baitzen produktu galkorrak hartu ahal izateko eta kargarako negozionitxo garrantzitsuenetako bat baitzen. Ez dezagun ahantzi Foronda Euskadiko lehenengo arrantzaportutzat jotzen zela, arrain asko iristen zelako. Bere garaian, salatu genuen susmoa genuela, nahita, zerbitzu publiko bat gainbehera eraman nahi zela pribatizatu ahal izateko, datu fidagarririk eman gabe, enpresa pribatuak publikoak baino eraginkortasun handiagoa zuela esanez. Egia da ez daukagula datu objektiborik hori horrela dela esateko, baina kontua da, azken boladan, ez direla bultzatzen ari Foronda salbatzeko beharrezkoak diren neurri guztiak. Ez dira bultzatzen ari Foronda salbatzeko beharrezkoak diren neurri guztiak. Gainera, esan bezala, gertu dauden beste aireportu batzuk ari dira bultzatzen, horiei muga gutxiago jarriz –adibidez, Zaragozakoa edo Burgoskoa– arrazoirik eman gabe, eta ezin liteke esan erabaki horiek aireportu-azpiegituren politika arrazional batean oinarritzen direnik. Guztiok dakigu Bilboko aireportuaren segurtasun-arazoak oihartzun handia izaten ari direla jendearengan, komunikabideetan jasotako hainbat informazioren ondorioz eta, halaber, sare sozialetan eta bidaiariek berek esandakoaren eraginez, muga-mugan egindako lur hartze horiek eta desbideratzeek sortutako arazo larriak kontatu dituztenean. Beraz, segurtasun-arazo erreal bat dago Loiuko aireportuan; hori ez da ahaztu, eta, gainera, arazo ekonomikoak sortzen dizkie konpainiei eta operadoreei hegaldiak bertan behera geratzen direlako eta Bilbon lur hartu beharko luketen hegaldiak maiz desbideratu behar izaten direlako. Horren aurrean, Loiu eta Foronda osagarriak izatea proposatzen dugu. Arabako aireportuak kargarako espezializatutako aireportu izaten jarraitu beharko luke, eta beste negozio-nitxo batzuk aztertu beharko lirateke. Eta, horrez gainera, ozeanoz gaindiko hegaldiak erakartzen saiatu beharko luke, Loiuk ezin baitu azken aste hauetan agerian geratu diren eragozpen larri horien eraginez. Joan den asteburuan jakin genuen ezen, irailean, VIAk New Yorkerako hegaldi bat kontratatuko duela astean behin, 250 bidaiariko hegazkinak eramateko. Badirudi proba gisa egingo dela, udan Forondatik Balear Uharteetara joango diren charter hegaldiekin batera. Oraindik ez dakigu hori horrela izango den, eta Aenak hegaldi horiek egunez baimenduko dituen. Edonola ere, gure ustez, neurri horiek ez dira adabakiak edo promesak besterik, eta, gure ustez, aireportuen arloko benetako plangintza eta politika bat behar da, Espainia iparraldeko aireportuak koordinatuko dituena –Espainia iparraldea kontuan hartzea ikuspegi globala izatea da–, eta Forondak zeresan handia du, ezaugarri onak dituelako. Alde batera utzi behar dira txokokeriak, eta azpiegituren arloko politika arrazionala defendatu behar da, eta, ikuspegi horretatik, Forondak guztiz garrantzitsua behar luke izan. Alde horretatik, Europako hainbat herrialdetatik ere ikas genezake, zenbai- tetan, aireportuak partekatu ere egiten baitituzte; eta ez autonomia-erkidego edo eskualdeen artean, baizik eta herrialdeen artean. Nire ustez, hori da bidea: egoerari begirada orokor bat eman, eta herritarren benetako beharrei erantzungo dieten neurriak proposatu, gure azpiegiturak modu arrazionalean planifikatuz. Ziur gaude Forondako aireportuak eskualdeko aireportuaren funtzioak bete ditzakeela nazioarteko hegaldi luzeetarako, eta EAEko eta inguruko erkidegoetako erreferentziazko aireportua izan daitekeela. Eta, horrez gainera, beste mota bateko hegaldiak eta jarduerak eskain ditzake: aireontzien mantentze-lanak, pilotu-eskolak, aisialdiko hegaldiak eta abar, kargaespezializazioari eta nazioarteko hegaldien erakargarritasunari gehituko zaizkionak. Horregatik, zuzenketa sinple bat aurkeztu genuen eskumena duenari esateko, alegia, Aenari esateko, transferentzia kimeriko eta balizkoez haratago, berehala martxan jar dezala Gasteizko aireportua hogeita lau orduz eta urteko 365 egunetan, PIFa berreskura dadila produktu galkorren hegaldiak jaso ahal izateko, eta Gobernu zentralarekin batera, Eusko Jaurlaritza ere engaia dadila, eta martxan jar ditzala aireportu hau bideragarri egiteko estrategiak. Ez da Forondaren behar bat, esan ohi den moduan. Edo, behintzat, ez da hori bakarrik; baizik eta, nire ustez, herritar guztiok behar dugun zerbait da. Eta laster, dagoeneko erregistratu ez badugu, ekimen bat aurkeztuko dugu Diputatuen Kongresuan, Sustapen Sailak eta Aenak Foronda nazioarteko aireportu gisa har dezaten, erreferentziazko aireportu –eta, nahi bada, Espainia iparraldeko erreferentziazko aireportu– izateko ezaugarri teknikoak dituelako, non Loiuk ere, bistan denez, paper garrantzitsua izango lukeen. Gure ustez, hori da arrazoizkoena eta zentzuzkoena. Edonola ere, erdibideko zuzenketa bat dagoenez, prest egongo ginateke erdibideko horren lehenengo puntuaren aldeko botoa emateko. Nire ustez, ados egon gaitezke funtsezko gauzetan, eta, dena dela, guk defendatzen dugunaren mamia jasotzen duelakoan nago. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3719 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ALDAITURRIAGA ZORROZUA | EA-NV | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Gracias, señora presidenta. Señor lehendakari, señora consejera, señoras y señores parlamentarios, buenos días a todos. Hasteko, esan behar dut Loiuko hegazkinak desbideratzea pasadizozko gertaera bat besterik ez dela guretzat, Maroto eta Maneiro jaunak hainbeste kezkatzen dituen arren. Dena den, Maneiro jaunak zenbait gai atera ditu, eta uste dut nahiko ondo kokatu duela arazoa, esan baitu ez dela Euzko Alderdi Jeltzalea izan hegaldi horiek desbideratzeko erabakia hartu duena. Izan ere, Loiuko aireportua Estatuaren interes orokorreko aireportua da; beraz, Estatuak du haren gaineko titulartasuna, eta Aenak erabakitzen ditu desbideratzeak. Eta zuek, Popularren taldekook, gai honi buruz erabakitzeko gaitasuna duzue, bai Forondakoari bai Loiukoari buruz. Beraz, zuek ere erantzukizuna duzue Loiuko desbideratzeetan, Maroto jauna. Edonola ere, kontua ez da gure bizilagunei zerbait kentzea. Ni ere arabarra naiz, eta egin behar duguna da gure planteamenduak berrikusi, gurea den bultzatzen saiatu eta gure bizilagunak baino lehiakorragoak izan. Alde horretatik, gure herria, Euskadi, beste lurralde batzuekin lehiatzen da lurralde gisa duen lekua mantendu eta hobetu nahian, egokitu zaigun mundu globalizatu honetan. Eta horretarako, leku hori hobetzeko, garraio-azpiegiturak oso garrantzitsuak dira; besteak beste, errepideak, aireportuak eta trenbideak. Duela hamabost egun eskas, abiadura handiko trenak eta trenbideek bete beharreko paperari buruz eztabaidatu genuen Ganbera honetan. Gaur, berriz, Forondako aireportuari buruz hitz egin behar dugu, eta, horretarako, nola kokatuta dagoen jakin behar dugu, alegia, nola kokatuta dagoen Espainiako aireportuak kudeatzeko eredu zentralizatuan. Eta, horri loturik, gogorarazi behar dugu –dagoeneko hemen esan den arren– Foronda laugarren postuan dagoela karga-bolumenari dagokionez. Aski ezaguna da gure taldearen jarrera, duela urtebete eskas azaldu baikenuen tribuna honetatik bertatik, eta, beraz, orduan esandakoari eusten diot oso-osorik, norbaitek jarrera horren berri izan nahiko balu. Funtsean, aurkezturiko osoko zuzenketan agertzen da jarrera hori, eta bi alderdi aipatzen dira, Forondan gertatzen denaren erantzule denari zuzenduak biak: Espainiako Gobernuari eta hura babesten duen talde politikoari. Batetik, Espainiako Gobernuari eskatzen zaio behar diren neurriak har ditzala Forondako aireportua guztiz operatibo bihur dadin, inolako ordutegimurrizketarik gabe, alegia, eguneko hogeita lau orduetan martxan egoteko behar dituen baliabideak emanez, hartara, bidaiari- eta karga-hegaldiak jaso ahal izan ditzan eta, beharrezko denean, larrialdietarako aireportu gisa erabili ahal izan dadin. Bigarren puntuan, berriz, eskatzen dugu aireportu-eskumena gauzatzeko beharrezko diren baliabideak transferitzea, eskumen hori Euskal Autonomia Erkidegoari aitortzen baitzaio Gernikako Autonomia Estatutuan. Bi alderdi horiek erdibideko zuzenketan jasotzen dira, eta, beraz, aldeko botoa emango dugu. Nahiago izango genukeen Arabako Batzar Nagusietan talde politiko guztien artean –Popularren Taldea izan ezik– adostutakoa ere jaso izan balitz, baina batzuei beldur handiegia eman die. Azken finean, jaun-andreok Euskadirako aireportu-politika bat martxan jartzea galarazten duten arazoak konpondu nahi ditugu, eta Estatuak aireportuak egiteko eta horiek kudeatzeko duen politika ezin txarragoak kaltetu ez gaitzan saiatu. Forondan H24a bagenu, aireportu horren erabiltzaileek, bidaiari-konpainiek eta karga-konpainiek ez lukete zalantzarik izango, eta, gainera, ez genuke izango ondoko aireportuetako eguraldiak berriki eragindako arazorik. Hala eta guztiz ere, eta tribuna honetan esandako argumentuak ez errepikatzearren, Forondako aireportuaren gai hau beste ikuspegi batetik aztertu nahi nuke, Nazioarteko esparru batzuetan eta alderdi politiko batzuetan, zalantzan jartzen da aireportu horrek Euskaditik eta Euskadirako kudeatua izan beharko ote lukeen; zalantzan jartzen da horrek gure herritarrei mesederik ekarriko liekeen. Bada, hori esanik, autonomia-erkidego honetako administrazio baten titularitatepekoa den eta hemendik kudeatzen den beste garraioazpiegitura baten egoera azaldu nahiko nuke labur, Euskaditik egindako kudeaketak dakartzan emaitzak erakusteko, eskumen izateak dakarrena baloratzeko eta kontrajartzeko, urrundik kudeatutako azpiegitura arrotz batekin alderatzeko. Errepideei buruz ari naiz, jaun-andreok. Bada, Arabako ahaldun nagusi Fernando de la Cerda y Ocariz jauna zela –ziurrenik Ganbera honetan dagoen legebiltzarkide entzutetsu baten aurrekoa–, 1644ko errege-pribilegioa lortu zen, zeinaren arabera Araban egindako zubi, errepide eta lan publikoak Arabako Foru Aldundiaren kontura izango baitira. Horrez gainera, esaten da Arabako lurraldeak ez diela lagundu behar Gaztelan eraikitzen diren halako azpiegiturei. Horrek gure lurraldearentzat duen garrantzia kontuan izanik, dokumentu horretan bertan –eta hori garrantzitsua da Euskadirentzat– emantzat jotzen da, berariaz, Gipuzkoak eta Bizkaiko jaurerriak dagoeneko badutela salbuespen hori, eta hitzez hitz esaten da hiru probintziek berdinak izan behar dutela. Jaun-andreok, 1644n gertatutako zerbaiti buruz ari gara. Bada, ordutik gaur egun arte (2014), Arabako Foru Aldundiak, etenik gabe, 370 urtez, gure lurraldean dauden errepide guztiak proiektatu, eraiki, mantendu eta hobetu ditu –emakida-araubidean dauden autobideak izan ezik, emakidak irauten duen bitartean–. Horien artean errepide garrantzitsuak daude; besteak beste, egungo N-1a, Europako errepidesarean dagoena, eta E-5 eta E-75 errepideak. Euskaldunok eta, bereziki, arabarrok, erabaki dugu Europako azpiegitura horiek noiz eta nola eraiki, eta arabarrok bereziki harro sentitzen gara azpiegitura horiengatik. Eta Talde Popularrak, gaur Forondako aireportua Arabatik kudeatzearen aurka ageri den alderdi horrek, oso kontuan izan beharko luke errepideen adibide hori. Beraz, ezbairik gabe esan dezakegu euskaldunok esperientzia dugula Europako komunikazio-sareen eraikuntzan eta kudeaketan. Talde Popularrak arabarrei azaldu beharko lieke zergatik ez duen nahi gure erakundeek Forondako aireportuaren kudeaketan parte hartzea. Hala eta guztiz ere, gure taldeak lanean jarraituko du garraio-azpiegitura guzti-guztiak Euskaditik diseinatu, eraiki eta kudeatu daitezen, gure herritarren bizi-kalitatea hobetzeko helburuarekin. Horregatik, lanean jarraituko dugu Forondari buruzko erabakiak eta azpiegitura honek bete beharreko papera Euskaditik definitu daitezen. Beitialarrangotia andreak Eusko Jaurlaritzak gai honetan izan beharreko jarrerari buruz esan duenari dagokionez, joan den astean sailburu andreak berak esan zuen moduan, Eusko Jaurlaritza aireportukudeaketarako plan bat egiten ari da, eta "aireportu bat-hiru terminal" printzipioa oinarri harturik, epe labur, ertain eta luzerako politika baten oinarriak ezarriko ditu, helburu zehatzekin eta Eusko Jaurlaritzaren kudeaketa-kuota egungoa baino handiagoa izango den agertoki batean. Bistan denez, kudeaketa-plan horrek ezaugarri jakin batzuk izango ditu aireportua Estatuaren titularitatepekoa bada, eta beste batzuk titulartasuna autonomia-erkidegoarena bada. Gobernu hau horretan saiatu da: H24 kentzeko erabakia hartu dutenek –Sustapen Ministerioak eta Alderdi Popularrak gidatzen duen Espainiako Gobernuak– sortutako arazoa aldatzen. Zuek zarete Forondak bizi duen egoeraren erantzuleak, eta, horregatik, argi utzi behar dira administrazio bakoitzak dituen erantzukizunak. Eta horretan bat nator Beitialarrangoitia andrearekin, alegia, ez direla maila berean jarri Eusko Jaurlaritza eta Espainiako Gobernua. Eta hori oso argi geratzen da sinatu dugun erdibideko zuzenketan. Beharrezko diren neurriak har daitezen eskatzen dugu, Forondak ordutegi-mugarik izan ez dezan, hogeita lau orduz martxan egon dadin, langileekin egindako akordio jakin batzuen mende egon ez dadin, zeintzuk, bide batez, benetako konpromisoa hartu baitute Forondako aireportuak etorkizuna izan dezan. Nada más. Gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3720 |
10 | 68 | 27.02.2014 | PRIETO SAN VICENTE | SV-ES | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Presidente andrea, alkate jauna. Oso ondo dago Gasteiz 2014ko hiriburu gastronomikoa izatea, baina ez zait ondo iruditzen zahiaz irina egin nahi izatea, hori ez baita errezeta klasiko bat, ezta modernoa ere, ez egile-sukaldaritzakoa ez eta sukaldaritza zaharrekoa. Tranpa egitea da. Eta tranpatia izan da, halaber, hemen eman nahi izan duzun errealismo-irakaspena, esanez Forondako langileak gora begira egoten zirela, eta, beraz, zerbait egin beharra zegoela. Aizu, hori horrela bada, zergatik joan zineten korrika Madrila 2012ko maiatzean zu zeu, Oyarzabal jauna, ahaldun nagusiarekin eta beste norbaitekin batera, hamabi orduz ez zela itxi behar esatera, H24a mantendu behar zela esatera? Nola pentsatzen zenuten hori mantentzea? Langileekin ala langilerik gabe? Zergatik ez zenuten hori proposatu orduan? Zergatik ez zenuten esan orduan hori zela egin beharrekoa, langileak sobera zeudela eta Forondako aireportuaren gaitasun operatiboa soberakoa zela? Ez, zuek korrika joan zineten argazkia ateratzera. Atzetik eraman zenituzten kazetariak eta argazkilariak; erakutsi nahi izan zenuten zuek hori gerarazteko gai zinetela. Baina ez zenuten gerarazi, bistan denez. Are gehiago, publikoki errieta egin zeniguten sozialistoi, hemendik gertuko erakunderen batean esan genuelako sustapen Ministerioak hogeita lau orduak kendu, eta hamabi orduko zerbitzua jarri nahi zuela, guri leporatuz berri txarrak besterik ez genituela ekartzen. Eta, azkenean, H12a irentsi behar izan genuen. Hori da egia; hortxe duzue errealismo-bainu bat. Hala ere, enplegu publikoari buruzko kontzeptu berezia daukazu; izan ere, nik uste dut, gaur egun bizi dugun egoera ikusirik, enplegu publikoa inoiz baino garrantzitsuagoa dela. Eta enplegu publikoa murriztu beharrean, lanpostu horiei okupazio eraginkorra emateaz arduratu beharko ginateke. Ez dakit Forondako aireportuko langileak gora begira egoten ziren. Hori bai, mahaiari begiratzen ziotenen kasuan –adibidez, banketxeen sektorean, erreskatatu behar izan dugun sektore horretan, jasotzen zituzten miloi askoko soldaten ondorioz milaka miloi ordaindu behar izan baititugu; hain ondo ezagutzen duzun sektore horretan, Bankia siglak dituen horretan–, hor bazeuden oso ondo enplegatutako langileak, oso ondo ordainduak, ezertarako behar ote ziren ziur ez nagoen arren, eta herrialde honetan sortu den finantza- eta ekonomia-tentsioa sortu zuten arren. Beraz, tira, horrelako kontuak bizkarrean eramanik, hobe izango zenukete tentu handiagoz arituko bazinate enplegu publikoari, haren okupazio eraginkorrari buruz eta enplegu hori sostengatuko duen sektore publiko baten beharraz aritzen zaretenean. Eta, aldi berean, errealismo-bainu hori ematean, agian errealismoa zeure buruari aplikatu nahian, ez duzu txintik ere esan, ez duzu pamplona ere esan H12ari buruz. Beno, agian hobe orain Pamplona, Nafarroa aipatu ere ez egitea. (Murmullos) Baina ez duzu ezertxo ere esan H12ari buruz. Baina esan behar dizut horrela dela –edo, bestela, ukatu ezazu–, apirilaren 3az geroztik asteburuetan ixten baita. Nire galdera da: Zertarako behar dugu hegaldiak lau orduko aurrerapenarekin programatzea? Aizu, non egongo da Forondako lan-taldea lau ordutan mobilizatu ahal izateko? Forondako aireportuaren ondoko kanpin-denda batean? Tira, badakizu lau orduei buruzko akordioak zerikusi gehiago duela lan-antolaketarekin aireportu baten eskaintzarekin baino. Badakizu aireportu batek ez badu eskaintza zabala operadoreentzat, aireportu horrek duen logistikarekin, operadore horien lehen mailako edo erreferentziazko aireportu izateari uztea dela gertagarriena. Beraz, tira, Gasteizko alkate zarenez, Forondako aireportua Gasteizko aireportua denez, uste dut argi eta garbi esan beharko zenukeela zure Gobernuak zer egingo duen apirilaren 3tik aurrera, zure Gobernuak zer egingo duen Aenaren bidez aireportu hori martxan jartzeko politika eraginkor bat zehazteko, inguru-minguru ibili beharrean. Begira, Loiuko aireportuko desbideraketak ez dira Loiuko arazoa. Hiru terminaleko euskal aireportu horren arazoa da, Euskadik eskaini beharreko hiru terminaleko logistika horren arazoa da, zeina, Euskadik eskaini beharrean, Errioxak, Zaragozak edo Bartzelonak eskaintzen baitute. Galdera da zergatik joan daitezkeen haraino, eta zergatik ez diren hemen geratzen. Bada, oso erraza da erantzuna: aireportuak operatibitaterik ez duelako La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3721 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE | EH Bildu | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Mila esker. Lehenik eta behin, ni euskal herritarra naiz, Euskal Herritik nator; beraz, nik ere orokortasuna begiratu nahi dut, ni ere ez nator probintzia batetik. Maneiro jaunari esan lehendabizi beste bi talde sinatzaileek arazorik ez badute puntuka bozkatzeko, guk ere ez daukagula. Hala ere, eskertu egingo dute, gainera, herritarrek Maneirok lehenestea herritarrek behar duten erantzuna eta ez lehenestea, atzo arratsaldean egin zuen bezala, estetika, zeren eta atzo etxebizitzaren gaietan herritarrek behar zituzten erantzunak ez emateko aitzakia bat erabili zuen. Gaur, itxuraz, etxean utzi du. Hori koherentzia da. Pozten naiz, hala ere, e? Guk beti edukiaren arabera sinatuko ditugu, babestuko ditugu hemen mahai gainean jartzen diren proposamen guztiak. Hala egiten ez dugun egunean, kritikatu, baina kostako zaizu egun hori aurkitzea. Eta Maroto jaunak galdera batzuk erantzutea eskatu digu. Nik erantzun egingo dizkiot, eta baimena ematen badit, trukean beste bi galdera utziko dizkiot. Eskatuko diot berak ere erantzun ditzan. Batetik esaten zuen ea ondo gestionatuta dagoen eta ea nahi dugun langileak gora begira dauden aireportu bat. Hori da kuestioa alderantziz planteatzea. Forondan gauzak ondo edo gaizki zeuden ez da langileen ardura, Forondaren gestioaren ardura da, Aenaren ardura da; beraz, bueltan, bueltan, zure alderdiaren ardura da. Hortaz, ez dezagun eztabaida alderantziz planteatu. Begira, inor ez da planteatzen ari hemen Foronda 24 orduz aktibo egotea langileak gora begira egoteko eta bere finantza edo bideragarritasuna ez dadin ondo zaindu. Potentzialitatea daukan aireportu bat da, zenbakiekin demostratzen ari da, murrizketak murrizketa. Beraz, gestio zuzen bat eginez, behar duen plantilla jarriz, eta zerbitzu eta bitarte guztiak jarriz, 24 orduko Foronda bat behar dugu. Hori da nik irudikatzen dudan Foronda, eta zuk tranpa egin nahi diguzu planteatu duzun horrekin. Gehiago esango dut: aurpegia behar du gero bake soziala lau aldiz aipatzeko, lau edo bost edo ez dakit zenbat. Denok dakigu adostasun batera iritsi zirela behartuta. Hemen, Parlamentu honetan entzun egin ditugu. Partidu Popularrak esaten zaionari kasu ez egiteaz aparte, dirudienez, gorraizea dauka eta ez du entzuten. Hemen, Legebiltzar honetan, nik ez daramat denbora asko, baina zuzenean entzun ditut Forondako langileak kexu. Forondako langileak gauza bat esaten, guk esaten duguna gaur: 24 orduko operatibitaterik gabe Forondak ez dauka etorkizunik, Foronda hilzorian dago eta orain erabili dudan datua apirilean ez ezazue erabili esateko… Forondak, hala ere, funtzionatzen du. Epe luzera denok dakigu Forondak 24 orduko zerbitzua ez badauka, etorkizunik ez daukala. Eta hori garbi da. Galdera egiten zenuen: norena da arazoa, Loiurena? Ez Loiurena, ezta Forondarena ere: Aenarena. Eta Carmelo Barriok azkeneko eztabaidan erabili zituen datuak erabiliko ditut, inork ez dezan esan asmatzen ditudanik. Aenak 15 milioiko defizita zuela esan zuen. Hori ere Forondako langileen errua izango da, klaro! Aena gestionatu dutenek, akaso, pentsatu beharko dute defizita zergatik sortu den. Ez dut uste langileen bizkar jar daitekeenik. Loiuren ondoko edo azpiko, nik esan dut hemen, nik ez dut nahi Foronda Loiuren ondoko edo azpiko. Nik nahi dut eztabaidatzea, nik nahi dut begiratzea denon artean herri honetan dauden aireportuen sareak nolakoa behar duen. Eztabaidatuko dugu etorkizunean plan horretaz zer den hiru terminal, aireportu bat. Seguru hori baino mami gehiagorekin eztabaidatuko dugula. Ez da hori kontua. Baina Forondak gaurgaurkoz demostratu duena da kargako aireportu garrantzitsua dela, potentzialitatea bakarrik ez, errealitate bat daukala, egunerokoa. Hortik datoz nik utzi nahi nizkiokeen bi galdera. Zertan da Aenak egin zuen promesa martxoan? Kargaren eboluzioaren arabera erabakiko zela eta hartuko zela erabakia, 24 ordutara bueltatzea. Ez du enak bere hitza beteko? Zeren eta hori zen jarri zuen baldintza: kargaren eboluzioa. Bigarren galdera: zergatik erabiltzen dira irizpide batzuk Foronda talde batean sailkatzeko eta beste batzuk Zaragozari sailkapena ez aldatzeko? Ze, azkenean, hain arduratsuak bagara eta ez badugu defizita ematen duen aireporturik nahi, bideragarriak direnak –noski, baten batek esaten badu kontrakoa nahi duela, arduragabekeria itzela–. Baina denok hori nahi baldin badugu, zergatik aplikatzen ditugu irizpide diferenteak? Seguruena, ni orain esatera noana ez dit erantzungo Maroto jaunak. Galdera bere modura erantzungo dit, baina nik esango diot: ezkutuko zerbait behar du izan mahai gainean irizpide batzuk jartzen direnean, edo paperean, eta gero praktikan hemen, debate osoan zehar eman ditugun Forondako datuak egonda, beste gauza bat aplikatzen denean. Beraz, eskertuko nioke... Lehen esan dut, badakit papeleta itzela daukala, badakit papeleta itzela daukala Maroto jaunak, baina bi gauza horiek jakin nahi nituzke: Aenak hitza eman zuen; beteko du, bai ala ez? Eta nola da posible Forondari aplikatzen zaizkion irizpideak, itxuraz, langileak gora begira egon ez daitezen, ez aplikatzea Zaragozan edo Burgosen? Eta ez naiz sartu ja Espainiako Gobernuak batean eta bestean egin dituen aportazio, lur zesio eta abarrez, nola edo hala mesedetzeko. Eztabaida horretan ez naiz gaur sartuko, baina bi galdera horiek erantzungo balitu, estimatuko nioke. Berak gure jarrera garbi ikusi nahi zuen. Nik uste dut garbi hitz egin dudala, eta bere aldetik ere argitasun berbera nahiko nuke. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3722 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MAROTO ARANZÁBAL | PV-ETP | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Jaun-andreok, sentitzen dut festa zapuzten badizuet: Oraintxe bertan, eztabaidan ari ginela, Forondako aireportuari buruzko akordio bat lortu dute Alderdi Popularrak, Alderdi Sozialistak eta EAJk. Honelaxe dio. Zehazki, EAJren 46. ebazpen-proposamenaren erdibideko bat da, Talde Popularraren 68. emendakinari buruzkoa. Kongresuko bozeramaileak, Alonso jaunak, eta EAJko bozeramaileak sinatu dute, eta Diputatuen Kongresuko Talde Sozialistaren botoak batu zaizkio, duela minutu gutxi dela. Euzko Abertzaleak taldeko bozeramailearen hitzaldian izan dela uste dut. Sentitzen dut festa zapuzten badizuet, baina akordioa lortu da, akordio zabala, askotariko taldeak hartzen dituena. Akordioak bi gai oso garrantzitsuri heltzen die. PP, EAJ eta PSOEk Forondari buruz lortutako akordio horren arabera, lanean jarraitu behar da Gasteizko aireportua, Forondako aireportua, eraginkorragoa izan dadin, haren iraunkortasuna bermatuz eta konpainien eta erabiltzaileen benetako beharrei egokituko zaion zerbitzu bat emanez. Hau da, hogeita lau orduko operatibitateari buruz ari gara hitz egiten, hain zuzen ere, lehenengo txandan aipatu dudan gaiari buruz. Aireportua hogeita lau orduz martxan izateak ez du esan nahi Loiuko hegaldi bat noiz desbideratuko zain egon behar duenik. Hori beste kontu bat da. Loiun segurtasun-arazoa badago, etor daitezela Forondara, eta besoak zabalik jasoko ditugu; eta ez Loiuren kaltetan, baizik eta Forondaren mesedetan. Hori da Foronda defendatzea. Horixe da akordioaren lehenengo puntua. Bigarrena, berriz, eskariaren arabera zerbitzuak edozein unetan zabaltzeari buruzkoa da. Berriz irakurriko dut: "Zerbitzuak edozein unetan zabaldu, eskariaren arabera". Sentitzen dut festa zapuzten badizuet. Hain zuzen ere, horixe esan dut lehenengo hitzaldian: ez da zerbitzua zabaldu behar, dagoeneko zabaldua baitago; hegaldiak ekarri behar dira. Forondara he- galdi gehiago ekarri. Ez da zerbitzu-arazoa; hegaldiarazoa da. Esan bezala, horixe da gaurko berritasuna; izan ere, Diputatuen Kongresuko gehiengo oso zabal batek akordioa sinatu du gaur goizean bertan. esan bezala, Alderdi Popularraren eta EAJren arteko erdibideko horrekin dago lotuta, eta Alderdi Sozialistak ere aldeko botoa eman du. Beraz, horrekin, alde batera geratzen dira Forondari buruzko zalantza guztiak: hegaldi gehiago; ez operatibitate gehiago, hori dagoeneko bai baitu. Eta nahiko arrazoizkoa da ondorio hori. Zorionak eman nahi dizkiet testu hori adostu dutenei. Eta gainerako guztiari dagokionez, nik uste lekuz kanpo dagoela beste ezer esatea. Esan bezala, akordio oso zabala lortu da, eta helburua horixe da, hain zuzen, denok elkarrekin –ahalik eta gehien– helburu hori bete dadin saiatzea: hegaldi gehiago ekartzea; dagoeneko hogeita lau orduz martxan dagoen aireportu batera hegaldiak ekartzea. Legebiltzarkide gisa eta, aldi berean, Gasteizko alkate gisa, nire lankidetza osoa eskaini nahi diet sailburu andreari, beste erakunde guztiei (aldundiari...) eta gai honekin lotura duten erakunde guztiei. Gaur Madrilen lortu den helburu hori hemendik, Gasteiztik, ere bultzatu behar dugu. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3723 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ALDAITURRIAGA ZORROZUA | EA-NV | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Eskerrik asko, presidente andrea. Oso labur nik ere. Bagenekien negoziatzen ari zirela, Madrilgo gure taldeak gai honi buruzko zenbait zuzenketa aurkeztu baitzituen politika orokorreko eztabaidan, baina guztiok badakigu horrelako proposamenak noraino iristen diren politika orokorreko eztabaidetan. (Murmullos) Beraz, ikusiko dugu..., ikusiko dugu nola gauzatzen den, jaun-andreok... La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3724 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ALDAITURRIAGA ZORROZUA | EA-NV | Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea: | Beraz, Maroto jauna, ikusiko dugu festak aurrera jarraitzen duen, ala komandantea etorri, eta bukatzeko esaten duen. Edonola ere, gure taldeak egindako proposamenak indarrean jarraitzen du, alegia, Gernikako Es- tatutua oso-osorik bete dadin eskatzen jarraitzen dugu; eta hori ez da gutxi. Horretan lanean jarraituko dugu, eta horretara bideratuko dugu gure denbora eta hitza. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3725 |
10 | 68 | 27.02.2014 | UBERA ARANZETA | EH Bildu | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Arratsalde on denoi. Orain bazkaria jaisteko, kirol apurtxo bat egingo dugu. Gaurkoan kirol-lehiaketan euskal esparrua garatzea proposatzen dugu. Hori da gaurkoan eztabaidagai jarri dugun gaia: kirol-lehiaketetako euskal esparrua garatzea. Zertarako? Argi eta garbi, kirol bikaintasuna lortzeko, gure kirolari, kirol-talde, egitura ezberdinen hoberena lortzeko, ahalik eta maila hoberena eta ahalik eta baldintza egokienetan lortzeko, horretarako baliabiderik eraginkorrenak eskainiz Administraziotik eta, aldi berean, optimizatuz. Horretarako ekarri dugu gaur gai hau Osoko Bilkurara. Edo beste era batera esanda, azken finean, eta oso modu sinple batean: planteatzen duguna da dagokigun erabaki gaitasuna erabili eta garatzea, alegia, kirolean dugun eskuduntza osoa garatu, erabili. Ez dugu ahaztu behar kirolean eskuduntza oso-osoa dugula. Ez dugu ukatzen, maila handiko adierazpen batzuk bete-betean garatuko badira ere, gure mugak gainditzen dituzten esparruak behar direla, ez dugu ukatzen, batez ere, ikuskizun profesionalari dagokionez. Halaber, egia da euskal esparruan ez direla behar bezain kirol aukera erakargarriak antolatu, ez taldeko edo banakako kirol modalitateetan, ez trebezia maila jakin batzuetan. Baina salbuespenak salbuespen, nahiko argudio daudela deritzogu Euskadiko kirolarien eta kirol erakundeen lehiaketa jarduera euskal esparruan garatu beharko litzatekeela aldarrikatzeko. Ohitu gara urteetan, inertziaz, Estatuko lehiaketetan parte hartzen, eta askotan ere egin duguna da gure egitura Estatuko egituraren kopia-pega bat, askotan erreflexionatu gabe, hausnartu gabe eta hobekuntzetan ahalegin gehiegirik egin gabe. Ohitu gara Estatuko lehiaketetan parte hartzen hainbat kirol modalitatetan, kirol mailan suposatzen duen lorpena maila handiagokoa ez izan arren edota dakartzan kostu ekonomikoen ondorioz maila pertsonal eta kolektiboaren ondorioak pairatuz, hainbat kasutan kirola utzi behar izateraino eta kirol hobekuntzan inolako onurarik ez suposatu arren. Horrek guztiak ez du laguntzen eta ez du lagundu gizarte mailan kirol egitura indartsu bat garatzen. Adibide asko aurki ditzakegu, kirol modalitate ezberdinetan, bai emakumezkoetan, baita gizonezkoetan ere, emakumeek, gainera, pairatzen duten diskriminazioa oraindik ere areagotzen dutenak eta askotan kirola uztera behartuak izaten dira, edo futboleko hainbat mailatan. Profesionalak diren mailetan ere, edota saskibaloian, askotan egin behar izaten dituzten bidaiak direla eta, eta lehiaketa horrek suposatzen dituen koste ekonomikoak direla eta, azkenean kirolaren errendimendua bigarren plano batean geratzen da eta ez dute aukerarik izaten bai norbanako, bai maila kolektiboko kirolari profesional erregularizatuaren estatusa lortzeko. Azkenean, hor eragozpen edo oztopo asko sortzen dira, eta horrek, azkenean ere, poliki-poliki kirol egitura ahultzen du eta kirol bikaintasun hori lortzeko oztopoak eta zailtasunak areagotzen ditu. Esan dudan bezala, mila adibide aurki genitzake ondorioztatzeko beharrezkoa dela azterketa sakon bat egitea, diagnostiko bat egitea eta, horren ondorioz, etorkizunerako aukerak sortu eta arautzeko. Eta gure taldearen ustez, Euskal Herria Bilduren ustez, badugu horretarako zilegitasuna, argudio desberdinengatik, badugu zilegitasuna. Erkidegoak eskuduntza osoa duelako kirolean, alde batetik, eta bestetik, logikoa den bezala, kirolariek, kirol taldeek, erakundeak laguntza ekonomikoa eskatzen diotelako Administrazioari etengabe, logikoa den bezala, eta horri guztiari konponbide bat, irtenbide bat eman behar zaio, ahalik eta hoberena kirol bikaintasuna lortzeko eta ez baliabideak arrazionalizatzeko modu huts gisa. Iruditzen zaigu ezin dugula bata, baliabideen arrazionalizazioarena, gainean jarri, kirol bikaintasunaren gainetik. Gure ustez, kirolak herri batentzat, gizarte batentzat garrantzi handia du. Pentsatzen duguna baino handiagoa, nahiz eta askotan erakundeetan –eta etxe hau ere horren adibide da– azken mailako gai bat bezala uzten den. Baina garrantzia ikaragarria da. Nazioartean aurkezpen karta gisa erabiltzeko eta edozein tokitan sarbidea izateko, gizarte baten aurrerapena eta osasuna neurtzerako garaian, ekonomikoki, baloreak garatzeko, elkartasuna, bizikidetza eta luze jarrai genezake zerrenda egiten. Horregatik pentsatzen dugu aukera paregabea dugula kirolaren zati garrantzitsua den lehiaketa markoa –zeren eta ez dugu ahaztu behar lehiaketa kirolaren zati nagusi bat eta garrantzitsua dela eta kirolaren egitura lehiaketaren bueltan antolatzen dela–, lehiaketaren euskal esparrua, apurka-apurka garatzeko, salbuespenak salbuespen. Eta horretarako egin behar ditugun etxeko lanak eginez, euskal erakundeen elkarlana bideratuz. Eta hor etxeko lanak ugariak izan daitezke: federazio eta elkartegintzaren antolaketa hobetuz, goi mailako euskal kirolarien tratamendua berrikusiz hobekuntzak txertatzeko, baliabide publikoak optimizatzeko bideak aztertuz eta ahalbidetuz, errendimenduko kirolarientzat aukera erakargarriagoak sortuz, kirol modalitateak hobetuz eta kirolari eta kirol taldeei lorpen handiagoak bilatuz, eta abar luze bat. Eta pentsatzen dugu pena merezi duela, eta gure taldea hori ekiteko prest dago bidelagun izan daitezkeen eta izan ditzakegun eragile eta norbanako eta talde guztiekin. Eta esan gaurkoan, ikusita gure proposamenari talde desberdinek egin dizkieten zuzenketak, azkenean, Euzko Abertzaleak taldearekin erdibideko batera iritsi garela, adostasun batera iritsi garela, eta, orduan, gaur bozkan jarriko duguna irakurriko dizuet. Y quiero animar al resto de grupos a que hagamos este camino entre todos. Muchas gracias. Eta gainerako taldeak animatu bide hau ere guztion artean egiteko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3726 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on, lehendakari jauna, Jaurlaritzako kideok, jaun-andreok. Labur-labur. Tira, gai honi buruz jada lortu du akordioa Legebiltzarreko gehiengoak –EAJk eta Bilduk sinatu dute zuzenketa–; baina, Ubera andrea, ikus dezagun, euskal esparrua, euskal lehiaketa-esparrua, egunero garatzen da herrialde honetan eta kirol-ingurunean. Legez besteko proposamen hau legez besteko proposamen murriztaile bat da, alferrikakoa, nahasmahas bat da, gauza asko nahasten ditu…, eta ez du ezer esaten. Azkenean, denbora baten barruan plan bat egiten hasi da Jaurlaritza –ez dakit nola egingo duen; ikusiko dugu–. Baina, nolanahi ere, lana egunero egiten da oso egitura zabal batean; eta hor ez daude erakundeak bakarrik, baizik eta federazioak eta kirol-taldeak daude batez ere, eta, horietan, zu Ganbera honetara iritsi baino askoz lehenagotik ari dira lanean. Kirol-arloko esparruak ahalik eta zabalena izan behar du, lehiaketaren kalitateagatik, kualifikaziogatik, kirolarien prestakuntzagatik… Euskadiko kirol gehiena euskal lehiaketa-esparruan garatzen da jada, baita beste esparru batzuetan ere. Hori da onena, gainera. Euskal lehiaketa-esparrua garabidean dago, baina horren alderdi onena da euskal kirolariak, euskal kiroltaldeak, euskal federazioak beste esparru batzuetan garatzen direla eta dihardutela; ez bakarrik euskal esparruan, baizik eta baita beste hainbat lehiaketaesparrutan ere. Legez besteko proposamen hau ez da konstruktiboa. Zailtasunik ez duen zerbaiti zailtasuna jartzea da. Kirola erabili nahi du, kirolariak erabili nahi ditu, berriro ere. Gu ez gaude ados. Ez gaude ados kirola eta kirolariak erabiltzearekin. Ez zaigu gustatzen obsesio politikoak nahastea, eta are gutxiago kirolarekin. Kirola esparru irekien sinonimoa da, mailarik onena bilatzearena, eta hori lor daiteke maila jakin batzuetan, kategoria jakin batzuetan, hainbat modutara. Izan ere, hemen esparruak ditugu; Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako lehiaketa-esparruak ditugu; euskal esparrua dugu; Espainiako esparrua dugu; Europako esparrua dugu; munduko esparrua dugu. Hori jada badago, Ubera andrea. Hori jada badago, eta hori jada normaltasunez garatzen dute, berriro diot, kirol-taldeek, federazioek, banakako kirolariek, kirolari hasiberriek, goi-mailakoek, amateurrek… Hori jada badago. Federazioek eta kiroleskumenak dituzten erakundeek antolatzen dituzte horiek guztiak. Zer dago aldatu beharra? Bada, ez dago ezer aldatu beharrik. Hobetu bai, koordinazioa hobetu, edo, nolanahi ere, lankidetza, elkarrekiko harremana…; oso argi dago hori aurreratzea dela, hori alderdi guztien eta zeregin guztien egunerokoa dela. Hain zuzen, finantzaketa-kontuak ere bai, ikusi dugunez. Garai hauetan, federazioei eta kirollehiaketari ere aurrekontua murriztu zaie; tira, bada, hori konpontzen saiatzen ari gara. Baina argi dago, Ubera andrea, euskal lehiaketa-esparrua jada badagoela, eta egunero garatzen da. Astebururo garatzen da, funtsean. Baina a zer amorrua ematen dizuen, a zer amorrua ematen dizuen Arabako, Gipuzkoako eta Bizkaiko gizon-emakume kirolariak Espainiako selekzio nazionalean normaltasunez integratzeak! Hori baita azkenean; ondo funtzionatzen duenaz, arrakasta duenaz, gure kirola eta gure kirolariak handitzen dituenaz dituzuen obsesioak baitira azkenean! Hori da azkenean; azkenean, obsesioak dira, errezelo horiek guztiak dira. Hara, arazoak eta disfuntzioak baldin badaude, konpondu egin beharko dira, baina kirol-esparruak hor daude, eta funtzionatu egiten dute. Aurkeztu duzun justifikazio luzea subjektibotasunez betea dago, errezeloz betea, konplexuz betea, erreakzio emozionalez betea… Begira, ondo funtzionatzen duten gauzei buruz interpretazio ezkorrak egiten ditu. Ukitzen duzuen guztia zailtzen eta desitxuratzen duzue zuek, eta, kasu honetan, kirola ere bai. Dena den –ez naiz gehiago luzatuko, presidente andrea–, guk osoko zuzenketa bat aurkeztu dugu, Jaurlaritzari eta federazioei eskatu nahi ziena areagotu eta koordinatu zezatela erkidegoko, estatuko eta nazioarteko lehiaketa-esparrua, etengabe hobetzeko asmoz. Begi-bistakoa da. Horixe egiten dute jada kirol-taldeetako eta federazioetako eta erakundeetako kirol-arduradunek; uste dugu hori egiten dutela, edo hori egin behar dutela, eta luzaroan egiaztatu dugu egiten dutela. Eta, azkenean, erdibideko zuzenketa bat sinatu dugu Talde Sozialistarekin. Dena den, hor dago gehiengoa; gaur, kirolari egokitzen zaizkio obsesio nazionalistak, eta pentsatzen dut bigarren txandan Bilduren Apokalipsiak kirola izango duela berriro ere estrategiatzat. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3727 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ROJO SOLANA | SV-ES | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Arratsalde on, presidente andrea, eta arratsalde on guztioi. Kasu honetan iruditzen zaigu arazo bat sortzen dela ez dagoen tokian, eta herritarrei –kasu honetan euskal legebiltzarkideei– euskal gizartearen lehentasunetako bat ez dela uste dudan kezka bat sortzen zaiela. Baina, tira, eztabaida honetan gaude, eta, horrenbestez, euskal sozialistok deritzoguna esango dugu. Funtsean, iruditzen zaigu eztabaida honek, esan nahi ez bada ere, nortasuna eta kirola lotzen dituela beste behin, eta ekimen hau proposatu duen taldeak "euskal lehiaketa-esparrua" deitzen dion hori Euskadiren berezko kirol-eredu bat eraikitzeko estrategia politiko batean sartzen da. Egia da kirolak nortasuna sortzen laguntzen duela –batzuentzat beste batzuentzat baino gehiago–; ulertzen dugu kirolak, oihartzun publikoa duenez, aukera ematen duela norberaren nortasuna nahiko modu egokian sinbolizatzeko; baina eredu horrek eragiten digun kezka da geureak diren lehiaketa-esparruak erabiltzea kirol-jarduera ulertzeko kirolaren berezko balioetatik kanpo dauden atxikipenak aldarrikatzeko modu gisa. Gure ustez, kirol-jarduerak lotura izan behar du askotariko parte-hartzearekin, norberaren ahaleginarekin, talde-lanarekin, lankidetzarekin eta denen helburuak bilatzearekin; baina ez erredukzionismoarekin –eta iruditzen zait hori proposatzen duela Bilduk ekimen honetan–. Eta guk aldezten dugu kezka politikoaren erdigunean egon behar duen helburua dela, hain justu, eta, batez ere, pertsonen bizi-kalitatea hobetzea, baita kirolaren bitartez ere, jakina. Irmoki uste dugu nabarmendu egin behar dela gizartea osatzeko eta integratzeko elementua den kirolak –forma guztietakoak– kausa politiko horretatik kanpo egon behar duela. Izan ere, kirolak ez du eduki monolitiko edo unibokorik, bakoitzak nahi duen bezala sentitzen baitu; eta benetan kezkagarria iruditzen zaigu jendea behartzea kirolaren alde edo kontra egotera, nola sentitzen duen gorabehera. Konstituzioak ez dio espresuki eskumenik ematen Estatuari kirol-arloan; 148.1.19 artikuluan, ordea, ezartzen du autonomia-erkidegoek beren gain har ditzaketela kirola sustatzeko eta aisialdia behar bezala erabiltzeko eskumenak. Konstituzioak ezarritako hori aplikatuz, autonomia-erkidego guztiek beren gain hartu dituzte jada dagozkien autonomia-estatutuetan kirola, edo kirolak, sustatzeko eskumen esklusiboak, eta, autonomia-erkidegoek kirol-arloko eskumen esklusiboak hartu dituztenez beren gain, arlo horretako araudia egiteko ahalmena eta hura betearazteko gaitasuna dute. Beraz, gure ustez, zuek eskatzen duzuena badago jada, garabidean dago jada, eta autonomiaerkidegoak egiten ari dira egin behar dutela uste dutena. Hala ere, kontuan izan behar da kirola adierazpen kultural bat ere badela, eta, horrenbestez, kulturari dagokion eskumena estatuak zein autonomiaerkidegoek dutela. Gainera, kirolak nazioartean duen oihartzunak justifikatu egiten du –gustatu edo ez– Estatuaren esku-hartzea, harenak bakarrik baitira nazioarteko harremanei buruzko eskumenak. Izan ere, funtsean uste dugu argi eta garbi esatera ausartzen ez zareten zerbait dagoela honelako eztabaiden azpian. Gai jakin batez hitz egin nahi bada –euskal selekzio jakin batzuez edo, oro har, euskal selekzioez–, bada, esan ezazue. Ekar ezazue zuen iritzia argi eta garbi adierazten duen legez besteko proposamen zehatz bat, eta geure iritzia emango dugu. Izan ere, zuek ordezkaritza duzue Diputatuen Kongresuan ere, han ere badago zuen ideologia politikoa, eta han ez duzue honelako ekimenik aurkezten –eta han dago kirolaren estatu-legea–, ezta zuek ekarri duzuen ekimena aldezten dutenek ere. Gure ustez, horretatik guztitik ondorioztatzen da kirolaren bi alderdiak, bai adierazpen kultural gisa, bai nazioartean duen oihartzunaren aldetik, estatuaren zein autonomia-erkidegoen eskumena direla. Beraz, arrazoi juridikoak daude EH Bilduk planteatzen duen kirolaren euskal esparru bat sortzearen baliozkotasuna edo zilegitasuna zalantzan jartzeko, eta harritu egiten gaitu benetan Euzko Abertzaleak taldeak hori aldeztea, hark garatu behar baitu, azken finean, kirolaren euskal esparru hori itxura denez egingo duten ikerketa horren bidez. Baina, estatu- eta konstituzio-mailako eskumenkontuak alde batera utzita ere, ez dago araututa kirolesparrua Euskadiko Kirolari buruzko 1998ko ekainaren 11ko 14/98 Legean? Jada badago eta gaur eskatzen diguzuen kirolaren euskal esparrua! Baina, tira. Gaur aurkeztu diguzuen legez besteko proposamenak berriro irekitzen du euskal sistema bat sortzeko –kasu honetan lehiaketa-esparru berri baten bitartez– beharraren eztabaida. Baina jada badago lehiaketaesparru arautu bat. Gainera, barne hartzen ditu lehiaketaren erkidegoko lurralde-dimentsioa eta, esan dizudanez, nazioarteko dimentsioa. Zuek aldezten duzuen esparru berri hori lehendik dagoenari gainjarriko litzaioke, eta lehendik dagoenean, bide batez esanda, definituta dago dagozkion erakundeek kirol-lehiaketak ordenatzea, antolatzea, kalifikatzea eta baimentzea. EH Bilduk proposatzen duen esparru berriak ez ditu definitzen erakundeen esleipen horiek, eta horren ondorio bat izan liteke aldundiei alor horretan duten eskumena kentzea, eta baliteke zuen eta zuen lagunei grazia handirik ez egitea. Horrez gain, zuek proposatzen duzuen esparruak kutsu baztertzaile nabarmena du; euskal kirolarientzako erreferente bakarren sistema batean oinarritzen da benetan: zuen proposamenak erkidegoko, probintziako eta lurraldeko esparrura mugatzen du kirolarien parte-hartzea. Dena ezin baita. Ezin liteke alde batean egon, eta, gero, gainerako guztian ere parte hartu, zuek hainbeste kritikatzen duzuela jakinda. Lehiatzea kirol-jarduna lurralde-esparru bakar batera mugatzearen justu kontrakoa da. Irmoki uste dugu euskal kirolaren beharretako baten irtenbidea, hots, lehiakortasun-maila handitzearena, ez dela, hain justu, mugak ixtea, lehia-protekzionismo bat sortzea. Guztiz kontrakoa. Gure ustez, euskal kirolaren lehiamaila hobetzeko, hobeto prestatu behar dira gure kirolariak; kirol-taldeei, federazioei eta kirolerakundeei ekonomikoki lagundu behar zaie; eta, batez ere, kirol-erakundeen teknifikazio-planak, lehiamailarik onena lortzera bideratuak, babestu egin behar dira. Ez du ezertarako balio lehiaketa-esparru berri bat sortzeak, proposamena egin duen taldeak honelako gaietan erabili ohi dituen izen arranditsu baina huts horietako bat duen gainegitura bat sortzeak, baldin eta lehiaketa-kirolak baldintza berberetan garatzen jarraitzen badu. Ekin diezaiogun zuzenean tartean dauden eragileek pairatzen duten babes- eta koordinazio-faltaren arazoari, eta utz diezaiegun kirolariei askatasunez lehiatzen. Azken finean, kirolak, kirolariek eta haiek ematen duten balio erantsiak –kasu honetan, autonomia-erkidego honi– denonak eta denontzat izan behar lukete. Eta, azkenean, ekimen bat ekarri da hona, eta ikusten dugu erdibideko zuzenketa bat sinatu dela, adibidez, une honetan hitz egiten ari zaizuen legebiltzarkide honekin hitz egin gabe. Ez dakit akordioetara iritsiko ginen edo ez; baina, azkenean, Talde Sozialistak aurkezten duen erdibideko zuzenketa batetik interpretazio libreak egiten dira, agian okerrekoak. Hala ere, zure hitzaldia entzun ondoren, uste dut agian egin behar zenutena egin duzuela: ez kontsultatu. Baina legebiltzar-kortesia deitzen zaio. Zuzenketak aurkeztu ditugu; uste dut denon esku dagoela akordioetara iristea edo ez; baina, gutxienez, batek planteatzen duenaren abantailak eta desabantailak planteatzeko aukera eduki behar genuke. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3728 |
