nom
stringlengths
1
196
vi
stringlengths
1
852
時日燏領沱江道密及所属軍至鄭角密使人詣營𦤶疑曰密不敢違命
thời nhật duật lĩnh đà giang đạo mật cập sở thuộc quân chí trịnh giác mật sử nhân nghệ doanh trí nghi viết mật bất cảm vi mệnh
倘恩主以單騎來則密降矣
thảng ân chủ dĩ đơn kị lai tắc mật hàng hĩ
日燏從之以五六小童同行
nhật duật tòng chi dĩ ngũ lục tiểu đồng đồng hành
軍士止之
quân sĩ chỉ chi
日燏曰彼若背我則朝廷猶有他王來
nhật duật viết bỉ nhược bối ngã tắc triều đình do hữu tha vương lai
及至砦蠻人列圍數十重並持刀鎗内向
cập chí trại man nhân liệt vi số thập trùng tịnh trì đao thương nội hướng
日燏直入登砦
nhật duật trực nhập đăng trại
密延坐
mật diên toạ
日燏通諸
nhật duật thông chư
國語各諳其俗與密手食鼻飲
quốc ngữ các am kì tục dữ mật thủ thực tị ẩm
蠻人大喜
man nhân đại hỉ
日燏還營密率家属諸營降
nhật duật hoàn doanh mật suất gia thuộc chư doanh hàng
眾皆悅服不遣一鏃而沱江平
chúng giai duyệt phục bất khiển nhất thốc nhi đà giang bình
及還闕以密及其妻子見帝
cập hoàn khuyết dĩ mật cập kì thê tử kiến đế
甚嘉之既而許密回家留其子在京
thậm gia chi ký nhi hứa mật hồi gia lưu kì tử tại kinh
日燏深加愛撫為請爵于朝賜上品入侍養魚池
nhật duật thâm gia ái phủ vi thỉnh tước vu triều tứ thượng phẩm nhập thị dưỡng ngư trì
後亦許回家
hậu diệc hứa hồi gia
辛巳三年元至元十八年春正月二十九日皇子國頊生
tân tị tam niên nguyên chí nguyên thập bát niên xuân chính nguyệt nhị thập cửu nhật hoàng tử quốc chẩn sinh
遣從叔陳遺愛即陳隘螠黎目黎荀如元
khiến tòng thúc trần di ái tức trần ải cập lê mục lê tuân như nguyên
元立遺愛為老侯授目為翰林學士荀為尙書復
nguyên lập di ái vi lão hầu thụ mục vi hàn lâm học sĩ tuân vi thượng thư phục
使柴椿以兵千人護送還國
sử sài xuân dĩ binh thiên nhân hộ tống hoàn quốc
椿踞傲無禮騎馬直入𦍌明
xuân cứ ngạo vô lễ kị mã trực nhập dương minh
môn
天長軍士止之椿以馬鞭擊傷其首
thiên trường quân sĩ chỉ chi xuân dĩ mã tiên kích thương kì thủ
至集賢殿見帷帳張設方下馬焉
chí tập hiền điện kiến duy trướng trương thiết phương hạ mã yên
上命光啓詣舘疑見椿髙卧不出
thượng mệnh quang khải nghệ quán nghi kiến xuân cao ngoạ bất xuất
光啓直入房内亦不為起
quang khải trực nhập phòng nội diệc bất vi khởi
興道王國峻聞之奏請詣舘觀彼所為
hưng đạo vương quốc tuấn văn chi tấu thỉnh nghệ quán quan bỉ sở vi
時國峻以剪髮服布衣矣
thời quốc tuấn dĩ tiện phát phục bố y hĩ
至舘入房椿起揖延坐
chí quán nhập phòng xuân khởi ấp diên toạ
人皆驚異殊不知剪髮布衣乃北和尚状也
nhân giai kinh dị thù bất tri tiện phát bố y nãi bắc hoà thượng trạng dã
坐定𣼕茗𣼕音藥出之也音酩晚取者茗與之飲
toạ định dược mính dược âm dược xuất chi dã âm mính vãn thủ giả mính dữ chi ẩm
椿從者執箭立國峻後鑽其首流血
xuân tòng giả chấp tiễn lập quốc tuấn hậu toản kì thủ lưu huyết
國峻色不變
quốc tuấn sắc bất biến
及回椿出門送之〇
cập hồi xuân xuất môn tống chi
立學于天長府禁天属鄕人不得入學
lập học vu thiên trường phủ cấm thiên thuộc hương nhân bất đắc nhập học
陳家舊例天属軍士不得習文藝恐氣力餒也
