Split (1)

train · 10k rows

file_name stringlengths 13 17	summary stringlengths 1 1.09k	full_article stringlengths 5 22k
article_9703.txt	កម្មវិធីសហប្រតិបត្តិការអូស្ត្រាលី-កម្ពុជា ដើម្បីផ្តល់សេវាប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងសមធម៌ – ដំណាក់កាលទី២ (ACCESS 2) បានដំណើរការជាផ្លូវការរយៈពេល៤ថ្ងៃហើយមក។ តាមរយៈកម្មវិធីនេះ រដ្ឋាភិបាលប្រទេសអូស្រា្តលី នឹងផ្តល់ជំនួយ៣០លានដុល្លារអូស្រ្តាលី (ស្មើនឹងជិត២០លានដុល្លារអាម៉េរិក) ដល់កម្ពុជា ដើម្បីគាំទ្រការអនុវត្តផែនការសកម្មភាពជាតិ ស្តីពី ការទប់ស្កាត់អំពើហិង្សាលើស្ត្រី និងផែនការយុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីពិការភាព។	កម្មវិធី ACCESS 2 នឹងដំណើរការនៅថ្នាក់ជាតិ រួមទាំងខេត្តគោលដៅចំនួនបួន គឺ សៀមរាប កំពង់ចាម កំពង់ស្ពឺ និងខេត្តរតនគិរី។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ស្ថានទូតអូស្រា្តលីប្រចាំកម្ពុជា ស្តីពីការដាក់ឱ្យដំណើរការកម្មវិធី ACCESS 2 នាថ្ងៃទី៥មេសា ដោយបានបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីនេះ ជាផ្នែកសំខាន់មួយ ជួយគាំទ្រដល់រាជរដ្ឋាភិបាល និងសង្គមស៊ីវិល ដើម្បីធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវការផ្តល់សេវាសាធារណៈដល់ជនមានពិការភាព និងស្ត្រីរងគ្រោះដោយអំពើហិង្សាទាក់ទងនឹងយេនឌ័រ។ កម្មវិធីនេះមានរយៈពេល៥ឆ្នាំ (២០២៣–២០២៨) ដែលកម្ពុជានឹងទទួលបានថវិកាពីប្រទេសអូស្ត្រាលី ចំនួន៣០លានដុល្លារអូស្រា្តលី ក្នុងការអនុវត្តផែនការសកម្មភាពជាតិ ស្តីពីការទប់ស្កាត់អំពើហិង្សាលើស្ត្រី និងផែនការយុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីពិការភាព។ ស្ថានទូតអូស្រា្តលីបានបញ្ជាក់ថា សេវាសាធារណៈនៃកម្មវិធីនេះ សម្រាប់ជនមានពិការភាព គឺមានការស្តារលទ្ធភាពពលកម្ម និងសេវាសាធារណៈប្រកបដោយបរិយាបន្ន។ រីឯ សេវាសាធារណៈសម្រាប់ជនរងគ្រោះដោយអំពើហឹង្សាទាក់ទងនឹងយេនឌ័រ (GBV) គឺមានទាំង ការថែទាំសុខភាព កិច្ចការពារផ្លូវច្បាប់ សេវាសង្គម និងការផ្តល់សេវាសម្របសម្រួលផ្សេងៗ។ ស្ថានទូតអូស្រា្តលីបានលម្អិតយ៉ាងដូច្នេះ៖ « បន្ថែមពីលើការផ្តល់សេវាទាំងនេះ, កម្មវិធី ACCESS 2 ក៏គាំទ្រដល់អង្គការនានា ដែលតំណាងឱ្យជនរងគ្រោះដោយសារអំពើហិង្សាទាក់ទងនឹងយេនឌ័រ និងជនមានពិការភាព ដើម្បីចូលរួមក្នុងដំណើរការគោលនយោបាយ និងការរៀបចំផែនការ ផងដែរ »៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9704.txt	ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ជាពិសេសគឺយុវជន។	កិច្ចសហការនេះ ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា រវាងលោក ប្លែស គីលីយ៉ង់ សហប្រធាន ស.ស.រ ជាមួយលោក Raymond Sia ប្រធានសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា ក្នុងវត្តមានលោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា នាថ្ងៃទី២០មីនា។ សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ធ្វើឡើងក្នុងគោលដៅផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់សិស្សានុសិស្សនៅតាមគ្រឹះស្ថានអប់រំរដ្ឋ។ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះបានបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់វិស័យធនាគារកម្ពុជា ចំពោះទំនួលខុសត្រូវ សាជីវកម្ម និងសង្គម ជាពិសេសបង្កើតបរិយាកាសហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងបរិយាបន្នតាមរយៈការអប់រំ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែល តាមរយៈអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នានេះ នឹងមានមូលនិធិរួមសម្រាប់ដំណើរទស្សនកិច្ចសិក្សានៅស.ស.រ ដែលផ្តល់ឱកាសបន្ថែមដល់សិស្សានុសិស្សនៅតាមគ្រឹះស្ថានអប់រំរដ្ឋ នៅទូទាំងប្រទេស។ ទស្សនកិច្ចនេះ នឹងធ្វើឡើងពីរដងក្នុងមួយឆ្នាំដោយទទួលបានការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុពីសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា។ សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា សិស្សានុសិស្សនៅតាមគ្រឹះស្ថានអប់រំរដ្ឋក្នុងឆ្នាំ២០២៤ នឹងទទួលបានឱកាសពិសេសមួយ សម្រាប់ការរៀនសូត្រដោយផ្ទាល់ អំពីប្រវត្តិរូបិយវត្ថុរបស់កម្ពុជា និងគោលការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុ។ ភាពជាដៃគូនេះ ក៏ផ្តោតលើការផ្សព្វផ្សាយកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង ផ្នែកទំនួលខុសត្រូវសង្គមរបស់សាជីវកម្មក្នុងវិស័យធនាគារកម្ពុជា។ ជាពិសេស គឺតួនាទីរបស់វិស័យធនាគារក្នុងការលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ។ « តាមរយៈគំនិតផ្តួចផ្តើមនេះ យើងសម្របកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង ឱ្យស្របតាមគោលការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយនិរន្តរភាពរបស់កម្ពុជានៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា ដោយបង្ហាញពីតួនាទីរបស់វិស័យធនាគារ ក្នុងការកសាងសមត្ថភាព និងលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងសម្រាប់អនាគតប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងបរិយាបន្ន»។ លោក Raymond Sia បាននិយាយបែបនេះ ដោយជឿជាក់ថា ការអប់រំបង្កើនចំណេះដឹងក្នុងកិច្ចសហការនេះ គឺជាការវិនិយោគផ្ទាល់លើស្ថិរភាព ភាពរឹងមាំ និងភាពធន់ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ នាពេលអនាគតនៃវិស័យធនាគារ ក៏ដូចជាសុខុមាលភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា»។ លោក ប្លែស គីលីយ៉ង់ ដែលជាសហប្រធាននៃសារមន្ទីរ ស.ស.រ មើលឃើញថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏សំខាន់នេះ នឹងផ្តល់ឱកាសដល់គ្រឹះស្ថានអប់រំរដ្ឋនាំសិស្សានុសិស្សរាប់ពាន់នាក់មកកាន់សារមន្ទីរ ស.ស.រ នៅក្នុងឆ្នាំខាងមុខ។ លោកបានសាទរចំពោះការគាំទ្ររបស់សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា និងសមាជិក ដែលបានបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ខ្លួន ក្នុងការលើកកម្ពស់ការអប់រំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ។ លោកបន្តនិយាយថា ៖ « នេះ ជាកត្តាសំខាន់មួយសម្រាប់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយប‍រិ‍យាបន្ននៅកម្ពុជា » ។ បើតាមអគ្គទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា លោកស្រី ជា សិរី ការយល់ដឹងពីប្រវត្តិសាស្រ្តទូទៅ ជាពិសេស ប្រវត្តិសាស្រ្តផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងរូបិយវត្ថុ គឺពិតជាចាំបាច់សម្រាប់យុវជនជំនាន់ក្រោយ ដើម្បីស្វែងយល់ពីអតីតកាល និងដើម្បីផ្តល់ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះក្នុងការសម្រេចចិត្ត សម្រាប់ពេលបច្ចុប្បន្នដែលនឹងកំណត់អនាគតរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា៖ «ក្នុងន័យនេះ វាជាកត្តាសំខាន់ដែលមនុស្សគ្រប់រូប គួរទទួលចំណេះដឹងតាមរយៈការអប់រំ និងវប្បធម៌ ទាំងនៅក្នុងនិងក្រៅសាលា»។ អនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នានេះ មានប្រសិទ្ធភាពអនុវត្តភ្លាមៗ ដែលមានសុពលភាពរហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤។ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះអាចត្រូវអនុវត្តក្នុងឆ្នាំបន្តៗទៀត។ « កិច្ចសហការនេះ គឺជាសក្ខីភាពមួយបង្ហាញពីអំណាចនៃភាពជាដៃគូ ក្នុងការជំរុញកំណើនប្រកបដោយបរិយាបន្ន និងការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់អង្គភាពទាំងពីរចំពោះអនាគតយុវជនខ្មែរ » ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា។ គួររំលឹកថា សារមន្ទីរសេដ្ឋកិច្ច និងរូបិយវត្ថុ ព្រះស្រីឦសានវរ្ម័ន (ហៅកាត់ថា ស.ស.រ) ត្រូវបាន បង្កើតឡើងដោយធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា សម្រាប់អប់រំសាធារណជនអំពីប្រវត្តិសាស្រ្តសេដ្ឋកិច្ច និងការវិវត្តនៃរូបិយវត្ថុនៅកម្ពុជាតាមរយៈការរួមបញ្ចូលគ្នានូវវត្ថុសិល្បៈ និងបច្ចេកវិទ្យាទំនើប ដែលជាសារ‍មន្ទីរដ៏ទំនើប។ ទៅដល់សារមន្ទីនេះ សិស្សានុសិស្សអាចស្វែងយល់អំពី ដំណើរនៃប្រវត្តិសេដ្ឋកិច្ច និងរូបិយវត្ថុ របស់ប្រទេសកម្ពុជាជាង២០០០ឆ្នាំ តាមរយៈការធ្វើមគ្គទេសក៍ ផ្ទាំងព័ត៌មាន ភាពយន្តឯកសារ និងអេក្រង់ប៉ះដែលអាចចុចបានយ៉ាងសម្បូរបែប៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9705.txt	សៀមរាប៖ ក្រោយដំណើរការបានរយៈពេល៥ខែ អាកាសយានយន្តអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ អាចទទួលបានភ្ញៀវប្រមាណ៥០០០នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃទាំងឡើងទាំងចុះ។ នេះបើតាមលោក ពេជ្រ សុប៉ុនតារា ទទួលបន្ទុកការហោះហើរ នៃអាកាសយានយន្តអន្តរជាតិសៀមរាបអង្គរ ។	ក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយអ្នកសារព័ត៌មាន នាដំណើរទស្សនកិច្ចនៅព្រលានយន្តហោះសៀមរាបអង្គរ លោក សុប៉ុនតារា ទទួលបន្ទុកការហោះហើរ សង្ឃឹមថាកំណើនភ្ញៀវធ្វើដំណើរនឹងកើនឡើងជាបន្ត។ បើតាមលោក សុប៉ុនតារា បច្ចុប្បន្ន អាកាសយានយន្តអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ មានជើងហោះហើរត្រង់ ទៅ-មក ជាមួយប្រទេសចំនួន៦ក្នុងតំបន់អាស៊ាន។ ក្នុងនោះមាន ថៃ ឡាវ វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី សិង្ហបុរី។ ក្រៅពីនេះ ព្រលានយានយន្តតម្លៃជិត៩០០លានដុល្លារនេះ ក៏មានជើងហោះហើរត្រង់ ទៅកាន់ទីក្រុងមួយចំនួនរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង និងចិន ផងដែរ។ ក្នុងចំណោមប្រទេសខាងលើ គឺថៃ និងវៀតណាម មានហោះហើរមកកាន់ព្រលានយានយន្តអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ ច្រើនជាងគេ ខណៈជើងហោះហើរមកពីប្រទេសចិន មាន៣ជើងក្នុងមួយសប្តាហ៍។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក ពេជ្រ សុប៉ុនតារា ដែលមានគម្រោងទាក់ទាញក្រុមហ៊ុនយន្តហោះធំៗ ពីប្រទេសក្នុងតំបន់អឺរ៉ុប អាម៉េរិក ឥណ្ឌា កូរ៉េ និងចិន ថែមទៀត ដើម្បីអាកាសយានដ្ឋាននេះកាន់តែសកម្ម និងមានចំនួនភ្ញៀវធ្វើដំណើរច្រើន៕ ដោយ៖ ស្រីល័ក្ខ និង សៀវម៉ី សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9706.txt	៣ខែមកនេះ កម្ពុជាសម្រេចទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេស-តំបន់ក្នុងពិភពលោក បានជិត១២,៥ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ក្នុងនោះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាមាន ៦ ២៦១ ៦៥៧លានដុល្លារ កើន១៨ភាគរយ ខណៈការនាំចូលមានតម្លៃ ៦ ២៣៤ ៨៧៨ លានដុល្លារ កើន៦,៤ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា កាលឆ្នាំ២០២៣។ នេះបើយោងតាមស្ថិតិជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសសំខាន់ៗ របស់អគ្គនាយករដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា។	ស្ថិតិដដែលបានបង្ហាញថា សហរដ្ឋអាម៉េរិកនៅតែជាទីផ្សារលំដាប់លេខ១របស់កម្ពុជា ដោយនៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៤ កម្ពុជានាំទំនិញទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសមហាអំណាចពិភពលោកមួយនេះ មានទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណ ២ ០០០លានដុល្លារ កើន៨,៩ភាគរយ។ ជាមួយគ្នានេះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅវៀតណាមមានកំណើនដល់៥៣ភាគរយ ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ជិត ១ ៤០០លានដុល្លារ។ សម្រាប់ប្រទេសចិន គឺជាទីផ្សារទំដាប់ទី៣ ដែលកម្ពុជាសម្រេចការនាំចេញបាន ៣៦៦លានដុល្លារ ជាមួយកំណើនជាង១១ភាគរយ ខណៈការនាំចេញទៅជប៉ុនសម្រេចបាន ៣៦៥លានដុល្លារ កើនក្នុងអត្រា១៨,៤ភាគរយ។ ប៉ុន្តែរយៈពេលដូចគ្នានេះ ការនាំចេញទៅប្រទេសថៃ ដែលជាទីផ្សារលំដាប់ទី៥របស់កម្ពុជានោះ បែរជាធ្លាក់ចុះ១៤,៥ភាគរយ ទៅវិញ។ យ៉ាងណាមិញ ការនាំចេញសរុបរបស់កម្ពុជាប្រចាំត្រីមាសទី១ គឺមានកំណើនគួរឱ្យកត់សម្គាល់ជាមួយនឹងការសម្រេចបាននូវទំហំពាណិជ្ជកម្មធំជាងការនាំចូល។ លទ្ធផលនេះបង្ហាញឱ្យឃើញពីការកើនឡើងនូវសមត្ថភាពរបស់កម្ពុជា ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ទំនិញលើទីផ្សារពិភពលោក។ បើតាមលោក ប៉ែន សុវិជាតិ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាមានភាគច្រើនជាទំនិញចាំបាច់និងសម្ភារប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ ដូចជា៖ សម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង កាបូប សម្ភារធ្វើដំណើរ គ្រឿងឧបភោគបរិភោគ(អង្គរ គ្រាប់ធញ្ញជាតិ ត្រី សាច់) គឺនៅតែរក្សាបានកំណើនយ៉ាងល្អប្រសើរ។ លោកបានបញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗថា៖ « នេះជាសញ្ញាវិជ្ជមានមួយគួរឱ្យមានមោទនភាព ក្នុងនាមយើងជាប្រទេសនាំចេញនូវទំនិញចាំបាច់ ខណៈប្រទេសជាទីផ្សាររបស់មួយចំនួន បានរឹតត្បិត និងសន្សំសំចៃក្នុងការបញ្ជាទិញណាដែលមិនចាំបាច់ »។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋលេខាធិកាក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម មើលឃើញពីការនាំចូលរបស់កម្ពុជា មានទំហំតូចជាងការនាំចេញ ក៏ព្រោះការធ្លាក់ចុះនូវការនាំចូលសម្ភារប្រើប្រាស់ក្នុងវិស័យសំណង់ រថយន្ត និងគ្រឿងអលង្ការ និងសម្ភារប្រណិតៗ...ជាដើម។ ការណ៍នេះបង្ហាញឱ្យឃើញពីប្រជាពលរដ្ឋក្នុងស្រុកក៏ចាប់ផ្តើមសន្សំសំចៃ លើការចំណាយលើទំនិញដែលមិនចាំបាច់ ក្នុងស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកកំពុងតានតឹង ផងដែរ។ តាមការព្យាកររបស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី(ADB) សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជានឹងសម្រេចបានក្នុងកំណើន៥,៨ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ហើយឈានដល់៦ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០២៥។ កំណើននេះ គឺបានពីវិស័យកម្មន្តសាល និងការស្ទុះឡើងវិញ នៃវិស័យទេសចរណ៍៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9707.txt	ធនាគារពិភពលោក (World Bank) បានអនុម័តកម្ចីចំនួន៣៥លានដុល្លារដល់កម្ពុជា ដើម្បីអនុវត្តគម្រោងកែលម្អផ្លូវធន់នឹងអាកាសធាតុ។ តាមរយៈគម្រោងនេះផ្លូវជនបទជាច្រើនខ្សែក្នុងខេត្តក្រចេះ កំពង់ចាម និងត្បូងឃ្មុំ ត្រូវបានរំពឹងថា នឹងមានភាពរឹងមាំកាន់តែប្រសើរ សម្រាប់ពលរដ្ឋប្រើប្រាស់នៅគ្រប់កាលៈទេសៈនៃអាកាសធាតុ ដើម្បីទទួលបានសេវាថែទាំសុខភាព និងទីផ្សារសំខាន់ៗ។ នេះបើតាមយោងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ធនាគារពិភពលោក នាថ្ងៃទី១៨មីនា។	សមាគមអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិ (IDA) របស់ធនាគារពិភពលោក សម្រេចផ្តល់ឥណទានចំនួន៣៥លានដុល្លារបន្ថែមនេះលើ គម្រោងកែលម្អការតភ្ជាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់ (Cambodia Road Connectivity Improvement Project/RCIP)។ ការសម្រេចនេះ ក្នុងគោលដៅបង្កើនភាពធន់របស់ផ្លូវ សម្រាប់ពលរដ្ឋប្រើប្រាស់ក្នុងការចូលទៅរកទីផ្សារ, ទៅសាលារៀន និងទៅរកសេវាសុខាភិបាល នៅខេត្តក្រចេះ, កំពង់ចាម និងត្បូងឃ្មុំ។ ខេត្តទាំង៣នេះ មានប្រជាជនសរុបជាង ២លាននាក់ ដែលក្នុងនោះ ៨០ភាគរយរស់នៅតាមតំបន់ជនបទ។ បើតាមធនាគារពិភពលោក គម្រោង RCIPនេះ ត្រូវបានអនុម័តកាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០ ក្រោមហិរញ្ញប្បទានចំនួន១០០លានដុល្លាអាម៉េរិក។ គម្រោង RCIP នេះ ផ្តល់ថវិកាវិនិយោគសម្រាប់បណ្តាញតភ្ជាប់ផ្លូវនៅតាមខេត្ត ដែលនៅក្នុងរបាយការណ៍ World Bank’s Country Climate and Development Report for Cambodia ជាបណ្តាញផ្លូវប្រឈមខ្លាំងទៅនឹងហានិភ័យប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ហើយគ្មានកម្រាលកៅស៊ូឬបេតុង និងសំណង់គ្រប់គ្រងទឹកជំនន់ត្រឹមត្រូវ។ « ភាពងាយរងគ្រោះនៃបណ្តាញផ្លូវទាំងនេះ បង្កហានិភ័យដល់លទ្ធភាពក្នុងការទទួលបានសេវាសំខាន់ៗ មានដូចជា ការអប់រំ និងការថែទាំសុខភាព ជាមួយនឹងផលជះអវិជ្ជមានឥតស្រាកស្រាន្ត ទៅលើការរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋ ក្នុងខេត្តទាំង៣»។ នេះជាវាយតម្លៃរបស់ធនាគារពិភពលោក ដែលមើលឃើញពីស្ថានភាពផ្លូវអន់ ក៏ជាហេតុនាំឱ្យមានចំណាយខ្ពស់លើការដឹកជញ្ជូន និងឡូជីស្ទិក(Logistics) សម្រាប់កសិផលសំខាន់ៗ នៅក្នុងខេត្តគោលដៅទាំងនេះ ផងដែរ។ ធនាគារពិភពលោកបានបញ្ជាក់ថ ឥណទានបន្ថែមនេះនឹងជួយបំពេញការទូទាត់ឱ្យចំណាយគម្រោង ដែលបានឡើងថ្លៃខ្ពស់ជាងការគ្រោងទុក ជាពិសេសនៅក្នុងកិច្ចសន្យាធ្វើផ្លូវ។ អតិផរណាខ្ពស់ និងការឡើងថ្លៃលើធាតុចូលសំខាន់ៗ ដូចជាឥន្ធនៈ និងកៅស៊ូអ៊ុតផ្លូវ ក្នុងអំឡុងពេល៣ឆ្នាំមកនេះ បានធ្វើឱ្យថ្លៃចំណាយឡើងហួសការប៉ាន់ស្មាននៅក្នុងឆ្នាំ២០១៩ មុនពេលគម្រោងត្រូវបានអនុម័តជាលើកដំបូង ទៅទៀត។ លើសពីនេះ កិច្ចការនវានវុត្តន៍មួយចំនួន ដែលការសិក្សាស្ទង់លម្អិតបានរកឃើញ និងការរចនាផ្នែកវិស្វកម្មសម្រាប់គម្រោងផ្លូវ ក៏តម្រូវឱ្យមានថវិកាទ្រទ្រង់ថែមទៀតដែរ។ ប ច្ចុប្បន្ននេះ ការងារស្តារសម្បទាផ្លូវត្រូវបានអនុវត្តលើផ្លូវប្រវែង១៣០គីឡូម៉ែត្រ នៃផ្លូវជាតិ និងផ្លូវខេត្តគោលដៅ និងលើផ្លូវ១៤២គីឡូម៉ែត្រ នៃប្រវែងសរុប ២៧៩គីឡូម៉ែត្រ នៃផ្លូវជនបទដែលជាគោលដៅ។ លោកស្រី ម៉ារីយ៉ាម សាលីម ប្រធានគ្រប់គ្រងនៃធនាគារពិភពលោកប្រចាំកម្ពុជា បានថ្លែងថា៖ «លទ្ធភាពចូលទៅរកសេវាថែទាំសុខភាព និងសាលារៀន និងការដឹកជញ្ជូនទំនិញទៅកាន់ផ្សារ សុទ្ធតែជាបញ្ហាប្រឈមធំណាស់ សម្រាប់ពលរដ្ឋកម្ពុជារស់នៅតាមទីជនបទ។ ជាពិសេស នៅក្នុងរដូវវស្សា។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ស្ថានភាពផ្លូវអន់ និងការកាត់ផ្តាច់ផ្លូវ ដោយទឹកជំនន់ និងចំណាយខ្ពស់លើការដឹកជញ្ជូន បង្កឧបសគ្គធំៗដល់លទ្ធភាពទទួលបានសេវាថែទាំសុខភាព និងការសង្គ្រោះបន្ទាន់ សម្រាប់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ»។ បើតាមលោកស្រីប្រធានគ្រប់គ្រងនៃធនាគារពិភពលោកប្រចាំកម្ពុជា គម្រោងនេះក៏ជួយផងដែរ ដល់ការអភិវឌ្ឍផ្នែកស្ថាប័នសំខាន់ៗ នៅក្រោមក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន និងក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ដែលជាភ្នាក់ងារអនុវត្តន៍គម្រោង។ ការងារអភិវឌ្ឍស្ថាប័ន នោះរួមមាន ការរៀបចំបង្កើតយុត្តិសាស្ត្រហិរញ្ញប្បទានសម្រាប់ទ្រទ្រង់ផ្លូវជនបទធន់អាកាសធាតុ ការគាំទ្រដល់ការអនុវត្តផែនការសកម្មភាពបញ្ជ្រាបយេនឌ័រ និងការគ្រប់គ្រង់កិច្ចសន្យាផ្អែកលើសមិទ្ធកម្មការងារ សម្រាប់ការកែលម្អ និងការថែទាំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវឱ្យមានចីរភាពកាន់តែប្រសើរឡើង៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9708.txt	រដ្ឋាភិបាលអាម៉េរិក នៅថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា បានបញ្ចេញថវិកា ៦០លានដុល្លារពីមូលនិធិបន្ទាន់ រដ្ឋ Maryland ដើម្បីជួសជុលស្ពាន Francis Scott Key ដែលបានបុកដោយកប៉ាលដឹកទំនិញមួយគ្រឿង និងសម្អាតកម្ទេចកម្ទីនៅក្នុងទន្លេ។	ស្ពាន Francis Scott Key បានដួលរលំនៅព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែមីនា នៅពេលនាវា Dali ប្រវែង ៣០០ម៉ែត្របានផ្ទុកកុងតឺន័ររាប់សិបគ្រឿងឆ្ពោះទៅកាន់ទ្វីបអាស៊ីស្រាប់តែជាប់គាំងហើយបានទៅបុកធ្នឹមស្ពាន។ ស្ពានដែកទាំងមូលបានដួលរលំភ្លាមៗក្នុងរយៈពេលតែប៉ុន្មានវិនាទីប៉ុណ្ណោះ ដោយបានបង្អាក់សកម្មភាពកំពង់ផែពាណិជ្ជកម្មដ៏មមាញឹកបំផុតមួយរបស់អាម៉េរិក។ ក្រុមអ្នកជួយសង្គ្រោះបានរកឃើញសាកសពកម្មករសំណង់២នាក់ ខណៈមនុស្ស៤នាក់ផ្សេងទៀតកំពុងបាត់ខ្លួននៅឡើយ។ ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងពេលកម្មករសំណង់កំពុងបំពេញការងារជួសជុលស្ពាន។ អភិបាលរដ្ឋ Maryland លោក Wes Moore បានស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលអាម៉េរិកជួយឧបត្ថម្ភថវិកាចំនួន ៦០លានដុល្លារអាមេរិក ដើម្បីជុសជុល និងសាងសង់ស្ពានឡើងវិញ។ ប៉ុន្មានម៉ោងបន្ទាប់ពីទទួលបានសំណើរបស់អភិបាលលោក Wes Moore រដ្ឋបាលផ្លូវល្បឿនលឿនសហព័ន្ធក្រោមក្រសួងដឹកជញ្ជូនអាម៉េរិកបានអនុម័តភ្លាមៗ។ ការផ្តល់មូលនិធិនេះ ជាធម្មតាត្រូវចំណាយពេលច្រើនថ្ងៃ។ យ៉ាងណាមិញ នៅថ្ងៃទី ២៦ខែមីនា លោកប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន បាននិយាយថា លោកបានដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធឱ្យខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីសាងសង់ស្ពានឡើងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ ថ្លែងក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាននាថ្ងៃដដែល លោកអភិបាលរដ្ឋ Wes Moore បានសង្កត់ធ្ងន់ថា អាទិភាពកំពូលគឺស្វែងរកកម្មករសំណង់ដែលបាត់ខ្លួន បន្ទាប់មកសង្ឃឹមថានឹងអាចសម្អាតស្ពានដែលបាក់រលំ ដើម្បីឲ្យប្រតិបត្តិការដឹកជញ្ជូនតាមសមុទ្រអាចដំណើរការឡើងវិញក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។ លើសពីនេះ ត្រូវទំនុកបំរុងកម្មករ និងគ្រួសារដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសោកនាដកម្មនេះ ហើយជាចុងក្រោយត្រូវសាងសង់ស្ពានឡើងវិញ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ជាដំបូងអ្នកជំនាញមួយក្រុមត្រូវតែវាយតម្លៃពីរបៀបយកនាវា Dali ដឹកកុងតឺន័ររាប់ពាន់គ្រឿងដែលជាប់គាំងចេញពីសសរស្ពាន និងផ្នែកដែលដួលរលំជាមុនសិន។ នេះបើតាមលោក Wes Moore ។ បើតាមកាសែត The Hill បានដកស្រង់ប្រភពពីមន្ត្រីសហព័ន្ធ តម្លៃប៉ាន់ស្មាននៃការសាងសង់ស្ពានឡើងវិញអាចមានចំណាចយ៉ាងហោចណាស់ ២ពាន់លានដុល្លារ។ បន្ថែមពីនេះ ការខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចពីការបិទកំពង់ផែក្នុងទីក្រុង Baltimore ក្នុងរយៈពេលមួយខែអាចខាតដល់ ២៨លានដុល្លារ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9709.txt	គិតត្រឹមដើមឆ្នាំ២០២៤ គឺឈានចូលឆ្នាំទី៤ហើយ ដែលវិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា ជាប់គាំងដោយសារវិបត្តិជំងឺកូវីដ-១៩ រួមទាំងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនានា ជះឥទ្ធិពលពីខាងក្រៅ។ អ្នកជំនាញមើលឃើញថា វិស័យអចលនទ្រព្យកម្ពុជា នឹងប្រសើរឡើងនៅចន្លោះឆ្នាំ ២០២៦-២០២៧ ដោយសារភាពរឹងមាំនៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។	អ្នកជំនាញវិស័យអចលនទ្រព្យ កត់សម្គាល់ថា សន្ទុះនៃកំណើនវិស័យអចលទ្រព្យនៅកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន មិនទាន់មានភាពប្រសើរឡើយ ដោយសារការប្រឈមនឹងបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ច និងការធ្លាក់ចុះនៃអ្នកវិនិយោគមកពីក្រៅប្រទេស ជាពិសេសចិន។ នៅចន្លោះឆ្នាំ ២០១៨-២០១៩ វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា មានសន្ទុះខ្លាំងក្លា ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងឲ្យឃើញនូវគម្រោងអគារពាណិជ្ជកម្ម ខុនដូរ បុរី នៅរាយប៉ាយជុំវិញរាជធានីភ្នំពេញ ជាពិសេសសំណង់អគារជាច្រើន នៅខេត្តព្រះសីហនុ។ ក្រោយវិបត្តិកូវីដ-១៩ បានចូលមកដល់ធ្វើឲ្យម្ចាស់គម្រោងជាច្រើន បានផ្អាកដំណើរការសាងសង់។ តម្លៃលក់អចលនទ្រព្យសម្រាប់ខុនដូរ និងដីធ្លីនៅកម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ បានថយចុះដល់ទៅ ៣០ភាគរយ គិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៩។ នេះរបាយការណ៍របស់ក្រុមប្រឹក្សាអចលនទ្រព្យ CBRE Cambodia ។ លោក សន សៀប ប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជា (CVEA) យល់ថា វិស័យអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជាឡើងចុះអាស្រ័យលើសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា។ តាមការសង្កេតរបស់អ្នកជំនាញអចលនទ្រព្យរូបនេះ ក្រោយការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ចន្លោះពេល ៦ខែទៅមួយឆ្នាំ វិស័យអចលទ្រព្យក៏ចាប់ផ្តើមធ្លាក់ចុះ។ លោកបន្តថា ក្រោយការប្រសើរឡើងនៃសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងចន្លោះពេលដូចគ្នា វិស័យអចលទ្រព្យ ក៏ចាប់លូតលាស់ឡើងវិញដូចគ្នា។ ថ្លែងនៅចំពោះមុខអ្នកសារព័ត៌មានក្នុងកិច្ចពិភាក្សាតុមូលស្តីពីស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងអចលនទ្រព្យកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២៤ ដែលរៀបចំឡើងដោយក្លិបអ្នកកាសែតកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី១១ ខែមីនា លោក សន សៀប បានបញ្ជាក់ថា ៖« ដើម្បីឡើងមកដល់ដើមវិញ (វិស័យអចលនទ្រព្យ) ដូចឆ្នាំ២០១៩វិញ អាចស៊ីពេល ៣ទៅ៤ឆ្នាំ ដូច្នេះអាចដល់ឆ្នាំ២០២៦ឬ២០២៧ ទើបវិស័យនេះមានភាពប្រសើរដូចដើម បើផ្អែកតាមបទពិសោធន៍នៅកម្ពុជាកន្លងមក»។ វេទិកាពិភាក្សាស្តីពី ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងអចលនទ្រព្យកម្ពុជាឆ្នាំ២០២៤ នៅភោជនីយដ្ឋានទន្លេបាសាក់២ ថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ ។ រូបភាព ៖ CCJ ទន្ទឹមនេះ លោក គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៃរាជ្យបណ្ឌិតសភាកម្ពុជា បានវាយតម្លៃថា ការជាប់គាំងអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា ដោយសារតែការប្រមូលផ្តុំអ្នកវិនិយោគក្នុងវិស័យនេះច្រើនពេក ដោយមើលរំលងវិស័យផលិតកម្ម ដែលធ្វើឲ្យមានវិបត្តិមកទាល់សព្វថ្ងៃ។ បើតាមអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ នៅឆ្នាំ២០១៩ សន្ទុះនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាកើនឡើងខ្លាំង ដោយសារវិស័យអចលនទ្រព្យ និងលំហូរហិរញ្ញវត្ថុចូលមកខេត្តព្រះសីហនុ ។ គ្រានោះមនុស្សជាច្រើនចាប់ផ្តើមវិនិយោគលើវិស័យមួយនេះ ដែលធ្វើឲ្យបាត់ចំណែកនៅក្នុងវិស័យផលិតកម្ម។ ក្រោយមក រដ្ឋាភិបាលបានបិទអាជីវកម្មហ្កេមអនឡាញនៅខេត្តព្រះសីហនុ ស្របពេលវិបត្តិកូវីដ-១៩ចូលមកដល់ ម្ចាស់គម្រោងធំៗជាច្រើនចាប់ផ្តើមផ្អាកដំណើរការ ។ ចំណែកពលរដ្ឋចាប់ផ្តើមសន្សំប្រាក់ និងចាយប្រាក់សន្សំទាំងនេះ រហូតដល់មិនអាចមានលុយទិញ-លក់ ក្នុងវិស័យអចលនទ្រព្យឡើងវិញ។ នេះបើតាមលោក សេរីវឌ្ឍន៍។ នៅឆ្នាំ២០២៣ វិស័យលំនៅឋាន រួមមានបុរី កើនឡើង៥០ភាគរយ ខណៈខុនដូរកើនឡើង០,២ភាគរយ បើធៀបឆ្នាំ២០២២។ ទន្ទឹមនេះ អគារពាណិជ្ជកម្មដូចជា ការផ្គត់ផ្គង់អគារការិយាល័យ និងសណ្ឋាគារ កើនឡើងគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ខណៈផ្សារទំនើបមានការធ្លាក់ចុះ ដោយសារមាននិន្នាការលក់អនឡាញ។ សម្រាប់វិស័យឧស្សហកម្ម មានការកើនឡើង ស្របពេលអចលនទ្រព្យនៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម មិនមានការប្រែប្រួល។ ចំណែក អនុវិស័យដីឡូតិ៍វិញ មានផលប៉ះពាល់ច្រើន ដោយសារបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុរវាងអតិថិជន និងម្ចាស់គម្រោង។ នេះបើតាមលោក សន សៀប ។ យោងតាមការព្យាកររបស់មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) កំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា នៅឆ្នាំ២០២៤ នឹងកើនឡើង ៦,១ភាគរយ ដែលកើនពី ៥,៣ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២៣។ កំណើននៅឆ្នាំ២០២៣ ជំរុញដោយការងើបឡើងវិញនៃសេដ្ឋពិភពលោក ជាពិសេសចិន និងអាម៉េរិក៕ វេទិកាពិភាក្សាស្តីពី ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងអចលនទ្រព្យកម្ពុជាឆ្នាំ២០២៤ នៅភោជនីយដ្ឋានទន្លេបាសាក់២ ថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ ។ រូបភាព ៖ CCJ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_971.txt	កង្វះខាតទឹកស្អាតសម្រាប់ប្រើប្រាស់ និងគ្រោះរាំងស្ងួត កំពុងក្លាយជាបញ្ហាធំដែលជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងមកលើជីវិតមនុស្សនិងសត្វ ដោយសារការកើនឡើងកម្ដៅសកលលោក។ កង្វះទឹកស្អាត និងគ្រោះរាំងស្ងួត អាចក្លាយជាបញ្ហាចម្បងមួយទៀត បន្ទាប់ពីជំងឺកូវីដ-១៩ បញ្ចប់ទៅ។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) ចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី១៧ ខែមិថុនា។	គិតចាប់ពីឆ្នាំ១៩៩៨ ដល់ឆ្នាំ២០១៧ គ្រោះរាំងស្ងួត បានធ្វើឱ្យខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក យ៉ាងហោចណាស់ ១២៤ពាន់លានដុល្លារ និងប៉ះពាល់ដល់មនុស្សជាង ១,៥ពាន់លាននាក់។ យ៉ាងណាមិញ របាយការណ៍ UN ដដែលនេះ ក៏បានបន្ថែមផងដែរថា ទំហំនៃការប៉ះពាល់ វាអាចនឹងធំជាងនេះ។ ការឡើងកម្ដៅផែនដី បានធ្វើឱ្យមានគ្រោះរាំងស្ងួត និងប៉ះពាល់ខ្លាំងនៅតំបន់អឺរ៉ុបខាងត្បូង និងអាហ្វ្រិកខាងលិច។ បើតាមអង្គការសហប្រជាជាតិ ប្រទេសប្រហែល១៣០ អាចប្រឈមនឹងគ្រោះរាំងស្ងួតកាន់តែខ្លាំងនៅក្នុងសតវត្សរ៍នេះ ដោយសារការបំភាយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់បន្តកើនឡើងខ្លាំង។ លើសពីនេះ ប្រទេសចំនួន២៣ ទៀត អាចប្រឈមនឹងកង្វះខាតទឹកស្អាតប្រើប្រាស់ ដោយសារកំណើនប្រជាជន និងខណៈប្រទេសចំនួន៣៨ ផ្សេងទៀត អាចរងគ្រោះដោយបញ្ហាទាំង២ តែម្តង។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ លោកស្រី Mami Mizutori អ្នកតំណាងពិសេសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកលើការកាត់បន្ថយហានិភ័យគ្រោះមហន្តរាយ បានលើកឡើងថា គ្រោះរាំងស្ងួត ដែលប្រៀបដូចជាវីរុស អាចបង្កផលវិបាករយៈពេលយូរ និងប៉ះពាល់ក្នុងទំហំធំ។ «គ្រោះរាំងស្ងួតកំពុងតែក្លាយជាជំងឺរាតត្បាតបន្ទាប់ពីជំងឺកូវីដ-១៩ ហើយវាមិនមានវ៉ាក់សាំងបង្ការឡើយ»។ លោកស្រី Mizutori បានព្រមានបែបនេះ នៅក្នុងសន្និសីទតាមប្រព័ន្ធវីដេអូ មុនរបាយការណ៍UN ចេញផ្សាយ ដោយបន្ថែមថា គ្រោះរាំងស្ងួតអាចជះឥទ្ធិពលដោយប្រយោលដល់បណ្តាប្រទេសទផ្សេងទៀត តាមរយៈអសន្តិសុខស្បៀងអាហារ និងការឡើងថ្លៃម្ហូបអាហារជាដើម។ អង្គការសហប្រជាជាតិ ក៏បានប៉ាន់ប្រមាណទុកផងដែរថា គ្រោះរាំងស្ងួតធ្ងន់ធ្ងរ អាចនឹងវាយប្រហារលើទ្វីបអាហ្រ្វ៊ិក, ទ្វីបអាមេរិកកណ្តាល និងខាងត្បូង, អាស៊ីកណ្តាល, អឺរ៉ុបខាងត្បូង, អាមេរិក និងម៉ិកស៊ីកូ។ ការសិក្សាស្រាវជ្រាវដោយឡែកមួយ ដែលត្រូវបានចុះផ្សាយលើទិនានុប្បវត្តិ Nature Communications ក្នុងសប្តាហ៍នេះ បានបង្ហាញផងដែរថា ការនាំចូលផលិតផលកសិកម្មជាង ៤០ ភាគរយរបស់អឺរ៉ុប អាចនឹងរងគ្រោះខ្លាំងដោយសារគ្រោះរាំងស្ងួតនៅត្រឹមពាក់កណ្តាលសតវត្សរ៍ទី២១នេះ ដែលបង្កដោយបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9710.txt	ភ្នំពេញ៖ រយៈពេល២ខែ ដើមឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជាសម្រេចបានការនាំចេញ «បង្កងកណ្ដូប រស់»ជាង២តោន ទៅកាន់ទីផ្សារចិន តាមរយៈក្រុមហ៊ុន Cambodia TienitInternational Trading។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់ លោក ឃឹម ហ្វីណង់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ នៅថ្ងៃទី១៤ ខែមីនា។	លោក បានលើកឡើងថា ក្រោយសាកល្បងនាំចេញបង្កងកណ្ដូបរស់ទៅចិនចំនួន ៤៥ គីឡូក្រាមលើកដំបូង កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣មក គឺកម្ពុជាបានបង្កើនការនាំចេញរបស់ ខ្លួនទៅចិនជាបន្តបន្ទាប់។ ជាក់ស្ដែងនៅឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាអាចនាំចេញ បង្កងកណ្ដូបរស់ ជាង១តោន។ ដោយឡែក រយៈពេល២ខែដើមឆ្នាំ២០២៤នេះវិញ កម្ពុជាសម្រេចបានការនាំចេញជលផលប្រភេទនេះប្រមាណ២១០០គីឡូក្រាមទៀត តាមរយៈក្រុមហ៊ុន Cambodia Tienit International Trading។ ក្រៅពីបង្កងកណ្ដូប កម្ពុជាក៏បាននាំចេញកំពិសបង្កកជិត៣០តោន និងអន្ទង់រស់ ២០០គីឡូក្រាមផងដែរ។ លោក ប្រាប់ដូច្នេះថា៖« ក្រោយពេលសាកល្បងនៅឆ្នាំ២០២៣រួច យើងបាននាំចេញបង្កងកណ្ដូបរស់នេះទៅកាន់ចិនប្រហែល១តោន។ ឥឡូវដើមឆ្នាំ២០២៤នេះ គឺបានជាង២តោនទៀត។ បើតាមទិន្ន័យមិនមែនមានតែបង្កងកណ្ដូបនោះទេ ដែលបាននាំចេញ គឺនៅមាន អន្ទង់រស់ និងកំពិសបង្កកទៀត»។ បង្កងកណ្ដូបរស់ ពេញនិយមសម្រាប់ធ្វើម្ហូបតាមភោជនីយដ្ឋាន នៅប្រទេសចិន។បង្កងទាំងនេះ ត្រូវជិះយន្តហោះ ដោយពាក់អុកស៊ីសែន ឆ្លងកាត់គយចិន ដើម្បីធានាថាពួកវានៅរស់ទាំងអស់ទើបអាចលក់បាន។ ដ្បិតការនាំចេញមានភាពស្មុគស្មាញ ប៉ុន្តែ លោក ឃឹម ហ្វីណង់ថា លទ្ធផលជោគជ័យបែបនេះនឹងក្លាយទៅជាមូលដ្ឋានស្តង់ដារដ៏ចាំបាច់ ដើម្បីនាំចេញផលិតផលជលផលប្រភេទនេះនិងប្រភេទផ្សេងៗទៀត នៅក្នុងបរិមាណច្រើនទៅកាន់ប្រទេសចិននាពេលអនាគត។ សូមជម្រាបថា កម្ពុជាទទួលបានកិច្ចព្រមព្រៀងលើពិធីសារការនាំចេញជលផលរស់ទៅកាន់ប្រទេសចិននៅចុងឆ្នាំ២០២៣។ ក្រោយទទួលបានពិធីសារ កម្ពុជាត្រូវបំពេញតាម លក្ខខណ្ឌមួយចំនួនដូចជាគោលការណ៍សុវត្ថិភាពអាហារ ការវេចខ្ចប់ និងបច្ចេកទេសនានាដើម្បីធ្វើយ៉ាងឱ្យបង្កងកណ្ដូបទាំងអស់ទៅដល់ចិន ហើយនៅរស់។ ដំណាក់កាលចុងក្រោយគឺត្រូវឆ្លងកាត់ការត្រួតពិនិត្យពីគយចិន៕ អត្ថបទទាក់ទង កម្ពុជានាំចេញបង្កងកណ្ដូបរស់លើកដំបូងចំនួន ៤៥គីឡូក្រាម ទៅចិន អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9711.txt	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋាភិបាលប្រទេសឡាវសម្រេចយកថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh ទៅអនុវត្តនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួន ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។ ការសម្រេចនេះ ត្រូវចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា(MOU) ស្តីពីបរិវត្តកម្មឌីជីថល ដោយលោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ជាមួយលោក Boviengkham VONGDARA រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបច្ចេកវិទ្យា និងទូរគមនាគមន៍ ប្រទេសឡាវ ក្រោមវត្តមាន សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាព្រឹកថ្ងៃទី១១មីនា។	ឡាវ ជាប្រទេសដំបូង ដែលនឹងប្រើប្រាស់ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh របស់កម្ពុជា។ លោក ជា សេរីវឌ្ឍ អគ្គលេខាធិការ នៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលរបស់ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ បានបញ្ជាក់ថា ការនាំចេញនូវថ្នាលនេះ គឺជាការកសាងនូវទំនុកចិត្ត និងពង្រីកសេវាឌីជីថលឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយក្នុងក្របខណ្ឌក្រសួង-ស្ថាប័នទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា រួមទាំងប្រទេសក្នុងតំបន់។ បើតាមលោក ជា សេរីវឌ្ឍ បច្ចុប្បន្ននៅកម្ពុជា Verify.gov.kh បានដាក់់ឲ្យប្រើប្រាស់នៅតាមក្រសួង-ស្ថាប័ន ដោយមានMoUជាមួយក្រសួង-ស្ថាប័ននិងកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយនឹងគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាចំនួន៣៨ហើយ ដែលអភិវឌ្ឍឡើងដោយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ផ្ទាល់តែម្តង។ ក្នុងកិច្ចពិភាក្សាស្តីពីគោលនយោបាយពាក់ព័ន្ធនឹងបរិវត្តកម្មឌីជីថលកម្ពុជា នារសៀលថ្ងៃទី១១មីនា លោក ជា សេរីវឌ្ឍ បានលើកឡើងថា ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh នឹងរួមចំណែកក្នុងការអនុវត្តក្របខណ្ឌឌីជីថលនីយកម្មរបស់អាស៊ាន ដែលប្រទេសទាំងអស់ក្នុងតំបន់អាចប្រើប្រាស់រួមគ្នាបានដោយមានសុវត្ថិភាព និងប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់សម្រាប់ផ្តល់សេវាសាធារណៈទៅឱ្យប្រជាពលរដ្ឋក្នុងតំបន់។ « ថ្នាលនេះ យើងអាចប្រើប្រាស់បាននៅទូទាំងអាស៊ាន ដែលអាចធ្វើឱ្យការទំនាក់ទំនងឆ្លងដែនក្នុងតំបន់របស់យើងមានភាពងាយស្រួល និងសន្សំថវិកាបានច្រើន»។ លោក ជា សេរីវឌ្ឍ បាននិយាយបែបនេះ ដោយសង្ឃឹមថា គ្រប់ប្រទេសនៅក្នុងតំបន់អាស៊ាននឹងប្រើប្រាស់ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov ដែលជាប្រព័ន្ធមួយរួមបង្កើតឡើងដោយកម្ពុជា។ ឧទាហរណ៍ ដូចជា Verify.gov.lao (សម្រាប់ប្រទេសឡាវ)និង Verify.gov.sg (សម្រាប់សិង្ហបុរី)... ជាដើម។ (រាប់ពីសាំ្ត) លោក ជា សេរីវឌ្ឍ អគ្គលេខាធិការ នៃលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការដ្ឋានរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល, លោក គង់ ម៉ារី អគ្គលេខាធិការ នៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការសេដ្ឋកិច្ច និងធុរកិច្ចឌីជីថល, លោក សុខ ពុទ្ធិវុធ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងលោកស្រី Alissar Chaker តំណាងកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ(UNDP) ប្រចាំកម្ពុជា។ លោកអគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការដ្ឋានរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលបានបញ្ជាក់ថា៖ « យើងបង្កើតថ្នាលនេះឡើង ក្នុងគោលដៅធ្វើយ៉ាងណាអាចផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារនៅគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់ក្នុងតំបន់បានដោយមិនចាំបាច់ឆ្លងកាត់ការបោះត្រាអ្វីច្រើនឡើយ។ មានន័យថា បើយើងមានឯកសារវិញ្ញបនបត្រមួយចេញពីកម្ពុជា គ្រាន់តែស្កេនQR Code តាម Verify.gov.kh គឺយើងអាចប្រើប្រាស់ជាសារឯកពិតប្រាកដមួយបានហើយ»។ Verify.gov.kh នេះ មិនប្រើប្រាស់សម្រាប់តែវិញ្ញាបនបត្រប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏អាចប្រើប្រាស់សម្រាប់ការស្នើសុំនូវឯកសារធ្វើពាណិជ្ជកម្មបាន ផងដែរ ហើយកម្ពុជា គឺបើកចំហដល់ប្រទេសក្នុងតំបន់ដែលចង់ប្រើប្រាស់នូវថ្នាលឌីជីថលមួយនេះ។ លោក ជា សេរីវឌ្ឍ បានអះអាងយ៉ាងដូច្នេះ ៖ «គណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលយើងសន្យាថា ក្នុងរយៈពេល៩ខែ គឺយើងអាចឱ្យប្រទេសនោះប្រើប្រាស់នូវថ្នាល Verify.gov នេះបាន។ នេះជាការរួមចំណែករបស់យើងដល់អាស៊ាន»។ Verify.gov.kh ជាថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារពាណិជ្ជកម្ម និងឯកសារផ្លូវការនានាបានដោយមិនតម្រូវឱ្យមានឯកសារច្បាប់ដើម ឬការធ្វើនីត្យានុកូលកម្មលើឯកសារថតចម្លងក្នុងទម្រង់ជាក្រដាសអ្វីឡើយ។ ថ្នាលនេះ បានឈ្នះមេដាយមាសលើផ្នែកដំណោះស្រាយឌីជីថលក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈល្អបំផុតរបស់អាស៊ាន ឆ្នាំ២០២៤ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ។ នេះជាលើក ទីមួយ ដែលកម្ពុជាបានឈ្នះមេដាយមាសលើផ្នែកដំណោះស្រាយ ឌីជីថលក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈល្អបំផុតរបស់អាស៊ាន។ អត្ថបទទាក់ទង ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh ឈ្នះពាន ASEAN Digital Awards ឆ្នាំ២០២៤ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្រ្តីប្រៃសណីយ៍ និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលបានគូសបញ្ជាក់ថា៖ «សមិទ្ធផលនេះ មានការទទួលស្គាល់មិនត្រឹមតែក្នុងក្របខណ្ឌកម្ពុជាទេ តែជាការទទួលស្គាល់នូវជាដំណោះស្រាយឌីជីថលល្អបំផុតក្នុងកម្រិតអន្តរជាតិ»៕ (រាប់ពីសាំ្ត) លោក ជា សេរីវឌ្ឍ អគ្គលេខាធិការ នៃលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការដ្ឋានរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល, លោក គង់ ម៉ារី អគ្គលេខាធិការ នៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការសេដ្ឋកិច្ច និងធុរកិច្ចឌីជីថល, លោក សុខ ពុទ្ធិវុធ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងលោកស្រី Alissar Chaker តំណាងកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ(UNDP) ប្រចាំកម្ពុជា។ (រាប់ពីសាំ្ត) លោក ជា សេរីវឌ្ឍ អគ្គលេខាធិការ នៃលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការដ្ឋានរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល, លោក គង់ ម៉ារី អគ្គលេខាធិការ នៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មាធិការសេដ្ឋកិច្ច និងធុរកិច្ចឌីជីថល, លោក សុខ ពុទ្ធិវុធ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងលោកស្រី Alissar Chaker តំណាងកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ(UNDP) ប្រចាំកម្ពុជា។ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9712.txt	«ឪពុកធ្វើអំពើពុករលួយលួចលុយជាតិ លុយរាស្រ្ត ហើយយកមកផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារឱ្យថ្កុំថ្កើន តើគាត់ជាឪពុកប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតទេ?» លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៃរាជ្យបណ្ឌិតសភាកម្ពុជា បានលើកចម្ងល់បែបនេះ នៅលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុកនៅថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ។	តាមពិតទៅ ឃ្លានេះលោក គី សេរីវឌ្ឍន៍ ចង់សំដៅលើមន្រ្តីរដ្ឋាភិបាលណា ដែលប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ ហើយយកមកពង្រីកទ្រព្យសម្បត្តិដល់កូនៗរបស់ពួកគេ គឺជាទង្វើវិសមធម៌នៅក្នុងសង្គម ដែលរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិថ្មី គួរតែលុបបំបាត់ចោល។ ថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗនៅថ្ងៃទី១២ ខែមីនា អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ បានពន្យល់ថា ៖« លុយដែលរាស្រ្តបានបង់ពន្ធជូនទៅរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីយកទៅអភិវឌ្ឍជាតិ ត្រូវបានមន្ត្រីមួយចំនួន យកទៅប្រើប្រាស់សម្រាប់ជាប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន។ មន្ត្រីខិលខូចទាំងនេះ ថែមទាំងដើរអួតបង្ហាញប្រាប់គេឯងថា កំពុងរស់នៅមានសេចក្តីសុខ ព្រមទាំងជួយបានឲ្យក្រុមគ្រួសារខ្លួនរីកចម្រើន»។ សម្រាប់លោក គី សេរីវឌ្ឍន៍ បុគ្គលដែលប្រព្រឹត្តបែបនេះ ក៏មិនសមតាំងខ្លួន ឬចាត់ទុកជាគតិបណ្ឌិតដែរ។ បើតាមអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ បុគ្គលដែលបញ្ចេញគំនិត ឬទស្សនៈសម្រាប់ ប្រើជាប្រយោជន៍ជារួម , មានមនសិកាស្នេហាជាតិ និងធ្វើឲ្យជាតិរីកចម្រើន ទើបជាគតិបណ្ឌិតពិតប្រាកដ។ «ប្រសិនបើគំនិតទាំងនោះជួយឲ្យរីកចម្រើនតែខ្លួនឯង, បក្ខពួកនិងក្រុមគ្រួសារខ្លួន និងធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ផលប្រយោជន៍អ្នកដទៃ មិនគួរចាត់ទុកបុគ្គលនោះជាគតិបណ្ឌិតឡើយ»។ នេះបើតាមលោក សេរីវឌ្ឍន៍។ ងាកទស្សនៈលើហ្វេសប៊ុក ដោយចោទជាសំនួរថា «ឪពុកធ្វើអំពើពុករលួយលួចលុយជាតិ លុយរាស្រ្ត ហើយយកមកផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារឱ្យថ្កុំថ្កើន តើគាត់ជាឪពុកប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតទេ?» វិញ លោកក៏គ្មានចេតនាចោទចំៗថា បុគ្គលណា ប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយដែរ ប៉ុន្តែលោកគ្រាន់តែចង់ឱ្យសាធារណជនទូទៅ មានមនសិកា និងគិតពីផលប្រយោជន៍រួម ជាពិសេសទប់ស្កាត់អំពើពុករលួយប៉ុណ្ណោះ។ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ បញ្ជាក់ដូច្នេះ ៖« ខ្ញុំមិនអាចចោទប្រកាន់ថាអ្នកណាពុករលួយទេ គ្រាន់តែជាទស្សនៈមួយរួម ចំណែកក្នុងការកាត់បន្ថយ និងការពិចារណរបស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីរៀបចំយន្តការបន្ថែមទៀតសម្រាប់ទប់ស្កាត់ និងលុបបំបាត់អំពើពុករលួយនេះឲ្យខាងតែបាន»។ ជាការយល់ឃើញរបស់លោក សេរីវឌ្ឍន៍ អំពើពុករលួយបានកើតឡើងគ្រប់ប្រទេស គ្រាន់តែប្រទេសខ្លះ មានកម្រិតតិច ឬច្រើន អាស្រ័យលើប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងរបស់រដ្ឋនីមួយៗ។ លោកបានកត់សម្គាល់ថា ប្រជាជនមួយចំនួន ដែលរស់នៅប្រទេសរីកចម្រើន ដូចជាប្រទេសលោកខាងលិច ចិន កូរ៉េខាងត្បូង និងជប៉ុន ហើយមករស់នៅកម្ពុជា ក៏បានរួមចំណែកអំពើពុករលួយដែរ ព្រោះថាវាជាឱកាសរបស់ពួកគេ។ នៅពេលសួរថា តើធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីឲ្យស្ថាប័នមួយ មានអភិបាលកិច្ចល្អ? អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ បានផ្តល់ជាអនុសាសន៍ថា ត្រូវលុបបំបាត់នៅបក្ខពួកនិយម ដែលដឹកនាំនៅក្នុងស្ថាប័ន, ពង្រឹងសមត្ថភាពឌីជីថលនៅក្នុងស្ថាប័ន និងបញ្ជ្រៀបការអប់រំដល់ពលរដ្ឋ ។ ចំណែករដ្ឋាភិបាលត្រូវរៀបចំពង្រឹងយន្តការច្បាប់ឲ្យបានរឹងមាំ ដើម្បីឈានទៅដល់ការកាត់បន្ថយអំពើពុករលួយនៅក្នុងសង្គម។ ដ្បិតរៀបចំយន្តការទាំងនេះហើយ ក៏លោក យល់ថា មិនអាចកាត់បន្ថយអំពើពុករលួយឲ្យនៅកម្រិតស្មើសូន្យបានដែរ។ យោងតាមសន្ទស្សន៍នៃការយល់ឃើញអំពើពុករលួយឆ្នាំ២០២៣ របស់អង្កការតម្លាភាពអន្តរជាតិ នៅថ្ងៃទី៣០ ខែមករា បង្ហាញថា កម្ពុជាស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់ទី១៥៨ ក្នុងចំណោមប្រទេស ១៨០ ដោយត្រូវបានវាយតម្លៃថយចុះ ពីលេខរៀងទី ១៥០ កាលពីឆ្នាំ២០២២។ បើធៀបប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ានកម្ពុជា ស្ថិតនៅកៀកបាតតារាង ដោយនៅលើតែមីយ៉ាន់ម៉ាមួយប៉ុណ្ណោះ។ នៅតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក កម្ពុជាមានលេខរៀងទាបជាងគេបំផុតទី៤ ដែលនាំមុខ អាហ្វហ្កានីស្ថាន មីយ៉ាន់ម៉ា និងកូរ៉េខាងជើង៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9713.txt	ពេញមួយឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាទទួលបានចំណូលពីប្រមូលពន្ធគយបាន ៩ ២៦៧,៤៨ ប៊ីលានរៀល (ស្មើនឹងប្រមាណ ២ ២៨៨.