Split (3)

train · 9.55k rows

instruction stringlengths 9 478	input float64	output stringlengths 6 612k	input_text float64	output_text stringlengths 6 612k	merged_input_tokens stringlengths 16 730	merged_input_khmer_count int64 5 233	merged_output_tokens stringlengths 9 924k	merged_output_khmer_count int64 2 296k	ref_input_tokens stringlengths 17 680	ref_input_khmer_count int64 4 201	ref_output_tokens stringlengths 8 892k	ref_output_khmer_count int64 1 280k
ក្នុងនាមពុទ្ធសាសនិក មានពំនោលមួយពោលថា ៣ក្នុងខ្លួន ៤ក្នុងសាច់ ១សម្រេច ២ពិចារណា តើពំនោលនេះមានន័យយ៉ាងណា ចូរពន្យល់	null	ក្នុងនាមពុទ្ធសាសនិក មានពំនោលមួយពោលថា ៣ក្នុងខ្លួន ៤ក្នុងសាច់ ១សម្រេច ២ពិចារណាពំនោលនេះមានន័យ៣ ក្នុងខ្លួន សំដៅដល់ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ និងព្រះសង្ឃ៤ ក្នុងសាច់ សំដៅដល់ ទឹក ដី ភ្លើង មិនខ្យល់១ សម្រេច សំដៅដល់ ចិត្ត២ ពិចារណា សំដៅដល់ កម្ម និងផល	null	ក្នុងនាមពុទ្ធសាសនិក មានពំនោលមួយពោលថា ៣ក្នុងខ្លួន ៤ក្នុងសាច់ ១សម្រេច ២ពិចារណាពំនោលនេះមានន័យ៣ ក្នុងខ្លួន សំដៅដល់ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ និងព្រះសង្ឃ៤ ក្នុងសាច់ សំដៅដល់ ទឹក ដី ភ្លើង មិនខ្យល់១ សម្រេច សំដៅដល់ ចិត្ត២ ពិចារណា សំដៅដល់ កម្ម និងផល	ក្នុង នា ម ពុ ទ្ធ សា ស និ ក Ġ មាន ព ំ ន ោល មួយ ព ោល ថា Ġ ៣ ក្នុង ខ្លួន Ġ ៤ ក្នុង សា ច ់ Ġ ១ សម ្រ េច Ġ ២ ពិ ចារ ណា Ġ ត ើ ព ំ ន ោល នេះ មាន ន ័យ យ៉ាង ណា Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	52	ក្នុង នា ម ពុ ទ្ធ សា ស និ ក Ġ មាន ព ំ ន ោល មួយ ព ោល ថា Ġ ៣ ក្នុង ខ្លួន Ġ ៤ ក្នុង សា ច ់ Ġ ១ សម ្រ េច Ġ ២ ពិ ចារ ណា ព ំ ន ោល នេះ មាន ន ័យ ៣ Ġ ក្នុង ខ្លួន Ġ សំ ដ ៅ ដល់ Ġ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ Ġ ព្រ ះ ធម៌ Ġ និង ព្រ ះ សង ្ ឃ ៤ Ġ ក្នុង សា ច ់ Ġ សំ ដ ៅ ដល់ Ġ ទឹក Ġ ដ ី Ġ ភ្លើង Ġ ម ិន ខ្ យ ល់ ១ Ġ សម ្រ េច Ġ សំ ដ ៅ ដល់ Ġ ចិត្ត ២ Ġ ពិ ចារ ណា Ġ សំ ដ ៅ ដល់ Ġ កម្ម Ġ និង ផល	100	▁ក្នុង ន ាម ព ុទ្ធ សា ស ន ិក ▁មាន ព ំ ន ោល មួយ ព ោល ថា ▁៣ ក្នុង ខ្លួន ▁៤ ក្នុង ស ាច់ ▁១ ស ម្រ េច ▁២ ពិ ចារ ណា ▁តើ ព ំ ន ោល នេះ មាន ន ័យ យ៉ាង ណា ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	49	▁ក្នុង ន ាម ព ុទ្ធ សា ស ន ិក ▁មាន ព ំ ន ោល មួយ ព ោល ថា ▁៣ ក្នុង ខ្លួន ▁៤ ក្នុង ស ាច់ ▁១ ស ម្រ េច ▁២ ពិ ចារ ណា ព ំ ន ោល នេះ មាន ន ័យ ៣ ▁ក្នុង ខ្លួន ▁សំដៅ ដល់ ▁ព្រះពុទ្ធ ▁ព្រះ ធម៌ ▁និង ព្រ ះ សង ្ ឃ ៤ ▁ក្នុង ស ាច់ ▁សំដៅ ដល់ ▁ទឹក ▁ដី ▁ភ្លើង ▁មិន ខ្ យ ល់ ១ ▁សម្រេច ▁សំដៅ ដល់ ▁ចិត្ត ២ ▁ពិចារណា ▁សំដៅ ដល់ ▁កម្ម ▁និង ផល	80
នៅក្នុងអាណត្ដិលោកប្រធានាធិបតី ប៉ុមពីឌូ មានចលនាអ្វីខ្លះបានកើតមានឡើង	null	នៅក្នុងអាណត្ដិលោកប្រធានាធិបតី ប៉ុមពីឌូ មានចលនាមួយចំនួនបានកើតមានឡើងដូចជា ចលនាស្រ្ដីទាមទារសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការពន្យាកំណើត និងលែងលះចលនាតំបន់និយមសុំឲ្យដកតំបន់មួយចំនួនដូចជា ប្រឹតុងគក និងបាស ដើម្បីបង្កើត ជាតំបន់ស្វយ័តដោយរក្សានូវវប្បធម៌ដើមរបស់ពួកគេ	null	នៅក្នុងអាណត្ដិលោកប្រធានាធិបតី ប៉ុមពីឌូ មានចលនាមួយចំនួនបានកើតមានឡើងដូចជា ចលនាស្រ្ដីទាមទារសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការពន្យាកំណើត និងលែងលះចលនាតំបន់និយមសុំឲ្យដកតំបន់មួយចំនួនដូចជា ប្រឹតុងគក និងបាស ដើម្បីបង្កើត ជាតំបន់ស្វយ័តដោយរក្សានូវវប្បធម៌ដើមរបស់ពួកគេ	នៅ ក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិល ោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ ប៉ ុម ពី ឌ ូ Ġ មាន ច ល នា អ ្វី ខ្ ល ះ បាន កើត មាន ឡើង Ġ	32	នៅ ក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិល ោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ ប៉ ុម ពី ឌ ូ Ġ មាន ច ល នា មួយ ចំ ន ួន បាន កើត មាន ឡើង ដូច ជា Ġ ច ល នា ស្រ ្ ដ ី ទ ាម ទ ារ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ព ន្ យា កំ ណ ើត Ġ និង លែង ល ះ ច ល នា ត ំ ប ន់ និយម សុ ំ ឲ្យ ដ ក ត ំ ប ន់ មួយ ចំ ន ួន ដូច ជា Ġ ប្រ ឹត ុង គ ក Ġ និង បា ស Ġ ដើម ្ប ី បង ្ក ើត Ġ ជា ត ំ ប ន់ ស្ វ យ ័ត ដោយ រក ្សា ន ូវ វ ប្ប ធម៌ ដើម រ ប ស់ ព ួ ក គ េ	124	▁នៅក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁ប៉ុ ម ពី ឌ ូ ▁មាន ច ល នា អ ្វី ខ្ ល ះ បាន កើត មាន ឡើង ▁	31	▁នៅក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁ប៉ុ ម ពី ឌ ូ ▁មាន ច ល នា មួយ ចំ ន ួន បាន កើត មាន ឡើង ដូច ជា ▁ចលនា ស្រ ្ ដ ី ទ ាម ទ ារ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ព ន ្យា ក ំណ ើត ▁និង លែង ល ះ ច ល នា ត ំ ប ន់ និយម ស ុំ ឲ្យ ដ ក ត ំ ប ន់ មួយ ចំ ន ួន ដូច ជា ▁ប្រ ឹត ុង គ ក ▁និង ប ាស ▁ដើម្បី ប ង្ក ើត ▁ជា ត ំ ប ន់ ស ្វ យ ័ត ដោយ រ ក្ស ាន ូវ វ ប្ប ធម៌ ដើម រ ប ស់ ព ួ ក គ េ	119
តើហេតុអ្វីនៅឆ្នាំ១៩៦៣ព្រះបាទសីហនុទទួលជំនួយពីចិន	null	ព្រោះព្រះអង្គស្អប់យួនខាងត្បូង និងសៀមដែលគាប់សង្គត់ខ្មែរ SEATO	null	ព្រោះព្រះអង្គស្អប់យួនខាងត្បូង និងសៀមដែលគាប់សង្គត់ខ្មែរ SEATO	ត ើ ហេតុ អ ្វី នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៦ ៣ ព្រ ះ បាទ សី ហ នុ ទទួល ជំ ន ួយ ពី ច ិន Ġ	23	ព្រ ោះ ព្រ ះ អង្គ ស្ អ ប់ យ ួន ខា ង ត្ប ូង Ġ និង ស ៀម ដ ែល គ ាប់ សង ្ គ ត់ ខ្ ម ែរ ĠSE ATO	28	▁តើ ហេតុ អ ្វី នៅ ឆ្នាំ ១ ៩៦ ៣ ព្រ ះ បាទ សី ហ នុ ទទួល ជំ ន ួយ ពី ច ិន ▁	22	▁ព្រោះ ព្រ ះ អង្គ ស ្អ ប់ យ ួន ខា ង ត្ប ូង ▁និង ស ៀម ដ ែល គ ាប់ ស ង្គ ត់ ខ្ ម ែរ ▁SEA TO	26
ចូរនិយាយពីភាពខុសគ្នានៃកំណត់ហេតុនិងរបាយការណ៍	null	កំណត់ហេតុ កំណត់ហេតុ ជាការរៀបរាប់កិច្ចមួយឬច្រើនក្របខណ្ឌបេសកម្មនគរបាលយុត្តិធម៌កំណត់ហេតុ មិនមែនសម្រាប់ប្រកាសពន្យល់ទេគឺការពិតពណ៌នាកំណត់ហេតុត្រូវសរសេរក្នុងបច្ចុប្បន្នកាល និងចុះកាលបរិច្ឆេទ ហត្ថលេចា ម៉ោងជាក់លាស់នៃការចាប់ផ្តើមនិងបញ្ចប់អ្នកសរសេរត្រូវតែបុគ្គលមានសមត្ថកិច្ចកំណត់ហេតុ ពិពណ៌នាដោយគ្មានការបកសស្រាយកំណត់ហេតុ ត្រូវគិតអំពីក្របខណ្ឌគតិយុត្តិនៃការស៊ើបអង្កេតហើយស្ថិតក្រោមទម្រង់ការតឹងរ៉ឺង របាយការណ៍របាយការណ៍ជម្រាបអង្គហេតុមួយដល់អាជ្ញាធរមួយឋានុក្រមលើ ឬព្រះរាអាជ្ញាឬចៅក្រម របាយការណ៍ត្រូវបានសរសេរក្នុងអតីតកាលចុះកាលបរិច្ឆេទ និងហត្ថលេខារបាយការណ៍រំលឹកអំពីរឿងហេតុ និងការសន្និដ្ឋានដែលអាចជាសម្មត្តិកម្មរបាយការណ៍អាចត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយអ្នកមានឋានៈការសរសេររបាយការណ៍មិនស្ថិតក្រោមទម្រង់ការតឹងរ៉ឹង ដូចកំណត់ហេតុទេក្នុងក្របខណ្ឌស៊ើបរបាយការណ៍ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីរៀបរាប់ពីប្រតិបត្តិការណ៍ជារួម	null	កំណត់ហេតុ កំណត់ហេតុ ជាការរៀបរាប់កិច្ចមួយឬច្រើនក្របខណ្ឌបេសកម្មនគរបាលយុត្តិធម៌កំណត់ហេតុ មិនមែនសម្រាប់ប្រកាសពន្យល់ទេគឺការពិតពណ៌នាកំណត់ហេតុត្រូវសរសេរក្នុងបច្ចុប្បន្នកាល និងចុះកាលបរិច្ឆេទ ហត្ថលេចា ម៉ោងជាក់លាស់នៃការចាប់ផ្តើមនិងបញ្ចប់អ្នកសរសេរត្រូវតែបុគ្គលមានសមត្ថកិច្ចកំណត់ហេតុ ពិពណ៌នាដោយគ្មានការបកសស្រាយកំណត់ហេតុ ត្រូវគិតអំពីក្របខណ្ឌគតិយុត្តិនៃការស៊ើបអង្កេតហើយស្ថិតក្រោមទម្រង់ការតឹងរ៉ឺង របាយការណ៍របាយការណ៍ជម្រាបអង្គហេតុមួយដល់អាជ្ញាធរមួយឋានុក្រមលើ ឬព្រះរាអាជ្ញាឬចៅក្រម របាយការណ៍ត្រូវបានសរសេរក្នុងអតីតកាលចុះកាលបរិច្ឆេទ និងហត្ថលេខារបាយការណ៍រំលឹកអំពីរឿងហេតុ និងការសន្និដ្ឋានដែលអាចជាសម្មត្តិកម្មរបាយការណ៍អាចត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយអ្នកមានឋានៈការសរសេររបាយការណ៍មិនស្ថិតក្រោមទម្រង់ការតឹងរ៉ឹង ដូចកំណត់ហេតុទេក្នុងក្របខណ្ឌស៊ើបរបាយការណ៍ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីរៀបរាប់ពីប្រតិបត្តិការណ៍ជារួម	ច ូរ និ យា យ ពី ភាព ខុស គ្នា នៃ កំ ណ ត់ ហេតុ និង រ បា យក ារ ណ៍ Ġ	20	កំ ណ ត់ ហេតុ Ġ កំ ណ ត់ ហេតុ Ġ ជា ការ រ ៀប រា ប់ កិច្ច មួយ ឬ ច្ រ ើន ក្រ ប ខ ណ្ឌ ប េស កម្ម ន គរ បាល យុត្តិ ធម៌ កំ ណ ត់ ហេតុ Ġ ម ិន ម ែន សម ្រា ប់ ប្រ កាស ព ន្ យ ល់ ទេ គ ឺ ការ ពិ ត ព ណ៌ នា កំ ណ ត់ ហេតុ ត្រូវ ស រស េរ ក្នុង ប ច្ច ុប ្ប ន្ន កាល Ġ និង ច ុះ កាល បរ ិច ្ ឆ េ ទ Ġ ហ ត្ថ ល េច ា Ġ ម៉ ោង ជា ក់ លាស់ នៃ ការ ច ាប់ ផ្ ត ើម និង បញ្ច ប់ អ្នក ស រស េរ ត្រូវ តែ ប ុ គ្គ ល មាន សម ត្ថ កិច្ច កំ ណ ត់ ហេតុ Ġ ពិ ព ណ៌ នា ដោយ គ ្ម ាន ការ ប ក ស ស្រ ាយ កំ ណ ត់ ហេតុ Ġ ត្រូវ គ ិត អ ំព ី ក្រ ប ខ ណ្ឌ គ តិ យុត្តិ នៃ ការ ស៊ ើប អ ង្ក េត âĢĭ ហើយ ស្ ថ ិត ក្រោម ទ ម្រ ង់ ការ ត ឹង រ៉ ឺ ង Ġ រ បា យក ារ ណ៍ រ បា យក ារ ណ៍ ជ ម្រ ាប អង្គ ហេតុ មួយ ដល់ អា ជ្ញ ា ធរ មួយ ឋ ានុ ក្រ ម លើ Ġ ឬ ព្រ ះ រា អា ជ្ញ ា ឬ ច ៅ ក្រ ម Ġ រ បា យក ារ ណ៍ ត្រូវ បាន ស រស េរ ក្នុង អ តី ត កាល ច ុះ កាល បរ ិច ្ ឆ េ ទ Ġ និង ហ ត្ថ លេខ ារ បា យក ារ ណ៍ រំ ល ឹក អ ំព ី រឿង ហេតុ Ġ និង ការ ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ដ ែល អា ច ជា សម ្ម ត្តិ កម្ម រ បា យក ារ ណ៍ អា ច ត្រូវ បាន ប្រ ើប ្រា ស់ ដោយ អ្នក មាន ឋ ាន ៈ ការ ស រស េរ រ បា យក ារ ណ៍ ម ិន ស្ ថ ិត ក្រោម ទ ម្រ ង់ ការ ត ឹង រ៉ ឹង Ġ ដូច កំ ណ ត់ ហេតុ ទេ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ស៊ ើប រ បា យក ារ ណ៍ ត្រូវ បាន ប្រ ើប ្រា ស់ ដើម ្ប ី រ ៀប រា ប់ ពី ប្រ តិ ប ត្តិ ការណ៍ ជា រួម	349	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ភាព ខុស គ្នា នៃ ក ំណ ត់ ហេតុ និង រ ប ាយ ការណ៍ ▁	18	▁កំណត់ហេតុ ▁កំណត់ហេតុ ▁ជា ការ រ ៀប រ ាប់ កិច្ច មួយ ឬ ច ្រ ើន ក្រ ប ខ ណ្ឌ ប េស កម្ម ន គរ បាល យុត្តិ ធម៌ ក ំណ ត់ ហេតុ ▁មិន ម ែន ស ម្រ ាប់ ប្រ កាស ព ន ្យ ល់ ទេ គ ឺ ការ ព ិត ព ណ៌ នា ក ំណ ត់ ហេតុ ត្រូវ ស រស េរ ក្នុង ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន កាល ▁និង ច ុះ កាល ប រិ ច្ឆ េ ទ ▁ហ ត្ថ ល េច ា ▁ម៉ោង ជ ាក់ លាស់ នៃ ការ ច ាប់ ផ្ ត ើម និង បញ្ច ប់ អ្នក ស រស េរ ត្រូវ តែ ប ុ គ្គ ល មាន សម ត្ថ កិច្ច ក ំណ ត់ ហេតុ ▁ពិ ព ណ៌ នា ដោយ គ ្ មាន ការ ប ក ស ស្រ ាយ ក ំណ ត់ ហេតុ ▁ត្រូវ គ ិត អ ំព ី ក្រ ប ខ ណ្ឌ គ តិ យុត្តិ នៃ ការ ស៊ ើប អ ង្ក េត ▁ហើយ ស ្ថ ិត ក្រោម ទ ម្រ ង់ ការ ត ឹង រ៉ ឺ ង ▁របាយការណ៍ រ ប ាយ ការណ៍ ជ ម្រ ាប អង្គ ហេតុ មួយ ដល់ អា ជ្ញ ា ធរ មួយ ឋ ានុ ក្រ ម លើ ▁ឬ ព្រ ះ រា អា ជ្ញ ា ឬ ច ៅ ក្រ ម ▁របាយការណ៍ ត្រូវ បាន ស រស េរ ក្នុង អ ត ីត កាល ច ុះ កាល ប រិ ច្ឆ េ ទ ▁និង ហ ត្ថ លេខ ារ ប ាយ ការណ៍ រំ ល ឹក អ ំព ី រឿង ហេតុ ▁និង ការ ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ដ ែល អា ច ជា ស ម្ម ត្តិ កម្ម រ ប ាយ ការណ៍ អា ច ត្រូវ បាន ប្រ ើ ប្រ ាស់ ដោយ អ្នក មាន ឋ ាន ៈ ការ ស រស េរ រ ប ាយ ការណ៍ ម ិន ស ្ថ ិត ក្រោម ទ ម្រ ង់ ការ ត ឹង រ៉ ឹង ▁ដូច ក ំណ ត់ ហេតុ ទេ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ស៊ ើប រ ប ាយ ការណ៍ ត្រូវ បាន ប្រ ើ ប្រ ាស់ ដើម ្ប ី រ ៀប រ ាប់ ពី ប្រ តិ ប ត្តិ ការណ៍ ជា រួម	326
តើដែនជម្រកសត្វព្រៃនៅកម្ពុជាមានអ្វីខ្លះ	null	ដែនជម្រកសត្វព្រៃនៅកម្ពុជាមានដូចជាភ្នំឳរ៉ាល់ ស្ថិតក្នុងខេត្តកោះកុងពោធិ៍សាត់ កំពង់ឆ្នាំង មានផ្ទៃដី ២៥៣ ៧៥០ហិចតា ពាមក្រសោប ស្ថិតក្នុងខេត្តកោះកុងមានផ្ទៃដី ២៣ ៧៥០ហិចតា តំបន់នេះសម្បូរសត្វស្លាប ភ្នំសំកុស ស្ថិតក្នុងកោះកុង មានផ្ទៃដី ៣៣៣ ៧៥០ហិចតា តំបន់នេះមានដំរីរនាមដូសំ ស្ថិតក្នុងខេត្តបាត់ដំបងមានផ្ទៃដី ១៧៨ ៧៥០ហិចតា គូលែនភ្នំទេព ស្ថិតក្នុងខេត្តសៀមរាបនិងខេត្តព្រះវិហារ មានផ្ទៃដី ៤០២ ៥០០ហិចតា បឹងពេរ ស្ថិតក្នុងខេត្តកំពង់ធំ មានផ្ទៃដី២៤២ ៥០០ហិចតា លំផាត់ ស្ថិតក្នុងខេត្តរតនៈគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី មានផ្ទៃដី២៥០ ០០០ហិចតា តំបន់នេះសម្បូរ ខ្ទីង និងទន្សោង ភ្នំណាមលៀត ស្ថិតក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរីមានផ្ទៃដី ៤៧ ៥០០ហិចតា តំបន់នេះមានដំរី ខ្លា និងប្រភេទសត្វស្លាបព្រៃភ្នំជាច្រើនប្រភេទ ភ្នំព្រេច ស្ថិតក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី និងខេត្តក្រចេះ មានផ្ទៃដី ២២២ ៥០០ហិចតា តំបន់មានគោព្រៃ ស្នូល ស្ថិតក្នុងខេត្តក្រចេះ មានផ្ទៃដី ៧៥០០០ហិចតាព្រៃឡង់	null	ដែនជម្រកសត្វព្រៃនៅកម្ពុជាមានដូចជាភ្នំឳរ៉ាល់ ស្ថិតក្នុងខេត្តកោះកុងពោធិ៍សាត់ កំពង់ឆ្នាំង មានផ្ទៃដី ២៥៣ ៧៥០ហិចតា ពាមក្រសោប ស្ថិតក្នុងខេត្តកោះកុងមានផ្ទៃដី ២៣ ៧៥០ហិចតា តំបន់នេះសម្បូរសត្វស្លាប ភ្នំសំកុស ស្ថិតក្នុងកោះកុង មានផ្ទៃដី ៣៣៣ ៧៥០ហិចតា តំបន់នេះមានដំរីរនាមដូសំ ស្ថិតក្នុងខេត្តបាត់ដំបងមានផ្ទៃដី ១៧៨ ៧៥០ហិចតា គូលែនភ្នំទេព ស្ថិតក្នុងខេត្តសៀមរាបនិងខេត្តព្រះវិហារ មានផ្ទៃដី ៤០២ ៥០០ហិចតា បឹងពេរ ស្ថិតក្នុងខេត្តកំពង់ធំ មានផ្ទៃដី២៤២ ៥០០ហិចតា លំផាត់ ស្ថិតក្នុងខេត្តរតនៈគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី មានផ្ទៃដី២៥០ ០០០ហិចតា តំបន់នេះសម្បូរ ខ្ទីង និងទន្សោង ភ្នំណាមលៀត ស្ថិតក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរីមានផ្ទៃដី ៤៧ ៥០០ហិចតា តំបន់នេះមានដំរី ខ្លា និងប្រភេទសត្វស្លាបព្រៃភ្នំជាច្រើនប្រភេទ ភ្នំព្រេច ស្ថិតក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី និងខេត្តក្រចេះ មានផ្ទៃដី ២២២ ៥០០ហិចតា តំបន់មានគោព្រៃ ស្នូល ស្ថិតក្នុងខេត្តក្រចេះ មានផ្ទៃដី ៧៥០០០ហិចតាព្រៃឡង់	ត ើ ដ ែន ជ ម្រ ក ស ត ្វ ព្រ ៃ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	23	ដ ែន ជ ម្រ ក ស ត ្វ ព្រ ៃ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ដូច ជា ភ្នំ ឳ រ៉ា ល់ Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ក ោះ ក ុង ព ោ ធិ ៍ សា ត់ Ġ កំ ព ង់ ឆ្នាំ ង Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ២៥ ៣ Ġ ៧ ៥០ ហ ិច តា Ġ ពា មក ្រ ស ោ ប Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ក ោះ ក ុង មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ២ ៣ Ġ ៧ ៥០ ហ ិច តា Ġ ត ំ ប ន់ នេះ សម្ប ូរ ស ត ្វ ស្ លា ប Ġ ភ្នំ សំ ក ុស Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ក ោះ ក ុង Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៣ ៣ ៣ Ġ ៧ ៥០ ហ ិច តា Ġ ត ំ ប ន់ នេះ មាន ដំ រី រ នា ម ដ ូស ំ Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត បា ត់ ដំ បង âĢĭ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ១ ៧ ៨ Ġ ៧ ៥០ ហ ិច តា Ġ គូ ល ែន ភ្នំ ទេ ព Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ស ៀម រា ប និង ខ េត ្ត ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៤០ ២ Ġ ៥០០ ហ ិច តា Ġ ប ឹង ព េរ Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត កំ ព ង់ ធ ំ Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ២ ៤ ២ Ġ ៥០០ ហ ិច តា Ġ លំ ផ ាត់ Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត រ ត នៈ គ ិ រី Ġ និង ខ េត ្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី âĢĭ ២៥ ០ Ġ ០០០ ហ ិច តា Ġ ត ំ ប ន់ នេះ សម្ប ូរ Ġ ខ្ ទី ង Ġ និង ទ ន្ ស ោង Ġ ភ្នំ ណា ម ល ៀត Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៤ ៧ Ġ ៥០០ ហ ិច តា Ġ ត ំ ប ន់ នេះ មាន ដំ រី Ġ ខ្ លា Ġ និង ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ស្ លា ប ព្រ ៃ ភ្នំ ជា ច្ រ ើន ប្រ ភ េ ទ Ġ ភ្នំ ព្រ េច Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី Ġ និង ខ េត ្ត ក្រ ច េះ Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ២ ២ ២ Ġ ៥០០ ហ ិច តា Ġ ត ំ ប ន់ មាន គោ ព្រ ៃ Ġ ស្ន ូល Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត ក្រ ច េះ Ġ មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៧ ៥០០ ០ ហ ិច តា ព្រ ៃ ឡង់	418	▁តើ ដ ែន ជ ម្រ ក ស ត ្វ ព្រ ៃ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	22	▁ដែន ជ ម្រ ក ស ត ្វ ព្រ ៃ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ដូច ជា ភ្នំ ឳ រ៉ា ល់ ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ក ោះ ក ុង ព ោ ធិ ៍ ស ាត់ ▁កំពង់ឆ្នាំង ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁២៥ ៣ ▁៧ ៥០ ហ ិច តា ▁ព ាម ក្រ ស ោ ប ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ក ោះ ក ុង មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁២៣ ▁៧ ៥០ ហ ិច តា ▁តំបន់ នេះ សម្ប ូរ ស ត ្វ ស ្លា ប ▁ភ្នំ សំ ក ុស ▁ស្ថិត ក្នុង ក ោះ ក ុង ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៣៣ ៣ ▁៧ ៥០ ហ ិច តា ▁តំបន់ នេះ មាន ដំ រី រ ន ាម ដ ូ សំ ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ប ាត់ ដំ បង ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁១៧ ៨ ▁៧ ៥០ ហ ិច តា ▁គូ ល ែន ភ្នំ ទេ ព ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ស ៀម រ ាប និង ខ េ ត្ត ព្រ ះ វិ ហា រ ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៤០ ២ ▁៥០០ ហ ិច តា ▁បឹង ព េរ ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ក ំព ង់ ធ ំ ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ២ ៤ ២ ▁៥០០ ហ ិច តា ▁លំ ផ ាត់ ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត រ ត នៈ គ ិ រី ▁និង ខ េ ត្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁២ ៥០ ▁ ០០០ ហ ិច តា ▁តំបន់ នេះ សម្ប ូរ ▁ខ្ទ ី ង ▁និង ទ ន្ ស ោង ▁ភ្នំ ណា ម ល ៀត ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៤ ៧ ▁៥០០ ហ ិច តា ▁តំបន់ នេះ មាន ដំ រី ▁ខ្លា ▁និង ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ស ្លា ប ព្រ ៃ ភ្នំ ជា ច ្រ ើន ប្រ ភ េ ទ ▁ភ្នំ ព្រ េច ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ម ណ្ឌ ល គ ិ រី ▁និង ខ េ ត្ត ក្រ ច េះ ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁២២ ២ ▁៥០០ ហ ិច តា ▁តំបន់ មាន គោ ព្រ ៃ ▁ស្នូល ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ក្រ ច េះ ▁មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៧ ៥ ០០០ ហ ិច តា ព្រ ៃ ឡង់	371
តើចិនម៉ៅសេទុនបានប្រកាសសបង្កើតសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា	null	ចិនម៉ៅសេទុនបានប្រកាសសបង្កើតសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតនៅថ្ងៃទី០១ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤៩	null	ចិនម៉ៅសេទុនបានប្រកាសសបង្កើតសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតនៅថ្ងៃទី០១ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤៩	ត ើ ច ិន ម៉ ៅ សេ ទ ុន បាន ប្រ កាស ស បង ្ក ើត សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប្រ ជា មាន ិត នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ	31	ច ិន ម៉ ៅ សេ ទ ុន បាន ប្រ កាស ស បង ្ក ើត សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប្រ ជា មាន ិត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ Ġ ខែ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ ១៩ ៤ ៩	37	▁តើ ច ិន ម៉ ៅ សេ ទ ុន បាន ប្រ កាស ស ប ង្ក ើត សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប្រ ជា មាន ិត នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁	30	▁ចិន ម៉ ៅ សេ ទ ុន បាន ប្រ កាស ស ប ង្ក ើត សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប្រ ជា មាន ិត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ ▁ខែតុលា ▁ឆ្នាំ ១ ៩៤ ៩	33
តើសង្គ្រាមត្រជាក់ក្នុងទសវត្សឆ្នាំ ១៩៥០ និង ១៩៦០ នាំមកអ្វីខ្លះដល់ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន	null	សង្គ្រាមត្រជាក់ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៥០១៩៦០ បាននាំមកដល់ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិនរួមមានប្រទេសនៅឡក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូចិន ទទួលបានឯករាជ្យមានស្វ័យភាពក្នុងការដឹកនាំប្រទេសប្រទេសកម្ពុជាទទួលបានអព្យាក្រឹត្យមានការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យកម្ពុជាមានស្ថិរភាព និងចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិការកៀបសង្កត់ពីមហាអំណាចមនោគមវិជ្ជាសេរីនិងកុម្មុយនីស្តសង្គ្រាមនៅរៀតណាមកើតឡើងវៀតណាមបែងចែកជា២កុម្មុយនីស្តនិងសេរី ប្រទេសឡាវបែងចែកជា២កុម្មុយនីស្ត និងសេរី កម្ពុជាមានទំនាស់ជាមួយប្រទេសជិតខាងមតិផ្សេងៗទៀត	null	សង្គ្រាមត្រជាក់ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៥០១៩៦០ បាននាំមកដល់ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិនរួមមានប្រទេសនៅឡក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូចិន ទទួលបានឯករាជ្យមានស្វ័យភាពក្នុងការដឹកនាំប្រទេសប្រទេសកម្ពុជាទទួលបានអព្យាក្រឹត្យមានការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យកម្ពុជាមានស្ថិរភាព និងចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិការកៀបសង្កត់ពីមហាអំណាចមនោគមវិជ្ជាសេរីនិងកុម្មុយនីស្តសង្គ្រាមនៅរៀតណាមកើតឡើងវៀតណាមបែងចែកជា២កុម្មុយនីស្តនិងសេរី ប្រទេសឡាវបែងចែកជា២កុម្មុយនីស្ត និងសេរី កម្ពុជាមានទំនាស់ជាមួយប្រទេសជិតខាងមតិផ្សេងៗទៀត	ត ើស ង្គ ្រា ម ត្រ ជា ក់ ក្នុង ទ ស វ ត ្ស ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥០ Ġ និង Ġ ១៩ ៦០ Ġ នាំ មក អ ្វី ខ្ ល ះ ដល់ ឧ បទ ្វី ប ឥ ណ្ឌ ូច ិន Ġ	36	សង ្ គ្រ ាម ត្រ ជា ក់ ក្នុង ទ ស វ ត ្ស រ ៍ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥០ ១៩ ៦០ Ġ បាន នាំ មក ដល់ ឧ បទ ្វី ប ឥ ណ្ឌ ូច ិន រួម មាន ប្រ ទេស នៅ ឡ ក្នុង ត ំ ប ន់ ឥ ណ្ឌ ូច ិន Ġ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ មាន ស្ វ ័យ ភាព ក្នុង ការ ដ ឹក នាំ ប្រ ទេស ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ទទួលបាន អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ លើ គ្រ ប់ វិ ស ័យ ក ម្ព ុ ជា មាន âĢĭ ស្ ថ ិ រ ភាព Ġ និង ចូល ជា សម ា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ការ ក ៀប សង ្ក ត់ ពី ម ហា អ ំណ ា ច ម ន ោ គម វិជ្ជា សេ រី និង ក ុម ្ម ុយ នី ស្ត សង ្ គ្រ ាម នៅ រ ៀត ណា មក ើត ឡើង វ ៀត ណា ម ប ែង ច ែក ជា ២ ក ុម ្ម ុយ នី ស្ត និង សេ រី Ġ ប្រ ទេស ឡា វ ប ែង ច ែក ជា ២ ក ុម ្ម ុយ នី ស្ត Ġ និង សេ រី Ġ ក ម្ព ុ ជា មាន ទំ នា ស់ ជា មួយ ប្រ ទេស ជ ិត ខា ង ម តិ ផ្ សេ ង ៗ ទៀត	207	▁តើ ស ង្គ ្រា ម ត្រ ជ ាក់ ក្នុង ទ ស វ ត ្ស ឆ្នាំ ▁១៩ ៥០ ▁និង ▁១៩ ៦០ ▁នាំមក អ ្វី ខ្ ល ះ ដល់ ឧ បទ ្វី ប ឥ ណ្ឌ ូច ិន ▁	35	▁សង្គ្រាម ត្រ ជ ាក់ ក្នុង ទ ស វ ត ្ស រ ៍ ឆ្នាំ ▁១៩ ៥០ ១៩ ៦០ ▁បាន នាំ មក ដល់ ឧ បទ ្វី ប ឥ ណ្ឌ ូច ិន រួម មាន ប្រ ទេស នៅ ឡ ក្នុង ត ំ ប ន់ ឥ ណ្ឌ ូច ិន ▁ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ មាន ស ្វ ័យ ភាព ក្នុង ការ ដ ឹក នាំ ប្រ ទេស ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ទទួលបាន អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ លើ គ្រ ប់ វិ ស ័យ ក ម្ព ុ ជា មាន ▁ស្ថិរភាព ▁និង ចូល ជា ស មា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ការ ក ៀប ស ង្ក ត់ ពី ម ហា អ ំ ណា ច ម ន ោ គម វិជ្ជា សេ រី និង ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ត ស ង្គ ្រា ម នៅ រ ៀត ណា ម កើត ឡើង វ ៀត ណា ម ប ែង ច ែក ជា ២ ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ត និង សេ រី ▁ប្រទេស ឡា វ ប ែង ច ែក ជា ២ ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ត ▁និង សេ រី ▁កម្ពុជា មាន ទំ ន ាស់ ជា មួយ ប្រ ទេស ជ ិត ខា ង ម តិ ផ្ ស េង ៗ ទៀត	196
តើទិវារុក្ខវាកម្ពុជាតែងតែប្រារព្ធធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅថ្ងៃទីខែណា	null	ទិវារុក្ខវាកម្ពុជាតែងតែប្រារព្ធធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅថ្ងៃទី០៩ ខែកក្កដា រៀងរាល់ឆ្នាំ	null	ទិវារុក្ខវាកម្ពុជាតែងតែប្រារព្ធធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅថ្ងៃទី០៩ ខែកក្កដា រៀងរាល់ឆ្នាំ	ត ើ ទិ វា រ ុក ្ខ វា ក ម្ព ុ ជា តែ ង តែ ប្រា រ ព្ ធ ធ ្វ ើ ឡើង ជា រ ៀង រា ល់ ឆ្នាំ Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ខែ ណា Ġ	36	ទិ វា រ ុក ្ខ វា ក ម្ព ុ ជា តែ ង តែ ប្រា រ ព្ ធ ធ ្វ ើ ឡើង ជា រ ៀង រា ល់ ឆ្នាំ Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ៩ Ġ ខែ ក ក្ក ដា Ġ រ ៀង រា ល់ ឆ្នាំ	43	▁តើ ទិ វ ារ ុ ក្ខ វា ក ម្ព ុ ជា ត ែង តែ ប្រ ារ ព្ ធ ធ ្វ ើ ឡើង ជា រ ៀង រ ាល់ ឆ្នាំ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ខែ ណា ▁	35	▁ទិវា រ ុ ក្ខ វា ក ម្ព ុ ជា ត ែង តែ ប្រ ារ ព្ ធ ធ ្វ ើ ឡើង ជា រ ៀង រ ាល់ ឆ្នាំ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ៩ ▁ខែកក្កដា ▁រៀងរាល់ ឆ្នាំ	36
ពណ៍នាអំពីវិនាសកម្មនៅកម្ពុជាក្រោមរបបប្រល័យពូជសាសន៍កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ និងការស្ថាបនាកម្ពុជាឡើងវិញ	null	វិនាសកម្មនៅកម្ពុជាក្រោមរបបប្រល័យពូជសាសន៍ សង្គម សម្លាប់រង្គាល បង្អត់អាហារ ធ្វើការជាទម្ងន់ បំបិនសិទ្ធិសេរីភាពគ្រប់បែបយ៉ាង ជម្លៀសប្រជាជនចេញពីទីក្រុងនៅជនបទ ពីតំបន់មួយទៅតំបន់មួយទៀត វប្បធម៍ បំបាត់សាសរៀន វត្តអារាម ជំនឿសាសនា ទំនៀមទំលាប់ ប្រពៃណី ហេដ្ឋានរចនាសម័្ពន្ធ សាលារៀន ផ្លូវថ្នល់ សំណង់សាធារណៈ សេដ្ឋកិច្ច បំបាត់ទីផ្សារ រូបិយប័ណ្ឌ ពាណិជ្ជកម្មក្នុងនិងក្រៅប្រទេសកម្មសិទ្ធិឯកជន នយោបាយ អនុវត្តនយោបាយផ្តាច់ការ បំភិតបំភ័យនិងសម្លាប់និងផ្តាច់ទំនាក់ទំនងការទុតជាមួយប្រទេសមួយចំនួនលើសកលលោក ការស្ថាបនាកម្ពុជាឡើងវិញ ការបង្កើតក្រុមសាមគ្គីបង្កបង្កើនផល ឬក្រុមប្រវាស់ដៃជួយដល់ស្រ្តីមេម៉ាយ ចាស់ជរា កុមារកំព្រា គ្មានគោក្របី រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងការស្តារវិស័យសេដ្ឋកិច្ច កសិកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម ឩស្សាហកម្មវប្បធម៍ ការអប់រំ បង្កើតសាលារៀនគ្រប់កំរិតសិក្សា បង្កើតវត្តអារាម ជំនឿសាសនាវិស័យនយោបាយ បង្រួបបង្រួមជាតិ ហើយទៅដល់ការបញ្ចប់សង្គ្រាមសីវិល២៣ តុលា ១៩៩១ទិន្នភាពផ្សេងៗទៀត	null	វិនាសកម្មនៅកម្ពុជាក្រោមរបបប្រល័យពូជសាសន៍ សង្គម សម្លាប់រង្គាល បង្អត់អាហារ ធ្វើការជាទម្ងន់ បំបិនសិទ្ធិសេរីភាពគ្រប់បែបយ៉ាង ជម្លៀសប្រជាជនចេញពីទីក្រុងនៅជនបទ ពីតំបន់មួយទៅតំបន់មួយទៀត វប្បធម៍ បំបាត់សាសរៀន វត្តអារាម ជំនឿសាសនា ទំនៀមទំលាប់ ប្រពៃណី ហេដ្ឋានរចនាសម័្ពន្ធ សាលារៀន ផ្លូវថ្នល់ សំណង់សាធារណៈ សេដ្ឋកិច្ច បំបាត់ទីផ្សារ រូបិយប័ណ្ឌ ពាណិជ្ជកម្មក្នុងនិងក្រៅប្រទេសកម្មសិទ្ធិឯកជន នយោបាយ អនុវត្តនយោបាយផ្តាច់ការ បំភិតបំភ័យនិងសម្លាប់និងផ្តាច់ទំនាក់ទំនងការទុតជាមួយប្រទេសមួយចំនួនលើសកលលោក ការស្ថាបនាកម្ពុជាឡើងវិញ ការបង្កើតក្រុមសាមគ្គីបង្កបង្កើនផល ឬក្រុមប្រវាស់ដៃជួយដល់ស្រ្តីមេម៉ាយ ចាស់ជរា កុមារកំព្រា គ្មានគោក្របី រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងការស្តារវិស័យសេដ្ឋកិច្ច កសិកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម ឩស្សាហកម្មវប្បធម៍ ការអប់រំ បង្កើតសាលារៀនគ្រប់កំរិតសិក្សា បង្កើតវត្តអារាម ជំនឿសាសនាវិស័យនយោបាយ បង្រួបបង្រួមជាតិ ហើយទៅដល់ការបញ្ចប់សង្គ្រាមសីវិល២៣ តុលា ១៩៩១ទិន្នភាពផ្សេងៗទៀត	ព ណ៍ នា អ ំព ី វិ នា ស កម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា ក្រោម រ ប ប ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស ន៍ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ និង ការ ស្ ថា ប នា ក ម្ព ុ ជា ឡើង វិញ Ġ	46	វិ នា ស កម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា ក្រោម រ ប ប ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស ន៍ Ġ សង ្ គម Ġ សម ្លា ប់ រ ង្គ ាល Ġ បង ្អ ត់ អា ហា រ Ġ ធ ្វ ើក ារ ជា ទ ម្ ង ន់ Ġ ប ំ ប ិន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព គ្រ ប់ ប ែប យ៉ាង Ġ ជ ម្ល ៀស ប្រ ជា ជ âĢĭ ន ចេញ ពី ទី ក្រុង នៅ ជន បទ Ġ ពី ត ំ ប ន់ មួយ ទៅ ត ំ ប ន់ មួយ ទៀត Ġ វ ប្ប ធម ៍ Ġ ប ំ បា ត់ សា ស រ ៀន Ġ វត្ត អា រា ម Ġ ជំ ន ឿ សា ស នា Ġ ទំ ន ៀម ទំ លា ប់ Ġ ប្រ ព ៃ ណី Ġ ហ េ ដ្ឋាន រ ច នា âĢĭ សម ័ ្ ពន្ធ Ġ សា លា រ ៀន Ġ ផ្ល ូវ ថ្ន ល់ Ġ សំ ណ ង់ សា ធា រណៈ Ġ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ ប ំ បា ត់ ទី ផ្ សារ Ġ រូប ិយ ប ័ណ្ឌ Ġ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ក្នុង និង ក្រ ៅ ប្រ ទេស កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន Ġ ន យោ បា យ Ġ អនុ វត្ត ន យោ បា យ ផ្ តា ច ់ ការ Ġ ប ំ ភិ ត ប ំ ភ ័យ និង សម ្លា ប់ និង ផ្ តា ច ់ ទំ នាក់ ទំ ន ង ការ ទ ុត ជា មួយ ប្រ ទេស មួយ ចំ ន ួន លើ ស ក ល លោក Ġ ការ ស្ ថា ប នា ក ម្ព ុ ជា ឡើង វិញ Ġ ការ បង ្ក ើត ក្រុម សា ម គ្គ ី បង ្ក បង ្ក ើន ផល Ġ ឬ ក្រុម ប្រ វា ស់ ដៃ ជ ួយ ដល់ ស្រ ្ត ី មេ ម៉ា យ Ġ ច ាស់ ជ រា ĠâĢĭ ក ុម ារ កំ ព្រ ា Ġ គ ្ម ាន គោ ក្រ បី Ġ រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ គ្រ ប់ គ្រ ង ការ ស្តា រ វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ ក សិ កម្ម Ġ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ ឩ ស្សា ហ កម្ម វ ប្ប ធម ៍ Ġ ការ អ ប់ រំ Ġ បង ្ក ើត សា លា រ ៀន គ្រ ប់ កំ រិ ត សិ ក្ស ា Ġ បង ្ក ើត វត្ត អា រា ម Ġ ជំ ន ឿ សា ស នា វិ ស ័យ ន យោ បា យ Ġ បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម ជាតិ Ġ ហើយ ទៅ ដល់ ការ បញ្ច ប់ សង ្ គ្រ ាម សី វិ ល ២ ៣ Ġ ត ុល ា Ġ ១៩ ៩ ១ ទិ ន្ន ភាព ផ្ សេ ង ៗ ទៀត	397	▁ព ណ៍ នា អ ំព ី វិ នា ស កម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា ក្រោម រ ប ប ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស ន៍ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁និង ការ ស្ ថា ប នា ក ម្ព ុ ជា ឡើង វិញ ▁	46	▁វិ នា ស កម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា ក្រោម រ ប ប ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស ន៍ ▁សង្គម ▁សម្លាប់ រ ង្គ ាល ▁បង្អ ត់ អា ហា រ ▁ធ្វើការ ជា ទ ម្ ង ន់ ▁បំ ប ិន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព គ្រ ប់ ប ែប យ៉ាង ▁ជ ម្ល ៀស ប្រ ជា ជ ▁ន ចេញ ពី ទី ក្រុង នៅ ជន បទ ▁ពី ត ំ ប ន់ មួយ ទៅ ត ំ ប ន់ មួយ ទៀត ▁វប្បធម ៍ ▁បំបាត់ សា ស រ ៀន ▁វត្ត អា រ ាម ▁ជំនឿ សា ស នា ▁ទំ ន ៀម ទំ ល ាប់ ▁ប្រពៃណី ▁ហេ ដ្ឋាន រ ច នា ▁សម ័ ្ ពន្ធ ▁សាលារៀន ▁ផ្លូវ ថ្ន ល់ ▁សំណង់ សា ធា រណៈ ▁សេដ្ឋកិច្ច ▁បំបាត់ ទី ផ្ សារ ▁រូប ិយ ប ័ណ្ឌ ▁ពាណិជ្ជកម្ម ក្នុង និង ក្រ ៅ ប្រ ទេស កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន ▁នយោបាយ ▁អនុវត្ត ន យោ ប ាយ ផ្ ត ាច់ ការ ▁បំ ភ ិត ប ំ ភ ័យ និង ស ម្ល ាប់ និង ផ្ ត ាច់ ទំ នាក់ ទំ ន ង ការ ទ ុត ជា មួយ ប្រ ទេស មួយ ចំ ន ួន លើ ស ក ល លោក ▁ការស្ ថា ប នា ក ម្ព ុ ជា ឡើង វិញ ▁ការបង្កើត ក្រុម ស ាម គ្គ ី ប ង្ក ប ង្ក ើន ផល ▁ឬ ក្រុម ប្រ វ ាស់ ដៃ ជ ួយ ដល់ ស្រ ្ត ី មេ ម៉ា យ ▁ចាស់ ជ រា ▁កុមារ ក ំព ្រា ▁គ្មាន គោ ក្រ បី ▁រចនាសម្ព័ន្ធ គ្រ ប់ គ្រ ង ការ ស្តា រ វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁កសិកម្ម ▁ពាណិជ្ជកម្ម ▁ ឩ ស្សា ហ កម្ម វ ប្ប ធម ៍ ▁ការអប់រំ ▁បង្កើត ស ាល ារ ៀន គ្រ ប់ កំ រ ិត ស ិក ្សា ▁បង្កើត វត្ត អា រ ាម ▁ជំនឿ សា ស នា វិ ស ័យ ន យោ ប ាយ ▁បង ្រ ួ ប បង ្ រួម ជាតិ ▁ហើយ ទៅ ដល់ ការ បញ្ច ប់ ស ង្គ ្រា ម សី វិ ល ២ ៣ ▁តុលា ▁១៩ ៩ ១ ទិ ន្ន ភាព ផ្ ស េង ៗ ទៀត	320
តើត្រូវមានលក្ខណៈអ្វី ដើម្បីចាត់ជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោក	null	ជាស្នាដៃរបស់មនុស្សបង្ហាញសក្ខីភាពនៃបណ្តូលឥទ្ធិពលដែលមានបច្ចេកទេសស្ថាបត្យកម្ម ក្បាច់រចនាពាំនាំសក្ខីភាពតែមួយ ឬលក្ខណៈប្រពៃណីវប្បធម៌មួយផ្តល់ឧទាហរណ៍ដោយស្ថាបត្យកម្មពីសម័យកាលល្បីៗ	null	ជាស្នាដៃរបស់មនុស្សបង្ហាញសក្ខីភាពនៃបណ្តូលឥទ្ធិពលដែលមានបច្ចេកទេសស្ថាបត្យកម្ម ក្បាច់រចនាពាំនាំសក្ខីភាពតែមួយ ឬលក្ខណៈប្រពៃណីវប្បធម៌មួយផ្តល់ឧទាហរណ៍ដោយស្ថាបត្យកម្មពីសម័យកាលល្បីៗ	ត ើត ្រ ូវ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី Ġ ដើម ្ប ី ច ាត់ ជា ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក ĠâĢĭ Ġ	23	ជា ស្ន ា ដៃ រ ប ស់ ម នុ ស្ស បង ្ហ ាញ ស ក្ខ ី ភាព នៃ បណ្ត ូល ឥ ទ្ធិ ពល ដ ែល មាន ប ច្ច េក ទេស ស្ ថា ប ត ្យ កម្ម Ġ ក្ បា ច ់ រ ច នា ពា ំ នាំ ស ក្ខ ី ភាព តែ មួយ Ġ ឬ ល ក្ខ ណៈ ប្រ ព ៃ ណី វ ប្ប ធម៌ មួយ ផ្ ត ល់ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ ដោយ ស្ ថា ប ត ្យ កម្ម ពី សម័យ កាល ល ្ប ី ៗ	87	▁តើ ត្រូវ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី ▁ដើម្បី ច ាត់ ជា ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក ▁	19	▁ជា ស្ន ា ដៃ រ ប ស់ ម នុ ស្ស ប ង្ហ ាញ ស ក្ខ ី ភាព នៃ បណ្ត ូល ឥ ទ្ធិ ពល ដ ែល មាន ប ច្ច េក ទេស ស្ ថា ប ត ្យ កម្ម ▁ក្បាច់ រ ច នា ព ាំ នាំ ស ក្ខ ី ភាព តែ មួយ ▁ឬ ល ក្ខ ណៈ ប្រ ព ៃ ណី វ ប្ប ធម៌ មួយ ផ្ ត ល់ ឧ ទ ា ហ រ ណ៍ ដោយ ស្ ថា ប ត ្យ កម្ម ពី សម័យ កាល ល ្ប ី ៗ	84
នៅក្នុងអាណត្ដិរបស់លោកអេតវតហ៊ីត តើលោកត្រូវបានដោះស្រាយបញ្ហាចម្រូងសម្រាស់អ្វី	null	នៅក្នុងអាណត្ដិរបស់លោកអេតវតហ៊ីតតើលោកត្រូវបានដោះស្រាយបញ្ហាចម្រូងសម្រាស់ដ៏លំបាកមួយគឺបញ្ហាដាក់បេក្ខភាពប្រទេសអង់គ្លេសនៅទីផ្សាររួមអឺរ៉ុបនៅឆ្នាំ១៩៧១	null	នៅក្នុងអាណត្ដិរបស់លោកអេតវតហ៊ីតតើលោកត្រូវបានដោះស្រាយបញ្ហាចម្រូងសម្រាស់ដ៏លំបាកមួយគឺបញ្ហាដាក់បេក្ខភាពប្រទេសអង់គ្លេសនៅទីផ្សាររួមអឺរ៉ុបនៅឆ្នាំ១៩៧១	នៅ ក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ រ ប ស់ លោក អ េត វ ត ហ៊ ីត Ġ ត ើ លោក ត្រូវ បាន ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ចម្រ ូង សម ្រា ស់ អ ្វី Ġ	38	នៅ ក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ រ ប ស់ លោក អ េត វ ត ហ៊ ីត ត ើ លោក ត្រូវ បាន ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ចម្រ ូង សម ្រា ស់ ដ ៏ លំបាក មួយ គ ឺ ប ញ ្ហ ា ដា ក់ ប េក ្ខ ភាព ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នៅ ទី ផ្ សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៧ ១	73	▁នៅក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ រ ប ស់ លោក អ េត វ ត ហ៊ ីត ▁តើ លោក ត្រូវ បាន ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ចម្រ ូង ស ម្រ ាស់ អ ្វី ▁	36	▁នៅក្នុង អា ណ ត ្ ដ ិ រ ប ស់ លោក អ េត វ ត ហ៊ ីត ត ើ លោក ត្រូវ បាន ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ចម្រ ូង ស ម្រ ាស់ ដ ៏ លំបាក មួយ គ ឺ ប ញ ្ហ ា ដ ាក់ ប េ ក្ខ ភាព ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នៅ ទី ផ្ សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៧ ១	72
ហេតុអ្វីបានជាគេនិយាយថា វប្បធម៌អរិយធម៌ មិននិយាយថាសង្គមធម៌ អរិយធម៌ឡើយ	null	ព្រោះវប្បធម៌លើមនុស្សម្នាក់ៗ ដែលធ្វើសកម្មភាពនិយាយស្តីដេក ដើរ ឈរ អង្គុយ គេអាចវាយតម្លៃបានភ្លាមៗ ទៅលើអ្នកនោះថាមានកំរិត វប្បធម៌ទាប់រឺអ្នកនោះមានកំរិតវប្បធម៌ខ្ពស់ ចំណែកសង្គមវិញ គេពុំសូវ និយាយជាប់ និងពាក្យអរិយធម៌ទេព្រោះពាក្យថាសង្គមធម៌ស្ថិតនៅជាប់ជានិច្ច ជាមួយសង្គម មនុស្សហើយសង្គមធម៌ក៏មិនមែននិយាយពីមនុស្សម្នាក់ដែរ គេស្គាល់សង្គមធម៌នៃប្រជាជន នីមួយៗ ក្នុងសង្គមមួយលុះត្រាតែបានឆ្លងកាត់ ការស្រាវជ្រាវ លើឯកសារនានា និងបានត្រួតពិនិត្យទៅ លើឯកសារផ្សេងៗតាមក្រសួងមន្ទីរស្ថាប័ននានាក្រុមហ៊ិនផ្សេងៗ អង្គការផ្សេងៗ ទើបអាចវាយតំលៃថាសង្គមធម៌សង្គមនេះអន់ថយ រឺសង្គមនោះជឿនលឿន	null	ព្រោះវប្បធម៌លើមនុស្សម្នាក់ៗ ដែលធ្វើសកម្មភាពនិយាយស្តីដេក ដើរ ឈរ អង្គុយ គេអាចវាយតម្លៃបានភ្លាមៗ ទៅលើអ្នកនោះថាមានកំរិត វប្បធម៌ទាប់រឺអ្នកនោះមានកំរិតវប្បធម៌ខ្ពស់ ចំណែកសង្គមវិញ គេពុំសូវ និយាយជាប់ និងពាក្យអរិយធម៌ទេព្រោះពាក្យថាសង្គមធម៌ស្ថិតនៅជាប់ជានិច្ច ជាមួយសង្គម មនុស្សហើយសង្គមធម៌ក៏មិនមែននិយាយពីមនុស្សម្នាក់ដែរ គេស្គាល់សង្គមធម៌នៃប្រជាជន នីមួយៗ ក្នុងសង្គមមួយលុះត្រាតែបានឆ្លងកាត់ ការស្រាវជ្រាវ លើឯកសារនានា និងបានត្រួតពិនិត្យទៅ លើឯកសារផ្សេងៗតាមក្រសួងមន្ទីរស្ថាប័ននានាក្រុមហ៊ិនផ្សេងៗ អង្គការផ្សេងៗ ទើបអាចវាយតំលៃថាសង្គមធម៌សង្គមនេះអន់ថយ រឺសង្គមនោះជឿនលឿន	ហេតុ អ ្វី បាន ជា គ េន ិយ ាយ ថា Ġ វ ប្ប ធម៌ អ រិយ ធម៌ Ġ ម ិន និ យា យ ថា សង ្ គម ធម៌ Ġ អ រិយ ធម៌ ឡ ើយ Ġ	31	ព្រ ោះ វ ប្ប ធម៌ លើ ម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ Ġ ដ ែល ធ ្វ ើស កម្ម ភាព និ យា យ ស្ត ី ដ េក Ġ ដ ើរ Ġ ឈ រ Ġ អង្គ ុយ Ġ គ េ អា ច វា យ ត ម្ល ៃ បាន ភ្ល ាម ៗ Ġ ទៅ លើ អ្នក ន ោះ ថា មាន កំ រិ ត Ġ វ ប្ប ធម៌ ទ ាប់ រ ឺ អ្នក ន ោះ មាន កំ រិ ត វ ប្ប ធម៌ ខ្ ព ស់ Ġ ចំ ណ ែក សង ្ គម វិញ Ġ គ េ ពុ ំ ស ូវ Ġ និ យា យ ជាប់ Ġ និង ពាក្យ អ រិយ ធម៌ ទេ ព្រ ោះ ពាក្យ ថា សង ្ គម ធម៌ ស្ ថ ិត នៅ ជាប់ ជា និ ច្ច Ġ ជា មួយ សង ្ គម Ġ ម នុ ស្ស ហើយ សង ្ គម ធម៌ ក ៏ ម ិន ម ែន និ យា យ ពី ម នុ ស្ស âĢĭ ម្ នាក់ ដ ែរ Ġ គ េស ្ គ ាល់ សង ្ គម ធម៌ នៃ ប្រ ជា ជន Ġ នី មួយ ៗ Ġ ក្នុង សង ្ គម មួយ ល ុះ ត្រា តែ បាន ឆ្ លង កាត់ Ġ ការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ Ġ លើ ឯក សារ នា នា Ġ និង បាន ត្រ ួត ពិ និ ត ្យ ទៅ Ġ លើ ឯក សារ ផ្ សេ ង ៗ តា មក ្រ ស ួង ម ន្ទ ី រស ្ថ ាប ័ន នា នា ក្រុម ហ៊ ិន ផ្ សេ ង ៗ Ġ អង្គ ការ ផ្ សេ ង ៗ Ġ ទ ើប អា ច វា យ ត ំ ល ៃ ថា សង ្ គម ធម៌ សង ្ គម នេះ អ ន់ ថ យ Ġ រ ឺ សង ្ គម ន ោះ ជឿនលឿន	257	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា គ េន ិយ ាយ ថា ▁វប្បធម ៌ អ រិយ ធម៌ ▁មិន ន ិយ ាយ ថា ស ង្គ ម ធម៌ ▁អរិយធម៌ ឡ ើយ ▁	27	▁ព្រោះ វ ប្ប ធម៌ ល ើម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ ▁ដែល ធ ្វ ើស កម្ម ភាព ន ិយ ាយ ស្ត ី ដ េក ▁ដើរ ▁ឈរ ▁អង្គុយ ▁គេ អា ច វ ាយ ត ម្ល ៃ បាន ភ្ល ាម ៗ ▁ទៅ លើ អ្នក ន ោះ ថា មាន កំ រ ិត ▁វប្បធម ៌ ទ ាប់ រ ឺ អ្នក ន ោះ មាន កំ រ ិត វ ប្ប ធម៌ ខ្ ព ស់ ▁ចំណែក ស ង្គ ម វិញ ▁គេ ព ុំ ស ូវ ▁និយាយ ជាប់ ▁និង ពាក្យ អ រិយ ធម៌ ទេ ព្រ ោះ ពាក្យ ថា ស ង្គ ម ធម៌ ស ្ថ ិត នៅ ជាប់ ជា និ ច្ច ▁ជាមួយ ស ង្គ ម ▁មនុស្ស ហើយ ស ង្គ ម ធម៌ ក ៏ ម ិន ម ែន ន ិយ ាយ ពី ម នុ ស្ស ▁ម្នាក់ ដ ែរ ▁គេ ស្ គ ាល់ ស ង្គ ម ធម៌ នៃ ប្រ ជា ជន ▁នីមួយ ៗ ▁ក្នុង ស ង្គ ម មួយ ល ុះ ត្រា តែ បាន ឆ្ លង កាត់ ▁ការស្រាវជ្រាវ ▁លើ ឯក សារ នា នា ▁និង បាន ត្រ ួត ព ិន ិត ្យ ទៅ ▁លើ ឯក សារ ផ្ ស េង ៗ ត ាម ក្រ ស ួង ម ន្ទ ី រស ្ថ ាប ័ន នា នា ក្រុម ហ៊ ិន ផ្ ស េង ៗ ▁អង្គការ ផ្ ស េង ៗ ▁ទើប អា ច វ ាយ ត ំ ល ៃ ថា ស ង្គ ម ធម៌ ស ង្គ ម នេះ អ ន់ ថ យ ▁រឺ ស ង្គ ម ន ោះ ជឿនលឿន	232
មហាវិថីព្រះសីហនុ និងនេរុហ៍ត្រូវបានកសាងឡើងនៅឆ្នាំណា	null	នៅឆ្នាំ ១៩៣៩	null	នៅឆ្នាំ ១៩៣៩	ម ហា វិ ថ ី ព្រ ះ សី ហ នុ Ġ និង ន េរ ុ ហ៍ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	24	នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៣ ៩	5	▁មហាវិថី ព្រ ះ សី ហ នុ ▁និង ន េរ ុ ហ៍ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	20	▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៣ ៩	5