10 | 68 | 27.02.2014 | IPARRAGIRRE ETXEBERRIA | EA-NV | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Lehendakaria, sailburua, legebiltzarkideok, arratsalde on guztioi. Gaur egun Euskadiko Autonomia Erkidegoa jasaten ari den egoera ekonomikoa kirol esparruan ez da gelditu egoera horretatik kanpo. Nahiz eta egungo egoera hau koiunturala izan, aproposa izan liteke aldaketak eta hobekuntzak Euskadiko Autonomia Erkidegoko kirol agenteen beharretara egokitzeko. Lehiaketetako antolakuntza egitura kirol modalitateen osagai izaten da maila guzti-guztietan. Estamos de acuerdo en que el Gobierno Vasco inicie un proyecto de cambio que busque la implicación de todos los agentes deportivos e instituciones afectadas por la estructuración de las competiciones deportivas; un proyecto que potencie y favorezca la progresión de las modalidades deportivas y permita encarar los retos del futuro con optimismo. La estructura organizativa de la competición actúa como un elemento vertebrador de las modalidades deportivas en diferentes ámbitos. El diseño de la estructura de las competiciones y su posterior aprobación corresponde a las federaciones deportivas de cada modalidad. Aquí se ha hablado de estados y tal… Aquí corresponde a las diferentes federaciones, y no a ningún estado. Badakigu denok Eusko Jaurlaritza lan horretan ari dela, eta horren adibide gisa hil honen hasieran sailburuak Legebiltzar honetan idatziz egindako galdera bati bidalitako erantzuna daukagu, non beste gauza batzuen artean honela esaten zuen: "En cuanto a las conclusiones, aún no se está en disposición de remitir. Se prevé que esta podrá estar disponible para finales del primer trimestre". Izan dezagun pazientzia eta utz diezaiegun lan egiten. Cuando EH Bildu presentó la iniciativa en este Parlamento, leyendo la amplia justificación, nos quedaban una serie de dudas tanto en generalidades como en excepcionalidades. No hay una solución universal para todas las modalidades deportivas. Se debe asumir la singularidad de cada modalidad deportiva. Guk zalantza hauek eta beste batzuk argitzeko beharra ikusten genuen. Horregatik, osoko zuzenketa bat aurkeztu genuen, non Eusko Jaurlaritzari eskatzen genion egin zezala txosten bat gaur egungo lehiaketa eremuaren egungo esparruari buruz. Gaur badakigu ekimen hau onartu baino lehen Eusko Jaurlaritza txosten hau bukatzeko lanean ari dela, lehen aipatu bezala. Halaber, eskatzen genuen 2014. urtean plan bat garatu zezala txosten hau kontutan hartuta, Euskadiko kluben lehiaketa eremuan hobekuntza posibleak jasoko dituena eta indartuko duena. Azkenean, erdibideko zuzenketa bat sinatu dugu EH Bildurekin, dagoeneko zuen artean dagoena, eta nik uste dut edozeinek honen alde bozkatzeko zuzenketa bat dela. Besterik ez, eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3729 |
10 | 68 | 27.02.2014 | UBERA ARANZETA | EH Bildu | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Saiatu naiz proposamen honekin pedagogia lana egiten, eta horregatik gure motibazioa luze egin genuen eta, gainera, bi hizkuntzatan, euskaraz eta gazteleraz, mundu guztiak oso ondo ulertzeko moduan. Eta hemen argi eta garbi ikusten da zein den gure proposamenaren helburua. Rojo anderea, euskal selekzioaren inguruko proposamena ekarri nuen Legebiltzar honetara eta eztabaidatu zen. Eta hemendik aurrera ere, egoki ikusten dugunean ekarriko dugu eta eztabaidatuko dugu. Ez dit falta egiten ez dakit zernolako proposamen mozorrotu beste gauza batzuk bultzatzeko eta sustatzeko. Esan dudan bezala, saiatu naiz pedagogia lanak egiten, baina badirudi ulertzeko zailtasunak izan dituzuela edo agian ez naiz oso ondo esplikatu, ez dakit. Agian Werten metodologia edo pedagogia erabili izan banu hobeto ulertuko zenidaten, edota aurreko Lópezen Gobernuak curriculumean jasotako edukiekin agian hobeto lortuko nuen helburua azaltzea. Baina sentitzen dut, nire asmoa ona zen. Baina hemen ikusten dudana da beti dagoela aitzakiaren bat, beti dago komodinen bat, komodin nazionalista edo komodin identitarioa, hainbat esparrutan hobekuntzak ez txertatzeko, aldaketak ez bideratzeko. Eta gustatu edo ez gustatu, kirolean beharbeharrezkoa ere da aurrera egitea, baldin eta kirol egitura indartsu bat nahi badugu. Zoritxarrez, ikustea besterik ez dago kirol batzordetik, eta ez dut jakin nahi Gobernu eta erakunde desberdinetatik zenbat talde ari diren pasatzen dituzten zailtasunei erantzunak bilatzen: zailtasun ekonomikoak, azpiegitura aldetikoak eta abar luze bat. Eta ez daukagu erantzunik, ez daukagulako kirol egitura potente bat. Ez daukagu eta ez gara gai, zeren eta gaude estankatuak Espainiako Federazioaren egitura zaharkituan oinarritzen den lehiaketa esparru batetan oinarrituta gaudelako. Eta bada garaia hausnarketa sakon bat egiteko eta kirol bikaintasuna lortzeko, eraginkortasunez, azkenean, kirol taldeen eta kirolarien errendimendurik hoberena, maila altuena bilatzeko mundu mailan, nazioarte mailan eta baita Estatu mailan ere. Esan dugu hau ez dela murrizketa bat. Guztiz kontrakoa, hobekuntza; hobekuntzaren bideari ekitea, hausnarketa bat egitea, eta gure motibazioan eta gure proposamenean puntuz puntu hori guztia azaltzen da. Azaltzen da, baita ere, kirol bakoitzaren ezaugarriak, singularitateak kontutan hartuta, zeren eta kirol modalitate guztietan ezin dugu berdin jokatu. Desberdin jokatu beharra dago, baldin eta benetan aipatzen dugun kirol bikaintasun hori lortu nahi badugu. Eta horrek gure partetik esfortzu bat eskatzen du kirol egitura iraunkorra izateko zentzu guztietan, baita ekonomikoki ere, zeren eta ez dauka zentzurik ez dakit zein kategoriatan, ez dakit zein kirol taldek –berdin zait futbolean, saskibaloian…–, ez dakit zenbat mila kilometro aste bukaeraro egiteak kirol mailan lorpenak ez duenean ezer suposatzen, ez duenean asebetetzen, eta bai, ordea, zama ekonomikoa eta maila pertsonalean ere izugarrizko zailtasunak eta oztopoak, bai beraien proiektu pertsonalak garatzeko eta baita kirolarien profesionaltasunaren estatusa ere. Orduan, benetan borondatea baldin badaukagu maila gorena lortzeko kirolean ere, lehen esan dudan bezala, kirolak gizarte aurreratu batetan ikaragarrizko garrantzia izan beharko lukeelako, nazioarte mailan suposatzen duenagatik, ekonomikoki suposatzen duenagatik, osasun esparruan suposatzen duenagatik... Eta gaur, nolabait, goi mailako eta errendimenduko lehiaketetan zentratu gara, horrek guztiak suposatzen duen eta duen katearengatik eta egituragatik, baina adin txikikoekin hasi eta kirol praktika osasun- tsuan pertsona guztiak egin beharko genuke. Orduan, zer daukagu galtzeko? Zer daukagu galtzeko gaur egun dauden lehiaketa markoak aztertu eta hor detektatzen ditugun ahuleziak, indar-guneak kontutan hartuta kirol lehiaketako euskal esparru markoa definitzeko? Eta, gainera, gure zioan argi ikusten da ez dugula inor baztertzen, baizik eta zabaldu egiten ditugula gure mugak, helburua daukagulako kirola eta kirolariak, inolako erabilpenik gabe, interes orokorraren izenean, nahiz eta batzuek beti aitzakiak eta komodinak bilatu behar dituzten hobekuntzei, aurrerapenari, etorkizunari, oztopoak jartzeko; eta, zoritxarrez, baita kirolean ere. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3730 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Zure baimenarekin, eserlekutik, oso-oso labur. Ubera andreak esan du pedagogia egin nahi zuela ekimen honekin. Hara, ekimen hau konplexuak dira. Ez da pedagogia. Benetan argi dagoena da konplexuak direla. Alegia, uste izatea estatuko kirollehiaketetan parte hartzea garestia, deserosoa eta behartua dela, eta kirolariak eta haien itxaropenak mugatzen dituela; hori ez baita egia. Besterik gabe, Ubera andrea, hori ez da egia. Espainiako kirolegitura zaharkituta dagoela, bada, ez da egia. Ez da egia, Ubera andrea. Hori gustatuko litzaizuke, baina ez da egia. Ez da horrela, ez. Eta zuk aipatzen dituzun esparru horiek, Ubera andrea, aztertuta daude jada; egunero garatzen dira herrialde honetan. Zorionez, egunero garatzen dira. Hemen beste lehiaketa-esparru garrantzitsuago batzuez ari gara hizketan, hainbat kiroletako Europako ligez, eta zuek hona etortzen zarete orain murrizten jarraitzearekin eta berriro ere kirol-jardueraren eremua mugatzearekin tematuta. Hara, Ubera andrea, kirol-arloan duzuen planteamendua inoiz ez da izango abiadura-lasterketa bat guretzat. Zuek zaku-lasterketa egiten duzue. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3731 |
10 | 68 | 27.02.2014 | ROJO SOLANA | SV-ES | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Labur-labur. Azkenean, Bilduko jaun-andreok, ideien eztabaida galtzen duzuen bakoitzean aurreko gobernuak iraintzeari ekiten diozue, berdin du López jaunarena izan, Zapatero jaunarena izan, Rajoyrena izan, edo aurreko beste batzuena. Horixe egiten duzue beti eztabaida guztiekin ideien eztabaida galtzen duzuenean. Izan ere, azken finean, kirolaren kontu honetan, euskal esparruez edo euskal nortasunez hitz egiten den bakoitzean, argudiatzea euskal kirolariek ez dakit zenbat ehunka kilometro egin behar dituztela asteburuan… Baina nor zarete zuek euskal kirolari gehienen izenean hitz egiteko? Izan ere, nik uste dut, eta badakit –horregatik aipatuko dut–…; ez dut uste Martín Fizek Euskadiren bueltan egin nahi lukeenik korri. Pentsatzen dut zer egin nahiko lukeen. Nik entzun egin dizut, Ubera andrea, eta errespetua eskatzen dizut, eta entzun dezazula, iritzi desberdinak baitaude. Orduan, bada, zuk bozketa irabaziko duzu; behintzat utz iezadazu ideiak irabazten. Beraz, zuek oso ohitura txarra duzue Euskadiko gizartearen gehiengoaren izenean hitz egiteko; bateko euskal kirolariei iruditzen zaiela, besteko euskal gazteek esaten dutela… Zuek euskal kolektibo bat ordezkatzen duzue, ideologia bat duen eta zuei botoa eman dizuen jende-talde bat; beste batzuek beste bat, eta beste batzuek beste bat. Eta euskal kirolari gehienek ez dute eskatzen, euskal kirolari irtenbidea emateko, kirolaren euskal esparru bat. Izan ere, arrazoi eman behar dizut. Euskal kirolean aurrera egin behar dela? Bai. Euskal kirolaren egituran lan egin behar dela? Bai. Hobetu egin behar dela, kirola babestu behar dela, aurrera egin behar dela? Bai. Baina zuek proposatzen duzuenarekin eta zuek bozkatuko duzuenarekin dena berdin geratuko da. Izan ere, jaun-andre hauek beren burua salbatzen dutenean zuk sinatu diezun ikerketa horrekin, zer? Zer egingo duela Lakuak esango diezu euskal kirolariei erkidegoko, nazioko eta nazioarteko diagnostiko handi hori egina dagoenean? Zer eskainiko diezue euskal kirolariei? Goi-mailako kirolari gehiago edukiko ote ditugu bada ikerketa hori egina egoteagatik? Zuk uste? Hori ez da irtenbidea, eta, azkenean, Euskadin, kirol-kontuak beti nortasun-kontuei lotuz, tribunetan nahasi besterik ez gara egiten, baina, azkenean, kiroltaldeek dauden bezala jarraitzen dute. Kirol-arloan benetako gabezia bat dugu, eta hori ez da konpontzen kirolaren euskal esparruekin. Zuek eztabaida irabaziko duzue. Urtebete barru, edo ez dakit noiz, eperik ere ez baituzu eskatu… Bigarren puntuan, bai, baina garrantzitsuenean, lehenengoan, hots, baldintzarik gabeko diagnostikoarenean –legealdi hau iraun dezake, edo ez dakigu noiz arte–, bada, ordezkatzen dituzuela esaten duzun horiei esan beharko diezu ea honekin zer. Eta honekin, zer? Honekin, berdin jarraituko dute. Eta hain zaharkitua eta hain txarra eta hain aldrebesa bada Espainiako estatu diaboliko hori –baina, bide batez esanda, parte hartu nahi duzue hor, hauteskundeetara joaten baitzarete, kobratu egiten baituzue–… Pentsioetarako, ez dakit zertarako, horretarako bai interesatzen zaizuela Espainiako estatuko kide izatea. Joan zaitezte eta proposa ezazue Espainiako Kirolaren Legea aldatzea proposatzen duen lege-proposamen bat, hortik etortzen baitzaizkigu erkidegoko arazoak; baina ez ezazue itxurakeriarik egin –oso atsegin duzue hori– itxuraz entzuten dizuen jendetalde horren aurrean, ez baituzue ezer konpontzen. Alegia, hitz hutsak. Lege-aldaketa bat nahi duzu? Proposa ezazu. Euskal selekzioa nahi duzu? Proposa ezazu. Baina ez ezazue gezurrik esan, eta ez ezazue esan jendea gogo txarrez joaten dela Valentziara jokatzera, uste baitut oso pozik daudela Athleticek Valentzian jokatzearekin, edo Realak; oso pozik. Beraz, ez ezazue iritzia eman mundu guztiaren izenean! Batzuek joan nahiko dute, eta beste batzuek ez. Nolanahi ere, inor ez da behartzen. Inor ez da behartzen. Eta zuek Euskadi gotorleku izatea nahi duzue, honetan ere kirolaren euskal esparru bat edukitzea, euskal erabaki-esparru bat, gazteriaren euskal esparru bat…, eta denok honelako esparru txiki batean geratzea. Baina, gero, lehengo egunean Gazteriaren Legearen eztabaidan gertatu bezala, esaten zen euskal gazteak joan egiten direla Euskaditik, eta, orduan, badirudi Espainiak iritzia eman behar duela, Eusko Jaurlaritzak iritzia eman behar duela. Hor bai, badirudi hor euskal esparrua txiki geratzen zaigula, jendea kanpora joaten delako. Bada, begira, ez; irizpide bera denerako. Eta, halaber, kirola ezin da gatazka nazional, federal edo dena delakoa bihurtu, ez baita. Eta, batez ere, uste dut gizarteak arazo ugari dituela, baita euskal gizarteak ere, kirola oraingoz ez dagoen arazo bihurtu nahi izateko. Eta zerbait onartzen denean, zerbait sinatzen denean, behintzat balio dezala zerbaitetarako, hau kirolaren gaian egiten duzuen beste itxurakeria bat baita. Euzko Alderdi Jeltzaleak bere burua salbatzen du, eta zuek horretan parte hartu duzue beste behin. Aurrekoan gazteriaren legearekin izan zen –eta, zuei esker, ez dago legerik–, eta, gaur, honi esker, ez dago neurri zehatzik: txostenak, diagnostikoak…, eta Lakuako apalak beteta egongo dira, baina, azkenean, neurririk ez. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3732 |
10 | 68 | 27.02.2014 | IPARRAGIRRE ETXEBERRIA | EA-NV | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Beno, lehenengo, Euskal Herria Bilduri eskerrak, Ubera andreari, egin duen saiakerarengatik adostasunerako. Sarritan irizpideak eta helburuak berdinak izanagatik, ibilbidean korapilatu egiten gara. Gaurkoan ez da horrela izan, eta bai helburuetan eta egin beharreko ibilbidean ados jarri gara. Rojo andrea, ez zaitez haserretu. Ikerketa abian zegoen jada… Guk erdibidekoa sinatu aurretik, abian zegoen jada. (Murmullos) Begiratu iezaiozu erantzunari… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3733 |
10 | 68 | 27.02.2014 | IPARRAGIRRE ETXEBERRIA | EA-NV | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | … Begira zer erantzun zion otsailaren 4an… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3734 |
10 | 68 | 27.02.2014 | IPARRAGIRRE ETXEBERRIA | EA-NV | EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kirol-lehiaketaren euskal esparrua garatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | … Alderdi Popularrari Kulturako sailburuak. Herri-hizkeran esaten denez, lehengo lepotik burua. Betiko lelotegi bera (kirola, nortasuna…); baina ez dugu guk atera, zuek baizik. Kirola bere esparru guztietan garatu nahi dugu, Euskal Herriko Autonomia Estatutuaren 10. artikuluak eskaintzen dizkigun eta Kirolaren 14/98 Legean araututa dauden kirol-arloko eskumenen arabera. Inork ez du hitz egin hemen mugak ixteaz, zuek besterik. Guk ez dugu hitz egin mugak ixteaz. Zergatik ez ditu bada bilatuko Eusko Jaurlaritzak antolakuntza-aukera propioak, egiturak arrazionalizatzean eta baliabideak optimizatzean oinarrituta daudenak, eta, batez ere, Euskal Autonomia Erkidegoko kirol-eragileen beharretara eta itxaropenetara egokitzen direnak? Liskarraz ere ez dugu hitz egin. Zuek, ordea, liskarraz hitz egin duzue hemen. Gu ez gara liskarraren aldekoak. Zergatik dago gaizki saiatzea hainbat modalitate eta kategoriatako kirol-taldeek eta federazioek, bidaia luze, nekez eta garestiak egin ordez, horrek kirol-federazioentzat dakarren galerarekin, bidaia arinagoak egin ditzaten? Zer du horrek txarra? Erdibideko honetan eskatzen dena bateraezina ote da bada zuek aldarrikatzen ari zaretenarekin (ikerketa eta plana)? Nik uste dut bateragarriak direla. Laburbilduz, gure erdibidekoarekin eskatzen dugu azter eta bilatu dadila baliabideak optimizatzea, gure eskumenak erabili ahal izatea, eta erakundeen konpromisoa. Nada más. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3735 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on. Legez besteko proposamen hau Alderdi Popularrarekin sinatu dugu. Honen bidez, zenbait administraziok eta organismo publikok Epsilon Euskadi SL eta Hiriko enpresei emandako laguntzei, diru-laguntzei eta kredituei buruzko ikerketa-batzorde berezi bat eratzea adostu nahi dugu, eta, azkenik, ikerketa horrek azaleratu ditzakeen erantzukizun politikoak hauteman eta adierazi nahi ditugu. Ametsez ari gara, eta diru publikoa herritarren zergen kargura xahutzeaz ari gara, eta esaten ari gara zer egin daitekeen kontu horiek argitzeko, eta zer legebiltzar-taldek bozkatuko duten helburu hauxe duen ekimen honen alde: burugabekeria hauetan dauden erantzukizun politikoak adieraztea. EAJren automobil-ametsak hiru hanka zituen: Epsilon, ia oso-osorik Eusko Jaurlaritzak eta Espainiako Gobernuak emandako laguntza publikoetan oinarritutako enpresa-proiektua –gaur egun, porrot eginda dago proiektua–; Arakamendi, jeltzaleek Arabako lautadan eraiki nahi zuten motorraren hiria –baina gaur ez da existitzen–; eta Hiriko, hirimugigarritasunaren paradigma aldatzeko gai den ideia berritzailea, Eusko Jaurlaritzako egungo sailburu den Tapia andrearen hitzetan –proiektu horrek ere porrot egin du–. Joan den azaroaren 12an, Epsilon enpresaproiektuaren arduradunen kontrako lehenengo epai judizial kondenatzailea eman zen. Orain, porrot egin duen proiektu horren erantzukizun politikoak topatu eta adierazi behar dira. Urteak dira Epsilonek Arabako Parke Teknologikoan bere ibilbidea hasi zuenetik, eta proiektu haren helburua zen lehiaketetarako ibilgailuak ekoiztea. Hurrengo urteetan, proiektu horrek gaitasun eta abilidade harrigarria izan zuen laguntza publikoak eskuratzeko –guztira, 40 milioi eurotik gora–. Hori baliabide publikoak gaizki kudeatzearen adibide argia da, ikertu beharrekoa, eta, hala badagokio, erantzukizun politikoak zehaztu behar dira. Hori dela eta, ezinbestekotzat jotzen da prozesu osoa ikertzea: hartutako erabakien zilegitasuna, hartutako erabaki politikoen zorroztasuna, hartutako erabakien zergatia, erabaki horiek hartzeko arrazoiak, eta, azkenik, erabaki horien guztien arduradun politikoak, erabaki horiek porrot nabarmena eta erabatekoa jasan baitute gaur-gaurkoz. Galdera asko dago erantzuteko; denborarik ere ez genuke izango hemen denak azaltzeko. Ekimenak egin dira Legebiltzarrean, agerraldiak egin dira, eta gutako bakoitzak egin diren agerraldietako transkribapenen ehunka orri ditugu. Galdera asko dago erantzuteko; baina, nolanahi ere, uste dut proiektu horiek nabarmen egin dutela porrot, eta bistakoa da, halaber, horren ondorioz erantzukizun politikoak dituztela une jakin batean gaur egun porrot eginda dauden proiektuei diru publikoa ematea erabaki zuten arduradun politikoek. Beraz, bistakoa da erantzukizun politikoa: diru publikoa gaizki erabili da, eta erabaki politiko txarrak hartu dira, denok ikus dezakegunez. Adibidez, zergatik hitzartu zuen Arabako Parke Teknologikoak berreroste-berme bat hipoteka betearazi behar izanez gero? Nolatan onartu zituen parkeak gerora izan zitzakeen eta bere baliabide propioekin aurre egin ezingo zien betebehar finantzario batzuk etorkizunean haiek bermatu behar zituenaren, hots, Eusko Jaurlaritzaren oniritzirik gabe? Nola liteke parkeak onartzea arriskua sustatzailearen eta erakunde publikoen artean banatzen zuen negozio-garapenerako planteamendu bat, non erakunde publikoek hartzen baitzuten beren gain ia arrisku osoa, eta sustatzaile pribatuaren ekarpena oso txikia baitzen? Esan bezala, galdera asko eta asko daude. Bistakoa da enpresa-proiektu orok dituela arriskuak, denbora behar duela, ez dela irabazten hasten lehenengo egunetik, edo ez dela errentagarria epe laburrean. Hori gauza bat da, eta beste gauza nabarmen bat da hondorik gabeko amildegi bat izatea, edo diru-laguntza, kreditu eta abal publikoen eta inbertsio pribatuaren arteko proportzioa hain neurriz kanpokoa izatea. Dena den, kasu honek agerian uzten du gehiago eta hobeto kontrolatu behar dela diru publikoa zertan eta zertarako erabiltzen den, nora doan herritarren dirua, zer egiten den harekin, eta zergatik bideratzen den proiektu jakin batzuetara eta ez beste batzuetara; zertarako, zergatik, eta, azken batean, nori egiten dion mesede. Galdetu dezakegu, orobat, zer ekarpen egin zuen enpresa-proiektu honek arduradun politikoek hainbeste urtetan hain positiboki baloratu izateko. Eusko Jaurlaritzak proiektu estrategiko gisa aurkeztu zuen proiektu hau, Euskadiko garapen industriala bultzatuko zuen motor gisa, eta Euskadiren izena mundu guztian ezagun egingo zuena. Gaur ez da ezer. Diru-laguntza, kreditu eta abal publikoen eta inbertsio pribatuaren arteko proportzioa oso neurriz kanpokoa da. Laguntza publikoak, Parke Teknologikoarenak barne, 40 milioi eurotik gorakoak dira, guztira. Diru-laguntzen erdia baino gehiago Euzko Alderdi Jeltzaleak emanarazi zion Jaurlaritza sozialistari aurrekontuen zenbait negoziaziotan. Ekarpen pribatua, hutsaren hurrengoa. Abal famatu eta susmagarri hura berretsi zutenen artean, Euzko Alderdi Jeltzaleko kargudunak daude; besteak beste, Mauri Lazkano, parkeetako presidente ohia; Arantza Zenarruzabeitia, Arabako foru-ahalduna; Julián Sánchez Alegría, Minañoko aurreko arduraduna; eta abar. Baina, gure iritziz, pertsona horiek baino gehiagok dituzte erantzukizun politikoak, eta, horrenbestez, erabaki eta ikusi beharko da zehazki non zeuden edo non dauden erantzukizun politiko horiek. Duela bi urte eta erdi, proiektua lehiaketaprozeduran sartu zen. Esan dezakegu, berebat, sortutako lanpostu bakoitzeko 900.000 euroko dirulaguntzak jaso dituela, gutxi gorabehera. 2012an, Eusko Jaurlaritzak 16 milioi euro baino gehiago ordaindu behar izan zituen Epsilonek ordaindu ez zuen kredituagatiko abala betearazi zuelako Kutxabankek. Lehiaketa-administratzaileak salgai jarri zuen eraikina 20,5 milioi eurorengatik. 2013an, Villadelprat jauna epaitu zen, eta zenbait urteko gaitasungabetze-zigorra eta 900.000 euroko isuna jarri zitzaizkion kaudimengabezia handitzeagatik –hura lehiaketan sartzea atzeratu baitzuen– eta ondasunak iruzur eginez ateratzeagatik. Berriki, duela hilabete inguru, Ana Aguirre sailburu ohiak eta egungo sailburuak, Tapia andreak, berriro esan zuten proiektua erakunde guztiek babestu zutela, erakunde askok babestu zutela; zenbait alderdi politikok babestu zutela proiektu hori, eta proiektu ona zela. Baina, gaur egun, porrot eginda dago proiektua. Gainera, azken agerraldi hartan nolabait adierazi nahi izan zuten proiektuak porrot egin zuela ministerioak diru-laguntzak eten zituenean. Dirudienez, dirulaguntzak epemugarik gabe ematen jarraitzeko asmoa zuten batzuek, haien truke ezer jaso ahal izan gabe; alegia, ekoizpen industriala, aberastasuna edo lanpostuak. Badirudi prest zeudela diru-laguntzak epemugarik gabe ematen jarraitzeko. Duela egun gutxi, proiektuari emandako 17 milioi euroak erreklamatu ditu Espainiako Gobernuak. Enpresa-porrot honi eta, are garrantzitsuagoa, erakunde publikoek diru publikoa erabiltzean izan duten porrotari Hiriko proiektua gehitzen zaie. Eta, egia esan, enpresa-proiektu hori Epsilon kasuarekin batera aztertu behar da, bi enpresa-jarduerek lotura industrial, ekonomiko eta politikoak baitituzte. Auto elektrikoaren proiektuak ere diru publikoaren izugarrizko ekarpenean oinarritu zuen bere jarduera. Joan den maiatzean, enpresa ez atzera ez aurrera geratu zen finantzaketa-faltagatik, Espainiako Gobernutik eta Industria Sailetik zetozen funts publikoetako milioika eta milioika euro ahitu ondoren. Bi kolektibok bultzatu zuten: batetik, Automobilgintzako Industria eta Kirol Jarduerak Sustatzeko Elkarteak, eta, bestetik, Bermeon dagoen ustezko berrikuntza-zentro batek. Urteetan zehar, proiektua garatu zen, prototipoak eraikitzen hasi ziren, eta zenbait aurkezpen egin ziren; negoziazioak ere egin ziren lehenengo unitateak saltzeko. Proiektua garatzeko, esan bezala, sustatzaileek diru-laguntza handiak jaso zituzten zenbait gobernurengandik. 2013ko ekainean, sustatzaileek iraungitzeko EEE bat aurkeztu zuten langile guztientzat; ondorioz, milioika euro inbertitu ziren proiektu bat erabat itxi behar izan zen. Zenbait datu eman ditzakegu gai horren inguruan: Afypaidako presidentea Jesús Echave jauna da, Euzko Alderdi Jeltzaleak Kutxabankeko aurreko administrazio-kontseiluan zuen ordezkarietako bat; elkarteko idazkaria Antia jauna da, Gasteizko EAJko zinegotzi ohia, Euzko Alderdi Jeltzaleko beste gizon prestu batzuen hurbileko laguntzailea; eta Denokinneko arduradunetako bat Eusko Jaurlaritzako sailburuorde ohi bat da. Hirikok milioika euro publiko jaso zituen, eta horietako asko Euzko Alderdi Jeltzaleak emanarazi zizkion Zapatero jaunari. Horren truke, zenbait aurrekontu orokor aldeztu zizkion, baina aurretik zein ondoren, behin eta berriz esan zuen publikoki oso negatiboak zirela. Dirudienez, merezi zion zenbait helburu lortzearen truke baldin bazen; besteak beste, gerora porrot egin zuen proiektu hau finantzatzea. Egungo sailburuak "hiri-mugigarritasunaren paradigma aldatzeko gai den ideia berritzaile" deitzen ziona ez atzera ez aurrera dago gaur egun. Auto hori, Euzko Alderdi Jeltzaleak onartu zituen Zapateroren aurrekontuak ez bezala, ez da inoiz existituko. Eta, bien bitartean, pertsona jakin batzuek etekina atera diote harrapakinari, zenbait erakundek bideratu duten eta euskal herritarrek eman duten diru publiko horri. Afypaidako presidenteak, Euzko Alderdi Jeltzaleak Kutxabankeko aurreko administrazio-kontseiluan zuen ordezkarietako batek, 90.000 euro kobratzen zituen urtean, antza, Hirikori bere jabetzako lokal batzuk alokatzeagatik. 2010ean, 194.000 euro gastatu zituen enpresak, guztira, soldatetan –enpresak langile bakarra zuen soldatapean–. Afypaidak 3 milioi utzi zizkion proiektuarekin zerikusirik ez zuen baina jabe berena zen enpresa bati. Eta abar, eta abar. Eta, nahi baduzue, horrelako akordioekin lotura duten enpresen eta gai honetan influentzia-trafikoa erabili dutenen izenak eman ditzakegu. Esan zitzaigun proiektu honek enplegua sortuko zuela, eta ona izango zela gizartearentzat. Aldiz, diru publiko asko eta asko xahutu da, alderdi politiko jakin bateko kideak tartean sartuta daude, eta buruzagi politiko eta erakundeetako arduradun jakin batzuek oso zorrotzak eta serioak izan ez diren eta, nolanahi ere, porrot egin duten erabaki batzuk hartu dituzte. Legez kanpoko ezer egin den edo ez alde batera utzita, egia esan, bistakoa da okerreko erabaki politikoak hartu direla, argi eta garbi. Eta guk nahi dugu hanka sartzen duten –hain modu kezkagarrian sartu ere– eta gizarteari hainbesteko kostua eragiten dioten ordezkari politikoak topatzea eta seinalatzea, egia jakiteko, eta hartutako erabaki burugabe horien atzean zer zegoen jakiteko. Tapia andreak esaten zuen orain daukaguna ikusita ez zirela bete hasierako helburuak, eta horretan denok ados gaude, hain zuzen. Eta, horregatik, iruditzen zaigu arduradunek beren gain hartu behar dituztela beren erantzukizunak, beren hanka-sartze garestiak. Hirikok ere diru-laguntza handiak jaso zituen Espainiako Gobernuarengandik eta Eusko Jaurlaritzarengandik. Tira, zuen erabakia da ea azkenean ikerketabatzorde bat eratzen den gertatu denaren egia jakiteko. Guk, bistan denez, ez dugu nahikoa indar ekimen hau aurrera ateratzeko. Ez guk ez Alderdi Popularrak ez genituzke lortuko ikerketa-batzorde hori martxan jartzeko behar adina boto. Gure ustez, ezinbestekoa eta bista-bistakoa da ikerketa-batzorde hori martxan jartzea. Gehiago esango dut: gure iritziz, ustelkeria politikoa da hau, erakundeak eta herritarren dirua norberaren mesederako eta alderdiaren eta lagunen mesederako erabiltzeari lotua. Eta, funtsean, horregatik da ezinbestekoa, gure iritziz, ikerketa-batzorde hori martxan jartzea. Eskerrik asko, eta mila esker Alderdi Popularrari gurekin ekimen hau sinatzeagatik. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3736 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Jaun-andreok, lehendakari jauna, Jaurlaritzako kideok, arratsalde on berriro. Maneiro jaunak baino laburrago hitz egingo dut. Proposamen hau elkarrekin aurkeztu dugu gure taldeak eta Mistoa-UPyD taldeak. Maneiro jaunak duela segundo batzuk aipatu du proposamenaren zergatia, eta gure taldeak ez du errepikatuko. Guk beharrezkotzat jotzen dugu Legebiltzarreko ikerketa-batzorde hori, diru-laguntzetan, laguntza publikoetan, abaletan, enpresei begirako erabakietan eta enpresa-porrot nabarmenen enpresaburu protagonistei begirako erabakietan –denok dakigu– larriak iruditzen zaizkigun arazo batzuei dagokienez. Agian, baten batek esango du, edo esan dezake, ekimen hau gutxiesteko, epaiketa paraleloak nahi ditugula, baina hori ez da ordezkatzen dudan taldearen asmoa. Benetako epaiketak jada egiten ari dira, eta dagoeneko ikusi dugu zer ondorio izan dituzten Epsilon Euskadiren eta beste enpresa batzuen ibilbidean izandako irregulartasun handiak aitortzeari dagokionez. Joan den azaroaren 12an, Epsilon enpresaproiektuaren arduradunen kontrako lehenengo epai judizial kondenatzailea eman zen, eta, epai horren ondorioz, aitortzen da proiektu horrek irregulartasun nabarmenak egin zituela, eta Eusko Jaurlaritzak eta beste gobernu batzuek emandako laguntza publikoetan oinarritzen zela ia oso-osorik. Gure egitekoa da kontrolatzea, jakitea zer gertatu zen Eusko Jaurlaritzan eta haren sailetan. Horre- gatik aurkeztu dugu legez besteko proposamena, Ganbera honi eskatzeko Legebiltzarrak adostu dezala zenbait administrazio eta organismo publikok Epsilon eta Hiriko enpresei emandako laguntzei, diru-laguntzei eta kredituei eta hartatik azaleratu daitezkeen erantzukizun politikoei buruzko ikerketa-batzorde berezi bat eratzea. Zergatiak, berriro diot, jada azaldu ditu Maneiro jaunak. Aurkeztu ahal genitzakeen bi proposamen bereizi, baina uste dugu bien artean lotura-maila handia dagoela, eta sakoneko gaia bera dela, alderdiren batean jatorri eta egoera berak egon baitira batzuetan. Gogoratu behar dugu, halaber, Eusko Jaurlaritzak berak azken egunetan, azken asteetan, aitortu duela enpresa horrek kudeaketa txarragatik egin zuela porrot, egitate benetan larriengatik; hori dela eta, bista-bistakoa da Legebiltzarreko ikerketa-batzorde bat eskatzea. Legebiltzarreko ikerketa-eskaera honen oinarrian dago erabakiak aztertzea, diru-laguntzak, laguntzak, abalak eta kredituak emateko modua, zer organismo publikok eman zituzten, eta zergatik. Gainera, ikerketa-batzorde hauei dagokienez, aurrekoek zituzten muga edo prozedura-akats batzuk konpondu ondoren, orain askoz publikoagoak izan daitezke, askoz gardenagoak, orain artekoek zituzten baino askoz zailtasun gutxiagorekin. Eta uste dugu Legebiltzar honek ondo beteko dituela bere gardentasun- eta azterketa-betebeharrak diru publikoari dagokionez. Eta diru publikoaren inguruan hartu ziren erabakiei buruz egin dezakegun azterketaren ondoren, badago beste gai bat ere: gomendioena. Batzuetan, ikerketa-batzorde baten azterketaren ondoren egin daitekeen gauzarik garrantzitsuena eta interesgarriena gomendioak dira, hau da, zer egin daitekeen disfuntzio eta arazo batzuk identifikatu ondoren. Gomendio horiek jasotzen dute eta jaso behar dute –eta, hala badagokio, jasoko lukete– zer hobetu behar den Administrazioan gauzak egiteko modu batzuetan. Hori gertatu da Eusko Legebiltzar honetan egin diren ikerketa-batzordeetan, sakoneko gaiaren inguruan egon den eztabaida-maila edo jarrera politikoa alde batera utzita, baina beti egin dira gomendioak eta beti egon da gaitasuna Jaurlaritzari eskatzeko identifika eta zuzendu zitzala jokabide jakin batzuk. Eta, jakina, hizpide dugun gaian, adibidez, horrela gerta daiteke, eta ikerketarekin batera egin behar dugun planteamendua da arazo horiek identifikatzea, berriro gerta ez daitezen. Legebiltzarkide jaun-andreok, zenbait milioi euro esleitu zaizkie porrot egin duten enpresaproiektuei, eta jakin nahi dugu zer erabaki hartu ziren, zergatik hartu ziren, eta zer irizpide hartu ziren kontuan; aztertu egin nahi ditugu, berriro gerta ez daitezen. Besteak beste, parke teknologikoak, SPRIren unitate teknologikoak eta Sustapen Ekonomikorako Euskal Kontseiluaren idazkaritza teknikoak parte hartu dute laguntza publiko horiek ematen, edo egiaztapenean, baimena ematen, oniritzian, aholkua ematen edo abaletan, eta hori hor dago, eta objektiboa da, eta uste dut hori aztertu egin behar duela kontrolorganismo honek, herrialde honek duen organismo gorenak, hots, Legebiltzarrak. Gai hau aztertu beharra dago; komeni da aztertzea, gauza hauek berriro gerta ez daitezen guk kontrola dezakegun eskumen-esparruan, hots, Legebiltzar honek kontrolatzen duen esparruan; hau da, Eusko Jaurlaritza eta haren mende dauden elkarte publikoak. Horregatik egiten dugu planteamendu hau ikerketa-batzorde horri dagokionez, eta legebiltzartaldeei eskatzen diegu bozkatu dezatela haren alde. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3737 |
10 | 68 | 27.02.2014 | LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA | EH Bildu | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, arratsalde on. Euskal Herria Bilduk aldeko bozka emango dio PPk eta UPyDk aurkeztu duten ekimenari. Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoen gaia argitzeko ikerketa batzordea sortzearen alde gaude. Euskal Herria Bilduk aldeko botoa emango dio Alderdi Popularrak eta UPyDk aurkeztutako legez besteko proposamenari, uste baitugu argitara atera behar dela Epsilonen eta Hirikoren arteko nahas-mahas guztia. Hori bai, nahiko genuke talde proposatzaileek argitzea zer dela- eta hainbeste atzeratu diren gaia Ganbera honetara ekartzeko. Gustatuko litzaiguke proposamena egin duten taldeek argitzea zer dela eta atzeratu diren hainbeste ekimen hau eztabaidatzeko, kezkatu egiten baikaitu. Azaroan, gaia argi zegoen, eta bazirudien ikerketabatzorde hartan aurrera egin behar zela. Gaur, otsailbukaeran gaude; lau hilabete igaro dira jada, baita gai hau eztabaidagai duten hainbat batzorde ere. Ez dakigu atzerapen honen arrazoia izan ote den itxarotea Herri Kontuen Euskal Epaitegiari denbora eman arte Epsiloni buruzko txostena egiteko eta Hirikorena hasteko, edo beste arrazoi batzuk dituzuen; edo, besterik gabe, ez duzuen arrazoirik. Igarotako denborak, bistan denez, eraginkortasun politikorik gabe utzi du gure zuzenketa, sei hilabete eskatzen baikenituen gure osoko zuzenketa onartzetik, eta, hortaz, oso urrun eramango gintuzke. Hemendik beste sei hilabeteraino eramango gintuzke, eta, kontuan izanik jada lau igaro direla, nahiko atzerapen nabarmena izango litzateke. Nuestro objetivo era claro: que el Tribunal Vasco de Cuentas tuviera tiempo para presentar sus investigaciones, y así trabajar sobre dichos informes oficiales y escuchar la comparecencia oportuna. Geneukan helburua argia zen: Kontuen Euskal Epaitegiari denbora ematea bere azterketak aurkezteko eta horrela txosten ofizial horien gainean lan egiteko eta egoki deritzogun agerraldia entzuteko. Hori da zuen arrazoia? Volviendo al tema, no se trata de aclarar solo si en estos casos las cosas se hicieron bien o mal; se trata de abrir un debate sobre el modelo de concesión de subvenciones por parte de las instituciones públicas. Gaira berriro ere etorriz, kontua ez da argitzea kasu hauetan gauzak ondo edo txarto egin ziren soilik. Kontua da eztabaida irekitzea erakunde publikoetatik diru-laguntzak emateko dugun ereduaren inguruan. Zilegi da teknologia alorrean laguntzak ematea eta horrek maila sozialean inongo onurarik ez ekartzea? Edo hobe da azterketa sakon bat egitea eta dirulaguntza horiek emateko irizpideak jartzea? Eta, kasu horretan, jakin beharko da zer erantzukizun politiko duten erabakiak hartu dituztenek, irudituko bailuke kasu askotan diru publikoa errazegi ateratzen dela Administrazio publikoaren ate eta leihoetatik, batez ere laguntza edo finantzatu beharreko proiektua nork eskatzen duen gorabehera. Horiek dira gure kezkak, eta arrazoi horiengatik ireki nahi dugu ez bakarrik ikerketa-batzordea, baita, haren barruan, arestian aipatu dizkizuedan arrazoiak ere. Izan ere, onartezina da proiektu horiei milioiak eta milioiak eman izana laguntzetan kontrolik gabe; onartezina da Jaurlaritzako edo zegokion saileko inork segimendurik egin ez izana; onartezina da Madrila joan izana proiektu horientzat finantzaketa handiagoa negoziatzera, ez ordea ekonomikoki bideragarriak diren proiektuentzat. Horretaz ari gara hitz egiten hain justu, eta, behin tribuna honetan esan nuenez, oso adi egongo gara inork ez ditzan bere poltsikoak diru publikoz bete, eta arretaz jarraituko diegu proiektu horiek saltzeko ematen ari diren pauso guztiei. Eta ohartarazten dizuegu: Euskal Herria Bilduk oso gertutik jarraituko die bi proiektuen atzean daudenei eta diru publiko hori beren poltsikoak aberasteko erabili dutenei. Izan ere, azken finean, tribuna honetan gardentasuna aipatzen denean koherente izan behar da, eta ezein taldek ez luke behintzat ekimen hau geldiarazi behar. Nada más. Muchas gracias. Besterik ez, eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3738 |