២៧ លានដុល្លារ)។ ចំណូលនេះ ស្មើនឹង៨២,៤ភាគរយ នៃផែនការកំណត់ដោយច្បាប់ ស្ដីពីហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងឆ្នាំ២០២៣។	ការមិនសម្រេចនូវការប្រមូលចំណូលមិនសម្រេចតាមផែនការនេះ បណ្ដាលមកពីកត្តាប្រឈមធំៗមួយចំនួន ជាពិសេសការធ្លាក់ចុះទីផ្សារមុខទំនិញយានយន្ត ដែលកន្លងមក ជាប្រភពចំណូលសំខាន់របស់ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក គុណ ញឹម អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ដោយបានបញ្ជាក់ថា ភាពស៊ីជម្រៅនៃការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី, ការរីកលូតលាស់នៃផលិតកម្មក្នុងស្រុកជំនួសការនាំចូល, និងការបន្តកើតមាននូវសកម្មភាពរត់គេចពន្ធ ដែលកាន់តែស្មុគស្មាញ និងជ្រកក្រោមរូបភាពថ្មីៗ ជាដើមនោះ ក៏ជាដើមចមធ្វើឱ្យការប្រមូលចំណូលធ្លាក់ចុះ ផងដែរ។ ក្នុងចំណោមចំណូល ២ ២៨៨ លានដុល្លារ ដែលគយប្រមូលបានក្នុងឆ្នាំ២០២៣ គឺមានអាករលើតម្លៃបន្ថែម៤១,២ភាគរយ, អាករពិសេសមាន ៣០,៣ភាគរយ ពន្ធគយមាន ២១ភាគរយ អាករបន្ថែមលើផលិតផលប្រេងឥន្ធនៈមាន ៤,៣ភាគរយ និងអាករនាំចេញនិងកម្រៃផ្សេងៗមាន ១,៨ភាគរយ។ ចំពោះចំណូលតាមក្រុមទំនិញ ឃើញថា ក្រុមទំនិញចម្រុះមានមាន ៣៥,៣ភាគរយនៃចំណូលសរុប, យានយន្តនិងគ្រឿងចក្រមាន ៣១,១ភាគរយ ប្រេងឥន្ធនៈនិងថាមពលមាន ២៦,៦ភាគរយ និងសម្ភារសំណង់និងកម្រៃផ្សេងៗមាន ៧ភាគរយ។ លទ្ធផលខាងលើនេះត្រូវបានលោក គុណ ញឹម បង្ហាញក្នុងកិច្ចប្រជុំបូកសរុបការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ និងទិសដៅអនុវត្តបន្តឆ្នាំ២០២៤ នាថ្ងៃទី១៦កុម្ភៈ។ លោកបន្តរៀនរាប់ថា ទំហំពាណិជ្ជកម្មនាំចូលមានចំនួន ២៤ ១៨៣ លានដុល្លារ ថយចុះប្រមាណ ៥ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២ ដែលក្នុងនោះទំនិញនាំចូលសំខាន់ៗមាននូវ ផលិតផលតេលសិលា, វត្ថុធាតុដើមនិងគ្រឿងម៉ាស៊ីនបម្រើដល់គម្រោងវិនិយោគ, គ្រឿងសំណង់, យានយន្តនិងគ្រឿងចក្រ, គ្រឿងឧបភោគបរិភោគ និងទំនិញចម្រុះផ្សេងទៀត។ រីឯទំហំពាណិជ្ជកម្មនាំចេញមានចំនួន ២២ ៨៥៨ លានដុល្លារ កើនឡើង១,៨ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងនោះ ផលិតផលវិនិយោគកាត់ដេរមានការថយចុះ ១៣,១ភាគរយ ផលិតផលវិនិយោគមិនមែនកាត់ដេរ (ដូចជា គ្រឿងបំណែកអេឡិចត្រូនិក, បង្គុំខ្សែភ្លើង, ផលិតផលពីឈើ, កង់, អំពូល, ស្បែកសត្វកែច្នៃ, សំបកកង់រថយន្ត, ផលិតផលប្លាស្ទិក, គ្រឿងបន្លាស់រថយន្ត និងផលិតផលឧស្សាហកម្មផ្សេងៗទៀត) មានកំណើន ២០ភាគរយ, និងកសិផលមានកំណើន ២៤,៣ភាគរយ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9714.txt	កម្ពុជា ទទួលបានគម្រោងវិនិយោគថ្មីចំនួន៣៧គម្រោង ដែលទំហំទឹកប្រាក់ជិត១ ២០០លានដុល្លារ សម្រាប់ខែកុម្ភៈ។ សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា(CDC)នាថ្ងៃទី១២មីនា ឆ្នាំ២០២៤ បានបញ្ជាក់ថា គម្រោងវិនិយោគថ្មីទាំងនេះ អាចបង្កើតការងារដល់ពលរដ្ឋបានប្រមាណ ៣៨ពាន់កន្លែង។	បើតាមCDC ក្នុងចំណោមគម្រោងទាំង៣៧នេះ គឺមាន២៤គម្រោងស្ថិតនៅក្រៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ។ គម្រោងវិនិយោគដែលស្ថិតនៅក្រៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសនោះមាន គម្រោងសាងសង់វារីអគ្គិសនីស្ទឹងមេទឹកអានុភាព១៥០MW តាមរូបភាព វិនិយោគ សាងសង់- ធ្វើអាជីវកម្ម-ផ្ទេរ (BOT)។ គម្រោងវិនិយោគតម្លៃ៤៤០លានដុល្លារនេះ ស្ថិតនៅស្ទឹងមេទឹក ស្រុកមណ្ឌល ស្រុកមណ្ឌលសីមា ខេត្តកោះកុង។ គម្រោងសាងសង់កំពង់ផែពហុបំណង និងមណ្ឌលភស្តុភារកម្មកំពង់ឆ្នាំង ដែលមានទីតាំងភូមិកែងតាសុខ ឃុំកំពង់ហៅ ស្រុកកំពង់លែង។ គម្រោងនេះ មានទុនវិនិយោគជាង១០៨លានដុល្លារ ដែលអាចបង្កើតការងារបាន១១៥កន្លែង។ ជាមួយគ្នានេះ CDC ក៏បានអនុម័តលើគម្រោង បង្កើត និងធ្វើអាជីវកម្ម មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ ចំនួន២កន្លែងទៀត នៅរាជធានីភ្នំពេញ ផងដែរ។ គម្រោងទាំង២ តម្លៃសរុប១៣៧លានដុល្លារ។ សម្រាប់នៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស កម្ពុជាទទួលបានគម្រោងពង្រីកផលិតកម្មសំបកកង់រថយន្ត ដែលមានទីតាំងនៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ជាន ពុចាយ នៅខេត្តស្វាយរៀង ក្នុងទុនវិនិយោគ២១២លានដុល្លារ។ គម្រោងនេះ អាចបង្កើតបានការងារបាន៦៥៥កន្លែង ផងដែរ។ CDC បានបញ្ជាក់ថា ប្រភពទុនវិនិយោគសម្រាប់ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ គឺមាន៥៨,៤១ភាគរយ ពីវិនិយោគិនចិន៣៣,១៩ភាគរយ ពីប្រទេសសិង្ហបុរី៤, ៣១ភាគរយ និងពីវៀតណាម៤,០៩ភាគរយ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9715.txt	លោក សើ ឡេះ គឺជាសមាជិកសហគមន៍នេសាទត្រពាំងសង្កែ។ ទំនេរពីការងារលោក សេី ឡេះ បានបន្ថែមរបរមួយទៀត គឺរបរចិញ្ចឹមក្ដាមថ្ម។ បុរសវ័យ៥៦ឆ្នាំរូបនេះ ចាត់ទុករបរនេះ ជាឆ្នាំងបាយដ៏សំខាន់របស់លោក។	លោក សើ ឡេះ ចាប់ផ្ដើមចិញ្ចឹមក្ដាមថ្ម កាលពីខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣។ រយៈពេល៦ខែនេះ លោក ប្រមូលផលក្ដាមថ្ម បាន២ដងហើយ ដោយលើកទី១រកចំណូលបានជិត ១លានរៀល និងលើកទី២ បាន១លាន៤០ម៉ឺនរៀល។ តាមរយៈទិន្នផលនៃការចិញ្ចឹមក្ដាមថ្មនេះ បានធ្វើឱ្យរីករាយ និងចង់ពង្រីកទីតាំងបន្ថែមទៀត។ បច្ចុប្បន្ន លោកចិញ្ចឹមក្នុងទំហំតូចប៉ុណ្ណោះ។ «សប្បាយខ្លាំងណាស់។ ព្រោះអី យើងមិនដែលចិញ្ចឹមរបស់ធម្មជាតិបែបនេះ។ យប់មិនសូវបានគេងទេ ព្រោះចេញមកមើលក្ដាមរហូត»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក សើ ឡេះ អ្នកចិញ្ចឹមក្ដាមថ្ម នាសហគមន៍នេសាទត្រពាំងសង្កែ ខេត្តកំពត។ បើតាមអ្នកចិញ្ចឹមក្ដាមថ្មរូបនេះ ចំណេះដឹងក្នុងការចិញ្ចឹមលោកចេះតាមបណ្ដាញសង្គម You Tube។ ក្រោយមើលពីវិធីសាស្ត្រក្នុងការចិញ្ចឹម លោក សើ ឡេះ បានទិញពូជក្ដាមថ្មពីខេត្តកោះកុង មកចិញ្ចឹមរហូតទទួលបានផលល្អដូចសព្វថ្ងៃ។ សម្រាប់លោក សើ ឡេះ ការចិញ្ចឹមក្ដាមថ្មនេះ មិនមានផលលំបាក នោះទេ ពោល គឺគ្រាន់តែមមាញឹកក្នុងការដាក់ចំណី។ ទាក់ទងនឹងរសជាតិវិញ លោក សើ ឡេះ មិនខុសគ្នាប៉ុន្មានពីក្ដាមថ្មធម្មជាតិ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9716.txt	ក្រុមហ៊ុនផលិតរថយន្តអគ្គិសនីវៀតណាម VinFast Auto បានប្រកាសពីពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់គម្រោងរោងចក្រផលិតរថយន្តអគ្គិសនីនៅក្នុងទីក្រុង Thoothukudi រដ្ឋ Tamil Nadu ប្រទេសឥណ្ឌានៅថ្ងៃទី២៥ ខែកុម្ភៈ។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន VnExpress ។	កិច្ចសហប្រតិបត្តិការយុទ្ធសាស្ត្ររវាង ក្រុមហ៊ុន VinFast និងរដ្ឋាភិបាលរដ្ឋ Tamil Nadu ត្រូវបានបង្កើតឡើងចាប់តាំងពីការប្រកាសចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនៅថ្ងៃទី៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤។ ពេលនោះ VinFast ប្តេជ្ញាវិនិយោគ ៥០០លានដុល្លារសម្រាប់ដំណាក់កាលទី១ នៃគម្រោងរោងចក្រផលិតរថយន្តអគ្គិសនីដែលត្រូវអនុវត្តក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំ។ គម្រោងរោងចក្រផលិតរថយន្តអគ្គិសនីរបស់ ក្រុមហ៊ុន VinFast នៅរដ្ឋ Tamil Nadu ត្រូវបានរំពឹងថានឹងបង្កើតការងារប្រហែល ៣០០០នាក់ទៅ ៣៥០០នាក់សម្រាប់ទីផ្សារការងារក្នុងស្រុក។ គម្រោងរោងចក្រនេះ មានសមត្ថភាពផលិតរថយន្តអគ្គិសនីរហូតដល់ ១៥០ពាន់គ្រឿងក្នុងមួយឆ្នាំ នៅពេលដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការ។ រោងចក្រនេះ មិនត្រឹមតែបំពេញតាមគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍នៅក្នុងទីផ្សារឥណ្ឌាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបម្រើដល់គោលដៅនាំចេញទៅកាន់បណ្តាប្រទេសអាស៊ីខាងត្បូង មជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្វ្រិកដែរ។ ក្រៅពីឥណ្ឌា ក្រុមហ៊ុន VinFast បានប្រកាសពីយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ខ្លួនក្នុងការពង្រីកទៅកាន់ទីផ្សារមួយចំនួនទៀតដូចជា ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី និងបណ្តាប្រទេសមជ្ឈិមបូព៌ា។ ក្រុមហ៊ុននេះបាននិយាយថា ខ្លួននឹងវិនិយោគយ៉ាងតិច១,២ ពាន់លានដុល្លារនៅឥណ្ឌូណេស៊ី។ ជំនួសការនាំចូលរថយន្តពីវៀតណាម ក្រុមហ៊ុន VinFast នឹងវិនិយោគ ២០០លានដុល្លារ ដើម្បីសាងសង់រោងចក្រផលិតរថយន្តអគ្គិសនី ដោយរំពឹងថានឹងផលិតរថយន្តពី ៣០ពាន់គ្រឿងទៅ ៥០ពាន់គ្រឿងក្នុងមួយឆ្នាំនៅឥណ្ឌូណេស៊ី។ ក្រៅពីក្រុមហ៊ុន VinFast ក្រុមហ៊ុន GSM ដែលជាក្រុមហ៊ុនតាក់ស៊ីអគ្គិសនីរបស់មហាសេដ្ឋីវៀតណាមលោក ផាម ញឹត វឿង ក៏បានប្រកាសផែនការវិនិយោគរហូតដល់ ៩០០លានដុល្លារនៅប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ីដែរ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9717.txt	គិតត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ២០២៣ ក្រសួងសាធាណៈការ និងដឹកជញ្ជូនបានចុះបញ្ជីយានយន្តនៅទូទាំងប្រទេសបានប្រមាណ៧,៥លានគ្រឿង។ ក្នុងនោះ មានម៉ូតូជាង៦លានគ្រឿង។	របាយការណ៍បូកសរុបការងារប្រចាំ២០២៣របស់ក្រសួងសាធារណការបានបង្ហាញថា ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩០ ដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៣ មានយានយន្តចំនួន ៧ ៥៦៣ ៣៩៥គ្រឿង ត្រូវបានចុះបញ្ជី។ ក្រសួងសាធារណការបានបញ្ជាក់ថា ក្នុងចំណោមយានយន្តដែលត្រូវបានចុះបញ្ជីនៅទូទាំងប្រទេសនោះ គឺមានម៉ូតូចំនួន ៦ ៤១៦ ២៣០គ្រឿង, រថយន្តធុនស្រាលមាន ៨៤៥ ៦២៦គ្រឿង និងរថយន្តធុនធ្ងន់មាន ៣០១៥៣៩គ្រឿង។ ដោយឡែក នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ក្រសួងសាធារណការបានចុះបញ្ជីយានយន្តបានចំនួន៦៥២ ១៦៣គ្រឿង ដោយក្នុងនោះ មានយានយន្តដើរដោយថាមពលអគ្គិសនី៦០៤គ្រឿង។ បើតាមរបាយការណ៍ដដែល សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៣ គឺមានម៉ូតូ ៥៤២ ៤០១គ្រឿង, រថយន្តធុនស្រាលមាន ៩៦ ៧៧៤គ្រឿង និងរថយន្តធុនធ្ងន់មាន១២ ៩៨៨គ្រឿង ត្រូវបានបញ្ជីនៅអគ្គនាយកដ្ឋានដឹកជញ្ជូនផ្លូវគោកនៃក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន៕ អត្ថបទទាក់ទង ក្រសួងសាធារណការ រកចំណូលបាន១៦លានដុល្លារ ពីការលក់ផ្លាកលេខពិសេស ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9718.txt	ក្នុងខែមករា អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ប្រមូលថវិកាចូលជាតិបាន ១ ២០៩,១៤ ពាន់លានរៀល ឬស្មើនឹងប្រមាណ២៩៨លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ចំណូលនេះ ស្មើនឹង ៧,១៧ ភាគរយនៃផែនការកំណត់ដោយច្បាប់ស្តីពីគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០២៤។	បើតាមប្រកាសរបស់អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារទើបចេញផ្សាយនាថ្ងៃទី២០កុម្ភៈ ចំណូលជាតិជិត៣០០លានដុល្លារ ដែលប្រមូលបានពន្ធដារ-អាករគ្រប់ប្រភេទនេះ គឺបានធ្លាក់ចុះក្នុងអត្រា០,៦៨ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលឆ្នាំ២០២៣។ ដើម្បីសម្រេចនូវផែនការប្រចាំឆ្នាំ២០២៤ ពន្ធដារនឹងពង្រឹងគុណភាពនៃការផ្តល់សេវា ដោយមន្ត្រីផ្តល់សេវាត្រូវគោរពឱ្យបានខ្ជាប់ខ្ជួន។ ក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ នឹងដាក់ឱ្យអនុវត្តនូវកម្មវិធីរដ្ឋបាលអេឡិចត្រូនិក (GDT e-Administration) ដែលផ្តល់ភាពងាយស្រួល ឆាប់រហ័ស ចំណេញពេលវេលា ប្រកបដោយភាពជឿទុកចិត្ត លើការផ្តល់សេវាអ្នកជាប់ពន្ធ ក្នុងការដាក់លិខិតរដ្ឋបាលផ្សេងៗ មកអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ឬសាខាពន្ធដារខេត្ត-ខណ្ឌ។ អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ បានបញ្ជាក់ថា យន្តការនេះគឺបានបង្កើតនូវជម្រើសតាមអនឡាញបន្ថែម ពីលើជម្រើសនៃការអញ្ជើញមកផ្ទាល់ នៅអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ឬសាខាពន្ធដារខេត្ត-ខណ្ឌ។ កាលឆ្នាំ២០២៣ អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារប្រមូលចំណូលបាន ៣ ៦១២,១២លានដុល្លារ ស្មើនឹង ១០១,១៣ភាគរយ នៃផែនការ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9719.txt	ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជា នឹងពិចារណាដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា 5G ក្នុងពេលសមស្របខាងមុខ។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍បានថ្លែងបែបនេះក្នុងពិធីបើក «វេទិការដ្ឋាភិបាលឌីជីថលលើកទី១ ឆ្នាំ២០២៤» នាព្រឹកថ្ងៃទី១១មីនានេះ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា កិច្ចការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធឌីជីថល គឺជាអាទិភាពសំខាន់បំផុតដែលក្រសួងប្រៃសណីយ៍ កំពុងយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំង។	បើតាមលោក ជា វ៉ាន់ដេត បច្ចុប្បន្ន ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ កំពុងជំរុញការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទូរគមនាគមន៍នៃសេវាទូរសព្ទ4G និងសេវាអ៊ីនធឺណិត ឱ្យបានល្អនៅទូទាំងប្រទេស ជាពិសេសដល់គោលដៅសាលារៀន មណ្ឌលសុខភាព សាលាឃុំ និងប៉ុស្តិ៍នគរបាលរដ្ឋបាលនៅទូទាំងប្រទេសបានឱ្យត្រឹមឆ្នាំ ២០២៧។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ដើម្បីជំរុញបរិវត្តកម្មឌីជីថលនិងបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលក្នុងកិច្ចការរដ្ឋបាល និងប្រសិទ្ធភាពការងារ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បញ្ជាទិញកុំព្យូទ័រនិងឧបករណ៍ឌីជីថល រាប់ម៉ឺនគ្រឿងដើម្បីផ្តល់ជូនគ្រប់ក្រសួង ស្ថាប័ន ផងដែរ។ កាលណានិយាយពីបដិវត្តកម្មឌីជីថល គឺជាការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវសេវាទូរសព្ទ និងអ៊ិនធីណិត ដោយបច្ចុប្បន្នក្រសួងប្រៃសណីយ៍ សាងសង់បង្គោលអង់តែនទូរសព្ទបានចំនួន៣០០០បង្គោលហើយនៅទូទាំងប្រទេស។ ជាពិសេស ក្រសួងផ្តោតសំខាន់លើការសាងសង់បង្គោលទូរសព្ទនៅតាមបណ្តាខេត្តនិងតំបន់ដាច់ស្រយាល ដែលផ្តើមចេញពីខេត្តតាកែវ។ លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍បានបញ្ជាក់ថា ៖ « ខេត្តតាកែវផ្ទាល់ ក្រសួងបានសង់បង្គោលអង់តែនទូរសព្ទចំនួន១០០បង្គោលហើយ។ បន្ទាប់មកទៅខេត្តកណ្តាល យើងនឹងសង់ ១៥០បង្គោលបន្ថែមទៀត។ ការសាងសង់នេះ នឹងពង្រីកទៅដល់ខេត្តទាំងអស់ ដើម្បីឱ្យសេវាទូរសព្ទ និងអ៊ិនធីណិតយើងគ្រប់ដណ្តប់បានពេញលេញនៅទូទាំងប្រទេស»។ ជុំវិញនៃការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទូរគមនាគមន៍នៃសេវា និងសេវាអ៊ីនធឺណិតនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ក៏កំពុងបន្តយកចិត្តទុកដាក់ជំរុញការយល់ដឹងជាសាធារណៈអំពីសារៈប្រយោជន៍និងផលប៉ះពាល់នៃការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា។ ជាពិសេសជំរុញកំណើនអក្ខរកម្មឌីជីថល និងបណ្តុះបណ្តាលសិស្សឱ្យយល់ដឹងនិងចេះប្រើប្រាស់ ឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យា ដើម្បីក្លាយជា«ពលរដ្ឋឌីជីថល»។ ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍សហការជាមួយក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា និងគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សា ជំរុញការផលិតធនធានមនុស្សផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ឱ្យបានយ៉ាងតិច១០ម៉ឺននាក់ ក្នុងរយៈពេល ១០ឆ្នាំ។ លោក វ៉ាន់ដេត បន្តនិយាយដោយសង្កត់ធ្ងន់យ៉ាងដូច្នេះ ៖ « ដើម្បីសម្រេចបានគោលដៅនេះ កម្មវិធីជាច្រើនពាក់ព័ន្ធ នឹងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស ត្រូវបានដាក់ចេញដោយក្រសួងនិងគណៈកម្មាធិការ។ ជាអាទិ៍ យើងបានបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកវិទ្យាសហគមន៍ ការផ្តល់អាហារូបករណ៍ទេពកោសល្យឌីជីថលតេជោ ការកៀរគរនិងបណ្តុះបណ្ដាលអ្នកបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ជាដើម»។ អត្ថបទទាក់ទង គ្រប់វិទ្យាល័យ នឹងមានមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកវិទ្យាសហគមន៍ ជាមួយអ៊ីនធឺណិតល្បឿនលឿន លើសនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍កំពុងជំរុញការស្រាវជ្រាវ អភិវឌ្ឍ និងនវានុវត្តន៍បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ដូចជា៖ ប្លុកឆេន វិទ្យាសាស្ត្រទិន្នន័យ បញ្ញាសិប្បនិម្មិត បច្ចេកវិទ្យាទូរគមនាគមន៍ថ្មីៗ កម្មវិធីមនុស្សយន្ត តថភាពនិម្មិត (Virtual Reality) និងតថភាពបន្ថែម (Augmented Reality) និង អ៊ីនធឺណិតនៃវត្ថុដោយសហការជាមួយនឹងតួអង្គពាក់ព័ន្ធនានា ក្នុងគោលដៅកសាងគោលនបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល គោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមឌីជីថលឱ្យបាននៅត្រឹមឆ្នាំ២០៣៥៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_972.txt	ក្រុមបាតុករប្រេស៊ីលជាច្រើនពាន់នាក់ បានតវ៉ានឹងលោកប្រធានាធិបតីប្រេស៊ីល ជែ បុលសូណារ៉ូ នៅថ្ងៃទី២៩ ខែឧសភា ទាក់ទិននឹងការគ្រប់គ្រងវិបត្តិកូវីដ-១៩ និងកម្មវិធីចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩។ ជាមួយគ្នា បាតុករប្រេស៊ីល ក៏បានអំពាវនាវឱ្យសភាសួរដេញដោលរដ្ឋាភិបាលទាក់ទិននឹងការគ្រប់គ្រងកូវីដ-១៩ ដែលមានភាពយឺតយ៉ាវផងដែរ។	ភាពយឺតយ៉ាវនៃយុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំង និងការគ្រប់គ្រងការរីកសាយកូវីដ-១៩ នៅមានកម្រិត បានធ្វើឱ្យប្រេស៊ីលស្ថិតលើមាត់ជ្រោះនៃការដួលរលំប្រព័ន្ធសុខាភិបាល ខណៈករណីឆ្លងប្រចាំថ្ងៃនៅបន្តមានជាច្រើនម៉ឺនករណី។ ក្នុងថ្ងៃទី២៩ ខែឧសភា ករណីឆ្លងកូវីដ-១៩ របស់ប្រេស៊ីលមានចំនួន ៧៨៩៤៣ករណី និងអ្នកស្លាប់មានចំនួនជិត ២ពាន់នាក់។ ស្របពេលករណីឆ្លងបានហក់ឡើងវិញ រដ្ឋាភិបាលប្រេស៊ីល មិនបានចេញចំណាត់ការបិទតំបន់ ដែលមានករណីឆ្លងខ្ពស់ឡើយ ហើយកម្មវិធីចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩ នៅក្នុងប្រទេសក៏យឺតថែមទៀត។ ការបិទតំបន់ ត្រូវបានប្រធានាធិបតីប្រេស៊ីល លោកបុលសូណារ៉ូជំទាស់ ដោយសំអាងថា ប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ច។ ដោយមិនពេញចិត្តនឹងបញ្ហាទាំងនេះ ប្រជាជនប្រេស៊ីល បានចេញមកបាតុកម្មនៅក្នុងទីក្រុងធំៗជាច្រើន ក្នុងនោះរួមមាន ក្រុង Rio de Janeiro, រដ្ឋធានីប្រាស៊ីលីយ៉ា និងទីក្រុងសំខាន់ៗផ្សេងទៀត។ បាតុករជាច្រើនពាន់នាក់ បានបាតុកម្មមុខសភា ដោយទាមទារឱ្យព្រឹទ្ធសភា សួរដេញដោលលើរដ្ឋាភិបាល ទាក់ទិននឹងការគ្រប់គ្រងលើការរីកសាយកូវីដ-១៩។ បាតុកម្មនៅក្នុងទីក្រុង Recife ត្រូវបានប៉ូលិសក្រុង បាញ់គ្រាប់កាំភ្លើងជ័រ និងឧស្ម័នបង្ហូរទឹកភ្នែក ដើម្បីបំបែកក្រុមបាតុករ។ បក្សប្រឆាំងនៅប្រេស៊ីល និងចលនាសង្គម និងសហព័ន្ធពាណិជ្ជកម្ម បានចោទលោកប្រធានាធិបតី បានបង្អាក់កម្មវិធីចាក់វ៉ាក់សាំង និងមិនខ្វល់ពីផលវិបាក។ មកទល់ពេលនេះ យុវជនប្រេស៊ីលចំនួន ១០ភាគរយប៉ុណ្ណោះ បានទទួលវ៉ាក់សាំងពេញលេញ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន BBC។ សូមបញ្ជាក់ថា ប្រេស៊ីល មានករណីឆ្លងសរុបជាង ១៦លានករណី និងអ្នកស្លាប់មានជាង ៤៦ម៉ឺននាក់។ ចំណែកអ្នកជាសះស្បើយមានចំនួនជាង ១៤លាននាក់៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9720.txt	កម្ពុជា បោះសម្អាតផ្ទៃដីមានមីនបានចំនួន៣ ០២៤គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ក្នុងរយៈពេល៣១ឆ្នាំមកនេះ។ ផ្ទៃដីកម្ពុជាដែលត្រូវបានសម្អាតមីនរួចរាល់ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៩២ដល់២០២៣នេះ គឺមាន៧៦ភាគរយនៃផ្ទៃដីសរុប យកទៅប្រើប្រាស់ និងបង្កបង្កើនផល នៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម។	បច្ចុប្បន្ន មានប្រជាពលរដ្ឋជិត១២លាននាក់ ទទួលផលបានពីសកម្មភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលនិងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ៗក្នុងការបោះសម្អាតមីនដែលសល់ពីសង្គ្រាមកន្លងមកនេះ។ កិច្ចការបោះសម្អាតមីន និងគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះនេះ នឹងត្រូវបន្តអនុវត្ត ដើម្បីសម្រចបាននូវកម្ពុជាគ្មានមីនត្រឹមឆ្នាំ២០២៥។ ថ្ងៃ២៤កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ ជាខួបលើកទី២៥ នៃទិវាជាតិយល់ដឹងអំពីមីន ក្រោមប្រធានបទ «រួមគ្នាលុបបំបាត់គ្រោះថ្នាក់ដោយសារមីន និងគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះក្នុងសហគមន៍»។ នាឱកាសប្រារព្ធទិវាជាតិដឹងអំពីមីន ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន សែន បានរំលឹកថាក្នុងរយៈពេល៣១ឆ្នាំមកនេះ កម្ពុជារកឃើញ និងបំផ្លាញចោល នូវមីនប្រឆាំងមនុស្សចំនួន១ ១៧៩ ៣៦៥គ្រាប់, មីនប្រឆាំង រថក្រោះ២៦ ៣៣៩គ្រាប់ និងគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះចំនួន ៣ ១០៥ ៥៩៣គ្រាប់។ ដោយឡែក ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ផ្ទៃដី៤៤៤គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ត្រូវបានបោសសម្អាតរួច។ ក្នុងនោះ រកឃើញ និងបំផ្លាញចោលមីនប្រឆាំងមនុស្ស២៣ ៩៤៦គ្រាប់, មីនប្រឆាំងរថក្រោះ២០៤គ្រាប់ និងគ្រាប់ មិនទាន់ផ្ទុះចំនួន ៦៦ ៣៧៤គ្រាប់។ ការណ៍នេះធ្វើឱ្យចំនួនជនរងគ្រោះដោយសារមីនបានថយចុះពី៤ ៣២០នាក់ ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៦ មកត្រឹម៣២នាក់ក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ « មកទល់ពេលនេះ យើងបានរួមគ្នាសម្រេចបាននូវសមិទ្ធផលជាផ្លែផ្កាធំៗជាច្រើនលើសកម្មភាពមីន ដែលជាកត្តាមួយដ៏សំខាន់ក្នុងការរួមចំណែកជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ។ ជោគជ័យនេះ មិនបានធ្វើឱ្យយើងព្រងើយកន្តើយនោះទេ ប៉ុន្តែតម្រូវឱ្យយើងខិតខំបន្ថែមទៀត ក្នុងការឈានទៅសម្រេចគោលដៅតាមផែនការយុទ្ធសាស្ត្រជាតិសកម្មភាពមីន ២០១៨-២០២៥ ដើម្បីអាចធានាបាននូវការរស់នៅ របស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងការអភិវឌ្ឍជាតិប្រព្រឹត្តទៅបានប្រកបដោយសុវត្ថិភាពខ្ពស់គ្រប់ទីកន្លែង»។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានផ្ញើសារបែបនេះទៅកាន់ប្រជាពលរដ្ឋនាឱកាសប្រារព្ធទិវាជាតិដឹងអំពីមីន។ កាលឆ្នាំ២០២២ អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីសម្តេច ហ៊ុន សែន បានបង្កើតគម្រោងសម្តេចតេជោសម្រាប់សកម្មភាពមីន ក្រោមមូលបទ «ផ្តល់ដីសុវត្ថិភាព បង្កើតស្នាមញញឹម» ដោយមានការចូលរួម ពីមន្ត្រីរាជការ កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ប្រជាពលរដ្ឋ និងសប្បុរសជននានា។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលបានបង្កើតនូវ «មូលនិធិកម្ពុជាគ្មានមីនឆ្នាំ២០២៥» ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាមីន រំដោះផ្ទៃដី និងផ្តល់ដីសុវត្ថិភាពដល់ពលរដ្ឋនៅតាមមូលដ្ឋាន ឈានទៅលុបបំបាត់ទាំងស្រុងនូវជនរងគ្រោះថ្នាក់ និងសហគមន៍គ្មានរងផល ប៉ះពាល់ដោយសារមីន តាមរយៈការអនុវត្តយន្តការភូមិអស់មីន។ កម្មវិធីនេះចាប់ផ្តើមធ្វើការបោសសម្អាតមីនឱ្យអស់ ពីភូមិមួយទៅភូមិមួយ ពីឃុំមួយទៅឃុំមួយ ពីស្រុកមួយទៅស្រុកមួយ និងពីខេត្តមួយទៅខេត្តមួយ។ ចាប់ពីឆ្នាំ២០២២ រដ្ឋាភិបាលបានប្រកាសនូវរាជធានី-ខេត្តចំនួន១៤ អស់មីន រួមមាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង កែប ព្រៃវែង រាជធានីភ្នំពេញ ព្រះសីហនុ កណ្តាល ស្វាយរៀង តាកែវ កំពត កំពង់ឆ្នាំង កំពង់ចាម ត្បូងឃ្មុំ កំពង់ស្ពឺ និងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ « ឆ្នាំ២០២៤នេះ យើងគ្រោងប្រកាសខេត្តចំនួន៤ទៀត ក្រចេះ កំពង់ធំ សៀមរាប និងរតនគិរី ជាខេត្តអស់មីន»។ នេះជាការអះអាងរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ដែលបានបញ្ជាក់ថា ៖ «ចាប់តាំងពីយើងចាប់ផ្ដើមស្ដារការរស់ឡើងវិញ និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិ រដ្ឋាភិបាលបានកំណត់យកសកម្មភាពមីន ជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់ក្នុងការរៀបចំគោលនយោបាយកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងផែនការយុទ្ធសាស្ត្រ ជាតិសំខាន់ៗ»។ ទោះបីកម្ពុជា ជាប្រទេសធ្លាប់ឆ្លងកាត់និងទទួលរងនូវការបំផ្លាញ ដោយសង្គ្រាមរ៉ាំរ៉ៃ ព្រមទាំង ប្រឈមនឹងបញ្ហាមីន សំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាមយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរក្តី ក៏កម្ពុជានៅបន្តខិតខំចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងបុព្វហេតុរក្សាសន្តិភាព និងសកម្មភាពបោសសម្អាតមីន ទូទាំងសកលលោក ក្នុងនាមជារដ្ឋសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ។ គិតពីឆ្នាំ២០០៦មក កម្ពុជាបានខិតខំចែករំលែក និងបញ្ជូនកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាព បោសសម្អាតមីន និងអ្នកអង្កេតការណ៍របស់ខ្លួន ដើម្បីរួមចំណែកសម្រាលទុក្ខលំបាកជូនដល់ប្រទេសផ្សេងៗដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម។ ដូចជា៖ នៅប្រទេសស៊ូដង់ ស៊ូដង់ខាងត្បូង លីបង់ ស៊ីរី ស៊ីប យេម៉ែន ប្រទេសឆាដ ម៉ាលី ប្រទេសអាហ្វ្រិកកណ្តាល និងប្រទេសកុងហ្គោ។ ជាសមិទ្ធផល កម្ពុជាទទួលបានស្នាដៃជាច្រើន ដូចជា ការបោសសម្អាតមីន ការកម្ទេចគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ ការស្ថាបនាសំណង់ផ្ដេក សំណង់បញ្ឈរ ជួសជុលថែទាំព្រលាន យន្តហោះ ពង្រឹងសន្តិសុខសណ្តាប់ធ្នាប់ និងបំពេញការងារមនុស្សធម៌ផ្សេងៗ ដល់ប្រជាជន ក្នុងតំបន់បេសកកម្ម ដែលមានហានិភ័យខ្ពស់។ បើតាមសម្តេច នៅឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាបន្តទទួលបានលំដាប់លេខ២ ក្នុងការបរិច្ចាគកម្លាំងវីរយុទ្ធនារី ក្នុងបណ្តាសហគមន៍អាស៊ាន និងលំដាប់លេខរៀងទី១២ក្នុងចំណោម១២០ប្រទេស ដែលបានបរិច្ចាគកងកម្លាំងក្រោមឆ័ត្រអង្គការសហប្រជាជាតិ។ រយៈពេលជាង១៧ឆ្នាំកន្លងទៅនេះ ទាហានមួកខៀវកម្ពុជា ចំនួន៩ ២៨១នាក់ ក្នុងនោះនារី ៧៥៣នាក់ បានចូលរួមបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាព។ ដោយវីរភាពក្នុងបុព្វហេតុ សន្តិភាពនេះហើយ ទាហានមួកខៀវទាំងនោះបានក្លាយជាគ្រួសារមួយរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ និងជាបងប្អូន លើសកលលោកដែលបានជួយផ្តល់នូវស្ថិរភាពមួយផ្នែកក្នុងពិភពលោក។ ក្នុងកម្រិតអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងនាមជារដ្ឋភាគីសកម្មនៃអនុសញ្ញាស្តីពី ការហាមប្រើប្រាស់ ការរក្សាទុក ការផលិត និងការផ្ទេរគ្រាប់មីនប្រឆាំងមនុស្ស និងការបំផ្លាញគ្រាប់មីន (អនុសញ្ញាអូតាវ៉ា) ក្នុងខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាបានទទួលធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំសន្និសីទសកលលើកទី៣ ស្តីពីកិច្ចសង្គ្រោះជនរងគ្រោះថ្នាក់ ដោយសារមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម ក្នុងបរិបទនៃសិទ្ធិជនមានពិការភាពដែលមាន៤៥ប្រទេសចូលរួម។ ទន្ទឹមនឹងនេះ កម្ពុជាមានកិត្តិយសដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ដែលត្រូវបានរដ្ឋភាគីនៃអនុសញ្ញាអូតាវ៉ា ដែលមានសមាជិក១៦៤ប្រទេស បោះឆ្នោតជ្រើសតាំងជាប្រធាន និងជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំកិច្ចប្រជុំត្រួតពិនិត្យឡើងវិញលើកទី៥ ដែលកម្ពុជាប្រសិទ្ធនាមជា «កិច្ចប្រជុំកំពូលសៀមរាប-អង្គរ ស្តីពីពិភពលោកមួយដែលគ្មានមីន» ដែលគ្រោងធ្វើឡើងនៅខេត្តសៀមរាបពីថ្ងៃទី២៥ ដល់ ២៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៤។ ជាមួយនឹងសមិទ្ធផលគួរជាទីមោទនៈនេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានចាត់ទុកសកម្មភាព បោសសម្អាតមីនជាការងារអាទិភាពមួយរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការចូលរួមផ្តល់សុខសុវត្ថិភាព ការជំរុញ ការអភិវឌ្ឍ និងការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជា។ អត្ថបទទាក់ទង កម្ពុជា ជាប្រទេសទី១នៅអាស៊ី ដែលនឹងធ្វើប្រធាននៃអនុសញ្ញាអូតាវ៉ា ប្រឆាំងគ្រាប់មីននៅឆ្នាំ ២០២៤ ថ្វីត្បិតវិស័យបោសសម្អាតមីន ទទួលបានលទ្ធផលល្អប្រសើរយ៉ាងណាក៏ដោយ កម្ពុជាត្រូបោសសម្អាតផ្ទៃដីដែលមានមីនចំនួន ៥៣៣គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាមរួមទាំងគ្រាប់បែកចង្កោម ចំនួន ១៣២១គីឡូម៉ែត្រការ៉េ បន្ថែមទៀត ដើម្បីសម្រេចបានតាមផែនការយុទ្ធសាស្ត្រជាតិសកម្មភាពមីន ២០១៨- ២០២៥ និងចក្ខុវិស័យ «កម្ពុជាគ្មានមីនឆ្នាំ២០២៥»។ ជាមួយគ្នានេះ ការងារអប់រំកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ ដោយសារមីន គ្រាប់បែកចង្កោម និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម នៅតែជាកិច្ចការដ៏ចាំបាច់មួយ ក្នុងការកាត់បន្ថយ គ្រោះថ្នាក់ និងផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមាន ដោយសារគ្រឿងផ្ទុះនៅតាមសហគមន៍ ដែលយើងត្រូវតែយកចិត្តទុកដាក់។ ក្នុងន័យនេះ កម្ពុជាប្តេជ្ញាបន្តការយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយបញ្ហាដែលបង្កឡើងដោយសារមីន គ្រាប់បែកចង្កោម និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាម ដោយអនុវត្តឱ្យបានត្រឹមត្រូវតាមគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយ ចីរភាពកម្ពុជា ២០១៦-២០៣០ ផែនការយុទ្ធសាស្ត្រជាតិសកម្មភាពមីន ២០១៨-២០២៥។ ពិសេស គឺអនុវត្តនូវយុទ្ធសាស្ត្រ បញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ «ដើម្បីកំណើន ការងារ សមធម៌ ប្រសិទ្ធភាព និងចីរភាព កសាងមូលដ្ឋានគ្រឹះឆ្ពោះទៅ សម្រេចចក្ខុវិស័យកម្ពុជាឆ្នាំ២០៥០»៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9721.txt	គម្រោងវិនិយោគចំនួនពីរ ដែលមានតម្លៃជិត៦០០លានដុល្លារអាម៉េរិក នៅខេត្តព្រះសីហនុ ទទួលបានការលើកទឹកចិត្តពីក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា(CDC)។ គម្រោងទាំងពីរនេះ ត្រូវបានវាយតម្លៃថា នឹងជះឥទិ្ធពលវិជ្ជមានដល់សេដ្ឋកិច្ចខេត្តព្រះសីហនុ។	បើតាមរដ្ឋបាលខេត្តព្រះសីហនុ គម្រោងដែលទទួលបានលើកទឹកចិត្តពីរដ្ឋាភិបាលនោះ គឺមានគម្រោងវិនិយោគសាងសង់សណ្ឋាគារផ្កាយ៥ ចំនួន២៨៧០បន្ទប់ ស្ថិតនៅពយតាម៉ូង សង្កាត់លេខ៤ ក្រុងព្រះសីហនុ ខេត្តព្រះសីហនុ។ គម្រោងរបស់ក្រុមហ៊ុន Ban Dao Investment Co., LTDនេះ មានទុនវិនិយោគ ៥៧៤លានដុល្លារ ខណៈគម្រោងសាងសង់រោងចក្រកែច្នៃផ្លែឈើ ក្នុងស្រុករបស់ក្រុមហ៊ុន Haoruidar (Cambodia) Co., LTD មានទុនជាង១២លានដុល្លារ។ គម្រោងរបស់ក្រុមហ៊ុន Haoruidar ដែលស្ថិតនៅឃុំកំពង់សីលា ស្រុកកំពង់សីលា ខេត្តព្រះសីហនុ ផ្តោតសំខាន់លើការកែច្នៃស្វាយ, ម្នាស់, ខ្នុរ, និងទុរេន។ គម្រោងទាំងពីរខាងលើនេះ ត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា និងអនុគណៈកម្មការវិនិយោគខេត្តព្រះសីហនុ សម្រេចផ្តល់គោលការណ៍វិនិយោគ នាថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤។ គម្រោងទាំងពីរ ដោយទទួលបានការគាំទ្រពីរដ្ឋាភិបាល ទាំងផ្នែកសារពើពន្ធ និងមិនមែនសារពើពន្ធ រួមទាំងការលើកចិត្តនានា។ គណៈកម្មការបានវាយតម្លៃខ្ពស់ថា គម្រោងវិនិយោគទាំងពីរនេះ នឹងចូលរួមលើកកម្ពស់សេដ្ឋកិច្ចខេត្តព្រះសីហនុ ក៏ដូចជាសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ផងដែរ។ កាលពីថ្ងៃទី៣១ ខែមករា សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រកាសដាក់ឱ្យអនុវត្ត«កម្មវិធីពិសេសជំរុញការវិនិយោគ ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុឆ្នាំ ២០២៤» ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាកំពុងតែប្រឈម និងជំរុញការអភិវឌ្ឍសម្រាប់រយៈពេលមធ្យម និងវែង។ រដ្ឋាភិបាលបានគិតគូរជាកញ្ចប់ ដើម្បីលើកស្ទួយសកម្មភាពការវិនិយោគ ពាណិជ្ជកម្ម និងធុរកិច្ចនៅក្នុងខេត្តព្រះសីហនុឱ្យកាន់តែខ្លាំង។ អត្ថបទទាក់ទង ២០២៤ ជាឆ្នាំជំរុញការវិនិយោគនៅខេត្តព្រះសីហនុ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាអគារជាប់គាំង សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា៖ « រាជរដ្ឋាភិបាលសម្រេចដាក់ចេញកម្មវិធីពិសេសជំរុញការវិនិយោគក្នុងខេត្តព្រះសីហនុឆ្នាំ ២០២៤ សំដៅកសាងខេត្តព្រះសីហនុទៅជាខេត្តឈានមុខ និងជាខេត្តគំរូនៅក្នុងការជំរុញការវិនិយោគ និងការអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្ម ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏រឹងមាំសម្រាប់ប្រែក្លាយខេត្តនេះទៅជាខេត្ត ទៅជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសគំរូពហុបំណង ព្រមទាំងចូលរួមពន្លឿនការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចឱ្យកាន់តែស្ទុះឡើងក្នុងរយៈពេលខ្លី»។ អត្ថប្រយោជន៍ទាំងនោះ រួមមានការលើកលែងពន្ធកាត់ទុកលើការជួលអចលនទ្រព្យ រយៈពេល ៥ ឆ្នាំ ការលើកលែងពន្ធអចលនទ្រព្យ និងការលើកលែងទណ្ឌកម្មរដ្ឋបាល ការលើកលែងការបង់ថ្លៃសេវាសាធារណៈ និងថ្លៃលើសន្ទស្សន៍ប្រើប្រាស់ដី ចំពោះការស្នើសុំលិខិតអនុញ្ញាតពាក់ព័ន្ធនឹងការសាងសង់ ការសម្រួលនីតិវិធី និងបែបបទនៃការស្នើសុំលិខិតអនុញ្ញាតពីអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ច ពាក់ព័ន្ធនឹងការងារសំណង់ជាដើម។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9722.txt	«យើងកំពុងរៀបចំក្របខ័ណ្ឌប្រភេទថ្មីមួយ ដើម្បីបើកច្រកឱ្យអ្នកជំនាញនៅតាមមូលដ្ឋានដែលមិនមានក្របខ័ណ្ឌរដ្ឋ អាចចូលបំពេញភារកិច្ចក្នុងរូបភាពណា»។ នាយករដ្ឋមន្ត្រី សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ថ្លែងបែបនេះក្នុងពិធីសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនូវ «មន្ទីរពេទ្យតេជោសែនកោះធំ» នាថ្ងៃទី១២មីនានេះ ដែលបានបញ្ជាក់ថា ក្របខ័ណ្ឌប្រភេទថ្មីនេះ គឺមានលក្ខខណ្ឌការងារ រួមទាំងប្រាក់បៀវត្សដូចទៅនឹងមន្ត្រី។	បើតាមសម្តេច ក្របខ័ណ្ឌប្រភេទថ្មីដែលរដ្ឋាភិបាលកំពុងរៀបចំឡើងនេះ នឹងផ្តល់ទៅអ្នកបច្ចេកទេស ឬអ្នកជំនាញផ្នែកសុខាភិបាលនៅមូលដ្ឋានផ្ទាល់ ចូលបំពេញការងារ ក្នុងករណីនៅមូលដ្ឋាននោះខ្វះមន្ត្រីជំនាញ ឬមន្ត្រីបច្ចេកទេស។ សម្រាប់មន្តី្រ-រាជការដែលចូលនិវត្តន៍ហើយ តែនៅមានបំណងចង់ធ្វើការ និងចង់ជួយប្រជាពលរដ្ឋមូលដ្ឋានតាមរយៈជំនាញរបស់ខ្លួន ក៏អាចក្លាយជាមន្ត្រីកិច្ចសន្យាបច្ចេកទេស ហើយមានតួនាទីនៅក្នុងវិស័យនោះ ផងដែរ។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បន្តនិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ « បើចង់ឱ្យនាយកដ្ឋាន ឬពេទ្យបង្អែកស្រុក មានវេជ្ជបណ្ឌិតនៅមានកម្លាំងពេញ ដែលគាត់ចូលនិវត្តន៍ហើយពីភ្នំពេញមកនៅស្រុក។ ក៏ប៉ុន្តែគាត់មានជំនាញដែលមន្ទីរពេទ្យកំពុងតែខ្វះ អ៊ីចឹងប្រសិនយើងអាចឱ្យចូលមកបាន នោះការជាល្អ ជាជាងចាំពេទ្យនៅភ្នំពេញទម្លាក់វេជ្ជបណ្ឌិតដែលមិនទាន់ចូលនិវត្តន៍ជំនាញហ្នឹង»។ ក្របខណ្ឌប្រភេទថ្មីដែលរដ្ឋាភិបាលកំពុងនេះឡើង ក៏នឹងផ្តល់ឱ្យទៅឱ្យគ្រូបង្រៀន ក្នុងវិស័យអប់រំ ផងដែរ។ នេះជាភាពបត់បែនរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការបង្កើតក្របខណ្ឌប្រភេទថ្មីនេះ ដែលមិនត្រឹមផ្តល់ទៅឱ្យអ្នកចូលនិវត្តន៍ប៉ុណ្ណោះទេ សូម្បីតែពលរដ្ឋទូទៅដែលបញ្ចប់ការសិក្សាលើជំនាញណាមួយ ដែលមានបំណងចង់ជួយរដ្ឋាតាមរយៈជំនាញនោះ ក៏មានឱកាសទទួលចូលបំពេញការងារស្ថិតក្របខណ្ឌថ្មីនេះបាន ដែរ។ « យើងត្រូវបើកច្រកបែបនេះ ដោយធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីធានានូវបុគ្គលនៅមូលដ្ឋាន។ រុញអគារ! អគារអត់មានជើងដើរទេ ប៉ុន្តែជំរុញមនុស្ស! មនុស្សត្រូវការចល័តព្រោះតម្រូវការការងារ និងតម្រូវការរបស់ជីវភាពគ្រួសារ[…]។»។ នេះជាបញ្ជាក់បន្ថែមសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ដែលនឹងយកវិធីសាស្ត្រនេះដោះស្រាយនូវកង្វះខាតមន្ត្រីតាមមូលដ្ឋាននានា និងផ្តល់ឱកាសផ្តល់អ្នកចង់ធ្វើការងាររដ្ឋ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9723.txt	ភ្នំពេញ៖ មន្រ្តីជំនាញនៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ចាប់បានជ្រូកក្លាស្សេខូចគុណភាពចំនួន១១០ក្បាល ឬស្មើ៨៨០គីឡូក្រាម មានប្រភពចេញច្រកព្រំដែនប៉ោយប៉ែត ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ នេះបើតាមចុះផ្សាយរបស់ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា តាមទំព័រហ្វេសប៊ុក នៅថ្ងៃទី៥ ខែមីនា។	ជ្រូកក្លាសេទាំងនេះ ត្រូវបានដឹកតាមរយៈរថយន្តម៉ាក LEXUS ១គ្រឿង ។ មន្រ្តីនៃការិយាល័យស្រាវជ្រាវ និងបង្រ្កាបអំពើរត់ពន្ធតំបន់៤ នៃអគ្គនាយកដ្ឋានគយនិងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានសហការជាមួយ កងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេសក្នុងភូមិសាស្រ្តស្រុកថ្មគោល ខេត្តបាត់ដំបង បានឃាត់រថយន្តនោះ ហើយរកឃើញថា ការនាំចូលជ្រូកទាំងនេះ ពុំមានឯកសារបែបបទនាំចូលឡើយ។ ជាមួយគ្នានេះ មន្រ្តីគយ និងរដ្ឋាករ បានស្នើកិច្ចសហការពីមន្រ្តីនៃសាខាការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និងបង្រ្កាបការក្លែងបន្លំ ខេត្តបាត់ដំបង (ក.ប.ប) ដើម្បីត្រួតពិនិត្យរកសារធាតុគីមី និងគុណភាព។ ជាលទ្ធផល ជ្រូកក្លាស្សេទាំងអស់ ខូចគុណភាព ហើយការវេចខ្ចប់គ្មានអនាម័យ និងដឹកជញ្ជូនមិនត្រឹមត្រូវ តាមស្តង់ដាបច្ចេកទេស។ បច្ចុប្បន្ន សាច់ក្លាស្សេទាំងអស់ ត្រូវបានដុតកម្ទេចចោលតាមនីតិវិធីជាធរមាន។ សូមជម្រាបថា វិធានការហាមឃាត់ការនាំចូលគ្រឿងក្នុង និងសាច់បង្កក រយៈពេល៦ខែ របស់រដ្ឋាភិបាល នឹងចូលមកដល់ នៅថ្ងៃទី១២ ខែមីនាខាងមុខនេះ។ ផលិតផលដែលត្រូវបានហាមឃាត់នេះ មានដូចជា អណ្តាតគោ និងក្របីបង្កក, ថ្លើមគោក្របីបង្កក, គ្រឿងក្នុងគោបង្កកផ្សេងៗ, ថ្លើមសត្វមាន់បង្កក, សាច់ និងគ្រឿងក្នុងមាន់បង្កក ។ ចំណែក ពោះវៀន , ប្លោក និងក្រពះទាំងមូល ឬជាផ្នែកនៃសត្វស្រស់ ក្លាស្សេ បង្កក ប្រឡាក់អំបិល ត្រាំទឹកអំបិល សម្ងួត ឬឆ្អើររួច ក៏ត្រូវហាមឃាត់ដែរ។ វិធានការផ្អាកការនាំចូលបណ្តោះអាសន្ននេះ នឹងចាប់ផ្តើមអនុវត្ត ពីថ្ងៃទី១២ ខែមីនា រហូត ដល់ថ្ងៃទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤។ តែយ៉ាងណា វិធានការនេះ មិនអនុវត្តចំពោះគម្រោងវិនិយោគ ដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការនាំចូលទំនិញ ឬផលិតផលខាងសាច់បង្កក និងគ្រឿងក្នុង សម្រាប់ប្រើប្រាស់ជាធាតុចូលផលិតកម្ម សម្រាប់ការនាំចេញឡើយ៕ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋាភិបាល សម្រេចហាមឃាត់ការនាំចូលគ្រឿងក្នុង និងសាច់បង្កក រយៈពេល៦ខែ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9725.txt	កម្ពុជាបានពង្រីកការទូទាត់ប្រាក់រៀលតាមប្រព័ន្ធឌីជីថល (ស្កេន QR Code) ជាមួយម៉ាឡេស៊ី។ នេះជាផ្នែកមួយនៃអនុស្សរណៈយោគយល់ ដែលត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយលោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ជាមួយលោក Abdul Rasheed Ghaffour ទេសាភិបាលធនាគារកណ្ដាលម៉ាឡេស៊ីនាអំឡុងនៃដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវការរបស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅម៉ាឡេស៊ីថ្ងៃទី២៧កុម្ភៈ។	តាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការជំរុញនវានុវត្តន៍ហិរញ្ញវត្ថុ និងប្រព័ន្ធទូទាត់សងប្រាក់ នឹងផ្តល់ប្រយោជន៍ដល់ប្រជាពលរដ្ឋ និងធុរជនរបស់ប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសការជួយលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុក្នុងស្រុកសម្រាប់ការទូទាត់ ព្រមទាំងជួយគាំទ្រដល់យន្តការកិច្ចសហការត្រួតពិនិត្យការទូទាត់ឆ្លងដែន ឱ្យកាន់តែមានសុវត្ថិភាព។ «ការណ៍នេះ នឹងផ្តល់នូវភាពងាយស្រួលដល់ពលរដ្ឋម៉ាឡេស៊ី អាចទូទាត់ប្រាក់របស់ខ្លួនដោយគ្រាន់តែស្កេនឃ្យូអរកូតរបស់អាជីវករណាមួយកម្ពុជា។ រីឯពលរដ្ឋកម្ពុជាក៏អាចទូទាត់តាមរយៈការស្កេនឃ្យូអរកូតនៅម៉ាឡេស៊ីទៅវិញទៅមក បានផងដែរ ដោយប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុក្នុងស្រុកសម្រាប់ការទូទាត់»។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា។ អនុស្សារណៈយោគយល់ដែលត្រូវបានចុះហត្ថលេខានៅចំពោះមុខប្រមុខរដ្ឋាភិបាលទាំងពីរ នឹងជួយសម្រួលដល់សកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម និងវិស័យទេសចរណ៍របស់ប្រទេសទាំងពីរ ព្រមទាំងជួយទ្រទ្រង់ដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់។ ជាមួយគ្នានេះ វានឹងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់ពាណិជ្ជករទូទាត់រាយនៃប្រទេសទាំងពីរដែលទទួលយកការទូទាត់តាមស្កេនឃ្យូអរកូតមានប្រមាណ៥លានទីតាំង រាប់បញ្ចូលទាំងអាជីវកម្ម ខ្នាតតូច។ សម្រាប់លោកស្រី ជា សិរី នេះជាការបោះជំហានដ៏សំខាន់មួយដើម្បីឆ្ពោះទៅរកការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរបស់ធនាគារកណ្តាលទាំងពីរ។ លោកស្រីទេសាភិបាល បានបន្ថែមថា៖ «តាមរយៈអនុស្សរណៈយោគយល់នេះ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានិងធនាគារកណ្តាលម៉ាឡេស៊ី នឹងសហការគ្នា ដើម្បីជំរុញនវានុវត្តន៍ហិរញ្ញវត្ថុ និងកែលម្អប្រព័ន្ធទូទាត់ឆ្លងដែនសំដៅជំរុញ សកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម និងបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រទេសទាំងពីរព្រមទាំងជួយលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ រូបិយវត្ថុក្នុងស្រុក ស្របតាមគោលដៅរបស់អាស៊ាន»។ ជាមួយគ្នានេះ លោក Abdul Rasheed Ghaffour ទេសាភិបាលធនាគារកណ្ដាលម៉ាឡេស៊ី មើលឃើញថា អនុស្សរណៈយោគយល់នេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងអំពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ធនាគារកណ្តាលទាំងពីរក្នុងការលើកកម្ពស់ប្រតិបត្តិការទូទាត់ឆ្លងដែន ការផ្ទេរប្រាក់ និងការទូទាត់ដោយប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុជាតិ។ «កិច្ចសហការនេះ នឹងធ្វើឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀត នូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយូរអង្វែងរវាងធនាគារកណ្តាល ម៉ាឡេស៊ី និងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ក្នុងបុព្វហេតុផលប្រយោជន៍របស់ពលរដ្ឋ និងធុរជននៃប្រទេសទាំងពីរ»។ អត្ថបទទាក់ទង អ្នកមានគណនី«ប្រាក់រៀល»អាចទូទាត់ថ្លៃទំនិញ-សេវាកម្ម នៅចិន ឡាវ វៀតណាម ថៃ តាម QR Code ពលរដ្ឋខ្មែរ អាចចាយប្រាក់រៀលនៅចិនបានតាមការស្កេនឃ្យូអរកូត UnionPay ពីឆ្នាំ២០២៤តទៅ សម្រាប់លោក Abdul Rasheed Ghaffour ការណ៍ខាងលើនេះនឹងជាកម្លាំងចលករមួយក្នុងការជំរុញនវានុវត្តន៍ និងសមាហរណកម្មហិរញ្ញវត្ថុដែលនឹងគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់។ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាកំពុងអនុវត្តការទូទាត់សងប្រាក់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថល(ស្កេនឃ្យូអរកូត) ជាមួយថៃ វៀតណាម ឡាវ និងជាមួយក្រុមហ៊ុន Union Pay International របស់ប្រទេសចិន។ ក្រៅពីនេះ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានឹងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបតិ្តការនៃប្រព័ន្ធទូទាត់សងប្រាក់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថលនេះ ជាមួយប្រទេសដៃគូពាក់ព័ន្ធផ្សេងទៀតក្នុងនោះមាន ឥណ្ឌា(ក្រុមហ៊ុន PNCI) ចិន (ក្រុមហ៊ុនAlipay)ជប៉ុន សិង្ហបុរី ហ្វីជី កោះសូឡូម៉ុន និងរវ៉ាន់ដា ជាដើម៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9726.txt	តុលាការកំពូល និងមហាអយ្យការអមតុលាការកំពូល សម្រេចប្រើប្រាស់ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh ដើម្បីបង្កើតប្រសិទ្ធភាពការងារ។ ការប្រើប្រាស់នូវថ្នាលនេះ ត្រូវបានរៀបចំដោយក្រសួងប្រៃសណីយ៍និងទូរគមនាគមន៍។	លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់ស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការដាក់ឱ្យប្រើថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh និងការរៀបចំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនិងការតភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត ជាមួយលោក ជីវ កេង ប្រធានតុលាការកំពូល នាថ្ងៃទី២៧កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤។ ក្រោមកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នឹងជួយគាំទ្រដល់តុលាការកំពូល ក្នុងការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថលផ្ទៃក្នុង ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពការងារ។ ក្នុងដំណាក់កាលទី១ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នឹងដាក់QR Codeស្តង់ដា លើឯកសាររបស់តុលាការកំពូល និងមហាអយ្យការអមតុលាការកំពូល ដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បានតាមថ្នាល Verify.gov.kh។ លើសពីនេះ ក្រសួង នឹងរៀបចំបណ្តាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងតភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត ស្របតាមតម្រូវការនៃការប្រើប្រាស់ជាក់ស្តែង រួមទាំងការកំណត់តម្រូវការនៃប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រ ឬ ឧបករណ៍ឌីជីថលជារបស់រដ្ឋ និងការប្រើប្រាស់ Software ដែលមានអាជ្ញាបណ្ណក្នុងការងារប្រចាំថ្ងៃ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងប្រៃសណីយ៍។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បានបញ្ជាក់ថា Verify.gov.kh គឺជាថ្នាលដំណោះស្រាយឌីជីថល ដែលជួយបង្កើនប្រសិទ្ធភាពការងាររបស់ក្រសួង-ស្ថាប័ននីមួយៗ លើការផ្តល់សេវាសាធារណៈបានយ៉ាងរហ័ស មានសុវត្ថិភាពខ្ពស់ រួមទាំងកាត់បន្ថយចំណាយមិនចាំបាច់នានា បានច្រើនថែមទៀត។ លោកបានរំលឹកយ៉ាងដូច្នេះ ៖ «សម្រាប់វិស័យអប់រំមួយ ដែលប្រើថ្នាលឌីជីថលនេះ ក្រសួងអប់រំចំណេញយ៉ាងតិច២-៣លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំៗ តាមរយៈការកាត់បន្ថយចំណាយប្រតិបត្តិការនានា។ ជាពិសេស គឺការមិនចំណាយលើបោះពុម្ពសញ្ញាបត្របណ្តោះអាសន្នដល់សិស្សប្រឡងជាប់បាក់ឌុប»។ ក្រៅពីដាក់QR Codeស្តង់ដា លើឯកសារតាមថ្នាល Verify.gov.kh ហើយនោះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ក៏ដាក់កម្មវិធីកំណត់មុខសញ្ញាមន្ត្រីជំនាញ ដែលត្រូវទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាល និងពិគ្រោះយោបល់រៀបចំផែនការសកម្មភាពការងារ ក្នុងក្របខណ្ឌគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល រួមទាំងគិតគូរពីប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល សម្រាប់ការងារប្រចាំថ្ងៃដល់មន្ត្រីរបស់តុលាការកំពូល ផងដែរ។ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារនេះ ត្រូវបានក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ ក្នុងគោលបំណងលុបបំបាត់ការក្លែងបន្លំឯកសារ ជាពិសេសផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការ ផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារផ្តល់ទំនុកចិត្ត ចំណេញពេលវេលា និងកាត់បន្ថយចំណាយនានា ព្រមទាំងជំរុញការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថល ស្របតាមឧត្តមានុវត្តជាអន្តរជាតិ។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត បានអះអាងថា ការផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារតាមថ្នាល Verify.gov.kh ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមរយៈការដាក់បញ្ជូល QR Code ស្តង់ដា ដោយប្រើបច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន(Blockchain) ដែលមានសុវត្ថិភាពខ្ពស់នៅលើសន្លឹកឯកសារនីមួយៗ។ ការប្រើប្រាស់ឯកសារមានដាក់QR Code ស្តង់ដានេះ មិនតម្រូវឱ្យមានការធ្វើនីត្យានុកូលកម្ម លើឯកសារថតចម្លងក្នុងទម្រង់ជាក្រដាសឡើយ។ កាលពីថ្ងៃទី១កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាល់ឯកសារ verify.gov.kh បានឈ្នះមេដាយមាស លើផ្នែកដំណោះស្រាយឌីជីថលក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈល្អបំផុតរបស់អាស៊ាន ឆ្នាំ២០២៤ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី ខណៈ«ប្រព័ន្ធសុខាភិបាលឌីជីថល»របស់ថៃទទួលបានមេដាយប្រាក់ ហើយ «ប្រព័ន្ធសំបុត្រកំណើត និងសំបុត្រមរណភាព» របស់សិង្ហបុរីទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធ។ គិតមកទល់បច្ចុប្បន្ន គឺមានក្រសួងនិងគ្រឹះស្ថានអប់រំចំនួន៣៥ហើយ ដែលប្រើថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារVerify.gov.kh នេះ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9727.txt	ក្រៅពីក្រុមហ៊ុនចិន ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិថ្មីតម្លៃជាង១៥០០លានដុល្លារនៅក្រុងតាខ្មៅ មានក្រុមហ៊ុន៥ប្រទេសទៀតចូលរួមសាងសង់។ បើតាមលោក ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការអាកាសចរស៊ីវិល ដៃគូវិនិយោគចូលរួមកសាងព្រលានយន្តហោះនេះ គឺមានក្រុមហ៊ុនមកពីប្រទេសកាណាដា អង់គ្លេស បារាំង សិង្ហបុរី និងកូរ៉េខាងត្បូង។	អាកាសយានយន្តអន្តរជាតិភ្នំពេញថ្មី មានក្រុមហ៊ុនចម្រុះពីបណ្តាប្រទេសដៃគូអភិវឌ្ឍន៍នានា ចូលរួមសាងសង់ ដែលគ្រប់គ្រងដោយក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មវិនិយោគទុននៅក្រៅប្រទេស(OCIC) របស់អ្នកឧញ៉ា ពុង ឃាវសែ។ នេះជាការលើកឡើងរបស់ លោក ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា ដោយបានបញ្ជាក់ថា ការសាងសង់ព្រលានយន្តហោះថ្មីនេះ មិនមែនជាការវិនិយោគផ្តាច់មុខពីក្រុមហ៊ុនរបស់ចិនណាមួយឡើយ។ លោកបាននិយាយប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗយ៉ាងដូច្នេះ៖ « OCIC បានចាប់ក្រុមហ៊ុនធំៗមកធ្វើការជាមួយគ្នាដើម្បីសាងសង់ព្រលានយន្តហោះមួយនេះ។ ដូចជា ការរចនាស្ថានីយមកដល់/ធ្វើដំណើររបស់អាកាសយានដ្ឋាន គឺធ្វើឡើងដោយក្រុមហ៊ុនFoster + Partners របស់អង់គ្លេស។ ការរចនាផ្លូវហោះហើរ និងផ្លូវតាក់ស៊ី ធ្វើឡើងដោយក្រុមហ៊ុនរបស់កាណាដា, ការគ្រប់គ្រងការងារទូទៅ និងការសាងសង់ គឺមានក្រុមហ៊ុនចិនផង ហុងកុងផង បារាំងផង ក្រុមហ៊ុនខ្មែរផង...»។ បើតាមលោក ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា ក្រុមហ៊ុនរបស់កូរ៉េខាងត្បូង ក្រៅតែពីត្រួតពិនិត្យការងារគម្រោងទូទៅហើយនោះ ក៏ជួយសាងសង់ស្ថានីយ៍គ្រប់គ្រងថាមពល (Power Control) យន្តហោះ ផងដែរ។ ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិភ្នំពេញថ្មីនេះ ត្រូវបានសាងសង់នៅលើទំហំផ្ទៃដីជាង២៦០០ហិកតា ក្នុងទឹកប្រាក់ជាង១៥០០លានដុល្លារ។ ក្នុងនោះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាមានភាគហ៊ុន១០ភាគរយ ចំណែកក្រុមហ៊ុន OCIC ដែលសហការជាមួយក្រុមហ៊ុនចិនមានភាគហ៊ុនចំនួន៩០ភាគរយ។ ដើម្បីសាងសង់ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិភ្នំពេញថ្មីនេះ រដ្ឋាភិបាលនិងក្រុមហ៊ុន OCIC ក៏បង្កើតក្រុមហ៊ុនថ្មីមួយ ដែលមានឈ្មោះថា «ក្រុមហ៊ុន ខេមបូឌា អ៊ែរផត អ៊ីនវេសមិន ឬ Cambodia Airport Investment»។ គម្រោងសាងសង់ព្រលានយន្តអន្តរជាតិភ្នំពេញថ្មីនេះ ត្រូវបានប្រកាសឡើងនៅក្នុងដំណើរទេស្សនកិច្ចរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន លោក លី ខឺឈាង មកកាន់កម្ពុជា កាលពីអំឡុងខែមករា ឆ្នាំ២០១៨។ បើតាមលោក ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា គិតត្រឹមថ្ងៃទី២៦កុម្ភៈ ក្រុមហ៊ុនបានសម្រេចសាងសង់ប្រមាណ៦៥ភាគរយហើយ។ តាមផែនការព្រលានយន្តហោះនេះ នឹងបញ្ចប់ការសាងសង់ដំណាក់កាលទីមួយនៅចុងឆ្នាំ២០២៤ ហើយគ្រោងដាក់ឱ្យដំណើរការនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២៥។ ព្រលានយន្តហោះភ្នំពេញថ្មីនេះ ជាប្រភេទ4F ដែលអាចស្រូបយកនិងទទួលបានការហោះហើរ ពីឆ្ងាយឆ្លងទ្វីបដោយអាចឱ្យយន្តហោះធុនធំរហូតដល់ Airbus A380-800 និង យន្តហោះ Boeing747-800 ចុះចតបាន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9728.txt	អគារតម្លៃ២៤០លានដុល្លារនេះ ត្រូវបានប្រកាសបញ្ចប់ការសាងសង់នូវគ្រោងសំណង់អគារ កាលពីខែមករា ឆ្នាំ២០១៩ បន្ទាប់ពីទុកចោលនាអំឡុងពេលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលឆ្នាំ២០០៨។ ដ្បិតបញ្ចប់គ្រោងសំណង់ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែអគារស្ថិតនៅប្រសព្វមហាវិថីព្រះសីហនុ និងមហាវិថីព្រះមុនីវង្សមួយនេះ គឺមិនទាន់បញ្ចប់គម្រោងទាំងស្រុង ឬដាក់ឱ្យដំណើរការនៅឡើយទេ មកទល់សព្វថ្ងៃ។	គួររំលឹកថា គម្រោងអគារ Gold Tower ៤២ជាន់នេះ ការវិនិយោគពីក្រុមហ៊ុន YON WOO CAMBODIA Co.,LTD។ គម្រោងនេះ ត្រូវបានផ្អាកការសាងសង់លើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ ២០០៨ និងចាប់ផ្តើមឡើងវិញក្នុងឆ្នាំ២០១០ ហើយបានផ្អាកការសាងសង់លើកទី២ នៅឆ្នាំ ២០១១។ រហូតដល់ថ្ងៃទី១៥ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៨ ទើបគម្រោងនេះ ត្រូវបានដំណើរការឡើងវិញម្តងទៀត៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_973.txt	រដ្ឋមន្រ្តីសុខាភិបាលអង់គ្លេស លោកMatt Hancock បានលាលែងពីតំណែងហើយ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែមិថុនា បន្ទាប់ពីមានវីដេអូឃ្លីបមួយបង្ហាញថា លោកបានបំពានបម្រាមទប់ស្កាត់ជំងឺកូវីដ-១៩ ដោយការថើបមនុស្សជំនិតរបស់ខ្លួន។	លោក Matt Hancock រដ្ឋមន្រ្តីសុខាភិបាលអង់គ្លេស បានប្រគល់លិខិតលាលែង ទៅនាយករដ្ឋមន្រ្តីអង់គ្លេស លោក បូរីស ចនសុន រួចហើយ បន្ទាប់ពីសារព័ត៌មាន The Sun បានបង្ហោះវីដេអូ ដែលលោករដ្ឋមន្រ្តី បានបំពានបម្រាមទប់ស្កាត់កូវីដ-១៩ ដោយការថើបជាមួយមនុស្សជំនិតរបស់លោក។ ក្នុងលិខិតនោះ លោករដ្ឋមន្រ្តីបានសុំទោសចំពោះកំហុសរបស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីមិនគោរពតាមគោលការណ៍ទប់ស្កាត់ជំងឺកូវីដ-១៩ ស្របពេលប្រជាជនអង់គ្លេស កំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពលំបាក។ «យើងជំពាក់ប្រជាជន ដែលបានខិតខំយ៉ាងខ្លាំងក្នុងពេលវិបត្តិជំងឺឆ្លងសកល...