trần gia cựu lệ thiên thuộc quân sĩ bất đắc tập văn nghệ khủng khí lực nỗi dã
壬午四年元至元十九年春二月占城遣布婆麻各一百人來進白象〇
nhâm ngọ tứ niên nguyên chí nguyên thập cửu niên xuân nhị nguyệt chiêm thành khiến bố bà ma các nhất bách nhân lai tiến bạch tượng
夏四月陳遺愛等使回〇
hạ tứ nguyệt trần di ái đẳng sứ hồi
六月治判首陳隘等罪徒
lục nguyệt trị phán thủ trần ải đẳng tội đồ
隘天長󰏴甲兵黎荀徒宋兵〇
ải thiên trường khao giáp binh lê tuân đồ tống binh
秋八月諒江守臣梁蔚驛奏元右丞相唆都領兵五十萬聲言假道征占城實則來侵〇
thu bát nguyệt lạng giang thủ thần lương uý dịch tấu nguyên hữu thừa tướng toa đô lĩnh binh ngũ thập vạn thanh ngôn giả đạo chinh chiêm thành thực tắc lai xâm
時有鱷魚至瀘江帝命刑部尚書阮詮為文投之江中
thời hữu ngạc ngư chí lô giang đế mệnh hình bộ thượng thư nguyễn thuyên vi văn đầu chi giang trung
鱷魚自去
ngạc ngư tự khứ
帝以其事𩔗韓愈賜姓韓詮
đế dĩ kì sự loại hàn dũ tứ tính hàn thuyên
又䏻國語賦詩
hựu năng quốc ngữ phú thi
我國賦詩多用國語實自此始〇
ngã quốc phú thi đa dụng quốc ngữ thực tự thử thuỷ
冬十月帝幸平灘駐蹕陳舍灣會王侯百官議攻守之策及分守
đông thập nguyệt đế hạnh bình than trú tất trần xá loan hội vương hầu bá quan nghị công thủ chi sách cập phân thủ
要害
yếu hại
以仁惠王陳󰆑餘為副都将軍
dĩ nhân huệ vương trần khánh dư vi phó đô tướng quân
𥘉元人入冦仁惠王陳󰆑餘乘間襲擊上皇嘉其智畧立為天子義男
sơ nguyên nhân nhập khấu nhân huệ vương trần khánh dư thừa gian tập kích thượng hoàng gia kì trí lược lập vi thiên tử nghĩa nam
後討山蠻大㨗拜骠騎大将軍
hậu thảo sơn man đại tiệp bái phiêu kị đại tướng quân
驃騎将軍非皇子不得󰆑餘以天子義男故有是命
phiêu kị tướng quân phi hoàng tử bất đắc khánh dư dĩ thiên tử nghĩa nam cố hữu thị mệnh
仍自侯秩累遷紫服上位侯權為判守
những tự hầu trật luỵ thiên tử phục thượng vị hầu quyền vi phán thủ
與天瑞公主私通
dữ thiên thuỵ công chúa tư thông
時興武王𪩘以國峻之子尚天瑞公主且有戦功
thời hưng vũ vương nghiễn dĩ quốc tuấn chi tử thượng thiên thuỵ công chúa thả hữu chiến công
上恐巻國峻意乃使人杖殺󰆑餘於西湖又戒毋大痛使不至死
thượng khủng tuấn quốc tuấn ý nãi sử nhân trượng sát khánh dư ư tây hồ hựu giới vô đại thống sử bất chí tử
尋詔奪官爵没其貲産不一撮遺
tầm chiếu đoạt quan tước một kì ti sản bất nhất toát di
至灵州本上相陳傅説物故󰆑餘保焉
chí linh châu bản thượng tướng trần phó thuyết vật cố khánh dư bảo yên
󰆑餘退居
khánh dư thoái cư
至灵與賤卑賣炭為業時上舶住平灘度潮退風急有大船載木炭其舟師戴草笠穿短褐上指謂侍臣曰彼非人惠王乎即命小船追至大灘港口及之軍校曰舟師帝命召汝󰆑餘曰老翁是買賣人何事見召軍校還具以實聞上曰是仁惠也知常人必不敢語此又命内侍召之󰆑餘著短褐戴草笠上曰男兒到此極矣詔免罪󰆑餘上船拜謝上賜御服坐次諸王下公侯上同論公事多脗合至是十月復以󰆑餘為副将軍然竟不䏻改前愆
chí linh dữ tiện ti mại than vi nghiệp thời thượng bách trú bình than độ triều thoái phong cấp hữu đại thuyền tải mộc than kì chu sư đái thảo lạp xuyên đoản hạt thượng chỉ vị thị thần viết bỉ phi nhân huệ vương hồ tức mệnh tiểu thuyền truy chí đại than cảng khẩu cập chi quân hiệu viết chu sư đế mệnh triệu nhữ khánh dư ...
又時帝以𢙇文侯國瓚𢙇仁王𡺅並年幼不許預議
hựu thời đế dĩ hoài văn hầu quốc toản hoài nhân vương kiến tịnh niên ấu bất hứa dự nghị
國瓚内自𢙇愧憤手握柑子不覺碎爛
quốc toản nội tự hoài quý phẫn thủ ốc cam tử bất giác toái lạn
及退率家奴及親属得千餘人脩戰噐戰船題破強敵報皇恩六字于旗
cập thoái suất gia nô cập thân thuộc đắc thiên dư nhân tu chiến khí chiến thuyền đề phá cường địch báo hoàng ân lục tự vu kì
後與賊對陣身先士卒賊見之退避無敢當其鋒者
hậu dữ tặc đối trận thân tiên sĩ tốt tặc kiến chi thoái tị vô cảm đương kì phong giả
及卒帝深歎惜親為文祭之又加贈封以王爵〇
cập tốt đế thâm thán tích thân vi văn tế chi hựu gia tặng phong dĩ vương tước
以太尉光啓為上相太師
dĩ thái uý quang khải vi thượng tướng thái sư
仃拱垣為翰林學士奉旨
đinh củng viên vi hàn lâm học sĩ phụng chỉ
癸未五年元至元二十年春正月靖國大王國康進金龜状如大𧕚背上有七星胷有宂字腹有王字〇
quý mùi ngũ niên nguyên chí nguyên nhị thập niên xuân chính nguyệt tịnh quốc đại vương quốc khang tiến kim quy trạng như đại trai bối thượng hữu thất tinh hung hữu nhũng tự phục hữu vương tự
nhị
月治上位侯陳老罪咱老贖罪錢一千關鏹徒為兵陵遲老家奴獷古猛切於東市以作匿名書誹謗國家也〇
nguyệt trị thượng vị hầu trần lão tội thính lão chuộc tội tiền nhất thiên quan cưỡng đồ vi binh lăng trì lão gia nô quánh cổ mãnh thiết ư đông thị dĩ tác nặc danh thư phỉ báng quốc gia dã
大雨雹〇
đại vũ bão
夏六月水晶池魚死〇
hạ lục nguyệt thuỷ tinh trì ngư tử
秋七月遣中品黃於令内書家阮章如元會遇太子阿台平章阿剌於湖廣會各處兵五十萬期明年入冦〇
thu thất nguyệt khiến trung phẩm hoàng ư lệnh nội thư gia nguyễn chương như nguyên hội ngộ thái tử a thai bình chương a lạt ư hồ quảng hội các xứ binh ngũ thập vạn kì minh niên nhập khấu
冬十月帝親率王侯調水步軍習戰〇
đông thập nguyệt đế thân suất vương hầu điều thuỷ bộ quân tập chiến
進封興道王國峻為國公節制統領天下諸軍使檡軍校有将才者分統部伍
tiến phong hưng đạo vương quốc tuấn vi quốc công tiết chế thống lĩnh thiên hạ chư quân sử trạch quân hiệu hữu tướng tài giả phân thống bộ ngũ
甲申六年元至元二十一年春正月浚蘇歴江〇
giáp thân lục niên nguyên chí nguyên nhị thập nhất niên xuân chính nguyệt tuấn tô lịch giang
二月社
nhị nguyệt xã
𡊨地裂長七夬廣四寸深不可測秋
đàn địa liệt trường thất quyết quảng tứ thốn thâm bất khả trắc
秋八月興道王調王侯諸軍大閲於東步頭分軍就平灘等處屯守要衝〇
thu bát nguyệt hưng đạo vương điều vương hầu chư quân đại duyệt ư đông bộ đầu phân quân tựu bình than đẳng xứ đồn thủ yếu xung