10 | 68 | 27.02.2014 | REYES MARTÍN | SV-ES | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Buenas tardes a todos. Nik ez ditut gogoraraziko gai honen nondik norakoak, nire aurretik hitz egin dutenek jada kontatu baitituzte gertaera batzuk. Beraz, gaiaren egoerari helduko diot; izan ere, azken hiru urteetan Legebiltzar honetan hainbat agerraldi egin ondoren, uste dut gauza batzuk argi geratzen hasiak direla. Gure ustez, Epsilon eta Hiriko kasuetan, funtsean, enpresaburu pribatuek gaizki kudeatu dute diru publikoa, eta hori argi geratu da agerraldietan. Ikusi da, halaber, oparoaldi ekonomikoan laguntzak eta diru-laguntzak eman zitzaizkiela bi proiektu horiei, gehiago automobil-proiektu bat eraikitzeko asmoz arrisku-azterketa zorrotz batean oinarrituta baino, eta hori, zalantzarik gabe, funts publikoak gaizki kudeatzea izan zen. Dena dela, enpresa-proiektu batek izan behar ez duenaren adibidea da Hiriko. Ideia kitzikagarri batetik abiatuta, automobilgintzaren sektorean babesik ez zuen proiektu bat abiarazi zen, sektore hura garatzeko eta aurrera egiteko asmoz; gainera, ez ziren behar bezala balioetsi garapen teknologikoaren arazoak, hala nola produktuaren homologazioak, eta, batez ere, finantzaketa publikoarekin bakarrik eutsi zitzaion, eta hori onartezina da proiektu pribatu batean. Epsiloni dagokionez, porrot industrial bat izan da, oso gaizki kudeatua, eta haren administratzaile bakarra, Villadelprat jauna, erruduntzat jo duen lehiaketa-epai judizial batean bukatu duena. Hori ere diru publikoa gaizki kudeatzearen adibide bat izan da, joan den hileko agerraldietan ikusi denez; gai hau aurreko hitzaldietan atera da –horregatik ez naiz geldituko–, hots, hipoteka-maila eman zaiola Arabako Parke Teknologikoari Epsilon kokatuko zuen orubea eta eraikina erosteko. Baina, nolanahi ere, ez dago zalantzarik funts publikoak alferrik galdu direla Hirikoren eta Epsilonen jabeek gaizki erabili zituztelako. Hori dela eta, aurreko legealdian Jaurlaritza sozialistak epaitegietara eraman zuen Epsilon auzia, han bideratzen baitira modu frogagarrian gai hauek. Gasteizko Merkataritza Arloko 1. Zenbakiko Epaitegiaren epaiak erruduntzat jo zuen enpresaren lehiaketa, eta haren arduradunari, Villadelprat jaunari, 900.000 euroko isuna eta ondasunak administratzeko hiru urteko gaitasungabetze-zigorra ezarri zizkion. Epailearen ustez, Villadelprat jauna –eta hitzez hitz irakurriko dut– "kaudimen-gabezia larritzearen erruduna da, gehiago zorpetu baitzen zor horiei aurre egiteko itxaropenik gabe", eta, gainera, iruditzen zaio gizon horrek –berriro irakurriko dut– "merkataritzasozietateko aktiboak iruzur bidez ateratzea eragin zuela, automobil-lehiaketaz arduratzen den adarra Epic Racing-i saldu baitzion 200.000 euroren truke". Horrexegatik dago irekita beste ikerketa penal bat, non Arabako Fiskaltzak Villadelprat jauna eta Epsiloneko beste arduradun ohi bat, Mark Payne britainiarra, salatu baititu ondasunak ostentzeagatik. Hirikoren kasuan ere oso deigarria da nola erabili diren funtsak, soldata batzuk oso handiak baitira, edo alokairu baten prezioa neurriz kanpokoa izan baita, arestian aipatu denez. Horregatik guztiagatik, fiskaltzak ikerketa bat ireki du, informaziozkoa oraingoz, susmoak baitaude jabeek ez ote duten jasotako funtsen zati bat gaizki erabili. Beraz, epaitegietan ari da ebazten funts publiko horiek gaizki erabiltzearen erantzukizuna. Bi enpresa horiei Legebiltzarrean eman zaien tratamenduari dagokionez, aurreko legealdian, gure taldeak, Talde Sozialistak, Alderdi Popularrarekin, UPyDrekin, Ezker Batuarekin, Aralarrekin eta Eusko Alkartasunarekin batera, bederatzi agerraldi eskatu zituen, bederatzi, 2011ko apirilaren 5ean. Eta legealdi hartan bertan, Talde Sozialistak Industriako sailburuaren, garai hartan sailean gobernatzen zuen zuzendariaren eta egungo Ekonomia Garapeneko sailburuaren agerraldiak eskatu zituen, beren ekintzak erabaki zituzten egoerak, arrazoiak eta baldintzak azaldu zitzaten. Horretarako, urtarrila baliotzea ere eskatu zuen Talde Sozialistak, eta horrela egin zen. Uste dugu prozedura horrek argitu egiten dituela gauza hauek. Bestalde, Herri Kontuen Euskal Epaitegiak egiteke du oraindik Eusko Legebiltzarrak gai honen inguruan eskatu dion txostena. Ekintza judizialak amaitzen direnean, eta Herri Kontuen Euskal Epaitegiaren txostena prest dagoenean, erantzukizunak –ez bakarrik penalak– modu osoagoan eta frogagarriagoan mugatuta izango ditugu. Hori dela eta, uste dugu ikerketabatzordeak nekez argitu ahal izango dituela gehiago gauzak, behintzat justizia-epaitegiek eta Kontuen Epaitegiak beren lanak bukatu artean, batez ere kontuan izanik gai hauei buruz berriro agerraldia egingo dutela jada agerraldia egin duten gehienek –batzuek behin baino gehiagotan egin dute–. Dena den, espero dugu gobernuek aurrerantzean laguntzak emango dituztela diru publikoa inbertitzean betiere zuhurtasun- eta zorroztasun-printzipioak aplikatzea irizpidetzat hartuta, bai funts ugari daudenean, bai gutxi daudenean. Oparoaldiak ezin dira erabili funts publikoen zertarakoaren gaineko arreta lasaitzeko. Eta, azkenik, bada Talde Sozialistari aintzat hartzea oso garrantzitsua iruditzen zaion elementu bat, eta ez du zerikusirik ikerketa-batzorde batekin: dirulaguntza publikoak emateko eta haien erabilera pribatuari segimendua egiteko prozedura berrikustea. Legebiltzar honetako saio batzuetan, zuzenean eskatu diot Ekonomia Garapeneko sailburuari, uste osoa baitut ezen, ikusitakoa ikusirik, prozedura hori berrikusiz gero saihestu egin ahal izango litzatekeela funts horiek gaizki erabiltzea, eta, gainera, eraginkortasun handiagoa lortuko litzatekeela emaitzetan. Gaur egun, urritasun-garai honetan, funts gutxi bideratzen dira euskal industriarentzat funtsezkoa den I+G+Baren sistemara, eta sistema hori berritu egin behar dugu laguntzak ematean gehiago asmatzeko, eta, batez ere, funtsak behar bezala kontrolatzeko. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3739 |
10 | 68 | 27.02.2014 | TELLERÍA ORRIOLS | EA-NV | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Buenas tardes, señora presidenta, señor lehendakari, señores consejeros, señorías. Maneiro jauna, eskerrak emango dizkiozu Bilduri emango dizun botoagatik, edo Rosa Díez andreak bezala egingo duzu, leporatu Nafarroako PSNk Bilduren beharra duela ikerketa bat eta zentsura-mozio bat irekitzeko? Baduzu dagoeneko erantzuna. Har dezagun 2004., 2005., 2006., 2007. eta 2008. urteetako –Lehman Brothers gainbehera etorri arte, gutxi gorabehera– inbertsio publikoko edozein proiektu –orduan erori zen bikaintasuna eta ongizate publikoa bilatzeko denon artean eraiki genuen oparotasunaren, aberastearen eta gastu publikoen mundua–. Balizko ongizate hartan parte hartu ala ez, gizarteak bide hartan egiten zuen aurrea blokean. Han geunden denok. Esaten ari ginenez, har dezagun haietako edozein proiektu, eta ekar dezagun gaur egunera, eta sekulako burugabekeriak irudituko litzaizkiguke haien tamaina eta diru-baldintzak. Sin ir más lejos, estos días está apareciendo en los medios de comunicación un asunto relativo al Ayuntamiento de Vitoria. Tras una sentencia, el coste de un parque botánico ha sido de 15 millones de euros, y eso solo corresponde al terreno, es decir, sin contar muchos otros gastos: infraestructuras, arbustos y gastos de mantenimiento. 15 millones de euros pagados con dinero público, ¡nada menos! ¿Para qué? Para que algunos vitorianos al pasear por Olarizu disfruten de varias especies de árboles. En aquella época, hace diez años, parecía algo normal, pero dicho coste hoy en día nos parece un disparate. Adibide bat besterik ez zen. Aipatu ditudan gastuak duela hamar urtekoak edo gutxiagokoak dira, eta guk guztiok bultzatu genuen, gehiago edo gutxiago lagunduz, edo gehiago edo gutxiago kritikatuz, horiek egitea. Han geunden. Galdera da zergatik galdu den memoria hain azkar eta hain sakon oraintsuko gertaeren aurrean –horiek adinarekin edo neuronapatologiekin bakarrik ahazten dira, eta agian batzuek, ziurrenik ni tartean, izango ditugu, baina arraroa dirudi nire aurretik hitz egin duten guztiek izatea–. Emango dizuet memoria hainbeste galtzearen arrazoia: meteorologiaren bat-bateko aldaketa sustatzea. Ez klima-aldaketa, ez, baizik eta interes politiko bat, eta lehorra zegoen tokian euria eginaraztea eta lokatza sorraraztea, zelaia lokaztea, dena (ekintzak eta egileak) nahasi dadin, eta ikusleak, herritarrak, hautesleak ez ditzan bereizi egitateak, erabakiak eta haiek hartu diren testuingurua. Hoy hablamos de innovación, de proyectos de innovación. Algunos llevan mucho tiempo en ello, pero, mientras tanto, algunos no han hecho nada nuevo, por ejemplo, para controlar la agenda política. De hecho, utilizan tácticas antiguas para perpetuar un tema en la agenda del Parlamento. Cuando ustedes atrapan un tema, no lo sueltan. Renuévense un poco; no sean carcas. Datuak jaso dituzue, interpelatu egin duzue, nahi izan duzuen jende guztia deitu duzue batzordera, galdetu egin duzue, eta erantzun egin zaizue. Baina, ez; ez baduzue ikerketa-batzorde bat eskatzen, badirudi ezer gutxi lortu dugula. Begira, Epsilon proiektuak lehia-laguntzak bakarrik jaso zituen Eusko Jaurlaritzarengandik eta Gobernu zentralarengandik. Horrekin esan nahi dut ebaluazio tekniko sakonak egin ondoren eta beste eskaera batzuekin alderatu ondoren eman zirela. Bat-batean, Gobernu zentralak bigarren urtean ez zuen bete parketazoaren proiektuarekiko hartutako konpromisoa –ez dezagun ahaztu: % 85eko laguntza zen–. Eta batzordean esandakoa gogoraraziko dizut: Espainiako parke teknologikoen presidenteak berak –ez Euskadikoenak, ez; Espainiakoenak– protesta egin zion idatziz ministroari. Krisia bat-batean etorri zitzaigun gainera, eta proiektu honek, beste askok bezala, estualdi handiak pasatu zituen, eta proiektu honek, beste askok bezala, ez zuen fruiturik eman. El proyecto Epsilon solicitó un crédito bancario, para que, a la luz de la falta de seriedad del ministerio, el proyecto no se suspendiera. Ustedes hacen referencia una y otra vez a dicha operación. Ya han leído y oído lo que ha dicho el Tribunal Vasco de Cuentas, que la operación fue totalmente legal. Se lo vuelvo a repetir: totalmente legal. Atera ahal izango dituzue parke teknologikoaren aholku-kabinetearen mezu elektronikoen zatiak, ekarri ahal izango duzue Kontrol Ekonomikorako Bulegoko zuzendariaren txostena, baina auzi honetan Kontuen Euskal Epaitegiak du azken hitza, eta Legebiltzar honetan egindako batzorde-bileran baieztatu zuen legezkoa eta araudiaren araberakoa izan zela. Baina harritzekoa da ikerketa bat eskatzea Kontuen Euskal Epaitegia Epsiloni buruzko fiskalizazio bat egiteko dagoenean, Ganbera honek berak eskatuta. Orobat, harrigarria litzateke, oso harrigarria izan ere, 2009ko urtarrileko eragiketa famatu hartan behintzat (hipotekena), zeina Kontuen Euskal Epaitegiak ontzat eman baitzuen, iritzia aldatzea. Izan ere, epaitegiak sozietate publikoei buruz 2009an egin zuen txostenean –Ganbera honetan idatzi eta eman zen–, ontzat eta legezkotzat ematen da eragiketa famatu hura. Harrigarria ez da txostenari itxaron ere ez egitea bakarrik; harrigarria da, berebat, organismo fiskalizatzaileari eskatzen bazaio berea egin dezala, hori egiten duenean, zer ikertu behar dugu? Ea Euskal Epaitegiak ondo fiskalizatu duen? Hala balegokio, dagozkion erantzukizunak argitzea geratuko litzateke, edo fiskalarengana joatea, eta horretarako ez da batzorderik behar. Fiskalizazioak ez du axola. Kontua da ikertzea gauzak nahasteko, nahas-mahas batean enpresakudeaketak eta diru publikoa ematearen kudeaketak nahasteko. Gainerakoak berdin dio. Solicitan que también se investigue a Hiriko. Eso sucedió un poco más tarde, pero tiene una base similar: el cambio de ciclo económico. En este caso, no recibió ni una sola ayuda por parte de ningún gobierno del PNV, y menos aún por parte de un gobierno español nacionalista. Repito, ni una sola ayuda. Alguien puede decir que el PNV negoció con el PSOE para la concesión del presupuesto. Sí, igual que negoció otros 46 millones de euros para la fuente de espalación, 6 millones de euros para la UPV, etc. Después de la negociación del presupuesto, ¿quién es el responsable de su buena gestión? ¿El PNV? PSE da Eusko Jaurlaritzak Eibarko Ospitaleko milioiekin egiten duen kudeaketaren erantzule? PP da Bihotz Bizik haren diru-laguntzarekin egiten duen kudeaketaren erantzule? Ez, ezta? Bada, EAJ ere ez da Hirikoren kudeaketaren erantzule. Iruzurra eta xahupena ikusten ari zarete arriskua zegoen tokian, I+Gak berezkoa duen arriskua zegoen tokian. I+Ga finantzatzea arriskua finantzatzea da, porrot egiteko aukerak finantzatzea. Horregatik finantzatzen du Administrazioak I+Ga beste edozein jarduera baino gehiago. I+Ga da EBk baimentzen duen enpresentzako zuzeneko finantzaketa bakarra, eta ehuneko ehuneraino irits daiteke. Eta, bide batez esanda, hori ez da batere arraroa, eta zuen Jaurlaritza sozialistak ere egin du, eta zuek ere bai Espainiako Gobernuan. A veces se alcanzan los objetivos planteados; otras veces se alcanzan objetivos parciales. Los resultados que se obtienen en otras ocasiones no son los que se esperaban al principio, pero, al fin y al cabo, son objetivos, o puede ocurrir que no se cumpla ni un solo objetivo. Ez da ezkortasuna; errealismoa baizik. Berrikuntzak eta ikerketak ezagutzen ez den horri egin behar diote aurre. Bestela, ez litzateke ikerketa izango, besterik gabe. Von Braun-ek esana da: "Ikertu egiten dut zer egiten ari naizen ez dakidanean". Edo Einsteinek berak esana: "Jakingo banu zer ari naizen egiten, ez nioke ikerketa deituko". Gaur jorratutako bi kasuetan, emaitza ez da ezereza izan: Epsilonen instalazioak daude, makineria, haize-tunel bat; Hirikon lau patente baliotsu daude, benetako balioa dutenak; enpresa batzuk haiek erosteko interesa dute, eta badago aukera egindako lanak bere fruituak emateko. Eman dezagun denbora; itxaron dezagun. Bi proiektuetako edozeinek erabateko arrakasta izan balu –hori gertatzeko edo ez gertatzeko aukera bera zegoen–, gaur Legebiltzar honetan eztabaidatzen arituko ginen ea nor jartzen den argazkiaren aurrealdean. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3740 |
10 | 68 | 27.02.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko. Bozeramaile batzuek planteatu dituzten gauza batzuk. Barrio jaunak esan du ezen, kasu honetan, ikerketa-batzorde bat martxan jarri den beste kasu batzuetan bezala, garrantzitsuena gomendioak direla. Tira, kasu zehatz honetan, nik zalantzak ditut garrantzitsuena gomendioak izango ote diren. Uste dut denok dakigula zein diren gomendioak: diru publikoa ondo kudeatzea, eta, diru publikoa gaizki kudeatzen duenak herritarrei kontuak ematea. Hori da azken gomendioa. Uste dut kasu zehatz honetan garrantzitsua dela jakitea zer erabaki hartu ziren eta zergatik, nor zegoen atzean, eta noren mesederako. Uste dut hori dela batzorde honen funtsezko helburua. Atzerapena ekimena aurkeztean, López de Munain jauna. Ez dago ezer atzean, lana pilatu egin dela eta gaia gai-zerrendetan sartzea ezinezkoa izan dela besterik. Kasuren batean, mozioak edo legez besteko proposamenak pilatzen zaizkigu. Gainera, urtarrila baliogabea izan zen, eta, nik gogoratzen dudala, abenduan erabaki zen, hain justu, itxarotea sailburuak eta beste pertsona batzuk urtarrilean agerraldia egin ahal izan arte, informazio gehiago edukitzeko, eta ezein taldek ez zezan aitzakiarik izan ekimen honen alde ez bozkatzeko. Vicente Reyes jaunak esan du gauza batzuk oso argi daudela. Ados nago horrekin. Eta esan du, halaber, argi dagoela funts publikoak alferrik galdu direla, funts publiko batzuk alferrik galdu direla. Horrekin ere ados nago. Baina ez nago ados epaitegietan ari dela ebazten diru publikoaren erabilera okerra. Nik ezetz uste dut. Nik uste dut egindako legez kanpoko ekintzak ebatziko direla epaitegietan, erantzukizun penalak. Hemen erantzukizun politikoez ari gara. Jende, erakunde eta gobernu batzuk barruraino sartu dute hanka denbora luzez, eta horrek epaiketa politiko bat merezi du, eta horretaz aparte, jakina, hauteskundeak iristen direnean herritarrek erabakiko dute. Hori beste epaiketa politiko bat da. Baina, epaiketa horretaz gain, beste epaiketa politiko bat egin behar dugu, denok ikerketa-batzorde batean eseriz egia jakiteko. Beraz, erantzukizun politikoak argitu behar dira, zeren enpresa-proiektu batzuek porrot egin dute, eta, horrenbestez, porrot egiten badute, arduradun batzuk daude. Tellería jaunak esan du arrakasta izan bazuten ez ginatekeela honetaz hitz egiten ariko. Jakina! Zuek edo beste batzuk zuen buruari dominak jartzen ariko zineten. Baina ez dira arrakasta izan, porrota baizik, eta, hortaz, aztertu egin behar da zer gertatu den. Hau ez da zentsura-mozio bat, Tellería jauna. Hau legez besteko proposamen bat da, UPyDren beste bat, azken bost urteetan dozenaka aurkeztu baititu Legebiltzar honetan, eta talde politiko bakoitza libre da hura aldezteko edo ez aldezteko. Tira, bildutako datuak ditugu, baita enpresen eta arduradun politikoen izenak ere. Eman ditut batzuk. Askoz gehiago ditugu. Informazio-mordoa dugu, eta zuek ere baduzue. Ez dut berriz horrekin hasi nahi. Baina hainbeste zalantza daude gai honen inguruan, hainbeste gauza daude argitzeko, non, Barrio jaunak esan duenez, ikerketa-batzordea egitea bista-bistakoa baita. Hainbeste diru publiko bota da zaborretara, edo hainbeste diru publiko dago batzuen poltsikoetan, non ikerketa-batzordea egitea bista-bistakoa baita. Proiektu utopikoak dira, airean egindako gazteluak, porrot egin duten proiektuak, alferrik galdu diren milioika euro publiko. Eta, horrenbestez, legez kanpoko ezer egin den edo ez alde batera utzita, gure iritziz, honek azterketa politiko bat merezi du, erantzukizun politikoak zehazteko. Guk argi eta garbi dugu. Euzko Alderdi Jeltzaleko jaun-andreok, zuek oztopoak oztopoen gainetik jartzen dituzue egia jakin ez dadin, edo, hobeto esanda, herritarrek egia jakin ez dezaten, zuek ez ditzazuen zuen gain hartu zuen erantzukizunak, eta zuen azpijokoak ezkutatu ditzazuen. Hori da zuen helburu nagusia: zuen azpijokoak ezkutatzea. Erantzun ezazue hemen gertatu denagatik. Erantzun ezazue hemen gertatu denagatik. Esan bezala, beraz, epaiketa politiko bat da, eta erantzukizun politikoak zehaztu behar dira. Gure iritziz, ez da nahikoa egin diren agerraldiekin; ez da nahikoa Legebiltzarrean egin diren ekimenekin; ez da nahikoa guk guztiok aurrean dugun informazio horrekin guztiarekin, gutako bakoitzak dakigunarekin. Gure ustez, ikerketa-batzorde bat behar da hau guztia bere lekuan jartzeko, eta gai izan behar dugu herritarrei gertatutakoaren egia jakinarazteko. Gauzak gogora ekarri behar dira, Tellería jauna. Kontua ez da lokaztea, baizik eta argitzea, garbitzea. Ez da ezertxo ere nahasi behar. Tira, egia jakin nahi duzue? Ala ezkutatu egin nahi duzue? Egia jakin nahi baduzue, edo, hobeto esanda, herritarrek egia jakin dezaten nahi baduzue, aldeztu ezazue ikerketabatzorde hau. Euzko Alderdi Jeltzaleko jaun-andreok, zeri diozue beldur? La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3741 |
10 | 68 | 27.02.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Brevemente. López de Munain jauna, jada esan dizu Maneiro jaunak zergatik hain berandu: inertziagatik, Legebiltzarreko jardueragatik, besterik ez. Aurkeztu ondoren, abenduan ezin izan zen izapidetu bilkuran agerraldien zain geundelako, eta orain otsailean gaude, eta izapidetu egin da. Hala ere, ez zait iruditzen hainbeste atzeratu denik ekimen honen izapidetzea. Garrantzitsuena da izapidetu egin dela, eta, gure ikuspegitik, horretarako oinarriak daudela. Baina, dena den, ez da gauza arrarorik egon zuk susmoak edukitzeko, eta are gutxiago sartu gara Kontuen Euskal Epaitegiaren lanetan, zuk iradoki duzunez. Hori ez da gure estiloa, López de Munain jauna. Reyes jaunak izan duen jarrera ez dator bat batzordean izan duen legebiltzar-eskakizunaren jarrerarekin, ezta aurreko legealdian izandako Legebiltzarreko eskakizun-jarreraren batekin ere. Orain, badirudi eragozpen gehiago daudela, edo erreparo gehiago, edo… Ez dakit zergatik izango den, baina, tira, nolanahi ere, zuen erantzukizuna da, eta guk uste osoa dugu ekimen honekin asmatu egin dugula. Tellería jauna, ulertzen dut une jakin batean hartu ziren erabakien lehenengo argudio hori; baliteke erabaki batzuk zertxobait kontrolgabeak izana denboran, baina hau, Tellería jauna, gaizkiegi atera da. Epsilonek eta Hirikok diru publikoa jaso dute porrot egin duten enpresa-proiektuetarako, eta hortxe dago. Eta baliteke beste adibide batzuk egotea, zuk aipatu duzunez, baina honek alderdi instituzional gehiegi izan ditu, erabaki asko gaizki hartu dira, eta horrek kalte egin dio gizarteari. Nik ulertzen dut zuri batzorde hau ez gustatzea, eta haren kontrako jarrera justifikatu behar izatea, baina uste dut herritarrek badakitela diru publikoa aplikatzeari buruz hartzen diren erabakiak kontrolatzeko gaudela hemen. Baliteke zuek noizbait dramatizatzea eta tragedia bihurtzea legebiltzar baten zeregin normala den gauza bat, partikularrei ematen zaien diruarekin, justifikatzen diren erabakiekin eta gero porrot egiten duten proiektu bihurtzen diren diru horiekin gertatzen denari dagokionez. Tellería jauna, Epsiloni eta Hirikori buruzko gai hauei hedabideetan jarraitu dieten herritarrek aldeztu egiten dute ikerketa-batzordea. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3742 |
10 | 68 | 27.02.2014 | LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA | EH Bildu | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Tellería jauna, ez zaitez kezkatu, Nafarroan Euskal Herria Bilduk ekarriko baitu eta izango baita, zalantzarik gabe, aldaketa politikoaren aitzindari, eta, gaur ere, Euskal Herria Bilduk ahalbidetuko du ikerketa-batzordea eratzea, eta haren alde bozkatuko duten hogeita bat legebiltzarkideek. Krisiak ez du denerako balio, krisiak ezin du edozertarako aitzakia izan, ezin du den-dena justifikatu, eta ezin du justifikatu, batez ere, utziak izatea diru publikoa kontrolatzean, edo diru publikoa inbertitzea bistako arrazoirik gabe; izan ere, iraganean atzera begiratzen badugu, badirudi inbertsio horiek oso ekarpen txikia egin diotela gizarteari. Edo, zuzenean, eman diren datuak: sortutako soldata bakoitza 900.000 euro inguru kostatu bada, oso garesti atera da lanpostu horiek sortzea; denbora horretan mantendu zitezkeen beste lanpostu batzuentzat, ordea, saiakerarik ere ez da egin. Beraz, dena ez da bat-batean gertatu. Krisiak ez du dena justifikatzen, eta ez du justifikatzen, batez ere, nolatan eman dakizkiekeen hainbesteko diru-laguntza publikoak gerora arlo komertzialean bideragarritasunik ez duten proiektu jakin batzuei, eta nolatan desagertu den gero diru publiko horren gaineko kontrola. Euskal Herria Bilduk jada argi utzi du gai honi buruz egin ditugun hitzaldi guztietan: Kontuen Euskal Epaitegiaren txostenaren zain jarraitzen dugu. Txosten horren zain jarraitzen dugu, eta Epsiloni buruz egin behar duenaren zain ez ezik, Hirikori buruz egin behar duenaren zain ere jarraitzen dugu. Eta benetan sinesten dugu ona litzatekeela txosten hori prest egotea ikerketa-batzorde hori hasiko den une berean, batez ere gauza jakin batez hitz egin ahal izateko. Izan ere, bestela, behin eta berriz errepikatuko ditugu, mantra bat izango balira bezala, orain arte izan ditugun batzorde guztiak, eta ez dugu irtenbiderik bilatuko, edo ez dio ekarpen berririk egingo jada esandakoari. Txosten horiek, ordea, arduradunak seinalatzen hasiko dira, eta, batez ere, alderdi politikook egin behar dugun kontrol-lanari lagunduko diote. Azken finean, esaten ari gara –eta uste dut hau dela garrantzitsuena– batzorde horrek txosten propio bat landu behar duela, eta bi proiektu horietan gertatu denaren balorazio politikoak egin behar dituela. Baina gogoeta bat ere egin behar dugu –eta agian hau da garrantzitsuena–, hots, zeri ari garen diru-laguntzak ematen eta nola ematen ditugun diru-laguntza horiek, eta zer kontrol politiko eta publiko egiten den eman den diruaren gainean. Gogoeta horrek atera behar luke sakonetik; Euskal Herria Bilduk uste du gogoeta hori dela garrantzitsua, eta gainerako taldeek bat etorri behar lukete gogoeta horrekin. Laburbilduz, ikerketa-batzorde horretan egindako txosten bat bozkatu nahi dugu, non argi eta garbi egiaztatzen diren dauden erantzukizun politikoak, guk uste baitugu, hain zuzen, egon, badaudela. Nada más. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3743 |
10 | 68 | 27.02.2014 | REYES MARTÍN | SV-ES | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Maneiro jauna, funts publikoak kontrolatzea: ezinbestekoa. Imprescindible. Beraz, erabat ados. Gertatzen dena da funts publikoen kontrola, ez bakarrik ikuspegi penaletik, baita administrazioen erantzukizun gisa ere, Herri Kontuen Euskal Epaitegiak zigortu egiten duela, eta sakonki aztertzen duela irizpide tekniko batean oinarrituta. Hau da, hiru urtez, agerraldiak egin dira bata bestearen atzetik, eta Jaurlaritza sozialistak, edo hark bultzatutako lanek, epaitegietara eraman dituzte kasu hauek, eta horren emaitza izan da funts horiekin gertatu denaren oso argazki argia eta osoa dugula gaur egun. Eta egia da, epaitegiek esan baitute, jaun-andre batzuek beren mesederako erabili dituztela funts horiek. Eta –López de Munain jaunarekin ados egoteaz gain, behin baino gehiagotan esan diot batzordean sailburuari berari– funts publikoak emateko, aztertzeko eta haien segimendua egiteko sistema berrikusi egin behar da, eta hori ondo dago. Baina, Barrio jauna, iritzi-aldaketa aipatu duzu. Ezin dezake iritzia aldatu gai honetan hiru urte daramatzan talde batek… Agian ez zaizu interesatuko entzutea, baina nik azaldu egingo dizut, erantzun egingo diot esan duzunari. Ez, errespetu-kontua da. Iritzia aldatzea zaila da agerraldiak etengabe eskatu direnean, gaiak epaitegietara eraman direnean, eta publikoki protesta egiten denean –betiere funts publikoak kontrolatzearen ikuspegitik–. Talde Popularrak ezin du gauza bera esan; izan ere, 2011ko apirilaren 5ean, Legebiltzarrean bederatzi agerraldi eskatu ziren gai honetarako, bederatzi; batzordeak hiru deitu zituen egun bakar batean, eta gainerako seiak egin gabe geratu ziren. Batzordeko presidentea Sémper jauna zen; hark deitu behar zituen, eta mesedez eskatu zitzaion deitu zitzala. Urtebete osoa eman zuen deitu gabe, 2011tik 2012ra, jakinik asko interesatzen zela hori gertatzea, eskatu egin baitzen. Eta ez zen horrela izan. Ez dakit nork aldatu duen interesa, edo zergatik aldatu duen oraintxe bertan, batzordeak egin direnean, azalpenak eman direnean, eta epaitegiek beren epaia eman dutenean; ez dakit zergatik egin behar diozun orain eraso, hain justu, ustel atera diren bi enpresek bidegabe erabilitako funts publiko horiek kontrolatzea, aztertzea eta haiei segimendua egitea bultzatu zuen taldeari. Oso ongi. Beraz, nire ustez, hiru urteko ibilbide honetan guztian, non azterketak egin baitira, Jaurlaritzako kideei interpelazioak egin baitzaizkie, Talde Sozialistak agerraldiak eskatu baititu, eta Jaurlaritza sozialistak ekintzak egin baititu ikerketa-batzorde horrekin, desberdintasun bakarra da… Esan bezala, funts publikoak kontrolatzeari dagokion guztia ondo dago, eta, hortaz, ez diogu aurka egingo, baina ezin diguzue eskatu ikerketa-batzordearekin pozarren bat egiteko, uste baitugu han sakonki aztertu dela gaia, aurrez aurre, Legebiltzar honetan egin daitekeenez, gobernuetako arduradunekin. Kito. Ya está. Baina, hala ere, funts publikoak aztertzeari aurka egingo diogula? Inola ere ez. Beraz, Talde Sozialista abstenitu egingo da. Hark eman dio bultzada; esan bezala, agerraldi ugari egin dira eta funts publikoak ikertu dira guk bultzatuta; eta, azken batean, uste dugu gauza guztietan une bat iristen dela, erakunde batzuek administrazio publikoen erantzukizunak ere aztertzea falta denean, une bat iristen dela… Tira, lasaitasun pixka bat. Baina ez diogu aurka egingo. Funts publikoak kontrolatzea? Jakina! Gu lehenak! | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3744 |
10 | 68 | 27.02.2014 | TELLERÍA ORRIOLS | EA-NV | Euskal Talde Popularra eta Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Epsilon eta Hiriko enpresek jasotako laguntza publikoei buruzko ikerketabatzorde bat eratzearen gainean. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Arratsalde on, berriro. Zeuk esan duzu, Maneiro jauna, eta ez da subkontzientea izan; kontzienteki esan duzu: epaiketa politikoa. Eta, gainera, epaiketa politikoa eta legezkotasuna kontrajarri egin dituzu. Ez duzu zalantzan jarri legez kanpoko ezer egin denik; kontrajarri egin duzu pixka bat. Legezkotasuna objektibotasuna da; epaiketa politikoa subjektibotasuna da. Eta ez digu beldurrik ematen, eta are gutxiago zuk. Zu 27ren aurka. Nola emango didazu beldurra! Epaiketa politikoak, gehiengoen eta gutxiengoen jokoak eta interesek desitxuratzen dute objektibotasuna, eta haiek bihurtzen dute subjektibotasun, interes. Horrek kezkatzen nau. No me da miedo, me preocupa. Izan ere, egia da –Barrio jaunak esan du–, albisteari egunkarietan jarraitu dioten guztiek batzordea nahi dute. Nik galdetuko nuke zenbat herritarrek jarraitu dioten egunkarietan, eta ea egunkarietan jarraitu diotenek egia nahi duten, ala egia bat. Izan ere, gaur goizean eztabaidatu dugunaren antzekoa da hau, gaurko ikuspegiarekin ari baikara epaitzen atzo gertatutakoa. Eta atzo eguzkitsu zegoen, eta gaur trumoitsu. Ez zen ohiz kanpokoa; asmo handiko proiektuak ziren, baina ez fantasiatsuak. Proiektu haiek eragin zezaketen automobilgintza garatzea –Euskadirentzat ezaguna da industria hori–, eta susta zezaketen ezagutzaren, I+Garen, garapena –eta horrek aurre-aurrean kokatuko gintuen–. Apustu estrategiko bat zegoen, egia. Zenbait esparrutan landuta, proiektu haiek mundu osoan garatzen ari den automobilgintza-sektorearen aurreaurrean kokatuko zituzten Araba eta Euskadi. Asmoa ez zen etxebizitzak egitea, ezta higiezinen burbuila garatzen laguntzea ere. Asmoa zen goi-teknologiaren eta goi-mailako I+Garen industria bultzatzea. Euskadin horretan pentsatzen ari ginen bitartean, Gaztela-Mantxan aireportu bat ari ziren egiten Ciudad Realen, edo hutsik jarraitzen duen aireportu bat ari ziren egiten Castellón. Tira, Forondakoa bezala, baina hori jada eztabaidatu dute gaur goizean. Guk I+Garen proiektuak aldezten genituen; aldiz, gure inguruan, adibidez, Gasteizen musikajauregi batek 154 milioiko kostua zuenean 2009an, eta Japoniako aditu batek, Toyota delako batek, egitura diseinatzeagatik eta polit entzuteagatik 944.000 euro kobratu behar zituenean, udalaren ildo politikoa aldatu egin zen, eta, gastatutakoaz gain, beste 2 milioi gastatu ziren kontratuak deuseztatzeagatik. Diru publikoa obra publikorik ez egiteko. Gipuzkoan errauskailua ez egitea 13.700.000 euro kostatu da. Diru publikoa obra publikorik ez egiteko. Hirikoren eta Epsilonen kasuan, diru publikoa gastatu da ikertzeko eta berritzeko, aurrera egiteko. Eta ez ezazue zalantzarik izan; zertxobait egin da aurrera. Badaude datuak eta emaitzak. Hau ez bada kasua ere, azken batean, I+Gaz ari baikara, Phillipsen printzipioa aplika liteke: esperimentu on batean hutsegite asko egiten dira, baina asko ikasten da. Hirikoren eta Epsilonen kasuan, ordaindu egin da egiteko arriskua hartzeagatik; aipatu ditudan beste kasuetan, gastatu egin da ez egiteko. Izan ere, gai hau prestatzean, eta dokumentazio osoari erreparatzean, Europako Batzordeko presidentea, lehendakaria, sailburuak eta legebiltzarkide sozialistak ikusi ditut Epsilon eta Hiriko proiektuak aldezten eta haiei diru-laguntzak ematen; Alderdi Popularreko ahaldun nagusiak, alkateak, legebiltzarkideak eta ministroak ikusi ditut Hiriko aldezten; eta denok behin eta berriz esaten duzue EAJri bakarrik interesatzen zitzaiola. Bada, hara, ikerketa-batzorde bat baino gehiago, hori ez baitzait interesatzen, gogoa dut kuxkuxean ibiltzeko batzorde bat egiteko. Kuxkuxean ibili, zergatik? Mundu guztiari interesatzen zitzaion, eta lokaztea EAJri bakarrik egokitzen zaio. Bukatzeko, gogoraraziko dizuet zer esan zuen Ganbera honetan, adibidez, Alderdi Sozialistako Unzalu jaunak ikerketa-batzorde bat eratzeko oraintsuko proposamen baten aurrean: "(Ezezko botoa emango dugu) … izan ere, ospea kentzea interesatzen zaizue; gai hau, ahal bada, legealdi osoan luzatzea interesatzen zaizue, Herrizaingo Sailaren (aurrekoa, Alderdi Sozialistarena) jardunari buruz susmoak hauspotzen jarraitu dezazuen". Kasu honetan, gauza bera da, baina aurrekoaren aurrekoarena, EAJrena. Edo Alderdi Popularreko Llanos andreak, zeinak irribarre egiten baitu –bazekien tokatuko zitzaiola–: "Zuk hemen esan duzun helburua gure ustez lortzen ez duen ekimen baten aurka bozkatuko dugu. Ez du hori lortzen. Epaiketa politiko bat egin nahi du, eta, hain justu, egia bilatzeko eta justizia egiteko ikerketabatzorde horrek, horretan lagundu ordez, oztopatu egingo zuen helburu hori; horregatik, zuk egin nahi duzun epaiketa politiko horren aurka bakarrik bozkatuko dugu". Eta nik nire taldekidea eta oso gizon argia den Iñigo Iturratek esandakoa hartuko dut gogoan: "… Legebiltzar-batzordearen jardunari kalte egingo liokete gehiengoen eta gutxiengoen jokoak, interes alderdikoiek eta talde politikoen aurreiritziek, eta hori ondo frogatuta geratu da Legebiltzar honetan duela ez asko"; "Kargudun publikoren bat, hala nola Ana Aguirre sailburu ohia, ikerketa-batzorde baten irizpenean agertzen da ikerketa osoan deklaratzera deitua izan gabe eta hilabete horietan ezein prozeduratan agertu gabe". Eskerrik asko. Arratsalde on. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/16f1c3d8-a460-4bb5-8be7-37d5ae857478 | parl_eu_3745 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko. Egun on guztioi. Aste honetan bertan, martxoaren 3an, gaur tratatuko dugun gai honekin lotura zuzena duten bi gertakizun egon dira. Bat, Gasteizen: 38 urte bete dira, besteak beste, lan hitzarmen duinak eskatzeagatik bost langile erail eta ehunka zauritu egon zirela; 38 urte pasa dira soldata igoera, jarduna gutxitzea eta aukeratutako ordezkariekin negoziatzea eskatzeagatik sarraski hura gertatu zenetik. Bestea, Bilbon, Global Forum Spain deiturikoa, troikako kideak bildu zituena. Gauza asko esan dira. Gauza asko esan daiteke. Baina nik gaurko gaiarekin zerikusia dutenak aipatu nahi ditut. Han botatako bi mezu, esanguratsuak izan direnak, hauek dira. Bat: Spain ondo doa –Euskal Herria, ez dakigu–, baina sakondu behar da abiatutako bidetik. Bigarren mezua: erreforma gehiago egitea beharrezkoa da, malgutasun gehiago behar da lan harremanetan. Gaur bertan agertzen da komunikabideetan Olli Rehn, azkenean Bilbora etorri ez zena, berriro ere mezu berdinetik sakontzen. Eskatzen du, berriro ere, soldaten jaitsiera… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3746 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Horretaz ari naiz. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3747 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Ikusiko duzu laster horretaz ari naizela. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3748 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Oraintxe. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3749 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Beno, bada, itxurakeria horretan parte hartu zenuten Jaurlaritzako kideek. Eta gaur Legebiltzarrean, lehen esan dudan bezala, aipatutakoarekin, orain arte aipatu dudanarekin lotura zuzena duen gai bat dugu eztabaidagai: aurreko erreformak, lan erreformak, zer ekarri du? Zer ekarri dute Guggenheimen elkartutakoek inposatutako austeritate neurriek? Guk argi dugu, eta ondorio batzuk aipatuko ditut: pobretzea, enpleguaren prekarizazioa, kaleratze errazak eta merkeagoak, emakumeen itzulera etxera, zaintza lanetara edo enplegu partzialetara, lan baldintzak okerragoak izatea, pobreen eta aberatsen arteko desberdintasuna areagotzea. Langabezi datuak ikustea besterik ez dago: Hego Euskal Herrian 229.118 langabetu. Gure Komunitatean, EAEn, 176.000, hilabete honetan aurrekoan baino 1.865 langabe gehiago. Eta, bestalde, urteotan negoziazio kolektiboaren esparruan oreka prekarioa izan bada, une honetan oreka guztiak apurtuta daude. Parte batek tresna guztiak ditu bere tesia inposatzeko, eta, ondorioz, desregulazioa eta ziurgabetasuna nagusi dira. Azken lan erreformak negoziazio kolektiboaren eskubidea erasotu, eta langileek egunetik egunera babes gutxiago daukate enplegua eta lan baldintza egokiak bermatzeko. Milaka langile ditugu lan hitzarmenik gabe, 350.000 langile baino gehiago dira, eta Madriletik ezarritako erreforma hitzez hitz eta batzuetan legeak esaten duena gaindituz ere inposatzen ari da gure herrian errealitate hori. Eta hori dena egiten da lehiakortasunaren izenean eta soldatak eta lan baldintzak kaskartzen jarraitzeko. Saiakera bat egon zen uztailaren 7a baino lehen lanbide arteko akordiora heltzeko sindikatu eta patronalaren artean, lehen saiakera bat. Urkullu lehendakaria ere tartean egon zen saiakera horretan. Confebaskek ezezkoa eman zion; azken batean, legeak ematen dio patronalari nahi duen ahalmen guztia nahi duena egiteko eta horregatik eman zion ezez- koa Confebaskek. Ez ziren izan sindikatuak, izan zen Confebask. Egoera honetan, Adegik, Gipuzkoako Patronalaren/Enpresarien Elkarteak, proposamen bat egiten du. Adegiren proposamena Christina Lagardek astelehenean Bilbon egindako proposamenen bide beretik doa. Lan-harremanen eredu berri baten proposamena egin du. Eta proposamenean, lan-harremanetako blokeoa gainditzeko hirugarren bide bat irekitzea aldezten du. Enpresetan pertsonekin zuzenean hitz egitea sustatzen duen hirugarren bide bat. Aurkezpenean, Arantza Tapia Ekonomiaren Garapeneko eta Lehiakortasuneko sailburua zegoen. Eta komunikabideetan azalduz joan den istorio luze bat hasi zen. Proposamenari erantzuten aurrenekoak sindikatuak izan ziren. Denak daude proposamenaren kontra. Laburbilduta, lan-eskubideen aurkako basakeriatzat jotzen dute proposamena, lan-harremanak indibidualizatu nahi dituelako lan-baldintzak azpitik inposatzeko. Ez da ideia berri bat, oso aspaldikoa da. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3750 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | … de otros territorios y de Confebask. Hemos visto cómo Cebek, la patronal vizcaína, se desmarcaba de la propuesta de Adegi, y su presidente decía, entre otras cosas, que la relación directa con los trabajadores y trabajadoras ha existido siempre y seguirá existiendo, pero las relaciones laborales no deben pivotar sobre ese modelo. Confebask ha avalado la vía de Adegi, y la entiende como una manera de superar el bloqueo de la negociación colectiva en Gipuzkoa, responsabilizando únicamente a la parte sindical de la situación que se está viviendo. Y es en este culebrón donde nos llaman en especial la atención las diferentes opiniones y valoraciones que se hacen desde los diferentes consejeros y consejeras del Gobierno Vasco. Lehen esan bezala, Arantza Tapia sailburua proposamena egin zen ekitaldian egon zen, eta bere presentziarekin –presentziarekin soilik– pentsatu daiteke babesa ematen ari zitzaiola proposamenari. Ez gara sartuko komunikabide batzuetan agertutakoa sailburuak esandakoaz zuzena zen edo ez, baina argi dagoena da desadostasuna eta posizio kritikoa ez zuela adierazi sailburuak; beraz, ulertu dezakegu begi onez ikusten duela proposamena. Bestalde, Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburu Juan Mari Aburtoren iritzia eta balorazio kritikoa izan da. Besteak beste, esan zuen ez zela bere eredua, eta gogoratu zuen sindikatu eta patronalak negoziazio kolektiboaren osagai naturalak direla. Eta, noski, sortutako nahaste-borrastearen aurrean Erkoreka jauna, Jaurlaritzako bozeramailea, atera zen eskenatokira, Jaurlaritzan ez dagoela inolako desadostasunik azaltzera. Eta, bide batez, Adegiri mezu bat bidaltzen dio, negoziazio kolektiboaren ereduan aldaketak egitekotan hiru lurraldeetan egin behar direla. Kulebroiarekin jarraituz, Adegi behin eta berriz azaltzen da esaten gaizki ulertu dela bere proposamena. Izena ere aldatzen dio, orain enpresa kultura berriaren gida deitzen dio bere proposamenari, baina hori bakarrik aldatzen du, izena, zeren eta izanari jarraitzen dio berdin-berdin heltzen. Baina jakin, badakigu benetako proposamena beste alde batetik doala; komunikazioan, gardentasunean eta parte-hartzearen inguruko kontzeptuetan mozorrotuta, langileen babes kolektiborako aukerak mugatu eta banan-banan negoziazioak eta akordioak bultzatu nahi dituzte. Kulebroia deitu diot, eta hori izango litzateke ez balitz larria egoera. Guk ere pentsatzen dugu lan harreman eredu berria behar dela, baina ez hemen proposatzen dena. Eta guzti honetaz eztabaidatzeko, bakoitzaren proposamenak azaltzeko da, besteak beste, eskatu genuena, Confebask eta Adegiren agerraldia. Uko egin diote. Ez dugu ulertzen, eta beraiei esan genien bezala, uko egin diote ez EH Bilduri, baizik eta Legebiltzar honi eta jendarteari. Jaurlaritzari ere agerraldi desberdinak eskatu genizkion. Gaur bat eman du. Testuinguru honetan eta agerraldi honetan galdetzen duguna da ekimenean zegoena: lan harremanetako eredu berri honen aurrean Jaurlaritzak duen iritzia –kasu honetan, Arantza Tapia sailburuak–. Eta egiten duen balorazioa azaltzea eskatzen diogu. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3751 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Zure interbentzioa, sailburu andrea, hasi duzu lan gatazkak aipatzen, deskripzio bat egiten, zein kopuru eman diren, nola, zer galdu den, zenbat egun galdu diren eta abar. Baina ahazten zaizu gauza garrantzitsu bat, eta da benetan errealitatean gaur egun zer gertatzen ari den, negoziazio kolektiboan oreka guztiz apurtuta dagoela, alde batek tresna guztiak bere alde dituela, ezin dela hitz egin bi aldeak egoera berdinean, baldintza berdinetan egongo balira bezala, horrek ez duelako zerikusirik, benetan, gaur egun dagoen errealitatearekin. Bai legerian, azken lan erreforman, komunikabideetan agertzen dena eta laster ere egiten ari den presioa dela medio epaileek ere gustukoak ez dituzten epaiak, ikusten ari gara zein trataera jasaten ari diren komunikabideen bitartez. Atzo bertan Cebekek adierazpenak egin zituen honen inguruan, sortzen ari den ziurgabetasun juridikoari buruz, eta hau ere errealitatearen zati inportante bat da, oreka galduta dagoela negoziazio kolektiboan. Eta maila horretan aipatu nahi ditut, iruditu zaidalako nahiko bitxia, atzo bertan Urkullu lehendakariak egindako adierazpen batzuk, zeren eta hor ere berriro ipintzen da –eta horrela jasota agertzen da; oker baldin banago, esango didazue– "Insta a las centrales sindicales al diálogo y a abandonar esquemas del pasado". ¡Insta a los sindicatos! ¿Quién le dio al lehendakari el portazo el 5 julio?, ¿los sindicatos, o la patronal? Y, a pesar de ello, seguimos poniendo la responsabilidad en manos de los sindicatos. Zuk gaur hemen hori nolabait bigundu duzu eta bi aldeei eskatu diezu ardura, baina berriro diot, bi aldeak ez daude baldintza berdinetan gaur egun, ez dute ardura bera eta ez dute legea maila berean bakoitzak bere alde. Eta hori, edozein azterketa eta proposamen egiterakoan Gobernu honi ezin zaio ahaztu. Eta badago beste zati bat: Adegik egiten du proposamen hau, azken batean, langileen antolakuntza eta indarra badagoelako eta aurre egiteko enpresario batzuek, patronalak, inposatu nahi duen ereduari, eta sortutako blokeo egoera honetatik ateratzen da Adegiren proposamena. Ez da proposamen bat, hausnarketa serio baten ondorioz hobetzeko enpresaren ez dakit zer, ez, da blokeo egoera honetatik irteteko modu bat, eta irteteko beraiek nahi duten bezala. Bertan, Adegiren proposamenean eta atzo bertan lehendakari jaunak ere aipatzen zuen…, orain beste hitz berri bat asmatu da maila honetan, aspaldikoa dena, baina hemen indarrean ipini dena azken egun hauetan komunikabideetan ere: flexioseguritatea. "Flexio", argi dugu zer den. Oso argi dago. Langileek oso argi dute zer den flexioa, baina seguritatea, hori da zalantzan dagoena gaur egun gure gizartean: seguritatea, egonkortasuna eta lan baldintza duinak izatea. Jendea ez da leloa eta Adegiren proposamenaren amua edo ideia ez du hain argi irentsi, ez? Eta nik uste dut hasiera batean ere, zuen artean kontraesanak ere sortu izan direla gai honen inguruan. Besteak beste, bakarrik momentu batean errepasatuko dut zein gauza edo zergatik, nondik joan garen jasotzen agertutakoa. Diario Vasco, 18 de enero: "Adegi defiende una tercera vía en las relaciones laborales para superar el bloqueo". 