ដោយខ្ញុំបានបំពានគោលការណ៍ណែនាំ»។ លោករដ្ឋមន្រ្តីបានសរសេរបែបនេះ នៅក្នុងលិខិតលាលែងពីតំណែងរបស់ខ្លួន។ បន្ទាប់ពីទទួលបានលិខិតនោះ នាយករដ្ឋមន្រ្តីអង់គ្លេស ក៏មានការសោកស្តាយដែរ ដោយភ្ជាប់ជាមួយឃ្លាលើកទឹកចិត្តរដ្ឋមន្រ្តីសុខាភិបាលអង់គ្លេសថា លោក Hancock គួរតែមានមោទកភាពលើការងាររបស់លោកកន្លងមក។ យ៉ាងណាមិញ បក្សប្រឆាំងអង់គ្លេស បានចោទរដ្ឋាភិបាលលោក ចនសុន ថា លាក់ពុត ដោយសារប្រជាជនជាច្រើននាក់ ត្រូវពិន័យ បន្ទាប់ពីអ្នកទាំងនោះបំពានបម្រាមបិទខ្ទប់។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ បក្សពលករអង់គ្លេស ក៏បានទាមទារឱ្យរដ្ឋាភិបាលឆ្លើយនឹងសំណួរ ទាក់ទិននឹងការតែងតាំងលោកស្រី Gina Coladangelo ដែលជាមនុស្សជំនិត និងជាមិត្តភក្តិលោក Hancock នៅក្នុងក្រសួងសុខាភិបាលផងដែរ។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី២៦ ខែមិថុនា អង់គ្លេស មានករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ សរុបចំនួន ៤,៧លាននាក់ និងអ្នកស្លាប់មានចំនួនជាង ១២ម៉ឺននាក់។ ចំណែក អ្នកជាសះស្បើយមានចំនួនជាង ៤,៣លាននាក់៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9730.txt	កម្ពុជា បានជួបពិភាក្សាជាមួយឥណ្ឌា ដើម្បីពន្លឿនសកម្មភាពអនុវត្តគម្រោងទូទាត់ឆ្លងដែនតាមប្រព័ន្ធឌីជីថល(ស្កេន ឃ្យូអរកូត) ឱ្យមានលក្ខណៈពេញលេញ និងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ព្រមទាំងឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពរួចរាល់របស់ភាគីទាំងសងខាង។ ជំនួបនេះ ត្រូវបានធ្វើឡើងរវាងលោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ជាមួយស្ថាប័ន NPCI International Payments Limited (NIPL) នៅទីក្រុងមុំបៃ ប្រទេសឥណ្ឌា នាថ្ងៃ១៦កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤។	គោលបំណងពង្រឹងកិច្ចសហការលើការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ គឺដើម្បីលើកកម្ពស់ការធ្វើប្រតិបត្តិការទូទាត់ និងផ្ទេរប្រាក់ឆ្លងដែនប្រកបដោយបរិយាបន្ន ជាពិសេសគឺលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុជាតិ រវាងកម្ពុជា-ឥណ្ឌា។ ធនាគារជាតិ បានផ្ដួចផ្ដើមកិច្ចសហការទ្វេភាគីជាមួយបណ្តាធនាគារកណ្តាលក្នុងតំបន់ និងដៃគូពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីរៀបចំ និងអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធទូទាត់សងប្រាក់ឆ្លងដែនប្រកបដោយសុវត្ថិភាព ប្រសិទ្ធភាព និងតម្លៃ សមរម្យ។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ធនាគារជាតិ។ Relate គួររំលឹកថា កាលពីថ្ងៃ១៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា និងស្ថាបន័ NIPL បានចុះអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នាស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការទូទាត់ និងការផ្ទេរប្រាក់ឆ្លងដែនរវាងប្រទេសកម្ពុជា និងប្រទេសឥណ្ឌា។ កិច្ចសហការនេះ នឹងលើកកម្ពស់បរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងសម្រួលដល់ប្រតិបត្តិការទូទាត់ឆ្លងដែន កាន់តែងាយស្រួល សុវត្ថិភាព និងប្រសិទ្ធភាព ដើម្បីជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ ឱ្យកាន់តែមានសក្តានុពលថែមទៀត។ ក្រៅពីឥណ្ឌា កម្ពុជាក៏កំពុងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើប្រព័ន្ធទូទាត់ឆ្លងដែនតាមប្រព័ន្ធឌីជីថលនេះ ជាមួយចិន ជប៉ុន សិង្ហបុរី ប្រទេសហ្វីជី កោះសូឡូនម៉ុន និងប្រទេសរវ៉ាន់ដា ផងដែរ ខណៈបច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាកំពុងអនុវត្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការទូទាត់ និងផ្ទេរប្រាក់ឆ្លងដែនផ្លូវការ ជាមួយប្រទេសថៃ ឡាវ វៀតណាម និងក្រុមហ៊ុនUnionPay International៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9731.txt	សហភាពអឺរ៉ុប (EU) សម្រេចផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានឥតសំណង ដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ៧៩ លានអឺរ៉ូ (ប្រមាណ៨៦,៥លានដុល្លារអាម៉េរិក) លើកម្មវិធីសេដ្ឋកិច្ចចំនួន៤។ ការផ្តល់នេះ ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយលោកស្រី Jutta Urpilainen ស្នងការ អឺរ៉ុប សម្រាប់ភាពជាដៃគូអន្តរជាតិ (European Commissioner for International Partnerships) ជាមួយលោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី, រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និង ហិរញ្ញវត្ថុ នៅទីស្តីការក្រសួង នាថ្ងៃទី១២មីនា។	បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច កិច្ចព្រមព្រៀងហិរញ្ញប្បទានឥតសំណង ផ្តោតសំខាន់ លើកការកម្ពស់ខ្សែច្រវាក់តម្លៃប្រកបដោយនិរន្តរភាព, ប្រសិទ្ធភាពថាមពល និងថាមពលកកើតឡើងវិញ។ ក្នុងចំណោមហិរញ្ញប្បទានឥតសំណងទាំងជាង៨៦លានដុល្លារខាងលើនេះ គឺមានប្រមាណ៧,៨លានដុល្លារ សម្រាប់អនុវត្តកម្មវិធីភាពជាដៃគូ ដើម្បីនិរន្តរភាពប្រព័ន្ធកសិកម្ម និងស្បៀងនៅកម្ពុជា (Cambodia Partnership for Sustainable Agriculture and Food Systems - EU CAPSAFE)នៅកម្ពុជា។ សម្រាប់ការអនុវត្តវិធីភាពជាដៃគូសហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីការប្រើប្រាស់ថាមពលដោយចីរភារភាពក្នុងឧស្សាហកម្ម (EU Partnership for Sustainable Energy Practices in Industry) មានថវិកាប្រមាណ ៦,៥ លានដុល្លារ។ រីឯកម្មវិធីភាពជាដៃគូសហភាពអឺរ៉ុប-កម្ពុជា សម្រាប់ការបណ្តុះបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស ២០២៤-២០២៧ (Transforming Technical Education EU-Cambodia Partnership 2024-2027) កម្ពុជាបានថវិកាប្រមាណ ៥៣,១ លានដុល្លារ។ ចំពោះកម្មវិធីភាពជាដៃគូសហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីបើកច្រកទៅកាន់ទីផ្សារសកល និងជំនាញពាណិជ្ជកម្ម (European Union Global Access and Trade Expertise) ដែលជាកម្មវិធីអភិវឌ្ឍទី៤ កម្ពុជា ទទួលបាន ថវិកាពីសហភាពអឺរ៉ុប ៧,៦ លានដុល្លារ និង សហហិរញ្ញប្បទានពីប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ ប្រមាណ៣,៣ លានដុល្លារទៀត ផងដែរ ។ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានស្រង់សម្តីរបស់លោកស្រី Jutta Urpilainen មកបញ្ជាក់ថា ការផ្តល់នូវហិរញ្ញប្បទានឥតសំណងដល់រដ្ឋាភិបាលនេះ ចាត់ទុកជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏យូរអង្វែងរវាងភាគីទាំងពីរ។ បើតាមលោកស្រី Jutta Urpilainen ការចុះហត្ថលេខា និងការប្រកាសឱ្យអនុវត្តកម្មវិធីថ្មីចំនួន៤នេះ ក្នុងវិស័យសំខាន់ៗ នឹងចូលរួមគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍ សេដ្ឋកិច្ច ប្រកបដោយចីរភាព និងការបង្កើតការងារបន្ថែមនៅកម្ពុជា។ « សហភាពអឺរ៉ុបបានប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ ចំពោះភាពជាដៃគូរបស់ខ្លួនជាមួយកម្ពុជា ដើម្បីលើកកម្ពស់ការផ្លាស់ប្ដូរបៃតង និងឌីជីថល និងរួមដំណើរជាមួយកម្ពុជា ក្នុងការចាកចេញពីឋានៈប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចនាពេលខាងមុខ»។ នេះជាការអះអាងរបស់លោកស្រី ស្នងការ អឺរ៉ុប សម្រាប់ភាពជាដៃគូអន្តរជាតិ ដែលក្នុងន័យនេះ, យុទ្ធសាស្ត្រ Global Gateway នឹងក្លាយជាឧបករណ៍ដ៏សំខាន់របស់សហភាពអឺរ៉ុប ក្នុងការគាំទ្រកម្ពុជាឆ្ពោះទៅដំណាក់កាលថ្មីដ៏សំខាន់នេះ។ ក្រោមយុទ្ធសាស្ត្រ Global Gateway របស់សហភាពអឺរ៉ុប, ការចុះហត្ថលេខា និងការប្រកាសដាក់ឱ្យអនុវត្តកម្មវិធីថ្មីទាំង ៤ នាពេលនេះ នឹងដើរតួយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការគាំទ្រការអនុវត្ត យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី ១ របស់រដ្ឋាភិបាល នីតិកាលទី ៧ នៃរដ្ឋសភា ដើម្បីឈានទៅសម្រេចគោលដៅ ក្នុងការប្រែក្លាយកម្ពុជា ទៅជាប្រទេសមានចំណូលមធ្យម កម្រិតខ្ពស់នៅឆ្នាំ ២០៣០ និងជាប្រទេសមានចំណូលខ្ពស់ នៅឆ្នាំ ២០៥០ ។ ក្នុងទិសដៅនេះ, លោក អូន ព័ន្ធមុនិរ័ត្ន បានអះអាងជាថ្មីនូវការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងការជំរុញនិងការពង្រឹងភាពជាដៃគូ ស្អិតលូតជាមួយសហភាពអឺរ៉ុប ក្នុងពហុវិស័យអាទិភាពនានា ទៅអនាគត៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9732.txt	ជុំវិញរឿងនេះ លោក សន សៀប ដែលជាប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជា (CVEA) បានឲ្យដឹងថា ការវិនិយោគលើអចលនទ្រព្យ ដែលមិនសូវមានហានិភ័យត្រូវមើលលើ ៣ចំណុច។ ទីមួយ ការសង្កេតទីតាំងជាកត្តាចាំបាច់ សម្រាប់វិនិយោគលើអចលទ្រព្យ។	ពិតណាស់ មុនសម្រេចទិញអចលនទ្រព្យណាមួយ គេត្រូវសង្កេតមើលលើទីតាំង ដែលនៅជិតមន្ទីរពេទ្យ សាលារៀន ផ្សារ តំបន់មានការអភិវឌ្ឍ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រាន់ ឬទិញដើម្បីសាងសង់ឃ្លាំង រោងចក្រ អគារផ្សេងៗ។ ទន្ទឹមនេះ គេត្រូវមើលលើទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍របស់រដ្ឋាភិបាល ដូចជាតំបន់ប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចពិសេស និងតំបន់ដែលមានសក្កានុពល។ នេះបើតាមលោក សន សៀប ។ លោក បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការវិនិយោគលើលំនៅឋាន ដីធ្លី ឬអគារពាណិជ្ជកម្ម សុទ្ធតែត្រូវការតំបន់ដែលមានសុវត្ថិភាព និងភាពងាយស្រួលក្នុងការធ្វើដំណើរ។ ដោយឡែកកត្តាសុវត្ថិភាពលើការវិនិយោគអចលនទ្រព្យ ក៏ជាចំណុចសំខាន់។ ប្រធានសមាគមអ្នកវាយតម្លៃ និងភ្នាក់ងារអចលនវត្ថុកម្ពុជារូបនេះនិយាយថា មុននឹងទិញប្រភេទអចលទ្រព្យប្រភេទណាមួយត្រូវពិនិត្យមើលលើប្លង់ជាមួយមេធាវីជំនាញ ឬអ្នកជំនាញដូចជាមន្រ្តីសុរិយោដីពាក់ព័ន្ធកម្មសិទ្ធ។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ៖« ពេលខ្លះអ្នកលក់ជាកូន ទ្រព្យជារបស់ឪពុកម្តាយ ពេលខ្លះអ្នកលក់ជាប្រពន្ធ ទ្រព្យជាការទិញចូលគ្នារវាងប្តី និងប្រពន្ធ ដូច្នេះយើងត្រូវឲ្យប្រាកដអ្នកណាជាម្ចាស់ ហើយត្រូវធ្វើកិច្ចសន្យាជាមួយម្ចាស់ ទើបយើងបានទ្រព្យនិងមិនមានជម្លោះ»។ លើសពីនេះ ត្រូវទិញអចលនទ្រព្យណា ដែលមិនជាប់ពាក់ព័ន្ធជាប់បណ្តឹង និងជាប់បន្ទុកធនាគារ។ អ្នកជំនាញរូបនេះបាននិយាយថា៖« កន្លងមកធ្លាប់ករណីដែលម្ចាស់ដីយកប្លង់ដីអាធំ ទៅដាក់បញ្ចាំនៅធនាគារ ប៉ុន្តែអ្នកទិញដីទទួលបានតែកិច្ចសន្យាទិញ-លក់និងចេញប្លង់ទន់ពីអាជ្ញាធរ ក្រោយមកមិនអាចយកប្លង់រឹងពីម្ចាស់ដីបាន ដោយសារជាប់នៅធនាគារ»។ កត្តាចុងក្រោយ គឺការវិនិយោគលើអចលនទ្រព្យដែលមានតម្លៃល្អ។ ថ្លែងនៅក្នុងវេទិកាពិភាក្សាពីស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងអចលនទ្រព្យឆ្នាំ២០២៤ កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែមីនា លោក សន សៀប បានលើកឡើងថា អចលនទ្រព្យល្អ ជាប្រភេទដែលអាចលក់ និងជួលបន្តបានក្នុងតម្លៃប្រសើរជាងមុន។ លោកបន្ថែមថា ៖« ដីដែលមិនអាចអភិវឌ្ឍធ្វើអ្វីបានទេ អាហ្នឹងគឺគ្មានទីផ្សារទេនាពេលបច្ចុប្បន្ន ទោះបីជាចុះថ្លៃដល់ ៥០ភាគរយក៏មិនមានអ្នកទិញដែរ ព្រោះគេគិតថាមិនដឹងយកលុយទៅទុកចោលទីនោះធ្វើអ្វី»។ ដើម្បីវិនិយោគលើប្រភេទអចលនទ្រព្យ ដែលមានពុំសូវមានហានិភ័យ ត្រូវមើលលើទីតាំង, សុវត្ថិភាព និងអចលនទ្រព្យដែលអាចបង្កើតចំណូល។ នេះបើតាមលោក សន សៀប។ ប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ សន្ទុះនៃការវិនិយោគអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា មានកំណើនខ្លាំង ជាពិសេសលើវិស័យដីធ្លី បុរី និងខុនដូ។ យ៉ាងណាមិញ ការវិនិយោគទាំងនោះ រមែងទទួលបានផលចំណេញទាប ឬខាត មិនដូចក្តីរំពឹងទុក ដោយសារតែវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ,បញ្ហាដោះបំណុលធនាគារ ,អាជីវកម្មជួបបញ្ហា ដែលធ្វើឲ្យការទិញអចលទ្រព្យទាំងនេះ ត្រូវបានជាប់គាំង មិនអាចលក់ ឬជួលបាន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9733.txt	ពលរដ្ឋដែលខ្ចីលុយធនាគារ យកមករកស៊ី ដើម្បីចំណូលបន្ថែម ហើយសងគេវិញ នោះគឺជាការណ៍ល្អ តែបើខ្ចីលុយគេប្រើខុសគោលដៅ ដូចជាទិញសម្ភារៈទំនើប ដូរឡាន ម៉ូតូជាដើម គឺខុសហើយ។ ពិសេសការប្រើប្រាស់កម្ចីខុសគោលដៅអាចធ្វើឱ្យលោកធ្លាក់ក្នុងស្ថានភាពជាប់បំណុលច្រើនថែមទៀត។	បើតាមអ្នកឧកញ៉ា គួច ម៉េងលី ស្ថាបនិកប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនិងអគ្គនាយកប្រតិបត្តិ នៃក្រុមហ៊ុន ម៉េងលី ជេ. គួច អេឌ្យូខេសិន កម្ចីដែលបានធនាគារ គឺជាទុនដ៏សំខាន់សម្រាប់ការវិនិយោគ ឬពង្រីកអាជីវកម្មអ្វីមួយឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។ ដូច្នេះ ពលរដ្ឋត្រូវប្រើប្រាស់កម្ចីឱ្យចំគោលដៅ និងតាមតម្រូវការជាក់ស្តែង៕ សូមអញ្ជើញលោក-អ្នកទស្សនាការពន្យល់របស់អ្នកឧកញ៉ាក្នុងវីដេអូខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ សូមអញ្ជើញលោក-អ្នកទស្សនាការពន្យល់របស់អ្នកឧកញ៉ាក្នុងវីដេអូខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9734.txt	«ក្តីសង្ឃឹមកូនខ្មែរ» ជាការិយាល័យមួយស្ថិតនៅក្រុងអើយចុងប៊ូ សាធារណៈរដ្ឋកូរ៉េ ត្រូវបានអ្នកស្រី ជុំ ធីតា បង្កើតឡើងដើម្បីផ្តល់ការប្រឹក្សាផ្នែកច្បាប់ការងារ រៀបចំឯកសារ បកប្រែឯកសារ និងកក់សំបុត្រយន្តហោះឱ្យពលករខ្មែរធ្វើការងារនៅទីនោះ។ ការិយាល័យនេះដំណើរការបាន ១០ឆ្នាំហើយ ក្នុងគោលដៅជួយដោះស្រាយផ្នែកច្បាប់ឬសម្រួលផលលំបាកនានារបស់ពលករខ្មែរ ដែលបំពេញការងារនៅប្រទេសកូរ៉េ។	ជាស្ត្រីខ្មែរមួយរូបដែលសម្រេចចាកចេញពីប្រទេសកំណើត ទៅរស់នៅឯប្រទេសកូរ៉េ តាមរយៈការរៀបអាពាណ៍ពិពាណ៍ជាមួយបុរសជនជាតិកូរ៉េ នៅចុងឆ្នាំ២០០៧ ធ្លាប់ជួបការលំបាកក្នុងជីវិតគ្រួសារជាច្រើនជំពូក មុននឹងទទួលបានសមិទ្ធផលល្អ ចូលមកជីវិតខ្លួនវិញនេះ។ រៀបការជាមួយស្វាមីជនជាតិកូរ៉េ ដោយសង្ឃឹមទទួលបានក្តីស្រឡាញ់ និងការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ពីប្តី និង សាច់ញាតិ នោះបែរជាត្រូវរលាយទៅវិញ។ ស្ត្រីខ្មែរទៅរស់នៅកូរ៉េជិត២០ឆ្នាំរូបនេះ បានរៀបរាប់ថា គ្រាន់តែឈានជើងចូលដល់ទឹកដីប្រទេសកូរ៉េនៅថ្ងៃដំបូង ខ្លួនក៏រងនូវសម្ពាធផ្លូវចិត្ត រួមទាំងការរឹតត្បិតផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងសិទ្ធិសេរីភាពនានា ពីសា្វមីទៅវិញ។ « ស្វាម៉ីខ្ញុំអត់ឱ្យខ្ញុំចេញក្រៅទៅធ្វើការអី្វទេ ព្រោះខ្លាចយើងមានឱកាសស្គាល់គេ ស្គាល់ឯងហើយបែកពីគាត់។ អ៊ីចឹង គាត់អត់ឱ្យខ្ញុំទៅណាទាំងអស់ គឺនៅតែក្នុងផ្ទះ។ រហូតដល់ខ្ញុំមានកូន បានខ្ញុំដាច់សុំចិត្តគាត់ទៅរៀនភាសាកូរ៉េ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់អ្នកស្រី ធីតា ដែលបន្ថែមថា ស្វាមីអ្នកស្រី មិនព្រមឱ្យទៅរៀនឡើយ។ តែយ៉ាងណាមិញ អ្នកស្រី ធីតា ប្រឹងជម្នះស្វាមី ដើម្បីទៅរៀនសូត្រ ព្រោះដឹងច្បាស់ថានៅប្រទេសកូរ៉េនេះ បើមិនចេះភាសាកូរ៉េទេ គឺមិនអាចរកការងារបានឡើយ ក្រៅតែពីរោងចក្រ។ អ្នកស្រី បានរំលឹកប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ(ThmeyThmey) យ៉ាងដូច្នេះ៖ « ចំណុចសំខាន់ដែលខ្ញុំអាចបញ្ចុះបញ្ចូលប្តីខ្ញុំបានទៅរៀននោះ គឺខ្ញុំនិយាយថាបើខ្ញុំអត់ចេះភាសាកូរ៉េ តើកូនកើតមកឱ្យខ្ញុំនិយាយជាមួយកូនយ៉ាងម៉េច ទាំងឪពុកចេញទៅធ្វើការបាត់ៗពីផ្ទះរាល់ថ្ងៃ? អ៊ីចឹងហើយគាត់ព្រមឱ្យខ្ញុំទៅរៀន»។ នាអំឡុងពេលសិក្សាភាសាកូរ៉េនេះ អ្នកស្រីទទួលបានប្រាក់ពីសា្វមី៥០ដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ក្នុងមួយខែ សម្រាប់ជិះឡានក្រុងទៅរៀន។ ប៉ុន្តែ ដើម្បីសន្សំប្រាក់ទុកពេលសម្រាលកូន អ្នកស្រី ធីតា ក៏សម្រេចជិះកង់ ឬ ដើរ ទៅសាលារៀនវិញ។ ក្រោយសម្រាលកូនរួច ស្ត្រីរូបនេះអាចឆ្លៀតទៅរៀនបានត្រឹម២ទៅ៣ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយសប្តាហ៍ ព្រោះត្រូវមើលថែកូន ជាមួយភាពរកាំរកូសក្នុងគ្រួសារ។ តស៊ូរៀនសូត្របានរយៈពេល៥ឆ្នាំ អ្នកស្រី ធីតា ប្រឡងយកសញ្ញាបត្រភាសាកូរ៉េបានដោយជោគជ័យ។ បន្ទាប់ពីបានសញ្ញាបត្រនេះ ហើយកូនក៏ធំធាត់ដែលមានអាយុប្រមាណ៤ឆ្នាំផងដែរនោះ អ្នកស្រីក៏សម្រេចដាក់ពាក្យចូលធ្វើការនៅអង្គភាពអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្ស(HRD)នៃក្រសួងការងាររបស់ប្រទេសកូរ៉េ។ ការងារដំបូងរបស់អ្នកស្រី ធីតា គឺបកប្រែភាសាកូរ៉េឱ្យពលករខ្មែរមកធ្វើការដំបូងនៅប្រទេសកូរ៉េ ជាមួយនឹងប្រាក់បៀវត្ស១២០០ដុល្លារ។ ក្នុងមួយសប្តាហ៍ អ្នកស្រី ធីតា ធ្វើការងារតែ២ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ។ អ្នកស្រុកស្ទឹងត្រង់ ខេត្តកំពង់ចាមរូបនេះ បានបង្ហាញអារម្មណ៍រំភើបជាមួយនឹងពាក្យពេចន៍បែបនេះ ៖ «ខ្ញុំមិននឹកស្មានថាខ្ញុំអាចចូលធ្វើការងារនៅHRDបានទេ ព្រោះស្ថាប័នហ្នឹងធំមួយដែរ នៅកូរ៉េ។ ក៏ប៉ុន្តែនៅជំនាន់នោះ អ្នកដែលពូកែភាសាកូរ៉េ អត់សូវមានទេ គឺពិបាករក។ ហើយ បានខ្ញុំសម្ភាសជាប់ ហើយក៏បានធ្វើការកន្លែងនេះទៅ»។ នាអំឡុងបំពេញការងារនៅHRD អ្នកស្រី ធីតា បានរៀនសូត្រនិងស្វែងយល់ពីបញ្ហាជាច្រើនរបស់ពលករខ្មែរធ្វើការនៅកូរ៉េ ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងច្បាប់ការងារ។ អ្នកម្តាយរូបនេះ បានចាត់ទុកការងារនៅHRD ជាការងារក៏ល្អមួយ ដែលអាចជួយរាល់បញ្ហារបស់ពលករខ្មែរ។ តែមិនដូចការគិតឡើយ។ អ្នកស្រី ធីតា បានបញ្ជាក់ថា ការងារនៅ HRD គឺមានក្រឹត្យក្រមតឹងរឹង និងមិនអាចបំពេញការងារក្រៅម៉ោងជូនពលករបានឡើយ។ « ម៉ោងសម្រាក ឬម៉ោងបាយ ឬចប់ម៉ោងធ្វើការ គឺយើងអត់អាចលើកទូរសព្ទផ្តល់ប្រឹក្សាឱ្យពលករបានទេ។ ប៉ុន្តែពលករយើងមានតែម៉ោងបាយហ្នឹងដែលអាចខលមករកការប្រឹក្សាពីយើងលើបញ្ហានានាបាន»។ អ្នកស្រី ធីតា បានលើកឡើងបែបនេះទាំងសោកស្តាយដែលខ្លួនមិនអាចជួយពលករខ្មែរបានពេញលេញនាអំឡុងពេលបំពេញ៥ឆ្នាំនៅHRD។ អ្នកស្រី បានបន្ថែមយ៉ាងដូច្នេះ៖ « សូម្បីតែថ្ងៃសោរ៍-អាទិត្យ ពួកគាត់ទាក់ទងមក ក៏យើងជួយគាត់អត់កើតដែរ ព្រោះខាងក្រសួងគេតឹងណាស់ គេមិនឱ្យប្រឹក្សាអ្វីទាំងអស់ក្រៅម៉ោងការងារ»។ ដោយមើលឃើញឱកាសពីផលលំបាកនានារបស់ពលករខ្មែររស់នៅកូរ៉េ ស្ត្រីរូបនេះ ក៏សម្រេចដើរចេញពីHRD ទៅប្រកបអាជីវកម្មលក់សំបុត្រយន្តហោះ, រៀបចំឯកសារ, សេវាប្តឹងថៅកែដែលមិនប្រាក់ខែ ឬដំណាច់ឆ្នាំដល់ពលករ រួមទាំងសេវាផ្សេងៗទៀត។ ជាមួយគ្នានេះ អ្នកស្រី ជុំ ធីតា ក៏ជួយបកប្រែភាសាកូរ៉េ និងផ្តល់ប្រឹក្សាផ្នែកច្បាប់នានា ដល់ពលករខ្មែរ ទាំងផ្ទាល់ និងប្រយោល ដោយឥតគិតកម្រៃ ផងដែរ។ ត្បិតជាអាជីវកម្មថ្មីថ្មោង និងមិនទាន់មានការិយាល័យត្រឹមត្រូវ សម្រាប់ធ្វើការងារក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែសេវាកម្មរៀបចំឯកសារ បកប្រែភាសា ប្រឹក្សាយោបល់នានារបស់អ្នកស្រី ជុំ ធីតា គឺទទួលបានគាំទ្រជាហូរហែ ពីសំណាក់ពលករខ្មែរនៅកូរ៉េ។ ផលកើតចេញក្តីស្រឡាញ់ក្នុងការជួយដោះស្រាយបញ្ហានានារបស់ពលករទាំងលើនេះហើយ បានធ្វើឱ្យអ្នកស្រី ធីតា មានលទ្ធភាពជួលអគារស្ថិតនៅក្នុងក្រុងអើយចុងប៊ូ សាធារណៈរដ្ឋកូរ៉េ បើកការិយាល័យ«ក្តីសង្ឃឹមកូនខ្មែរ»ដែលដំំណើរមកទល់សព្វថ្ងៃ។ ការិយាល័យនេះត្រូវបានអ្នកស្រី ធីតា បង្កើតឡើងនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៥។ ម្ចាស់អាជីវកម្មក្តីសង្ឃឹមកូនខ្មែរវ័យ៣៥ឆ្នាំរូបនេះបានអះអាងថា ៖ « អាជីវកម្មខ្ញុំដើរបានមកទល់សព្វថ្ងៃនេះ គឺដោយសារកន្លែងខ្ញុំជាកន្លែងដោះស្រាយរាល់បញ្ហារបស់ពលករយើង ហើយក៏ដោយសារទឹកចិត្តស្រឡាញ់ និងចង់ជួយដោះស្រាយការលំបាករបស់ពលករយើង។ អ៊ីចឹងហើយបានជាខ្ញុំសម្រេចបើកសេវាកម្មហ្នឹងមួយ ដើម្បីឱ្យពលករខ្មែរយើងបានកន្លែងពឹងផ្អែក »។ បច្ចុប្បន្ន ក្រៅពីសេវារៀបចំឯកសារការងារសម្រាប់ពលករ អ្នកស្រី ជុំ ធីតា ក៏មានលក់នូវទូរសព្ទដៃ និងគ្រឿងសម្អាង ដែលទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងច្រើនក៏ពលរដ្ឋរស់នៅកូរ៉េ ជាពិសេស គឺពីសំណាក់ពលករខ្មែរម្តង៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9735.txt	អ្នកវិនិយោគរបស់ប្រទេសចិន និងថៃ ស្វែងរកកាលានុវត្តភាពវិនិយោគនៅកម្ពុជា ក្នុងវិស័យសាងសង់ហេដ្ឋារចនា សម្ព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ន និងឧស្សាហកម្មដាំឈើក្រដាស (Paper Tree) ។ ឱកាសនេះ ត្រូវបានអ្នកវិនិយោគទាំងនោះ បង្ហាញក្នុងជំនួបជាមួយ លោក នុត អ៊ុនវ័ណរ៉ា អគ្គលេខាធិការរងគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជានៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា(CDC) នាថ្ងៃទី១៥មីនានេះ។	ដោយមើលឃើញពីការវិវត្តរីកចម្រើនរបស់កម្ពុជា លោក Zhang Ruochen តំណាងក្រុមហ៊ុនចិន China National Offshore Oil Corporation (CNOOC) កំពុងស្វែងរកឱកាសវិនិយោគនៅកម្ពុជា លើការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ននៅកម្ពុជា។ ការចុះផ្សាយរបស់CDC បានបញ្ជាក់ថា ក្រុមហ៊ុនចិនមួយនេះ មានបំណងចង់វិនិយោគលើទីតាំងស្តុកទុក ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធចែកចាយ និងរោងចក្រអគ្គិសនីប្រើប្រាស់ឧស្ម័ន។ ការវិនិយោគនេះនឹងចូលរួមចំណែកបំពេញដល់តម្រូវការថាមពលរបស់កម្ពុជា នៅពេលខាងមុខ។ ជាមួយគ្នានេះ តំណាងក្រុមហ៊ុន Paper Tree (Cambodia) Co., Ltd ដែលមកពីប្រទេសថៃ ក៏បានបង្ហាញបំណងពីការវិនិយោគបន្ថែមនៅកម្ពុជាលើវិស័យកសិ-ឧស្សាកម្មក្នុងការដាំដុះឈើក្រដាស ផងដែរ។ បន្ទាប់ពីគម្រោងវិនិយោគមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់ ក្រុមហ៊ុនថៃមួយនេះ នឹងចុះបញ្ជីនៅCDC ក្នុងផែនការបណ្តាក់ទុនវិនិយោគបន្ថែមនៅកម្ពុជា។ ពិសេសការសហការជាមួយវិនិយោគិនក្នុងស្រុកក្នុងការពង្រីកផ្ទៃដីដាំដុះដំណាំឈើឧស្សាហកម្ម។ បើតាមCDC កន្លងមក ក្រុមហ៊ុន Paper Tree (Cambodia) Co., Ltd បានវិនិយោគលើឧស្សាហកម្មដំណាំឈើដាំនៅតាមបណ្តាខេត្តជាប់ព្រំដែនក្នុងទឹកដីកម្ពុជា។ ការវិនិយោគនោះ គឺមានទាំងការបណ្តុះកូនឈើ ការដាំដុះ និងការដំឡើងរោងចក្រកាត់ចិញ្ច្រាំជាកម្ទេចឈើរួចហើយនាំចេញទៅបរទេស។ តបនឹងបំណងរបស់វិនិយោគគិនខាងលើ លោក នុត អ៊ុនវ័ណរ៉ា បានស្វាគមន៍ពីសិក្សាស្វែងយល់នូវកាលានុវត្តភាពវិនិយោគនៅកម្ពុជា។ លើសពីនេះ លោកក៏បានប្រាប់វិនិយោគិនទាំងនោះ ពីនីតិវិធីចុះបញ្ជី និងការផ្តល់ការលើកទឹកចិត្ត រួមទាំងការការពារទៅដល់ការវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុន ផងដែរ។ លោក នុត អ៊ុនវ័ណរ៉ា បានអះអាងទៅកាន់វិនិយោគជនជាតិចិន និងថៃ យ៉ាងដូច្នេះ៖ «ក្នុងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ស្ថាប័នក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា ដែលជាសេនាធិការទទួលបន្ទុកវិនិយោគ ត្រៀមខ្លួនជានិច្ចក្នុងការផ្តល់នូវកិច្ចសម្របសម្រួល និងគាំទ្រដល់ដំណើរប្រតិបត្តិការវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុនឱ្យទទួលបានជោគជ័យ»។ គួរជម្រាបថា ក្នុងរយៈពេល២ ដើមឆ្នាំ២០២៤ កម្ពុជាទទួលបានគម្រោងវិនិយោគចំនួន៦៩គម្រោង ដែលមានទុនវិនិយោគ ១ ៣៨៧លានដុល្លារ។ គម្រោងវិនិយោគទាំងនេះ អាចបង្កើតការងារបានរហូតដល់ ៦៧ពាន់ដុល្លារ។ បើតាមCDC៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9736.txt	ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន ទទួលបានចំណូលប្រមាណ១៦លានដុល្លារ ពីការលក់ផ្លាកលេខពិសេស និងពិសេសផ្ទាល់ខ្លួនសម្រាប់រថយន្តចំនួន ២៦ ៦៥៩ គ្រឿង នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ លោក ប៉េង ពោធិ៍នា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសាធារណការបានលើកឡើងបែបនេះ ក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ នាថ្ងៃទី២៨កុម្ភៈនេះ។	លោកបានបញ្ជាក់ថា ក្នុងចំណោមទាំងចំណូលទាំង១៦លានដុល្លារនេះគឺមានជាង ៣៦ ៧១៥លានរៀល(ប្រមាណ៩លានដុល្លារ) បានពីការចុះបញ្ជីផ្លាកលេខពិសេសផ្ទាល់ខ្លួនចំនួន ៥ ២៩៨ផ្លាក។ រីឯចំណូលជាង ២៩ ៧៣៦លានរៀល(ប្រមាណ៧លានដុល្លារ) គឺបានការចុះបញ្ជីផ្លាកលេខពិសេស(រាជធានី-លេខ)ចំនួន ២១ ៣៦១ផ្លាក។ ផ្អែកតាមតារាងស្ថានភាពចំណូល រួមទាំងចំនួនផ្លាកលេខពិសេស និងផ្លាកលេខពិសេសផ្ទាល់ខ្លួន បានចុះបញ្ជីក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ពោលពីឆ្នាំ២០១៩-២០២៣ ក្រសួងសាធារណការ ទទួលបានចំណូលសរុប ៣៤៧ ៦២៧លានរៀល(ប្រមាណ៨៥លានដុល្លាអាម៉េរិក)៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9737.txt	គម្រោងទន្លេសាបកម្ពុជា ដែលបានផ្លាស់ប្តូរជីវិត និងលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅ ឈ្នះពានរង្វាន់ឆ្នើមជាសកលផ្នែកយេនឌ័រ ពីមូលនិធិអន្តរជាតិសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម (IFAD Gender Award)។ នេះជាពានរង្វាន់ ដ៏ល្បីល្បាញ តំណាងឱ្យតំបន់អាស៊ីនិងប៉ាស៊ីហ្វិក តាមរយៈដំណើរការជ្រើសរើសប្រកបដោយភាពប្រកួតប្រជែងខ្ពស់ ក្នុងចំណោមគម្រោងដទៃមកពី១៧៧ ប្រទេសជុំវិញពិភពលោក។	គម្រោងទន្លេសាប មានភាពលេចធ្លោក្នុងការអភិវឌ្ឍកសិកម្មខ្នាតតូចនៅកម្ពុជា ដោយផ្តល់ការយកចិត្តទុកដាក់ និងអាទិភាពខ្ពស់ក្នុងការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងលើកកម្ពស់សិទ្ធិស្រ្តី។ សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់លេខាធិការដ្ឋាននៃគណៈកម្មាធិការជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យថ្នាក់ក្រោមជាតិ (NCDDS) បានបញ្ជាក់ថា គម្រោងហិរញ្ញប្បទានបន្ថែមសម្រាប់កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងអភិវឌ្ឍន៍កសិកម្មខ្នាតតូចតំបន់ទន្លេសាប (TSSD-AF) នេះ ឈ្នះពានរង្វាន់ ព្រោះតែការប្តេជ្ញាចិត្តផ្អែកលើលទ្ធផលយ៉ាងខ្លាំងលើសមភាពយេនឌ័រ។ ជាពិសេស ការផ្តល់សិទ្ធិអំណាចដល់ស្ត្រីជនបទក្នុងវិស័យកសិកម្ម និង ការលើកកម្ពស់ជីវភាព រួមទាំងលទ្ធភាពទទួលបានហិរញ្ញប្បទាន នៅក្នុងខេត្តគោលដៅចំនួន៧ ក្នុងតំបន់ទន្លេសាប។ គម្រោងនេះ ត្រូវបានអនុវត្តដោយលេខាធិការដ្ឋាននៃគណៈកម្មាធិការជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យនៅថ្នាក់ក្រោមជាតិ (NCDDS) នៃក្រសួងមហាផ្ទៃ និងក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ចាប់តាំងពី ឆ្នាំ២០១៨ មក។ ក្រោមសហហិរញ្ញប្បទានពីរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) និង IFAD គម្រោង TSSD-AF បានជំរុញឲ្យមានតំណាងស្ត្រីដល់ទៅ ៦0ភាគរយ នៅក្នុងគណៈកម្មការគ្រប់គ្រងនៅទូទាំង ឃុំគោលដៅចំនួន២៧០របស់ខ្លួន ធ្វើឲ្យធនធានកសិកម្មរបស់កម្ពុជា មានភាពប្រសើរឡើងគួរឲ្យកត់សម្គាល់ និងអភិវឌ្ឍន៍វិស័យកសិកម្មប្រកបដោយនិរន្តរភាពរយៈពេលវែងក្នុងខេត្តគោលដៅ។ សកម្មភាពទាំងនេះ បានផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់ប្រជាពលរដ្ឋ៦៥ម៉ឺនគ្រួសារ ជាពិសេសកសិករខ្នាតតូច ដែលធ្លាក់ក្នុងភាពក្រីក្រជាយូរមកហើយ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ NCDDS នាថ្ងៃទី២៣កុម្ភៈនេះ។ លោក នី គឹមសាន អនុប្រធាន NCDDS និងជាប្រធានគម្រោង TSSD-AF លោកស្រី ម៉ន លក្ខិណា នាយិកាក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃសមាគមកែលម្អជីវភាពកសិករ (ដែលបង្កើតឡើងក្រោមការអនុវត្ត គម្រោង) និងលោកស្រី លឹម សេរីរ័ត្ន ទីប្រឹក្សាយេនឌ័រ តំណាងឱ្យគម្រោងទៅទទួលពានរង្វាន់ខាងលើនៅក្នុងពិធីប្រគល់រង្វាន់ផ្លូវការ កាលពីថ្ងៃទី១៤-១៥ ខែកុម្ភៈ នៅទីក្រុងរ៉ូម ប្រទេសអ៊ីតាលី។ សម្រាប់លោកស្រី ម៉ន លក្ខិណា ពានរង្វាន់ឆ្នើមជាសកលផ្នែកយេនឌ័រ ពីមូលនិធិអន្តរជាតិសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្មនេះ គឺជាកិត្តិយសណាស់សម្រាប់ស្ត្រីដែលជាអ្នកទទួលផលនៃគម្រោង។ លោកស្រី បាននិយាយដូច្នេះ៖ « ពួកគាត់កំពុងរីករាយជាមួយនឹងជីវភាព រស់នៅដែលប្រើសើរជាងមុន មានលទ្ធភាពបញ្ជូនកូនៗឲ្យរៀនបានខ្ពស់ ព្រមទាំងពង្រីកអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនបន្ថែម។ ក្នុងនាមជាអ្នកទទួលផលម្នាក់ពីគម្រោង និងក្នុងនាមជាខ្មែរម្នាក់ ខ្ញុំពិតជាមានមោទកភាពយ៉ាងខ្លាំង ចំពោះពានរង្វាន់ដែលទទួលបាននេះ»។ គម្រោង TSSD-AF នេះបានអនុវត្តបន្តពីគម្រោងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងអភិវឌ្ឍន៍កសិកម្មខ្នាតតូចតំបន់ទន្លេសាប (TSSD) ជាជំហានទីមួយ។ គម្រោង TSSD-AF មានថវិកាសរុប ៦៦ លានដុល្លារ ដែលក្នុងនោះ មានសហហិរញ្ញប្បទានពីរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ៦ លានដុល្លារ ពី ADB ៥០ លានដុល្លារ និងពី IFAD ១០ លានដុល្លារ។ បើតាម លោក នី គឹមសាន គម្រោង TSSD-AF បានឆ្លើយតបទៅ នឹងយុទ្ធសាស្ត្រចតុកោណ និង យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែលផ្តល់អាទិភាពខ្ពស់ ក្នុងការកាត់បន្ថយ ភាពក្រីក្រប្រកបដោយបរិយាបន្ន និរន្តរភាព និងភាពធន់។ លោកបានបញ្ជាក់ថា៖ « គម្រោងទាំងមូល ផ្តល់អាទិភាពធំធេងលើការរួមបញ្ចូលស្ត្រី ជាពិសេសកសិករខ្នាតតូចស្ថិតក្នុងភាពក្រីក្រ ព្រមទាំងលើកកម្ពស់ ផលិតភាពនិងពិពិធកម្មកសិកម្ម ក៏ដូចជាលទ្ធភាពទទួលបានទីផ្សារក្នុងតំបន់គោលដៅរបស់គម្រោង។ វាធ្វើឲ្យជីវភាពរស់នៅរបស់ពួកគាត់បានប្រសើរ និងមានចំណូលកាន់តែខ្ពស់»។ គួរជម្រាបថា គម្រោង TSSD-AF នឹងត្រូវអនុវត្តរហូតដល់ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០២៤ ដែលគ្របដណ្តប់ជាពិសេសលើខេត្តក្នុងតំបន់ទន្លេសាប។ ក្នុងនោះខេត្តគោលដៅរបស់គម្រោងរួមមាន បាត់ដំបង បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប កំពង់ធំ កំពង់ចាម ត្បូងឃ្មុំ និងខេត្តព្រៃវែង៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9738.txt	គម្រោងស្ថាបនាស្ពានឆ្លងទន្លេបាសាក់ចាក់អង្រែក្រោម-ព្រែកប្រា ប្រវែង៨៤៥,៧០ម៉ែត្រ នឹងត្រូវ បើកការដ្ឋានសាងសង់ជាផ្លូវការ ក្រោមវត្តមានប្រមុខរដ្ឋាភិបាល សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាថ្ងៃទី១៩កុម្ភៈ។ គម្រោងសាងសង់ស្ពានមានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ដែលកម្ពុជាបានពីកម្ចីរបស់រដ្ឋាភិបាលប្រទេសចិន។	តាមផែនការគម្រោងសាងសង់ស្ពាននេះ គឺប្រើរយៈពេល៤២ខែ ដែលមានទទឹង២៧ម៉ែត្រ, មាន៤គន្លងសម្រាប់រថយន្ត, មាន២កន្លងសម្រាប់ម៉ូតូ និង ២គន្លងទៀតសម្រាប់ថ្មើរជើង។ ស្ពានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ត្រូវបានសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុនសំណង់សៀងហៃ និងទីប្រឹក្សាគម្រោង ដោយក្រុមហ៊ុនក្វាងចូវវ៉ានអាន។ ក្រោយសាងសង់រួចស្ពាននេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការកកស្ទះចរាចរណ៍លើស្ពានព្រះមុនីវង្សឆ្លងកាត់ទន្លេបាសាក់ ភ្ជាប់ផ្លូវជាតិលេខ១ នៅខណ្ឌច្បារអំពៅ។ ជាពិសេសស្ពាននេះ ជួយពង្រឹងដល់ទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចសង្គម រវាងរាជធានីភ្នំពេញប៉ែកខាងត្បូង ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិតេជោក្រុងតាខ្មៅ រួមទាំងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវប្រសិទ្ធភាពនៃការដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារកម្មនៅក្នុងតំបន់រាជធានីភ្នំពេញ៕ គម្រោងស្ថាបនាស្ពានឆ្លងទន្លេបាសាក់ចាក់អង្រែក្រោម-ព្រែកប្រា ប្រវែង៨៤៥,៧០ម៉ែត្រ នឹងត្រូវ បើកការដ្ឋានសាងសង់ជាផ្លូវការ ក្រោមវត្តមានប្រមុខរដ្ឋាភិបាល សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាថ្ងៃទី១៩កុម្ភៈ។ គម្រោងសាងសង់ស្ពានមានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ដែលកម្ពុជាបានពីកម្ចីរបស់រដ្ឋាភិបាលប្រទេសចិន។ តាមផែនការគម្រោងសាងសង់ស្ពាននេះ គឺប្រើរយៈពេល៤២ខែ ដែលមានទទឹង២៧ម៉ែត្រ, មាន៤គន្លងសម្រាប់រថយន្ត, មាន២កន្លងសម្រាប់ម៉ូតូ និង ២គន្លងទៀតសម្រាប់ថ្មើរជើង។ ស្ពានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ត្រូវបានសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុនសំណង់សៀងហៃ និងទីប្រឹក្សាគម្រោង ដោយក្រុមហ៊ុនក្វាងចូវវ៉ានអាន។ ក្រោយសាងសង់រួចស្ពាននេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការកកស្ទះចរាចរណ៍លើស្ពានព្រះមុនីវង្សឆ្លងកាត់ទន្លេបាសាក់ ភ្ជាប់ផ្លូវជាតិលេខ១ នៅខណ្ឌច្បារអំពៅ។ ជាពិសេសស្ពាននេះ ជួយពង្រឹងដល់ទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចសង្គម រវាងរាជធានីភ្នំពេញប៉ែកខាងត្បូង ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិតេជោក្រុងតាខ្មៅ រួមទាំងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវប្រសិទ្ធភាពនៃការដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារកម្មនៅក្នុងតំបន់រាជធានីភ្នំពេញ៕ គម្រោងស្ថាបនាស្ពានឆ្លងទន្លេបាសាក់ចាក់អង្រែក្រោម-ព្រែកប្រា ប្រវែង៨៤៥,៧០ម៉ែត្រ នឹងត្រូវ បើកការដ្ឋានសាងសង់ជាផ្លូវការ ក្រោមវត្តមានប្រមុខរដ្ឋាភិបាល សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាថ្ងៃទី១៩កុម្ភៈ។ គម្រោងសាងសង់ស្ពានមានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ដែលកម្ពុជាបានពីកម្ចីរបស់រដ្ឋាភិបាលប្រទេសចិន។ តាមផែនការគម្រោងសាងសង់ស្ពាននេះ គឺប្រើរយៈពេល៤២ខែ ដែលមានទទឹង២៧ម៉ែត្រ, មាន៤គន្លងសម្រាប់រថយន្ត, មាន២កន្លងសម្រាប់ម៉ូតូ និង ២គន្លងទៀតសម្រាប់ថ្មើរជើង។ ស្ពានតម្លៃ៦០លានដុល្លារ ត្រូវបានសាងសង់ដោយក្រុមហ៊ុនសំណង់សៀងហៃ និងទីប្រឹក្សាគម្រោង ដោយក្រុមហ៊ុនក្វាងចូវវ៉ានអាន។ ក្រោយសាងសង់រួចស្ពាននេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការកកស្ទះចរាចរណ៍លើស្ពានព្រះមុនីវង្សឆ្លងកាត់ទន្លេបាសាក់ ភ្ជាប់ផ្លូវជាតិលេខ១ នៅខណ្ឌច្បារអំពៅ។ ជាពិសេសស្ពាននេះ ជួយពង្រឹងដល់ទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចសង្គម រវាងរាជធានីភ្នំពេញប៉ែកខាងត្បូង ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិតេជោក្រុងតាខ្មៅ រួមទាំងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវប្រសិទ្ធភាពនៃការដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារកម្មនៅក្នុងតំបន់រាជធានីភ្នំពេញ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9739.txt	រដ្ឋាភិបាលគ្រោងចំណាយថវិការ៤៥០លានរៀល(ប្រមាណ១១ម៉ឺនដុល្លារ) សម្រាប់រៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេលើកទី៨ នៅខេត្តសៀមរាប។ នេះបើតាមលោក សូ ម៉ារ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងទេសចរណ៍ដោយរំពឹងទទួលបានភ្ញៀវទេសចរជាតិ-អន្តរជាតិជាង១លាននាក់ នៅក្នុងពិធីបុណ្យនេះ។	ក្រសួងទេសចរណ៍ សហការជាមួយ រដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប សហភាពសហព័ន្ធយុវជនកម្ពុជា និងក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ព្រមទាំងវិស័យឯកជន រៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេលើកទី៨ ក្រោមប្រធានបទ «ទន្លេដើម្បីសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍ» ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី១៦-១៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ នៅក្នុងទឹកដីខេត្តសៀមរាប។ អត្ថបទទាក់ទង «ទន្លេដើម្បីសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍ» ជាប្រធានបទបុណ្យទន្លេ នៅទឹកដីអង្គរ ឆ្នាំនេះ : បើតាមលោក សូ ម៉ារ៉ា សម្រាប់ការរៀបចំបុណ្យទន្លេលើកទី៨នេះ ត្រៀមចំណាយប្រមាណ៤៥០លានរៀលប៉ុណ្ណោះ ដែលទំហំនេះ គឺតិចជាងការរៀបចំបុណ្យសមុទ្រ៣ដង។ លោក បានបញ្ជាក់នៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានស្ដីពីការរៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេនៅខេត្តសៀមរាប នាថ្ងៃទី២៨កុម្ភៈ ថា៖ «ការណ៍ដែលរដ្ឋអាចប្រើប្រាស់ថវិកាសម្រាប់រៀបចំពិធីធំៗនេះបាន គឺដោយសារការឧបត្ថម្ភគាំទ្រពីវិស័យឯកជនខ្លះ ក្នុងស្មារតីចូលរួមលើកស្ទួយវិស័យទេសចរណ៍»។ លោក សូ ម៉ារ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងទេសចរណ៍ដឹកនាំសន្និសីទសារព័ត៌មានស្ដីពីការរៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេនៅខេត្តសៀមរាប នៅក្រសួងទេសចរណ៍ នាថ្ងៃទី២៨កុម្ភៈ។ រូបថត៖ ពីលោក សូ ម៉ារ៉ា ពិធីបុណ្យទន្លេរយៈពេល២ថ្ងៃនៅលើទឹកដីបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនេះ នឹងមានសកម្មភាពសំខាន់ៗ សម្រាប់ការទស្សនា និងកម្សាន្ត ជាច្រើន។ ក្នុងនោះ មានការសម្ដែងសិល្បៈ ការប្រគុំតន្ត្រី ការបាញ់កាំជ្រួចអបអរសាទរពិធីបុណ្យទន្លេលើកទី៨ឆ្នាំ២០២៤ ព្រមទាំងយុទ្ធនាការឆ្នាំទស្សនាសៀមរាប២០២៤។ ជាមួយគ្នានេះ ក៏មានតាំងពិព័រណ៍ផលិតផលទេសចរណ៍ និងផលិតផលទូទៅ មហោស្រពម្ហូបអាហារមេគង្គដែលមានជាង៥០០ស្ដង់ ព្រមទាំងសកម្មភាពកម្សាន្តនានានៅតាមបណ្តោយដងស្ទឹងសៀមរាប និងតំបន់ Pub Street ផងដែរ។ តាមរយៈសកម្មភាពកម្សាន្តសប្បាយទាំងនេះ លោក សូ ម៉ារ៉ា ជឿជាក់ថា ពិធីបុណ្យទន្លេនៅខេត្តសៀមរាប នឹងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរប្រមាណ១លាននាក់។ បើតាមលោករដ្ឋលេខាធិការក្រសួងទេសចរណ៍ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងជួយជំរុញកំណើនភ្ញៀវទេសចរ និងបង្កើនការផ្សព្វផ្សាយសក្តានុពលទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប និងបណ្តាខេត្តតាមដងទន្លេនៅកម្ពុជា ស្របជាមួយនឹងយុទ្ធនាការឆ្នាំទស្សនាសៀមរាប២០២៤ ព្រមទាំងជួយជំរុញផ្សព្វផ្សាយផងដែរនូវភាពសម្បូរបែបនៃមហាអនុតំបន់មេគង្គ៕ លោក សូ ម៉ារ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងទេសចរណ៍ដឹកនាំសន្និសីទសារព័ត៌មានស្ដីពីការរៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេនៅខេត្តសៀមរាប នៅក្រសួងទេសចរណ៍ នាថ្ងៃទី២៨កុម្ភៈ។ រូបថត៖ ពីលោក សូ ម៉ារ៉ា អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_974.txt	មេដឹកនាំក្រុមប្រទេសមានសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿនទាំងប្រាំពីរ (G7) នឹងប្តេជ្ញាបង្កើនការផ្តល់ហិរញ្ញវត្ថុរហូតដល់ ១០០ពាន់ដុល្លារ ដើម្បីជួយប្រទេសក្រីក្រ កាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នកាបូន និងប្រយុទ្ធជាមួយការកើនឡើងកម្តៅសកលលោក។ យ៉ាងណាមិញ ការប្តេជ្ញារបស់ក្រុមប្រទេសG7 បែបនេះ ត្រូវបានក្រុមបរិស្ថានមួយចំនួនចាត់ទុកថា វាគ្រាន់តែជាការសន្យារបស់ថ្នាក់ដឹកនាំប្រទេសអ្នកមានប៉ុណ្ណោះ។	នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រទេសអ្នកមានទាំងប្រាំពីរ ការបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ គឺជារបៀបវារៈដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់មេដឹកនាំជជែកពិភាក្សា។ មេដឹកនាំក្រុមប្រទេស G7 នៅថ្ងៃទី១៣ ខែមិថុនា នឹងប្តេជ្ញាជាថ្មី ដើម្បីបង្កើនថវិកាឱ្យគ្រប់ ១០០ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីជួយប្រទេសក្រីក្រក្នុងមួយឆ្នាំៗ ដើម្បីប្រយុទ្ធជាមួយបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ។ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយនៅថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា នាយករដ្ឋមន្រ្តីអង់គ្លេស លោកបូរីស ចនសុន បានលើកឡើងថា ការការពារភពផែនដី គឺជារឿងសំខាន់ណាស់ ដែលថ្នាក់ដឹកនាំអាចធ្វើបានសម្រាប់ប្រជាជន។ «ជាប្រទេសលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ យើងមានការទទួលខុសត្រូវ ក្នុងការជួយប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីកំណើនថាមពលស្អាត តាមរយៈប្រព័ន្ធប្រកបតម្លាភាព និងយុត្តិធម៌»។ លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីអង់គ្លេស បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ ដោយបន្ថែមថា ក្រុមប្រទេស G7 មានឱកាសដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក ក្នុងការធ្វើបដិវត្តឧស្សាហកម្មបៃតង។ ប៉ុន្តែចនសុន មិនបានផ្តល់ព័ត៌មានលម្អិតទាក់ទិននឹងការប្តេជ្ញាខាងលើទេ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ យ៉ាងណាមិញ ការប្តេជ្ញាក្នុងការបង្កើនថវិកាសម្រាប់ប្រទេសក្រីក្រនេះ មិនបានធ្វើឱ្យក្រុមបរិស្ថានភ្ញាក់ផ្អើលអ្វីឡើយ ព្រោះវាជារឿងដដែលៗ ដែលក្រុមប្រទេសអ្នកមានមិនអាចធ្វើបាន។ បើតាមលោកនាយកប្រតិបត្តិអង្គការ Greenpeace ការប្តេជ្ញារបស់ក្រុមប្រទេសអ្នកមាន គឺជារឿងសំខាន់ ប៉ុន្តែក្រុមប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ មិនទទួលបានដូចការសន្យាឡើយ រហូតដល់តែមានការបញ្ចេញជាសាច់ប្រាក់ពិតប្រាកដ។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ បានសន្យាតាំងពីឆ្នាំ ២០០៩ មក ដើម្បីបង្កើនថវិកាឱ្យបាន ១០០ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងមួយឆ្នាំ ត្រឹមឆ្នាំ២០២០ ដើម្បីជួយប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ ដែលកំពុងប្រឈមនឹងបញ្ហាការកើនឡើងទឹកសមុទ្រ ព្យុះ និងគ្រោះរាំងស្ងួតជាដើម៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9740.txt	ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) ត្រៀមផ្តល់កម្ចី៣០លានដុល្លារ លើការប្រមូលទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទី សម្រាប់រដូវកាលឆ្នាំ២០២៤។ បើតាមលោក ផាន់ ផល្លា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ កញ្ចប់ថវិកានេះ ធ្វើឡើងក្នុងគោលដៅលើកស្ទួយខ្សែច្រវាក់កែច្នៃស្វាយចន្ទីស្រុក ដើម្បីកាត់បន្ថយការនាំចេញគ្រាប់ចន្ទីស្រស់ទៅបរទេស។	ដើម្បីចូលរួមលើកកម្ពស់ផលិតកម្មដំណាំស្វាយចន្ទី និងជំរុញការនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីកែច្នៃ ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ រដ្ឋាភិបាលតាមរយៈធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម និងធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម(SME Bank) បានបញ្ចេញទុនជាបន្តបន្ទាប់ សម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍វិស័យដ៏មានសក្តានុពលនេះ។ ក្នុងវេទិកាសាធារណៈ ស្តីពីការគ្រប់គ្រងសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់ថវិកាឆ្នាំ២០២៤ នាថ្ងៃទី១៩កុម្ភៈ លោក ផាន់ ផល្លា បានបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្នធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម បានត្រៀមកញ្ចប់ថវិកាប្រមាណ៣០លានដុល្លារទៀត សម្រាប់ផ្តល់កម្ចីលើការប្រមូលទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទី ក្នុងឆ្នាំ២០២៤។ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បាននិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ « កន្លងមក ARDB បានផ្តល់កម្ចីប្រមាណ៣០លានដុល្លារ សម្រាប់វិស័យស្វាយចន្ទី ហើយក៏បានត្រៀម (ផ្តល់កម្ចី) ៣០លានដុល្លារទៀត លើការប្រមូលទិញស្វាយចន្ទីនៅក្នុងរដូវកាលនេះ»។ ដោយឡែក ធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ក៏ទទួលបានកញ្ចប់ថវិកាពីរដ្ឋាភិបាលប្រមាណ១០០លានដុល្លារ សម្រាប់ផ្តល់ទៅឱ្យសហគ្រាសធនតូច និងមធ្យម ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមក្នុងខ្សែច្រវ៉ាក់ផលិតកម្មស្វាយចន្ទី ព្រមទាំងជួយលើកកម្ពស់វិស័យឧស្សាហកម្មកែច្នៃស្វាយចន្ទីនៅកម្ពុជា ឲ្យរីកចម្រើនដែរ។ លោក ផល្លា បន្ថែម៖«សម្រាប់ធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម គឺយើងចាប់ពីកែច្នៃចន្ទីឡើងទៅ ហើយយើងអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកដែលមានបំណងចង់បង្កើតសិប្បកម្ម ឬសហគ្រាសកែច្នៃស្វាយចន្ទីនេះ អាចយកសុំកម្ចីបានពីធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម»។ ហិរញ្ញប្បទានដែលផ្ដល់ដោយធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម និងធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម មានអត្រាការប្រាក់ត្រឹម៥,៥ភាគរយក្នុងមួយឆ្នាំ ឬស្មើ ០,៤១ ភាគរយក្នុងមួយខែប៉ុណ្ណោះ។ គួររំលឹកថា កាលឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាផលិតគ្រាប់ស្វាយចន្ទីបានប្រមាណ៦៥ម៉ឺនតោន។ ក្នុងចំណោមនោះមានគ្រាប់ស្វាយចន្ទី៦១,៨ម៉ឺនតោន ត្រូវបាននាំចេញ ហើយជាង៩០ភាគរយ គឺជាគ្រាប់ចន្ទីស្រស់៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9741.txt	កំពត៖ កសិករដាំសារាយសមុទ្រក្នុងភូមិសាស្រ្តសង្កាត់កោះតូច ក្រុងបូកគោ ខេត្តកំពត ប្រឈមបោះបង់មុខរបរ ព្រោះមិនមានទីផ្សារ ហើយគ្មានការបញ្ជាទិញដូចមុន។ លោក ង៉ែត ប្រុស អ្នកដាំសារាយសមុទ្រម្នាក់ នៅភូមិព្រែកអំបិល សង្កាត់កោះតូច ក្រុងបូកគោ ខេត្តកំពត បានប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗថា សារាយសមុទ្រ បានធ្លាក់ថ្លៃ និងលែងមានការបញ្ជាទិញតាំងពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣មកម្ល៉េះ។	ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម គឺជាអ្នកទទួលទិញសារាយសមុទ្រដ៏ធំពីកសិករខ្មែរ។ គ្មានការបញ្ជាទិញពីឈ្មួញវៀតណាមអស់ជាច្រើនខែមកនេះ កំពុងធ្វើឱ្យ លោក ង៉ែត ប្រុស និងកសិករដាំសារាយសមុទ្រផ្សេងទៀត បាក់ទឹកចិត្ត និងខ្លះទៀតអាចបោះបង់របរនេះក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ លោក ង៉ែត ប្រុស អះអាងថាខ្លួនអស់ដើមទុនបង្វិលហើយ ខណៈនៅសល់សារាយស្ងួតប្រមាណ២០តោនដែលលក់មិនចេញ។ លោក ង៉ែត ប្រុស ទទូចដង្ហោយឱ្យអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ជួយអន្តរាគមន៍រកទីផ្សារ និងអ្នកបញ្ជាទិញសារាយសមុទ្រ ដើម្បីផ្ដល់ការងារ និងសម្រួលជីវភាពពលរដ្ឋក្នុងសហគមន៍។ ដើម្បីជ្រាបច្បាស់ សូមអញ្ជើញលោកអ្នកនាងទស្សនាកិច្ចសម្ភាសរវាងសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ និងលោក ង៉ែត ប្រុស កសិករដាំសារាយសមុទ្រដូចតទៅ៖ ដើម្បីជ្រាបច្បាស់ សូមអញ្ជើញលោកអ្នកនាងទស្សនាកិច្ចសម្ភាសរវាងសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ និងលោក ង៉ែត ប្រុស កសិករដាំសារាយសមុទ្រដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9742.txt	អ្នកដែលលក់ផលិតផលធ្វើឱ្យស្បែក«ស»ទាំងឡាយ សូមគិតគូរពីបញ្ហាសុខភាពរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ ផង។ ការគិតពីសុខភាពអតិថិជន ធៀបបានទៅនឹងការធ្វើបុណ្យ។ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រី្ត ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងសារបែបនេះ ទៅកាន់អ្នករកស៊ីផលិតផលធ្វើឱ្យស្បែក «ស»ទាំងអស់ កុំដើម្បីតែភាពជោគជ័យរបស់ខ្លួន បំផ្លាញអ្នកប្រើប្រាស់។	នាពិធីដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់មន្ទីរពេទ្យ «តេជោសែនកោះធំ» តម្លៃជាង១០លានដុល្លារ នៅខេត្តកណ្តាល នាព្រឹកថ្ងៃទី១៣ ខែមីនានេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត មានប្រសាសន៍យ៉ាងដូច្នេះ៖ «បងប្អូនដែលលក់ផលិតផលសូមគិតគូរពីបញ្ហាសុខភាពរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ផង។ នេះជាការធ្វើបុណ្យ បើយើងមិនបានជួយអីគាត់[អ្នកប្រើប្រាស់] កុំយកបាបឱ្យគាត់។ ផលិតផលយើងជោគជ័យតែទទួលខុសត្រូវ ហើយអ្នកប្រើសូមឱ្យមានការគិតគូរ ការអប់រំសុខភាព ព្រោះអត់ស្រួលទេ»។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលលើកឡើងបែបនេះ ក៏ព្រោះតែកន្លងមក មានកូនទាហានម្នាក់ ត្រូវបាននាំទៅមន្ទីរពេទ្យសង្រ្គោះបន្ទាន់ ព្រោះតែការលាបឡេធ្វើឱ្យស្បែកសលឿន។ ជាមួយគ្នានេះ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ណែត ក៏បានអំពាវនាវដល់អ្នកប្រើប្រាស់ផលិតផលទាំងឡាយ ដូចជា ឡេ ថ្នាំសម្រកគីឡូ...