តើយើងត្រូវមានមធ្យោបាយអ្វីខ្លះដោះស្រាយបញ្ហានានាដែលកើតមកពីកំណើនប្រជាជននេះ	null	ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានានាដែលកើតមកពីកំណើនប្រជាជនពិភពលោកត្រូវផ្តោតការយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើការអប់រំ អំពីវិបាកនៃកំណើននេះអប់រំប្រជាជន ឱ្យចេះធ្វើផែនការគ្រួសារដោយប្រើវិធីនិងមធ្យោបាយគ្រប់គ្រងកំណើនដូចជាការប្រើប្រាស់ស្រោមអនាម័យ ថ្នាំគ្រាប់ ថ្នាំចាក់ កងដាក់ដៃ កងដាក់ស្បូនការចង់ដៃស្បូនការចងបំពងមេជីវិត និងវិធីផ្សេងទៀតសម្រាប់ពន្យារ ឬបញ្ឈប់កំណើតពង្រីកការអប់រំដើម្បីឱ្យមានការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយនិរន្តភាពត្រូវចូលរួមការពារកុំឱ្យមានការបំពុល ឬធ្វើឱ្យកខ្វក់បរិស្ថានចូលរួមចំណែកសន្សំសំចៃទឹកស្អាត សម្រាប់ផឹកម្ហូបអាហារ ថាមពលនិងធនធានដទៃទៀតទប់ស្កាត់ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើនិងការបំផ្លាញធនធានកម្រផ្សេងៗចូលរួមកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រទប់ស្កាត់អំពើលួចឆក់ប្លន់ ចាប់ជំរិតភេរវកម្មការជួញដូរគ្រឿងញៀនទំនាស់ និងការប៉ះទង្គិចគ្នាក្នុងការដណ្តើមធនធាននិងទប់ស្កាត់ជំងឺតម្កាត់ផ្សេងៗទៀត	null	ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានានាដែលកើតមកពីកំណើនប្រជាជនពិភពលោកត្រូវផ្តោតការយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើការអប់រំ អំពីវិបាកនៃកំណើននេះអប់រំប្រជាជន ឱ្យចេះធ្វើផែនការគ្រួសារដោយប្រើវិធីនិងមធ្យោបាយគ្រប់គ្រងកំណើនដូចជាការប្រើប្រាស់ស្រោមអនាម័យ ថ្នាំគ្រាប់ ថ្នាំចាក់ កងដាក់ដៃ កងដាក់ស្បូនការចង់ដៃស្បូនការចងបំពងមេជីវិត និងវិធីផ្សេងទៀតសម្រាប់ពន្យារ ឬបញ្ឈប់កំណើតពង្រីកការអប់រំដើម្បីឱ្យមានការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយនិរន្តភាពត្រូវចូលរួមការពារកុំឱ្យមានការបំពុល ឬធ្វើឱ្យកខ្វក់បរិស្ថានចូលរួមចំណែកសន្សំសំចៃទឹកស្អាត សម្រាប់ផឹកម្ហូបអាហារ ថាមពលនិងធនធានដទៃទៀតទប់ស្កាត់ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើនិងការបំផ្លាញធនធានកម្រផ្សេងៗចូលរួមកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រទប់ស្កាត់អំពើលួចឆក់ប្លន់ ចាប់ជំរិតភេរវកម្មការជួញដូរគ្រឿងញៀនទំនាស់ និងការប៉ះទង្គិចគ្នាក្នុងការដណ្តើមធនធាននិងទប់ស្កាត់ជំងឺតម្កាត់ផ្សេងៗទៀត	ត ើយ ើង ត្រូវ មាន ម ធ ្យ ោ បា យ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាន ាន ា ដ ែល កើត មក ពី កំ ណ ើន ប្រ ជា ជន នេះ Ġ	38	ដើម ្ប ី ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាន ាន ា ដ ែល កើត មក ពី កំ ណ ើន ប្រ ជា ជន ពិ ភព លោក ត្រូវ ផ្ ត ោត ការ យកចិត្តទុកដាក់ ទៅ លើក ារ អ ប់ រំ Ġ អ ំព ី វិ បា ក នៃ កំ ណ ើន នេះ អ ប់ រំ ប្រ ជា ជន Ġ ឱ្យ ច េះ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ គ្រួសារ ដោយ ប្រ ើ វិ ធី និង ម ធ ្យ ោ បា យ គ្រ ប់ គ្រ ង កំ ណ ើន ដូច ជា ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ស្រ ោម អ នា ម ័យ Ġ ថ្ន ាំ គ្រាប់ Ġ ថ្ន ាំ ច ាក់ Ġ ក ង ដា ក់ ដៃ Ġ ក ង ដា ក់ ស្ បូ ន ការ ច ង់ ដៃ ស្ បូ ន ការ ច ង ប ំព ង មេ ជីវ ិត Ġ និង វិ ធី ផ្ សេ ង ទៀត សម ្រា ប់ ព ន្ យា រ Ġ ឬ ប ញ ្ឈ ប់ កំ ណ ើត ព ង ្រី ក ការ អ ប់ រំ ដើម ្ប ី ឱ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ក ប ដោយ និ រ ន្ត ភាព ត្រូវ ចូល រួម ការពារ ក ុំ ឱ្យ មាន ការ ប ំព ុល Ġ ឬ ធ ្វ ើ ឱ្យ ក ខ្វ ក់ បរ ិស ្ថ ាន ចូលរួមចំណែក ស ន្ សំ សំ ច ៃ ទឹក ស្ អា ត Ġ សម ្រា ប់ ផ ឹក ម្ ហ ូប អា ហា រ Ġ ថា ម ពល និង ធ ន ធាន ដ ទ ៃ ទៀត ទ ប់ ស្ កាត់ ការ កា ប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើន ិ ង ការ ប ំ ផ្ល ាញ ធ ន ធាន ក ម្រ ផ្ សេ ង ៗ ចូល រួម កាត់ បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ ទ ប់ ស្ កាត់ អ ំព ើ ល ួច ឆ ក់ ប្ ល ន់ Ġ ច ាប់ ជំ រិ ត ភ េរ វ កម្ម ការ ជ ួញ ដ ូរ គ្រឿង ញ ៀន ទំ នា ស់ Ġ និង ការ ប៉ ះ ទ ង្គ ិច គ្នា ក្នុង ការ ដ ណ្ត ើម ធ ន ធាន និង ទ ប់ ស្ កាត់ ជំ ង ឺត ម្ កាត់ ផ្ សេ ង ៗ ទៀត	339	▁តើ យ ើង ត្រូវ មាន ម ធ ្យ ោ ប ាយ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាន ាន ា ដ ែល កើត មក ពី ក ំណ ើន ប្រ ជា ជន នេះ ▁	38	▁ដើម្បី ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាន ាន ា ដ ែល កើត មក ពី ក ំណ ើន ប្រ ជា ជន ពិ ភព លោក ត្រូវ ផ្ ត ោត ការ យកចិត្តទុកដាក់ ទៅ លើ ការ អ ប់ រំ ▁អំពី វិ ប ាក នៃ ក ំណ ើន នេះ អ ប់ រំ ប្រ ជា ជន ▁ឱ្យ ច េះ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ គ្រួសារ ដោយ ប្រ ើ វិ ធី និង ម ធ ្យ ោ ប ាយ គ្រ ប់ គ្រ ង ក ំណ ើន ដូច ជា ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ស្រ ោម អ ន ាម ័យ ▁ថ្នាំ គ្រាប់ ▁ថ្នាំ ច ាក់ ▁កង ដ ាក់ ដៃ ▁កង ដ ាក់ ស ្ប ូន ការ ច ង់ ដៃ ស ្ប ូន ការ ច ង ប ំព ង មេ ជីវ ិត ▁និង វិ ធី ផ្ ស េង ទៀត ស ម្រ ាប់ ព ន ្យា រ ▁ឬ ប ញ ្ឈ ប់ ក ំណ ើត ព ង ្រី ក ការ អ ប់ រំ ដើម ្ប ី ឱ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ក ប ដោយ និ រ ន្ត ភាព ត្រូវ ចូល រួម ការពារ ក ុំ ឱ្យ មាន ការ ប ំព ុល ▁ឬ ធ ្វ ើ ឱ្យ ក ខ្វ ក់ ប រិ ស្ថាន ចូលរួមចំណែក ស ន្ សំ សំ ច ៃ ទឹក ស ្អ ាត ▁សម្រាប់ ផ ឹក ម ្ហ ូប អា ហា រ ▁ថាមពល និង ធ ន ធាន ដ ទ ៃ ទៀត ទ ប់ ស្ កាត់ ការ ក ាប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ និង ការ ប ំ ផ្ល ាញ ធ ន ធាន ក ម្រ ផ្ ស េង ៗ ចូល រួម កាត់ បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ ទ ប់ ស្ កាត់ អ ំព ើ ល ួច ឆ ក់ ប ្ល ន់ ▁ចាប់ ជំ រ ិត ភ េរ វ កម្ម ការ ជ ួញ ដ ូរ គ្រឿង ញ ៀន ទំ ន ាស់ ▁និង ការ ប៉ ះ ទ ង្គ ិច គ្នា ក្នុង ការ ដ ណ្ត ើម ធ ន ធាន និង ទ ប់ ស្ កាត់ ជំ ង ឺត ម្ កាត់ ផ្ ស េង ៗ ទៀត	324
តើមានផលប៉ះពាល់អ្វីខ្លះនៃរដូវទាំងពីរ	null	ផលប៉ះពាល់នៃរដូវទាំងពីររដូវប្រាំង អាកាសធាតុក្តៅខ្លាំង ជាហេតុបង្កឲ្យមានអគ្គិភ័យកើតឡើង ការខ្វះខាតទឹកប្រើប្រាស់ការរស់នៅរបស់ប្រជាជនមានការលំបាកទ្រាំព្រោះសីតុណ្ហភាពឡើងខ្ពស់ ដែលជាហេតុបង្កឲ្យមានជំងឺបន្ថែមទៀត រដូវវស្សា គេឃើញមានរបាយទឹកភ្លៀងមិនស្មើគ្នា តំបន់ខ្លះទទួលទឹកភ្លៀងច្រើន និងតំបន់ខ្លះទៀតទទួលទឹកភ្លៀងតិចតួច កត្តាទាំងពីរនេះសុទ្ធតែទទួលផលប៉ះពាល់ទាំងអស់ដូចជា ធ្វើឲ្យលិចលង់ផលដំណាំនៅតំបន់ភ្លៀងច្រើន និងខូចផលដំណាំនៅតំបន់ដែលមានភ្លៀងតិច ម៉្យាងទៀតរដូវនេះ មានកូនរដូវប្រាំង ហើយក៏ជួបប្រទះនឹងគ្រោះរាំងស្ងួតផងដែរ	null	ផលប៉ះពាល់នៃរដូវទាំងពីររដូវប្រាំង អាកាសធាតុក្តៅខ្លាំង ជាហេតុបង្កឲ្យមានអគ្គិភ័យកើតឡើង ការខ្វះខាតទឹកប្រើប្រាស់ការរស់នៅរបស់ប្រជាជនមានការលំបាកទ្រាំព្រោះសីតុណ្ហភាពឡើងខ្ពស់ ដែលជាហេតុបង្កឲ្យមានជំងឺបន្ថែមទៀត រដូវវស្សា គេឃើញមានរបាយទឹកភ្លៀងមិនស្មើគ្នា តំបន់ខ្លះទទួលទឹកភ្លៀងច្រើន និងតំបន់ខ្លះទៀតទទួលទឹកភ្លៀងតិចតួច កត្តាទាំងពីរនេះសុទ្ធតែទទួលផលប៉ះពាល់ទាំងអស់ដូចជា ធ្វើឲ្យលិចលង់ផលដំណាំនៅតំបន់ភ្លៀងច្រើន និងខូចផលដំណាំនៅតំបន់ដែលមានភ្លៀងតិច ម៉្យាងទៀតរដូវនេះ មានកូនរដូវប្រាំង ហើយក៏ជួបប្រទះនឹងគ្រោះរាំងស្ងួតផងដែរ	ត ើម ាន ផល ប៉ ះ ពា ល់ អ ្វី ខ្ ល ះ នៃ រ ដ ូវ ទ ាំង ពី រ Ġ	21	ផល ប៉ ះ ពា ល់ នៃ រ ដ ូវ ទ ាំង ពី រ រ ដ ូវ ប្រា ំ ង Ġ អា កាស ធាតុ ក្ត ៅ ខ្ លា ំ ង Ġ ជា ហេតុ បង ្ក ឲ្យ មាន អ គ្គ ិ ភ ័យ កើត ឡើង Ġ ការ ខ្វ ះ ខា ត ទឹក ប្រ ើប ្រា ស់ ការ រស់ នៅ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន មាន ការ លំបាក ទ្រ ាំ ព្រ ោះ សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ឡើង ខ្ ព ស់ Ġ ដ ែល ជា ហេតុ បង ្ក ឲ្យ មាន ជំ ង ឺ ប ន្ ថ ែម ទៀត Ġ រ ដ ូវ វ ស្សា Ġ គ េ ឃើញ មាន រ បា យ ទឹក ភ្ល ៀង ម ិន ស្ម ើ គ្នា Ġ ត ំ ប ន់ ខ្ ល ះ ទទួល ទឹក ភ្ល ៀង ច្ រ ើន Ġ និង ត ំ ប ន់ ខ្ ល ះ ទៀត ទទួល ទឹក ភ្ល ៀង តិ ច ត ួច Ġ ក ត្ត ា ទ ាំង ពី រ នេះ សុ ទ្ធ តែ ទទួល ផល ប៉ ះ ពា ល់ ទ ាំង អ ស់ ដូច ជា Ġ ធ ្វ ើ ឲ្យ ល ិច លង ់ ផល ដំ ណា ំ នៅ ត ំ ប ន់ ភ្ល ៀង ច្ រ ើន Ġ និង ខ ូច ផល ដំ ណា ំ នៅ ត ំ ប ន់ ដ ែល មាន ភ្ល ៀង តិ ច Ġ ម៉ ្យា ង ទៀត រ ដ ូវ នេះ Ġ មាន កូ ន រ ដ ូវ ប្រា ំ ង Ġ ហើយ ក ៏ ជ ួ ប ប្រ ទ ះ នឹង គ្រ ោះ រា ំ ង ស្ ង ួត ផ ង ដ ែរ	247	▁តើ មាន ផល ប៉ ះ ព ាល់ អ ្វី ខ្ ល ះ នៃ រ ដ ូវ ទ ាំង ពី រ ▁	20	▁ផល ប៉ ះ ព ាល់ នៃ រ ដ ូវ ទ ាំង ពី រ រ ដ ូវ ប្រ ាំង ▁អាកាសធាតុ ក្ត ៅ ខ្ ល ាំង ▁ជា ហេតុ ប ង្ក ឲ្យ មាន អ គ្គ ិ ភ ័យ កើត ឡើង ▁ការ ខ្វ ះ ខា ត ទឹក ប្រ ើ ប្រ ាស់ ការ រស់ នៅ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន មាន ការ លំបាក ទ្រ ាំ ព្រ ោះ សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ឡើង ខ្ ព ស់ ▁ដែល ជា ហេតុ ប ង្ក ឲ្យ មាន ជំ ង ឺ ប ន ្ថ ែម ទៀត ▁រដូវ វ ស្សា ▁គេ ឃើញ មាន រ ប ាយ ទឹក ភ្ល ៀង ម ិន ស្ម ើ គ្នា ▁តំបន់ ខ្ ល ះ ទទួល ទឹក ភ្ល ៀង ច ្រ ើន ▁និង ត ំ ប ន់ ខ្ ល ះ ទៀត ទទួល ទឹក ភ្ល ៀង ត ិច ត ួច ▁កត្តា ទ ាំង ពី រ នេះ ស ុទ្ធ តែ ទទួល ផល ប៉ ះ ព ាល់ ទ ាំង អ ស់ ដូច ជា ▁ធ្វើឲ្យ ល ិច ល ង់ ផល ដ ំណ ាំ នៅ ត ំ ប ន់ ភ្ល ៀង ច ្រ ើន ▁និង ខ ូច ផល ដ ំណ ាំ នៅ ត ំ ប ន់ ដ ែល មាន ភ្ល ៀង ត ិច ▁ម៉ ្យា ង ទៀត រ ដ ូវ នេះ ▁មាន ក ូន រ ដ ូវ ប្រ ាំង ▁ហើយក៏ ជ ួ ប ប្រ ទ ះ នឹង គ្រ ោះ រ ាំង ស្ ង ួត ផ ង ដ ែរ	227
តើមូលហេតុអ្វីខ្លះដែលបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ធនធានធម្មជាតិ	null	មូលហេតុដែលបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ធនធានធម្មជាតិគឺបណ្តាលមកពីសង្រ្គាមការប្រណាំងប្រជែង ខាងបដិវត្តន៍វិទ្យាសាស្រ្តនិងឧស្សាហកម្មការជីកយករ៉ែ និងការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើដោយខុសច្បាប់ កំណើនប្រជាជន គ្រោះទុរភិក្សបម្រើបម្រាស់ ជាតិគីមីខ្វះបច្ចេកទេស	null	មូលហេតុដែលបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ធនធានធម្មជាតិគឺបណ្តាលមកពីសង្រ្គាមការប្រណាំងប្រជែង ខាងបដិវត្តន៍វិទ្យាសាស្រ្តនិងឧស្សាហកម្មការជីកយករ៉ែ និងការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើដោយខុសច្បាប់ កំណើនប្រជាជន គ្រោះទុរភិក្សបម្រើបម្រាស់ ជាតិគីមីខ្វះបច្ចេកទេស	ត ើម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល បណ្ត ាល ឱ្យ បា ត់ បង់ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ Ġ	22	ម ូល ហេតុ ដ ែល បណ្ត ាល ឱ្យ បា ត់ បង់ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ គ ឺ បណ្ត ាល មក ពី សង ្រ ្ គ ាម ការ ប្រ ណា ំ ង ប្រ ជ ែង Ġ ខា ង ប ដ ិ វត្ត ន៍ វិទ្យា សា ស្រ ្ត និង ឧ ស្សា ហ កម្ម ការ ជី ក យក រ៉ ែ Ġ និង ការ កា ប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ ដោយ ខុស ច្ បា ប់ Ġ កំ ណ ើន ប្រ ជា ជន Ġ គ្រ ោះ ទ ុរ ភិ ក្ស ប ម្រ ើប ម្រ ាស់ Ġ ជាតិ គី មី ខ្វ ះ ប ច្ច េក ទេស	100	▁តើ ម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល បណ្ត ាល ឱ្យ ប ាត់ បង់ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ ▁	22	▁មូលហេតុ ដ ែល បណ្ត ាល ឱ្យ ប ាត់ បង់ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ គ ឺ បណ្ត ាល មក ពី សង ្រ ្ គ ាម ការ ប្រ ណ ាំង ប្រ ជ ែង ▁ខាង ប ដ ិ វត្ត ន៍ វិទ្យា សា ស្រ ្ត និង ឧ ស្សា ហ កម្ម ការ ជី ក យក រ៉ ែ ▁និង ការ ក ាប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ ដោយ ខុស ច ្ប ាប់ ▁កំណើន ប្រ ជា ជន ▁គ្រោះ ទ ុរ ភិ ក្ស ប ម្រ ើប ម្រ ាស់ ▁ជាតិ គី មី ខ្វ ះ ប ច្ច េក ទេស	93
ចូរបង្ហាញពីមូលហេតុនិងផលវិបាកនៃសង្គមខ្មែរទៅអនាគតអំពីគ្រឿងញៀនការរំលោភសេពសន្ធវៈកុមារ ការជួយដូរមនុស្សនិងអំពើពាលាវ៉ាសែផ្សែងៗទៀត	null	ក មូលហេតុគ្មានវិធានការដើម្បីទប់ស្កាត់ អ្នកមានសម្ថកិច្ចប្រទេសយើងស្ថិតនៅជីកតំបន់ត្រីកោណមាស កន្លែងដាំអាភៀនភាពក្រីក្រអាចឱ្យគេបណ្តាលអូសទាញមនុស្សបានតាមចិត្តអំពើចាប់រំលោភ បណ្តាលមកពីការបញ្ចាំង នាំឱ្យអ្នកមើល ក្មេងៗ ចង់សាក់ល្បងល្បែងស៊ីសងគ្រប់កន្លែងបង្កើតឱ្យមានការឆក់ប្លន់កាប់សំលាប់ជាដើមដោយសារគ្រឿងញៀនឪពុកម្តាយអាណាព្យាបាលលែងគ្រប់គ្រង់កូនក្មួយបាន ផលវិបាក គ្រឿងញៀននាំឱ្យក្មេងកើតជំងឺសរសៃប្រសាទគ្រឿងញៀននាំឱ្យក្លាហាន ហ៊ានប្រព្រឹត្តអំពើបាបកម្មគ្រប់យ៉ាងដូចជាកាប់ចាក់ក្មេងមិនបានចូលរៀនធម្មតា បង្កើតក្រុមបងធំ បងតូចរំលោភសេពសន្ធវៈចំលងជំងឺផ្សេងៗដូចជា HIV សន្និដ្ឋាន ចំពោះវិបត្តិនេះទាំងឪពុកម្តាយ អាណាព្យាបាលនឹងអជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចមិនត្រូវមើលស្រាលត្រូវមានវិធានការដាក់ទណ្ឌកម្មតាមកំរិតដែលមានចែងនៅក្នុងច្បាប់ បើធ្វើបានដូចនេះប្រទេសយើងនិងមានមនុស្សជឿនលឿន មានមនុស្សខ្លាំងពូកែមាំមួនក្នុងការកសាងនិងការពារមាតុភូមិកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្នក៏ដូចជាអនាគត	null	ក មូលហេតុគ្មានវិធានការដើម្បីទប់ស្កាត់ អ្នកមានសម្ថកិច្ចប្រទេសយើងស្ថិតនៅជីកតំបន់ត្រីកោណមាស កន្លែងដាំអាភៀនភាពក្រីក្រអាចឱ្យគេបណ្តាលអូសទាញមនុស្សបានតាមចិត្តអំពើចាប់រំលោភ បណ្តាលមកពីការបញ្ចាំង នាំឱ្យអ្នកមើល ក្មេងៗ ចង់សាក់ល្បងល្បែងស៊ីសងគ្រប់កន្លែងបង្កើតឱ្យមានការឆក់ប្លន់កាប់សំលាប់ជាដើមដោយសារគ្រឿងញៀនឪពុកម្តាយអាណាព្យាបាលលែងគ្រប់គ្រង់កូនក្មួយបាន ផលវិបាក គ្រឿងញៀននាំឱ្យក្មេងកើតជំងឺសរសៃប្រសាទគ្រឿងញៀននាំឱ្យក្លាហាន ហ៊ានប្រព្រឹត្តអំពើបាបកម្មគ្រប់យ៉ាងដូចជាកាប់ចាក់ក្មេងមិនបានចូលរៀនធម្មតា បង្កើតក្រុមបងធំ បងតូចរំលោភសេពសន្ធវៈចំលងជំងឺផ្សេងៗដូចជា HIV សន្និដ្ឋាន ចំពោះវិបត្តិនេះទាំងឪពុកម្តាយ អាណាព្យាបាលនឹងអជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចមិនត្រូវមើលស្រាលត្រូវមានវិធានការដាក់ទណ្ឌកម្មតាមកំរិតដែលមានចែងនៅក្នុងច្បាប់ បើធ្វើបានដូចនេះប្រទេសយើងនិងមានមនុស្សជឿនលឿន មានមនុស្សខ្លាំងពូកែមាំមួនក្នុងការកសាងនិងការពារមាតុភូមិកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្នក៏ដូចជាអនាគត	ច ូរ បង ្ហ ាញ ពី ម ូល ហេតុ និង ផល វិ បា ក នៃ សង ្ គម ខ្ ម ែរ ទៅ អ នា គ ត អ ំព ី គ្រឿង ញ ៀន ការ រំ ល ោ ភ សេ ព ស ន្ធ វៈ ក ុម ារ Ġ ការ ជ ួយ ដ ូរ ម នុ ស្ស និង អ ំព ើ ពា លា វ៉ា ស ែ ផ្ ស ែង ៗ ទៀត Ġ	67	ក Ġ ម ូល ហេតុ គ ្ម ាន វិ ធាន ការ ដើម ្ប ី ទ ប់ ស្ កាត់ Ġ អ្នក មាន សម ្ថ កិច្ច ប្រ ទេស យ ើង ស្ ថ ិត នៅ ជី ក ត ំ ប ន់ ត្រ ី ក ោ ណ មាស Ġ កន្លែង ដា ំ អា ភ ៀន ភាព ក្រ ី ក្រ អា ច ឱ្យ គ េ បណ្ត ាល អូ ស ទ ាញ ម នុ ស្ស បាន តា ម ចិត្ត អ ំព ើ ច ាប់ រំ ល ោ ភ Ġ បណ្ត ាល មក ពី ការ បញ្ចាំង Ġ នាំ ឱ្យ អ្នក មើល Ġ ក្ មេ ង ៗ Ġ ច ង់ សា ក់ ល ្ប ង ល ្ប ែង ស៊ី សង គ្រ ប់ កន្លែង បង ្ក ើត ឱ្យ មាន ការ ឆ ក់ ប្ ល ន់ កា ប់ សំ លា ប់ ជា ដើម ដោយ សារ គ្រឿង ញ ៀន ឪ ពុ ក ម្ តា យ អា ណា ព្យា បាល លែង គ្រ ប់ គ្រ ង់ កូ ន ក្ មួយ បាន Ġ ផល វិ បា ក Ġ គ្រឿង ញ ៀន នាំ ឱ្យ ក្ មេ ង កើត ជំ ង ឺ ស រស ៃ ប្រ សា ទ គ្រឿង ញ ៀន នាំ ឱ្យ ក្លា ហាន Ġ ហ៊ ាន ប្រ ព្រ ឹត ្ត អ ំព ើប ាប កម្ម គ្រ ប់ យ៉ាង ដូច ជា កា ប់ ច ាក់ âĢĭ ក្ មេ ង ម ិន បាន ចូល រ ៀន ធម្ម តា Ġ បង ្ក ើត ក្រុម បង ធ ំ Ġ បង តូ ចរ ំ ល ោ ភ សេ ព ស ន្ធ វៈ ចំ លង ជំ ង ឺ ផ្ សេ ង ៗ ដូច ជា ĠHIV Ġ ស ន្ន ិ ដ្ឋាន Ġ ចំ ព ោះ វិ ប ត្តិ នេះ ទ ាំង ឪ ពុ ក ម្ តា យ Ġ អា ណា ព្យា បាល នឹង អ ជ្ញ ា ធរ មាន សម ត្ថ កិច្ច ម ិន ត្រូវ មើល ស្រ ាល ត្រូវ មាន វិ ធាន ការ ដា ក់ ទ ណ្ឌ កម្ម តា មក ំ រិ ត ដ ែល មាន ច ែង នៅ ក្នុង ច្ បា ប់ Ġ ប ើ ធ ្វ ើប ាន ដូច នេះ ប្រ ទេស យ ើង និង មាន ម នុ ស្ស ជឿនលឿន Ġ មាន ម នុ ស្ស ខ្ លា ំ ង ព ូក ែម ាំ ម ួន ក្នុង ការ ក សា ង និង ការពារ មា ត ុ ភ ូម ិក ម្ព ុ ជា នា ពេល ប ច្ច ុប ្ប ន្ន ក ៏ ដូច ជា អ នា គ ត	367	▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ពី ម ូល ហេតុ និង ផល វិ ប ាក នៃ ស ង្គ ម ខ្ ម ែរ ទៅ អ នា គ ត អ ំព ី គ្រឿង ញ ៀន ការ រំ ល ោ ភ សេ ព ស ន្ធ វៈ ក ុម ារ ▁ការជួយ ដ ូរ ម នុ ស្ស និង អ ំព ើ ពា លា វ៉ា ស ែ ផ្ ស ែង ៗ ទៀត ▁	64	▁ក ▁មូលហេតុ គ ្ មាន វិ ធាន ការ ដើម ្ប ី ទ ប់ ស្ កាត់ ▁អ្នក មាន សម ្ថ កិច្ច ប្រ ទេស យ ើង ស ្ថ ិត នៅ ជី ក ត ំ ប ន់ ត្រ ី ក ោ ណ មាស ▁កន្លែង ដ ាំ អា ភ ៀន ភាព ក្រ ី ក្រ អា ច ឱ្យ គ េ បណ្ត ាល អូ ស ទ ាញ ម នុ ស្ស បាន ត ាម ចិត្ត អ ំព ើ ច ាប់ រំ ល ោ ភ ▁បណ្តាល មក ពី ការ បញ្ចាំង ▁នាំឱ្យ អ្នក មើល ▁ក្មេង ៗ ▁ចង់ ស ាក់ ល ្ប ង ល ្ប ែង ស៊ី សង គ្រ ប់ កន្លែង ប ង្ក ើត ឱ្យ មាន ការ ឆ ក់ ប ្ល ន់ ក ាប់ សំ ល ាប់ ជា ដើម ដោយ សារ គ្រឿង ញ ៀន ឪ ព ុក ម ្ត ាយ អា ណា ព្យា បាល លែង គ្រ ប់ គ្រ ង់ ក ូន ក្ មួយ បាន ▁ផលវិបាក ▁គ្រឿងញៀន នាំ ឱ្យ ក ្ម េង កើត ជំ ង ឺ ស រស ៃ ប្រ សា ទ គ្រឿង ញ ៀន នាំ ឱ្យ ក្លា ហាន ▁ហ៊ាន ប្រ ព្រ ឹ ត្ត អ ំព ើប ាប កម្ម គ្រ ប់ យ៉ាង ដូច ជា ក ាប់ ច ាក់ ▁ក្មេង ម ិន បាន ចូល រ ៀន ធម្ម តា ▁បង្កើត ក្រុម បង ធ ំ ▁បង ត ូច រំ ល ោ ភ សេ ព ស ន្ធ វៈ ចំ លង ជំ ង ឺ ផ្ ស េង ៗ ដូច ជា ▁HIV ▁សន្និដ្ឋាន ▁ចំពោះ វិ ប ត្តិ នេះ ទ ាំង ឪ ព ុក ម ្ត ាយ ▁អាណាព្យាបាល នឹង អ ជ្ញ ា ធរ មាន សម ត្ថ កិច្ច ម ិន ត្រូវ មើល ស្រ ាល ត្រូវ មាន វិ ធាន ការ ដ ាក់ ទ ណ្ឌ កម្ម តា មក ំ រ ិត ដ ែល មាន ច ែង នៅ ក្នុង ច ្ប ាប់ ▁បើ ធ ្វ ើ បាន ដូច នេះ ប្រ ទេស យ ើង និង មាន ម នុ ស្ស ជឿនលឿន ▁មាន ម នុ ស្ស ខ្ ល ាំង ព ូក ែម ាំ ម ួន ក្នុង ការ ក សា ង និង ការពារ ម ាត ុ ភ ូម ិក ម្ព ុ ជា នា ពេល ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ក ៏ ដូច ជា អ នា គ ត	340
តើជាតិវិទ្យុសកម្មបណ្តាលមកពីអ្វីនិងផ្តល់ផលវិបាកដូចម្តេចខ្លះ	null	បណ្តាលមកពីការសាកល្បងអាវុធបរមាណូនៅក្នុងមហាសមុទ្រដូចជាការសាកល្បងអាវុធបរមាណូរបស់បារាំងនៅកោះម៉ូរ៉ូអានិងការបែកធ្លាយជាតិវិទ្យុសកម្មនៃរោងចក្រថាមពលនៅហ្វូកូស៊ីម៉ាជាដើម ជាតិវិទ្យុសកម្មនេះអាចធ្វើឲ្យមនុស្សស្លាប់ ឬមានជម្ងឺនៅពេលដែលវាសម្ងំនៅក្នុងកោសិកាមនុស្ស ឬសត្វ	null	បណ្តាលមកពីការសាកល្បងអាវុធបរមាណូនៅក្នុងមហាសមុទ្រដូចជាការសាកល្បងអាវុធបរមាណូរបស់បារាំងនៅកោះម៉ូរ៉ូអានិងការបែកធ្លាយជាតិវិទ្យុសកម្មនៃរោងចក្រថាមពលនៅហ្វូកូស៊ីម៉ាជាដើម ជាតិវិទ្យុសកម្មនេះអាចធ្វើឲ្យមនុស្សស្លាប់ ឬមានជម្ងឺនៅពេលដែលវាសម្ងំនៅក្នុងកោសិកាមនុស្ស ឬសត្វ	ត ើ ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម បណ្ត ាល មក ពី អ ្វី និង ផ្ ត ល់ ផល វិ បា ក ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	29	បណ្ត ាល មក ពី ការ សា ក ល ្ប ង អា វុធ បរ មា ណូ នៅ ក្នុង ម ហា សម ុ ទ្រ ដូច ជា ការ សា ក ល ្ប ង អា វុធ បរ មា ណូ រ ប ស់ បា រា ំ ង នៅ ក ោះ ម៉ូ រ៉ូ អាន ិ ង ការ បែក ធ ្លា យ ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម នៃ រ ោង ច ក្រ ថា ម ពល នៅ ហ្វ ូក ូស ៊ី ម៉ា ជា ដើម Ġ ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម នេះ អា ច ធ ្វ ើ ឲ្យ ម នុ ស្ស ស្លាប់ Ġ ឬ មាន ជ ម្ ង ឺន ៅ ពេល ដ ែល វា សម ្ង ំ នៅ ក្នុង ក ោស ិកា ម នុ ស្ស Ġ ឬ ស ត ្វ	120	▁តើ ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម បណ្ត ាល មក ពី អ ្វី និង ផ្ ត ល់ ផល វិ ប ាក ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	28	▁បណ្តាល មក ពី ការ សា ក ល ្ប ង អា វុធ បរ មា ណូ នៅ ក្នុង ម ហា សម ុ ទ្រ ដូច ជា ការ សា ក ល ្ប ង អា វុធ បរ មា ណ ូរ ប ស់ ប ារ ាំង នៅ ក ោះ ម៉ូ រ៉ូ អា និង ការ បែក ធ ្ល ាយ ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម នៃ រ ោង ច ក្រ ថា ម ពល នៅ ហ្វ ូក ូ ស៊ី ម៉ា ជា ដើម ▁ជាតិ វិ ទ ្យ ុស កម្ម នេះ អា ច ធ ្វ ើ ឲ្យ ម នុ ស្ស ស្លាប់ ▁ឬ មាន ជ ម្ ង ឺ នៅ ពេល ដ ែល វា សម ្ង ំ នៅ ក្នុង ក ោស ិកា ម នុ ស្ស ▁ឬ ស ត ្វ	117
ដូចម្តេចដែលហៅថារដ្ឋបាលឯកភាព	null	រដ្ឋបាលឯកភាពជាការរៀបចំឱ្យមានក្រុមប្រឹក្សានៅរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិដែលអាចម្ចាស់ការក្នុងការគ្រប់គ្រងចាត់ចែង មុខងារនិងមូលដ្ឋាន រាប់ទាំងហិរញ្ញវត្ថុ បុគ្គលិកទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងមូលដ្ឋាន ហើយក្រុមប្រឹក្សានីមួយៗ មានសមត្ថភាពសមស្រប ប្រកបដោយប្រសិទ្ធិភាពនូវសកម្មភាពនៃការផ្តល់សេវាកម្ម និងការអភិវឌ្ឍដែលធ្វើឡើងដោយក្រសួងស្ថាប័ននានារបស់រាជរដ្ឋាភិបាល សំដៅឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តី ត្រូវការរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋាន	null	រដ្ឋបាលឯកភាពជាការរៀបចំឱ្យមានក្រុមប្រឹក្សានៅរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិដែលអាចម្ចាស់ការក្នុងការគ្រប់គ្រងចាត់ចែង មុខងារនិងមូលដ្ឋាន រាប់ទាំងហិរញ្ញវត្ថុ បុគ្គលិកទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងមូលដ្ឋាន ហើយក្រុមប្រឹក្សានីមួយៗ មានសមត្ថភាពសមស្រប ប្រកបដោយប្រសិទ្ធិភាពនូវសកម្មភាពនៃការផ្តល់សេវាកម្ម និងការអភិវឌ្ឍដែលធ្វើឡើងដោយក្រសួងស្ថាប័ននានារបស់រាជរដ្ឋាភិបាល សំដៅឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តី ត្រូវការរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋាន	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា រដ្ឋ បាល ឯក ភាព Ġ	13	រដ្ឋ បាល ឯក ភាព ជា ការ រៀបចំ ឱ្យ មាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា នៅ រដ្ឋ បាល ថ្ន ាក់ ក្រោម ជាតិ ដ ែល អា ច ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ គ្រ ប់ គ្រ ង ច ាត់ ច ែង Ġ មុខ ងារ និង ម ូល ដ្ឋាន Ġ រា ប់ ទ ាំង ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ Ġ ប ុ គ្គ ល ិក ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន Ġ ហើយ ក្រុម ប្រ ឹក ្សា នី មួយ ៗ Ġ មាន សម ត្ថ ភាព សម ស្រ ប Ġ ប្រ ក ប ដោយ ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព ន ូវ ស កម្ម ភាព នៃ ការ ផ្ ត ល់ សេ វា កម្ម Ġ និង ការ អភិវឌ្ឍ ដ ែល ធ ្វ ើ ឡើង ដោយ ក្រ ស ួង ស្ ថា ប ័ន នា នា រ ប ស់ រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ សំ ដ ៅ ឆ្ លើ យ ត បទ ៅ នឹង សេ ច ក្តី Ġ ត្រូវ ការ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ នៅ ម ូល ដ្ឋាន	154	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា រដ្ឋ បាល ឯក ភាព ▁	10	▁រដ្ឋបាល ឯក ភាព ជា ការ រៀបចំ ឱ្យ មាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា នៅ រដ្ឋ បាល ថ្ន ាក់ ក្រោម ជាតិ ដ ែល អា ច ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ គ្រ ប់ គ្រ ង ច ាត់ ច ែង ▁មុខងារ និង ម ូល ដ្ឋាន ▁រាប់ ទ ាំង ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ▁បុគ្គលិក ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន ▁ហើយ ក្រុម ប្រ ឹក ្សា នី មួយ ៗ ▁មាន សម ត្ថ ភាព សម ស្រ ប ▁ប្រកបដោយ ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព ន ូវ ស កម្ម ភាព នៃ ការ ផ្ ត ល់ សេ វា កម្ម ▁និង ការ អភិវឌ្ឍ ដ ែល ធ ្វ ើ ឡើង ដោយ ក្រ ស ួង ស្ ថា ប ័ន ន ាន ារ ប ស់ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁សំដៅ ឆ្ ល ើយ ត ប ទៅ នឹង ស េច ក្តី ▁ត្រូវការ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ នៅ ម ូល ដ្ឋាន	141
តើរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យបានធ្វើបាបប្រជាជនកម្ពុជាដូចម្តេចខ្លះ	null	របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យបានធ្វើបាបប្រជាជនកម្ពុជាដូចជាពួកខ្មែរក្រហមបានបង្ខំឱ្យប្រជាជនធ្វើការពី ១២ ម៉ោងទៅ ១៥ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃឱ្យហូបតែបបររាវលាយត្រកូន ព្រលឹត គល់ចេក គល់ចេក គល់ល្ហុងគ្មានសម្លៀកបំពាក់សមរម្យ គ្មានជម្រក គ្មានថ្នាំសង្ហូវ និងបំបិទសិទិ្ធសេរីភាពទាំងអស់ប្រជាជនកម្ពុជាត្រូវរស់នៅរួមគ្នា ហូបរួមគ្នា និងធ្វើការរួមគ្នាដូចសម័យបុព្វកាលគ្មានកម្មសិទ្ធិឯកជន	null	របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យបានធ្វើបាបប្រជាជនកម្ពុជាដូចជាពួកខ្មែរក្រហមបានបង្ខំឱ្យប្រជាជនធ្វើការពី ១២ ម៉ោងទៅ ១៥ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃឱ្យហូបតែបបររាវលាយត្រកូន ព្រលឹត គល់ចេក គល់ចេក គល់ល្ហុងគ្មានសម្លៀកបំពាក់សមរម្យ គ្មានជម្រក គ្មានថ្នាំសង្ហូវ និងបំបិទសិទិ្ធសេរីភាពទាំងអស់ប្រជាជនកម្ពុជាត្រូវរស់នៅរួមគ្នា ហូបរួមគ្នា និងធ្វើការរួមគ្នាដូចសម័យបុព្វកាលគ្មានកម្មសិទ្ធិឯកជន	ត ើរ ប ប ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ បាន ធ ្វ ើប ាប ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	30	រ ប ប ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ បាន ធ ្វ ើប ាប ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ដូច ជា ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម បាន បង ្ខ ំ ឱ្យ ប្រ ជា ជន ធ ្វ ើក ារ ពី Ġ ១ ២ Ġ ម៉ ោង ទៅ Ġ ១ ៥ Ġ ម៉ ោង ក្នុង មួយ ថ ្ង ៃ ឱ្យ ហ ូប តែ ប បរ រា វ លា យ ត្រ កូ ន Ġ ព្រ ល ឹត Ġ គ ល់ ច េក Ġ គ ល់ ច េក Ġ គ ល់ ល ្ហ ុង គ ្ម ាន សម ្ល ៀក ប ំព ាក់ សម រម្យ Ġ គ ្ម ាន ជ ម្រ ក Ġ គ ្ម ាន ថ្ន ាំ សង ្ហ ូវ Ġ និង ប ំ ប ិ ទ សិ ទិ ្ ធ សេ រី ភាព ទ ាំង អ ស់ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ត្រូវ រស់ នៅ រួម គ្នា Ġ ហ ូប រួម គ្នា Ġ និង ធ ្វ ើក ារ រួម គ្នា ដូច សម័យ ប ុ ព្វ កាល គ ្ម ាន កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន	168	▁តើ រ ប ប ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ បាន ធ ្វ ើប ាប ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	30	▁របប ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ បាន ធ ្វ ើប ាប ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ដូច ជា ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម បាន បង ្ខ ំ ឱ្យ ប្រ ជា ជន ធ ្វ ើ ការ ពី ▁១២ ▁ម៉ោង ទៅ ▁១៥ ▁ម៉ោង ក្នុង មួយ ថ ្ង ៃ ឱ្យ ហ ូប តែ ប បរ រ ាវ ល ាយ ត្រ ក ូន ▁ព្រ ល ឹត ▁គល់ ច េក ▁គល់ ច េក ▁គល់ ល ្ហ ុង គ ្ មាន ស ម្ល ៀក ប ំព ាក់ សម រម្យ ▁គ្មាន ជ ម្រ ក ▁គ្មាន ថ្ន ាំ ស ង្ហ ូវ ▁និង ប ំ ប ិ ទ សិ ទិ ្ ធ សេ រី ភាព ទ ាំង អ ស់ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ត្រូវ រស់ នៅ រួម គ្នា ▁ហូប រួម គ្នា ▁និង ធ ្វ ើ ការ រួម គ្នា ដូច សម័យ ប ុ ព្វ កាល គ ្ មាន កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន	154
តើសហភាពសូវៀត និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានចាប់ផ្ដើមប្រឈមមុខដាក់គ្នា នៅឆ្នាំណា ដោយសារអ្វីហើយការប្រឈមមុនដាក់គ្នារវាងមហាអំណាចទាំង ២ នេះបង្កើតបានជាអ្វី	null	សហភាពសូវៀតនិងសហរដ្ឋអាមេរិក បានចាប់ផ្ដើមប្រឈមមុខដាក់គ្នានៅឆ្នាំ ១៩៤៧ នេះគឺ ដោយសារតែ សហរដ្ឋអាមេរិករំដោះប្រទេសនៅអឺរ៉ុបខាងលិចចេញពី ក្រញុំាសហភាពសូវៀត តាមរយៈផែនការម៉ាសាល់ការប្រឈមមុខដាក់គ្នារវាងមហាអំណាចទាំងពីរ នេះបង្កើតបានជាសង្រ្គាមត្រជាក់	null	សហភាពសូវៀតនិងសហរដ្ឋអាមេរិក បានចាប់ផ្ដើមប្រឈមមុខដាក់គ្នានៅឆ្នាំ ១៩៤៧ នេះគឺ ដោយសារតែ សហរដ្ឋអាមេរិករំដោះប្រទេសនៅអឺរ៉ុបខាងលិចចេញពី ក្រញុំាសហភាពសូវៀត តាមរយៈផែនការម៉ាសាល់ការប្រឈមមុខដាក់គ្នារវាងមហាអំណាចទាំងពីរ នេះបង្កើតបានជាសង្រ្គាមត្រជាក់	ត ើស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ប្រ ឈ ម មុខ ដា ក់ គ្នា Ġ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ ដោយ សារ អ ្វី ហើយ ការ ប្រ ឈ ម ម ុន ដា ក់ គ្នា រ វា ង ម ហា អ ំណ ា ច ទ ាំង Ġ ២ Ġ នេះ បង ្ក ើត បាន ជា អ ្វី Ġ	63	ស ហ ភាព ស ូវ ៀត និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក Ġ បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ប្រ ឈ ម មុខ ដា ក់ គ្នា នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៧ Ġ នេះ គ ឺ Ġ ដោយ សារ តែ Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក រំ ដ ោះ ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ខា ង ល ិច ចេញ ពី Ġ ក្រ ញ ុំ ាស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ តា ម រយ ៈ ផ ែន ការ ម៉ា សា ល់ ការ ប្រ ឈ ម មុខ ដា ក់ គ្នា រ វា ង ម ហា អ ំណ ា ច ទ ាំង ពី រ Ġ នេះ បង ្ក ើត បាន ជា សង ្រ ្ គ ាម ត្រ ជា ក់	112	▁តើ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ប្រ ឈ ម មុខ ដ ាក់ គ្នា ▁នៅ ឆ្នាំ ណា ▁ដោយសារ អ ្វី ហើយ ការ ប្រ ឈ ម ម ុន ដ ាក់ គ្នា រ វ ាង ម ហា អ ំ ណា ច ទ ាំង ▁២ ▁នេះ ប ង្ក ើត បាន ជា អ ្វី ▁	62	▁សហភាព ស ូវ ៀត និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ▁បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ប្រ ឈ ម មុខ ដ ាក់ គ្នា នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៧ ▁នេះ គ ឺ ▁ដោយសារតែ ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក រំ ដ ោះ ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ខា ង ល ិច ចេញ ពី ▁ក្រ ញ ុំ ាស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁តាមរយៈ ផ ែន ការ ម៉ា ស ាល់ ការ ប្រ ឈ ម មុខ ដ ាក់ គ្នា រ វ ាង ម ហា អ ំ ណា ច ទ ាំង ពី រ ▁នេះ ប ង្ក ើត បាន ជា សង ្រ ្ គ ាម ត្រ ជ ាក់	103
តើខួរក្បាលការពារដោយអ្វី?	null	ខួរក្បាលការពារដោយ ឆ្អឹងលលាដ៏ក្បាល និង ស្រោមខួរ	null	ខួរក្បាលការពារដោយ ឆ្អឹងលលាដ៏ក្បាល និង ស្រោមខួរ	ត ើ ខ ួរ ក្ បាល ការពារ ដោយ អ ្វី ? Ġ	10	ខ ួរ ក្ បាល ការពារ ដោយ Ġ ឆ្ អ ឹង ល លា ដ ៏ ក្ បាល Ġ និង Ġ ស្រ ោម ខ ួរ	20	▁តើ ខ ួរ ក្ បាល ការពារ ដោយ អ ្វី ? ▁	9	▁ខួរក្បាល ការពារ ដោយ ▁ឆ្អឹង ល លា ដ ៏ ក្ បាល ▁និង ▁ស្រោម ខ ួរ	14
តើក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់មានតួនាទីភារកិច្ចអ្វីខ្លះ	null	ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់មានតួនាទីភារកិច្ចដូចជាជាអ្នកតំណាងប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋានជម្រុញយ៉ាងសកម្មនូវកិច្ច អភិវឌ្ឍន៍ឃុំ សង្កាត់ និងសុខមាលភាពប្រើប្រាស់ឲ្យបានត្រឹមត្រូវនូវធនធានទាំងអស់ដើម្បីសសេចក្តីត្រូវការរបស់ឃុំ សង្កាត់ និងប្រជាជនសេវសាធារណៈដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់ប្រជាជនទៅក្នុងមូលដ្ឋានឲ្យបានត្រឹមត្រូវលើកកំពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនមូលដ្ឋានជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការថែរក្សាការពារបរិស្ថាន ធនធានធម្មជាតិជួយដោះស្រាយរាល់បាតុភូតនានារក្សាសន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ដោយអហិង្សាត្រូវអនុវត្តន៍តាមច្បាប់បទដ្ឋាននានាទទួលប្រតិភូកម្ម ទទួលអំណាចពីក្រសួង អនុវត្តន៍ការងារអនុម័តលើគម្រោងថវិកា ឃុំ សង្កាត់កំណតតម្លៃលើឡម្រោងសារពើពន្ធមូលដ្ឋាន	null	ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់មានតួនាទីភារកិច្ចដូចជាជាអ្នកតំណាងប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋានជម្រុញយ៉ាងសកម្មនូវកិច្ច អភិវឌ្ឍន៍ឃុំ សង្កាត់ និងសុខមាលភាពប្រើប្រាស់ឲ្យបានត្រឹមត្រូវនូវធនធានទាំងអស់ដើម្បីសសេចក្តីត្រូវការរបស់ឃុំ សង្កាត់ និងប្រជាជនសេវសាធារណៈដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់ប្រជាជនទៅក្នុងមូលដ្ឋានឲ្យបានត្រឹមត្រូវលើកកំពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនមូលដ្ឋានជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការថែរក្សាការពារបរិស្ថាន ធនធានធម្មជាតិជួយដោះស្រាយរាល់បាតុភូតនានារក្សាសន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ដោយអហិង្សាត្រូវអនុវត្តន៍តាមច្បាប់បទដ្ឋាននានាទទួលប្រតិភូកម្ម ទទួលអំណាចពីក្រសួង អនុវត្តន៍ការងារអនុម័តលើគម្រោងថវិកា ឃុំ សង្កាត់កំណតតម្លៃលើឡម្រោងសារពើពន្ធមូលដ្ឋាន	ត ើក ្រ ុម ប្រ ឹក ្សា ឃ ុំ សង ្ក ាត់ មាន ត ួន ា ទី ភា រក ិច ្ច អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	26	ក្រុម ប្រ ឹក ្សា ឃ ុំ សង ្ក ាត់ មាន ត ួន ា ទី ភា រក ិច ្ច ដូច ជា ជា អ្នក ត ំណ ាង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន ជ ម្រ ុញ យ៉ាង ស កម្ម ន ូវ កិច្ច Ġ អភិវឌ្ឍ ន៍ ឃ ុំ Ġ សង ្ក ាត់ Ġ និង សុខ មា ល ភាព ប្រ ើប ្រា ស់ ឲ្យ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ ន ូវ ធ ន ធាន ទ ាំង អ ស់ ដើម ្ប ី ស សេ ច ក្តី ត្រូវ ការ រ ប ស់ ឃ ុំ Ġ សង ្ក ាត់ Ġ និង ប្រ ជា ជន សេ វ សា ធា រណៈ ដើម ្ប ី ឆ្ លើ យ ត បទ ៅ នឹង ត ម្រ ូវ ការ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ទៅ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន ឲ្យ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ លើក កំ ព ស់ ជីវ ភាព រស់ នៅ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ម ូល ដ្ឋាន ជំ រ ុញ ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ សង ្ គម កិច្ច Ġ និង កិច្ច សហប្រតិបត្តិការ ថ ែរ ក្ស ាក ារ ពារ បរ ិស ្ថ ាន Ġ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ ជ ួយ ដ ោះ ស្រ ាយ រា ល់ បា ត ុ ភ ូត នា នា រក ្សា ស ន្ត ិស ុ ខ Ġ និង ស ណ្ត ាប់ ធ ្នា ប់ ដោយ អ ហ ិ ង្ស ាត ្រ ូវ អនុ វត្ត ន៍ តា ម ច្ បា ប់ បទ ដ្ឋាន នា នា ទទួល ប្រ តិ ភ ូក ម្ម Ġ ទទួល អ ំណ ា ច ពី ក្រ ស ួង Ġ អនុ វត្ត ន៍ ការងារ អនុ ម ័ត លើ គម ្រ ោង ថ វិ កា Ġ ឃ ុំ Ġ សង ្ក ាត់ កំ ណ ត ត ម្ល ៃ លើ ឡ ម្រ ោង សារ ព ើ ពន្ធ ម ូល ដ្ឋាន	275	▁តើ ក្រុម ប្រ ឹក ្សា ឃ ុំ ស ង្ក ាត់ មាន ត ួ នាទី ភា រ កិច្ច អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	22	▁ក្រុមប្រឹក្សា ឃ ុំ ស ង្ក ាត់ មាន ត ួ នាទី ភា រ កិច្ច ដូច ជា ជា អ្នក ត ំណ ាង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន ជ ម្រ ុញ យ៉ាង ស កម្ម ន ូវ កិច្ច ▁អភិវឌ្ឍន៍ ឃ ុំ ▁សង្កាត់ ▁និង សុខ ម ាល ភាព ប្រ ើ ប្រ ាស់ ឲ្យ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ ន ូវ ធ ន ធាន ទ ាំង អ ស់ ដើម ្ប ី ស ស េច ក្តី ត្រូវ ការ រ ប ស់ ឃ ុំ ▁សង្កាត់ ▁និង ប្រ ជា ជន សេ វ សា ធា រណៈ ដើម ្ប ី ឆ្ ល ើយ ត ប ទៅ នឹង ត ម្រ ូវ ការ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ទៅ ក្នុង ម ូល ដ្ឋាន ឲ្យ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ លើក ក ំព ស់ ជីវ ភាព រស់ នៅ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ម ូល ដ្ឋាន ជំ រ ុញ ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁សង្គមកិច្ច ▁និង កិច្ច សហប្រតិបត្តិការ ថ ែរ ក ្សា ការពារ ប រិ ស្ថាន ▁ធនធាន ធម្ម ជាតិ ជ ួយ ដ ោះ ស្រ ាយ រ ាល់ ប ាត ុ ភ ូត ន ាន ារ ក្ស ាស ន្ត ិ សុខ ▁និង ស ណ្ត ាប់ ធ ្ន ាប់ ដោយ អ ហ ិ ង ្សា ត្រូវ អនុ វត្ត ន៍ ត ាម ច ្ប ាប់ បទ ដ្ឋាន នា នា ទទួល ប្រ តិ ភ ូ កម្ម ▁ទទួល អ ំ ណា ច ពី ក្រ ស ួង ▁អនុវត្តន៍ ការងារ អនុ ម ័ត លើ គ ម្រ ោង ថ វ ិកា ▁ឃុំ ▁សង្កាត់ ក ំណ ត ត ម្ល ៃ លើ ឡ ម្រ ោង សារ ព ើ ពន្ធ ម ូល ដ្ឋាន	251
ចំណេះដឹងស្តីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងប្រជាធិបតេយ្យមានប្រយោជន៍អ្វីខ្លះ ចំពោះអ្នកជាសាស្រ្តចារ្យមួយរូប	null	ចំណេះដឹងស្តីពីសិទ្ធិមនុស្សនិងប្រជាធិបតេយ្យក្នុងនាមជាសាស្រ្តចារ្យមួយរូប ប្រយោជន៍ដូចជាៈអាចឲ្យយើងបានដឹងច្បាស់ស្តីពីដែនកំណត់នៃសេរីភាពរបស់ខ្លួនធ្វើឲ្យយើងចេះគោរពសិទ្ធិខ្លួនឯង និងសិទ្ធិរបស់ោអ្នកដទៃអាចឲ្យយើងហ៊ានបញ្ចេញមតិយើងអាចប្រើប្រាស់សិទ្ធិរបស់យើងក្នុងការជ្រើសរើសអ្នកដឹកនាំដែលយើងពេញចិត្តអាចឲ្យយើងប្រើចំណេះដឹងដែលមានជួយអភិវឌ្ឍន៍សង្គមជាតិអាចឲ្យសិស្សចូលរួមសកម្មភាព សង្គមដូចជាការចូលរួមស្តីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងប្រជាធិបតេយ្យជាដើម ដូចនេះក្នុងនាមយើងជាសាស្រ្តាលចារ្យាម្នាក់ត្រូវតែសិក្សាស្វែងយល់អំពី គោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្សនិងប្រជាធិបតេយ្យព្រោះជាដំណើរនៃការរស់នៅក្នុងសង្គមនិងវាយជួយយើងក្នុងការបង្រៀនសិស្សផងដែរ	null	ចំណេះដឹងស្តីពីសិទ្ធិមនុស្សនិងប្រជាធិបតេយ្យក្នុងនាមជាសាស្រ្តចារ្យមួយរូប ប្រយោជន៍ដូចជាៈអាចឲ្យយើងបានដឹងច្បាស់ស្តីពីដែនកំណត់នៃសេរីភាពរបស់ខ្លួនធ្វើឲ្យយើងចេះគោរពសិទ្ធិខ្លួនឯង និងសិទ្ធិរបស់ោអ្នកដទៃអាចឲ្យយើងហ៊ានបញ្ចេញមតិយើងអាចប្រើប្រាស់សិទ្ធិរបស់យើងក្នុងការជ្រើសរើសអ្នកដឹកនាំដែលយើងពេញចិត្តអាចឲ្យយើងប្រើចំណេះដឹងដែលមានជួយអភិវឌ្ឍន៍សង្គមជាតិអាចឲ្យសិស្សចូលរួមសកម្មភាព សង្គមដូចជាការចូលរួមស្តីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងប្រជាធិបតេយ្យជាដើម ដូចនេះក្នុងនាមយើងជាសាស្រ្តាលចារ្យាម្នាក់ត្រូវតែសិក្សាស្វែងយល់អំពី គោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្សនិងប្រជាធិបតេយ្យព្រោះជាដំណើរនៃការរស់នៅក្នុងសង្គមនិងវាយជួយយើងក្នុងការបង្រៀនសិស្សផងដែរ	ចំ ណេ ះ ដ ឹង ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស Ġ និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ប្រ យោ ជន ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ចំ ព ោះ អ្នក ជា សា ស្រ ្ត ចារ្យ មួយ រូប Ġ	38	ចំ ណេ ះ ដ ឹង ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ក្នុង នា ម ជា សា ស្រ ្ត ចារ្យ មួយ រូប Ġ ប្រ យោ ជន ៍ ដូច ជា ៈ អា ច ឲ្យ យ ើង បាន ដ ឹង ច្ បា ស់ ស្ត ី ពី ដ ែន កំ ណ ត់ នៃ សេ រី ភាព រ ប ស់ ខ្លួន ធ ្វ ើ ឲ្យ យ ើង ច េះ គោ រ ព សិ ទ្ធិ ខ្លួន ឯ ង Ġ និង សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ោ អ្នក ដ ទ ៃ អា ច ឲ្យ យ ើង ហ៊ ាន បញ្ច េញ ម តិ យ ើង អា ច ប្រ ើប ្រា ស់ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ យ ើង ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស អ្នក ដ ឹក នាំ ដ ែល យ ើង ព េញ ចិត្ត អា ច ឲ្យ យ ើង ប្រ ើ ចំ ណេ ះ ដ ឹង ដ ែល មាន ជ ួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ សង ្ គម ជាតិ អា ច ឲ្យ សិ ស្ស ចូល រួម ស កម្ម ភាព Ġ សង ្ គម ដូច ជា ការ ចូល រួម ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស Ġ និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ជា ដើម Ġ ដូច នេះ ក្នុង នា ម យ ើង ជា សា ស្រ ្ត ាល ចារ្យ ាម ្នា ក់ ត្រូវ តែ សិ ក្ស ាស ្វ ែង យ ល់ អ ំព ី Ġ គោ ល ការណ៍ សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ព្រ ោះ ជា ដំណើរ នៃ ការ រស់ នៅ ក្នុង សង ្ គម និង វា យ ជ ួយ យ ើង ក្នុង ការ ប âĢĭ ង ្រ ៀន សិ ស្ស ផ ង ដ ែរ ĠÂł	257	▁ចំណេះដឹង ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស ▁និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ប្រ យោ ជ ន៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ចំពោះ អ្នក ជា សា ស្រ ្ត ចារ្យ មួយ រូប ▁	32	▁ចំណេះដឹង ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ក្នុង ន ាម ជា សា ស្រ ្ត ចារ្យ មួយ រូប ▁ប្រយោជន៍ ដូច ជា ៈ អា ច ឲ្យ យ ើង បាន ដ ឹង ច ្ប ាស់ ស្ត ី ពី ដ ែន ក ំណ ត់ នៃ សេ រី ភាព រ ប ស់ ខ្លួន ធ ្វ ើ ឲ្យ យ ើង ច េះ គ ោរ ព សិ ទ្ធិ ខ្លួន ឯ ង ▁និង សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ោ អ្នក ដ ទ ៃ អា ច ឲ្យ យ ើង ហ៊ ាន បញ្ច េញ ម តិ យ ើង អា ច ប្រ ើ ប្រ ាស់ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ យ ើង ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស អ្នក ដ ឹក នាំ ដ ែល យ ើង ព េញ ចិត្ត អា ច ឲ្យ យ ើង ប្រ ើ ច ំណ េះ ដ ឹង ដ ែល មាន ជ ួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ ស ង្គ ម ជាតិ អា ច ឲ្យ សិ ស្ស ចូល រួម ស កម្ម ភាព ▁សង្គម ដូច ជា ការ ចូល រួម ស្ត ី ពី សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស ▁និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ជា ដើម ▁ដូចនេះ ក្នុង ន ាម យ ើង ជា សា ស្រ ្ត ាល ចារ្យ ាម ្ន ាក់ ត្រូវ តែ សិ ក្ស ាស ្វ ែង យ ល់ អ ំព ី ▁គោលការណ៍ សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ព្រ ោះ ជា ដំណើរ នៃ ការ រស់ នៅ ក្នុង ស ង្គ ម និង វ ាយ ជ ួយ យ ើង ក្នុង ការ ប ▁ង ្រ ៀន សិ ស្ស ផ ង ដ ែរ ▁	245
តើព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹតព្រះអង្គទ្រង់សុគតនៅថ្ងៃណា ខែណា ឆ្នាំណា	null	ព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹតព្រះអង្គទ្រង់សុគតនៅថ្ងៃទី ០៣ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៦០	null	ព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹតព្រះអង្គទ្រង់សុគតនៅថ្ងៃទី ០៣ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៦០	ត ើ ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សុ រា ម្រ ឹត ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ សុ គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ណា Ġ ខែ ណា Ġ ឆ្នាំ ណា Ġ	31	ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សុ រា ម្រ ឹត ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ សុ គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ០ ៣ Ġ ខែ មេ សា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦០ ĠâĢĭ	33	▁តើ ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សុ រា ម្រ ឹត ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ សុ គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ណា ▁ខែ ណា ▁ឆ្នាំ ណា ▁	30	▁ព្រះបាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សុ រា ម្រ ឹត ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ សុ គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁០៣ ▁ខែមេសា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៦០ ▁	28
តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលនាំអោយចលនាតស៊ូនោះទទួលបានលទ្ធផលដូចខាងលើ	null	ចលនាតស៊ូនោះទទួលបានលទ្ធផលដោយសារៈក្រោយសង្គ្រាមពួកអាណានិគមមានការនឿយហត់យ៉ាងខ្លាំងសេដ្ឋកិច្ចខ្ទេចខ្ទាំ ការគាំទ្រពីសហរដ្ឋអាមេរិច សហភាពសូវៀត និងអង្គការសហប្រជាជាតិប្រទេសនីមួយៗមានមគ្គុទេសឈ្លាសនៃមានគោលនយោបាយត្រឹមត្រូវមានការសហការគ្មានរវាងទ្វីអាស៊ី អាព្រិច អាមេរិកឡាទីន	null	ចលនាតស៊ូនោះទទួលបានលទ្ធផលដោយសារៈក្រោយសង្គ្រាមពួកអាណានិគមមានការនឿយហត់យ៉ាងខ្លាំងសេដ្ឋកិច្ចខ្ទេចខ្ទាំ ការគាំទ្រពីសហរដ្ឋអាមេរិច សហភាពសូវៀត និងអង្គការសហប្រជាជាតិប្រទេសនីមួយៗមានមគ្គុទេសឈ្លាសនៃមានគោលនយោបាយត្រឹមត្រូវមានការសហការគ្មានរវាងទ្វីអាស៊ី អាព្រិច អាមេរិកឡាទីន	ត ើក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល នាំ អោយ ច ល នា ត ស៊ូ ន ោះ ទទួលបាន ល ទ្ធ ផល ដូច ខា ង លើ Ġ	28	ច ល នា ត ស៊ូ ន ោះ ទទួលបាន ល ទ្ធ ផល ដោយ សារ ៈ ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម ព ួ ក អា ណា និ គម មាន ការ ន ឿ យ ហ ត់ យ៉ាង ខ្ លា ំ ង សេ ដ្ឋ កិច្ច ខ្ ទេ ច ខ្ ទ ាំ Ġ ការ គ ាំ ទ្រ ពី ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិ ច Ġ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ និង អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ប្រ ទេស នី មួយ ៗ មាន ម គ្គ ុ ទេស ឈ ្លា ស នៃ មាន គោ ល ន យោ បា យ ត្រ ឹម ត្រូវ មាន ការ ស ហ ការ គ ្ម ាន រ វា ង ទ ្វី អា ស៊ី Ġ អា ព្រ ិច Ġ អា មេ រិក ឡា ទី ន	122	▁តើ ក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល នាំ អោយ ច ល នា ត ស៊ូ ន ោះ ទទួលបាន ល ទ្ធ ផល ដូច ខា ង លើ ▁	28	▁ចលនា ត ស៊ូ ន ោះ ទទួលបាន ល ទ្ធ ផល ដោយ សារ ៈ ក្រ ោយ ស ង្គ ្រា ម ព ួ ក អា ណា និ គម មាន ការ ន ឿ យ ហ ត់ យ៉ាង ខ្ ល ាំង សេ ដ្ឋ កិច្ច ខ្ ទ េច ខ្ ទ ាំ ▁ការគាំទ្រ ពី ស ហ រដ្ឋ អា ម េរ ិច ▁សហភាព ស ូវ ៀត ▁និង អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ប្រ ទេស នី មួយ ៗ មាន ម គ្គ ុ ទេស ឈ ្លា ស នៃ មាន គ ោល ន យោ ប ាយ ត្រ ឹម ត្រូវ មាន ការ ស ហ ការ គ ្ មាន រ វ ាង ទ ្វី អា ស៊ី ▁អា ព្រ ិច ▁អាមេរិក ឡា ទី ន	112
តើបេសកទូតចិន មកដល់ហ្វូណនមានឈ្មោះអ្វីខ្លះ មកដល់នៅឆ្នាំណា	null	បេសកទូតចិន មកដល់ហ្វូណនមានឈ្មោះ កាំងថៃ និងជូយីង មកដល់ហ្វូណននៅឆ្នាំ ២៣០នៃគស	null	បេសកទូតចិន មកដល់ហ្វូណនមានឈ្មោះ កាំងថៃ និងជូយីង មកដល់ហ្វូណននៅឆ្នាំ ២៣០នៃគស	ត ើប េស ក ទូ ត ច ិន Ġ មក ដល់ ហ្វ ូ ណ ន មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ មក ដល់ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	26	ប េស ក ទូ ត ច ិន Ġ មក ដល់ ហ្វ ូ ណ ន មាន ឈ្មោះ Ġ កា ំ ង ថ ៃ Ġ និង ជ ូ យ ី ង Ġ មក ដល់ ហ្វ ូ ណ ន âĢĭ នៅ ឆ្នាំ Ġ ២ ៣០ នៃ គ ស	39	▁តើ ប េស ក ទ ូត ច ិន ▁មកដល់ ហ្វ ូ ណ ន មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁មកដល់ នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	24	▁បេ ស ក ទ ូត ច ិន ▁មកដល់ ហ្វ ូ ណ ន មាន ឈ្មោះ ▁ក ាំង ថ ៃ ▁និង ជ ូ យ ី ង ▁មកដល់ ហ្វ ូ ណ ន ▁នៅ ឆ្នាំ ▁២ ៣០ នៃ គ ស	36