21 de enero, Deia: "Aburto se desmarca de la propuesta de Adegi de negociar directamente con los empleados". 25 de enero, El Correo: "Crece la polémica con el Gobierno por el modelo de relaciones laborales de Adegi". 29 de enero, Berria: "Bizkaiko patronalak ere uko egin dio Adegiren lan harremanen ereduari". 29 de enero, El Correo: "Cebek se desmarca del modelo de relaciones laborales de Adegi y Confebask la respalda". 1 de febrero, Deia: "Adegi se queda sola con su propuesta tras el desmarque de la patronal alavesa". 7 de febrero, El Correo: "Adegi desmiente con rotundidad que quiera relaciones laborales individuales". 7 de febrero, Berria: "Adegi kexu agertu da bere enpresa eredu berria gaizki ulertu delako". El Correo, viernes 7 de febrero: "Adegi insiste en que no persigue individualizar las relaciones laborales". Esan duzu Gobernua ez dela nor baloratzeko horrelako elkarte batek, kasu honetan Adegik, egindako proposamen bat. Nik uste dut baloratu izan duzuela eta baloratu modu desberdinetan, horregatik ez zen argi gelditzen zein zen posizioa. Gaur, agian, pixka bat gehiago argitu da zuen posizioa, zeren eta itxurakeria horien atzetik, eta hitz politen artean, azken batean, hemen defendatu duzuna da Adegi ere defendatzen ari dena, maila batean edo bestean. Zeren eta esaten denean komunikazioa, gardentasuna, parte hartzea, zertaz ari gara, hain zuzen? Enpresa guztiak bat-batean kooperatiba bihurtuko ditugu? Ez. Langileek erabakiko dute enpresetan zer egin behar den? Edo gardentasun horren izenean nahi dena da, berriro ere, berriro ere, banan-banakako lan harremanak ziurtatu eta lan harreman kolektiboa gutxitu eta nolabait okertu egoera? Guk esango genuke bigarren hipotesi horretan gaudela, zeren eta, azken batean, hitz horiek aipatzen dira, baina ez da aipatzen ea kontzeptu horien atzean lan baldintzak eta negoziazio kolektiboa benetan bermatzeko asmoa dagoen. Ez da aipatzen ere gaur egun lan erreformak –eta zuek esaten duzue lan erreformaren kontra zaudetela, baina gero praktikan lan erreforma defendatzen dutenen proposamenekin bat egiten duzue–…, ez da argi gelditzen benetan apustu garbia dagoen negoziazio kolektiboa bermatzeko. Zeren eta hori bermatzeko pauso bat izan daiteke lan erreforma bertan behera uztea. Zer egiten du Jaurlaritzak honen inguruan? Bada, adibide batzuk baditugu, adibidez, arlo publikoan. Arlo publikoan Jaurlaritzak negoziazio kolektiboaren aurrean dekretazoen bidez erantzuten du. Dekretazoak, negoziazioa sustatu beharrean. Lan erreformaren alde bortitzak aplikatzen ari diren enpresak ere lasai uzten ditu (Clínica Álava, anbulantziak…). Egin dezakegu beste zerrenda bat. Bakarrik presioa sumatzen denean, langileen eta sindikatuen presioa, orduan badago esku hartzea. Eta kasu batzuetan emaitza onekin, hori ere esan behar da. Hitz egin dezakegu garraioko zaindariei buruz, hitz egin dezakegu Lanbitelen inguruan, eta abar eta abar. Baina ikusten da, eta zuek ere erakusten duzue, nolabait, mobilizazioa, presioa eta aldarrikapena beharrezkoa dela, bai patronala mugitzeko, baina, baita ere, Jaurlaritza mugitzeko. Eta guk eskatzen duguna da lehenago mugitzea. Benetan bitartekoak ipintzea negoziazio kolektiboa sustatzeko, baina benetan sustatzeko, lan erreforma alde batera utziz. Zer egin? Guk lehen ere esan dugu badaudela etxetik hasi, dekretazoen bidea alde batera utzi, eta sustatu benetako negoziazio kolektiboa. Zeren eta, azken batean, egoera honek –berriro ere errepikatuko dut– eraman gaitu 1.865 langabe gehiago izatera azken hilabetean. Eta, gainera, langabezian daudenen artean % 48,1ek inolako saririk ez dute jasotzen. Hau da errealitatea, hau da, baita ere, negoziazio kolektibo eredu batek lan harreman eredu batean duen ondorioa, ondorio zuzena, eta horri aurre egiteko eskatzen diogu Jaurlaritzari. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3752 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on denoi. Sailburuok, lehendakari jauna. EH Bilduk Jaurlaritzaren agerraldia eskatzen zuen Eusko Jaurlaritzak berak azaldu zitzan bere jarrera eta egiten duen balorazioa Adegik egindako proposamenari buruz, hau da, duela aste batzuk planteatutako lan-harremanen eredu berriari buruz. Kontua da hasiera batean Tapia andreak ekimena babestu zuela eta Aburto jaunak egun batzuk geroago esan zuela "ez da nire eredua", baina, bestalde, adierazi zuen bat zetorrela Adegik proposamen horretan planteatutako filosofiarekin. Horregatik eskatu zen agerraldia. Agerraldi hau, agian, egokiagoa izango zen beste mota bateko legebiltzar-ekimen baterako, agian galdera baterako edo interpelazio baterako; baina, nolanahi ere, agerraldi-formatu horrekin iruditzen zaigu EH Bilduk, Jaurlaritzak proposamen horren inguruan zituen iritziak jakin nahi izateaz gain, gainerako alderdi politikoen iritziak ere jakin nahi dituela. Gure iritziz, Jaurlaritzari ere entzutea zen garrantzitsua, proposamen horren inguruan zer pentsatzen zuen jakiteko, eta uste dut Tapia andreak azaldu duela; hala ere, jakin badakigu ez dela Jaurlaritzaren proposamen bat, ez eta alderdi politiko baten proposamen bat ere, Adegik egindako proposamen bat baizik. Beraz, haren proposamena da. Eta badakigu zer proposamen egin den, eta zein diren proposamen horretan egindako planteamenduen gaineko gakoak: hausnarketa estrategikoa, garai-aldaketa, fokua enpresan izatea aldarrikatzea, parte-hartzea, hitzarmen kolektiboak eta akordioak lortzeko premia. Adegik aldezten duen lan-harremanen eredu berria da, zeina alderdien arteko konfiantzan oinarritua baitago eta enpresen barruan pertsonekin akordioak lortzeko beharrera zuzendua baitago enpresa horien lehiakortasuna hobetzeko, hori delako enpresaren edo enpresen obsesioetako bat, lehiakortasuna hobetzea. Adegik zioen eredu horretaranzko trantsizio ordenatua eta progresiboa izatea xede zuena ezinbesteko premia bihurtu dela, batik bat uztailaren 7aren ondoren sortu den agertoki berriaren ondorioz. Gipuzkoako patronaleko lehendakariak zioen garai-aldaketa baten aurrean gaudela, lan-harremanak eraldatzea eskatzen duen garai baten aurrean, gure enpresetako pertsonekin zuzenean hitz egiteko norabidean eta langileen legezko ordezkariekiko betebeharrak ahaztu gabe. Patronalaren esanean, lehen urratsak eman nahi ditu gida horrekin, hainbat gomendio praktiko jasotzen baititu. Eredu berriak enpresan zentratzen du lehiakortasuna hobetzea helburu harturik pertsonekin akordioak lortzeko premia. Hori izango litzateke lanharremanen iraultza gisako zerbait izan nahi duenaren ideia nagusia, Gipuzkoako zenbait enpresak ezarri dituzten esperientzia praktiko berritzaileetan oinarrituta dagoena. Esaten den bezala, eredu dinamikoa, irekia eta inklusiboa izango litzateke. Eredu horretan, honako hauek proposatzen ditu Adegik: enpresak gardenak izatea, enpresek informazioa ematea eta pertsonek enpresan parte hartzea erraztea, bai kudeaketan eta baita emaitzetan ere. Patronalak enpresei gomendatzen die ezagut ditzatela lan-legeriak eskura jartzen dizkien antolamendu-malgutasunerako legezko tresnak. Behin eta berriz esaten du lehiakortasuna hobetzeko produktibitatea areagotzea eta soldaten kostuei eustea edo aldakor bihurtzea komeni dela. Hots, esaten da soldatak urtero berrikusi behar direla, produktibitatearen eboluzioa aintzat harturik, eta pizgarriak barne hartzen dituzten ordainketa aldakorreko sistemak ezarri behar direla. Adierazten da soldata eta produktibitatea uztartzeak ez duela zertan ekarri soldatak jaistea eta lanaren kostua murriztea, produktibitatea handitzea denen onurarako delako. Negoziazio kolektiboari dagokionez, langileek lortutako eskubideak errespetatzea defendatzen du, baina gogorarazten du hitzarmen kolektibo batean jasotako baldintzak ez direla lortutako eskubideak. Halaber, enpresaren itunen historikoa, lan-kontratuak eta nominen soldata-egitura berrikustea aldezten du, enpresaren lehiakortasuna bermatuko duen erabaki koherentea eta zentzuzkoa hartzeko. Beraz, hori guztia eta gauza batzuk gehiago ere proposatzen dira eredu horretan. Hori da Adegik proposatzen duena. Kontua da kritika asko jaso dituela, bere garaian hala jaso zituela eta jasotzen jarraitzen duela sindikatu guztien aldetik, alderdi politiko gehienengandik eta, une batean, baita Aburto sailburuarengandik ere. Kritika horiek ikusirik, planteatutako proposamenari buruz hausnartzeko deia egin zion Aburtok Adegiri. Eta guk ere hausnartzeko deia egiten diogu Adegiri, bere proposamenak ez duelako lortu ia batere babesik. Guk argi daukagu enpresak, gutako edonor bezala, beren aldeko legeez baliatzen direla, eta baita guri bidegabeak iruditzen zaizkigun legeez ere. Gure iritziz, lege bidegabe horiek aldatzea da kontua. Urrunago joan gabe, azken lan-erreforma hori da aldatu beharko litzatekeen neurri bidegabe horietako bat. Hainbat aldiz definitu dugu, bai hemen eta bai Kongresuan, zer adjektibo merezi dituen Espainiako Gobernuaren lan-erreforma horrek. Atzerakoi, bidegabe eta gehiegizkotzat jo dugu; kaleratzea merkatu eta errazten duen lan-erreformatzat jo dugu; langileen posizioa larriki ahultzen duen eta langileen lanbaldintzak kolokan jartzen dituen eta, egiaztatzen ari garen bezala, emaitza oso txarrak eragiten ari den lan- erreformatzat jo dugu: arestian esandako guztia ez ezik, aldi baterako enpleguaren, enplegu partzialaren eta enplegu ezegonkorraren gehikuntza, langileen soldataren beherakada eta gero eta lan-baldintza kaskarragoak ari da eragiten. Hor daude emaitzak, kasu honetan enplegu ezegonkorraren eta partzialaren sorkuntzari eta langileen soldataren beherakadari dagokienez. Datu asko ditugu mahai gainean; zuek denok ezagutzen dituzu. Lan-erreformaren porrot ikaragarria agerian uzten duten datuak dira: langabeziak maila onartezinetan jarraitzen du eta sortzen den enplegua aldi baterakoa eta ezegonkorra da. Guk bere garaian aurkeztu genuen proposamen alternatibo bat, Diputatuen Kongresuan planteatu zena eta kalte-ordain gorakorreko kontratu bakar mugagabea sartzea proposatzen zuena, Europako beste herrialde batzuetan egiten denaren ildotik, Espainiako lan-merkatuan dagoen dualtasun horrekin bukatzeko. Kontua da eztabaida horren ondoren Adegik gezurtatu egin zuela lan-harremanak indibidualizatu nahi zituenik. "Gure proposamena da" –zioen– "enpresaburuak bultzatzea, trukean ezer eskatu gabe, enpresaren informazioa langileekin partekatzera, enpresetan gardentasun-, partaidetza- eta lankidetzaeremuak sortu ahal izateko; horrek elkarrekiko konfiantza handiagoko giroa ekarriko du, zeinak lagunduko baitu enpresan akordio kolektiboak lortzen, eta, aldi berean, lehia-arloan gure industria-ehunak behar dituen moduko hobekuntzak ekarriko baititu". Honako hau ere esan zuen: "Kontua ez da banan-banan negoziatzea edo inori banakako baldintzak ezartzea, edo negoziazio kolektiboa ordeztea edo baztertzea". Guk espero dugu zuzenketa horiek egiazkoak izatea. Kontua da behin eta berriz esaten dela ezinbestekoa dela informazioa partekatzea, gardentasuna areagotzea, informazioa areagotzea, langileen partehartzea babestea, enpresaburuen eta langileen arteko lankidetza lortzea, eta, horrek, egia esan, itxura ona du. Baina ezin gara ahaztu sindikatuen funtsezko zereginaz; ezta enpresaburuen zereginaz ere, baina bereziki sindikatuen zereginaz, hau da, negoziazio kolektiboaz. Puntu horretan sindikatuen alde egin beharko litzateke eta sindikatuen alde egin nahi dugu, orain batzuek arbuiatu egiten baitituzte. Sindikatuen lana aparta izan da historian zehar, eta modernizatu edo garai berrietara egokitzeko duten premiaz harago, ezin dugu ahaztu orain arte egin duten lan bikain hori. Gure iritziz, sindikatuek negoziazioa aldeztu behar dute, norgehiagokaren ildoa alde batera utzi behar dute, klase-borrokaren ildoa eta hizkuntza alde batera utzi behar dituzte –batez ere sindikaturen batek–, blokeoa alde batera utzi behar dute eta negoziazioaren alde egin behar dute langileen lanbaldintzak ahalik eta modurik onenean defendatzeko, azken batean, horixe baita beren zeregin nagusia eta funtsezkoena. Egia esan, hainbat eta hainbat hamarkadatan patronalak eta sindikatuek Gipuzkoan izan duten elkarrizketa-mailak aukera eman dio enpresa-ehunari krisia gainditzeko eta langileei, berriz, soldata onenak eta lanaldi laburrenak izateko. Gure iritziz, hori da bidea: negoziazioa eta konfiantza, betiere alde bazterturik lan-baldintzen alde bakarreko aplikazioa. Patronalak behin eta berriz aipatzen du lehiakortasuna areagotzeko premia, behin eta berriz aipatzen du premia hori. Eta guk ere argi utzi nahi dugu eta adierazi nahi dugu ezinezkoa dela enpresa lehiakorra izatea enpresarekin erabat identifikatuta dauden, ondo tratatzen dituzten, nahasita dauden eta lanbaldintza egonkorrak eta duinak dituzten enplegatuak izan gabe; enplegatu arduratsuak eta enpresaren erabakietan parte hartzen dutenak. Lehiakorra izan nahi duen enpresak merkatuaren errealitatera egokitu beharko du… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3753 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | … berritu, ikertu egin beharko du –bukatzen ari naiz–, lehiatu egin beharko du, berritu egin beharko da, behatu eta ikasi egin beharko du, teknologia berriak sartu, modernizatu, produktibitatea hobetu eta nolabaiteko malgutasuna izan beharko du; baina lan-baldintzen alde bakarreko aplikaziorik gabe. Beraz, eta honekin amaituko dut, enpresaburuek eta langileek elkarren premia dute, eta ezinbestekoa da informazio eta gardentasun handiagoa partekatzea, langileen aldetik parte-hartze eta lankidetza gehiago egotea eta konfiantza gehiago izatea, eta ezinbestekoa da negoziazio kolektiboa ere denontzako akordio onuragarriak lortzeko, langileentzako baldintza duinak eta ahalik eta egonkortasun handiena barne. Guk uste dugu hori dela denontzat onena… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3754 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | … langileentzat, enpresentzat eta gizarte osoarentzat. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3755 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LLANOS GÓMEZ | PV-ETP | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, presidente andrea. Buenos días a todos. Egun on. Egun on, lehendakari jauna. Sailburu andrea, zure lehen parte-hartzean azaldu duzu zein den Jaurlaritzaren jarrera Adegirekiko. Nik esan behar dut bat natorrela talde honek hemen adierazi dituen zenbait puntutan. Lehenik eta behin, uste dut eztabaida zentratzea eta zenbait kontu argitzea komeni dela –hemen aipatu den arren, ez diot hori egiteari utzi nahi–, hasierako dokumentuak sortutako nahasteak eta okerreko interpretazioak eragin dituzten kontuak. Egia da Adegik "Lan-harremanen eredu berri baterako gida" dokumentua aurkeztu zuela, eta, horren ordez, gero beste bat atera zela, "Enpresa-kultura berri baterako gida" izenekoa, zeinak hitzez hitz honako hau zioen paragrafoa ezabatu baitzuen: "Lanharremanak indibidualizatzeak akordio kolektiboak ahalbidetu ditzake". Adegik, Guibelalde lehendakariaren bitartez, jendaurrean adierazi zuen negoziazio kolektiboa Gipuzkoako patronalaren ezaugarrietako bat dela eta izaten jarraituko duela, eta kontua ez dela indibidualki negoziatzea, ez baldintza indibidualak ezartzea, ez eta negoziazio kolektiboa ordeztea ere. Eta dokumentu berria irakurtzen bada, lankidetza-negoziazio baten bitartez lan-erreformak eskaintzen dituen potentzialtasunak aztertzea proposatzen du. Beraz, talde politiko honetatik ez dugu zertan zalantzan jarri patronalak berak adierazitako asmoak, hain zuzen ere, negoziazio kolektiboa sindikatuen eta enpresen artean akordioak lortzeko formula nagusi gisa jarraitzekoak. Gauza nabarmena da guk ere, Adegik berak adierazten duen bezala, negoziazio kolektiboaren eredu eboluzionatu eta modernoan, aspaldiko eta zaharkitutako ereduak baztertuko dituen eredu batean sinesten dugula eta horren alde apustu egiten dugula. Eta horren adibide on bat, batzuek behin eta berriz gutxiesten badute ere, Mariano Rajoyren Gobernuak onartutako lan-erreforman jasotakoa da. Ikuspegi eboluzionatu, moderno eta egungo testuingurura egokitutakoaren bitartez negoziazio kolektiboaren eta hitzarmen kolektiboen alde argi eta garbi apustu egiten duen eredua da, baina etorkizuneko koiunturetarako oinarriak finkatzea xede duena. Hitzarmen kolektiboak tresna garrantzitsuena izaten jarraitzeko eta negoziazio kolektiboa helburu nagusia izaten jarraitzeko balioko duen lan-harremanen esparrua bermatzen du erreformak, baina hi- tzarmen horiek eta negoziazio horrek malgutasun handiagoa izateko tresnak eskainiko ditu. Lan-erreformak ez du jasotzen banakako akordioak ezartzeko aukerarik; baina aukera ematen du orain artekoa ez bezalako bidea izan dezakeen akordio kolektiboa lortzeko, zeina orain arte, askotan, sistema beraren zurruntasunagatik, blokeoko formula gisa erabiltzen baitzen, hementxe sailburu andreak berak adierazi duen bezala. Izan ere, ez dezagun geure burua engainatu: enpresa-hitzarmenaren formula –hori da lan-erreforma jasotzen duen negoziazio kolektiboko formula malguena– ez da inoiz jasotzen eta ezin da inoiz ulertu banakako negoziazio gisa. Horregatik, talde honek argi utzi nahi du negoziazio kolektiboaren alde apustu egiten dugula, eta tinko sinesten dugula alderdien arteko akordioetan, uste dugulako hori dela parte hartzen duten agenteen eskubideak bermatzeko soluziorik onena. Baina hori bezain argi utzi behar da legeriak mekanismoak eskaini behar dituela akordioak lortu nahi ez dituztenak, sine die negoziazioak eta blokeo iraunkorrak soilik nahi dituztenak, saihesteko, planteamenduetan eta posizioetan zurruntasunak izaten laguntzen zuen legeriak babestuta. Lan-erreformak orain arte zegoen desoreka haustea lortu du, legeriaren malgutasunik ezaren eta zurruntasunaren ondorioz. Jarrera maximalistak horretaz baliatzen ziren lan-baldintzei eusteko, egungo egoeran defendaezinak ziren eta enpresa-proiektu asko bideraezin bihurtzen zituzten lan-baldintzei eusteko. Beraz –eta argi utzi nahi dugu beste behin ere–, talde honek akordio eta negoziazio malguen aldeko apustua egin nahi du, flexisegurtasunaren kontzeptuarekin harmonian, eta testuinguru horretan dago Adegiren proposamena. Krisiak ondorio oso negatiboak izan ditu eta ditu herritarrentzat eta, azken batean, herrialde osoarentzat; baina krisi horrek begiak zabaltzeko balio behar digu, bai eta lan- eta enpresa-esparruan ere planteamendu, ikuspegi eta parametro jakin batzuk aldatu behar ditugula ohartzeko ere. Argi dago, hemen beste talde batzuek esan duten bezala, ziklo-aldaketa baten aurrean gaudela, ez eredu-aldaketa baten aurrean soilik. Lan- eta enpresa-harremanen esparruan ia-ia garai-aldaketa baten aurrean gaude, eta ildo horretan doa proposamena. Ezin gara ainguratuta geratu mugatu eta estutu egiten duten esparruetan bermatutako eredu zaharkitu eta aspaldikoetan. Aitzitik, esparru malgu, arin eta dinamiko bat behar dugu, enpresa-bideragarritasuna izaten eta, ondorioz, enplegua mantentzen lagunduko duten erantzunak eta soluzioak eskaintzen dituen esparru bat. Lan- eta enpresa-kultura aldatu behar dugu, eta ez ulertu enpresa jabetza pribatu gisa proiektu kolektibo gisa baizik. Enpresaburu, zuzendari nahiz langileek beren konpromisoa erakutsi behar dute batere zalantzarik gabe. Zuk esan duzun zentzuan, sailburu andrea, oraingo klixeak eta oztopoak hautsiko dituen kultura behar dugu, enpresaburua eta langilea proiektu beraren zati banaezin eta ezinbestekotzat jotzen dituen kultura. Argi izan behar da gauza bat: langilerik gabe ez dago enpresarik, baina enpresarik gabe ez dago langilerik. Beraz, biek osatzen dute ezin bananduzko osotasun bat. Eta talde honetan uste dugu ezen, helburu hori lortu ahal izateko, Eusko Jaurlaritzak lan- eta enpresakultura ulertzeko modu berri baten buru izan behar duela, eta, ikusirik Euskadin zer gatazka-maila handia bizi dugun –zeuk eman dituzu lehen horren inguruko zifrak–, ez dugu horrelakorik lortu. Joan zen ekitaldian gertatu zen bezala 1.216 enpresa ixtea saihestuko duen eredu berri bat behar dugu; krisia hasi zenetik pertsiana bota duten ia 7.500 enpresaren hondamendia geldiaraziko duen eredu berri bat. Eusko Jaurlaritzak, lehenik eta behin, euskal enpresa-ehuna babestu behar du, gero sendotu eta suspertzeko. Euskadiko jardueraren hobekuntza gidatuko duen gobernu bat behar da. Gure tasa Madrilgo Erkidegokoa baino sei puntu gutxiago zen aurreko ekitaldian, Balear Uharteetakoa baino zazpi puntu gutxiago, eta Ceuta eta Melilla erkidegoetakoen azpitik zegoen. 2011z geroztik, bi puntu baino gehiago jaitsi dira jarduera-tasak; hain zuzen ere, 58,56tik egungo 56,73ra. Eta hori da enpleguaren benetako termometroa. Une zailak bizi ditugu, eta botere publikook politika ausart eta adimendunekin egin behar diegu aurre. Gure enpresei eutsi behar diegu, eta desinbertsioa eragingo luketen enpresa-ihesak eragotzi; horretarako, inbertitzeko lurralde erakargarria izan behar du Euskadik. Ahalegin guztiak egin behar ditugu gure lurraldean sustraitutako enpresak ez daitezen joan inguruko lurraldeetara berrinbertitzera eta beren negozio-aukerak haietan zabaltzera, soilik gure auzokoek eta haien gobernuek haien enpresa-proiektuak garatzeko aukera handiagoak eta hobeak eskaintzen dizkietelako. Ezin ditugu onartu enpresa-deslokalizazioak, enpresa batek Euskadin ateak ixtea eta Espainiako beste lekuren batera joatea. Eta aurreko guztiaren arrazoietako bat Euskadin ditugun lan-kostu altuak dira. Euskal enpresek merkatu eta mundu globalizatu batean lehiatu behar dute, eta argi dago gure enpresek jauzi kualitatiboa egin behar dutela eta gama altuko, berrikuntzako eta ezagutzako produktuak ekoizten hasi; eta hori oso zaila da egungo lan-kostuekin. Gure lan-ereduak aurrera egin dezan, ulermengiroak eta -guneak eta konfiantza-esparruak sortu behar ditu, aukera emango dutenak bizi ditugun gatazkak konpontzeko eta euskal enpresa-ehuna suspertzeko. Gure enpresek, esan dudan bezala, nazioarteko merkatu bakarrean lehiatu behar dute, eta, beraz, eraginkortasunaren eta lehiakortasunaren zerbitzura dagoen lan-eredu bat behar dugu. Horretarako, gaur egungo eskaner eta erradiografia sozioekonomiko bat egin behar dugu, aukera emango diguna gure lan- eta enpresa-eredua modernizatuko duten neurri ausartak hartzeko. Premiazkoa delako gaur egun langabezian dauden 176.000 euskaldun baino gehiagori erantzun bat ematea; premiazkoa delako beste lan-hobi batzuetara emigratzea erabaki duten milaka euskaldunei erantzun bat ematea, Euskadira itzul daitezen; premiazkoa delako lan-proiektu bat bilatzeko eta, ondorioz, beren bizi-proiektua bilatzeko Euskaditik alde egiteko prest dauden hamar euskal gazteetatik seiri erantzun arin bat ematea; eta premiazkoa delako euskal produkzio-ehun osoari erantzun bat ematea, azken bi urte hauetan pilatutako euskal industria-produkzioaren indizearen ia % 9ko beherakada berrinbertitzeko. Espainiako Gobernuak ekonomia modernizatzeko eta suspertzeko oinarriak onartu eta finkatu ditu. Orain Eusko Jaurlaritzaren txanda da, ezin baitu uzkurtuta geratu Espainiako ekonomiaren susperraldiak euskal ekonomia berekin eramateko itxaropenarekin. Eusko Jaurlaritzak konpromisoa hartu behar du, lidergoan jarri behar du eta lagundu egin behar du, Espainiako Gobernuarekiko leialtasun instituzionalean oinarrituta, lan-harremanen eredu berriak aurrean dugun erronka instituzional nagusia gauzatzen lagundu dezan, hain zuzen ere, langabeziari aurre egitea. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3756 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ITXASO GONZÁLEZ | SV-ES | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Zertaz ari gara hitz egiten gaur? Adegi egiten ari den dokumentuaz ari al gara hitz egiten? Gobernuak Adegiren dokumentuaz pentsatzen duenaz ari al gara hitz egiten? Niri, egia esan, zaila egiten zait azalpen honi hasiera ematea; izan ere, Gobernuaren iritzia sakontasunez ezagutzeko, Adegiren dokumentua irakurri beharko litzateke aurretik. Baina, jakina, arazo bat daukadala esaten dut, zeren eta atzo bertan lehendakariak –sailburuaren ahotik hitz egin zuen– foro ezagun batean esan zigun Jaurlaritzari ekintza urgente eta berehalakoak eskatzen dizkiotela egunero eta presio handia jasaten duela; hain zuzen, oposizioko jarrerak muturrera eramaten dira, epe laburreko ikuspegiarekin jokatzen da, legebiltzar-bidea erabiltzen da politika- arloa eta Jaurlaritza higatzeko ariete gisa, posizionamendu sozioekonomikoak tinkatu egiten dira, eta jarrera kritikoak eta planteamendu demagogikoak muturrera eramaten dira. Beldur ikaragarria daukat horretan erortzeko, eta, horren ondorioz, ez dakit nola eman iritzi bat Gobernuak duen iritziari buruz, esan dudan bezala, bizio horietan guztietan erori gabe. Adegiren dokumentuak, hain zuzen, lanharremanetarako gida bat aipatzen zuen; Adegik, ordea, egun gutxian egin zuen hausnarketa hori. Hausnarketa –Llanos andreak deitu dion bezala– egin zuen, eta "Enpresa-kultura berri baterako gida" deitu dion. Eta dokumentu horretan guztian egin den gauza bakarra izan da lan-harremanen indibidualizazioari buruz hitz egiten zuen –Llanos andreak esan duen bezala– idazki-zatia kentzea. Honela zioen paragrafoak: "Lan-harremanak indibidualizatzeak harreman kolektiboak ahalbidetu ditzake gero. Landu behar duzun legezko tresna bat da, edukia enpresaren premietara egokituz. Horregatik, ez zaitez mugatu eredu ofizialean jasotako klausulak erabiltzera". Hori, jakina, ezabatu egin da laburpen betearazlean, baina dokumentuaren gainerakoak berdin jarraitzen du. Beraz, zer esan nahi du horrek? Dokumentuaren gainerakoak berdin jarraitzen badu eta paragrafo hori –argi eta garbi gatazkatsua eta digestio zailekoa zena– ezabatu bada baina dokumentuaren gainerakoaren azpian dagoen filosofia aldatu ez bada, badirudi hori izan litekeela asmoa. Hala ere, ez zaigu iruditzen asmo gaitzesgarria. Kontua da borondate kolektiboaren autonomiaren eta autonomia partikularraren artean ez duela zertan egon nahitaez talkarik. Horren inguruan Auzitegi Konstituzionalaren epai bat dago, honako hau dioena bere oinarrietako batean, seigarren oinarri juridikoan hain zuzen ere (1985eko epai bat): "negoziazio kolektiboak ezin du baliogabetu autonomia indibiduala; izan ere, askatasun pertsonalaren bermea den horrek jarduketamarjina bat izan behar du enpresaren esparruetan ere, non izaera ekonomiko, tekniko edo produktiboko eskakizunek baldintza uniformeen osaera kolektiboa aldarrikatzen baitute". Eta bigarrenik, "inola ere ezin da ukatu hitzarmenak duen ahalmena eskubide edo interes indibidualen arloan eragiteko, hori negoziazio kolektiboaren birtualtasun guztia ukatzea izango bailitzateke, lan-harremanen antolamendurako funtsezko tresna gisa konfiguratzen duen zehaztasun konstituzionalaren aurka, eta kontraesanean egongo litzateke hitzarmenaren esanahiarekin, zeinaren izaeran baitago borondate kolektiboak borondate indibidualaren gainean duen nagusitasuna". Zer esan nahi du horrek? Klase enpresarialak interesa izan dezakeela pizgarri eta estimuluen bitartez tratu pertsonalizatua bilatzeko; baina, jakina, hemen denok ari gara negoziazio kolektiboa defendatzen, baita Alderdi Popularra ere, hura pikutara bidaltzen duen erreforma bati ekin badio ere. Agerraldi hau proposatu duena ere negoziazio kolektiboaren alde dago, baina jakin nahi nuke, denok baitaukagu zerbait esateko kontu honetan, zein izan den alderdi politikoen eta zentral sindikal kideen zeregina kontu horretan. Zeren eta negoziazio kolektiboa, esan ohi den bezala, denen artean akabatu zuten eta bera bakarrik hil zen. Lehendakariak esan du urgentziaz presa sartu diogula; baina, hara, uztailaren 18an (data polita) Legebiltzar honek Jaurlaritzari eskatu zion "erakunde sindikalen eta patronalen arteko elkarrizketa sozialaren alde lan egiteko, hitzarmenen indarraldiaren azkentzea ez zedin izan langileen eskubideen bukaera eta dualtasun ez zedin egon hitzarmenen aurretik eta ondoren kontratatutako langileen baldintzetan". Hori uztailean zen; beraz, ez dirudi presa handia duenik. Zuk, Tapia andrea, esan duzu Jaurlaritza elkarrizketa sozialaren alde dagoela. Hara zer egun den, eta ez da oraindik ekintza irmorik gauzatu, dena zalantzaz beteta egon baita. Esan beharrik ez dago badakigula zein diren arrazoiak, baina zerbaitetan sinesten bada, gauzatu egin behar da arazo guztien gainetik; izan ere, gauzak dauden bezala, arazo horiek ez dira luzaroan desagertuko. Patronalak, bestalde, kontu bat planteatzen du, erredukzionismoa ere badena eta egun hauetan Bilbon bildu diren dignatario handiek esan digutenarekin bat datorrena: lan-kostuak, lehiakortasuna. Ikus dezagun, lehiakortasuna; kostuen eta produktibitatearen arteko erlazioa? Klase enpresariala prest al dago benetan –nik hala izatea nahiko nuke– ordainsarien aldakortasunak produktibitatearekin zerikusia izan dezan onartzeko? Europan, azken hogeita bost urte hauetan, soldatak produktibitatearen erdia handitu dira. Ez da egia, produktibitateak soldata-kostuekin edo politikekin ez ezik zerikusia du erakundearen arrazionalizazioarekin, inbertsio-politikarekin, lan-baldintzekin… produktibitateak beste gauza askorekin du zerikusia. Eta enpresaburuak prest al daude gardentasunideia hori onartzeko? Horrek bai emango lukeela bide lan-harremanen esparru berri eta desberdin baterako; agian, norgehiagokan baino gehiago adostasunean eta elkarrizketan oinarritua legokeen baterako. Baina gardentasun horrek bi gauza eskatzen ditu, eta, nire iritziz enpresaburuek ez lituzkete onartuko. Hasteko, gardentasunak enpresaren barrualdea erakustea esan nahi du, eta hori ez da oso ohikoa izaten. Eta, bigarrenik, produktibitate-faktoreak zein diren definitzeko ahalmena ematen die langileei, eta enpresaburuak ez daude prest ahalmen hori gabe geratzeko. Baina eredu berriak behar direla sinetsita, ontzat emango dugu horretan lagundu litekeela jasotzen duen ideia. Baina nola lagundu beste elementu batzuek esku hartzen dutela esaten dugun produktibitate horri gaur egun, elkarrizketa sozialik ez badago, negoziazio kolektiborik ez badago? Kontu horretan ez gara ari Adegiri buruz hitz egiten, Jaurlaritzari buruz ari gara. Eta duela minutu gutxi batzuk Jaurlaritzak hemen esan du elkarrizketa sozialaren alde dagoela, eta guk ez dugu hori ikusten, Tapia andrea. Ikusten duguna da Jaurlaritzak bere lubaki-postuan jarraitzen duela, norbaitek posizioa aldatzeko zain urratsak egiten hasteko. Eta horrek ezin du horrela izan, Tapia andrea. Ezin du horrela izan, inola ere. Beraz, atze-oihal gisa negoziazio kolektiboa badago bakarrik lortu ahal izango da elkarrizketa pertsonalizatua langileekin, eta Jaurlaritzak ez da ari horretara bideratzen. Egia da negoziazio kolektiboan Jaurlaritzarekin zerikusirik ez duten bi eragile ekonomiko eta sozialek esku hartzen dutela, baina Jaurlaritzak baldintzak babestu, sustatu eta sortu behar ditu. Ikusten duguna da, kexuez gain… Jaurlaritza oso delikatua da; izan ere, gisa horretako adierazpenez baliatzea… Ez dakit zer paper espero duzuen izan behar duela Legebiltzarrak edo zer paper izan behar duen oposizioak. Low cost oposizioa? Ez! Oposizioa oposizioa da, eta zuek gutxiengoan gobernatzea erabaki bazenuten oposizioa askoz ugariagoa izango zela ezarri zenuten eta, ondorioz, intentsitate handiagoa du bere jardunean. Baina oposizioak Jaurlaritzari ez diola lanean uzten aurpegiratzea, gai horretan ikusten duguna erabateko nagikeria denean; ezta pentsatu ere. Adegik nahi duena egiten du. Egia da, zuzenketa bat egin du, baina paragrafo batena. Oraingoz, ez dirudi filosofia desagertu denik, laburpen betearazleko paragrafo bat soilik ezabatu baita; dokumentuaren gainerako zatia berdin-berdina da osotasunean. Beraz, zuzenketa sakona den edo laburpen betearazlearen itxuraldatze hutsa den ere ikusi beharko da, haserre-bidea izan ez dadin. Baina Jaurlaritzak, benetan, negoziazio kolektiboaren, elkarrizketaren eta hitzarmenaren bidetik eraman nahi badu, eta indarrak batuz joan nahi badu (langabeziaren inguruan jasotzen ari garen datuek, egia esan, ez dute askorik esaten gure alde), egoera horiek eskatzen dutena ausardia handiagoa da –askotan esan diot zure Jaurlaritzari–, erabakitasun handiagoa eta ausardia gehiago, eta arazoak bideratzea. Gainerako kontuek, kexuek, nagikeriak eta itxaroteak, ez garamatzate inora. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3757 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARREGI ROMARATE | EA-NV | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Lehendakari, sailburuak, legebiltzarkideok, egun on guztioi. Eskerrik asko, Tapia sailburua, emandako azalpen argiengatik. Eta jakina denez, Euzko Abertzaleak taldeak bat egiten du postura horrekin. Gaurko gaia ondo kokatzeko, gure ustez, beharrezkoa da euskal lan harremanen esparruari buruz eta Estatuko lan erreformari buruz hitz egitea, gainetik bada ere. Euskal harremanen esparruaren alde gaude, argi eta garbi utzi dugunez sarri. Beti irmo azaldu gara lan harremanen esparru propioaren alde. Ez dago dudarik Euzko Abertzaleak taldearen eta Eusko Jaurlaritzaren borondatea eta esfortzua lan harremanen esparru propioaren alde lan egitea direla. Voy a leer un fragmento de nuestro programa electoral que habla sobre este tema: "Euskadin enplegua sortu eta hobetzearekin batera, lan-harremanen euskal sistema bat finkatu behar da, langileen eta enpresen interesen arteko oreka bilatzen lagunduko duena. Gizarte-eragileen arteko elkarrizketa eta negoziazio etengabearen kulturak izan behar du Euskadiko lan-harremanen ardatza". Enpleguaren inguruko pleno monografikoan ere, honen aldeko ebazpen proposamenak aurkeztu genituen eta beste taldeenek gure babesa izan zuten. Estatuko lan erreformaren inguruan… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3758 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARREGI ROMARATE | EA-NV | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | … maiz ere mintzatu gara Legebiltzarrean. Gure kontrako jarrera ere argia da gai honen inguruan. Inondik inora partekatzen ez dugun lanerreforma bat da, hainbat eta hainbat aldiz adierazi dugun bezala, baina berriro ere esango dugu, Konstituzio Auzitegiaren kontrako erabakirik ez dagoen bitartean nahitaez bete beharrekoa, legebiltzarkideok ondo dakizuen bezala. Aipaturiko erreformak negoziazio kolektiborako dituen ondorioak ahal den neurrian arintzeko, Eusko Jaurlaritzak bilera ugari egin zituen ordezkari sindikalekin, patronalarekin eta gizarte- eta ekonomiaeragileekin akordioak lortzen ahalegintzeko, langileek asko ahalegindu ondoren lortutakoak ez galtzeko. Eusko Jaurlaritzaren bitartekaritza-lana etengabea izan da. Eusko Jaurlaritzak, Urkullu lehendakaria buru zela, patronalaren eta sindikatuen artean bitartekari-lanak egiten saiatu zen, indarreko hitzarmen kolektibo askoren aurreraeragina amaitzeko data –iazko uztailaren 7a– iristear zegoela kontuan hartuta, bi alderdien arteko elkarrizketa ahalbidetzeko ahalegina egin zuen. Patronala eta UGT, Langile Batzordeak eta LAB sindikatuak Eusko Jaurlaritzak eskatuta bildu ziren, baina, orain mahai gainean jarri behar ez diren hainbat arrazoi zirela medio, ezin izan zen akordiorik lortu. ELA ez zen joan ere egin Jaurlaritzak deitu zionean, ez zen eseri ere egin hitz egiteko. Bakoitzak jakingo du bere erantzukizuna gai honetan zein den. Jaurlaritza bitartekari-lanak egiteko prest egon da, dago eta egongo da, lan-baldintzak ezartzeko legezkotutako alderdiek, hau da, enpresa- eta sindikatu-elkarteek, akordioak lortzen jarraitu dezaten. Guk ere uste dugu akordioak lortzeko premia dagoela, adostasunak lortzea ezinbestekoa iruditzen zaigu krisi ekonomikoak eta enplegurik ezak eragindako arazo guztiei aurre egiteko. Une honetan, erabateko mesfidantza-giroa dago patronalaren eta sindikatuen artean. Berriro diogu denon arteko elkarrizketa-premia dagoela (sindikatuak, enpresaburuak eta gizarte- eta ekonomia-eragileak); denok noranzko berean arraunean. Sailburu andreak esan duen bezala, denon artean eraikitzen joan garen gizarte-mota garatuarekin bat ez datozen laneko beligerantzia- eta gatazkakortasun-mailak ditu Euskadik. Datuak, berak eman ditu, eta nik ez ditut hemen errepikatuko. Gatazkakortasun hori enplegua suntsitzen, inbertsioak urruntzen eta industria- eta enpresa-ezarpen berri posibleak uxatzen ari da. Baina parteren batek ez duenean hitz egin nahi, ez doanean eztabaidatzeko dauden guneetara, zaila da adostasunetara heltzea. Parte bat konfrontazio hutsean dagoenean ezinezkoa da ezer gutxi lortzea. Egoera honela egonda, hitzarmen kolektiboen ultraktibitatea agortuta, epaitegi ezberdinek interpretazio desberdinak egiten gai honen inguruan, langileentzat segurtasun falta itzela dagoela esan dezakegu. Eta egoera korapilatsu honetan, negoziazio kolektiboa guztiz blokeatuta dagonean, momentu honetan –diot– esan zuen Tapia sailburuak beharrezkoa zela lan harremanen modelo berri bat. Modelo berria, alternatiba berriekin blokeoa gainditzeko. Modelo berriaren beharra ikusten du Jaurlaritzak bere osotasunean, bai Tapiak, bai Aburto sailburuek. Gure iritziz, egungo eredua agortuta dago, ez dago elkarrizketarik patronalaren eta herrialde honetako gehiengo sindikalaren artean; baina aurrera egiten jarraitu behar da. Enpresek eta langileek segurtasuna behar dute, akordioak lortu behar dituzte bi alderdien onurarako. Horretarako, komunikazio-bide iraunkorrak berreskuratu behar dira, egungo errealitatera eta egoerara egokitutakoak. Berriro diot, Jaurlaritza lanean ari da patronala eta sindikatuak aktore dituen negoziazio kolektiboa desblokeatzeko. Bai enpresentzat bai langileentzat hain beharrezkoak diren ziurtasuna eta segurtasuna berreskuratzeko ari da lanean. Eta Jaurlaritzaren konpromisoa da itxaropen- eta elkarrizketa-giroa sortzeko behar diren baldintzak eta estimuluak sortzea, patronalari eta langileen ordezkariei bientzako baldintzarik onenak negoziatzeko aukera emango diena, egungo egoerara egokituz. Lan harremanetan konfrontazio eta blokeo modelo batetik, komunikazio, gardentasun, konfiantza eta pertsonen partaidetzan oinarritutako modelo batera aldaketa egitea beharrezkoa iruditzen zaigu. Eta Jaurlaritzak lagundu egin dezake bitartekarilanak egiten, negoziazio kolektiborako legeztatutako alderdiekin (enpresak eta sindikatuak) esertzen eta bien arteko elkarrizketa bideratzen. "Arbitro" edo "epaile" –komatxo artean– izan daiteke; bai enpresentzat bai langileentzat onuragarriak diren akordioak lortzeko bidean aurrera egin dezaten lagundu dezake. Hori guztia lan-harremanen esparru normalizatuago eta gutxiago sumindutako baten mesedetan izango da. Legebiltzarreko talde gehienak Estatuko lan erreformaren kontra agertu gara behin eta berriz. Tapia sailburuak esan duen esaldi batekin amaituko dut: "Lan erreformari aurre egiteko era oso egokia izango litzateke hitzarmen kolektiboak sinatzea". Beraz, parte biak animatzen ditugu erantzukizunez jokatzera eta ahalik eta hitzarmen kolektibo onenak sinatzera. Besterik ez, eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3759 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Bai, sailburu andrea: flexiseguritatea, horrela da, baina antza gehiago du flexioarekin edo genuflexioarekin, zeren eta seguritatea, lehen aipatu dudan bezala, da ez dagoena, bestea badago, eta egunetik egunera, zoritxarrez, gehiago, baina seguritatea da falta dena. Eta negoziazio kolektiboak eta lan baldintzek zerikusi handia dute bigarren zati horrekin ere bai, seguritate horrekin. Lehen esan dut, zuk aipatu dituzu gatazkak eta zenbat ordu galtzen ziren, lehen ere aipatu dut. Adegik bere proposamenean lotzen du, nolabait, lehiakortasuna handitzeko beharra…, esaten duena da lehiakortasuna handitzeko lanpostuak, soldatak berrikustea gomendatzen duela. Eta nabarmentzen ditu proposamen hau egiterakoan bi gauza: Gipuzkoako soldatak Espainiako edozein probintziatan baino handiagoak direla eta langile gipuzkoarrak direla lan ordu gutxien egiten dutenak, zuzenean lotuz lan kostuak lehiakortasunarekin eta, noski, produktibitatearekin, ez? Gure ikuspuntutik, une honetan inoiz baino gehiago, soldatak defendatzea enplegua eta pentsioak defendatzea da, kotizazioak ere defendatzen direlako. Eta hau ez da esaten, ez da honetaz hitz egiten. Soldatak defendatzea ez da bakarrik pertsona edo langile bakoitzaren lan baldintzak defendatzea, baizik eta ekonomia baten alde, modu baten alde lan egitea. Eta ez da esaten ere gutxi batzuk egunetik egunera aberatsagoak direla eta, alderantziz, soldatak jaisten ari direla gelditu gabe. Entre 2008 y 2012 la pérdida salarial media en la Comunidad Autónoma vasca, hasta 2012, fue de 7,15 %, y en Nafarroa del 9,15 %. En 2013 no hemos ido mejor; por lo tanto, seguramente los porcentajes hayan subido. Eta nik uste dut, horrekin lotuta, galdera batzuk ere egin diezazkiokegula geure buruari, zeren eta Espainian langabezia handiagoa da, Hego Euskal Herriko soldatak altuagoak izanik; beraz, lotzen direnean lanpostuak lehiakortasunarekin, enpleguarekin eta abar eta abar, uste dut badaudela datu nahiko esateko hori ez dela beti horrela. Eta, beno, bakarrik esan filosofia eta ideologia kontua ere badagoela horren atzean, inolako zalantzarik gabe. Sentitzen dut, ez nator bat: enpresak ez dira enpresarienak eta langileenak; gaur egun, behintzat, enpresa gehienak enpresarienak dira. Enpresariak dira langileak botatzen dituztenak kalera, enpresariak dira EREak sartzen dituztenak, enpresariak dira lan erreforma aprobetxatuz lan baldintzak okertzen dituztenak. Eta enpresariak dira negoziazio kolektiboan aurrera ez egitean ardura nagusiena dutenak, ez langileak. Beraz, lana, bai, lana langileek ateratzen dute. Produkzioa langileek egiten dute, baina jabeak, gaur egun, behintzat, ez dira langileak eta ezin dira erdibanatu ardurak, zuk egiten duzun bezala. Adegiren proposamenean komunikazioa, gardentasuna, parte hartzea aipatzen da. Horrela esanda, hitz horietatik abiatuta nor egon daiteke horren kontra? Inor ez. Asuntoa da hori testuinguru batean kokatzen dela eta beste helburu batzuk dituela atzean, lehen aipatu dudan bezala. Besteak beste, negoziazio kolektiboaren blokeoan kokatuta dago. Eta bukatzeko, gauza batzuk komentatzea ere. Adegik proposatzen duena, uste dugu ez dela behar dugun eredua, lan harremanetarako esparru propio bat behar dugula, baina enplegua eta baldintza laboralak bermatuko dituen esparru bat, lan harremanetako eredu bat, enpresa kontuan izango duena, lehiakortasuna soldatekin eta jardunarekin –hau da, koste laboralekin– lotu gabe, eta ekonomiaren lehiakortasuna marko horretan edo zati horretan bakarrik zentratzen ez duena. Langileen eskubideak eta ekonomia babesteko beste eredu bat behar du herri honek, eta horretarako, eragile guztiek hitz egin behar dute –bai, sailburu jauna, hitz egin behar dute–, baina alde ahulenari ardura bere gain bota gabe. Erdian ezin da egon, zuk aipatzen duzun ez bezala: hitz egin bai, baina jakinda gaur egun zati batek bere esku dituela, nolabait, aukera guztiak, legedi guztia bere alde. Eta uste dugu bide horretatik egin behar duela Jaurlaritzak, nolabait, beste eredu baten alde lan egin behar duela, eta bide hau irekitzeko ahalegin guztiak egin ditzala eskatzen diegu, lan erreformak ezartzen dituen mugak gaindituz eta milaka eta milaka langileen lan baldintza duinak bermatzeko bidea irekitzeko helburuarekin. Bideak ireki berriro ere horrelako datuak ez egoteko, 1.865 langabetu gehiago azken hilabeteetan gure herrian. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3760 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARRONDO ALDASORO | EH Bildu | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Oraintxe. Beraz, hori da eskatzen dioguna, eta ez hainbeste enpresariek egiten dituzten eta inora ez doazen proposamenak bultzatu. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3761 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Bai. Eskerrik asko, presidente andrea. Labur-labur erantzungo dut. Sailburu andreak nik lehen txandan esandako gauza bati erantzun dio, hain zuzen ere, ahalik eta lehiakortasun handiena lortzeko enpresek duten obsesioaz egin dudan aipamen horri. Agian, gaizki adierazi dut. Argi dago enpresen lehentasunezko helburua dela, baina langileena ere izan behar du: enpresak ahalik eta lehiakorrenak izatea. Eta guri ondo iruditzen zaigu enpresak helburu hori lortzen ahalegintzea, izan behar duen bezala; kontua da nola lortu nahi den lehiakortasun hori. Eta, batzuetan, ikusten dugu obsesio bat dagoela korronte ideologiko jakin batzuen aldetik edo enpresa jakin batzuen aldetik: lehiakortasun hori lortzen ahalegintzeko, langileen lan-baldintzei edo soldatei soilik erreparatzen zaie; eta guri hori oso ideia txarra eta hutsegite larria dela iruditzen zaigu. Eta, jakina, lehiakortasuna denon kontua da, bai enpresena eta bai langileena; baina guk uste dugu lehiakortasuna ez dela bide horretatik lortuko eta inozokeria dela langileen soldata-baldintzak okertuz edo haien oinarrizko eskubideei erasoz lehiakortasun handiagoa lortuko dela planteatzea, lan-erreformak, modu batean edo bestean, planteatzen duen bezala. Eta nik esaten nuen lehiakortasuna irabazteko funtsezkoa dela enplegatuak enpresarekin erabat identifikatuta egotea, ondo tratatuak izatea eta haien soldatak eta lan-baldintzak errespetatzea. Azken batean, lan-baldintza duinak eta egonkorrak izatea. Uste dut lehiakortasun handiena lortzeko eta enpresen emaitzak hobetzeko modurik onena hori dela, eta baita langileen emaitzak hobetzeko eta egoera honetatik lehenbailehen ateratzeko ere. Beraz, enpresei interesatzen zaie, langileei interesatzen zaie eta gizarte osoari interesatzen zaio. Baina lehiakortasun handiago hori nola lortu da kontua. Nik lehen txandan behin eta berriz esan dut, gure iritziz, lehiakorra izan nahi duen enpresa batek merkatuaren errealitatera egokitu beharko duela, berritu, ikertu eta lehiatu egin beharko duela, modernizatu egin beharko dela, produktibitatea hobetu beharko duela, eta baita nolabaiteko malgutasuna txertatu ere; baina, nolanahi ere, lan-baldintzen alde bakarreko aplikaziorik gabe. Hori esaten dut, nire lehen txandan, agian, ez delako nahiko argi geratu: lehiakortasuna, bai; baina ez langileen lan-baldintzen kontura. Enpresari ere interesatzen zaio langileek baldintza horiei eustea; enplegu duina, egonkorra eta kalitatekoa izan dezaten. Enpresei interesatzen zaie, langileei interesatzen zaie, denei interesatzen zaie. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3762 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LLANOS GÓMEZ | PV-ETP | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, berriz ere, presidente andrea. Hemen entzuten ari garena kontuan hartuta, badirudi denek dutela argi flexisegurtasuna kontzeptuaren esanahia, Europan aspalditik erabiltzen den kontzeptu horrena. Baina, antza, sailburu andreak esan duen bezala, zenbait kontutan Europara begiratzea gustatzen zaigun arren, beste kontu batzuetan, horrelako ereduak daudenean, –sailburuak esan duen bezala– malgutasuna eta segurtasuna nahasten dituzten ereduak daudenean, badirudi ez dela horrenbeste gustatzen. Eta ni bat nator hemen esan denarekin, hau da, eredu berri bat behar da, eta uste dut hori denok onartu behar dugula. Eredu horretan, gainera, enpresa edo enpresaburuak, batetik, eta langileak, bestetik, ez dira izango elkarren aurka dauden bi osotasun, elkar ulertu behar duten osotasun baten bi zati baizik. Baina elkar ulertzera eta adostasunera iristeko, adostasuna lortzeko borondatea behar da. Eta, batzuetan, adostasuna lortzeko borondate gutxi erakusten da, esaterako, etengabeko blokeoa dagoenean, hitz egiteko eseri nahi ez denean, jarrera guztiz maximalistak azaltzen direnean, egoera aldatu egin dela onartzen ez denean, egungo egoerarekin –esan dudan bezala, duela urte batzuetakoarekin zerikusirik ez duen egoera batekin– zenbait jarrerari eutsi nahi zaienean… Hori ez da adostasuna lortzeko borondatea! Eta nik uste dut Adegiren dokumentuaren xedea horixe dela, eredu berri bat, eredu desberdin bat planteatzea. Eta nire lehen mintzaldian adierazi dudan bezala, horixe zen horrenbeste arbuiatutako lanerreformak nahi zuena: negoziazio kolektiboari laguntzea, baina blokeoak saihestuz; etengabeko blokeo hori ekiditea, une honetako zurruntasunagatik eta malgutasunik ezagatik akordioetara ez iristea ekiditea. Eta jakina lehiakortasuna interesatzen dela! Lehiakortasuna denei interesatu behar zaie! Enpresei interesatu behar zaie, langileei interesatu behar zaie eta euskaldunoi interesatu behar zaigu; enpresa bat lehiakorra izateak esan nahi duelako askoz errentagarriago izango dela. Hala da eta! Eta lehiakortasunaren aurkako bi elementu daude. Batetik, lan-gatazkak eta, bestetik, lan-kostuak. Baina lan-kostuak ere mahai gainean jarri behar dira! Izan ere, badirudi zenbait kontzeptu mahai gainean jartzeak kontzeptu horiek jartzen dituena kriminalizatu egiten duela. Adegik esatea lan-kostuak kontuan hartu behar direla, hausnarketa bat egin behar dela eta kostuen eta lanaldiaren arteko binomioaren berrikuspena egin behar dela, ez dut uste kriminalizatzeko kontua denik; izan ere, Espainiako lan-kostu handienak eta lan egindako ordu-kopuru efektibo txikiena ditugu Euskadin. Lan egindako ordu efektiboko 125,9ko lan-kostua dugu, Madrilgo 100,15ekoaren edo Kataluniako 114koaren aurrean, eta hori mahai gainean jarri behar da. Gure enpresak lehiakorrak izan daitezen nahi badugu, mahai gainean jarri behar da. Egin ezin dena da errealitate bat mahai gainean jartzen duena kriminalizatu. Eta gu ados gaude zurekin, sailburu andrea, esaten duzunean lan egin behar dela, esaten duzunean ezin dela besoak uztarturik eta begira geratu, eta esaten duzunean bat ezin dela geldirik gelditu aurrera egin nahi ez duten, eredu berriak planteatu nahi ez dituzten eta egungo egoeretara egokitu nahi diren beste batzuk daudelako. Eta, horrenbestez, horixe eskatzen diogu guk Eusko Jaurlaritzari. Horri aurre egitea eskatzen dugu. Hala ere, zuk lan-harremanen esparru propioaz hitz egiten duzu, eta nik zalantzan jartzen dut hori. Zer ez zaizu gustatzen esparru horretatik? Espainiako Gobernuaren esparrua izatea, lan-erreforma, ala esparruaren edukia? Zure bi mintzalditan aipatu dituzun kontzeptu batzuk, malgutasunari buruzkoak, egoerara egokitzeko premiari buruzkoak, akordio-premiari buruzkoak, gauza askotan datoz bat lan-erreformak dioenarekin. Kontu askotan bat datoz lan-erreformarekin. Horregatik, nik ere ez dut uste… Bizitza honetan, esaerak dioen bezala, onak eta txarrak hartu behar, ezta? Eta nik, egia esan, hori gauzatzeko borondatea espero dut, eta zuk argi utzi duzu hemen araudia betetzeko dagoela; baina nik uste dut Euskadi krisitik aterako dela, hein batean, Espainiako Gobernuak hartutako neurriek krisitik irteteko balioko dutelako. Eta hori da gaizki dagoena: onerako egon nahi izatea, baina ez txarrerako. Egia da lan egin behar dela, baina, batzuetan, neurri ausartak hartu behar dira, kontzeptuak jarri behar dira mahai gainean. Eta hori ez da negoziazio kolektiboaren aurka joatea, langileen eskubideen aurka joatea edo haien baldintzen –onartzen zaizkien lan-baldintzen– aurka joatea. Aitzitik, beste egoera batean gaudela esan nahi du horrek, eta beste soluzio batzuk behar direla. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3763 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ITXASO GONZÁLEZ | SV-ES | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko. Aurreko mintzaldian argi geratu ez bada ere, irmo adierazi nahi dut Legebiltzarreko Talde Sozialistak erabat errespetatzen duela ELAren ekintza sindikalerako askatasuna eta Adegi patronalak egin ditzakeen proposamenak (besterik ez genuen behar!) beren eskubideak baliatzeko orduan. Kontua da guretzat oso bitxia dela hain interes desberdinak ordezkatzen dituzten jarrerak, esaterako, sindikatuenak eta enpresaburuenak, bat etortzea funtsezko ideia batean: "Enpresetako negoziazioa sustatuko dugu, eta negoziazio kolektiboarena, berriz, ikusiko dugu". Zertan gelditzen gara? Negoziazio kolektiboa defendatu behar dugu? Benetan sinesten al dugu negoziazio kolektiboan? Izan ere, ez da egia guztiz blokeatuta dagoela. Zuk badakizu, sailburu andrea, hitzarmen batzuk sinatu direla. Hitzarmen batzuk sinatu egin dira! Beraz, ez dago guztiz blokeatuta, badago bizi pixka bat. Eta, horren ondorioz, alderdi hori ere zabaldu daiteke. Nik helburu bat proposatzen dizuet, Jaurlaritzakooi: hemendik eta urte-bukaerara bitartean hitzarmenak dituzten soldatapekoen estaldura-maila igotzea… (zenbat puntu?). Finka ezazue helbururen bat. Denak ez daude geldirik. Konfiantza-kontua, jakina. Konfiantza da mundu guztiak berreskuratu nahi duena, enpresaburuek langileen konfiantza, politikoek herritarrena, eta enpresa handiek kontsumitzaileena. Baina zein zaila den hori egitea. Noski. Claro. Zaila da, zaila da. Izan ere, enpresaburuari legezkotasun bat aitortu zaio egiten ari diren gauzak egin ditzan, baina, aldi berean, eska al daiteke konfiantza berreskuratzeko? Zirkuluaren koadratura da hau. Bestetik, nik nituen datuak ez datoz bat zure datuekin –zuk esan duzu–, eta horregatik ez ditut ematen. Baina egia da, greba-kopuruak gora egin du, grebetan parte hartzen duten pertsonen kopuruak ere gora egin du, galdutako lanaldi-kopuruak gora egin du, eta datuak bat ez badatoz ere, horrek adierazten du –eta zuk ere esan duzu– liskarrak ugaritu egin direla, eta argi eta garbi ugaritu dira lan-erreformak horretara eramaten duelako. Horretara eramaten du, eta ez dago… Hara, nik ez dut tamaina horretako enpresekin egoteko aukerarik, baina beste batzuekin egoten naiz, eta honako hau esaten didate: "Urte-hasierako argindarraren ordainagiria aurreko ordainagiriarekin alderatuta… Lehiakortasuna galdu dugu bat-batean!". Izan ere, hemen, lehiakortasunaz hitz egiten dugunean, eta nik uste dut modu alderdikoian ere egiten dela, bestela, ez bailuke argitzerik beharko… Adegiren dokumentuak azkenean zera esaten du… azkenean ez, hasieratik aipatzen du "lehiakortasuna, eta gero lan-kostuak". Lehiakortasuna azken prezioetan dago, eta soldata azken prezioaren osagai bat baino ez da! Badirudi lehiakortasuna soldatak doitzearekin eta debaluatzearekin soilik dela posible! Lehiakortasun hitza, jada eztabaida guztietan ageri dena, badirudi soldata-ahalmena galtzeari soilik lotua dagoela. Eta produktibitatearekin lotu nahi dutela esaten dutenean, bai, baina ikusiko dugu egia den; izan ere, soldata bat produktibitatearekin lotzen denean, argi izan behar da zein den produktibitatea, zer faktorek eragiten duten horretan… Azken batean, gauza horiek guztiak. Nik uste dut kultura hori urrun dagoela oraindik. Baina guk hori nahi dugu; horrek, hain zuzen, aurrerapen-maila bat, zibilizazio-maila bat eta sen on kolektibo garrantzitsua erakutsiko lituzkeelako. Baina hori, gaur egun, ez da posible. Beraz, guk Jaurlaritzari berriro planteatzen dioguna da, behin eta berriz, aspertu arte planteatzen dioguna, elkarrizketa soziala susta dezatela, negoziazio kolektiboa susta dezatela. Ez direla denak egongo? Ez dira egongo. Baina ikusten dugu hemen egoera paradoxikoa eta deabruzkoa gertatu dela: zentral sindikal bat eta enpresaburu batzuk gauza beraren bila, negoziazio kolektiboa iraganeko oroitzapena izatea eta enpresako akordioetara iristea. Eta, gainera, ezkutuan, indibidualizazioaren bitartez; zeren eta, paragrafoa ezabatu bada ere, filosofia azpian dago. Eta hori baztertzen hasi behar dugu. Dena den, hobetzeko bada bakarrik izango du zentzua, printzipio honengatik: gutxieneko araua, araurik onena eta egoera onuragarriena. Baldintza orokorretatik abiatuta, pizgarrien politikak eta suspertzeko politikak egon daitezkeela enpresako langileen inplikazioa hobetzeko. Baina, bien bitartean, idazten denetik harago doazen aldaketak behar dira. Berriro azalduko dizuet nire proposamena: bila ezazue portzentajezko helburu bat hitzarmena duten soldatapekoen estaldura-maila igotzeko. Ez du axola ehuneko ehunera iristea: kontua ez da dena edo ezer ez izatea. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3764 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARREGI ROMARATE | EA-NV | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, berriz ere, legebiltzarburu andrea. Begiratu, Arrondo andrea, zure lehenengo txandan kulebroiari buruz ari izan zara askotan, eta hemen gidoilari bakar bat eduki dugu gaur, zeren gaurko… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3765 |
10 | 69 | 06.03.2014 | EKONOMIAREN GARAPEN ETA LEHIAKORTASUNEKO SAILBURUAK (Tapia Otaegui) | Lehendakariaren agerraldia, EH Bildu taldeko legebiltzarkideek eskaturik, Lan Harremanetarako Eredu Berria deituriko proposamenaren inguruan Jaurlaritzak duen iritzia eta egiten duen balorazioa azaltzeko | Eskerrik asko, presidente andrea. Bakarrik bi hitz aipatzeko gure helburuak zein diren: negoziazio kolektiboa bai, hitzarmenak bilatzea bai eta horretan ari gara lanean, sendo eta egunero, baina, baita ere, beste eredu mota bat ezarri behar dugu gure enpresetan. Lehiakortasuna, egia da, ez dago laneko kostuetan bakarrik, beste hainbat kostu kontutan izan behar dira, baina, azken finean, bilatu behar duguna da lehiakortasuna, eta lehiakortasuna produktibitateari lotuta dago, gauza asko kontutan izanik, noski, baina beti ere gure langile eta gure enpresarien arteko elkarrizketa, konfiantza eta gardentasuna ezinbestekoa da, beste ereduetan ikusi den bezala. Hortik joan behar du gure bideak, eta hortik jarraituko dugu. Hitzarmen kolektiboak bai, baina eredu berria ere bai, biak lantzen ditugu bi departamentuen artean. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3766 | |
10 | 69 | 06.03.2014 | LAZAROBASTER BADIOLA | EH Bildu | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko. Egun on guztioi. Badator baserritar eta herritarrontzat marka berri bat, Euskal Artisau Elikagaigintza izeneko marka. Izena bera luzea da eta buruan sartzeko nahiko zaila, baina ez da izena bakarrik, bere edukiak ere buruan sartzeko nahiko zailak dira, eta horregatik ari gara gaur puntu honi buruz edo gai honi buruz eztabaidatzen. Lehenbizi esan 126/2012 Dekretuaren ibilbidea edo azalduko dudala pixka bat eta gero sartuko naizela aurkeztu diren mozio, zuzenketa eta erdibidekoei buruz hitz egiten. Esan aurreko Gobernuak onartu zuela dekretua, Euskadiko elikagaien artisau ekoizpenari buruzkoa, eta planteamendua, gainera, norabide okerrean egin zuen, bertako ekoizpenari lotu gabeko marka berri baten sorrera baitzen, munduko edozein bazterretatik ekarritako lehengaiekin egindako produktuak jasotzen zituelako marka berri horrek; eta, gainera, ez zen baserritarrei zuzendutakoa bakarrik, baizik eta industriari berari ere atea zabaltzen zitzaion. Beraz, ikusten genuen baserritarren irudia berriro ere erabilia izango zela beste batzuek negozioa egin zezaten... | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3767 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LAZAROBASTER BADIOLA | EH Bildu | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Esan norabide hori hein batean zuzentzen joan dela eta gaur, behintzat, eztabaidatzen ari garena dela baserritarrek ekoiztu eta eraldatutako produktu bat. Edonola ere, esan behar dugu dekretu honek oraindik ere zirrikitu handiak dituela. Europako Batzordeak dekretu hau aldatzeko eskatu zuen, salgaien zirkulazio librea urratzen zuelako eta, baita ere, Europar Batasuneko barruko merkataritzari oztopoak jartzen zizkiolako. Oraingo Jaurlaritzak erabaki zuen dekretu honekin aurrera egitea eta Europatik eskatzen zitzaiona betetzea, eta dekretua aldatzeko tramiteak martxan jarri zituen. Hor ezagutu genituen eduki berriak, eta era labur batean esateko, dekretu horren aldaketak jasotzen duena da ekoizpenaren jatorria Araba, Bizkai eta Gipuzkoatik Europa osora zabaltzea, eta, beste alde batetik, markaren izenean aurretik artisau elikagaigintza zen markaren izenari "Euskal" eranstea hasieran. Hortaz, bitxikeria edo esan dezakegu bitxikeria baino gehiago kontraesan ikaragarria dela, edukietatik bertakotasuna kendu, Europa osora zabaldu eta gero izenean "euskal" jartzea. Honek guztiak kezka sortzen zigun, eta horregatik eskatu genuen Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko Batzordean Arantza Tapia sailburuaren agerraldia, gai honetaz jarduteko. Eta agerraldi horretan EH Bildutik mahai gaineratu genuen adibide bat, gerta zitekeen adibide bat, hau da, Alemaniako baserritar batek ekoiztutako gazta ikusi ahal izango genuela hemengo saltokietan "Euskal artisau elikagaigintza" izeneko markarekin, eta horrek kezkatu egiten gintuela. Edonola ere, beno, Jaurlaritzatik nahiko erantzun zitala jaso genuen, hori ez zela posible, dekretua ongi irakurtzeko… Baina kontua da agerraldi hori izan eta egun gutxitara CES bezala ezagunagoa den Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen irizmena iritsi zitzaigula, dekretu honi buruzkoa. Eta irizmen horretan, esan EH Bilduren irakurketa berdina egiten duela, goitik behera irakurketa berdina. Eta irizmen horretan, hitzez hitz irakurriko dut ondorioetan jasota datorrena: "Euskadiko Artisau Elikagaigintzako Ekoizpenari buruzko Dekretua aldatzeko dekretu proiektuari dagokionez, proposaturiko aldaketetako askorekin bat ez datorrela adierazi behar du Euskadiko EGABk, zeren eta 126/2012 Dekretuaren xedea desitxuratu eta baliogabetzen baitute, hots, Euskadiko elikagaigintzako artisau ekoizpen txikiak eta produktuak sustatzea eta babestea. "Zehazki, berriz diogu, ez gatoz bat 'Euskal Elikagaigintzako Artisautza' labelaren bereizgarria erabiltzearekin Euskadin egin ez diren produktuetan. Hemengo artisautzako ekoizpen txikiari kalte eragin ez ezik, nahasgarria ere izan liteke kontsumitzaile txikientzat". Hori da irizmen honetan ondorio bezala jasota datorrena. Beraz, argi geratzen da dekretu honek herren egiten duela. Eta horregatik eskatu genuen sailburuaren interpelazioa. Eta interpelazio horretan, esan sailburuak berak onartu zuela Alemaniako gazta hori posible izango zela hemengo saltokietan euskal zigiluarekin aurkitzea, baina Europak eskatutakoa bete behar zutela eta, edonola ere, orain garatzen ari den edo garatuko den erregelamenduaren bitartez, saia- tuko zirela hemen ekoiztutakoak ez diren produktuei zailtasunak jartzen edo bidea estutzen. Edozein kasutan, iruditzen zaigu dekretuaren bitartez egin ezin izan dena ezin izango dela erregelamenduaren bitartez egin. Hortaz, kezka sortzen digu, kezka sortzen jarraitzen du gai honek gugan. Ikusten dugu Jaurlaritzak ezin diola iruzur komertzialari zirrikiturik utzi. Izan ere, gaur egunean denok dakigu merkatuan zenbat marka desberdin dauden, nolako marka saltsa dagoen, eta, gainera, denek esaten digute dena dela osasuntsua, dena naturala, dena artisaua. Eta ohartu behar gara badirela bertako produktuak, modu iraunkor batean ekoiztuak izan diren produktuak erosi nahi dituzten herritarrak, eta gure saiakera, gure lana izan behar dela herritarrei aukeraketa egiten laguntzea. Eta ez kontrako bidean, aukeraketa hori oraindik are gehiago konplikatzea. Hortaz, mozio bat aurkeztu dugu dekretuak dituen zenbait zulo tapatzeko asmoarekin. Eta, nolabait, mugak jartzea beharrezkoa ikusten dugu. Alde batetik, Jaurlaritzatik jaso duguna izan da "Goazen marka hau martxan jartzera eta gero ikusiko dugu ea kanpotik datozen horiek zenbaterainoko eragina daukaten". Gure mozioan, hortaz, martxan jartzeari ez diogu uko egin. Ados, jarri dezagun martxan eta ikus dezagun zer gertatzen den, baina baldintza batzuen barruan. Eta momenturen batetan kanpoko produkzioak, kanpoko produktuak, ikusten baldin bada gehiegizko presentzia daukatela, iruditzen zaigu marka hau bertan behera utzi behar dela. Eta gure mozioan, alde batetik, hori mugatzera gatoz. Eta bestetik esan, baita ere, kezkatzen gaituena dela artisau ekoizpenaren definizioan jasota datorrela artisau ekoizpena dela baserritarrak indibidualki edo elkartuta beraiek ekoiztutako produktua eraldatu edo transformatuta eskuratzen dena. Eta hor bereziki kezka sortzen digu baserritarrak elkartuta produkzio bolumen handietara iritsi gaitezkeela eta hor artisau ekoizpenarekin zerikusirik ez duten produktuak aurkitu ditzakegula. Hortaz, gure mozioaren bigarren puntuan aipatzen dugu marka honi dagokion erregelamendua garatzerakoan produktuz produktu zehaztu dadila zein den ekoizpen bolumen hori. Edozein kasutan, ikusita beste taldeen zuzenketak zeintzuk diren…, beno, Talde Mistoa kenduta, beste guztiek aurkeztu dituzte zuzenketak eta gero esan erdibideko batetara ere iritsi zaretela. Esan behar dugu bai zuzenketek, bai erdibidekoek ez dutela ezer esaten, orokorkeriak direla, ez dagoela batere zehaztasunik, eta ezer esaten ez zuten hiru zuzenketatik ezer esaten ez duen erdibideko batetara iritsi zaretela. Eta erdibideko horrekin guri ez zaigu kezka ezabatzen, eta pentsatzen dut CESi ere ez zaiola kezka hori gainetik kenduko. Momentuz, besterik ez. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3768 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN | PV-ETP | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok. EH Bilduk aurkeztu digun mozioa Euskal Artisau Elikagaigintzari buruzko 126/2012 Dekretua aldatzeko dekretu-proiektuari buruzkoa da. Aldaketa horren bidez, edukia Europar Batasunaren eskaeretara moldatu behar da, Europar Batasunaren Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikulua betetzen dela bermatzeko. Dekretu horren helburua da Euskadiko artisauproduktuak babestea, balioa ematea eta bereiztea, eta gure autonomia-erkidegotik kanpoko produktuek ez izatea aukerarik gure produktuentzat soilik diseinatu den bereizgarria lortzeko. Euskadiko artisau-ekoizpenaz hitz egiten dugunean, nekazaritza-ustiategietan produktuak ekoizteko, egiteko eta eraldatzeko modu zehatzaz, milaka urte dituenaz ari gara. Eskuarki, txikiak izaten dira ustiategiak, familienak, eta landa-eremuetan kokatzen dira; gurasoek seme-alabei transmititu dizkieten ohitura tradizionaletan oinarritzen dira, eta ekonomia osagarria ematen dio ekonomia produktibo hutsari. Europar Batasunari dekretu horren berri eman zitzaionean, onar zezan, jakinarazi zen Europar Batasunaren Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikulua urratzen duela, ez duelako bermatzen salgaien zirkulazio librea. Horregatik moldatu behar da Europar Batasunaren eskaerara. Egia da beste nolabait ere egin zitekeela izapide hori, ez hain modu ortodoxoan, agian, eta nahi genuen emaitza edo helburua lortuko genuen agian. Guztiok gaude deseroso aldaketa horrekin; ez da inoren gustukoa. Dekretu hori Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legetik eratortzen da, eta argia da legearen helburua; baina egia da arazo bat dugula. Eta argi dago sentiberatasun txikia edo sentiberatasunik eza erakusten duela Europar Batasunak elikagaien ekoizpen-mota horren eta artisau-ekoizpen tradizionalaren aurrean, eta tokiko artisau-ekoizpena defendatzeko argudio zabalak izan behar zituela dekretuak. Eta zuzenketa bat sinatu dugu Euzko Alderdi Jeltzaleak, Alderdi Sozialistak eta Talde Popularrak. Eta zer diogu zuzenketa horretan? Posibilistak gara. Izan ere, hasieran esan duzu "Dekretua bertan behera utziko dugu" (hori ez da ezer, ez du ezer proposatzen; bertan behera uztea proposatzen du), eta, gero, arazo bat du. Arazoa da ez duzula gustuko artisauak elkartzea, eta, orduan, mugak jartzen hasten zara. Baina nola gustatzen zaizuen mugak jartzea! Aizue, mesedez, merkatu librean gaude, eta ekoizpena izango da batek egoki deritzona, eta gauzatu dezakeena. Baina mugatzea… Asko aipatzen duzu hori, eta kezka eragiten digu, kezka handia. Zer dio sinatu dugun zuzenketak? Bada, hasteko, Legebiltzarrak Europako Parlamentuari eta Batzordeari eskatzen die arautu dezatela artisau-elikagaigintza, nekazaritza-ustiapeneko produkzioen transformazio eta ekoizpenari lotutakoa, hutsune bat baitago, eta egokia iruditzen zaigu horren berri ematea. Dekretu hori hobeto arrazoitu eta azaldu izan balitz, ziur asko ez genuke arazo hau izango gaur Europar Batasunean; baina kontua da arazo bat dugula. Zer diogu horretaz gain? Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu Euskal Herriko artisau-elikagaigintza arautzean mekanismo legal guztiak erabili ditzala, bateragarri egiteko Europar Batasunaren Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikuluarekin. Posibilistak gara. Ez ukatu... Izan ere, zuk ez diozu irtenbiderik ematen arazo horri, ez duzu irtenbiderik ematen ekimenean! Orduan, posibilistak izan nahi dugu, eta Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legearen helburu erreala betetzea nahi dugu, legearen helburua eta espiritua. Eta Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu, halaber, ezagutarazi, sustatu eta babestu dezala artisauelikagaigintza. Helburua izango da Euskal Herriko elikadura-kultura mantentzea, ingurumena zaintzea eta aukera berriak eskaintzea, formatu txikiko familiaenpresen ekoizpen propioa errentagarri egiteko. Gure ustez, sinatu dugun zuzenketa, ditugun parametroak eta eskura izan dezakeguna kontuan izanik, nahiko posibilista da. Eta, esan dizudan moduan, kezka eragiten digu egiaz, eta uste dugu arazo bat dela hori. Denok dugu oso sentiberatasun berezia Euskadiko artisau-ekoizpenarekiko, baina zuen mozioak ez du irtenbiderik jasotzen, eta guk sinatu dugun zuzenketa askoz posibilistagoa iruditzen zaigu. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3769 |
10 | 69 | 06.03.2014 | CORCUERA LEUNDA | SV-ES | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakaria, sailburuak, egun on, legebiltzarkideok. Egia da, Lazarobaster jauna, 2008ko Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legea indarrean sartu zenean Euskadiko artisau-elikagaigintzaren azterketa sakona egiten hasi zela, sektorearen beharrak hautemateko eta Euskadiko kontsumitzaileek biziki estimatzen zituzten produktuen balio erantsia areagotu zezaketen ekimenak baloratzeko. Baina kontuan izan behar dugu, halaber, itxura batean zuk aintzat hartu ez duzun gertaera bat, gai honetan hutsala ez den gertaera bat. Izan ere, artisauelikagaigintzak ez du Europar Batasunean modu homogeneoan aplikatzeko araudirik, eta nekazaritzako elikagaien artisau-ekoizpenak ez du izan berariazko lege-estaldurarik Euskadin, 2008ko Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legea onartu zen arte. Eta funtsezko elementua da hori; gaur hona ekarri gaituen historiaren eta gaiaren oinarrizko elementua, zutabea da, eta zuk badakizu. Eta, egia da, landa- eta kosta-eremuko familien baliabide ekonomikoen zati handi bat da artisauelikagaigintza. Eta 2012ko uztaileko 126 Dekretuak moldaketa batzuk zituen Europako araudira egokitzeko, baina harago joan da Europako Batzordea, eta gehiago eskatu du. Eta dekretu berriaren proiektuak zenbait xedapen aldatu ditu, Europako legedia betetzeko. Bere alde onak eta txarrak ditu artisau-ekoizpena erregelamenduz garatuko duen lehen autonomiaerkidegoa izateak. Eta ekoizleen interesen, Euskadiko artisau-ekoizpenen eta Europako araudiaren arteko bateragarritasuna lotzea da erronka, eta alde txarretako bat da hori, zoritxarrez. Zenbait saiotan landu dugu gai hau, eta behin eta berriro adierazi da 126 Dekretua aldatzen duen dekretuak Europar Batasunaren Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikulu hori errespetatu behar duela, eta, beraz, salgaien zirkulazio librea bermatu behar dela, gustatu ala ez. Nos guste o no. Europarrak gara, eta Europako legedia bete behar dugu. Beraz, ez da eragotzi behar komunitate barneko merkataritza eta beste estatu kide batzuetako operadoreei dekretuan arautzen den kalitate-erregimenera sartzea bermatu behar zaie, Europar Batasunaren Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikuluak ezartzen baitu debekatuta daudela inportaziokopuruen murrizketak estatu kideen artean, baita ondorio hori duten bestelako neurri guztiak ere. Beraz, Europar Batasuneko kide izateak eta goragoko mailako legea ezartzeak hemen arraroak iruditzen zaizkigun ondorio eta aldaketa batzuk ere eragiten ditu. Gai honetan, egia da, harrigarriak dira, mundu global batean txikiari, gutxienekoari buruz ari baikara. Beraz, nik ez nituzke aurrez aurre jarriko –eta batzuk hori egiten ahalegintzen ari dira– kanpokoa eta gurea, gurea Europaren zati ere badelako. Beraz, artisau-ekoizpena Europako legedira egokitzeko (europarrei jarduteko mugarik ez jartzea ezartzen du), gaur egun indarrean den 126 Dekretua aldatzeko dekretu-proiektua prestatzen ari dira; terminologia orokorragoa baliatuko da, eta Euskadiko artisau-elikagaigintzaren kalitatearen bereizgarria erabiltzeko aukera emango zaie dekretuan jasotzen den erregimena betetzen duten Europako operadore guztiei. Europako Zerbitzuen Direktibaren helburua da zerbitzuak ematen dituztenek aukera izatea beste estatu kide batzuetan kokatzeko, eta estatu kideen artean zerbitzuak emateko askatasunak bete-betean eragiten die artisau-ekoizpeneko jarduerei. Eta Bilduk aurkeztu duen mozioa bi gaitan oinarritzen da, sozialiston ustez Europako legediak berak zehaztutako jarraibideak urratzen dituen bi elementutan, hain zuzen. Ulertzen dut, borondate onekoa da, eta, agian, oso ondo geratuko zaizu zuri... Nik badakit, gainera, sinetsi egiten duzula funtsean; baina, egiaz, horrek ez garamatza inora. Zuen mozioa ikusita, hori hemen onartu izan bagenu, Europako legediak ikusi eta aurkaratu egingo zuen, ezinezkoa baita Europan indarrean den legedia kontuan izanik. Ezin ditugu begiak estali eta pentsatu hemen ez dela ezer gertatuko, artisau-ekoizleei iruzur egiten ariko baikinateke. Legea errespetatuko balu bezala salduko, hasieratik dakigunean ez dela hala izango. Eta esan dut bi gai jartzen dituela mahai gainean zure mozioak. Alde batetik, Euskadiren eremuan lan egiten ez duten Europako ekoizleen arazoa; Artisau Ekoizleen Erregistroan izena emanda egon eta Euskal Artisau Elikagaigintzaren bereizgarria erabil dezaketenena. Eta, beste alde batetik, produktu bakoitzaren ekoizpen-bolumena mugatu nahi duzu, artisau-produktutzat hartzeko. Eta bi eragiketa edo muga horiek arrazoitu dituzu kontsumitzaileei eragin dakiekeen nahasmenagatik, Euskadiko artisau-produktu bat ez duelako bereizten Euskadiren eremukoa ez den artisau-ekoizle europar batek –europar batek, besterik gabe– egindakotik. Eta, esan dizudan moduan, errealitatean kokatu behar dira gauzak. Bizi garen munduan bizi gara, eta ditugun legeak ditugu. Eta zuk esan eta aipatu duzu orokorra baino ez dela erdibideko zuzenketa, ez garamatzala inora, eta zuk badakizu hori ez dela egia. Zuzenketa ez duzu gustuko ez delako zehatza, ez dituelako kontu zehatzak lantzen... Zuk badakizu ez daukagula sartzerik kontu zehatzetan, eta Eusko Jaurlaritzari, lehenik, eskatu behar zaiola nolabaiteko ahalegina egin dezala araudi teknikoa Europako legediarekin bateragarri egiteko, ekoizleekin artisau-ekoizpenei buruzko akordioetara iristen denean. Zuk badakizu hori horrela dela, eta ezin dela askoz harago joan, dugun esparrua baitugu, dugun muga baitugu, eta hori Europako legedia da. Eta zuzenketan esaten dugu Europako Parlamentuari eta Legebiltzarrari eskatzen diogula nekazaritza-ustiategiko ekoizpenen produkzio eta eraldaketarekin lotutako artisau-elikagaigintza arautzeko –estatuek, nazioek eta/edo eskualdeek beren berezitasunak arautzeko esparru orokor bat izan dezaten–, komunitate barneko merkataritza-arauak urratu gabe; hori da giltzarria. Ez esan hori anbiguoa denik. Hori da gakoa! Lan handia egin beharko litzatekeela Europako Parlamentuak, lehen López de Ocariz andreak esan duen moduan, sentiberatasun hori izateko? Bada, egin beharko da, eta behin eta berriz, eta setaz. Baina hori da giltzarria, ez gaitezen engaina; ez dago besterik: Europa artisau-ekoizpenarekiko sentibera izaten ahalegintzea, ekoizpena datorren lekutik datorrela. Eta hori onuragarria izango da, hein batean, Euskadiko artisau-ekoizpenarentzat. Nire ustez, lan handia egin behar da –egia da– dekretu hori ekoizleei azaltzeko. Araudi tekniko bakoitzera eta ekoizleen beharretara eta haiekin egin behar diren akordioetara moldatzeko egin behar den lana, batez ere helburu bat izanik –artisau-ustiategiaren eta -ekoizpenaren bideragarritasuna, hain zuzen–, da gaiaren muina, guztiok batzen gaituen helburua. Muinean, ados gaude guztiok! Zer nahi dugu? Euskadiko artisau-ekoizpenaren bideragarritasuna. Nola? Europako legedia aldatuz, ez diezagun eragotzi, orain egiten duen moduan, Euskadiko artisau-ekoizpena sustatuko eta bultzatuko dituzten gogoetei berme idatzia ematen. Eta nola egin behar dugu bien bitartean? Landuko den araudi tekniko horren bidez bateragarri egiten ahaleginduz. Eta oso zaila da hori idatziz jartzea. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3770 |
10 | 69 | 06.03.2014 | TELLERÍA ORRIOLS | EA-NV | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Señora presidenta, lehendakari, consejeros, señorías, buenos días a todos. López de Ocariz andreak ganbera honetara garatzeko ekarri dituen eskaerez harago (legeak erregelamendu bidez ezartzeko kezka arrazoituari erantzunez), berriro itzuli gara Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legera, legegintzaldi honetako aipatuena, ziur asko. Bada, 2012an garatu zen gaietako bat, orduan sozialistak gobernuan zirela, 23. artikuluari buruzkoa zen, artisau-ekoizpenari buruzkoa. El decreto se publicó el 31 de julio del 2012. Antes de eso, se debatieron los aspectos que debía incluir: en cuanto a los conceptos artesano, productor y transformador; sobre si el producto tenía que ser algo producido aquí o podía ser traído de fuera y transformado aquí; y otras tantas cosas. Al final, se publicó un decreto que, más o menos, satisfacía a todos. EBk horren berri eman bazuen ere, iazko otsailean, Batzordeak –benetan, oso astuna da batzuetan, kontu batzuekin– beste zuzenketa batzuk eskatu zituen. Eta harrigarria iruditu arren, batzuei ikaragarri harrigarria, Europar Batasunaren corpus arau-emailearen nukleoaren parte den gai bat errepikatzen jarraitu zuen. Jada aipatu den Funtzionamenduari buruzko Tratatuaren 34. artikulu horrek hau dio: "Estatu kideen artean debekatua dago inportaziorako kopuruak murriztea, baita ondorio baliokideak dauzkaten beste neurri guztiak ere". Eta hor dago gakoa, inportaziorako kopuru-murrizketak intuitiboak baitira eta igar baitaitezke; baina ondorio baliokideak dauzkaten neurriak, hori beste mundu bat da. Gainera, gatazka izugarria eragin du; Europako Justizia Auzitegira kasu gehien eraman dituena da, eta jurisprudentzia handiena eragin duena. Europako Auzitegiaren epai ugarietako batek dio estatu kide batek onartu dituen neurriak tratu txarragoa ematen badiete estatu kide batzuetatik datozen produktuei, edo, bestela esanda, tratu hobea estatukoei bertakoei, inportaziorako kopuru-murrizketaren pareko neurritzat hartu behar direla. Tira! Como he dicho, la jurisprudencia relativa a ese tema es amplia y curiosa, y ha sido un factor clave en el seno de la Unión Europea para la libre circulación de mercancías. Horrenbestez, elikagaigintzako artisau-produktu bat bereizten duen dekretu propioa izateak (itxuraz ez dute halako araurik gainerako Europan, edo, besterik gabe, ez dute horren berri eman), eta horri buruzko erkidego-araurik ez izateak, berezitasun bat ematen digute, Batzordearen ustez onartezina eta Erkidegoko merkatura mugatzearen printzipioa urratzen duena. Estamos siendo perjudicados por ser los primeros, porque somos pioneros en la norma que defiende la producción artesanal de los alimentos. Esa defensa comenzó con la Ley de Política Agraria y Alimentaria, con la aprobación del PP y del PNV, y tuvo su continuidad con el primer decreto normativo, aprobado por el PSE, que culmina su trayectoria. El actual Gobierno Vasco ha modificado el decreto final; en la comisión, por medio de informes, casi todos hemos aportado algo para esa modificación. Didaktikarekin jarraituz, estatu batek jatorriaren edo elikagai-kalitatearen izendapen bat onartzen duenean, berez, 34. artikulu horren aurkako ondorio bera duen neurria da. Jatorri-izendapenak edo kalitatemarkak onargarriak izan daitezke onartzen dituen erkidegoko arauditik abiatuz, baldin eta produktu horrek geografia-eremu jakin batekoa izateagatik baditu ezaugarri horiek, edo jatorriak eremuko tradizioan leku garrantzitsua duela adierazten badu. Hori da gure jatorri-deituren kasua (Errioxako ardoak, txakolinak, Idiazabal gazta), baita Kalitatea marka daramaten produktu guztiena ere. Europako araudiak bermatzen ditu guztiak, eta, beraz, baita haien baimenak ere. Baina ez "artisau-elikagaigintza" termino generikoa; ia ziur esan daiteke ekoizpen-mota hori Europako eskualde guztietan dagoela, moduren batera edo bestera. Por lo tanto, en nuestra enmienda solicitamos al Parlamento Europeo y la Comisión Europea que desarrollen una normativa general que permita que las naciones y regiones de Europa puedan normativizar sus diferencias, si así lo desean. Así, podremos evitar la extraña situación actual. Por poner un ejemplo, si un productor frisio de queso artesano produce su queso de la manera en que se recoge en nuestro decreto, se le puede denominar productor artesano vasco, y, seguramente en Frisia lo produciría más barato y más rápido. Dena den, inor ez du harritu behar dekretuaren arrarotasunak, eta gutxiago Lazarobaster jauna eta Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordea, iruditzen baitzat dekretuaren irakurketa asaldagarria egin dutela. Egia da, beraz, Batzordeak behartu egiten duela ekoizpena bereizi nahi duten Europako artisauekoizle guztiei aukera ematera, baina erkidegoan dagoen blokeoa gainditzeko tresna arau-emaile bat baino ez da. Egiaz, Frisiako ekoizlea hona hurbiltzen bada artisau-ekoizlearen ziurtagiria eskatzera, zaila izango litzateke ematea, Euskadik nekez izango bailituzke hemengoak ez diren ekoizpenak ziurtatzeko eskumenak. Eta arduratuko dira Herbehereetakoak hori adierazteaz. Eta ez dut argi Frisiako gazta-ekoizleari Euskadiko artisau-ekoizletzat agertzea interesatzen ote zaion, ez eta kontsumitzaileari ere Frisiako gazta Euskadiko artisau-gaztatzat onartzea. Tresna bat da, tresna arau-emaile bat, Europan horri buruz dagoen araudi-hutsunea gainditu nahi duena. Hala, badirudi Europako ekoizpen guztiei irekitzen zaiela, ondorio arrarorik ez eragiteko; esaterako, Frisiako gazta bat Euskadiko kultura mantentzen laguntzen duen artisau-gaztatzat ziurtatzeko aukera. Mediante este decreto, se abre una vía interesante, ya que los artesanos vascos pueden tener un distintivo en sus producciones. Un distintivo que identifica, por una parte, el modo de elaboración, y, por otra, un distintivo de calidad. Geoffrey Chaucerrek, Canterburyko ipuinak liburuaren idazleak, esan zuen "Bizitza, hain laburra; artisautza, hainbeste denbora ikasteko". Amaitzen joateko, uste dut zuzen jokatu dela Europako Batzordeari jakinaraztean; jakinarazpen horrek eragin duela ezen, Europar Batasunean araututa ez dagoenez, Funtzionamenduari buruzko Tratatuak teorikoki behartzen duela Letonia, Suedia, Irlanda edo Frisiako eskaerak jasotzera. Egia esan, gehiegi imajinatu gabe, iruditzen zait, konplexutasunagatik eta zailtasun teknikoengatik, ez direla etorriko lituaniarrak, munichtarrak eta frisiarrak beren produktuak Euskadiko artisau-produktutzat ziurtatzera, baina, tira, dena izan daiteke. Espero dezagun, dena den, Eusko Jaurlaritzak horren berri ematea. Es decir, se abre una nueva vía para nuestros agricultores y ganaderos, una vía en la que todos albergamos nuestra esperanza, aunque no esté muy segura de que EH Bildu y el señor Lazarobaster compartan este extremo. Porque el señor Lazarobaster continúa obsesionado con los cupos, con la limitación de las producciones máximas, como si Euskadi fuera un estado con planes quinquenales. Baina kontuz ibili. Esan zuen Leninek nekazaria eta artisaua ekoizle txikiak direla esapidearen zentzu kategorikoan; alegia, burges txikiak. Hain burges txikiak non ez baitute gogoko Europako beste herri batzuk sartzea gure dekretuan, produkzio kalifikatu totalaren % 3tik harago. Batetik, zergatik 3, eta ez 5 edo 6? Bestalde, non da herrien arteko elkartasuna? Edo herri batzuekin soilik da? Dena den, hori gertatzen denean, % 3arena, ez ni bakarrik –zaharra bainaiz–, zu ere, gazteagoa izanda, erretiratuta egongo zara. Bai behintzat kupoak aukera ematen badizu. Kontzeptua babesteko artisau-ekoizpenari kupoak jartzea ere eskatzen duzu, artisau izendapenaren beraren barruan gorderik balego bezala gutxi egiteko modu bat dela. Baina, begira, dena lanaren araberakoa da: lan handia egiten duen artisau batek lan gutxiago egiten duenak baino artisau-lan gehiago egiten ditu. Ez jarri mugak artisauen lanari. Zure eredu ekonomiko berria, bai behintzat lehen sektoreari dagokionez, kupoan oinarritzen da, kuota kontzeptutzat izanik. Eta hori, alde batetik, zaharra iruditzen zait, eta, beste alde batetik, diskriminatzailea lehen sektorearekin. Zergatik hainbeste kupo nekazaritzan eta ez automobilgintzan edo ontzigintzan? Gero eta itxura zaharkituagoa du honek guztiak. Hainbeste bolivarismorekin edo kuotaren eta kupoaren nekazaritza-mugimenduarekin, baserritarrenekin baino areago, Euskadi aktiboz betetzen jarraitzen duzue zuek, eta baserriz baino gehiago, etxaldez eta arrantxoz. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3771 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LAZAROBASTER BADIOLA | EH Bildu | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko. Guztioi batera erantzungo dizuet. Eta erantzuten hasi aurretik, zuen erdibidekoan, hirugarren puntuan, jasota dator formatu txikiko familia enpresa, eta nahi nuke entzutea zuentzat hori zer den, nola definitzen duzuen hori, zeren eta nik hemen ikusten dudana da daukazuela sekulako bertigoa gauza batzuez hitz egiteko, mugez hitz egiteko. Eta hemen zenbait astakeria entzun ditugu. Esan astakeria bezala planteatzen duzuen hori nekazaritzarako, beste edozein sektoretan guztiz ohikoa dela, eta ikustea besterik ez dago mikroenpresa bat zer den edo enpresa txiki bat edo enpresa ertain bat, langileen araberako mailaketa bat egiten dela. Eta nekazaritza sektorean bertan ere mugak leku askotan aurkitzen ditugu. ATPa bera zer da? Baserritarraren diru sarreren % 50a nekazaritza jardunetik jasotzen duena, eta horren baitan diru-laguntza bat ematen da edo ez da ematen. Ganadu kargaren minimoak ezartzen dira. Zuzeneko diru-laguntzetan baserritar bakoitzak ere jaso behar duen minimoa eta maximoa ere ezartzen dira. Ez dira kontzeptu hain ezezagunak. Hemen dagoena da eta daukazuena da bertigoa, zapaldu gabeko lur horretan urratsak emateko, baina lehenago edo beranduago eman beharko dituzue, eta horretaz ziur egon, gainera. Eta, gainera, lotzea mugen kontu hau baserritarrak, langileak edo alferrak izatearekin… Beno, adarra jotzea baino bastante gehiago ere bada hori. Kontua da guztia ezin dela artisaua izan eta nonbait egon behar dela muga. Gauza bat da artisaua eta beste bat da modu industrialean ekoiztutakoa, eta nonbait marra batek egon behar du. Gertatzen dena da ez duzuela nahi marra hori jartzea, marra horretatik kanpora batzuk geratuko direlako. Eta alde batetik, marka berri honi begira Europatik datozen legediak eta bete egin behar direla, beste alde batetik hemen aurkitzen dugun bertigo hori zenbait muga jartzeko, azkenean, marka hau labetik atera orduko txapuza ikaragarria izango da. Eta Europak esaten duena hor dago, baina Jaurlaritzaren esku dago honekin aurrera egitea edo ez egitea. Eta iruditzen zaigu lehen sektoreak bizi duen egoera kezkagarria dela, horrekin ere, gainera, bat egingo duzuela zuek ere, eta ez dagoela sektorea erdipurdiko planteamenduetarako. Behar direla planteamendu sendo, gardenak eta apustua benetakoa egitea. Eta marka berri honekin zer ikusten dugu? Bada, alde batetik, ekoizpenari mugak ez baldin bazaizkio jartzen, ekoizpenaren jatorriari mugak ez bazaizkio jartzen, aurkituko dugula Alemaniako 50 edo 100 baserritarrek kooperatiba batean egin duten gazta hemen, Euskal Herrian, Gasteizen bertan, edozein saltokitan, euskal zigiluarekin. Eta iruditzen zaigu hori ez dela artisaua, hori ez dela euskalduna, hori dela iruzur komertzial bat. Eta zuok guztiok hori ari zaretela babesten. Hortaz, erdibidekoari ezetza emango diogu, guk iruzur komertzialik ez dugulako babestuko. Besterik ez, eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3772 |