ជាដើម សូមប្រើប្រាស់ផលិតផលទាំងនោះដោយភាពប្រុងប្រយ័ត្ន និងស្រឡាញ់អ្វីដែលធម្មជាតិបានផ្តល់ឱ្យ ដើម្បីចៀសវាងការជួបគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9743.txt	គិតពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ដល់ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ គម្រោងចំនួន១៧៣ បានចុះវិនិយោគនៅក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC)។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត មុនពេលចាប់ផ្តើមរបៀបវារៈនៃកិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីនៅវិមានសន្តិភាព ព្រឹកថ្ងៃសុក្រ ទី១៥ ខែមីនា។	«ជាលទ្ធផលនៅលើដី ទិន្នន័យជាក់ស្តែងពិតប្រាកដ មិនមែនបង្កើតឡើងនោះឡើយ»។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល បានអះអាងថា គម្រោងវិនិយោគទាំង១៧៣នោះ ភាគច្រើនគឺកើតចេញក្រោយជំនួបរវាងសម្តេចជាមួយបណ្តាថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមហ៊ុនសហគ្រាសនៅក្រៅប្រទេស។ ការលើកឡើងពីវឌ្ឍនភាពនៃគម្រោងវិនិយោគនារយៈពេល៦ខែដំបូងក្នុងអាណ្តតិថ្មីនេះ ក៏ជាការឆ្លើយតបរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ទៅកាន់ក្រុមអ្នករិះគន់ចំអកឌឺដង ដែលថា សម្តេចបានទៅជួបអ្នកវិនិយោគ (ទាក់ម៉ូយ) ជាច្រើននៅក្រៅប្រទេស ប៉ុន្តែមិនឃើញលទ្ធផលជាដុំកំភួន។ បើតាម សម្តេច រដ្ឋាភិបាលមិនអាចទៅហែឆៃយ៉ាំទទួលក្រុមអ្នកវិនិយោគ ដូចកម្មវិធីផ្សេងៗនោះឡើយ។ បើចង់ដឹងព័ត៌មានពីការវិនិយោគ សម្តេចស្នើឱ្យទៅយកព័ត៌មានពី CDC, ចង់ដឹងពីទំហំពាណិជ្ជកម្ម ត្រូវឆែកក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម, ចង់ដឹងពីទិន្នន័យទេសចរណ៍ ត្រូវឆែកជាមួយក្រសួងទេសចរណ៍។ សម្តេចបានបញ្ជាក់ថា គម្រោងដែលចុះបញ្ជីការ និងអនុញ្ញាតឱ្យវិនិយោគនៅកម្ពុជា គឺមានឯកសារគ្រប់គ្រាន់ ទីតាំងដីច្បាស់លាស់។ គម្រោងទាំង១៧៣នោះ មានទុនវិនិយោគ ៤១៥០លានដុល្លារអាម៉េរិក និងបង្កើតការងារចំនួន១៧ ៧០០០កន្លែង ។ គម្រោងទាំងនោះ ភាគច្រើនជាគម្រោងកសិកម្ម កសិ-ឧស្សាហកម្ម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្សេងៗ ដែលមកពីចិន សិង្ហបុរី សហរដ្ឋអាម៉េរិក កូរ៉េខាងត្បូង វៀតណាម ថៃ ស៊ុយអែត កាណាដា ជប៉ុន ជាដើម។ គម្រោងខ្លះជាគម្រោងថ្មី ហើយគម្រោងខ្លះទៀត ជាការបន្តពង្រីកនូវអ្វីដែលមានស្រាប់។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ទទួលស្គាល់ថា ការជួបប្រាស្រ័យទាក់ទងក្នុងវិស័យឯកជន មិនមែនគ្រប់រូបត្រូវវិនិយោគដាក់ទុននោះទេ ហើយក៏មិនអាចជប់មួយថ្ងៃចេញនោះដែរ ក្នុងនោះ ក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនមិនទាន់មានការសម្រេចចិត្តច្បាស់លាស់ ហើយក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលបដិសេធ។ ទាក់ទងនឹងការបិទរោងចក្រ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏មិនបដិសេធនោះឡើយ ហើយករណីបែបនេះ កើតឡើងនៅគ្រប់ប្រទេសលើពិភពលោក ដោយសារជាទីផ្សារសេរី ប៉ុន្តែសម្តេចចង់ឱ្យមានការស្រាវជ្រាវគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ពីព្រោះទន្ទឹមនឹងការបិទ ក៏មានរោងចក្រថ្មីជាច្រើនបើកដំណើរការជាបន្តបន្ទាប់ផងដែរ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9744.txt	រដ្ឋាភិបាលត្រូវការថវិកាប្រមាណ៣៦,៦ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក ដើម្បីអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនចំនួន១៧៤គម្រោងនៅកម្ពុជា ក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំខាងមុខ។ ផែនការមេគ្រប់ជ្រុងជ្រោយស្ដីពីប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនអន្តរមធ្យោបាយ និងភស្ដុភារកម្មកម្ពុជា ២០២៣-២០៣៣ បានបង្ហាញថា ក្នុងនោះរដ្ឋមានតម្រូវការប្រាក់១៩ ៩២៦លានដុល្លារ សម្រាប់អនុវត្តគម្រោងរយៈពេលខ្លី និងមធ្យម ពីឆ្នាំ២០២៣-២០២៧។	ក្នុងចំណោមគម្រោងអទិភាពទាំង១៧៤ ដែលរដ្ឋាភិបាលបានកំណត់នៅក្នុងផែនការគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ស្ដីពីប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនអន្តរមធ្យោបាយ និងភស្ដុភារកម្មកម្ពុជា រយៈពេល១០ឆ្នាំនោះ មាន៩៤ជាគម្រោងផ្លូវថ្នល់។ ក្រៅពីនេះ មានគម្រោងផ្លូវដែកចំនួន៨, គម្រោងដឹកជញ្ជូនតាមទន្លេ មាន២៣ , គម្រោងដឹកជញ្ជូនតាមសមុទ្រ មាន២០, គម្រោងផ្លូវអាកាស មាន១០, គម្រោងប្រព័ន្ធឡូជីស្ទីក មាន១៥ និងគម្រោងបន្ថែមផ្សេងទៀតចំនួន៤។ អត្ថបទទាក់ទង គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោតម្លៃ ១ ៧០០លានដុល្លារ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលអនុម័ត គម្រោងខាងលើនេះ ក៏មានបញ្ជូលនូវគម្រោងតភ្ជាប់ពីមធ្យាបាយដឹកជញ្ជូនមួយ ទៅមធ្យាបាយដឹកជញ្ជូនមួយទៀត និងទៅកាន់មជ្ឈមណ្ឌលឡូជីស្ទីក ព្រមទាំងបែងចែកជារយៈពេលខ្លី និងមធ្យមចំនួន៩០គម្រោង និងរយៈវែងចំនួន៩១គម្រោង។ នេះបើតាមផែនការមេ ដែលរដ្ឋាភិបាលបានអនុម័តដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣។ ដើម្បីសម្រេចបាននូវការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនទាំង១៧៤គម្រោង រដ្ឋាភិបាលត្រូវការហិរញ្ញប្បទាន ក្នុងទំហំ៣៦ ៦៧៩លានដុល្លារ។ ក្នុងនោះ តម្រូវការរយៈពេលខ្លី និងមធ្យម ពីឆ្នាំ២០២៣-២០២៧ មានចំនួន១៩ ៩២៦លានដុល្លារ ។ បើគិតជាមធ្យមក្នុងមួយឆ្នាំ កម្ពុជាត្រូវការហិរញ្ញប្បទាន ៣ ៩៨៥លានដុល្លារ។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាល កំពុងស្វែងរកការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ សម្រាប់គម្រោងវិនិយោគសាធារណៈ តាមយន្តការភាពជាដៃគូរវាងរដ្ឋ និងវិស័យឯកជន រួមទាំងប្រភពហិរញ្ញប្បទានពីក្រៅប្រទេសជាដើម។ «ដើម្បីឱ្យ១៧៤គម្រោងទៅមុខបានតាមផែនការ គឺយើងត្រូវតែផ្សព្វផ្សាយផែនការរបស់យើង ឱ្យបានទូលំទូលាយនៅទូទាំងពិភពលោក។ បើផ្នែកឯកជនចាប់អារម្មណ៍លើគម្រោងណា សុំអញ្ជើញមកសហការជាមួយកម្ពុជា ដើម្បីកសាង ឬអភិវឌ្ឍន៍លើគម្រោង១៧៤នេះ»។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល អនុប្រធានទី១ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាជាតិភស្ដុភារកម្ម បានលើកឡើងបែបនេះទៅកាន់ក្រុមអ្នកសារព័ត៌មានក្នុងកិច្ចប្រជុំលើកទី៤ នៃក្រុមប្រឹក្សាជាតិភស្ដុភារកម្ម ដើម្បីពិនិត្យវឌ្ឍនភាពនៃផែនការមេគ្រប់ជ្រុងជ្រោយស្ដីពីប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនអន្តរមធ្យោបាយ និងភស្ដុភារកម្មកម្ពុជា ២០២៣-២០៣៣ នាថ្ងៃទី២០កុម្ភៈ។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បានបញ្ជាក់ថា ឡូជីស្ទីក ជាប្រព័ន្ធដ៏សំខាន់ក្នុងការទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគ ក្នុងការយកទំនិញ ឬផលិតផល និងកសិផលកម្ពុជា ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។ បើតាមលោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីរូបនេះ គម្រោង«ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ»តម្លៃ១៧០០លានដុល្លារ ដែលនឹងត្រូវបើកការដ្ឋានសាងសង់ នៅចុងឆ្នាំ២០២៤ ក៏ស្ថិតក្នុងគម្រោងទាំង១៧៤ នៃផែនការមេរដ្ឋាភិបាលដែរ។ «ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ»នេះ គឺជាគម្រោងប្រវត្តិសាស្រ្តលើកទី១ ក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹករបស់កម្ពុជា ដើម្បីតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ និងផ្លូវសមុទ្រ។ ការសិក្សាសមិទ្ធិលទ្ធភាពគម្រោងផ្លូវនាវាចរណ៍ និងប្រព័ន្ធភស្តុភារកម្មទន្លេបាសាក់នេះ ក្រសួងសាធារណការបានបែងចែកជា២ដំណាក់កាល។ ក្នុងនោះដំណាក់កាលទីមួយ គឺជាការសិក្សាបឋម ប្រើរយៈពេល១៤ខែ និងដំណាក់កាលទីពីរ ជាការសិក្សាសមិទ្ធិលទ្ធភាព ប្រើរយៈពេល១២ខែ។ គម្រោងព្រែកជីកនេះ ត្រូវបានក្រសួងសាធារណការ សិក្សាជាមួយក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មស្ពានថ្នល់ចិន (CRBC) និងក្រុមហ៊ុន CCCC Transportation Consultants Co., Ltd របស់ប្រទេសចិន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9745.txt	បច្ចុប្បន្ននេះ ពលរដ្ឋ ខ្មែរកាន់តែច្រើនបានផ្ដល់តម្លៃ និងប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលនៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ របស់ ពួកគេ។ នេះបើទោះជាការចាយវាយទាំងនោះត្រូវប្រព្រឹត្តិទៅតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិកច្រើនក៏ដោយ។ ក្នុងកាលៈទេសៈ នេះ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងធុរជនមួយចំនួនបានចាប់ អារម្មណ៍អំពីការបង្កើន តម្លៃរូបិយវត្ថុ ជាតិ តាម រយៈការផលិត ក្រដាសប្រាក់រៀល ជាប្រភេទប្លាស្ទិក ប៉ូលីមើរ(Polymer)។	ជាការលើកស្ទួយមុខមាត់ប្រទេសជាតិមួយកម្រិតទៀត ប្រសិនបើធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាសម្រេចបោះពុម្ពប្រាក់រៀលជាប្លាស្ទិក។ លោក វេជ្ជបណ្ឌិត គួច ម៉េងលី ស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុន ម៉េងលី ជេ. គួច អេឌ្យូខេសិន មើលឃើញបែបនេះ ពីការបោះពុម្ពរូបិយវត្ថុជាតិជាប្លាស្ទិក ដែលមិនត្រឹមលើកទឹកចិត្តប្រជាពលរដ្ឋឱ្យចូលរួមប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលកាន់តែសកម្មក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃប៉ុណ្ណោះទេ តែថែមទាំងកាត់បន្ថយថ្លៃចំណាយរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការបោះពុម្ពក្រដាសប្រាក់ញឹកញាប់ទៀតផងដែរ។ សូមទស្សនាវីដេអូខាងក្រោ៖ «ដើម្បីលើកទឹកចិត្តដល់ពលរដ្ឋយើង លើកស្ទួយដល់មុខមាត់លុយជាតិយើង ហើយដើម្បីឱ្យលុយយើងប្រើប្រាស់បានយូរ ជាជាងបោះពុម្ពញឹកញាប់។ [ការបោះពុម្ពលុយជាប្លាស្ទិក] គឺជារឿងល្អមួយ ដែលប្រទេសមួយចំនួននៅពិភពលោក ដូចជានៅអឺរ៉ុប និងប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ប្រើលុយប្លាស្ទិក»។ សម្រាប់លោក គួច ម៉េងលី ប្រសិនបើធនាគារជាតិ សម្រេចចិត្តបោះពុម្ពក្រដាសប្រាក់រហូតដល់កម្រិតជាប្លាស្ទិកនេះ នឹងធ្វើឱ្យប្រជាពលខ្មែរមានមោទកភាព និងសប្បាយចិត្តក្នុងការប្រើប្រាស់ ដោយយល់ថា កម្ពុជាទំនើប ជឿនលឿនមិនចាញ់បរទេសឡើយ។ ជាមួយគ្នានេះ ការប្រើប្រាស់លុយប្លាស្ទិក ក៏មិនសូវងាយខូច ប្រលាក់ ហើយធន់នឹងការទទឹក សើម ឬអាចលាងសម្អាតទឹកបាន ផងដែរ។ អ្នកឧកញ៉ា គួច ម៉េងលី ស្ថាបនិក ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងអគ្គនាយកប្រតិបត្តិ នៃក្រុមហ៊ុន ម៉េងលី ជេ. គួច អេឌ្យូខេសិន ការបោះពុម្ពប្រាក់រៀលនៅលើជាប្លាស្ទិកនេះ ជាការបង្កើនគុណភាព រួមទាំងបង្ហាញពីប្រណិតភាពរបស់រូបិយវត្ថុខ្មែរ ខណៈអត្រានៃការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធទូទាត់ប្រាក់តាមទម្រង់ឌីជីថល មានកំណើនគួរឱ្យកត់សម្គាល់។ ដ្បិតបច្ចុប្បន្ន ក៏ដូចជាពេលអនាគត ពលរដ្ឋខ្មែរមានទំនោរខ្លាំងទៅលើការទូទាត់ប្រាក់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថលយ៉ាងណាក្តី ក៏ប៉ុន្តែកម្ពុជាក៏មិនអាចលុបបំបាត់នូវការប្រើប្រាស់ក្រដាសប្រាក់បានដែរ។ ក៏ព្រោះក្រដាសប្រាក់ ជាអត្តសញ្ញាណរបស់កម្ពុជា តំណាងឱ្យអធិបតេយ្យភាព និងឯកភាពភាពជាតិ។ បើតាមលោក ស៊ុ្រន សុភ័ក្រ្ត សាស្ត្រចារ្យសេដ្ឋកិច្ច នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនីតិសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងបរិការណ៍ដែលការប្រើប្រាស់ក្រដាសប្រាក់រៀលមានការធ្លាក់ចុះដូចពេលសព្វថ្ងៃ ធនាគារជាតិ គួរយកឱកាសនេះ ដើម្បីពង្រឹងគុណភាពក្រដាសប្រាក់រៀលឱ្យបានកាន់តែល្អប្រសើរ។ លោកបណ្ឌិត ស្រ៊ុន សុភ័ក្រ្ត សាស្ត្រចារ្យសេដ្ឋកិច្ច នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនីតិសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច «ពីព្រោះ យើងអត់ត្រូវការក្រដាសប្រាក់ក្នុងបរិមាណច្រើនដូចពេលមុនទេ។ អ៊ីចឹង! ស្របពេលនេះ គឺយើងអាចចាប់ផ្តើមគិតបោះពុម្ពលុយជាប្លាស្ទិកវិញ ដើម្បីធ្វើឱ្យគុណភាពក្រដាសប្រាក់យើងកាន់តែល្អ ហើយទស្សនៈរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ គឺឱ្យតម្លៃខ្ពស់លើប្រាក់រៀលជាងពេលមុនៗ»។ លោក ស៊ុន សុភ័ក្រ្ត បានបង្ហាញការយល់ឃើញបែបនេះមកកាន់សារព័ត៌មានថ្មីៗលើការបោះពុម្ពប្រាក់រៀលជាប្លាស្ទិក ដោយជឿជាក់ថា បើក្រដាសប្រាក់រៀល មានទម្រង់ថ្មី មានគុណភាពល្អជាងមុន នោះមនុស្សម្នាក់ៗច្បាស់ជាចង់បាន ចង់កាន់ និងប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលជាមួយនឹងទំនុកចិត្តខ្ពស់។ « ជាពិសេស ធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់កាន់តែមានមោទកភាព ដោយលុយជាតិកម្ពុជា មានគុណភាព ដូចទៅនឹងលុយរបស់ប្រទេសជឿលឿនក្នុងពិភពលោក ផងដែរ។ ដូចជា៖ នៅប្រទេសអង់គ្លេស ប្រទេសកាណាដា និងអូស្រ្តាលី...ជាដើម។ ការព្រីន ឬបោះពុម្ពក្រដាសប្រាក់របស់ប្រទេសទាំងនោះ គឺនៅលើប្លាស្ទិកទាំងអស់។ «អ៊ីចឹង! ពលរដ្ឋខ្មែរម្នាក់ៗ គឺមានមោទកភាពដែលលុយជាតិរបស់យើងមានគុណភាពកម្រិតស្មើនឹងលុយប្រទេសមហាអំណាច និងប្រទេសជឿនលឿន»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សាស្ត្រចារ្យ ស៊ុន សុភ័ក្ត្រ។ សារៈសំខាន់មួយទៀតនៃការបោះពុម្ពប្រាក់ជាប្លាស្ទិក ដែលផលិតចេញពីសារធាតុPolymer នៅពេលប្រើប្រាស់រួចហើយ គឺអាចយកមកប្រើប្រាស់ឡើងវិញបាន(Recycle) ខុសពីក្រដាសប្រាក់ធម្មតាដែលប្រើហើយ រហែក ឬខូច ត្រូវតែកម្ទេចចោលទាំងម្តង។ ទាំងអស់នេះហើយ ជាផលប្រយោជន៍ដែលអ្នកជំនាញខាងលើ ក៏ដូចជាលោកស្រី ម៉ារ អមរា អនុប្រធាននាយកប្រតិបត្តិជាន់ខ្ពស់ និងជាគណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ និង គណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិប្រតិបត្តិការ របស់ធនាគារអេស៊ីលីដា ដែលចង់ឱ្យមានការគិតគូរចំពោះការបោះពុម្ពប្រាក់រៀលជាប្លាស្ទិក។ លោកស្រី ម៉ារ អមរា អនុប្រធាននាយកប្រតិបត្តិជាន់ខ្ពស់ និងជាគណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ និង គណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិប្រតិបត្តិការ របស់ធនាគារអេស៊ីលីដា ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយកម្មវិធីការឈ្វេងយល់អំពីប្រាក់រៀលជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ អ្នកជំនាញនៅក្នុងវិស័យធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុរូបនេះបានបញ្ជាក់ថា៖ « ក្រដាសបោះពុម្ពលុយប្លាស្ទិកនេះ គឺជាប្រភេទ ក្រដាសPolymer ដែលយើងអាចប្រើប្រាស់ឡើងវិញបានរហូតដល់៥ដង»។ ដូច្នេះ សោភ័ណភាព និងគុណភាពក្រដាសប្រាក់ ជាធាតុសំខាន់ក្នុងការជំរុញពលរដ្ឋខ្មែរឱ្យចូលរួមប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលកាន់តែច្រើនផងដែរ។ យ៉ាងណាមិញ ជុំវិញពីគំនិតរបស់អ្នកខាងលើ លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៅរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានលើកឡើងថា កម្ពុជាមិនទាន់ដល់ពេលចាប់ផ្តើមបោះពុម្ពប្រាក់ជាប្លាស្ទិកនៅឡើយទេ។ លោកលើកឡើងបែបនេះ ដោយយល់ឃើញថាការបោះពុម្ពប្រាក់រៀលជាប្លាស្ទិក គឺរដ្ឋាភិបាលត្រូវបង្កើនការចំណាយច្រើនក្នុងការធ្វើពុម្ពថ្មី និងលើថ្លៃវត្ថុធាតុដើមសម្រាប់បោះពុម្ព។ លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច នៅរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា « បោះពុម្ពប្រាក់ជាប្លាស្ទិកនេះ នឹងធ្វើឱ្យថ្លៃដើមក្នុងការបោះពុម្ពសាច់ប្រាក់នោះគឺខ្ពស់ ខណៈពេលដែលយើងបោះហើយ តែប្រជាពលរដ្ឋយើងមិនទាន់សូវចាយលុយ។ ដូច្នេះហើយ ការលើកទឹកចិត្តទុកសាច់ប្រាក់មួយចំនួន ដើម្បីបង្វែរទៅជាការទំនុកបម្រុង ទៅការជួយចេញខាតថ្លៃការប្រាក់ និងសេវានានាសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋដែលងាកមកប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលវិញ។ នោះខ្ញុំយល់ថា ហាក់ដូចជាមានសារសំខាន់ជាង។ យើងត្រូវជំរុញ លើកទឹកចិត្តឱ្យពលរដ្ឋប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលសិន ហើយនៅពេលប្រាក់រៀលត្រូវបានគេប្រើជាប្រចាំហើយវាឆាប់ខូច ឆាប់សឹក បានគេដូចមកប្រើប្រាស់ប្លាស្ទិកវិញ»៕ សូមទស្សនាវីដេអូខាងក្រោ៖ អ្នកឧកញ៉ា គួច ម៉េងលី ស្ថាបនិក ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងអគ្គនាយកប្រតិបត្តិ នៃក្រុមហ៊ុន ម៉េងលី ជេ. គួច អេឌ្យូខេសិន លោកបណ្ឌិត ស្រ៊ុន សុភ័ក្រ្ត សាស្ត្រចារ្យសេដ្ឋកិច្ច នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនីតិសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច លោកស្រី ម៉ារ អមរា អនុប្រធាននាយកប្រតិបត្តិជាន់ខ្ពស់ និងជាគណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ និង គណៈប្រធាននាយិកាប្រតិបត្តិប្រតិបត្តិការ របស់ធនាគារអេស៊ីលីដា លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច នៅរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9746.txt	តាមរយៈសេចក្តីជូនដំណឹងពីរដាច់ដោយឡែកពីគ្នា និយ័តករអាជីវកម្មអចលនវត្ថុនិងបញ្ចាំ(ន.អ.ប.) កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែមីនា បានបញ្ចេញបញ្ជីឈ្មោះក្រុមហ៊ុន/គម្រោងដីឡូត៍ចំនួន១២ ដែលធ្វើអាជីវកម្ម ដោយគ្មានអាជ្ញាបណ្ណពី ន.អ.ប.។	សេចក្តីជូនដំណឹង គម្រោងដែលគ្មានច្បាប់ត្រឹមត្រូវទាំង១២នោះ មានខេត្តកំពត កំពង់ធំ កំពង់ឆ្នាំង កំពង់ស្ពឺ មណ្ឌលគិរី, ព្រៃវែង និងកណ្តាល។ ស្រុកទឹកឈូ ខេត្តកំពតមានគម្រោងដីឡូត៍មិនប្រក្រតីដល់ទៅ៣គម្រោង គឺគម្រោងអាជវកម្មដីឡូតិ៍ គឺគម្រោង «ដែនដី អាណាចក្រអង្គរ» របស់ក្រុមហ៊ុន ដែនដីអង្គរ, គម្រោង «ដីឡូតិ៍ ម៉ន ដានី» របស់ក្រុមហ៊ុន ខេភី រៀល អ៊ីស្ទេត។ នៅស្រុកដងទង់ ខេត្តកំពតដដែល មានគម្រោងមួយ គឺគម្រោង «កំពត រីវើផាក» របស់ក្រុមហ៊ុន កំពត អេមផាយ ផាកឌីវេឡុបម៉ិន។ ក្រៅពីនៅស្រុកទឹកឈូ គម្រោង «ដីឡូត៍ ម៉ន ដានី» ក៏មានទីតាំងនៅស្រុកស្ទោង ខេត្តកំពង់ធំ ផងដែរ។ ស្រុករលាប្អៀរ ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង មានគម្រោង «ដង្ខៅអចលនទ្រព្យ ក្រុងកំពង់ឆ្នាំង» របស់ក្រុមហ៊ុន ដង្ខៅ អ៊ិនវេសម៉ិន, ស្រុកសំរោងទង ខេត្តកំពង់ស្ពឺ មានគម្រោង «មរតកទំព័រមាស» របស់ក្រុមហ៊ុន ដាប់ប៊លណាញ រីឯស្រុកអូរាំង ខេត្តមណ្ឌលគិរី មានគម្រោង «បុរី រីស៊ត មណ្ឌលគិរី» របស់ក្រុមហ៊ុនវិចិត្រ ដារ៉ា។ ខេត្តព្រៃវែង មានគម្រោងគ្មានអាជ្ញាបណ្ណចំនួន២ គឺគម្រោង «ដីឡូត៍ ស្កាយ ហ្គាឡាក់ស៊ី» របស់ក្រុមហ៊ុន ស្កាយ ហ្គាឡាក់ស៊ី អ៊ិនវេសម៉ិន នៅស្រុកស្វាយអន្ទរ និងគម្រោង «ដីឡូត៍ ទីក្រុងមាស» នៅស្រុកកំចាយមារ ខណៈខេត្តកណ្តាល មានគម្រោងខុសច្បាប់២ផងដែរ គឺ គម្រោង «ដីឡូត៍ថ្មី ក្រុងតាខ្មៅ» របស់ក្រុមហ៊ុន ធីឌី អចលនទ្រព្យ សៀមរាបអង្គរ នៅស្រុកកណ្តាលស្ទឹង និងគម្រោង «ដីឡូត៍ សំបួរមាស» នៅស្រុកមុខកំពូល។ និយ័តករអាជីវកម្មអចលនវត្ថុនិងបញ្ចាំ(ន.អ.ប.) ណែនាំដល់សាធារណជនឱ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ក្នុងការលក់ ទិញ ជួល ឬចូលរួមអាជីវកម្មជាមួយគម្រោងទាំង១២ ដែលអាចខាតបង់ផលប្រយោជន៍ជាយថាហេតុណាមួយ ដូចជាបញ្ហាផ្ទេរកម្មសិទ្ធិជាដើម។ «សូមសាធារណជន និងបុគ្គលពាក់ព័ន្ធនឹងវិស័យអាជីវកម្មអភិវឌ្ឍដីឡូត៍ទាំងអស់ ជ្រាបជាព័ត៌មាន និងមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់បំផុត»។ នេះបើតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ ន.អ.ប.៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9747.txt	នាខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជា គឺសម្រេចបានក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ១ ៩៦៧លានដុល្លារ។ ទំហំនេះកើនដល់២៧ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា កាលឆ្នាំ២០២៣។	ស្ថិតិពាណិជ្ជកម្មនាំចេញរបស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានបង្ហាញថា ក្នុងចំណោមទីផ្សារធំៗទាំង២០របស់កម្ពុជាក្នុងពិភលោក គឺអាម៉េរិក ជាទីផ្សារលំដាប់ទី១។ ទំនិញដែលកម្ពុជានាំទៅប្រទសមហាអំណាចនេះ នៅក្នុងខែមករា គឺមានប្រមាណ៦២៦លានដុល្លារ កើន១១,៤ភាគរយ។ ចំពោះការនាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅវៀតណាម កើនរហូតដល់ជាង១១៦,៦ភាគរយ ដែលមានទំហំទឹកប្រាក់ ៣៧៣លានដុល្លារ ខណៈនាំចេញទៅប្រទេសចិនសម្រេចបាន១២១លានដុល្លារ កើន៥០ភាគរយ សម្រាប់ខែដំបូង ឆ្នាំ២០២៤។ ជាមួយគ្នានេះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុនដែលជាទីផ្សារធំលំដាប់ទី៤ សម្រេចបានជិត១១៧លានដុល្លារ កើន១១,៨ភាគរយ ផងដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែ ការនាំចេញទៅប្រទេសថៃ បែរជាធ្លាក់ចុះ២,៧ភាគរយ ដែលមានទំហំ១០៤លានដុល្លារ។ ស្ថិតិពាណិជ្ជកម្មនាំចេញដដែលពីអគ្គនាយកដ្ឋាគយ បានបញ្ជាក់ថា ក្នុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ កម្ពុជាសម្រេចទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសដៃគូក្នុងពិភពលោកបានប្រមាណ៤០០០លានដុល្លារ។ ក្នុងនោះមានការនាំចូល មាន២ ០៩០លានដុល្លារ។ កាលឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាសម្រេចទំហំពាណិជ្ជកម្មបាន៤៦ ៨២៨លានដុល្លារ ដោយក្នុងនោះការនាំចេញមាន២២ ៦៤៤លានដុល្លារ។ រីឯនាំចូលវិញ មាន២៤ ១៨៣លានដុល្លារ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9748.txt	រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនសម្រេចផ្តល់ជំនួយឥតសំណង ចំនួន ៧៦៨ ៦២៧ដុល្លារ ដល់អង្គភាពបីដើម្បីលើកកម្ពស់ការអប់រំកុមារតូចរបស់កម្ពុជា។ ជំនួយនេះ នឹងជួយដល់កុមារតូចៗដែលរស់នៅក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ឧត្តរមានជ័យ និងប្រជាជនពលរដ្ឋមួយចំនួនរស់នៅក្នុងខេត្តក្រចេះ។	បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា ក្នុងចំណោមជំនួយឥតសំណងទាំងជាង៧៦ម៉ឺនដុល្លារនោះ គឺមាន១៦០ ១៤០ ដុល្លារ ផ្តល់ទៅឱ្យអង្គការមិនរកប្រាក់ចំណេញ Nature Center Risen។ ជំនួយនេះប្រើសម្រាប់លើកកម្ពស់ការអប់រំបរិស្ថានដល់កុមារតូចនៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ។ ស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា តាមរយៈគម្រោងនេះ អង្គការ Nature Center Risen នឹង សកម្មភាព ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយការអប់រំបរិស្ថាន ចាប់ពីវ័យកុមារភាព នៅសាលាមត្តេយ្យមួយចំនួនក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាដែលកាន់តែលំបាកទៅៗ ទន្ទឹមនឹងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ គម្រោងនេះមានគោលបំណងលើកកម្ពស់ការរស់នៅជាមួយ ធម្មជាតិសម្រាប់កុមារ និងមាតាបិតារបស់ពួកគេ។ ជាមួយគ្នានេះ អង្គការសន្តិស្ម័គ្រចិត្ត (SVA) ក៏ទទួលបានជំនួយ ៤១៤ ៧៥៦ ដុល្លារ ពីរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន ដើម្បីលើកកម្ពស់លទ្ធភាពទទួលបាន និងគុណភាពនៃការអប់រំកុមារតូច របស់សាលាមត្តេយ្យសិក្សារដ្ឋ ក្នុងខេត្តឧត្តរមានជ័យ ផងដែរ។ នៅក្នុងគម្រោងនេះ អង្គការសន្តិស្ម័គ្រចិត្ត នឹងកែលម្អបរិយាកាសអប់រំទាំងបុគ្គល និងបរិក្ខារ ដែលគាំទ្រដល់កុមារតូចៗ ដើម្បីដោះស្រាយគម្លាតនៃការអប់រំរវាងទីក្រុង និងតំបន់ជនបទ។ លើសពីនេះ អង្គការមានគោលដៅកែលម្អលទ្ធភាពទទួលបាន និងគុណភាពនៃសកម្មភាព នៅក្នុងសាលាមត្តេយ្យសិក្សារដ្ឋ ក្នុងខេត្តឧត្តរមានជ័យ។ សម្រាប់ជំនួយ១៩៣,៧៣១ ដុល្លារទៀត រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនសម្រេចផ្តល់ឱ្យអង្គការមូលនិធិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍ និងជំនួយសង្គ្រោះអន្តរជាតិ (FIDR) ដើម្បីគម្រោងលើកកម្ពស់ប្រព័ន្ធកិច្ចសហប្រតិបត្តិការផ្នែកវេជ្ជសាស្រ្ដ នៅក្នុងតំបន់ភូមិភាគឦសាន តាមរយៈការពង្រឹងការអនុវត្តការវះកាត់។ នៅក្នុងគម្រោងនេះ អង្គការនឹងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងចំណោមមន្ទីរពេទ្យ និងមណ្ឌលសុខភាពនៅភូមិភាគឦសាន្ត ដោយពង្រឹងសមត្ថភាព និងភាពជាអ្នកដឹកនាំរបស់មន្ទីរពេទ្យបង្អែកខេត្តក្រចេះ ដើម្បីបម្រើជាមជ្ឈមណ្ឌលក្នុងតំបន់ សម្រាប់ការវះកាត់។ លើសពីនេះ មន្ទីរពេទ្យបង្អែកស្រុក និងមណ្ឌលសុខភាពក៏នឹងទទួលការបណ្តុះបណ្តាល ដើម្បីកំណត់រោគសញ្ញាអ្នកជំងឺ និងបញ្ជូនពួកគេទៅមន្ទីរពេទ្យដែលមានកម្រិតខ្ពស់ជាងឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។ បើតាមលោក តានីណៃ អ៊ីឈិតូមុ ភារធារីស្តីទីនៃស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា ចាប់តាំងឆ្នាំ២០០២មក រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន បានជំនួយឥតសំណងសម្រាប់គម្រោងអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីគាំទ្រដល់សកម្មភាពរបស់អង្គការទាំងនោះក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង ដើម្បីជួយដល់ការអភិវឌ្ឍ និងស្ថាបនាកម្ពុជាឡើងវិញនៅតាមកម្រិតមូលដ្ឋាន។ លោកបានបញ្ជាក់ថា រយៈពេល២០ឆ្នាំមកនេះ រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនបានផ្តល់ថវិកាជាង៥៤លានដុល្លារ ដល់គម្រោងចំនួន ១៥៦ ដែលផ្ដោតសំខាន់ទៅលើវិស័យអប់រំនៅកម្រិតបឋមសិក្សា វិស័យសុខាភិបាល វិស័យកសិកម្ម និងសកម្មភាពបោសសម្អាតមីននៅកម្ពុជា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9749.txt	ចេញត្រួយយឺត ចេញផ្កាតែក្រចេញក្តិប មានក្តិបហើយតែស្វិត សាច់ប្រេះ គ្រាប់ខ្មៅ ខូច មិនសូវមានសាច់ រួមទាំងកត្តាចង្រៃផ្សេងៗទៀត។ ទាំងនេះ ជាការលូតលាស់មិនប្រក្រតីរបស់ដំណាំស្វាយចន្ទី ដែលបណ្តាលមកពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ជាដំណាំឧស្សាហកម្មនាំចេញលំដាប់ទី៣ បន្ទាប់ពីស្រូវ និងដំឡូងមី ទាំងអ្នកដាំ ទាំងរដ្ឋាភិបាល វិស័យឯកជន ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ និងភាគីពាក់ព័ន្ធនានា ខំប្រឹងជម្នះបញ្ហាប្រឈម ដើម្បីឱ្យស្វាយចន្ទី និងផលិតផលស្វាយចន្ទីកម្ពុជា មានសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងខ្ពស់នៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។	ចាប់តាំងពីពាក់កណ្តាលខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ មក ដំណាំស្វាយចន្ទីរបស់លោក ឡាច តារា ជួបបញ្ហាក្រចេញក្តិប ព្រោះតែផ្កាក្រៀមស្វិត និងមិនរោយចេញពីទង។ កត្តាទាំងនេះ បង្ខំឱ្យកសិករនៅឃុំរលួសមានជ័យ ស្រុកអូរគ្រៀងសែនជ័យ ខេត្តក្រចេះ បង្កើនការចំណាយលើថ្នាំពុលគីមីកសិកម្មដើម្បីបាញ់ចន្ទីឱ្យចេញក្តិប។ ជាង៣ខែកន្លងមកនេះ លោក តារា បានបាញ់ថ្នាំរហូតដល់ជិត១០ដងទៅលើដំណាំជាង៧ហិកតារបស់ខ្លួន ដោយរាល់ការបាញ់ថ្នាំម្តងៗលោកត្រូវចំណាយអស់ប្រមាណ១,១លានរៀល (ប្រមាណ២៨០ដុល្លារ)។ ក្រៅតែពីថ្លៃថ្នាំ កសិកររូបនេះ ក៏បានចំណាយលើថ្លៃជី ប្រេងឥន្ធនៈ និងកម្លាំងពលកម្មនានា ផងដែរ។ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុឆ្នាំនេះធ្វើឱ្យស្វាយចន្ទីរបស់លោក ឡាច តារា ទើបចេញក្តិបបាន១ទៅ៣ផ្លែប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយចង្កោម ធៀបនឹងឆ្នាំកន្លងមកលោកបានចំណូលមួយចំនួនពីដំណាំនេះហើយ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ThmeyThmey «រាល់ឆ្នាំ ខែកុម្ភៈនេះ ខ្ញុំបានប្រមូលផលបណ្តើរៗហើយ ក៏ប៉ុន្តែឆ្នាំនេះ ចន្ទីមានតែផ្កា អត់ចេញក្តិប។ ខ្ញុំបាញ់ថ្នាំ ដើម្បីឱ្យវាកកើតចេញជាក្តិបចន្ទី តែសព្វថ្ងៃក្តិបចន្ទីមានត្រឹមមួយពីរប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយចង្កោម»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក តារា ដែលត្អូញពីការចំណាយលើសខ្ទង់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន ដោយចំណាយអស់ត្រឹមតែ១១ទៅ១២លានរៀល គឺលោក ប្រមូលផលចន្ទីបានយ៉ាងហោចណាស់៥០០គីឡូក្រាមក្នុងរយៈពេលពីរថ្ងៃម្តង។ ពេលថ្ងៃក្តៅពេក ពេលយប់ចុះត្រជាក់ពេក... បទពិសោធន៍ដាំស្វាយចន្ទី៨ឆ្នាំ តែនេះជាឆ្នាំទីមួយហើយ ដែលលោក តារា ជួបបញ្ហាលើផលដំណាំរបស់ខ្លួន។ លោករអ៊ូប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗថា៖ «អាកាសធាតុប្រែប្រួលតាំងពីចុងឆ្នាំ២០២៣មក ពេលថ្ងៃ ក្តៅពេក រីឯពេលយប់ ចុះត្រជាក់ពេក ដោយមានធ្លាក់សន្សើមប្រៃ ហើយថែមទាំងមានខ្យល់ខ្លាំងទៀត ទើបធ្វើឱ្យចន្ទីខ្ញុំអត់ទាន់បានផលមកទល់ពេលនេះ»។ លោក ឡាច តារា កំពុងពិនិត្យផ្កាស្វាយចន្ទីដែលមិនព្រមចេញក្តិប ដោយសារតែរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ThmeyThmey សម្រាប់លោក តារា បើស្ថានភាពអាកាសធាតុគ្មានភ្លៀងកក់ខែរហូតដល់ខែមីនា លោកនឹងប្រឈមការខាតបង់ខ្លាំង ព្រោះតែមិនបានទិន្នផលចន្ទី។ ដើមទុនធ្វើចន្ទីនាឆ្នាំនេះ គឺបានពីការសន្សំរបស់លោក ដែលចំណេញបានពីលក់ផលចន្ទី នាឆ្នាំកន្លងមក។ ម្ចាស់ចម្ការចន្ទី៧ហិកតារូបនេះ ពន្យល់ថា៖ « រាល់ឆ្នាំប្រាក់ដែលរកបានពីចន្ទី គឺខ្ញុំដកទុកមួយចំណែកសម្រាប់ជាទុនធ្វើចន្ទីនារដូវបន្ទាប់។ ខ្ញុំមិនដែលខ្ចីលុយពីធនាគារមកធ្វើដំណាំនេះទេ ប៉ុន្តែឆ្នាំនេះបើខាត! ខ្ញុំអាចនឹងរកទុនពីធនាគារ»។ កើនចំណាយដូចគ្នា... លោក ឡាច តារា មិនមែនជាករណីពិសេសនោះឡើយ។ លោក លាម លង់ហេង ម្ចាស់ចម្ការស្វាយចន្ទី៤០ហិកតានៅឃុំស្រើង ស្រុកប្រាសាទសំបូរ ខេត្តកំពង់ធំ ក៏ជួបបញ្ហាដូចគ្នា ដោយលោកបានចំណាយលើថ្លៃជួលកម្មករបាញ់ថ្នាំ ដាក់ជីបំប៉ន កុំឱ្យខូចផ្កាចន្ទី ចាប់តាំងពីខែវិច្ឆិកាមក។ ដើមទុននៃដំណាំចន្ទីរបស់កសិករវ័យ៦៥ឆ្នាំរូបនេះ មានមួយចំណែកធំបានពីការខ្ចីលុយធនាគារ ដោយសព្វថ្ងៃលោកជាប់ជំពាក់ប្រមាណ៥ម៉ឺនដុល្លារទៀត។ លោក លង់ហេង រំពឹងចំណូលពីដំណាំស្វាយចន្ទីដើម្បីដោះសងធនាគារ ប៉ុន្តែបែរជាជំពាក់ថ្លៃជីថ្លៃថ្នាំទៅវិញ។ «សេដ្ឋកិច្ចខ្ញុំពិបាកដែរ តែខ្ញុំអាចរកបានពីការធ្វើស្រែខ្លះ និងពីអាជីវកម្មអេស្កាវ៉ាទ័រខ្លះ ដើម្បីអាចទប់ៗខ្លួន។ បើពឹងតែលើចន្ទី គឺចប់ហើយ»។ លោក លាម លង់ហេង ម្ចាស់ចម្ការស្វាយចន្ទី៤០ហិកតានៅស្រុកប្រាសាទសំបូរ កំពុងរៀបរាប់ពីបញ្ហាដែលដំណាំចន្ទីរបស់ខ្លួនកំពុងរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey កសិករនៅខេត្តកំពង់ធំរូបនេះ បានចាយលើថ្នាំ និងជី រួមទាំងថ្លៃជួលកម្មករថែទាំ មានទំហំទឹកប្រាក់២,៥ម៉ឺនដុល្លារក្នុងមួយរដូវ។ ចំណាយនេះ មិនទាន់គិតបញ្ចូលការជួលកម្មកររើសចន្ទីក្នុងតម្លៃពី៥០០ទៅ៧០០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម ផង។ ឆ្នាំមុន លោក លង់ហេង ទទួលបានប្រាក់ចំណេញប្រមាណ២ម៉ឺនដុល្លារ ពីទិន្នផលចន្ទីរបស់ខ្លួន ប៉ុន្តែ រដូវកាលឆ្នាំនេះ លោកកំពុងប្រឈមការខាត ក្នុងករណីបង្កើនការប្រើថ្នាំបំប៉ន និងជំរុញហើយនៅតែមិនបានផល។ សន្សើមប្រៃនាំឱ្យកើតនូវជំងឺផ្សិតធ្ងន់ធ្ងរ កម្តៅឡើងខ្លាំងធ្វើឱ្យបាត់បង់សំណើម ថែមទាំងមានខ្យល់ស្ងួតក្នុងបរិយាកាស ធ្វើឱ្យលោក មាន ចំរើន បង្កើនចំណាយទ្វេដង ផងដែរ។ រៀងរាល់ឆ្នាំលោកចំណាយអស់ត្រឹម១លានរៀលប៉ុណ្ណោះ ទៅលើការរៀបចំអនាម័យក្នុងចម្ការ, ថ្លៃជី-ថ្នាំ និងកម្មករថែទាំចន្ទី ក៏ប៉ុន្តែនារដូវចន្ទីឆ្នាំនេះ ចំណាយនោះកើនទ្វេដង។ សម្រាប់កសិករមានផ្ទៃដីដុះដាំស្វាយចន្ទីសរុប៣០ហិកតា នៅស្រុកអូរជុំ ខេត្តរតនគិរីរូបនេះ វាជាលើកដំបូងក្នុងរយៈពេល២០ឆ្នាំ ដែលលោកចាយច្រើន តែបានផលតិច។ « ចន្ទីខ្ញុំធ្លាប់តែឱ្យផលបាន២តោនក្នុងមួយហិកតា តែឆ្នាំនេះរកតែ១តោន គឺពិបាកផង។ នេះដោយសារខ្ញុំអ្នកចេះបច្ចេកទេសថែទាំផង ចុះទម្រាំ អ្នកអត់ចេះនោះ ចន្ទីពួកគាត់នឹងទៅជាយ៉ាងណា?»។ លោក មាន ចំរើន ដែលជាអនុប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីសាខាខេត្តរតនគិរីផងដែរនោះ បានបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្នចន្ទីមានតម្លៃត្រឹម៤០០០ទៅ៤៨០០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម ធៀបនឹងឆ្នាំមុន គឺមានតម្លៃចន្លោះ៥០០០ ទៅ៥៥០០រៀលក្នុងចន្ទីមួយគីឡូក្រាម។ លោក មាន ចំរើន កំពុងពិនិត្យមើលផ្លែស្វាយចន្ទីរបស់ខ្លួនស្ថិតនៅស្រុកអូរជុំ ខេត្តរតនគិរី ដែលកំពុងរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ អ៊ូ សុខមាន/ThmeyThmey លោក ចំរើន ដែលមានប្រភពទុនសល់ពីការចំណេញឆ្នាំចាស់ និងការខ្ចីពីធនាគារខ្លះ បានរំលឹកថា៖ «ជាទូទៅខ្ញុំចំណេញបានពី២ទៅ៦លានរៀលក្នុងមួយឆ្នាំសម្រាប់ចន្ទីមួយហិកតា។ តែឆ្នាំនេះ! ខ្ញុំមិនប្រាកដថា សល់បាន១លានរៀល ឬយ៉ាងណាឡើយ ព្រោះចំណាយគុណនឹងពីរ ហើយទិន្នផលបាត់៥០ភាគរយទៀត»។ ប្រើធម្មជាតិ ទប់ទល់ ធម្មជាតិ លាមកសត្វនានា សម្រាប់ធ្វើជាជី ខណៈស្លឹកទន្រ្ទានខែត្រ បណ្តូលពេជ្រ ស្តៅ ម្ទេស ស្លឹកគ្រៃ ខ្ញី រំដេង និងរុក្ខជាតិផ្សេងៗ គឺជាគ្រឿងផ្សំធ្វើជាថ្នាំពុល សម្រាប់កម្ចាត់ ឬបណ្តេញពពួកសត្វល្អិតចង្រៃចេញពីចម្ការ។ លោក ពៅ អន សម្រេចប្រើប្រាស់ធនធានធម្មជាតិទាំងនេះ អស់រយៈពេល៤ឆ្នាំហើយ លើដំណាំចន្ទី៥ហិកតារបស់ខ្លួនស្ថិតក្នុងស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ។ «យើងជាកសិករបានជួបគ្នាដើម្បីរកវិធីដោះស្រាយបញ្ហាចំពោះដំណាំចន្ទី»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ ពៅ អន ដែលប្រើប្រាស់ជី-ថ្នាំពុលធម្មជាតិ ជំនួសជី-ថ្នាំពុលគីមីប្រមាណ៨០ភាគរយ ដើម្បីទប់ទល់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ លោក ពៅ អន ម្ចាស់ចម្ការ៥ហិកតានៅស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ។ រូបថត៖ អ៊ូ សុខមាន ThmeyThmey ចន្ទី ជាប្រភេទដាំណាំមិនរើសដីក្នុងការដាំដុះ ប៉ុន្តែទាមទារការថែទាំខ្ពស់។ នាអំឡុងខែកក្កដា ដល់ខែសីហា លោក ពៅ អន ចាប់ផ្តើមថែទាំដោយដាក់ជីធម្មជាតិ និងជាពិសេសតាមដានសុខភាពនៃការលូតលាស់ចន្ទី។ ពេលយប់មានធ្លាក់សន្សើមប្រៃដែលស្អិត និងចុះអ័ព្ទ ដល់ពេលព្រលឹមឡើង លោកបានបាញ់ទឹកលើផ្កាចន្ទីភ្លាមៗ ដើម្បីលាងជម្រះសន្សើមប្រៃទាំងនោះ ដែលខុសពីកសិករឯទៀតសម្រុកបាញ់ថ្នាំពុលគីមី។ ការប្រើប្រាស់ថ្នាំ មិនល្អនោះឡើយសម្រាប់ធាតុអាកាសក្តៅខ្លាំង។ លោក ពៅ អន ពន្យល់ថា៖ «ការបាញ់ថ្នាំច្រើននឹងធ្វើឱ្យប្រតិកម្មថ្នាំ នាំឱ្យចន្ទីខូច កែលែងឡើង។ ជម្រើសល្អ គឺយើងបាញ់តែទឹកឱ្យវាដោយមិនបាច់ដាក់ថ្នាំនោះឡើយ»។ ចាប់ពីរយៈពេលថែទាំ រហូតដល់ការប្រមូលផល លោកចំណាយប្រាក់លើការបាញ់ថ្នាំចន្ទីតែ៣ម្តងប៉ុណ្ណោះក្នុងផ្ទៃ៥ហិកតា ពោលគឺលោកប្រើថ្នាំកម្ចាត់សត្វល្អិត នៅពេលចន្ទីចេញត្រួយ និងបាញ់ការពារនៅពេលចន្ទីចេញផ្លែ។ ការអនុវត្តនូវវិធីសាស្រ្តបែបនេះ ធ្វើឱ្យអស់ថ្លៃដើមតិច។ កាលឆ្នាំ២០១៩ គ្រួសារលោក ពៅ អន ចំណាយទុនអស់៣០០០ដុល្លារលើផ្ទៃដីចន្ទី៥ហិកតា តែទិន្នផលបានត្រឹម១តោនប៉ុណ្ណោះ។ ក្រោយអនុវត្តវិធីសាស្ត្រថ្មី ទិន្នផលនេះបានកើនដល់៣តោន ហើយនៅឆ្នាំ២០២៣ កើនដល់៧តោនជាមួយនឹងការចំណាយទុនក្រោម១០០០ដុល្លារ។ ធុងទឹក ដែលលោកពៅ អន ប្រើសម្រាប់បាញ់លាងសន្សឹមប្រៃចេញពីដំណាំស្វាយចន្ទីរបស់ខ្លួន នាពេលកន្លងមក។ រូបផ្តល់ដោយលោក ពៅ អន « ឆ្នាំ២០២៤នេះ ខ្ញុំកាន់តែកាត់បន្ថយប្រើជី និងថ្នាំគីមីច្រើនទៀត ព្រោះខ្ញុំបានយកសំបកចន្ទីដែលបានបកយកសាច់ចេញនោះ ទៅដាក់តាមគល់របស់វា»។ កសិកររូបនេះ ជឿជាក់លើចន្ទីរបស់ខ្លួននឹងឱ្យផលបានប្រមាណ១,៥តោនក្នុង១ហិកតា ជាមួយនឹងគុណភាពនៃសាច់ក្នុងគ្រាប់ចន្ទីពីកម្រិត២៨ដល់២៩សម្រាប់ពូជ M23។ ចន្ទីពូជ M23 នេះ ផ្តល់ផលឱ្យកសិករបាន៣ដងក្នុងមួយរដូវ(ដើមដៃ កណ្តាលដៃ និងចុងដៃ) ខណៈពូជH09 គុណភាពសាច់ចន្ទីឡើងដល់កម្រិត៣០ តែប្រមូលផលតែមួយដងទេ នាដើមដៃ ឬដើមរដូវ។ ទិន្នផលចន្ទីធ្លាក់ចុះ ដោយសារបាតុភូតកម្តៅអែលនីញ៉ូ ក្នុងឆ្នាំ២០២១ កម្ពុជាផលិតគ្រាប់ស្វាយចន្ទីបានរហូតដល់១,១៨០លានតោន។ ក្នុងនោះ មានចន្ទី១,១លានតោន ត្រូវបាននាំទៅកាន់ទីផ្សារក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក ដោយវៀតណាមជាទីផ្សារធំជាងគេរបស់កម្ពុជានៃការនាំចេញចន្ទីសរុប។ នេះ ជាឆ្នាំដែលកម្ពុជាឈរនៅលំដាប់ថ្នាក់លេខ១ក្នុងពិភពលោក នៃការផលិតគ្រាប់ចន្ទីបានច្រើន ហើយថែមទាំងមានគុណភាពខ្ពស់ទៀត។ ស្រ្តីជាកម្មករ២នាក់កំពុងចាក់ហាលគ្រាប់ស្វាយចន្ទីនៅមុខសិប្បកម្មកែច្នៃស្វាយចន្ទីមួយកន្លែងនៅស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey ការផលិត បានធ្លាក់ចុះមកនៅត្រឹម៦៩ម៉ឺនតោនក្នុងឆ្នាំ២០២២ ហើយបន្តមកនៅត្រឹមបរិមាណ៦៥,៨ម៉ឺនតោន ដែលបានធ្វើឱ្យកម្ពុជាមកនៅត្រឹមចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣វិញ ក្នុងនាមជាប្រទេសផលិតគ្រាប់ស្វាយចន្ទីច្រើនជាងគេក្នុងពិភពលោក បន្ទាប់ពីឥណ្ឌា និងកូតឌីវ័រ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៣។ នេះយោងតាមរបាយការណ៍របស់សមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា (ស.ស.ក) ដោយបានព្យាករថា ទិន្នផលចន្ទីរបស់កម្ពុជា អាចថយចុះក្នុងរង្វង់៣០ភាគរយទៀតនៅឆ្នាំ២០២៤ ព្រោះតែការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ជាពិសេសពីបាតុភូតកម្តៅ អែលនីញ៉ូ (El Nino) ។ នារដូវប្រាំងឆ្នាំនេះ កម្ពុជាទទួលរងសីតុណ្ហភាពក្ដៅ និងបរិមាណទឹកភ្លៀង គឺតិចជាងបណ្ដាឆ្នាំកន្លងទៅ ដោយសារតែបាតុភូតសកល អែលនីញ៉ូ។ បើតាមលោក ចាន់ យុត្ថា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម កម្ដៅផែនដីនឹងកើនឡើងជាលំដាប់ ចាប់ពីខែកុម្ភៈ ដល់ដើមខែឧសភា។ ក្នុងនោះ ចន្លោះពីខែមេសា ដល់ដើមខែឧសភា កម្ដៅអាចកើនឡើងខ្លាំង ជាមួយនឹងសីតុណ្ហភាព៣៨អង្សា ហើយក្នុងថ្ងៃខ្លះអាចឡើងដល់៤១អង្សា។ សម្រាប់លោកអួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ការកើតឡើងនូវបាតុភូតអែលនីញ៉ូនេះ កំពុងធ្វើឱ្យដំណាំស្វាយចន្ទីរបស់ប្រជាកសិករមួយចំនួន ជាប់គាំងក្នុងការចេញក្តិប និងខូចផ្កា រួមទាំងជួបនូវកត្តាសត្វល្អិតបំផ្លាញជាច្រើនថែមទៀត។ ទោះមិនមានទិន្នន័យជាក់លាក់ តែ លោក ស៊ីឡុត មើលឃើញពីការធ្លាក់ចុះទិន្នផល និងគុណភាពដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅចម្ការចន្ទីក្នុងបណ្តាខេត្តមួយចំនួន រួមមាន មណ្ឌលគិរី រតនគរី ព្រះវិហារ កំពង់ឆ្នាំង កំពត និងកោះកុង ឯនៅកំពង់ធំ និងខេត្តមួយចំនួនទៀត ចន្ទីបានចេញផ្កាតាំងពីខែវិច្ឆិកា តែមិនទាន់ចេញក្តិបនៅឡើយ។ លោក អួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ រូបថត៖ ឈន សុផាត/ThmeyThmey ស្វាយចន្ទី ជាដំណាំត្រូពិករស់នៅក្នុងបរិយាកាសក្តៅហើយសើម។ បើតាមលោកប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ជាលក្ខណៈបច្ចេកទេសដំណាំចន្ទីលូតលាស់ និងផ្តល់ទិន្នផលបានល្អ គឺស្ថិតនៅក្នុងសីតុណ្ហភាពចន្លោះពី២៦ដល់៣៧អង្សាសេ ក្នុងបរិយាកាសដែលមានសំណើម។ «បច្ចុប្បន្ន អាកាសធាតុមានការផ្លាស់ប្តូរខ្លាំងរវាងពេលយប់និងថ្ងៃ ហើយមានខ្យល់ខ្លាំងទៀតដោយសារបាតុភូត អែលនីញ៉ូ ដូច្នេះ ចន្ទីយើងអាចធា្លក់ទិន្នផលពី១០ដល់៣០ភាគរយក្នុងឆ្នាំនេះ»។ នេះជាការព្រួយបារម្ភរបស់ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ ហិរញ្ញប្បទានគាំទ្រវិស័យស្វាយចន្ទី ធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុមួយចំនួន បានត្រៀមកញ្ចប់ឥណទាន ដែលមានអត្រាការប្រាក់ទាបសម្រាប់កសិករ ឬ សិប្បករ លើតម្រូវការហិរញ្ញវត្ថុនៅក្នុងខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មចន្ទី។ ធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម (SME Bank) បង្កើតឡើងដោយរាជរដ្ឋាភិបាល បានសន្យាផ្ដល់កម្ចីក្នុងទំហំទឹកប្រាក់១០០លានដុល្លារ ដល់សហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ដែលជាសមាជិកសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ដើម្បីជួយដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនានា ព្រមទាំងជួយលើកកម្ពស់វិស័យឧស្សាហកម្មកែច្នៃ។ កញ្ចប់ហិរញ្ញប្បទាននេះ ត្រូវបានអនុវត្តចាប់តាំងពីខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៣មក ដែលមានការប្រាក់ទាបក្នុងអត្រា៥,៥ភាគរយ សម្រាប់រយៈពេលមួយឆ្នាំ ឬស្មើ ០,៤១ភាគរយក្នុងមួយខែ។ គិតមកទល់បច្ចុប្បន្ន មានទឹកប្រាក់ប្រមាណ៣លានដុល្លារហើយ ត្រូវបានបញ្ចេញឱ្យអ្នករកស៊ីក្នុងវិស័យកែច្នៃស្វាយចន្ទី។ ក្រៅពីធនាគារ SME រដ្ឋាភិបាលក៏បានទម្លាក់ថវិកាប្រមាណ៦០លានដុល្លារដល់ធនាគារធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ និងជនបទ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការផលិតស្វាយចន្ទីនៅកម្ពុជា ផងដែរ។ លោក ផាន់ ផល្លា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដឹកនាំវេទិកាសាធារណៈស្តីពីការគ្រប់គ្រងម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់ថវិកាឆ្នាំ២០២៤ នាថ្ងៃទី២០កុម្ភៈ។ រូបថត៖ អគ្គនាយកដ្ឋានថវិកា នៃក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច នាវេទិកាសាធារណៈស្តីពីការគ្រប់គ្រងម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់ថវិកាឆ្នាំ២០២៤ លោក ផាន់ ផល្លា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបានបញ្ជាក់ថា៖ «តាមរយៈធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ យើងផ្តល់ទុនប្រមាណ៣០លានដុល្លារដល់ប្រជាកសិករធ្វើស្វាយចន្ទី ហើយធនាគារនេះ ក៏បានត្រៀមផ្តល់កម្ចីក្នុងទំហំប្រាក់៣០លានដុល្លារទៀត ដល់អ្នកប្រមូលទិញគ្រាប់ចន្ទីពីកសិករក្នុងរដូវកាលឆ្នាំនេះ»។ សម្រាប់គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុឯកជនវិញ នារយៈពេល២ឆ្នាំមកនេះ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ AMK ផ្តល់កម្ចីបានប្រមាណ១លានដុល្លារហើយ ដល់អតិថិជនជាសិប្បករកែច្នៃផលដំណាំចន្ទី។ លោក គា បូរាណ ដែលជាប្រធាននាយកប្រតិបត្តិ បានបញ្ជាក់ថា គ្រឹះស្ថានរបស់លោកក៏ត្រៀមបង្កើនលទ្ធភាពក្នុងការផ្តល់កម្ចីលើវិស័យនេះ ដើម្បីជួយកម្ពុជាកាត់បន្ថយការនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីស្រស់ទៅវៀតណាម។ លោកអះអាងថា៖ «យើងកំពុងធ្វើការងារជិតស្និតជាមួយសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ដើម្បីផ្តល់កម្ចីដល់អ្នកមានតម្រូវការ។ កម្ចីដែល AMK ផ្តល់ឱ្យមានទំហំទឹកប្រាក់ដល់៣០ម៉ឺនដុល្លារ គឺយើងអត់យកទ្រព្យបញ្ចាំនោះទេ ដែលមានលក្ខណៈខុសពីឥណទានលើវិស័យផ្សេងៗ»។ លោក គា បូរាណ ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ AMK និងជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) ។ រូបថត៖ CMA ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិ AMK បន្ថែមថា ការផ្តល់កម្ចីអាចកើនឡើងលើសពីនេះ សម្រាប់សិប្បកម្មកែច្នៃគ្រាប់ចន្ទីលើការផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារក្នុងស្រុក និងនាំចេញទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។ «ក្នុងមួយឆ្នាំៗ យើងនាំចេញគ្រាប់ចន្ទីស្រស់រហូតដល់ជាង៩០ភាគរយ។ ដូច្នេះ បើយើងបង្កើនលទ្ធភាពកែច្នៃ នោះសិប្បកម្មក្នុងស្រុកនឹងត្រូវការដើមទុនច្រើន ដើម្បីវិនិយោគលើម៉ាស៊ីន ឬបរិក្ខានានាសម្រាប់កែច្នៃ និងវេចខ្ចប់»។ ត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ២០២៣ ទំហំឥណទានក្នុងវិស័យធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា មានចំនួន២៣៧,២ទ្រីលានរៀល(៥៧,៦ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក)។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា(NBC) ដែលបង្ហាញថា ឥណទាននៅលើវិស័យកសិកម្ម មាន៩ភាគរយ។ ក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣របស់ធនាគារជាតិ លោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានលើកឡើងថា កំណើនឥណទានបាន ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរួមចំណែកជំរុញវិស័យផលិតកម្ម ដូចជា វិស័យកម្មន្តសាល ជាពិសេសលើវិសយ័យកសិកម្ម។ លោកស្រី បញ្ជាក់ថា ធនាគារជាតិបានកែសម្រួលការវាយតម្លៃហានិភ័យឥណទាន ដោយបន្ទាបហានិភ័យក្នុងការផ្តល់ឥណទានទៅកាន់វិស័យកសិកម្ម អប់រំ និងសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម។ លោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ថ្លែងក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ នាថ្ងៃទី២៥មករា ឆ្នាំ២០២៤។ រូបថត៖ NBC ជាមួយគ្នា លោក អួន ស៊ីឡុត មើលឃើញថា សេវាឥណទានពីស្ថាប័នសាធារណៈ និងឯកជន លើវិស័យស្វាយចន្ទីនេះ នឹងជួយដោះស្រាយបញ្ហាចាក់ស្រេះមួយចំនួនក្នុងខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មស្វាយចន្ទី ជាពិសេសជួយបំពេញកង្វះខាតដើមទុនរបស់សហគ្រាសឬសិប្បកម្មកែច្នៃចន្ទីក្នុងស្រុក។ ដោយសារ កង្វះដើមទុននេះ បានធ្វើឱ្យវិនិយោគិនក្នុងស្រុកមិនអាចប្រកួតប្រជែងទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅជាមួយបរទេសបានទេសម្រាប់ទិញគ្រាប់ស្តុកទុក។ ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា បញ្ជាក់ថា៖ «កន្លងមកមានក្រុមហ៊ុន ឬសិប្បកម្មកែច្នៃខ្លះ បើកដំណើរការបានត្រឹម ៣ទៅ៨ខែ ហើយត្រូវផ្អាកវិញ ដោយសារអស់គ្រាប់ចន្ទីសម្រាប់កែច្នៃ ធ្វើខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មពួកគេរអាក់រអួល នាំឱ្យបុគ្គលិកជំនាញមួយចំនួន ត្រូវអត់ការងារធ្វើ»។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បច្ចុប្បន្ននេះ សហគ្រាសកែច្នៃចន្ទីនៅកម្ពុជា ធុនតូច និងមធ្យម បានកើនដល់៤២កន្លែងនៅទូទាំងប្រទេស ក្នុងនោះ មាន៣៩សហគ្រាស មានសមត្ថភាពកែច្នៃចន្ទីបានប្រមាណ៥០០តោនក្នុងមួយឆ្នាំ។ រីឯ ៣សហគ្រាសទៀត គឺអាចកែច្នៃបានដល់៧០០០តោនក្នុងមួយឆ្នាំ។ បើតាមលោក អួន ស៊ីឡុត ការអនុគ្រោះអត្រាការប្រាក់ពីស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈ រួមទាំងភាពងាយស្រួល និងរហ័ស ក្នុងការទទួលបានកម្ចីពីស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុឯកជន លោករំពឹងថា ការកែច្នៃចន្ទីនៅឆ្នាំ២០២៤នេះ នឹងមានភាពវិជ្ជមានទៀត បើទោះបីទិន្នផលចន្ទីធ្លាក់ចុះដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុក៏ដោយ។ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ កត់សម្គាល់ថា ការនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីស្រស់មានការធ្លាក់ចុះក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែការកែច្នៃគ្រាប់ចន្ទីក្នុងស្រុក បានកើនឡើងពី៥ ដល់១០ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ដែលនេះជាក្តីសង្ឃឹមមួយរបស់កម្ពុជាក្នុងការប្រែពីប្រទេសផ្គត់ផ្គង់គ្រាប់ចន្ទីស្រស់ ទៅជាអ្នកផ្គត់ផ្គង់ចន្ទីកែច្នៃឱ្យទីផ្សារពិភពលោក។ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម ផ្តល់បទសម្ភាសឱ្យក្រុមអ្នកសារព័ត៌មាន នាដំណើរទស្សនកិច្ចសម្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានដើម្បីស្វែងយល់ពីខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មស្វាយចន្ទីនៅកម្ពុជា នាថ្ងៃទី២៩ វិច្ឆិកា ២០២៣។ រូបថត៖ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា ទីផ្សារចន្ទីរបស់កម្ពុជា ក្រៅពីវៀតណាម គឺមានប្រទេស ចិន ជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង បង់ក្លាដែស សាធារណរដ្ឋឆែក ហូឡង់ និងសហរដ្ឋអាមេរិក...ជាដើម។ ជុំវិញនៃខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មស្វាយចន្ទីនេះ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បន្តលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកវិនិយោគឈានដល់ការបង្កើតរោងចក្រកែច្នៃស្វាយចន្ទីស្តង់ដាខ្ពស់ ដើម្បីនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិដោយផ្ទាល់តែម្តង ជាជាងនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីស្រស់។ ប្រើកម្ចីចំគោលដៅ... ម្ចាស់សិប្បកម្មកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីជ័យសំបូរលោកស្រី អ៊ិន ឡៃហួត ដែលទទួលបានកម្ចី៥០ម៉ឺនដុល្លារ ពីធនាគារ SME មានផែនការប្រមូលទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីពីកសិករឱ្យបានដល់១៥,០០០តោននៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ទៅឱ្យសហគ្រាស និងក្រុមហ៊ុនដៃគូដែលនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទី។ ម្ចាស់សិប្បកម្មនៅខេត្តកំពង់ធំរូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា ៖ «ទុនពី SME Bank នេះ បានជួយឱ្យខ្ញុំប្រមូលទីផ្សារបានមុនគេ ហើយប្រមូលទិញចន្ទីពីកសិករបានទាន់រដូវកាល»។ អ្នកស្រី អ៊ិន ឡៃហួត ម្ចាស់សិប្បកម្មកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទី ជ័យ សំបូរ នៅខេត្តកំពង់ធំ កំពុងលាងគ្រាប់ស្វាយចន្ទី។ រូបថត៖ ៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey កម្ចីពីធនាគារ SME ដែលអ្នកស្រី អ៊ិន ឡៃហួត ប្រើប្រាស់ក្នុងរយៈពេលជិតមួយឆ្នាំមកនេះ មិនត្រឹមតែបានពង្រីកនូវសមត្ថភាពសិប្បកម្មរបស់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះ គឺថែមទាំងជួយដល់កសិករប្រមាណ១០០គ្រួសារទៀតនៅក្នុងខេត្តកំពង់ធំ និងព្រះវិហារ ដែលអ្នកស្រីប្រមូលទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីពីកសិករក្នុងតម្លៃពី ៤ ៣០០ ទៅ៥ ៣០០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ គ្រាប់ស្វាយចន្ទី គឺជាទំនិញមួយក្នុងចំណោមទំនិញឯទៀត ដែលគាំទ្រដោយគម្រោងប្រកួតប្រជែងខ្សែសង្វាក់តម្លៃកសិកម្ម និងលើកកម្ពស់សុវត្ថិភាព។ កាលពីចុងឆ្នាំ២០២0 ADB បានផ្តល់កម្ចីទំហំ១០៣លានដុល្លារ ដល់កម្ពុជា លើគម្រោងពង្រឹងសុវត្ថិភាព និងគុណភាពស្បៀងអាហារក្នុងខ្សែសង្វាក់តម្លៃ ដែលផ្តោតលើការកែច្នៃផលិតផលកសិកម្មសំខាន់មួយចំនួន៦មុខ ក្នុងនោះ មានលើផលដាំណាំស្វាយចន្ទី ផងដែរ។ ក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានមួយកាលពីចុងឆ្នាំ២០២០ លោក Takeshi Ueda សេដ្ឋវិទូជាន់ខ្ពស់ ផ្នែកធនធានធម្មជាតិ និងកសិកម្មរបស់ ADB បានលើកឡើងថា វិស័យកសិកម្មអាចចូលរួមចំណែកដល់កំណើន និងការធ្វើពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ប្រសិនបើសហគ្រាសកសិកម្មធុនតូចនិងមធ្យម អាចបង្កើនសមត្ថភាពកែច្នៃផលិតផលកសិកម្មដែលមានតម្លៃខ្ពស់ សម្រាប់ដាក់លក់លើទីផ្សារក្នុង និងក្រៅប្រទេស។ អ្នកជំនាញជប៉ុនរូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា៖ «ការវិនិយោគឯកជនលើវិស័យកសិកម្ម រួមជាមួយការទទួលបានឥណទាន ព្រមទាំងផលិតផលកសិកម្មសម្រាប់កែច្នៃប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់នោះ នឹងជួយកសិពាណិជ្ជកម្មរបស់កម្ពុជាបញ្ចេញសក្តានុពលរបស់ខ្លួន បង្កើតការងារ និងលើកកម្ពស់ជីវភាពប្រជាពលរដ្ឋនៅទីជនបទ»។ គោលនយោបាយជាតិ ដើម្បីប្រែក្លាយកម្ពុជាទៅជាអធិរាជស្វាយចន្ទី «ខ្ញុំចង់ឱ្យកម្ពុជាក្លាយជាប្រទេសអធិរាជស្វាយចន្ទី ព្រោះយើងជាប្រទេសផលិតស្វាយចន្ទីច្រើនជាងគេ គ្រាន់តែយើងមិនទាន់មានការកែច្នៃ»។ នេះជាមហិច្ឆតារបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានលើកឡើងក្នុងកម្មវិធីមួយនៅខេត្តពោធិ៍សាត់ កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣។ អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា សម្តេច ហ៊ុន សែន។ រូបថត៖ ហ្វេសហ៊ុកផេក សម្តេច ស្របជាមួយនឹងមហិច្ឆតានេះ កម្ពុជាមានគោលនយោបាយជាតិស្តីស្វាយចន្ទី ឆ្នាំ២០២២-២០២៧ រួចទៅហើយ។ ជាគោលនយោបាយដែលផ្តោតសំខាន់លើការផលិត ការកែច្នៃ និងការនាំចេញ ដើម្បីបម្រើទីផ្សារក្នុងស្រុក ក្នុងតំបន់ និងទីផ្សារពិភពលោក។ ដើម្បីពង្រឹងការប្រកួតប្រជែងប្រកបដោយគុណភាព រដ្ឋាភិបាលជំរុញការធ្វើឧស្សាហូបនីយកម្មដើម្បីបង្កើនតម្លៃបន្ថែមលើការប្រមូលផល និងការកែច្នៃអនុផលស្វាយចន្ទី ឱ្យបាន២៥ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២៧ និងយ៉ាងតិច៥០ភាគរយនៅឆ្នាំ២០៣២ រួមទាំងជំរុញការនាំចេញ តាមរយៈការធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារ ការផ្សារភ្ជាប់អន្តរវិស័យក្នុងការនាំចេញ កិច្ចសម្រួល ពាណិជ្ជកម្ម ការកាត់បន្ថយថ្លៃដើម និងការលើកកម្ពស់ឧត្តមភាពលើទីផ្សារ។ តាមរបាយការណ៍ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានផ្ទៃដីដាំដុះស្វាយចន្ទីជាង៤៧ម៉ឺនហិកតា ដែលអាចផ្តល់ទិន្នផលបានប្រមាណ៧០ម៉ឺនតោន ក៏ប៉ុន្តែ ទិន្នផលនេះអាចនឹងធ្លាក់ចុះ ដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ « មន្ត្រីជំនាញយើងបានសហការជាមួយមន្ទីរកសិកម្មខេត្ត និងអ្នកពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ដែលមានជំនាញលើដំណាំចន្ទី ដើម្បីពិនិត្យនិងរកទំហំនៃការខូចខាតចន្ទីពីបាតុភូត អែលនីញ៉ូ តើមានក្នុងកម្រិតណា?»។ នេះតាមកញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម ដោយបានអះអាងបន្ថែមថា ក្រសួងកំពុងស្រាវជ្រាវ និងបង្កាត់ពូជចន្ទីថ្មី រួមទាំងសិក្សាលើវិធីសាស្ត្រដាំដុះថ្មី ដែលធ្វើឱ្យដំណាំចន្ទីធន់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ក្នុងកិច្ចការសិក្សាស្រាវជ្រាវពូជស្វាយចន្ទីថ្មី រួមទាំងការសិក្សាពីខ្សែច្រវាក់តម្លៃចន្ទី ក្រសួងកសិកម្ម បានកិច្ចសហការ រួមទាំងគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេស និងហិរញ្ញវត្ថុពីសហភាពអឺរ៉ុប(EU),ទីភ្នាក់ងារសហរដ្ឋអាមេរិកសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍអន្តរជាតិ (USAID), ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ផ្សេងៗទៀត ។ ជាមួយគ្នានេះ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា បានបញ្ជាក់ថា ក្រសួងកសិកម្មកំពុងធ្វើការងារជាប់លាប់ជាមួយ ADB លើការសិក្សាពីខ្សែច្រវាក់តម្លៃនៃផលិតផលស្វាយចន្ទី ដើម្បីបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែងទីផ្សារអន្តរជាតិ ហើយអ្វីដែលកម្ពុជាទទួលបានពី ADB នៅពេលនេះ គឺជាគាំទ្រមួយយ៉ាងសំខាន់នូវការអនុវត្តគោលនយោបាយជាតិស្តីពីស្វាយចន្ទី ជាពិសេស លើការសិក្សាស្រាវជ្រាវពូជចន្ទីថ្មីដែលធន់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបានលើកឡើងថា៖ « ក្នុងពេលរដ្ឋាភិបាលដាក់ឱ្យអនុវត្តគោលនយោបាយជាតិស្តីពីស្វាយចន្ទីនេះ ដែលចង់ប្រែក្លាយកម្ពុជាឱ្យទៅជាអធិរាជស្វាយចន្ទីនោះ គឺយើងនឹងជំរុញការស្រាវជ្រាវពូជចន្ទីថ្មី ឱ្យបានលឿន និងរហ័ស ទៅតាមលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រត្រឹមត្រូវ »។ កន្លងមក ADB បានវាយតម្លៃថា វិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា ជាវិស័យងាយរងគ្រោះបំផុតពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ហើយចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១០មក ADB បានគាំទ្រយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួនដល់កម្ពុជាក្នុងការបង្កើតគោលនយោបាយប្រែប្រួលអាកាសធាតុសមស្រប និងបញ្ជ្រាបក្ដីព្រួយបារម្ភនានាទៅក្នុងដំណើរការអភិវឌ្ឍន៍ និងផែនការនៅថ្នាក់ជាតិ និងថ្នាក់ក្រោមជាតិ។ លោក Anthony Gill ប្រធានផ្នែកប្រតិបត្តិគម្រោង ADB ប្រចាំកម្ពុជា។ រូបថត៖ ADB Cambodia ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ លោក Anthony Gill ប្រធានផ្នែកប្រតិបត្តិគម្រោង ADB ប្រចាំកម្ពុជា បានលើកឡើងពីសារសំខាន់នៃការបញ្ជ្រាបចំណេះដឹងអំពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដោយ ADB បានចូលរួមចំណែកក្នុងការកសាងសមត្ថភាពរបស់ស្ថាប័ន ដើម្បីពង្រឹងការទទួលខុសត្រូវលើការធ្វើផែនការ និងការព្យាករណ៍ផ្អែកលើវិទ្យាសាស្ត្រ ជាដើម។ លោក Anthony Gill បានរៀបរាប់ថា ក្នុងរយៈពេលប្រាំឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ADB និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ផ្សេងទៀត បានផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានជាវិនិយោគទុនដល់៦គម្រោង ដែលមានតម្លៃប្រមាណ៥៧៣លានដុល្លារ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានិងផលប៉ះពាល់កើតឡើងដោយបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ និងកសាងភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ៕ ដោយ៖ អ៊ូ សុខមាន និង ម៉េង សៀវម៉ី ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុឆ្នាំនេះធ្វើឱ្យស្វាយចន្ទីរបស់លោក ឡាច តារា ទើបចេញក្តិបបាន១ទៅ៣ផ្លែប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយចង្កោម ធៀបនឹងឆ្នាំកន្លងមកលោកបានចំណូលមួយចំនួនពីដំណាំនេះហើយ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ThmeyThmey លោក ឡាច តារា កំពុងពិនិត្យផ្កាស្វាយចន្ទីដែលមិនព្រមចេញក្តិប ដោយសារតែរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ThmeyThmey លោក លាម លង់ហេង ម្ចាស់ចម្ការស្វាយចន្ទី៤០ហិកតានៅស្រុកប្រាសាទសំបូរ កំពុងរៀបរាប់ពីបញ្ហាដែលដំណាំចន្ទីរបស់ខ្លួនកំពុងរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey លោក មាន ចំរើន កំពុងពិនិត្យមើលផ្លែស្វាយចន្ទីរបស់ខ្លួនស្ថិតនៅស្រុកអូរជុំ ខេត្តរតនគិរី ដែលកំពុងរងគ្រោះពីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបថត៖ អ៊ូ សុខមាន/ThmeyThmey លោក ពៅ អន ម្ចាស់ចម្ការ៥ហិកតានៅស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ។ រូបថត៖ អ៊ូ សុខមាន ThmeyThmey ធុងទឹក ដែលលោកពៅ អន ប្រើសម្រាប់បាញ់លាងសន្សឹមប្រៃចេញពីដំណាំស្វាយចន្ទីរបស់ខ្លួន នាពេលកន្លងមក។ រូបផ្តល់ដោយលោក ពៅ អន ស្រ្តីជាកម្មករ២នាក់កំពុងចាក់ហាលគ្រាប់ស្វាយចន្ទីនៅមុខសិប្បកម្មកែច្នៃស្វាយចន្ទីមួយកន្លែងនៅស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ។ រូបថត៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey លោក អួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ រូបថត៖ ឈន សុផាត/ThmeyThmey លោក ផាន់ ផល្លា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដឹកនាំវេទិកាសាធារណៈស្តីពីការគ្រប់គ្រងម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់ថវិកាឆ្នាំ២០២៤ នាថ្ងៃទី២០កុម្ភៈ។ រូបថត៖ អគ្គនាយកដ្ឋានថវិកា នៃក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច លោក គា បូរាណ ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ AMK និងជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) ។ រូបថត៖ CMA លោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ថ្លែងក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ នាថ្ងៃទី២៥មករា ឆ្នាំ២០២៤។ រូបថត៖ NBC កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម ផ្តល់បទសម្ភាសឱ្យក្រុមអ្នកសារព័ត៌មាន នាដំណើរទស្សនកិច្ចសម្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានដើម្បីស្វែងយល់ពីខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មស្វាយចន្ទីនៅកម្ពុជា នាថ្ងៃទី២៩ វិច្ឆិកា ២០២៣។ រូបថត៖ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកស្រី អ៊ិន ឡៃហួត ម្ចាស់សិប្បកម្មកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទី ជ័យ សំបូរ នៅខេត្តកំពង់ធំ កំពុងលាងគ្រាប់ស្វាយចន្ទី។ រូបថត៖ ៖ ម៉េង សៀវម៉ី/ ThmeyThmey អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា សម្តេច ហ៊ុន សែន។ រូបថត៖ ហ្វេសហ៊ុកផេក សម្តេច លោក Anthony Gill ប្រធានផ្នែកប្រតិបត្តិគម្រោង ADB ប្រចាំកម្ពុជា។ រូបថត៖ ADB Cambodia សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_975.txt	ព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗ នៅក្នុងសប្តាហ៍ថ្មីនេះ ហាក់ទៅមិនឆ្ងាយពីការរីកសាយនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ឡើយ។ ទន្ទឹមនេះ ប្រធានបទកិច្ចចរចារំសាយកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរកូរ៉េខាងជើងក៏សំខាន់ផងដែរ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ អឺរ៉ុបនៅតែបន្តដាក់ទណ្ឌកម្មលើមីយ៉ាន់ម៉ា ស្របពេលកាសែតហុងកុង Apple Daily បានប្រកាសបិទដំណើរការរបស់ខ្លួន។	ខាងក្រោមនេះ គឺជាព្រឹត្តិការណ៍សង្ខេបប្រចាំសប្តាហ៍។ ថ្ងៃទី២១ ខែមិថុនា ប្រេសិតពិសេសអាមេរិកសម្រាប់កិច្ចការកូរ៉េខាងជើង លោក សុង គីម បានបង្ហាញជំហរយ៉ាងច្បាស់ៗថា អាមេរិក បានត្រៀមខ្លួនជាសេចក្តី ក្នុងការជួបជាមួយកូរ៉េខាងជើង នៅគ្រប់កន្លែង និងគ្រប់ពេលវេលា ដោយគ្មានការកំណត់លក្ខខណ្ឌមុនឡើយ។ សហភាពអឺរ៉ុប បានដាក់ទណ្ឌកម្មបន្ថែមទៀត លើមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់រដ្ឋាភិបាលយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាចំនួន ៨រូប និងក្រុមហ៊ុន ចំនួន៣ ដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយយោធា។ ថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា មេដឹកនាំហុងកុង លោកស្រី ការី ឡាំ បានអះអាងថា ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ មិនត្រូវធ្វើវិទ្វង្សនាប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលឡើយ។ ការលើកឡើងបែបនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីអាជ្ញាធរហុងកុង ទើបចាត់វិធានការលើកាសែត Apple Daily ដែលមាននិន្នាការគាំទ្រប្រជាធិបតេយ្យ។ មន្រ្តីសេតវិមាន លើកឡើងថា អាមេរិកទំនងជាមិនអាចសម្រេចគោលដៅចាក់ វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ យ៉ាងតិចមួយដូសរបស់ប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន សម្រាប់ក្រុមមនុស្ស ពេញវ័យឱ្យបាន៧០ភាគរយត្រឹមថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដាឡើយ។ មន្ត្រីអាមេរិកក៏លើកឡើងការព្រួយបារម្ភពីវីរុសទម្រង់ថ្មីដែលតា ដែលអាចប៉ះពាល់ខ្លាំងដល់ការប្រឹងប្រែងរបស់អាមេរិក។ ថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា កាសែតហុងកុង Apple Daily បានជូនដំណឹងថា កាសែតរបស់ខ្លួននឹងបញ្ចប់ការចុះផ្សាយអត្ថបទចាប់ពីស្អែកទៅ ដោយសារតែអាជ្ញាធរហុងកុង បានបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ខ្លួន និងការខ្វះខាតហិរញ្ញវត្ថុ។ នាវាយោធារុស្ស៊ី បានបាញ់ព្រមាននាវាពិឃាដអង់គ្លេសមួយគ្រឿង បន្ទាប់ពីបើកចូលក្នុងដែនទឹករបស់រុស្ស៊ីនៅក្បែរតំបន់គ្រីមៀក្នុងសមុទ្រខ្មៅ។ នាវាចម្បាំងរុស្ស៊ី បានទម្លាក់គ្រប់បែកលើផ្លូវនាវាចរណ៍ ដើម្បីជាការព្រមាន។ ថ្ងៃទី២៤ ខែមិថុនា ក្រុមអ្នកតវ៉ារាប់រយនាក់បានប្រមូលផ្តុំគ្នានៅក្រុងបាងកក ដោយអំពាវនាវឱ្យនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ប្រាយុទ្ធ ចន្ទអូចា លាលែងពីតំណែង។ ទោះបីជាអត្រាឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ នៅក្រុងបាងកកកំពុងហក់ឡើងខ្លាំងក្តី ក្រុមបាតុករនៅតែដង្ហែក្បួន ដែលជាការបំពានវិធានការរឹតត្បិតរបស់រដ្ឋាភិបាល។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន បានអះអាងថា ចិន បានដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) រួចហើយ ដើម្បីតតាំងនឹងការដាក់ពន្ធរបស់អូស្រ្តាលីលើទំនិញចិន។ បញ្ហានេះ កាន់តែធ្វើឱ្យក្រុងប៉េកាំង និងក្រុងកង់បេរ៉ាមានភាពរកាំរកូសជាមួយគ្នាថែមទៀត។ ថ្ងៃទី២៥ ខែមិថុនា ក្រសួងសុខាភិបាលអ៊ីស្រាអែល បានស្នើឱ្យប្រជាជនខ្លួន ពាក់ម៉ាស់ជាថ្មីនៅកន្លែងបិទជិត និងមានមនុស្សច្រើន បន្ទាប់ពីករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ បានកើនឡើងជាថ្មី។ តៃវ៉ាន់ នឹងបង្កើនការត្រួតពិនិត្យច្រកព្រំដែនដើម្បីទប់ស្កាត់ការឆ្លងរាលដាលនៃវីរុសថ្មីដែលតា ដែលកំពុងរាលដាលយ៉ាងខ្លាំងជុំវិញពិភពលោក។ អ្នកដំណើរទាំងងអស់ដែលទៅដល់តៃវ៉ាន់ ជាពិសេសអ្នកដំណើរប្រទេសចំនួន ៥ ត្រូវធ្វើចត្តាឡីស័កនៅកន្លែងកំណត់ដោយរដ្ឋាភិបាល។ ថ្ងៃទី២៦ ខែមិថុនា រដ្ឋមន្រ្តីសុខាភិបាលអង់គ្លេស លោកMatt Hancock បានលាលែងពីតំណែងហើយ បន្ទាប់ពីមានវីដេអូឃ្លីបមួយបង្ហាញថា លោកបានបំពានបម្រាមទប់ស្កាត់ជំងឺកូវីដ-១៩ ដោយការថើបមនុស្សជំនិតរបស់ខ្លួន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9750.txt	រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងសេអ៊ូល នឹងផ្តល់ផ្ទះជួលដែលមានតម្លៃសមរម្យជាងមុន សម្រាប់អ្នកនៅលីវក្នុងទម្រង់ជាលំនៅឋានរួមគ្នា ខណៈដែលចំនួនអ្នកដែលរស់នៅម្នាក់ឯងនៅកូរ៉េខាងត្បូងកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស។	ការផ្តល់ជូនលំនៅឋានរួមនេះមានតម្លៃថោកជាងទីផ្សារដល់ ៥០ភាគរយសម្រាប់ការសម្រាប់អ្នកនៅលីវដែលមានប្រាក់ចំណូលទាប និង ៧០ភាគរយសម្រាប់អ្នកនៅលីវដែលគ្មានផ្ទះសម្បែង។ ការជួលអប្បរមាមានរយៈពេល៦ ឆ្នាំចំពោះមនុស្សចាប់ពីអាយុ ១៩-៣៩ឆ្នាំ និងអតិបរមា ១០ឆ្នាំសម្រាប់មនុស្សដែលមានអាយុលើសពី ៤០ឆ្នាំ។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងសេអ៊ូលនៅថ្ងៃទី២៦ ខែកុម្ភៈ។ លំនៅឋានរួម ជាប្រភេទផ្ទះដែលលំហផ្ទាល់ខ្លួន និងផ្នែកខ្លះរួមគ្នាក្នុងអគារតែមួយ។ ជាឧទាហរណ៍ បន្ទប់គេង និងបង្គន់ត្រូវបានផ្តល់ជូនក្នុងទម្រង់ជាអាផាតមិនស្ទូឌីយោដាច់ដោយឡែក ខណៈពេលបន្ទប់ទទួលភ្ញៀវ និងផ្ទះបាយត្រូវបានប្រើប្រាស់រួមគ្នាជាមួយអ្នករស់នៅ។ រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងសេអ៊ូលគ្រោងសង់លំនៅឋានរួមដែលមានចំនួន ២០ពាន់យូនីតសម្រាប់អ្នកនៅលីវក្នុងរយៈពេល ៤ឆ្នាំខាងមុខ។ យូនីតទាំងនេះ នឹងត្រូវបានសាងសង់នៅក្នុងទីតាំងដែលនៅជិតស្ថានីយ៍រថភ្លើងក្រោមដី ផ្លូវធំៗ និងកន្លែងថែទាំសុខភាព ដើម្បីបំពេញតម្រូវការពីក្រុមមនុស្សផ្សេងៗគ្នា។ រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងសេអ៊ូល នឹងផ្តល់ការលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកអភិវឌ្ឍន៍លំនៅឋានក្នុងការសាងសង់ផ្ទះបែបនេះ។ «យើងប៉ាន់ប្រមាណថា តម្រូវការលំនៅឋានរួមនឹងឈានដល់ប្រហែល ១០០ពាន់យូនីតនៅឆ្នាំ ២០៣០»។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព៏ត៌មានកូរ៉េខាងត្បូង MK ដកស្រង់សម្តីលោក Byeongyong Han ប្រធានការិយាល័យគោលនយោបាយលំនៅដ្ឋានទីក្រុងសេអ៊ូល។ បើតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍ទីក្រុងសេអ៊ូល វាជាភាពចាំបាច់ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់លំនៅដ្ឋានរួមគ្នា ដើម្បីស្របតាមនិន្នាការកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃអ្នកដែលចង់រស់នៅម្នាក់ឯង។ ទិន្នន័យពីការិយាល័យស្ថិតិជាតិកូរ៉េខាងត្បូងបង្ហាញ ផលធៀបនៃអ្នកដែលរស់នៅក្នុងបន្ទប់ជួលតែម្នាក់ឯងនាពេលបច្ចុប្បន្ននៅក្នុងទីក្រុងសេអ៊ូលមានចំនួន ៤,១៣លាននាក់ ហើយរំពឹងថានឹងកើនប្រហែល ៤០ភាគរយនៅឆ្នាំ ២០៣០។ ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ចំនួនមនុស្សដែលរស់នៅម្នាក់ឯងមានចំនួន ១ភាគ៣ នៃគ្រួសារសរុបក្នុងដ្ឋធានីកូរ៉េខាងត្បូងមួយនេះ ដោយសារចំនួនអ្នករៀបការតិចជាងមុន ព្រមចំនួនប្រជាជនវ័យចំណាស់រស់នៅតែឯងកើនឡើង៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9751.txt	៣០ឆ្នាំហើយ ដែលលោក ម៉ិ ឡូ ប្រកបរបរឡើងត្នោត និងផលិតស្ករត្នោត។ ដ្បិតរបរឡើងត្នោតនេះ ប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់បន្តិចក្តី តែវាបានជួយលោក ម៉ិ ឡូ ដោះស្រាយបញ្ហាជីវភាពបានមួយចំណែកធំ។	ជាអ្នកភូមិតាកុះ ឃុំព្រះដាក់ ស្រុកបន្ទាយស្រី ខេត្តសៀមរាប បុរសវ័យជាង៥០ឆ្នាំរូបនេះ បានជ្រើសរើសរបរឡើងត្នោត ដើម្បីរ៉ាប់រងចិញ្ចឹមគ្រួសារ និងកូនប្រុសស្រី៥នាក់ ។ តែបើសួរថា របរឡើងត្នោតនេះ ពិបាកដែរទេ ? ពិតណាស់លោក ម៉ិ ឡូ ប្រាកដជាផ្ដល់ចម្លើយដោយមិនអល់អែកថា របរនេះ ជារបរដែលហត់នឿយខ្លាំង តែដោយសារលោកពុំមានជម្រើសអ្វីផ្សេង ក៏សម្រេចចិត្តយកអាជីពនេះ ដើម្បីដោះស្រាយជីវភាពគ្រួសារ។ «របរឡើងត្នោតគឺនឿយច្រើនគ្នា មានគ្នាប្រាំនាក់ នឿយទាំងប្រាំនាក់។ ខ្លះលាងបំពង់ ខ្លះរកអុស ខ្លះធ្វើនេះធ្វើនោះ ទាល់តែជួយគ្នាទើបបាន។ បើយើងអត់ជួយគ្នា យ៉ាប់ហើយ! ឈ្លោះគ្នាឥឡូវហើយ អ្នកឡើងត្នោត!» នេះជាសម្ដីរបស់លោក ម៉ិ ឡូ ថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានអេឡិចត្រូនិចថ្មីៗ ។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ លោក ម៉ិ ឡូ តែងតែជួលដើមត្នោតរបស់អ្នកភូមិ ពី២៥ ទៅ៣០ដើម ដើម្បីឡើងយកទឹកត្នោត ក្នុងមួយថ្ងៃ២ដង នៅពេលព្រឹកព្រលឹម និងរសៀល។ តម្លៃនៃការជួលដើមត្នោត ១ដើម ២០០០០រៀលក្នុងមួយឆ្នាំ។ «ជួលគេ មួយដើម២ម៉ឺនក្នុងមួយឆ្នាំ។ ឡើងត្នោតមិនកើត ក៏គេគិតលុយ។ អ្នកខ្លះ គេយកលុយ អ្នកខ្លះគេយកស្ករ។ បើគេយកស្ករ មួយដើម ៥គីឡូ»។ នេះបើតាមការប្រាប់ឲ្យដឹងពីលោក ម៉ិ ឡូ។ ជាមធ្យម ទិន្នផលស្ករត្នោតដែលលោក ទទួលបានជារៀងរាល់ថ្ងៃ ចន្លោះពី១២ ទៅ១៣គីឡូក្រាម ។ សម្រាប់របរធ្វើស្ករត្នោតនេះ ត្រូវចាប់ផ្ដើមតាំងពីព្រលឹម រហូតដល់ម៉ោង៩យប់ ទើបចប់កិច្ចការសព្វគ្រប់ ។ គ្រួសារលោក ម៉ិ ឡូ ផលិតទាំងស្កររាវ (ស្ករខាប់) ស្ករផែន និងស្ករម្សៅ (ស្ករហុយ)។ តម្លៃលក់ស្ករទាំងបីប្រភេទនេះ ៥០០០រៀល(ប្រាំពាន់រៀល)ក្នុងមួយគីឡូ ឬអាចលើស ឬទាបជាងនេះ តាមតម្លៃទីផ្សារ។ តាមបទពិសោធន៍៣០ឆ្នាំមកនេះ លោក ម៉ិ ឡូ បានរៀបរាប់ថា ៖ «(របរឡើងត្នោត និងផលិតស្ករត្នោតនេះ) រស់ស្រួល! កូនបានរៀនសូត្រចប់ទាំងអស់»។ របរនេះ មានការហត់នឿយ និងប្រឈមគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំង ជាពិសេសនៅដើមរដូវវស្សាមកដល់ ដូចជា ភ្លៀង ខ្យល់កន្ត្រាក់ ផ្គររន្ទះជាដើម។ ដ្បិតប្រឈមហានិភ័យខ្លះក្តី តែលោក ម៉ិ ឡូ នៅតែអះអាងថា លោកមិនបោះបង់របរនេះចោលឡើយ រហូតដល់កម្លាំងចុងក្រោយ។ «អាជីពនេះ អត់ចង់ចោល មិនដឹងទៅរកមុខរបរអីផ្សេងផង។ ប៉ុននេះហើយ មិនលះបង់ទេ ឲ្យតែនៅកម្លាំង»។ នេះបើតាមលោក ឡូ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9752.txt	ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត សម្រេចកំណត់យកថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ជាទិវាជាតិសហគ្រាសធុនមីក្រូ តូច និងមធ្យម ដើម្បីលើកកម្ពស់ និងផ្តល់តម្លៃដល់វិស័យសហគ្រាសនៅកម្ពុជា។ នេះបើយោងតាមអនុក្រឹត្យដែលសម្តេចបានសម្រេច នៅថ្ងៃទី២៩មករា ឆ្នាំ២០២៤ ដោយបានបញ្ជាក់ថា ទិវានេះ នឹងជួយបង្កើតការងារ ជាពិសេសជំរុញការផ្គត់ផ្គង់ខ្សែច្រវ៉ាក់ផលិតកម្ម និងពង្រីកទីផ្សារក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។	ទិវាជាតិសហគ្រាសធុនមីក្រូតូច និងមធ្យមប្រចាំឆ្នាំនេះ នឹងត្រូវរៀបចំដោយក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្ត្រ និងនវានុវត្តន៍ ដែលមានកិច្ចសហការជាមួយក្រសួង ស្ថាប័ន រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ សហគ្រាសសាធារណៈ សហគ្រាសឯកជន សមាគម សហគមន៍ គ្រឹះស្ថានសិក្សា និងភាគីពាក់ព័ន្ធនានា។ អនុក្រឹត្យរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា៖ « ភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ត្រូវចូលរួមបំផុសស្មារតីគាំទ្រទិវាជាតិនេះ និងសហការរៀបចំការតាំងបង្ហាញនូវផលិតផលជាស្នាដៃរបស់ផលិតករ សេវាករ អាជីវករ និងសិប្បករក្នុងស្រុក»។ របាយការណ៍ពីក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យសាស្ត្រ និងនវានុវត្តន៍បានបង្ហាញថា គិតត្រឹមខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ មានសហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យម និងសិប្បកម្ម ចំនួន ៤៤ ៥១៤ មូលដ្ឋាន បានចុះបញ្ជី ដោយក្នុងនោះ មានសហគ្រិន ជាស្រ្តី ៨ ០១១ មូលដ្ឋាន។ ដោយឡែក កម្លាំងពលកម្មសរុបនៅក្នុងវិស័យនេះ គឺមាន ៤៦១ ៦១៤ នាក់ ក្នុងនោះ ស្រ្តី ១៣៤ ៧៤៩ នាក់)៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9753.txt	លោក Devin Barta ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក ប្រចាំនៅកម្ពុជា(AmCham Cambodia) បានលើកយកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការវិនិយោគ មកពិភាក្សាការងារជាមួយសម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅព្រឹកថ្ងៃទី១ កុម្ភៈ។	ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិករូបនេះ បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលបានបង្កលក្ខណៈងាយស្រួល និងធានាបរិយាកាសវិនិយោគល្អប្រសើរសម្រាប់ធុរកិច្ចអាមេរិក ។ជាពិសេសការបើកចំហ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយ៉ាងល្អប្រសើររវាង ក្រសួង-ស្ថាប័ន និងសភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកប្រចាំនៅកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ លោក Devin Barta បានបង្ហាញពីជំហរពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការទាក់ទាញវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស (FDI)មកកម្ពុជា លើវិស័យធុរកិច្ច ,អចលនទ្រព្យ ,ការគាំទ្រដល់ស្រ្តីលើផ្នែកភាពជាម្ចាស់នៃសហគ្រាសធន់តូច ,ការបណ្តុះបណ្តាល និង អភិវឌ្ឍជំនាញ និងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ជាដើម។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត លើកទឹកចិត្តឱ្យសភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកប្រចាំនៅកម្ពុជា បន្តពង្រឹងនិងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការបន្ថែមទៀត ជាមួយក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធរបស់កម្ពុជា ។«អរគុណចំពោះក្រុមហ៊ុនអាម៉េរិក ដែលតែងតែជឿជាក់និងបានបណ្ដាក់ទុនវិយោគនៅកម្ពុជា ដែលនេះ គឺជាការចូលរួមចំណែកមួយយ៉ាងសំខាន់ ដល់ការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចនៅកម្ពុជា»។ នេះបើតាមហ្វេសប៊ុកនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា។ ទន្ទឹមនេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក៏កំពុងយកចិត្តទុកដាក់ និងប្ដេជ្ញាធានានូវបរិយាកាសវិនិយោគល្អនៅកម្ពុជា ដូចជា ការពង្រឹងភាពធន់នៃប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ និងការពង្រីកមធ្យោបាយក្នុងការទូទាត់ទំនើបតាមប្រព័ន្ធ QR-Code ក្រោមក្របខ័ណ្ឌកិច្ចព្រមព្រៀងតំបន់ពាណិជ្ជកម្មសេរីរវាងកម្ពុជា ជាមួយបណ្ដាប្រទេសជាច្រើន ទាំងក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក។ «ច្បាប់ស្តីពីវិនិយោគ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងគោលនយោបាយលើកទឹកចិត្តសម្រាប់វិនិយោគិន និងធុរជន ដែលធានាបាននូវភាពប្រាកដនិយម ចំពោះបរិយាកាសវិនិយោគប្រកបដោយភាពអនុគ្រោះ និងភាពបត់បែន»។ នេះបើតាមសម្តេច ដែលប្រាប់ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិក អំពីឱកាសវិនិយោគលើសួនឧស្សាហកម្មបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់ (High Tech Industrial Park) ដែលរដ្ឋាភិបាលកំពុងយកចិត្តទុកដាក់អភិវឌ្ឍវិស័យឌីជីថល ។ កន្លងមកសភាពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិក បានលើកកម្ពស់កិច្ចទំនាក់ទំនងវិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា និងអាម៉េរិក ក្នុងការជំរុញផ្សព្វផ្សាយអំពីសក្តានុពល និងឱកាសវិនិយោគនៅកម្ពុជា ជាពិសេសជួយកសាងសមត្ថភាព និងភាពជាអ្នកដឹកនាំស្ត្រីជាសហគ្រិនទៀតផង។ សភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកនៅកម្ពុជា គឺជាអង្គការឯករាជ្យមិនស្វែងរកប្រាក់ចំណេញ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៦ ដោយមានទាំងក្រុមហ៊ុនអាមេរិក និងកម្ពុជា ជាសមាជិក ។ ស្ថាប័ននេះលើកកម្ពស់កាលានុវត្តភាពធុរកិច្ច, វិនិយោគ និង ពាណិជ្ជកម្ម, ក៏ដូចជាការពង្រឹងទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចរវាងកម្ពុជា និងអាម៉េរិក។ កាលពីថ្ងៃទី២២ កញ្ញា ២០២៣ សភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក បានសហការជាមួយសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ក្នុងការរៀបចំវេទិកាធុរកិច្ចអាម៉េរិក-កម្ពុជា នៅទីក្រុងញ៉ូវយ៉ក សហរដ្ឋអាមេរិក ដោយមានវត្តមានសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត និងម្ចាស់ក្រុមហ៊ុន និងវិនិយោគិនអាមេរិកជាច្រើន ចូលរួមក្នុងវេទិកានេះ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9754.txt	ភ្នំពេញ៖ បាតុភូតកម្ដៅ អែលនីញ៉ូ (El Nino) កំពុងធ្វើឱ្យសាច់នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ធ្លាក់គុណភាព និងលក់បានតម្លៃទាប។ នេះបើតាមលោក អួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា (ស.ស.ក) ដោយបារម្ភថា កសិករអាចបាក់ទឹកចិត្ត ហើយនាំគ្នាកាប់ដើមស្វាយចន្ទីចោល។	លោក អួន ស៊ីឡុត បានបញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកុម្ភៈនេះថា ចាប់ពីខែមករា ដើមឆ្នាំមក ការលក់ចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទី នៅតាមបណ្ដាខេត្តមួយចំនួនក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មាននិន្នាការធ្លាក់ថ្លៃជាបន្តបន្ទាប់។ បញ្ហានេះ បណ្ដាលមកពីបាតុភូតកម្ដៅអែលនីញ៉ូ ដែលធ្វើឱ្យគ្រាប់ស្វាយចន្ទីស្វិត ខូច និងមិនសូវមានសាច់ ហើយវាគឺជាដើមចម ធ្វើឱ្យឈ្មួញបន្ទាបតម្លៃ។ ខេត្តដែលរកឃើញថា គុណភាពគ្រាប់ស្វាយចន្ទីធ្លាក់ចុះជាងគេរួមមាន មណ្ឌលគិរី រតនគរី កំពង់ឆ្នាំង កំពត និងកោះកុង។ រីឯ ស្ទឹងត្រែង និងកំពង់ធំ នៅរក្សាបានស្ថេរភាព និងលក់បានតម្លៃខ្ពស់ដដែល។ បច្ចុប្បន្ន គ្រាប់ស្វាយចន្ទីស្រស់ មានតម្លៃទាបបំផុតក្នុងរង្វង់៤ពាន់រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម និងតម្លៃខ្ពស់បំផុតជិត៦ពាន់រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ នេះបើតាមប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ លោក អួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ រូបភាព៖ សែម វណ្ណា លោក អួន ស៊ីឡុត ប្រាប់ដូច្នេះថា៖«ទិន្នផលយើងឃើញថាបានល្អ ប៉ុន្តែដោយសារតែអែលនីញ៉ូ ធ្វើឱ្យសាច់ខាងក្នុងរបស់វាមិនសូវល្អនោះទេ។ ជាក់ស្ដែង ការប្រមូលផលកាលពីខែមករា វាសម្បូរគ្រាប់ស្វិត ឬគ្រាប់កដប ដែលវាខូចគុណភាព ដូច្នេះ បើយើងយកគ្រាប់ខូចគុណភាពឱ្យទៅរោងចក្រកែច្នៃ គេប្រាកដជាខាតហើយ។ ហេតុនេះ ទើបគេទម្លាក់តម្លៃតាមគុណភាពគ្រាប់ ដែលបានបែងចែក»។ បាតុភូតអែលនីញ៉ូ អាចបង្កហានិភ័យធម្មជាតិជាច្រើនដូចជា គ្រោះរាំងស្ងួត និងការកើនឡើងរលកកម្ដៅ ដែលធ្វើឱ្យដំណាំចន្ទីពិបាកលូតលាស់ និងការវាយប្រហារពីសត្វល្អិតចង្រៃ បានបំផ្លាញស្វាយចន្ទី ដូចជា ចៃស ដង្កូវគ្រប់ប្រភេទ ស្រមើរ និងពីងពាងក្រហម ជាដើម។ ក្នុងរយៈពេល៤ឆ្នាំ ចុងក្រោយនេះ ស្វាយចន្ទី បានរងប៉ះពាល់ខ្លាំង ដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដែលធ្វើឱ្យទិន្នជាមធ្យមធ្លាក់ចុះពី៣០ទៅ៤០ភាគរយ។ បញ្ហានេះបានធ្វើឱ្យកសិករបាក់ទឹកចិត្ត និងកាប់ដើមចន្ទីចោលជាបន្តបន្ទាប់។ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានផ្ទៃដីដាំដុះស្វាយចន្ទីប្រមាណ៤៧២ ៩៤៦ហិកតា និងទទួលបានទិន្នផលសរុប ៧០៩ ៤១៩តោន។ នៅឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាសម្រេចបាននូវការនាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅទៅទីផ្សារអន្តជាតិចំនួន ៦៥៦ ០០០ តោន ថយចុះ ៧.៦ភាគរយ គិតជាទឹកប្រាក់ ៨៣៧ ០០០ ០០០ ដុល្លារ ថយចុះប្រមាណ១៦ ភាគរយ។ ដោយឡែកនាំចេញទៅ វៀតណាមមានចំនួន ៦១៨ ០០០តោន៕ អត្ថបទទាក់ទង សមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ស្នើកសិករឱ្យត្រៀមខ្លួនទប់ទល់បាតុភូតកម្ដៅ El Nino ៤ឆ្នាំចុងក្រោយ ទិន្នផលស្វាយចន្ទីធ្លាក់ចុះខ្លាំង ដោយសារអាកាសធាតុប្រែប្រួល លោក អួន ស៊ីឡុត ប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា។ រូបភាព៖ សែម វណ្ណា អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9755.txt	វេទិការដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ឆ្នាំ២០២៤ ក្រោមប្រធានបទ «ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពនិងបរិយាបន្នតាមរយៈការអនុវត្តគោលនយោបាយឌីជីថល» នឹងត្រូវធ្វើឡើងពីថ្ងៃទី១១-១៣មីនា។ នារយៈពេល៣ថ្ងៃនេះ ក៏មានការរៀបចំពិព័រណ៍រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល និងបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលកម្ពុជា-អន្តរជាតិ នៅមជ្ឈមណ្ឌលសន្និបាតកោះពេជ្រ ក្រោមវត្តមាន សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត។	គោលដៅនៃការប្រារព្ធវេទិការដ្ឋាភិបាលឌីជីថល គឺបង្ហាញពីសមិទ្ធផលនៃការកសាងរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ព្រមទាំងចែករំលែកនូវប្រធានបទសំខាន់ៗពីវាគ្មិនជាតិ-អន្តរជាតិពាក់ព័ន្ធនឹងទិដ្ឋភាពគោលនយោបាយ និន្នាការនៃការរីកចម្រើនរបស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ដើម្បីជំរុញល្បឿនបរិវត្តកម្មឌីជីថល និងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ។ ជាមួយគ្នានេះ ពិព័រណ៍រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល និងបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលកម្ពុជា-អន្តរជាតិ ត្រូវបានរៀបចំឡើង ដើម្បីបង្ហាញអំពីសមិទ្ធផលនៃការកសាងរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ការអភិវឌ្ឍ និងគុណប្រយោជន៍នៃការប្រើប្រាស់ថ្នាលបច្ចេកវិទ្យា។ បើតាមលោក សុខ ពុទ្ធិវុធ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ ក្នុងពិព័រណ៍នេះ ក៏មានបង្ហាញនូវការផ្តល់សេវាសាធារណៈដោយប្រើប្រាស់ថ្នាលបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ដែលអភិវឌ្ឍដោយក្រសួង ស្ថាប័ន សេវាកម្មទូរសព្ទនិងអ៊ីនធឺណិត សេវាប្រៃសណីយ៍ សេវាហ្វិនតិច (Fintech) និងសេវាធុរកិច្ចថ្មីឌីជីថល (Digital Startups) ជាដើម។ លោក សុខ ពុទ្ធិវុធ បន្តរៀបរាប់នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតស្តីពីវេទិការដ្ឋាភិបាលឌីជីថលឆ្នាំ២០២៤ និងពិព័រណ៍រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល និងបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលកម្ពុជា-អន្តរជាតិ នៅក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៦កុម្ភៈ វេទិកានេះ នឹងជួយជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងចំណោមទីភ្នាក់ងារនានារបស់រដ្ឋាភិបាល ចែករំលែកឧត្តមានុវត្តន៍ក្នុងបរិវត្តកម្មឌីជីថល។ ជាពិសេស គឺកំណត់នូវបញ្ហាប្រឈមក្នុងការអនុវត្តដំណោះស្រាយឌីជីថល លើកកម្ពស់សេវាកម្មផ្ដោតលើពលរដ្ឋជាគោល និងគោលនយោបាយជំរុញលើកកម្ពស់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធឌីជីថល សុវត្ថិភាពសាយប័រ និងឯកជនភាពទិន្នន័យនៅក្នុងវិស័យសាធារណៈ។ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងប្រៃសណីយ៍រូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា ៖ « វេទិកានេះ មានគោលបំណងស្វែងរកបច្ចេកវិទ្យាដែលកំពុងលេចធ្លោ លើកទឹកចិត្តដល់នវានុវត្តន៍ និងសម្របសម្រួលបណ្តាញទំនាក់ទំនងរវាងភាគីពាក់ព័ន្ធនានា ដើម្បីជំរុញប្រសិទ្ធភាពក្នុងប្រតិបត្តិការរបស់រដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងកៀរគរភាគីពាក់ព័ន្ធក្នុងស្រុក-អន្តរជាកតិដើម្បីគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមឌីជីថល»។ វេទិការដ្ឋាភិបាលឌីជីថលឆ្នាំ២០២៤នេះ គឺមានកិច្ចពិភាក្សាថ្នាក់រដ្ឋឌីជីថលអាស៊ាន ដែលចែករំលែកនូវគោលនយោបាយ និងការអនុវត្តនៃការធ្វើបដិវត្តកម្មរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល។ ក្រៅពីនេះ ក៏មានពិភាក្សាលើទិដ្ឋភាពទូទៅនៃគោលនយោបាយពាក់ព័ន្ធនឹងបរិវត្តន៍កម្មឌីជីថលនៅកម្ពុជា, ឃ្នាស់បច្ចេកវិទ្យាក្នុងការជំរុញល្បឿននៃការធ្វើបរិវត្តន៍កម្មឌីជីថល, ការចាប់យកសេវាកម្មសាធារណៈឌីជីថល, ការកសាងមូលដ្ឋានគ្រឹះ និងទំនុកចិត្តរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល, ការជំរុញបដិវត្តន៍កម្មឌីជីថលប្រកបដោយបរិយាបន្ន រួមទាំងការពិភាក្សាគ្នាលើតម្លៃកំណើន និងឱកាសនៃការបង្កើតខ្លឹមសារដើមនៅលើបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានលើសង្គម។ ក្នុងវេទិកាប្រចាំឆ្នាំលើកទី៤នេះ នឹងមានជំនាញលើវ័សយបច្ចេកវិទ្យាប្រមាណ១០០នាក់ចូលរួម ដើម្បីចែករំលែកនូវចំណេះដឹង និងបទពិសោធគ្នាទៅវិញទៅមក។ ក្រៅពីក្នុងតំបន់អាស៊ាន ក៏មានអ្នកជំនាញមកពីប្រទេសចិន ជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង និងឥណ្ឌា នឹងចូលរួមក្នុងវេទិកានេះ ផងដែរ។ លោក សុខ ពុទ្ធិវុធ បានបញ្ជាក់ថា វេទិកាដ៏មានសារៈសំខាន់នេះ គឺបើកឱ្យសាធារណជនចូលរួមដោយសេរី។ ជាពិសេស សារធារណជន នឹងមានឱកាសប្រើប្រាស់សាកល្បងនូវឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាទំនើបៗ និងចុងក្រោយ ទាំងទទួលបានសេវាផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ពីក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាល្បីៗជាតិ និងអន្តរជាតិ ថែមទៀត៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9756.txt	ចំនួនប្រតិបត្តិករទឹកស្អាតបច្ចុប្បន្ន មានប្រមាណ៥០ភាគរយ បើធៀបប្រភពផ្គត់ផ្គង់ទឹកនៅកម្ពុជា។ យ៉ាងណាដើម្បីលើកកម្ពស់ស្តង់ដារគុណភាពទឹក ចំពោះអ្នកប្រើប្រាស់ ក្រសួងឧស្សាហកម្មកំពុងពិនិត្យ វាយតម្លៃ និងចាត់វិធានការចំពោះក្រុមអាជីវកម្មណា ដែលមិនគោរពតាមស្តង់ដារ SOP ។	ក្រសួងឧស្សាហកម្មកំពុងពិនិត្យលើអាជ្ញាបណ្ណប្រតិបត្តិករទឹក ជុំវិញសមត្ថភាពនៃការពង្រីកខ្លួន ឬច្របាច់បញ្ចូលគ្នាចំពោះអាជីវកម្ម ដែលមានទំហំតូច។ ថ្លែងនៅក្នុងវេទិកាពិភាក្សាលើប្រធានបទ«អាទិភាពការងាររបស់ក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍» កាលពីពេលថ្មីៗនេះ លោក ហែម វណ្ណឌី បានបញ្ជាក់ថា ក្រសួងកំពុងរឹតបណ្តឹងលើគុណភាពទឹក ដោយបានចាត់វិធានការមួយចំនួន ដើម្បីពិនិត្យ និងវាយតម្លៃចំពោះការពង្រីកដែនសេវានៃការផ្គត់ផ្គង់ទឹក។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងឧស្សាហកម្មរូបនេះសង្កត់ធ្ងន់ថា ៖« ក្រសួងកំពុងរៀបចំជាក្រុមការងារ ដើម្បីចុះទៅវាយតម្លៃស្ថានភាពអាជីវកម្ម គុណភាពទឹក ដែនសេវាចែកចាយ សម្ពាធ ចំនួនអតិថិជន -ល-។ ដើម្បីឲ្យដឹងថា សុខភាពរបស់គាត់យ៉ាងម៉េច»។ ជុំវិញការធ្វើឲ្យប្រសើរឡើងនូវបរិមាណ គុណភាព និងសុវត្ថិភាព ក្រសួងកំពុងពិចារណាឱ្យអាជីវកម្ម ដែលមានសមត្ថភាពប្រព្រឹត្តកម្មទឹកតិចតួច អាចទិញទឹក ពីតំបន់ដែលផលិតទឹករបស់រដ្ឋធំៗ យកទៅច្នៃលក់រាយបាន។ ក្រៅពីការគម្រោងលក់ទឹកនេះ រដ្ឋមន្រ្តីឧស្សាហកម្ម ក៏នឹងរៀបចំទឹកស្អាតផ្គត់ផ្គង់ក្នុងឧស្សាហកម្មមួយចំនួន ដែលប្រើប្រាស់ទឹកច្រើន ដោយត្រូវយកតម្លៃថ្លៃជាងគ្រួសារ ដែលមានប្រើតិច។ ជារួមក្នុងន័យសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីឲ្យវិស័យទឹកស្អាតមាននិរន្តរភាព ថ្លៃសមរម្យ មានគុណភាព ក្រសួងនឹងជំរុញការងារបច្ចេកទេស ជាពិសេសតាមដានវាយតម្លៃដោយប្រើប្រព័ន្ធ SOP ដើម្បីគ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធទឹកបានល្អប្រសើរជាងមុន។ កម្ពុជាដាក់គោលដៅប្រើប្រាស់ទឹកស្អាតនៅទូទាំងប្រទេសត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០។ ដំណើរឆ្ពោះទៅរកការធានាប្រើប្រាស់ទឹកស្អាតនៅកម្ពុជា អាចមានបញ្ហាប្រឈមជាបន្តបន្ទាប់។ ការចែកចាយទឹកមិនគ្រប់គ្រាន់ ការព្រួយបារម្ភអំពីគុណភាព អនាម័យ និងសុវត្ថិភាព ជាកង្វល់របស់ប្រជាជន ជាពិសេសនៅតំបន់ទីប្រជុំជន។ បន្ថែមពីនេះ លោក ហែម វណ្ឌី ក៏បានទទួលស្គាល់ពីបញ្ហាមួយចំនួន នៅក្នុងការអភិវឌ្ឍទឹកស្អាតនៅកម្ពុជា ទៅលើគុណភាព និងសេវាកម្ម ដែលត្រូវការជាចាំបាច់នូវហិរញ្ញប្បទាន និងការសាងសង់ស្ថានីយ៍ប្រព្រឹត្តិកម្មទឹកបន្ថែមទៀត។ ជាងនេះទៅទៀត វិស័យផ្គត់ផ្គង់ទឹកស្អាតត្រូវការអន្តរាគមន៍ពីរដ្ឋជាចាំបាច់។ ការធ្វើប្រព្រឹត្តិកម្មទឹកស្អាតនេះទៀតសោត ត្រូវចំណាយថ្លៃលើការផលិតមួយចំនួនដូចជា ខ្សាច់ អគ្គិសនី ព្រមទាំងសារធាតុក្លរ ដើម្បីសម្លាប់មេរោគនៅក្នុងអាងប្រព្រឹត្តិកម្មទឹក ដែលធ្វើឲ្យថ្លៃលក់ទឹក កើនឡើងខ្ពស់។ ត្រង់ចំណុចនេះលោក វណ្ណឌី បញ្ជាក់ថា ៖« ការវិនិយោគរបស់ប្រតិបត្តិករឯកជនមួយចំនួនមិនអាចធ្វើបានទេ ដូចជាការធានាបាននូវប្រភពទឹកឆៅ បណ្តាញប្រឡាយមេនាំទឹកធំៗ ដែលវិស័យឯកជនអាចធ្វើតែកន្លែងប្រព្រឹត្តិកម្ម និងចែកចាយ។ ហើយនៅបរទេសពុំមានអនុញ្ញាតឲ្យវិស័យឯកជនបើកអាជីវកម្មទូលាយជុំវិញប្រតិបត្តិករទឹកស្អាតទេ មានតែក្រុមហ៊ុនរដ្ឋ១ ឬ២តែប៉ុណ្ណោះ» ។ កម្ពុជាមានរដ្ឋាករទឹកចំនួន ១៣ទីតាំងដែលផ្គត់ផ្គង់ទឹកចំណុះ ៣០ ៧៩៥ ០២២ម៉ែត្រគូប ចែកចាយទៅដល់ ៦៧៦ ០៦៥គ្រួសារដែលមានប្រវែង៧,៨៣៩គីឡូម៉ែត្រ។ ចំណែកប្រតិបត្តិករឯកជនចំនួន ៤០៧កន្លែង ដែលផ្គត់ផ្គង់ទឹកចំណុះ ១២ ៧៥០ ៧៨៥ម៉ែត្រគូប ចែកចាយទៅដល់ ១ ៦៨៨ ៣៨៧គ្រួសារដែលមានប្រវែង ២២,១៨៨គីឡូម៉ែត្រ។ នេះបើតាមទិន្នន័យពីក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍ប្រចាំខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣។ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9757.txt	រដ្ឋាភិបាលត្រៀមបើកការដ្ឋានសាងសង់ គម្រោង«ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ» ឬ គម្រោងផ្លូវនាវាចរណ៍ និងប្រព័ន្ធភស្ដុភារកម្មទន្លេបាសាក់ នាអំឡុងត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៤។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោករដ្ឋមន្ត្រីសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន ប៉េង ពោធិ៍នា ដែលផែនការនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីរដ្ឋាភិបាលបានអនុម័តលើគម្រោងតម្លៃ១៧០០លានដុល្លារនេះ កាលពីថ្ងៃ១៩ឧសភា ឆ្នាំ២០២៣។	«យើងនឹងមាន គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ជាគម្រោងព្រែកជីកជាប្រវត្តិសាស្ត្រនៅកម្ពុជា ដែលគ្រោងរៀបចំពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់ក្នុងអំឡុងត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៤ ខាងមុខនេះ»។ សម្រង់សម្តីរបស់លោក ប៉េង ពោធិ៍នា ត្រូវបានចុះផ្សាយលើទំព័រហ្វេសប៊ុកក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន នៅថ្ងៃទី១៧មករានេះ។ អត្ថបទទាក់ទង គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោតម្លៃ ១ ៧០០លានដុល្លារ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលអនុម័ត រដ្ឋាភិបាលសម្រេចការរៀបចំគម្រោងផ្លូវនាវាចរណ៍ និងប្រព័ន្ធភស្ដុភារកម្មទន្លេបាសាក់នេះឡើង គឺដើម្បីពង្រីកវិសាលភាពនៃការប្រើប្រាស់សក្ដានុពលលើការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក សំដៅលើការចូលរួមលើកកម្ពស់សកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម ឱ្យកាន់តែមានការរីកចម្រើនឈានទៅមួយកម្រិតថែមទៀត។ ពិសេសផ្ដល់ជាដំណោះស្រាយសមស្របលើបញ្ហាប្រឈម និងឧបសគ្គនានា នៃវិស័យដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក ដែលកម្ពុជាកំពុងតែជួបប្រទះនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ តាមលទ្ធផលនៃការវិភាគ និងវាយតម្លៃផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ការវិនិយោគ និងគណនាផលប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ច របស់ក្រសួងសាធារណការ បានបង្ហាញថា គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណននេះ នឹងត្រូវចំណាយទុនវិនិយោគប្រមាណ១៧០០លានដុល្លារនិងចំណាយពេលសាងសង់ក្នុងរយៈពេល៤ឆ្នាំ។ បន្ទាប់ពីគម្រោងត្រូវបានសាងសង់រួចហើយនិងដំណើរការ នឹងជួយកាត់បន្ថយរយៈពេល និងចម្ងាយនៃការដឹកជញ្ជូននាពេលបច្ចុប្បន្ន ដែលត្រូវឆ្លងកាត់តាមកំពង់ផែកៃមែប របស់វៀតណាមប្រមាណ៦៩គីឡូម៉ែត្រ ពីកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ ទៅកំពង់ផែក្រុងព្រះសីហនុ និងប្រមាណ១៣៥គីឡូម៉ែត្រ ពីកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ ទៅកំពង់ផែខេត្តកំពត។ ក្រសួងសាធារណការ ធ្លាប់បញ្ជាក់ថា គម្រោងនេះ ក៏នឹងផ្ដល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនផ្សេងទៀតដល់ចរន្តសេដ្ឋកិច្ចផងដែរ ដូចជា៖ ការបង្កើតតំបន់ពាណិជ្ជកម្ម និងមជ្ឈមណ្ឌលភស្ដុភារកម្ម, ការអភិវឌ្ឍផែរណបថ្មីៗជាច្រើន, ការពង្រីកតំបន់អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម ធារាសាស្ត្រ វារីវប្បកម្ម និងចិញ្ចឹមសត្វ, ការជួយគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចទី៤របស់កម្ពុជា ការបង្កើតការងារបន្ថែមនៅកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ និងកំពង់ផែផ្សេងទៀត ការជំរុញការអភិវឌ្ឍទីក្រុង និងនគរូបនីយកម្ម និងការជំរុញការរីកចម្រើនផ្នែកអចលនទ្រព្យ។ គម្រោងនេះ គឺជាគម្រោងប្រវត្តិសាស្រ្តលើកទី១ ក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹករបស់កម្ពុជា ដើម្បីតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ និងផ្លូវសមុទ្រ។ ការសិក្សាសមិទ្ធិលទ្ធភាពគម្រោងផ្លូវនាវាចរណ៍ និងប្រព័ន្ធភស្តុភារកម្មទន្លេបាសាក់នេះ ក្រសួងសាធារណការបានបែងចែកជា២ដំណាក់កាល ដោយដំណាក់កាលទីមួយ គឺជាការសិក្សាបឋម ប្រើរយៈពេល១៤ខែ និងដំណាក់កាលទីពីរ ជាការសិក្សាសមិទ្ធិលទ្ធភាព ប្រើរយៈពេល១២ខែ។ គម្រោងព្រែកជីកនេះ ត្រូវបានក្រសួងសាធារណការ សិក្សាជាមួយក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មស្ពានថ្នល់ចិន (CRBC) និងក្រុមហ៊ុន CCCC Transportation Consultants Co., Ltdរបស់ប្រទេសចិន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9758.txt	ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជា ទទួលបានចំណូលពីវិស័យទេសចរណ៍អន្តរជាតិ ចំនួន៣,០៨៣លានដុល្លារ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ ចំនួននេះកើនឡើង ១១៧.៩ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ នេះបើយោងតាម សូចនាករគន្លឹះទេសចរណ៍ និងស្ថិតិទេសចរណ៍ផ្លូវការរបស់ក្រសួងទេសចរណ៍។	យោងតាមស្ថិតិផ្លូវការ ឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាទទួលបានទេសចរអន្តរជាតិចំនួន ៥,៤៥៣,២៣១នាក់ កើនឡើង ១៣៩.៥ ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ ចំណែកឯលំហូរ ទេសចរជាតិក្នុង ស្រុក មានចំនួន ១៨,៧៤៣,៣៧៣នាក់ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ដែលកើនឡើង ៣៤.៥ ភាគរយ ខណៈទេសចរម្នាក់ចំណាយ ៥០ ដុល្លារជាមធ្យម និងរយៈពេលស្នាក់នៅ មធ្យម៣ថ្ងៃ ២យប់។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក៏មានលំហូរទេសចរជាតិចេញទៅក្រៅប្រទេសវិញដែរ ក្នុងចំនួន ១,៨១៩,៥០៤នាក់ នៅឆ្នាំ២០២៣ កើនឡើង ៨៧.៥ភាគរយ។ នេះបើតាមរបាយការណ៍ ផ្លូវការរបស់ក្រសួងទេសចរណ៍។ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាមានមូលដ្ឋានអាជីវកម្មទេសចរណ៍ ចំនួន១៣,៩៦៧អាជ្ញាប័ណ្ណ និង សេវាកម្មស្នាក់នៅ ៨០,១៤៨បន្ទប់។ វិស័យនេះ បានផ្តល់ការងារនិងមុខរបរដល់ពលរដ្ឋ ៤៥ម៉ឺននាក់ និងបានរួមចំណែកក្នុងផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) ប្រមាណ ៧.៥ ភាគរយ។ ស្ថិតិផ្លូវការរបស់ក្រសួងទេសចរណ៍ឱ្យដឹងដូច្នេះ៕ អត្ថបទទាក់ទង ឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាទទួលបានអ្នកដំណើរបរទេសជាង ៥.៥លាននាក់ : អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9759.txt	ភ្នំពេញ ៖លោក ចាន់ សុផា អគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជា គ្រោងពង្រីកអ្នកចញ្ចឹមចង្រិត ដល់ ១ម៉ឺនគ្រួសារ ដើម្បីចម្រាញ់ជាម្សៅ ត្រៀមនាំចេញទៅសហគមន៍អឺរ៉ុប ក្នុងរយៈពេល ៣ឆ្នាំខាងមុខ។ លោក សុផា លើកឡើងបែបនេះ ក្រោយសាកល្បងនាំចេញម្សៅចង្រិតទៅជប៉ុន បាន១៥តោន។	ចង្រិត គឺជាប្រភេទសត្វល្អិតម៉្យាង ត្រូវបានចាត់ទុកជាម្ហូបអាហារថ្មីមួយប្រភេទ (Novel Food) ដ៏ពេញនិយម។ បច្ចុប្បន្នកម្ពុជាក៏បានសាកល្បងនាំចេញចម្រិតក្នុងទម្រង់ជាម្សៅ ទៅក្រៅប្រទេស។ ដំបូងឡើយគេត្រូវយកចម្រិតទៅលីង ហើយកិនទៅជាម្សៅ តាមកម្រិតស្តង់ដារនាំចេញទៅក្រៅប្រទេស ដើម្បីយកទៅធ្វើជាម្ហូបអាហារ និងនំចំណីផ្សេងៗ។ កាលពីឆ្នាំ ២០២២ កម្ពុជាបានសាកល្បងនាំចេញម្រៅចម្រិតចំនួន ១៥តោនទៅកាន់ទីផ្សារជប៉ុន។ លោក ចាន់ សុផា ដែលជាអគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជានៃក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍ បានឲ្យដឹងថា បរិមាណម្សៅចង្រិត១៥តោននេះ ត្រូវបានប្រមូលទិញពីកសិករ ៦០គ្រួសារ ដែលចញ្ចឹមចង្រិតដែក នៅខេត្តតាកែវ។ កន្លងមកក្រសួងឧស្សាហកម្មបានសហការជាមួយភាគីជប៉ុន ដើម្បីបើកកសិដ្ឋានចញ្ចឹមចង្រិតចំនួន ៦០គ្រួសារនៅខេត្តតាកែវ ដោយជប៉ុនបានផ្តល់នូវបច្ចេកវិទ្យាពាក់ព័ន្ធក្នុងការចិញ្ចឹម ការឲ្យចំណី និងរបៀបរបបនៃការថែរក្សាអនាម័យចង្រិតដល់កសិករកម្ពុជា។ ក្រោយមកភាគីជប៉ុន បានចុះមកធ្វើការវាយតម្លៃស្តង់ដារហើយឈានទៅដល់ការនាំចេញ។ នេះបើតាមលោក ចាន់ សុផា ។ ថ្លែងនៅក្នុងវេទិកាពិភាក្សាលើប្រធានបទ«អាទិភាពការងាររបស់ក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍» កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែមករា លោក សុផា បានបញ្ជាកថា ម្រៅចង្រិតដែលនាំចេញមួយកំប៉ុងមានតម្លៃប្រហែល ២០ដុល្លារ។ ក្រៅពីទីផ្សារជប៉ុននេះ កម្ពុជា ក៏កំពុងសម្លឹងមើលទីផ្សារអឺរ៉ុបផ្សេងទៀត ដើម្បីនាំចេញម្សៅចង្រិត។ អគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជារូបនេះអះអាងថា ៖«បច្ចុប្បន្នសហគមន៍អ្នកចញ្ចឹមចង្រិតគ្រោងនឹងពង្រីកសមាជិកដល់ ១ម៉ឺនគ្រួសារ ដើម្បីត្រៀមនាំចេញចង្រិតចូលទីផ្សារអឺរ៉ុបនៅ ៣ឆ្នាំខាងមុខ»។ ដើម្បីអាចនាំចង្រិតទៅទីផ្សារអឺរ៉ុបបាន លុះត្រាតែធ្វើតាមនិតិវិធីបែបបទ ដូចជាការកំណត់ស្តង់ដារអនាម័យ រួចឈានទៅដល់ការចុះបញ្ជីនៅក្នុងការនាំចេញ។ នេះបើតាមលោក សុផា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_976.txt	អាមេរិក នៅតែមានបំណង រក្សាការអនុវត្តគោលនយោបាយបែបសត្រូវមកលើកូរ៉េខាងជើង។ មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់កូរ៉េខាងជើង បានលើកឡើងបែបនេះ នៅថ្ងៃទី២ ខែឧសភា ដោយព្រមានបន្ថែមថា ប្រសិនបើក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន នៅតែបន្តគោលនយោបាយបែបនោះទៀត ក្រុងព្យុងយ៉ាងនឹងឆ្លើយតបទៅវិញ។	Relate នៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា កន្លងទៅ មន្រ្តីអាមេរិក បានលើកឡើងថា ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន នឹងអនុវត្តគោលនយោបាយបែបជាក់ស្តែង និងស្វែងរកទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយកូរ៉េខាងជើង ដើម្បីឈានទៅដល់ការរំសាយកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរកូរ៉េខាងជើង។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ មន្រ្តីកូរ៉េខាងជើង បានចេញមុខមកឆ្លើយតបវិញថា គោលនយោបាយការបរទេសអាមេរិកមកលើកូរ៉េខាងជើង នៅតែមានលក្ខណៈបែបសត្រូវ។ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងជើង បានចោទអាមេរិកថា ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន តែងប្រមាថថ្នាក់ដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង តាមរយៈការរិះគន់ស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកូរ៉េខាងជើង។ បើតាមកូរ៉េខាងជើង ការរិះគន់នេះ គឺជាសកម្មភាពបង្ករឿង។ ស្របគ្នាដែរ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដោយឡែកមួយទៀត លោក Kwon Jong Gun អគ្គនាយកនៃនាយកដ្ឋានកិច្ចការអាមេរិក នៃក្រសួងការបរទេស បានសង្កត់ធ្ងន់ថា សុន្ទរកថារបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក នៅចំពោះមុខសមាជិកសភាកន្លងមក បានលើកឡើងពីកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរកូរ៉េខាងជើង និងអ៊ីរ៉ង់ បានបង្កឱ្យមានការគំរាមកំហែងសម្រាប់អាមេរិក ដែលទាមទារចំណាត់ការតាមផ្លូវទូត និងការប្រឆាំងត្រលប់វិញ។ បើតាមលោកអគ្គនាយករូបនេះ ការអះអាងរបស់លោកបៃឌិន គឺជារឿងមិនសមហេតុផលតែសោះ និងជាគោលនយោបាយបែបសត្រូវមកលើកូរ៉េខាងជើង។ បើតាមលោក Kwon Jong Gun ពេលនេះ គោលនយោបាយអាមេរិក បានបង្ហាញច្បាស់ហើយ ដែលតម្រូវឱ្យកូរ៉េខាងជើង ចាត់វិធានការឆ្លើយតប ហើយអាមេរិកនៅពេលនោះ នឹងប្រឈមស្ថានភាពធ្ងន់ធ្ងរ។ សូមបញ្ជាក់ថា ភាពជាប់គាំងនៃកិច្ចចរចារវាងអាមេរិក និងកូរ៉េខាងជើងលើការរំសាយកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរ គឺមានតាំងពីឆ្នាំ២០១៩ មកម្លេះ។ ប៉ុន្តែលោកចូ បៃឌិន ប្រធានាធិបតីអាមេរិកថ្មី កន្លងមក ធ្លាប់បានអះអាងថា កូរ៉េខាងជើង គឺជារបៀបវារៈអាទិភាពមួយរបស់អាមេរិក៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9760.txt	ភ្នំពេញ៖ អ្នកស្រី វ៉ាន់ សុខា គឺជាអាជីវករមួយរូបដែលបានផ្អាកពីរបរលក់បាយ មកលក់ផ្កាស្រស់ ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំចិន។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ អ្នកស្រីតែងដាក់តម្រៀបផ្កាស្បៃរឿង ផ្កាដង្គុប អង្គាសីល និងដើមក្រូចមុនថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំចិន ២សប្តាហ៍។ បើតាមអ្នកស្រី សុខា ឆ្នាំនេះចំនួនអ្នកជាវផ្កាបានថយចុះជាងឆ្នាំមុន ដោយសារពលរដ្ឋខ្លះមិនមានលទ្ធភាពទិញផ្កាច្រើន ប៉ុន្តែអ្នកស្រី កាក់កបពីបណ្តាក្រុមហ៊ុននានាផងដែរ។ ចំពោះផ្កាស្បៃរឿង មានតម្លៃ ៧ពាន់រៀល, ផ្កាដង្គុប មានតម្លៃ ២ម៉ឺនរៀល, ដើមក្រូចតម្លៃ ៦ម៉ឺនរៀល ឯផ្កាអង្គាសីល មានតម្លៃ១០០ដុល្លារ។ អ្នកស្រីបន្តថាផ្កាស្បៃរឿង ឬហៅថា ផ្កាអាយុវែងអ្នកស្រីលក់ដាច់ជាងគេ។	សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9761.txt	ការនាំចេញទំនិញរបស់ចិនមានត្រឹមតែ ១៣,៩ភាគរយប៉ុណ្ណោះទៅកាន់ទីផ្សារអាម៉េរិក ដែលនេះជាសមាមាត្រទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៤។ ម៉ិកស៊ិកអាចក្លាយជាប្រទេសនាំចេញកំពូលទៅកាន់ទីផ្សារអាម៉េរិកដោយមានអត្រា ១៥ភាគរយក្នុងរយៈពេល ១១ខែឆ្នាំ២០២៣។	ចិនអាចនឹងបាត់បង់តំណែងរបស់ខ្លួនជាអ្នកនាំចេញកំពូលទៅកាន់ទីផ្សារអាម៉េរិកនៅឆ្នាំ២០២៣ ជាលើកដំបូងចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៦ ដោយសារការខ្វែងគំនិតគ្នារវាងប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេទាំងពីរបានផ្លាស់ប្តូរខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ឡើងវិញ។ យោងតាមទិន្នន័យដែលចេញផ្សាយដោយក្រសួងពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិកក្នុងសប្តាហ៍នេះ ការនាំចូលទំនិញរបស់ចិនពីអាម៉េរិកក្នុងអំឡុងខែមករាដល់ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ ២០២៣ បានធ្លាក់ចុះជាង ២០ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។ ចំណែកការនាំចេញទំនិញចិនទៅកាន់អាម៉េរិកមានចំនួន ១៣,៩ភាគរយដែលជាសមាមាត្រទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៤ ក្រោយពីបានឈានដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតជាង ២១ភាគរយក្នុងឆ្នាំ២០១៧។ ម៉ិកស៊ិកអាចឈរនៅលំដាប់កំពូលក្នុងការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអាម៉េរិកជាលើកដំបូងចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០០។ ការនាំចូលរបស់អាម៉េរិកពីប្រទេសនេះកំពុងស្ថិតនៅលើកំណត់ត្រាដ៏ខ្ពស់មិនធ្លាប់មានដោយអត្រា ១៥ភាគរយនៅរយៈពេល ១១ខែឆ្នាំ២០២៣។ ទន្ទឹមនេះ ការនាំចូលរបស់អាម៉េរិកពីសហភាពអឺរ៉ុបក៏ឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់ដែរ។ ការនាំចូលពីសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ទោះបីជាធ្លាក់ចុះក៏ដោយ នៅតែជាចំនួនខ្ពស់បំផុតទី២ដែលមិនធ្លាប់មាន ដោយចំណែកនៃការនាំចូលសរុបរបស់អាម៉េរិកបានកើនឡើងទ្វេដងបើធៀបនឹងទសវត្សរ៍មុន។ លើសពីនេះ ជប៉ុនបាននាំចេញទៅកាន់អាម៉េរិកស្ថិតនៅអត្រាទាបជាង ៥ភាគរយ បើទោះបីជាការឡើងថ្លៃនៃប្រាក់ដុល្លារ បានដាក់សម្ពាធដល់ប្រាក់យ៉េនកាលពីឆ្នាំមុនក៏ដោយ។ ការនាំចេញរបស់ជប៉ុនបានធ្លាក់ចុះជាងពាក់កណ្តាលចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០០ ដោយសារក្រុមហ៊ុនផលិតរបស់ខ្លួនបានបង្កើនផលិតកម្មនៅអាម៉េរិក។ អាម៉េរិកកំពុងជំរុញការធ្វើពិពិធកម្មផលិតផលដូចជា គ្រឿងអេឡិចត្រូនិកដែលប្រទេសនេះនាំចូលយ៉ាងច្រើនពីចិន។ ការនាំចូលស្មាតហ្វូនរបស់អាម៉េរិកពីចិនបានធ្លាក់ចុះប្រហែល ១០ភាគរយ ខណៈការនាំចូលពីឥណ្ឌាវិញបានកើនឡើង៥ដង។ ការនាំចូលកុំព្យូទ័រយួរដៃពីចិនបានធ្លាក់ចុះជិត៣០ភាគរយ ប៉ុន្តែការនាំចូលពីវៀតណាមបានកើនឡើង៤ដង។ អាម៉េរិកបានរក្សាការដាក់ពន្ធលើទំនិញចិនដែលមានតម្លៃ ៣៧០ពាន់លានដុល្លារ ដែលត្រូវបានដាក់ក្រោមការដឹកនាំរបស់អតីតប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ។ រដ្ឋបាលលោក ត្រាំ មានការព្រួយបារម្ភថា ទំនិញចិនថោកនឹងប៉ះពាល់ដល់សកម្មភាពផលិតកម្មរបស់អាម៉េរិក។ ចំណែករដ្ឋបាលរបស់ប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន បច្ចុប្បន្នកំពុងពិចារណាដំឡើងពន្ធនាំចូលពីចិនបន្ថែមលើយានយន្តអគ្គិសនី ឧបករណ៍ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យ និងបន្ទះឈីបចាស់ៗ ជាមួយនឹងការសម្រេចចិត្តដែលទំនងនឹងធ្វើឡើងនៅក្នុងឆមាសទីមួយនៃឆ្នាំនេះ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9762.txt	ភ្នាក់ងារបារាំងសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍(AFD) សម្រេចផ្តល់ហិរញ្ញប្បទាន២១៥លានអឺរ៉ូ(ប្រមាណ២៣៥លានដុល្លារ) ដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដើម្បីអភិវឌ្ឍវិស័យទឹកស្អាត ថាមពល និងការបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ។ ទំហំកម្ចីនេះ ត្រូវចុះហត្ថលេខាដោយលោក រស់ សីលវ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ជាមួយលោកស្រី Marie-Hélène Loison អគ្គនាយិការងទីភ្នាក់ងារ AFD នៅទីក្រុងប៉ារីស៍ក្នុងអំឡុងដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវការរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាថ្ងៃទី១៨មករា។	បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរួមរបស់ស្ថានទូតបារាំងប្រចាំកម្ពុជា ទំហំថវិកាដែលកម្ពុជានឹងទទួលបានពីAFDនេះ ត្រូវបានបែកចែកយ៉ាងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍលើវិស័យនីមួយៗ។ ក្នុងនោះ មានថវិកាប្រមាណ១៣១លានដុល្លារ គឺសម្រាប់អភិវឌ្ឍវិស័យទឹកស្អាតក្នុងដំណាក់កាលទី៣ នៃរោងចក្រចម្រោះទឹកស្អាតបាក់ខែង គ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋាករទឹកស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ។ តាមរយៈជំនួយរបស់បារាំងនឹងអាចធ្វើឱ្យរោងចក្រប្រព្រឹត្តកម្មទឹកស្អាតនេះ មានសមត្ថភាពផ្គត់ផ្គង់ទឹកស្អាតសរុប៦០ម៉ឺនម៉ែត្រគូបក្នុងមួយថ្ងៃ។ ជាពិសេសនេះ រោងចក្រនេះនឹងក្លាយជាកន្លែងផលិតទឹកស្អាតធំបំផុតមួយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ហើយក៏ជាស្ថានីយ៍កម្រិតពិភពលោកមួយផងដែរ លើផ្នែកគុណភាពនៃសំណង់ បច្ចេកវិទ្យា ប្រសិទ្ធភាពថាមពល និង គុណភាពទឹកដែលត្រូវបានផលិត។ លើសពីនេះ AFD នឹងបន្ថែមថវិកាប្រមាណ៨០លានដុល្លារទៀត ដែលជាជំនួយឥតសំណង ដើម្បីបង្កើន ជួសជុល និងពង្រីកបណ្តាញបញ្ជូន និងចែកចាយទឹកស្អាត។ សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ស្ថានទូតបារាំងបានបញ្ជាក់ថា ៖ «ជំនួយឥតសំណងរបស់គណៈកម្មការអឺរ៉ុបនេះ កំពុងត្រូវបានពិនិត្យ និងអនុម័តនៅឆ្នាំ២០២៤ ក្នុងគោលដៅបំពេញបន្ថែមហិរញ្ញប្បទាននេះ ដោយពង្រឹងការគិតគូរដល់ផលប៉ះពាល់លើសង្គម និងបរិស្ថាន រួមទាំងនិរន្តភាពនៃការវិនិយោគ ផងដែរ។ គម្រោងរបស់ក្រុមអឺរ៉ុប គឺស្ថិតក្នុងចំណោមគម្រោងចម្បងៗនៃក្របខ័ណ្ឌ Global Gateway របស់សហភាពអឺរ៉ុបសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលនឹងប្រកាសនៅឆ្នាំ២០២៤»។ ជាមួយគ្នានេះ កម្ចីប្រមាណ៧៨លានដុល្លារដែលកម្ពុជានឹងទទួលបានAFD ត្រូវអភិវឌ្ឍលើវិស័យថាមពល។ ក្រោមកម្ចីនេះអគ្គិសនីកម្ពុជា (EDC) អាចបង្កើនទំនុកចិត្ត និងប្រសិទ្ធភាពបណ្តាញ ក្នុងការបញ្ជូនអគ្គិសនី តាមរយៈការដាក់ពង្រាយអនុស្ថានីយ៍ឌីជីថលទីមួយនៅកម្ពុជា។ គម្រោងនេះ នឹងធ្វើឲ្យអគ្គិសនីកម្ពុជា មានសមត្ថភាពខ្ពស់ក្នុងការស្តុកថាមពល (៧៥មេហ្កាវ៉ាត់ម៉ោង - គឺស្ថិតក្នុងចំណោមសមត្ថភាពស្តិកថាមពលខ្ពស់បំផុតក្នុងតំបន់) ដើម្បីពន្លឿនសមាហរណកម្មប្រភពថាមពលកកើតឡើងវិញ ដូចជា ថាមពលព្រះអាទិត្យ និងថាមពលខ្យល់។ ក្នុងន័យនេះ បណ្តាញអគ្គិសនីជាតិរបស់កម្ពុជានឹងកាន់តែការពារបរិស្ថាន និងធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់កាន់តែមានទំនុកចិត្ត។ នេះបើសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែល។ ដោយឡែក កម្ចីចំនួន២៧លានដុល្លារក្នុងចំណោម២៣៥លានដុល្លារ នឹងត្រូវយកទៅអភិវឌ្ឍលើការបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈនៅកម្ពុជា ក្នុងកម្រិតខ្ពស់មួយ តាមរយៈក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ។ កម្ចីនេះ ក៏ជួយអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងគាំទ្រដល់ការបែ្រក្លាយសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាឆ្ពោះទៅកាន់សេដ្ឋកិច្ចដែលផ្តោតលើឧស្សាហកម្ម គាំទ្រដោយបច្ចេកវិទ្យា និងវិទ្យាសាស្រ្ត ផងដែរ។ ស្ថានទូតកម្ពុជាប្រចាំកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា ការផ្តល់ហិញ្ញប្បទាននេះ នឹងជួយដល់ការបណ្តុះបណ្តាល ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ដើម្បីទទួលបានការងារនៅពេលអនាគត ជាពិសេសក្នុងវិស័យការងារបៃតង និងមុខអាជីពឌីជីថល ក្នុងក្របខ័ណ្ឌនៃគម្រោង Global Gatway របស់សហភាពអឺរ៉ុបនៅកម្ពុជា ដែលមានឈ្មោះថា «ភាពជាដៃគូដើម្បីការអប់រំសម្រាប់ការងារបៃតង និងឌីជីថល»។ បើតាមលោក រស់ សីលវ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច ទំហំហិរញ្ញប្បទានសម្បទានខាងលើនេះបានបង្ហាញឱ្យឃើញពីការបង្កើនហិរញ្ញប្បទានប្រចាំឆ្នាំរបស់ AFD ដល់កម្ពុជា ហើយឆ្លុះបញ្ចាំងពីគុណភាពនៃចំណងទាក់ទងរវាងបារាំង និងកម្ពុជា។ លោកបានបញ្ជាក់ថា ហិរញ្ញប្បទានទាំងនេះនឹងជួយទ្រទ្រង់ការផ្លាស់ប្តូររបស់កម្ពុជាឆ្ពោះទៅកាន់សេដ្ឋកិច្ច ដែលមានលក្ខណៈលូតលាស់ប្រកបដោយបរិយាប័ន្ន និងចីរភាព ក្នុងវិស័យអាទិភាពចំនួនបី ស្របតាមយុទ្ធសាស្រ្តបញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ របស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ « ក្នុងពេលដែលកម្ពុជាបានឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលដំបូងៗនៃការអភិវឌ្ឍ យើងកំពុងស្ថិតលើមាគ៌ាមួយដ៏ល្អប្រសើរ ដើម្បីធ្វើការលើវិស័យផ្គត់ផ្គង់ទឹកស្អាត ថាមពល និងការអភិវឌ្ឍមនុស្ស។ បញ្ហាប្រឈមនៃការអភិវឌ្ឍអាចត្រូវបានដោះស្រាយ ដើម្បីផ្តល់ផលវិជ្ជមានដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់យើង។ ដោយមានការគាំទ្ររឹងមាំពី AFD សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាកំពុង ត្រូវបានពង្រឹង បានឆ្លងកាត់បញ្ហាប្រឈមសាកល ហើយបន្តឆ្ពោះទៅមុខដើម្បីសម្រេចបានជោគជ័យថ្មីៗទៀត»។ លោក រស់ សីលវ៉ា បានថែ្លងបែបនេះក្នុងពិធីចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងហិញ្ញប្បទានខាងលើ។ លោកបន្តរៀបរាប់ដោយបានអះអាងថា ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ នឹងបន្តផ្តល់ការគាំទ្រយ៉ាងសកម្មដល់វិស័យអាទិភាពនៃការអភិវឌ្ឍ ជាពិសេសឧស្សាហកម្មនុវានុវត្តន៍ ឌីជីថល និងបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ ដែលតម្រូវឱ្យមានការបង្កើតថ្មី ឬការស្រាវជ្រាវ និងការអភិវឌ្ឍ ហើយទាក់ទាញការវិនិយោគពីវិស័យឯកជននៅកម្ពុជា ស្របតាមយុទ្ធសាស្រ្តបញ្ចកោណដំណាក់កាលទី១របស់កម្ពុជា។ កម្ពុជាចង់ឃើញកិច្ចសហការថ្មីៗលេចចេញជារូបរាងឡើង ដើម្បីបង្កើតបរិស្ថានជីវិតមួយដ៏ខ្លាំងក្លា រឹងមាំ និងប្រកបដោយគុណភាពសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ។ សម្រាប់លោកស្រី Marie-Hélène Loison អគ្គនាយិការងទីភ្នាក់ងារ AFD គម្រោងទាំងបីនេះ គឺជាដំណាក់កាលថ្មីមួយនៃទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញពីឆន្ទៈរបស់ទី AFD ក្នុងការពង្រឹងភាពជាដៃគូជាមួយកម្ពុជា ដើម្បីគំាទ្រដល់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធប្រកបដោយចីរភាព និងមានភាពធន់ជាមួយអាកាសធាតុ ក៏ដូចជាការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្សនៅកម្ពុជា។ អ្នកស្រីបាននិយាយដូច្នេះ៖ « នៅឆ្នាំ២០២៤ AFD នឹងបន្តសកម្មភាពរបស់ខ្លួននៅក្នុងវិស័យថាមពល ទឹក ទឹកស្អាត ធនធានមនុស្ស និងការអភិវឌ្ឍជនបទ ដើម្បីផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា»។ គួរជម្រាបថា ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៣មក AFD បានដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍកម្ពុជា ដោយបានផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានសរុបជាង១,៥ពាន់លានអឺរ៉ូ (ប្រមាណ១,៦លានដុល្លារអាម៉េរិក) រាប់បញ្ចូលទាំងហិរញ្ញប្បទានថ្មីៗ ផ្តល់ជូនសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៣៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9763.txt	ដើម្បីឱ្យ «ប្រាក់រៀល» មានការចរាចរកាន់តែធំក្នុងចរន្តសេដ្ឋកិច្ច រដ្ឋាភិបាល ត្រូវជំរុញដល់វិស័យឯកជនរៀបចំប្រព័ន្ធបើកបៀវត្ស និងលក់ទំនិញ-សេវាកម្មជាប្រាក់រៀល នៅទូទាំងប្រទេស។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច ដោយមើលឃើញពីការរៀបចំប្រព័ន្ធបើកបៀវត្ស ជាការជំរុញពលរដ្ឋឱ្យប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលបានកាន់ប្រសើរ ខណៈវិស័យជននៅប្រើប្រាស់ប្រាក់ដុល្លារយ៉ាងទូលំទូលាយ សម្រាប់បៀវត្សបុគ្គលិក។	«នៅក្នុងការជំរុញការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល គឺត្រូវឱ្យមានប្រាក់ចំណូលប្រជាពលរដ្ឋ ជាប្រាក់រៀល។ ដូច្នេះ យើង[រដ្ឋ] អាចរៀបចំប្រព័ន្វប្រាក់បៀវត្សទូទាំងប្រទេសឱ្យទៅជាប្រាក់រៀលទាំងស្រុង»។ លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ បានថ្លែងបែបនេះមកកាន់សារព័ត៌មានថ្មីៗ(ThmeyThmey) ដែលបានបញ្ជាក់ថា ដើម្បីឱ្យប្រព័ន្ធនេះដំណើរការដោយរលូន និងមានស្ថិរភាព រដ្ឋាភិបាល ត្រូវតែផ្សារភ្ជាប់នឹងការចំណាយរបស់ពលរដ្ឋ ឱ្យទៅជាប្រាក់រៀល ដោយជំរុញអាជីវករទាំងអស់ត្រូវលក់ទំនិញ ជាប្រាក់រៀល។ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាការសម្ភាសរវាងកញ្ញា អ៊ូ សុខមាន ជាមួយលោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច ខាងក្រោមដូចតទៅ៖ បើតាមអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចពីរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជារូបនេះ នៅពេលដែលពលរដ្ឋសម្រេចចាប់យកការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលជាគោល ក្នុងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច, រដ្ឋាភិបាល ត្រូវតែធានា ឬរក្សា ឱ្យបាននូវស្ថិរភាពអត្រាប្តូរប្រាក់នៅលើទីផ្សារ។ លើសពីនេះ រដ្ឋ ត្រូវលើកទឹកចិត្ត និងផ្តល់ភាពងាយស្រួលសម្បូរបែបដល់អ្នកប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល ហើយបង្កើនការចំណាយ ឬការលំបាកនានាលើការប្រើប្រាស់ដុល្លារក្នុងប្រព័ន្ធធនាគារ ឬនៅក្នុងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចនានា។ សម្រាប់លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ ការរៀបចំប្រព័ន្ធខាងលើនេះ រដ្ឋាភិបាលត្រូវការពេលអនុវត្ត ត្រឹមរយៈពេល៣ទៅ៥ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ក្នុងការធ្វើឱ្យទំហំនៃការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល កើនដល់៥០ភាគរយដោយមានស្ថិរភាពក្នុងចរន្តសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ខណៈបច្ចុប្បន្នទំហំប្រាក់រៀលមានត្រឹមប្រមាណ១៥ភាគរយ៕ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាការសម្ភាសរវាងកញ្ញា អ៊ូ សុខមាន ជាមួយលោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច ខាងក្រោមដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9764.txt	តាមការព្យាករ អតិផរណានៅឆ្នាំ២០២៤មានកម្រិត២,៥ភាគរយ ដែលខ្ពស់ជាងឆ្នាំ២០២៣បន្តិច ដោយសារការកើនឡើងនៃថ្លៃប្រេង។ ជាមួយគ្នានេះ សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាក៏អាចប្រឈមនូវហានិភ័យមួយចំនួន ព្រោះតែការបន្តអូសបន្លាយនៃវិបត្តិភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងកំណើនយឺតរបស់ប្រទេសមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗ។ ក្នុងស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចមិនប្រាកដប្រជានេះ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា នៅតែបន្តអនុវត្តនយោបាយរូបិយវត្ថុប្រកបដោយភាពប្រុងប្រយ័ត្ន និងបន្តរក្សាស្ថិរភាពអត្រាប្តូរប្រាក់រៀល ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពថ្លៃនិងការពារអំណាចទិញនៃប្រាក់រៀល។	ឯកសារស្តីពីការវឌ្ឍនភាពម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងវិស័យធនាគារឆ្នាំ២០២៣ និងទស្សនវិស័យឆ្នាំ២០២៤របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី២៩មករា បានបង្ហាញថា សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាត្រូវបានរំពឹងកើនក្នុងអត្រា៦,៤ភាគរយនៅឆ្នាំនេះ ព្រោះតែមានការគាំទ្រយ៉ាងចម្បង ពីការកើនឡើងនៃវិស័យទេសចរណ៍ និងវិស័យកម្មន្តសាល។ ក្រៅពីនេះ វិស័យកសិកម្មក៏នឹងជួយដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ផងដែរ តាមរយៈការធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារ ទៅកាន់ប្រទេសជាសមាជិកនៃកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងតំបន់ (RCEP) និងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីទ្វេភាគីនានា គួបផ្សំនឹងគោលនយោបាយគាំទ្ររបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការលើកស្ទួយ ផលិតកម្ម និងទីផ្សារ។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ធនាគារជាតិក៏បានព្រមានពីហានិភ័យមួយចំនួន ដែលអាចកើតឡើងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ដោយសារការបន្តអូសបន្លាយវិបត្តិភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងកំណើនយឺតនៅប្រទេស ដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗ ខណៈវិស័យសំណង់និងអចលនទ្រព្យ ដែលបានទទួលរងឥទ្ធិពលពីវិបត្តិកន្លងមក អាចបន្តមានកំណើនទាប។ ហានិភ័យដែលអាចកើតឡើងចំពោះសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជានោះមាន កំណើនទាបជាងការរំពឹងទុកនៃសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសជាដៃគូ ពាណិជ្ជកម្មចម្បងៗរបស់កម្ពុជា ដូចជា ចិន អាមេរិក និងអឺរ៉ុប ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់លំហូរវិនិយោគ នាំចេញ និងទេសចរណ៍, ភាពប្រក្រតីកម្មនៃនយោបាយរូបិយវត្ថុនៃប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ធំៗប្រព្រឹត្តទៅយឺតជាង ការរំពឹងទុក ដែលអាចដាក់សម្ពាធលើការខ្ចីពីក្រៅប្រទេស និងអត្រាការប្រាក់នៅកម្ពុជា។ ការកើនឡើង នៃភាពតានតឹងនិងការបែងចែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយពិភពលោក អាចរាំងស្ទះដល់ខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងបង្អាក់សន្ទុះកំណើនការនាំចេញនិងវិនិយោគ, ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុធ្វើឱ្យវិស័យកសិកម្មមានកំណើនទាប និងការកើនឡើងនៃឧក្រិដ្ឋកម្មសាយប័រ អាចប៉ះពាល់ដល់ជំនឿទុកចិត្ត របស់សាធារណជនមកលើប្រព័ន្ធទូទាត់ឌីជីថល និងប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុទាំងមូល រួមទាំងហានិភ័យនានា ដូចជា ការកើនឡើងនៃឥណទានមិនដំណើរការអាចបន្ថយកំណើនឥណទានសម្រាប់ ការប្រើប្រាស់និងការវិនិយោគ ជាដើម។ នេះបើតាមធនាគារជាតិ។ លើសពីនេះ កម្ពុជាក៏នៅប្រឈមនឹងបញ្ហាជារចនាសម្ព័ន្ធចម្បងៗទៀត រួមមាន ការពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ចនិងការនាំចេញនៅមានសន្ទុះយឺត, សមត្ថភាពជំនាញ និងផលិតភាពនៅមានកម្រិត, ថ្លៃដឹកជញ្ជូននិងអគ្គិសនីខ្ពស់ ធៀបនឹងប្រទេសជាដៃគូប្រកួតប្រជែងសម្រាប់ការនាំចេញ និងដុល្លារូបនីយកម្មនៅមានកម្រិតខ្ពស់។ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានបញ្ជាក់នៅក្នុងរបាយការណ៍របស់ខ្លួនថា ៖ « អតិផរណានៅឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវបានព្យាករមានកម្រិត ២,៥ភាគរយ ខ្ពស់ជាងឆ្នាំ២០២៣បន្តិច ដែល[បញ្ហា]ជាចម្បងគឺដោយសារការរំពឹងថាថ្លៃប្រេងឆៅពិភពលោក អាចនឹងកើនឡើង បន្ទាប់ពីក្រុមប្រទេសនាំចេញប្រេងមានគម្រោងកាត់បន្ថយការផ្គត់ផ្គង់»។ ក្នុងបរិការណ៍ខាងលើនេះ ធនាគារជាតិនឹងបន្តរក្សាស្ថិរភាពអត្រាប្តូរប្រាក់រៀល ព្រមទាំងបន្តរួមចំណែករក្សាស្ថិរភាពថ្លៃនិងការពារអំណាចទិញនៃប្រាក់រៀល តាមរយៈការអនុវត្តនយោបាយរូបិយវត្ថុប្រកបដោយភាពប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់។ «ក្របខណ្ឌនយោបាយរូបិយវត្ថុ នឹងត្រូវពង្រឹង ជាពិសេសការអភិវឌ្ឍឧបករណ៍ និងទីផ្សាររូបិយវត្ថុស្របពេលគ្នា នឹងការដាក់ចេញឱ្យប្រើប្រាស់សាកល្បងអត្រាការប្រាក់គោលរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ដើម្បីតម្រង់ទិសអត្រាការប្រាក់ជារៀលនៅលើទីផ្សារឱ្យមានកម្រិតសមស្រប»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា។ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បន្តរៀបរាប់ថា៖ « សំខាន់ដូចគ្នានេះ ការរក្សាស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុជាអាទិភាពមួយក្នុងស្ថានភាពដែលសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក បន្តប្រឈមនឹងភាពមិនច្បាស់លាស់ និងមានកំណើនយឺត ដែលទាមទារឱ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ក្នុងការតាមដាននិងវាយតម្លៃជាប្រចាំលើហានិភ័យ ដែលអាចកើតឡើងជាយថាហេតុ និង ការលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុនិងកិច្ចការពារអតិថិជន។ ការពង្រឹងស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុ ក៏ដូចជាប្រសិទ្ធភាពនយោបាយរូបិយវត្ថុ។ ជាពិសេស ការលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល នឹងបន្តទាមទារឱ្យមានការរួមចំណែក និងកិច្ចសហការពីភាគីពាក់ព័ន្ធតាមវិស័យនានា និងសាធារណជន»។ អត្ថបទទាក់ទង ធនាគារជាតិ បញ្ចេញប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិកអស់១៤០លាន ដើម្បីរក្សាតម្លៃប្រាក់រៀល ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ សូមជម្រាបថា កាលឆ្នាំ២០២៣ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានធ្វើអន្តរាគមន៍លើទីផ្សារអត្រាប្តូរប្រាក់ ដោយបញ្ចេញប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិកអស់ជិត១៤០លានដុល្លារ ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពតម្លៃប្រាក់រៀលក្នុងទីផ្សារ។ ប្រាក់ដុល្លារទាំងនេះ ត្រូវបានធនាគារជាតិបញ្ចេញជាដំណាក់កាលតាមរយៈការដាក់ឱ្យដេញថ្លៃជាមួយ គ្រឹះស្ថានធនាគារ មីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ និងអាជីករប្តូរប្រាក់ទាំងអស់នៅកម្ពុជា។ ការបញ្ចេញសាច់ប្រាក់ទាំងនេះ ជាវិធានការមួយក្នុងចំណោមវិធានការឯទៀត របស់ធនាគារជាតិ ក្នុងការអនុវត្តនូវគោលនយោបាយរូបិយវត្ថុ តាមរយៈការស្រូបយកប្រាក់រៀលពីទីផ្សារ ដើម្បីរក្សាតុល្យភាពអត្រាប្តូរប្រាក់នៅកម្ពុជា។ គ្រានោះ ធនាគារជាតិសម្រេចអនុវត្តវិធាននេះ ក៏ព្រោះតែប្រាក់រៀលបានធ្លាក់ថ្លៃ ជាបន្តបន្ទាប់ ដោយសារកត្តារដូវកាល និងសម្ពាធនៃការកើនឡើងថ្លៃនៃប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិក នៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ដូច្នេះហើយ បានជាធនាគារជាតិ សម្រេចធ្វើអន្តរាគមន៍លើទីផ្សារអត្រាប្រាក់ ដោយធ្វើយ៉ាងណារក្សាអំណាចទិញនៃចំណូលប្រជាជនកម្ពុជាឱ្យមានស្ថិរភាព។ ធនាគារជាតិ តែងតែអនុវត្តជាប្រចាំនូវវិធានខាងលើ នៅពេលដែលពិនិត្យឃើញស្ថានភាពទីផ្សារអត្រាប្តូរប្រាក់បញ្ហា(ប្រាក់រៀលធ្លាក់ថ្លៃ ធៀបនឹងរូបិយប័ណ្ណបរទេស ជាពិសេសគឺប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិក)។ តួយ៉ាង កាលឆ្នាំ២០២១ ធនាគារជាតិ បានបញ្ចេញសាច់ប្រាក់ចំនួន ៥៥៤,២លានដុល្លារ ក្នុងការប្រមូលទិញប្រាក់រៀលពីទីផ្សារអត្រាប្តូរប្រាក់ ដើម្បីរក្សាតម្លៃប្រាក់រៀល។ ដោយឡែក ក្នុងឆ្នាំ២០២២ ធនាគារជាតិ មិនបានបញ្ចេញប្រាក់ដុល្លារ ឬធ្វើអន្តាគមន៍ក្នុងទីផ្សារប្តូរប្រាក់ឡើយ ព្រោះតែតម្លៃប្រាក់រៀលមានស្ថិរភាព៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9765.txt	អស់រយៈពេល៨ឆ្នាំហើយដែលបុរសជនជាតិអូស្រា្តលី Gordon Paterson បានចុះបង្រៀនពលរដ្ឋជនជាតិដើមភាគតិចដោយផ្ទាល់នៅខេត្តរតនគិរីលើចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ។ ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុដែល Gordon ផ្តល់ឱ្យពលរដ្ឋជនជាតិដើមភាគតិចនោះ មានការគ្រប់គ្រងចំណាយចំណូលក្នុងគ្រួសារ, ការបែកចែងរវាងកម្ចីផ្លូវការ និងក្រៅផ្លូវការ, ការគ្រប់គ្រងបំណុល និងការរៀបចំផែនការសន្សំប្រាក់សម្រាប់គ្រួសារ ជាដើម។ បុរសជនជាតិអូស្រា្តលីរូបនេះ បានបញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ(ThmeyThmey)ថា៖ «ការបង្រៀននេះ គឺដើម្បីជួយពួកគាត់កុំឱ្យធា្លក់ខ្លួនក្នុងស្ថានភាពបំណុលលើសលុប»។	មូលហេតុដែលធ្វើឱ្យ Gordon Paterson ចាប់អារម្មណ៍បណ្តុះបណ្តាលចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុនៅទីនេះ ដែលទាក់ទងនឹងបំណុល និងហានិភ័យ ក៏ព្រោះតែពលរដ្ឋជនជាតិដើមភាគតិចមានការអប់រំកម្រិតទាបជាងប្រជាជនធម្មតា។ « ទាក់ទងនឹងប្រាក់កម្ចី ព្រោះវប្បធម៌របស់ពួកគេមិនចាំបាច់សងនោះទេ ជាមូលហេតុចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៦ មក ខ្ញុំនិងសហការីរបស់ខ្ញុំ មើលឃើញគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុមកទីនេះ ហើយខ្ញុំមើលឃើញថា វាជាហានិភ័យសម្រាប់ពួកគេ បន្ទាប់មកយើងណែនាំ និងអប់រំពួកគេអំពីការគ្រប់គ្រងប្រាក់»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់បុរសជនជាតិអូស្ត្រាលីរូបនេះ។ ដើម្បីជ្រាប់កាន់តែច្បាប់សូមទស្សនាវីដេអូសម្ភាសដែលលោក Gordon Paterson មន្ត្រីទំនាក់ទំនងសហគមន៍ស្នាក់នៅក្នុងខេត្តរតនគិរី និងធ្វើការជាមួយជនជាតិភាគតិចតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៥ ពន្យល់ការបណ្តុះបណ្តាលចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ ដល់ជនជាតិដើមភាគតិច ដូចតទៅ៖ ដោយមានការគាំទ្រពីស្ថានទូតកាណាដាប្រចាំរាជធានីភ្នំពេញ ធនាគារ ABA និងក្រុមហ៊ុនរ៉ែ Angkor Gold បានបង្កើតកម្មវិធីចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ស្របតាមធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា និងសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា ដើម្បីផ្តល់វគ្គបណ្តុះបណ្តាលរយៈពេលខ្លីដល់ជនជាតិដើមភាគតិចដែលងាយរងគ្រោះនៅតាមតំបន់ជនបទ ក្នុងខេត្តរតនគិរី។ Gordon Paterson បានបន្ថែមថា សហគមន៍ជនជាតិ ដើមភាគតិចប្រមាណ ៩០ភាគរយ កំពុងទទួលយកប្រាក់កម្ចី ខណៈខ្លះទៀតយកកម្ចីពីគ្រឹះស្ថានផ្ដល់កម្ចីក្រៅផ្លូវការដែលមានអត្រាការប្រាក់ខ្ពស់ ភាគច្រើនជាប្រាក់កម្ចីគាំទ្រដល់ការធ្វើកសិកម្ម។ លោក Gordon Paterson មន្ត្រីទំនាក់ទំនងសហគមន៍ស្នាក់នៅក្នុងខេត្តរតនគិរី និងធ្វើការជាមួយជនជាតិភាគតិចតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៥ រហូតមកដល់ពេលនេះ លោក Gordon Paterson បើកវគ្គបណ្ដុះបណ្ដាលបានប្រមាណ៤០ថ្នាក់ហើយនៅក្នុងសហគមន៍ចំនួន ២៦។ ក្នុងមួយថ្នាក់ៗមានអ្នកចូលរួមពី ២៥ ទៅ ៤០ គ្រួសារ ។ លើសពីនេះ លោកបានបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្គោលចំនួន៣៦នាក់ ដែលជាអ្នកបណ្តុះបណ្តាលផ្ទាល់នូវចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុដល់ពលរដ្ឋជនជាតិដើមភាគតិចនីមួយៗ ដោយមានជនជាតិ ព្រៅ ចារាយ ទំពូន គួយ ក្រឹង ជាដើម៕ ដើម្បីជ្រាប់កាន់តែច្បាប់សូមទស្សនាវីដេអូសម្ភាសដែលលោក Gordon Paterson មន្ត្រីទំនាក់ទំនងសហគមន៍ស្នាក់នៅក្នុងខេត្តរតនគិរី និងធ្វើការជាមួយជនជាតិភាគតិចតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៥ ពន្យល់ការបណ្តុះបណ្តាលចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ ដល់ជនជាតិដើមភាគតិច ដូចតទៅ៖ លោក Gordon Paterson មន្ត្រីទំនាក់ទំនងសហគមន៍ស្នាក់នៅក្នុងខេត្តរតនគិរី និងធ្វើការជាមួយជនជាតិភាគតិចតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៥ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9766.txt	ការប្រីប្រាស់ប្រាក់រៀល មិនត្រឹមងាយស្រួលក្នុងការទូទាត់លើថ្លៃទំនិញ និងសេវាកម្មនានាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងលើកកម្កើងអត្តសញ្ញាណជាតិទៀតផង។ ការណ៍នេះហើយបានជំរុញឱ្យអ្នកស្រី ជាវ ពឺន សម្រេចរើយយកការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល នៅក្នុងជីវកម្មរបស់ខ្លួនមកទល់បច្ចុប្បន្ន។	រយៈពេល៣ឆ្នាំចុងក្រោយ សកម្មភាពប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលក្នុងអាជីវកម្មរបស់អ្នកស្រី គឺមានភាពសកម្មខ្លាំង ទាំងការទទួលយកប្រាក់រៀលពីអតិថិជន និងទាំងការទូទាត់ថ្លៃទំនិញឱ្យគេវិញ។ «និយាយទៅ២-៣ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ គឺខ្ញុំប្រើលុយខ្មែរសុទ្ធ អត់ដែលប្រើដុល្លារទេ លើការទូទាត់ទំនិញលក់ដូររបស់ខ្ញុំ ទាំងការលក់រាយ និងបោះដុំ។ ព្រោះខ្ញុំចង់លើកកម្ពស់តម្លៃប្រាក់រៀល និងចង់ឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរចូលរួមប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល កុំឱ្យគិតតែពីដុល្លារច្រើនពេក»។ អត្ថបទទាក់ទង ពលរដ្ឋនៅភ្នំពេញប្រើប្រាស់«ប្រាក់រៀល» កាន់តែទូលំទូលាយ ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ នេះជាស្មារតីរបស់អ្នកស្រី ជាវ ពឺន ក្នុងការចូលរួមលើកតម្កើងអត្តសញ្ញាណជាតិកម្ពុជា តាមរយៈការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលនៅក្នុងអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនប្រចាំថ្ងៃ។ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9767.txt	កម្ពុជា និងថៃ ឯកភាពដំឡើងកម្រិតទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី ពី “ការពង្រឹងភាពជាដៃគូដើម្បីសន្ដិភាព និងវិបុលភាព” ទៅជា “ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ”។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានអះអាងថា ការដំឡើងកម្រិត“ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ” ជាមួយថៃ ជាការបន្ថែមទម្ងន់ និងវិសាលភាពទំនាក់ទំនង។	ថ្លែងក្នុងពិធីបិទសន្និបាតបូកសរុបការងារ ឆ្នាំ២០២៣ និងលើកទិសដៅការងារបន្ត ឆ្នាំ២០២៤ របស់ក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ” សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបន្ថែមថា ការដំឡើងកម្រិតទំនាក់ទំនងនេះ ជាការបើកច្រក និងផ្ដល់ឱកាសសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសអ្នកវិនិយោគ ធុរកិច្ច លើវិស័យឯកជន វិស័យអប់រំ វប្បធម៌ កសិកម្មជាដើម។ «បើនិយាយក្នុងភាសាការទូតរវាងប្រទេសយើងទាំងពីរ នេះគឺជាចំណុចខ្ពស់បំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រការទូតរបស់យើង នៃប្រទេសទាំងពីរ»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត។ ដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវការរបស់សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ពេលនេះ ដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ថៃ ឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។ ក្នុងជំនួបទ្វេភាគីនេះ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ប្រទេសទាំងពីរ បានវាយតម្លៃខ្ពស់លើលទ្ធផលនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីកន្លងមក។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីទាំងពីរ ក៏បានផ្លាស់ប្ដូរយោបល់លើការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យជាច្រើន រួមមាន៖ វិស័យនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច ការពារជាតិ សន្ដិសុខ ពាណិជ្ជកម្ម វិនិយោគ ទេសចរណ៍ ការងារ និងវិស័យថាមពល។ គួរបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងថៃ បានបង្កើត “ការពង្រឹងភាពជាដៃគូដើម្បីសន្ដិភាព និងវិបុលភាព” កាលពីឆ្នាំ២០១៧។ អត្ថបទទាក់ទង កម្ពុជា និងថៃ ឯកភាពដំឡើងកម្រិតទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីទៅ “ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ” អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9768.txt	កម្ចីក្រៅផ្លូវការ សំដៅទៅលើបុគ្គល ឬក្រុមហ៊ុនដែលរកស៊ីផ្តល់ហិរញ្ញវត្ថុដោយគ្មានអាជ្ញាបណ្ណពីធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា។ អ្នកប្រើប្រាស់សេវាកម្ចីហិរញ្ញវត្ថុក្រៅផ្លូវការនេះ គឺងាយធ្លាក់ក្នុងស្ថានភាពបំណុលលើសលុប ព្រោះតែប្រឈមនឹងអត្រាការប្រាក់ខ្ពស់ហួសហេតុ។	លោក ស៊ឹម ភីរុណ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងជានាយកប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុនៅក្រុមហ៊ុន CoGen សង្កេតឃើញថា រយៈពេលចុងក្រោយនេះអ្នករកស៊ីផ្តល់កម្ចីក្រៅផ្លូវការ បានដាក់ខសន្យាមិនសុចរិតមួយចំនួនដល់អ្នកប្រើកម្ចីមិនអាចអនុវត្តបានតាមផ្លូវច្បាប់។ បើតាមការពន្យល់របស់អ្នកជំនាញរូបនេះ អ្នកខ្ចីប្រាក់ក្រៅផ្លូវការ ប្រឈមនឹងការបង់ថ្លៃសេវាពី១០ទៅ២០ភាគរយ ហើយអត្រាការប្រាក់ក៏ខ្ពស់ខ្លាំង ជាពិសេស គឺរងនូវការពិន័យខ្ពស់នៅពេលសងយឺត។ លោក ភីរុណ បន្តនិយាយដូច្នេះ៖ « បំណុលនោះនឹងកើនពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ធ្វើឱ្យយើងជំពាក់លុយគេច្រើនមែនទែន ក្នុងរយៈពេលខ្លី។ ក្នុងស្ថានភាពបែបនេះ យើងលក់ទ្រព្យអស់ហើយដើម្បីសងគេ តែមិនគ្រប់នៅបន្តជំពាក់គេ នោះយើងធ្លាក់ក្នុងបំណុលវ័ណ្ឌកហើយ ខណៈគេនៅតែគុណការប្រាក់ គុណការពិន័យមកលើយើង»។ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាការពន្យល់របស់លោក ស៊ឹម ភីរុណ ក្នុងវីដេអូខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាការពន្យល់របស់លោក ស៊ឹម ភីរុណ ក្នុងវីដេអូខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9769.txt	ក្រសួងកិច្ចការនារី និងក្រសួងសាធារណការនិងដឹកជញ្ជូន សម្រេចប្រើប្រាស់នូវថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh តាមរយៈ QR Code ដែលរៀបចំដោយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពការងារ។ ការសម្រេចប្រើប្រាស់នូវថ្នាលនេះ គឺជាការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថលផ្ទៃក្នុង ស្របតាមគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលកម្ពុជា ២០២២-២០៣៥។ គិតមកទល់បច្ចុប្បន្ន គឺមានក្រសួងនិងគ្រឹះស្ថានអប់រំចំនួន៣៤ហើយ ដែលប្រើថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារVerify.gov.kh នេះ។	ក្រសួងកិច្ចការនារី និងក្រសួងសាធារណការ បានចុះអនុស្សរណៈយោគយល់ស្តីពី កិច្ចសហប្រតិបត្តិការដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh ការរៀបចំប្រព័ន្ធតភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត និងការរៀបចំវគ្គបណ្តុះបណ្តាលជំនាញឌីជីថលដល់មន្ត្រី ជាមួយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ នាព្រឹកថ្ងៃទី៨កុម្ភៈ។ ក្រោមកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នឹងជួយគាំទ្រដល់ក្រសួងទាំងពីរ ក្នុងការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថលផ្ទៃក្នុង។ ក្នុងដំណាក់កាលទី១ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ នឹងដាក់QR Codeស្តង់ដា លើឯកសាររបស់ក្រសួងទាំងពីរខាងលើ ដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បានតាមថ្នាល Verify.gov.kh។ លើសពីនេះ ក្រសួងប្រៃសណីយ នឹងរៀបចំបណ្តាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងតភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត ស្របតាមតម្រូវការនៃការប្រើប្រាស់ជាក់ស្តែង រួមទាំងការកំណត់តម្រូវការនៃប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រ ឬ ឧបករណ៍ឌីជីថលជារបស់រដ្ឋ និងការប្រើប្រាស់សុសវែរ ដែលមានអាជ្ញាបណ្ណក្នុងការងារប្រចាំថ្ងៃ។ បើតាមលោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ Verify.gov.kh គឺជាថ្នាលដំណោះស្រាយឌីជីថលដែលជួយបង្កើនប្រសិទ្ធភាពការងាររបស់ក្រសួង-ស្ថាប័ននីមួយៗ លើការផ្តល់សេវាសាធារណៈបានយ៉ាងរហ័យ មានសុវត្ថិភាពខ្ពស់ រួមទាំងកាត់បន្ថយចំណាយមិនចាំបាច់នានា បានច្រើនថែមទៀត។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត បានបញ្ជាក់ថា ៖ «សម្រាប់វិស័យអប់រំមួយ ដែលប្រើថ្នាលឌីជីថលនេះ គឺចំណេញយ៉ាងតិច ២ទៅ៣លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំៗ តាមរយៈការកាត់បន្ថយចំណាយប្រតិបត្តិការនានា។ ជាពិសេស គឺការមិនចំណាយលើបោះពុម្ពសញ្ញាបត្របណ្តោះអាសន្នដល់សិស្សប្រឡងជាប់បាក់ឌុប»។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍។ រូបថត៖ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ក្រៅពីដាក់QR Codeស្តង់ដា លើឯកសារតាមថ្នាល Verify.gov.kh ហើយនោះ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ក៏ដាក់កម្មវិធីកំណត់មុខសញ្ញាមន្ត្រីជំនាញដែលត្រូវទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាល និងពិគ្រោះយោបល់រៀបចំផែនការសកម្មភាពការងារក្នុងក្របខណ្ឌគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល រួមទាំងគិតគូរពីប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលសម្រាប់ការងារប្រចាំថ្ងៃដល់មន្ត្រីរបស់ក្រសួងកិច្ចការនារី និងក្រសួងសាធារណការ ផងដែរ។ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ Verify.gov.kh គឺជាថ្នាលរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលអភិវឌ្ឍឡើងដោយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ក្នុងគោលបំណងលុបបំបាត់ការក្លែងបន្លំឯកសារ ជាពិសេសផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារ ផ្តល់ទំនុកចិត្ត ចំណេញពេលវេលា និងកាត់បន្ថយចំណាយនានា ព្រមទាំងជំរុញការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថល ស្របតាមឧត្តមានុវត្តជាអន្តរជាតិ។ លោក ជា វ៉ាន់ដេត បានអះអាងថា ការផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារតាមថ្នាល Verify.gov.kh ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមរយៈការដាក់បញ្ជូល QR Code ស្តង់ដា ដោយប្រើបច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន(Blockchain) ដែលមានសុវត្ថិភាពខ្ពស់នៅលើសន្លឹកឯកសារនីមួយៗ។ ការប្រើប្រាស់ឯកសារមានដាក់QR Code ស្តង់ដានេះ មិនតម្រូវឱ្យមានការធ្វើនីត្យានុកូលកម្ម លើឯកសារថតចម្លងក្នុងទម្រង់ជាក្រដាសឡើយ។ កាលពីថ្ងៃទី១កុម្ភៈ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាល់ឯកសារ verify.gov.kh បានឈ្នះមេដាយមាស លើផ្នែកដំណោះស្រាយឌីជីថលក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈល្អបំផុតរបស់អាស៊ាន ឆ្នាំ២០២៤ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី ខណៈ«ប្រព័ន្ធសុខាភិបាលឌីជីថល»របស់ថៃទទួលបានមេដាយប្រាក់ ហើយ «ប្រព័ន្ធសំបុត្រកំណើត និងសំបុត្រមរណភាព» របស់សិង្ហបុរីទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធ។ អត្ថបទទាក់ទង ក្រុមហ៊ុន RMA Cambodia ថែមជូនម៉ូតូ និងទូរទស្សន៍ សម្រាប់ការទិញត្រាក់ទ័រ John Deere បច្ចុប្បន្នក្រសួង-ស្ថាប័នសាធារណៈ ដែលប្រើថ្នាល Verify.gov.kh រួមមាន ក្រសួងអប់រំ ក្រសួងទេសចរណ៍ ក្រសួងរៀបចំដែនដី ក្រសួងព័ត៌មាន ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ក្រសួងកិច្ចការនារី ក្រសួងសាធារណការ និងក្រសួងអធិការកិច្ច សាលាភូមិន្ទរដ្ឋបាល បណ្ឌិត្យសភានគរបាលកម្ពុជា និងសាលកវិទ្យាល័យការពារជាតិជាដើម៕ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍។ រូបថត៖ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_977.txt	មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន ប្តេជ្ញាបង្កើនសមត្ថភាពអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ និងបន្តចាត់ទុកអាមេរិកជាសត្រូវដ៏ធំបំផុត បើទោះបីជាអ្នកណាកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីអាមេរិកក៏ដោយ។ លោកគីម អះអាងថា កូរ៉េខាងជើងនឹងបង្កើនសមត្ថភាព ក៏ដូចជាចំនួនអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួន តែអះអាងថាមិនប្រើផ្តេសផ្តាស់ឡើយ។ ការលើកឡើងរបស់លោក គីម បង្កើតឧបសគ្គបន្ថែមទៀតដល់ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតចូ បៃឌិន ដែលនឹងឡើងកាន់ដំណែងនៅថ្ងៃទី២០ មករា។	គោលនយោបាយអរិភាពរបស់អាមេរិកប្រឆាំងនឹងកូរ៉េខាងជើង នឹងមិនផ្លាស់ប្តូរឡើយបើទោះបីជាអ្នកណាជាអ្នកគ្រប់គ្រងសេតវិមាន។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកគីម ដោយបន្តថាការបោះបង់គោលនយោបាយដែលចាត់ទុកកូរ៉េខាងជើងជាសត្រូវ គឺជាចំណុចគន្លឹះនៃទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ នេះយោងតាមការផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានរដ្ឋកូរ៉េខាងជើងKCNA។ «គោលនយោបាយការបរទេសរបស់យើងគឺត្រូវតែផ្តោត និងបង្វែរទៅរកការបង្ក្រាបអាមេរិក ដែលជាសត្រូវដ៏ធំបំផុតក្នុងការអភិវឌ្ឍរបស់យើង»។ នេះជាថ្លែងរបស់លោកគីមក្នុងសុន្ទរកថា នៃសមាជក៏កម្រនៃបក្សពលករកូរ៉េខាងជើង។លោកបន្តថា មិនសំខាន់ឡើយពីអ្នកកាន់អំណាចនៅអាមេរិក ដោយសារតែគោលនយោបាយចម្បងរបស់ប្រទេសនេះ នឹងមិនផ្លាស់ប្តូរឡើយ។ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងសន្យាថា នឹងពង្រីកទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសដែលមានជំហរឯករាជ្យ និងប្រឆាំងលទ្ធិចក្រពត្តិនិយម។ លើរឿងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរវិញ លោកគីមអះអាងថាកូរ៉េខាងជើងកំពុងពង្រីកសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការវាយប្រហារជាមុន ក៏ដូចជាវាយប្រហារសងសឹក ដោយមានក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរជាច្រើនប្រភេទ។ លោកក៏អំពាវនាវឲ្យយោធា និងអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រកូរ៉េខាងជើងអភិវឌ្ឍអាវុធដែលមានល្បឿនលឿនជាងសំឡេង ឥន្ធនៈក្នុងទម្រង់ជាវត្ថុរឹងសម្រាប់មីស៊ីលប្លោងអន្តរទ្វីប ផ្កាយរណបចារកម្ម និងដ្រូនផងដែរ។ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងក៏អះអាងផងដែរថា ប្រទេសមួយនេះកំពុងធ្វើតេស្តអាវុធជាច្រើនរួមមានរ៉ុក្កែតដែលផ្ទុកក្បាលគ្រាប់ច្រើន ក្បាលគ្រាប់នុយក្លែអ៊ែរដែលលឿនជាងសម្លេងសម្រាប់មីស៊ីលប្លោងប្រភេទថ្មី ខណៈការស្រាវជ្រាវស្តីពីនាវាមុជទឹកដើរដោយថាមពលនុយក្លេអ៊ែរក៏ជិតបញ្ចប់ផងដែរ។ លោកAnkit Panda អ្នកស្រាវជ្រាវនៅគ្រឹះស្ថានCARNEGIE និយាយថាការលើកឡើងរបស់លោកគីមបង្ហាញពីមហិច្ឆតាការពារជាតិ នឹងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរនាពេលតែមួយ។ លោកអះអាងថា ប្រទេសនេះអាចនឹងធ្វើតេស្តអាវុធនុយក្លេអ៊ែរជាថ្មីម្តងទៀតនាពេលខាងមុខ។ ពុំទាន់មានឡើយការឆ្លើយតបពីក្រសួងការបរទេសអាមេរិក ឬក្រុមការងាររបស់លោកចូ បៃឌិន។ ប៉ុន្តែលោកបៃឌិន ធ្លាប់បានអះអាងកាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២០ថា លោកអាចនឹងពិភាក្សាជាមួយលោកគីម ដរាបណាកូរ៉េខាងជើងកាត់បន្ថយអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួន។ កូរ៉េខាងជើងបើកសមាជបក្សពលករលើកទី៨ នៅថ្ងៃទី៥ ខែមករា គ្រានោះលោកគីមលើកឡើងពីការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច គោលនយោបាយការពារជាតិ គោលនយោបាយការបរទេស ក៏ដូចជាពិនិត្យមើលទំនាក់ទំនងជាមួយកូរ៉េខាងត្បូងផងដែរ៕ Relate: អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9770.txt	សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានគូសបង្ហាញអំពីសមិទ្ធផលគន្លឹះធំៗដែលទទួលបានតាមរយៈកំណែទម្រង់ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៤ មក។ ក្នុងពិធីបិទកិច្ចប្រជុំត្រួតពិនិត្យប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ នៃការអនុវត្តកម្មវិធីកែទម្រង់ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈដំណាក់កាលទី៤ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈនេះ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល បានលើកឡើងពីភាពរឹងមាំរបស់កម្ពុជាក្នុងភាពជាម្ចាស់ ដែលឈានដល់ការកាត់បន្ថយការខ្ចីពីក្រៅប្រទេស។	អត្ថបទទាក់ទង សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត អះអាងថា កម្ពុជាមិនខ្ចីលុយគេរហូត«វ័ណ្ឌក»ឡើយ «ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈបានពង្រឹងឱ្យកាន់តែមាំមួនឡើងនូវភាពជាម្ចាស់ និងតួនាទីរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការទទួលខុសត្រូវលើជោគវាសនាប្រទេសជាតិ និងបានកាត់បន្ថយការខ្ចីពីក្រៅប្រទេស»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ភ្ជាប់ជាមួយនឹងការសម្រេចបាននូវការពង្រឹងឯករាជ្យ និងអធិបតេយ្យជាតិ ដែលជាសមិទ្ធផលគន្លឹះមួយ។ បើតាមសម្តេច បច្ចុប្បន្នការខ្ចីពីក្រៅប្រទេស ប្រចាំឆ្នាំមានទំហំមិនដល់២០ភាគរយនៃថវិកាជាតិសរុបនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ នៅក្នុងអតីតកាល៣០ឆ្នាំមុន ចំណូលក្នុងស្រុកដែលកម្ពុជារកបានដោយខ្លួនឯង មានត្រឹម១ភាគ៣នៃថវិកាជាតិសរុប តែប៉ុណ្ណោះ ដែលមានន័យថា តម្រូវការប្រមាណ២ភាគ៣នៃថវិកាជាតិ ត្រូវបានដោះស្រាយដោយប្រភពធនធាន ជាជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីក្រៅប្រទេស។ កន្លងមក សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានបញ្ជាក់ដែរថា កម្ពុជាមិនបាត់បង់អធិបតេយ្យភាព ឬ ជំពាក់បំណុលគេវ័ណ្ឌក ពីការខ្ចីលុយបរទេសមកអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសជាតិនោះឡើយ ហើយការខ្ចីបរទេស គឺយកមកវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនានា ដើម្បីបម្រើឱ្យប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចជាតិប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ។ យោងតាមសន្និធិបំណុលសាធារណៈដែលចេញដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ គិតត្រឹមឆមាសទី១ឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាជំពាក់បំណុលបរទេសចំនួន ១០,៦៧ពាន់លានដុល្លារ។ រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំនេះ បំណុលក្រៅបរទេសកម្ពុជាកើនដល់ ១១,១៩ពាន់លានដុល្លារ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានគូសបញ្ជាក់ថា ប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈកម្ពុជា កំពុងធ្វើដំណើរនៅលើវិថី នៃគន្លងឆ្ពោះទៅរកស្តង់ដា និងឧត្តមានុវត្តន៍អន្តរជាតិ ដែលរួមចំណែកសម្រេចឱ្យបាននូវចក្ខុវិស័យរបស់រដ្ឋាភិបាលនៅឆ្នាំ២០៣០ ក្នុងឋានៈជាប្រទេសមានចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់ និងឆ្នាំ២០៥០ ក្នុងឋានៈជាប្រទេសមានចំណូលខ្ពស់។ បើតាមប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ការងារកែទម្រង់ អាចសម្រេចជោគជ័យបាន លុះត្រាតែមានកិច្ចសហការល្អក្នុងចំណោមគ្រប់តួអង្គអនុវត្តពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ជាពិសេស ស្ថាប័នផ្ទាល់។ ការងារកែទម្រង់ហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈធ្វើឡើង ដើម្បីធានាឱ្យស្ថាប័នទាំងនៅថ្នាក់ជាតិ និង ថ្នាក់ក្រោមជាតិ បំពេញតួនាទីឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព និងស័ក្ដិសិទ្ធភាព ដើម្បីការបម្រើសេវាជូនប្រជាពលរដ្ឋ និងរួមគ្នាអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមកម្ពុជា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9771.txt	ភ្នំពេញ៖ សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) បានផ្ដួចផ្ដើម និងរៀបចំរបាយការណ៍ស្ដីពីឥទ្ធិពលមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា ដោយឱ្យក្រុមហ៊ុន M-CRIL ជាអ្នកស្រាវជ្រាវ។ ក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវមួយនេះ រកឃើញថា វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ បានជួយផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម ជាពិសេសអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព(SDG) នៅកម្ពុជា។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ CMA។	លោក សុខ វឿន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា បានលើកឡើងថា ការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះ បានបញ្ជាក់សារជាថ្មីអំពីតួនាទីរបស់វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ក្នុងការផ្តល់សិទ្ធិអំណាចផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងវឌ្ឍនភាពសង្គម។ ក្រុមអ្នកជំនាញនៃអង្គភាពស្រាវជ្រាវនោះ បានចុះទៅប្រមូលព័ត៌មាននៅតាមមូលដ្ឋាន ជាង៤៥០ភូមិ ក្នុងខេត្តចំនួន១០ ដោយបានជួបសម្ភាសន៍ជាមួយអតិថិជន ៣២៦២នាក់។ ជាលទ្ធផល ២ភាគ៣ នៃពលរដ្ឋ ដែលបានខ្ចីកម្ចីទាំងនោះ មានភាពប្រសើរឡើង ក្នុងជីវិតរស់នៅ។ របាយការណ៍អង្គភាពស្រាវជ្រាវ បានបញ្ជាក់ថា មីក្រូហិរញ្ញវត្ថុផ្តល់សេវាជូនអតិថិជន ៥៨,៦ភាគរយ ហើយមាន៦៧ភាគរយ បានរាយកាណ៍ពីភាពប្រសើរឡើងយ៉ាងច្រើននៃជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ។ ចំណុចជាវិជ្ជមាននេះ បានជួយកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ ជាពិសេសក្នុងចំណោមគ្រួសារក្រីក្រខ្លាំង។ វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ បានចូលរួមចំណែកដោយផ្ទាល់ចំពោះសមភាពយេនឌ័រ ដោយចំនួន អ្នកទទួលកម្ចីជាស្ត្រី មានរហូតដល់ ៤៦ភាគរយ។ តាមរយៈកម្ចីរបស់មីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ក៏បានជួយពង្រីកអាជីវកម្មខ្នាតមីក្រូ និងខ្នាតតូច ដែលចូលរួមចំណែកដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ ភាពល្អប្រសើរទាំងនេះ បានដើរស្របទៅនឹង SDG ជាច្រើនចំណុច ដូចជា SDGចំណុចទី១គ្មានភាពក្រីក្រ, SDG២គ្មានភាពអត់ឃ្លាន, SDG៣សុខភាពល្អ និងសុខុមាលភា, SDG៥សមភាពយេនឌ័រ, SDG៨ការងារសមរម្យនិងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងSDG១០កាត់បន្ថយវិសមភាពជាដើម។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ CMA ដែលយល់ស្របតាមរបាយការណ៍នេះ។ ចំពោះរបាយការណ៍ដែល CMA រៀបចំឡើងនេះ ត្រូវបានលោក អំ សំអាត នាយកទទួលបន្ទុកកិច្ចការទូទៅនៃអង្គការលីកាដូ យល់ថា CMA ផ្ដោតសំខាន់លើផលវិជ្ជមាន ព្រោះ CMA ស្ថិតក្នុងវិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុដែរ។ យ៉ាងណា លោកពុំទាន់បានពិនិត្យឬឃើញរបាយការណ៍លម្អិត ស្ដីការសិក្សាស្រាវជ្រាវ នៃរបាយការណ៍នេះឡើយ។ ចំពោះស្ថានភាពវិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជានេះ អង្គការលីកាដូ អង្គការសមធម៌ និង BMZ របស់អាល្លឺម៉ង់ ធ្លាប់បានសិក្សាដែរ ហើយរកឃើញថា ស្ថានភាពពុំសូវល្អប្រសើរឡើង ពោលគឺអតិថិជនបានលក់អចលនទ្រព្យខ្លួន ដើម្បីដោះបំណុល ហើយអ្នកជាប់កម្ចីខ្លះ ក៏បានកាត់បន្ថយរបបអាហារផងដែរ។ លើសពីនេះ ក៏មានបញ្ហាប្រឈមជាច្រើន ដូចជា ពលកម្មកុមារ ការចំណាកស្រុក និងការរំលោភបំពាន់សិទ្ធិមនុស្សជាដើម។ នេះបើតាមលោក អំ សំអាត ថ្លែងក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗតាមប្រព័ន្ធទូរស័ព្ទ ។ បើតាមរបាយការណ៍សិក្សាខាងលើ ក៏បានបង្ហាញបញ្ហាខ្លះៗ ដូចលោក អំ សំអាត លើកឡើងដែរ។ ក្នុងរបាយការណ៍នោះ បង្ហាញថា ទំហំទឹកប្រាក់សម្រាប់ជនក្រីក្រដែលបានខ្ចី មានចន្លោះពី៣២០០ដុល្លារ ទៅ៦០០០ដុល្លារ។ រយៈពេល៥ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ជាមធ្យមអតិថិជនជាប់កម្ចីចំនួន៣ស្ថាប័ន ហើយក្នុងចំណោមពួកគេទាំងនោះ មាន៨៧ភាគរយ ដែលមិនទាន់សងកម្ចីទៅស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុមួយ ឬពីរវិញឡើយ។ ជាមួយគ្នាដែរ ពលរដ្ឋមាន២៤ភាគរយ បានពន្យាការសងប្រាក់ ។ ក្នុងនោះ ពួកគេបានទៅខ្ចីមិត្ត សាច់ញាតិ សហការី និងពីអ្នកខ្ចីលុយ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ មាន៥៩ករណី បានសម្រេចលក់ដីធ្លី ដើម្បីដោះបំណុល។ ក្រៅពីនេះ រកឃើញមានការរំលោភបំពានសិទ្ធិមនុស្ស ដោយបង្ខំឱ្យមានការសងប្រាក់ផងដែរ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9772.txt	ភ្នំពេញ៖ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) បានអនុម័តគម្រោងថ្មី និងគម្រោងពង្រីកផលិតកម្មចំនួន ៣២ ដែលមានទុនវិនិយោគជាង១៨៧លានដុល្លារ កាលពីខែមករា។ បើតាម CDC គម្រោងទាំងនេះ អាចបង្កើតការងារបានប្រមាណ២៩ពាន់កន្លែង។	គម្រោងវិនិយោគដែលលេចធ្លាជាងគេប្រចាំខែមករា រួមមាន ការបង្កើតរោងចក្រផលិតគ្រឿងអេឡិចត្រូនិកនៅស្រុកសំរោង ខេត្តតាកែវ។ គម្រោងបង្កើតរោងចក្រផ្ទំដំឡើងម៉ូតូ កង់ រ៉ឺម៉ក (អគ្គិសនី) និងឧបករណ៍បញ្ចូល ឬសាកថ្ម នៅស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល, គម្រោងបង្កើតរោងចក្រ កែច្នៃអាលុយមីញ៉ូម, ដែក, និងទង់ដែង នៅស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ និង គម្រោងបង្កើតរោងចក្រតម្បាញ ក្រណាត់ និងកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់នៅស្រុកកំពង់សីលា ខេត្តព្រះសីហនុ។ នៅក្នុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ ទុនវិនិយោគជាង ៧៨ភាគរយមានប្រភពមកពី ប្រទេសចិន, ៩,៦៥ភាគរយ មកពីប្រទេសសិង្ហបុរី, ៥,៣៤ភាគរយ មកពីអាម៉េរិក, ៣,៥៥ភាគរយ មកពីកូរ៉ និង ២,៧៣ភាគ មកពីប្រភពក្នុងស្រុក។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ CDC។ សូមជម្រាបថា ក្នុងឆ្នាំ២០២៣កន្លងទៅ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជាបានអនុម័ត គម្រោងថ្មីចំនួន ២៤៧ និងគម្រោងពង្រីកផលិតកម្មចំនួន២១ ដែលមានដើមទុនសរុបជិត ៤,៩ ពាន់លានដុល្លារ និងអាចបង្កើតការងារបានជាង៣០ម៉ឺនកន្លែង។ ប្រមាណ ៦៦ភាគរយ នៃទុនវិនិយោគក្នុងឆ្នាំ២០២៣ មានប្រភពមកពីប្រទេសចិន និងប្រមាណ ២២ភាគរយ ជាប្រភពទុនវិយោគនៅក្នុងស្រុក។ បើតាមរបាយការណ៍របស់ CDC គម្រោងវិនិយោគ ភាគច្រើន គឺនៅក្នុងខេត្តកំពង់ស្ពឺ បន្ទាប់មកគឺរាជធានីភ្នំពេញ កណ្តាល តាកែវ ស្វាយរៀង និងខេត្តព្រះសីហនុ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9773.txt	ឥណទានរបស់វិស័យឯកជន ក្នុងប្រព័ន្ធធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា បានឡើងដល់ ២៣៧,២ទ្រីលានរៀល (៥៧,៦ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក) ក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ ទំហំនេះ បានកើនក្នុងអត្រា៤,៨ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២ មានបំណុលឯកជនចំនួន ៥៦,១ពាន់លានដុល្លារ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា(NBC) ដែលទើបចេញផ្សាយនាព្រឹកថ្ងៃទី៣០មករានេះ។	ក្នុងចំណោមបំណុលឯកជនសរុបទាំង ៥៧,៦ពាន់ដុល្លារ នៅក្នុងប្រព័ន្ធធនាគារកម្ពុជានេះ គឺមាន ៥១,៨ពាន់លានដុល្លារ នៅគ្រឹះស្ថានធនាគារ កើន១៨,២ភាគរយ។ ក៏ប៉ុន្តែទំហំបំណុលរបស់ពលរដ្ឋ នៅក្នុងវិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ បានធា្លក់ចុះរហូតដល់៤២,៦ភាគរយ ដែលមានទំហំទឹកប្រាក់ត្រឹម៥,៤ពាន់លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ របាយណ៍ពីធនាគារជាតិ បានបង្ហាញថា ការកើនឡើងនៃបំណុលឯកជននេះ ដោយសារការងើបឡើងវិញនៃសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច និងតម្រូវការហិរញ្ញប្បទានរបស់អតិថិជន។ បំណុលឯកជនក្នុងប្រព័ន្ធធនាគារទាំងនោះ ត្រូវបានបែងចែក ឬធ្វើពិពិធកម្ម ទៅតាមវិស័យសំខាន់នានានៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ច។ ក្នុងនោះ បំណុលសម្រាប់ការទិញផ្ទះជាកម្មសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនមានចំនួន១៣,៥ភាគរយ, ការជួញដូរអចលនទ្រព្យចំនួន៩,៨ភាគរយ, សំណង់ចំនួន៩,៥ភាគរយ, ការជួញដូររាយមាន១៧,៦ភាគរយ, ការជួញដូរដុំមាន៩ភាគរយ, វិស័យកសិកម្មមាន ៩ ភាគរយ, ការឱ្យខ្ចីជាបុគ្គលមាន ៩,៨ភាគរយ និងវិស័យកម្មន្តសាលមាន ៤,៤ភាគរយ, វិស័យសណ្ឋាគារ និងភោជនីយដ្ឋានមាន ៤ភាគរយ...