九月四日月與金星晝見西南方相離夬許〇
cửu nguyệt tứ nhật nguyệt dữ kim tinh trú kiến tây nam phương tương li quyết hứa
冬十一月遣陳甫如元荆湖行省求緩師〇
đông thập nhất nguyệt khiến trần phủ như nguyên kinh hồ hành tỉnh cầu hoãn sư
十二月陳甫自元回言元帝遣太子鎮南王脱驩綱目作歡平章阿剌及阿里海牙等領兵托以假道征占城分道入冦
thập nhị nguyệt trần phủ tự nguyên hồi ngôn nguyên đế khiến thái tử trấn nam vương thoát hoan cương mục tác hoan bình chương a lạt cập a lí hải nha đẳng lĩnh binh thác dĩ giả đạo chinh chiêm thành phân đạo nhập khấu
上皇召天下父老會于延洪堦賜食問計
thượng hoàng triệu thiên hạ phụ lão hội vu diên hồng giai tứ thực vấn kế
皆曰戰萬人同辝如出一口
giai viết chiến vạn nhân đồng từ như xuất nhất khẩu
史臣吳士連曰胡虜入冦國之大难也
sử thần ngô sĩ liên viết hồ lỗ nhập khấu quốc chi đại nạn dã
二帝合
nhị đế hợp
謀群臣會議𡸈無禦之之策奚侍於宴父老問計哉聖宗盖欲以察下民愛戴之誠且使聞論問而感激奮發也
mưu quần thần hội nghị há vô ngự chi chi sách hề thị ư yến phụ lão vấn kế tai thánh tông cái dục dĩ sát hạ dân ái đái chi thành thả sử văn luận vấn nhi cảm kích phấn phát dã
古人養老乞言之義存焉
cổ nhân dưỡng lão khất ngôn chi nghĩa tồn yên
二十六日賊犯永州内旁鉄略支棱等関
nhị thập lục nhật tặc phạm vĩnh châu nội bàng thiết lược chi lăng đẳng quan
官軍與戰不利退屯萬刼津
quan quân dữ chiến bất lợi thoái đồn vạn kiếp tân
時帝御輕舟幸海東日晚未朝食
thời đế ngự khinh chu hạnh hải đông nhật vãn vị triều thực
有小卒陳來者捧糲飯以進
hữu tiểu tốt trần lai giả phủng lệ phạn dĩ tiến
帝嘉其忠賜爵上品兼白藤右朝門社小司社〇
đế gia kì trung tứ tước thượng phẩm kiêm bạch đằng hữu triều môn xã tiểu tư xã
興道王奉命調海東雲茶巴點等路軍民󰱇其勇者為前鋒過海南來軍勢稍振
hưng đạo vương phụng mệnh điều hải đông vân trà ba điểm đẳng lộ quân dân tuyển kì dũng giả vi tiền phong quá hải nam lai quân thế sảo chấn
諸軍聞之莫不來集
chư quân văn chi mạc bất lai tập
帝作詩題
đế tác thi đề
船尾曰會󰏲舊事君須記驩演猶存十萬兵〇
thuyền vĩ viết cối kê cựu sự quân tu kí hoan diễn do tồn thập vạn binh
興武王𪩘明憲王蔚興讓王顙興智王現督旁河那岑茶鄕安生龍眼等處軍二十萬來會萬刼聽興道王節度以拒元人
hưng vũ vương nghiễn minh hiến vương uấtm hưng nhượng vương tảngm hưng trí vương hiệnm đốc bàng hàm na sầmm trà hương yên sinhm long nhãn đẳng xứ quân nhị thập vạn lai hội vạn kiếp thính hưng đạo vương tiết độ dĩ cự nguyên nhân
𥘉興道王有奴野象歇驕待之甚厚
sơ hưng đạo vương hữu nô dã tượng yết kiêu đãi chi thậm hậu