ក្រោយបានឯករាជ្យពីហូឡង់តើឥណ្ឌូណេស៊ីមានសេដ្ឋកិច្ចដូចម្តេច	null	ក្រោយបានឯករាជ្យពីហូឡង់តើឥណ្ឌូណេស៊ីមានសេដ្ឋកិច្ចដូចជា ចាប់ផ្តើមដំបូងនាឆ្នាំ ១៩៦៥ រដ្ឋាភិបាល រៀបចំថ្មី របស់ប្រធានាធិបតីស៊ូហារតូមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចកើតឡើង អតិផរណា ហេដ្ឋានរចនាសម្ព័ន្ធសង្គមទន់ខ្សោយ និងសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ស្រុតចុះយ៉ាងខ្លាំងក្នុងរយៈពេលជិត ៣០ឆ្នាំក្រោយមក ទើបសេដ្ឋកិច្ចមានលំនឹងទទួលលទ្ធផលល្អប្រសើរឡើងវិញ	null	ក្រោយបានឯករាជ្យពីហូឡង់តើឥណ្ឌូណេស៊ីមានសេដ្ឋកិច្ចដូចជា ចាប់ផ្តើមដំបូងនាឆ្នាំ ១៩៦៥ រដ្ឋាភិបាល រៀបចំថ្មី របស់ប្រធានាធិបតីស៊ូហារតូមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចកើតឡើង អតិផរណា ហេដ្ឋានរចនាសម្ព័ន្ធសង្គមទន់ខ្សោយ និងសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ស្រុតចុះយ៉ាងខ្លាំងក្នុងរយៈពេលជិត ៣០ឆ្នាំក្រោយមក ទើបសេដ្ឋកិច្ចមានលំនឹងទទួលលទ្ធផលល្អប្រសើរឡើងវិញ	ក្រ ោយ បាន ឯក រាជ ្យ ពី ហ ូ ឡង់ ត ើ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី មាន សេ ដ្ឋ កិច្ច ដូច ម្ ត េច Ġ	25	ក្រ ោយ បាន ឯក រាជ ្យ ពី ហ ូ ឡង់ ត ើ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី មាន សេ ដ្ឋ កិច្ច ដូច ជា Ġ ច ាប់ ផ្ ត ើម ដំ បូ ង នា ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦ ៥ Ġ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ រៀបចំ ថ ្ម ី Ġ រ ប ស់ ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស៊ូ ហា រ តូ មាន វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច កើត ឡើង Ġ អ តិ ផ រណ ា Ġ ហ េ ដ្ឋាន រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ សង ្ គម ទ ន់ ខ្សោយ Ġ និង សេ ដ្ឋ កិច្ច ធ ្លា ក់ ស្រ ុត ច ុះ យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ក្នុង រយ ៈ ពេល ជ ិត Ġ ៣០ ឆ្នាំ ក្រ ោយ មក Ġ ទ ើប សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន លំ នឹង ទទួល ល ទ្ធ ផល ល្អ ប្រសើរ ឡើង វិញ	131	▁ក្រោយ បាន ឯក រាជ ្យ ពី ហ ូ ឡង់ ត ើ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី មាន សេ ដ្ឋ កិច្ច ដូច ម ្ត េច ▁	24	▁ក្រោយ បាន ឯក រាជ ្យ ពី ហ ូ ឡង់ ត ើ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី មាន សេ ដ្ឋ កិច្ច ដូច ជា ▁ចាប់ផ្តើម ដំ បូ ង នា ឆ្នាំ ▁១៩ ៦ ៥ ▁រដ្ឋាភិបាល ▁រៀបចំ ថ ្ម ី ▁របស់ ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស៊ូ ហា រ តូ មាន វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច កើត ឡើង ▁អ តិ ផ រ ណា ▁ហេ ដ្ឋាន រ ច នា ស ម្ព ័ ន្ធ ស ង្គ ម ទ ន់ ខ្សោយ ▁និង សេ ដ្ឋ កិច្ច ធ ្ល ាក់ ស្រ ុត ច ុះ យ៉ាង ខ្ ល ាំង ក្នុង រយ ៈ ពេល ជ ិត ▁៣០ ឆ្នាំ ក្រ ោយ មក ▁ទើប សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន លំ នឹង ទទួល ល ទ្ធ ផល ល្អ ប្រសើរ ឡើង វិញ	116
តើដើម្បីសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៨៧៧ និងឆ្នាំ ១៨៨៤ តើបារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដូចម្តេច	null	ដើម្បីសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នំា១៨៧៧និងឆ្នាំ១៨៨៤បារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដោយប្រើទឹកប្រាក់ដើម្បីទម្លុះទម្លាយភាពរាំងស្ទះគម្រោងការរបស់គេដូចជាអនុម័តច្បាប់ស្តីស្តីពីប្រាក់បៀវត្សរ៍មន្រ្តីរាជការដោយមន្រ្តីរាជការខ្មែរអាចទទួលបានប្រាក់វបៀវត្សរ៍ខ្ពស់មន្រ្តីរាជការខ្មែរត្រូវតែធ្វើការដោយភក្តីភាព និងអស់ពីសមត្ថភាព បើពុំដូច្នេះទេនិងត្រូវបាត់បង់ការងារបង្កើតសាលារដ្ឋបាលសម្រាប់មន្រ្តីរាជការខ្មែរ ដោយមន្រ្តីរាជការទាំងអស់ត្រូវឆ្លងកាត់សាលានេះមន្រ្តីរាជការខ្មែរដែលធ្លាប់តែជំទាស់តវ៉ាកំណែទម្រង់របស់បារាំងក៏ប្រែជាស្ងបស្ងាត់ទៅវិញ	null	ដើម្បីសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នំា១៨៧៧និងឆ្នាំ១៨៨៤បារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដោយប្រើទឹកប្រាក់ដើម្បីទម្លុះទម្លាយភាពរាំងស្ទះគម្រោងការរបស់គេដូចជាអនុម័តច្បាប់ស្តីស្តីពីប្រាក់បៀវត្សរ៍មន្រ្តីរាជការដោយមន្រ្តីរាជការខ្មែរអាចទទួលបានប្រាក់វបៀវត្សរ៍ខ្ពស់មន្រ្តីរាជការខ្មែរត្រូវតែធ្វើការដោយភក្តីភាព និងអស់ពីសមត្ថភាព បើពុំដូច្នេះទេនិងត្រូវបាត់បង់ការងារបង្កើតសាលារដ្ឋបាលសម្រាប់មន្រ្តីរាជការខ្មែរ ដោយមន្រ្តីរាជការទាំងអស់ត្រូវឆ្លងកាត់សាលានេះមន្រ្តីរាជការខ្មែរដែលធ្លាប់តែជំទាស់តវ៉ាកំណែទម្រង់របស់បារាំងក៏ប្រែជាស្ងបស្ងាត់ទៅវិញ	ត ើ ដើម ្ប ី សម ្រ េច ទិ ស ដ ៅ កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៧៧ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ១ ៨៨ ៤ Ġ ត ើប ារ ាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ បា យ ថ ្ម ី ដូច ម្ ត េច Ġ	46	ដើម ្ប ី សម ្រ េច ទិ ស ដ ៅ កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្ ន ំ ា ១ ៨ ៧៧ និង ឆ្នាំ âĢĭ ១ ៨៨ ៤ បា រា ំ ង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ បា យ ថ ្ម ី ដោយ ប្រ ើ ទឹក ប្រា ក់ ដើម ្ប ី ទ ម្ល ុះ ទ ម្ល ាយ ភាព រា ំ ង ស្ទ ះ គម ្រ ោង ការ រ ប ស់ គ េ ដូច ជា អនុ ម ័ត ច្ បា ប់ ស្ត ី ស្ត ី ពី ប្រា ក់ ប ៀវ ត ្ស រ ៍ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ដោយ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ អា ច ទទួលបាន ប្រា ក់ វ ប ៀវ ត ្ស រ ៍ ខ្ ព ស់ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ ត្រូវ តែ ធ ្វ ើក ារ ដោយ ភ ក្តី ភាព Ġ និង អ ស់ ពី សម ត្ថ ភាព Ġ ប ើ ពុ ំ ដូច ្ន េះ ទេ និង ត្រូវ បា ត់ បង់ ការងារ បង ្ក ើត សា លា រដ្ឋ បាល សម ្រា ប់ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ Ġ ដោយ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ទ ាំង អ ស់ ត្រូវ ឆ្ លង កាត់ សា លាន េះ ម ន្ រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ ដ ែល ធ ្លា ប់ តែ ជំ ទ ាស់ ត វ៉ា កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ បា រា ំ ង ក ៏ ប្រ ែ ជា ស្ ង ប ស្ ង ាត់ ទៅ វិញ	254	▁តើ ដើម ្ប ី ស ម្រ េច ទិ ស ដ ៅ ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ ▁១៨ ៧៧ ▁និង ឆ្នាំ ▁១៨ ៨ ៤ ▁តើ ប ារ ាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ ប ាយ ថ ្ម ី ដូច ម ្ត េច ▁	44	▁ដើម្បី ស ម្រ េច ទិ ស ដ ៅ ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្ ន ំ ា ១ ៨ ៧៧ និង ឆ្នាំ ▁១៨ ៨ ៤ ប ារ ាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ ប ាយ ថ ្ម ី ដោយ ប្រ ើ ទឹក ប្រ ាក់ ដើម ្ប ី ទ ម្ល ុះ ទ ម្ល ាយ ភាព រ ាំង ស្ទ ះ គ ម្រ ោង ការ រ ប ស់ គ េ ដូច ជា អនុ ម ័ត ច ្ប ាប់ ស្ត ី ស្ត ី ពី ប្រ ាក់ ប ៀវ ត ្ស រ ៍ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ដោយ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ អា ច ទទួលបាន ប្រ ាក់ វ ប ៀវ ត ្ស រ ៍ ខ្ ព ស់ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ ត្រូវ តែ ធ ្វ ើ ការ ដោយ ភ ក្តី ភាព ▁និង អ ស់ ពី សម ត្ថ ភាព ▁បើ ព ុំ ដូច ្ នេះ ទេ និង ត្រូវ ប ាត់ បង់ ការងារ ប ង្ក ើត សា លា រដ្ឋ បាល ស ម្រ ាប់ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ ▁ដោយ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ទ ាំង អ ស់ ត្រូវ ឆ្ លង កាត់ សា លាន េះ ម ន ្រ ្ត ី រាជ ការ ខ្ ម ែរ ដ ែល ធ ្ល ាប់ តែ ជំ ទ ាស់ ត វ៉ា ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ ប ារ ាំង ក ៏ ប្រ ែ ជា ស្ ង ប ស្ ង ាត់ ទៅ វិញ	248
តើសភាតំណាងប្រជាជនមានចំនួនប៉ុន្មានអាសនៈហើយអាសនៈនីមួយៗតំណាងឪ្យក្រុមណាខ្លះ	null	តើសភាតំណាងប្រជាជនមានចំនូន ២៥០ អាសនៈអាសនៈនីមួយៗតំណាងឪ្យក្រុម ចំនួន ១៥០ អាសនៈ តំណាងឪ្យក្រុមកសិករចំនួន ១៥០ អាសនៈ តំណាងឪ្យវណ្ណៈពលករ និង កសិករចំនួន ៥០ អាសនៈទៀតតំណាងឪ្យកងទ័ពបដិវត្ដន៍កម្ពុជា	null	តើសភាតំណាងប្រជាជនមានចំនូន ២៥០ អាសនៈអាសនៈនីមួយៗតំណាងឪ្យក្រុម ចំនួន ១៥០ អាសនៈ តំណាងឪ្យក្រុមកសិករចំនួន ១៥០ អាសនៈ តំណាងឪ្យវណ្ណៈពលករ និង កសិករចំនួន ៥០ អាសនៈទៀតតំណាងឪ្យកងទ័ពបដិវត្ដន៍កម្ពុជា	ត ើស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន មាន ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន អា ស នៈ ហើយ អា ស នៈ នី មួយ ៗ ត ំណ ាង ឪ ្យ ក្រុម ណា ខ្ ល ះ Ġ	37	ត ើស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន មាន ចំ ន ូន Ġ ២៥ ០ Ġ អា ស នៈ អា ស នៈ នី មួយ ៗ ត ំណ ាង ឪ ្យ ក្រុម Ġ ចំ ន ួន Ġ ១ ៥០ Ġ អា ស នៈ Ġ ត ំណ ាង ឪ ្យ ក្រុម ក សិ ករ ចំ ន ួន Ġ ១ ៥០ Ġ អា ស នៈ Ġ ត ំណ ាង ឪ ្យ វ ណ្ណ ៈ ពល ករ Ġ និង Ġ ក សិ ករ ចំ ន ួន Ġ ៥០ Ġ អា ស នៈ ទៀត ត ំណ ាង ឪ ្យ ក ង ទ ័ ព ប ដ ិ វ ត ្ ដ ន៍ ក ម្ព ុ ជា	99	▁តើ ស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន មាន ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន អា ស នៈ ហើយ អា ស នៈ នី មួយ ៗ ត ំណ ាង ឪ ្យ ក្រុម ណា ខ្ ល ះ ▁	37	▁តើ ស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន មាន ចំ ន ូន ▁២ ៥០ ▁អាសនៈ អា ស នៈ នី មួយ ៗ ត ំណ ាង ឪ ្យ ក្រុម ▁ចំនួន ▁១៥០ ▁អាសនៈ ▁តំណាង ឪ ្យ ក្រុម ក សិ ករ ចំ ន ួន ▁១៥០ ▁អាសនៈ ▁តំណាង ឪ ្យ វ ណ្ណ ៈ ពល ករ ▁និង ▁កសិករ ចំ ន ួន ▁៥០ ▁អាសនៈ ទៀត ត ំណ ាង ឪ ្យ ក ង ទ ័ ព ប ដ ិ វ ត ្ ដ ន៍ ក ម្ព ុ ជា	81
ចូរនិយាយពីរបៀបគ្រប់គ្រងសំណល់រាវនៅទីក្រុងភ្នំពេញ	null	របៀបគ្រប់គ្រងសំណល់រាវនៅទីក្រុងភ្នំពេញ គឺការបង្ហូរតាម បណ្តាញលូ កប់ក្នុងដី ឬប្រឡាយ យកទៅស្តុកទុកក្នុងអាងដែលជា បឹងធម្មជាតិបន្ទាប់មកគេបូមទឹកស្អុយទាំងនោះទម្លាក់ចុះក្នុងទន្លេ ឬបឹងនានា ដោយមិនបានធ្វើប្រព្រឹត្តកម្មទឹកសំអុយនោះជាមុនទេ	null	របៀបគ្រប់គ្រងសំណល់រាវនៅទីក្រុងភ្នំពេញ គឺការបង្ហូរតាម បណ្តាញលូ កប់ក្នុងដី ឬប្រឡាយ យកទៅស្តុកទុកក្នុងអាងដែលជា បឹងធម្មជាតិបន្ទាប់មកគេបូមទឹកស្អុយទាំងនោះទម្លាក់ចុះក្នុងទន្លេ ឬបឹងនានា ដោយមិនបានធ្វើប្រព្រឹត្តកម្មទឹកសំអុយនោះជាមុនទេ	ច ូរ និ យា យ ពី រ ប ៀប គ្រ ប់ គ្រ ង សំ ណ ល់ រា វ នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ Ġ	22	រ ប ៀប គ្រ ប់ គ្រ ង សំ ណ ល់ រា វ នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ Ġ គ ឺ ការ បង ្ហ ូរ តា ម Ġ បណ្ត ាញ ល ូ Ġ ក ប់ ក្នុង ដ ី Ġ ឬ ប្រ ឡា យ Ġ យក ទៅ ស្ត ុក ទុក ក្នុង អា ង ដ ែល ជា Ġ ប ឹង ធម្ម ជាតិ បន្ទាប់ មក គ េ បូ ម ទឹក ស្ អ ុយ ទ ាំង ន ោះ ទ ម្ល ាក់ ច ុះ ក្នុង ទ ន្ ល េ Ġ ឬ ប ឹង នា នា Ġ ដោយ ម ិន បាន ធ ្វ ើប ្រ ព្រ ឹត ្ត កម្ម ទឹក សំ អ ុយ ន ោះ ជា ម ុន ទេ	103	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី រ ប ៀប គ្រ ប់ គ្រ ង ស ំណ ល់ រ ាវ នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ▁	21	▁របៀប គ្រ ប់ គ្រ ង ស ំណ ល់ រ ាវ នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ▁គឺ ការ ប ង្ហ ូរ ត ាម ▁បណ្តាញ ល ូ ▁កប់ ក្នុង ដ ី ▁ឬ ប្រ ឡា យ ▁យក ទៅ ស្ត ុក ទុក ក្នុង អា ង ដ ែល ជា ▁បឹង ធម្ម ជាតិ បន្ទាប់ មក គ េ ប ូម ទឹក ស ្អ ុយ ទ ាំង ន ោះ ទ ម្ល ាក់ ច ុះ ក្នុង ទ ន ្ល េ ▁ឬ ប ឹង នា នា ▁ដោយ ម ិន បាន ធ ្វ ើ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត កម្ម ទឹក សំ អ ុយ ន ោះ ជា ម ុន ទេ	97
តើករណីយកិច្ចមានលក្ខណៈដូចម្តេចខ្លះ	null	ករណីកិច្ចមានលក្ខណៈសំខាន់ៗដូចតទៅជាបញ្ជា រឺជាសេចក្តីបង្គាប់មួយជាអតិសេដ្ឋភាពនៃតំលៃជាកាតព្វកិច្ចដែលបើកសេរីភាព អោយអ្នកប្រព្រឹត្តគោរពរឺមិនគោរពបានជាបញ្ជាដែលមានពិសោធន៍ក្នុងជីវីត ជាគំនិតសកលជាគំនិត ដែលគួរអោយធ្វើតាមបាន	null	ករណីកិច្ចមានលក្ខណៈសំខាន់ៗដូចតទៅជាបញ្ជា រឺជាសេចក្តីបង្គាប់មួយជាអតិសេដ្ឋភាពនៃតំលៃជាកាតព្វកិច្ចដែលបើកសេរីភាព អោយអ្នកប្រព្រឹត្តគោរពរឺមិនគោរពបានជាបញ្ជាដែលមានពិសោធន៍ក្នុងជីវីត ជាគំនិតសកលជាគំនិត ដែលគួរអោយធ្វើតាមបាន	ត ើក រណ ី យក ិច ្ច មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	18	ករណី កិច្ច មាន ល ក្ខ ណៈ សំ ខា ន់ ៗ ដូច ត ទៅ ជា បញ្ជា Ġ រ ឺ ជា សេ ច ក្តី បង ្ គ ាប់ មួយ ជា អ តិ សេ ដ្ឋ ភាព នៃ ត ំ ល ៃ ជា កា ត ព្វ កិច្ច ដ ែល ប ើក សេ រី ភាព Ġ អោយ អ្នក ប្រ ព្រ ឹត ្ត គោ រ ពរ ឺ ម ិន គោ រ ព បាន ជា បញ្ជា ដ ែល មាន ពិ ស ោ ធ ន៍ ក្នុង ជីវ ីត Ġ ជា គ ំ និ ត ស ក ល ជា គ ំ និ ត Ġ ដ ែល គ ួរ អោយ ធ ្វ ើត ាម បាន	101	▁តើ ករណី យ កិច្ច មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	15	▁ករណី កិច្ច មាន ល ក្ខ ណៈ សំ ខ ាន់ ៗ ដូច ត ទៅ ជា បញ្ជា ▁រឺ ជា ស េច ក្តី ប ង្គ ាប់ មួយ ជា អ តិ សេ ដ្ឋ ភាព នៃ ត ំ ល ៃ ជា ក ាត ព្វ កិច្ច ដ ែល ប ើក សេ រី ភាព ▁អោយ អ្នក ប្រ ព្រ ឹ ត្ត គ ោរ ពរ ឺ ម ិន គ ោរ ព បាន ជា បញ្ជា ដ ែល មាន ពិ ស ោ ធ ន៍ ក្នុង ជីវ ីត ▁ជា គ ំ ន ិត ស ក ល ជា គ ំ ន ិត ▁ដែល គ ួរ អោយ ធ ្វ ើត ាម បាន	98
ចូរនិយាយពីគណបក្សនយោបាយសិទ្ធិ និងសេរីភាពនិងការបោះឆ្នោត	null	និយាយពីគណបក្សនយោបាយ សិទ្ធិ និងសេរីភាពនិងការបោះឆ្នោតគឺគណបក្សនយោបាយ ក្នងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ មានគណបក្សជាច្រើនដែលតំណាងឲ្យទស្សនៈប្លែកៗគ្នាចំណែកលទ្ធិកុំមុយនីស្តគឺមានតែគណបក្សតែមួយប៉ុណ្ណោះ សិទ្ធិនិងសេរីភាព សេរីភាពសំខានៗដែលទ្រទ្រង់ការរស់នៅប្រកបដោយប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិទាំងនេះមានតុល្យភាពដោយការទទួលខុសត្រូវ ព្រោះសង្គមប្រជាធិបតេយ្យនឹងមានដំណើរការទៅបាន ល្គឹកណាតែពលរដ្ឋចូលរួមចំណែក ការបោះឆ្នោត រដ្ឋពលដែលមានអាយុចាប់ពី ១៨ឆ្នាំ ឡើងទៅមានសិទ្ធិបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកសភាហើយក៏គ្មានច្បាប់បង្ខំឲ្យបោះឆ្នោតនោះដែរ	null	និយាយពីគណបក្សនយោបាយ សិទ្ធិ និងសេរីភាពនិងការបោះឆ្នោតគឺគណបក្សនយោបាយ ក្នងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ មានគណបក្សជាច្រើនដែលតំណាងឲ្យទស្សនៈប្លែកៗគ្នាចំណែកលទ្ធិកុំមុយនីស្តគឺមានតែគណបក្សតែមួយប៉ុណ្ណោះ សិទ្ធិនិងសេរីភាព សេរីភាពសំខានៗដែលទ្រទ្រង់ការរស់នៅប្រកបដោយប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិទាំងនេះមានតុល្យភាពដោយការទទួលខុសត្រូវ ព្រោះសង្គមប្រជាធិបតេយ្យនឹងមានដំណើរការទៅបាន ល្គឹកណាតែពលរដ្ឋចូលរួមចំណែក ការបោះឆ្នោត រដ្ឋពលដែលមានអាយុចាប់ពី ១៨ឆ្នាំ ឡើងទៅមានសិទ្ធិបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកសភាហើយក៏គ្មានច្បាប់បង្ខំឲ្យបោះឆ្នោតនោះដែរ	ច ូរ និ យា យ ពី គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ សិ ទ្ធិ Ġ និង សេ រី ភាព និង ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត Ġ	27	និ យា យ ពី គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ Ġ សិ ទ្ធិ Ġ និង សេ រី ភាព និង ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត គ ឺ គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ Ġ ក្ ន ង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ មាន គ ណ ប ក្ស ជា ច្ រ ើន ដ ែល ត ំណ ាង ឲ្យ ទ ស្ស នៈ ប្លែក ៗ គ្នា ចំ ណ ែក ល ទ្ធិ ក ុំ ម ុយ នី ស្ត គ ឺ មាន តែ គ ណ ប ក្ស តែ មួយ âĢĭ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ Ġ សិ ទ្ធិ និង សេ រី ភាព Ġ សេ រី ភាព សំ ខា ន ៗ ដ ែល ទ្រ ទ្រ ង់ ការ រស់ នៅ ប្រ ក ប ដោយ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ សិ ទ្ធិ ទ ាំង នេះ មាន ត ុល ្យ ភាព ដោយ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ Ġ ព្រ ោះ សង ្ គម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ នឹង មាន ដំណើរ ការ ទៅ បាន Ġ ល ្ គ ឹក âĢĭ ណា តែ ពល រដ្ឋ ចូលរួមចំណែក Ġ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត Ġ រដ្ឋ ពល ដ ែល មាន អា យ ុច ាប់ ពី Ġ ១ ៨ ឆ្នាំ Ġ ឡើង ទៅ មាន សិ ទ្ធិ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស សម ា ជ ិក ស ភា ហើយ ក ៏ គ ្ម ាន ច្ បា ប់ បង ្ខ ំ ឲ្យ ប ោះ ឆ្ ន ោត ន ោះ ដ ែរ	216	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី គ ណ ប ក្ស ន យោ ប ាយ សិ ទ្ធិ ▁និង សេ រី ភាព និង ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ▁	26	▁និយាយ ពី គ ណ ប ក្ស ន យោ ប ាយ ▁សិទ្ធិ ▁និង សេ រី ភាព និង ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត គ ឺ គ ណ ប ក្ស ន យោ ប ាយ ▁ក ្ន ង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁មាន គ ណ ប ក្ស ជា ច ្រ ើន ដ ែល ត ំណ ាង ឲ្យ ទ ស្ស នៈ ប្លែក ៗ គ្នា ច ំណ ែក ល ទ្ធិ ក ុំ ម ុយ នី ស្ត គ ឺ មាន តែ គ ណ ប ក្ស តែ មួយ ▁ប៉ុណ្ណោះ ▁សិទ្ធិ និង សេ រី ភាព ▁សេរីភាព សំ ខា ន ៗ ដ ែល ទ្រ ទ្រ ង់ ការ រស់ នៅ ប្រ ក ប ដោយ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁សិទ្ធិ ទ ាំង នេះ មាន ត ុល ្យ ភាព ដោយ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ ▁ព្រោះ ស ង្គ ម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ នឹង មាន ដំណើរ ការ ទៅ បាន ▁ល ្ គ ឹក ▁ណា តែ ពល រដ្ឋ ចូលរួមចំណែក ▁ការបោះឆ្នោត ▁រដ្ឋ ពល ដ ែល មាន អ ាយ ុច ាប់ ពី ▁១៨ ឆ្នាំ ▁ឡើង ទៅ មាន សិ ទ្ធិ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ស មា ជ ិក ស ភា ហើយ ក ៏ គ ្ មាន ច ្ប ាប់ បង ្ខ ំ ឲ្យ ប ោះ ឆ្ ន ោត ន ោះ ដ ែរ	199
តើលោក គ្រូតឆូវ បានចាត់ទុកខ្លួនគាត់ថាជាអ្វីហើយគាត់បានដើរតួនាទី ជាអ្វី	null	លោកគ្រូតឆូវ បានចាត់ទុកខ្លួនឯងថាគឺជាអ្នកនយោបាយដែលស្មោះត្រង់ចំពោះអ្នកដឹកនាំ លេនីន ដោយចោទរបបស្ដាលីនថាជារបប ដើរខុសផ្លូវធ្វើឪ្យខូចខាតដល់សង្គមគាត់បានដើរតួនាទីជាអ្នកកែប្រែកំហុសនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងយោធា ដែលបន្សល់ទុកពីរបបស្ដារលីន	null	លោកគ្រូតឆូវ បានចាត់ទុកខ្លួនឯងថាគឺជាអ្នកនយោបាយដែលស្មោះត្រង់ចំពោះអ្នកដឹកនាំ លេនីន ដោយចោទរបបស្ដាលីនថាជារបប ដើរខុសផ្លូវធ្វើឪ្យខូចខាតដល់សង្គមគាត់បានដើរតួនាទីជាអ្នកកែប្រែកំហុសនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងយោធា ដែលបន្សល់ទុកពីរបបស្ដារលីន	ត ើ លោក Ġ គ្រ ូត ឆ ូវ Ġ បាន ច ាត់ ទុក ខ្លួន គ ាត់ ថា ជា អ ្វី ហើយ គ ាត់ បាន ដ ើរ ត ួន ា ទី Ġ ជា អ ្វី Ġ	31	លោក គ្រ ូត ឆ ូវ Ġ បាន ច ាត់ ទុក ខ្លួន ឯ ង ថា គ ឺ ជា អ្នក ន យោ បា យ ដ ែល ស្ម ោះ ត្រ ង់ ចំ ព ោះ អ្នក ដ ឹក នាំ Ġ ល េន ីន Ġ ដោយ ច ោទ រ ប ប ស្ ដា លីន ថា ជា រ ប ប Ġ ដ ើរ ខុស ផ្ល ូវ ធ ្វ ើ ឪ ្យ ខ ូច ខា ត ដល់ សង ្ គម គ ាត់ បាន ដ ើរ ត ួន ា ទី ជា អ្នក ក ែប ្រ ែក ំ ហ ុស ន យោ បា យ Ġ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ និង យោ ធា Ġ ដ ែល ប ន្ ស ល់ ទុក ពី រ ប ប ស្ ដា រ លីន	112	▁តើ លោក ▁គ្រូ ត ឆ ូវ ▁បាន ច ាត់ ទុក ខ្លួន គ ាត់ ថា ជា អ ្វី ហើយ គ ាត់ បាន ដ ើរ ត ួ នាទី ▁ជា អ ្វី ▁	29	▁លោកគ្រូ ត ឆ ូវ ▁បាន ច ាត់ ទុក ខ្លួន ឯ ង ថា គ ឺ ជា អ្នក ន យោ ប ាយ ដ ែល ស្ម ោះ ត្រ ង់ ច ំព ោះ អ្នក ដ ឹក នាំ ▁ល េន ីន ▁ដោយ ច ោទ រ ប ប ស្ ដា លីន ថា ជា រ ប ប ▁ដើរ ខុស ផ្ល ូវ ធ ្វ ើ ឪ ្យ ខ ូច ខា ត ដល់ ស ង្គ ម គ ាត់ បាន ដ ើរ ត ួ នាទី ជា អ្នក ក ែ ប្រ ែក ំ ហ ុស ន យោ ប ាយ ▁សេដ្ឋកិច្ច ▁និង យោ ធា ▁ដែល ប ន្ ស ល់ ទុក ពី រ ប ប ស្ ដា រ លីន	106
ហេតុអ្វីបានជាមនុស្សចាំបាច់ត្រូវមានសាសនា ចូររៀបរាប់	null	បានជាមនុស្សចាំបាច់ត្រូវមានសាសនាព្រោះសាសនាធ្វើឪ្យមនុស្សមានលំនឹង មានសង្ឃឹមក្នុងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃសាសនាធ្វើឪ្យមនុស្សចេះពិចារណាហេតុផល បានឃើញជាក់ស្ដែង ច្បាស់និងភ្នែកថាអំពើល្អ អ្វីជាអំពើអាក្រក់បានជាតម្លៃសម្រាប់អភិវឌ្ឍដល់ខ្លួនឯងសាសនាបានធ្វើឪ្យមនុស្សមានភាពស្ងប់រំសោយទុក្ខព្រួយមួយដែរសាសនាបានធ្វើឪ្យមនុស្សរួចចាកពិសេចក្ដីទុក្ខវេទនា ស្គាល់ពីផ្លូវរំដោះទុក្ខលំបាកទាំងឡាយ និងចេះរកវិធីបង្កើតសុខបានថែមទៀតផង	null	បានជាមនុស្សចាំបាច់ត្រូវមានសាសនាព្រោះសាសនាធ្វើឪ្យមនុស្សមានលំនឹង មានសង្ឃឹមក្នុងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃសាសនាធ្វើឪ្យមនុស្សចេះពិចារណាហេតុផល បានឃើញជាក់ស្ដែង ច្បាស់និងភ្នែកថាអំពើល្អ អ្វីជាអំពើអាក្រក់បានជាតម្លៃសម្រាប់អភិវឌ្ឍដល់ខ្លួនឯងសាសនាបានធ្វើឪ្យមនុស្សមានភាពស្ងប់រំសោយទុក្ខព្រួយមួយដែរសាសនាបានធ្វើឪ្យមនុស្សរួចចាកពិសេចក្ដីទុក្ខវេទនា ស្គាល់ពីផ្លូវរំដោះទុក្ខលំបាកទាំងឡាយ និងចេះរកវិធីបង្កើតសុខបានថែមទៀតផង	ហេតុ អ ្វី បាន ជា ម នុ ស្ស ចាំបាច់ ត្រូវ មាន សា ស នា Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	20	បាន ជា ម នុ ស្ស ចាំបាច់ ត្រូវ មាន សា ស នា ព្រ ោះ សា ស នា ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស មាន លំ នឹង Ġ មាន សង ្ ឃ ឹម ក្នុង ជីវ ិត រស់ នៅ ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ សា ស នា ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស ច េះ ពិ ចារ ណា ហេតុ ផល Ġ បាន ឃើញ ជា ក់ ស្ ដ ែង Ġ ច្ បា ស់ និង ភ ្ន ែក ថា អ ំព ើ ល្អ Ġ អ ្វី ជា អ ំព ើ អា ក្រ ក់ បាន ជា ត ម្ល ៃ សម ្រា ប់ អភិវឌ្ឍ ដល់ ខ្លួន ឯ ង សា ស នា បាន ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស មាន ភាព ស្ ង ប់ រំ ស ោយ ទុក្ខ ព្រ ួយ មួយ ដ ែរ សា ស នា បាន ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស រ ួច ច ាក ពិ សេ ច ក្ ដ ី ទុក្ខ វេ ទ នា Ġ ស្ គ ាល់ ពី ផ្ល ូវ រំ ដ ោះ ទុក្ខ លំបាក ទ ាំង ឡា យ Ġ និង ច េះ រក វិ ធី បង ្ក ើត សុខ បាន ថ ែម ទៀត ផ ង	185	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ម នុ ស្ស ចាំបាច់ ត្រូវ មាន សា ស នា ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	19	▁បានជា ម នុ ស្ស ចាំបាច់ ត្រូវ មាន សា ស នា ព្រ ោះ សា ស នា ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស មាន លំ នឹង ▁មាន សង ្ ឃ ឹម ក្នុង ជីវ ិត រស់ នៅ ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ សា ស នា ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស ច េះ ពិ ចារ ណា ហេតុ ផល ▁បាន ឃើញ ជ ាក់ ស្ ដ ែង ▁ច្បាស់ និង ភ ្ន ែក ថា អ ំព ើ ល្អ ▁អ្វី ជា អ ំព ើ អា ក្រ ក់ បាន ជា ត ម្ល ៃ ស ម្រ ាប់ អភិវឌ្ឍ ដល់ ខ្លួន ឯ ង សា ស នា បាន ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស មាន ភាព ស្ ង ប់ រំ ស ោយ ទុក្ខ ព្រ ួយ មួយ ដ ែរ សា ស នា បាន ធ ្វ ើ ឪ ្យ ម នុ ស្ស រ ួច ច ាក ពិ ស េច ក្ ដ ី ទុក្ខ វេ ទ នា ▁ស្គាល់ ពី ផ្ល ូវ រំ ដ ោះ ទុក្ខ លំបាក ទ ាំង ឡា យ ▁និង ច េះ រក វិ ធី ប ង្ក ើត សុខ បាន ថ ែម ទៀត ផ ង	179
តើរូបអប្សរតំណាងអ្វី តាមរយៈរូបអក្សរតើគេអាចយល់ពីចរិតលក្ខណៈរបស់ជនជាតិដូចម្ដេចខ្លះ តើរបាំអប្សរាមានប្រភពមកពីរបាំអ្វី	null	រូបអប្សរាតំណាងនូវ រូបអប្សរាជាតំណាងស្រ្ដីរបាំសួគ៌ា រូបអប្សរាតំណាងឪ្យសិល្បៈមួយចំណោមសិល្បៈនានារបស់ខ្មែររូបអប្សរាតំណាងឪ្យបវរកញ្ញាខ្មែរ នារីខ្មែរ តាមរយៈរូបអប្សរាគេយល់ពី យល់ចិត្តគំនិតរបស់ជនជាតិខ្មែរពីភាពទន់ភ្លន់ ស្លូតបូត សុភាពរាបសារ ម៉ឺងម៉ាត់ ឧស្សាហកម្មព្យាយាម ប្រភពនៃរបាំអប្សរា ចំណុចណាមួយក៏បាន របាំតន្តីរបាំបុរាណរបាំព្រះរាជទ្រព្យ ល្ខោនហ្លួង គេលេងរបាំក្នុងពិធី ពិធីថ្វាយព្រះពរ ជូនពរអបអរសាទក្នុងពិធី ពិធីបុណ្យក្នុងទ្វារទសមាស	null	រូបអប្សរាតំណាងនូវ រូបអប្សរាជាតំណាងស្រ្ដីរបាំសួគ៌ា រូបអប្សរាតំណាងឪ្យសិល្បៈមួយចំណោមសិល្បៈនានារបស់ខ្មែររូបអប្សរាតំណាងឪ្យបវរកញ្ញាខ្មែរ នារីខ្មែរ តាមរយៈរូបអប្សរាគេយល់ពី យល់ចិត្តគំនិតរបស់ជនជាតិខ្មែរពីភាពទន់ភ្លន់ ស្លូតបូត សុភាពរាបសារ ម៉ឺងម៉ាត់ ឧស្សាហកម្មព្យាយាម ប្រភពនៃរបាំអប្សរា ចំណុចណាមួយក៏បាន របាំតន្តីរបាំបុរាណរបាំព្រះរាជទ្រព្យ ល្ខោនហ្លួង គេលេងរបាំក្នុងពិធី ពិធីថ្វាយព្រះពរ ជូនពរអបអរសាទក្នុងពិធី ពិធីបុណ្យក្នុងទ្វារទសមាស	ត ើរ ូប âĢĭ អ ប្ ស រ ត ំណ ាង អ ្វី Ġ តា ម រយ ៈ រូប អ ក្ស រ ត ើ គ េ អា ច យ ល់ ពី ចរ ិត ល ក្ខ ណៈ រ ប ស់ ជន ជាតិ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ Ġ ត ើរ បា ំ អ ប្ ស រា មាន ប្រ ភព មក ពី រ បា ំ អ ្វី Ġ	64	រូប អ ប្ ស រា ត ំណ ាង ន ូវ Ġ រូប អ ប្ ស រាជ ាត ំណ ាង ស្រ ្ ដ ី រ បា ំ ស ួ គ ៌ ា Ġ រូប អ ប្ ស រា ត ំណ ាង ឪ ្យ សិ ល ្ប ៈ មួយ ចំ ណ ោម សិ ល ្ប ៈ នា នា រ ប ស់ ខ្ ម ែរ រូប âĢĭ អ ប្ ស រា ត ំណ ាង ឪ ្យ ប វរ ក ញ្ញា ខ្ ម ែរ Ġ នា រី ខ្ ម ែរ Ġ តា ម រយ ៈ រូប អ ប្ ស រា គ េ យ ល់ ពី Ġ យ ល់ ចិត្ត គ ំ និ ត រ ប ស់ ជន ជាតិ ខ្ ម ែរ ពី ភាព ទ ន់ ភ្ល ន់ Ġ ស្ ល ូត បូ ត Ġ សុ ភាព រា ប សារ Ġ ម៉ ឺ ង ម៉ា ត់ âĢĭ Ġ ឧ ស្សា ហ កម្ម ព្យា យា ម Ġ ប្រ ភព នៃ រ បា ំ អ ប្ ស រា Ġ ចំណុច ណា មួយ ក ៏ បាន Ġ រ បា ំ ត ន្ត ី រ បា ំ ប ុរ ា ណ រ បា ំព ្រ ះ រាជ ទ្រ ព្យ Ġ ល ្ខ ោន ហ ្ល ួង Ġ គ េ ល េង រ បា ំ ក្នុង ពិ ធី Ġ ពិ ធី ថ ្វា យ ព្រ ះ ពរ Ġ ជ ូន ពរ អ ប អ រស ា ទ ក្នុង ពិ ធី Ġ ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ក្នុង ទ ្វា រ ទ សម ាស Ġ	225	▁តើ រូប ▁អ ប ្ស រ ត ំណ ាង អ ្វី ▁តាមរយៈ រូប អ ក្ស រ ត ើ គ េ អា ច យ ល់ ពី ចរ ិត ល ក្ខ ណៈ រ ប ស់ ជន ជាតិ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ ▁តើ រ ប ាំ អ ប ្ស រា មាន ប្រ ភព មក ពី រ ប ាំ អ ្វី ▁	60	▁រូប អ ប ្ស រ ាត ំណ ាង ន ូវ ▁រូប អ ប ្ស រាជ ាត ំណ ាង ស្រ ្ ដ ី រ ប ាំ ស ួ គ ៌ ា ▁រូប អ ប ្ស រ ាត ំណ ាង ឪ ្យ ស ិល ្ប ៈ មួយ ច ំណ ោម ស ិល ្ប ៈ ន ាន ារ ប ស់ ខ្ ម ែរ រូប ▁អប្សរា ត ំណ ាង ឪ ្យ ប វរ ក ញ្ញា ខ្ ម ែរ ▁នារី ខ្ ម ែរ ▁តាមរយៈ រូប អ ប ្ស រា គ េ យ ល់ ពី ▁យល់ ចិត្ត គ ំ ន ិត រ ប ស់ ជន ជាតិ ខ្ ម ែរ ពី ភាព ទ ន់ ភ្ល ន់ ▁ស្ល ូត ប ូត ▁សុភាព រ ាប សារ ▁ម៉ ឺ ង ម៉ ាត់ ▁ឧស្សាហកម្ម ព្យា យ ាម ▁ប្រភព នៃ រ ប ាំ អ ប ្ស រា ▁ចំណុច ណា មួយ ក ៏ បាន ▁របាំ ត ន្ត ី រ ប ាំ ប ុរ ា ណ រ ប ាំ ព្រ ះ រាជ ទ្រ ព្យ ▁ល្ខោន ហ ្ល ួង ▁គេ ល េង រ ប ាំ ក្នុង ពិ ធី ▁ពិធី ថ ្វា យ ព្រ ះ ពរ ▁ជូនពរ អ ប អ រ សា ទ ក្នុង ពិ ធី ▁ពិធី ប ុ ណ ្យ ក្នុង ទ ្វា រ ទ ស មាស ▁	202
តើគោលបំណងនៃក្រមនីតិវិធីរដ្ឋប្បវេណីមានអ្វីខ្លះ	null	គោលបំណងនៃក្រមនីតិវិធីរដ្ឋប្បវេណីមានឱ្យតុលាការដោះស្រាយវិវាទរដ្ឋប្បវេណីដោយផ្អែកលើច្បាប់ទាមទារឱ្យមានការសាកសួរ ឬកោះហៅទាំងដើមចោទ និងចុងចោទមុនជម្រះក្តីក្នុងករណីណាក៏ដោយឱ្យសងការខូចខាតជាថវិកា ឬសងជាជម្ញឺចិត្តដល់ជនរងគ្រោះ	null	គោលបំណងនៃក្រមនីតិវិធីរដ្ឋប្បវេណីមានឱ្យតុលាការដោះស្រាយវិវាទរដ្ឋប្បវេណីដោយផ្អែកលើច្បាប់ទាមទារឱ្យមានការសាកសួរ ឬកោះហៅទាំងដើមចោទ និងចុងចោទមុនជម្រះក្តីក្នុងករណីណាក៏ដោយឱ្យសងការខូចខាតជាថវិកា ឬសងជាជម្ញឺចិត្តដល់ជនរងគ្រោះ	ត ើ គោ ល ប ំណ ង នៃ ក្រ ម នី តិ វិ ធី រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	24	គោ ល ប ំណ ង នៃ ក្រ ម នី តិ វិ ធី រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន ឱ្យ ត ុល ាក ារ ដ ោះ ស្រ ាយ វិ វា ទ រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ដោយ ផ្ អ ែក លើ ច្ បា ប់ ទ ាម ទ ារ ឱ្យ មាន ការ សា ក ស ួរ Ġ ឬ ក ោះ ហ ៅ ទ ាំង ដើម ច ោទ Ġ និង ច ុង ច ោទ ម ុន ជម្រះ ក្តី ក្នុង ករណី ណា ក ៏ ដោយ ឱ្យ សង ការ ខ ូច ខា ត ជា ថ វិ កា Ġ ឬ សង ជា ជ ម្ ញ ឺ ចិត្ត ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ	102	▁តើ គ ោល ប ំណ ង នៃ ក្រ ម នី តិ វិ ធី រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	23	▁គោលបំណង នៃ ក្រ ម នី តិ វិ ធី រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន ឱ្យ ត ុល ា ការ ដ ោះ ស្រ ាយ វិ វា ទ រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ដោយ ផ្ អ ែក លើ ច ្ប ាប់ ទ ាម ទ ារ ឱ្យ មាន ការ សា ក ស ួរ ▁ឬ ក ោះ ហ ៅ ទ ាំង ដើម ច ោទ ▁និង ច ុង ច ោទ ម ុន ជម្រះ ក្តី ក្នុង ករណី ណា ក ៏ ដោយ ឱ្យ សង ការ ខ ូច ខា ត ជា ថ វ ិកា ▁ឬ សង ជា ជ ម ្ញ ឺ ចិត្ត ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ	98
តើអង្គការសហប្រជាជាតិដែលគិតគូរដល់ផលប្រយោជន៍របស់កម្មករឈ្មោះអ្វីតើអង្គការនេះមានទិសដៅយ៉ាងដូចម្តេច	null	អង្គការសហប្រជាជាតិដែលគិតគូរដល់ផលប្រយោជន៍របស់កម្មករឈ្មោះ អាយឡូILOអង្គការនេះមានទិសដៅ ពេលមានការគាបសង្កត់ពីម្ចាស់រោងចក្រ ដូចជា ផ្តល់ប្រាក់ខែតិច ធ្វើការលើសពី៨ម៉ោងក្នុង១ថ្ងៃធានាជីវិតពេលមានគ្រោះថ្នាក់ស្លាប់ ឬពិការពេលបំពេញការងារ	null	អង្គការសហប្រជាជាតិដែលគិតគូរដល់ផលប្រយោជន៍របស់កម្មករឈ្មោះ អាយឡូILOអង្គការនេះមានទិសដៅ ពេលមានការគាបសង្កត់ពីម្ចាស់រោងចក្រ ដូចជា ផ្តល់ប្រាក់ខែតិច ធ្វើការលើសពី៨ម៉ោងក្នុង១ថ្ងៃធានាជីវិតពេលមានគ្រោះថ្នាក់ស្លាប់ ឬពិការពេលបំពេញការងារ	ត ើ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ិត គូ រ ដល់ ផល ប្រ យោ ជន ៍ រ ប ស់ កម្ម ករ ឈ្មោះ អ ្វី ត ើ អង្គ ការ នេះ មាន ទិ ស ដ ៅ យ៉ាង ដូច ម្ ត េច Ġ	44	អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ិត គូ រ ដល់ ផល ប្រ យោ ជន ៍ រ ប ស់ កម្ម ករ ឈ្មោះ Ġ អា យ ឡូ I LO អង្គ ការ នេះ មាន ទិ ស ដ ៅ Ġ ពេល មាន ការ គ ាប សង ្ក ត់ ពី ម្ចាស់ រ ោង ច ក្រ Ġ ដូច ជា Ġ ផ្ ត ល់ ប្រា ក់ ខែ តិ ច Ġ ធ ្វ ើក ារ លើ ស ពី ៨ ម៉ ោង ក្នុង ១ ថ ្ង ៃ ធាន ា ជីវ ិត ពេល មាន គ្រ ោះ ថ្ន ាក់ ស្លាប់ Ġ ឬ ពិ ការ ពេល ប ំព េញ ការងារ	94	▁តើ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ិត គ ូរ ដល់ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ រ ប ស់ កម្ម ករ ឈ្មោះ អ ្វី ត ើ អង្គ ការ នេះ មាន ទិ ស ដ ៅ យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ▁	43	▁អង្គការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ិត គ ូរ ដល់ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ រ ប ស់ កម្ម ករ ឈ្មោះ ▁អាយ ឡូ IL O អង្គ ការ នេះ មាន ទិ ស ដ ៅ ▁ពេល មាន ការ គ ាប ស ង្ក ត់ ពី ម្ចាស់ រ ោង ច ក្រ ▁ដូចជា ▁ផ្តល់ ប្រ ាក់ ខែ ត ិច ▁ធ្វើការ លើ ស ពី ៨ ម៉ ោង ក្នុង ១ ថ ្ង ៃ ធាន ា ជីវ ិត ពេល មាន គ្រ ោះ ថ្ន ាក់ ស្លាប់ ▁ឬ ពិ ការ ពេល ប ំព េញ ការងារ	86
ដូចម្តេចដែលហៅថា សារធាតុចិញ្ចឹម	null	សារធាតុចិញ្ចឹមគឺជា ធាតុគីមីដែលសារពាង្គកាយត្រូវការចាំបាច់សម្រាប់ការរស់នៅ លូតលាស់ និងបន្តពូជ	null	សារធាតុចិញ្ចឹមគឺជា ធាតុគីមីដែលសារពាង្គកាយត្រូវការចាំបាច់សម្រាប់ការរស់នៅ លូតលាស់ និងបន្តពូជ	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម Ġ	15	សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម គ ឺ ជា Ġ ធាតុ គី មី ដ ែល សារ ពា ង្គ កាយ ត្រូវ ការ ចាំបាច់ សម ្រា ប់ ការ រស់ នៅ Ġ ល ូត លាស់ Ġ និង ប ន្ត ព ូ ជ âĢĭ	36	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁សារធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម ▁	11	▁សារធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម គ ឺ ជា ▁ធាតុ គី មី ដ ែល សារ ពា ង្គ កាយ ត្រូវ ការ ចាំបាច់ ស ម្រ ាប់ ការ រស់ នៅ ▁លូតលាស់ ▁និង ប ន្ត ព ូ ជ ▁	33
មនុស្សដែលធ្វើជាមេគេ ត្រូវប្រកបដោយលក្ខណៈប៉ន្មាន (តាមបែបពុទ្ធសាសនា)	null	មនុស្សដែលធ្វើជាមេគេ ត្រូវប្រកបដោយលក្ខណៈ ១០យ៉ាងគឺមានវ័យចាស់ល្មម ប្រកបដោយសុខភាពនិងវិជ្ជាច្រើនជាអ្នកតាំងចិត្តជាកណ្តាលជាអ្នកចាំច្រើន ស្គាល់បញ្ហាសង្គមដែលខ្លួនគ្រប់គ្រងស្ទាត់ជំនាញពីគោលច្បាប់គ្រប់គ្រង ទាំងច្បាប់ជាតិនិងអន្តរជាតិជាអ្នកវៃឆ្លាតខាងរកដំណោះស្រាយបញ្ហាសង្គមជាអ្នកស្រលាញ់ច្បាប់ យកច្បាប់ជាធំជាអ្នកសន្តោស មានចិត្តទូលាយ និងជ្រះថ្លាជាអ្នកមានចិត្តរឹងប៉ឹង មិនប្រើប្រាស់អ្វីដែលប្រទេសខ្លួនគ្មានជាមនុស្សសុចរិត ទៀងត្រង់ជាអ្នកមិនប្រកបដោយលោភធម៏ទាំង៨	null	មនុស្សដែលធ្វើជាមេគេ ត្រូវប្រកបដោយលក្ខណៈ ១០យ៉ាងគឺមានវ័យចាស់ល្មម ប្រកបដោយសុខភាពនិងវិជ្ជាច្រើនជាអ្នកតាំងចិត្តជាកណ្តាលជាអ្នកចាំច្រើន ស្គាល់បញ្ហាសង្គមដែលខ្លួនគ្រប់គ្រងស្ទាត់ជំនាញពីគោលច្បាប់គ្រប់គ្រង ទាំងច្បាប់ជាតិនិងអន្តរជាតិជាអ្នកវៃឆ្លាតខាងរកដំណោះស្រាយបញ្ហាសង្គមជាអ្នកស្រលាញ់ច្បាប់ យកច្បាប់ជាធំជាអ្នកសន្តោស មានចិត្តទូលាយ និងជ្រះថ្លាជាអ្នកមានចិត្តរឹងប៉ឹង មិនប្រើប្រាស់អ្វីដែលប្រទេសខ្លួនគ្មានជាមនុស្សសុចរិត ទៀងត្រង់ជាអ្នកមិនប្រកបដោយលោភធម៏ទាំង៨	ម នុ ស្ស ដ ែល ធ ្វ ើ ជា មេ គ េ Ġ ត្រូវ ប្រ ក ប ដោយ ល ក្ខ ណៈ ប៉ ន្ មាន Ġ( តា ម ប ែប ពុ ទ្ធ សា ស នា ) Ġ	32	ម នុ ស្ស ដ ែល ធ ្វ ើ ជា មេ គ េ Ġ ត្រូវ ប្រ ក ប ដោយ ល ក្ខ ណៈ Ġ ១០ យ៉ាង គ ឺ មាន វ ័យ ច ាស់ ល ្ម ម Ġ ប្រ ក ប ដោយ សុខ ភាព និង វិជ្ជា ច្ រ ើន ជា អ្នក តាំង ចិត្ត ជា ក ណ្ត ាល ជា អ្នក ច ាំ ច្ រ ើន Ġ ស្ គ ាល់ ប ញ ្ហ ាស ង្គ ម ដ ែល ខ្លួន គ្រ ប់ គ្រ ង ស្ទ ាត់ ជំ នា ញ ពី គោ ល ច្ បា ប់ គ្រ ប់ គ្រ ង Ġ ទ ាំង ច្ បា ប់ ជាតិ និង អ ន្ត រ ជាតិ ជា អ្នក វ ៃ ឆ្ លា ត ខា ង រក ដំ ណ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាស ង្គ ម ជា អ្នក ស្រលាញ់ ច្ បា ប់ Ġ យក ច្ បា ប់ ជា ធ ំ ជា អ្នក ស ន្ត ោស Ġ មាន ចិត្ត ទូ លា យ Ġ និង ជ្រ ះ ថ ្លា ជា អ្នក មាន ចិត្ត រ ឹង ប៉ ឹង Ġ ម ិន ប្រ ើប ្រា ស់ អ ្វី ដ ែល ប្រ ទេស ខ្លួន គ ្ម ាន ជា ម នុ ស្ស សុ ចរ ិត Ġ ទ ៀង ត្រ ង់ ជា អ្នក ម ិន ប្រ ក ប ដោយ ល ោ ភ ធម ៏ ទ ាំង ៨	200	▁មនុស្ស ដ ែល ធ ្វ ើ ជា មេ គ េ ▁ត្រូវ ប្រ ក ប ដោយ ល ក្ខ ណៈ ប៉ ន្ មាន ▁( ត ាម ប ែប ព ុទ្ធ សា ស នា ) ▁	30	▁មនុស្ស ដ ែល ធ ្វ ើ ជា មេ គ េ ▁ត្រូវ ប្រ ក ប ដោយ ល ក្ខ ណៈ ▁១០ យ៉ាង គ ឺ មាន វ ័យ ច ាស់ ល ្ម ម ▁ប្រកបដោយ សុខ ភាព និង វិជ្ជា ច ្រ ើន ជា អ្នក តាំង ចិត្ត ជា ក ណ្ត ាល ជា អ្នក ច ាំ ច ្រ ើន ▁ស្គាល់ ប ញ ្ហ ាស ង្គ ម ដ ែល ខ្លួន គ្រ ប់ គ្រ ង ស្ទ ាត់ ជំ ន ាញ ពី គ ោល ច ្ប ាប់ គ្រ ប់ គ្រ ង ▁ទាំង ច ្ប ាប់ ជាតិ និង អ ន្ត រ ជាតិ ជា អ្នក វ ៃ ឆ ្លា ត ខា ង រក ដ ំណ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ាស ង្គ ម ជា អ្នក ស្រលាញ់ ច ្ប ាប់ ▁យក ច ្ប ាប់ ជា ធ ំ ជា អ្នក ស ន្ត ោស ▁មាន ចិត្ត ទ ូល ាយ ▁និង ជ្រ ះ ថ ្លា ជា អ្នក មាន ចិត្ត រ ឹង ប៉ ឹង ▁មិន ប្រ ើ ប្រ ាស់ អ ្វី ដ ែល ប្រ ទេស ខ្លួន គ ្ មាន ជា ម នុ ស្ស សុ ចរ ិត ▁ទៀង ត្រ ង់ ជា អ្នក ម ិន ប្រ ក ប ដោយ ល ោ ភ ធម ៏ ទ ាំង ៨	190
តើបារាំងបានចោទសហរដ្ឋអាមេរិកថាដូចម្ដេចការចោទបែបនេះធ្វើឡើងនៅទីណានៅឆ្នាំណា	null	នៅក្នុងសង្រ្គាមរៀតណាមបារាំងបានចោទសហរដ្ឋអាមេរិកថាមានគំនិត ឧមត្តភាព និយម សុន្ធរកថារបស់លោក ដឺហ្គោលការចោទបែបនេះធ្វើឡើងនៅទីក្រុងភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ ១៩៦៦	null	នៅក្នុងសង្រ្គាមរៀតណាមបារាំងបានចោទសហរដ្ឋអាមេរិកថាមានគំនិត ឧមត្តភាព និយម សុន្ធរកថារបស់លោក ដឺហ្គោលការចោទបែបនេះធ្វើឡើងនៅទីក្រុងភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ ១៩៦៦	ត ើប ារ ាំង បាន ច ោទ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ថា ដូច ម្ ដ េច ការ ច ោទ ប ែប នេះ ធ ្វ ើ ឡើង នៅ ទី ណា នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	34	នៅ ក្នុង សង ្រ ្ គ ាម រ ៀត ណា ម បា រា ំ ង បាន ច ោទ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ថា មាន គ ំ និ ត Ġ ឧ ម ត្ត ភាព Ġ និយម Ġ សុ ន្ធ រក ថា រ ប ស់ លោក Ġ ដ ឺ ហ្គោ ល ការ ច ោទ ប ែប នេះ ធ ្វ ើ ឡើង នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ Ġ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦ ៦	66	▁តើ ប ារ ាំង បាន ច ោទ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ថា ដូច ម្ ដ េច ការ ច ោទ ប ែប នេះ ធ ្វ ើ ឡើង នៅ ទី ណា នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	34	▁នៅក្នុង សង ្រ ្ គ ាម រ ៀត ណា ម ប ារ ាំង បាន ច ោទ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ថា មាន គ ំ ន ិត ▁ឧ ម ត្ត ភាព ▁និយម ▁សុ ន្ធ រក ថា រ ប ស់ លោក ▁ដ ឺ ហ្គោ ល ការ ច ោទ ប ែប នេះ ធ ្វ ើ ឡើង នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៦ ៦	64
តើប្រទេសចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្តនៅឆ្នាំណា	null	ប្រទេសចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្តនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ តើនៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ប្រទេសកូរ៉េជួបនឹងស្ថានភាពដូចម្តេច នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ប្រទេសកូរ៉េជួបនឹងស្ថានភាពដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក និងសហភាពសូវៀត ចូលកាន់កាប់កូរ៉េនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ការប្រកួតប្រជែងឥទ្ធិពលរវាងមហាអំណាចមនោគមវិជ្ជាកុំមុយនីស្ត នឹងមនោគមវិជ្ជាសេរី ធ្វើឲ្យផ្ទុះសង្គ្រាមយ៉ាងខ្លាំងក្លាក្នុងប្រទេសកូរ៉េកូរ៉េខាងជើង នឹងកូរ៉េខាងត្បូង ពីឆ្នាំ ១៩៥០១៩៥៣បណ្តាលអោយស្លាប់ និងរបួសសរអ ៣សែននាក់ចិន ៩សែននាក់ ទោះជាមានអន្តរាគមន៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិក៏ដោយ ១៩៥៣ តាមរយៈសន្ធិសញ្ញាប៉ាន់មុនជុម បានសម្រេចចិត្តបញ្ចប់សង្គ្រាមនេះ ហើយបែងចែកប្រទេសកូរ៉េជាពីរ គឺកូរ៉េខាងជើងកុំមុយនីស្ត នឹងកូរ៉េខាងត្បូងសេរី	null	ប្រទេសចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្តនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ តើនៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ប្រទេសកូរ៉េជួបនឹងស្ថានភាពដូចម្តេច នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ប្រទេសកូរ៉េជួបនឹងស្ថានភាពដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក និងសហភាពសូវៀត ចូលកាន់កាប់កូរ៉េនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ការប្រកួតប្រជែងឥទ្ធិពលរវាងមហាអំណាចមនោគមវិជ្ជាកុំមុយនីស្ត នឹងមនោគមវិជ្ជាសេរី ធ្វើឲ្យផ្ទុះសង្គ្រាមយ៉ាងខ្លាំងក្លាក្នុងប្រទេសកូរ៉េកូរ៉េខាងជើង នឹងកូរ៉េខាងត្បូង ពីឆ្នាំ ១៩៥០១៩៥៣បណ្តាលអោយស្លាប់ និងរបួសសរអ ៣សែននាក់ចិន ៩សែននាក់ ទោះជាមានអន្តរាគមន៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិក៏ដោយ ១៩៥៣ តាមរយៈសន្ធិសញ្ញាប៉ាន់មុនជុម បានសម្រេចចិត្តបញ្ចប់សង្គ្រាមនេះ ហើយបែងចែកប្រទេសកូរ៉េជាពីរ គឺកូរ៉េខាងជើងកុំមុយនីស្ត នឹងកូរ៉េខាងត្បូងសេរី	ត ើប ្រ ទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	20	ប្រ ទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៥ Ġ ត ើន ៅ ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ប្រ ទេស កូ រ៉េ ជ ួ ប នឹង ស្ថាន ភាព ដូច ម្ ត េច Ġ នៅ ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ប្រ ទេស កូ រ៉េ ជ ួ ប នឹង ស្ថាន ភាព ដូច ជា Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក Ġ និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ ចូល កាន់ កា ប់ កូ រ៉េ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៥ ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ឥ ទ្ធិ ពល រ វា ង ម ហា អ ំណ ា ច ម ន ោ គម វិជ្ជា ក ុំ ម ុយ នី ស្ត Ġ នឹង ម ន ោ គម វិជ្ជា សេ រី Ġ ធ ្វ ើ ឲ្យ ផ្ ទ ុះ សង ្ គ្រ ាម យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ក្លា ក្នុង ប្រ ទេស កូ រ៉េ កូ រ៉េ ខា ង ជើង Ġ នឹង កូ រ៉េ ខា ង ត្ប ូង Ġ ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥០ ១៩ ៥ ៣ បណ្ត ាល អោយ ស្លាប់ Ġ និង របួស ស រ អ Ġ ៣ សែន នាក់ ច ិន Ġ ៩ សែន នាក់ Ġ ទ ោះ ជា មាន អ ន្ត រា គមន៍ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ក ៏ ដោយ Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ តា ម រយ ៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ប៉ា ន់ ម ុន ជ ុម Ġ បាន សម ្រ េច ចិត្ត âĢĭ បញ្ច ប់ សង ្ គ្រ ាម នេះ Ġ ហើយ âĢĭ ប ែង ច ែក ប្រ ទេស កូ រ៉េ ជា ពី រ Ġ គ ឺ កូ រ៉េ ខា ង ជើង ក ុំ ម ុយ នី ស្ត Ġ នឹង កូ រ៉េ ខា ង ត្ប ូង សេ រី	272	▁តើ ប្រ ទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	19	▁ប្រទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៥ ▁តើ នៅ ក្រ ោយ ស ង្គ ្រា ម លោក លើក ទី ២ ▁ប្រទេស កូ រ៉េ ជ ួ ប នឹង ស្ថាន ភាព ដូច ម ្ត េច ▁នៅ ក្រ ោយ ស ង្គ ្រា ម លោក លើក ទី ២ ▁ប្រទេស កូ រ៉េ ជ ួ ប នឹង ស្ថាន ភាព ដូច ជា ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក ▁និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁ចូល កាន់ ក ាប់ កូ រ៉េ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៥ ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ឥ ទ្ធិ ពល រ វ ាង ម ហា អ ំ ណា ច ម ន ោ គម វិជ្ជា ក ុំ ម ុយ នី ស្ត ▁នឹង ម ន ោ គម វិជ្ជា សេ រី ▁ធ្វើឲ្យ ផ្ ទ ុះ ស ង្គ ្រា ម យ៉ាង ខ្ ល ាំង ក្លា ក្នុង ប្រ ទេស កូ រ៉េ កូ រ៉េ ខា ង ជើង ▁នឹង កូ រ៉េ ខា ង ត្ប ូង ▁ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៥០ ១៩ ៥ ៣ បណ្ត ាល អោយ ស្លាប់ ▁និង របួស ស រ អ ▁៣ សែន នាក់ ច ិន ▁៩ សែន នាក់ ▁ទោះជា មាន អ ន្ត រា គមន៍ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ក ៏ ដោយ ▁១៩ ៥ ៣ ▁តាមរយៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ប៉ ាន់ ម ុន ជ ុម ▁បាន ស ម្រ េច ចិត្ត ▁បញ្ចប់ ស ង្គ ្រា ម នេះ ▁ហើយ ▁បែងចែក ប្រ ទេស កូ រ៉េ ជា ពី រ ▁គឺ កូ រ៉េ ខា ង ជើង ក ុំ ម ុយ នី ស្ត ▁នឹង កូ រ៉េ ខា ង ត្ប ូង សេ រី	252