ផងដែរ។ នេះបើតាមធនាគារជាតិ។ ជាមួយនឹងការកើនឡើងនៃបំណុលឯកជននេះ ក៏មានការកើនឡើងនៃឥណទាន មិនដំណើរការ(កម្ចីខូច)ផងដែរ។ ជាក់ស្តែងនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ឥណទានមិនដំណើរការបានកើនដល់ ៥,៤ភាគរយ សម្រាប់វិស័យធនាគារ និង៦,៧ភាគរយ សម្រាប់វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ។ ធនាគារជាតិបានបញ្ជាក់ថា៖«ការកើនឡើងនៃឥណទានខូចនេះ គឺដោយសារការបញ្ចប់នូវវិធានការរៀបចំឥណទានឡើងវិញ និងការថមថយកំណើនឥណទាន»។ ដ្បិតមានការកើនឡើងនៃបំណុលឯកជន ជាមួយនឹងការខូចឥណទានរបស់ពលរដ្ឋក្តី ក៏ប៉ុន្តែធនាគារជាតិ បានអះអាងថា ប្រព័ន្ធធនាគារនៅកម្ពុជា បន្តរក្សាបាននូវភាពធន់ និងមានវឌ្ឍនភាពជាលំដាប់ ដែលធានាដល់ការរក្សាចីរភាពហិរញ្ញប្បទាន និងសេវាហិរញ្ញវត្ថុចាំបាច់នានា ក្នុងការរួមចំណែកគាំទ្រសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ ក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ របស់ធនាគារជាតិ នៅថ្ងៃទី២៦មករា លោកស្រី ជា សិរី ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បាននិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ « ទោះជាយ៉ាងណា កំណើនឥណទាននៅតែបន្តដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការរួមចំណែកជំរុញវិស័យផលិតកម្ម ដូចជាវិស័យកម្មន្តសាល និងកសិកម្ម នៅតែមានកំណើនក្នុងអត្រា២ខ្ទង់ ។ ទន្ទឹមនេះ ឥណទានមិនដំណើរការ ក៏បានបន្តកើនឡើងដែលតម្រូវឱ្យមានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់លើការត្រួតពិនិត្យ ធនាគារ និងធ្វើការ Stress Test ជាប់ជាប្រចាំ, ការតាមដានវាយតម្លៃឱ្យបានស៊ីជម្រៅលើហានិភ័យប្រទាក់ក្រឡា ក៏ដូចជាទាមទារឱ្យគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់បន្ថែមទៀត»។ លោកស្រី ជា សិរី បានបញ្ជាក់ថា ប្រឈមនឹងបញ្ហាទាំងនេះ ធនាគារជាតិបានកែសម្រួលការវាយតម្លៃហានិភ័យឥណទាន ដោយបន្ទាបហានិភ័យ ក្នុងការផ្តល់ឥណទានទៅកាន់វិស័យអាទិភាព ដូចជាកសិកម្ម អប់រំ និងសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យមជាដើម។ ជាមួយគ្នានេះ បទប្បញ្ញាត្តិប្រុងប្រយ័ត្នមួយចំនួន ត្រូវបានអនុគ្រោះ ដើម្បីផ្តល់សន្ទនីយភាពដល់គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុកាន់តែច្រើន ក្នុងការរួមចំណែកគាំទ្រសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច ក៏ដូចជាពង្រឹងការការពារហានិភ័យនានា។ ក្នុងនោះរួមមាន ការបន្តអនុវត្តទ្រនាប់ដើម Conservation ត្រឹម ១,២៥ភាគរយ, ការបន្ថយអត្រាប្រាក់បម្រុងកាតព្វកិច្ចជារូបិយប័ណ្ណមក ៧ភាគរយ និងការអនុញ្ញាតឱ្យរៀបចំឥណទានឡើងវិញ ចំពោះវិស័យទេសចរណ៍នៅខេត្តសៀមរាប។ គួរជម្រាបថា គិតត្រឹមដំណាច់ឆ្នាំ២០២៣ ទ្រព្យសកម្មរបស់គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុបានឡើង ដល់៣៤៦,៧ ទ្រីលានរៀល (៨៤,៣ពាន់លានដុល្លារ) កើន៨,៦ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងនោះវិស័យធនាគារ មានសមាមាត្រ ៩១,៨ភាគរយ, វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ៧,៦ភាគរយ និងវិស័យភតិសន្យាហិរញ្ញវត្ថុ ០,៦ភាគរយ។ ឥណទានទៅកាន់វិស័យចម្បងៗ មានកំណើន ៤,៨ភាគរយ ដល់ ២៣៧,២ ទ្រីលានរៀល (៥៧,៦ ពាន់លានដុល្លារ) និងប្រាក់បញ្ញើអតិថិជនកើនឡើង ១៣,១ភាគរយ ដល់ ១៩៧,២ ទ្រីលានរៀល (៤៧,៩ ពាន់លានដុល្លារ)។ ស្ថានភាពដើមទុនរបស់ប្រព័ន្ធធនាគារ បន្តរក្សាបានភាពរឹងមាំ ដោយអនុបាតសាធនភាពមានកម្រិតខ្ពស់ដល់ ២២,៧ភាគរយ សម្រាប់វិស័យធនាគារ និង ២៥,៤ភាគរយ សម្រាប់វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ខ្ពស់ជាងកម្រិតកំណត់នៃបទប្បញ្ញត្តិ (១៥ភាគរយ) ស្របពេលដែលទ្រនាប់ដើមទុន ត្រូវបានបន្តអនុវត្តឡើងវិញក្នុងកម្រិត ១,២៥ភាគរយ នៃទ្រព្យសកម្មថ្លឹងតាមទម្ងន់ហានិភ័យ។ ជារួមគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុបានបន្តចូលរួមលើកកម្ពស់បរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុជាលំដាប់ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំង តាមរយៈកំណើននៃចំនួនគណនីប្រាក់បញ្ញើអតិថិជនដល់ ១៨,៩ លានគណនី និងគណនីឥណទានអតិថិជនដល់ ៣,៩ លានគណនី។ បើតាមធនាគារជាតិ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9774.txt	ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុកូរ៉េខាងត្បូងនៅថ្ងៃទី៩ ខែមករា បានប្រកាសថា ប្រាក់វ៉ុន អាចទូទាត់ក្នុងប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសអាស៊ានចាប់ពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ តទៅ។	អាជីវកម្មកូរ៉េខាងត្បូងអាចទូទាត់ជាប្រាក់វ៉ុនជាមួយដៃគូពាណិជ្ជកម្មនៅបណ្តាប្រទេស អាស៊ានចាប់ពីឆមាសទី២ ឆ្នាំ២០២៤។ នេះជាផ្នែកមួយនៃការកាត់បន្ថយថ្លៃប្រតិបត្តិការ នៅពេលប្តូរប្រាក់វ៉ុនទៅជារូបិយប័ណ្ណផ្សេងទៀត ឬប្ដូរទៅលុយវ៉ុនវិញ ដែលអាចកាត់បន្ថយហានិភ័យជុំវិញអត្រាប្តូរប្រាក់ដែលមិនមានស្ថេរភាព។ ផែនការនេះត្រូវបានលើកឡើងនៅក្នុងទិសដៅគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ២០២៤ ដែលប្រកាសដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុកូរ៉េខាងត្បូង (MOEF) និងក្រសួងពាក់ព័ន្ធផ្សេងទៀតកាលពីសប្តាហ៍មុន។ ក្រសួងដដែលនេះ កំពុងកែលម្អបទប្បញ្ញត្តិនៃការផ្លាស់ប្តូររូបិយប័ណ្ណនេះ ដើម្បីអនុវត្តផែនការនេះ។ បើតាមសារព័ត៌មាន The Korea Times ករណីប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មដោយប្រើប្រាក់វ៉ុនជាមួយដៃគូគឺកម្រណាស់សម្រាប់កូរ៉េខាងត្បូង។ នេះជាវិធីសាស្ត្រទូទាត់ថ្មីដែលបង្ហាញថាប្រាក់វ៉ុនត្រូវបានចាត់ទុកថាជារូបិយប័ណ្ណដែលអាចទុកចិត្តបាន និងមានស្ថិរភាពជាមួយនឹងរូបិយប័ណ្ណផ្សេងទៀត។ ក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ានទាំង១០ ឥណ្ឌូណេស៊ីត្រូវជាប្រទេសមានសក្តានុពលដំបូងគេដែលទទួលយកប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មដោយប្រើប្រាក់វ៉ុនជាមួយកូរ៉េខាងត្បូង។ ហ្វីលីពីន និងវៀតណាមកទំនងអាចជាសមាជិកបន្ទាប់។ នៅពេលដែលវិធីសាស្រ្តថ្មីនៃការទូទាត់ត្រូវបានអនុម័ត ក្រុមហ៊ុនកូរ៉េអាចផ្តល់ ឬទទួលបរិមាណប្រតិបត្តិការជាប្រាក់វ៉ុនតាមរយៈសាខាធនាគារទីក្រុងសេអ៊ូលពីបណ្តាប្រទេសអាស៊ានដែលសហប្រតិបត្តិការជាមួយគ្នា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9775.txt	ក្រុមហ៊ុន Wilmar International Group មានបំណងចង់វិនិយោគលើដំណាំស្រូវ និងអំពៅនៅកម្ពុជា។ លោក Kuok Khoon Hong ប្រធានអគ្គនាយកក្រុមហ៊ុន Wilmar បានប្រាប់ពីបំណងនេះ ទៅកាន់សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅក្នុងឱកាសចូលរួមវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកឆ្នាំ២០២៤ នៅទីក្រុងដាវ៉ូស ប្រទេសស្វីស កាលពីថ្ងៃទី១៦ មករា។	លោក Kuok Khoon Hong បាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុនកំពុងស្វែងរកឱកាសវិនិយោគលើវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា ដោយផ្តោតលើដំណាំស្រូវ និងអំពៅ ជាពិសេសខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មទាំងមូល រាប់ទាំងការដាំដុះ, ការប្រមូលផល, ការកែច្នៃ, ការវេចខ្ចប់ និងការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ។ បំណងរបស់ប្រធានអគ្គនាយករូបនេះ ស្របតាមគោលគំនិតរបស់សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ដែលកំពុងជំរុញនិងលើកកម្ពស់ផលិតកសិកម្មនៅកម្ពុជា។ សម្ដេច ក៏បានប្រាប់ឱ្យក្រុមហ៊ុនបណ្តាក់ទុនវិនិយោគលើវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា ដែលជាវិស័យមួយប្រកបដោយសក្តានុពល និងជាអាទិភាព ស្របតាមគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាល អាណត្តិទី៧ ដើម្បីលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើង ។ គួរបញ្ជាក់ថា ក្រុមហ៊ុន Wilmar International Group គឺជាក្រុមហ៊ុនដែលមានធុរកិច្ចចម្បង ក្នុងវិស័យកសិកម្ម ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៩១ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី ។ សព្វថ្ងៃ ក្រុមហ៊ុន Wilmar International Group គឺជាក្រុមហ៊ុនឈានមុខគេមួយនៅអាស៊ី ។ ក្រុមហ៊ុនមានបច្ចេកទេសខ្ពស់ក្នុងវិស័យកសិកម្ម រាប់ចាប់ពីការដាំដុះ, ការកែច្នៃ, ការវេចខ្ចប់, ការផ្គត់ផ្គង់ និងការចែកចាយយ៉ាងទូលំទូលាយ ហើយផលិតផលចម្បងរបស់ក្រុមហ៊ុន មានដូចជា៖ ប្រេងដូង ប្រេងធញ្ញជាតិ ម្សៅ និងស្ករ ជាដើម ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9776.txt	ផ្សារបោះដុំអាស៊ាន-អន្តរជាតិ ឬ ផ្សារដើមគរថ្មី ដែលត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅលើផ្ទៃដី៣០ហិកតា ក្នុងខណ្ឌព្រែកព្នៅ នឹងបើកដំណើរការនៅពេលឆាប់ៗ។ បន្ទាប់ពីដំណើរការ ផ្សារនេះនឹងក្លាយជាកន្លែងបោះដុំផលិតផលកសិកម្មដ៏ធំរវាងកម្ពុជា-ចិន ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការក្នុងស្រុក។	ផ្សារដើមគរថ្មី ស្ថិតនៅតាមបណ្តោយមហាវិថីឈ្នះឈ្នះ ក្នុងសង្កាត់គោករកា ខណ្ឌព្រែកព្នៅ រាជធានីភ្នំពេញ ដែលបច្ចុប្បន្នត្រូវបានសាងសង់រួចក្នុងដំណាក់កាលទី១ដោយមានស្តង់លក់ដូរ ចំនួន ៦០០០ ស្តង់។ បើតាមលោក XIE LUPING អគ្គនាយកផ្សារបោះដុំអាស៊ាន-អន្តរជាតិ ផ្សារបោះដុំអាស៊ាន-អន្តរជាតិ នឹងដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់នាអំឡុងពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០២៤។ ក្នុងពិធីចុះហត្ថលេខាដៃគូពាណិជ្ជកម្មសហប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្ម និងពិធីប្រគល់កូនសោជូនសហគ្រាស នាថ្ងៃទី១៨មករា លោក XIE LUPING បានបញ្ជាក់ថា ផ្សារនេះ នឹងជួយជំរុញយ៉ាងខ្លាំងដល់ពាណិជ្ជកម្មកសិផលរវាងកម្ពុជា-ចិន និងបណ្តាប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ាន ជាមួយផលិតផលកសិកម្មដ៏សម្បូរបែប ដែលមានគុណភាព និងអនាម័យ។ លោកអគ្គនាយកផ្សារបោះដុំអាស៊ាន-អន្តរជាតិ បន្តនិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ « យើងនឹងធ្វើការរួមគ្នាជាមួយដៃគូពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីនាំយកកសិផល និងទំនិញដែលមានគុណភាពខ្ពស់ និងតម្លៃសមរម្យដល់ប្រជាជនប្រទេសទាំងពីរ និងជំរុញឱ្យកសិផលជាច្រើនរបស់កម្ពុជា ត្រូវបាននាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារពិភពលោក តាមរយៈ មជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មអាស៊ាន-អន្តរជាតិ»។ បើតាមលោក XIE LUPING ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មខេត្ត គ័ងស៊ី-កម្ពុជា ផ្សារបោះដុំធំជាងគេនៅកម្ពុជានេះ គឺអាចផ្ទុកទំនិញបានដល់ ៦ម៉ឺនតោន ហើយនឹងមានផលិតផលក្នុងស្រុក(កម្ពុជា) និងផលិតផលនាំចូលពីប្រទេសនានា ពិសេសប្រទេសជិតខាងដូចជា ចិន វៀតណាម និងថៃ ជាដើម។ កន្លងមក រដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ តាមរយៈយន្តការនៃអនុគណៈកម្មាធិការវិនិយោគរាជធានីភ្នំពេញ បានជំរុញឱ្យមានការវិនិយោគបង្កើតផ្សារបោះដុំ និងលក់រាយផលិតផលកសិកម្ម បន្ថែមទៀត។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក នួន ផារ័ត្ន អភិបាលរងរាជធានីភ្នំពេញ ដោយបានបន្ថែមថា ការវិនិយោគលើផ្សារបោះដុំនេះ មិនត្រឹមអាចរួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច តាមរយៈការទាក់ទាញវិនិយោគិនក្រៅស្រុកប៉ុណ្ណោះទេ ក៏ប៉ុន្តែ វាថែមទាំងជួយគាំទ្រដល់ពាណិជ្ជករ នៅពេលផលិតបានហើយ យកមកលក់នៅរាជធានីភ្នំពេញ ផងដែរ។ របាយការណ៍ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានបង្ហាញថា ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាបាននាំកសិផលទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិបាន ៨ ៤៤៩ ៤១៤,៣៦តោន ដែលមានតម្លៃប្រមាណ៤ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក។ កសិផលដែលត្រូវបាននាំចេញនោះមាន ស្រូវ អង្ករ ផ្លែចេកស្រស់ ស្វាយ គ្រាប់ស្វាយចន្ទី ពោត ដំឡូងមី កៅស៊ូ មៀន ដូងប្រេង ម្រេច និងបន្លែស្រស់.... ជាដើម។ ដោយឡែក ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា និងចិន បានកើនដល់ទំហំជាង១២ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ កើន ៥ភាគរយ បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងនោះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាសម្រេចបានជិត១,៥ពាន់លានដុល្លារ កើន១៩,២ភាគរយ ខណៈនាំចូលពីប្រទេសចិនវិញកើនក្នុងអត្រា៣ភាគរយ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9777.txt	ប្រាក់រៀល គឺពិតជាមានភាពស្រួលចាយ និងទូទាត់ មែនទែន លើថ្លៃទំនិញនិងសេវានានា។ នេះជាការលើកឡើងរបស់អ្នកស្រី រ៉ឹម តេង អាជីវករលក់គ្រឿងសមុទ្រស្រស់មួយកន្លែងនៅផ្សារធំថ្មី រាជធានីភ្នំពេញ ដោយបាននិយាយមកកាន់សារព័ត៌មានយ៉ាងដូច្នេះ ៖ «លុយខ្មែរយើង ទោះប្រលាក់ប៉ុនណា ក៏ចាយបានដែរ»។	ភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលនាពេលបច្ចុប្បន្ន បានធ្វើឱ្យអាជីវករលក់សមុទ្ររូបនេះ មិនចង់ចាយវាយប្រាក់ដុល្លារទៀតឡើយ។ អ្នកស្រី រ៉ឹម តេង ថ្លែងបែបនេះក៏ព្រោះតែមើលឃើញពីបញ្ហាមួយចំនួនរបស់ប្រាក់ដុល្លារអាម៉េរិកដែលពិបាកចាយវាយនៅលើទីផ្សារ។ «ដុល្លារក្រដាស១០០ តែប្រលាក់បន្តិច ឬសឹកបន្តិច! គេអត់យកទេ ហើយបើដូចយកលុយរៀល គឺខាតហើយ។ លុយខ្មែរយើងស្រួលចាយ ហើយខ្ញុំអត់ខ្លាចជួបក្លែងក្លាយទេ ព្រោះអ្នកមកទិញទំនិញខ្ញុំមិនដែលយកលុយខ្មែរក្លែងក្លាយមកទិញផង។ តែបើលុយដុល្លារក្លែងក្លាយ គឺដែលជួប ដូចជា ក្រដាស២០ដុល្លារ ក្រដាស១០០ដុល្លារ»។ អត្ថបទទាក់ទង ពលរដ្ឋនៅភ្នំពេញប្រើប្រាស់«ប្រាក់រៀល» កាន់តែទូលំទូលាយ ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ សម្រាប់អ្នកស្រី រ៉ឹម តេង ទាំងចំណូលប្រចាំថ្ងៃដែលរកបានពីអាជីវកម្មរបស់ខ្លួន និងទាំងចំណាយប្រចាំថ្ងៃ រួមការទាំងទ្រព្យសម្បត្តិមានតម្លៃនានា សូម្បីទិញមាសពាក់ក៏អ្នកស្រីទូទាត់ជាប្រាក់រៀល ដែរ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9778.txt	ប្រព័ន្ធធនាគារកម្ពុជា បន្តមានស្ថិរភាពយ៉ាងរឹងមាំ ទោះស្ថិតក្នុងស្ថានភាពគ្រឹះស្ថានធនាគារមួយចំនួននៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងស្វីល បានដួលរលំ។ នេះជាមោទកភាពរបស់កម្ពុជា ដែលលោកស្រី ជា សិរី អគ្គទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានលើកឡើងក្នុងពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារប្រចាំឆ្នាំ២០២៣ របស់ធនាគារជាតិ នៅថ្ងៃទី២៦មករានេះ ។	បើតាមលោកស្រី ជា សិរី ដ្បិតកន្លងមក មានគ្រឹះស្ថានមួយចំនួនបានដំឡើងការប្រាក់បន្តិចបន្តួចក្តី ប៉ុន្តែក៏មិនបានចោទជាបញ្ហាដល់ទំហំឥណទាននៅកម្ពុជាដែរ បើធៀបនឹងការកើនឡើងការប្រាក់នៅបណ្តាប្រទេសនានា ដូចជានៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងអឺរ៉ុប។ «ខ្ញុំសូមវាយតម្លៃខ្ពស់ ចំពោះគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា ដែលបានរួមចំណែកក្នុងការគោរពតាមបទប្បញ្ញត្តិប្រុងប្រយ័ត្ននានា និងបន្តខិតខំរក្សាស្ថិរភាពអត្រាការប្រាក់ឥណទាន»។ អគ្គទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានអះអាងបែបនេះ ដោយបន្តរៀបរាប់ថា នៅក្នុងស្ថានភាពដែលការរៀបចំឥណទានឡើងវិញ ត្រូវបានបញ្ចប់ក្រោយវិបត្តិកូវីដ-១៩ ហើយសេដ្ឋកិច្ចជាតិ តំបន់ និងពិភពលោក បានប្រឈមនឹងភាពមិនច្បាស់លាស់ខ្ពស់ ជាមួយនឹងការកើនឡើងអត្រាការប្រាក់កម្ចីក្រៅប្រទេស កំណើនឥណទានបានធ្លាក់ចុះមកត្រឹម ៤,៨ភាគរយ ដែលជាអត្រាទាបបំផុតក្នុងរយៈពេលជាង២០ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ទោះជាយ៉ាងណា កំណើនឥណទាននៅតែបន្តដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការរួមចំណែកជំរុញវិស័យផលិតកម្ម ដូចជា វិស័យកម្មន្តសាល និងកសិកម្ម នៅតែមានកំណើនក្នុងអត្រា២ខ្ទង់។ ទន្ទឹមនេះ ឥណទានមិនដំណើរការ ក៏បានបន្តកើនឡើង ដែលតម្រូវឱ្យមានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់លើការត្រួតពិនិត្យ ធនាគារ និងធ្វើការ Stress Test ជាប់ជាប្រចាំ, ការតាមដានវាយតម្លៃឱ្យបានស៊ីជម្រៅលើហានិភ័យប្រទាក់ក្រឡា ក៏ដូចជាទាមទារឱ្យគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់បន្ថែមទៀត។ លោកស្រី ជា សិរី បានបញ្ជាក់ថា ប្រឈមនឹងបញ្ហាទាំងនេះ ធនាគារជាតិបានកែសម្រួលការវាយតម្លៃហានិភ័យឥណទាន ដោយបន្ទាបហានិភ័យក្នុងការផ្តល់ឥណទានទៅកាន់វិស័យអទិភាព ដូចជា កសិកម្ម អប់រំ និងសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ជាដើម ។ ជាមួយគ្នានេះ បទប្បញ្ញាត្តិប្រុងប្រយ័ត្នមួយចំនួនត្រូវបានអនុគ្រោះ ដើម្បីផ្តល់សន្ទនីយភាពដល់គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុកាន់តែច្រើន ក្នុងការរួមចំណែកគាំទ្រសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច ក៏ដូចជាពង្រឹងការការពារហានិភ័យនានា។ ដូចជា ការបន្តអនុវត្តទ្រនាប់ដើមConservation ត្រឹម ១,២៥ភាគរយ , ការបន្ថយអត្រាប្រាក់បម្រុងកាតព្វកិច្ចជារូបិយប័ណ្ណមក៧ភាគរយ និងការពអនុញ្ញាតឱ្យរៀបចំឥណទានឡើងវិញ ចំពោះវិស័យទេសចរណ៍នៅខេត្តសៀមរាប។ ដោយឡែក ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ក៏បានបន្តលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុនៅទូទាំងប្រទេស ក្នុងរូបភាពផ្សេងៗ ដូចជាការផ្សព្វផ្សាយក្នុងវេទិកា និងយុទ្ធនាការនានា ក៏ដូចជាកិច្ចសហការជាមួយក្រសួងពាក់ព័ន្ធដែលរួមមាន ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡាលើការបញ្ចូលចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុទៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សាទូទៅ និងកិច្ចសហការជាមួយក្រសួងកិច្ចការនារីលើការលើកកម្ពស់ហិរញ្ញប្បទានស្ត្រី និងសហគ្រិនស្ត្រី។ បើតាមលោកស្រី ជា សិរី ស្របតាមការរីកចម្រើននៃបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាបានចាប់ឱកាសអភិវឌ្ឍន៍ប្រព័ន្ធទូទាត់ជាលំដាប់ ដែលបានធ្វើឱ្យការទូទាត់កាន់តែងាយស្រួល សុវត្ថិភាព និងឆាប់រហ័ស ដោយបានដោះស្រាយឧបសគ្គក្នុងការទូទាត់ឆ្លងគ្រឹះស្ថាន និងការយកថ្លៃសេវាខ្ពស់។ ប្រសិទ្ធភាពនៃប្រព័ន្ធទូទាត់បានរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មក្នុងការជំរុញការដោះដូរទំនិញនិងសេវា បរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងការលើកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀល ដែលគាំទ្រដល់គោលដៅអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមឌីជីថលរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ ម្យ៉ាងទៀត ការតភា្ជប់ប្រព័ន្ធទូទាត់កម្ពុជាជាមួយប្រទេសផ្សេងទៀតនៅក្នុងតំបន់ ក៏ត្រូវបានពង្រឹង និងពង្រីក ដែលបានចូលរួមលើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្ម ការវិនិយោគ ទេសចរណ៍ និងការបង្វែរប្រាក់ពីក្រៅប្រទេស។ លោកស្រី បន្តនិយាយដូច្នេះ៖ « បច្ចុប្បន្ន យើងបានតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទូទាត់ជាមួយប្រទេសថៃ វៀតណាម និងឡាវ ព្រមទាំងក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាទូទាត់អន្តរជាតិមួយចំនួន ហើយក្នុងឆ្នាំនេះ យើងនឹងអាចតភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសឥណ្ឌ និងចិន ជាមួយនឹងផែនការតភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសផ្សេងទៀតក្នុងតំបន់។ការតភ្ជាប់នេះនឹងបើកលទ្ធភាពឱ្យប្រជាជនកម្ពុជា អាចទូទាត់តាមប្រព័ន្ធឃ្យូអរកូត ចេញពីគណនីប្រាក់រៀលរបស់ខ្លួន នៅតាមបណ្តាហាងទំនិញរាប់លានកន្លែង ហើយក៏ផ្ដល់លទ្ធភាពឱ្យប្រជាជននៅក្នុងប្រទេស និងបណ្តាញដែលកម្ពុជាបានភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទូទាត់ជាមួយ អាចទូទាត់នៅកម្ពុជាបានដោយងាយស្រួល»។ នៅក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិវិញ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានបន្តរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មក្នុងការពង្រឹងសមាហរណកម្ម និងស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុតំបន់ ជាពិសេសនៅក្នុងបរិការណ៍ដែលសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក កំពុងប្រឈមនឹងការកើនឡើងហានិភ័យនៃការបែងចែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងភាពមិនប្រាកដប្រជាខ្ពស់។ ម៉្យាងទៀត ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានចូលរួមក្នុងការផ្តួចផ្តើមគោលការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយចីរភាពកម្ពុជា និងសហការជាមួយអង្គការ ស្ថាប័នអន្តរជាតិ ដូចជា UNESCAP និង IFC ជាដើម ក្នុងការរៀបចំផែនទីមគ្គុទ្ទេសក៍ហិរញ្ញប្បទានប្រកបដោយចីរភាពកម្ពុជា សំដៅគាំទ្រសេដ្ឋកិច្ចបៃតង កិច្ចការពារបរិស្ថាន និងកាត់បន្ថយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ទន្ទឹមនេះ ការពង្រឹងកាតព្វកិច្ចអនុវត្តច្បាប់ស្តីពីការប្រឆាំងការសម្អាតប្រាក់ និងហិរញ្ញប្បទានភេរវកម្ម ក៏បានរួមចំណែកមិនអាចខ្វះបានផងដែរ ក្នុងការធានានូវតម្លាភាពនិងចីរភាពនៃការអភិវឌ្ឍវិស័យហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា ក៏ដូចជាជំនឿទុកចិត្តពីសាធារណជន និងវិនិយោគិនមកលើប្រព័ន្ធធនាគារកម្ពុជា។ ជាក់ស្ដែង អង្គភាពស៊ើបការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា បានសហការជាមួយក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ និងបទប្បញ្ញត្តិស្តីពីការប្រឆាំងការសម្អាតប្រាក់ ក៏ដូចជាហិរញ្ញប្បទានភេរវកម្ម ហើយបានឈានទៅដល់ការដកកម្ពុជាចេញពីបញ្ជីប្រផេះរបស់ក្រុមការងារហិរញ្ញវត្ថុ (FATF) កាលពីដើមឆ្នាំ២០២៣៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9779.txt	បច្ចុប្បន្នសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា កំពុងផ្លាស់ពីឧស្សាហកម្មអតិពលកម្ម មកជាឧស្សាហកម្មផ្អែកលើជំនាញ និងបន្តឈានទៅអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្មទំនើប។ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី និងជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ថ្លែងបែបនេះក្នុងកម្មវិធីសម្ពោធជាផ្លូវ ការនូវមូលនិធិ អភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ (SDF) ក្រោមប្រធានបទ «អភិវឌ្ឍជំនាញ, អភិវឌ្ឍអាជីវកម្ម, អភិវឌ្ឍខ្លួនយើងទាំងអស់គ្នា» នៅថ្ងៃទី៣០មករា។	លោករដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានបញ្ជាក់ថា កាផ្លាស់ប្តូរនេះ គឺផ្អែកជាសំខាន់លើមូលដ្ឋានបច្ចេកវិទ្យា និងចំណេះដឹង។ បើតាមលោកអូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ស្ថិតក្នុងបរិការណ៍នេះ ការអភិវឌ្ឍជំនាញដើរតួនាទីកាន់តែសំខាន់ ក្នុងការលើកកម្ពស់សមត្ថភាព, ភាពប្រកួតប្រជែង និងកម្រិតជីវភាព ដល់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ក៏ដូចជាបំពេញតម្រូវការដ៏ធំធេង នៃកម្លាំងពលកម្មជំនាញ ទាំងកម្រិតទាប មធ្យម និងខ្ពស់ ឱ្យត្រូវនឹងតម្រូវការរបស់វិនិយោគិន ទាំងគុណភាព និងបរិមាណ។ ការណ៍នេះ ទាមទារឲ្យមានការចូលរួមយ៉ាងសកម្ម និងក្នុងស្មារតីបុរេសកម្ម ពីតួអង្គពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ទាំងផ្នែកផ្គត់ផ្គង់ និងផ្នែកដែលមានតម្រូវការ (ជាពិសេសវិស័យឯកជន) ដើម្បីរួមកម្លាំងជាធ្លុងមួយ ដែលមានលក្ខណៈប្រទាក់ក្រឡា និងបំពេញឱ្យគ្នាទៅវិញទៅមក ក្នុងន័យសម្រេចឱ្យបានគោលដៅយុទ្ធសាស្ត្រ ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលដាក់ចេញកន្លងមក។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកអូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ដោយបន្តថ្លែងថា ឈរលើស្មារតីបុរេសកម្ម និងការឆ្លើយតបនឹងការទទូចស្នើសុំពីដៃគូពាក់ព័ន្ធ ជាពិសេសវិស័យឯកជន និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានសិក្សា និងវាយតម្លៃពីស្ថានភាព តម្រូវការ និងការផ្គត់ផ្គង់នៅក្នុងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីជំនាញ ជាមួយដៃគូអភិវឌ្ឍន៍, វិស័យឯកជន និងក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដោយផ្អែកលើនិន្នាការ និងនិយាមអន្តរជាតិ និងក្នុងតំបន់ និងរួមបញ្ចូលបរិបទកម្ពុជា។ ជាលទ្ធផល ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច បានផ្តួចផ្តើម, បង្កើត និងអនុវត្តគម្រោងសាកល្បង យន្តការគ្រប់គ្រងមូលនិធិអភិវឌ្ឍជំនាញនេះ កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០១៨។ នេះជាការបញ្ជាក់ របស់លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី។ ជាមួយនឹងការសម្ពោធជាផ្លូវការនូវមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ (SDF) ក្រោមប្រធានបទ «អភិវឌ្ឍជំនាញ, អភិវឌ្ឍអាជីវកម្ម, អភិវឌ្ឍខ្លួនយើងទាំងអស់គ្នា» លោកអូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន បានទាមទារដល់ក្រសួងស្ថាប័ន, ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ រួមទាំងវិស័យឯកជន ដែលមានសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធនឹងការអភិវឌ្ឍជំនាញ ឱ្យចូលរួម និងសហការអស់ពីលទ្ធភាព ដើម្បីជាកម្លាំងចលកររួមដ៏ធំមួយ ក្នុងការសម្រេចឱ្យបាន ការអភិវឌ្ឍមូលធនមនុស្សកម្ពុជា ប្រកបដោយចំណេះ, ជំនាញ, ឥរិយាបថ, និងក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈ ស្របតាម «យុទ្ឋសាស្ត្របញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១»។ លើសពីនេះ លោកអូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ក៏បានស្នើឱ្យមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ បន្តលើកកម្ពស់គុណភាពសេវា និងប្រសិទ្ធភាពនៃការគ្រប់គ្រង និងបែងចែកធនធានរបស់មូលនិធិ សំដៅលើកកម្ពស់ទំនុកចិត្ត និងការចូលរួមរបស់ដៃគូពាក់ព័ន្ធក្នុងការអភិវឌ្ឍជំនាញដែលជាតម្រូវការពិតប្រាកដរបស់វិស័យឯកជន។ មូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ ត្រូវចាប់ផ្តើមគិតគូរ និងសិក្សាពីម៉ូដែលហិរញ្ញប្បទាន សម្រាប់រយៈពេលមធ្យម និងវែង សំដៅធានាឲ្យបាននូវប្រសិទ្ធភាព និងនិរន្តរភាពនៃហិរញ្ញប្បទាន សម្រាប់គាំទ្រការអភិវឌ្ឍជំនាញ ដល់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ឲ្យត្រូវនឹងតម្រូវការរបស់វិស័យឯកជនផង និងតម្រូវការនៃការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមផង។ មូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ បន្តរៀបចំកម្មវិធីថ្មីៗបន្ថែមទៀត ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការ វិស័យឯកជន ក៏ដូចជាគាំទ្រដល់គោលនយោបាយគន្លឹះៗ របស់រាជរដ្ឋាភិបាល, ត្រូវសិក្សាពីតម្រូវការជំនាញបច្ចុប្បន្ន និងអនាគតដែលចាំបាច់ សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម និងត្រូវធ្វើឌីជីថលូបនីយកម្ម បន្ថែមលើប្រតិបត្តិការរបស់ខ្លួន ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាព ពង្រឹងគុណភាព និងធានាបានតម្លាភាព និងទំនុកចិត្តនៃការគ្រប់គ្រង និងបែងចែកមូលនិធិ។ នេះបើតាមលោកអូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_978.txt	ពីមួយសប្តាហ៍ទៅមួយសប្តាហ៍ ព្រឹត្តិការណ៍ជាច្រើននៅតែបន្តកើតឡើង។ ប្រធានបទមីយ៉ាន់ម៉ា នៅតែជាប្រធានបទដ៏ក្តៅមួយ ដោយសារសហគមន៍អន្តរជាតិ បន្តដាក់សម្ពាធលើរបបសឹក ខណៈក្រុមឧទ្ទាមក្នុងប្រទេសប្រកាសគាំទ្រប្រជាជន។ ទន្ទឹមនេះ ការស៊ើបអង្កេតកូវីដ-១៩ ត្រូវបានអង្គការសុខភាពពិភពលោក ចេញរបាយការណ៍ផ្លូវការហើយ ប៉ុន្តែក្រុមអ្នកជំនាញ ចាំបាច់ត្រូវសិក្សាបន្ថែមទៀត។ ស្របគ្នានេះ ចិន និងអាមេរិក ក៏កំពុងប្រឈមមុខគ្នាផងដែរ លើការអនុម័តសេចក្តីព្រាងវិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោតហុងកុង។	ខាងក្រោមនេះ គឺជាអត្ថបទសង្ខេបប្រចាំសប្តាហ៍៖ ថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា • ក្រុមហ៊ុនប្រេងឥណ្ឌូណេស៊ី Pertamina បានបិទរោងចក្រចម្រាញ់ប្រេង Balongan ដែលស្ថិតនៅកោះជ្វាខាងលិច ដើម្បីគ្រប់គ្រងអគ្គិភ័យដ៏ធំមួយ ដែលធ្វើឱ្យមនុស្ស៥នាក់ រងរបួស និងប្រមាណ៩៥០នាក់ទៀត ដែលរស់នៅក្បែរនោះ ក៏ត្រូវបានជម្លៀសចេញ ភ្លាមៗ។ • បារាំង បានរិះគន់ក្រុមយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាយ៉ាងខ្លាំង ដែលបានប្រើប្រាស់ហិង្សាយ៉ាងងងឹតងងល់ លើក្រុមបាតុករមីយ៉ាន់ម៉ា ខណៈអាមេរិកឯណោះវិញ ក៏បានសម្រេចផ្អាកការរកស៊ី ទាំងអស់ ជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ា ដែលមានចែងក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងវិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្ម នៅក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ ផងដែរ។ ថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា • គណៈកម្មការអចិន្ត្រៃយ៍នៃសភាប្រជាជនចិន បានអនុម័តជាឯកច្ឆ័ន្ទ លើសេចក្តីព្រាងវិសោធនកម្ម ច្បាប់បោះឆ្នោត ហុងកុង ដែលបានស្នើឡើង កាលពីដើមខែមីនាកន្លងទៅ។ • អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានចេញរបាយការណ៍ផ្លូវការ នៃការស៊ើបអង្កេតស្តីពីប្រភពជំងឺកូវីដ-១៩ ។ ក្រោយពេលចេញរបាយការណ៍នេះ អគ្គនាយក WHO លើកឡើងថា ក្រុមអ្នកជំនាញ ចាំបាច់ត្រូវសិក្សាបន្ថែមទៀត ដើម្បីអាចធ្វើសេចក្តីសន្និដ្ឋានជាក់លាក់ ពីប្រភពនៃជំងឺនេះ។ ថ្ងៃទី៣១ ខែមីនា • អាមេរិក ថ្កោលទោសចំណាត់ការរបស់រដ្ឋាភិបាលចិន ដែលបានអនុម័តច្បាប់កំណែទម្រង់ ប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតហុងកុង។ អាមេរិក អះអាងថា វិធានការរបស់ចិន ប៉ះពាល់ដល់លំហប្រជាធិបតេយ្យ។ ចំណែក អង់គ្លេសវិញ លើកឡើងថា ចិនរំលោភកាតព្វកិច្ចដែលមានជាមួយខ្លួន។ • រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអ៊ីតាលី បានប្រកាសបណ្តេញមន្ត្រីការទូតរុស្ស៊ីចំនួន២រូបដែលជាប់ ពាក់ព័ន្ធក្នុងអំពើចារកិច្ច។ មន្ត្រីទូតរុស្ស៊ី ត្រូវចោទថា បានផ្តល់ប្រាក់ដល់មន្ត្រីយោធាអ៊ីតាលីជាថ្នូរនឹងការទទួល បានមកវិញឯកសារយោធាសម្ងាត់។ ថ្ងៃទី១ ខែមេសា • ថៃ ចាប់ផ្តើមកាត់បន្ថយថ្ងៃដាក់ចត្តាឡីស័ក ចំពោះអ្នកដំណើរបរទេស ឬប្រជាជន ដែលទទួលបានវ៉ាក់សាំងរួច។ ការកាត់បន្ថយថ្ងៃដាក់ចត្តាឡីស័កនេះ មានគោលដៅលើកស្ទួយសេដ្ឋកិច្ច និងវិស័យទេសចរណ៍ ដែលកំពុងតែរងគ្រោះដោយសារជំងឺកូវីដ-១៩។ • ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ បានត្រឹមថ្កោលទោសការប្រើប្រាស់ហិង្សានៅមីយ៉ាន់ម៉ា ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមចេញ។ អង់គ្លេស បានតាក់តែងសេចក្ដីព្រាងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍មួយ ដែលរួមបញ្ចូលការត្រៀមខ្លួនចាត់វិធានការបន្ទាន់ លើមីយ៉ាន់ម៉ា ដែលនេះមានន័យ ស្មើនឹងការរៀបចំដាក់ទណ្ឌកម្ម។ ប៉ុន្តែចិនដែលជាសម្ពន្ធមិត្តជិតស្និទ្ធមួយរបស់មីយ៉ាន់ម៉ា ចេញមុខជំទាស់ ដែលនាំឱ្យសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ចុងក្រោយ មានន័យស្រាលវិញ។ ថ្ងៃទី២ ខែមេសា • រដ្ឋសភាវៀតណាម បានអនុម័តសេចក្តីសម្រេច បញ្ចប់តំណែងនាយករដ្ឋមន្ត្រីពីលោក ង្វៀន សួនហ្វ៊ុក ក្រោយបានបំពេញការងារអស់រយៈពេល៥ឆ្នាំ។ លោក ង្វៀន សួនហ្វ៊ុក ត្រូវបានបក្សកុម្មុយនីស្ត វៀតណាម ជ្រើសតាំងជាបេក្ខភាពប្រធានាធិបតី ជំនួសលោក ង្វៀន ភូជុង។ • អាមេរិក សម្រេចដកទណ្ឌកម្ម ដែលដាក់លើអគ្គរដ្ឋអាជ្ញាតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (ICC) ដោយរដ្ឋបាលប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ។ ការដកទណ្ឌកម្មនេះ នឹងជួយសម្រួលការខ្វែងគំនិតគ្នា ជាមួយសម្ពន្ធមិត្តតំបន់អឺរ៉ុប ដែលរិះគន់ចំណាត់ការរបស់រដ្ឋបាលលោក ត្រាំ លើតុលាការអន្តរជាតិមួយនេះ។ ថ្ងៃទី៣ ខែមេសា • ចិន និងកូរ៉េខាងត្បូង នឹងស្វែងរកនីតិវិធីមួយ សម្រាប់សេចក្តីសម្រេចនយោបាយ លើបញ្ហាឧបទ្វីបកូរ៉េ។ ជំនួបរវាងប្រមុខការទូតទាំងពីរ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងជើង បានបាញ់មីស៊ីលចម្ងាយខ្លី ដែលទើបអភិវឌ្ឍថ្មី ទៅក្នុងសមុទ្រជប៉ុន។ • រុមឧទ្ទាមមីយ៉ាន់ម៉ាចំនួន១០ ក្រុម បានរិះគន់លើការបង្រ្កាបយ៉ាងឃោរឃៅ លើក្រុមបាតុករ ពីសំណាក់ក្រុមយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា។ បើតាមក្រុមឧទ្ទាម ខ្លួននឹងឈរនៅខាងប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា ដែលទាមទារឱ្យរបបសឹក បញ្ចប់ការដឹកនាំរបស់ខ្លួន។ ថ្ងៃទី៤ ខែមេសា • ប៉ូលិសហុងកុង បានប្រកាសថា សារធាតុកូកាអ៊ីន ចំនួន ៧០០គីឡូក្រាមត្រូវបានរឹបអូស។ នេះគឺជាចំនួនច្រើនបំផុត ក្នុងរយៈពេលជិតមួយទសវត្សរ៍កន្លងមកនេះ។ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9780.txt	ភ្នំពេញ៖ «រៀល» គឺជារូបិយវត្ថុរបស់កម្ពុជា។ ប្រវត្តិនៃពាក្យនេះត្រូវបានគេពន្យល់ខុសៗគ្នា ដោយប្រវត្តិវិទូមួយចំនួន ដែលមកពីលោកខាងលិចភាគច្រើនលើកឡើងថា រៀលមានកំណើតមកពីពាក្យ «real» ដែលផ្តល់កំណើតឱ្យពាក្យ riel។ ចំណែក ការលើកឡើងមួយចំនួនទៀតថាពាក្យ «រៀល» មានកំណើតមកពីត្រីរៀល។	សៀវភៅ«រូបិយវត្ថុ និងអធិបតេយ្យភាព» ភាគ១ និពន្ធដោយលោក ហ្សង់ ដានីញ៉ែល ហ្គារឌែរ ដែលផ្ដល់ដោយសារមន្ទីរ ព្រះស្រីឦសានវរ្ម័ន បានរៀបរាប់ថា ប្រវត្តិវិទូដែលមកពីលោកខាងលិច ភាគច្រើនបានលើកឡើងថា ពាក្យ Real បានផ្តល់កំណើតឱ្យពាក្យ Riel។ ក្រុមអ្នកគាំទ្រនិក្ខេបបទនេះនិយាយថា ពាក្យរៀល(riel) គឺជាការសរសេរជាខ្មែរ នូវឈ្មោះលុយពីយ៉ាសរបស់ម៉ិកស៊ិក ដែលបានក្លាយជារូបិយវត្ថុគោល តាំងពីចុងសតវត្សរ៍ទី១៦មក នៅទ្វីបអាស៊ី ជាពិសេសគឺអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ការរៀបរាប់ខាងលើមានន័យថាពាក្យ រៀល មានទំនាក់ទំនងជួរខាងបុព្វញាតិ មិនមែនជួរខាងបច្ឆាញាតិទេ ជាមួយលុយពីយ៉ាស និងលុយពីយ៉ាសរបស់ឥណ្ឌូចិន ដែលលេចឡើងក្នុងសតវត្សរ៍ទី១៩ឡើយ។ ស្រដៀងនឹងបាតុភូតនៃការប្រើភាសាក្នុងស្រុក ក្នុងការហៅឈ្មោះ រូបិយវត្ថុរបស់អឺរ៉ុបកើតឡើងជារឿយៗ។ វាកើតឡើងពីតំបន់មហាសមុទ្រឥណ្ឌា ទៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ពីតំបន់ម៉ាហ្កាស្កា ទៅដល់ថៃ។ ទោះជាមានការអះអាងបែបនេះ ក៏មានអំណះអំណាងមួយចំនួនទៀត លើកឡើងអំពី ត្រីរៀល ដែលមានអត្ថន័យខាងនិរុត្តិសាស្រ្ត និងនិមិត្តសញ្ញាគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍បំផុត។ ត្រីរៀល គឺជាត្រីតូចមួយនៅក្នុងទន្លេមេគង្គ និងទន្លេសាប ដែលគេយកមកធ្វើប្រហុក មុំា ទឹកត្រី ត្រីឆ្អើរ។ ត្រីរៀល តែងតែត្រូវបានប្រជានេសាទនៅតាមស្ទឹង និងស្រែចម្ការ ក៏ដូចជាអ្នករស់នៅទីក្រុង យកមកប្រើនៅក្នុងរបបហូបចុករបស់គេ ដែលមានតែបាយ និងបន្លែប៉ុណ្ណោះ ហើយក្លិនឆួលរបស់វា បានអណ្តែតនៅតាមដងស្ទឹង និងទីផ្សារនានា។ គេនេសាទត្រីរៀល ដោយប្រើឧបករណ៍គ្រប់ប្រភេទ តាំងពីសំណាញ់ រហូតដល់អួន ដែលមានរូបរាងដូចជាឆត្រយោងធំមួយ មានចំណងនៅចុងសងខាង ហើយទូកទាញចាប់ពីពាក់កណ្តាលទន្លេ មកច្រាំងដោប្រើខ្សែពួរប្រវែងជិត ១០០ម៉ែត្រ។ ត្រីរៀលនៅក្នុងអួន រត់ចូលទៅក្នុងថ្នក់ខាងក្រោម ហើយពេលវាលោតចេញពីទឹក ត្រូវនឹងថ្ងៃ ត្រីនោះមានរាងទ្រវែង និងមានស្រកាចាំផ្លេកដូចជាកាំជ្រួច។ គេមើលទៅឃើញដូចជាក្បាលម៉ាស៊ីន ដែលបាញ់ចេញជាទឹកប្រាក់អ៊ីចឹង។ ដោយមានការចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងជាមួយនឹងហេតុការណ៍នេះ អភិបាលបារាំងម្នាក់ ដែលធ្វើដំណើរតាមទន្លេសាប បានស្នើសុំឱ្យគេយកឈ្មោះត្រីរៀលនេះ មកហៅឈ្មោះរូបិយវត្ថុខ្មែរ។ និក្ខេបបទនេះ កាន់តែសមស្របទៅទៀត បើគេគិតថា ត្រីនេះមានរាងដូចជាដុំប្រាក់ណែនដែលមានចុងរាងកោងបន្តិចដូចគ្នា ហើយដុំស័ង្កសី សំណប៉ាហាំង ឬដុំដែករបស់ជនជាតិដើមភាគតិចកួយ នៅខាងជើងកំពង់ធំក៏ដូចគ្នា ដែរ។ លោក Jean Delvert ដែលបានស្គាល់អំពីជីវភាពរស់នៅ តាមទីជនបទរបស់ខ្មែរយ៉ាងច្បាស់ បាននិយាយរៀបរាប់អំពីកសិករខ្មែរដូច្នេះថា៖«ជានិច្ចជាកាលពាក្យ រៀល គឺជាពាក្យដ៏មានប្រជាប្រិយបំផុតហៅ រូបិយវត្ថុ»។ ពាក្យនេះវាកើតឡើងឯងៗ ដូចនៅដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៥០ នៅពេលគេត្រូវរកឈ្មោះដាក់ឱ្យរូបិយវត្ថុជាតិ ដែលត្រូវយកលំនាំតាមលុយពីយ៉ាស។ កម្លាំងនៃបុត្តភាព និងទម្លាប់ហៅឈ្មោះរូបិយវត្ថុដូចដែលបានឃើញនេះ គឺជាចរិតលក្ខណៈគន្លឹះនៃរូបិយវត្ថុ។ តែលោក Delvert ប្រើពាក្យ«ជានិច្ចជាកាល»នេះ ហាក់ដូចជាមានន័យច្រើនយ៉ាង។ តើពាក្យ riel នេះត្រូវបានគេយកមកប្រើតាំងពីមុនពាក្យ real ឬអ្វី? តើពាក្យហៅរូបិយវត្ថុរបស់ម៉ិកស៊ិក បានក្លាយទៅជាឈ្មោះដើមសម្រាប់គ្រប់រូបិយវត្ថុឬអ្វី? តើវាអាចមកពីការជក់ចិត្តរបស់មន្រ្តីបារាំង ទៅលើត្រីពណ៌ប្រាក់នោះ ឬមួយគ្រាន់តែបានមកផ្សាំខ្លួននៅលើពាក្យណាមួយ ដែលគេប្រើទូទៅរួចទៅហើយ? មានហេតុផលល្អមួយដែលគិតថា ឈ្មោះរូបិយវត្ថុរបស់ Hispano-Mexican ត្រូវបានគេអនុម័តដោយផ្អែកលើឈ្មោះត្រី មានរាងតូចពណ៌ប្រាក់ ដែលគេស្គាល់យ៉ាងច្បាស់។ អត្ថន័យជានិមិត្តរូបនេះ គឺគ្មានអ្វី ក្រៅពីឈ្មោះត្រីនោះទេ៕ បើសិនជាលោកអ្នកចង់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពី ប្រវត្តិសាស្រ្តនៃរូបិយវត្ថុខ្មែរ សូមលោកអ្នកអញ្ជើញទៅទស្សនា សារមន្ទីរ ព្រះស្រីឦសានវរ្ម័ន។ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9781.txt	ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នឹងប្រកាសដាក់អនុវត្តនូវកម្មវិធីគោលនយោបាយដោះស្រាយបញ្ហាអគារជាប់គាំងនៅខេត្តព្រះសីហនុ នៅថ្ងៃទី៣១ មករា ឆ្នាំ២០២៤ ។ នេះ ជាកម្មវិធីនយោបាយថ្មីមួយក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ដែលផ្តោតសំខាន់លើការជំរុញឱ្យមានការវិនិយោគ នៅក្នុងខេត្តជាប់សមុទ្រមួយនេះ។	ក្នុងពិធីសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការស្ពានកោះយ៉ និងជួបសំណេះសំណាលជាមួយកម្មករ-និយោជិត ប្រមាណ១,១ម៉ឺននាក់ នៅខេត្តកោះកុង នាថ្ងៃទី៨មករា សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បាននិយាយថា ៖ «២០២៤ គឺជាឆ្នាំដែលត្រូវជំរុញការវិនិយោគនៅខេត្តព្រះសីហនុ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាជាប់គាំងសំណង់»។ បើតាមលោក ឡុង ឌីម៉ង អភិបាលរងខេត្តព្រះសីហនុ កម្មវិធីគោលនយោបាយពិសេសដែលរដ្ឋាភិបាលត្រៀមប្រកាសឱ្យអនុវត្តនៅចុងខែមករានេះ ក្រៅពីជួយជំរុញការដោះស្រាយបញ្ហាជាប់គាំងអគារហើយនោះ ក៏ជួយដល់សកម្មភាពវិនិយោគណាមួយទៀត ដែលមិនពាក់ព័ន្ធទៅនឹងអគារជាប់គាំង រួមទាំងជួយ អ្នកវិនិយោគក្នុងការពង្រីកសកម្មភាពរបស់ខ្លួន នៅខេត្តព្រះសីហនុ ផងដែរ។ លោកបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីគោលនយោបាយនេះ មានលក្ខណៈពិសេសច្រើន ជាមួយកញ្ចប់លើកទឹកចិត្តនានា សម្រាប់វិនិយោគិន ទាំងផ្នែកពន្ធដារ និងមិនមែនពន្ធដារ ខណៈខេត្តនេះមានសក្កានុពលខ្ពស់ក្នុងការវិនិយោគ។ ខេត្តព្រះសីហនុ មានសក្កានុពលខ្លាំងទាំងផ្នែកទេសចរណ៍ និងផ្នែកដឹកជញ្ជូន ដែលរដ្ឋាភិបាល កំពុងរៀបចំផែនការ ប្រែក្លាយឱ្យទៅជាតំបន់ឧស្សាហកម្មយ៉ាងសកម្ម ជាមួយនឹងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ និងជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិ នាពេលអនាគត។ «លក្ខណៈទាំងនេះ យើងមើលឃើញថា ខេត្តព្រះសីហនុ ជាប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចពិសេសពហុបំណងដ៏សំខាន់ ដែលការអភិវឌ្ឍខេត្តព្រះសីហនុ គឺស្មើនឹងការរួមចំណែកជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជាមួយទាំងមូល»។ លោកអភិបាលរងខេត្តព្រះសីហនុថ្លែងបែបនេះ មកកាន់សារព័ត៌មានថ្មីៗ(ThmeyThmey) នាថ្ងៃទី១០មករា ដោយបានបន្ថែមថា សក្កានុពលទាំងអស់នេះ ជាភាពទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគឱ្យចាប់ផ្តើមធ្វើសកម្មភាពវិនិយោគរបស់ខ្លួន នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ លើទឹកដីខេត្តព្រះសីហនុ។ កម្មវិធីគោលនយោបាយពិសេសរបស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីការជំរុញការវិនិយោគនៅខេត្តព្រះសីហនុ ត្រូវបានរំពឹងខ្ពស់ក្នុងការទាក់ទាញវិនិយោគិនចម្រុះជាតិសាសន៍។ សម្រាប់លោក ឌីម៉ង់ អ្នកវិនិយោគដែលបោះទុនរកស៊ីនៅខេត្តព្រះសីហនុក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ គឺមិនមានត្រឹមតែជាជនជាតិចិន ម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូណេស៊ី ឬអ្នកវិនិយោគិនក្នុងតំបន់ប៉ុណ្ណោះទេ តែអាចមានទាំងវិនិយោគិនជនជាតិអឺរ៉ុប និងអាម៉េរិក ផងដែរ។ លោកអភិបាលរងខេត្តបន្តនិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ «យើងជឿជាក់ថា សូម្បីតែអ្នកវិនិយោគជនជាតិអឺរ៉ុប និងអ្នកវិនិយោគជនជាតិអាម៉េរិកក៏មានការចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំង ព្រោះកន្លងមកយើងបានធ្វើកិច្ចការងារចម្រុះជាមួយសភាពាណិជ្ជកម្មបារាំង ជាមួយសភាពាណិជ្ជកម្មអឺរ៉ុប និងសភាពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិក ជាដើម។ អ្នកវិនិយោគទាំងនោះបានឃើញអំពីសក្កានុពលរបស់ខេត្តជាមួយនឹងគោលនបាយពិសេសដែលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នឹងប្រកាសនៅចុងខែមករានេះ គឺវាធ្វើឱ្យអ្នកវិនិយោគទាំងនោះកាន់តែមានទំនុកចិត្តថែមទៀត»។ ជាមួយគ្នានេះ លោកបណ្ឌិត ឆេង គីមឡុង អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច និងជានាយកនៃមជ្ឈមណ្ឌលនវានុវត្តន៍ផ្នែកអភិបាលកិច្ច និងប្រជាធិបតេយ្យនៃវិទ្យាស្ថានចក្ខុវិស័យអាស៊ី (AVI) មើលឃើញថា ការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាល នឹងជំរុញសេដ្ឋកិច្ចខេត្តព្រះសីហនុនេះ ឱ្យមានភាពរស់រវើកឡើងវិញ បន្ទាប់ពីរងផលប៉ះពាល់ពីជំងឺកូវីដ-១៩ និងវិបត្តិផ្សេងៗនៅលើពិភពលោក តាមរយៈការទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគ។ លោក បន្តនិយាយថា កម្មវិធីនយោបាយពិសេសសម្រាប់ខេត្តព្រះសីហនុ ក៏នឹងស្រូបទាញអ្នកវិនិយោគ មកពីប្រទេសជប៉ុនបានមួយចំនួនផងដែរ ខណៈបច្ចុប្បន្នវិនិយោគិនជប៉ុនមួយចំនួន ទទួលបានសិទ្ធិអភិវឌ្ឍលើកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។ «ការទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគពីគោលនបាយថ្មីរបស់រដ្ឋាភិបាល នឹងធ្វើឱ្យខេត្តព្រះសីហនុមានភាពក្លាវក្លាឡើងវិញ ហើយក្លាយទៅជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសនៅជាប់សមុទ្រដែលមានភាពអំណោយផលទាំងសម្រាប់ការតភ្ជាប់សេដ្ឋកិច្ចទៅខេត្តជាប់សមុទ្រឯទៀត និងរាជធានីភ្នំពេញ។ លើសពីនោះទៀត គឺសម្រាប់តភ្ជាប់អ្នកទេសចរតាមកប៉ាល់ ឬនេវាពីអន្តរជាតិនានា»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ឆេង គីមឡុង។ អត្ថបទទាក់ទង អគារជាង១ ០០០កន្លែងនៅព្រះសីហនុ កំពុងជាប់គាំងការសាងសង់ នារយៈពេលជាង៣ឆ្នាំ នៃការចាកចេញរបស់វិនិយោគិនចិន ព្រោះតែការបិទហ្គេមអនឡាញ និងវិបត្តិកូវីដ-១៩ បានបន្សល់នូវការជាប់គាំងការដ្ឋានសំណង់តូច-ធំជាច្រើនកន្លែង ដែលរាយប៉ាយជុំវិញខេត្តព្រះសីហនុ។ រូបភាពនេះ វាបានបង្ហាញពីភាពអសកម្មរបស់ខេត្តជាប់សមុទ្រមួយនេះ មកទល់បច្ចុប្បន្ន។ តាមរបាយការណ៍ពីមន្ទីរដែនដី និងនគរូបនីយកម្មខេត្តព្រះសីហនុ បានបង្ហាញថា គិតត្រឹមខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ អគារនៅខេត្តព្រះសីហនុមានចំនួន១០៦៩អគារ។ ក្នុងនោះមាន៤៧៥អគារ ត្រូវបានសាងសង់រួចនិងដំណើរការ ខណៈមានអគារសាងសង់រួចចំនួន១៧៧មិនបានដំណើរការអាជីវកម្ម។ ជាមួយគ្នានេះ អគារដែលត្រូវបានផ្អាកការសាងសង់មាន៣៦៤អគារ និងអគារកំពុងសាងសង់មាន៥៣អគារ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9782.txt	ក្រុមហ៊ុន Angkor International Airport Investment (Cambodia) Co., Ltd. (AIAI) សម្រេចមិនយកថ្លៃចំណត និងបញ្ចុះថ្លៃផ្លូវ ពី៣៣ទៅ៥០ភាគរយដល់ម្ចាស់យានយន្តចូល-ចេញព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៥មករា ទៅ។ ការសម្រេចនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីក្រុមអ្នករត់តាក់ស៊ីបានប្រមូលផ្ដុំគ្នាតវ៉ា នាពេលកន្លងមក។	នាថ្ងៃទី១១មករានេះ លោកស៊ុន ចាន់ថុល អនុប្រធានទី១ នៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បានដឹកនាំក្រុមការងារជំនាញអន្តរក្រសួងជួបពិភាក្សាការងារជាមួយលោក Lu Wei អគ្គនាយកក្រុមហ៊ុនAIAI ដើម្បីពិភាក្សាដោះស្រាយតម្លៃសេវាប្រើប្រាស់ផ្លូវចូល-ចេញអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ និងតម្លៃចំណត។ ជាលទ្ធផលក្រុមហ៊ុន បានឯកភាពមិនយកថ្លៃចំណត និងបញ្ចុះថ្លៃសេវាប្រើប្រាស់ចំណតមួយចំនួននៅក្នុងព្រលានយន្តហោះសៀមរាប-អង្គរ។ សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់អង្គភាពអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលបញ្ជាក់ថា ចំពោះការចូលទៅក្នុងព្រលានយន្តហោះសៀមរាប-អង្គរក្រោមរយៈពេល១៥នាទី គឺមិនត្រូវបានយកថ្លៃចំណតឡើយ សម្រាប់រថយន្តធុនតូចមិនលើស៧កៅអី និងរយៈពេល ៣០នាទី សម្រាប់ប្រភេទរថយន្តផ្សេងៗទៀត។ ជាមួយគ្នានេះ ក្រុមហ៊ុនយល់ព្រមបញ្ចុះតម្លៃបន្ថែក្នុងការប្រើប្រាស់ផ្លូវដល់យានយន្តគ្រប់ប្រភេទរហូតដំណាច់ឆ្នាំ២០២៥។ ក្នុងនោះ ប្រភេទយានយន្តA ត្រូវបានបញ្ចុះកម្រៃផ្លូវពី៤ដុល្លារ មកនៅត្រឹម២ដុល្លារ, ប្រភេទយានយន្តB ត្រូវបានបញ្ចុះកម្រៃពី៧,២៥ដុល្លារ មកនៅត្រឹម៤ដុល្លារ។ ប្រភេទយានយន្តC ត្រូវបានបញ្ចុះកម្រៃផ្លូវពី១១ដុល្លារ មកនៅត្រឹម៦ដុល្លារ និងប្រភេទយានយន្តD ត្រូវបានបញ្ចុះកម្រៃផ្លូវពី១២ដុល្លារមកនៅត្រឹម៨ដុល្លារ។ តម្លៃថ្មីទាំងនេះ នឹងត្រូវអនុវត្តចាប់ពីថ្ងៃទី១៥មករា ឆ្នាំ២០២៤តទៅ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែល ក្រៅពីការមានការឯកភាពគ្នាមិនយកថ្លៃចំណត និងបញ្ចុះថ្លៃសេវាផ្លូវក្នុងព្រលានយន្តហោះសៀមរាប-អង្គរហើយនោះ រដ្ឋាភិបាលជាមួយក្រុមហ៊ុន ក៏សម្រេចបង្កើតគណៈកម្មការអន្តរក្រសួងដែលមានក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរស៊ីវិល និងអាជ្ញាធរដែនដី ដើម្បីគ្រប់គ្រងលើផ្លូវនេះ ទាក់ទងទៅនឹងការជួសជុល ថែទាំផ្លូវ និងសុវត្ថិភាពក្នុងការធ្វើដំណើរតាមដងផ្លូវនេះ ផងដែរ។ គួរជម្រាបថា អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិសៀមរាបអង្គរ (SIA) បានដាក់ឱ្យដំណើរការនៅថ្ងៃទី១៦ តុលា និងសម្ពោធជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី១៦ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣។ ព្រលាននេះវិនិយោគដោយក្រុមហ៊ុន AIAI ក្រោមទុនវិនិយោគប្រមាណ១ ១០០ លានដុល្លារអាម៉េរិក ដែលជាការវិនិយោគ BOT (សាងសង់ ដំណើរការ និងផ្ទេរមកវិញ) ក្នុងរយៈពេល ៥៥ឆ្នាំ។ ព្រលាននេះចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅខែមីនា ឆ្នាំ២០២០ ជាព្រលានលំដាប់ថ្នាក់ 4E ដែលអាចទទួលយន្តហោះខ្នាតធំៗឱ្យចុះចតបាន៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9783.txt	បច្ចុប្បន្ន ចិនជាម្ចាស់ជំនួយ និងជាប្រទេសមានទុនវិនិយោគជាងគេសម្រាប់កម្ពុជា។ បើនិយាយពីទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មវិញ ប្រទេសទាំងពីរ បានឈានដល់ទំហំប្រមាណ១២ពាន់លានដុល្លារ ដែលសម្រេចបានក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ ក្រៅពីផលប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ច ដែលកម្ពុជាទទួលបានពីសម្ព័ន្ធភាពជាមួយចិននេះ ក៏មាននូវផលប្រយោជន៍ផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយជាច្រើនទៀត ផងដែរ។ សមិទ្ធផលទាំងនេះកើតចេញពីទំនាក់ទំនងដ៏ស្អិតល្មួតរវាងរដ្ឋាភិបាលប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសតាមរយៈភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយជាមួយចិន ក្នុងរយៈពេល១៤ឆ្នាំ មកនេះ។	ថ្វីដ្បិតទំនាក់ទំនងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និង រដ្ឋាភិបាលចិន មានភាពស៊ីចង្វាក់គ្នាខ្លាំងស្ទើរគ្រប់វិស័យក៏ដោយ ប៉ុន្តែបើក្រឡែកទៅមើលទំនាក់ទំនងរវាងពលរដ្ឋនៃប្រទេសទាំងពីរវិញ គឺហាក់មានកម្រិតនៅឡើយ។ មានកម្រិតត្រង់ថា សកម្មភាពមួយចំនួនរបស់វត្តមានជនជាតិចិននៅកម្ពុជានាពេលកន្លងមក បានបង្កនូវរូបភាពអវិជ្ជមានជាច្រើនដល់សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។ ភាពអវិជ្ជមានទាំងនោះមាន អំពើឧក្រិដ្ឋកម្ម ល្បែងស៊ីសងតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ ចាប់ជំរិត ភាពគ្មានសណ្តាប់ធ្នាប់ រួមទាំងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចដទៃទៀត ជាពិសេសរូបភាពនៃការជាប់គាំងសំណងរាប់រយកន្លែងនៅខេត្តព្រះសីហនុ ដែលបណ្តាលមកពីការវិនិយោគយ៉ាងគំហុកពីសំណាក់ជនជាតិចិន។ នេះ ជារបាំងវប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី និងភាសា ដែលត្រូវបានលោក គិន ភា ប្រធានវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិកម្ពុជានៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា មើលឃើញពីភាពមិនយល់ចិត្តគ្នារវាងពលរដ្ឋចិន និងខ្មែរ មកទល់សព្វថ្ងៃ។ ទិដ្ឋភាពខាងលើនេះហើយ ធ្វើឱ្យប្រជាជនខ្មែរខ្លាចរអា និងវាយតម្លៃចំពោះជនជាតិចិន នាំរូបភាព ឬសកម្មភាពមិនល្អនានាចូលក្នុងទឹកដីកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ លោក គិន ភា ក៏ដូចប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរចំនួនទៀតបានបង្ហាញការខកចិត្តខ្លាំងចំពោះប្រជាជនចិន ផងដែរ។ ការខកចិត្តរបស់លោក គិន ភា នោះត្រង់ថា ចំនួនទេសចរចិនដែលមកកម្សាន្តនៅកម្ពុជា តិចជាងទេសចរមកពីប្រទេសជិតខាង ខណៈកម្ពុជារំពឹងមានពលរដ្ឋចិនយ៉ាងច្រើនមកលេងស្រុកខ្មែរ ក្រោយចប់កូវីដ-១៩។ ប្រធានវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិកម្ពុជានៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជារូបនេះ បានរំឭកដល់គ្រាដែលអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី សម្តេច ហ៊ុន សែន ទៅបំពេញទស្សនៈកិច្ចនៅប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃទី៥កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២០ ដើម្បីពង្រឹង និងបង្កើនភាពសិ្នតស្នាលរវាងប្រទេសទាំងពីរឱ្យកាន់តែប្រសើរ។ « ពេលនោះ យើងឃើញថា អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមចិនជាច្រើនបានបញ្ចេញមតិពីការប្តេជ្ញាចិត្ត និងគោលបំណងរបស់ខ្លួន ថាចប់កូវីដ-១៩ ថានឹងមកលេងស្រុកខ្មែរឱ្យបានច្រើន។ តែទីបំផុត! យើងឃើញថាក្រោយកូវីដ ភ្ញៀវចិនដែលមកកម្ពុជា គឺតិចមែនទែន។ បើធៀបនឹងភ្ញៀវថៃ ភ្ញៀវវៀតណាម គឺភ្ញៀវទេសចរចិន ឈរនៅលំដាប់លេខ៣នៅកម្ពុជា។ នេះជារឿងមួយមិនគួរកើតឡើងទាល់តែសោះ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក គិន ភា។ ដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរ និងពលរដ្ឋចិន ស្គាល់ចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមក ឬមានការអភិវឌ្ឍរួមគ្នាកាន់តែប្រសើរ រដ្ឋាភិបាលប្រទេសទាំងពីរ ត្រូវធ្វើយ៉ាងណាឱ្យពលរដ្ឋចិនមើលឃើញប្រជាជនខ្មែរ ជាអ្នកមានសីលធម៌ មានទំនៀមទម្លាប់ អរិយធម៌ និងប្រពៃណីដ៏ផូរផង់ ហើយត្រូវធ្វើយ៉ាងណាឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរមើលឃើញថាពលរដ្ឋចិន មិនមែនជាជនអាក្រក់ ឧក្រិដ្ឋជន ជនឆបោក និងជនចាប់ជំរិត...