10 | 69 | 06.03.2014 | LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN | PV-ETP | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, hasteko, poza agertu nahi dut erdibideko zuzenketa hau lortu dugulako Talde Sozialistaren, Euzko Abertzaleak taldearen eta Talde Popularraren artean. Eta, labur-labur, azkenean ez baitakit denok argi dugun zertaz ari garen. Artisau-produktuez ari gara. Eta artisau-produktuak ez dira bolumenaren araberakoak: ekoizteko, egiteko eta eraldatzeko moduaren araberakoak dira. Artisaua, eskuarki, eskuekin egiten da, ez da ekoizpen industriala, baina ez du zerikusirik bolumenarekin. Beraz, ez dakit badakigun hori bereizten, zeren, ziur asko, ezin baitugu horren gainetik dagoen zerbaitetaz hitz egin. Izan ere, kontzeptua ez badugu argi, nora goaz? Gure autonomia-erkidegoko artisau-produktuen alde egiten jarraitzen dugu, eta defendatzen, uste baitugu arlo batzuetan oso ekarpen garrantzitsuak egiten dizkiola landa-eremuari, biztanleria finkatzen baitute, eta kultura bat eta egiteko modu bat igorri. Uste dut, hemen esan den moduan, ia eskualde guztiek dituztela artisau-produktuak, historian atzera datozenak eta kultura hori batzuengandik besteengana igortzen dute, eta ezin dugu galdu balio hori. Arazo bat dugu, hain zuzen ere, Bruselak ez duelako gai horietarako araudi espezifikorik, baina egia da Brusela arautzen joan dela estatu kideek eta eskualdeek aurkeztu dituzten salaketen kasu askotan. Beraz, horregatik uste dugu Eusko Jaurlaritzak, kasu honetan, lantzeko eta adosteko arlo bat duela, edo Europar Batasunari alderdi horietakoren bat aldarazteko, bideragarriagoa izan dadin araudi zehatzagoa gure lurraldean. Beraz, uste dugu sinatu dugun zuzenketa oso posibilista dela, eta esan nahi dizut, Lazarobaster jauna, batzuetan ez dakigula autonomia-erkidego honetako lehen sektoreaz ari zaren ala ezagutzen ez dugun beste mundu batez. Besterik ez, eta eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3773 |
10 | 69 | 06.03.2014 | CORCUERA LEUNDA | SV-ES | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Euskal sozialistok harro gaude erdibideko zuzenketa batera iritsi ahal izan garelako EAJrekin eta Euskadiko Alderdi Popularrarekin, hemen kontua baitzen formula bat bilatu eta aurkitzea Europako arauak eta legeak urratu gabe, balioa emateko Euskadiko artisau-ekoizpenari. Hori da errealitatea, hori praktikoa, horretara iritsi behar dugu; hala ulertzen dugu guk. Lazarobasterren filosofietatik harago, eta haren planteamendu batzuk edo asko parteka ditzakegu, baina egiaz ez dira ez bideragarri ez errealak egun, planteatu dituzun moduan. Ez dugu bertigorik zuk aipatu dituzun gauzez hitz egiteko. Inola ere ez. Sozialistok azaldu dizugu zergatik ez gauden ados zure mozioarekin! Hori bai, eskatzen dizugu ez ahalegintzeko Ganbera honetan beti esperimentu arraro eta arrotzak aurkezten, bizi garen munduari dagokionez; kasu honetan, Europaren munduari dagokionez, eta Euskadiko araudiaren gainetik dagoen Europako legediari lotuta. Begira, ezin duzu eskatu irmoak izateko eta zuzenketa eta genituen planteamenduetan irmotasuna jasotzeko planteamendu irmo horiek segurtasun juridikorik batere gabeko egoera baten aurrean jartzen dituzunean. Ezin gara hain arduragabeak izan, ez behintzat Ganbera honetako politikariek, gure ikuspegitik. Eta artisau-elikagaigintza landa-eremuko familien baliabide ekonomikoen zati handi bat da; horregatik uste dugu sozialistok arautzea eta bereizgarri bat ematea Euskadiko elikadura-kultura zaintzearekin estu lotuta dagoen sektorea aitortu eta sustatzea eta natura-baliabideak mantentzea baino gehiago dela, elikagaigintzako artisau-produktuei balio erantsi bat ere ematen baitiote, eta hori da garrantzitsua: artisau-produktuek kudeaketa- eta ekoizpen-eredu arduratsuago batzuen bidez ingurumena beste batzuek baino gehiago zaintzearen balio erantsia. Beraz, gure ustez gaiaren muina da Euskadiko araudiaren, Euskadin zehaztu dugun lege-araudiaren eta Europako legediaren arteko bateragarritasuna, gaur gainditzen ahalegindu behar duguna. Izan genuen dekretu bat, 126 Dekretua, eta lau artikulu aldatzeko eskatu zuen Europako Batzordeak, baina ez zen nahikoa izan. Egin ziren aldaketa horiek, eta ez zen nahikoa izan. Gero 34. artikulua zegoen, 126 Dekretu hori aldatzen duen dekretu berria ekarri duena. Beraz, ez dezagun egin itxaropen faltsua beste ezer ekar ez dezakeen asmakeriarik, gero ez aurkitzeko errealitate tematia Euskadiko artisau-ekoizleek, aurpegian jo eta esango diena: "Europako legediak ez dizu baimentzen produktu horiek egiten". Eta, gero, nori jarriko die kexa? Zuei? Guri, segurtasun juridikorik ematen ez duen zuzenketa bat adosteagatik? Hori ezin da egin, Lazarobaster jauna. Eta ulertzen dudan arren zure mozioak muturrera eraman zaitzakeela, eta batzuetan hemen aurkezten dizkiguzun eta niri pena ematen didaten ameskerietara... Izan ere, erdibideko zuzenketa oso posibilista bat zenuen, eta aurre egin diozu esnez merkataritza-iruzurra sustatzen ari garela. Inola ere ez! Zer merkataritza-iruzur? Baina zer da hau! Zertaz ari zara? Izan ere, zuk jarri dituzu mugak! Zure mugek ez zuten merkataritza-iruzurrik eragiten? Zergatik? Europako legedia saihesten zuten? No. Orduan, zer merkataritza-iruzur saihesten ari zara, eta guri leporatzen? Bada, uste dut errealistagoak izan behar dugula. Egiaz diot, aurkeztu dugun zuzenketarekin eta babestuko dugunarekin, zuk sartu nahi diguzun entelekia saihesten ahalegintzen ari gara. Gu Europako merkatu batean gaude, Europako araudia bete behar dugu, goragoko mailako araudia, eta, beraz, men egin behar diogu, jarduera-printzipio juridiko bat betetzera behartuta gaude, eta bateragarri egin behar dugu araudi hori. Hori ekarri diguzu gaur, eta horregatik eskatzen diogu Europako Parlamentuari, Europako Batzordeari eta Eusko Jaurlaritzari artisau-ekoizleekin lantzeko araudi teknikoaren bateragarritasun hori, eta ez egoteko Europatik etorriko diren arau berrien zain. Gaurko egoerari erantzuteko, eta horiek dira artisauekoizpen horretarako arau teknikoak, eta bideragarri egitea, hori baita kontua. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3774 |
10 | 69 | 06.03.2014 | TELLERÍA ORRIOLS | EA-NV | Mozioa, Iñaki Lazarobaster Badiola EH Bildu taldeko legebiltzarkideak aurkeztua, Euskadiko elikagaien artisau-ekoizpenari buruzko dekretuaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko. Begira, desberdinak dira zure nekazaritzaeredua eta gurea. Ez gatoz bat. Eta ez nator bat, halaber, Leninek zioen horretan, nekazariak eta artisauak burges txikiak direlako horretan! Denetarik egongo da! Esan nahi dut, egongo dira kapitalistak, langileak... denetarik. Baina ez gatoz bat. Eta, dena den, zuk badakizu ados zaudela erdibideko zuzenketan jaso dugunaren zati batekin, erdibideko zuzenketan jaso dugun garrantzitsuenarekin. Zuri ongi iruditzen zaizu Europako erakundeei arautzeko eskatzea, badakizu. Izan ere, alde batetik, zuk ez duzu dekretua ukatzen; datorren moduan onartzen duzu. Jartzen dituzun bakarrak kuotak, kupoak dira. Eta esaten diguzu gure asmoa dela kontsumitzailea engainatzea. Eta nire galdera da: kupoaren % 3 onartzen badugu, eta, gainera, Europar Batasunak inola ere onartuko ez lukeena (hori jartzea baino ez zaigu falta! ), eta, beraz, legez kanpo arituko ginateke, sartzen den % 3 hori (Letoniako artisau-ekoizpeneko porrua, edo Frisiako artisau-gazta), ez litzateke iruzurra izango kontsumitzailearentzat? Hori ere bai! % 3 soilik engainatuko genuke, baina engainatu egingo genuke. Alegia, ez zara irtenbide bat proposatzen ari, eta eztabaidan leporatzen diguzu egia ez den zerbait. Badirudi engainatzen ahalegintzeko egin dela dekretu hau. Guztiz kontrakoa! Familia-nekazaritzaren, formatu txikikoaren alde egiteko onartu da. Hori dio. Ez dio bi hektarearen % 3 edo porru-kuotako hamabost. Formatu txikiko eta familiako nekazaritzaz hitz egiten du. Izan ere, europarrak bagara, bada, europarrak gara, ondorio guztiekin, eta batzuetan ez ditugu gustuko; kasu honetan, adibidez. Baina ezin ditugu kuotak jarri horregatik. Berriro diot, guztia batera doa pakete batean. Eta ez nahasi gehiengo eta gutxiengoak dirulaguntzen gehiengo eta gutxiengoekin. Hortik ez. Zuk badakizu diru-laguntzen gehiengo eta gutxiengoak direla, batetik, nekazari kontzeptua definitzeko jasotzen den kopurutik abiatuta, eta, bestetik, nekazaritzak jasotzen dituen diru-laguntzak modu bidezkoago batean banatzeko, hain zuzen, bestela ikaragarri bidegabea izango bailitzateke diru-laguntzak banatzeko sistema. Horiek ez dira kuotak; diru-laguntzen bidezko banaketak dira. Kuota esneak du; esne-kuota dago kontsumoa eta ekoizpena doitzen saiatzeko, ekoizleak errentak izan ditzan. Nekazaria da esne-kuotaren onuraduna. Baina artisau-ekoizpenean oraindik ez da soberakinik, oraindik ez da soberakinik artisau-ekoizpenean. Hain zuzen, oraindik ez da artisau-ekoizpen kualifikaturik. Eta kontu horren guztiaren giltzarria, dekretu honen giltzarria da, gutxi gorabehera, esan dezagun, Europako araudiagatik egin behar dugun gauza arraroa produktu bakoitzaren arau teknikoetan dago. Produktu bakoitzaren arau teknikoek zehaztuko dituzte ekoizpen-ahalmenak, ekoizpen-moduak, eta, gainera, eredu horri lotu nahi zaizkien ekoizleek egingo dituzte, eta sortuko den Artisau Ekoizpeneko Kontseiluan egingo dituzte. Ez begiratu dekretuari kontsumitzaileentzako iruzur handia izan balitz bezala, ez baita hala. Eta, bide batez, Iparraldea eta Nafarroa etorri eta dekretu horri lotzen bazaizkie, % 3 horretan sartzen dira ala % 3 horretatik kanpo leudeke? Ez dugu hitz egin horri buruz, gerora hitz egiteko gaia izan daiteke, nori utziko diegun eta nori ez. Dena den, ondorio moduan, etengabe zabiltzate eredu ekonomiko berriarekin, eredu ekonomiko berriarekin, sistema berriarekin (orain gastu bat egingo duzue eredu ekonomiko berria definitzeko), eta egiaz zehazten ari den bakarra, pixkanaka-pixkanaka, sistema ekonomiko osotik da lehen sektoreko sistema. Eta, oraingoz, ikusten ari garen guztitik, lehen sektorerako duzuen sistema ekonomiko berria da kuota banatzea ekoizleen artean, sistema orekatzeko. Ea hori den euskal gizarte osoarentzako eredu ekonomiko berria! Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3775 |
10 | 69 | 06.03.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko. Presidente andrea, jaun-andreok, sailburuok, egun on. Egun on. Mozio hau behin betiko aurkeztu da gure taldeak Ganbera honetan behin betiko eztabaidatzera ekarri nahi izan duen erdibideko zuzenketa batean, Arabako landa-guneetan hauteman diren eta gero eta jende gehiagok, erakunde gehiagok eta hainbat kategoriatako kolektibo gehiagok (profesionalak, bizilagunenak, erakundeenak) agerian jarri dituzten segurtasun faltaren arazoak gainditzeko. Aurreko kontrol-bilkuran Segurtasuneko sailburu andreari egin nion interpelazioan, jakin nahi izan genuen zer jarrera zuen Jaurlaritzak planteatutako gaia- ren edo zenbait bidetatik planteatutako salaketen inguruan. Batetik, Arabako landa-guneetako alkateek eta arduradun politikoek –batez ere Arabako Errioxakoek, baina baita beste gune batzuetakoek ere, hala nola Añanakoek– hauxe jartzen zuten Sailari bidalitako idatzi batean. Esaten zuten lurralde horretan ertzain gehiago egotea eskatzen zutela, azken urtean lapurretak gertatzen ari baitira etxebizitzetan zein nekazaritza-ustiapenetan. Esaten zuten Ertzaintzaren egungo antolaketak babesik gabe uzten dituela Arabako lurraldeko gune ugari, polizia hiru puntutan biltzen baita nagusiki: Gasteizko, Laudioko eta Guardiako polizia-etxeetan. Horren adibide da Gaubearen kasua, non gertakari batera joan behar duten patruilek Laudioko poliziaetxetik joan behar baitute. Halaber, esaten zuten Arabako Mendialdearen eta Añanaren kasuan patruilek Gasteiztik joan behar dutela, mugape hori Arabako hiriburuari baitagokio. Esaten zuten Guardiaren kasua paradigmatikoa dela, polizia-etxe horrek gune zabala hartzen baitu bere gain, baina han langile gutxiegi daude, erkidegoko poliziaren sindikatuek behin eta berriz aitortzen zutenez eta salatu dutela esaten zutenez. Segurtasuneko sailburuari eskatzen zioten alda dezala Arabarekiko duen planteamendua, eta ahalegindu dadila prebentziozko lana egiten. Ertzain gehiago eskatzen zituzten, eta egon daitezela begi-bistan Ertzaintzaren patruilak, disuasio-lana egin ahal izan dadin, eta gaizkileak ez daitezen nahieran jardun Arabako landa-inguruneetan. Lapurretak saihesten dituen Ertzaintza bat nahi zuten, ez akta egitera joaten dena itxiturak hautsi direnean eta dena eraman dutenean, esaten zutenez. Nekazaritza-guneetan lapurretak prebenitzeko plan bat eskatzen zioten Segurtasuneko sailburuari, lursail zabaletan gertatzen den delinkuentzia-mota areagotzen ari baitzen, puntu arriskutsuenak izanik errepide garrantzitsuenetatik urrun daudenak eta bigarren etxebizitzak eta urteko zenbait garaitan inor bizi ez den eraikinak dituztenak. Eta eskatzen zuten, orobat, landa-patruilak sortzea lapurretak saihestuko dituen eta Arabako lurraldeko landa-ingurune guztietan segurtasun handiena ziurtatuko duen disuasio-lana egiteko. Jarrera hori, salaketa hori, kezka hori jasotzen dute herrietako alkateek, bizilagunek eta profesionalek berek, ertzainek berek, sindikatuek ere salatzen baitzituzten egoera horiek. Eta horri Arabako herrietako eta udalerrietako alkateen eskaerak ere gehitzen zaizkio, zeinek polizia-etxe gehiago eskatzen baitituzte, edo berrireki daitezela lehendik daudenak. Haietako asko, hainbat alderditako alkateak, bat datoz Erne polizia-sindikatuaren ideiarekin, hots, Ertzaintzak delituei ematen dien erantzuna hobetzearekin. Komunikabideetan irakurri dugu PSOEko eta EAJko alkateek beharrezko ikusten dutela kuadrilletan polizia gehiago jartzea, esaten baitute "zertxobait abandonatuta gaude" edo "ez da patruilarik ikusten". Erriberabeitiko alkateak dio aspalditik ari zaiola eskatzen Eusko Jaurlaritzari –oker ez banago, PSEkoa da Erriberabeitiko alkatea– Rivabellosan polizia-etxe bat jartzeko. Egunetik egunera horrelako gero eta planteamendu gehiago daude Arabako landa-guneetako segurtasunari dagokionez. Gero eta gehiago, leku horietako gero eta ordezkari eta erakunde-arduradun gehiagok. Arabako bizilagunen federazioak bat egin du Segurtasun Sailari egindako eskaerekin Araban polizia-etxe gehiago ireki ditzan, eta bereziki eskatzen du indartu dadila Agurain eta ireki dadila beste poliziaetxe bat Rivabellosan. Tira, planteamendu horiek egiten dira, eta Segurtasun Sailak, jakina, aztertu egin behar ditu. Erne, poliziaren euskal sindikatua, aspalditik ari da bere jarrera agertzen; profesionaltasunez eta sortutako egoera ezagutuz, eskatu du areagotu, indartu daitezela Guardiako polizia-etxeko langileak, eta azter dadila polizia-etxe gehiago irekitzea edo lehendik daudenak berrirekitzea. Tira, hori ez du esaten Alderdi Popularrak, ezta Alderdi Popularreko alkateek ere. Hori Ertzaintzak berak esaten du dagoen egoerari buruz, lekuan bertan, polizia-etxeetan lan egiten duten sindikatuetako baten bidez. Zera esaten zuen sindikatu horretako ordezkari batek tokiko gabeziez eta segurtasun faltaz: "Egia esan, Arabako Errioxa oso zabala da, eta Guardian ez dago hori guztia kontrolpean edukitzeko adina langile. Gehienez ere, hiru patruila ateratzen dira kalera, eta errefortzuak eskatzen dituzte Euskal Herriko beste lekuetatik; aldiz, egokiena litzateke txanda guztietan bost edo sei patruilatarako adina langile egotea, baina gaur egun dauden langileekin patruila bat edo bi osatzen dira". Hau da, egoera hori planteatzen dute profesionalek berek. Ernek irailean egin zuen elkarretaratzea deitu zen, hain justu, Guardiako polizia-etxean ez dagoelako nahikoa langile, eta segurtasun falta dagoelako, eta "hori salatzen ari gara", esaten zuten. "Langileak gutxitzen ari dira, eta urtebete da ez direla agente gehiago jartzen. Langileak hiru aldiz mugitu dira, eta horietako batean ere ez da langilerik bidali aurten". Hori ez du Alderdi Popularrak esaten, sailburu andrea, Euzko Abertzaleak taldeko jaun-andreok. Hori euskal erkidegoko poliziak esaten du, polizia-sindikatuek esaten dute, haiek ikusten duten errealitate bat deskribatu nahian, nik uste. Ea bada, datuak. Araba Euskadiko lurralde historiko zabalena da, eta hiru polizia-etxe besterik ez ditu, Euskadiko zabalena izanik alde handiz. Hiru polizia-etxe: Gasteizkoa, Guardiakoa eta Laudiokoa. Bizkaiak eta Gipuzkoak hamaikana polizia-etxe dituzte. Once. Hau da, Araban, 0,2 ertzain daude kilometro karratuko. En Bizkaia es de 1,09, y en Gipuzkoa de 0,9. Alegia, Araban lau aldiz ertzain gutxiago daude kilometro karratuko beste lurraldeetan baino. Hau da, Araban, 0,2, eta, Gipuzkoan eta Bizkaian, gutxi gorabehera, bat. Alegia, argi dago hori desorekatuta dagoela. Badakigu zenbait faktore hartu behar direla kontuan, hedaduraren faktoreak biztanleriaren faktorearekin bat etorri behar duela; hori horrela da, baina desoreka oso handia da, eta hor daude zifrak. Hau da, Euskadiko polizia-etxeen mapan argi eta garbi ikusten da nola dauden banatuta Araban, hark duen hedadura guztiarekin, eta nola dauden banatuta Bizkaian eta Gipuzkoan haien eremuari dagokionez. Azkenean, logikoa denez, lagundu egin nahi izan dugu, interpelazio horren ondoren eta egoera deskribatu ondoren; Legebiltzar honetan sentipen hori eta kezka horiek, eta errealitate hori, jakinarazi ondoren; eta aurreko kontrol-bilkuran egin genuen interpelazioaren ondoriozko mozioa Ganbera honetara ekarri ondoren. Mozio bat aurkeztu dugu, eta akordio batera iritsi gara Talde Sozialistarekin, zeinak zuzenketak egin baitizkio mozioari, jorratzen genituen gaiei dagokienez. Erdibideko zuzenketan esaten dugu Eusko Legebiltzarrak eska diezaiola Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailari "indartu dezala segurtasuna Arabako landainguruneetan, Guardiako polizia-etxean sei patruila iraunkor jarriz". Ez dugu guk asmatu; erkidegoko poliziako kideek berek iradoki, esan eta azaldu digute patruila iraunkorren kopuru hori behar dela. Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailari eskatzen dio "azter dezala Arabako landa-guneetan polizia-etxe gehiago jartzeko aukera, eta/edo berrireki dezala gaur egun itxita dagoen Aguraingoa". Azterketa-testu batez ari gara, zeinak Jaurlaritzari eskatzen baitio azter daitezela sindikatuetako ordezkariek, erakundeetako ordezkariek eta bizilagunen elkarteen ordezkariek egiten dituzten planteamendu horiek, eta azter dadila hori aurrera eramateko aukera, alkateek ere gai honen inguruan egin dituzten berariazko eskaeren ondoren. Nahi dugu, halaber, Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailari eskatzea "egin dezala eta bidal dezala Legebiltzarrera egungo bilkura-aldian nekazaritza-guneetan lapurretak prebenitzeko plan bat". Hori da gure mozioa, edo mozioari egiten diogun erdibideko zuzenketa. Uste dugu normaltasunez eta lasaitasunez onartu behar lukeela Sailak hauteman diren beharrei dagokienez. Gu saiatu gara arrazoizko lan bat egiten, maximalistak ez izaten, eta eskaera horiek identifikatzen egiten direla ikusi eta irakurri dugun eta gai horretarako beharrezkoak direla entzun dugun eta azaldu diguten eskaerekin. Baliteke erdibideko zuzenketa hau onartua ez izatea. Dena den, Araban gertatzen denaz ari gara hitz egiten, Beltrán de Heredia andrea, eta arazoak hor jarraituko du neurriak hartu ezean. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3776 |
10 | 69 | 06.03.2014 | UNZALU HERMOSA | SV-ES | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Señora consejera, señorías, buenos días a todos. Sozialistok aldezten dugun segurtasun-kontzeptua prebentzioan oinarritzen da batik bat. Uste dugu prebentzio horrek hezkuntza-arloan, gizarteekintzan eta gizarte-bazterkeriaren prebentzioan izan behar duela jatorria. Baina jakitun gara neurri horiek, berez, ez dutela konpontzen delinkuentziaren arazoa; horregatik uste dugu poliziak ere prebentzio-planak egin behar dituela ondasunen eta pertsonen kontrako delituak eragozteko. Eredu hau dugu gordeta euskal poliziarentzat, eta Jaurlaritza honek esan du eredu honi eustea eta honetan sakontzea erabaki duela: herritarrekiko hurbiltasunarena. Eredu hori inplementatzeko, poliziak benetan egon behar du leku publikoetan. Hori izango da Ertzaintzaren prebentziozko lanaren bermea, edo, behintzat, berme horren elementuetako bat. Prebentzio-lan hori zaildu egiten da Arabako lurraldean. Izan ere, hirigunea hiriburuan bilduta dago; landa-gunean, populazioa sakabanatuta dago, eta nukleo txikitan biltzen da; eta, erdibidean, Aiaraldea dago. Horren ondorioz, batez ere landa-gune zabalean, prebentzio-lanak ezaugarri bereziak, berariazko baldintzak eta unean uneko neurriak izan behar ditu delituak gehitu ez daitezen. Kasu honetan, ez da baliozkoa "kafesnea guztientzat" delakoa. Azken hilabeteetan, ugaritu egin dira herritarrek alkateen, zinegotzien eta gizarte-eragileen bidez egin dituzten kexak. Kexa horiek ez dira Arabako Errioxara bakarrik mugatu, baina biziagoak izan dira han. Ondasunen eta pertsonen kontrako delitu jakin batzuek kezka eragin dute gizartean. Ez dugu handizkatu nahi gizartean sortu den kezka, baina uste dugu baduela benetako oinarria, eta ez duela sentsazionalismoak sortu, baizik eta herritarren egiazko pertzepzio batek. Pertzepzio hori benetako egitateetan oinarritzen da. Egoera horren aurrean, ezin dugu ez ikusiarena egin. Ez dezagun geure burua engainatu; alkateek, zinegotziek eta gizarte-eragileek kezka baten berri ematen dutenean, agintari eskudunek egin dezaketen gutxienekoa da hura kontuan hartzea eta erantzun egokiak ematea. Erantzun horiek herritarren konfiantza berreskuratu behar dute, pertsonak Administrazioaren babespean –kasu honetan, poliziarenean– senti daitezen. Lehen esan dudanez, ulertzen dugu zaila dela Arabako biztanle gutxiko landa-gune zabalean prebentzio-lana egitea. Iruditzen zaigu zailtasun hori gainditzen dela eraginkortasun handiagoarekin eta bitarteko egokiak jarriz, besteak beste. Joan den otsailaren 21ean, sailburuak esan zigun, kontrol-bilkurako interpelazio bati erantzunez, une honetan, Guardiako polizia-etxean, lau patruila iraunkor daudela Arabako Errioxa osoa eta Mendialdearen zati handi bat hartzen dituen gune batean lanean. Guk uste dugu kopuru hori nahiko teorikoa dela; izan ere, baliteke une honetan hala izatea, baina sailburuak ezin digu ziurtatu, nik uste, kopuru hori mantentzen denik, adibidez, uztailean, ertzain asko oporretan egoten baitira. Benetan gertatzen dena da kopuru hori murriztu egiten dela hilabete horietan; hainbat hilabetez, esan bezala, ertzainak oporretan egoten dira. Izan ere, egia esan, ez dira berehala ordezten oporretan dauden ertzain guztiak gune horretan benetan lau patruilak jarraitu dezaten, eta patruila horiek hirura, edo bira, murriztu ohi dira. Orain arte, Guardiako polizia-etxeak hartzen duen gunean jarri dugu arreta, baina kezka bera ikusten dugu probintziako mendebaldean (Gaubeako haranean, adibidez), zeinaz, batez ere, Laudioko poliziaetxea arduratzen baita, eta sentipen hori bera landagune osora heda genezake (Lautadara eta Mendialde osora), zeinez Gasteiz arduratzen baita. Egiazta daiteke ezen, Gasteiz eta Aiaraldea kenduta, Ertzaintzak Araban duen benetako presentzia murriztu egin dela. Urteak dira polizia-etxe ibiltaria desagertu zela –landa-gunearen zati batez arduratzen zen–, eta, hemen esan denez, Aguraingoa itxi zela. Bestalde, leporatu dakiguke Arabako landa-gunean Ertzaintza indartzeko neurriak eskatzen ari direla, eta beste gune hiritartuagoetan aplikatzen diren ratioak hausten direla, adibidez. Uste dugu puntu horretan ere gogoan hartzekoa dela landa-gunearen berariazko egoera: egoera zehatzei neurri zehatzak aplikatzea da. Aipatzen ari naizen herri guztietan, ertzainak ezin dira koordinatu udaltzainekin, ez baitago udaltzainik, eta, hala, batzuen eta besteen zereginak ezin dira osagarri izan. Hasieran esan dudanez, elementu bereizgarri horiek landa-gune horietako prebentzioaren kontra doaz. Egitate horiek, esan bezala, egiazkoak, benetakoak eta egiaztagarriak dira. Gure ikuspuntutik, egiazko egitate horiek eta askotariko delituek eragin dituzte hasieran aipatu ditudan erreakzioak. Guretzat, ondorioa erraza da: euskal poliziak Araban duen presentzia benetan indartu behar da. Hori dela eta, hiru helburu lortzera bideratutako neurri zehatzak proposatzen ditugu: delituak eraginkortasun handiagoz prebenitzea, delituak gertatzen direnean azkarrago eta eraginkortasun handiagoz erantzutea, eta herritarrei gure poliziarekiko konfiantza eta hurbiltasun-sentsazioa itzultzea. Eta horregatik sinatu dugu Alderdi Popularrarekin Barrio jaunak azaldu duen erdibideko zuzenketa. Guk hemen nahi dugu… Sei patruila esaten dugunean, ez gara ari teorikoki hitz egiten; gauza zehatzez ari gara hizketan. Sailburuak berak, lehen aipatu dudan kontrol-bilkura horretan, esan zuen une batzuetan Guardiako polizia-etxean sei patruila egoten direla lanean dagokien eremuan, eta guk nahi dugu hori errotzea; jendeari eman dakiokeen lasaitasun- eta konfiantza-irudi hori eman dadila sailburuak noizean behin egiten zela esaten zuen horrekin. Guk nahi dugu hori zehaztea, osatzea. Kopuru hori ez dugu modu artifizialean igo nahi, benetako datuekin zerikusirik izan gabe edo gai zehatzekin zerikusirik izan gabe. Eta erdibideko zuzenketa honetan egiten ditugun beste bi proposamenak ikerketak dira. Nahi dugu, lehen esan dudanez, kontuan hartzea Arabako landagune horretako herritar asko sumatzen ari direna. Egitate horiek benetan gertatzen direla sumatzen da, eta erantzuna eman behar zaie. Eta ez dugu nahi egoera larrituko duen erantzunik, ezta gutxiagorik ere, Arzuaga jauna. Une batzuetan, sailburu andreak esan zuenez, sei patruila aritzen dira lanean. Ikerketak egiteak lehen zeuden neurriak berriz inplementatzeko, hala nola polizia-etxe ibiltaria edo polizia-etxe iraunkor berri bat, edo itxi zen polizia-etxe bat irekitzeak ez dut uste gizartean alarma sortzen dutenik, ezta gutxiagorik ere. Neurri horiek nik lehen esan dudanerako balio dute: neurri horiek balio dute jendeak, herritarrek konfiantza berreskuratzeko, seguru sentitzeko. Horixe nahi dugu guk. Guk ere nahiago izango genuen Euzko Abertzaleak taldearekin, Jaurlaritza babesten duen taldearekin, akordio batera iristea, eta saiatu gara. Ezinezkoa izan da, eta sentitzen dugu, uste baitut ez dagoela arrazoirik neurri horiek ez hartzeko. Esan bezala, neurri horietako batzuk ikerketak dira, errealitatean sakontzea daukagun errealitate horren araberako erantzunak emateko, eta beste neurri batean, ondo dakizunez, Agirre jauna, malguagoak ere izan gintezkeen. Izan ere, uste dugu kasu honetan neurri zehatzak eman behar direla. Ez da nahikoa bakarrik esatea ikusiko dugula, aztertuko dugula, badaudela planak… Ez. Neurri zehatzak behar dira; konfiantza hori berreskuratu behar da. Neurri zehatzak behar dira, herritarrek ikus dezaten haien kezkei erantzuten ari garela. Eta, kasu honetan, berriro diot, ez dugu nahi, ezta gutxiagorik ere, eta ez dugu uste egoera hau gizarte-alarmaz hitz egiteko modukoa denik, baina uste dut denok ados egongo garela herritarrek benetako kezka bat dutela, egiazkoa, eta benetako egitateetan eta egitate zehatzetan oinarritua. Eta, gure mozioarekin, horixe konpondu nahi dugu. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3777 |
10 | 69 | 06.03.2014 | AGIRRE LÓPEZ | EA-NV | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Señora presidenta, señorías, buenos días a todos. Barrio jauna, nik uste nuen –xaloa ni– ezen, gaur eztabaidagai dugun mozioa eragin duen interpe- lazioaren eztabaidan Segurtasuneko sailburuak emandako datuen eta azalpenen ondoren, zure mozioak ez zuela jada izateko arrazoirik. Ikusten dut ez dela hala; gainera, zure ahaleginak areagotu ere egin dituzula, gai hau bera Arabako Biltzar Nagusietara eraman baituzu. Eta zuk –eta, ikusten dudanez, Unzalu jaunak ere bai orain– baieztatzen duzuenez, bai gaur, bai joan den otsailaren 21eko kontrol-bilkuran, baita gai honen inguruan komunikabideetan egin dituzuen agerraldietan ere, ustez ez dela nahikoa Ertzaintzak batez ere Arabako Errioxako Kuadrillari ematen dion arreta, kritika horiek behin betiko argitu nahi nituzke. Bat. "Lapurreta-bolada bat" esan duzu, "oleada" bat. Barrio jauna, oleada hitzak adiera ugari ditu. Esan nahi du "olatu handia", "enbata eta olatu-kolpea", "pilatutako jende askoren mugimendu oldartsua", "oliouzta oparoa", "jendetza", "jende-mordoa", baita "olio santuak jaso dituen pertsona" ere. Ez dakit horietako zeini buruz ari zaren, baina, hara, esan behar dizut Arabako Errioxan ez dugula itsasorik olatu-kolpeak egoteko; hango jaietan ez dela jendetzarik edo jendemordorik pilatzen; olio-uzta, bikaina izanagatik, oraindik ez dela oso oparoa; eta, zuk aipatu dituzun lapurreta horiek gertatu diren arren, ez dudala uste odola ibaira iritsi denik inor oliatzeko. Orain benetan, Barrio jauna: uste duzu Arabako Errioxan 1.000 biztanleko eta urteko 11,67 lapurreta, datu hori Autonomia Erkidegoko batezbesteko baxuenetakoa izanik, lapurreta-bolada gisa definitzerainokoak direla? Uste duzu Arabako Errioxan ertzain bakoitzeko 5,3 delitu, Euskal Autonomia Erkidegoko baxuena, lapurreta-bolada gisa definitzerainokoak direla? Uste duzu ezen, Arabako Errioxan, hain justu, 2013an delitu-kopurua aurreko urtearekiko % 3,25 jaitsi izana lapurreta-bolada gisa definitzerainokoa dela? Izan gaitezen serioak, Barrio jauna. Bi. Esan duzu alkateak kezkatuta daudela. Tira, gehienez, Alderdi Popularreko bost alkateak izango dira, Arabako Errioxak dituen hamabostetatik. Esan duzu bostek (Bastidakoak, Mañuetakoak, Ekorakoak, Navaridasekoak eta Oiongoak) egoeraz kezkatuta daudela esan dizutela. Tira, bada, nik esan diezazuket bederatzi alkaterekin hitz egin dudala (ez bostekin, bederatzirekin: Eltziegokoa, Bilarrekoa, Kripangoa, Lantziegokoa, Pueblakoa, Lezakoa, Moredakoa, Samaniegokoa eta Villabuenakoa), eta normaltasuna helarazi didate. Barrio jauna, zer nahi duzu? Alkatekopuruaren eta siglen tirabira batean hastea? Hiru. Esan duzu herritarrak kezkatuta daudela, ustezko egonezin hori Arabako Errioxako jende guztiak izango balu bezala. Begira, aitortuko banizu ere aipatu dituzun bost udalerri horietako biztanle guztiak, esan duzunez, egoeragatik urduri daudela –eta ez da hala–, nolanahi ere Arabako Errioxako biztanleriaren % 41 izango lirateke; % 59k, aldiz, ez du batere urduritasunik agertzen. Lau. Esan duzu Ertzaintzaren antolaketan akatsak daudela, Arabako lurraldeko gune batzuk babesik gabe uzten baititu. Erabat gezurtatu behar dizut; izan ere, antolaketa hori ezin izan liteke hain akastuna jakinik sailburuak berak azaldu zizula ezen, Araban, iaz –eta nire aurretik hitz egin duen beste bozeramaileren batek ere esan du–, delitu-tasa % 6,8 jaitsi zela aurreko urtearekiko. Eta, ertzain-kopuruari dagokionez, bai baitirudi alderdi horrek ere kezkatzen zaituela, Barrio jauna, jakin ezazu, hain justu, Araba, Euskal Autonomia Erkidegoko batezbestekoaren gainetik egoteaz gain, gainerako lurraldeen gainetik ere badagoela. Begira, Euskal Autonomia Erkidegoan, ertzain bat 440 biztanleko; Gipuzkoan, ertzain bat 398 biztanleko; Bizkaian, ertzain bat 471 biztanleko; Araban, ertzain bat 397 biztanleko; eta Arabako Errioxan, ertzain bat 136 biztanleko. Esan diguzu, gainera, gaur egun ertzain gutxiago daudela Arabako landa-gune horietan Bizkaian eta Gipuzkoan baino, denetan zabalena izanik gainera gure lurraldea. Bada, Barrio jauna, gure lurraldea zabalena da, baina baita biztanle gutxien dituena ere. Orduan, zer nahi duzu? Ertzainak jartzea mortuak eta mendiak zaintzen? Bada, azaldu iezadazu. Bost. Esan duzu Erne sindikatuak salaketa bat egin duela gai honi buruz. Hara, hemen zalantza bat daukat, Barrio jauna: ea Erneko sindikatu-bozeramaile gisa ari zaren jokatzen ala ez. Izan ere, lehengoan, kontrol-bilkuran –ez, ez, argitu ezazu!–, tribuna honetan bertan esan zenigun Arabako Errioxak bizi duen egoeraren salaketa –hitzez hitz esan zenuen– "haiek egiten dute" (sindikatuaz ari zinen), "ez nik" (zuk); baina, jarraian, iragarri zenigun haiekin hitz egin berri zenuela, eta haien kexa helarazten zenigula. Azaldu iezadazu, mesedez, zeren, tira, ez dut guztiz ulertu hau. Espero dut zuek aurkeztu duzuen mozio hau zuen legebiltzarkide-laneko gauza izatea eta ez besterik, kontuan izanik, Barrio jauna, sindikatuen aldarrikapenek badutela beren bidea Segurtasun Sailaren barruan. Eta seigarrena eta azkena. Esan duzu indartu egin behar dela Ertzaintzaren prebentzio- eta disuasiolana. Bada, hara, horixe ari da egiten, hain justu, Segurtasuneko sailburua euskal poliziaren egitura- eta antolaketa-aldaketaren harira. Zuk ederki asko ezagutzen duzun Horizonte 2016 plan estrategikoa da, sailburua oso sakon ari baita azaltzen Legebiltzarrean. Beraz, Barrio jauna, egiaztatuta baldin badago ez dagoela lapurreta-boladarik; Arabako Errioxan ez direla gertatzen herrialdeko beste guneetan baino lapurreta-delitu gehiago; Arabako Errioxako herritarrak, oro har, ez daudela kezkatuta; kuadrillako alkate guztiak ez daudela kezkatuta, zure taldeko bostak izan ezik; poliziaren antolaketan ez dagoela akatsik, baizik eta estatistikek guztiz kontrakoa adierazten dutela; zuk ez dituzula, diot nik, ezein sindikaturen bozeramailetzalanak hartu; eta delituen prebentzio-lanetan ez dagoela inolako utzikeriarik, emandako datuek adierazten dutenez, eta, bide batez esanda, Oiongo zure alkateak berak, gutun famatu horren sinatzaileetako batek, baieztatzen duenez esaten duenean (sic) "Ertzaintza etengabe ari da lanean delituak prebenitzeko", orduan, Barrio jauna, zertaz ari gara hizketan? Zertara dator mozio hau? Zure arrazoibideak ez badio bere buruari eusten zati bakar batean ere, zergatik sortu behar dira, Barrio jauna, justifikaziorik ez duten kezkak? Zer helburu lortu nahi duzu benetan ekimen honekin? Ez zara konturatzen Ertzaintza Arabako Errioxan utzia dela, Arabako Errioxa abandonatuta dagoela eta ez dagoela segurtasunik esanez sentipen faltsua eragiten duzula, eta, gainera, horrek gaizkileak erakarri ere egin ditzakeela? Barrio jauna, begira: Araba, oro har, eta Arabako Errioxa, bereziki, leku seguruak dira funtsean; Arabako Errioxa nahikoa babestuta dago; Guardiako polizia-etxea ez dago Euskadiko polizia-etxe guztiei aplikatzen zaizkien ratioen azpitik. Badakigu gai sentikor batez ari garela; jakitun gara –nola ez gara, bada, izango!– dena hobetu daitekeela, baina hobetu dezagun erantzukizunez. Utz diezaiogun Segurtasun Sailari, lehen aipatu dudan 2016ko plan estrategiko horren garapenean, lan egiten landa-guneetako segurtasuna hobetzeko, delinkuentzia bere forma guztietan saihestu dadin, eta jarraitu dezala lanean, gainera, tokiko erakunde eta gizarte-eragileekiko lankidetzan sakonduz. Hori da, jaun-andreok, aurkeztu dugun zuzenketaren zentzua. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3778 |