តើប្រព្រឹត្តកម្មណាខ្លះ ដែលពាក់ព័ន្ធទៅនឹងទំនួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋប្បវេណី ចូររៀបរាប់	null	ប្រព្រឹត្តកម្ម ដែលពាក់ព័ន្ធទៅនឹងទំនួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋប្បវេណីមានការធ្វើឱ្យខូចទ្រព្យ សម្ភារៈអ្នកដទៃអ្នកនៅក្រោមបន្ទុកអាណាព្យាបាលបានធ្វើឱ្យខូចទ្រព្យគេ អ្នកជាអាណាព្យាបាលត្រូវចេញសងការខូចខាត ឬជួសជុលជំនួសកូនការជេរប្រមាថអ្នកដទៃ ឬធ្វើឱ្យខូចកិត្តិយសអ្នកដទៃ គឺត្រូវសងជំងឺចិត្តគេសត្វយើងខាំគេ គឺយើងជាម្ចាស់ឆ្កែត្រូវព្យាបាលនិងសងជំងឺចិត្តគេអ្នកបម្រើធ្វើឱ្យខួច ឬបាត់បង់ទ្រព្យម្ចាស់ផ្ទះ អ្នកបម្រើនោះត្រូវសងការខ្ចីប្រាក់ ឬសម្ភារៈប្រើប្រាស់គេ គឺត្រូវសងគេវិញដើមឈើផ្ទះយើងរលំលើគេ យើងជាម្ចាស់ផ្ទះត្រូវចេញសងការខូចខាតដល់គេការបង្កការគ្រោះថា្នក់ចរាចរណ៍ ភាគីបង្កត្រូវសងការខូចខាតដល់ជនរងគ្រោះ	null	ប្រព្រឹត្តកម្ម ដែលពាក់ព័ន្ធទៅនឹងទំនួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋប្បវេណីមានការធ្វើឱ្យខូចទ្រព្យ សម្ភារៈអ្នកដទៃអ្នកនៅក្រោមបន្ទុកអាណាព្យាបាលបានធ្វើឱ្យខូចទ្រព្យគេ អ្នកជាអាណាព្យាបាលត្រូវចេញសងការខូចខាត ឬជួសជុលជំនួសកូនការជេរប្រមាថអ្នកដទៃ ឬធ្វើឱ្យខូចកិត្តិយសអ្នកដទៃ គឺត្រូវសងជំងឺចិត្តគេសត្វយើងខាំគេ គឺយើងជាម្ចាស់ឆ្កែត្រូវព្យាបាលនិងសងជំងឺចិត្តគេអ្នកបម្រើធ្វើឱ្យខួច ឬបាត់បង់ទ្រព្យម្ចាស់ផ្ទះ អ្នកបម្រើនោះត្រូវសងការខ្ចីប្រាក់ ឬសម្ភារៈប្រើប្រាស់គេ គឺត្រូវសងគេវិញដើមឈើផ្ទះយើងរលំលើគេ យើងជាម្ចាស់ផ្ទះត្រូវចេញសងការខូចខាតដល់គេការបង្កការគ្រោះថា្នក់ចរាចរណ៍ ភាគីបង្កត្រូវសងការខូចខាតដល់ជនរងគ្រោះ	ត ើប ្រ ព្រ ឹត ្ត កម្ម ណា ខ្ ល ះ Ġ ដ ែល ពាក់ ព ័ន ្ ធ ទៅ នឹង ទំ ន ួល ខុស ត្រូវ ផ្ ន ែក រដ្ឋ ប្ប វេ ណី Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	38	ប្រ ព្រ ឹត ្ត កម្ម Ġ ដ ែល ពាក់ ព ័ន ្ ធ ទៅ នឹង ទំ ន ួល ខុស ត្រូវ ផ្ ន ែក រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន ការ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ទ្រ ព្យ Ġ សម ្ ភា រៈ អ្នក ដ ទ ៃ អ្នក នៅ ក្រោម ប ន្ទ ុក អា ណា ព្យា បាល បាន ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ទ្រ ព្យ គ េ Ġ អ្នក ជា អា ណា ព្យា បាល ត្រូវ ចេញ សង ការ ខ ូច ខា ត Ġ ឬ ជ ួស ជ ុល ជំ ន ួស កូ ន ការ ជ េរ ប្រ មា ថ អ្នក ដ ទ ៃ Ġ ឬ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ក ិត្ត ិយ ស អ្នក ដ ទ ៃ Ġ គ ឺត ្រ ូវ សង ជំ ង ឺ ចិត្ត គ េស ត ្វ យ ើង ខា ំ គ េ Ġ គ ឺ យ ើង ជា ម្ចាស់ ឆ្ ក ែត ្រ ូវ ព្យា បាល និង សង ជំ ង ឺ ចិត្ត គ េ អ្នក ប ម្រ ើ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ួច Ġ ឬ បា ត់ បង់ ទ្រ ព្យ ម្ចាស់ ផ្ ទ ះ Ġ អ្នក ប ម្រ ើន ោះ ត្រូវ សង ការ ខ្ ច ី ប្រា ក់ Ġ ឬ សម ្ ភា រៈ ប្រ ើប ្រា ស់ គ េ Ġ គ ឺត ្រ ូវ សង គ េ វិញ ដើម ឈ ើ ផ្ ទ ះ យ ើង រ លំ លើ គ េ Ġ យ ើង ជា ម្ចាស់ ផ្ ទ ះ ត្រូវ ចេញ សង ការ ខ ូច ខា ត ដល់ គ េក ារ បង ្ក ការ គ្រ ោះ ថា ្ន ក់ ចរ ា ចរ ណ៍ Ġ ភាគ ី បង ្ក ត្រូវ សង ការ ខ ូច ខា ត ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ	267	▁តើ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត កម្ម ណា ខ្ ល ះ ▁ដែល ពាក់ ព ័ ន្ធ ទៅ នឹង ទំ ន ួល ខុស ត្រូវ ផ្ ន ែក រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	34	▁ប្រព្រឹត្ត កម្ម ▁ដែល ពាក់ ព ័ ន្ធ ទៅ នឹង ទំ ន ួល ខុស ត្រូវ ផ្ ន ែក រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន ការ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ទ្រ ព្យ ▁សម្ភារៈ អ្នក ដ ទ ៃ អ្នក នៅ ក្រោម ប ន្ទ ុក អា ណា ព្យា បាល បាន ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ទ្រ ព្យ គ េ ▁អ្នក ជា អា ណា ព្យា បាល ត្រូវ ចេញ សង ការ ខ ូច ខា ត ▁ឬ ជ ួស ជ ុល ជំ ន ួស ក ូន ការ ជ េរ ប្រ មា ថ អ្នក ដ ទ ៃ ▁ឬ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ក ិត្ត ិយ ស អ្នក ដ ទ ៃ ▁គឺ ត្រូវ សង ជំ ង ឺ ចិត្ត គ េស ត ្វ យ ើង ខ ាំ គ េ ▁គឺ យ ើង ជា ម្ចាស់ ឆ្ ក ែ ត្រូវ ព្យា បាល និង សង ជំ ង ឺ ចិត្ត គ េ អ្នក ប ម្រ ើ ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ួច ▁ឬ ប ាត់ បង់ ទ្រ ព្យ ម្ចាស់ ផ្ ទ ះ ▁អ្នក ប ម្រ ើន ោះ ត្រូវ សង ការ ខ្ ច ី ប្រ ាក់ ▁ឬ ស ម្ភ ារ ៈ ប្រ ើ ប្រ ាស់ គ េ ▁គឺ ត្រូវ សង គ េ វិញ ដើម ឈ ើ ផ្ ទ ះ យ ើង រ លំ លើ គ េ ▁យើង ជា ម្ចាស់ ផ្ ទ ះ ត្រូវ ចេញ សង ការ ខ ូច ខា ត ដល់ គ េ ការ ប ង្ក ការ គ្រ ោះ ថា ្ន ក់ ច រា ចរ ណ៍ ▁ភាគី ប ង្ក ត្រូវ សង ការ ខ ូច ខា ត ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ	251
តើគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋាននៃឯករាជភាពអង្គចៅក្រមមានអ្វីខ្លះ	null	គោលការណ៍ជាមូលដ្ឋាននៃឯករាជភាពអង្គចៅក្រម គឺចៅក្រមទាំងឡាយត្រូវកាត់ក្តីតាមយុត្តិធម៌ ផ្អែកលើហេតុការណ៍ដែលមាននៅចំពោះមុខចៅក្រម ត្រូវគោរពតាមច្បាប់ដោយមិនញញើតនឹងការគាបសង្កត់ការគំរាមកំហែងបំភិតបំភ័យដោយចំពោះ ឬចំពោះអំពីភាគីណាមួយឡើយចៅក្រមមិនត្រូវនៅចំណុះអំណាចនីតិប្រតិបត្តិ នីតិបញ្ញត្តិ ឬក្រោមភាគីនយោបាយណាមួយឡើយចៅក្រមមិនត្រូវតែជាអ្នកសុចរិត និងមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការបំពេញមុខងារក្នុងតុលាការចៅក្រមត្រូវតែរក្សា អនាគិត វៀរចាកអគិតទាំង ៤យ៉ាង ឆន្ទាគិត ទោសាគិត ភយាគតិ និងមោហាគតិ	null	គោលការណ៍ជាមូលដ្ឋាននៃឯករាជភាពអង្គចៅក្រម គឺចៅក្រមទាំងឡាយត្រូវកាត់ក្តីតាមយុត្តិធម៌ ផ្អែកលើហេតុការណ៍ដែលមាននៅចំពោះមុខចៅក្រម ត្រូវគោរពតាមច្បាប់ដោយមិនញញើតនឹងការគាបសង្កត់ការគំរាមកំហែងបំភិតបំភ័យដោយចំពោះ ឬចំពោះអំពីភាគីណាមួយឡើយចៅក្រមមិនត្រូវនៅចំណុះអំណាចនីតិប្រតិបត្តិ នីតិបញ្ញត្តិ ឬក្រោមភាគីនយោបាយណាមួយឡើយចៅក្រមមិនត្រូវតែជាអ្នកសុចរិត និងមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការបំពេញមុខងារក្នុងតុលាការចៅក្រមត្រូវតែរក្សា អនាគិត វៀរចាកអគិតទាំង ៤យ៉ាង ឆន្ទាគិត ទោសាគិត ភយាគតិ និងមោហាគតិ	ត ើ គោ ល ការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ ឯក រាជ ភាព អង្គ ច ៅ ក្រ ម មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	24	គោ ល ការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ ឯក រាជ ភាព អង្គ ច ៅ ក្រ ម Ġ គ ឺ ច ៅ ក្រ ម ទ ាំង ឡា យ ត្រូវ កាត់ ក្តី តា ម យុត្តិ ធម៌ Ġ ផ្ អ ែក លើ ហេតុ ការណ៍ ដ ែល មាន នៅ ចំ ព ោះ មុខ ច ៅ ក្រ ម Ġ ត្រូវ គោ រ ព តា ម ច្ បា ប់ ដោយ ម ិន ញ ញ ើត នឹង ការ គ ាប សង ្ក ត់ ការ គ ំ រា មក ំ ហ ែង ប ំ ភិ ត ប ំ ភ ័យ ដោយ ចំ ព ោះ Ġ ឬ ចំ ព ោះ អ ំព ី ភាគ ី ណា មួយ ឡ ើយ ច ៅ ក្រ ម ម ិន ត្រូវ នៅ ចំ ណ ុះ អ ំណ ា ច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ Ġ នី តិ បញ្ញត្តិ Ġ ឬ ក្រោម ភាគ ីន យោ បា យ ណា មួយ ឡ ើយ ច ៅ ក្រ ម ម ិន ត្រូវ តែ ជា អ្នក សុ ចរ ិត Ġ និង មាន សម ត្ថ ភាព គ្រ ប់ គ្រ ាន់ ក្នុង ការ ប ំព េញ មុខ ងារ ក្នុង ត ុល ាក ារ ច ៅ ក្រ ម ត្រូវ តែ រក ្សា Ġ អ នា គ ិត Ġ វ ៀរ ច ាក អ គ ិត ទ ាំង Ġ ៤ យ៉ាង Ġ ឆ ន្ទ ា គ ិត Ġ ទោស ា គ ិត Ġ ភ យា គ តិ Ġ និង ម ោ ហា គ តិ	217	▁តើ គ ោល ការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ ឯក រាជ ភាព អង្គ ច ៅ ក្រ ម មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	23	▁គោលការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ ឯក រាជ ភាព អង្គ ច ៅ ក្រ ម ▁គឺ ច ៅ ក្រ ម ទ ាំង ឡា យ ត្រូវ កាត់ ក្តី ត ាម យុត្តិ ធម៌ ▁ផ្អែក លើ ហេតុ ការណ៍ ដ ែល មាន នៅ ច ំព ោះ មុខ ច ៅ ក្រ ម ▁ត្រូវ គ ោរ ព ត ាម ច ្ប ាប់ ដោយ ម ិន ញ ញ ើត នឹង ការ គ ាប ស ង្ក ត់ ការ គ ំ រ ាម កំ ហ ែង ប ំ ភ ិត ប ំ ភ ័យ ដោយ ច ំព ោះ ▁ឬ ច ំព ោះ អ ំព ី ភាគ ី ណា មួយ ឡ ើយ ច ៅ ក្រ ម ម ិន ត្រូវ នៅ ច ំណ ុះ អ ំ ណា ច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ ▁នីតិ បញ្ញត្តិ ▁ឬ ក្រោម ភាគ ីន យោ ប ាយ ណា មួយ ឡ ើយ ច ៅ ក្រ ម ម ិន ត្រូវ តែ ជា អ្នក សុ ចរ ិត ▁និង មាន សម ត្ថ ភាព គ្រ ប់ គ្រ ាន់ ក្នុង ការ ប ំព េញ មុខ ងារ ក្នុង ត ុល ា ការ ច ៅ ក្រ ម ត្រូវ តែ រក ្សា ▁អ នា គ ិត ▁វ ៀរ ច ាក អ គ ិត ទ ាំង ▁៤ យ៉ាង ▁ឆ ន្ទ ា គ ិត ▁ទោស ា គ ិត ▁ភ យា គ តិ ▁និង ម ោ ហា គ តិ	211
អ្វីទៅគឺជាឯកសារពង្សាវតាខ្មែរ	null	ឯកសារពង្សាវតាខ្មែរ គឺជាឯកសារដែលបានតាក់តែងឡើងនៅសវទី១៩ ២០ ដែលនិយាយពីរឿងរ៉ាវកាលពីសវទី១៤១៩ អ្នកដែលបានសរសេរពង្សាវតាឡើងនេះ មានអ្នកអង្គម្ចាស់នុប្បរ័ត្ន ឧកញ៉ា វាំង ជួន ឯកសារវត្តទឹកវិល ឯកសារវត្តទឹកផុស ឯកសារវត្តមួយចំនួនទៀតជាដើម	null	ឯកសារពង្សាវតាខ្មែរ គឺជាឯកសារដែលបានតាក់តែងឡើងនៅសវទី១៩ ២០ ដែលនិយាយពីរឿងរ៉ាវកាលពីសវទី១៤១៩ អ្នកដែលបានសរសេរពង្សាវតាឡើងនេះ មានអ្នកអង្គម្ចាស់នុប្បរ័ត្ន ឧកញ៉ា វាំង ជួន ឯកសារវត្តទឹកវិល ឯកសារវត្តទឹកផុស ឯកសារវត្តមួយចំនួនទៀតជាដើម	អ ្វី ទៅ គ ឺ ជា ឯក សារ ព ង្ស ាវ តា ខ្ ម ែរ Ġ	15	ឯក សារ ព ង្ស ាវ តា ខ្ ម ែរ Ġ គ ឺ ជា ឯក សារ ដ ែល បាន តា ក់ តែ ង ឡើង នៅ ស វ ទី១ ៩ Ġ ២០ Ġ ដ ែល និ យា យ ពី រឿង រ៉ា វ កាល ពី ស វ ទី១ ៤ âĢĭ ១៩ Ġ អ្នក ដ ែល បាន ស រស េរ ព ង្ស ាវ តា ឡើង នេះ Ġ មាន អ្នក អង្គ ម្ចាស់ នុ ប្ប រ័ត្ន Ġ ឧ ក ញ៉ា Ġ វា ំ ង Ġ ជ ួន Ġ ឯក សារ វត្ត ទឹក វិ ល âĢĭ ĠâĢĭ ឯក សារ វត្ត ទឹក ផ ុស Ġ ឯក សារ វត្ត មួយ ចំ ន ួន ទៀត ជា ដើម	94	▁អ្វី ទៅ គ ឺ ជា ឯក សារ ព ង្ស ាវ តា ខ្ ម ែរ ▁	14	▁ឯកសារ ព ង្ស ាវ តា ខ្ ម ែរ ▁គឺជា ឯក សារ ដ ែល បាន ត ាក់ ត ែង ឡើង នៅ ស វ ទី១ ៩ ▁២០ ▁ដែល ន ិយ ាយ ពី រឿង រ៉ា វ កាល ពី ស វ ទី១ ៤ ▁១៩ ▁អ្នក ដ ែល បាន ស រស េរ ព ង្ស ាវ តា ឡើង នេះ ▁មាន អ្នក អង្គ ម្ចាស់ នុ ប្ប រ័ត្ន ▁ឧកញ៉ា ▁វាំង ▁ជួន ▁ឯកសារ វត្ត ទឹក វិ ល ▁ឯកសារ វត្ត ទឹក ផ ុស ▁ឯកសារ វត្ត មួយ ចំ ន ួន ទៀត ជា ដើម	82
តើចក្ខុវិស័យនៃមុខងារសាធារណៈកម្ពុជាគឺជាអ្វី	null	ចក្ខុវិស័យនៃមុខងារសាធារណៈកម្ពុជាគឺជាចក្ខុវិស័យនៃស្ថាប័នយុទ្ធសាស្រ្ដ អចិន្រៃ្ដយ៍មួយ ដែលមានគោលដៅបម្រើប្រជាពលរដ្ឋកាន់តែប្រសើរឡើង	null	ចក្ខុវិស័យនៃមុខងារសាធារណៈកម្ពុជាគឺជាចក្ខុវិស័យនៃស្ថាប័នយុទ្ធសាស្រ្ដ អចិន្រៃ្ដយ៍មួយ ដែលមានគោលដៅបម្រើប្រជាពលរដ្ឋកាន់តែប្រសើរឡើង	ត ើ ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ មុខ ងារ សា ធា រណៈ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ជា អ ្វី Ġ	23	ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ មុខ ងារ សា ធា រណៈ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ជា ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ ស្ ថា ប ័ន យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ ដ Ġ អ ច ិន ្រ ៃ ្ ដ យ ៍ មួយ Ġ ដ ែល មាន គោ ល ដ ៅ ប ម្រ ើប ្រ ជា ពល រដ្ឋ កាន់ តែ ប្រសើរ ឡើង	64	▁តើ ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ មុខ ងារ សា ធា រណៈ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ជា អ ្វី ▁	22	▁ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ មុខ ងារ សា ធា រណៈ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ជា ច ក្ខ ុ វិ ស ័យ នៃ ស្ ថា ប ័ន យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ ដ ▁អ ច ិន ្រ ៃ ្ ដ យ ៍ មួយ ▁ដែល មាន គ ោល ដ ៅ ប ម្រ ើ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ កាន់ តែ ប្រសើរ ឡើង	63
តើនៅក្រោយសង្រ្គាមលោកលើកទី២ ចលនាតស៊ូទាំងនេះបានទទួលផលដូចម្ដេច ចូរប្រាប់ឈ្មោះប្រទេសទាំងបីនិងឆ្នាំដែលប្រទេសទាំងនោះបានទទួលផលខាងលើ	null	ក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ចលនាតស៊ូទាំងនេះបានទទួលជោគជ័យគឺឯករាជ្យបរិបូរណ៍កម្ពុជាបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ ១៩៥៣វៀតណាមនិងឡាវបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ១៩៥៤	null	ក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ចលនាតស៊ូទាំងនេះបានទទួលជោគជ័យគឺឯករាជ្យបរិបូរណ៍កម្ពុជាបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ ១៩៥៣វៀតណាមនិងឡាវបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ១៩៥៤	ត ើន ៅ ក្រ ោយ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ច ល នា ត ស៊ូ ទ ាំង នេះ បាន ទទួល ផល ដូច ម្ ដ េច Ġ ច ូរ ប្រា ប់ ឈ្មោះ ប្រ ទេស ទ ាំង បី និង ឆ្នាំ ដ ែល ប្រ ទេស ទ ាំង ន ោះ បាន ទទួល ផល ខា ង លើ Ġ	55	ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ច ល នា ត ស៊ូ ទ ាំង នេះ បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ គ ឺ ឯក រាជ ្យ បរ ិប ូរ ណ៍ ក ម្ព ុ ជា បាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៣ វ ៀត ណា ម និង ឡា វ បាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៤	63	▁តើ នៅ ក្រ ោយ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ ▁ចលនា ត ស៊ូ ទ ាំង នេះ បាន ទទួល ផល ដូច ម្ ដ េច ▁ចូរ ប្រ ាប់ ឈ្មោះ ប្រ ទេស ទ ាំង បី និង ឆ្នាំ ដ ែល ប្រ ទេស ទ ាំង ន ោះ បាន ទទួល ផល ខា ង លើ ▁	51	▁ក្រោយ ស ង្គ ្រា ម លោក លើក ទី ២ ▁ចលនា ត ស៊ូ ទ ាំង នេះ បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ គ ឺ ឯក រាជ ្យ បរ ិប ូរ ណ៍ ក ម្ព ុ ជា បាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៣ វ ៀត ណា ម និង ឡា វ បាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៤	60
តើជនជាតិថៃ បានផ្តាច់ខ្លួនចេញពីអង្គរ នៅឆ្នាំណា បានបង្កើតរដ្ឋឈ្មោះអ្វី	null	ជនជាតិថៃ បានផ្តាច់ខ្លួនចេញពីអង្គរ នៅឆ្នាំ ១២៣៨ គស ហើយបានបង្កើតរដ្ឋឈ្មោះ សុខោទ័យ	null	ជនជាតិថៃ បានផ្តាច់ខ្លួនចេញពីអង្គរ នៅឆ្នាំ ១២៣៨ គស ហើយបានបង្កើតរដ្ឋឈ្មោះ សុខោទ័យ	ត ើ ជន ជាតិ ថ ៃ Ġ បាន ផ្ តា ច ់ ខ្លួន ចេញ ពី អង្គ រ Ġ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ បាន បង ្ក ើត រដ្ឋ ឈ្មោះ អ ្វី Ġ	27	ជន ជាតិ ថ ៃ Ġ បាន ផ្ តា ច ់ ខ្លួន ចេញ ពី អង្គ រ Ġ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ២ ៣ ៨ Ġ គ ស Ġ ហើយ បាន បង ្ក ើត រដ្ឋ ឈ្មោះ Ġ សុខ ោទ ័យ	32	▁តើ ជន ជាតិ ថ ៃ ▁បាន ផ្ ត ាច់ ខ្លួន ចេញ ពី អង្គ រ ▁នៅ ឆ្នាំ ណា ▁បាន ប ង្ក ើត រដ្ឋ ឈ្មោះ អ ្វី ▁	25	▁ជនជាតិ ថ ៃ ▁បាន ផ្ ត ាច់ ខ្លួន ចេញ ពី អង្គ រ ▁នៅ ឆ្នាំ ▁១២ ៣ ៨ ▁គ ស ▁ហើយ បាន ប ង្ក ើត រដ្ឋ ឈ្មោះ ▁សុខ ោទ ័យ	29
នៅសម័យកម្ពុជាប្រធិបតេយ្យ តើមានក្រសួងណាខ្លះដែលមានសកម្មភាពច្រើនជាងគេហើយក្រសួងទាំងនោះដឹកនាំដោយនរណា	null	នៅសម័យកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ មានក្រសួងដែលមានសកម្មភាពច្រើនជាងគេរួមមាន ក្រសួងការបរទេសដឹកនាំដោយ អៀង សារីក្រសួងការពារជាតិដឹកនាំដោយ សុន សេនក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចដឹកនាំដោយ វន វ៉េតក្រសួងឧស្សាហកម្មដឹកនាំដោយចេង អន	null	នៅសម័យកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ មានក្រសួងដែលមានសកម្មភាពច្រើនជាងគេរួមមាន ក្រសួងការបរទេសដឹកនាំដោយ អៀង សារីក្រសួងការពារជាតិដឹកនាំដោយ សុន សេនក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចដឹកនាំដោយ វន វ៉េតក្រសួងឧស្សាហកម្មដឹកនាំដោយចេង អន	នៅ សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ធិបតេយ្យ Ġ ត ើម ាន ក្រ ស ួង ណា ខ្ ល ះ ដ ែល មាន ស កម្ម ភាព ច្ រ ើន ជា ង គ េ ហើយ ក្រ ស ួង ទ ាំង ន ោះ ដ ឹក នាំ ដោយ ន រណ ា Ġ	46	នៅ សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ មាន ក្រ ស ួង ដ ែល មាន ស កម្ម ភាព ច្ រ ើន ជា ង គ េរ ួ ម មាន Ġ ក្រ ស ួង ការ បរ ទេស ដ ឹក នាំ ដោយ Ġ អ ៀង Ġ សារ ី ក្រ ស ួង ការពារ ជាតិ ដ ឹក នាំ ដោយ Ġ សុ ន Ġ សេ ន ក្រ ស ួង សេ ដ្ឋ កិច្ច ដ ឹក នាំ ដោយ Ġ វ ន Ġ វ៉េ ត ក្រ ស ួង ឧ ស្សា ហ កម្ម ដ ឹក នាំ ដោយ ច េង Ġ អ ន	85	▁នៅ សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ធិបតេយ្យ ▁តើ មាន ក្រ ស ួង ណា ខ្ ល ះ ដ ែល មាន ស កម្ម ភាព ច ្រ ើន ជា ង គ េ ហើយ ក្រ ស ួង ទ ាំង ន ោះ ដ ឹក នាំ ដោយ ន រ ណា ▁	45	▁នៅ សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁មាន ក្រ ស ួង ដ ែល មាន ស កម្ម ភាព ច ្រ ើន ជា ង គ េ រួម មាន ▁ក្រសួង ការ បរ ទេស ដ ឹក នាំ ដោយ ▁អ ៀង ▁សារ ី ក្រ ស ួង ការពារ ជាតិ ដ ឹក នាំ ដោយ ▁សុន ▁សេន ក្រ ស ួង សេ ដ្ឋ កិច្ច ដ ឹក នាំ ដោយ ▁វ ន ▁វ៉ េត ក្រ ស ួង ឧ ស្សា ហ កម្ម ដ ឹក នាំ ដោយ ច េង ▁អន	79
ជំរឿនជាអ្វី ជំរឿនមានរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំម្ដង តើជំរឿនចុងក្រោយក្នុងប្រទេសកម្ពុជាចាប់ពីថ្ងៃខែឆ្នាំណា	null	ជំរឿន គឺជាការរាប់ចំនួនមនុស្ស ប្រុស ស្រី ចាស់ ក្មេង ដែលនៅក្នុងប្រទេសមួយ ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យសម្រាប់ធ្វើផែនការអភិវឌ្ឍប្រទេស ជំរឿងធ្វើក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំម្តង ជំរឿនចុងក្រោយក្នុងប្រទេសកម្ពុជាគឺចាប់ពីថ្ងៃទី ៣ ដល់ ១៣ ខែមីនា ២០០៨	null	ជំរឿន គឺជាការរាប់ចំនួនមនុស្ស ប្រុស ស្រី ចាស់ ក្មេង ដែលនៅក្នុងប្រទេសមួយ ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យសម្រាប់ធ្វើផែនការអភិវឌ្ឍប្រទេស ជំរឿងធ្វើក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំម្តង ជំរឿនចុងក្រោយក្នុងប្រទេសកម្ពុជាគឺចាប់ពីថ្ងៃទី ៣ ដល់ ១៣ ខែមីនា ២០០៨	ជំ រ ឿន ជា អ ្វី Ġ ជំ រ ឿន មាន រយ ៈ ពេល ប៉ ុន ្ម ាន ឆ្នាំ ម្ ដង Ġ ត ើ ជំ រ ឿន ច ុង ក្រ ោយ ក្នុង ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ ពី ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ	45	ជំ រ ឿន Ġ គ ឺ ជា ការ រា ប់ ចំ ន ួន ម នុ ស្ស Ġ ប្រ ុស Ġ ស្រី Ġ ច ាស់ Ġ ក្ មេ ង Ġ ដ ែល នៅ ក្នុង ប្រ ទេស មួយ Ġ ដើម ្ប ី ប្រ ម ូល ទិ ន្ន ន ័យ សម ្រា ប់ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ទេស Ġ ជំ រឿង ធ ្វ ើក ្ន ុង រយ ៈ ពេល ១០ ឆ្នាំ ម្ ត ង Ġ ជំ រ ឿន ច ុង ក្រ ោយ ក្នុង ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ច ាប់ ពី ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៣ Ġ ដល់ Ġ ១ ៣ Ġ ខែ មី នា Ġ ២០ ០ ៨	100	▁ជំ រ ឿន ជា អ ្វី ▁ជំ រ ឿន មាន រយ ៈ ពេល ប៉ ុន ្ មាន ឆ្នាំ ម្ ដង ▁តើ ជំ រ ឿន ច ុង ក្រ ោយ ក្នុង ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ ពី ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁	44	▁ជំ រ ឿន ▁គឺជា ការ រ ាប់ ចំ ន ួន ម នុ ស្ស ▁ប្រុស ▁ស្រី ▁ចាស់ ▁ក្មេង ▁ដែល នៅ ក្នុង ប្រ ទេស មួយ ▁ដើម្បី ប្រ ម ូល ទិ ន្ន ន ័យ ស ម្រ ាប់ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ទេស ▁ជំ រឿង ធ ្វ ើ ក្នុង រយ ៈ ពេល ១០ ឆ្នាំ ម ្ត ង ▁ជំ រ ឿន ច ុង ក្រ ោយ ក្នុង ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ច ាប់ ពី ថ ្ង ៃ ទី ▁៣ ▁ដល់ ▁១៣ ▁ខែមីនា ▁២០០៨	85
ហេតុអ្វីបានជាមានចរន្តខ្យល់ឬខ្យល់បក់ ចូរពន្យល់	null	បានជាមានចរន្តខ្យល់ឬខ្យល់បក់គឺ កើតឡើងដោយសារការប្រែប្រួលនៃសម្ពាធខ្យល់ សម្ពាធខ្យល់ប្រែប្រួលជាទូទៅគឹបណ្តាលមកពីកម្តៅមិនស្មើគ្នានៅលើផែនដី ឧទាហរណ៍ៈ ខ្យល់នៅតំបន់អេកក្វាទ័រក្តៅ ហើយស្រាលនិងស្ទុះឡើងលើ ដែលបង្កើតបានជាតំបន់សម្ពាធខ្សោយ ឯខ្យល់នៅតំបន់ប៉ូលត្រជាក់ហើយធ្ងន់ធ្លាក់ចុះមកក្បែរផ្ទៃដីបង្កើតជាតំបន់សម្ពាធខ្លាំង សម្ពាធខ្យល់ប្រែប្រួលនៅតំបន់អេក្វាទ័រនិងនៅតំបន់ប៉ូលជាមូលហេតុនាំឲ្យមានខ្យល់បក់	null	បានជាមានចរន្តខ្យល់ឬខ្យល់បក់គឺ កើតឡើងដោយសារការប្រែប្រួលនៃសម្ពាធខ្យល់ សម្ពាធខ្យល់ប្រែប្រួលជាទូទៅគឹបណ្តាលមកពីកម្តៅមិនស្មើគ្នានៅលើផែនដី ឧទាហរណ៍ៈ ខ្យល់នៅតំបន់អេកក្វាទ័រក្តៅ ហើយស្រាលនិងស្ទុះឡើងលើ ដែលបង្កើតបានជាតំបន់សម្ពាធខ្សោយ ឯខ្យល់នៅតំបន់ប៉ូលត្រជាក់ហើយធ្ងន់ធ្លាក់ចុះមកក្បែរផ្ទៃដីបង្កើតជាតំបន់សម្ពាធខ្លាំង សម្ពាធខ្យល់ប្រែប្រួលនៅតំបន់អេក្វាទ័រនិងនៅតំបន់ប៉ូលជាមូលហេតុនាំឲ្យមានខ្យល់បក់	ហេតុ អ ្វី បាន ជា មាន ចរ ន្ត ខ្ យ ល់ ឬ ខ្ យ ល់ ប ក់ Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	23	បាន ជា មាន ចរ ន្ត ខ្ យ ល់ ឬ ខ្ យ ល់ ប ក់ គ ឺ Ġ កើត ឡើង ដោយ សារ ការ ប្រ ែប ្រ ួល នៃ សម ្ ពា ធ ខ្ យ ល់ Ġ សម ្ ពា ធ ខ្ យ ល់ ប្រ ែប ្រ ួល ជា ទូ ទៅ គ ឹប ណ្ត ាល មក ពី ក ម្ ត ៅ ម ិន ស្ម ើ គ្នា នៅ លើ ផ ែន ដ ី ĠâĢĭ Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ ៈ Ġ ខ្ យ ល់ នៅ ត ំ ប ន់ អ េក ក្ វា ទ័រ ក្ត ៅ Ġ ហើយ ស្រ ាល និង ស្ទ ុះ ឡើង លើ Ġ ដ ែល បង ្ក ើត បាន ជា ត ំ ប ន់ សម ្ ពា ធ ខ្សោយ Ġ ឯ ខ្ យ ល់ នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ត្រ ជា ក់ ហើយ ធ ្ង ន់ ធ ្លា ក់ ច ុះ មក ក្ ប ែរ ផ្ ទ ៃ ដ ី បង ្ក ើត ជា ត ំ ប ន់ សម ្ ពា ធ ខ្ លា ំ ង Ġ សម ្ ពា ធ ខ្ យ ល់ ប្រ ែប ្រ ួល នៅ ត ំ ប ន់ អ េក ្វា ទ័រ និង នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ជា ម ូល ហេតុ នាំ ឲ្យ មាន ខ្ យ ល់ ប ក់	202	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា មាន ចរ ន្ត ខ្ យ ល់ ឬ ខ្ យ ល់ ប ក់ ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	22	▁បានជា មាន ចរ ន្ត ខ្ យ ល់ ឬ ខ្ យ ល់ ប ក់ គ ឺ ▁កើតឡើង ដោយ សារ ការ ប្រ ែ ប្រ ួល នៃ ស ម្ព ា ធ ខ្ យ ល់ ▁សម្ពាធ ខ្ យ ល់ ប្រ ែ ប្រ ួល ជា ទូ ទៅ គ ឹ បណ្ត ាល មក ពី ក ម ្ត ៅ ម ិន ស្ម ើ គ្នា នៅ លើ ផ ែន ដ ី ▁ឧទាហរណ៍ ៈ ▁ខ្យល់ នៅ ត ំ ប ន់ អ េក ក ្វា ទ័រ ក្ត ៅ ▁ហើយ ស្រ ាល និង ស្ទ ុះ ឡើង លើ ▁ដែល ប ង្ក ើត បាន ជា ត ំ ប ន់ ស ម្ព ា ធ ខ្សោយ ▁ឯ ខ្ យ ល់ នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ត្រ ជ ាក់ ហើយ ធ ្ង ន់ ធ ្ល ាក់ ច ុះ មក ក ្ប ែរ ផ្ ទ ៃ ដ ី ប ង្ក ើត ជា ត ំ ប ន់ ស ម្ព ា ធ ខ្ ល ាំង ▁សម្ពាធ ខ្ យ ល់ ប្រ ែ ប្រ ួល នៅ ត ំ ប ន់ អ េក ្វា ទ័រ និង នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ជា ម ូល ហេតុ នាំ ឲ្យ មាន ខ្ យ ល់ ប ក់	185
តើការធ្វើកំណែនទម្រង់របស់ដើម្បិឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកបានទទួលជោគជ័យដែរឬទេហេតុអ្វី	null	ការធ្វើកំណែទម្រង់របស់លោក ប្រេស្នែវដើម្បីឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកមិនបានទទួលជោគជ័យទេ ពីព្រោះថាសហរដ្ឋអាមេរិកជាសង្គមសម្ភារៈនិយមដែលមនុស្សរស់នៅពោរពេញទៅដោយសម្ភារៈដែលរត់តាមចង្វាក់នៃលឿនបច្ចេកទេសវិទ្យាទំនើបៗ	null	ការធ្វើកំណែទម្រង់របស់លោក ប្រេស្នែវដើម្បីឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកមិនបានទទួលជោគជ័យទេ ពីព្រោះថាសហរដ្ឋអាមេរិកជាសង្គមសម្ភារៈនិយមដែលមនុស្សរស់នៅពោរពេញទៅដោយសម្ភារៈដែលរត់តាមចង្វាក់នៃលឿនបច្ចេកទេសវិទ្យាទំនើបៗ	ត ើក ារ ធ ្វ ើក ំណ ែន ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ ដើម ្ប ិ ឪ ្យ ទាន ់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែរ ឬ ទេ ហេតុ អ ្វី Ġ	41	ការ ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក Ġ ប្រ េស ្ន ែ វ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ទាន ់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ម ិន បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ទេ Ġ ពី ព្រ ោះ ថា ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ជា សង ្ គម សម ្ ភា រៈ និយម ដ ែល ម នុ ស្ស រស់ នៅ ព ោរ ព េញ ទៅ ដោយ សម ្ ភា រៈ ដ ែល រ ត់ តា ម ច ង ្វា ក់ នៃ ល ឿន ប ច្ច េក ទេស វិទ្យា ទំ ន ើប ៗ	99	▁តើ ការ ធ ្វ ើក ំណ ែន ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ ដើម ្ប ិ ឪ ្យ ទ ាន់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែរ ឬ ទេ ហេតុ អ ្វី ▁	40	▁ការធ្វើ ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក ▁ប្រ េ ស្ន ែ វ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ទ ាន់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ម ិន បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ទេ ▁ពីព្រោះ ថា ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ជា ស ង្គ ម ស ម្ភ ារ ៈ និយម ដ ែល ម នុ ស្ស រស់ នៅ ព ោរ ព េញ ទៅ ដោយ ស ម្ភ ារ ៈ ដ ែល រ ត់ ត ាម ច ង ្វា ក់ នៃ ល ឿន ប ច្ច េក ទេស វិទ្យា ទំ ន ើប ៗ	95
តើសមាសភាព គជប មានចំនួនប៉ុន្មាន អ្វីខ្លះ	null	សមាសភាព គជប មានចំនួន០៩រូបដូចខាងក្រោម០៤រូបមកពីគណបក្សប្រជាជន០៤រូបមកពីគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ០១រូបមកពីរសង្គមស៊ីវិល	null	សមាសភាព គជប មានចំនួន០៩រូបដូចខាងក្រោម០៤រូបមកពីគណបក្សប្រជាជន០៤រូបមកពីគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ០១រូបមកពីរសង្គមស៊ីវិល	ត ើស មាស ភាព Ġ គ ជ ប Ġ មាន ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	20	âĢĭ Ġ សម ាស ភាព Ġ គ ជ ប Ġ មាន ចំ ន ួន ០ ៩ រូប ដូច ខា ង ក្រោម ០ ៤ រូប មក ពី គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ០ ៤ រូប មក ពី គ ណ ប ក្ស សង ្រ ្ គោ ះ ជាតិ ០ ១ រូប មក ពី រស ង្គ ម ស៊ី វិ ល	55	▁តើ ស មាស ភាព ▁គ ជ ប ▁មាន ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁	19	▁សមាសភាព ▁គ ជ ប ▁មាន ចំ ន ួន ០ ៩ រូប ដូច ខា ង ក្រោម ០ ៤ រូប មក ពី គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ០ ៤ រូប មក ពី គ ណ ប ក្ស សង ្រ ្ គ ោះ ជាតិ ០ ១ រូប មក ពី រស ង្គ ម ស៊ី វិ ល	53
តើបុណ្យអុំទូកគេប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃណា ក្នុងបំណងអ្វីខ្លះ	null	បុណ្យភ្ជុំបិណ្យគេប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃ១រោជខែភទ្របទដល់ថ្ងៃ១៥រោជខែភទ្របទជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីឧទ្ទិសផល្លានិសង្ឃដល់ជនដែលបានធ្វើមរណៈកាលទៅកាន់បរមលោក	null	បុណ្យភ្ជុំបិណ្យគេប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃ១រោជខែភទ្របទដល់ថ្ងៃ១៥រោជខែភទ្របទជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីឧទ្ទិសផល្លានិសង្ឃដល់ជនដែលបានធ្វើមរណៈកាលទៅកាន់បរមលោក	ត ើប ុ ណ ្យ អ ុំ ទូ ក គ េ ប្រា រ ព្ ធ ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ណា Ġ ក្នុង ប ំណ ង អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	30	ប ុ ណ ្យ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ ្យ គ េ ប្រា រ ព្ ធ ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ១ រ ោ ជ ខែ ភ ទ្រ បទ ដល់ ថ ្ង ៃ ១ ៥ រ ោ ជ ខែ ភ ទ្រ បទ ជា រ ៀង រា ល់ ឆ្នាំ Ġ ដើម ្ប ី ឧ ទ្ទ ិស ផល ្លា និ សង ្ ឃ ដល់ ជន ដ ែល បាន ធ ្វ ើម រណៈ កាល ទៅ កាន់ បរ ម លោក	77	▁តើ ប ុ ណ ្យ អ ុំ ទូ ក គ េ ប្រ ារ ព្ ធ ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ណា ▁ក្នុង ប ំណ ង អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	30	▁បុណ្យ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ ្យ គ េ ប្រ ារ ព្ ធ ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ១ រ ោ ជ ខែ ភ ទ្រ បទ ដល់ ថ ្ង ៃ ១ ៥ រ ោ ជ ខែ ភ ទ្រ បទ ជា រ ៀង រ ាល់ ឆ្នាំ ▁ដើម្បី ឧ ទ្ទ ិស ផល ្លា និ សង ្ ឃ ដល់ ជន ដ ែល បាន ធ ្វ ើម រណៈ កាល ទៅ កាន់ បរ ម លោក	72
តើក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ប្រទេសកម្ពុជាមានខេត្តចំនួនប៉ុន្មានតើតំបន់ណាខ្លះ ដែលមានក្រុងពីរ	null	ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ប្រទេសកម្ពុជាមានខេត្តចំនួន ២៥ ខេត្តដែលមានក្រុងពីរគឺ ខេត្តស្វាយរៀងក្រុងស្វាយរៀង និងបាវិតនិងខេត្តបន្ទាយមានជ័យក្រុងសេរីសោភ័ណ និងក្រុងប៉ោយប៉ែត	null	ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ប្រទេសកម្ពុជាមានខេត្តចំនួន ២៥ ខេត្តដែលមានក្រុងពីរគឺ ខេត្តស្វាយរៀងក្រុងស្វាយរៀង និងបាវិតនិងខេត្តបន្ទាយមានជ័យក្រុងសេរីសោភ័ណ និងក្រុងប៉ោយប៉ែត	ត ើក ្ន ុង ពេល ប ច្ច ុប ្ប ន្ន Ġ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ខ េត ្ត ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន ត ើត ំ ប ន់ ណា ខ្ ល ះ Ġ ដ ែល មាន ក្រុង ពី រ Ġ	42	ក្នុង ពេល ប ច្ច ុប ្ប ន្ន Ġ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ខ េត ្ត ចំ ន ួន Ġ ២៥ ÂłĠ ខ េត ្ត ដ ែល មាន ក្រុង ពី រ គ ឺ Ġ ខ េត ្ត ស្ វា យ រ ៀង ក្រុង ស្ វា យ រ ៀង Ġ និង បា វិ ត និង ខ េត ្ត ប ន្ទ ាយ មាន ជ ័យ ក្រុង សេ រី ស ោ ភ ័ ណ Ġ និង ក្រុង ប៉ ោយ ប៉ ែត	74	▁តើ ក្នុង ពេល ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ខ េ ត្ត ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន ត ើត ំ ប ន់ ណា ខ្ ល ះ ▁ដែល មាន ក្រុង ពី រ ▁	38	▁ក្នុង ពេល ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ខ េ ត្ត ចំ ន ួន ▁២៥ ▁ខេត្ត ដ ែល មាន ក្រុង ពី រ គ ឺ ▁ខេត្ត ស ្វា យ រ ៀង ក្រុង ស ្វា យ រ ៀង ▁និង ប ាវ ិត និង ខ េ ត្ត ប ន្ទ ាយ មាន ជ ័យ ក្រុង សេ រី ស ោ ភ ័ ណ ▁និង ក្រុង ប៉ ោយ ប៉ ែត	69
ហេតុអ្វីបានជារដ្ឋាភិបាលលើកស្ទួយសហគ្រាសធុនតូច និងសិប្បកម្ម	null	រដ្ឋាភិបាលលើកស្ទួយសហគ្រាសធុនតូច និងសិប្បកម្មព្រោះវិស័យនេះបានផ្តល់ការងារដល់កម្មករប្រមាណ ៣៥០ ០០០នាក់ដែលភាពច្រើនជាស្រ្តីវ័យក្មេងបម្រើការងារក្នុងរោងចក្រកាត់ដេរចំនួន៤២២នៅឆ្នាំ២០០៩	null	រដ្ឋាភិបាលលើកស្ទួយសហគ្រាសធុនតូច និងសិប្បកម្មព្រោះវិស័យនេះបានផ្តល់ការងារដល់កម្មករប្រមាណ ៣៥០ ០០០នាក់ដែលភាពច្រើនជាស្រ្តីវ័យក្មេងបម្រើការងារក្នុងរោងចក្រកាត់ដេរចំនួន៤២២នៅឆ្នាំ២០០៩	ហេតុ អ ្វី បាន ជា រដ្ឋ ា ភិ បាល លើក ស្ទ ួយ ស ហ គ្រ ាស ធ ុន តូ ច Ġ និង សិ ប្ប កម្ម Ġ	24	រដ្ឋ ា ភិ បាល លើក ស្ទ ួយ ស ហ គ្រ ាស ធ ុន តូ ច Ġ និង សិ ប្ប កម្ម ព្រ ោះ វិ ស ័យ នេះ បាន ផ្ ត ល់ ការងារ ដល់ កម្ម ករ ប្រ មា ណ Ġ ៣ ៥០ Ġ ០០០ នាក់ ដ ែល ភាព ច្ រ ើន ជា ស្រ ្ត ី វ ័យ ក្ មេ ង ប ម្រ ើក ារ ងារ ក្នុង រ ោង ច ក្រ កាត់ ដ េរ ចំ ន ួន ៤ ២ ២ នៅ ឆ្នាំ ២០ ០ ៩	79	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា រ ដ្ឋា ភិ បាល លើក ស្ទ ួយ ស ហ គ្រ ាស ធ ុន ត ូច ▁និង សិ ប្ប កម្ម ▁	24	▁រដ្ឋាភិបាល លើក ស្ទ ួយ ស ហ គ្រ ាស ធ ុន ត ូច ▁និង សិ ប្ប កម្ម ព្រ ោះ វិ ស ័យ នេះ បាន ផ្ ត ល់ ការងារ ដល់ កម្ម ករ ប្រ មា ណ ▁៣ ៥០ ▁ ០០០ នាក់ ដ ែល ភាព ច ្រ ើន ជា ស្រ ្ត ី វ ័យ ក ្ម េង ប ម្រ ើ ការងារ ក្នុង រ ោង ច ក្រ កាត់ ដ េរ ចំ ន ួន ៤ ២ ២ នៅ ឆ្នាំ ២ ០០ ៩	75
ដើម្បីសម្រេចបានគោលនយោបាយក្នុងការអភិវឌ្ឍស្ថាប័ន និងកសាងសមត្ថភាពសម្រាប់ធ្វើវិមជ្ឈការក្រសួងបានដាក់ចេញនូវចំណុចដៅអ្វីខ្លះ	null	ដើម្បីសម្រេចបានគោលនយោបាយក្នុងការអភិវឌ្ឍស្ថាប័ននិងកសាងសមត្ថភាពសម្រាប់ធ្វើវិមជ្ឈការ ក្រសួងបានដាក់ចេញនូវចំណុចដៅដូចខាងក្រោមប្រគល់សិទ្ធិអំណាច និងការទទួលខុសត្រូវកាន់តែច្រើនទៅឱ្យថ្នាក់រាជធានីខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ ឃុំ សង្កាត់និងសាលារៀនអនុវត្តគោលនយោបាយ យុទ្ធសាស្រ្តដែលបានបង្កើតឡើងពិនិត្យតាមដានការអនុវត្តកម្មវិធីជាប្រចាំត្រូវពង្រឹង និងពង្រីកវិធានការកសាងសមត្ថភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងសេវាអប់រំបែបវិមជ្ឈការនៅថ្នាក់រាជធានីខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ និងសាលារៀនត្រូវមានការពង្រីងភាពជាដៃគូសាធារណៈឯកជនឱ្យលក្ខណៈទូលំទូលាយនិងស្អិតរមួតត្រូវធានាឱ្យមានការដឹងបានជាមុននូវការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់កម្មវិធីរបស់ឯកជន សហគមន៍ និងក្រៅប្រទេសផ្តល់អាទិភាពដល់ការពង្រឹងអភិបាលកិច្ច ប្រព័ន្ធគណនេយ្យនិងសវនកម្មផ្ទៃក្នុង	null	ដើម្បីសម្រេចបានគោលនយោបាយក្នុងការអភិវឌ្ឍស្ថាប័ននិងកសាងសមត្ថភាពសម្រាប់ធ្វើវិមជ្ឈការ ក្រសួងបានដាក់ចេញនូវចំណុចដៅដូចខាងក្រោមប្រគល់សិទ្ធិអំណាច និងការទទួលខុសត្រូវកាន់តែច្រើនទៅឱ្យថ្នាក់រាជធានីខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ ឃុំ សង្កាត់និងសាលារៀនអនុវត្តគោលនយោបាយ យុទ្ធសាស្រ្តដែលបានបង្កើតឡើងពិនិត្យតាមដានការអនុវត្តកម្មវិធីជាប្រចាំត្រូវពង្រឹង និងពង្រីកវិធានការកសាងសមត្ថភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងសេវាអប់រំបែបវិមជ្ឈការនៅថ្នាក់រាជធានីខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ និងសាលារៀនត្រូវមានការពង្រីងភាពជាដៃគូសាធារណៈឯកជនឱ្យលក្ខណៈទូលំទូលាយនិងស្អិតរមួតត្រូវធានាឱ្យមានការដឹងបានជាមុននូវការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់កម្មវិធីរបស់ឯកជន សហគមន៍ និងក្រៅប្រទេសផ្តល់អាទិភាពដល់ការពង្រឹងអភិបាលកិច្ច ប្រព័ន្ធគណនេយ្យនិងសវនកម្មផ្ទៃក្នុង	ដើម ្ប ី សម ្រ េច បាន គោ ល ន យោ បា យក ្ន ុង ការ អភិវឌ្ឍ ស្ ថា ប ័ន Ġ និង ក សា ង សម ត្ថ ភាព សម ្រា ប់ ធ ្វ ើ វិ ម ជ ្ឈ ការ ក្រ ស ួង បាន ដា ក់ ចេញ ន ូវ ចំណុច ដ ៅ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	56	ដើម ្ប ី សម ្រ េច បាន គោ ល ន យោ បា យក ្ន ុង ការ អភិវឌ្ឍ ស្ ថា ប ័ន និង ក សា ង សម ត្ថ ភាព សម ្រា ប់ ធ ្វ ើ វិ ម ជ ្ឈ ការ Ġ ក្រ ស ួង បាន ដា ក់ ចេញ ន ូវ ចំណុច ដ ៅ ដូច ខា ង ក្រោម ប្រ គ ល់ សិ ទ្ធិ អ ំណ ា ច Ġ និង ការ ទទួល ខុស ត្រូវ កាន់ តែ ច្ រ ើន ទៅ ឱ្យ ថ្ន ាក់ រាជ ធាន ី ខ េត ្ត Ġ ក្រុង Ġ ស្រ ុក Ġ ខ ណ្ឌ Ġ ឃ ុំ Ġ សង ្ក ាត់ និង សា លា រ ៀន អនុ វត្ត គោ ល ន យោ បា យ Ġ យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ត ដ ែល បាន បង ្ក ើត ឡើង ពិ និ ត ្យ តាមដាន ការ អនុ វត្ត កម្ម វិ ធី ជា ប្រ ច ាំ ត្រូវ ពង្រឹង Ġ និង ព ង ្រី ក វិ ធាន ការ ក សា ង សម ត្ថ ភាព ក្នុង ការ គ្រ ប់ គ្រ ង សេ វា អ ប់ រំ ប ែប វិ ម ជ ្ឈ ការ នៅ ថ្ន ាក់ រាជ ធាន ី ខ េត ្ត Ġ ក្រុង Ġ ស្រ ុក Ġ ខ ណ្ឌ Ġ និង សា លា រ ៀន ត្រូវ មាន ការ ព ង ្រី ង ភាព ជា ដៃ គូ សា ធា រណៈ ឯក ជន ឱ្យ ល ក្ខ ណៈ ទូ លំ ទូ លា យ និង ស្ អ ិត រ ម ួត ត្រូវ ធាន ា ឱ្យ មាន ការ ដ ឹង បាន ជា ម ុន ន ូវ ការ ផ្ ត ល់ ហ ិ រ ញ្ញ ប្ប ទាន ដល់ កម្ម វិ ធី រ ប ស់ ឯក ជន Ġ ស ហ គមន៍ Ġ និង ក្រ ៅ ប្រ ទេស ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ដល់ ការ ពង្រឹង អ ភិ បាល កិច្ច Ġ ប្រ ព ័ន ្ ធ គ ណ ន េយ្យ និង ស វ ន កម្ម ផ្ ទ ៃ ក្នុង	291	▁ដើម្បី ស ម្រ េច បាន គ ោល ន យោ ប ាយ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ស្ ថា ប ័ន ▁និង ក សា ង សម ត្ថ ភាព ស ម្រ ាប់ ធ ្វ ើ វិ ម ជ ្ឈ ការ ក្រ ស ួង បាន ដ ាក់ ចេញ ន ូវ ចំណុច ដ ៅ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	53	▁ដើម្បី ស ម្រ េច បាន គ ោល ន យោ ប ាយ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ស្ ថា ប ័ន និង ក សា ង សម ត្ថ ភាព ស ម្រ ាប់ ធ ្វ ើ វិ ម ជ ្ឈ ការ ▁ក្រសួង បាន ដ ាក់ ចេញ ន ូវ ចំណុច ដ ៅ ដូច ខា ង ក្រោម ប្រ គ ល់ សិ ទ្ធិ អ ំ ណា ច ▁និង ការ ទទួល ខុស ត្រូវ កាន់ តែ ច ្រ ើន ទៅ ឱ្យ ថ្ន ាក់ រាជ ធាន ី ខ េ ត្ត ▁ក្រុង ▁ស្រុក ▁ខណ្ឌ ▁ឃុំ ▁សង្កាត់ និង ស ាល ារ ៀន អនុ វត្ត គ ោល ន យោ ប ាយ ▁យុទ្ធ សា ស្រ ្ត ដ ែល បាន ប ង្ក ើត ឡើង ព ិន ិត ្យ តាមដាន ការ អនុ វត្ត កម្ម វិ ធី ជា ប្រ ច ាំ ត្រូវ ពង្រឹង ▁និង ព ង ្រី ក វិ ធាន ការ ក សា ង សម ត្ថ ភាព ក្នុង ការ គ្រ ប់ គ្រ ង សេ វា អ ប់ រំ ប ែប វិ ម ជ ្ឈ ការ នៅ ថ្ន ាក់ រាជ ធាន ី ខ េ ត្ត ▁ក្រុង ▁ស្រុក ▁ខណ្ឌ ▁និង ស ាល ារ ៀន ត្រូវ មាន ការ ព ង ្រី ង ភាព ជា ដៃ គូ សា ធា រណៈ ឯក ជន ឱ្យ ល ក្ខ ណៈ ទូ លំ ទ ូល ាយ និង ស ្អ ិត រ ម ួត ត្រូវ ធាន ា ឱ្យ មាន ការ ដ ឹង បាន ជា ម ុន ន ូវ ការ ផ្ ត ល់ ហ ិ រ ញ្ញ ប្ប ទាន ដល់ កម្ម វិ ធី រ ប ស់ ឯក ជន ▁សហគមន៍ ▁និង ក្រ ៅ ប្រ ទេស ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ដល់ ការ ពង្រឹង អ ភិ បាល កិច្ច ▁ប្រព័ន្ធ គ ណ ន េយ្យ និង ស វ ន កម្ម ផ្ ទ ៃ ក្នុង	272
តើឯកសារខ្មែរមែនទេ ដែលបានបញ្ជាក់ថាចេនឡាបានបែកបាក់នៅឆ្នាំ៧០៦ គស	null	មិនមានឯកសារខ្មែរណាមួយ បានបញ្ជាក់ថា ចេនឡាបានបែកបាក់នៅឆ្នាំ៧០៦ គសនោះទេ រឿងនេះ គឺមានតែនៅក្នុងឯកសារចិនប៉ុណ្ណោះ	null	មិនមានឯកសារខ្មែរណាមួយ បានបញ្ជាក់ថា ចេនឡាបានបែកបាក់នៅឆ្នាំ៧០៦ គសនោះទេ រឿងនេះ គឺមានតែនៅក្នុងឯកសារចិនប៉ុណ្ណោះ	ត ើ ឯក សារ ខ្ ម ែរ ម ែន ទេ Ġ ដ ែល បាន បញ្ជា ក់ ថា ច េន ឡា បាន បែក បា ក់ នៅ ឆ្នាំ ៧០ ៦ Ġ គ ស Ġ	29	ម ិន មាន ឯក សារ ខ្ ម ែរ ណា មួយ Ġ បាន បញ្ជា ក់ ថា Ġ ច េន ឡា បាន បែក បា ក់ នៅ ឆ្នាំ ៧០ ៦ Ġ គ ស ន ោះ ទេ Ġ រឿង នេះ Ġ គ ឺ មាន តែ នៅ ក្នុង ឯក សារ ច ិន ប៉ ុ ណ្ណ ោះ	46	▁តើ ឯក សារ ខ្ ម ែរ ម ែន ទេ ▁ដែល បាន បញ្ជា ក់ ថា ច េន ឡា បាន បែក ប ាក់ នៅ ឆ្នាំ ៧០ ៦ ▁គ ស ▁	27	▁មិន មាន ឯក សារ ខ្ ម ែរ ណា មួយ ▁បាន បញ្ជា ក់ ថា ▁ច េន ឡា បាន បែក ប ាក់ នៅ ឆ្នាំ ៧០ ៦ ▁គ ស ន ោះ ទេ ▁រឿង នេះ ▁គឺ មាន តែ នៅ ក្នុង ឯក សារ ច ិន ប៉ ុ ណ្ណ ោះ	44
តើប្រាសាទសំបូរព្រៃគុកត្រូវមានគណៈកម្មាធិការបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៃអង្គការយូនីស្កូបានសម្រេចចុះក្នុងបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា	null	ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុកត្រូវបានគណៈកម្មាធិការបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៃអង្គការយូនីស្កូបានសម្រេចចុះក្នុងបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃ០៨ កក្កដា ឆ្នាំ២០១៧ជាថ្ងៃប្រជាជាតិខ្មែរទាំងក្នុងនឹងក្រៅប្រទេសមានមោទនភាពនិងសាទរជាថ្មីម្តងទៀតបន្ទាប់រំលង មួយថ្ងៃ ពីពិធីរំឭកខួប៩ឆ្នាំប្រាសាទព្រះវិហារមកនេះគឺប្រាសាទសំបូរព្រៃគុក	null	ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុកត្រូវបានគណៈកម្មាធិការបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៃអង្គការយូនីស្កូបានសម្រេចចុះក្នុងបេតិភណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃ០៨ កក្កដា ឆ្នាំ២០១៧ជាថ្ងៃប្រជាជាតិខ្មែរទាំងក្នុងនឹងក្រៅប្រទេសមានមោទនភាពនិងសាទរជាថ្មីម្តងទៀតបន្ទាប់រំលង មួយថ្ងៃ ពីពិធីរំឭកខួប៩ឆ្នាំប្រាសាទព្រះវិហារមកនេះគឺប្រាសាទសំបូរព្រៃគុក	ត ើប ្រា សា ទ សំ បូ រ ព្រ ៃ គ ុក ត្រូវ មាន គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ប េត ិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៃ អង្គ ការ យ ូន ី ស្ កូ បាន សម ្រ េច ច ុះ ក្នុង ប េត ិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ	56	ប្រា សា ទ សំ បូ រ ព្រ ៃ គ ុក ត្រូវ បាន គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ប េត ិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៃ អង្គ ការ យ ូន ី ស្ កូ បាន សម ្រ េច ច ុះ ក្នុង ប េត ិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ០ ៨ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ឆ្នាំ ២០ ១ ៧ ជា ថ ្ង ៃ ប្រ ជា ជាតិ ខ្ ម ែរ ទ ាំង ក្នុង នឹង ក្រ ៅ ប្រ ទេស មាន ម ោទ ន ភាព និង សា ទ រ ជា ថ ្ម ី ម្ ត ង ទៀត បន្ទាប់ រំ លង Ġ មួយ ថ ្ង ៃ Ġ ពី ពិ ធី រំ ឭ ក ខ ួ ប ៩ ឆ្នាំ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ មក នេះ គ ឺ ប្រា សា ទ សំ បូ រ ព្រ ៃ គ ុក	135	▁តើ ប្រា សា ទ សំ ប ូរ ព្រ ៃ គ ុក ត្រូវ មាន គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ប េ តិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៃ អង្គ ការ យ ូន ី ស្ កូ បាន ស ម្រ េច ច ុះ ក្នុង ប េ តិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁	55	▁ប្រាសាទ សំ ប ូរ ព្រ ៃ គ ុក ត្រូវ បាន គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ប េ តិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៃ អង្គ ការ យ ូន ី ស្ កូ បាន ស ម្រ េច ច ុះ ក្នុង ប េ តិ ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ០ ៨ ▁កក្កដា ▁ឆ្នាំ ២០ ១ ៧ ជា ថ ្ង ៃ ប្រ ជា ជាតិ ខ្ ម ែរ ទ ាំង ក្នុង នឹង ក្រ ៅ ប្រ ទេស មាន ម ោទ ន ភាព និង សា ទ រ ជា ថ ្ម ី ម ្ត ង ទៀត បន្ទាប់ រំ លង ▁មួយ ថ ្ង ៃ ▁ពី ពិ ធី រំ ឭ ក ខ ួ ប ៩ ឆ្នាំ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ មក នេះ គ ឺ ប្រា សា ទ សំ ប ូរ ព្រ ៃ គ ុក	131
តើមូលហេតុអ្វីដែលធ្វើឲ្យចិនមិនអាចវាយកម្ចេចរដ្ឋឯករាជ្យវៀតណាម ដែលប្រកាសឆ្នាំ១៩៣៩បាន	null	មូលហេតុដែលធ្វើឲ្យចិនមិនអាចវាយកម្ចេចរដ្ឋឯករាជ្យវៀតណាម ដែលប្រកាសឆ្នាំ១៩៣៩បានព្រោះ ចិនមានវិបត្ដិសេដ្ឋកិច្ចនិងចលនាក្នុងស្រុកដែលធ្វើឲ្យកម្លាំងចុះខ្សោយវាយចាញ់វៀតណាមកម្លាំងសាមគ្គីរបស់កុលសម្ព័នវៀតណាមទាំងអស់មានកម្លាំងនិងប្ដូរផ្ដាច់ព្រោះរស់ជាទាសករចិនមានការលំបាកហើយរយៈពេលយូរណាស់ហើយ	null	មូលហេតុដែលធ្វើឲ្យចិនមិនអាចវាយកម្ចេចរដ្ឋឯករាជ្យវៀតណាម ដែលប្រកាសឆ្នាំ១៩៣៩បានព្រោះ ចិនមានវិបត្ដិសេដ្ឋកិច្ចនិងចលនាក្នុងស្រុកដែលធ្វើឲ្យកម្លាំងចុះខ្សោយវាយចាញ់វៀតណាមកម្លាំងសាមគ្គីរបស់កុលសម្ព័នវៀតណាមទាំងអស់មានកម្លាំងនិងប្ដូរផ្ដាច់ព្រោះរស់ជាទាសករចិនមានការលំបាកហើយរយៈពេលយូរណាស់ហើយ	ត ើម ូល ហេតុ អ ្វី ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ច ិន ម ិន អា ច វា យក ម្ ច េច រដ្ឋ ឯក រាជ ្យ វ ៀត ណា ម Ġ ដ ែល ប្រ កាស ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ បាន Ġ	40	ម ូល ហេតុ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ច ិន ម ិន អា ច វា យក ម្ ច េច រដ្ឋ ឯក រាជ ្យ វ ៀត ណា ម Ġ ដ ែល ប្រ កាស ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ បាន ព្រ ោះ Ġ ច ិន មាន វិ ប ត ្ ដ ិស េ ដ្ឋ កិច្ច និង ច ល នា ក្នុង ស្រ ុក ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ក ម្ល ាំង ច ុះ ខ្សោយ វា យ ច ាញ់ វ ៀត ណា មក ម្ល ាំង សា ម គ្គ ី រ ប ស់ ក ុល សម ្ ព ័ន វ ៀត ណា ម ទ ាំង អ ស់ មាន ក ម្ល ាំង និង ប្ ដ ូរ ផ្ ដា ច ់ ព្រ ោះ រស់ ជា ទ ាស ករ ច ិន មាន ការ លំបាក ហើយ រយ ៈ ពេល យ ូរ ណា ស់ ហើយ	134	▁តើ ម ូល ហេតុ អ ្វី ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ច ិន ម ិន អា ច វា យក ម្ ច េច រដ្ឋ ឯក រាជ ្យ វ ៀត ណា ម ▁ដែល ប្រ កាស ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ បាន ▁	39	▁មូលហេតុ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ច ិន ម ិន អា ច វា យក ម្ ច េច រដ្ឋ ឯក រាជ ្យ វ ៀត ណា ម ▁ដែល ប្រ កាស ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ បាន ព្រ ោះ ▁ចិន មាន វិ ប ត ្ ដ ិ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ច ល នា ក្នុង ស្រ ុក ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ក ម្ល ាំង ច ុះ ខ្សោយ វ ាយ ច ាញ់ វ ៀត ណា មក ម្ល ាំង ស ាម គ្គ ី រ ប ស់ ក ុល ស ម្ព ័ន វ ៀត ណា ម ទ ាំង អ ស់ មាន ក ម្ល ាំង និង ប្ ដ ូរ ផ្ ដ ាច់ ព្រ ោះ រស់ ជា ទ ាស ករ ច ិន មាន ការ លំបាក ហើយ រយ ៈ ពេល យ ូរ ណ ាស់ ហើយ	128
តើអំណាចនីតិបញ្ញាត្តិបែងចែកជាប៉ុន្មាន	null	អំណាចនីតិបញ្ញាត្តិចែកចេញជាពីរគឺ រដ្ឋសភានិងព្រឹទ្ធសភា	null	អំណាចនីតិបញ្ញាត្តិចែកចេញជាពីរគឺ រដ្ឋសភានិងព្រឹទ្ធសភា	ត ើ អ ំណ ា ច នី តិ ប ញ្ញា ត្តិ ប ែង ច ែក ជា ប៉ ុន ្ម ាន Ġ	20	អ ំណ ា ច នី តិ ប ញ្ញា ត្តិ ច ែក ចេញ ជា ពី រ គ ឺ Ġ រដ្ឋ ស ភា និង ព្រ ឹ ទ្ធ ស ភា	26	▁តើ អ ំ ណា ច នី តិ ប ញ្ញា ត្តិ ប ែង ច ែក ជា ប៉ ុន ្ មាន ▁	19	▁អំណាច នី តិ ប ញ្ញា ត្តិ ច ែក ចេញ ជា ពី រ គ ឺ ▁រដ្ឋសភា និង ព្រ ឹ ទ្ធ ស ភា	21