ជាដើម។ ជាមួយគ្នានេះ លោក គិន ភា បានចាត់ទុក «ឆ្នាំនៃការផ្លាស់ប្ដូរប្រជាជន និងប្រជាជនកម្ពុជា-ចិន ២០២៤» ជាឱកាសដ៏ល្អនៃការបង្កើនទំនាក់ទំនងរវាងប្រជាជនប្រទេសទាំងពីរ។ លោកបាននិយាយប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗដូច្នេះ៖ « បើឆ្នាំនៃការផ្លាស់ប្ដូរប្រជាជន និងប្រជាជនកម្ពុជា-ចិន នេះ ទទួលបានជោគជ័យ នោះប្រទេសទាំងពីរអាចទទួលបានផលចំណេញច្រើនពីគ្នាទៅវិញទៅមក។ ពិសេស គឺផលចំណេញក្រោមរូបភាពនយោបាយ ដែលធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងប្រជាជននៃប្រទេសទាំងពីរកាន់តែខិតជិតគ្នា កាន់តែយល់ពីគ្នា។ នៅពេលប្រជាជនប្រទេសទាំងពីរយល់ពីគ្នា យល់ទាំងវប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី ហើយកាន់តែខិតជិតគ្នា នោះធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងរវាងគ្នាកាន់តែស៊ីជម្រៅ»។ ក្រៅពីនេះ ឆ្នាំនៃការផ្លាស់ប្ដូរប្រជាជន និងប្រជាជនកម្ពុជា-ចិន ២០២៤ ក៏ជួយជំរុញដល់កំណើនភ្ញៀវទេសចរចិននៅកម្ពុជា ផងដែរ។ បើតាមលោក គិន ភា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ បើកម្ពុជាអាចទទួលបានទេសចរ៥ទៅ៦លាននាក់ នោះសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជានឹងរស់រានឡើងវិញខ្លាំង ។ «កំណើនភ្ញៀវទេសចរចិន ជាក្តីរំពឹងរបស់យើង ដែលធ្វើឱ្យយើងរស់ឡើងវិញនូវសេវាកម្មម្ហូបអាហារ សេវាកម្មស្នាក់នៅ ដើម្បីឱ្យប្រជាជនយើងមានការងារ មានប្រាក់ចំណូលឡើងវិញ។ ហើយប្រជាជនខ្មែរយើង អាចមានឱកាសទៅលេងស្រុកចិនវិញ តាមរយៈឆ្នាំនៃការផ្លាស់ប្ដូរប្រជាជន និងប្រជាជនកម្ពុជា-ចិន។ ខ្ញុំមានសុទិដ្ឋិនិយមបែបនេះ»។ អ្នកជំនាញទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិបន្ថែម៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9784.txt	ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ សម្រេចពន្យារពេលអនុវត្តពន្ធលើចំណេញមូលធន និងពន្ធលើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន នាថ្ងៃទី៤មករា។	ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា ការពន្យារពេលអនុវត្តលើពន្ធចំណេញមូលធនគឺមានទាំង៦ប្រភេទ។ ក្នុងនោះមាន អចលនទ្រព្យ, ភតិសន្យា, ទ្រព្យវិនិយោគ, កេរ្តិ៍ឈ្មោះអាជីវកម្ម, កម្មសិទ្ធិបញ្ញា និងរូបិយបណ្ណបរទេស។ ដោយឡែក ពន្ធលើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់ ដែលត្រូវព្យួរការអនុវត្តដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤ដែរនោះ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច នឹងចេញលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តស្តីពីពន្ធលើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់ ដោយបន្ធូរបន្ថយនូវលក្ខខណ្ឌ លើកលែងពន្ធនេះ សម្រាប់ការអនុវត្តពីឆ្នាំ២០២៥ តទៅ។ លក្ខខណ្ឌដីដែលត្រូវជាប់លើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់ គឺនៅក្រៅតំបន់ជាប់ពន្ធលើអចលនទ្រព្យ និងដីត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យកាត់ចេញ៥ហិកតាក្នុងដីមួយកន្លែង។ ចំពោះដីដែលមានទំហំលើស៥ហិកតា អាចរួចពន្ធលើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់បាន លុះត្រាតែជាដីកសិកម្មកំពុងបង្កបង្កើនផលដោយមានការបញ្ជាក់ពីគណៈកម្មការ ឬអនុគណៈកម្មការវាយតម្លៃដីសម្រាប់ពន្ធលើដីធ្លីមិនបានប្រើប្រាស់, ជាដីកំពុងបម្រើសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចរបស់រូបវន្តបុគ្គល ឬនីតិបុគ្គល ដែលបានចុះបញ្ជីពន្ធដារនៅរដ្ឋបាលសារពើពន្ធ, ជាដីមានសំណង់ ឬគ្មានសំណង់ស្ថិតក្រោមកិច្ចសន្យាជួល។ ជាដីដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ឬស្ថាប័នរាជរដ្ឋាភិបាល, ជាដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចដែលជួលពីរដ្ឋ, ជាដីធ្លីរបស់សហគមន៍, ជាដីកម្មសិទ្ធិរបស់រដ្ឋដែលបានជួលទៅឱ្យនីតិបុគ្គល ឬរូបវន្តបុគ្គលណាមួយ សម្រាប់ប្រើប្រាស់ជាសកម្មភាព សេដ្ឋកិច្ចផ្សេងៗតាមកិច្ចសន្យា ឬកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងភាគីទាំងពីរ។ ជាដីស្ថិតនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសដែលបម្រើផ្ទាល់ដល់សកម្មភាពកសិកម្ម ឧស្សាហកម្ម និងសេវាកម្ម និងជាដីដែលត្រូវបានចុះបញ្ជីជាទ្រព្យសម្បត្តិរបស់សហគ្រាសក្នុងវិស័យអប់រំ សិក្សាធិការ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ សម្រាប់គោលដៅបម្រើការងារក្នុងវិស័យដូចបានរៀបរាប់ខាងដើម។ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន បន្តរៀបរាប់នៅក្នុងសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ខ្លួនថា ៖« ក្នុងករណីដែលដីនេះត្រូវបានលក់ ឬមិន ត្រូវបានប្រើប្រាស់តាមគោលដៅខាងលើ ត្រូវបំពេញកាតព្វកិច្ចពន្ធដារតាមច្បាប់ជាធរមាន។ រាល់ការលើកលែង ការអនុគ្រោះ និងការព្យួរពន្ធខាងលើនេះ ពុំមានអានុភាពប្រតិសកម្មចំពោះប្រាក់ពន្ធ រួមទាំង ទណ្ឌកម្មរដ្ឋបាល (ពន្ធបន្ថែម និងការប្រាក់) ដែលបានបង់រួចហើយនោះទេ»។ ក្រៅពីពន្យារពេលក្នុងការប្រមូលពន្ធទាំង២ប្រភេទខាងលើហើយនោះ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ក៏សម្រេចបន្តលើកលែងពន្ធប្រថាប់ត្រាលើការផ្ទេរកម្មសិទ្ធិ ឬសិទ្ធិកាន់កាប់លំនៅឋាន(បុរី)គ្រប់ប្រភេទ តម្លៃក្រោមឬស្មើ៧ម៉ឺនដុល្លារអាម៉េរិក រហូតដល់ដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤ ផងដែរ។ ដោយឡែក ចំពោះម្ចាស់អចលនទ្រព្យមានបណ្ណកម្មសិទ្ធិ ឬគ្មានបណ្ណកម្មសិទ្ធិ ដែលពុំធ្លាប់បានចុះបញ្ជី និងប្រកាសបង់ពន្ធលើអចលនទ្រព្យកន្លងមក រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអនុញ្ញាតឱ្យចុះបញ្ជី និងបង់ប្រាក់ពន្ធ ចាប់ពីឆ្នាំកាន់កាប់ ឬទទួលប្រយោជន៍ចុងក្រោយ។ លើសនេះ ម្ចាស់អចលនទ្រព្យនឹងទទួលបានការពន្យារលើកលែងទណ្ឌកម្មរដ្ឋបាល (ពន្ធបន្ថែម និងការប្រាក់)ដល់ដំណាច់ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤។ បើសេចក្តីជូនដំណឹងដដែលរបស់រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ច៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9785.txt	អ្នកធានា គឺមានសិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ច ដូចទៅនឹងអ្នកខ្ចីឥណទាន ដែរ។ ព្រោះកាលណានៅពេលអ្នកខ្ចីអស់លទ្ធភាពសងត្រឡប់ នោះអ្នកធានានឹងក្លាយជាអ្នកទទួលបន្ទុកឥណទានទៅវិញ។ ដូច្នេះហើយមុននឹងសម្រេចចិត្ត ផ្តិតមេដៃធានាឥណទានឱ្យបុគ្គលណាម្នាក់ អ្នកធានាគឺត្រូវអានឱ្យយល់ពីលក្ខខណ្ឌកម្ចីនោះ រវាងគ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចី និងអ្នកទទួលកម្ចី។	បើតាមលោក ស៊ឹម ភីរុណ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងជានាយកប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុនៅក្រុមហ៊ុន CoGen អ្នកធានាឥណទាន គឺមានសិទ្ធិទទួលបានការពន្យល់លម្អិតដោយផ្ទាល់អំពីកាតព្វកិច្ច និងការទទួលខុសត្រូវក្នុងកិច្ចសន្យាឥណទាន។ លើសពីនេះ អ្នកធានាក៏មានសិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មានប្រតិបត្តិការឥណទានដែលត្រូវបានធានា ផងដែរ។ អ្នកជំនាញរូបនេះបន្តរៀបរាប់នៅក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ(ThmeyThmey) ថា អ្នកធានា ក៏មានសិទ្ធសុំដកខ្លួនចេញពីការធានាក្នុងករណីមួយចំនួន ដូចជា៖ ការសុំដកខ្លួនមុនឥណទានត្រូវបានបញ្ចេញ, ឥណទានត្រូវបានបញ្ចេញហើយ ប៉ុន្តែមានការកែប្រែលក្ខខណ្ឌឥណទាន ដោយមិនមានការយល់ស្របពីអ្នកធានា។ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាវីដេអូនៃការពន្យល់របស់លោក ស៊ឹម ភីរុណ ខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាវីដេអូនៃការពន្យល់របស់លោក ស៊ឹម ភីរុណ ខាងក្រោមនេះដូចតទៅ៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9786.txt	ភ្នំពេញ៖ ស្រូវប្រាំងរបស់កសិករ ស្រុកពួក ខេត្តសៀមរាប ១៦០ហិកតា បានស្វិតស្រពោន ដោយសារគ្រោះរាំងស្ងួត។ នេះបើតាមការចេញផ្សាយរបស់ ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ។	លោក ឃុន សាវឿន រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ កាលពីថ្ងៃទី២០មករា បានដឹកនាំក្រុមការងារពិនិត្យផ្ទៃដីដាំដុះដំណាំស្រូវប្រាំង នៅស្រុកពួក។ ជាក់ស្ដែង ក្រុមការងារក្រសួង រកឃើញស្រូវរហូត១៦០ហិកតា បានរងនូវផលប៉ះពាល់ដោយគ្រោះរាំងស្ងួត។ បន្ទាប់មក រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងកសិកម្ម ក៏ណែនាំម្ចាស់ស្រែ ឱ្យដាំដុះដំណាំស្រូវឱ្យទាន់ពេលវេលា និងប្រើប្រាស់ទឹកដោយសន្សំសំចៃតាមដំណាក់កាលនៃការលូតលាស់របស់ដំណាំស្រូវ។ ចំពោះ វិធានការនិងដំណោះស្រាយបន្ទាន់លើបញ្ហានេះ លោក ឃុន សាវឿន បានប្រាប់អាជ្ញាធរនៅតំបន់នោះ ឱ្យដាក់ពាក្យស្នើសុំទៅមន្ទីរធនធានទឹក ឱ្យបញ្ចូលទឹកពីស្ទឹងសៀមរាប មកកាន់ស្ទឹងព្រះស្រុកនៅខាងស្រុកពួក ដើម្បីឱ្យកសិករមានទឹកស្រោចស្រពស្រែជាបណ្ដោះអាសន្ន។ រដូវប្រាំងឆ្នាំ ២០២៤ខាងមុខនេះ កម្ពុជាអាចទទួលរងកម្ដៅរហូតដល់៤១អង្សា និងមានបរិមាណទឹកភ្លៀងតិច នៅ ដោយសារបាតុភូតសកលអែលនីញ៉ូ និងអែនសូ។ នេះបើតាមក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម។ ក្រសួងព្យាករថា ចាប់ពីខែកុម្ភៈ ដល់ដើមខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤ កម្ដៅនឹងកើនឡើងជាលំដាប់។ ក្នុងនោះ ចន្លោះពីខែមេសា ដល់ដើមខែឧសភា កម្ដៅអាចកើនឡើងខ្លាំង ជាមួយនឹងសីតុណ្ហភាព៣៨អង្សា ហើយក្នុងថ្ងៃខ្លះអាចឡើងដល់៤១អង្សា។ ក្នុងពេលដែលកម្ដៅកើនឡើងនោះ បរិមាណទឹកភ្លៀងកក់ខែ ក៏ធ្លាក់ក្នុងចំនួនតិចតួចជាងឆ្នាំ២០២៣ដែរ ហើយបាតុភូតផ្គររន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់កើតច្រើន។ កម្ដៅដែលកើនឡើងក្នុងប្រាំងខាងមុខនេះ បណ្ដាលមកពីបាតុភូតសកលអែលនីញ៉ូ និងអែនសូ។ តាមការតាមដានរបស់ក្រសួងធនធានទឹក ចាប់ពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ ដល់មករា ឆ្នាំ២០២៤ បាតុភូតអែលនីញ៉ូគ្រប់ដណ្ដាប់១០០ភាគរយ។ នៅក្នុងខែកុម្ភៈ បាតុភូតអែលនីញ៉ូមាន ៩០ភាគរយ និងអែនសូ១០ភាគរយ។ ចំពោះខែមីនា បាតុភូតអែលនីញ៉ូ ៧០ភាគរយ និងអែនសូ៣០ភាគរយ។ ចំណែក នៅខែមេសា បាតុភូតអែលនីញ៉ូ ៥០ភាគរយ និងអែនសូ ៥០ភាគរយ។ ជាមួយគ្នានេះ ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម បានជូនដំណឹងដល់ ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ អាជ្ញាធរដែនដី និងសាធារណជន ឱ្យចូលរួមថែរក្សា និងប្រើប្រាស់ទឹកដោយសន្សំសំចៃក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុត ជាពិសេសបណ្តាតំបន់ជនបទដាច់ស្រយាលនៅឆ្ងាយពីប្រភពទឹក។ ដោយសារបញ្ហារាំងស្ងួតនេះ មន្ទីរធនធានទឹកតាមបណ្ដាខេត្តមួយចំនួនបានអំពាវនាវឱ្យពលរដ្ឋផ្អាកធ្វើស្រូវប្រាំងផងដែរ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9787.txt	គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ មានតួនាទីនិងកាតព្វកិច្ចច្រើន ក្នុងការផ្តល់កម្ចីឱ្យអតិថិជន ដែលមានចែងនៅក្នុងក្រមប្រតិបត្តិ រួមទាំង វិធានផ្តល់កម្ចីប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ (Responsible Lending)។ ក្រៅពីការអនុវត្តតួនាទីក្នុងក្រមប្រតិបត្តិឱ្យបានខ្ជាប់ខ្ជួនហើយនោះ ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ ក៏ត្រូវពន្យល់អតិថិជនឱ្យបានច្បាស់លាស់ពីហានិភ័យបំណុល មុននឹងផ្តល់កម្ចី។	លោក ស៊ឹម ភីរុណ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងជានាយកប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុនៅក្រុមហ៊ុន CoGen សង្កេតឃើញបញ្ហាមួយចំនួន ដែលគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ មិនបានបំពេញតួនាទី និងកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនឱ្យបានត្រឹមត្រូវដល់អតិថិជន មុនផ្ដល់កម្ចី។ លោកបានបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងការផ្សព្វផ្សាយផលិតផលឥណទានរបស់ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុនីមួយៗ មានការប្រើប្រាស់ភាសាបច្ចេកទេសច្រើន ដែលពិបាកក្នុងការស្វែងយល់ និងមិនមានមាតិកាអប់រំដល់អតិថិជន។ លើសពីនេះ ការផ្សព្វផ្សាយរបស់គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ទាក់ទងកម្មវិធីចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ( Financial Literacy) ក៏នៅមានកម្រិត។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ(ThmeyThmey) លោក ស៊ឹម ភីរុណ បាននិយាយយ៉ាងដូច្នេះ៖ «ធម្មតាពីអ្នកប្រើប្រាស់ គឺចេះតែចង់ខ្ចីច្រើន ហើយបង់តិច ដោយពួកគាត់តាមពិតអត់ដឹងលទ្ធភាពរបស់ខ្លួនមានដល់ប៉ុណ្ណឹងទេ។ អ៊ីចឹង ពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់ត្រូវគិតពីបញ្ហាហ្នឹង ហើយអ្នកប្រើប្រាស់ក៏ត្រូវដឹងបញ្ហាហ្នឹងដែរ ព្រោះជួនកាល បើអ្នកប្រើប្រាស់អត់ដឹងពីបញ្ហាហ្នឹង ហើយអ្នកផ្គត់ផ្គង់រៀងបន្ធូរបន្ថយ[លក្ខខណ្ឌផ្តល់កម្ចី]នោះ វារុញឱ្យ[អតិថិជន] មានបំណុលច្រើនទៅៗ»។ ដើម្បីជ្រាប់កាន់តែច្បាស់លាស់ សូមលោកអ្នកទស្សនាកិច្ចសម្ភាស រវាងកញ្ញា អ៊ូ សុខមាន អ្នកសារព័ត៌មានសេដ្ឋកិច្ចនៃសារព័ត៌មានថ្មីៗ ជាមួយលោក ស៊ឹម ភីរុណ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងជានាយកប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុនៅក្រុមហ៊ុន CoGen ខាងក្រោម៖ ដូច្នេះ ដើម្បីកុំឱ្យអតិថិជនធ្លាក់ខ្លួនក្នុងស្ថានភាពបំណុលច្រើនលើសលុប គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនីមួយៗ ត្រូវផ្សព្វផ្សាយពីកម្មវិធីចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុឱ្យបានទូលំទូលាយ និងត្រូវពន្យល់ឱ្យបានច្បាស់លាស់ ពីហានិភ័យបំណុលដល់អតិថិជន មុននឹងឱ្យកម្ចី។ នេះជាលើកឡើងរបស់ លោក ស៊ឹម ភីរុណ ដោយបន្ថែមថា ការផ្តល់កម្ចីឱ្យអតិថិជនក្នុងរយៈពេលវែងដល់២៥ឆ្នាំ និងទំហំកម្ចីរហូត៧០ភាគរយនៃប្រាក់ចំណូល គឺអាចធ្វើឱ្យអតិថិជនមានហានិភ័យពេលសងត្រឡប់។ បញ្ហាហានិភ័យកម្ចី រយៈពេលវែង លើទំហំ៧០ភាគរយ នៃប្រាក់ចំណូល! កញ្ញា អ៊ូ សុខមាន៖ តើហានិភ័យអ្វីដែលអតិថិជនប្រឈមក្នុងការសងប្រាក់ឱ្យគ្រឹះស្ថានធនាគារ វិញ? លោក ស៊ឹម ភីរុណ៖ ឧទាហរណ៍ យើងមានចំណូល១០០០ដុល្លារ តែត្រូវសង់កម្ចីអស់៧០០ដុល្លារទៅហើយ។ ក្នុងករណីយើងជួបហានិភ័យលើប្រាក់ចំណូល ឬថយចំណូលតែបន្តិចនោះ វានឹងប៉ះពាល់ដល់លទ្ធភាពសងត្រឡប់របស់យើងហើយ។ ជុំវិញបញ្ហានេះ ពីអ្នកប្រើប្រាស់ភាគច្រើនមិនបានគិតដល់រឿងនេះទេ ព្រោះតែអ្នកទាំងនោះចង់ខ្ចីប្រាក់ឱ្យបាន ដើម្បីទិញអ្វីមួយ ឬផ្ទះជាដើម ទោះបីត្រូវបង់សងវិញច្រើន ក៏ស្ម័គ្រចិត្តទទួលដែរ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា អ្នកប្រើប្រាស់ភាគច្រើនគឺគិតបែបនេះ ដោយរំពឹងថាប្រាក់ចំណូលរបស់ខ្លួនអាចកើននាពេលអនាគត ក៏ប៉ុន្តែភ្លេចគិតថា បើមានស្ថានភាពមិនល្អមួយកើតឡើងប៉ះដល់ចំណូល នោះនឹងធ្វើឱ្យពួកគាត់ពិបាកសងវិញ។ បញ្ហានេះ វាក៏ផ្សារភា្ជប់នឹងការផ្តល់កម្ចី ក្នុងរយៈពេលយូរពេកផងដែរ ដែលធ្វើឱ្យអតិថិជន ពិបាកក្នុងការទទួលបានការរៀបចំឥណទានឡើងវិញ (Loan Restructure)។ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុរូបនេះបន្តរៀបរាប់ដោយលើកឧទាហរណ៍មកពន្យល់ថា ការផ្តល់កម្ចីលើគេហដ្ឋានក្នុងរយៈពេល២៥ឆ្នាំ! បើយើងគិតទៅគឺបង់ការប្រាក់សឹងទាំងអស់ហើយ។ បើយើងចង់រៀបចំឥណទានឡើងវិញ ទៅរយៈពេល៣០ឆ្នាំ ក៏វាអត់មានន័យអីទេ។ ព្រោះរៀបចំឥណទានថែម៥ឆ្នាំទៀត គឺត្រូវបង់លុយខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចប៉ុណ្ណោះ។ អ៊ីចឹង! បើយើងបង់ឥឡូវ បង់មិនបានផង ថែមម៉េចក៏បង់អត់រួចដែរ។ ហេតុដូច្នេះហើយ គ្រឹះស្ថានធនាគារគួរពិនិត្យឡើងវិញ ក្នុងការផ្តល់កម្ចីក្នុងរយៈពេលវែង និងកម្ចីទំហំខាងលើនេះ ដោយត្រូវព្យាយាមអប់រំអ្នកប្រើប្រាស់ឱ្យយល់ដឹងច្បាស់ ពីហានិភ័យនៃបំណុលរបស់ខ្លួន។ កញ្ញា អ៊ូ សុខមាន៖ ក្នុងករណីអតិថិជនមានបញ្ហាបំណុល គ្មានលទ្ធភាពសងទៅគ្រឹះស្ថានធនាគារវិញ តើយើងគួរដោះស្រាយបែបណាចំពោះគាត់ ជាជាងយើងរឹបអូសយកទ្រព្យបញ្ចាំ ឬដាក់ការពិន័យលើអតិថិជននោះ? លោក ស៊ឹម ភីរុណ៖ តាមពិត ភារកិច្ចរបស់គ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចី គឺមិនទាន់ចប់ត្រឹមតែការបញ្ចេញឥណទានឱ្យអតិថិជនប៉ុណ្ណោះទេ។ រឿងសំខាន់មួយទៀតដែលគ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចីត្រូវធ្វើគឺតាមដានការសងត្រឡប់របស់អតិថិជន។ រឿងនេះ ក៏ទាមទារការធ្វើការងារច្រើន ដោយមានលក្ខណៈបែបបុរេសកម្មថែមទៀត។ ព្រោះបើសិនយើងអង្គុយចាំតែអតិថិជនមានបញ្ហាហើយបានជាយើងទៅ នាំឱ្យយើងវាយតម្លៃស្ថានភាពរបស់គាត់មិនត្រូវទេ។ ខ្ញុំលើកបែបនេះ ព្រោះពេលខ្លះអតិថិជនដែលខំបឹ្រងរកលុយសងធនាគារ គឺពួកគាត់អាចមានបញ្ហាលើចំណូលគាត់ទៅហើយ ដែលយើងជាបុគ្គលិករបស់គ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចីអត់ដឹងពីរឿងហ្នឹង។ អ៊ីចឹង! នៅពេលអតិថិជនប្រឹងរកលុយសងត្រឡប់បាន៣ខែ ដែលមានបញ្ហារួចហើយ យើងទើបទៅដល់គឺវាយឺតពេល ហើយក្នុងការដោះស្រាយ។ ដូច្នេះគ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចី គួរដោះស្រាយលើរឿងនេះឱ្យបានច្រើន ដើម្បីយើងអាចពិនិត្យលទ្ធភាពទាន់ពេលវេលា ក្នុងការរៀបចំឥណទានឡើងវិញជូនអតិថិជន ឱ្យសមស្របនឹងទៅស្ថានភាពប្រែប្រួលនៃចំណូលរបស់គាត់។ ក្នុងករណីដែលអតិថិជនអស់លទ្ធភាពមែនទែន ហើយយើងក៏បានជួយដោះស្រាយបញ្ហារបស់គាត់រួចអស់ដែរ ប៉ុន្តែអតិថិជននៅមានឆន្ទៈខ្ពស់ក្នុងការដោះស្រាយបំណុលជាមួយគ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចីដោយយល់ព្រមដាក់លក់ទ្រព្យបញ្ចាំ ដើម្បីសងបំណុលហ្នឹង!។ ខ្ញុំគិតថា គ្រឹះស្ថានផ្តល់កម្ចីគួរតែបន្ធូរបន្ថយការប្រាក់ និងពិន័យ ក្នុងអំឡុងពេលអតិថិជនកំពុងលក់ទ្រព្យហ្នឹងដើម្បីសងធនាគារ។ យើងដឹងស្រាប់ហើយថា កាលណាយើងអត់បានសង នោះការប្រាក់នឹងកើនឡើងពីមួយខែទៅមួយខែ ដូច្នេះគ្រឹះស្ថានធនាគារ គួរពិនិត្យលទ្ធភាពក្នុងការយោគយល់ដល់អតិថិជនណា ដែលមានឆន្ទៈក្នុងការសងបំណុលវិញ៕ ដើម្បីជ្រាប់កាន់តែច្បាស់លាស់ សូមលោកអ្នកទស្សនាកិច្ចសម្ភាស រវាងកញ្ញា អ៊ូ សុខមាន អ្នកសារព័ត៌មានសេដ្ឋកិច្ចនៃសារព័ត៌មានថ្មីៗ ជាមួយលោក ស៊ឹម ភីរុណ អ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ និងជានាយកប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុនៅក្រុមហ៊ុន CoGen ខាងក្រោម៖ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9788.txt	រដ្ឋាភិបាល ត្រូវការទុនវិនិយោគជាង១ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីដំណើរការសាងសង់អគារជាប់គាំង នៅខេត្តព្រះសីហនុ។ នេះបើតាមលោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដែលបានអានរបាយការណ៍វាយតម្លៃ នៅក្នុងពិធីប្រកាសដាក់ឱ្យអនុវត្តជាផ្លូវការ «កម្មវិធីពិសេសជំរុញការវិនិយោគក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ឆ្នាំ២០២៤» នៅព្រឹកថ្ងៃទី៣១ មករា។	លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន បានបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្នអគារផ្អាកដំណើរការសាងសង់ មានចំនួន ៣៦២ អគារ ត្រូវការទុនវិនិយោគបន្ថែមប្រមាណ ១ ១៦១លានដុល្លារ ដើម្បីបញ្ចប់ការសាងសង់។ ជាមួយគ្នានោះ ក៏មានអគារបានសាងសង់រួចដែរ ប៉ុន្តែមិនដំណើរការ មានចំនួន ១៧៦ អគារ។ សម្រាប់អគារ ដែលផ្អាកដំណើរការសាងសង់នៅក្នុងខេត្តព្រះសីហនុនេះ ដោយសារកត្តាជាច្រើន រួមមាន៖ កត្តាផ្លាស់ប្ដូរ និងការវិវឌ្ឍសង្គមសេដ្ឋកិច្ច , ការរាតត្បាតជំងឺកូវីដ១៩ និងការប្រឈមជាសាកលផ្សេងទៀត។ អគារដែលរងផលប៉ះពាល់ទាំងនេះ ភាគច្រើនជាប្រភេទសណ្ឋាគារ ភោជនីយដ្ឋាន ហាងលក់ទំនិញ និងកន្លែងស្នាក់នៅជាដើម។ នេះបើតាមរដ្ឋមន្រ្តីសេដ្ឋកិច្ច។ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាជាប់គាំងអគារទាំងនេះ រដ្ឋាភិបាល ក៏បានដាក់យន្តការជាបន្តបន្ទាប់ មានជាអាទិ៍៖ ការកសាងផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-ព្រះសីហនុ, ការកសាងផ្លូវ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗ ទូទាំងខេត្តព្រះសីហនុ ជាពិសេសការដាក់ចេញវិធានការជាកញ្ចប់ ដើម្បីដោះស្រាយគម្រោងជាប់គាំង កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ រួមទាំងវិធានការទូទៅ សម្រាប់ការអនុវត្ត និងលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកវិនិយោគ ដល់ឆ្នាំ២០២៦។ បើតាមលោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន កម្មវិធីពិសេសជំរុញការវិនិយោគក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយឈរលើទស្សនទានគោលចំនួន៤រួមមាន៖ ទី១ កែប្រែមុខមាត់ខេត្តព្រះសីហនុ ឱ្យទៅជាខេត្តដែលមានមូលដ្ឋានសេដ្ឋកិច្ច ពឹងផ្អែកលើឧស្សាហកម្ម, ទេសចរណ៍ និងការវិនិយោគ។ ទី២ ដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមជាក់ស្តែង ដែលផ្តល់លទ្ធផលរហ័ស។ ទី៣ ដាក់ចេញនូវវិធានការអនុវត្តជាក់ស្តែង ដែលមានលក្ខណៈជាការបំពេញបន្ថែមប្រកបដោយសង្គតិភាព ទៅនឹងគោលនយោបាយ និង យុទ្ធសាស្ត្រនានា របស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ ទី៤ បង្កើនល្បឿននៃការធ្វើបរិវត្តកម្ម និង ការអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្ម ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ឱ្យមានតម្លៃបន្ថែម និង មានឧត្តមភាពប្រកួតប្រជែងខ្ពស់ ។ រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ច បន្ថែមថា កម្មវិធីពិសេសនេះ មានគោលបំណងលើកកម្ពស់សកម្មភាពវិនិយោគ និងធុរកិច្ច ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៤ ឱ្យកាន់តែច្រើន និងមានសម្ទុះលឿន ដោយផ្តោតលើគម្រោងវិនិយោគ ឬ សកម្មភាពធុរកិច្ចចំនួន៣ប្រភេទ រួមមាន៖ ទី១ គម្រោងវិនិយោគ ឬសកម្មភាពធុរកិច្ច ពាក់ព័ន្ធនឹងអគារកំពុងជាប់គាំង និង ចាប់ផ្តើមដំណើរការអនុវត្តភ្លាម នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤។ ទី២ គម្រោងវិនិយោគ ឬ សកម្មភាពធុរកិច្ច មិនជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងអគារជាប់គាំង ប៉ុន្តែចាប់ផ្តើមដំណើរការបានភ្លាមនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤។ ទី៣ ការពង្រីកគម្រោងវិនិយោគ ឬ សកម្មភាពធុរកិច្ចមានស្រាប់ ស្របតាមលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យជាក់លាក់ ដែលត្រូវចាប់ផ្តើមដំណើរការនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤។ កម្មវិធីពិសេសនេះ ក៏បានកំណត់ដាក់ចេញនូវវិធានការគន្លឹះមួយចំនួន ដែលមានសារៈសំខាន់ សម្រាប់ការជំរុញលើកទឹកចិត្តសកម្មភាពនៃការវិនិយោគ និង ធុរកិច្ចនៅក្នុងខេត្ត រួមមានជាអាទិ៍៖ ការសម្រួលនីតិវិធី និងការបំពេញបែបបទ ពាក់ព័ន្ធនឹងការវិនិយោគ និងការធ្វើធុរកិច្ច, ការសម្រួលក្នុងការផ្តល់លិខិតអនុញ្ញាត និងទិដ្ឋាការ, ការផ្តល់ការលើកទឹកចិត្តពន្ធអាករ, ការលើកលែងកម្រៃសេវាសាធារណៈ ឬ ការអនុគ្រោះផ្សេងៗ ពាក់ព័ន្ធនឹងការសាងសង់, ការរៀបចំតំបន់អភិវឌ្ឍន៍តាមភូមិ-សង្កាត់ និងផ្លូវសំខាន់ៗ, ការវិនិយោគលើគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ, ការអភិវឌ្ឍតំបន់ឧស្សាហកម្ម និងការអភិវឌ្ឍដីដែលមានសក្តានុពល សម្រាប់តំបន់ប្រមូលផ្តុំឧស្សាហកម្ម ឬសហគ្រាស និង/ឬតំបន់ទេសចរណ៍។ នេះបើតាមលោក មុនីរ័ត្ន។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាល ក៏បានបង្កើតក្រុមការងារអន្តរក្រសួង ដោយឈរក្រោមឆ័ត្រគណៈកម្មាធិការគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដើម្បីជំរុញការវិនិយោគសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុទៀតផង។ ក្រុមការងារនេះ ដឹកនាំដោយលោក ហ៊ាន សាហ៊ីប រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ជាប្រធាន៕ អត្ថបទទាក់ទង សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត៖ «ផ្ទះយើងល្អ តែគ្មានមនុស្សមក តើបានផលអ្វី?» អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9789.txt	ប្រាក់ចំណូលពីវិស័យទេសចរណ៍ថៃនៅក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ បានកើនឡើង ៤៤ភាគរយបើធៀបគ្រាដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២២ ដែលគិតជាទឹកប្រាក់ចំនួន ១,៦ពាន់លានដុល្លារ។ កំណើនចំណូលនេះ គឺដោយសារថៃបានអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវទេសចរអាចកម្សាន្តដល់ម៉ោង ៤ទៀបភ្លឺ នៅក្នុងក្លឹបកម្សាន្ត បារ ដែលនាំឱ្យភ្ញៀវចំណាយកាន់តែច្រើនជាងមុន។	ចាប់ពីថ្ងៃទី១៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ គណៈរដ្ឋមន្ត្រីថៃបានអនុញ្ញាតឱ្យបារ ក្លឹបរាត្រី និងកន្លែងកម្សាន្តនានាបើករហូតដល់ម៉ោង ៤ទៀបភ្លឺដែលជំនួសឱ្យម៉ោង ២ទៀបភ្លឺកាលពីមុន។ ទីតាំងល្បីៗនៅខេត្ត ក្រុងចំនួន៥ រួមមាន បាងកក ភូកេត កោះសាមុយ ប៉ាតាយ៉ា និងឈៀងម៉ៃ បានអនុវត្តគោលការណ៍នេះ។ យុទ្ធសាស្ត្រថ្មីនេះបានធ្វើឱ្យអ្នកទេសចររាប់ពាន់នាក់ស្នាក់នៅបានយូរ និងចំណាយកាន់តែច្រើន។ នេះបើតាមអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលថៃលោក Chai Watcharong ។ កាសែតជប៉ុន Nikkei Asia ដែលបានដកស្រង់ទិន្នន័យពីក្រសួងទេសចរណ៍ និងកីឡាថៃ បានចុផ្សាយថា ប្រទេសនេះទទួលបានចំណូល ៥៤,៤ពាន់លានបាត (១,៦ពាន់លានដុល្លារ) ពីវិស័យទេសចរណ៍កាលពីខែធ្នូ ដែលកើនចំនួន ៤៤ភាគរយធៀបនឹងគ្រាដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។ លោក Sanga Ruangwattanakul ប្រធានសមាគមធុរកិច្ចនៅតំបន់ផ្លូវ Khaosan ដែលជាកន្លែងកម្សាន្តពេលរាត្រីដ៏ល្បីល្បាញក្នុងទីក្រុងបាងកកបាននិយាយថា រដ្ឋាភិបាលអនុញ្ញាតឱ្យអាជីវកម្មបើករហូតដល់ម៉ោង ៤ព្រឹក បានជួយដល់វិស័យទេសចរណ៍យ៉ាងខ្លាំងនៅចុងឆ្នាំនេះ។ ទន្ទឹមនេះ អភិបាលខេត្តភូកេត លោក Sophon Suwannarat បានលើកឡើងថា ទីប្រជុំជនមាត់សមុទ្រកាន់តែមានភាពរស់រវើក ហើយការកម្សាន្តពេលរាត្រីមានសភាពអ៊ូអរ ដោយសារការត្រលប់មកវិញរបស់ភ្ញៀវទេសចរ។ ភ្ញៀវប្រហែល ៥ម៉ឺននាក់បានមកដល់កោះនេះតាមជើងហោះហើរចំនួន ៣០០ជើងក្នុងមួយថ្ងៃ ជាពិសេសនាឱកាសបុណ្យចូលសកល។ ចំណែកនៅទីក្រុងប៉ាតាយ៉ាវិញ សណ្ឋាគារមានអត្រាស្នាក់នៅដល់ ៩០ភាគរយ ខណៈដែលភ្ញៀវទេសចរជាង ៣២ម៉ឺននាក់បានមកកម្សាន្តនៅថ្ងៃចូលឆ្នាំសកល និងពិធីជប់លៀងឆ្នាំថ្មី។ ពួកគេបានចំណាយប្រហែល ២,៦ពាន់លានបាត (៧៤២លានដុល្លារ) នៅក្នុងឱកាសនោះ។ អភិបាលក្រុង Poramet Ngampichet បានបញ្ជាក់ថា ការបើករហូតដល់ម៉ោង៤ ទៀបភ្លឺបានជួយបង្កើនប្រាក់ចំណូលនៅហាងស្រា និងកន្លែងកម្សាន្តដែលធ្វើឲ្យចំណូលកើនឡើង ៥០ភាគរយនៅចុងឆ្នាំ។ បើតាមការអះអាងពីមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ថៃ ការអនុញ្ញាតពន្យាពេលកម្សាន្តនៅពេលយប់បានជួយរក្សាសន្ទុះកំណើនវិស័យទេសចរណ៍ ជាពិសេសក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំចិន ដែលជាថ្ងៃឈប់សម្រាកដ៏យូររបស់ប្រទេសអាស៊ីមួយចំនួនដូចជា ចិន និងវៀតណាម។ ថៃរំពឹងថា គោលនយោបាយថ្មីនេះនឹងទាក់ទាញភ្ញៀវចិនកាន់តែច្រើន។ មន្ត្រីនៃអាជ្ញាធរទេសចរណ៍ថៃ (TAT) បាននិយាយថា ថៃគ្រោងនឹងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរឲ្យបានកាន់តែច្រើនពីហុងកុង តៃវ៉ាន់ សិង្ហបុរី និងម៉ាឡេស៊ី ដើម្បីជំនួសសម្រាប់កង្វះខាតភ្ញៀវទេសចរប្រពៃណីមកពីចិនដីគោក។ គួរបញ្ជាក់ថា ថៃពឹងផ្អែកខ្លាំងលើវិស័យទេសចរណ៍ ដោយវាចូលរួមចំណែកដល់ ១៨ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) ។ ក្រោយការរាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩ រដ្ឋាភិបាលបានដាក់វិធានការជាច្រើនដើម្បីឲ្យវិស័យនេះរស់ឡើងវិញ ដើម្បីគាំទ្រដល់អាជីវកម្មទេសចរណ៍។ វិធានការចុងក្រោយ គឺការលើកលែងទិដ្ឋាការទ្វេភាគីរយៈពេលវែងជាមួយចិន។ នៅឆ្នាំ២០២៣ ថៃបានទទួលភ្ញៀវអន្តរជាតិចំនួន ២៨លាននាក់ ដល់គោលដៅដែលបានកំណត់។ ទីផ្សារទេសចរណ៍ធំៗចំនួនប្រាំទៅកាន់ថៃមាន ម៉ាឡេស៊ី (៤,៤លាននាក់) ចិន (៣,៤លាននាក់) កូរ៉េខាងត្បូង (១,៦លាននាក់) ឥណ្ឌា (១,៥លាននាក់) និងរុស្ស៊ី (១,៤លាននាក់) ។ យ៉ាងណា ចំនួន ២៨លាននាក់នេះ នៅតែទាបជាងចំនួនភ្ញៀវអន្តរជាតិ ៣៩,៨លាននាក់កាលពីឆ្នាំ ២០១៩៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_979.txt	ព្រឹទ្ធសភាសហរដ្ឋអាមេរិកបានបោះឆ្នោតកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ដើម្បីចាប់ផ្តើមជជែកដេញដោលសេចក្តីព្រាងច្បាប់ជំនួយគ្រាវិបត្តិកូវីដ១៩ ដែលមានទឹកប្រាក់ ១,៩ លានលានដុល្លារ។ នេះបើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AP។	គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យបានកែប្រែខ្លះក្នុងច្បាប់នោះនៅនាទីចុងក្រោយ ក្នុងគោលបំណងធ្វើឲ្យប្រាកដថា ពួកគេអាចជំរុញឲ្យច្បាប់អាទិភាពមួយនេះរបស់លោកប្រធានាធិបតី Joe Biden បានឆ្លងផុតសភាដែលខ្វែងគំនិតគ្នា។ ក្រុមប្រជាធិបតេយ្យសង្ឃឹមថា ព្រឹទ្ធសភានឹងអនុម័តកញ្ចប់ជំនួយនេះមុនសប្តាហ៍ក្រោយ ដើម្បីឱ្យឆាប់បានបញ្ជូនទៅឲ្យលោកប្រធានាធិបតី Biden ចុះហត្ថលេខា។ ពួកគេកំពុងប្រឈមការជំទាស់ប្រឆាំងយ៉ាងខ្លាំងពីគណបក្សសាធារណរដ្ឋដែលជំទាស់ថា ប្រាក់ជំនួយដ៏ច្រើននៃសេចក្តីព្រាងច្បាប់នោះមើលរំលងនូវសញ្ញាល្អថា ទាំងការរាតត្បាតជំងឺនិងសេដ្ឋកិច្ច កំពុងចាប់ធូរស្បើយវិញហើយ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9790.txt	ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាសម្រេចទំហំពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ បានចំនួន៤៦,៨ ពាន់លានដុល្លារ។ ទំហំនេះ គឺធ្លាក់ ១,៩ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២ ដែលមានតម្លៃ៤៧,៧ ពាន់លានដុល្លារ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ដែលបានបង្ហាញថា ក្នុងនោះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាមានតម្លៃជិត២២ ៦៤៥លានដុល្លារ កើន១,៨ភាគរយ។ រីឯការនាំចូលវិញធ្លាក់៥ភាគរយ។	របាយការណ៍ដដែលបានបញ្ជាក់ថា ផលិតផលឧស្សាហកម្មកាត់ដេរនៅតែជាទំនិញនាំមុខគេ ក្នុងការនាំចេញដែលមានតម្លៃរហូតដល់ជិត៨០០០លានដុល្លារ ខណៈអាម៉េរិក ចិន វៀតណាម ថៃ និងជប៉ុន ជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំរបស់កម្ពុជា។ ក្រៅពីនេះ កម្ពុជាមានប្រទេសដៃគូពាណិជ្ជកម្មធំៗចំនួន១៥ឯទៀត ផងដែរ។ ក្នុងនោះ មានកាណាដា ឥណ្ឌូណេស៊ី អង់គ្លេស តៃវ៉ាន់ សិង្ហបុរី បារាំង និងកូរ៉េខាងត្បូង ជាដើម។ សម្រាប់ទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសជិតខាង ពោលប្រទេសថៃ គឺបានធ្លាក់ចុះខ្លាំងទៅដល់១៧ភាគរយ ។ ប៉ុន្តែ ទំហំពាណិជ្ជកម្មរបស់កម្ពុជានេះ បែរទៅកើនជាមួយវៀតណាមជាង៧ភាគរយ បើធៀបនឹងកាលឆ្នាំ២០២២។ ជាមួយគ្នានេះ មុខទំនិញសំខាន់ៗដែលកម្ពុជាបានចេញទៅកាន់ទីផ្សាររបស់ប្រទេសខាងលើនោះមានវិស័យវាយនភណ្ឌ ជាវិស័យនាំមុខគេក្នុងការនាំចេញដែលមានចំណូលខ្ពស់នៅឆ្នាំ ២០២៣។ ក្រៅពីនេះ មានគ្រាប់ធញ្ញជាតិ ម៉ាស៊ីន និងឧបករណ៍អគ្គិសនី វត្ថុធ្វើអំពីស្បែក បរិកា្ខរធ្វើពីរោមសត្វ ស្បែកជើង កៅស៊ូ និងផលិតផលធ្វើពីកៅស៊ូ បន្លែ និងផ្លែឈើស្រស់....។ ជុំវិញនៃទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសដៃគូនេះ ត្រូវបានអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៅរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា លោកបណ្ឌិត ហុង វណ្ណៈ មើលឃើញថា ការធ្លាក់ចុះនៃការចូលនាំរបស់កម្ពុជា គឺបណ្តាលមកពីវិស័យលក់រាយក្នុងស្រុកមានភាពជាប់គាំង។ ជាមួយគ្នានេះ កំណើនផលិតកម្មក្នុងស្រុក ក៏កំពុងរុញឱ្យកម្ពុជាក្លាយជាទីតាំងផ្គត់ផ្គត់ទំនិញឱ្យទីផ្សារអន្តរជាតិកាន់តែច្រើន ផងដែរ។ លោកបានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ(ThmeyThmey) យ៉ាងដូច្នេះ ៖ « ជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិរបស់កម្ពុជាដែលពីមុនមានឱនភាពខ្លាំងនោះ នឹងអាចឈានទៅមានឧត្តមភាពវិញនាពេលអនាគតឆាប់ៗ»។ លោកបណ្ឌិត ហុង វណ្ណៈ លើកឡើងបែបនេះ ក៏ព្រោះតែមើលឃើញពីគោលនយោបាយបើកចំហ លក្ខខណ្ឌអំណោយផលក្នុងស្រុក និងមានទីផ្សារនាំចេញទៅប្រទេសដៃគូក្រោមលក្ខខណ្ឌពន្ធ ដែលកំពុងរុញឱ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាបោះជំហានទៅមុខគួរឱ្យកត់សម្គាល់។ ពិសេសក្នុងពេលដែលពិភពលោកកំពុងជួបនឹងបញ្ហាជាច្រើនដូចពេលនេះ។ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាកំពុងអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីជាមួយប្រទេសចិន ប្រទេសកូរ៉េខាង និងកិច្ចព្រមព្រៀងសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រាយតំបន់(អាសិប) ដែលកំពុងជំរុញឲ្យមានកំណើននាំចេញកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9791.txt	បារាំង ជាដៃគូអភិវឌ្ឍយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការជួយផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ឱ្យសម្រេចបានជោគជ័យ។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ថ្លែងបែបនេះ នៅក្នុងវេទិកាធុរកិច្ចបារាំង-កម្ពុជា នាទីក្រុងប៉ារីស កាលពីថ្ងៃទី១៥ មករា។	ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល បានថ្លែងថា ទោះបីជាមានភូមិសាស្ត្រឆ្ងាយពីគ្នាពិតមែន ប៉ុន្តែកម្ពុជា-បារាំង មានប្រវត្តិសាស្ត្រផ្សារភ្ជាប់គ្នាតាំងពីយូរអង្វែងមក លើទិដ្ឋភាពជាច្រើន រាប់ទាំងស្ថាបត្យកម្ម, វប្បធម៌, អាហារ, ភាសា, ប្រព័ន្ធរដ្ឋបាល និងច្បាប់របស់បារាំង នៅក្នុងសង្គមកម្ពុជា ។ បើតាមសម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត កម្ពុជា-បារាំង កំពុងធ្វើដំណើរនៅលើគន្លងសហប្រតិបត្តិការជិតស្និទ្ធបន្ថែមទៀត ជាអាទិ៍លើហិរញ្ញប្បទានដែលអាចឆ្លើយតបទៅនឹងសក្តានុពលរបស់កម្ពុជា, ការគោរពគោលការណ៍ចីរភាពដែលជួយជំរុញកំណើនប្រកបដោយ បរិយាប័ន្ន និងគុណតម្លៃរួមដែលជួយត្រួសត្រាយផ្លូវសម្រាប់អនាគតកាន់តែត្រចះត្រចង់ ជាដើម ។ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ច នៅប្រទេសបារាំងនេះ នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា បានបន្ថែមថា៖«បារាំងគឺជាដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ដ៏ចម្បង ដែលបាននិងកំពុងរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការសម្រេចបានភាពជោគជ័យផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា ជាមួយទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីកើនឡើងដល់ ៥១៥,២១ លានដុល្លារអាម៉េរិក ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ។ ហើយបារាំងក៏នៅតែជាដៃគូវិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំបំផុតមួយរបស់អឺរ៉ុបនៅកម្ពុជា ក្នុងទំហំពាណិជ្ជកម្មសរុបចំនួន ៤,៦ ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិកក្នុងឆ្នាំ ២០២៣» ។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏មើលឃើញថា ធុរកិច្ចបារាំងមានសក្តានុពលខ្ពស់ ក្នុងការចាប់ផ្តើម និងពង្រីកប្រតិបត្តិការនៅកម្ពុជា ក្នុងវិស័យដែលមានស្រាប់ និងវិស័យដែលអាចទាក់ទាញនវានុវត្តន៍ និងការវិនិយោគ ដូចជា វិស័យកសិកម្ម, កែច្នៃម្ហូបអាហារ, អគ្គិសនី និងអេឡិចត្រូនិច, ថាមពលកកើតឡើងវិញ, ការថែទាំសុខភាព, អប់រំ និងបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន។ ចំណែកវិស័យត្រួសត្រាយផ្លូវ ដែលអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់អ្នកចាប់ផ្តើមមុនគេ (first-mover advantage) មានដូចជាវិស័យយានយន្ត, នវានុវត្តន៍ និងបរិវត្តកម្មឌីជីថល, បច្ចេកវិទ្យាបៃតង និងការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព, ការថែទាំសុខភាព និងការស្រាវជ្រាវផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រ, និងឧស្សាហកម្មវប្បធម៌ និងច្នៃប្រឌិត ។ បន្ថែមពីនេះ បារាំង ក៏បានផ្ដល់អាហារូបករណ៍ថ្នាក់ឧត្តមសិក្សាដល់និស្សិតកម្ពុជា លើមុខជំនាញផ្សេងៗ ដូចជាច្បាប់, វេជ្ជសាស្ត្រ, និងវិស្វកម្ម ជាដើម ។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក៏ឆ្លៀតរៀបរាប់ពីការអនុគ្រោះនានា សម្រាប់អ្នកវិនិយោគ ដើម្បីទាក់ទាញឱ្យពួកគេមករកស៊ីនៅកម្ពុជាផងដែរ។ សម្ដេច បានលើកយកអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើន ដល់វិនិយោគិន សម្រាប់ឧត្តមភាពប្រកួតប្រជែង និងកាលានុវត្តភាពពិសេស ដែលធ្វើឱ្យកម្ពុជាក្លាយជាគោលដៅដ៏ទាក់ទាញ ។ ទី១. រាជរដ្ឋាភិបាលការពារយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់នូវសន្តិភាព និងស្ថិរភាព ដែលជាគោលការណ៍ និងគុណតម្លៃស្នូល ហើយបង្កើតបរិយាកាសប្រកបដោយសុវត្ថិភាព សម្រាប់ប្រតិបត្តិការធុរកិច្ចយូរអង្វែង។ ទី២. កម្ពុជាស្ថិតនៅចំណុចកណ្តាល និងជាទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ជាមួយការផ្តល់លទ្ធភាពចូលទៅក្នុងទីផ្សារតំបន់ប្រកបដោយចីរភាព ។ ទី៣. កម្ពុជាមានសេដ្ឋកិច្ចបើកចំហ និងបានធ្វើសមាហរណកម្មយ៉ាងរហ័ស ចូលទៅក្នុងទីផ្សារតំបន់ និងសកល ជាមួយនឹងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី (FTAs) ទាំងទ្វេភាគី និងពហុភាគី ដែលអនុញ្ញាតឱ្យវិនិយោគិន អាចចូលទៅកាន់ទីផ្សារចម្រុះ ជាមួយនឹងការអនុគ្រោះ និងលទ្ធភាពអភិវឌ្ឍធុរកិច្ច ឱ្យឈានដល់កម្រិតខ្ពស់ ។ «ជាក់ស្តែង, វិនិយោគិននៅកម្ពុជាមានលទ្ធភាពចាប់យកទីផ្សារអនុតំបន់មេគង្គ ដែលមានប្រជាជនប្រមាណជាង ៣០០ លាននាក់, ទីផ្សារអាស៊ាន ដែលមានប្រជាជនប្រមាណជាង ៦៦០ លាននាក់ និងទីផ្សារនៃកិច្ចព្រមព្រៀងអាសិប (RCEP) ដែលមានប្រជាជនប្រមាណ ២,៣ ប៊ីលាននាក់ និងផ.ស.ស. សរុបចំនួន ២៥,៨ ទ្រីលានដុល្លារអាម៉េរិក »។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ដែលបានបន្ថែមថា កម្ពុជាក៏មានកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីទ្វេភាគីជាមួយចិន និងកូរ៉េខាងត្បូង និងកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយជាមួយអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម (UAE) ផងដែរ ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9792.txt	ក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍លំដាប់ពិភពលោក Trip.com ប្តេជ្ញាបន្តកិច្ចសហការជាមួយក្រុមហ៊ុនដៃគូ ដើម្បីនាំអ្នកទេសចរឱ្យបានកាន់តែច្រើនមកទស្សនាប្រទេសកម្ពុជា។ លោកស្រី Jane Sun អគ្គនាយិកាក្រុមហ៊ុន Trip.com បានថ្លែងបែបនេះនៅចំពោះមុខសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាឱកាសចូលរួមវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកឆ្នាំ២០២៤ នៅទីក្រុងដាវ៉ូស ប្រទេសស្វីស នាថ្ងៃទី១៦មករា។	អគ្គនាយិកាក្រុមហ៊ុន Trip.com រូបនេះ បានលើកសរសើរពីកម្ពុជា ថា ជាប្រទេសដ៏ស្រស់ស្អាត និងមានគោលដៅទេសចរណ៍ ដែលមានភាពទាក់ទាញខ្លាំង។ ជាពិសេសភាពល្អឯករបស់ប្រាសាទអង្គរវត្ត និងប្រាង្គប្រាសាទនានានៅរមណីយដ្ឋានអង្គរ រួមទាំងតំបន់ទេសចរណ៍វប្បធម៌ និងធម្មជាតិជាច្រើនទៀត បានធ្វើឱ្យអ្នកស្រី Jane Sun ប្តេជ្ញាចិត្តនាំអ្នកទេសចរមកទស្សនាកម្ពុជាឱ្យបានកាន់តែច្រើន។ ជុំវិញការតាំងចិត្តរបស់ក្រុមហ៊ុន Trip.com ក្នុងការជំរុញវិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជា ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបង្ហាញនូវការស្វាគមន៍ចំពោះក្រុមហ៊ុនក្នុងការពង្រីកសកម្មភាពវិនិយោគនៅកម្ពុជា។ សម្តេច លើកទឹកចិត្តឱ្យក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍លំដាប់ពិភពលោកមួយនេះ បង្កើនកិច្ចសហការជាមួយនឹងបណ្តាក្រុមហ៊ុនដៃគូក្នុងស្រុក ស្របពេលដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងដាក់ចេញនូវគោលនយោបាយ និងយន្តការចាំបាច់ សំដៅជំរុញកំណើននៃវិស័យទេសចរណ៍ក្រោយវិបត្តិនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ។ Trip.com គឺជាវេបសាយធ្វើដំណើរមួយឈានមុខគេលើពិភពលោក ដោយរួមបញ្ចូលនូវកញ្ចប់ផលិតផល និងសេវាកម្មទេសចរណ៍ដ៏ទូលំទូលាយ សម្រាប់ការធ្វើដំណើរជុំវិញពិភពលោក។ អ្នកទេសចរទូទាំងពិភពលោក ក៏អាចកក់សេវាកម្មទេសចរណ៍ ដូចជា៖ សំបុត្រយន្តហោះ កន្លែងស្នាក់នៅ និងសំបុត្ររថយន្តជាដើម នៅកម្ពុជាបាន តាមរយៈវេបសាយ Trip.com ។ ដោយឡែក កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រុមហ៊ុន Cambodia Angkor Air របស់កម្ពុជា ក៏បានចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាក្នុងភាពជាដៃគូជាមួយនឹង Trip.com ក្នុងការបង្កើតអាកាសយានដ្ឋានឆ្លាតវៃ (smart airport) នៅក្នុងខេត្តសៀមរាប ផងដែរ ៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9793.txt	មជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា (ស៊ីម៉ាក់) បន្តអនុវត្តគម្រោងសមាហរណកម្មកណ្តុរហិតរកមីន និងសុនខស្រាវជ្រាវបច្ចេកទេស ក្រោមកញ្ចប់ជំនួយជិត៤០ម៉ឺនដុល្លារពីរដ្ឋាភិបាលប្រទេសបែលហ្ស៊ិក តាមរយៈអង្គការដៃគូAPOPO។ ការអនុវត្តគម្រោងនេះ ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយលោក ហេង រតនា អគ្គនាយកស៊ីម៉ាក់ និងលោក Michael Raine ប្រធានអង្គការ APOPO ប្រចាំកម្ពុជា នាថ្ងៃទី១៣ធ្នូ។	គម្រោងនេះ នឹងចាប់ផ្តើមអនុវត្តពីខែមករា ដល់ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ នៅក្នុងខេត្តសៀមរាប ព្រះវិហារ និងមណ្ឌលគីរី។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ហេង រតនា ដោយបានបញ្ជាក់នៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ស៊ីម៉ាក់យ៉ាងដូច្នេះ៖ «យើងមានផែនការបោសសម្អាតផ្ទៃដីចំនួន ៩៨លានម៉ែត្រក្រឡានៅក្នុងខេត្តទាំង៣នេះ»។ បើតាមលោក ហេង រតនា ស៊ីម៉ាក់ បានស្នើសុំកិច្ចសហការ ពីរដ្ឋាភិបាលបែលហ្ស៊ិកផ្ទាល់ ដើម្បីគាំទ្រដល់សកម្មភាពបោសសម្អាតមីននៅកម្ពុជាតាំងពីឆ្នាំ ២០២១ ដល់ ២០២៦ ដោយសន្យាផ្តល់ឱ្យកម្ពុជា ប្រមាណ៥០ម៉ឺនដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។ ការចូលរួមកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងជំនួយនេះ ត្រូវបានផ្តល់ឱ្យកម្ពុជាតាមរយៈអង្គការ APOPO។ លោក ហេង រតនា បានបន្ថែមថា គិតមកទល់បច្ចុប្បន្ន ភាពជាដៃគូរវាងស៊ីម៉ាក់និងអង្គការ APOPO បានរយៈពេលជិត១០ ឆ្នាំមកហើយ លើគម្រោងកណ្តុរហិតមីននេះ។ ក្នុងរយៈពេលនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ស៊ីម៉ាក់បានបោសសម្អាតផ្ទៃដីមានមីនបានជាង ៣ ០០០ ហិកតា និងកម្ទេចចោលគ្រាប់យុទ្ធភណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះគ្រប់ប្រភេទបានប្រមាណ ៥១ ០០០គ្រាប់។ អគ្គនាយកស៊ីម៉ាក់រូបនេះបន្តរៀបរាប់ថា៖ «កិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយAPOPO នេះ យើងមិនមែនធ្វើតែលើការបោសសម្អាតមីននៅកម្ពុជាមួយមុខទេ តែយើងមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយបណ្តាដៃគូដទៃទៀត ដូចជាការបញ្ជូនសុនខរបស់យើងទៅប្រទេសតួកគី ទៅបណ្តាប្រទេសនៅអាហ្រ្វិកណ្តាល ដោយយើងបានសហការគ្នាក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយបណ្តាប្រទេសទាំងអស់នោះបញ្ជូនជំនាញដើម្បីជួយគាំទ្រដល់បណ្តាប្រទេសទាំងអស់នោះ ផងដែរ»។ លើសពីនេះ ក៏មានអ្នកដោះមីនមួយចំនួន បានហ្វឹកហ្វឺននៅកម្ពុជាតាមរយៈអង្គការ APOPO នេះដែរ។ ក្នុងនោះ មានអ្នកដោះមីនមកពីប្រទេសអ៊ុយក្រែន ប្រទេសហ្សកដង់ និងប្រទេសសេណេហ្គាល់ ដែលបាននិងកំពុងហ្វឹកហ្វឺននៅវិទ្យាស្ថានបច្ចេកទេសកំចាត់មីនខេត្តកំពង់ឆ្នាំង។ នេះបើតាមលោក ហេង រតនា៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9794.txt	ភ្នំពេញ៖ មន្រ្តីបង្រ្កាបការក្លែងបន្លំ បន្តរកឃើញខ្ញីលាយសារធាតុ Sodium Hydrosulfite ១តោនទៀត នៅទីតាំងកែច្នៃ និងចែកចាយមួយកន្លែង ស្ថិតក្នុងខណ្ឌដង្កោ រាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ។ នេះបើតាមការចេញផ្សាយដោយ អគ្គនាយកដ្ឋានការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និងបង្ក្រាបការក្លែងបន្លំ (ក.ប.ប.) នៃក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម នៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុក នាថ្ងៃទី១៤ ខែធ្នូ។	ប្រតិបត្តិការនេះ បានរកឃើញ ខ្ញីដុំមិនទាន់ហាន់ចំនួន៩៤០គីឡូក្រាម ខ្ញីហាន់រួច ដែលមានលាយសារធាតុ Sodium Hydrosulfite ចំនួន២០គីឡូក្រាម និងមើមខ្ញីត្រាំចំនួន៦០គីឡូក្រាម រួមទាំងសារធាតុ Sodium Hydrosulfite ចំនួន៣,៨គីឡូក្រាមផងដែរ។ ជុំវិញករណីនេះ មន្ត្រីជំនាញបានសម្រេចចាត់វិធានការបន្តតាមនីតិវិធីភ្លាមៗ។ Sodium Hydrosulfite ជាប្រភេទសារធាតុគីមីហាមឃាត់និងមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់ជាសារធាតុបន្ថែមក្នុងម្ហូបអាហារទេ ដែលការទទួលទាននូវសារធាតុនេះ អាចបណ្តាលឱ្យពិបាកដកដង្ហើម សម្ពាធឈាមចុះទាប វិលមុខ ឈឺពោះ ក្អួតចង្អោរ រាគរូស ឬគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត៕ អត្ថបទទាក់ទង អាជ្ញាធរ រកឃើញសារធាតុគីមីលើខ្ញី ដែលដាក់លក់នៅភ្នំពេញ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)
article_9795.txt	ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជាទទួលបានចំណូលជាង ១ ៧០០លានដុល្លារ ពីការនាំចេញស្រូវ-អង្ករ នៅក្នុងរយៈពេល១២ខែ ឆ្នាំ២០២៣។ បើតាមសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា ទាំងចំណូល និង បរិមាណនៃការនាំចេញស្រូវ អង្ករឆ្នាំ២០២៣ មានកំណើនខ្ពស់ជាងឆ្នាំ២០២២។	យោងតាមទិន្ន័យរបស់សហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា ពេញមួយឆ្នាំ២០២៣នេះ កម្ពុជាសម្រេច បាននាំចេញអង្ករប្រមាណ ៦៥៦ពាន់តោន កើនឡើង ៣ភាគរយ ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ចំនួន ៦១គោលដៅ។ បរិមាណនាំចេញ គិតជាទឹកប្រាក់មានចំនួន៤៦៦លានដុល្លារ កើនឡើង ១៣ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ ទិន្ន័យដដែលបញ្ជាក់ថា អឺរ៉ុប និងចិន គឺជាទីផ្សារនាំចេញអង្ករដ៏សំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា។ បរិមាណអង្ករចំនួន ២១២ ៧៥៦តោន ត្រូវបាននាំចេញទៅចិន និងតំបន់រដ្ឋបាលស្វយ័ត ដែលគិតជាទឹកប្រាក់ ១៣៨ លានដុល្លារ និងអង្ករប្រមាណ២៦៤ ៦៨៣តោន ស្មើនឹង ១៩១លានដុល្លារ ត្រូវបាននាំចេញទៅ ២៦ប្រទេស នៅតំបន់អឺរ៉ុប។ ក្រៅពីនេះក៏មានការនាំ ចេញទៅកាន់ប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ានចំនួន៧ផងដែរ ក្នុងទំហំ៩៣ ៣៧៦តោន ស្មើនឹង ៦២ លានដុល្លារ ព្រមទាំងតំបន់អាហ្រ្វិក មជ្ឈឹមបូព៌ា និងប្រទេសផ្សេងៗទៀត មានចំនួន៨៥ ៥០៨តោន ស្មើនឹង៧៦លានដុល្លារ។ អង្ករដែលពេញនិយម និងនាំចេញច្រើនជាងគេ គឺគឺអង្ករក្រអូបគ្រប់ប្រភេទ ដែលមានរហូតដល់៦២ភាគរយ។ ក្រៅពីនេះ មានអង្ករសគ្រាប់វែង១២ភាគរយ, អង្ករចំហ៊ុយជាង ២ ភាគរយ, អង្ករសរីរាង្គ ២ភាគរយ រួមទាំងអង្ករដំណើប និងអង្ករសគ្រាប់ខ្លីមួយចំនួនផងដែរ។ ជាមួយគ្នានេះ កម្ពុជាក៏បាននាំចេញស្រូវទៅកាន់ប្រទេសជិតខាងចំនួន ៤ ៣៨៧ ៣៦៣ តោនដែរ កើនឡើង ២៧ភាគរយធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២។ បរិមាណស្រូវដែលនាំចេញ គិតជាទឹកប្រាក់ មានចំនួន ១.៣២ ពាន់លានដុល្លារ កើនឡើង៥៦ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈ ពេល ដូចគ្នាឆ្នាំ២០២២៕ អ្នកសរសេរអត្ថបទ សូមចុចត្រង់នេះដើម្បីអានថ្មីៗជាភាសាអង់គ្លេស (Cambodianess.com)

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.