10 | 69 | 06.03.2014 | BARRIO BAROJA | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Agirre jauna, legebiltzarkide xume honek aurkeztu duen mozioak min eman dizue. Mozio honek min eman dizue! Eta, gainera, dirudienez, min handia eman dizue, zuk prestatuta ekarri baituzu zure hitzaldiaren zati barregarria, oleadarena, niri erantzuteko, baina nik ez dizut inoiz oleada aipatu. Agirre jauna, errepasa ezazu nire hitzaldia; inoiz ez dut aipatu oleada. Eta zure hitzaldiaren ia erdia izan da Errege Akademiaren Hiztegia edo zuk kontsultatu duzun entziklopedia deskribatzeko, oleada hitzaren esanahiei dagokienez, nik esan ez dudan gauza bati erantzuteko. Hau da, nik ez dut esan oleada hitza. Eta zu oso pedagogiko eta oso xelebre egon zara, baina, nire ustez, nahaste-borraste bat izan duzu zuk zeuk nire hitzaldiari dagokionez, gai honi dagokionez, gai oso serioa baita nire hitzaldiari buruz egiten saiatu zaren graziak egiteko. Eta sindikatu-bozeramailea, bada, ez. Ni herritarren bozeramailea naiz. Zu Jaurlaritzaren bozeramaile bihurtu zara, Jaurlaritza biziki babestu duzu, baina ni, berriz ere umiltasunez, herritarren bozeramaile bihurtu naiz. Bozeramailetza horren bidez nik erantzuten badut edo ekartzen baditut alkateek, erakundeek, bizilagun-elkarteek edo sindikatuek dituzten kezkak, bada, horixe baietz; zergatik ezin ote ditut gogoeta horiek, kezka horiek, sentipen horiek hona ekarri normaltasunez eta gauzak diren bezala ulertuz? Uste dut gauza hauetan ez dela hainbeste haserretu behar. Ez da haserretu behar; aztertu egin behar dira. Ziur naiz astebete barru edo bi aste barru, gai honi dagokionez, Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Saileko marketin- eta publizitate-sailak neurriren bat aterako duela, neurriren bat aurreratuko digula mintzagai dugun honi dagokionez. Ez dakit kafe bat edo garagardo bat jokatu, baina ziur naiz, ziur, euskal polizia autonomoko, alegia, sailburu andreak zuzentzen duen Segurtasun Saileko marketin- eta publizitate-sailak neurriren bat aterako duela, normala baita. Izan ere, egunez egun (egunez egun, Agirre jauna), sentipena gero eta handiagoa da, kezka gero eta handiagoa da. Komunikabideetan ikusten dugu. Hau da, ni ez naiz ari asmatzen une honetan komunikabideen bitartez egiaztatuta ez dagoen ezer. Begira, gaur egun, Guardiako polizia-etxean hiru patruila daude, eta lau gunez arduratu behar dute. Hori esan digute. Eta Aste Santu honetan, hiru patruila horiek ere ez dira egongo. Hori gertatuko dela aurreikusten dute. Espero dezagun honek, behintzat, egoera hori neutralizatzeko balio izatea. Eta, esan digutenez, sei patruila behar dira gutxienez gune hori txandekin osatzeko, eta, gainera, lurralde horietan poliziaren asistentziarik ezari dagokionez une honetan gertatzen ari diren hutsarterik ez da egongo. Alegia, gai horiek mahai gainean daude, gai horiek hor daude, eta guk sentipena jakinarazi behar dugu. Ez dira gure alderdiko bozeramaileak, alkateak eta erakunde-ordezkariak bakarrik izan; beste alderdi batzuetakoak ere bai, egunotan komunikabideetan ikusi dugunez, zerorrek ikusi eta irakurriko zenuenez. Ez dizut gogoraraziko, zuen alderdikoak baitira. Eta, gainera, badakit gure alderdikoak ez diren beste erakunde-ordezkari batzuen jakinarazpena ere jaso duela Segurtasun Sailak gai honi dagokionez. Jaso du, eta esan nahi dut ez dudala erabiliko informazio hori, jakina, baina kezka hor dago, eta erantzuna eman behar zaio. Eta, horrez gain, gure ekimenean, Guardian polizia-kopurua indartzeko gaiaz gain –eta beharrezkoa da, eta arrazoi ematen dio poliziako profesionalek berek esan dutenak, eta horregatik ekarri dugu ezinegon objektibo hori–, esaten dugu ikertzen eta sakontzen jarraitu behar dela dagoela esan dugun kezka horretan, eta beste erakunde-ordezkari batzuek ere hitz egin dute polizia-etxeei buruz, nolanahi ere Aguraingo polizia-etxea berrirekitzeari buruz, eta une honetan polizia-etxerik ez duen Arabako beste gune batean polizia-etxe bat irekitzeko aukera aztertzeari buruz. Bada, tira, ez gara ari eskatzen. Alegia, uste dut zure hitzaldian, gai honi dagokionez, euliak kanoikadaka hil dituzula. Guk kezka bat ekarri dugu; nire betebeharra da, legebiltzarkidea naizen aldetik, kezka hori ekartzea, aztertzea eta sailburu andrearen mahai gainean jartzea. Eta kafe bat egiten dizut apustu datozen asteetan zerbait egingo dutela Segurtasun Sailak eta haren marketin- eta publizitate-sailak, zalantzarik gabe, mozio honek esango ez duenari dagokionez, ez baita onartuko. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3779 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ARZUAGA GUMUZIO | EH Bildu | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Sí, gracias. Tira, badirudi esparru batzuetan atzera egin dugula, inork ez baitit estatistikez hitz egin, inork ez, ekimen hau justifikatzeko; datuak aipatzen dira. Egia da Arabako lurraldea zabalagoa dela, eta Bizkaian eta Gipuzkoan jende gehiago dagoela; orduan, neure buruari galdetzen diot zer irizpide, zer elementu, zer parametroren arabera banatu behar diren giza baliabideak, baliabide teknikoak, zeinak ugariak baitira baina betiere mugatuak. Ez badira lurraldearen arabera banatzen, ez badira populazioaren arabera banatzen, ez badira estatistiken arabera banatzen, zer geratzen da? Interes alderdikoiak akaso? Beldur naiz ekimen honek ez ote duen hartatik asko; izan ere, herritarren ordezkari on gisa hitz egitean harrotzen garenean esaten da herritarrek egiazko pertzepzio bat dutela, Unzalu jaunak esan duenez. Egiazko pertzepzioa oximoron bat da: egiazko pertzepzioa ezinezkoa da. Pertzepzioa subjektiboa izango da. Pertzepzioa ez da benetakoa; zerbaiti buruzko pertzepzioa da. Horrek pentsarazten dit pertzepzio bat agian pedagogia eginez zuzentzen dela. Barrio jaunak dio Segurtasun Saileko marketineta publizitate-saila jarri beharko dela martxan. Tira, nire galdera da: ekimen honen helburua zen marketineta publizitate-saila martxan jartzea herritarrek duten ziurgabetasun- eta alarma-pertzepzio hori arintzeko? Bada, gera gintezkeen etxean! Herritarren pertzepzioaz hitz egiten da, eta hori, esan bezala, ezin da kuantifikatu, ezin da kalifikatu, eta, horrenbestez, arriskutsua da. Alkateen pertzepzioaz hitz egiten da; baina, jakina, ez badator errealitatearekin bat, pertzepzio arduragabe bihurtzen da. Baina sindikatu-iturrien datuak edo iritziak aipatu dira, eta hori guztiz kalifikaezina iruditzen zait. Guk ez dugu harremanik Ertzaintzaren sindikatuetako orojakileekin, baina utziko didazue zalantzan jartzen zer interes korporatibo defendatzen dituzten benetan; izan ere, gero eta interesatuagoak eta susmagarriagoak iruditzen zaizkit, eta, hortaz, gero eta arduragabeagoak. Gu harremanetan jarri gara gai honetaz hitz egin liezagukeen norbaitekin, eta gune horretako nekazaritza-sindikatuetako ordezkari batzuek esan ziguten egia zela, badaudela une jakin batzuk, dela ureztatze-garaian, dela mahatsa biltzeko garaian, non laborantza-lurretan makinak ateratzen baitira, eta hor gertatzen dira lapurreta batzuk. Tira, identifika daitezela, eta jar dadila konponbidea, baina ez dezagula irakurketa guztiz hedakorra, guztiz handizkatua egin nire ustez gertatzen ez den egoera batez. Ya lo decía antes: en ese momento y cuando se identifica el problema, entonces hay que activar, entonces hay que actuar, y, entonces, antes de ese momento también hay que actuar con previsión y de manera preventiva. Supongo que eso es actuar con responsabilidad; pienso que crear alarma y algunas soluciones como las que aparecen en esta transaccional no son nada realistas, y pienso que la solución que se le da siempre, la de poner más policías, no es en modo alguno la mejor solución. Nada más. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3780 |
10 | 69 | 06.03.2014 | UNZALU HERMOSA | SV-ES | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Ni jakitun naiz diskurtsoak erradikalizatu egiten direnean eztabaidan neurritasuna, oreka eta, ustez, egiazko gauzetan oinarritutako argudioak jarri nahi ditugunok, bada, eztabaidatik kanpo geratzen garela, tentsioa alde erradikalenen artean gertatzen baita. Hala ere, nire lehenengo hitzaldiaren ildo beretik jarraituko dut; esaten ari garena orekatzen, neurtzen saiatuko naiz. Izan ere, hitzaldi batzuk entzunda, badirudi Talde Popularrak eta guk sinatu dugun erdibideko zuzenketarekin eskatzen ari garela Arabako Errioxako polizia-kopurua bikoiztea, hirukoiztea…, ez dakit zenbat bider biderkatzea, eta hori ez da horrela. Hitzaldiez harago, berriro diot, hitzaldiez harago, neurri oso zehatzak proposatzen ari gara: sei patruila –sailburu andreak hilaren 21ean esan zuen askotan jarduten dutela Guardiako polizia-etxearen ardurapean dauden eskualde edo gune horretan–. Horretaz ari gara hizketan, eta aztertzeaz hitz egiten ari gara. Alegia, ez zaitezte hitzaldiekin liskarrean hasi gauza zehatzetan ez sartzeko. Zergatik ez dugu gauza zehatzez eztabaidatzen? Ezinezkoa al da sei? Agirre jauna, ezinezkoa al da bost, Barrio jaunak eta biok proposatu dizugun bezala? Ezinezkoa al da? Gehiegizkoa al da? Gehiegizkoa al da ertzain-kopurua % 20 igotzea? Bada, nik ezetz uste dut, ez dela gehiegizkoa. Uste dut argudioekin bat datorrela, orekatua dela; orekatua dela, eta uste dut hori dela hemen ikusi behar dugun garrantzitsuena. Izan ere, begira, errepikatu egingo dut nire lehenengo hitzaldian esan dudana: Arabako landaguneko baldintzak (Aiaraldea kenduta, demografiaeta lurralde-ezaugarri zehatzak baititu, eta Gasteiz kenduta) oso bereziak dira; beraz, ezin dira aplikatu Autonomia Erkidego osoko beste gune batzuetarako balio duten ratioak eta eskemak. Kontuan izan behar den lehenengo berariazko gauza: lurraldea zabala da; biztanle gutxi ditu, baina zabala da. Jakina, ez ditugu jarriko ertzainak kilometro karratuko, ez; baina lurralde-konfigurazio horrek gako batzuk ematen dizkigu. Adibidez, erantzun-denborak ez dira berak; ez dira berak. Adibidez, txanda-aldaketetan behar den denbora: patruila bat Zanbranako industrialdean baldin badago, eta Guardiaraino joan behar badu txanda aldatzera, hogei minutu izango ditu, gutxi gorabehera, eta zerbitzuan hasiko den patruilak Zanbranara itzultzen behar dituen beste hogei edo hogeita bost minutu. Berrogeita hamar minutu horietan –ia ordubete–, gune horretan ez dago presentzia aktiborik, ez dago benetako presentziarik. Hori da lehenengo gauza. Bestalde, hiriguneak nukleo txikitan biltzen dira, eta horrek ere berariazko arreta-baldintzak ematen ditu. Ziurgabetasun-sentipena bera ere handiagoa izan daiteke gune horietan, hirigune txiki eta isolatu horietan, adibidez, Gasteizko auzo batean baino. Eta hori ere kontuan izan behar da, eta horregatik nahi dugu guk berariazko irtenbideak ematea. Eta, hirugarrenik –lehen ere esan dizut, eta errepikatu egingo dizut–, hiriguneetan, hala nola Gasteizen, Ezkerraldean edo Gipuzkoako gune gehienetan, Ertzaintzaren prebentziozko jarduna udaltzainenekin osatzen da, koordinatu egiten baitira, udaltzaingoak ere egin baititzake prebentzio-lanak. Hau da, hiru elementu eman dizkizut Arabako landa-gunearen berezitasuna zehazteko edo frogatzeko. Eta, berriro diot, hemen ez gara ari eskatzen presentzia bost bider biderkatzea. Ez! Neurri oso arrazoizkoak eta oso orekatuak eskatzen ari gara; neurri horiek, berriro diot, hartu dira beste une batzuetan, hartzen ari dira, eta guk errotu egin nahi ditugu. Zergatik? Egia delako…, ez dut gizarte-alarma esango, baina kezka dago, eta hori bistakoa da. Eta ez bakarrik hemen aipatu diren alkateengatik. Badakit jende askok, baita Euzko Abertzaleak taldeko ordezkari publikoek ere, kezka hori bera dutela; eta, jakina, baita gure alderdiko erakunde-ordezkariek eta han dauden militanteek ere. Sentipena dago ez dagoela… Eta lehen frogak eman dizkizuet! Arabako landa-guneetan, Guardiako polizia-etxeari buruzko eztabaidaz harago, lehen polizia-etxe ibiltari bat zegoen –gaur, ordea, ez–, eta Gaubeako guneaz arduratzen zen; beste polizia-etxe bat, Aguraingoa, itxi egin zen. Alegia, benetako egitateak dira: Arabako landa-gunean ertzain gutxiago daude. Eta gu ez gara ari eskatzen neurriak jada izatez jartzeko ere, baizik eta nahi dugu haiek aztertzea, eta hori ari gara esaten. Hemen, batzuetan, eztabaida… Uste nuen burugabekeriaren bat esan genuela, esanez Arabako landa-guneko herri bakoitzean eta herritar bakoitzaren atzean ertzain bat jarri behar zela! Ezetz, jaunandreok! Neurri zehatzak, neurri orekatuak, neurri jakinak eskatzen ari gara; uste dut neurri horiek erantzuna emango dietela nire lehenengo hitzaldian definitu ditudan helburuei. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3781 |
10 | 69 | 06.03.2014 | AGIRRE LÓPEZ | EA-NV | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai. Barrio jauna, ni ez naiz haserretu. Niri iruditu zait zu haserretu zarela uste zenuelako ni haserre nengoela, eta ez da hala. Eta ezin dizut onartu nire partehartzea fribolizatzen saiatzea, uste baitut parte-hartze serioa izan dela. Esan duzu inoiz ez duzula aipatu lapurretabolada. Carmelo Barrio Baroja jaunak –uste dut zu zarela– sinatutako interpelazio baten eskaera edo planteamendua –koloretan jarri dizut, ikusi nahi baduzu ere–: "lapurreta-bolada". Baina, tira, berdin da. Hara, badakizu, ertzain-kopuruaz eta patruilez hitz egiten dugunean, sailburuak eta nik neuk azaldu baitizugu gaur, Guardiako polizia-etxean gutxienez lau patruila egoten direla egunean 24 orduz, eta sei patruila ere bai jarduera gehien izaten den uneetan, hala nola mahatsa biltzeko garaian, eta abar. Eta hori zuri eta Unzalu jaunari esaten dizuet. Zergatik sei patruila, eta ez zazpi, edo bost, edo lau, orain dauden bezala? Zer zorroztasunekin egiten duzue baieztapen hori? Izan ere, Unzalu jaunak berak adierazi duenez, haren zuzenketak sei patruila planteatzen ditu, baina esan du nik erdibideko zuzenketa hori sinatu izan banu bostean geratuko zirela. Orduan, zer zorroztasunekin ari gatzaizkio ekiten ertzain-kopuruaren gaiari, patruilen gaiari eta…? Uste dut, gainera, zuek sinatu duzuen zuzenketa honekin konparaziozko bidegabekeria sortzen duzuela landa-gune zabal-zabalak dituzten Arabako beste gune batzuekiko, hala nola Gasteizko Kuadrillarekiko –bai, bai, bai!– edo Aiarako Kuadrillarekiko, eta zer esanik ez herrialdeko gainerako landa-guneekiko konparaziozko bidegabekeria. Alkate batzuek ez dute nahi –hau ere esaten dizut–, zuek ez baituzue alkateez, zinegotziez eta abarrez bakarrik hitz egiten. Nik esan diezazuket alkate batzuek ez dutela polizia gehiago nahi; besteak beste, ez dutelako Arabako Errioxan itxura eman nahi, ez dut esango gerra-eremuarena, baina ia. Eta hori –ez, ez ezazu barre egin–, hori Bastidako zure alkateak ere esaten du. Esaten du ez duela nahi…; ez dakit zer arrazoirengatik esango duen, baina esaten du ez duela inola ere nahi polizia gehiago. Lo ha dicho, públicamente. Unzalu jauna, gaur ikusten zaitut, gaur ikusten zaitut –gaur, e!, gaur– oso kezkatuta Arabako Errioxako eta gure landa-inguruneetako segurtasunaz, eta, esaten duzunez, segurtasun horregatik planteatzen duzu kuadrillan ertzain gehiago behar direla. Tira, eta nik esaten dut: 2012an, zuek gobernatzen zenutenean, Arabako Errioxan askoz delitu gehiago gertatzen baziren (% 3,25 gehiago) guk gobernatzen dugun 2013 honetan baino, zergatik ez zenituzten ezarri orain Segurtasun Sailari eskatzen dizkiozuen neurri horiek guz- tiak? Zergatik ez zenituzten ezarri, Unzalu jauna? Ez ote zen izango…? Ez dut uste, baina… ez ote zen izango orduan ez zitzaizuelako axola Arabako Errioxa? Ez dut uste. Ez ote zen izango, tira, ez zenekitelako edo ez zenutelako ikusten zer gertatzen zen Arabako Errioxan Alderdi Sozialistak gobernatzen zuenean? Hori ere ez dut uste. Edo ez ote zen izango Erne sindikatuak ez zintuztetelako estutzen gobernatzen zenutenean? Gustatuko litzaidake azalduko bazenit. Gustatuko litzaidake azalduko bazenit. Hara, oporretan…; pertsonalki ezagutzen dut Guardiako polizia-etxeko nagusia, eta ziurta diezazuket uztailean oporrengatik hutsik geratzen diren postu horiek ondo betetzen dituela. Ondo betetzen ditu. Eta gero, jakina, esaten duzu planteatzen duzula neurri zehatzak aplikatzea, eta neurri zehatzak sei patruila dira. Tira, pentsatzen dut Segurtasun Sailak aztertuko duela, sailburua buru duela, Ertzaintzak herrialde osoan, baita Arabako Errioxan ere, duen antolaketa edo banaketa, eta ez diozula, hain justu, zuk esango, edo sindikatu batek, nola antolatu behar duen Saila. Hori behintzat aitortuko didazu. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3782 |
10 | 69 | 06.03.2014 | RONCAL AZANZA | SV-ES | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Señora presidenta, eskerrik asko. Eguerdi on denoi. Jaun-andreok, aukera hau baliatu nahi dut irmoki adierazteko, norbaiti argi geratu ez bazaio ere, Legebiltzar honetako gehientsuenek aurka egiten dietela arrazagatik, sexuagatik, erlijioagatik, adinagatik, egoera administratiboagatik edo egoera ekonomikoagatik osasunerako eskubidea murrizten duten osasunmurrizketei. Legebiltzar honetako gehientsuenak ez daude ados norbait farmazia-, mediku- edo ospitaletratamendurik gabe geratzearekin hura ordaindu ezin duelako. Legebiltzar honetako gehientsuenek salatzen dute emakumeei ugalkortasun-tratamenduak ukatzea gobernu batek nahierara ezarri dituen irizpideengatik. Legebiltzar honetako gehientsuenek gaitzetsi egiten dute ama izatea libreki hautatzearen ondoriozko osasun-eskubidea urratzea norbaitek neurriak hartu dituelako hautesle batzuetan bakarrik pentsatuz. Legebiltzar honetako gehientsuenak ez daude ados osasun-arretatik kanpo uztearekin beste leku batzuetatik etorri eta Euskadin bizitzen jarri ondoren baldintza administratibo jakin batzuk betetzen ez dituztenak. Eta, gaur, Legebiltzar honetako gehientsuenek aurka egingo diote azken gehiegikeriari: hemen lanik ez dagoelako bizibidea ahal duten moduan eta ahal duten lekuan bilatu behar dutenak kanpo uztea. Asmo hori, beste behin ere, zeharo bidegabea da, aurrekoak bezala; bidegabea bezain alferrikakoa –berriz ere aurrekoak bezala–, azken neurri horrekin ere ez baita murriztuko osasun-gastua. Baina, are gehiago, norbaitek ez badigu entzun ere aurreko aldietan, irmoki aldezten dugu osasunzerbitzu bidezkoa, zuzena eta kalitatekoa guztientzat: hemen bizi direnentzat eta aukerak hemendik kanpo bilatzera behartuta daudenentzat. Eta hori aldezten dugu uste osoa dugulako osasun-sistema publikoa jasangarria dela. Hura jasangarri egiten dute kudeaketa eraginkor batek eta epe ertaineko eta luzeko estrategiak hartzeak, ez jendea kanporatzeak. Izan ere, jendea kanporatzeak, sistemaren printzipioak hausten dituen bidegabekeria izateaz gain –nahiz eta ministroak edo Rajoyk behin eta berriz errepikatu–, eragin are gaitzagoa du sisteman bertan. Jendea kanporatuz gero, sistema ez zaio gehiago adi egongo herritarren osasunari, eta etxean tratamendu sinple batekin senda daitezkeen gaixotasunek larrialdien bidezko ospitaleratzeak eragiten dituzte. Jendea kanporatuz gero, prebentzioaren bidez saihestu daitezkeen gaixotasunak agertzen dira. Beraz, jendea kanporatzeak garestitu egiten du sistema. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du –eta aplika diezaiogun farmaziaren gaiari, hasieran martxan jarri den koordainketetako bati–, esan bezala, osasungintzako gastua arrazionalizatzen du botikak batera erosteak, edo botiken enkante direlakoek, frogatu den bezala. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du generikoen errezeta gehiago egiteak, edo printzipio aktiboaren arabera agintzeak. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du dosietan banatzen diren botikak medikuek aurreikusitakoari egokituta egoteak. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du errezeta elektronikoak, aukera ematen baitu jakiteko zenbaterainoko atxikimendua duten benetan tratamenduek, eta aukera ematen baitu, halaber, gaixo kronikoen gaixotasuna kontrolatzeko; eta, gainera, papera aurrezten du. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du teknologia berriak txertatzeak gaixoak etxean dituen eboluzioa eta tratamendua hobetzeko. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen dute prebentzioak eta arreta hobetzeko gizarte-politikekin koordinatzeak. Osasungintzako gastua arrazionalizatzen du sistema pixkanaka-pixkanaka berrantolatzeak, besteak beste, kronikoen estrategiarekin –jada hasi genuen Euskadin aurreko legealdian, eta orain segida dauka–. Bide batez esanda, politika horiek guztiak PPk ere babestu zituen Legebiltzar honetan, eta haiek bermatuko dute arreta unibertsala eta kalitatekoa. Ez zerbitzuak pribatizatzeak, ez koordainketek, ez sistematik kanpo uzteak, ez dute aurrezteko aukerarik ematen. 2012ko apirileko lehenengo dekretukolpeaz geroztik, hori errepikatzen ari gara Ganbera honetan, eta ez gara nekatuko entzunak izan arte; izan ere, salaketaz gain, lehenengo dekretu-kolpe horretaz geroztik, gure ahalmen politiko eta legal osoa erabili dugu, gure autogobernua erabili dugu Euskadin ez daitezen neurri horiek aplikatu. Sozialistok gaitasun hori erabili genuen gobernatzen genuenean, eta, orain, gaitasun hori erabiltzen dugu oposiziotik, esan bezala, guztientzako osasunzerbitzua aldeztuko duten erabakiak bultzatuz eta babestuz. Eta, entzuten ez dutenentzat, datuek adierazten dute erabaki horiek zuzenak direla. Izan ere, hemen ere jasaten ditugu estualdi ekonomikoak; baina, hala ere, lortu dugu inor ez uztea kalitateko arreta unibertsaletik kanpo. Aurreko legealdian behin eta berriz esan genuenez, gutxiagorekin gehiago egin dugu, heriotza-tasa jaisteak, urte gehiago bizitzeak eta, azken batean, gure herritarrak zahartzeak igo egiten baititu, koherentea denez, laguntza ematen zaien gaixoen kopurua eta mediku- eta ospitale-arreten kopurua, eta igoera horren proportzioa aurrekontu-eskuragarritasunarena baino askoz handiagoa da. Baliabide gutxiagorekin arreta handiagoa eta hobea emateko gai izan bagara, Espainiako Gobernuak gauza bera egin behar du, eta, ez badu egiten, osasun unibertsala, publikoa eta kalitatekoa desagerrarazteko proiektu politiko bat duelako izango da. PPk babestu egin dituenez Legebiltzar honetan osasun-politika estrategikoak, nahi genuke bat egin dezaten politika horien inspirazio-iturri den filosofiarekin, eta azaldu diezazkioten beren alderdiari Espainia osoan. Bestalde, gure taldea, jakina, ez dago ados egungo Osasuneko sailburua egiten ari den zenbait proiekturekin eta kudeaketarekin. Gure desadostasuna etengabe agertzen dugu Legebiltzar honetan, eta halaxe jarraituko dugu. Baina aitortzen dugu ezen, hasieran zalantzak bazituen ere, bere egiten duela filosofia hori inor ez dadin sistematik kanpo utzi. Beraz, ez dugu arazorik aitortzeko, kasu honetan ere, langabezian daudenei eta Espainiatik hiru hilabete baino gehiagorako joaten direnei txartela kenduko zitzaielako iragarpenaren ondoren azkar erreakzionatu zuela, eta esan zuela Euskadik pertsona horiei arreta ematen jarraituko zuela. Baina, orain, nahi dugu eredu hori Espainia osora hedatzea. Hori dela eta, jendea kanporatzeko neurri berri hau gaitzesteaz gain, eskatzen dugu ken daitezela aldi baterako atzerrian daudenei osasunarreta mugatzen dieten lege-xedapen guztiak, eta berma dadila haiek aukera bera izatea osasun-sistema nazionaleko osasun-arreta jasotzeko. Aldezten jarrai- tzen dugu arlo honetan geure eskumenak izatea, eta osasun-txartelak bere horretan jarraitzea Espainiatik kanpo hiru hilabete baino gehiago igarotzen dutenentzat eta langabeziagatiko laguntzarik jasotzen ez dutenentzat. Azkenik, akordiorako borondate politikoa eskertzen diet EH Bildu eta EAJ taldeei, haiekin erdibideko zuzenketa bat sinatu baitugu, non jasotzen baitira denon artean aldezten ditugun gizarte- eta osasunbalioak. Besterik ez. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3783 |
10 | 69 | 06.03.2014 | BLANCO DE ANGULO | EH Bildu | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Mila esker, mahaiburu andrea. Eguerdi on denoi. Gizarte Segurantzaren Lege Orokorraren testu bateginaren xedapen gehigarriaren bidez, urtarriletik aurrera, atzerrian dauden herritarrak osasun arretarik gabe geratuko dira, baldin eta 90 egun baino gehiago langabezian badaude. Horrek esan nahi du, PPri esker, atzerrian bizi diren Euskal Autonomia Erkidegoko pertsonek zailtasun gehiago izango dituztela haien egunerokotasunean. Zailtasunak lana edo etxebizitza aurkitzeko, zailtasunak herritarrek etorkizun duin bat lortzeko, eta, gainera, orain osasun arretarik gabe geratuko dira. Norberaren etxea eta herrialdea uztea ez da egoera samurra, eta gehienetan bide hori aukeratzen denean derrigortuta egiten da. Lanik gabe, atzerrian bizirik irauten era eskasean, langabezia saririk jaso gabe, aurreztutakoari esker edo lagunei edo familiari esker. Hau da atzerrira joan diren EAEko pertsona gehienen egoera gogorra eta gordina. Eta PPren Gobernuak egokitzat hartzen du egoera hori. Horregatik ez da gorritzen neurri hauek hartzen dituenean. Aurrezkiaren aitzakiarekin murrizketa gehiago ezartzen du, eta badirudi ez zaiola inporta osasun eskubidearekin jokatzea eta amaitzea. Espainiako Gobernuak hasieran errege dekretuaren bidez egoera irregularrean dauden pertsonen kontra neurriak hartu zituen, eta orain atzerrira joaten direnean kontra egiten du. Euskal Autonomia Erkidegoko biztanleok berriro ere jasango dugu Espainiako Gobernuaren erabakia, eta horregatik uste dugu Jaurlaritzak neurriak hartu behar dituela. Eskubide ukazio hau areagotzen da gazteen artean. Euskadiko 10.000 gazte gutxi gorabehera ateratzen ari dira gure herrialdetik etorkizun bila, ikastera edo lan bila. Euskadiko Gazteriaren Kontseiluak bere iritzia eman du honen inguruan, eta oso argi adierazi du txosten batean zein den gazteriaren artean migrazio fenomenoaren aurpegi ezatsegina. Horri guztiari gehitu behar diogu osasun txartelaren galera. Migrazioaren hautabidea aukeratzen denean, bidaia eta prozedura deseroso eta zail bat hasten da, eta bide hori –sarritan, oztopoz beterik– beste nazio batean amaitzen da. Baina ezin dugu ahaztu PPk hartutako neurrien bidez eskubideak galtzeari buruz ere hitz egiten ari garela, batez ere, pasa den urtarriletik aurrera. EH Bilduk argi du egoera latz honen aurrean neurriak hartu behar direla eta Jaurlaritzak bermatu behar duela osasun arreta unibertsala herritar guztientzat, salbuespenik gabe. Horregatik, urgentziazko neurriak hartu behar ditu Espainiako Gobernuaren murrizketa berri horri aurre egiteko. Euskal herritarrei erantzuna eman behar diegu; herritar horiek, langabezian egoteaz gain, orain osasun-arreta jasotzeko eskubidea ere galdu egingo lukete atzerrian egoera horretan 90 egun baino gehiago egoteagatik. Gainera, 90 egun horiek ez dute zertan elkarren segidakoak izan. Eta lehen esan dugu gazteak gure herrialdetik kanpora ateratzen direla etorkizun baten bila, dela lan bat aurkitzeko, dela beren prestakuntza akademikoarekin jarraitzeko. Izan ere, xedapen horrek eragina izango du ikasketa arautuak egiten ez dituzten ikasleengan ere, eta Espainiako Gobernuaren neurri berri honek larriki eragingo dio kolektibo horri. Haiei oztopoak jarri beharrean, ahalegin guztia egin behar genuke haiei prestakuntza eta laneratzea errazteko, atzerrira joatea hautu bat izan dadin, ez behar bat. Laburbilduz, hau Alderdi Popularraren beste eraso bat da, osasun-arretarako eskubidearen aurkako beste atentatu bat. Eta, egoera horren aurrean, Eusko Jaurlaritzak erabaki azkar eta eraginkor bat hartu behar du, atzerrira joan diren eta Espainiako Gobernuaren eraso hau jasan dezaketen Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako herritarrei osasun-txartelarekin jarraitzea bermatzeko. Aurrez aurreko eraso hau ohikoa egiten ari zaigu azkenaldian, berriro urratzen ditu gure eskubideak, eta, oraingoan, eragin zuzena du osasunaseguramenduan. Dakizuenez, talde proposatzaileok Euzko Abertzaleak taldearekin batera erdibide bat sinatu dugu, eta testu horretan ezetsi egiten dugu Espainiako Gobernuaren neurri berri hau eta eskatzen diogu bertan behera utz ditzala osasun eskubideak mugatzen dituzten politika horiek. Salatzen dugu Espainiako Gobernuaren inposaketa, eta, beste aldetik, Jaurlaritzari etxeko lanak jartzen dizkiogu: eskatzen diogu bere eskumenak erabil ditzala neurri politiko eta juridikoak hartzeko eta, ondorioz, atzerrian hiru hilabete baino gehiago daramatzaten eta langabezia saria ez duten herritarrentzat osasun txartela indarrean mantentzeko. Legebiltzar talde gehienok gure jarrera argi utziko dugu erdibideko honen bidez eta orain Jaurlaritzaren eskuen artean geratzen da hau guztia kudeatzeko. Gobernuari erdibideko hau ere kontuan hartzea eskatzen diogu, eta onartuko dena aplikatzea lehenbailehen, ez bakarrik atzerrira joaten direnei, atzerritik Euskadira etortzen direnei ere bai. Baina hori beste kontu bat da, eta beste aldi batean zehaztuko dugu. Mila esker. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3784 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Berriz ari gara hitz egiten Legebiltzar honetan Alderdi Popularraren murrizketez, eta berriz ari gara eztabaidatzen Alderdi Popularraren murrizketekin zerikusia duten neurriak kritikatzen dituzten edo, gutxienez, haiek aurrera jarraitzea saihestu nahi duten bi ekimen. Kasu zehatz honetan, Euskadiko Alderdi Sozialistaren eta EH Bilduren ekimen bana dira, eta aldi baterako atzerrian bizi diren herritarrak osasun-sistematik kanpo uzteari buruzkoak dira. Zehaztearren, aldi baterako atzerrian bizi diren Espainiako herritarrak uzten dira osasun-sistematik kanpo, ikusten baitut "herritarrak" esaten dela, baina ez dela esaten, hain zuzen, Espainiako herritarrak direla. Ados gaude planteatutako ekimenaren justifikazioarekin eta azaldutako argudioekin, behin betiko proposamenaz harago eta adostutako erdibidekoaz harago. Ados geundeke erdibideko horretan sinatutako punturen batekin, baina ez guztiekin. Hain justu, lehenengo puntuaren alde bozkatzeko prest geundeke. Talde Sozialistaren ekimenaren justifikazioan esaten da krisi ekonomikoaren ondorioz herritar asko joan direla herrialdetik, Espainiako herritar asko joan direla Espainiatik gure mugen barruan aurkitzen ez dituzten lan- eta bizitza-aukeren bila. Eta, hain zuzen, halaxe da: krisi ekonomikoa, baina baita gobernuek bultzatutako murrizketa sozialak eta haiek krisi- eta langabezia-egoerari buelta emateko eta herritarrei –batez ere, gazteenei– itxaropena emateko izan duten gaitasunik eza eta horri uko egin izana ere. Arrazoiz esaten da egoera ekonomikoak eta lan-erreformaren zorigaiztoko ondorioek behartuta emigratu duten herritarren artean milaka gazte daudela. Hain zuzen, buruargi batzuek lan-erreforma gogortzea proposatzen dute orain, porrot egin duen lan-erreforma krudela, eta, ikusten ari garenez, lan-baldintzak kaskartzea, enplegu eskasak eta behinbehinekotasuna besterik ez du lortuko. Eragingo zuela esan zutena ez beste edozer. Ez enplegu egonkorrik, ez enplegu duinik, ez kalitateko enplegurik. Aldiz, guztiz kontrakoa. Esaten da, halaber, ezen, nahiz eta Espainiako Gobernuari behin eta berriz eskatu zaion har ditzala neurri batzuk, batetik, herrialdetik atera direnei atzerrian dauden bitartean laguntzeko, eta, bestetik, haiek itzul daitezen pizgarriak sortzeko, Espainiako Gobernuak ez duela bi eskaera horietako bat ere jasotzen duen politika publiko bakar bat ere egin, eta, hain zuzen, halaxe da: ez atera direnentzako laguntzarik, ez pizgarririk haiek itzul daitezen; baina desparekotasunaren aurka ere ez da borrokatzen, bazterkeriaren aurka ere ez da borrokatzen, eta pobreziaren aurka ere ez da borrokatzen. Aldiz, guztiz kontrakoa: pasibotasuna eta krudelkeria handiagoa. Eta, orain, justifikazioan esaten denez, Rajoyren Gobernuak Gizarte Segurantzaren Lege Orokorraren testu bateratua aldatzea sustatu du, eta hor aurreikusten da urte natural batean atzerrian 90 egun baino gehiago ematen dituztenek egoitza-baimena galduko dutela Gizarte Segurantzako laguntzei dagokienez, baita gutxieneko osagarriei dagokienez ere. Hala, egindako aldaketak ezartzen du ezen, Espainiako lurraldean bizitzea baldintzatzat duten osasun-laguntzak jasotzeko eskubideari eusteari dagokionez, joko dela laguntza horien onuradunak Espainian duela ohiko bizilekua nahiz eta atzerrian egonaldiak egin izan, betiere egonaldi horiek ez badira 90 egun baino gehiagokoak urte natural batean. Eta justifikazio horretan planteatzen den gainerako guztia –oso ondo azalduta dago, eta gu ados gaude–. Eta esaten da ezen, bi lege-testuen ondorioz, ez dela joko gure mugetatik kanpo 90 egun baino gehiago igarotzen dituztenek bizilekua Espainian dutenik, eta, hain zuzen, 90 egun horiek ez dute zertan elkarren segidakoak izan, hemen esan denez. Eta horrek eraso egiten dio osasun-sistemara jo ahal izateko eskubidearen unibertsaltasunari, beste bazterketa bat da, eta, are larriago, gazteei eragiten die hain justu, zeinek, beren egoera sozioekonomiko bereziagatik, botere publikoen laguntza handiagoa behar baitute. Eta, azkenik, adierazten da, arrazoiz, Legebiltzar honetako gehiengoa irmoki agertu dela osasuneskubideen murrizketen aurka. Eta gaur ere halaxe agertuko da. Hortik aurrera, Talde Sozialistaren proposamena eta geure zuzenketa ildo beretik doaz: Alderdi Popularrak bultzatutako murrizketa sozial honi aurka egitea. EH Bilduren zuzenketan planteatzen da eta eskatzen da ez dakiela aplikatu xedapen hori EAEko herritarrei. Gure iritziz, kontua ez da xedapen hori EAEko herritarrei ez aplikatzea –hori ere bai, nahi bada–; batez ere, asmoa da, edo izan behar luke, inori ez aplikatzea, ezein herritarri. Eta ekimen hori atzera botatzeko biderik onena da, gure ustez, ekimen hori bera Diputatuen Kongresuan aldezten saiatzea. Alde horretatik, guk honen oso antzeko ekimen bat erregistratua dugu Diputatuen Kongresuan duela hilabete eta erditik, eta datozen egunetan eztabaidatuko da. Euzko Abertzaleak taldearen zuzenketan adierazten da, honelako gaiez eztabaidatzen dugunean adierazi ohi denez, Espainiako Gobernuak ez duela errespetatzen gure autogobernua eta EAEk osasunarloan dituen eskumenak urratzen dituela, eta guk berriro diogu funtsezkoena ez dela hori. Funtsezkoena murrizketa-politikak dira; funtsezkoena da Espainiako Gobernuak eskubideak urratzen dituela, eta murrizketak bultzatzen dituela, eta hori saihesten saiatu behar dugu. Kontua ez da herrialdeko herritarrak banatzea, herritar batzuek eskubide batzuk dituztela eta beste batzuek ez. Kontua da herritarrak garen herrialde bereko –hau da, Espainiako– herritar guztien eskubideei eustea. Hori da helburu nagusia. Beraz, ez da bide ona zatitzen saiatzea eta desparekotasunak handitzen saiatzea; baina ulertzen dut batzuek eskualde jakin batean gertatzen dena behintzat defendatu nahi izatea. Baina bideak zabalagoa izan behar du; herrialde osoko herritarren eskubideak defendatzea izan behar du bidea. Eta helburua, Euzko Abertzaleak taldeko bozeramaile jauna, Orbegozo jauna, ez da lanean jarraitzea euskal osasun-sistema publiko eta kalitateko bat bermatzeko, edo ez hori bakarrik. Helburua da osasun-sistema publiko eta kalitateko bat bermatzea, salbuespenik gabe, herrialde osoan. Badakigu zaila dela, Alderdi Popularrak gehiengo osoa baitu, bistan denez; baina uste dut hemen ere pedagogia egin dezakegula, eta herrialde osoko herritarren eskubideak defendatzen saia gaitezkeela. Lehen esan dut guk ekimen bat daukagula erregistratuta Kongresuan joan den 2014ko urtarrilaren 13tik, eta, haren bidez, murrizketa honen aurka agertzen gara. Ekimen horretan, datu garrantzitsu batzuk ematen ditugu, adierazten dutenak zer-nolako herritarrak, batez ere gazteak, ari diren joaten herrialdetik azkenaldian, eta adierazten dugu inoiz baino beharrezkoagoa dela espainiarren arteko elkartasuna, atzerrian bizi diren espainiarrentzako osasun-arreta barne. Hau da, alde horretatik, bistan denez, ados gaude Legebiltzar honetako gehiengoarekin. Ez dago askoz gehiago gehitzeko gure legez besteko proposamenaren zioen azalpenari, eta ez dago askoz gehiago gehitzeko Talde Sozialistaren ekimenaren justifikazioari eta azaldu diren argudioei; agian gehitu behar litzateke honek erakusten duela Espainiako Gobernuaren politikek gizatasuna galdu dutela, babesik gabe uzten baititu emigratzera behartuta daudenak. Eta emigratzera behartuta daude, funtsean, herrialdea eskastasun-egoeran dagoelako. Horregatik joaten dira, eta horregatik defendatu behar dira haien eskubideak ere. Eta, hori esanda, nik hemen bi zalantza planteatzen ditut batez ere, bukatzeko. Batetik, neurri honen ondorioz aurreztuko genukeena. Ez dakigu zenbat aurreztuko genukeen neurri honekin. Uste dut Espainiako Gobernuak ez dakiela ustez zenbat aurreztuko lukeen neurri honekin, zeina, neurri bat izateaz gain, begi-bistako murrizketa bat baita; baina datu hori ere ez dugu. Eta gure beste galdera da nork eta nola kontrolatuko duen herritarrek 90 egun baino gehiago igarotzen dituztela Espainiatik kanpo. Gizarte Segurantzakoek esaten dute Administrazioak badituela bere prozedurak, eta aplikatu egingo dituela; baina ez dute gehiago zehazten. Hau da, hasiera batean, ez dago berariazko mekanismorik kontrol hori egiteko. Espainiak jakiten du bere herritarretako bat atzerrian dagoela, adibidez, kontsulaturen batean izena ematen badu; bestela, ez. Beraz, ez dakigu zenbat aurreztuko genukeen, ez dakigu justifikazioa, ez dakigu zertarako den murrizketa hau, zenbat aurreztuko genukeen –baina, hala ere, ez ginateke ados egongo, edozein dela ere murrizketa hori–, eta ez dakigu, orobat, nola kontrolatuko litzakeen gai hau, nola kontrolatuko lukeen gai hau Espainiako Gobernuak. Beraz, neurri honek gizatasuna kentzen du, bidegabea da, ez da oso eraginkorra, eta, argi eta garbi, alferrikakoa da. Eta, bukatzeko, eta esanez nolanahi ere murrizketa bat eta guk irmoki aurka egiten diogun neurri bat dugula aurrean, Roncal andreak esan du gutxiagorekin gehiago egiten dugula, eta ez da hala. Hori ez da horrela, inola ere, gutxiagorekin gehiago egiten dugula. Hemen ere egin dira murrizketak, hemen ere egin dira murrizketak, eta, nahiz eta lehen baino baliabide gutxiago izan –lehen baino baliabide gutxiago ditugu–, egia esan, ez ditugu gainerako espainiarrek baino baliabide gutxiago, baizik eta gehiago, eta, besteak beste, arrazoi horregatik eskain ditzakegu kanpoan murrizten dituzten laguntza batzuk. Hori ere esan beharra dago. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3785 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | … gainerako espainiarrek baino baliabide gehiago ditugulako, eta hor ere balegoke zer hobetua. Dena den, esan bezala, irmoki egiten diogu aurka PPren Gobernuak bultzatu duen murrizketa sozial honi. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3786 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ORBEGOZO URIBE | EA-NV | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Eguerdi on, legebiltzarkide guztioi. Legez besteko proposamen honen inguruan, Euzko Abertzaleak taldearen izenean, ideia nagusi hauek agerian jarri nahi izan ditugu egin genuen hasierako zuzenketan eta, baita ere, EH Bildu eta Alderdi Sozialistarekin erdietsitako akordioan. Alde batetik, inondik inora ez dugu bat egiten espainiar Gobernuak hartutako erabakiarekin. Kasu honetan, lehenago aipatu den bezala, espainiar Gobernuak adierazi zuen neurri berri bat ezartzeko asmoa, hau da, osasun txartela kentzea Estatutik kanpora 90 egun baino gehiago igarotzen dutenei eta langabezia prestazioa galdu dutenei. Beste neurri bat osasun arloan neurri murriztaileak ezartzeko, eta gu ez gatoz bat ez honekin, ezta aurrekoekin ere, alegia, botiken tratamenduetarako koordainketa berria ezartzearekin, atzerritarrei errolda baldintzak ezartzearekin eta abarrekin. Neurri horiek ez datoz bat euskal osasun sisteman oinarri diren unibertsaltasun eta ekitate printzipioekin. Horrez gain, ez dugu uste neurri horiek eraginkorrak direnik gure osasun sistemaren bideragarritasuna, eraginkortasuna eta iraunkortasuna bermatzeko. Ekonomia krisiaren aitzakiapean hartutako erabakiak dira, eta egoera ahulenean daudenek pairatzen dituzte bereziki. Eta hori ez dugu guk bakarrik esaten, joan den urtarrilean ezagutu genuen Europako Eskubide Sozialen Batzordeak bere urteroko txostenean ere gogor salatzen eta kritikatzen dituela neurriok, eta norabidea aldatzeko eskatu diola Espainiako Gobernuari; beraz, hau ez da Eusko Legebiltzarretik egiten diogun eskaera bakarrik, nazioarteko hitzarmenak gainbegiratzen dituen organo horrek ere aurpegiratzen dio espainiar Gobernuari krisi ekonomikoaren aitzakiapean hartutako neurri horiek diskriminatzaileak direla eta, ondorioz, bertan behera utzi behar dituela. Bestalde, Euzko Abertzaleak taldeak salatu nahi du beste behin ere neurri horiek aldebakartasunez hartu dituela Espainiako Gobernuak. Aldaketa hori egikaritzeko, euskal osasun agintarien iritzirik ez da kontuan hartu inondik inora. Ez da inon eztabaidatu eta ez da inongo komunikaziorik egon asmo horien inguruan. Osasun sailburuak berak behin baino gehiagotan salatu du hori. Izan ere, hartutako neurriek gure eskumenak urratzen dituzte osasun arloan, eta, gainera, euskal osasun sisteman eragin kaltegarria dute. Gure Autonomia Erkidegoa ez da beste zenbait autonomia erkidegotan bizi duten finantza edo ekonomia egoera latzaren erantzule. Hemen gai izan gara gure eskumenak erantzukizunez kudeatzeko eta euskal osasun sistema publikoaren iraunkortasuna bermatzeko; beraz, ez dugu onartzen gure eskumenak urratuz beste autonomia erkidegoei aplikatu nahi zaizkien politika murriztaile berberak inposatzea alde bakarrez. Gainera, ez dugu hori onartuko, susmoa baitaukagu ea benetako asmoa ez ote den osasun arloko gure eskumenak txikitzea edo ezereztea, ea benetako asmoa ez ote den Estatua berzentralizatzeko nahia. Eta guk, behintzat, hori ez dugu onartuko. Zentzu horretan, azpimarratu nahi izan dugu Jaurlaritzak eta Osasun sailburuak bereziki erabaki edo asmo horien berri izan zuenetik argi agertu duen desadostasuna. Osasun sailburuak publikoki adierazi du Jaurlaritzak ez duela bat egiten horiekin, eta gure taldeak ere ez. Hasieratik hartu du konpromisoa euskal osasun sisteman horiek ez aplikatzeko eta gure eskumenak defendatzeko eskura dituen baliabide guztiekin. Guk ere berretsi egiten dugu jarrera hori, eta gure zuzenketaren bitartez Legebiltzarraren babesa adierazi nahi izan diogu erabaki horri eutsi diezaion. Horregatik adostu dugu erdibideko zuzenketa hau, Eusko Jaurlaritzari adierazteko Osasun sailburuaren jarrerak Eusko Legebiltzarraren babesa izango duela, Euskal Autonomia Erkidegoko herritarrek bermatuta izan dezaten osasun asistentzia. Baina hori guztiaz gain, beste irakurketa bat ere egin beharra daukagula deritzogu, izan ere, beste behin ere agerian geratu baita gaur egungo esparru juridikoak ez dituela asebetetzen Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren beharrak. Eta osasun arloan, azken boladan, gero eta argiago ari da geratzen hori. Legebiltzarreko talde guztiek, Alderdi Popularrak izan ezik, uste dute egungo eredua ez dela nahikoa eta ez dela zilegi espainiar Gobernuak autogobernuarekiko erakutsitako errespetu falta. Ez ditu gure eskumenak errespetatzen eta alde bakarreko erabakien bitartez gogoz kontra behartu nahi gaituzte osasun arloan euren neurriak aplikatzera. Kasu honetan osasun arloan, baina baita beste esparru eta euskal erakundeen kasuan ere. Eta horren aurka, aurrerapausoak emateko garaia dela uste dugu. Autogobernuari buruzko ponentzia osatu berri da, eta hor urratsak eman beharko ditugu egun jasaten dugun egoera bidegabe honi irtenbideak bilatzeko. Izan ere, gaur zerbait argi geratu baldin bada, izan da osasun arloan ez dela errespetatu gure autogobernua, ez direla errespetatu gure eskumenak. Eta Espainiako Gobernuak oinarrizko izaera duen legediaren bitartez inposatu nahi izan du berriro hainbat eta hainbat neurri euskal osasun sistemaren kalterako. Eta Jaurlaritza eta Osasun Saila ingeniaritza juridikoa erabiltzera behartzen dutela, gure eskumenak defendatu eta ordenamendu juridikoaren barruan neurriak hartu ahal izateko. Eta hori ezin daiteke jasan gehiago. Ez da normala, gure ustez, etengabeko gatazka juridikoetan murgilduta egotea. Eta horrek guztiok bultzatu beharko gintuzke hausnarketara eta egungo marko juridikoak azalarazten dituen gabezia eta mugak gainditzeko lanari ekitera. Baita Alderdi Popularra ere, Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren benetako interesak defendatu nahi baldin baditu, behintzat. Besterik gabe, mila esker. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3787 |
10 | 69 | 06.03.2014 | GARRIDO KNÖRR | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Buenos días, señorías. Bueno, tres grupos han llegado a un acuerdo, y parece que UPyD también apoyará al final ese acuerdo, pero yo quiero matizar unas cosas en esta intervención, como siempre que debatimos en este Parlamento sobre este tipo de temas. Espainian bizi diren espainiar guztiek bermatuta dute osasun-arreta gure herrialdean, halaxe erabaki baitzuen lehen aldiz gobernu batek, Alderdi Popularraren Gobernuak. Eta, Europako araudien arabera, aurrekontuei egindako zuzenketak ez dio eragiten osasun-arretarako eskubidea duen inori, ez eta estaldurarik gabe utzi ere. Neurri honek, hain justu, Europako araudiaren aplikazio desegokia geldiarazi nahi du; izan ere, araudi horren bidez, laguntzak agortzen zitzaizkien edo langabezian zeuden eta beste herrialde batzuetara edo beren sorterrira joaten ziren atzerritarrek Espainiako txartela erabiltzen jarraitzen zuten denbora-mugarik gabe. Horixe gertatzen zen Alderdi Sozialistaren Gobernuarekin, jaun-andreok. Hau da, gauza logiko bat egin da: osasuntxartelerako eskubidea mugatzea jada Espainian bizi ez diren herritarrei, zeinak, lehen, Alderdi Sozialistaren Gobernuarekin, herrialdetik joaten zirenean, eskubidea baitzuten eskatzeko estal zekiela osasun-arreta denbora-mugarik gabe eta gure sistemaren kontura. Pertsona horiek osasun-arreta jasotzen zuten beste herrialde batean, gure herrialdetik, Espainiatik, kanpo, baina fakturak Espainiari bidaliz, eta espainiar guztiok ordaintzen genuen osasun-arreta hori. Hori dela eta, argi eta garbi esan daiteke Gobernu sozialistak ez zituela etxeko lanak egin, eta ez zuela transposizioz jaso egoera horretara eraman gintuen erkidegoko direktiba. Kontuen Epaitegiko bilkurak argi utzi zuen hori txosten luze batean, eta arduragabekeria horren, hots, erkidegoko direktiba hori behar bezala transposizioz ez jasotzearen ondorioak egiaztatu zituen: 1.000 milioi euro urtean beren sorterrira joan ziren 700.000 atzerritarri arreta emateko. Hortxe duzu, Maneiro jauna, aurrezten denaren datua: 1.000 milioi euro, Kontuen Euskal Epaitegiaren txostenaren arabera –hortxe daukat, gero erakutsiko dizut, ez dut arazorik–, kasu honetan, beren sorterrira joan ziren 700.000 atzerritarri arreta emateko. Horrez gain, eztabaida honetan beste datu batzuk ematearren, hara zer irregulartasun konpondu behar izan dituen Gobernu honek. Gobernuak 45 milioi txartel gurutzatu dituenean, ikusi da osasun-arloko 800.000 erabiltzaile beste pertsona batzuen onuradunak zirela eta aktibo zeudela; horietatik 200.000 pentsiodun baten onuradun gisa agertzen ziren, urtean 28 milioi euro inguruko gastuarekin –Maneiro jauna, hemen duzu aurrezten denaren beste datu bat–. Horrez gain, 552.000 txartel eman ziren baliabiderik gabeko pertsonentzat, baina pertsona horien % 96k bazituzten baliabideak. Irregulartasun horiek azaleratu ditu Alderdi Popularraren Gobernuak. Eta, hain justu, Osasun Sistema Nazionalaren jasangarritasuna bermatzeko eta laguntzen kalitatea eta segurtasuna hobetzeko premiazko neurriei buruzko 2012ko apirilaren 20ko 16/2012 Dekretuak neurri zehatz batzuk ezarri ditu zuk aipatu duzun jasangarritasuna bermatzeko, Roncal andrea –osasun-sistema nazionalaren jasangarritasuna, non 16.000 euroko zorra utzi baitzenuten zuek, alajaina–, etorkizuneko erronkei aurre egiteko, eta aipatu berri ditudan irregulartasun horiei irtenbidea ematen hasteko. Laburbilduz, askoz sistema bidezkoagoa, zuzenagoa eta solidarioagoa. Hortik aurrera, onartu diren arauek Kontuen Epaitegiaren gomendioak jaso dituzte, eta Europako xedapenak aplikatu dira, zuek, jaun-andre sozialistok, aplikatu ez zenituztenak. Europar Batasuneko herrialdeetan bizi ahal izateko baldintzak arautzen zituen 2004/38 Direktiba sartu da –zuen gobernuan onartu zen, baina ez zenioten kasurik egin–. Direktiba horrek baimena ematen die kide diren estatuei herrialdekoak ez diren herritar europarrei baldintza batzuk jartzeko lurralde horretan 90 egun baino gehiago eman ditzaten. 2004an eta 2009an onartutako eta Alderdi Sozialistak, Zapatero jaunak, Alderdi Sozialistaren Gobernuak negoziatutako Europako araudiak ere aplikatu dira Gizarte Segurantzan, eta araudi horiek ezartzen dituzte joan-etorrietan osasun-arreta emateko eta egoitza-baimena emateko arauak. Alderdi Popularrak egindako osasun-erreformarekin, sistema unibertsala da benetan, eta espainiarrek, edozein lekutan bizi direla ere, doako eta kalitateko estaldura jasotzen dute. Horixe da errealitatea, jaun-andreok. Langile profesionalek, hala nola arkitektoek, abokatuek eta ingeniariek osasun-arretarako eskubidea dute; lehen, ordea, ez. Horixe da errealitatea, jaun-andreok. Langabezian denbora asko daramaten eta laguntzak agortu zaizkien langabeek osasun-txartelerako eskubidea dute, gainerako espainiarren baldintza beretan. Eta, bide batez esanda, ez dituzte beren botikak ordaindu behar; Alderdi Sozialistaren Gobernuarekin, ordea, beren botiken % 40 ordaintzen zuten. Beraz, oraingo sistema askoz bidezkoagoa, zuzenagoa eta solidarioagoa da baliabide gutxien dituztenekiko eta okerren pasatzen ari direnekiko. Orain, osasun-estaldura dute Espainian bizi diren atzerriko herritarrek. Lehen, osasun-estaldura zuten erroldatzeagatik bakarrik, bestelako baldintzarik gabe. Horren ondorioz, osasun-txartelak eskubideak ematen dituenez etorkizunerako, pertsona horiek, lehen azaldu dudanez, beren sorterrira joaten zirenean, beren sorterriko osasun-arretaren gastuak osasunsistema nazionalari fakturatzen zitzaizkion. Egoera irregularrean dauden etorkinek –uste dut atera dela gai hau, edo, bestela, pentsatzen dut gero aterako dela– Europar Batasuneko osasun-arreta osoenetako bat dute. Edo, bestela, aipa iezadazue hemen, jaun-andreok, Europar Batasuneko zer herrialdetan duten egoera irregularrean dauden atzerritarrek Espainian baino osasun-arreta hobea. Argitu egin da denbora-muga gure herrialdetik joaten diren atzerritarren osasun-gastuez arduratu daitezen herrialdeak. Izan ere, lehen ez zegoen mugarik, eta hartatik datoz lehen aipatu ditudan 1.000 mi- lioi euroak, Kontuen Epaitegiak egiaztatu dituenak. Espainiarrok egiten ginen haien kargu, eta, hortaz, osasun-estaldura gure herrialdearen kontura ordaintzen zen. Jaun-andreok, osasun-txartelaren erabilera desegokia geldiarazten saiatu gara. Eta, argitzearren, Europar Batasuneko herrialdeetara, Europako esparru ekonomikora eta Suitzara aldi baterako joaten diren espainiarrek, dela turismoa egitera, bidaiatzera edo trukeak egitera, osasun-arreta bermatuta dute Europako osasun-txartelaren bidez edo ordezko behinbehineko ziurtagiriaren bidez. Horixe da errealitatea, jaun-andreok. Beste herrialde batean lan egiten dutenen osasun-estaldura jomugako herrialdeko osasun-sistemak ematen du. Espainiara etortzen direnean –adibidez, oporrak pasatzera–, osasun-arreta bermatuta dute lan egiten duten herrialdeak emandako Europako osasuntxartelaren bidez, eta, berriro hona etortzen direnean bizitzera, berriro jasotzen dute beren osasun-txartela Espainian. Europako beste herrialde batzuetara joaten diren ikasleen osasun-arreta, Erasmusekoena barne, eskolako osasun-arretak edo aseguruak estaltzen du. Horixe da errealitatea, jaun-andreok. Eta, langabezian egonik beste herrialde batzuetara joaten direnek, lehenik eta behin, Espainian beti dute osasun-arreta, gainerako espainiarrek bezala. Espainiatik ateratzen badira, osasun-arreta bermatua dute hiru hilabetez –urtean, gehienez, 90 egun–, ordezko behin-behineko ziurtagiriaren bidez; eta, hiru hilabete, 90 egun, baino gehiago egoten badira, egoitza-herrialdeko legedia aplikatzen da, Alderdi Sozialistak gobernatzen zuenean onartutako erkidegoko araudien arabera. Beraz, jaun-andreok, horixe da errealitatea. Eta pertsona horiek Espainiara itzuliko balira, itzultzerakoan asegurupean geratuko lirateke. Beraz, jaun-andreok, egoera horretan uzten gaitu jasangarritasun-dekretuaren harira onartutako araudi guztiak. Ahaleginak egin dira osasun-sistema nazionalaren jasangarritasuna bermatzeko, ahaleginak egin dira irregulartasunak desagerrarazteko, ahaleginak egin dira iruzur- eta gehiegikeria-egoerak desagerrarazteko, eta ahalbidetu da aurreztea eta dirua benetan hemen geratzea, eta, jakina, guri ez bidaltzea espainiarrok gure gain hartu behar ez ditugun gastuen faktura, eta diru hori beste gauza batzuetara bideratu ahal izatea, hala nola pentsioak handitzera –Alderdi Sozialistak izoztu egin zituen–, botika berritzaileak finantzatzera –ez dakit zergatik harritzen zaren, Roncal andrea; zuk, badirudi-eta azken berrien jakinaren gainean zaudela, jakingo duzu kontu hori–, edo beste hainbat gauzatara. Beraz, jaun-andreok, ez demagogiarik, ez alarma sozialik, horixe baita errealitatea, eta horiek baitira neurriak… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3788 |
10 | 69 | 06.03.2014 | GARRIDO KNÖRR | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | … Alderdi Popularrarenak. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3789 |
10 | 69 | 06.03.2014 | RONCAL AZANZA | SV-ES | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, lehenik eta behin, eskerrak eman nahi dizkiet herritarrentzat mugarik gabeko osasungintza unibertsal, zuzen eta kalitatekoa defendatzearen alde agertu diren guztiei. Euskal Talde Popularraz (sic), EH Bildu legebiltzar-taldeaz eta Euskal Talde Sozialistaz ari naiz, hiruon artean onartutako erdibideko hau aldeztuko baitugu. Eta Maneiro jaunari ere eskertu nahi diot bere jarrera eta punturen bat aldezteko prestasuna –uste dut murrizketa guztiak gaitzesteko jarrera garrantzitsuenarena dela–. Garrido andrea, lotsa ematen du hona etorri eta esan dituzun astakeriak entzuteak. Pura demagogia. Nola esan nahi duzu…! Nik ez dut esaten dena ongi egin zenik eta ez zegoenik non hobetua edo gehiegikeria jakin batzuk zuzendu beharra, baina, aizu, zuek euliak kanoikadaka hil dituzue! Eta aurreztutakoarekin pentsioak hobetuko dituzuela esatera ausartzea ere! Gauza bat esan nahi dizut, hara: 2014an, gehiago igo da ordaindu behar den koordainketaren ehunekoa pentsioaren ehunekoa baino. Esan iezadazu zer aurrezten den! Esan iezadazu eskubideak mugatuz aurrezten den horrekin nola egingo zaien mesede pentsiodunei! Berriro diot, Alderdi Popularrak hartu dituen erabaki guztiek herritarren eskubideak mugatu besterik ez dute egin. Inola ere ez dute sistema jasangarriago egin. Eta beste gauza bat esan nahi dizut: osasungintzako zorra argudiotzat ematen duzun bakoitzean, esan behar zenuke zor hori osasungintzako kudeatzaileek eragin dutela, eta kudeatzaile horiek ez dira Espainiako Gobernua. Zorra ez zuen Zapateroren Gobernuak kudeatu eta pilatu; autonomia-erkidegoek kudeatu eta pilatu zuten, eta, bide batez esanda, haien artean bazeuden Alderdi Popularrak gobernatutakoak eta zor handia zutenak; besteak beste, Valentzia, eta ez dut jarraitu nahi. Beraz, izan zaitez umilagoa, eta, pilatutako zorraz hitz egiten duzunean, gogoan izan hainbat autonomia-erkidegok hartu dutela hor parte. Besterik gabe, berriro ematen dizkiet eskerrak talde guztiei, eta harro sentitzen naiz Legebiltzar hone- tako gehiengoak herritarren eskubideak defendatzen dituelako osasunaren babes ororen gainetik, eta botere publikoek ematen dituzten zerbitzuek ez dituztelako mugatzen edo murrizten eskubideak, eta enplegu faltagatik sortutako egoera katastrofikoa konpentsatzeko behar den gizarte- eta osasun-babes osoari eusten diotelako. Osasun-, hezkuntza- eta pentsio-politika publikoek ez dezatela are gehiago larritu herritar-talde horrek duen ahulezia-egoera. Besterik ez. Eskerrik asko. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3790 |
10 | 69 | 06.03.2014 | BLANCO DE ANGULO | EH Bildu | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Sí, muchas gracias de nuevo. Garrido andrea, gai hauetaz hitz egiten dugun bakoitzean, hain ondo ematen diozu buelta, non ematen baitu beste gauza batez ari garela. Espainiarrek bermatua dute osasun-arreta, baita euskal herritarrek ere, betiere ez bagaude pertsonatalde horretan eta ez badugu atzerrira joan behar, arrazoi batengatik edo beste batengatik, eta ez bagaude 90 egun baino gehiago langabezian. Orduan, osasun-arretarik gabe geratuko gara. Berriro eska daitekeela? Bai, badakigu. Baina osasun-txartela berriro eskatzeak denbora behar du, eta hura berriro izapidetu behar dutenak nahaspila burokratiko batean murgilduko dira ziurrenik, eta, ondorioz, linbo administratibo batean geratuko dira. Abokatuak, ingeniariak, arkitektoak eta abar aipatu dituzu. Guk gazteak aipatu ditugu, berriro diotsut, gure lurraldetik ateratzen direnak enplegua aktiboki bilatzeko; baina, badoazela jakinarazten duten unean, ez dute gehiago kobratzen langabeziagatiko laguntza, eta, hortaz, kasu askotan, bizibidea bilatzeko zuten baliabide ekonomiko bakarra galtzen dute. Ikasleek bai, Erasmus egiten dutenek bai –nire lehenengo hitzaldian ere esan dizut–. Badirudi ez didazula entzun! Arautu gabeko ikasketak egiten dituztenek ez, ez dute arretarik. Galdu egiten dute osasuntxartela. Ez demagogiarik, ez alarma sozialik: errealitatea. Hara, hau eredu-kontua da: zuek eskubideen murrizketaren alde egiten duzue aurreztearen aitzakiarekin, eta aurrean gainerakook gaituzu, hain oinarrizkoak diren eskubideak (adibidez, osasunerako eskubidea) urratzen direla salatuz. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3791 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko. Ea denon artean lortzen dugun Garrido andrea birbideratzea. Ea, Garrido andrea, gatozen hizpide dugun gaira. Ez itzazu gaiak barreiatu disimulatzeko, normalean egiten duzun bezala. Ea, entzun ezazu UPyDk Diputatuen Kongresuan aurkeztu duen ekimena, eta esan iezadazu, mesedez, ados egongo ote zinatekeen: Espainiako nazionalitatea duten eta atzerrian bizi diren herritarrei osasunerako sarbidea bermatzea Espainian biziko balira bezala, baldin eta, edozein arrazoirengatik, ez badute estaldura hori bizi diren herrialdean. Ados zaude horrekin ala ez? Ez, horretaz ari gara hizketan, ez Alderdi Sozialistak egin duenaz edo egin ez duenaz; Espainiako nazionalitatea duten eta atzerrian bizi diren herritarrei osasunerako sarbidea bermatzeaz Espainian biziko balira bezala, baldin eta, edozein arrazoirengatik, ez badute estaldura hori bizi diren herrialdean. Zuzenketa hori planteatu du UPyDk. Arazoa da ezen, ekimen batzuetan, alde guztietatik "espainiar" jartzea saihesten denez, jakina, batzuetan nahasgarria gertatzen dela; baina honetaz ari gara hizketan, eta PPren Gobernuaren lege-aldaketa honek eragin duenaz. Ez gara ari hitz egiten aurreko Gobernu sozialistak egin zituen huts-egiteez eta burugabekeriez –halakoak ere egin zituen, hain zuzen–, baizik eta kontu honetaz. Ez gara ari hitz egiten kanpora joaten diren atzerriko herritarrez, baizik eta kanpora joaten diren Espainiako herritarrez. Eta zuk, bistan denez, Alderdi Sozialistaren huts-egiteak aipatzen dituzu –asko egin zituen–, baina ez dituzu zeureak onartzen. Beraz, ez itzazu gaiak nahasi: ez gara ari hitz egiten kanpora joaten diren atzerriko herritar aprobetxategiez; kanpora joaten diren Espainiako herritarrez ari gara, Espainiako herritar jakin batzuez. Espainiako Gobernuak bultzatu dituen legealdaketekin, bizi den herrialde berrian lege-kontraturik ez duenak edo ikasketa homologatu bat egiten ari ez denak bere tratamendua ordaindu beharko du. Ados zaude horrekin, ala ez zaude ados horrekin? Ondo iruditzen zaizu Alderdi Popularraren neurri hori? Guri ez. Orain arte, pertsona bat Espainian bizi bazen eta osasun-txartela bazuen, atzerrira joaten zenean Espainiak ordaintzen zuen haren mediku-arreta. Orain, aldatu egiten da: 90 egun baino gehiago igarotzen badituzu herrialde berrian eta ez badituzu betetzen osasun-arreta jasotzeko baldintzak, Espainiak ez du ordainduko. Horretaz ari gara. Eta, bistan denez, horrek bereziki eragiten die Espainiatik kanpo joaten direnei eta herrialde berrian lan-kontraturik ez dutenei. Oso litekeena da pertsona horiek ez lortzea osasunerako eskubidea bizi diren tokian, eta, aldi berean, beren Espainiako txartela galtzea. Eta guk ez dugu nahi Espainiako txartel hori gal dezaten, Garrido andrea. Lanpostu baten bila dabiltzanei edo arautu gabeko ikasketaren bat egiten ari direnei ere eragingo die. Eragingo die, ala ez die eragingo, Garrido andrea? Bai, eragingo die. Horretaz ari gara. Osasun-txartela galtzen dutenek, Espainiara itzultzen direnean, berreskuratu ahal izango dute txartel hori, baldintza jakin batzuk betetzen badituzte. Eskatuko zaie frogatu dezatela betetzen dutela aseguratua izateko baldintzetakoren bat. Txartel hori berriz eskatzeko prozesua kalbario hutsa da; horixe da errealitatea. Bai, kalbario hutsa da. Beraz, hori da ekimenaren justifikazioa; hori aldeztu nahi dugu guk gure botoarekin erdibidekoaren lehenengo puntua bozkatzean. Eta nik uste dut gai honen garrantziak ez duela egoki egiten hura zatika planteatzea; hau da, ahal duen autonomia-erkidegoak babestu ditzala bere herritarrak –orain nazionalistez eta haien gertukoez ari naiz–, autonomia-erkidego bakoitza saia dadila erkidego horretan bizi direnen eskubideak babesten. Hau ez da horrela konpontzen. Ikuspegi orokor batekin konpontzen da, eta, horregatik, ez gaude ados herritarrak zatitu nahi dituzten neurriekin; alegia, ahal duten autonomia-erkidegoak saia daitezela erkidego horretan bizi diren herritarren osasun-estaldura bermatzen, baina gainerakoak ez. Ez; herrialde osoko herritarren eskubideak babestu behar dira. Beraz, ez dira zatitu behar herritarrak, nazionalistei gustatzen zaien bezala, baita Alderdi Sozialistari gehiegitan ere, bere eskualde-bertsio desberdinetan eta non gobernatzen duten gorabehera. Tira, Euzko Alderdi Jeltzaleko bozeramaileari gehiago entzun diogu autogobernuaz, eskumenez eta antzeko gaiez hitz egiten herritarren eskubideak eta kalitateko osasungintza unibertsala bermatzeaz baino. Hori da garrantzitsuena, hori da funtsezkoena; uste dut horretaz hitz egin behar zenuketela gehiago. Nolanahi ere, guretzat hori da funtsezkoena, eta horregatik bozkatuko dugu, aukera ematen badiguzue, erdibidekoaren 1. puntuaren alde. Besterik ez. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3792 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ORBEGOZO URIBE | EA-NV | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Gracias, señora presidenta. Laburbilduz, guk ez dugu nahi gure ongizateeredua hondatzerik gure erakunde-ordezkariekin negoziatu eta adostu ez diren eta, gainera, gure eskumenak kontuan hartzen ez dituzten neurrien bidez. Garrido andrea, Maneiro jauna, ez gaude Diputatuen Kongresuan; Eusko Legebiltzarrean gaude. Egia esan, Espainiako Gobernuak, bai egungoak, bai aurrekoak, baita, kasu hipotetiko batean, Espainiako Gobernua UPyDkoa izango balitz ere, "erreforma" deitu dien neurriak hartu behar izan ditu; baina, egia esan, Europar Batasunak ezarritako baldintzak betetzeko bere kontuak koadratzera bideratutako neurriak besterik ez dira, horixe eskatu baitzaie, hain justu, egin dituzten zorrak finantzatu ahal izateko, eta, ondorioz, osasun-politikei buruz jartzen ari zaizkien jarraibideei jarraitzera behartuta daude laguntza horien konpentsazio gisa. 2012ko apirilean, 16/12 Errege Dekretua onartu zenean, Alderdi Popularraren Gobernuak argudiatu zuen 7.000 milioi euro aurreztu zitezkeela gutxi gorabehera, baina zifra horiek ez dute ezein daturen babesik. Ez da inon agertzen nola edo nondik aterako diren kopuru horiek. Izan ere, errege lege-dekretua memoria ekonomikorik gabe izapidetu zen. Baina, egia esan, autonomia-erkidego batzuek 15.700 milioiko osasun-zorra zuten pilatuta garai hartan, eta, gainera, ordainketek gutxi gorabehera 400 eguneko atzerapena zeramaten batez beste. Aldiz, Euskadin oso bestelakoa zen egoera; panorama oso bestelakoa izan da. Baina berdin da: tabula rasa aplikatzea eta erkidego guztientzat neurri berberak aplikatzea erabaki zen. Alde horretatik, Maneiro jauna, hainbeste errepikatzen duzunez, guretzat justizia ez da denei gauza bera ematea, baizik eta bakoitzari berea ematea, dagokiona ematea. Gure ustez, autonomia-erkidego guztiei berdin inposatu nahi zaizkien neurri horiek adostasunik gabe hartu dira, ez zaizkio inoiz jakinarazi gure Autonomia Erkidegoko Osasuneko sailburuari, ez da eztabaidarik izan Espainiako Parlamentuan, Espainiako Kongresuan… Espainiako Gobernuak erabaki du ez izapidetzea lege-proiektu gisa, baizik eta errege legedekretuaren bidez. Ondorioztatu dugu, edo badirudi irudipena ematen duela, egoera hau baliatu dela estatuaren kontzepzioan bira ideologiko bat aplikatzeko, eta hura birzentralizatzeko eta uniforme egiteko. Beraz, iruditzen zaigu izaera unibertsala izan nahi duen osasun-sistema batetik Gizarte Segurantzan kotizatzeari lotutako osasun-sistemara pasatu nahi dela, eta hori da, hain justu, guk aldezten ez duguna. Aurrera egindako bidea laburtzen ari da osasunarretarako eskubidea erabat unibertsal egiteko helburuarekin, eta hori atzerapauso bat da gizarteeskubideetan egin diren lorpenei dagokienez. Eta ez dugu guk bakarrik esaten –lehen ere esan dizuet–; Gizarte Eskubideen Europako Batzordeak berak gogorarazi dizue oraintsu, joan den hilean, hain zuzen. Beraz, Garrido andrea, gaur Ganbera honetan eztabaidatzen ari garen neurri hauek ez dira osasunsistemaren eraginkortasuna hobetzeko eta jasangarritasuna bermatzeko, baizik eta behar ekonomiko batzuei aurre egiteko. Euskal osasun-sistema publikoari, behintzat, ez diote batere ekarpenik egiten, eta uste dut iritsi zaizula unea jarrera aldatzeko eta zure botoemaileei azaltzeko zer ekarpen egiten dioten neurri horiek gure Autonomia Erkidegoari, eta zergatik aplikatu behar diren gure Autonomia Erkidegoan oso bestelako egoera duten beste autonomia-erkidego batzuetan aplikatzen diren neurri berberak. Beraz, besterik ez. Nada más. Muchas gracias. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3793 |
10 | 69 | 06.03.2014 | GARRIDO KNÖRR | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Eskerrik asko, presidente andrea. Tira, desberdintasun ideologikoak, Orbegozo jaunaren arabera, zalantzarik gabe, Alderdi Sozialistarekin, baita zuekin ere. Baina kontua ez da desberdintasun ideologikoak izatea, baizik eta Alderdi Popularraren Gobernuak aurkitu zuen egoera negargarria konpontzea: 90.000 milioi euro baino gehiagoko defizita. Eta hornitzaileak aipatu dituzu. Bai, hain zuzen. Alde batera utzita… Izan ere, Roncal andreak erkidegoen gaia aipatu du. Alderdi Sozialistaren gaitasunik eza dela eta, Alderdi Popularraren Gobernuak hornitzaileei ordaintzeko berariazko planak egin behar izan ditu autonomia-erkidegoak eta udalak salbatzeko, eta autonomo asko, negozio txiki asko hondoratu ez zitezen, zorrak baitzituzten, baita osasungintzakoak ere. Eta, besterik gabe, Andaluziako datuetara jo dezakegu, eta ikusi nola zeuden zifrak eta nola zegoen hornitzaileei egin beharreko ordainketa. Eta bai, Alderdi Sozialistaren barrabaskeria konpontzea, eta, batez ere, erkidegoko araudia behar bezala transposizioz ez jaso izanaren arduragabekeria; izan ere, haren ondorioz, lehen esan dudanez, atzerritarrak beren sorterrira itzultzen zirenean faktura Espainiari bidaltzen zitzaion. Hori ez da gertatzen Europar Batasuneko ezein herrialdetan. Horren ondorioz, Kontuen Euskal Epaitegiaren arabera, 1.000 milioi euro eman zaizkie urtero 700.000 herritarri. Beste datu bat ere aipatu dut: Gobernuak 45 milioi txartel gurutzatu dituenean, ikusi da osasungintzako 800.000 erabiltzaile beste pertsona batzuen onuradunak zirela. Horren guztiaren aurrean, Alderdi Sozialistak, bada, ez ikusiarena egiten zuen. Eta martxan jarri diren neurri eta martxan jarri den araudiari dagokienez, besterik gabe, Kontuen Epaitegiaren gomendioei jarraikiz jarri dira martxan, ikusita 1.000 milioi gastatzen zirela urtean guri ez zegozkigun gastuak gure gain hartzeagatik, eta, batez ere, zuek, Roncal andrea, negoziatu zenituzten erkidegoko direktibak eta araudiak betetzeagatik. Zuek negoziatu zenuten-eta! Eta, jakina, Alderdi Sozialistak esaten dit sistema ez dela hain bidezkoa, ez dela hain zuzena, ez dela hain solidarioa… Hona hemen horren erakusgarri bat: zuekin, langabeek botiken % 40 ordaindu behar zuten; zuekin, langabeek ez zeukaten osasun-estaldura bermatuta gainerako espainiarrek bezala. Alderdi Popularraren Gobernuak ahalbidetu du laguntzarik jasotzen ez duten langabeek –zuekin % 40 ordaintzen zuten– orain ez ordaindu behar izatea botikengatik. Alderdi Popularraren Gobernuak ahalbidetu du laguntzarik jasotzen ez duten langabeek –lehen ez zeukaten osasun-arreta bermatuta gainerako espainiarrek bezala– orain arreta hori bermatua izatea. Langile profesionalek, hala nola medikuek, arkitektoek eta ingeniariek lehen ez zuten bermatua osasun-arreta, baina orain bai. Eta horixe da errealitatea, Roncal andrea. Horixe da errealitatea. Eta aurrezten denaren datuak, Maneiro jauna, zuk aipatu dizkidazunak, hor daude: 4.800 milioi euro; 1.000 milioi euro iruzurra kontrolatzetik. Eta diru hori bideratu ahal izan da botika berritzaileak finantzatzera… La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3794 |
10 | 69 | 06.03.2014 | GARRIDO KNÖRR | PV-ETP | Mozioa, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, landa-inguruneetako segurtasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Hori egin ahal izan da. Neurri horiek guztiek osasun-sistema nazionalaren jasangarritasuna bermatzen dute, Alderdi Sozialistak bermatzen ez zuena, hain justu. Eta, bukatzeko, beste gai batzuetan aipatu dudan zerbait irakurriko dut, esaten zenean "unibertsalizatze-txartel bat izapidetu aurretik, izan dezazuela kontuan hau –Europar Batasuneko atzerritarrei eta beste batzuei buruz ari da–: Europar Batasunean sartzeko bisa behar duten atzerritarrek indarrean dagoen bisa bat ekarri behar dute, eta hor jarri behar du zenbat denbora igaroko duten. Horretarako, pertsona horiek egiaztatzen dute badituztela nahikoa baliabide ekonomiko, edo Europar Batasunean igaroko duten denboran babesa emango dien mediku-aseguru bat. Bisarik behar ez duten atzerritarrek egiaztatu behar dute 90 egun daramatzatela Europar Batasunean –pasaportean jarri behar du zer egunetan sartu ziren–. Beraz, bistan denez, legezkoak izan behar dute. Egonaldi-egoeran dagoen ezein atzerritarrek, ezta erroldatuta egonda ere, ezin du jaso osasun-arreta 1988ko otsailaren 16ko 26/1988 Dekretuaren babespean. Zalantzarik izanez gero, jar zaitezte harremanetan Osasun Txartelaren sailarekin. Baliteke nik zalantzaren bat izatea, eta, hurrengoan, harremanetan jarriko naiz sail horrekin; baina nik ulertzen dut, hain zuzen, pertsona horiek osasun-txartel unibertsaletik kanpo geratuko direla". Erantzun hori eman zuen Mariano Rajoyk herrialdearen egoerari buruzko eztabaidan gai horri erantzunez, eta horixe esan zuen Bengoa jaunak Legebiltzarreko erantzun batean eta Euskadiko osasunzentro guztietara bidali zuen zirkularrean zuek gobernatzen zenutenean. | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3795 |
10 | 69 | 06.03.2014 | MANEIRO LABAYEN | Mixto-UPyD | MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Gipuzkoako Foru Aldundiak dekretatutako Donostiako Igeldo auzoa desanexionatu izanari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on guztioi. Arratsalde on, lehendakari jauna. Gai hau Legebiltzarrera ekarri nahi izan dugu, Legebiltzar honek horri buruzko jarrera agertzeko bezain garrantzitsua iruditzen baitzaigu, eta, egia esan, gure asmoa zen taldeen gehiengoa gai izatea testu behar bezain argia eta zorrotza adosteko, Donostiako udalerriko Igeldo auzoaren desanexioa baztertuz. Zoritxarrez, ezin izan da hala egin, Euzko Alderdi Jeltzaleak hasieratik beretik uko egin baitio negoziatzeari ere; bere zuzenketa defendatzen bakarrik geratu nahi izan du, eta hala geratu da. Litekeena da gainerako taldeekin, Alderdi Popularrarekin eta Euskadiko Alderdi Sozialistarekin, azkenean erdibideko zuzenketa bat sinatzea datozen minutuetan. Esan dut Euzko Alderdi Jeltzaleak erabaki duela ez negoziatzea eta ez sinatzea erdibideko zuzenketa bat, Euzko Alderdi Jeltzaleak berak Gipuzkoako Batzar Nagusietan eta Donostiako Udalean defendatu duen ildokoa. Dena den, Euzko Abertzaleak taldearen bozeramaileak azalduko du zergatik egin dioten uko, erabakimenez, erdibideko zuzenketa hori sinatzeari. Zenbaitek agian galdetuko du, UPyDren legez besteko proposamenaren azalpena ikusita, hainbeste arrazoi dagoen, zehazki, Igeldo auzoa Donostiatik desanexionatzearen edo udalerri independente bihurtzearen aurka agertzeko. Guk baietz deritzogu, hamaika arrazoi daudela Legebiltzarraren gehiengoa horren aurka agertzeko, eta hor jasota daude. Proposatu dugu Legebiltzar hau Igeldo auzoa desanexionatzearen aurka agertzea ekonomikoki ez delako eraginkorra. Alegia, Igeldo ekonomikoki bideraezina izango litzateke. Igeldoko herritarrei emango litzaizkiekeen zerbitzu publikoak egun jasotzen dituztenak baino txarragoak izango lirateke. Eta donostiarrei ere kalte egingo lieke. Politikoki ez da komeni, Donostiako beste auzo batzuei edo Euskadiko beste hiri batzuetakoei bide hori irekitzen dielako, edo irekiko liekeelako, eta guri iruditzen zaigu kaltegarria dela zinez, betiere herritarren interesei begira. Sozialki kaltegarria iruditzen zaigu (zatiketa eta liskarra sortzen dituelako); legez, irregularra (indarrean den legedia urratzen du), eta, formari dagokionez, ezdemokratikoa. Ezin dugu ahaztu, halaber, bai Gipuzkoako Batzar Nagusietan bai Donostiako Udalean desanexioaren aurka argi agertu direla alderdi politiko gehienak, desanexioaren beraren aurka eta desanexio hori gauzatzeko moduaren aurka. Kontua da 2013ko abenduaren 17an Gipuzkoako ahaldun nagusi Martin Garitanok iragarri zuela Gipuzkoako Foru Aldundiak erabaki zuela, aldebakarrez, Igeldo auzoa Donostiatik desanexionatzea, eta udalerri berritzat osatzea. Dekretu bidez egin zuen, Igeldon loteslea ez zen herri-kontsulta egin eta hilabetera. Kontua da Garitanok, erabakia zuritzeko, Eskozia aipatu zuela, Katalunia aipatu zuela, eta erabakitzeko eskubidea aipatu zuela. Horregatik deritzogu gai hau hemen eztabaidatzeko bezain garrantzitsua dela. Gipuzkoako Foru Aldundiak 2010eko martxoaren 16ko 6/2010 Foru Dekretua indargabetu zuen, Igeldok udalerri bihurtzeko baldintzak ez dituela betetzen dioena. Horren aurrean, Garitanok dio Igeldok betetzen dituela baldintzak, eta herritarrek herri izateko duten borondate irmoa aipatzen du herri izateko aukeraren adierazle onena balitz bezala, baina horrek talka egiten du, bistan denez, indarrean den araudiarekin. Beraz, berriro ere erabakitzeko eskubidea defendatzen. Egia esan, Bilduren asmoa da, gai honetan, Igeldo erabiltzea, Igeldoko jendea probak egiteko erabiltzea abertzaleek defendatzen duten erabakitzeko eskubide zentzugabe eta absurdoa defendatzeko. Aldebakarreko erabaki horrek kritika irmoak jaso zituen alderdi politiko guztien aldetik; kritika irmoak Euzko Alderdi Jeltzalearen, Euskadiko Alderdi Sozialistaren eta Alderdi Popularraren aldetik. Eusko Jaurlaritzak berak indarrean den araudia errespetatzeko eskatu zuen, eta biziki interesgarria iruditzen zaigu hori. Gobernuaren ordezkaritzak Foru Dekretua baliorik gabe uzteko eskatu zuen. Udala eta Batzar Nagusiak, berriz, erabaki horren aurka agertu ziren argi eta garbi. Bilduk baizik ez du babesten neurria. Gainera, ahaldun nagusiaren erabakiaren aurkako irizpena jasotzen duen txosten bat egin zuten Donostiako Udaleko zerbitzu juridikoek nahiz Foru Aldundiko zerbitzu juridikoek. Eta Donostiako Udaleko udal-idazkariak berak ere txosten gogorra egin zuen ahaldun nagusiak hartu zuen erabakiaren aurka. Bai Donostiako Udalean bai Gipuzkoako Batzar Nagusietan erabaki horren aurka dagoen gehiengo demokratikoa dago. Esan dut hamaika arrazoi daudela. Aipatu ditut. Ezin dugu ahaztu, gainera, Gipuzkoak udalbarrutiak erregulatzeko duen foru-arauak adierazten duela udalerri baten zati bat banandu daitekeela, berri bat osatzeko, baldin eta gutxienez 2.500 biztanle baditu. Arabak udal-barrutiak erregulatzeko duen foruarauak gutxienez 1.500 biztanle izatea eskatzen du. Eta Bizkaiak udal-barrutiak erregulatzeko duen foruarauari dagokionez, ez du onartzen udalerri bat banatzea berri bat sortzeko; osatuta dagoen udalerri bati batzea soilik baimentzen du, soilik kasu horretan. Alegia, adostasuna dago horretan. Lurralde bakoitzak bere foru-araua du, eta adierazten dute independente egin nahi eta udalerri berri bihurtu nahi duen auzo orok gutxieneko biztanlekopurua behar duela, eta, beraz, adierazten du kopuru horretara iristen ez diren udalerri edo auzoak, hain zuzen, ez liratekeela bideragarriak. Gainera, gertaera horrek ere nabarmentzen du, foru-arauak aztertzen baditugu, udal-antolaketako hiru sistema ditugula Euskadin, eta hori zuzendu beharreko akatsa iruditzen zaigu. Egia esan, Bilduren erabakiak desberdintasuna sustatzen du; Bilduren erabakiak herritar guztioi kalte egiten digu, eta interes partikularrei eta alderdiaren interesei erantzuten die. Erabakitzeko eskubidea defendatu eta mahai gainean jartzen ahalegintzen da, baita, hala, Euzko Alderdi Jeltzaleari presio egiten ere. Igeldo probak egiteko lekua da Bildurentzat, esperimentu moduko bat. Bilduk herritarrak erabiltzen ditu bere proiektu politikoari ospe emateko. Horregatik iruditzen zitzaigun hain garrantzitsua gai hau Legebiltzar honetan lantzea. Beraz, mota guztietako arrazoiak daude banaketaren aurka agertzeko: arrazoi juridikoak; arrazoi ekonomikoak edo eraginkortasun-arrazoiak; zerbitzu publikoak emateko arrazoiak; arrazoi demokratikoak (bai Donostiako Udalean bai Gipuzkoako Foru Aldundian erabaki horren aurka dago gehiengoa); arrazoi politikoak (urrunago joan gabe, abertzaleek defendatzen duten erabakitzeko eskubidearen gezurra), eta forma-arrazoiak (dekretu bidez egin da, eta adostasunik gabe). Eta azkena duguna da EAEko Auzitegi Nagusiaren epaia, Igeldoren desanexioa bertan behera uzten duena epai irmoa izan arte. Beraz, arrazoi ugari Legebiltzar honen gehiengoa erabaki horren aurka agertzeko. Pentsatzen dut gainerako talde politikoek beste batzuk baino garrantzitsuagoak iruditzen zaizkien arrazoiak aurkeztuko dituztela. Gure ustez, garrantzitsuak dira arrazoi horiek guztiak, eta arrazoi horiek guztiek mahai gainean jartzen dute Igeldoren desanexioa kaltegarria dela herritarrentzat. Eta guretzat hori da garrantzitsuena. Beraz, datozen minutuetan erdibideko zuzenketa bat sinatuko dugu Alderdi Popularrarekin eta Euskadiko Alderdi Sozialistarekin, funtsean, printzipio horiek jasotzeko, eta adieraziko du ez gaudela ados egin nahi izan denarekin, egin nahi denarekin, egiteko moduarekin eta egin denaren funtsarekin. Euzko Alderdi Jeltzaleak akordio horretatik kanpo geratu nahi izan du. Eskerrik asko. La | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3796 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ISASI BALANZATEGI | EH Bildu | MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Gipuzkoako Foru Aldundiak dekretatutako Donostiako Igeldo auzoa desanexionatu izanari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Legebiltzarreko presidente andrea, lehendakari jauna, Maneiro jauna, arratsalde on. Historian zehar udalerriek Euskal Herrian berebiziko garrantzia izan dute herriaren bizimodua antolatzeko eta arautzeko. Gure orografiak eta bestelako ezaugarri geografikoek eta sozio-ekonomiakoek itxuratu dute gure udalerrien mapa. 686 udalerrik osatzen duten mosaiko horrek ezaugarritzen du Euskal Herria bere osotasunean eta, aldi berean, tokiko biztanleei ematen dizkie berariazko nortasuna, ohiturak, jarduera ekonomikoak eta euskalkiak, besteak beste. Ezaugarri bereizgarri horiek, aitona-amonengandik jaso ditugunak, bizirik diraute herritar askorengan. Horiek dira auzotegien eta udalerrien izanaren sorburua. Eta udalerriak historia luzekoak dira, udalerri gehienak, behinik behin. Udalerriak ez dira aldaezinak, noski. Urteetan barrena aldatu izan dira arrazoi militarrengatik, ekonomikoengatik, erlijiosoengatik, sozialengatik eta, gehienetan, arrazoi politikoengatik. Hala ere, udalerria izan da eta da oraindik herritarrengandik gertuen dagoen herri Administrazioa. Neurri batean, udalerriak dira ongizatearen kudeaketarako oinarrizko lurralde unitateak. Faxismo garaian Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan 50 udalerri baino gehiago anexionatu ziren udalerri handiagoetara biltzeko. Urte horietan, 1939. urtetik 1980. urte bitartean, faxistek indarrez eta agintekeriaz antolatzen zuten lurraldea nahi zuten moduan. Faxistak izan dira Euskal Herrian udalerri anexio gehien behartu dituztenak. Diktadura faxistak iraun zuen 40 urteetan ez zen desanexio bakar bat ere gertatu. Kasualitatea ote, Maneiro jauna? Diktadorea, bere ondorengoa izendatu eta gero hil zen, baina lurraldearen antolamendua ez zen berehala aldatu. Faxismoaren lorratzak oraindik orain ikurretan daude ikusgarrien, baina lurraldearen antolamenduan ere antzeman daitezke. Faxistek eragindako kalteak konpontzea ez da erraza. Igeldoren kasuan ez da horrela, aspalditik datorkigu. XII. mendean Nafarroako Antso VI.ak, Antso Jakitunak, Hiri Gutuna eman zion Donostiari, Igeldo barne. XIX. mendean, Udalerrien Legeak ahalbideraturik, Igeldo udalerri bilakatu zen, nahiz eta handik gutxira Donostiari berriro lotu zitzaion. Gure garaiotara etorrita, Igeldo zenbatu gabe, 1985. urteaz geroztik 18 udalerri bereizi dira euren lehengo udalerrietatik Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan: Ajangiz, Alonsotegi, Altzaga, Arratzu, Astigarraga, Baliarrain, Ikaztegieta, Iurreta, Forua, Gaztelu, Kortezubi, Lasarte-Oria, Leaburu, Murueta, Nabarriz, Orendain, Zierbena eta, azkena, Ziortza-Bolibar. Faxistek inposatutako anexio haietatik batzuk atzera desegin dira. 1986. urteaz geroztik batzuk desegin dira. Egindako desanexio gehienetan, oinarrian herritarren antolakuntza eta eskakizun irmoa egon izan da. (Akats elektrikoa gertatu da) Banengoen ni, faxismoaren lorratzak… (Barreak) Esaten nuen… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3797 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ISASI BALANZATEGI | EH Bildu | MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Gipuzkoako Foru Aldundiak dekretatutako Donostiako Igeldo auzoa desanexionatu izanari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Ez dakit, bada…, Aieteko txikiaren kontuak izango dira hauek… (Berbotsa) Bai, independentzia behar dugula... (Barreak) | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3798 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ISASI BALANZATEGI | EH Bildu | MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Gipuzkoako Foru Aldundiak dekretatutako Donostiako Igeldo auzoa desanexionatu izanari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Baina mikrofonorik gabe? | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3799 |
10 | 69 | 06.03.2014 | ISASI BALANZATEGI | EH Bildu | MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Gipuzkoako Foru Aldundiak dekretatutako Donostiako Igeldo auzoa desanexionatu izanari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena | Ez dakit bertsotan hasi edo… (Barreak) Esaten nuen faxistek inposatutako anexio haietatik batzuk atzera desegin egin direla eta gehienetan desanexio horren oinarrian egon dela herritarren antolakuntza eta eskakizun irmoa. Uste dut Legebiltzar honetan desanexionatutako udalerriko herritar bat edo beste badagoela, gutxienez, nik dakit Jaurlaritzaren kargu goreneko bat Alonsotegiko gizasemea daukagula. Berak nik baino hobeto azal lezake desanexioa nahi izateko sakoneko arrazoiak zeintzuk diren, seguru. Alonsotegik Barakaldotik independentzia lortu zuen 1991. urtean. Horrela da, lehendakari jauna, ezta? Desanexioa txarra al da? Txarra izan da? Herritarrengandik hurbileko gobernuek, Maneiro jauna, printzipioz eraginkorragoak eta demokratikoagoak izateko aukera hobeak dituzte, hurbiltasunak errazten baititu gardentasuna eta herritarren parte hartzea. Alabaina, alabaina, Espainiako politikagintza ustelik dago, kiratsa dario, Espainiako politikariek uste baitute herri Administrazioaren jabe direla. Kasurako, Nafarroa Garaian ikusten ari gara nola eskuina eta ezkerra elkartzen diren hobesteko Espainia Beltza Espainia hautsia baino. Madrilen esanetara bildu dira ustelkeria babesteko. Hori da, Maneiro jauna, zure erresuma maitatuaren egoera, baina hemen, hemen ez. Hemen ez, Maneiro jauna. Hemen hautetsiok ez gaude erakunde publikoetan interes partikularrak defendatzeko (EH Bildukook, behinik behin, ez). Zure proposamena funtsik gabekoa da, helburu bakarra baitaukazu: gatazka. Igeldoko herritarren gehiengoak berariazko udalerria izan nahi du, horrela adierazi du bozketa bidez. Auzi honetan, Maneiro jauna, erabakitzeko eskubidea baino parte hartzea eta demokrazia dira eztabaidagai. Nago, Maneiro jauna –argiak uzten baldin badit–, ogibidez eta garaiaz erratu zarela; erosoago biziko zinateke garai bateko orden publikoko auzitegiko juez gisa, legeak eta federalismo simetrikoa zaintzeko eta zigorrak banatzeko. Garaikidea baino gehiago, anexioen garaikoa zara zu. Itxura denez, erakunde publikoen aldetik igeldotarren erabakia ez da onargarria izan. Horrela, 2010 urte horretan, Gipuzkoako Aldundiak argitaratu zuen 6/2010 Foru Dekretua, Donostiatik Igeldoren bereizketa eragozteko. Bai, Maneiro jauna, 2010ean dekretuz eragotzi behar izan zuten Igeldoren desanexioa. Jakina denez, une honetan Igeldo udalerriaren bereizketa prozesua etenik dago. Donostiako Udalbatzak erabaki zuen Justizia Auzitegi Nagusiko Administrazioarekiko Auzien Salaren aurrean helegitea aurkeztea, Gipuzkoako Aldundiak erabakitakoaren aurka. Horren ondorioz, Igeldoko udalerriaren eraketa bertan behera geratu da behin-behingoz, auzitegiak bere epaia eman arte, izan ere, oraindik epaia ez baitu eman Auzitegiak, Maneiro jauna; auto bat atera du, behinik behin bertan behera utziz desanexioa. Gaztelaniaz irakurri dugu, auzitegiak kaleratutako autoaren euskarazko bertsiorik ez baitugu aurkitu. Berriro ere, euskaldunen hizkuntza eskubideak… | eu | https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/e985daa7-1265-4bec-81a4-d2115b202549 | parl_eu_3800 |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.