តើការទទួលបានឯករាជ្យនេះមានអត្ថន័យយ៉ាងដូចម្តេចសម្រាប់កម្ពុជា	null	អត្ថន័យនៃការទទួលបានឯករាជ្យនេះគឺប្រទេសកម្ពុជារួចផុតពីនឹមអាណានិគមបារាំងទទួលបានអធិបតេយ្យភាពបូរណភាពទឹកដីប្រជាជនមានសិទ្ធិសេរីភាពពីការកៀបសង្កត់ពីនឹមអាណានិគមប្រជាជនរួចផុតពីព័ន្ធដារអន្តរជាតិទទួលស្គាល់ឯករាជ្យជាតិរបស់កម្ពុជាប្រជាជនកម្ពុជាមានសិទ្ធិសម្រេចជោកវាសនារបស់ខ្លួន	null	អត្ថន័យនៃការទទួលបានឯករាជ្យនេះគឺប្រទេសកម្ពុជារួចផុតពីនឹមអាណានិគមបារាំងទទួលបានអធិបតេយ្យភាពបូរណភាពទឹកដីប្រជាជនមានសិទ្ធិសេរីភាពពីការកៀបសង្កត់ពីនឹមអាណានិគមប្រជាជនរួចផុតពីព័ន្ធដារអន្តរជាតិទទួលស្គាល់ឯករាជ្យជាតិរបស់កម្ពុជាប្រជាជនកម្ពុជាមានសិទ្ធិសម្រេចជោកវាសនារបស់ខ្លួន	ត ើក ារ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នេះ មាន អ ត្ថ ន ័យ យ៉ាង ដូច ម្ ត េច សម ្រា ប់ ក ម្ព ុ ជា Ġ	25	អ ត្ថ ន ័យ នៃ âĢĭ ការ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នេះ គ ឺ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា រ ួច ផ ុត ពី ន ឹម អា ណា និ គម បា រា ំ ង ទទួលបាន អ ធិបតេយ្យ ភាព បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី ប្រ ជា ជន មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ពី ការ ក ៀប សង ្ក ត់ ពី ន ឹម អា ណា និ គម ប្រ ជា ជន រ ួច ផ ុត ពី ព ័ន ្ ធ ដា រ អ ន្ត រ ជាតិ ទទួល ស្ គ ាល់ ឯក រាជ ្យ ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា មាន សិ ទ្ធិ សម ្រ េច ជ ោក វា ស នា រ ប ស់ ខ្លួន	122	▁តើ ការ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នេះ មាន អ ត្ថ ន ័យ យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ស ម្រ ាប់ ក ម្ព ុ ជា ▁	24	▁អត្ថន័យ នៃ ▁ការ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នេះ គ ឺ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា រ ួច ផ ុត ពី ន ឹម អា ណា និ គម ប ារ ាំង ទទួលបាន អ ធិបតេយ្យ ភាព បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី ប្រ ជា ជន មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ពី ការ ក ៀប ស ង្ក ត់ ពី ន ឹម អា ណា និ គម ប្រ ជា ជន រ ួច ផ ុត ពី ព ័ ន្ធ ដា រ អ ន្ត រ ជាតិ ទទួល ស្ គ ាល់ ឯក រាជ ្យ ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា មាន សិ ទ្ធិ ស ម្រ េច ជ ោក វា ស ន ារ ប ស់ ខ្លួន	117
ជនជាតិខ្មែរមានអរិយធម៌របស់ខ្លួនមុនអរិយធម៌បរទេសចូលមកដល់	null	ដើមកំណើតនៃអរិយធម៌ខ្មែរបានចាប់កំណើតឡើងពីជនជាតិមន ខ្មែរ ដែលជាម្ចាស់ដើមបំផុតនៃទឹកដីសុវណ្ណភូមិនេះផ្ទាល់តែម្តង មិនមានជនជាតិឥណ្ឌា ចិន និងជនជាតិដទៃទៀតមកបង្កើតឱ្យខ្មែរឡើយ អរិយធម៌ឥណ្ឌា ចិន និងជនជាតិដទៃទៀតដែលផ្សព្វផ្សាយចូលមកស្រុកខ្មែរនោះគ្រាន់តែជាឧបករណ៍ ជាគ្រឿងផ្សំមួយបម្រើឱ្យអរិយធម៌ខ្មែរកាន់តែរីកដុះដាលកើនឡើង និងធ្វើឱ្យមានការអភិវឌ្ឍប៉ុណ្ណោះ	null	ដើមកំណើតនៃអរិយធម៌ខ្មែរបានចាប់កំណើតឡើងពីជនជាតិមន ខ្មែរ ដែលជាម្ចាស់ដើមបំផុតនៃទឹកដីសុវណ្ណភូមិនេះផ្ទាល់តែម្តង មិនមានជនជាតិឥណ្ឌា ចិន និងជនជាតិដទៃទៀតមកបង្កើតឱ្យខ្មែរឡើយ អរិយធម៌ឥណ្ឌា ចិន និងជនជាតិដទៃទៀតដែលផ្សព្វផ្សាយចូលមកស្រុកខ្មែរនោះគ្រាន់តែជាឧបករណ៍ ជាគ្រឿងផ្សំមួយបម្រើឱ្យអរិយធម៌ខ្មែរកាន់តែរីកដុះដាលកើនឡើង និងធ្វើឱ្យមានការអភិវឌ្ឍប៉ុណ្ណោះ	ជន ជាតិ ខ្ ម ែរ មាន អ រិយ ធម៌ រ ប ស់ ខ្លួន ម ុន អ រិយ ធម៌ បរ ទេស ចូល មក ដល់ Ġ	23	ដើម កំ ណ ើត នៃ អ រិយ ធម៌ ខ្ ម ែរ បាន ច ាប់ កំ ណ ើត ឡើង ពី ជន ជាតិ ម ន Ġ ខ្ ម ែរ Ġ ដ ែល ជា ម្ចាស់ ដើម ប ំ ផ ុត នៃ ទឹក ដ ី សុ វ ណ្ណ ភ ូម ិន េះ ផ្ ទ ាល់ តែ ម្ ត ង Ġ ម ិន មាន ជន ជាតិ ឥ ណ្ឌ ា Ġ ច ិន Ġ និង ជន ជាតិ ដ ទ ៃ ទៀត មក បង ្ក ើត ឱ្យ ខ្ ម ែរ ឡ ើយ Ġ អ រិយ ធម៌ ឥ ណ្ឌ ា Ġ ច ិន Ġ និង ជន ជាតិ ដ ទ ៃ ទៀត ដ ែល ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ ចូល មក ស្រ ុក ខ្ ម ែរ ន ោះ គ្រ ាន់ តែ ជា ឧ ប ករណ៍ Ġ ជា គ្រឿង ផ្ សំ មួយ ប ម្រ ើ ឱ្យ អ រិយ ធម៌ ខ្ ម ែរ កាន់ តែ រី ក ដ ុះ ដា ល ក ើន ឡើង Ġ និង ធ ្វ ើ ឱ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ	155	▁ជនជាតិ ខ្ ម ែរ មាន អ រិយ ធម៌ រ ប ស់ ខ្លួន ម ុន អ រិយ ធម៌ បរ ទេស ចូល មក ដល់ ▁	22	▁ដើមកំណើត នៃ អ រិយ ធម៌ ខ្ ម ែរ បាន ច ាប់ ក ំណ ើត ឡើង ពី ជន ជាតិ ម ន ▁ខ្មែរ ▁ដែល ជា ម្ចាស់ ដើម ប ំ ផ ុត នៃ ទឹក ដ ី សុ វ ណ្ណ ភ ូម ិន េះ ផ្ ទ ាល់ តែ ម ្ត ង ▁មិន មាន ជន ជាតិ ឥ ណ្ឌ ា ▁ចិន ▁និង ជន ជាតិ ដ ទ ៃ ទៀត មក ប ង្ក ើត ឱ្យ ខ្ ម ែរ ឡ ើយ ▁អរិយធម៌ ឥ ណ្ឌ ា ▁ចិន ▁និង ជន ជាតិ ដ ទ ៃ ទៀត ដ ែល ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ ចូល មក ស្រ ុក ខ្ ម ែរ ន ោះ គ្រ ាន់ តែ ជា ឧ ប ករណ៍ ▁ជា គ្រឿង ផ្ សំ មួយ ប ម្រ ើ ឱ្យ អ រិយ ធម៌ ខ្ ម ែរ កាន់ តែ រី ក ដ ុះ ដា ល ក ើន ឡើង ▁និង ធ ្វ ើ ឱ្យ មាន ការ អភិវឌ្ឍ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ	144
តើបុព្វសិទ្ធិ និងអភ័យឯកសិទ្ធិរបស់តំណាងអចិន្ត្រៃយ៍និងមន្ត្រីដែលកំពុងបំពេញភារកិច្ចនៅអាស៊ាត្រូវស្ថិតនៅក្រោមអនុសញ្ញាវិយែននៅឆ្នាំណា	null	បុព្វសិទ្ធិ និងអភ័យឯកសិទ្ធិរបស់តំណាងអចិន្ត្រៃយ៍និងមន្ត្រីដែលកំពុងបំពេញភារកិច្ចនៅអាស៊ាត្រូវស្ថិតនៅក្រោមអនុសញ្ញាវិយែននៅឆ្នាំ១៩៦១	null	បុព្វសិទ្ធិ និងអភ័យឯកសិទ្ធិរបស់តំណាងអចិន្ត្រៃយ៍និងមន្ត្រីដែលកំពុងបំពេញភារកិច្ចនៅអាស៊ាត្រូវស្ថិតនៅក្រោមអនុសញ្ញាវិយែននៅឆ្នាំ១៩៦១	ត ើប ុ ព្វ សិ ទ្ធិ Ġ និង អ ភ ័យ ឯក សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ត ំណ ាង អ ច ិន ្ត ្រ ៃ យ ៍ និង ម ន្ត ្រី ដ ែល កំ ពុ ង ប ំព េញ ភា រក ិច ្ច នៅ អា ស៊ ាត ្រ ូវ ស្ ថ ិត នៅ ក្រោម អនុ ស ញ្ញា វិ យ ែន នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	63	ប ុ ព្វ សិ ទ្ធិ Ġ និង អ ភ ័យ ឯក សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ត ំណ ាង អ ច ិន ្ត ្រ ៃ យ ៍ និង ម ន្ត ្រី ដ ែល កំ ពុ ង ប ំព េញ ភា រក ិច ្ច នៅ អា ស៊ ាត ្រ ូវ ស្ ថ ិត នៅ ក្រោម អនុ ស ញ្ញា វិ យ ែន នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៦ ១	64	▁តើ ប ុ ព្វ សិ ទ្ធិ ▁និង អ ភ ័យ ឯក សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ត ំណ ាង អ ច ិ ន្ត ្រ ៃ យ ៍ និង ម ន្ត ្រី ដ ែល ក ំព ុង ប ំព េញ ភា រ កិច្ច នៅ អា ស៊ ា ត្រូវ ស ្ថ ិត នៅ ក្រោម អនុ ស ញ្ញា វិ យ ែន នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	61	▁បុ ព្វ សិ ទ្ធិ ▁និង អ ភ ័យ ឯក សិ ទ្ធិ រ ប ស់ ត ំណ ាង អ ច ិ ន្ត ្រ ៃ យ ៍ និង ម ន្ត ្រី ដ ែល ក ំព ុង ប ំព េញ ភា រ កិច្ច នៅ អា ស៊ ា ត្រូវ ស ្ថ ិត នៅ ក្រោម អនុ ស ញ្ញា វិ យ ែន នៅ ឆ្នាំ ១ ៩៦ ១	61
តើប្រជាពលរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ច និងទទួលខុសត្រូវក្នុងការរស់នៅក្នុងសង្គមអ្វីខ្លះ	null	ប្រជាពលរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ច និង ការទទួលខុសត្រូវក្នុងការរស់នៅក្នុងសង្គមដូចជា កាតព្វកិច្ច និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះច្បាប់ចរាចរណ៍ ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ៗត្រូវគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍ដើម្បីដូចជា ការពារសុវត្តិភាពដល់ អ្នកធ្វើចរាចរណ៍គឹភាពសុខសាន្ដជាសាធារណៈ និងរបៀបរៀរយសង្គមការពារផលប្រយោជន៍ស្របច្បាប់របស់ខ្លួនគោរពសិទ្ធិមានកម្មសិទ្ធិរបស់អ្នកដទៃកាតព្វកិច្ច និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះច្បាប់សង្គម ច្បាប់គឺជាបញ្ញត្តិ មានភាពទៀងទាត់ត្រឹមត្រូវកើតឡើងដោយឆន្ទៈ ប្រជាធិបតេយ្យរបស់ប្រជាពលរដ្ឋភាគច្រើនដើម្បី ការពារផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋ និងអាជ្ញាធរដែលជាបុត្រធីតារបស់រដ្ឋត្រូវមានកាតព្វកិច្ចប្រតិបត្តិច្បាប់នោះដោយសេចក្ដីពេញចិត្ត ជំពូកទី៣ នៃច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញបានចែងពីសិទ្ឌិនិងករណីកិច្ច្របស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងរដ្ឋាភិបាលដេលត្រូវបំពេញជាចាំបាច់ ដូចនេះគោរពច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញឈ្មោះថាបាន ការគោរពសិទ្ធិមនុស្សនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យការពារបូរណភាពទឹកដី និងបរិដដ្ឋាននៃប្រទេសជួយអភិវឌ្ឍន៍ និងថែរក្សាវប្បធម៌សង្គមធម៌និងអរិយធម៌របស់ខ្លួនបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនគឺបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដដែលខ្លួនពេញចិត្តយន្ដការនៃការលើស្ទួយសិទ្ធិមនុស្សរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ សិទ្ធិឯកជន ឬសិទ្ធិបុគ្គលសិទ្ធិសង្គម ឬ សិទ្ធិសហគមន៍សិទ្ធិសាធារណៈ ឬ សិទ្ធិជាមូលដ្ឋាននៃរបៀបរៀបរយៈសង្គមសិទ្ធិរួចផុតពីទោសប្រហារជីវិតនៅពេលមានគត៌	null	ប្រជាពលរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ច និង ការទទួលខុសត្រូវក្នុងការរស់នៅក្នុងសង្គមដូចជា កាតព្វកិច្ច និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះច្បាប់ចរាចរណ៍ ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ៗត្រូវគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍ដើម្បីដូចជា ការពារសុវត្តិភាពដល់ អ្នកធ្វើចរាចរណ៍គឹភាពសុខសាន្ដជាសាធារណៈ និងរបៀបរៀរយសង្គមការពារផលប្រយោជន៍ស្របច្បាប់របស់ខ្លួនគោរពសិទ្ធិមានកម្មសិទ្ធិរបស់អ្នកដទៃកាតព្វកិច្ច និងការទទួលខុសត្រូវចំពោះច្បាប់សង្គម ច្បាប់គឺជាបញ្ញត្តិ មានភាពទៀងទាត់ត្រឹមត្រូវកើតឡើងដោយឆន្ទៈ ប្រជាធិបតេយ្យរបស់ប្រជាពលរដ្ឋភាគច្រើនដើម្បី ការពារផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋ និងអាជ្ញាធរដែលជាបុត្រធីតារបស់រដ្ឋត្រូវមានកាតព្វកិច្ចប្រតិបត្តិច្បាប់នោះដោយសេចក្ដីពេញចិត្ត ជំពូកទី៣ នៃច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញបានចែងពីសិទ្ឌិនិងករណីកិច្ច្របស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងរដ្ឋាភិបាលដេលត្រូវបំពេញជាចាំបាច់ ដូចនេះគោរពច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញឈ្មោះថាបាន ការគោរពសិទ្ធិមនុស្សនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យការពារបូរណភាពទឹកដី និងបរិដដ្ឋាននៃប្រទេសជួយអភិវឌ្ឍន៍ និងថែរក្សាវប្បធម៌សង្គមធម៌និងអរិយធម៌របស់ខ្លួនបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនគឺបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដដែលខ្លួនពេញចិត្តយន្ដការនៃការលើស្ទួយសិទ្ធិមនុស្សរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ សិទ្ធិឯកជន ឬសិទ្ធិបុគ្គលសិទ្ធិសង្គម ឬ សិទ្ធិសហគមន៍សិទ្ធិសាធារណៈ ឬ សិទ្ធិជាមូលដ្ឋាននៃរបៀបរៀបរយៈសង្គមសិទ្ធិរួចផុតពីទោសប្រហារជីវិតនៅពេលមានគត៌	ត ើប ្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន កា ត ព្វ កិច្ច Ġ និង ទទួល ខុស ត្រូវ ក្នុង ការ រស់ នៅ ក្នុង សង ្ គម អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	28	ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន កា ត ព្វ កិច្ច âĢĭ Ġ និង Ġ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ ក្នុង ការ រស់ នៅ ក្នុង សង ្ គម ដូច ជា ĠâĢĭ កា ត ព្វ កិច្ច Ġ និង ការ ទទួល ខុស ត្រូវ ចំ ព ោះ ច្ បា ប់ ចរ ា ចរ ណ៍ Ġ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ម្ នាក់ ៗ ត្រូវ គោ រ ព ច្ បា ប់ ចរ ា ចរ ណ៍ ដើម ្ប ី ដូច ជា ĠâĢĭ ការពារ សុ វត្ត ិ ភាព ដល់ Ġ អ្នក ធ ្វ ើ ចរ ា ចរ ណ៍ គ ឹ ភាព សុខ សា ន្ ដ ជា សា ធា រណៈ Ġ និង រ ប ៀប រ ៀរ យ សង ្ គម ការពារ ផល ប្រ យោ ជន ៍ ស្រ ប ច្ បា ប់ រ ប ស់ ខ្លួន គោ រ ព សិ ទ្ធិ មាន កម្ម សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អ្នក ដ ទ ៃ កា ត ព្វ កិច្ច Ġ និង ការ ទទួល ខុស ត្រ ូ âĢĭ វ ចំ ព ោះ ច្ បា ប់ សង ្ គម Ġ ច្ បា ប់ គ ឺ ជា បញ្ញត្តិ Ġ មាន ភាព ទ ៀង ទ ាត់ ត្រ ឹម ត្រូវ កើត ឡើង ដោយ ឆ ន្ទ ៈ Ġ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ភាគ ច្ រ ើន ដើម ្ប ី Ġ ការពារ ផល ប្រ យោ ជន ៍ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ និង អា ជ្ញ ា ធរ ដ ែល ជា ប ុត ្រ ធី តា រ ប ស់ រដ្ឋ ត្រូវ មាន កា ត ព្វ កិច្ច ប្រ តិ ប ត្តិ ច្ បា ប់ ន ោះ âĢĭâĢĭ ដោយ សេ ច ក្ ដ ី ព េញ ចិត្ត Ġ ជំ ព ូក ទី ៣ Ġ នៃ ច្ បា ប់ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ បាន ច ែង ពី សិ ទ ្ ឌ ិន ិ ង ករណី កិច្ច ្រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ និង រដ្ឋ ា ភិ បាល ដ េ ល ត្រូវ ប ំព េញ ជា ចាំបាច់ Ġ ដូច នេះ គោ រ ព ច្ បា ប់ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ឈ្មោះ ថា បាន Ġ ការ គោ រ ព សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ការពារ បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី Ġ និង បរ ិ ដ ដ្ឋាន នៃ ប្រ ទេស ជ ួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ Ġ និង ថ ែរ ក្ស ាវ ប្ប ធម៌ សង ្ គម ធម៌ âĢĭ និង អ រិយ ធម៌ រ ប ស់ ខ្លួន ប ំព េញ កា ត ព្វ កិច្ច រ ប ស់ ខ្លួន គ ឺ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ ដ ែល ខ្លួន ព េញ ចិត្ត យ ន្ ដ ការ នៃ ការ លើ ស្ទ ួយ សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ សិ ទ្ធិ ឯក ជន Ġ ឬ សិ ទ្ធិ ប ុ គ្គ ល សិ ទ្ធិ សង ្ គម Ġ ឬ Ġ សិ ទ្ធិ ស ហ គមន៍ សិ ទ្ធិ សា ធា រណៈ Ġ ឬ Ġ សិ ទ្ធិ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ រ ប ៀប រ ៀប រយ ៈ សង ្ គម សិ ទ្ធិ រ ួច ផ ុត ពី ទោស ប្រហារ ជីវ ិត នៅ ពេល មាន គ ត ៌	475	▁តើ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន ក ាត ព្វ កិច្ច ▁និង ទទួល ខុស ត្រូវ ក្នុង ការ រស់ នៅ ក្នុង ស ង្គ ម អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	27	▁ប្រជាពលរដ្ឋ មាន ក ាត ព្វ កិច្ច ▁និង ▁ការទទួលខុសត្រូវ ក្នុង ការ រស់ នៅ ក្នុង ស ង្គ ម ដូច ជា ▁កាតព្វកិច្ច ▁និង ការ ទទួល ខុស ត្រូវ ច ំព ោះ ច ្ប ាប់ ច រា ចរ ណ៍ ▁ប្រជាពលរដ្ឋ ម្ នាក់ ៗ ត្រូវ គ ោរ ព ច ្ប ាប់ ច រា ចរ ណ៍ ដើម ្ប ី ដូច ជា ▁ការពារ សុ វ ត្តិ ភាព ដល់ ▁អ្នកធ្វើ ច រា ចរ ណ៍ គ ឹ ភាព សុខ សា ន្ ដ ជា សា ធា រណៈ ▁និង រ ប ៀប រ ៀរ យ ស ង្គ ម ការពារ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ស្រ ប ច ្ប ាប់ រ ប ស់ ខ្លួន គ ោរ ព សិ ទ្ធិ មាន កម្ម សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អ្នក ដ ទ ៃ ក ាត ព្វ កិច្ច ▁និង ការ ទទួល ខុស ត្រ ូ ▁វ ច ំព ោះ ច ្ប ាប់ ស ង្គ ម ▁ច្បាប់ គ ឺ ជា បញ្ញត្តិ ▁មាន ភាព ទ ៀង ទ ាត់ ត្រ ឹម ត្រូវ កើត ឡើង ដោយ ឆ ន្ទ ៈ ▁ប្រជាធិបតេយ្យ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ភាគ ច ្រ ើន ដើម ្ប ី ▁ការពារ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁និង អា ជ្ញ ា ធរ ដ ែល ជា ប ុ ត្រ ធី តា រ ប ស់ រដ្ឋ ត្រូវ មាន ក ាត ព្វ កិច្ច ប្រ តិ ប ត្តិ ច ្ប ាប់ ន ោះ ▁ដោយ ស េច ក្ ដ ី ព េញ ចិត្ត ▁ជំពូក ទី ៣ ▁នៃ ច ្ប ាប់ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ បាន ច ែង ពី សិ ទ ្ ឌ ិ និង ករណី កិច្ច ្រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁និង រ ដ្ឋា ភិ បាល ដ េ ល ត្រូវ ប ំព េញ ជា ចាំបាច់ ▁ដូចនេះ គ ោរ ព ច ្ប ាប់ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ឈ្មោះ ថា បាន ▁ការគោរព សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ការពារ បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី ▁និង ប រិ ដ ដ្ឋាន នៃ ប្រ ទេស ជ ួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ ▁និង ថ ែរ ក្ស ាវ ប្ប ធម៌ ស ង្គ ម ធម៌ ▁និង អ រិយ ធម៌ រ ប ស់ ខ្លួន ប ំព េញ ក ាត ព្វ កិច្ច រ ប ស់ ខ្លួន គ ឺ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ ដ ែល ខ្លួន ព េញ ចិត្ត យ ន្ ដ ការ នៃ ការ លើ ស្ទ ួយ សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁សិទ្ធិ ឯក ជន ▁ឬ សិ ទ្ធិ ប ុ គ្គ ល សិ ទ្ធិ ស ង្គ ម ▁ឬ ▁សិទ្ធិ ស ហ គមន៍ សិ ទ្ធិ សា ធា រណៈ ▁ឬ ▁សិទ្ធិ ជា ម ូល ដ្ឋាន នៃ រ ប ៀប រ ៀប រយ ៈ ស ង្គ ម សិ ទ្ធិ រ ួច ផ ុត ពី ទោស ប្រហារ ជីវ ិត នៅ ពេល មាន គ ត ៌	446
តើឯករាជ្យពេញលេញបានមកដោយកត្តាអ្វីខ្លះ នៅពេលណា	null	ឯករាជ្យពេញលេញបានមកដោយកត្តាដូចជាមានមគ្គុទេសក៏ដឹកនាំឈ្លានវៃ មានមាគ៌ានយោបាយត្រឹមត្រូវគឺលោកស៊ូកាណូប្រជាជនចូលរួមយ៉ាងផុសផុលក្នុងនយោបាយទាមទារឯករាជ្យហូឡង់ព្រមប្រគល់ឯករាជ្យឪ្យឥណ្ឌូនេស៊ីដោយសារការគំរាមកំហែងដាក់លក្ខខណ្ឌរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកលើហូឡង់ហូឡង់ ទទួលបានឯករាជ្យនៅថ្ងៃ១៧ សីហា ១៩៥០សៀវភៅចាស់១៩៤៩	null	ឯករាជ្យពេញលេញបានមកដោយកត្តាដូចជាមានមគ្គុទេសក៏ដឹកនាំឈ្លានវៃ មានមាគ៌ានយោបាយត្រឹមត្រូវគឺលោកស៊ូកាណូប្រជាជនចូលរួមយ៉ាងផុសផុលក្នុងនយោបាយទាមទារឯករាជ្យហូឡង់ព្រមប្រគល់ឯករាជ្យឪ្យឥណ្ឌូនេស៊ីដោយសារការគំរាមកំហែងដាក់លក្ខខណ្ឌរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកលើហូឡង់ហូឡង់ ទទួលបានឯករាជ្យនៅថ្ងៃ១៧ សីហា ១៩៥០សៀវភៅចាស់១៩៤៩	ត ើ ឯក រាជ ្យ ព េញ ល េញ បាន មក ដោយ ក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ នៅ ពេល ណា Ġ	23	ឯក រាជ ្យ ព េញ ល េញ បាន មក ដោយ ក ត្ត ា ដូច ជា មាន ម គ្គ ុ ទេស ក ៏ ដ ឹក នាំ ឈ ្លា ន វ ៃ Ġ មាន មា គ ៌ ាន យោ បា យ ត្រ ឹម ត្រូវ គ ឺ លោក ស៊ូ កា ណូ ប្រ ជា ជន ចូល រួម យ៉ាង ផ ុស ផ ុល ក្នុង ន យោ បា យ ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ âĢĭ ហ ូ ឡង់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឪ ្យ ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី ដោយ សារ ការ គ ំ រា មក ំ ហ ែង ដា ក់ ល ក្ខ ខ ណ្ឌ រ ប ស់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក លើ ហ ូ ឡង់ ហ ូ ឡង់ Ġ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នៅ ថ ្ង ៃ ១ ៧ Ġ សី ហា Ġ ១៩ ៥០ ស ៀវ ភ ៅ ច ាស់ ១៩ ៤ ៩	142	▁តើ ឯក រាជ ្យ ព េញ ល េញ បាន មក ដោយ ក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ▁នៅពេល ណា ▁	21	▁ឯករាជ្យ ព េញ ល េញ បាន មក ដោយ ក ត្ត ា ដូច ជា មាន ម គ្គ ុ ទេស ក ៏ ដ ឹក នាំ ឈ ្លា ន វ ៃ ▁មាន មា គ ៌ ាន យោ ប ាយ ត្រ ឹម ត្រូវ គ ឺ លោក ស៊ូ កា ណូ ប្រ ជា ជន ចូល រួម យ៉ាង ផ ុស ផ ុល ក្នុង ន យោ ប ាយ ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ▁ហូឡង់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឪ ្យ ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី ដោយ សារ ការ គ ំ រ ាម កំ ហ ែង ដ ាក់ ល ក្ខ ខ ណ្ឌ រ ប ស់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក លើ ហ ូ ឡង់ ហ ូ ឡង់ ▁ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នៅ ថ ្ង ៃ ១ ៧ ▁សីហា ▁១៩ ៥០ ស ៀវ ភ ៅ ច ាស់ ១ ៩៤ ៩	137
តើឫសរុក្ខជាតិមានប៉ុន្មានប្រភេទ អ្វីខ្លះ	null	ឫសរុក្ខជាតិមានពីរប្រភេទរួមមានឫសស្នឹង រួមមានឫសកែវនិងឫសរយោង ភាគច្រើនមាននៅលើរុក្ខជាតិឌីកូទីលេដូន ឧទាហរណ៍ ដើមសណ្តែក ឫសស្ញែ គឺជាឫសគ្មានឫសកែវ ហើយភាគច្រើនស្ញែមាននៅលើរុក្ខជាតិម៉ូណូកូទីលេដូន ហើយឫសលូតលាស់ស្មើគ្នាទាំងអស់ ឧទាហរណ៍ ស្មៅ	null	ឫសរុក្ខជាតិមានពីរប្រភេទរួមមានឫសស្នឹង រួមមានឫសកែវនិងឫសរយោង ភាគច្រើនមាននៅលើរុក្ខជាតិឌីកូទីលេដូន ឧទាហរណ៍ ដើមសណ្តែក ឫសស្ញែ គឺជាឫសគ្មានឫសកែវ ហើយភាគច្រើនស្ញែមាននៅលើរុក្ខជាតិម៉ូណូកូទីលេដូន ហើយឫសលូតលាស់ស្មើគ្នាទាំងអស់ ឧទាហរណ៍ ស្មៅ	ត ើ ឫ ស រ ុក ្ខ ជាតិ មាន ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ភ េ ទ Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	22	ឫ ស រ ុក ្ខ ជាតិ មាន ពី រ ប្រ ភ េ ទ រួម មាន ឫ ស ស្ន ឹង Ġ រួម មាន ឫ ស កែវ និង ឫ ស រយ ោង Ġ ភាគ ច្ រ ើន មាន នៅ លើ រ ុក ្ខ ជាតិ ឌី កូ ទី ល េ ដ ូន Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ ដើម ស ណ្ត ែក Ġ ឫ ស ស្ ញ ែ Ġ គ ឺ ជា ឫ ស គ ្ម ាន ឫ ស កែវ Ġ ហើយ ភាគ ច្ រ ើន ស្ ញ ែម ាន នៅ លើ រ ុក ្ខ ជាតិ ម៉ូ ណូ កូ ទី ល េ ដ ូន Ġ ហើយ ឫ ស ល ូត លាស់ ស្ម ើ គ្នា ទ ាំង អ ស់ Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ ស្ម ៅ	117	▁តើ ឫ ស រ ុ ក្ខ ជាតិ មាន ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ភ េ ទ ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁	20	▁ឫ ស រ ុ ក្ខ ជាតិ មាន ពី រ ប្រ ភ េ ទ រួម មាន ឫ ស ស្ន ឹង ▁រួម មាន ឫ ស កែវ និង ឫ ស រយ ោង ▁ភាគ ច ្រ ើន មាន នៅ លើ រ ុ ក្ខ ជាតិ ឌី កូ ទី ល េ ដ ូន ▁ឧទាហរណ៍ ▁ដើម ស ណ្ត ែក ▁ឫ ស ស ្ញ ែ ▁គឺជា ឫ ស គ ្ មាន ឫ ស កែវ ▁ហើយ ភាគ ច ្រ ើន ស ្ញ ែ មាន នៅ លើ រ ុ ក្ខ ជាតិ ម៉ូ ណូ កូ ទី ល េ ដ ូន ▁ហើយ ឫ ស ល ូត លាស់ ស្ម ើ គ្នា ទ ាំង អ ស់ ▁ឧទាហរណ៍ ▁ស្មៅ	104
ដូចម្តេចដែលហៅថាវត្ថុមិនពិត	null	ដែលហៅថាវត្ថុមិនពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងកាំពន្លឺចាំងផ្លាត ចេញពីឩបករណ៍អុបទិច	null	ដែលហៅថាវត្ថុមិនពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងកាំពន្លឺចាំងផ្លាត ចេញពីឩបករណ៍អុបទិច	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា វ ត្ថ ុម ិន ពិ ត Ġ	15	ដ ែល ហ ៅ ថា វ ត្ថ ុម ិន ពិ ត Ġ គ ឺ ជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វា ង កា ំព ន្ ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត Ġ ចេញ ពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទិ ច	39	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា វ ត្ថ ុម ិន ព ិត ▁	12	▁ដែល ហ ៅ ថា វ ត្ថ ុម ិន ព ិត ▁គឺជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វ ាង កា ំព ន ្ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត ▁ចេញពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទ ិច	35
តើពួកគេខ្មែរក្រហមចូលកាន់កាប់ក្រុងភ្នំពេញនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា ប្រកបដោយសម្លៀកបំពាក់ដូចម្ដេច	null	ពួកខ្មែរក្រហមកាន់កាប់ក្រុងភ្នំពេញនៅថ្ងៃ១៧ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ ប្រកបដោយសម្លៀកបំពាក់ពណ៌ខ្មែរ និងពណ៌អាចន៍សេះ	null	ពួកខ្មែរក្រហមកាន់កាប់ក្រុងភ្នំពេញនៅថ្ងៃ១៧ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ ប្រកបដោយសម្លៀកបំពាក់ពណ៌ខ្មែរ និងពណ៌អាចន៍សេះ	ត ើ ព ួ ក គ េ ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ចូល កាន់ កា ប់ ក្រុង ភ្នំពេញ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ ប្រ ក ប ដោយ សម ្ល ៀក ប ំព ាក់ ដូច ម្ ដ េច Ġ	40	ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ មក ាន់ កា ប់ ក្រុង ភ្នំពេញ នៅ ថ ្ង ៃ ១ ៧ Ġ ខែ មេ សា Ġ ឆ្នាំ ១៩ ៧ ៥ Ġ ប្រ ក ប ដោយ សម ្ល ៀក ប ំព ាក់ ព ណ៌ ខ្ ម ែរ Ġ និង ព ណ៌ អា ច ន៍ សេ ះ	50	▁តើ ព ួ ក គ េ ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ចូល កាន់ ក ាប់ ក្រុង ភ្នំពេញ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁ប្រកបដោយ ស ម្ល ៀក ប ំព ាក់ ដូច ម្ ដ េច ▁	36	▁ពួក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម កាន់ ក ាប់ ក្រុង ភ្នំពេញ នៅ ថ ្ង ៃ ១ ៧ ▁ខែមេសា ▁ឆ្នាំ ១៩ ៧ ៥ ▁ប្រកបដោយ ស ម្ល ៀក ប ំព ាក់ ព ណ៌ ខ្ ម ែរ ▁និង ព ណ៌ អា ច ន៍ ស េះ	43
ចូរធ្វើការប្រៀបធៀបអំពីបញ្ចសីលឬសីល ៥និងសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ	null	ខាងក្រោមនេះជាការផ្គូផ្គងរវាងបញ្ចសីល ឬសីល៥និងសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិបញ្ចសីល ឬសីល ៥បាណា វៀរចាកការសម្លាប់ជីវិតអទិន្ទា វៀរចាកការលួចទ្រព្យអ្នកដទៃកាមេ វៀរចាកការប្រព្រឹត្តខុសមុសា វៀរចាកការពោលពាក្យកុហក់ ញុះញង់ បង្កាច់ បង្ខូចសុរា វៀរចាកការសេពគ្រឿងស្រវឹង សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ សិទ្ធិរស់រានមានជីវិតសិទ្ធិមានកម្មសិទ្ធិសិទ្ធិការពារមិនឱ្យគេយកធ្វើជាខ្ញុំកញ្ជះទាសីតណ្ហសិទ្ធិទទួលពត៌មានពិត ឬសិទ្ធិមានសេចក្តីថថ្លៃថ្នូរ សិទ្ធិមានសេរីភាពបញ្ចេញមតិសិទ្ធិមានសន្តិសុខ សង្គមនិងសន្តិសុខផ្ទាល់ខ្លួន កាតព្វកិច្ចចំពោះសហគមន៍	null	ខាងក្រោមនេះជាការផ្គូផ្គងរវាងបញ្ចសីល ឬសីល៥និងសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិបញ្ចសីល ឬសីល ៥បាណា វៀរចាកការសម្លាប់ជីវិតអទិន្ទា វៀរចាកការលួចទ្រព្យអ្នកដទៃកាមេ វៀរចាកការប្រព្រឹត្តខុសមុសា វៀរចាកការពោលពាក្យកុហក់ ញុះញង់ បង្កាច់ បង្ខូចសុរា វៀរចាកការសេពគ្រឿងស្រវឹង សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ សិទ្ធិរស់រានមានជីវិតសិទ្ធិមានកម្មសិទ្ធិសិទ្ធិការពារមិនឱ្យគេយកធ្វើជាខ្ញុំកញ្ជះទាសីតណ្ហសិទ្ធិទទួលពត៌មានពិត ឬសិទ្ធិមានសេចក្តីថថ្លៃថ្នូរ សិទ្ធិមានសេរីភាពបញ្ចេញមតិសិទ្ធិមានសន្តិសុខ សង្គមនិងសន្តិសុខផ្ទាល់ខ្លួន កាតព្វកិច្ចចំពោះសហគមន៍	ច ូរ ធ ្វ ើក ារ ប្រ ៀប ធៀប អ ំព ី បញ្ច សី ល ឬ សី ល Ġ ៥ និង សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ Ġ	29	ខា ង ក្រោម នេះ ជា ការ ផ្ គូ ផ្ គ ង រ វា ង បញ្ច សី ល Ġ ឬ សី ល ៥ និង សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ បញ្ច សី ល Ġ ឬ សី ល Ġ ៥ បា ណា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ សម ្លា ប់ ជីវ ិត អ ទិ ន្ទ ា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ ល ួច ទ្រ ព្យ អ្នក ដ ទ ៃ កា មេ Ġ វ ៀរ ច ាក ការ ប្រ ព្រ ឹត ្ត ខុស ម ុស ា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ ព ោល ពាក្យ ក ុ ហ ក់ Ġ ញ ុះ ញ ង់ Ġ បង ្ក ាច់ Ġ បង ្ខ ូច សុ រា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ សេ ព គ្រឿង ស្រ វ ឹង Ġ សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ Ġ សិ ទ្ធិ រស់ រា ន មាន ជីវ ិត សិ ទ្ធិ មាន កម្ម សិ ទ្ធិ សិ ទ្ធិ ការពារ ម ិន ឱ្យ គ េ យក ធ ្វ ើ ជា ខ្ ញ ុំ ក ញ្ជ ះ ទ ាស ីត ណ ្ហ សិ ទ្ធិ ទទួល ព ត ៌ មាន ពិ ត Ġ ឬ សិ ទ្ធិ មាន សេ ច ក្តី ថ ថ្លៃ ថ្ន ូរ Ġ សិ ទ្ធិ មាន សេ រី ភាព បញ្ច េញ ម តិ សិ ទ្ធិ មាន ស ន្ត ិស ុ ខ Ġ សង ្ គម និង ស ន្ត ិស ុ ខ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន Ġ កា ត ព្វ កិច្ច ចំ ព ោះ ស ហ គមន៍	225	▁ចូរ ធ ្វ ើ ការ ប្រ ៀប ធៀប អ ំព ី បញ្ច សី ល ឬ សី ល ▁៥ និង សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ ▁	28	▁ខាងក្រោម នេះ ជា ការ ផ្ គូ ផ្ គ ង រ វ ាង បញ្ច សី ល ▁ឬ សី ល ៥ និង សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ បញ្ច សី ល ▁ឬ សី ល ▁៥ បា ណា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ស ម្ល ាប់ ជីវ ិត អ ទិ ន្ទ ា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ល ួច ទ្រ ព្យ អ្នក ដ ទ ៃ កា មេ ▁វ ៀរ ច ាក ការ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត ខុស ម ុ សា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ព ោល ពាក្យ ក ុ ហ ក់ ▁ញ ុះ ញ ង់ ▁បង្ក ាច់ ▁បង ្ខ ូច សុ រា ▁វ ៀរ ច ាក ការ សេ ព គ្រឿង ស្រ វ ឹង ▁សិទ្ធិ ម នុ ស្ស អ ន្ត រ ជាតិ ▁សិទ្ធិ រស់ រ ាន មាន ជីវ ិត សិ ទ្ធិ មាន កម្ម សិ ទ្ធិ សិ ទ្ធិ ការពារ ម ិន ឱ្យ គ េ យក ធ ្វ ើ ជា ខ្ ញ ុំ ក ញ្ជ ះ ទ ាស ីត ណ ្ហ សិ ទ្ធិ ទទួល ព ត ៌ មាន ព ិត ▁ឬ សិ ទ្ធិ មាន ស េច ក្តី ថ ថ្លៃ ថ្ន ូរ ▁សិទ្ធិ មាន សេ រី ភាព បញ្ច េញ ម តិ សិ ទ្ធិ មាន ស ន្ត ិ សុខ ▁សង្គម និង ស ន្ត ិ សុខ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន ▁កាតព្វកិច្ច ច ំព ោះ ស ហ គមន៍	212
ចូររាប់ឈ្មោះប្រភេទសំខាន់ទាំងបីនៃបញ្ជាបរិស្ថាននិងឧទាហរណ៍បញ្ជាក់ពីប្រភេទនីមួយៗ	null	រាប់ឈ្មោះប្រភេទសំខាន់ៗទាំងបីនៃបរិយាកាសមមានដូចជាការថយចុះនៃធនធានធម្មជាតិ ឧទាហរណ៍ ការប្រើប្រាស់នូវបរិមាណយ៉ាងធំ នៃធនធានធម្មជាតិ ដូចជា ទឹក ដី ព្រៃឈើ ជាដើម កង្វក់ ឧទាហរណ៍ ការកើនឡើងនូវការកាបូនម៉ូណូអុកស៊ីតធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់បរិយាកាស និងប្រភពបំពុលជាច្រើនទៀតដូជជា ទឹកសំអុយ ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត ធាតុវិទ្យុសកម្មសមលេងរំញ័រ ការវិនាសសាបសូន្យ ឧទាហរណ៍ ការកើនឡើងចំនួនប្រជាជនធ្វើឲ្យដីសម្រាប់សង់ទឹកជម្រកកាន់តែតិច និងការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើជាដើម	null	រាប់ឈ្មោះប្រភេទសំខាន់ៗទាំងបីនៃបរិយាកាសមមានដូចជាការថយចុះនៃធនធានធម្មជាតិ ឧទាហរណ៍ ការប្រើប្រាស់នូវបរិមាណយ៉ាងធំ នៃធនធានធម្មជាតិ ដូចជា ទឹក ដី ព្រៃឈើ ជាដើម កង្វក់ ឧទាហរណ៍ ការកើនឡើងនូវការកាបូនម៉ូណូអុកស៊ីតធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់បរិយាកាស និងប្រភពបំពុលជាច្រើនទៀតដូជជា ទឹកសំអុយ ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត ធាតុវិទ្យុសកម្មសមលេងរំញ័រ ការវិនាសសាបសូន្យ ឧទាហរណ៍ ការកើនឡើងចំនួនប្រជាជនធ្វើឲ្យដីសម្រាប់សង់ទឹកជម្រកកាន់តែតិច និងការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើជាដើម	ច ូរ រា ប់ ឈ្មោះ ប្រ ភ េ ទ សំ ខា ន់ ទ ាំង បី នៃ បញ្ជា âĢĭ បរ ិស ្ថ ាន និង ឧ ទ ា ហ រណ ៍ បញ្ជា ក់ ពី ប្រ ភ េ ទ នី មួយ ៗ Ġ	38	រា ប់ ឈ្មោះ ប្រ ភ េ ទ សំ ខា ន់ ៗ ទ ាំង បី នៃ បរ ិយ ាក ាស ម មាន ដូច ជា ការ âĢĭ ថ យ ច ុះ នៃ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ Ġ ឧ ទ ា âĢĭ ហ រណ ៍ Ġ ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ន ូវ ប âĢĭ រិ មា ណ យ៉ាង ធ ំ Ġ នៃ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ Ġ ដូច ជា Ġ ទឹក Ġ ដ ី Ġ ព្រ ៃ ឈ ើ Ġ ជា ដើម Ġ ក ង ្វ ក់ Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ការ កា បូ ន ម៉ូ ណូ អ ុក ស៊ី ត ធ ្វ ើ ឲ្យ ប៉ ះ ពា ល់ ដ âĢĭ ល់ បរ ិយ ាក ាស Ġ និង ប្រ ភព ប ំព ុល ជា ច្ រ ើន ទៀត ដ ូ ជ ជា Ġ ទឹក សំ អ ុយ Ġ ថ្ន ាំ សម ្លា ប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ĠâĢĭ ធាតុ វិ ទ ្យ ុស កម្ម សម ល េង រំ ញ ័រ Ġ ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ Ġ ឧ ទ ា âĢĭ ហ រណ ៍ Ġ ការ ក ើន ឡើង ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ធ ្វ ើ ឲ្យ ដ ី សម ្រា ប់ សង ់ ទឹក ជ ម្រ ក កាន់ តែ តិ ច Ġ និង ការ កា ប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ ជា ដើម Ġ	210	▁ចូរ រ ាប់ ឈ្មោះ ប្រ ភ េ ទ សំ ខ ាន់ ទ ាំង បី នៃ បញ្ជា ▁បរិស្ថាន និង ឧ ទ ា ហ រ ណ៍ បញ្ជា ក់ ពី ប្រ ភ េ ទ នី មួយ ៗ ▁	34	▁រាប់ ឈ្មោះ ប្រ ភ េ ទ សំ ខ ាន់ ៗ ទ ាំង បី នៃ ប រិយា កាស ម មាន ដូច ជា ការ ▁ថយចុះ នៃ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ ▁ឧ ទ ា ▁ហ រ ណ៍ ▁ការប្រើប្រាស់ ន ូវ ប ▁ រិ មា ណ យ៉ាង ធ ំ ▁នៃ ធ ន ធាន ធម្ម ជាតិ ▁ដូចជា ▁ទឹក ▁ដី ▁ព្រៃឈើ ▁ជាដើម ▁កង ្វ ក់ ▁ឧទាហរណ៍ ▁ការកើនឡើង ន ូវ ការ កា ប ូន ម៉ូ ណូ អ ុក ស៊ី ត ធ ្វ ើ ឲ្យ ប៉ ះ ព ាល់ ដ ▁ ល់ ប រិយា កាស ▁និង ប្រ ភព ប ំព ុល ជា ច ្រ ើន ទៀត ដ ូ ជ ជា ▁ទឹក សំ អ ុយ ▁ថ្នាំ ស ម្ល ាប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ▁ធាតុ វិ ទ ្យ ុស កម្ម សម ល េង រំ ញ ័រ ▁ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ ▁ឧ ទ ា ▁ហ រ ណ៍ ▁ការកើនឡើង ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ធ ្វ ើ ឲ្យ ដ ី ស ម្រ ាប់ ស ង់ ទឹក ជ ម្រ ក កាន់ តែ ត ិច ▁និង ការ ក ាប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ ជា ដើម ▁	181
ចូរនិយាយពីកម្មវិធីនៃអាកាសធាតុពិភពលោក	null	កម្មវិធីអាកាសធាតុពិភពលោក ដែលជាកម្មវិធីមូលដ្ឋានគ្រឹះរបស់អង្គារ WMO៥ហើយកម្មវិធីនេះមានធាតុផ្សំ៣ ប្រព័ន្ធដំណើរការទិន្នន័យពិភពលោក ប្រព័ន្ធអង្កេតការពិភពលោក និងប្រព័ន្ធទូគមនាគមន៍ពិភពលោក សកម្មភាពពិសេសនៃកម្មវិធីរួមមាន ការគ្រប់គ្រងទិន្នន័យ ការគាំទ្រប្រព័ន្ធដែលចូលរួមបញ្ចូលទាំងសេវាកម្មប្រតិបត្តិការព័ត៌មានឧបករណ៍ និងវិធីសាស្រ្តនៃកម្មវិធីសង្កេតការណ៍ សកម្មភាពផ្កាយរណបរបស់អង្គការ WMO កម្មវិធីខ្យល់ព្រុះកំបុតត្បូងនៃត្រូពិក និងសកម្មភាពអង់តាក់ទិច Antarctic Activities	null	កម្មវិធីអាកាសធាតុពិភពលោក ដែលជាកម្មវិធីមូលដ្ឋានគ្រឹះរបស់អង្គារ WMO៥ហើយកម្មវិធីនេះមានធាតុផ្សំ៣ ប្រព័ន្ធដំណើរការទិន្នន័យពិភពលោក ប្រព័ន្ធអង្កេតការពិភពលោក និងប្រព័ន្ធទូគមនាគមន៍ពិភពលោក សកម្មភាពពិសេសនៃកម្មវិធីរួមមាន ការគ្រប់គ្រងទិន្នន័យ ការគាំទ្រប្រព័ន្ធដែលចូលរួមបញ្ចូលទាំងសេវាកម្មប្រតិបត្តិការព័ត៌មានឧបករណ៍ និងវិធីសាស្រ្តនៃកម្មវិធីសង្កេតការណ៍ សកម្មភាពផ្កាយរណបរបស់អង្គការ WMO កម្មវិធីខ្យល់ព្រុះកំបុតត្បូងនៃត្រូពិក និងសកម្មភាពអង់តាក់ទិច Antarctic Activities	ច ូរ និ យា យ ពី កម្ម វិ ធី នៃ អា កាស ធាតុ ពិ ភព លោក Ġ	16	កម្ម វិ ធី អា កាស ធាតុ ពិ ភព លោក Ġ ដ ែល ជា កម្ម វិ ធី ម ូល ដ្ឋាន គ្រ ឹ ះ រ ប ស់ អង្គ ារ ĠW MO ៥ ហើយ កម្ម វិ ធី នេះ មាន ធាតុ ផ្ សំ ៣ âĢĭ Ġ ប្រ ព ័ន ្ ធ ដំណើរ ការ ទិ ន្ន ន ័យ ពិ ភព លោក Ġ ប្រ ព ័ន ្ ធ អ ង្ក េត ការ ពិ ភព លោក Ġ និង ប្រ ព ័ន ្ ធ ទូ គម នា គមន៍ ពិ ភព លោក Ġ ស កម្ម ភាព ពិ សេ ស នៃ កម្ម វិ ធី រួម មាន Ġ ការ គ្រ ប់ គ្រ ង ទិ ន្ន ន ័យ Ġ ការ គ ាំ ទ្រ ប្រ ព ័ន ្ ធ ដ ែល ចូល រួម បញ្ចូល ទ ាំង សេ វា កម្ម ប្រ តិ ប ត្តិ ការ ព័ត៌មាន ឧ ប ករណ៍ Ġ និង វិ ធី សា ស្រ ្ត នៃ កម្ម វិ ធី សង្កេតការណ៍ Ġ ស កម្ម ភាព ផ្ កាយ រណ បរ ប ស់ អង្គ ការ ĠW MO Ġ កម្ម វិ ធី ខ្ យ ល់ ព្រ ុះ កំ ប ុត ត្ប ូង នៃ ត្រ ូ ពិ ក Ġ និង ស កម្ម ភាព អ ង់ តា ក់ ទិ ច ĠAntarctic ĠActivities	175	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី កម្ម វិ ធី នៃ អា កាស ធាតុ ពិ ភព លោក ▁	15	▁កម្មវិធី អា កាស ធាតុ ពិ ភព លោក ▁ដែល ជា កម្ម វិ ធី ម ូល ដ្ឋាន គ្រ ឹ ះ រ ប ស់ អង្គ ារ ▁W MO ៥ ហើយ កម្ម វិ ធី នេះ មាន ធាតុ ផ្ សំ ៣ ▁ប្រព័ន្ធ ដំណើរ ការ ទិ ន្ន ន ័យ ពិ ភព លោក ▁ប្រព័ន្ធ អ ង្ក េត ការ ពិ ភព លោក ▁និង ប្រ ព ័ ន្ធ ទូ គម នា គមន៍ ពិ ភព លោក ▁សកម្មភាព ពិ ស េស នៃ កម្ម វិ ធី រួម មាន ▁ការគ្រប់គ្រង ទិ ន្ន ន ័យ ▁ការគាំទ្រ ប្រ ព ័ ន្ធ ដ ែល ចូល រួម បញ្ចូល ទ ាំង សេ វា កម្ម ប្រ តិ ប ត្តិ ការ ព័ត៌មាន ឧ ប ករណ៍ ▁និង វិ ធី សា ស្រ ្ត នៃ កម្ម វិ ធី សង្កេតការណ៍ ▁សកម្មភាព ផ្ កាយ រណ បរ ប ស់ អង្គ ការ ▁W MO ▁កម្មវិធី ខ្ យ ល់ ព្រ ុះ កំ ប ុត ត្ប ូង នៃ ត្រ ូ ពិ ក ▁និង ស កម្ម ភាព អ ង់ ត ាក់ ទ ិច ▁An tar ctic ▁Activities	149
តើពាក្យអាពាហ៍ពិពាហ៍មានន័យយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះចំពោះប្រជាជនខ្មែរ	null	អត្ថន័យពាក្យ អាពាហ៍ពិពាហ៍ ចំពោះប្រជាជនកម្ពុជាគឺ ពាក្យអាពាហ៍ពិពាហ៍នេះ វាមិនមែនជាបញ្ហាតូច ទេសម្រាប់សង្គមខ្មែរយើង ខ្មែរយើងសឹងចាត់ទុកពិធីនេះ ជាពិធីទីសក្ការៈសម្រាប់ខ្លួនព្រោះថាខ្មែរយើងបានឲ្យតម្លៃជាខ្លាំងទៅលើពិធីនេះ គ្រួសារដែលបានរៀបការ និងគ្រួសារកដែលមិនបានរៀបការ ត្រូវសង្គមឲ្យតម្លៃផ្សេងគ្នាគឺថាអ្នកដែលបានរៀបការត្រូវសង្គមឲ្យតម្លៃផខ្ពស់ផុតមេឃ និងដីជាមួយអ្នកដែលបានគ្នា ជាប្តីប្រពន្ធដោយមិនបាន រៀបការនោះ អ្នកដែលមិនបានរៀបការចាត់ទុកជាអ្នកអភ័ព្វគ្មានកវាសនា អ្នកនោះត្រូវសង្គមរើសអើងមិនទទួលស្គាល់ឲ្យចូលក្នុងពិធិមង្គលផ្សេងៗដូចជា បង្វិលពពិល ឬអ្នកធ្វើជាអ្នកផ្លូវចៅមហា បើបាន គ្នាជាប្តីប្រពន្ធលុះណាតែឆ្លងពិធីនេះដាច់ខាត ប្តីប្រពន្ធដែលរស់នៅស្មើមុខស្មើមាត់ក្នុងសង្គម និងទុកកិត្តិយសនេះរហូតទៅដល់កូនចៅជំនាន់ក្រោយទៀត ដែលគេហៅថាកូនមានខាន់ស្លា នោះគឺជា អ្នកដែលបានរៀបការត្រឹមត្រូវតាមប្រពៃណី រីឯអ្នកដែលគ្មានខាន់ស្លាកូនអ្នកលទាំងនោះនឹង ត្រូវបានទួលការរើងអើងពីសង្គមគេមិនហ៊ានរាប់អានចូលស្តីដណ្តឹង ឬលើកកូនឲ្យទេព្រោះថាអ្នកទាំងនោះជាកូនឥតខាន់ស្លាបើមាន ទំនាក់ទំនងនាំឲ្យថោកទាប ដូចនេះពិធីរៀបការជាការសំខាន់ណាស់ក្នុងផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាជន ខ្មែរដែលធ្វើឲ្យពួកគេទទួលបានកិត្តិយសមុខមាត់និងសង្គមទទួលស្គាល់	null	អត្ថន័យពាក្យ អាពាហ៍ពិពាហ៍ ចំពោះប្រជាជនកម្ពុជាគឺ ពាក្យអាពាហ៍ពិពាហ៍នេះ វាមិនមែនជាបញ្ហាតូច ទេសម្រាប់សង្គមខ្មែរយើង ខ្មែរយើងសឹងចាត់ទុកពិធីនេះ ជាពិធីទីសក្ការៈសម្រាប់ខ្លួនព្រោះថាខ្មែរយើងបានឲ្យតម្លៃជាខ្លាំងទៅលើពិធីនេះ គ្រួសារដែលបានរៀបការ និងគ្រួសារកដែលមិនបានរៀបការ ត្រូវសង្គមឲ្យតម្លៃផ្សេងគ្នាគឺថាអ្នកដែលបានរៀបការត្រូវសង្គមឲ្យតម្លៃផខ្ពស់ផុតមេឃ និងដីជាមួយអ្នកដែលបានគ្នា ជាប្តីប្រពន្ធដោយមិនបាន រៀបការនោះ អ្នកដែលមិនបានរៀបការចាត់ទុកជាអ្នកអភ័ព្វគ្មានកវាសនា អ្នកនោះត្រូវសង្គមរើសអើងមិនទទួលស្គាល់ឲ្យចូលក្នុងពិធិមង្គលផ្សេងៗដូចជា បង្វិលពពិល ឬអ្នកធ្វើជាអ្នកផ្លូវចៅមហា បើបាន គ្នាជាប្តីប្រពន្ធលុះណាតែឆ្លងពិធីនេះដាច់ខាត ប្តីប្រពន្ធដែលរស់នៅស្មើមុខស្មើមាត់ក្នុងសង្គម និងទុកកិត្តិយសនេះរហូតទៅដល់កូនចៅជំនាន់ក្រោយទៀត ដែលគេហៅថាកូនមានខាន់ស្លា នោះគឺជា អ្នកដែលបានរៀបការត្រឹមត្រូវតាមប្រពៃណី រីឯអ្នកដែលគ្មានខាន់ស្លាកូនអ្នកលទាំងនោះនឹង ត្រូវបានទួលការរើងអើងពីសង្គមគេមិនហ៊ានរាប់អានចូលស្តីដណ្តឹង ឬលើកកូនឲ្យទេព្រោះថាអ្នកទាំងនោះជាកូនឥតខាន់ស្លាបើមាន ទំនាក់ទំនងនាំឲ្យថោកទាប ដូចនេះពិធីរៀបការជាការសំខាន់ណាស់ក្នុងផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាជន ខ្មែរដែលធ្វើឲ្យពួកគេទទួលបានកិត្តិយសមុខមាត់និងសង្គមទទួលស្គាល់	ត ើ ពាក្យ អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ មាន ន ័យ យ៉ាង ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ ចំ ព ោះ ប្រ ជា ជន ខ្ ម ែរ Ġ	29	អ ត្ថ ន ័យ ពាក្យ Ġ អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ Ġ ចំ ព ោះ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា គ ឺ Ġ ពាក្យ អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ នេះ Ġ វា ម ិន ម ែន ជា ប ញ ្ហ ាត ូច Ġ ទេស ម្រ ាប់ សង ្ គម ខ្ ម ែរ យ ើង ĠâĢĭ ខ្ ម ែរ យ ើង ស ឹង ច ាត់ ទុក ពិ ធី នេះ Ġ ជា ពិ ធី ទី ស ក្ក ារ ៈ សម ្រា ប់ ខ្លួន ព្រ ោះ ថា ខ្ ម ែរ យ ើង បាន ឲ្យ ត ម្ល ៃ ជា ខ្ លា ំ ង ទៅ លើ ពិ ធី នេះ Ġ គ្រួសារ ដ ែល បាន រ ៀប ការ Ġ និង គ្រួសារ ក ដ ែល ម ិន បាន រ ៀប ការ Ġ ត្រូវ សង ្ គម ឲ្យ ត ម្ល ៃ ផ្ សេ ង គ្នា âĢĭ គ ឺ ថា អ្នក ដ ែល បាន រ ៀប ការ ត្រូវ សង ្ គម ឲ្យ ត ម្ល ៃ ផ ខ្ ព ស់ ផ ុត មេ ឃ Ġ និង ដ ី ជា មួយ អ្នក ដ ែល បាន គ្នា Ġ ជា ប្ តី ប្រ ពន្ធ ដោយ ម ិន បាន Ġ រ ៀប ការ ន ោះ Ġ អ្នក ដ ែល ម ិន បាន រ ៀប ការ ច ាត់ ទុក ជា អ្នក អ ភ ័ ព្វ គ ្ម ាន ក វា ស នា Ġ អ្នក ន ោះ ត្រូវ សង ្ គម រ ើស អ ើង ម ិន ទទួល ស្ គ ាល់ ឲ្យ ចូល ក្នុង ពិ ធិ ម ង្គ ល ផ្ សេ ង ៗ ដូច ជា Ġ បង ្វ ិល ព ពិ ល Ġ ឬ អ្នក ធ ្វ ើ ជា អ្នក ផ្ល ូវ ច ៅ ម ហា Ġ ប ើប ាន Ġ គ្នា ជា ប្ តី ប្រ ពន្ធ ល ុះ ណា តែ ឆ្ លង ពិ ធី នេះ ដា ច ់ ខា ត Ġ ប្ តី ប្រ ពន្ធ ដ ែល រស់ នៅ ស្ម ើម ុ ខ ស្ម ើម ាត់ ក្នុង សង ្ គម Ġ និង ទុក ក ិត្ត ិយ ស នេះ រ ហ ូត ទៅ ដល់ កូ ន ច ៅ ជំ នា ន់ ក្រ ោយ ទៀត Ġ ដ ែល គ េ ហ ៅ ថា កូ ន មាន ខា ន់ ស្ លា ĠâĢĭ ន ោះ គ ឺ ជា Ġ អ្នក ដ ែល បាន រ ៀប ការ ត្រ ឹម ត្រូវ តា ម ប្រ ព ៃ ណី Ġ រី ឯ អ្នក ដ ែល គ ្ម ាន ខា ន់ ស្ លា កូ ន អ្នក ល ទ ាំង ន ោះ នឹង Ġ ត្រូវ បាន ទ ួល ការ រ ើង អ ើង ពី សង ្ គម គ េ ម ិន ហ៊ ាន រា ប់ អាន ចូល ស្ត ី ដ ណ្ត ឹង Ġ ឬ លើក កូ ន ឲ្យ ទេ ព្រ ោះ ថា អ្នក ទ ាំង ន ោះ ជា កូ ន ឥ ត ខា ន់ ស្ លា ប ើម ាន Ġ ទំ នាក់ ទំ ន ង នាំ ឲ្យ ថ ោក ទ ាប Ġ ដូច នេះ ពិ ធី រ ៀប ការ ជា ការ សំ ខា ន់ ណា ស់ ក្នុង ផ្ ន ត់ គ ំ និ ត រ ប ស់ ប្រ ជា ជន Ġ ខ្ ម ែរ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ព ួ ក គ េ ទទួលបាន ក ិត្ត ិយ សម ុ ខ មា ត់ និង សង ្ គម ទទួល ស្ គ ាល់	500	▁តើ ពាក្យ អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ មាន ន ័យ យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ច ំព ោះ ប្រ ជា ជន ខ្ ម ែរ ▁	28	▁អត្ថន័យ ពាក្យ ▁អាពាហ៍ពិពាហ៍ ▁ចំពោះ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ▁ពាក្យ អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ នេះ ▁វា ម ិន ម ែន ជា ប ញ ្ហ ាត ូច ▁ទេ ស ម្រ ាប់ ស ង្គ ម ខ្ ម ែរ យ ើង ▁ខ្មែរ យ ើង ស ឹង ច ាត់ ទុក ពិ ធី នេះ ▁ជា ពិ ធី ទី ស ក្ ការ ៈ ស ម្រ ាប់ ខ្លួន ព្រ ោះ ថា ខ្ ម ែរ យ ើង បាន ឲ្យ ត ម្ល ៃ ជា ខ្ ល ាំង ទៅ លើ ពិ ធី នេះ ▁គ្រួសារ ដ ែល បាន រ ៀប ការ ▁និង គ្រួសារ ក ដ ែល ម ិន បាន រ ៀប ការ ▁ត្រូវ ស ង្គ ម ឲ្យ ត ម្ល ៃ ផ្ ស េង គ្នា ▁គឺ ថា អ្នក ដ ែល បាន រ ៀប ការ ត្រូវ ស ង្គ ម ឲ្យ ត ម្ល ៃ ផ ខ្ ព ស់ ផ ុត មេ ឃ ▁និង ដ ី ជា មួយ អ្នក ដ ែល បាន គ្នា ▁ជា ប្ តី ប្រ ពន្ធ ដោយ ម ិន បាន ▁រៀបការ ន ោះ ▁អ្នក ដ ែល ម ិន បាន រ ៀប ការ ច ាត់ ទុក ជា អ្នក អ ភ ័ ព្វ គ ្ មាន ក វា ស នា ▁អ្នក ន ោះ ត្រូវ ស ង្គ ម រ ើស អ ើង ម ិន ទទួល ស្ គ ាល់ ឲ្យ ចូល ក្នុង ពិ ធិ ម ង្គ ល ផ្ ស េង ៗ ដូច ជា ▁បង ្វ ិល ព ពិ ល ▁ឬ អ្នក ធ ្វ ើ ជា អ្នក ផ្ល ូវ ច ៅ ម ហា ▁បើ បាន ▁គ្នា ជា ប្ តី ប្រ ពន្ធ ល ុះ ណា តែ ឆ្ លង ពិ ធី នេះ ដ ាច់ ខា ត ▁ប្តី ប្រ ពន្ធ ដ ែល រស់ នៅ ស្ម ើ មុខ ស្ម ើម ាត់ ក្នុង ស ង្គ ម ▁និង ទុក ក ិត្ត ិយ ស នេះ រ ហ ូត ទៅ ដល់ ក ូន ច ៅ ជំ ន ាន់ ក្រ ោយ ទៀត ▁ដែល គ េ ហ ៅ ថា ក ូន មាន ខ ាន់ ស ្លា ▁នោះ គ ឺ ជា ▁អ្នក ដ ែល បាន រ ៀប ការ ត្រ ឹម ត្រូវ ត ាម ប្រ ព ៃ ណី ▁រីឯ អ្នក ដ ែល គ ្ មាន ខ ាន់ ស ្លា ក ូន អ្នក ល ទ ាំង ន ោះ នឹង ▁ត្រូវបាន ទ ួល ការ រ ើង អ ើង ពី ស ង្គ ម គ េ ម ិន ហ៊ ាន រ ាប់ អាន ចូល ស្ត ី ដ ណ្ត ឹង ▁ឬ លើក ក ូន ឲ្យ ទេ ព្រ ោះ ថា អ្នក ទ ាំង ន ោះ ជា ក ូន ឥ ត ខ ាន់ ស ្លា ប ើ មាន ▁ទំនាក់ទំនង នាំ ឲ្យ ថ ោក ទ ាប ▁ដូចនេះ ពិ ធី រ ៀប ការ ជា ការ សំ ខ ាន់ ណ ាស់ ក្នុង ផ្ ន ត់ គ ំ ន ិត រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ▁ខ្មែរ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ព ួ ក គ េ ទទួលបាន ក ិត្ត ិយ ស មុខ ម ាត់ និង ស ង្គ ម ទទួល ស្ គ ាល់	469
តើអ្វីទៅហៅថានិមិត្តរូបារម្មណ៍ ចូរផ្គល់ឧទាហរណ៍	null	និមិត្តរូបារម្មណ៍ គឺជារូបារម្មណ៍ដែលអ្នកនិពន្ធបង្កើតឡើងដើម្បីធ្វើការតំណាងអ្វីមួយ ទៅនឹងអ្វីមួយផ្សេងទៀតដើម្បីសម្រេចបាននូវទស្សនៈបែបណាមួយឧទាហរណ៍ ព្រាបស តំណាងឱ្យសន្តិភាពទន្សាយ តំណាងឱ្យជនមានប្រាជ្ញាយក្ស តំណាងឱ្យសភាវៈអាក្រក់ពន្លឺ តំណាងឱ្យចំណេះដឹងសត្វស្រមោច តំណាងឱ្យមនុស្សព្យាយាមផ្កាឈូក តំណាងឱ្យការគោរពបូជា	null	និមិត្តរូបារម្មណ៍ គឺជារូបារម្មណ៍ដែលអ្នកនិពន្ធបង្កើតឡើងដើម្បីធ្វើការតំណាងអ្វីមួយ ទៅនឹងអ្វីមួយផ្សេងទៀតដើម្បីសម្រេចបាននូវទស្សនៈបែបណាមួយឧទាហរណ៍ ព្រាបស តំណាងឱ្យសន្តិភាពទន្សាយ តំណាងឱ្យជនមានប្រាជ្ញាយក្ស តំណាងឱ្យសភាវៈអាក្រក់ពន្លឺ តំណាងឱ្យចំណេះដឹងសត្វស្រមោច តំណាងឱ្យមនុស្សព្យាយាមផ្កាឈូក តំណាងឱ្យការគោរពបូជា	ត ើ អ ្វី ទៅ ហ ៅ ថា និ ម ិត្ត រូប ារ ម្ម ណ៍ Ġ ច ូរ ផ្ គ ល់ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ	26	និ ម ិត្ត រូប ារ ម្ម ណ៍ Ġ គ ឺ ជា រូប ារ ម្ម ណ៍ ដ ែល អ្នក និ ពន្ធ បង ្ក ើត ឡើង ដើម ្ប ី ធ ្វ ើក ារ ត ំណ ាង អ ្វី មួយ Ġ ទៅ នឹង អ ្វី មួយ ផ្ សេ ង ទៀត ដើម ្ប ី សម ្រ េច បាន ន ូវ ទ ស្ស នៈ ប ែប ណា មួយ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ ព្រ ាប ស Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ស ន្ត ិ ភាព ទ ន្ សាយ Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ជន មាន ប្រា ជ្ញ ាយ ក្ស Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ស ភា វៈ អា ក្រ ក់ ព ន្ ល ឺ Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ចំ ណេ ះ ដ ឹង ស ត ្វ ស្រ ម ោច Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ម នុ ស្ស ព្យា យា ម ផ្ កា ឈ ូក Ġ ត ំណ ាង ឱ្យ ការ គោ រ ព បូ ជា	144	▁តើ អ ្វី ទៅ ហ ៅ ថា និ ម ិត្ត រូប ារ ម្ម ណ៍ ▁ចូរ ផ្ គ ល់ ឧ ទ ា ហ រ ណ៍ ▁	24	▁និមិត្ត រូប ារ ម្ម ណ៍ ▁គឺជា រូប ារ ម្ម ណ៍ ដ ែល អ្នក និ ពន្ធ ប ង្ក ើត ឡើង ដើម ្ប ី ធ ្វ ើ ការ ត ំណ ាង អ ្វី មួយ ▁ទៅនឹង អ ្វី មួយ ផ្ ស េង ទៀត ដើម ្ប ី ស ម្រ េច បាន ន ូវ ទ ស្ស នៈ ប ែប ណា មួយ ឧ ទ ា ហ រ ណ៍ ▁ព្រាប ស ▁តំណាង ឱ្យ ស ន្ត ិ ភាព ទ ន្ សាយ ▁តំណាង ឱ្យ ជន មាន ប្រា ជ្ញ ាយ ក្ស ▁តំណាង ឱ្យ ស ភា វៈ អា ក្រ ក់ ព ន ្ល ឺ ▁តំណាង ឱ្យ ច ំណ េះ ដ ឹង ស ត ្វ ស្រ ម ោច ▁តំណាង ឱ្យ ម នុ ស្ស ព្យា យ ាម ផ្ កា ឈ ូក ▁តំណាង ឱ្យ ការ គ ោរ ព បូ ជា	126
តើលោកណាគឺ ជាអ្នកទទួលតំណែងប្រធានាធិបតីពីលោក ដឺហ្គោលលោកជានរណាហើយលោកបានតែងតាំងនរណាជានាយករដ្ឋមន្ដ្រី	null	អ្នកទទួលតំណែងប្រធានាធិបតីបន្ដពីលោក ដឺ ហ្គោល គឺលោក ហ្សក ប៉ុមពីឌូ សាបង់ ដែលម៉ាស់ ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រី	null	អ្នកទទួលតំណែងប្រធានាធិបតីបន្ដពីលោក ដឺ ហ្គោល គឺលោក ហ្សក ប៉ុមពីឌូ សាបង់ ដែលម៉ាស់ ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រី	ត ើ លោក ណា គ ឺ Ġ ជា អ្នក ទទួល ត ំណ ែង ប្រ ធាន ា ធិ បតី ពី លោក Ġ ដ ឺ ហ្គោ ល លោក ជា ន រណ ា ហើយ លោក បាន តែ ង តាំង ន រណ ា ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី Ġ	45	អ្នក ទទួល ត ំណ ែង ប្រ ធាន ា ធិ បតី ប ន្ ដ ពី លោក Ġ ដ ឺ Ġ ហ្គោ ល Ġ គ ឺ លោក Ġ ហ្ស ក Ġ ប៉ ុម ពី ឌ ូ Ġ សា បង់ Ġ ដ ែល ម៉ា ស់ Ġ ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី	43	▁តើ លោក ណា គ ឺ ▁ជា អ្នក ទទួល ត ំណ ែង ប្រ ធាន ា ធិ បតី ពី លោក ▁ដ ឺ ហ្គោ ល លោក ជា ន រ ណា ហើយ លោក បាន ត ែង តាំង ន រ ណា ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ▁	44	▁អ្នក ទទួល ត ំណ ែង ប្រ ធាន ា ធិ បតី ប ន្ ដ ពី លោក ▁ដ ឺ ▁ហ្គ ោល ▁គឺ លោក ▁ហ្ស ក ▁ប៉ុ ម ពី ឌ ូ ▁សាប ង់ ▁ដែល ម៉ ាស់ ▁ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី	41
ចូរនិយាយពីសកម្មភាពនៃការពង្រឹងនយោបាយអព្យាក្រឹត្យរបស់សម្តេចសីហនុ	null	ក្នុងការពង្រឹងនយោបាយអព្យាក្រឹត្យរបស់ខ្លួនប្រទេសកម្ពុជាបានធ្វើសកម្មភាពលើឆាកអន្តរជាតិដូចជាៈនៅថ្ងៃ ១៨មីនា១៩៥៥ ឥណ្ឌា កម្ពុជា បានចុះហត្ថលេខាទៅលើសេចក្តីប្រកាសរួមដែលនៅនឹងគ្នាដោយសុខសន្តិភាពនៅខែមេសា ១៩៥៥ ក្នុងឱកាសសន្និសីទប្រទេស អាស៊ីនិងអាហ្រ្វិកនាទីក្រុងបានឌុងឥណ្ឌូនេស៊ីសម្តេច នរោត្តម សីហនុ បានធ្វើសេចក្តីអះអាងអំពីកម្មវិធីនយោបាយអព្យាក្រឹត្យរបស់ប្រទេសកម្ពុជានៅពេលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាតិ នៅថ្ងៃ ១៤ ធ្នូ ១៩៥៥ តំណាងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានធ្វើសេចក្តីប្រកាសអំពីការប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួន ក្នុងការដើរលើមាគ៌ានយោបាយអព្យាក្រឹត្យ	null	ក្នុងការពង្រឹងនយោបាយអព្យាក្រឹត្យរបស់ខ្លួនប្រទេសកម្ពុជាបានធ្វើសកម្មភាពលើឆាកអន្តរជាតិដូចជាៈនៅថ្ងៃ ១៨មីនា១៩៥៥ ឥណ្ឌា កម្ពុជា បានចុះហត្ថលេខាទៅលើសេចក្តីប្រកាសរួមដែលនៅនឹងគ្នាដោយសុខសន្តិភាពនៅខែមេសា ១៩៥៥ ក្នុងឱកាសសន្និសីទប្រទេស អាស៊ីនិងអាហ្រ្វិកនាទីក្រុងបានឌុងឥណ្ឌូនេស៊ីសម្តេច នរោត្តម សីហនុ បានធ្វើសេចក្តីអះអាងអំពីកម្មវិធីនយោបាយអព្យាក្រឹត្យរបស់ប្រទេសកម្ពុជានៅពេលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាតិ នៅថ្ងៃ ១៤ ធ្នូ ១៩៥៥ តំណាងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានធ្វើសេចក្តីប្រកាសអំពីការប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួន ក្នុងការដើរលើមាគ៌ានយោបាយអព្យាក្រឹត្យ	ច ូរ និ យា យ ពី ស កម្ម ភាព នៃ ការ ពង្រឹង ន យោ បា យ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ សម ្ត េច សី ហ នុ Ġ	30	ក្នុង ការ ពង្រឹង ន យោ បា យ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ ខ្លួន ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា បាន ធ ្វ ើស កម្ម ភាព លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ដូច ជា ៈ នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ១ ៨ មី នា âĢĭ ១៩ ៥ ៥ Ġ ឥ ណ្ឌ ា Ġ ក ម្ព ុ ជា Ġ បាន ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា ទៅ លើ សេ ច ក្តី ប្រ កាស រួម ដ ែល នៅ នឹង គ្នា ដោយ សុខ ស ន្ត ិ ភាព នៅ ខែ មេ សា Ġ ១៩ ៥ ៥ Ġ ក្នុង ឱ កាស ស ន្ន ិស ី ទ ប្រ ទេស Ġ អា ស៊ី និង អា ហ ្រ ្វ ិក នាទី ក្រុង បាន ឌ ុង ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី សម ្ត េច Ġ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ បាន ធ ្វ ើស េច ក្តី អ ះ អា ង អ ំព ី កម្ម វិ ធី ន យោ បា យ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា នៅ ពេល ជា សម ា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជាតិ Ġ នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ១ ៤ Ġ ធ្នូ Ġ ១៩ ៥ ៥ Ġ ត ំណ ាង រដ្ឋ ា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា បាន ធ ្វ ើស េច ក្តី ប្រ កាស អ ំព ី ការ ប្រ ឹង ប្រ ែង រ ប ស់ ខ្លួន Ġ ក្នុង ការ ដ ើរ លើ មា គ ៌ ាន យោ បា យ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ	233	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ស កម្ម ភាព នៃ ការ ពង្រឹង ន យោ ប ាយ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ សម ្ត េច សី ហ នុ ▁	29	▁ក្នុង ការ ពង្រឹង ន យោ ប ាយ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ ខ្លួន ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា បាន ធ ្វ ើស កម្ម ភាព លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ដូច ជា ៈ នៅ ថ ្ង ៃ ▁១៨ មី នា ▁១៩ ៥ ៥ ▁ឥណ្ឌា ▁កម្ពុជា ▁បាន ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា ទៅ លើ ស េច ក្តី ប្រ កាស រួម ដ ែល នៅ នឹង គ្នា ដោយ សុខ ស ន្ត ិ ភាព នៅ ខែ មេ សា ▁១៩ ៥ ៥ ▁ក្នុង ឱ កាស ស ន្ន ិ សី ទ ប្រ ទេស ▁អាស៊ី និង អា ហ ្រ ្វ ិក នាទី ក្រុង បាន ឌ ុង ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី សម ្ត េច ▁នរោត្តម ▁សីហនុ ▁បាន ធ ្វ ើស េច ក្តី អ ះ អា ង អ ំព ី កម្ម វិ ធី ន យោ ប ាយ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ រ ប ស់ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា នៅ ពេល ជា ស មា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជាតិ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ▁១៤ ▁ធ្នូ ▁១៩ ៥ ៥ ▁តំណាង រ ដ្ឋា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា បាន ធ ្វ ើស េច ក្តី ប្រ កាស អ ំព ី ការ ប្រ ឹង ប្រ ែង រ ប ស់ ខ្លួន ▁ក្នុង ការ ដ ើរ លើ មា គ ៌ ាន យោ ប ាយ អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ	217
រៀបរាប់ពីលក្ខណៈអាកាសធាតុនៅប្រទេសកម្ពុជា	null	លក្ខណៈអាកាសធាតុប្រទេសកម្ពុជា ជាអាកាសធាតុត្រូពិចមុសុងក្តៅហើយសើម គេឃើញមានរដូវពីរសំខាន់ៗគឺរដូវប្រាំង ក្តៅហើយសើម ហើយវាចែកជាពីរគឺ ខែវិច្ឆិកាដល់ខែមករារដូវហើយត្រជាក់ស្រួល និងពីរខែកុម្ភៈដល់ខែមេសារដូវក្តៅពិបាករស់នៅ រដូវវស្សា សើមហើយមានភ្លៀងច្រើន វាចាប់ផ្តើមពិខែឧសភាដល់ខែតុលា	null	លក្ខណៈអាកាសធាតុប្រទេសកម្ពុជា ជាអាកាសធាតុត្រូពិចមុសុងក្តៅហើយសើម គេឃើញមានរដូវពីរសំខាន់ៗគឺរដូវប្រាំង ក្តៅហើយសើម ហើយវាចែកជាពីរគឺ ខែវិច្ឆិកាដល់ខែមករារដូវហើយត្រជាក់ស្រួល និងពីរខែកុម្ភៈដល់ខែមេសារដូវក្តៅពិបាករស់នៅ រដូវវស្សា សើមហើយមានភ្លៀងច្រើន វាចាប់ផ្តើមពិខែឧសភាដល់ខែតុលា	រ ៀប រា ប់ ពី ល ក្ខ ណៈ អា កាស ធាតុ នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ	18	ល ក្ខ ណៈ អា កាស ធាតុ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ ជា អា កាស ធាតុ ត្រ ូ ពិ ច ម ុស ុង ក្ត ៅ ហើយ ស ើម Ġ គ េ ឃើញ មាន រ ដ ូវ ពី រស ំ ខា ន់ ៗ គ ឺ រ ដ ូវ ប្រា ំ ង Ġ ក្ត ៅ ហើយ ស ើម Ġ ហើយ វា ច ែក ជា ពី រ គ ឺ Ġ ខែ វិ ច្ឆ ិកា ដល់ ខែ មក រា រ ដ ូវ ហើយ ត្រ ជា ក់ ស្រ ួល Ġ និង ពី រ ខែ ក ុម ្ ភ ៈ ដល់ ខែ មេ សារ ដ ូវ ក្ត ៅ ពិ បា ករ ស់ នៅ Ġ រ ដ ូវ វ ស្សា Ġ ស ើម ហើយ មាន ភ្ល ៀង ច្ រ ើន Ġ វា ច ាប់ ផ្ ត ើម ពិ ខែ ឧ ស ភា ដល់ ខែ ត ុល ា	132	▁រៀបរាប់ ពី ល ក្ខ ណៈ អា កាស ធាតុ នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁	15	▁លក្ខណៈ អា កាស ធាតុ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁ជា អា កាស ធាតុ ត្រ ូ ព ិច ម ុស ុង ក្ត ៅ ហើយ ស ើម ▁គេ ឃើញ មាន រ ដ ូវ ពី រ សំ ខ ាន់ ៗ គ ឺ រ ដ ូវ ប្រ ាំង ▁ក្តៅ ហើយ ស ើម ▁ហើយ វា ច ែក ជា ពី រ គ ឺ ▁ខែវិច្ឆិកា ដល់ ខែ មក រ ារ ដ ូវ ហើយ ត្រ ជ ាក់ ស្រ ួល ▁និង ពី រ ខែ ក ុ ម្ភ ៈ ដល់ ខែ មេ សារ ដ ូវ ក្ត ៅ ពិ ប ាក រស់ នៅ ▁រដូវ វ ស្សា ▁ស ើម ហើយ មាន ភ្ល ៀង ច ្រ ើន ▁វា ច ាប់ ផ្ ត ើម ពិ ខែ ឧ ស ភា ដល់ ខែ ត ុល ា	121
តើពាណិជ្ជកម្មអ៉ីតាលីមានអ្វីខ្លះចូររៀបរាប់	null	ពាណិជ្ជកម្មអ៊ីតាលីមានការនាំចេញសំលៀកបំពាក់ព្រោះជាប្រទេសល្បីខាងឆ្នៃម៉ូដនាំមុខគេលើពិភពលោក ក្រៅពីនេះមានស្បែកជើងរថយន្ត ម៉ាស៊ីនគ្រប់ប្រភេទដែកថែបគីមីនិងផលិតផលសកម្ម ផលិតផលនាំចូលមានកំណាត់សំពត់ ស្រូវសាលី និងសាច់	null	ពាណិជ្ជកម្មអ៊ីតាលីមានការនាំចេញសំលៀកបំពាក់ព្រោះជាប្រទេសល្បីខាងឆ្នៃម៉ូដនាំមុខគេលើពិភពលោក ក្រៅពីនេះមានស្បែកជើងរថយន្ត ម៉ាស៊ីនគ្រប់ប្រភេទដែកថែបគីមីនិងផលិតផលសកម្ម ផលិតផលនាំចូលមានកំណាត់សំពត់ ស្រូវសាលី និងសាច់	ត ើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ៉ី តា លី មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	23	ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ៊ី តា លី មាន ការ នាំ ចេញ សំ ល ៀក ប ំព ាក់ ព្រ ោះ ជា ប្រ ទេស ល ្ប ី ខា ង ឆ្ នៃ ម៉ូ ដ នាំ មុខ គ េ លើ ពិ ភព លោក Ġ ក្រ ៅ ពី នេះ មាន ស្ បែក ជើង រ ថ យ ន្ត Ġ ម៉ា ស៊ី ន គ្រ ប់ ប្រ ភ េ ទ ដ ែក ថ ែប គី មី និង ផល ិត ផល ស កម្ម Ġ ផល ិត ផល នាំ ចូល មាន កំ ណា ត់ សំ ព ត់ Ġ ស្រ ូវ សា លី Ġ និង សា ច ់	93	▁តើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ៉ី តា លី មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ច ូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	22	▁ពាណិជ្ជកម្ម អ៊ី តា លី មាន ការ នាំ ចេញ សំ ល ៀក ប ំព ាក់ ព្រ ោះ ជា ប្រ ទេស ល ្ប ី ខា ង ឆ្ នៃ ម៉ូ ដ នាំ មុខ គ េ លើ ពិ ភព លោក ▁ក្រៅពី នេះ មាន ស្ បែក ជើង រ ថ យ ន្ត ▁ម៉ាស៊ីន គ្រ ប់ ប្រ ភ េ ទ ដ ែក ថ ែប គី មី និង ផល ិត ផល ស កម្ម ▁ផលិតផល នាំ ចូល មាន ក ំណ ាត់ ស ំព ត់ ▁ស្រូវ សា លី ▁និង ស ាច់	81
ចូរនិយាយពីប្រវត្តិសង្ខេបព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ	null	ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ជាព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទ្រង់ប្រសូតនៅថ្ងៃទី ៣១ ខែ តុលា ឆ្នាំ ១៩២២ នៅរាជធានីភ្នំពេញព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៣០ ដល់ឆ្នាំ ១៩៤០ ព្រះអង្គបានចូលសិក្សានៅសាលាបឋមសិក្សាហ្រ្វង់ស្វ័របូឌូនៅរាជធានីភ្នំពេញបន្ទាប់មកទ្រង់បានបន្ដការសិក្សានៅវិទ្យាល័យបារាំងសាសឺលូ ឡូបានៅព្រៃនគរ វៀតណាមខាងត្បូង លុះដល់ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៤១ ក្រុមប្រឹក្សារាជបលង្គ័ង្គបានជ្រើសតាំង និងថ្វាយព្រះឋានព្រះអង្គជាព្រះមហាចក្រកម្ពុជានៅរាជធានីភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ១៩៤៦ និងឆ្នាំ ១៩៤៨ ព្រះអង្គបានបន្តការសិក្សាជាន់សិក្សាខ្លស់នៅសាលាអនុវត្តទ័ពសេះនិងកងទ័ពរថពាសដែកនៅសូមៀរបរទេសបារាំង ពីឆ្នាំ ១៩៥២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៥៣ ព្រះករុណាព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្តមសីហនុទ្រង់បានធ្វើព្រះរាជបូនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យ ហើយក៏ទទួលបានឯករាជ្យទាំងស្រុងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាពីប្រទេសបារាំងនៅថ្ងៃទី ៩ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៥៣ នៅខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៥៥ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹតទ្រង់បានថ្វាយចំពោះព្រះករុណាព្រះបាទនររោត្តម សីហនុវរ័្មន នូវព្រះបរមងារជាំសម្ដេចសីហទាំងស្រុងរបស់ព្រះរាជាបូនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យ ហើយក៏ទទួលឯករាជ្យទាងស្រុងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាពីប្រទេសបារាំងនៅថ្ងៃទី ៩ វិចិ្ឆកា ឆ្នាំ ១៩៥៣ ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ទ្រង់បានបង្កើតសង្គមរាស្ត្រនិយមកុំមុយណូតេសូស្យាលីសប៉ូពុយលែរ ព្រះករុណាបាទនរោត្តមសីហនុ ទ្រង់បានចូលរួមក្នុងសន្និសីទកំពូលអាហ្វ្រិក អាស៊ីលើកទី ១ នៅទីក្រុងបាសនឌុងប្រទេសឥណ្ឌានេស៊ី នៅទីនោះព្រះអង្គបានប្រកាសពីអព្យាក្រឹត្យភាពនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នៅឆ្នាំ១៩៥៦ ដនៅប្រ៊ិយូនី សាធារណៈរដ្ឋសង្គមនិយមសហព័ន្ធយូហ្គូស្លារីព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តមសីហនុទ្រង់បានចុះហត្ថលេខាជាមួយប្រធានធិបតីហ្សស៊ីប្រូទីតូ បន្ទាប់ប្រធានាធិបតី ហ្គាម៉ាអាបែបណាស្ស៊ែនៃសាធារណៈរដ្ឋអារ៉ាប់រួមប្រធានាធិបតីសូកាណូ ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី និងនាយករដ្ឋមន្រ្តីហ្សារ៉ាហាសឡាល់ នេរុប្រទេសឥណ្ឌា លើធម្មនុញ្ញនៃចលនាមិនចូលបក្សសម័្ពន្ធ ព្រះអង្គបានក្លាយទៅជាអ្នកទី ៥ នៃអ្នកបង្កើតចលនានេះ នៅឆ្នាំ ១៩៦០ គឺនៅពេលដែលព្រះបាទនរោត្តមសុរាម្រឹតទ្រង់យាងសោយព្រះទិវង្គត ព្រះករុណាព្រះបាទរោត្តមសីហនុ ត្រូវបានសមាជិកសភាខ្មែរជ្រើសតាំងព្រះអង្គជាឯកច្ឆ័នជាព្រះប្រមុខរដ្ឋនៃព្រះរាជាសណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងឋានៈព្រះអង្គក៏បានបន្ដដឹកនាំប្រជារាស្រ្ដក្នុងព្រះរាជកិច្ចកសាងជាតិមាតុភូមិយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងឆ្នាំ១៩៦៤ ព្រះអង្គបានយាងចូលរួមនៅក្នុងសន្និសីនកំពូលលើក១ នៃចលនាមិនចូលបក្សសម័្ពន្ធនៅបែលក្រាត យូហ្គូស្លវី នៅថ្ងៃទី ១៨ មិនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ក្នុងពេលដែលព្រះអង្គកំពុងបំពេញព្រះរាជទស្សនៈកិច្ចជាផ្លូវការសហភាពសូវៀត ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុបានទទួលរងគ្រោះដោយរដ្ឋប្រហារមួយនៅភ្នំពេញ គឺរដ្ឋប្រហារយោធាដែលមាន លន់ ណុល ទ្រង់ សិរិមតៈ ជាមេក្លោង សាធារណៈរដ្ឋខ្មែរ របស់លន់ ណុល ត្រូវបានបង្កឡើងនៅខែតុលាឆ្នាំ ១៩៧០ នៅថ្ងៃទី ២២ មិនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ព្រះអង្គបានក្លាយទៅជាប្រធានចលនាតស៊ូរណសិរ្សរួមជាតិកម្ពុជា នៅខែមេសា ១៩៧០ មៅកង់តុង សាធារណៈរដ្ឋប្រធាមានិតចិន ដល់នៅក្នុងនោះព្រះអង្គជាផ្ដើមសន្និសនីកំពូលរបស់ប្រជាជនឥណ្ឌូចិន ដែលក្នុងនោះមានអ្នកចូលរួមពីអ្នកកម្ពុជា ហ្វុង ពីសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម ឯកឧត្តម ហាំវ៉ាន់ដុតនាយករដ្ឋមន្រ្ដីវៀតណាមខាងជើង ពីរណសិរ្សរំដោះវៀតណាមខាងត្បូងឯកឧត្តមប្រធាន ង្វៀន ហ្វីមថ និងណេរ ឡាវហាក់សាត ព្រះអង្គម្ចាស់សុផាវង្ស ថ្ងៃទី ១៧ មេសា ឆ្នាំ ១៩៧៥ កងទ័ពប្រជាជនរំដោះជាតិនៃរណសិរ្សរួមរួមជាតិដណ្ដើមបានទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា រដ្ឋនៃកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យត្រូវបានបង្កើតឡើងពេលនោះព្រះករុណា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ បានក្លាយជាព្រះរាជហឬទ័យលាលែងពីតំណែងពីប្រធាននៃរដ្ឋកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ នៅឆ្នាំ១៩៨២ ព្រះអង្គបានក្លាយជាប្រធានកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យម្ដងទៀតឆ្នាំ ១៩៨២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៩០ ព្រះអង្គទ្រង់ជាប្រធាននៃចលនាជាតិ អ៊ែរ អិន សេ រ៉ែ ណាស្យូណាល់ ឌុយ កំបូដ ហ្សា នៅថ្ងៃទី ១៧ កក្កដា ១៩៩១ ទ្រង់ចាកចេញពីប្រធានកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យនិងចលនាតស៊ូជាតិកម្ពុជានៅលើភាគីទាំងអស់នានា ព្រះអង្គបានសមាជិកទាំង ១១ នៃអេស អិម ស៊ី ជ្រើសតាំងឯកច្ឆ័នជាប្រធាន សមាជិកអចិន្រ្តៃយ៍ នៅថ្ងៃទី២៤ មិថុនា ១៩៩១ ព្រះអង្គទ្រង់បានទទួលជាអ្នកដឹកនាំនៃអេសអិមស៊ី នូវការយល់ព្រមនិងប្រកាសជាឧឡារិក នៅការឈប់បាញ់គ្នាដោយគ្មានកំណត់ពេលវេលានិងទីកកន្លែងនៅកម្ពុជា ហើយនិងការឈប់ទទួលយក ដោយកងទ័ពទាំងបួនភាគីនៅជំនួញយោធាពីបរទេស ទីក្រុងភ្នំពេញត្រូវបានជ្រើសរើសដោយអែស អិម ស៊ី ក្រោមព្រះរាជអធិបតីភាពព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រជាផ្លូវការ ថ្ងៃទី១៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩១ ព្រះអង្គបានយាងនិវត្តន៍មករាជធានីភ្នំពេញវិញប្រកបដោយជោគជ័យនិងសុវត្តិភាព ក្រោយពីមាតុភូមិនិវត្តរបស់ព្រះអង្គរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដែលមានឯកឧត្តម ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រី្ដ និងឯកឧត្តម ជា ស៊ីម ប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ហ្វុន ស៊ិនប៉ិន ដែលព្រះអង្គ រណឬទ្ធិ ជាប្រធានគណបក្ស និងខ្មែរក្រហមមានឯកឧត្តម ខៀរ សំផន ជាប្រធានគណបក្សដែលបានប្រកាសជាបន្ដបន្ទាប់ដែលមានលាយលក្ខណ៍អក្សរថាសម្ដេចព្រះនរោត្តមសីហនុ នៅតែព្រះប្រមុខរដ្ឋពេញលក្ខណៈច្បាប់នៃកម្ពុជារដ្ឋកម្ពុជារដ្ឋទាំងមូល ម្យ៉ាងទៀតព្រះនរោត្តមសីហនុនៅតែរក្សាជាផ្លូវការនាំតួនាទីជាព្រះប្រមុខរដ្ឋកម្ពុជាទាងមូលរហូតដល់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសនៅឆ្នាំ ១៩៩៣ នៅថ្ងៃទី ២៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៩៣ សម្ដេចព្រះរោត្តមសីហនុ បានលាយព្រះហស្ដលេខា លើ់ព្រះរាជក្រមឪ្យប្រើប្រាស់ ជាផ្លូវការ នបីរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាដែលសភារដ្ឋធម្មនុញ្ញតបានអនុម័តច្បាប់គ្រាំទ្រសំឡេង ១១៣ និង ៥ ប្រឆាំង ២ អនុវាទ កាលទីថ្ងៃទី ២១ ខែកញ្ញា ១៩៩៣ ថ្ងៃទី ២៤ កញ្ញា ១៩៩៣ ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ ត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សារាជសម្បត្តិជ្រើសតាំងជាព្រះមហាក្សត្រជាព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ព្រះមហាវីរក្សត្រព្រះបិតាឯករាជ្យបូរណភាពទឹកដី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទ្រង់បានយាងសោយទិវង្គតនៅថ្ងៃទី ១៥ តុលា ឆ្នាំ ២០១២ ដោយរោគាយាទ នាទីក្រុង ប៉េកាំង នៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិត ចិនវេលាម៉ោង ១២០ នាទីរំលងអាធា្រត	null	ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ជាព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទ្រង់ប្រសូតនៅថ្ងៃទី ៣១ ខែ តុលា ឆ្នាំ ១៩២២ នៅរាជធានីភ្នំពេញព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៣០ ដល់ឆ្នាំ ១៩៤០ ព្រះអង្គបានចូលសិក្សានៅសាលាបឋមសិក្សាហ្រ្វង់ស្វ័របូឌូនៅរាជធានីភ្នំពេញបន្ទាប់មកទ្រង់បានបន្ដការសិក្សានៅវិទ្យាល័យបារាំងសាសឺលូ ឡូបានៅព្រៃនគរ វៀតណាមខាងត្បូង លុះដល់ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៤១ ក្រុមប្រឹក្សារាជបលង្គ័ង្គបានជ្រើសតាំង និងថ្វាយព្រះឋានព្រះអង្គជាព្រះមហាចក្រកម្ពុជានៅរាជធានីភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ១៩៤៦ និងឆ្នាំ ១៩៤៨ ព្រះអង្គបានបន្តការសិក្សាជាន់សិក្សាខ្លស់នៅសាលាអនុវត្តទ័ពសេះនិងកងទ័ពរថពាសដែកនៅសូមៀរបរទេសបារាំង ពីឆ្នាំ ១៩៥២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៥៣ ព្រះករុណាព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្តមសីហនុទ្រង់បានធ្វើព្រះរាជបូនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យ ហើយក៏ទទួលបានឯករាជ្យទាំងស្រុងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាពីប្រទេសបារាំងនៅថ្ងៃទី ៩ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៥៣ នៅខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៥៥ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹតទ្រង់បានថ្វាយចំពោះព្រះករុណាព្រះបាទនររោត្តម សីហនុវរ័្មន នូវព្រះបរមងារជាំសម្ដេចសីហទាំងស្រុងរបស់ព្រះរាជាបូនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យ ហើយក៏ទទួលឯករាជ្យទាងស្រុងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាពីប្រទេសបារាំងនៅថ្ងៃទី ៩ វិចិ្ឆកា ឆ្នាំ ១៩៥៣ ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ទ្រង់បានបង្កើតសង្គមរាស្ត្រនិយមកុំមុយណូតេសូស្យាលីសប៉ូពុយលែរ ព្រះករុណាបាទនរោត្តមសីហនុ ទ្រង់បានចូលរួមក្នុងសន្និសីទកំពូលអាហ្វ្រិក អាស៊ីលើកទី ១ នៅទីក្រុងបាសនឌុងប្រទេសឥណ្ឌានេស៊ី នៅទីនោះព្រះអង្គបានប្រកាសពីអព្យាក្រឹត្យភាពនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នៅឆ្នាំ១៩៥៦ ដនៅប្រ៊ិយូនី សាធារណៈរដ្ឋសង្គមនិយមសហព័ន្ធយូហ្គូស្លារីព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តមសីហនុទ្រង់បានចុះហត្ថលេខាជាមួយប្រធានធិបតីហ្សស៊ីប្រូទីតូ បន្ទាប់ប្រធានាធិបតី ហ្គាម៉ាអាបែបណាស្ស៊ែនៃសាធារណៈរដ្ឋអារ៉ាប់រួមប្រធានាធិបតីសូកាណូ ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី និងនាយករដ្ឋមន្រ្តីហ្សារ៉ាហាសឡាល់ នេរុប្រទេសឥណ្ឌា លើធម្មនុញ្ញនៃចលនាមិនចូលបក្សសម័្ពន្ធ ព្រះអង្គបានក្លាយទៅជាអ្នកទី ៥ នៃអ្នកបង្កើតចលនានេះ នៅឆ្នាំ ១៩៦០ គឺនៅពេលដែលព្រះបាទនរោត្តមសុរាម្រឹតទ្រង់យាងសោយព្រះទិវង្គត ព្រះករុណាព្រះបាទរោត្តមសីហនុ ត្រូវបានសមាជិកសភាខ្មែរជ្រើសតាំងព្រះអង្គជាឯកច្ឆ័នជាព្រះប្រមុខរដ្ឋនៃព្រះរាជាសណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងឋានៈព្រះអង្គក៏បានបន្ដដឹកនាំប្រជារាស្រ្ដក្នុងព្រះរាជកិច្ចកសាងជាតិមាតុភូមិយ៉ាងសំខាន់ ក្នុងឆ្នាំ១៩៦៤ ព្រះអង្គបានយាងចូលរួមនៅក្នុងសន្និសីនកំពូលលើក១ នៃចលនាមិនចូលបក្សសម័្ពន្ធនៅបែលក្រាត យូហ្គូស្លវី នៅថ្ងៃទី ១៨ មិនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ក្នុងពេលដែលព្រះអង្គកំពុងបំពេញព្រះរាជទស្សនៈកិច្ចជាផ្លូវការសហភាពសូវៀត ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុបានទទួលរងគ្រោះដោយរដ្ឋប្រហារមួយនៅភ្នំពេញ គឺរដ្ឋប្រហារយោធាដែលមាន លន់ ណុល ទ្រង់ សិរិមតៈ ជាមេក្លោង សាធារណៈរដ្ឋខ្មែរ របស់លន់ ណុល ត្រូវបានបង្កឡើងនៅខែតុលាឆ្នាំ ១៩៧០ នៅថ្ងៃទី ២២ មិនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ព្រះអង្គបានក្លាយទៅជាប្រធានចលនាតស៊ូរណសិរ្សរួមជាតិកម្ពុជា នៅខែមេសា ១៩៧០ មៅកង់តុង សាធារណៈរដ្ឋប្រធាមានិតចិន ដល់នៅក្នុងនោះព្រះអង្គជាផ្ដើមសន្និសនីកំពូលរបស់ប្រជាជនឥណ្ឌូចិន ដែលក្នុងនោះមានអ្នកចូលរួមពីអ្នកកម្ពុជា ហ្វុង ពីសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម ឯកឧត្តម ហាំវ៉ាន់ដុតនាយករដ្ឋមន្រ្ដីវៀតណាមខាងជើង ពីរណសិរ្សរំដោះវៀតណាមខាងត្បូងឯកឧត្តមប្រធាន ង្វៀន ហ្វីមថ និងណេរ ឡាវហាក់សាត ព្រះអង្គម្ចាស់សុផាវង្ស ថ្ងៃទី ១៧ មេសា ឆ្នាំ ១៩៧៥ កងទ័ពប្រជាជនរំដោះជាតិនៃរណសិរ្សរួមរួមជាតិដណ្ដើមបានទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា រដ្ឋនៃកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យត្រូវបានបង្កើតឡើងពេលនោះព្រះករុណា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ បានក្លាយជាព្រះរាជហឬទ័យលាលែងពីតំណែងពីប្រធាននៃរដ្ឋកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ នៅឆ្នាំ១៩៨២ ព្រះអង្គបានក្លាយជាប្រធានកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យម្ដងទៀតឆ្នាំ ១៩៨២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៩០ ព្រះអង្គទ្រង់ជាប្រធាននៃចលនាជាតិ អ៊ែរ អិន សេ រ៉ែ ណាស្យូណាល់ ឌុយ កំបូដ ហ្សា នៅថ្ងៃទី ១៧ កក្កដា ១៩៩១ ទ្រង់ចាកចេញពីប្រធានកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យនិងចលនាតស៊ូជាតិកម្ពុជានៅលើភាគីទាំងអស់នានា ព្រះអង្គបានសមាជិកទាំង ១១ នៃអេស អិម ស៊ី ជ្រើសតាំងឯកច្ឆ័នជាប្រធាន សមាជិកអចិន្រ្តៃយ៍ នៅថ្ងៃទី២៤ មិថុនា ១៩៩១ ព្រះអង្គទ្រង់បានទទួលជាអ្នកដឹកនាំនៃអេសអិមស៊ី នូវការយល់ព្រមនិងប្រកាសជាឧឡារិក នៅការឈប់បាញ់គ្នាដោយគ្មានកំណត់ពេលវេលានិងទីកកន្លែងនៅកម្ពុជា ហើយនិងការឈប់ទទួលយក ដោយកងទ័ពទាំងបួនភាគីនៅជំនួញយោធាពីបរទេស ទីក្រុងភ្នំពេញត្រូវបានជ្រើសរើសដោយអែស អិម ស៊ី ក្រោមព្រះរាជអធិបតីភាពព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រជាផ្លូវការ ថ្ងៃទី១៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩១ ព្រះអង្គបានយាងនិវត្តន៍មករាជធានីភ្នំពេញវិញប្រកបដោយជោគជ័យនិងសុវត្តិភាព ក្រោយពីមាតុភូមិនិវត្តរបស់ព្រះអង្គរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដែលមានឯកឧត្តម ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រី្ដ និងឯកឧត្តម ជា ស៊ីម ប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ហ្វុន ស៊ិនប៉ិន ដែលព្រះអង្គ រណឬទ្ធិ ជាប្រធានគណបក្ស និងខ្មែរក្រហមមានឯកឧត្តម ខៀរ សំផន ជាប្រធានគណបក្សដែលបានប្រកាសជាបន្ដបន្ទាប់ដែលមានលាយលក្ខណ៍អក្សរថាសម្ដេចព្រះនរោត្តមសីហនុ នៅតែព្រះប្រមុខរដ្ឋពេញលក្ខណៈច្បាប់នៃកម្ពុជារដ្ឋកម្ពុជារដ្ឋទាំងមូល ម្យ៉ាងទៀតព្រះនរោត្តមសីហនុនៅតែរក្សាជាផ្លូវការនាំតួនាទីជាព្រះប្រមុខរដ្ឋកម្ពុជាទាងមូលរហូតដល់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសនៅឆ្នាំ ១៩៩៣ នៅថ្ងៃទី ២៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៩៣ សម្ដេចព្រះរោត្តមសីហនុ បានលាយព្រះហស្ដលេខា លើ់ព្រះរាជក្រមឪ្យប្រើប្រាស់ ជាផ្លូវការ នបីរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាដែលសភារដ្ឋធម្មនុញ្ញតបានអនុម័តច្បាប់គ្រាំទ្រសំឡេង ១១៣ និង ៥ ប្រឆាំង ២ អនុវាទ កាលទីថ្ងៃទី ២១ ខែកញ្ញា ១៩៩៣ ថ្ងៃទី ២៤ កញ្ញា ១៩៩៣ ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ ត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សារាជសម្បត្តិជ្រើសតាំងជាព្រះមហាក្សត្រជាព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ ព្រះមហាវីរក្សត្រព្រះបិតាឯករាជ្យបូរណភាពទឹកដី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទ្រង់បានយាងសោយទិវង្គតនៅថ្ងៃទី ១៥ តុលា ឆ្នាំ ២០១២ ដោយរោគាយាទ នាទីក្រុង ប៉េកាំង នៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិត ចិនវេលាម៉ោង ១២០ នាទីរំលងអាធា្រត	ច ូរ និ យា យ ពី ប្រ វត្ត ិស ង ្ខ េ ប ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ	24	ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ទ្រ ង់ ប្រ ស ូត នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៣ ១ Ġ ខែ Ġ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ២ ២ Ġ នៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ĠâĢĭ ច ាប់ ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៣០ Ġ ដល់ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤០ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន ចូល សិ ក្ស ាន ៅ សា លា ប ឋ ម សិ ក្ស ា ហ ្រ ្វ ង់ ស្ វ ័រ បូ ឌ ូន ៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ âĢĭ បន្ទាប់ មក ទ្រ ង់ បាន ប ន្ ដ ការ សិ ក្ស ាន ៅ វិទ្យា ល័យ បា រា ំ ង សា ស ឺ ល ូ Ġ ឡូ បាន ៅ ព្រ ៃ ន គរ Ġ វ ៀត ណា ម ខា ង ត្ប ូង Ġ ល ុះ ដល់ ខែ មេ សា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ១ Ġ ក្រុម ប្រ ឹក ្សា រាជ ប លង ្ គ ័ ង្គ បាន ជ្រ ើស តាំង Ġ និង ថ ្វា យ ព្រ ះ ឋ ាន ព្រ ះ អង្គ ជា ព្រ ះ ម ហា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា នៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ Ġ នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៤ ៦ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៨ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន ប ន្ត ការ សិ ក្ស ា ជា ន់ សិ ក្ស ា ខ្ ល ស់ នៅ សា លា អនុ វត្ត ទ ័ ព សេ ះ និង ក ង ទ ័ ពរ ថ ពា ស ដ ែក នៅ ស ូម ៀរ បរ ទេស បា រា ំ ង Ġ ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ២ Ġ ដល់ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ សម ្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ ទ្រ ង់ បាន ធ ្វ ើ ព្រ ះ រាជ បូ នី យក ិច ្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ Ġ ហើយ ក ៏ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ ទ ាំង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ពី ប្រ ទេស បា រា ំ ង នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៩ Ġ វិ ច្ឆ ិកា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ នៅ ខែ មេ សា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៥ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម âĢĭ Ġ សុ រា ម្រ ឹត ទ្រ ង់ បាន ថ ្វា យ ចំ ព ោះ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ វរ ័ ្ម ន Ġ ន ូវ ព្រ ះ បរ ម ងារ ជា ំ សម ្ ដ េច សី ហ ទ ាំង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ាប ូន ី យក ិច ្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ Ġ ហើយ ក ៏ ទទួល ឯក រាជ ្យ ទ ាង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ពី ប្រ ទេស បា រា ំ ង នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៩ Ġ វិ ច ិ ្ ឆ កា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ ទ្រ ង់ បាន បង ្ក ើត សង ្ គម រា ស្ត្រ និយម ក ុំ ម ុយ ណូ ត េស ូស ្យា លី ស ប៉ ូ ពុ យ ល ែរ Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា បាទ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ Ġ ទ្រ ង់ បាន ចូល រួម ក្នុង ស ន្ន ិស ី ទ កំ ព ូល អា ហ្វ ្រ ិក Ġ អា ស៊ី លើក ទី Ġ ១ Ġ នៅ ទី ក្រុង បា ស ន ឌ ុង ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ាន េស ៊ី Ġ នៅ ទី ន ោះ ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ កាស ពី អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ភាព នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ĠâĢĭ នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៦ Ġ ដ នៅ ប្រ ៊ ិយ ូន ី Ġ សា ធា រណៈ រដ្ឋ សង ្ គម និយម ស ហ ព ័ន ្ ធ យ ូ ហ្គ ូស ្លា រី ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ ទ្រ ង់ បាន ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា ជា មួយ ប្រ ធាន ធិ បតី ហ្ស ស៊ី ប្រ ូ ទី តូ Ġ បន្ទាប់ ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ ហ្គា ម៉ា អា ប ែប ណា ស្ស ៊ ែន ៃ សា ធា រណៈ រដ្ឋ អា រ៉ា ប់ រួម ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស ូក ា ណូ Ġ ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី Ġ និង នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ហ្សា រ៉ា ហា ស ឡា ល់ Ġ ន េរ ុប ្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា Ġ លើ ធម្ម នុ ញ្ញ នៃ ច ល នា ម ិន ចូល ប ក្ស សម ័ ្ ពន្ធ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន ក្លា យ ទៅ ជា អ្នក ទី Ġ ៥ Ġ នៃ អ្នក បង ្ក ើត ច ល នា នេះ ĠâĢĭ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦០ Ġ គ ឺន ៅ ពេល ដ ែល ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម សុ រា ម្រ ឹត ទ្រ ង់ យា ង ស ោយ ព្រ ះ ទិ វ ង្គ ត Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ រ ោត ្ត ម សី ហ នុ Ġ ត្រូវ បាន សម ា ជ ិក ស ភា ខ្ ម ែរ ជ្រ ើស តាំង ព្រ ះ អង្គ ជា ឯក ច្ឆ ័ន ជា ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ នៃ ព្រ ះ រាជ ាស ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ក្នុង ឋ ាន ៈ ព្រ ះ អង្គ ក ៏ បាន ប ន្ ដ ដ ឹក នាំ ប្រ ជា រា ស្រ ្ ដ ក្នុង ព្រ ះ រាជ កិច្ច ក សា ង ជាតិ មា ត ុ ភ ូម ិយ ៉ ាង សំ ខា ន់ Ġ ក្នុង ឆ្នាំ ១៩ ៦ ៤ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន យា ង ចូល រួម នៅ ក្នុង ស ន្ន ិស ីន កំ ព ូល លើក ១ Ġ នៃ ច ល នា ម ិន ចូល ប ក្ស សម ័ ្ ពន្ធ នៅ ប ែល ក្រ ាត Ġ យ ូ ហ្គ ូស ្ល វី Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៨ Ġ ម ិន ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧០ Ġ ក្នុង ពេល ដ ែល ព្រ ះ អង្គ កំ ពុ ង ប ំព េញ ព្រ ះ រាជ ទ ស្ស នៈ កិច្ច ជា ផ្ល ូវ ការ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ បាន ទទួល រ ង គ្រ ោះ ដោយ រដ្ឋ ប្រហារ មួយ នៅ ភ្នំពេញ Ġ គ ឺ រដ្ឋ ប្រហារ យោ ធា ដ ែល មាន Ġ ល ន់ Ġ ណ ុល Ġ ទ្រ ង់ Ġ សិ រិ ម ត ៈ Ġ ជា មេ ក្ ល ោង Ġ សា ធា រណៈ រដ្ឋ ខ្ ម ែរ Ġ រ ប ស់ ល ន់ Ġ ណ ុល Ġ ត្រូវ បាន បង ្ក ឡើង នៅ ខែ ត ុល ា ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧០ ĠâĢĭ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ២ Ġ ម ិន ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧០ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន ក្លា យ ទៅ ជា ប្រ ធា âĢĭ ន ច ល នា ត ស៊ូ រណ សិ រ ្ស រួម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា Ġ នៅ ខែ មេ សា Ġ ១៩ ៧០ Ġ ម ៅ ក ង់ ត ុង Ġ សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប្រ ធា មាន ិត ច ិន Ġ ដល់ នៅ ក្នុង ន ោះ ព្រ ះ អង្គ ជា ផ្ ដើម ស ន្ន ិស នី កំ ព ូល រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ឥ ណ្ឌ ូច ិន Ġ ដ ែល ក្នុង ន ោះ មាន អ្នក ចូល រួម ពី អ្នក ក ម្ព ុ ជា Ġ ហ្វ ុង Ġ ពី សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ វ ៀត ណា ម Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ហា ំ វ៉ាន់ ដ ុត នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ ដ ី វ ៀត ណា ម ខា ង ជើង Ġ ពី រណ សិ រ ្ស រំ ដ ោះ វ ៀត ណា ម ខា ង ត្ប ូង ឯក ឧ ត្ត ម ប្រ ធាន Ġ ង ្វ ៀន Ġ ហ្វ ី ម ថ Ġ និង ណេ រ Ġ ឡា វ ហា ក់ សា ត Ġ ព្រ ះ អង្គ ម្ចាស់ សុ ផ ាវ ង្ស Ġ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៧ Ġ មេ សា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ Ġ ក ង ទ ័ ព ប្រ ជា ជន រំ ដ ោះ ជាតិ នៃ រណ សិ រ ្ស រួម រួម ជាតិ ដ ណ ្ ដើម បាន ទ ាំង ស្រ ុង នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ រដ្ឋ នៃ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ត្រូវ បាន បង ្ក ើត ឡើង ពេល ន ោះ ព្រ ះ ករ ុ ណា Ġ ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ បាន ក្លា យ ជា ព្រ ះ រាជ ហ ឬ ទ ័យ លា លែង ពី ត ំណ ែង ពី ប្រ ធាន នៃ រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៨ ២ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន ក្លា យ ជា ប្រ ធាន ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ម្ ដង ទៀត ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៨ ២ Ġ ដល់ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩០ Ġ ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ ជា ប្រ ធាន នៃ ច ល នា ជាតិ Ġ អ៊ ែរ Ġ អ ិន Ġ សេ âĢĭ Ġ រ៉ ែ Ġ ណា ស្ យ ូ ណា ល់ Ġ ឌ ុយ Ġ កំ បូ ដ Ġ ហ្សា Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៧ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៩ ១ Ġ ទ្រ ង់ ច ាក ចេញ ពី ប្រ ធាន ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ និង ច ល នា ត ស៊ូ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា នៅ លើ ភាគ ី ទ ាំង អ ស់ នា នា Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន សម ា ជ ិក ទ ាំង Ġ ១ ១ Ġ នៃ អ េស Ġ អ ិម Ġ ស៊ី Ġ ជ្រ ើស តាំង ឯក ច្ឆ ័ន ជា ប្រ ធាន Ġ សម ា ជ ិក អ ច ិន ្រ ្ត ៃ យ ៍ ĠâĢĭ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៤ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ១៩ ៩ ១ Ġ ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ បាន ទទួល ជា អ្នក ដ ឹក នាំ នៃ អ េស អ ិម ស៊ី Ġ ន ូវ ការ យ ល់ ព្រ ម និង ប្រ កាស ជា ឧ ឡា រិក Ġ នៅ ការ ឈ ប់ បា ញ ់ គ្នា ដោយ គ ្ម ាន កំ ណ ត់ ពេល វេ លា âĢĭ និង ទី ក កន្លែង នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ ហើយ និង ការ ឈ ប់ ទទួល យក Ġ ដោយ ក ង ទ ័ ព ទ ាំង ប ួន ភាគ ីន ៅ ជំ ន ួញ យោ ធា ពី បរ ទេស Ġ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ត្រូវ បាន ជ្រ ើស រ ើស ដោយ អ ែ ស Ġ អ ិម Ġ ស៊ី Ġ ក្រោម ព្រ ះ រាជ អ ធិ បតី ភាព ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម âĢĭ Ġ សី ហ នុ Ġ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ជា ផ្ល ូវ ការ Ġ ថ ្ង ៃ ទី១ ៤ Ġ ខែ វិ ច្ឆ ិកា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ១ Ġ ព្រ ះ អង្គ បាន យា ង និ វត្ត ន៍ មក រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ វិញ ប្រ ក ប ដោយ ជ ោ គ ជ ័យ និង សុ វត្ត ិ ភាព Ġ ក្រ ោយ ពី មា ត ុ ភ ូម ិន ិ វត្ត រ ប ស់ ព្រ ះ អង្គ រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា ដ ែល មាន ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រី ្ ដ Ġ និង ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ជា Ġ ស៊ី ម Ġ ប្រ ធាន គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា Ġ ហ្វ ុន Ġ ស៊ ិន ប៉ ិន Ġ ដ ែល ព្រ ះ អង្គ Ġ រណ ឬ ទ្ធិ Ġ ជា ប្រ ធាន គ ណ ប ក្ស Ġ និង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ខ ៀរ Ġ សំ ផ ន Ġ ជា ប្រ ធាន គ ណ ប ក្ស ដ ែល បាន ប្រ កាស ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ ដ ែល មាន លា យ ល ក្ខ ណ៍ អ ក្ស រ ថា សម ្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ Ġ នៅ តែ ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ ព េញ ល ក្ខ ណៈ ច្ បា ប់ នៃ ក ម្ព ុ ជា រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា រដ្ឋ ទ ាំង ម ូល Ġ ម្ យ៉ាង ទៀត ព្រ ះ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ នៅ តែ រក ្សា ជា ផ្ល ូវ ការ នាំ ត ួន ា ទី ជា ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា ទ ាង ម ូល រ ហ ូត ដល់ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៤ Ġ ខែ ក ញ្ញា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ សម ្ ដ េច ព្រ ះ រ ោត ្ត ម សី ហ នុ Ġ បាន លា យ ព្រ ះ ហ ស្ ដ លេខ ា Ġ លើ ់ ព្រ ះ រាជ ក្រ ម ឪ ្យ ប្រ ើប ្រា ស់ Ġ ជា ផ្ល ូវ ការ Ġ ន បី រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ីន ៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ដ ែល ស ភា រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ត បាន អនុ ម ័ត ច្ បា ប់ គ្រ ាំ ទ្រ សំ ឡេ ង Ġ ១ ១ ៣ Ġ និង Ġ ៥ Ġ ប្រ ឆ ាំង Ġ ២ Ġ អនុ វា ទ Ġ កាល ទី ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ១ Ġ ខែ ក ញ្ញា Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៤ Ġ ក ញ្ញា Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ Ġ ត្រូវ បាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា រាជ សម្បត្តិ ជ្រ ើស តាំង ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ព្រ ះ បាទ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ ព្រ ះ ម ហា វី រក ្ស ត្រ ព្រ ះ ប ិត ា ឯក រាជ ្យ បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី Ġ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ទ្រ ង់ បាន យា ង ស ោយ ទិ វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៥ Ġ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ២ Ġ ដោយ រ ោ គ ាយ ា ទ Ġ នាទី ក្រុង Ġ ប៉ េក ាំង Ġ នៃ សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា មា âĢĭ និ ត Ġ ច ិន វេ លា ម៉ ោង Ġ ១ ២០ Ġ នាទី រំ លង អា ធា ្រ ត	2,275	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ប្រ វ ត្តិ សង ្ខ េ ប ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁	21	▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ទ្រ ង់ ប្រ ស ូត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁៣១ ▁ខែ ▁តុលា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ២ ២ ▁នៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ចាប់ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៣០ ▁ដល់ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤០ ▁ព្រះអង្គ បាន ចូល ស ិក ្សា នៅ ស ាល ាប ឋ ម ស ិក ្សា ហ ្រ ្វ ង់ ស ្វ ័រ បូ ឌ ូន ៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ ▁បន្ទាប់មក ទ្រ ង់ បាន ប ន្ ដ ការ ស ិក ្សា នៅ វិទ្យា ល័យ ប ារ ាំង សា ស ឺ ល ូ ▁ឡូ បាន ៅ ព្រ ៃ ន គរ ▁វៀតណាម ខា ង ត្ប ូង ▁លុះ ដល់ ខែ មេ សា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ១ ▁ក្រុមប្រឹក្សា រាជ ប ល ង្គ ័ ង្គ បាន ជ្រ ើស តាំង ▁និង ថ ្វា យ ព្រ ះ ឋ ាន ព្រ ះ អង្គ ជា ព្រ ះ ម ហា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា នៅ រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ ▁នៅ ឆ្នាំ ១ ៩៤ ៦ ▁និង ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៨ ▁ព្រះអង្គ បាន ប ន្ត ការ ស ិក ្សា ជ ាន់ ស ិក ្សា ខ្ ល ស់ នៅ សា លា អនុ វត្ត ទ ័ ព ស េះ និង ក ង ទ ័ ពរ ថ ពា ស ដ ែក នៅ ស ូម ៀរ បរ ទេស ប ារ ាំង ▁ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ២ ▁ដល់ ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៣ ▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ ស ម្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ទ្រ ង់ បាន ធ ្វ ើ ព្រ ះ រាជ បូ នី យ កិច្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ▁ហើយក៏ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ ទ ាំង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ពី ប្រ ទេស ប ារ ាំង នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁៩ ▁វិច្ឆិកា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៣ ▁នៅ ខែ មេ សា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៥ ព្រ ះ ក រុណ ា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សុ រា ម្រ ឹត ទ្រ ង់ បាន ថ ្វា យ ច ំព ោះ ព្រ ះ ក រុណ ា ព្រ ះ បាទ ន រ រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ វរ ័ ្ម ន ▁នូវ ព្រ ះ បរ ម ងារ ជ ាំ ស ម្ ដ េច សី ហ ទ ាំង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ាប ូន ី យ កិច្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ▁ហើយក៏ ទទួល ឯក រាជ ្យ ទ ាង ស្រ ុង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ពី ប្រ ទេស ប ារ ាំង នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁៩ ▁វិ ច ិ ្ ឆ កា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៣ ▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁ទ្រង់ បាន ប ង្ក ើត ស ង្គ ម រា ស្ត្រ និយម ក ុំ ម ុយ ណ ូត េស ូស ្យា លី ស ប៉ ូ ព ុយ ល ែរ ▁ព្រះករុណា បាទ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ▁ទ្រង់ បាន ចូល រួម ក្នុង ស ន្ន ិ សី ទ ក ំព ូល អា ហ្វ ្រ ិក ▁អាស៊ី លើក ទី ▁១ ▁នៅ ទី ក្រុង ប ាស ន ឌ ុង ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ាន េ ស៊ី ▁នៅ ទី ន ោះ ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ កាស ពី អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ភាព នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៦ ▁ដ នៅ ប្រ ៊ ិយ ូន ី ▁សាធារណៈ រដ្ឋ ស ង្គ ម និយម ស ហ ព ័ ន្ធ យ ូ ហ្គ ូស ្លា រី ព្រ ះ ក រុណ ា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ទ្រ ង់ បាន ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា ជា មួយ ប្រ ធាន ធិ បតី ហ្ស ស៊ី ប្រ ូ ទី តូ ▁បន្ទាប់ ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁ហ្គា ម៉ា អា ប ែប ណា ស្ស ៊ ែន ៃ សា ធា រណៈ រដ្ឋ អា រ៉ា ប់ រួម ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស ូ កា ណូ ▁ប្រទេស ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី ▁និង នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ហ្សា រ៉ា ហា ស ឡា ល់ ▁ន េរ ុ ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា ▁លើ ធម្ម នុ ញ្ញ នៃ ច ល ន ាម ិន ចូល ប ក្ស សម ័ ្ ពន្ធ ▁ព្រះអង្គ បាន ក្លា យ ទៅ ជា អ្នក ទី ▁៥ ▁នៃ អ្នក ប ង្ក ើត ច ល នា នេះ ▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៦០ ▁គឺ នៅ ពេល ដ ែល ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម សុ រា ម្រ ឹត ទ្រ ង់ យ ាង ស ោយ ព្រ ះ ទិ វ ង្គ ត ▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ▁ត្រូវបាន ស មា ជ ិក ស ភា ខ្ ម ែរ ជ្រ ើស តាំង ព្រ ះ អង្គ ជា ឯក ច្ឆ ័ន ជា ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ នៃ ព្រ ះ រាជ ាស ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ក្នុង ឋ ាន ៈ ព្រ ះ អង្គ ក ៏ បាន ប ន្ ដ ដ ឹក នាំ ប្រ ជា រា ស្រ ្ ដ ក្នុង ព្រ ះ រាជ កិច្ច ក សា ង ជាតិ ម ាត ុ ភ ូម ិ យ៉ាង សំ ខ ាន់ ▁ក្នុង ឆ្នាំ ១ ៩៦ ៤ ▁ព្រះអង្គ បាន យ ាង ចូល រួម នៅ ក្នុង ស ន្ន ិស ីន ក ំព ូល លើក ១ ▁នៃ ច ល ន ាម ិន ចូល ប ក្ស សម ័ ្ ពន្ធ នៅ ប ែល ក្រ ាត ▁យូ ហ្គ ូស ្ល វី ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៨ ▁មិន ា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៧០ ▁ក្នុង ពេល ដ ែល ព្រ ះ អង្គ ក ំព ុង ប ំព េញ ព្រ ះ រាជ ទ ស្ស នៈ កិច្ច ជា ផ្ល ូវ ការ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ បាន ទទួល រ ង គ្រ ោះ ដោយ រដ្ឋ ប្រហារ មួយ នៅ ភ្នំពេញ ▁គឺ រដ្ឋ ប្រហារ យោ ធា ដ ែល មាន ▁ល ន់ ▁ណ ុល ▁ទ្រង់ ▁សិ រ ិម ត ៈ ▁ជា ម េក ្ល ោង ▁សាធារណៈ រដ្ឋ ខ្ ម ែរ ▁របស់ ល ន់ ▁ណ ុល ▁ត្រូវបាន ប ង្ក ឡើង នៅ ខែ ត ុល ា ឆ្នាំ ▁១៩ ៧០ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២២ ▁មិន ា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៧០ ▁ព្រះអង្គ បាន ក្លា យ ទៅ ជា ប្រ ធា ▁ន ច ល នា ត ស៊ូ រណ សិ រ ្ស រួម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា ▁នៅ ខែ មេ សា ▁១៩ ៧០ ▁ម ៅ ក ង់ ត ុង ▁សាធារណៈ រដ្ឋ ប្រ ធា មាន ិត ច ិន ▁ដល់ នៅ ក្នុង ន ោះ ព្រ ះ អង្គ ជា ផ្ ដើម ស ន្ន ិស នី ក ំព ូល រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ឥ ណ្ឌ ូច ិន ▁ដែល ក្នុង ន ោះ មាន អ្នក ចូល រួម ពី អ្នក ក ម្ព ុ ជា ▁ហ្វ ុង ▁ពី សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ វ ៀត ណា ម ▁ឯកឧត្តម ▁ហ ាំ វ៉ាន់ ដ ុត នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ ដ ី វ ៀត ណា ម ខា ង ជើង ▁ពីរ ណ សិ រ ្ស រំ ដ ោះ វ ៀត ណា ម ខា ង ត្ប ូង ឯក ឧ ត្ត ម ប្រ ធាន ▁ង្វៀន ▁ហ្វី ម ថ ▁និង ណេ រ ▁ឡាវ ហ ាក់ សា ត ▁ព្រះអង្គម្ចាស់ សុ ផ ា វង្ស ▁ថ្ងៃទី ▁១៧ ▁មេសា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ▁កងទ័ព ប្រ ជា ជន រំ ដ ោះ ជាតិ នៃ រណ សិ រ ្ស រួម រួម ជាតិ ដ ណ ្ ដើម បាន ទ ាំង ស្រ ុង នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁រដ្ឋ នៃ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ត្រូវ បាន ប ង្ក ើត ឡើង ពេល ន ោះ ព្រ ះ ក រុណ ា ▁ព្រះបាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁បាន ក្លា យ ជា ព្រ ះ រាជ ហ ឬ ទ ័យ លា លែង ពី ត ំណ ែង ពី ប្រ ធាន នៃ រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁នៅ ឆ្នាំ ១ ៩៨ ២ ▁ព្រះអង្គ បាន ក្លា យ ជា ប្រ ធាន ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ម្ ដង ទៀត ឆ្នាំ ▁១៩ ៨ ២ ▁ដល់ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩០ ▁ព្រះអង្គ ទ្រ ង់ ជា ប្រ ធាន នៃ ច ល នា ជាតិ ▁ អ៊ ែរ ▁អិន ▁សេ ▁រ៉ែ ▁ណា ស ្យូ ណា ល់ ▁ ឌ ុយ ▁កំ បូ ដ ▁ ហ្សា ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៧ ▁កក្កដា ▁១៩ ៩ ១ ▁ទ្រង់ ច ាក ចេញ ពី ប្រ ធាន ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ និង ច ល នា ត ស៊ូ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា នៅ លើ ភាគ ី ទ ាំង អ ស់ នា នា ▁ព្រះអង្គ បាន ស មា ជ ិក ទ ាំង ▁១១ ▁នៃ អ េស ▁អ ិម ▁ស៊ី ▁ជ្រើសតាំង ឯក ច្ឆ ័ន ជា ប្រ ធាន ▁សមាជិក អ ច ិន ្រ ្ត ៃ យ ៍ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៤ ▁មិថុនា ▁១៩ ៩ ១ ▁ព្រះអង្គ ទ្រ ង់ បាន ទទួល ជា អ្នក ដ ឹក នាំ នៃ អ េស អ ិម ស៊ី ▁នូវ ការ យ ល់ ព្រ ម និង ប្រ កាស ជា ឧ ឡា រិក ▁នៅ ការ ឈ ប់ ប ាញ់ គ្នា ដោយ គ ្ មាន ក ំណ ត់ ពេល វេ លា ▁និង ទី ក កន្លែង នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁ហើយ និង ការ ឈ ប់ ទទួល យក ▁ដោយ ក ង ទ ័ ព ទ ាំង ប ួន ភាគ ី នៅ ជំ ន ួញ យោ ធា ពី បរ ទេស ▁ទីក្រុង ភ្នំពេញ ត្រូវ បាន ជ្រ ើស រ ើស ដោយ អ ែ ស ▁អ ិម ▁ស៊ី ▁ក្រោម ព្រ ះ រាជ អ ធិ បតី ភាព ព្រ ះ ក រុណ ា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁ព្រះមហាក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ជា ផ្ល ូវ ការ ▁ថ្ងៃទី ១ ៤ ▁ខែវិច្ឆិកា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ១ ▁ព្រះអង្គ បាន យ ាង និ វត្ត ន៍ មក រាជ ធាន ី ភ្នំពេញ វិញ ប្រ ក ប ដោយ ជ ោ គ ជ ័យ និង សុ វ ត្តិ ភាព ▁ក្រោយពី ម ាត ុ ភ ូម ិន ិ វត្ត រ ប ស់ ព្រ ះ អង្គ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា ដ ែល មាន ឯក ឧ ត្ត ម ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁នាយក រដ្ឋ ម ន ្រី ្ ដ ▁និង ឯក ឧ ត្ត ម ▁ជា ▁ស៊ីម ▁ប្រធាន គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ▁ហ្វ ុន ▁ស៊ិន ប៉ ិន ▁ដែល ព្រ ះ អង្គ ▁ រណ ឬ ទ្ធិ ▁ជា ប្រ ធាន គ ណ ប ក្ស ▁និង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន ឯក ឧ ត្ត ម ▁ខ ៀរ ▁សំ ផ ន ▁ជា ប្រ ធាន គ ណ ប ក្ស ដ ែល បាន ប្រ កាស ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ ដ ែល មាន ល ាយ ល ក្ខ ណ៍ អ ក្ស រ ថា ស ម្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ▁នៅតែ ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ ព េញ ល ក្ខ ណៈ ច ្ប ាប់ នៃ ក ម្ព ុ ជា រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា រដ្ឋ ទ ាំង ម ូល ▁ម្យ៉ាងទៀត ព្រ ះ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ នៅ តែ រក ្សា ជា ផ្ល ូវ ការ នាំ ត ួ នាទី ជា ព្រ ះ ប្រ មុខ រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា ទ ាង ម ូល រ ហ ូត ដល់ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៣ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៤ ▁ខែកញ្ញា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៣ ▁សម្ ដ េច ព្រ ះ រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ▁បាន ល ាយ ព្រ ះ ហ ស្ ដ លេខ ា ▁លើ ់ ព្រ ះ រាជ ក្រ ម ឪ ្យ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ▁ជា ផ្ល ូវ ការ ▁ន បី រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ីន ៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ដ ែល ស ភា រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ត បាន អនុ ម ័ត ច ្ប ាប់ គ្រ ាំ ទ្រ សំ ឡេ ង ▁១១ ៣ ▁និង ▁៥ ▁ប្រឆាំង ▁២ ▁អនុ វា ទ ▁កាល ទី ថ ្ង ៃ ទី ▁២១ ▁ខែកញ្ញា ▁១៩ ៩ ៣ ▁ថ្ងៃទី ▁២៤ ▁កញ្ញា ▁១៩ ៩ ៣ ▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ ▁ត្រូវបាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា រាជ សម្បត្តិ ជ្រ ើស តាំង ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ជា ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ព្រះបាទ ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁ព្រះមហា វី រ ក្សត្រ ព្រ ះ ប ិត ា ឯក រាជ ្យ បូ រណ ភាព ទឹក ដ ី ▁នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ទ្រ ង់ បាន យ ាង ស ោយ ទិ វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៥ ▁តុលា ▁ឆ្នាំ ▁២០១២ ▁ដោយ រ ោ គ ាយ ា ទ ▁នាទី ក្រុង ▁ប៉េកាំង ▁នៃ សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា មា ▁និ ត ▁ចិន វេ លា ម៉ ោង ▁១ ២០ ▁នាទី រំ លង អា ធា ្រ ត	2,069
ក្នុងនាមជាអ្នកបច្ចេកទេសរដ្ឋបាល តើមានលក្ខណៈអ្វីខ្លះក្នុងការទុកដាក់ឯកសារ	null	ក្នុងនាមជាអ្នកបច្ចេកទេសរដ្ឋបាល មានលក្ខណៈ៥យ៉ាងក្នុងការទុកដាក់ឯកសារ លក្ខណៈរឿងតាមកាល គឺជាលក្ខណៈងាយស្រួលបំផុត គឺគេប្រមូលយកឯកសារទាំងឡាយដាក់រៀប តាមកាលបរិច្ឆេទ ឬតាមពេលគេ ធ្វើចេញទៅ ការិយាល័យជំនាញនិងការិយាល័យរដ្ឋបាលតែងតែរក្សាឯកសារខ្លួនឯង ដែលទុកនៅក្នុងកាលប្បវត្តិតាមលេខរៀងបញ្ជីការ លក្ខណៈលតាមប្រភេទ ដូចជាការទុកឯកសារដោយឡែកដាច់ពីគ្នា គឺមួយទុកជាអត្ថបទមួយសម្រាប់ទុកជាលិខិត មួយសម្រាប់ទុកជាកំណត់ ឬសេចក្តីរាយការណ៍ របៀបនេះគេតែងតែធ្វើជាមួយនឹងលក្ខណៈរៀងតាមកាល ដើម្បីបង្កើតជាបណ្ណសារទូទៅ លក្ខណៈតាមនិទ្ទេស គឺជារបៀបដាក់តាមឈ្មោះ ក្នុងការិយាល័យបុគ្គលិកឯកសារដែលទាក់ទងបុគ្គលិកម្នាក់ៗគេត្រូវដាក់តាមសំណុំ ដែលមានឈ្មោះសាមីខ្លួន លក្ខណៈតាមវិភាគ ការរៀបឯការតាមវិភាគ ប្រភេទកម្មវត្ថុ ប្រហែលជាស្រួលជាងតាមឈ្មោះ ឬកាលបរិច្ឆេទ ដូចនេះសំណុំរឿងគួររៀបតាមកម្មវត្ថុ តែបើមានរឿងថ្មីត្រូវបង្កើតថែមទៀត ចំណងសំណុំរឿងត្រូវធ្វើឱ្យល្អជានិច្ច លក្ខណៈតាមអក្សរ គេកំណត់ពាក្យសំខាន់ៗនៅក្នុងកម្មវត្ថុនោះ គេអាចរៀបតាមលំដាប់តួអក្សរគឺ ពាក្យសុំពាក្យសុំចូលបម្រើការងារពាក្យសុំឈប់សម្រាកពាក្យសុំលាលែងពីមុខតំណែងជាដើម សញ្ញាបត្រ សញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាបឋមភូមិសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិសញ្ញាបត្រថា្នក់ឆ្នាំសិក្សាមូលដ្ឋានជាដើម វិញ្ញាបនបត្រ វិញ្ញាបនបត្របញ្ជាក់ការសិក្សាវិញ្ញាបនបត្ររដ្ឋបាលវិញ្ញាបនបត្របញ្ជាក់អំពីគុណភាពជាដើម ប្រកាស ប្រកាសតែងតាំងប្រកាសណែនាំប្រកាសជូនដំណឹងជាដើម	null	ក្នុងនាមជាអ្នកបច្ចេកទេសរដ្ឋបាល មានលក្ខណៈ៥យ៉ាងក្នុងការទុកដាក់ឯកសារ លក្ខណៈរឿងតាមកាល គឺជាលក្ខណៈងាយស្រួលបំផុត គឺគេប្រមូលយកឯកសារទាំងឡាយដាក់រៀប តាមកាលបរិច្ឆេទ ឬតាមពេលគេ ធ្វើចេញទៅ ការិយាល័យជំនាញនិងការិយាល័យរដ្ឋបាលតែងតែរក្សាឯកសារខ្លួនឯង ដែលទុកនៅក្នុងកាលប្បវត្តិតាមលេខរៀងបញ្ជីការ លក្ខណៈលតាមប្រភេទ ដូចជាការទុកឯកសារដោយឡែកដាច់ពីគ្នា គឺមួយទុកជាអត្ថបទមួយសម្រាប់ទុកជាលិខិត មួយសម្រាប់ទុកជាកំណត់ ឬសេចក្តីរាយការណ៍ របៀបនេះគេតែងតែធ្វើជាមួយនឹងលក្ខណៈរៀងតាមកាល ដើម្បីបង្កើតជាបណ្ណសារទូទៅ លក្ខណៈតាមនិទ្ទេស គឺជារបៀបដាក់តាមឈ្មោះ ក្នុងការិយាល័យបុគ្គលិកឯកសារដែលទាក់ទងបុគ្គលិកម្នាក់ៗគេត្រូវដាក់តាមសំណុំ ដែលមានឈ្មោះសាមីខ្លួន លក្ខណៈតាមវិភាគ ការរៀបឯការតាមវិភាគ ប្រភេទកម្មវត្ថុ ប្រហែលជាស្រួលជាងតាមឈ្មោះ ឬកាលបរិច្ឆេទ ដូចនេះសំណុំរឿងគួររៀបតាមកម្មវត្ថុ តែបើមានរឿងថ្មីត្រូវបង្កើតថែមទៀត ចំណងសំណុំរឿងត្រូវធ្វើឱ្យល្អជានិច្ច លក្ខណៈតាមអក្សរ គេកំណត់ពាក្យសំខាន់ៗនៅក្នុងកម្មវត្ថុនោះ គេអាចរៀបតាមលំដាប់តួអក្សរគឺ ពាក្យសុំពាក្យសុំចូលបម្រើការងារពាក្យសុំឈប់សម្រាកពាក្យសុំលាលែងពីមុខតំណែងជាដើម សញ្ញាបត្រ សញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាបឋមភូមិសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិសញ្ញាបត្រថា្នក់ឆ្នាំសិក្សាមូលដ្ឋានជាដើម វិញ្ញាបនបត្រ វិញ្ញាបនបត្របញ្ជាក់ការសិក្សាវិញ្ញាបនបត្ររដ្ឋបាលវិញ្ញាបនបត្របញ្ជាក់អំពីគុណភាពជាដើម ប្រកាស ប្រកាសតែងតាំងប្រកាសណែនាំប្រកាសជូនដំណឹងជាដើម	ក្នុង នា ម ជា អ្នក ប ច្ច េក ទេស រដ្ឋ បាល Ġ ត ើម ាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី ខ្ ល ះ ក្នុង ការ ទុក ដា ក់ ឯក សារ Ġ	29	ក្នុង នា ម ជា អ្នក ប ច្ច េក ទេស រដ្ឋ បាល Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ៥ យ៉ាង ក្នុង ការ ទុក ដា ក់ ឯក សារ Ġ ល ក្ខ ណៈ រឿង តា មក ាល Ġ គ ឺ ជា ល ក្ខ ណៈ ង ាយ ស្រ ួល ប ំ ផ ុត Ġ គ ឺ គ េ ប្រ ម ូល យក ឯក សារ ទ ាំង ឡា យ ដា ក់ រ ៀប Ġ តា មក ាល បរ ិច ្ ឆ េ ទ Ġ ឬ តា ម ពេល គ េ Ġ ធ ្វ ើ ចេញ ទៅ Ġ ការ ិយ ាល ័យ ជំ នា ញ âĢĭ និង ការ ិយ ាល ័យ រដ្ឋ បាល តែ ង តែ រក ្សា ឯក សារ ខ្លួន ឯ ង Ġ ដ ែល ទុក នៅ ក្នុង កាល ប្ប វត្ត ិត ាម លេខ រ ៀង ប ញ្ជ ី ការ Ġ ល ក្ខ ណៈ ល តា ម ប្រ ភ េ ទ Ġ ដូច ជា ការ ទុក ឯក សារ ដោយ ឡ ែក ដា ច ់ ពី គ្នា Ġ គ ឺ មួយ ទុក ជា អ ត្ថ បទ មួយ សម ្រា ប់ ទុក ជា ល ិ ខ ិត Ġ មួយ សម ្រា ប់ ទុក ជា កំ ណ ត់ Ġ ឬ សេ ច ក្តី រា យក ារ ណ៍ Ġ រ ប ៀប នេះ គ េត ែង តែ ធ ្វ ើ ជា មួយ នឹង ល ក្ខ ណៈ រ ៀង តា មក ាល Ġ ដើម ្ប ី បង ្ក ើត ជា ប ណ្ណ សារ ទូ ទៅ Ġ ល ក្ខ ណៈ តា ម និ ទ្ទ េស Ġ គ ឺ ជា រ ប ៀប ដា ក់ តា ម ឈ្មោះ Ġ ក្នុង ការ ិយ ាល ័យ ប ុ គ្គ ល ិក ឯក សារ ដ ែល ទ ាក់ ទ ង ប ុ គ្គ ល ិក ម្ នាក់ ៗ គ េត ្រ ូវ ដា ក់ តា ម សំ ណ ុំ Ġ ដ ែល មាន ឈ្មោះ សា មី ខ្លួន Ġ ល ក្ខ ណៈ តា ម វិ ភាគ Ġ ការ រ ៀប ឯក ារ តា ម វិ ភាគ Ġ ប្រ ភ េ ទ កម្ម វ ត្ថ ុ Ġ ប្រ ហ ែល ជា ស្រ ួល ជា ង តា ម ឈ្មោះ Ġ ឬ កាល បរ ិច ្ ឆ េ ទ Ġ ដូច នេះ សំ ណ ុំ រឿង គ ួរ រ ៀប តា មក ម្ម វ ត្ថ ុ Ġ តែ ប ើម ាន រឿង ថ ្ម ីត ្រ ូវ បង ្ក ើត ថ ែម ទៀត Ġ ចំ ណ ង សំ ណ ុំ រឿង ត្រូវ ធ ្វ ើ ឱ្យ ល្អ ជា និ ច្ច Ġ ល ក្ខ ណៈ តា ម អ ក្ស រ Ġ គ េក ំណ ត់ ពាក្យ សំ ខា ន់ ៗ នៅ ក្នុង កម្ម វ ត្ថ ុន ោះ Ġ គ េ អា ចរ ៀប តា ម លំ ដា ប់ ត ួ អ ក្ស រ គ ឺ Ġ ពាក្យ សុ ំព ាក ្យ សុ ំ ចូល ប ម្រ ើក ារ ងារ ពាក្យ សុ ំ ឈ ប់ សម ្រា ក ពាក្យ សុ ំ លា លែង ពី មុខ ត ំណ ែង ជា ដើម Ġ ស ញ្ញា ប ត្រ Ġ ស ញ្ញា ប ត្រ ម ធ ្យ ម សិ ក្ស ាប ឋ ម ភ ូម ិស ញ្ញា ប ត្រ ម ធ ្យ ម សិ ក្ស ា ទ ុត ិយ ភ ូម ិស ញ្ញា ប ត្រ ថា ្ន ក់ ឆ្នាំ សិ ក្ស ាម ូល ដ្ឋាន ជា ដើម Ġ វិញ ្ញ ាប ន ប ត្រ Ġ វិញ ្ញ ាប ន ប ត្រ បញ្ជា ក់ ការ សិ ក្ស ាវ ិញ ្ញ ាប ន ប ត្រ រដ្ឋ បាល វិញ ្ញ ាប ន ប ត្រ បញ្ជា ក់ អ ំព ី គុណ ភាព ជា ដើម Ġ ប្រ កាស Ġ ប្រ កាស តែ ង តាំង ប្រ កាស ណ ែន ាំ ប្រ កាស ជ ូន ដំ ណ ឹង ជា ដើម	557	▁ក្នុង ន ាម ជា អ្នក ប ច្ច េក ទេស រដ្ឋ បាល ▁តើ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី ខ្ ល ះ ក្នុង ការ ទុក ដ ាក់ ឯក សារ ▁	28	▁ក្នុង ន ាម ជា អ្នក ប ច្ច េក ទេស រដ្ឋ បាល ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ៥ យ៉ាង ក្នុង ការ ទុក ដ ាក់ ឯក សារ ▁លក្ខណៈ រឿង ត ាម កាល ▁គឺជា ល ក្ខ ណៈ ង ាយ ស្រ ួល ប ំ ផ ុត ▁គឺ គ េ ប្រ ម ូល យក ឯក សារ ទ ាំង ឡា យ ដ ាក់ រ ៀប ▁តាម កាល ប រិ ច្ឆ េ ទ ▁ឬ ត ាម ពេល គ េ ▁ធ្វើ ចេញ ទៅ ▁ការិយាល័យ ជំ ន ាញ ▁និង កា រិយា ល័យ រដ្ឋ បាល ត ែង តែ រក ្សា ឯក សារ ខ្លួន ឯ ង ▁ដែល ទុក នៅ ក្នុង កាល ប្ប វត្ត ិត ាម លេខ រ ៀង ប ញ្ជ ី ការ ▁លក្ខណៈ ល ត ាម ប្រ ភ េ ទ ▁ដូចជា ការ ទុក ឯក សារ ដោយ ឡ ែក ដ ាច់ ពី គ្នា ▁គឺ មួយ ទុក ជា អ ត្ថ បទ មួយ ស ម្រ ាប់ ទុក ជា ល ិ ខ ិត ▁មួយ ស ម្រ ាប់ ទុក ជា ក ំណ ត់ ▁ឬ ស េច ក្តី រ ាយ ការណ៍ ▁របៀប នេះ គ េត ែង តែ ធ ្វ ើ ជា មួយ នឹង ល ក្ខ ណៈ រ ៀង ត ាម កាល ▁ដើម្បី ប ង្ក ើត ជា ប ណ្ណ សារ ទូ ទៅ ▁លក្ខណៈ ត ាម និ ទ្ទ េស ▁គឺជា រ ប ៀប ដ ាក់ ត ាម ឈ្មោះ ▁ក្នុង កា រិយា ល័យ ប ុ គ្គ ល ិក ឯក សារ ដ ែល ទ ាក់ ទ ង ប ុ គ្គ ល ិក ម្ នាក់ ៗ គ េ ត្រូវ ដ ាក់ ត ាម ស ំណ ុំ ▁ដែល មាន ឈ្មោះ សា មី ខ្លួន ▁លក្ខណៈ ត ាម វិ ភាគ ▁ការរ ៀប ឯ ការ ត ាម វិ ភាគ ▁ប្រភេទ កម្ម វ ត្ថ ុ ▁ប្រហែលជា ស្រ ួល ជា ង ត ាម ឈ្មោះ ▁ឬ កាល ប រិ ច្ឆ េ ទ ▁ដូចនេះ ស ំណ ុំ រឿង គ ួរ រ ៀប ត ាម កម្ម វ ត្ថ ុ ▁តែ ប ើ មាន រឿង ថ ្ម ី ត្រូវ ប ង្ក ើត ថ ែម ទៀត ▁ចំណង ស ំណ ុំ រឿង ត្រូវ ធ ្វ ើ ឱ្យ ល្អ ជា និ ច្ច ▁លក្ខណៈ ត ាម អ ក្ស រ ▁គេ ក ំណ ត់ ពាក្យ សំ ខ ាន់ ៗ នៅ ក្នុង កម្ម វ ត្ថ ុន ោះ ▁គេ អា ចរ ៀប ត ាម លំ ដ ាប់ ត ួ អ ក្ស រ គ ឺ ▁ពាក្យ ស ុំ ពាក្យ ស ុំ ចូល ប ម្រ ើ ការងារ ពាក្យ ស ុំ ឈ ប់ ស ម្រ ាក ពាក្យ ស ុំ លា លែង ពី មុខ ត ំណ ែង ជា ដើម ▁សញ្ញាបត្រ ▁សញ្ញាបត្រ ម ធ ្យ ម សិ ក្ស ាប ឋ ម ភ ូម ិស ញ្ញា ប ត្រ ម ធ ្យ ម ស ិក ្សា ទ ុត ិយ ភ ូម ិស ញ្ញា ប ត្រ ថា ្ន ក់ ឆ្នាំ សិ ក្ស ាម ូល ដ្ឋាន ជា ដើម ▁វិ ញ្ញា ប ន ប ត្រ ▁វិ ញ្ញា ប ន ប ត្រ បញ្ជា ក់ ការ ស ិក ្សា វិ ញ្ញា ប ន ប ត្រ រដ្ឋ បាល វិ ញ្ញា ប ន ប ត្រ បញ្ជា ក់ អ ំព ី គុណ ភាព ជា ដើម ▁ប្រកាស ▁ប្រកាស ត ែង តាំង ប្រ កាស ណ ែន ាំ ប្រ កាស ជ ូន ដ ំណ ឹង ជា ដើម	499
តើការហិនហោចខែលអូសូនជះឥទ្ធិពលដូចម្តេចខ្លះមកលើផែនដី	null	ការហិនហោចអូសូនជះឥទ្ធិពលមកលើផែនដីដូចតទៅកំណើនកម្តៅនៅលើផែនដីបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ កំណើននីវ៉ូទឹកសមុទ្រប៉ះពាល់ដល់សុខភាពមនុស្សប៉ះពាល់ដល់ជីវចម្រុះ	null	ការហិនហោចអូសូនជះឥទ្ធិពលមកលើផែនដីដូចតទៅកំណើនកម្តៅនៅលើផែនដីបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ កំណើននីវ៉ូទឹកសមុទ្រប៉ះពាល់ដល់សុខភាពមនុស្សប៉ះពាល់ដល់ជីវចម្រុះ	ត ើក ារ ហ ិន ហ ោច ខែ ល អូ ស ូន ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ មក លើ ផ ែន ដ ី Ġ	30	ការ ហ ិន ហ ោច អូ ស ូន ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល មក លើ ផ ែន ដ ី ដូច ត ទៅ កំ ណ ើន ក ម្ ត ៅ នៅ លើ ផ ែន ដ ី ប ម្រ ែប ម្រ ួល អា កាស ធាតុ Âł កំ ណ ើន នី វ ៉ ូ ទឹក សម ុ ទ្រ ប៉ ះ ពា ល់ ដល់ សុខ ភាព ម នុ ស្ស ប៉ ះ ពា ល់ ដល់ ជីវ ចម្រ ុះ	72	▁តើ ការ ហ ិន ហ ោច ខែ ល អូ ស ូន ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ មក លើ ផ ែន ដ ី ▁	29	▁ការ ហ ិន ហ ោច អូ ស ូន ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល មក លើ ផ ែន ដ ី ដូច ត ទៅ ក ំណ ើន ក ម ្ត ៅ នៅ លើ ផ ែន ដ ី ប ម្រ ែប ម្រ ួល អា កាស ធាតុ ▁កំណើន នី វ ៉ ូ ទឹក សម ុ ទ្រ ប៉ ះ ព ាល់ ដល់ សុខ ភាព ម នុ ស្ស ប៉ ះ ព ាល់ ដល់ ជីវ ចម្រ ុះ	70
តើយើងប្រើថាមពលទឹកផលិតអគ្គិសនីតាមមធ្យោបាយដូចម្តេច	null	យើប្រើថាមពលទឹកផលិតអគ្គិសនីតាមមធ្យោបាយគឺងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីដើម្បីផលិតអគ្កីសនីនៅតំបន់ដែលមានទឹកហូរ ទឹកធា្លក់ និងជំនោរ និងលំនាចទឹកសមុទ្រ	null	យើប្រើថាមពលទឹកផលិតអគ្គិសនីតាមមធ្យោបាយគឺងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីដើម្បីផលិតអគ្កីសនីនៅតំបន់ដែលមានទឹកហូរ ទឹកធា្លក់ និងជំនោរ និងលំនាចទឹកសមុទ្រ	ត ើយ ើង ប្រ ើ ថា ម ពល ទឹក ផល ិត អ គ្គ ិស នី តា ម ម ធ ្យ ោ បា យ ដូច ម្ ត េច Ġ	27	យ ើប ្រ ើ ថា ម ពល ទឹក ផល ិត អ គ្គ ិស នី តា ម ម ធ ្យ ោ បា យ គ ឺ ង សង ់ ទំ ន ប់ វា រី អ គ្គ ិស នី ដើម ្ប ី ផល ិត អ គ ្ក ី ស នី នៅ ត ំ ប ន់ ដ ែល មាន ទឹក ហ ូរ Ġ ទឹក ធា ្ល ក់ Ġ និង ជំ ន ោរ Ġ និង លំ នា ច ទឹក សម ុ ទ្រ	74	▁តើ យ ើង ប្រ ើ ថា ម ពល ទឹក ផល ិត អ គ្គ ិស នី ត ាម ម ធ ្យ ោ ប ាយ ដូច ម ្ត េច ▁	27	▁យ ើ ប្រ ើ ថា ម ពល ទឹក ផល ិត អ គ្គ ិស នី ត ាម ម ធ ្យ ោ ប ាយ គ ឺ ង ស ង់ ទំ ន ប់ វា រី អ គ្គ ិស នី ដើម ្ប ី ផល ិត អ គ ្ក ី ស នី នៅ ត ំ ប ន់ ដ ែល មាន ទឹក ហ ូរ ▁ទឹក ធា ្ល ក់ ▁និង ជំ ន ោរ ▁និង លំ នា ច ទឹក សម ុ ទ្រ	74
តើនៅពេលណា ដែលព្រះពុទ្ធសាសនាប្រើភាសាសំស្រ្តឹត ហើយនៅពេលណាដែលព្រះពុទ្ធសាសនាប្រើភាសាបាលីនៅក្នុងសង្គមខ្មែរ	null	ព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលប្រើភាសាសំស្ត្រឹត គឺចាប់ពីសម័យហ្វូណន ចេនឡា និងសម័យអង្គរហើយប្រើភាសាបាលី គឺចាប់តាំងពីសម័យកណ្តាល មកដល់បច្ចុប្បន្ន	null	ព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលប្រើភាសាសំស្ត្រឹត គឺចាប់ពីសម័យហ្វូណន ចេនឡា និងសម័យអង្គរហើយប្រើភាសាបាលី គឺចាប់តាំងពីសម័យកណ្តាល មកដល់បច្ចុប្បន្ន	ត ើន ៅ ពេល ណា Ġ ដ ែល ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា ប្រ ើ ភា សា សំ ស្រ ្ត ឹត Ġ ហើយ នៅ ពេល ណា ដ ែល ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា ប្រ ើ ភា សា បាល ីន ៅ ក្នុង សង ្ គម ខ្ ម ែរ Ġ	49	ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា Ġ ដ ែល ប្រ ើ ភា សា សំ ស្ត្រ ឹត Ġ គ ឺ ច ាប់ ពី សម័យ ហ្វ ូ ណ ន Ġ ច េន ឡា Ġ និង សម័យ អង្គ រ ហើយ ប្រ ើ ភា សា បាល ី Ġ គ ឺ ច ាប់ តាំង ពី សម័យ ក ណ្ត ាល Ġ មក ដល់ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន	57	▁តើ នៅ ពេល ណា ▁ដែល ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា ប្រ ើ ភា សា សំ ស្រ ្ត ឹត ▁ហើយ នៅ ពេល ណា ដ ែល ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា ប្រ ើ ភា សា បាល ី នៅ ក្នុង ស ង្គ ម ខ្ ម ែរ ▁	47	▁ព្រះពុទ្ធ សា ស នា ▁ដែល ប្រ ើ ភា សា សំ ស្ត្រ ឹត ▁គឺ ច ាប់ ពី សម័យ ហ្វ ូ ណ ន ▁ច េន ឡា ▁និង សម័យ អង្គ រ ហើយ ប្រ ើ ភា សា បាល ី ▁គឺ ច ាប់ តាំង ពី សម័យ ក ណ្ត ាល ▁មកដល់ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន	50
តើក្រោយពេលទទួលបានដំណឹងថា បារាំងចូលត្រួតត្រានៃនគរតើព្រះបាទអង្គឌួងបានធ្វើសកម្មភាពដូចម្តេច	null	ក្រោយពេលទទួលបានដំណឹងថា បារាំងចូលត្រួតត្រាព្រៃនគរព្រះបាទអង្គឌួងបញ្ជូនកងទ័បមួយកងទៅកាន់ខេត្តមាត់ជ្រូក ក្នុងបំណងបង្ហាញថាទឹកដីលកម្ពុជាក្រោមជាទឹកដីរបស់ខ្មែរប៉ុន្តែគួរឲ្យស្តាយបំណងនេះត្រូវអាកខានដោយព្រះអង្គឌួង ចូលទីវង្គតនៅថ្ងៃទី ១៨ តុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ នារាជធានីឧដុង្គ	null	ក្រោយពេលទទួលបានដំណឹងថា បារាំងចូលត្រួតត្រាព្រៃនគរព្រះបាទអង្គឌួងបញ្ជូនកងទ័បមួយកងទៅកាន់ខេត្តមាត់ជ្រូក ក្នុងបំណងបង្ហាញថាទឹកដីលកម្ពុជាក្រោមជាទឹកដីរបស់ខ្មែរប៉ុន្តែគួរឲ្យស្តាយបំណងនេះត្រូវអាកខានដោយព្រះអង្គឌួង ចូលទីវង្គតនៅថ្ងៃទី ១៨ តុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ នារាជធានីឧដុង្គ	ត ើក ្រ ោយ ពេល ទទួលបាន ដំ ណ ឹង ថា Ġ បា រា ំ ង ចូល ត្រ ួត ត្រា នៃ ន គរ ត ើ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង បាន ធ ្វ ើស កម្ម ភាព ដូច ម្ ត េច Ġ	39	ក្រ ោយ ពេល ទទួលបាន ដំ ណ ឹង ថា Ġ បា រា ំ ង ចូល ត្រ ួត ត្រា ព្រ ៃ ន គរ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង ប ញ្ជ ូន ក ង ទ ័ ប មួយ ក ង ទៅ កាន់ ខ េត ្ត មា ត់ ជ្រ ូក Ġ ក្នុង ប ំណ ង បង ្ហ ាញ ថា ទឹក ដ ី ល ក ម្ព ុ ជា ក្រោម ជា ទឹក ដ ី រ ប ស់ ខ្ ម ែរ ប៉ ុន ្ត ែ គ ួរ ឲ្យ ស្តា យ ប ំណ ង នេះ ត្រូវ អា ក ខា ន ដោយ ព្រ ះ អង្គ ឌ ួង Ġ ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៨ ÂłĠ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៦០ Ġ នា រាជ ធា âĢĭ នី ឧ ដ ុង ្ គ	125	▁តើ ក្រ ោយ ពេល ទទួលបាន ដ ំណ ឹង ថា ▁បារាំង ចូល ត្រ ួត ត្រា នៃ ន គរ ត ើ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង បាន ធ ្វ ើស កម្ម ភាព ដូច ម ្ត េច ▁	35	▁ក្រោយពេល ទទួលបាន ដ ំណ ឹង ថា ▁បារាំង ចូល ត្រ ួត ត្រា ព្រ ៃ ន គរ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង ប ញ្ជ ូន ក ង ទ ័ ប មួយ ក ង ទៅ កាន់ ខ េ ត្ត ម ាត់ ជ្រ ូក ▁ក្នុង ប ំណ ង ប ង្ហ ាញ ថា ទឹក ដ ី ល ក ម្ព ុ ជា ក្រោម ជា ទឹក ដ ី រ ប ស់ ខ្ ម ែរ ប៉ ុ ន្ត ែ គ ួរ ឲ្យ ស្ត ាយ ប ំណ ង នេះ ត្រូវ អា ក ខា ន ដោយ ព្រ ះ អង្គ ឌ ួង ▁ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៨ ▁តុលា ▁ឆ្នាំ ▁១៨ ៦០ ▁នា រាជ ធា ▁នី ឧ ដ ុ ង្គ	115
ដើម្បីសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៨៧៧ និងឆ្នាំ ១៨៨៤ តើបារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដូចម្តេច	null	ដើម្បីដសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៨៧៧ និងឆ្នាំ ១៨៨៤ បារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដោយប្រើទឹកប្រាក់ដើម្បីទម្លុះទម្លាយភាពរាំងស្ទុះគម្រោងការរបស់គេ	null	ដើម្បីដសម្រេចទិសដៅកំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៨៧៧ និងឆ្នាំ ១៨៨៤ បារាំងបានប្រើមធ្យោបាយថ្មីដោយប្រើទឹកប្រាក់ដើម្បីទម្លុះទម្លាយភាពរាំងស្ទុះគម្រោងការរបស់គេ	ដើម ្ប ី សម ្រ េច ទិ ស ដ ៅ កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៧៧ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ១ ៨៨ ៤ Ġ ត ើប ារ ាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ បា យ ថ ្ម ី ដូច ម្ ត េច Ġ	44	ដើម ្ប ី ដ សម ្រ េច ទិ ស ដ ៅ កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៧៧ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ១ ៨៨ ៤ Ġ បា រា ំ ង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ បា យ ថ ្ម ី ដោយ ប្រ ើ ទឹក ប្រា ក់ ដើម ្ប ី ទ ម្ល ុះ ទ ម្ល ាយ ភាព រា ំ ង ស្ទ ុះ គម ្រ ោង ការ រ ប ស់ គ េ	71	▁ដើម្បី ស ម្រ េច ទិ ស ដ ៅ ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ ▁១៨ ៧៧ ▁និង ឆ្នាំ ▁១៨ ៨ ៤ ▁តើ ប ារ ាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ ប ាយ ថ ្ម ី ដូច ម ្ត េច ▁	41	▁ដើម្បី ដ ស ម្រ េច ទិ ស ដ ៅ ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ឆ្នាំ ▁១៨ ៧៧ ▁និង ឆ្នាំ ▁១៨ ៨ ៤ ▁បារាំង បាន ប្រ ើម ធ ្យ ោ ប ាយ ថ ្ម ី ដោយ ប្រ ើ ទឹក ប្រ ាក់ ដើម ្ប ី ទ ម្ល ុះ ទ ម្ល ាយ ភាព រ ាំង ស្ទ ុះ គ ម្រ ោង ការ រ ប ស់ គ េ	64
តើលទ្ធិប្រជាធិតេយ្យមានលក្ខណៈពិសេសដូចម្តេចខ្លះ	null	លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានលក្ខណៈពិសេសដូចតទៅផ្តល់សេរីភាពចូលរួមឆាកនយោបាយប្រជាពលរដ្ឋ មានសិទ្ធិសេរីភាពស្មើគ្នា ក្នុងការរស់នៅស្របច្បាប់សេរីភាពក្នុងការទទួលយកព័ត៌មានពិត និងការបញ្ចេញមតិប្រជាពលរដ្ឋទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិ ទៅបោះឆ្នោតនិងឈរឈ្មោះឲ្យគេបោះឆ្នោតមានការផ្ទេរអំណាចដោយសន្តិវិធីមានការចូលរួមពីគណៈបក្សរច្រើនបោះឆ្នោតដោយសេរីនិងយុត្តិធម៌បែបពហុនិយមរាជរដ្ឋាភិបាលអព្យាក្រឹត្យផ្នែកនយោបាយមានការបែងចែកអំណាចទាំងបីដាច់ដោយឡែកពីគ្នាមានទំនាក់ទំនងល្អរវាងអ្នកដឹកនាំនិងប្រជាពលរដ្ឋដែលើជាម្ចាស់ឆ្នោតការដឹកនាំប្រកបដោយនីតិរដ្ឋយកច្បាប់ជាធំឬការដឹកនាំយកច្បាប់ជាគោលរាជរដ្ឋាភិបាលខិតចំអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសុំ ដើម្បីទទួលសំឡេងឆ្នោតនាអាណត្តិក្រោយ	null	លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានលក្ខណៈពិសេសដូចតទៅផ្តល់សេរីភាពចូលរួមឆាកនយោបាយប្រជាពលរដ្ឋ មានសិទ្ធិសេរីភាពស្មើគ្នា ក្នុងការរស់នៅស្របច្បាប់សេរីភាពក្នុងការទទួលយកព័ត៌មានពិត និងការបញ្ចេញមតិប្រជាពលរដ្ឋទាំងពីរភេទមានសិទ្ធិ ទៅបោះឆ្នោតនិងឈរឈ្មោះឲ្យគេបោះឆ្នោតមានការផ្ទេរអំណាចដោយសន្តិវិធីមានការចូលរួមពីគណៈបក្សរច្រើនបោះឆ្នោតដោយសេរីនិងយុត្តិធម៌បែបពហុនិយមរាជរដ្ឋាភិបាលអព្យាក្រឹត្យផ្នែកនយោបាយមានការបែងចែកអំណាចទាំងបីដាច់ដោយឡែកពីគ្នាមានទំនាក់ទំនងល្អរវាងអ្នកដឹកនាំនិងប្រជាពលរដ្ឋដែលើជាម្ចាស់ឆ្នោតការដឹកនាំប្រកបដោយនីតិរដ្ឋយកច្បាប់ជាធំឬការដឹកនាំយកច្បាប់ជាគោលរាជរដ្ឋាភិបាលខិតចំអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសុំ ដើម្បីទទួលសំឡេងឆ្នោតនាអាណត្តិក្រោយ	ត ើ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិ ត េយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	23	ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស ដូច ត ទៅ ផ្ ត ល់ សេ រី ភាព ចូល រួម ឆ ាក ន យោ បា យ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ស្ម ើ គ្នា Ġ ក្នុង ការ រស់ នៅ ស្រ ប ច្ បា ប់ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ទទួល យក ព័ត៌មាន ពិ ត Ġ និង ការ បញ្ច េញ ម តិ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ទ ាំង ពី រ ភ េ ទ មាន សិ ទ្ធិ Ġ ទៅ ប ោះ ឆ្ ន ោត និង ឈ រ ឈ្មោះ ឲ្យ គ េ âĢĭ ប ោះ ឆ្ ន ោត មាន ការ ផ្ ទេ រ អ ំណ ា ច ដោយ ស ន្ត ិ វិ ធី មាន ការ ចូល រួម ពី គ ណៈ ប ក្ស រ ច្ រ ើន ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ សេ រី âĢĭ និង យុត្តិ ធម៌ ប ែប ព ហ ុន ិយ ម រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ផ្ ន ែក ន យោ បា យ មាន ការ ប ែង ច ែក អ ំណ ា ច ទ ាំង បី ដា ច ់ ដោយ ឡ ែក âĢĭ ពី គ្នា មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ល្អ រ វា ង អ្នក ដ ឹក នាំ និង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដ ែល ើ ជា ម្ចាស់ ឆ្ ន ោត ការ ដ ឹក នាំ ប្រ ក ប ដោយ នី តិ រដ្ឋ យក ច្ បា ប់ ជា ធ ំ ឬ ការ ដ ឹក នាំ យក ច្ បា ប់ ជា គោ ល រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ខ ិត ចំ អភិវឌ្ឍ ន៍ ប្រ ទេស ុំ Ġ ដើម ្ប ី ទទួល សំ ឡេ ង ឆ្ ន ោត នា អា ណ ត្តិ ក្រ ោយ	269	▁តើ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធ ិត េយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ពិ ស េស ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	22	▁លទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ពិ ស េស ដូច ត ទៅ ផ្ ត ល់ សេ រី ភាព ចូល រួម ឆ ាក ន យោ ប ាយ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ស្ម ើ គ្នា ▁ក្នុង ការ រស់ នៅ ស្រ ប ច ្ប ាប់ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ទទួល យក ព័ត៌មាន ព ិត ▁និង ការ បញ្ច េញ ម តិ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ទ ាំង ពី រ ភ េ ទ មាន សិ ទ្ធិ ▁ទៅ ប ោះ ឆ្ ន ោត និង ឈ រ ឈ្មោះ ឲ្យ គ េ ▁បោះឆ្នោត មាន ការ ផ្ ទ េរ អ ំ ណា ច ដោយ ស ន្ត ិ វិ ធី មាន ការ ចូល រួម ពី គ ណៈ ប ក្ស រ ច ្រ ើន ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ សេ រី ▁និង យុត្តិ ធម៌ ប ែប ព ហ ុ និយម រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ផ្ ន ែក ន យោ ប ាយ មាន ការ ប ែង ច ែក អ ំ ណា ច ទ ាំង បី ដ ាច់ ដោយ ឡ ែក ▁ពី គ្នា មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ល្អ រ វ ាង អ្នក ដ ឹក នាំ និង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដ ែល ើ ជា ម្ចាស់ ឆ្ ន ោត ការ ដ ឹក នាំ ប្រ ក ប ដោយ នី តិ រដ្ឋ យក ច ្ប ាប់ ជា ធ ំ ឬ ការ ដ ឹក នាំ យក ច ្ប ាប់ ជា គ ោល រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ខ ិត ចំ អភិវឌ្ឍ ន៍ ប្រ ទេស ុំ ▁ដើម្បី ទទួល សំ ឡេ ង ឆ្ ន ោត នា អា ណ ត្តិ ក្រ ោយ	260
តាមព្រះរាជក្រឹត្យលេខ នសរកភ០៣០៥១៤៩ចុះថ្ងៃទី ២១ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០០៥ បានកំណត់យកសត្វនិងរុក្ខជាតិប៉ុន្មានប្រភេទ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ចូររៀបរាប់	null	តាមព្រះរាជក្រឹត្យលេខ នសរកភ០៣០៥១៤៩ចុះថ្ងៃទី ២១ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០០៥ បានកំណត់យកសត្វនិងរុក្ខជាតិ ៧ប្រភេទ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាគឺ ផ្នែកសត្វ មាន៤ គឺ សត្វចតុប្បាទ មានសត្វគោរព្រៃ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វបក្សី មានសត្វត្រយង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វមច្ឆាជាតិ មានសត្វត្រីគល់រាំង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វឧរង្គ មានសត្វអណ្តើកហ្លូង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ផ្នែករុក្ខជាតិ មាន៣គឺ រុក្ខជាតិដើម មានដើមត្នោត ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជារុក្ខជាតិមានផ្កា មានដើមផ្ការំដួល ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជារុក្ខជាតិមានដើមជាស្រទាប់ មានចេកពងមាន់ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា	null	តាមព្រះរាជក្រឹត្យលេខ នសរកភ០៣០៥១៤៩ចុះថ្ងៃទី ២១ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០០៥ បានកំណត់យកសត្វនិងរុក្ខជាតិ ៧ប្រភេទ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាគឺ ផ្នែកសត្វ មាន៤ គឺ សត្វចតុប្បាទ មានសត្វគោរព្រៃ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វបក្សី មានសត្វត្រយង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វមច្ឆាជាតិ មានសត្វត្រីគល់រាំង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសត្វឧរង្គ មានសត្វអណ្តើកហ្លូង ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ផ្នែករុក្ខជាតិ មាន៣គឺ រុក្ខជាតិដើម មានដើមត្នោត ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជារុក្ខជាតិមានផ្កា មានដើមផ្ការំដួល ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជារុក្ខជាតិមានដើមជាស្រទាប់ មានចេកពងមាន់ ជានិមិត្តរូបនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា	តា ម ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ លេខ Ġ ន ស រក ភ ០ ៣០ ៥ ១ ៤ ៩ ច ុះ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ១ Ġ ខែ Ġ មី នា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៥ Ġ បាន កំ ណ ត់ យក ស ត ្វ និង រ ុក ្ខ ជាតិ ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ភ េ ទ Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	78	តា ម ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ លេខ Ġ ន ស រក ភ ០ ៣០ ៥ ១ ៤ ៩ ច ុះ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ១ Ġ ខែ Ġ មី នា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៥ Ġ បាន កំ ណ ត់ យក ស ត ្វ និង រ ុក ្ខ ជាតិ Ġ ៧ ប្រ ភ េ ទ Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ Ġ ផ្ ន ែក ស ត ្វ Ġ មាន ៤ Ġ គ ឺ Ġ ស ត ្វ ច ត ុប ្ប ា ទ Ġ មាន ស ត ្វ គោ រ ព្រ ៃ Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ប ក្ស ី Ġ មាន ស ត ្វ ត្រ យ ង Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ម ច្ឆ ា ជាតិ Ġ មាន ស ត ្វ ត្រ ី គ ល់ រា ំ ង Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ឧ រ ង្គ Ġ មាន ស ត ្វ អ ណ្ត ើក ហ ្ល ូង Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ផ្ ន ែក រ ុក ្ខ ជាតិ Ġ មាន ៣ គ ឺ Ġ រ ុក ្ខ ជាតិ ដើម Ġ មាន ដើម ត ្ន ោត Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា រ ុក ្ខ ជាតិ មាន ផ្ កា Ġ មាន ដើម ផ្ ការ ំ ដ ួល Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា រ ុក ្ខ ជាតិ មាន ដើម ជា ស្រ ទ ាប់ Ġ មាន ច េក ព ង មាន ់ Ġ ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា	316	▁តាម ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ លេខ ▁ន ស រក ភ ០ ៣០ ៥ ១ ៤ ៩ ច ុះ ថ ្ង ៃ ទី ▁២១ ▁ខែ ▁មីនា ▁ឆ្នាំ ▁២០០ ៥ ▁បាន ក ំណ ត់ យក ស ត ្វ និង រ ុ ក្ខ ជាតិ ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ភ េ ទ ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	73	▁តាម ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ លេខ ▁ន ស រក ភ ០ ៣០ ៥ ១ ៤ ៩ ច ុះ ថ ្ង ៃ ទី ▁២១ ▁ខែ ▁មីនា ▁ឆ្នាំ ▁២០០ ៥ ▁បាន ក ំណ ត់ យក ស ត ្វ និង រ ុ ក្ខ ជាតិ ▁៧ ប្រ ភ េ ទ ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា គ ឺ ▁ផ្នែក ស ត ្វ ▁មាន ៤ ▁គឺ ▁សត្វ ច ត ុប ្ បាទ ▁មាន ស ត ្វ គ ោរ ព្រ ៃ ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ប ក្ស ី ▁មាន ស ត ្វ ត្រ យ ង ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ម ច្ឆ ា ជាតិ ▁មាន ស ត ្វ ត្រ ី គ ល់ រ ាំង ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ស ត ្វ ឧ រ ង្គ ▁មាន ស ត ្វ អ ណ្ត ើក ហ ្ល ូង ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ផ្នែក រ ុ ក្ខ ជាតិ ▁មាន ៣ គ ឺ ▁រុក្ខជាតិ ដើម ▁មាន ដើម ត ្ន ោត ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា រ ុ ក្ខ ជាតិ មាន ផ្ កា ▁មាន ដើម ផ្ ការ ំ ដ ួល ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា រ ុ ក្ខ ជាតិ មាន ដើម ជា ស្រ ទ ាប់ ▁មាន ច េក ព ង ម ាន់ ▁ជា និ ម ិត្ត រូប នៃ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា	300
តើរបៀបរៀបចំផ្នែករដ្ឋបាលនៅប្រទេសចិនមានយ៉ាងដូចម្តេច	null	របៀបរៀបចំផ្នែករដ្ឋបាលនៅប្រទេសចិនមានគឺប្រទេសចិនជារដ្ឋកុំមុយនីស មានទីក្រុងប៉េកាំងជារដ្ឋធានី ចែកចេញជា ២៣ ខេត្ត ៥តំបន់ស្វយ័ត និងក្រុងស្វយ័តចិនបានចាត់ទុកកោះតៃវ៉ាន់ជាខេត្តទី ២៣ ចំណែកក្រុងហុងកុង និងម៉ាកាវជាតំបន់រដ្ឋបាលពិសេស	null	របៀបរៀបចំផ្នែករដ្ឋបាលនៅប្រទេសចិនមានគឺប្រទេសចិនជារដ្ឋកុំមុយនីស មានទីក្រុងប៉េកាំងជារដ្ឋធានី ចែកចេញជា ២៣ ខេត្ត ៥តំបន់ស្វយ័ត និងក្រុងស្វយ័តចិនបានចាត់ទុកកោះតៃវ៉ាន់ជាខេត្តទី ២៣ ចំណែកក្រុងហុងកុង និងម៉ាកាវជាតំបន់រដ្ឋបាលពិសេស	ត ើរ ប ៀប រៀបចំ ផ្ ន ែក រដ្ឋ បាល នៅ ប្រ ទេស ច ិន មាន យ៉ាង ដូច ម្ ត េច Ġ	21	រ ប ៀប រៀបចំ ផ្ ន ែក រដ្ឋ បាល នៅ ប្រ ទេស ច ិន មាន គ ឺ ប្រ ទេស ច ិន ជា រដ្ឋ ក ុំ ម ុយ នី ស Ġ មាន ទី ក្រុង ប៉ េក ាំង ជា រដ្ឋ ធាន ី Ġ ច ែក ចេញ ជា Ġ ២ ៣ Ġ ខ េត ្ត Ġ ៥ ត ំ ប ន់ ស្ វ យ ័ត Ġ និង ក្រុង ស្ វ យ ័ត ច ិន បាន ច ាត់ ទុក ក ោះ ត ៃ វ៉ាន់ ជា ខ េត ្ត ទី Ġ ២ ៣ Ġ ចំ ណ ែក ក្រុង ហ ុង ក ុង Ġ និង ម៉ា កា វ ជា ត ំ ប ន់ រដ្ឋ បាល ពិ សេ ស	103	▁តើ រ ប ៀប រៀបចំ ផ្ ន ែក រដ្ឋ បាល នៅ ប្រ ទេស ច ិន មាន យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ▁	21	▁របៀប រៀបចំ ផ្ ន ែក រដ្ឋ បាល នៅ ប្រ ទេស ច ិន មាន គ ឺ ប្រ ទេស ច ិន ជា រដ្ឋ ក ុំ ម ុយ នី ស ▁មាន ទី ក្រុង ប៉ េក ាំង ជា រដ្ឋ ធាន ី ▁ចែក ចេញ ជា ▁២៣ ▁ខេត្ត ▁៥ ត ំ ប ន់ ស ្វ យ ័ត ▁និង ក្រុង ស ្វ យ ័ត ច ិន បាន ច ាត់ ទុក ក ោះ ត ៃ វ៉ាន់ ជា ខ េ ត្ត ទី ▁២៣ ▁ចំណែក ក្រុង ហ ុង ក ុង ▁និង ម៉ា ក ាវ ជា ត ំ ប ន់ រដ្ឋ បាល ពិ ស េស	94
តើជនជាតិភាគតិចមានទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីល្អនិងប្រពៃណីអន់ថយដូចម្តេចខ្លះ	null	ជនជាតិភាគតិចមានទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីល្អនិងប្រពៃណីអន់ថយដូចជា ទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីល្អរបស់ជនជាតិភាគតិចគឺ ការគោរពចាស់ទុំ ចាស់ស្រុក គោរពដូនតាជំនាន់មុខមានសាមគ្គីភាពរវាងគ្នា និងគ្នាមានពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ត្រឹមត្រូវដែលបន្សល់ទុកពីដូនតាភាពស្មោះត្រង់ចំពោះសមាជិកក្រុមនីមួយៗសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការជ្រើសរើសគូស្រករមិនចេះនិយាយកុហក់ ឬលួច ពួកស្អូចគ្មានការផិតក្បត់ អាស្រ័យដោយទំនៀមទម្លាក់នេះហើយបានជាពួកគេមានសាមគ្គីភាពទូលាយ មិនចេះឈ្លោះទាស់ទែងគ្នា និងចេះជួយគ្នា ទំនៀមទម្លាក់ប្រពៃណីដែលអន់ថយ កសិកម្មព្រៃដុតមានជំនឿលើអារក្សអ្នកតាគ្មានសាសនាធំៗមិនជឿលើវិទ្យាសាស្ត្រមានការប្រកាន់រើសអើងចំពោះនារី ពួកស្លៀង ប្រុសៗ អាចក្បត់ស្រីបាន តែស្រីក្បត់ស្រីបានតែស្រីក្បត់ប្រុសជាកំហុសដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ	null	ជនជាតិភាគតិចមានទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីល្អនិងប្រពៃណីអន់ថយដូចជា ទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីល្អរបស់ជនជាតិភាគតិចគឺ ការគោរពចាស់ទុំ ចាស់ស្រុក គោរពដូនតាជំនាន់មុខមានសាមគ្គីភាពរវាងគ្នា និងគ្នាមានពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ត្រឹមត្រូវដែលបន្សល់ទុកពីដូនតាភាពស្មោះត្រង់ចំពោះសមាជិកក្រុមនីមួយៗសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការជ្រើសរើសគូស្រករមិនចេះនិយាយកុហក់ ឬលួច ពួកស្អូចគ្មានការផិតក្បត់ អាស្រ័យដោយទំនៀមទម្លាក់នេះហើយបានជាពួកគេមានសាមគ្គីភាពទូលាយ មិនចេះឈ្លោះទាស់ទែងគ្នា និងចេះជួយគ្នា ទំនៀមទម្លាក់ប្រពៃណីដែលអន់ថយ កសិកម្មព្រៃដុតមានជំនឿលើអារក្សអ្នកតាគ្មានសាសនាធំៗមិនជឿលើវិទ្យាសាស្ត្រមានការប្រកាន់រើសអើងចំពោះនារី ពួកស្លៀង ប្រុសៗ អាចក្បត់ស្រីបាន តែស្រីក្បត់ស្រីបានតែស្រីក្បត់ប្រុសជាកំហុសដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ	ត ើ ជន ជាតិ ភាគ តិ ច មាន ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ និង ប្រ ព ៃ ណី អ ន់ ថ យ ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	35	ជន ជាតិ ភាគ តិ ច មាន ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ និង ប្រ ព ៃ ណី អ ន់ ថ យ ដូច ជា âĢĭ Ġ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ រ ប ស់ ជន ជាតិ ភាគ តិ ច គ ឺ Ġ ការ គោ រ ព ច ាស់ ទ ុំ Ġ ច ាស់ ស្រ ុក Ġ គោ រ ព ដ ូន តា ជំ នា ន់ មុខ មាន សា ម គ្គ ី ភាព រ វា ង គ្នា Ġ និង គ្នា មាន ពិ ធី អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ ត្រ ឹម ត្រូវ ដ ែល ប ន្ ស ល់ ទុក ពី ដ ូន តា ភាព ស្ម ោះ ត្រ ង់ ចំ ព ោះ សម ា ជ ិក ក្រុម នី មួយ ៗ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស គូ ស្រ ករ ម ិន ច េះ និ យា យក ុ ហ ក់ Ġ ឬ ល ួច Ġ ព ួ ក ស្ អូ ច គ ្ម ាន ការ ផ ិត ក្ ប ត់ Ġ អា ស្រ ័យ ដោយ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាក់ នេះ ហើយ បាន ជា ព ួ ក គ េ មាន សា ម គ្គ ី ភាព ទូ លា យ Ġ ម ិន ច េះ ឈ ្ល ោះ ទ ាស់ ទ ែង គ្នា Ġ និង ច េះ ជ ួយ គ្នា Ġ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាក់ ប្រ ព ៃ ណី ដ ែល អ ន់ ថ យ Ġ ក សិ កម្ម ព្រ ៃ ដ ុត មាន ជំ ន ឿ លើ អា រក ្ស អ្នក តា គ ្ម ាន សា ស នា ធ ំ ៗ ម ិន ជ ឿ លើ វិទ្យាសាស្ត្រ មាន ការ ប្រ កាន់ រ ើស អ ើង ចំ ព ោះ នា រី Ġ ព ួ ក ស្ ល ៀង Ġ ប្រ ុស ៗ Ġ អា ច ក្ ប ត់ ស្រី បាន Ġ តែ ស្រី ក្ ប ត់ ស្រី បាន តែ ស្រី ក្ ប ត់ ប្រ ុស ជា កំ ហ ុស ដ ៏ ធ ្ង ន់ ធ ្ង រ	313	▁តើ ជន ជាតិ ភាគ ត ិច មាន ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ និង ប្រ ព ៃ ណី អ ន់ ថ យ ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	34	▁ជនជាតិ ភាគ ត ិច មាន ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ និង ប្រ ព ៃ ណី អ ន់ ថ យ ដូច ជា ▁ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ប្រ ព ៃ ណី ល្អ រ ប ស់ ជន ជាតិ ភាគ ត ិច គ ឺ ▁ការគោរព ច ាស់ ទ ុំ ▁ចាស់ ស្រ ុក ▁គោរព ដ ូន តា ជំ ន ាន់ មុខ មាន ស ាម គ្គ ី ភាព រ វ ាង គ្នា ▁និង គ្នា មាន ពិ ធី អា ពា ហ៍ ពិ ពា ហ៍ ត្រ ឹម ត្រូវ ដ ែល ប ន្ ស ល់ ទុក ពី ដ ូន តា ភាព ស្ម ោះ ត្រ ង់ ច ំព ោះ ស មា ជ ិក ក្រុម នី មួយ ៗ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស គូ ស្រ ករ ម ិន ច េះ និ យា យក ុ ហ ក់ ▁ឬ ល ួច ▁ពួក ស ្អ ូច គ ្ មាន ការ ផ ិត ក ្ប ត់ ▁អាស្រ័យ ដោយ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាក់ នេះ ហើយ បាន ជា ព ួ ក គ េ មាន ស ាម គ្គ ី ភាព ទ ូល ាយ ▁មិន ច េះ ឈ ្ល ោះ ទ ាស់ ទ ែង គ្នា ▁និង ច េះ ជ ួយ គ្នា ▁ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាក់ ប្រ ព ៃ ណី ដ ែល អ ន់ ថ យ ▁កសិកម្ម ព្រ ៃ ដ ុត មាន ជំ ន ឿ លើ អា រ ក្ស អ្នក តា គ ្ មាន សា ស នា ធ ំ ៗ ម ិន ជ ឿ លើ វិទ្យាសាស្ត្រ មាន ការ ប្រ កាន់ រ ើស អ ើង ច ំព ោះ នា រី ▁ពួក ស ្ល ៀង ▁ប្រុស ៗ ▁អាច ក ្ប ត់ ស្រី បាន ▁តែ ស្រី ក ្ប ត់ ស្រី បាន តែ ស្រី ក ្ប ត់ ប្រ ុស ជា កំ ហ ុស ដ ៏ ធ ្ង ន់ ធ ្ង រ	295
ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរ គឺជាល្បែងមួយប្រភេទដែលបានកើតឡើងតាំងពីយូរណាស់មកហើយ គេលេងល្បែងនេះតាមរដូវការបុណ្យទានផ្សេងៗ ចូររាប់ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរឱ្យបាន២០ប្រភេទខុសគ្នា	null	ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរ គឺជាល្បែងមួយប្រភេទដែលបានកើតឡើងតាំងពីយូរណាស់មកហើយ គេលេងល្បែងនេះតាមរដូវការបុណ្យទានផ្សេងៗ រាប់ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរឱ្យបាន២០ប្រភេទល្បែងឡើងសសរខ្លាញ់ល្បែងលាកើកូនកាសល្បែងរាវបង្កងល្បែងគោះពញ្លក់ល្បែងប្រជល់មាន់ល្បែងលោតអន្ទាក់ល្បែងគ្របមាន់ល្បែងគោះឡោកល្បែងចោះប្រមាត់ល្បែងកូនគោលល្បែងបិទពួនល្បែងលាក់កន្សែងល្បែងឳបត្រឡាចល្បែងសី សីពែន សីមីលោង និងសីដក់ល្បែងទាញព្រ័តល្បែងប៉ក់ចាបល្បែងស្តេចចង់ល្បែងចោលឈូងល្បែងបាយខុមល្បែងចាប់កូនខ្លែងល្បែងបោះអង្គុញល្បែងចត្រង្គ	null	ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរ គឺជាល្បែងមួយប្រភេទដែលបានកើតឡើងតាំងពីយូរណាស់មកហើយ គេលេងល្បែងនេះតាមរដូវការបុណ្យទានផ្សេងៗ រាប់ល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរឱ្យបាន២០ប្រភេទល្បែងឡើងសសរខ្លាញ់ល្បែងលាកើកូនកាសល្បែងរាវបង្កងល្បែងគោះពញ្លក់ល្បែងប្រជល់មាន់ល្បែងលោតអន្ទាក់ល្បែងគ្របមាន់ល្បែងគោះឡោកល្បែងចោះប្រមាត់ល្បែងកូនគោលល្បែងបិទពួនល្បែងលាក់កន្សែងល្បែងឳបត្រឡាចល្បែងសី សីពែន សីមីលោង និងសីដក់ល្បែងទាញព្រ័តល្បែងប៉ក់ចាបល្បែងស្តេចចង់ល្បែងចោលឈូងល្បែងបាយខុមល្បែងចាប់កូនខ្លែងល្បែងបោះអង្គុញល្បែងចត្រង្គ	ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ Ġ គ ឺ ជា ល ្ប ែង មួយ ប្រ ភ េ ទ ដ ែល បាន កើត ឡើង តាំង ពី យ ូរ ណា ស់ មក ហើយ Ġ គ េ ល េង ល ្ប ែង នេះ តា ម រ ដ ូវ ការ ប ុ ណ ្យ ទាន ផ្ សេ ង ៗ Ġ ច ូរ រា ប់ ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ឱ្យ បាន ២០ ប្រ ភ េ ទ ខុស គ្នា Ġ	80	ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ Ġ គ ឺ ជា ល ្ប ែង មួយ ប្រ ភ េ ទ ដ ែល បាន កើត ឡើង តាំង ពី យ ូរ ណា ស់ មក ហើយ Ġ គ េ ល េង ល ្ប ែង នេះ តា ម រ ដ ូវ ការ ប ុ ណ ្យ ទាន ផ្ សេ ង ៗ Ġ រា ប់ ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ឱ្យ បាន ២០ ប្រ ភ េ ទ ល ្ប ែង ឡើង ស ស រ ខ្ លា ញ ់ ល ្ប ែង លា ក ើក ូន កាស ល ្ប ែង រា វ បង ្ក ង ល ្ប ែង គោ ះ ព ញ ្ល ក់ ល ្ប ែង ប្រ ជ ល់ មាន ់ ល ្ប ែង ល ោត អ ន្ទ ាក់ ល ្ប ែង គ្រ ប មាន ់ ល ្ប ែង គោ ះ ឡ ោក ល ្ប ែង ច ោះ ប្រ មា ត់ ល ្ប ែង កូ ន គោ ល ល ្ប ែង ប ិ ទ ព ួន ល ្ប ែង លា ក់ ក ន្ ស ែង ល ្ប ែង ឳ ប ត្រ ឡា ច ល ្ប ែង សី âĢĭ Ġ សី ព ែន Ġ សី មី ល ោង Ġ និង សី ដ ក់ ល ្ប ែង ទ ាញ ព្រ ័ត ល ្ប ែង ប៉ ក់ ច ាប ល ្ប ែង ស្ត េច ច ង់ ល ្ប ែង ចោល ឈ ូង ល ្ប ែង បា យ ខ ុម ល ្ប ែង ច ាប់ កូ ន ខ្ លែង ល ្ប ែង ប ោះ អង្គ ុញ ល ្ប ែង ច ត្រ ង្គ	253	▁ល្បែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ▁គឺជា ល ្ប ែង មួយ ប្រ ភ េ ទ ដ ែល បាន កើត ឡើង តាំង ពី យ ូរ ណ ាស់ មក ហើយ ▁គេ ល េង ល ្ប ែង នេះ ត ាម រ ដ ូវ ការ ប ុ ណ ្យ ទាន ផ្ ស េង ៗ ▁ចូរ រ ាប់ ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ឱ្យ បាន ២០ ប្រ ភ េ ទ ខុស គ្នា ▁	74	▁ល្បែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ▁គឺជា ល ្ប ែង មួយ ប្រ ភ េ ទ ដ ែល បាន កើត ឡើង តាំង ពី យ ូរ ណ ាស់ មក ហើយ ▁គេ ល េង ល ្ប ែង នេះ ត ាម រ ដ ូវ ការ ប ុ ណ ្យ ទាន ផ្ ស េង ៗ ▁រាប់ ល ្ប ែង ប្រ ជា ប្រ ិយ ខ្ ម ែរ ឱ្យ បាន ២០ ប្រ ភ េ ទ ល ្ប ែង ឡើង ស ស រ ខ្ ល ាញ់ ល ្ប ែង លា ក ើក ូន កាស ល ្ប ែង រ ាវ ប ង្ក ង ល ្ប ែង គ ោះ ព ញ ្ល ក់ ល ្ប ែង ប្រ ជ ល់ ម ាន់ ល ្ប ែង ល ោត អ ន្ទ ាក់ ល ្ប ែង គ្រ ប ម ាន់ ល ្ប ែង គ ោះ ឡ ោក ល ្ប ែង ច ោះ ប្រ ម ាត់ ល ្ប ែង ក ូន គ ោល ល ្ប ែង ប ិ ទ ព ួន ល ្ប ែង ល ាក់ ក ន្ ស ែង ល ្ប ែង ឳ ប ត្រ ឡា ច ល ្ប ែង សី ▁សី ព ែន ▁សី មី ល ោង ▁និង សី ដ ក់ ល ្ប ែង ទ ាញ ព្រ ័ត ល ្ប ែង ប៉ ក់ ច ាប ល ្ប ែង ស្ត េច ច ង់ ល ្ប ែង ចោល ឈ ូង ល ្ប ែង ប ាយ ខ ុម ល ្ប ែង ច ាប់ ក ូន ខ្ លែង ល ្ប ែង ប ោះ អង្គ ុញ ល ្ប ែង ច ត្រ ង្គ	246
កត្តាអ្វីខ្លះដែលធ្វើឲ្យប្រជាជនសូវៀតបាត់បង់ជំនឿលើនយោបាយគណបក្សកុំមុយនីស្ត	null	បរាជ័យក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនិងកសិកម្មមិនដូចការសន្យាវិបត្តិសង្គមដូចជាការធ្លាក់ទឹកចិត្ត ការផឹកស្រា បញ្ហាពុករលួយចាប់ពីក្រោមដល់លើ ការថយចុះនៃអាយុនិងកំណើនអត្រាមរណៈកុមារ	null	បរាជ័យក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនិងកសិកម្មមិនដូចការសន្យាវិបត្តិសង្គមដូចជាការធ្លាក់ទឹកចិត្ត ការផឹកស្រា បញ្ហាពុករលួយចាប់ពីក្រោមដល់លើ ការថយចុះនៃអាយុនិងកំណើនអត្រាមរណៈកុមារ	ក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ប្រ ជា ជន ស ូវ ៀត បា ត់ បង់ ជំ ន ឿ លើ ន យោ បា យ គ ណ ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ត Ġ	41	បរ ា ជ ័យ ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ក សិ កម្ម ម ិន ដូច ការ ស ន្ យា វិ ប ត្តិ សង ្ គម ដូច ជា ការ ធ ្លា ក់ ទឹក ចិត្ត Ġ ការ ផ ឹក ស្រ ា Ġ ប ញ ្ហ ា ពុ ករ ល ួយ ច ាប់ ពី ក្រោម ដល់ លើ Ġ ការ ថ យ ច ុះ នៃ អា យ ុន ិ ង កំ ណ ើន អ ត្រា ម រណៈ ក ុម ារ	76	▁កត្តា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ប្រ ជា ជន ស ូវ ៀត ប ាត់ បង់ ជំ ន ឿ លើ ន យោ ប ាយ គ ណ ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ត ▁	39	▁បរាជ័យ ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ក សិ កម្ម ម ិន ដូច ការ ស ន ្យា វិ ប ត្តិ ស ង្គ ម ដូច ជា ការ ធ ្ល ាក់ ទឹក ចិត្ត ▁ការ ផ ឹក ស្រ ា ▁បញ្ហា ពុ ករ ល ួយ ច ាប់ ពី ក្រោម ដល់ លើ ▁ការ ថ យ ច ុះ នៃ អ ាយ ុ និង ក ំណ ើន អ ត្រា ម រណៈ ក ុម ារ	69
ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៧៥-១៩៧៩ តើសហរដ្ឋអាមេរិកបានជួបវិបត្តិអ្វីខ្លះ	null	ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៧៥១៩៧៩ តើសហរដ្ឋអាមេរិកបានជួបវិបត្តិដូចជា ការរីសាយភាយនៃលទ្ធិកុំមុយនីសនៅអាមេរិកខាងត្បូងសង្គ្រាមវៀតណាមវិបត្តិប្រេងកាតជម្លោះអេស៊ីប និងអ៊ីស្រាអែល	null	ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៧៥១៩៧៩ តើសហរដ្ឋអាមេរិកបានជួបវិបត្តិដូចជា ការរីសាយភាយនៃលទ្ធិកុំមុយនីសនៅអាមេរិកខាងត្បូងសង្គ្រាមវៀតណាមវិបត្តិប្រេងកាតជម្លោះអេស៊ីប និងអ៊ីស្រាអែល	ច ាប់ តាំង ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ - ១៩ ៧ ៩ Ġ ត ើស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	30	Âł ច ាប់ តាំង ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ ១៩ ៧ ៩ Ġ ត ើស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ ដូច ជា Ġ ការ រី សាយ ភា យ នៃ ល ទ្ធិ ក ុំ ម ុយ នី ស នៅ អា មេ រិក ខា ង ត្ប ូង សង ្ គ្រ ា âĢĭ ម វ ៀត ណា ម វិ ប ត្តិ ប្រ េង កា ត ជ ម្ល ោះ អ េស ៊ី ប Ġ និង អ៊ី ស្រ ា អ ែល	78	▁ចាប់តាំងពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ - ១៩ ៧ ៩ ▁តើ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	27	▁ចាប់តាំងពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ១៩ ៧ ៩ ▁តើ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ ដូច ជា ▁ការ រី សាយ ភ ាយ នៃ ល ទ្ធិ ក ុំ ម ុយ នី ស នៅ អា មេ រិក ខា ង ត្ប ូង ស ង្គ ្រា ▁ម វ ៀត ណា ម វិ ប ត្តិ ប្រ េង ក ាត ជ ម្ល ោះ អ េ ស៊ី ប ▁និង អ៊ី ស្រ ា អ ែល	74
តើប្រទេសស្លូវ៉ាគី ស្ថិតនៅទីណាមានផ្ទៃដីប៉ុន្មានប្រទេសនេះមានទីក្រុងឈ្មោះអ្វី	null	ប្រទេសស្លូវ៉ាគីស្ថិតនៅអឺរ៉ុបប៉ែកកណ្ដាល ដែលមានផ្ទៃដី ៤៩ ០៣៦ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ហើយមានរាជធានីឈ្មោះ ប្រាទីស្លាវ៉ា	null	ប្រទេសស្លូវ៉ាគីស្ថិតនៅអឺរ៉ុបប៉ែកកណ្ដាល ដែលមានផ្ទៃដី ៤៩ ០៣៦ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ហើយមានរាជធានីឈ្មោះ ប្រាទីស្លាវ៉ា	ត ើប ្រ ទេស ស្ ល ូវ ៉ ា គី Ġ ស្ ថ ិត នៅ ទី ណា មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ទេស នេះ មាន ទី ក្រុង ឈ្មោះ អ ្វី Ġ	35	ប្រ ទេស ស្ ល ូវ ៉ ា គី ស្ ថ ិត នៅ អ ឺ រ៉ ុប ប៉ ែក ក ណ ្ ដា ល Ġ ដ ែល មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៤ ៩ Ġ ០ ៣ ៦ Ġ គីឡូម៉ែត្រ ក្រ ឡា Ġ ហើយ មាន រាជ ធាន ី ឈ្មោះ Ġ ប្រា ទី ស្ លា វ៉ា	50	▁តើ ប្រ ទេស ស ្ល ូ វ៉ា គី ▁ស្ថិត នៅ ទី ណា មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ទេស នេះ មាន ទី ក្រុង ឈ្មោះ អ ្វី ▁	31	▁ប្រទេស ស ្ល ូ វ៉ា គី ស ្ថ ិត នៅ អ ឺ រ៉ ុប ប៉ ែក ក ណ ្ ដា ល ▁ដែល មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៤៩ ▁០៣ ៦ ▁គីឡូម៉ែត្រ ក្រ ឡា ▁ហើយ មាន រាជ ធាន ី ឈ្មោះ ▁ប្រា ទី ស ្លា វ៉ា	45
តើរបរសិប្បកម្មនៅសម័យអង្គរមានអ្វីខ្លះ	null	របរសិប្បកម្មនៅសម័យអង្គរមាន ទន្ទឹមនឹងកសិកម្ម សិប្បកម្មសម័យនោះ ក៏មានវឌ្ឍនភាពគួរឪ្យកត់សំគាល់ដែរគេនៅតែបន្ដផលិតចានក្បានក្អម ឆ្នាំង និង តម្បាញ ដើម្បីបំពេញតម្រូវការចាំបាច់ក្នុងស្រុកចំពោះគ្រឿងអលង្ការ ប្រជារាស្រ្ដខ្មែរមានការប៉ិនប្រសប់ និងមានទេពកោសល្យខ្ពស់គេចេះធ្វើចិញ្ចៀន កងដៃ កងជើង កាវ រយ៉ា មួក ប្រអប់ប្រាក់ ឬ ស្ពាន់លប្រពៃណីនេះមានតាំងពីយូរយាណាស់មកហើយក្រៅពីមុខរបរខាងលើជាងឈើក៏មានការលូតលាស់គួរឪ្យកោតសរសើរប្រជារាស្រ្ដខ្មែរចេះធើ្វរទេះគោ ទូក ដែលជាមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនសម្រាប់ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម និងជាមធ្យោបាយដ៏សំខាន់សម្រាប់ធ្វើសង្រ្គាមជាពិសេស សិល្បះចម្លាក់ថ្ម សូនរូប ស្រីរបាំប្រកបដោយទេពកោសល្យឥតខ្ចោះដែលនៅមាននៅតាមជញ្ជាំងប្រាសាទអង្គរវត្ត អង្គរធំ ជាតឹកតាង	null	របរសិប្បកម្មនៅសម័យអង្គរមាន ទន្ទឹមនឹងកសិកម្ម សិប្បកម្មសម័យនោះ ក៏មានវឌ្ឍនភាពគួរឪ្យកត់សំគាល់ដែរគេនៅតែបន្ដផលិតចានក្បានក្អម ឆ្នាំង និង តម្បាញ ដើម្បីបំពេញតម្រូវការចាំបាច់ក្នុងស្រុកចំពោះគ្រឿងអលង្ការ ប្រជារាស្រ្ដខ្មែរមានការប៉ិនប្រសប់ និងមានទេពកោសល្យខ្ពស់គេចេះធ្វើចិញ្ចៀន កងដៃ កងជើង កាវ រយ៉ា មួក ប្រអប់ប្រាក់ ឬ ស្ពាន់លប្រពៃណីនេះមានតាំងពីយូរយាណាស់មកហើយក្រៅពីមុខរបរខាងលើជាងឈើក៏មានការលូតលាស់គួរឪ្យកោតសរសើរប្រជារាស្រ្ដខ្មែរចេះធើ្វរទេះគោ ទូក ដែលជាមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូនសម្រាប់ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម និងជាមធ្យោបាយដ៏សំខាន់សម្រាប់ធ្វើសង្រ្គាមជាពិសេស សិល្បះចម្លាក់ថ្ម សូនរូប ស្រីរបាំប្រកបដោយទេពកោសល្យឥតខ្ចោះដែលនៅមាននៅតាមជញ្ជាំងប្រាសាទអង្គរវត្ត អង្គរធំ ជាតឹកតាង	ត ើរ បរ សិ ប្ប កម្ម នៅ សម័យ អង្គ រ មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	16	រ បរ សិ ប្ប កម្ម នៅ សម័យ អង្គ រ មាន Ġ ទ ន្ទ ឹម នឹង ក សិ កម្ម Ġ សិ ប្ប កម្ម សម័យ ន ោះ Ġ ក ៏ មាន វ ឌ ្ឍ ន ភាព គ ួរ ឪ ្យ ក ត់ សំ គ ាល់ ដ ែរ គ េន ៅ តែ ប ន្ ដ ផល ិត ច ាន ក្ បាន ក្ អ ម Ġ ឆ្នាំ ង Ġ និង Ġ ត ម្ បា ញ Ġ ដើម ្ប ី ប ំព េញ ត ម្រ ូវ ការ ចាំបាច់ ក្នុង ស្រ ុក ចំ ព ោះ គ្រឿង អ លង ្ក ារ Ġ ប្រ ជា រា ស្រ ្ ដ ខ្ ម ែរ មាន ការ ប៉ ិន ប្រ ស ប់ Ġ និង មាន ទេ ព ក ោស ល ្យ ខ្ ព ស់ គ េច េះ ធ ្វ ើ ច ិញ ្ច ៀន Ġ ក ង ដៃ âĢĭ Ġ ក ង ជើង Ġ កា វ Ġ រយ ៉ ា Ġ ម ួ ក Ġ ប្រ អ ប់ ប្រា ក់ âĢĭâĢĭ Ġ ឬ Ġ ស្ព ាន់ ល ប្រ ព ៃ ណី នេះ មាន តាំង ពី យ ូរ យា ណា ស់ មក ហើយ ក្រ ៅ ពី មុខ រ បរ ខា ង លើ ជា ង ឈ ើក ៏ មាន ការ ល ូត លាស់ គ ួរ ឪ ្យ ក ោត ស រស ើរ ប្រ ជា រា ស្រ ្ ដ ខ្ ម ែរ ច េះ ធើ ្វ រ ទេ ះ គោ Ġ ទូ ក Ġ ដ ែល ជា ម ធ ្យ ោ បា យ ដ ឹក ជ ញ្ជ ូន សម ្រា ប់ ទំ នាក់ ទំ ន ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ និង ជា ម ធ ្យ ោ បា យ ដ ៏ សំ ខា ន់ សម ្រា ប់ ធ ្វ ើស ង ្រ ្ គ ាម ជា ពិ សេ ស Ġ សិ ល ្ប ះ ច ម្ល ាក់ ថ ្ម Ġ ស ូន រូប Ġ ស្រី រ បា ំ ប្រ ក ប ដោយ ទេ ព ក ោស ល ្យ ឥ ត ខ្ ច ោះ ដ ែល នៅ មាន នៅ តា ម ជ ញ្ជ ាំង ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត Ġ អង្គ រ ធ ំ Ġ ជា ត ឹក តា ង	320	▁តើ រ បរ សិ ប្ប កម្ម នៅ សម័យ អង្គ រ មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	16	▁រប រ សិ ប្ប កម្ម នៅ សម័យ អង្គ រ មាន ▁ទន្ទឹមនឹង ក សិ កម្ម ▁សិប្បកម្ម សម័យ ន ោះ ▁ក៏ មាន វ ឌ ្ឍ ន ភាព គ ួរ ឪ ្យ ក ត់ សំ គ ាល់ ដ ែរ គ េន ៅ តែ ប ន្ ដ ផល ិត ច ាន ក្ បាន ក ្អ ម ▁ឆ្នាំ ង ▁និង ▁ត ម ្ប ាញ ▁ដើម្បី ប ំព េញ ត ម្រ ូវ ការ ចាំបាច់ ក្នុង ស្រ ុក ច ំព ោះ គ្រឿង អ ល ង្ក ារ ▁ប្រជា រា ស្រ ្ ដ ខ្ ម ែរ មាន ការ ប៉ ិន ប្រ ស ប់ ▁និង មាន ទេ ព ក ោស ល ្យ ខ្ ព ស់ គ េច េះ ធ ្វ ើ ច ិ ញ្ច ៀន ▁កង ដៃ ▁កង ជើង ▁កា វ ▁រ យ៉ា ▁មួក ▁ប្រអប់ ប្រ ាក់ ▁ឬ ▁ស្ពាន ់ ល ប្រ ព ៃ ណី នេះ មាន តាំង ពី យ ូរ យា ណ ាស់ មក ហើយ ក្រ ៅ ពី មុខ រ បរ ខា ង លើ ជា ង ឈ ើក ៏ មាន ការ ល ូត លាស់ គ ួរ ឪ ្យ ក ោត ស រស ើរ ប្រ ជា រា ស្រ ្ ដ ខ្ ម ែរ ច េះ ធើ ្វ រ ទ េះ គោ ▁ទូក ▁ដែល ជា ម ធ ្យ ោ ប ាយ ដ ឹក ជ ញ្ជ ូន ស ម្រ ាប់ ទំ នាក់ ទំ ន ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁និង ជា ម ធ ្យ ោ ប ាយ ដ ៏ សំ ខ ាន់ ស ម្រ ាប់ ធ ្វ ើស ង ្រ ្ គ ាម ជា ពិ ស េស ▁សិល្ប ះ ច ម្ល ាក់ ថ ្ម ▁ស ូន រូប ▁ស្រី រ ប ាំ ប្រ ក ប ដោយ ទេ ព ក ោស ល ្យ ឥ ត ខ្ ច ោះ ដ ែល នៅ មាន នៅ ត ាម ជ ញ្ជ ាំង ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ▁អង្គរ ធ ំ ▁ជា ត ឹក តា ង	299
អាស៊ាននឹងខិតជិតចូលព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីមួយគឺការអនុវត្តសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន AEC នៅចុងឆ្នាំ២០១៥ តើអ្វីជាសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន ហើយការអនុវត្តសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានបានផ្តល់នូវប្រយោជន៍អ្វីខ្លះ ដល់បណ្តាប្រទេសនៅក្នុងអាស៊ាន	null	សហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានគឺជាព្រឹត្តិការណ៍មួយដែលមានគោលដៅយុទ្ធសាស្រ្តដើម្បីសហគមន៍នយោបាយសន្តិសុខអាស៊ាន និងសហគមន៍សង្គមវប្បធម៌អាស៊ាន ការអនុវត្តសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាននៅចុងឆ្នាំ២០១៥បានផ្តល់នូវប្រយោជន៍ដល់បណ្តាប្រទេសនៅក្នុងអាស៊ានគឺសេរីភាពជាមូលដ្ឋានតម្រូវឱ្យសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានបានក្លាយជាចំណុចមួយនៃការផ្តោតអារម្មណ៍កើនឡើងសម្រាប់អាជីវកម្មអន្តរជាតិ កំណត់គ្រឹះនៃទីផ្សារនិងមូលដ្ឋានផលិតកម្មតែមួយដែលអនុញ្ញាតឱ្យចលនាដោយសេរីនៃ ទំនិញ សេវាកម្ម ការវិនិយោគ ធនធាន និងការកម្លាំងពលកម្មប្រកបដោយជំនាញ បណ្តាប្រទេសទាំងដប់របស់អាស៊ានដែលមានចំណងរួមគ្នាសម្រេចបានការអភិវឌ្ឍនៃគោលនយោបាយការប្រកួតប្រជែងមួយការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញា ការសម្របសម្រួលនៃ និងសេចក្តីណែនាំប្រព័ន្ធការការពារវិនិយោគ និងការដោះស្រាយជម្លោះនានាដែលកើតមានឡើង ព្យាយាមលើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគយ៉ាងខ្លាំងផ្ទៃក្នុងអាស៊ាន និងពង្រឹងសារៈសំខាន់ជាសកលរបស់អាស៊ានជាប្លុកសេដ្ឋកិច្ចមួយ កាត់បន្ថយពន្ធនេះពន្ធលើការសម្របសម្រួលអាស៊ានត្រូវបានកំណត់ទៅនឹងការលុបបំបាត់តែម្តងនឹងការបញ្ចប់នៃបណ្តេញសន្ធិសញ្ញាទ្វេដងនៅក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ានទាំងអស់ ការប្រកួតប្រជែងនេះទុកឱ្យពន្ធកើនឡើងរវាងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានក្នុងគោលបំណងដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេសការលើកកម្ពស់សមាហរណកម្មក្នុងតំបន់ និងពិភពលោកបន្ថែមទៀតនៃអាជីវកម្ម នៅក្នុងបរិស្ថានការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងឆាប់រហ័សនេះបានអាជីវកម្មពិភពលោកតម្រូវការត្រួតពិនិត្យការអភិវឌ្ឍអាស៊ានយ៉ាងល្អិតល្អន់ និងការពិចារណាលើឳកាសវិនិយោគធ្វើបន្ថែមទៀតសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ជាសកលរបស់ពួកគេ និងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មរបស់ពួកគេ	null	សហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានគឺជាព្រឹត្តិការណ៍មួយដែលមានគោលដៅយុទ្ធសាស្រ្តដើម្បីសហគមន៍នយោបាយសន្តិសុខអាស៊ាន និងសហគមន៍សង្គមវប្បធម៌អាស៊ាន ការអនុវត្តសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាននៅចុងឆ្នាំ២០១៥បានផ្តល់នូវប្រយោជន៍ដល់បណ្តាប្រទេសនៅក្នុងអាស៊ានគឺសេរីភាពជាមូលដ្ឋានតម្រូវឱ្យសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានបានក្លាយជាចំណុចមួយនៃការផ្តោតអារម្មណ៍កើនឡើងសម្រាប់អាជីវកម្មអន្តរជាតិ កំណត់គ្រឹះនៃទីផ្សារនិងមូលដ្ឋានផលិតកម្មតែមួយដែលអនុញ្ញាតឱ្យចលនាដោយសេរីនៃ ទំនិញ សេវាកម្ម ការវិនិយោគ ធនធាន និងការកម្លាំងពលកម្មប្រកបដោយជំនាញ បណ្តាប្រទេសទាំងដប់របស់អាស៊ានដែលមានចំណងរួមគ្នាសម្រេចបានការអភិវឌ្ឍនៃគោលនយោបាយការប្រកួតប្រជែងមួយការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញា ការសម្របសម្រួលនៃ និងសេចក្តីណែនាំប្រព័ន្ធការការពារវិនិយោគ និងការដោះស្រាយជម្លោះនានាដែលកើតមានឡើង ព្យាយាមលើកកម្ពស់ពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគយ៉ាងខ្លាំងផ្ទៃក្នុងអាស៊ាន និងពង្រឹងសារៈសំខាន់ជាសកលរបស់អាស៊ានជាប្លុកសេដ្ឋកិច្ចមួយ កាត់បន្ថយពន្ធនេះពន្ធលើការសម្របសម្រួលអាស៊ានត្រូវបានកំណត់ទៅនឹងការលុបបំបាត់តែម្តងនឹងការបញ្ចប់នៃបណ្តេញសន្ធិសញ្ញាទ្វេដងនៅក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ានទាំងអស់ ការប្រកួតប្រជែងនេះទុកឱ្យពន្ធកើនឡើងរវាងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានក្នុងគោលបំណងដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេសការលើកកម្ពស់សមាហរណកម្មក្នុងតំបន់ និងពិភពលោកបន្ថែមទៀតនៃអាជីវកម្ម នៅក្នុងបរិស្ថានការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងឆាប់រហ័សនេះបានអាជីវកម្មពិភពលោកតម្រូវការត្រួតពិនិត្យការអភិវឌ្ឍអាស៊ានយ៉ាងល្អិតល្អន់ និងការពិចារណាលើឳកាសវិនិយោគធ្វើបន្ថែមទៀតសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ជាសកលរបស់ពួកគេ និងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មរបស់ពួកគេ	អា ស៊ ាន នឹង ខ ិត ជ ិត ចូល ព្រ ឹត ្តិ ការណ៍ ថ ្ម ី មួយ គ ឺ ការ អនុ វត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន ĠA EC Ġ នៅ ច ុង ឆ្នាំ ២០ ១ ៥ Ġ ត ើ អ ្វី ជា ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន Ġ ហើយ ការ អនុ វត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប្រ យោ ជន ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ដល់ បណ្ត ាប ្រ ទេស នៅ ក្នុង អា ស៊ ាន Ġ	90	ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន គ ឺ ជា ព្រ ឹត ្តិ ការណ៍ មួយ ដ ែល មាន គោ ល ដ ៅ យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ត ដើម ្ប ី ស ហ គមន៍ ន យោ បា យ ស ន្ត ិស ុ ខ អា ស៊ ាន Ġ និង ស ហ គមន៍ សង ្ គម វ ប្ប ធម៌ អា ស៊ ាន Ġ ការ អនុ វត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន នៅ ច ុង ឆ្នាំ ២០ ១ ៥ បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប្រ យោ ជន ៍ ដល់ បណ្ត ាប ្រ ទេស នៅ ក្នុង អា ស៊ ាន គ ឺ សេ រី ភាព ជា ម ូល ដ្ឋាន ត ម្រ ូវ ឱ្យ ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន បាន ក្លា យ ជា ចំណុច មួយ នៃ ការ ផ្ ត ោត អារម្មណ៍ ក ើន ឡើង សម ្រា ប់ អា ជីវ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ Ġ កំ ណ ត់ គ្រ ឹ ះ នៃ ទី ផ្ សារ និង ម ូល ដ្ឋាន ផល ិត កម្ម តែ មួយ ដ ែល អនុ ញ្ញា ត ឱ្យ ច ល នា ដោយ សេ រី នៃ Ġ ទំ និ ញ Ġ សេ វា កម្ម Ġ ការ វិ និ យោគ Ġ ធ ន ធាន Ġ និង ការ ក ម្ល ាំង ពល កម្ម ប្រ ក ប ដោយ ជំ នា ញ Ġ បណ្ត ាប ្រ ទេស ទ ាំង ដ ប់ រ ប ស់ អា ស៊ ាន ដ ែល មាន ចំ ណ ង រួម គ្នា សម ្រ េច បាន ការ អភិវឌ្ឍ នៃ គោ ល ន យោ បា យក ារ ប្រកួត ប្រ ជ ែង មួយ ការពារ កម្ម សិ ទ្ធិ ប ញ្ញា Ġ ការ សម ្រ ប សម ្រ ួល នៃ Ġ និង សេ ច ក្តី ណ ែន ាំ ប្រ ព ័ន ្ ធ ការ ការពារ វិ និ យោគ Ġ និង ការ ដ ោះ ស្រ ាយ ជ ម្ល ោះ នា នា ដ ែល កើត មាន ឡើង Ġ ព្យា យា ម លើក ក ម្ព ស់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ និង ការ វិ និ យោគ យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ផ្ ទ ៃ ក្នុង អា ស៊ ាន Ġ និង ពង្រឹង សារ ៈ សំ ខា ន់ ជា ស ក ល រ ប ស់ អា ស៊ ាន ជា ប្ ល ុក សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ Ġ កាត់ បន្ថយ ពន្ធ នេះ ពន្ធ លើក ារ សម ្រ ប សម ្រ ួល អា ស៊ ាន ត្រូវ បាន កំ ណ ត់ ទៅ នឹង ការ ល ុប ប ំ បា ត់ តែ ម្ ត ង នឹង ការ បញ្ច ប់ នៃ បណ្ត េញ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ទ ្វ េ ដង នៅ ក្នុង ចំ ណ ោម ប្រ ទេស អា ស៊ ាន ទ ាំង អ ស់ Ġ ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង នេះ ទុក ឱ្យ ពន្ធ ក ើន ឡើង រ វា ង បណ្ត ាប ្រ ទេស អា ស៊ ាន ក្នុង គោ ល ប ំណ ង ដើម ្ប ី ទ ាក់ ទ ាញ ការ វិ និ យោគ ផ្ ទ ាល់ ពី បរ ទេស ការ លើក ក ម្ព ស់ សម ា ហ រណ កម្ម ក្នុង ត ំ ប ន់ Ġ និង ពិ ភព លោក ប ន្ ថ ែម ទៀត នៃ អា ជីវ កម្ម Ġ នៅ ក្នុង បរ ិស ្ថ ាន ការ ផ្ល ាស់ ប្ តូ រយ ៉ ាង ឆ ាប់ រ ហ ័ ស នេះ បាន អា ជីវ កម្ម ពិ ភព លោក ត ម្រ ូវ ការ ត្រ ួត ពិ និ ត ្យ ការ អភិវឌ្ឍ អា ស៊ ាន យ៉ាង ល្អ ិត ល្អ ន់ Ġ និង ការ ពិ ចារ ណា លើ ឳ កាស វិ និ យោគ ធ ្វ ើប ន្ ថ ែម ទៀត សង ្វា ក់ ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ ជា ស ក ល រ ប ស់ ព ួ ក គ េ Ġ និង ការ ធ ្វ ើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម រ ប ស់ ព ួ ក គ េ	588	▁អាស៊ាន នឹង ខ ិត ជ ិត ចូល ព្រ ឹ ត្តិ ការណ៍ ថ ្ម ី មួយ គ ឺ ការ អនុ វត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន ▁A EC ▁នៅ ច ុង ឆ្នាំ ២០ ១ ៥ ▁តើ អ ្វី ជា ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន ▁ហើយ ការ អនុ វត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប្រ យោ ជ ន៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ដល់ បណ្ត ា ប្រ ទេស នៅ ក្នុង អា ស៊ ាន ▁	87	▁សហគមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន គ ឺ ជា ព្រ ឹ ត្តិ ការណ៍ មួយ ដ ែល មាន គ ោល ដ ៅ យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ត ដើម ្ប ី ស ហ គមន៍ ន យោ ប ាយ ស ន្ត ិ សុខ អា ស៊ ាន ▁និង ស ហ គមន៍ ស ង្គ ម វ ប្ប ធម៌ អា ស៊ ាន ▁ការអនុវត្ត ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន នៅ ច ុង ឆ្នាំ ២០ ១ ៥ បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប្រ យោ ជ ន៍ ដល់ បណ្ត ា ប្រ ទេស នៅ ក្នុង អា ស៊ ាន គ ឺ សេ រី ភាព ជា ម ូល ដ្ឋាន ត ម្រ ូវ ឱ្យ ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ស៊ ាន បាន ក្លា យ ជា ចំណុច មួយ នៃ ការ ផ្ ត ោត អារម្មណ៍ ក ើន ឡើង ស ម្រ ាប់ អា ជីវ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ ▁កំណត់ គ្រ ឹ ះ នៃ ទី ផ្ សារ និង ម ូល ដ្ឋាន ផល ិត កម្ម តែ មួយ ដ ែល អនុ ញ្ញា ត ឱ្យ ច ល នា ដោយ សេ រី នៃ ▁ទំនិញ ▁សេវាកម្ម ▁ការវិនិយោគ ▁ធនធាន ▁និង ការ ក ម្ល ាំង ពល កម្ម ប្រ ក ប ដោយ ជំ ន ាញ ▁បណ្តា ប្រ ទេស ទ ាំង ដ ប់ រ ប ស់ អា ស៊ ាន ដ ែល មាន ច ំណ ង រួម គ្នា ស ម្រ េច បាន ការ អភិវឌ្ឍ នៃ គ ោល ន យោ ប ាយ ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង មួយ ការពារ កម្ម សិ ទ្ធិ ប ញ្ញា ▁ការសម្របសម្រួល នៃ ▁និង ស េច ក្តី ណ ែន ាំ ប្រ ព ័ ន្ធ ការ ការពារ វិ និ យោគ ▁និង ការ ដ ោះ ស្រ ាយ ជ ម្ល ោះ នា នា ដ ែល កើត មាន ឡើង ▁ព្យាយាម លើក ក ម្ព ស់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁និង ការ វិ និ យោគ យ៉ាង ខ្ ល ាំង ផ្ ទ ៃ ក្នុង អា ស៊ ាន ▁និង ពង្រឹង សារ ៈ សំ ខ ាន់ ជា ស ក ល រ ប ស់ អា ស៊ ាន ជា ប ្ល ុក សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ ▁កាត់បន្ថយ ពន្ធ នេះ ពន្ធ លើ ការ ស ម្រ ប ស ម្រ ួល អា ស៊ ាន ត្រូវ បាន ក ំណ ត់ ទៅ នឹង ការ ល ុប ប ំ ប ាត់ តែ ម ្ត ង នឹង ការ បញ្ច ប់ នៃ បណ្ត េញ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ទ ្វ េ ដង នៅ ក្នុង ច ំណ ោម ប្រ ទេស អា ស៊ ាន ទ ាំង អ ស់ ▁ការប្រកួតប្រជែង នេះ ទុក ឱ្យ ពន្ធ ក ើន ឡើង រ វ ាង បណ្ត ា ប្រ ទេស អា ស៊ ាន ក្នុង គ ោល ប ំណ ង ដើម ្ប ី ទ ាក់ ទ ាញ ការ វិ និ យោគ ផ្ ទ ាល់ ពី បរ ទេស ការ លើក ក ម្ព ស់ ស មា ហ រណ កម្ម ក្នុង ត ំ ប ន់ ▁និង ពិ ភព លោក ប ន ្ថ ែម ទៀត នៃ អា ជីវ កម្ម ▁នៅក្នុង ប រិ ស្ថាន ការ ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ យ៉ាង ឆ ាប់ រ ហ ័ ស នេះ បាន អា ជីវ កម្ម ពិ ភព លោក ត ម្រ ូវ ការ ត្រ ួត ព ិន ិត ្យ ការ អភិវឌ្ឍ អា ស៊ ាន យ៉ាង ល្អ ិត ល្អ ន់ ▁និង ការ ពិ ចារ ណា លើ ឳ កាស វិ និ យោគ ធ ្វ ើប ន ្ថ ែម ទៀត សង ្វា ក់ ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ ជា ស ក ល រ ប ស់ ព ួ ក គ េ ▁និង ការ ធ ្វ ើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម រ ប ស់ ព ួ ក គ េ	553
ចូរនិយាយពី រដ្ឋបាលសម័យហ្វូណន	null	ព្រះរាជាមានមន្រ្តីឆ្វេង និងស្តាំ មន្រ្តីឆ្វេងអង្គុយនៅខាងឆ្វេងនិងមន្ត្រីស្តាំ និងស័កិ្តធំជាង អង្គុយនៅខាងស្តាំ ក្រៅពីនេះមានមន្រ្តី ដែលឈរនៅតាមបណ្តាបុរៈជាច្រើនទៀត ព្រះរាជា ប្រទានសវនាការ ដល់ពួកមន្ត្រី និងអស់ប្រជានុរាស្រ្ត ពេលយាងចេញទៅណាមកណា ព្រះរាជាគង់ប្រថាប់នៅលើដំរី ឯព្រះមហេសី និងស្រីស្នំ ជិះគ្រែស្នែងនិងមានសេនាជាច្រើនដើរហែរហម ប្រជារាស្រ្តបង់ពន្ធដារជូនរដ្ឋជា មាស ប្រាក់ គុជ គ្រឿងក្រអូប ស្រូវ ជាដើម	null	ព្រះរាជាមានមន្រ្តីឆ្វេង និងស្តាំ មន្រ្តីឆ្វេងអង្គុយនៅខាងឆ្វេងនិងមន្ត្រីស្តាំ និងស័កិ្តធំជាង អង្គុយនៅខាងស្តាំ ក្រៅពីនេះមានមន្រ្តី ដែលឈរនៅតាមបណ្តាបុរៈជាច្រើនទៀត ព្រះរាជា ប្រទានសវនាការ ដល់ពួកមន្ត្រី និងអស់ប្រជានុរាស្រ្ត ពេលយាងចេញទៅណាមកណា ព្រះរាជាគង់ប្រថាប់នៅលើដំរី ឯព្រះមហេសី និងស្រីស្នំ ជិះគ្រែស្នែងនិងមានសេនាជាច្រើនដើរហែរហម ប្រជារាស្រ្តបង់ពន្ធដារជូនរដ្ឋជា មាស ប្រាក់ គុជ គ្រឿងក្រអូប ស្រូវ ជាដើម	ច ូរ និ យា យ ពី Ġ រដ្ឋ បាល សម័យ ហ្វ ូ ណ ន Ġ	13	ព្រ ះ រាជ ាម ាន ម ន្ រ ្ត ី ឆ្ វេ ង Ġ និង ស្តា ំ Ġ ម ន្ រ ្ត ី ឆ្ វេ ង អង្គ ុយ នៅ ខា ង ឆ្ វេ ង និង ម ន្ត ្រី ស្តា ំ Ġ និង ស ័ ក ិ ្ត ធ ំ ជា ង Ġ អង្គ ុយ នៅ ខា ង ស្តា ំ Ġ ក្រ ៅ ពី នេះ មាន ម ន្ រ ្ត ី Ġ ដ ែល ឈ រ នៅ តា ម បណ្ត ាប ុរ ៈ ជា ច្ រ ើន ទៀត Ġ ព្រ ះ រាជ ា Ġ ប្រ ទាន ស វ នា ការ Ġ ដល់ ព ួ ក ម ន្ត ្រី Ġ និង អ ស់ ប្រ ជា នុ រា ស្រ ្ត Ġ ពេល យា ង ចេញ ទៅ ណា មក ណា Ġ ព្រ ះ រាជ ា គ ង់ ប្រ ថា ប់ នៅ លើ ដំ រី Ġ ឯ ព្រ ះ ម ហ េស ី Ġ និង ស្រី ស្ន ំ Ġ ជ ិះ គ្រ ែ ស្ន ែង និង មាន សេ នា ជា ច្ រ ើន ដ ើរ ហ ែរ ហ ម Ġ ប្រ ជា រា ស្រ ្ត បង់ ពន្ធ ដា រ ជ ូន រដ្ឋ ជា Ġ មាស âĢĭ Ġ ប្រា ក់ Ġ គ ុ ជ Ġ គ្រឿង ក្រ អូ ប Ġ ស្រ ូវ Ġ ជា ដើម	186	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ▁រដ្ឋបាល សម័យ ហ្វ ូ ណ ន ▁	11	▁ព្រះរាជា មាន ម ន ្រ ្ត ី ឆ្ វ េង ▁និង ស្ត ាំ ▁មន ្រ ្ត ី ឆ្ វ េង អង្គ ុយ នៅ ខា ង ឆ្ វ េង និង ម ន្ត ្រី ស្ត ាំ ▁និង ស ័ ក ិ ្ត ធ ំ ជា ង ▁អង្គុយ នៅ ខា ង ស្ត ាំ ▁ក្រៅពី នេះ មាន ម ន ្រ ្ត ី ▁ដែល ឈ រ នៅ ត ាម បណ្ត ាប ុរ ៈ ជា ច ្រ ើន ទៀត ▁ព្រះរាជា ▁ប្រ ទាន ស វ នា ការ ▁ដល់ ព ួ ក ម ន្ត ្រី ▁និង អ ស់ ប្រ ជ ានុ រា ស្រ ្ត ▁ពេល យ ាង ចេញ ទៅ ណា មក ណា ▁ព្រះរាជា គ ង់ ប្រ ថ ាប់ នៅ លើ ដំ រី ▁ឯ ព្រ ះ ម ហ េស ី ▁និង ស្រី ស្ន ំ ▁ជិះ គ្រ ែ ស្ន ែង និង មាន សេ នា ជា ច ្រ ើន ដ ើរ ហ ែរ ហ ម ▁ប្រជា រា ស្រ ្ត បង់ ពន្ធ ដា រ ជ ូន រដ្ឋ ជា ▁មាស ▁ប្រាក់ ▁គ ុ ជ ▁គ្រឿង ក្រ អូ ប ▁ស្រូវ ▁ជាដើម	167
តើសាធារណៈរដ្ឋបារាំងទី ១ និងទី២ បានចាប់បដិសន្ធិឡើងយ៉ាងដូចម្តេចហើយបានបាត់បង់ទៅវិញយ៉ាងដូចម្តេច	null	សាធារណៈរដ្ឋបារាំងទី ១ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសារលទ្ធផលនៃមហាបដិវត្តន៍បារាំង ១៧៨៩១៧៩៤មហាបដិវត្តន៍បារាំងបានផ្តួលរំលំរបបរាជានិយមផ្តាច់ការ ហើយនៅឆ្នាំ ១៧៩១ រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី ត្រូវបានអនុម័តប្រព័ន្ធដឹកនាំរដ្ឋថ្មីសាធារណៈរដ្ឋនិយមត្រូវបានបង្កើតឡើងបាត់បង់ទៅវិញដោយសារការប្រឈមមុខគ្នារវាងវណ្ណៈសង្គមអំពើពុករលួយបក្សពួកនិយមធ្វើឱ្យសាធារណរដ្ឋទី ១ ជួបប្រទះនឹងអស្ថិរភាពយ៉ាងខ្លាំងទីបំផុតព្រះចៅអធិរាជណាប៉ូឡេអុងបានចូលមកកាន់អំណាចនៅឆ្នាំ ១៧៩៩ ហើយបានបញ្ចប់ប្រព័ន្ធដឹកនាំសាធារណរដ្ឋនិយម សាធារណរដ្ឋទី២ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសារលទ្ធផលនៃបដិវត្តន៍ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៨៤៨មហាជនបានបះបោរឡើងជាពិសេសនៅក្នុងទីក្រុងប៉ារីសដើម្បីផ្តួលរំលំរបបសក្តិភូមិរាជានិយមផ្តាច់ការបដិវត្តន៍មានឥរិយាបថជាបដិវត្តន៍គហបតីប្រជាធិបតេយ្យថ្ងៃទី ២៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៨៤៨ នៅទីក្រុងប៉ារីស ក្រោយការផ្តួលរំលំអំណាចរាជានិយមផ្តាច់ការមកគេក៏បានប្រកាសបង្កើតប្រព័ន្ធដឹកនាំសាធារណរដ្ឋនិយម រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីត្រូវបានអនុម័តនៅថ្ងៃទី ៤ ខែវិចិ្ឆកា ឆ្នាំ ១៨៤៨ អនុលោមទៅតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី សាធារណរដ្ឋបារាំងទី ២ ក៏ចាប់បដិសន្ធិឡើងបានបាត់បង់ទៅវិញ ដោយសារបញ្ហាទំនាស់រវាងកម្លាំងនយោបាយសង្គម ចេញពីវណ្ណៈផ្សេងៗគ្នាបានកើតឡើង និងប្រព័ន្ធការិយាល័យនិយមធ្វើឱ្យដំណើរការដឹកនាំសាធារណរដ្ឋទី ២ ឈានដល់ដំណាក់កាលទលច្រក ការអនុម័តរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីឆ្នាំ ១៨៥២ បានបញ្ចប់សាធារណរដ្ឋទី២	null	សាធារណៈរដ្ឋបារាំងទី ១ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសារលទ្ធផលនៃមហាបដិវត្តន៍បារាំង ១៧៨៩១៧៩៤មហាបដិវត្តន៍បារាំងបានផ្តួលរំលំរបបរាជានិយមផ្តាច់ការ ហើយនៅឆ្នាំ ១៧៩១ រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី ត្រូវបានអនុម័តប្រព័ន្ធដឹកនាំរដ្ឋថ្មីសាធារណៈរដ្ឋនិយមត្រូវបានបង្កើតឡើងបាត់បង់ទៅវិញដោយសារការប្រឈមមុខគ្នារវាងវណ្ណៈសង្គមអំពើពុករលួយបក្សពួកនិយមធ្វើឱ្យសាធារណរដ្ឋទី ១ ជួបប្រទះនឹងអស្ថិរភាពយ៉ាងខ្លាំងទីបំផុតព្រះចៅអធិរាជណាប៉ូឡេអុងបានចូលមកកាន់អំណាចនៅឆ្នាំ ១៧៩៩ ហើយបានបញ្ចប់ប្រព័ន្ធដឹកនាំសាធារណរដ្ឋនិយម សាធារណរដ្ឋទី២ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសារលទ្ធផលនៃបដិវត្តន៍ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៨៤៨មហាជនបានបះបោរឡើងជាពិសេសនៅក្នុងទីក្រុងប៉ារីសដើម្បីផ្តួលរំលំរបបសក្តិភូមិរាជានិយមផ្តាច់ការបដិវត្តន៍មានឥរិយាបថជាបដិវត្តន៍គហបតីប្រជាធិបតេយ្យថ្ងៃទី ២៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៨៤៨ នៅទីក្រុងប៉ារីស ក្រោយការផ្តួលរំលំអំណាចរាជានិយមផ្តាច់ការមកគេក៏បានប្រកាសបង្កើតប្រព័ន្ធដឹកនាំសាធារណរដ្ឋនិយម រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីត្រូវបានអនុម័តនៅថ្ងៃទី ៤ ខែវិចិ្ឆកា ឆ្នាំ ១៨៤៨ អនុលោមទៅតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី សាធារណរដ្ឋបារាំងទី ២ ក៏ចាប់បដិសន្ធិឡើងបានបាត់បង់ទៅវិញ ដោយសារបញ្ហាទំនាស់រវាងកម្លាំងនយោបាយសង្គម ចេញពីវណ្ណៈផ្សេងៗគ្នាបានកើតឡើង និងប្រព័ន្ធការិយាល័យនិយមធ្វើឱ្យដំណើរការដឹកនាំសាធារណរដ្ឋទី ២ ឈានដល់ដំណាក់កាលទលច្រក ការអនុម័តរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីឆ្នាំ ១៨៥២ បានបញ្ចប់សាធារណរដ្ឋទី២	ត ើស ា ធា រណៈ រដ្ឋ បា រា ំ ង ទី Ġ ១ Ġ និង ទី ២ Ġ បាន ច ាប់ ប ដ ិស ន្ធ ិ ឡើង យ៉ាង ដូច ម្ ត េច ហើយ បាន បា ត់ បង់ ទៅ វិញ យ៉ាង ដូច ម្ ត េច Ġ	41	សា ធា រណៈ រដ្ឋ បា រា ំ ង ទី Ġ ១ Ġ ត្រូវ បាន បង ្ក ើត ឡើង ដោយ សារ ល ទ្ធ ផល នៃ ម ហា ប ដ ិ វត្ត ន៍ បា រា ំ ង Ġ ១ ៧ ៨ ៩ ១ ៧ ៩៤ ម ហា ប ដ ិ វត្ត ន៍ បា រា ំ ង បាន ផ្ ត ួល រំ លំ រ ប បរ ា ជា និយម ផ្ តា ច ់ ការ Ġ ហើយ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ៧ ៩ ១ Ġ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ី Ġ ត្រូវ បាន អនុ ម ័ត ប្រ ព ័ន ្ ធ ដ ឹក នាំ រដ្ឋ ថ ្ម ី សា ធា រណៈ រដ្ឋ និយម ត្រូវ បាន បង ្ក ើត ឡើង បា ត់ បង់ ទៅ វិញ ដោយ សារ ការ ប្រ ឈ ម មុខ គ្នា រ វា ង វ ណ្ណ ៈ សង ្ គម អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ ប ក្ស ព ួ ក និយម ធ ្វ ើ ឱ្យ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី Ġ ១ Ġ ជ ួ ប ប្រ ទ ះ នឹង អ ស្ ថ ិ រ ភាព យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ទី ប ំ ផ ុត ព្រ ះ ច ៅ អ ធិ រាជ ណា ប៉ ូ ឡេ អ ុង បាន ចូល មក កាន់ អ ំណ ា ច នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ៧ ៩ ៩ Ġ ហើយ បាន បញ្ច ប់ ប្រ ព ័ន ្ ធ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ និយម Ġ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី ២ Ġ ត្រូវ បាន បង ្ក ើត ឡើង ដោយ សារ ល ទ្ធ ផល នៃ ប ដ ិ វត្ត ន៍ ខែ ក ុម ្ ភ ៈ Ġ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៤ ៨ ម ហា ជន បាន ប ះ ប ោរ ឡើង ជា ពិ សេ ស នៅ ក្នុង ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ដើម ្ប ី ផ្ ត ួល រំ លំ រ ប ប ស ក្ត ិ ភ ូម ិ រាជ ាន ិយ ម ផ្ តា ច ់ ការ ប ដ ិ វត្ត ន៍ មាន ឥ រិយា ប ថ ជា ប ដ ិ វត្ត ន៍ គ ហ បតី ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២៥ Ġ ខែ ក ុម ្ ភ ៈ Ġ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៤ ៨ Ġ នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ ក្រ ោយ ការ ផ្ ត ួល រំ លំ អ ំណ ា ចរ ា ជា និយម ផ្ តា ច ់ ការ មក គ េក ៏ បាន ប្រ កាស បង ្ក ើត ប្រ ព ័ន ្ ធ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ និយម Ġ រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ីត ្រ ូវ បាន អនុ ម ័ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៤ Ġ ខែ វិ ច ិ ្ ឆ កា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៤ ៨ Ġ អនុ ល ោម ទៅ តា ម រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ី Ġ សា ធា រណ រដ្ឋ បា រា ំ ង ទី Ġ ២ Ġ ក ៏ ច ាប់ ប ដ ិស ន្ធ ិ ឡើង បាន បា ត់ បង់ ទៅ វិញ Ġ ដោយ សារ ប ញ ្ហ ា ទំ នា ស់ រ វា ង ក ម្ល ាំង ន យោ បា យ សង ្ គម Ġ ចេញ ពី វ ណ្ណ ៈ ផ្ សេ ង ៗ គ្នា បាន កើត ឡើង Ġ និង ប្រ ព ័ន ្ ធ ការ ិយ ាល ័យ និយម ធ ្វ ើ ឱ្យ ដំណើរ ការ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី Ġ ២ Ġ ឈ ាន ដល់ ដំ ណា ក់ កាល ទ ល ច្ រក ĠâĢĭ ការ អនុ ម ័ត រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ី ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៥ ២ Ġ បាន បញ្ច ប់ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី ២ âĢĭ	556	▁តើ សា ធា រណៈ រដ្ឋ ប ារ ាំង ទី ▁១ ▁និង ទី ២ ▁បាន ច ាប់ ប ដ ិស ន្ធ ិ ឡើង យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ហើយ បាន ប ាត់ បង់ ទៅ វិញ យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ▁	39	▁សាធារណៈ រដ្ឋ ប ារ ាំង ទី ▁១ ▁ត្រូវបាន ប ង្ក ើត ឡើង ដោយ សារ ល ទ្ធ ផល នៃ ម ហា ប ដ ិ វត្ត ន៍ ប ារ ាំង ▁១៧ ៨ ៩ ១ ៧ ៩៤ ម ហា ប ដ ិ វត្ត ន៍ ប ារ ាំង បាន ផ្ ត ួល រំ លំ រ ប ប រាជ ា និយម ផ្ ត ាច់ ការ ▁ហើយ នៅ ឆ្នាំ ▁១៧ ៩ ១ ▁រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ថ ្ម ី ▁ត្រូវបាន អនុ ម ័ត ប្រ ព ័ ន្ធ ដ ឹក នាំ រដ្ឋ ថ ្ម ី សា ធា រណៈ រដ្ឋ និយម ត្រូវ បាន ប ង្ក ើត ឡើង ប ាត់ បង់ ទៅ វិញ ដោយ សារ ការ ប្រ ឈ ម មុខ គ្នា រ វ ាង វ ណ្ណ ៈ ស ង្គ ម អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ ប ក្ស ព ួ ក និយម ធ ្វ ើ ឱ្យ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី ▁១ ▁ជួបប្រទះ នឹង អ ស ្ថ ិ រ ភាព យ៉ាង ខ្ ល ាំង ទី ប ំ ផ ុត ព្រ ះ ច ៅ អ ធិ រាជ ណា ប៉ ូ ឡេ អ ុង បាន ចូល មក កាន់ អ ំ ណា ច នៅ ឆ្នាំ ▁១៧ ៩ ៩ ▁ហើយ បាន បញ្ច ប់ ប្រ ព ័ ន្ធ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ និយម ▁សាធារណរដ្ឋ ទី ២ ▁ត្រូវបាន ប ង្ក ើត ឡើង ដោយ សារ ល ទ្ធ ផល នៃ ប ដ ិ វត្ត ន៍ ខែ ក ុ ម្ភ ៈ ▁ឆ្នាំ ▁១៨ ៤ ៨ ម ហា ជន បាន ប ះ ប ោរ ឡើង ជា ពិ ស េស នៅ ក្នុង ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ដើម ្ប ី ផ្ ត ួល រំ លំ រ ប ប ស ក ្តិ ភ ូម ិ រាជ ា និយម ផ្ ត ាច់ ការ ប ដ ិ វត្ត ន៍ មាន ឥ រិយា ប ថ ជា ប ដ ិ វត្ត ន៍ គ ហ បតី ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៥ ▁ខែកុម្ភៈ ▁ឆ្នាំ ▁១៨ ៤ ៨ ▁នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ▁ក្រោយ ការ ផ្ ត ួល រំ លំ អ ំ ណា ច រាជ ា និយម ផ្ ត ាច់ ការ មក គ េក ៏ បាន ប្រ កាស ប ង្ក ើត ប្រ ព ័ ន្ធ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ និយម ▁រដ្ឋធម្មនុញ្ញ ថ ្ម ី ត្រូវ បាន អនុ ម ័ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁៤ ▁ខែ វ ិច ិ ្ ឆ កា ▁ឆ្នាំ ▁១៨ ៤ ៨ ▁អនុ ល ោម ទៅ ត ាម រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ី ▁សាធារណរដ្ឋ ប ារ ាំង ទី ▁២ ▁ក៏ ច ាប់ ប ដ ិស ន្ធ ិ ឡើង បាន ប ាត់ បង់ ទៅ វិញ ▁ដោយសារ ប ញ ្ហ ា ទំ ន ាស់ រ វ ាង ក ម្ល ាំង ន យោ ប ាយ ស ង្គ ម ▁ចេញពី វ ណ្ណ ៈ ផ្ ស េង ៗ គ្នា បាន កើត ឡើង ▁និង ប្រ ព ័ ន្ធ កា រិយា ល័យ និយម ធ ្វ ើ ឱ្យ ដំណើរ ការ ដ ឹក នាំ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី ▁២ ▁ឈានដល់ ដ ំណ ាក់ កាល ទ ល ច្ រក ▁ការ អនុ ម ័ត រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ថ ្ម ី ឆ្នាំ ▁១៨ ៥ ២ ▁បាន បញ្ច ប់ សា ធា រណ រដ្ឋ ទី ២ ▁	500
តើប្រទេសយូហ្គោវីជារាជាណាចក្រសោយរាជ្យដោយនរណា	null	យូហ្គោស្លាវី ជារាជណាចក្រសោយរាជ្យដោយព្រះ ចៅភីទ័រទី ១	null	យូហ្គោស្លាវី ជារាជណាចក្រសោយរាជ្យដោយព្រះ ចៅភីទ័រទី ១	ត ើប ្រ ទេស យ ូ ហ្គោ វី ជា រាជ ា ណា ច ក្រ ស ោយ រាជ ្យ ដោយ ន រណ ា Ġ	22	យ ូ ហ្គោ ស្ លា វី Ġ ជា រាជ ណា ច ក្រ ស ោយ រាជ ្យ ដោយ ព្រ ះ Ġ ច ៅ ភ ី ទ័រ ទី Ġ ១	25	▁តើ ប្រ ទេស យ ូ ហ្គោ វី ជា រាជ ា ណា ច ក្រ ស ោយ រាជ ្យ ដោយ ន រ ណា ▁	21	▁យូ ហ្គោ ស ្លា វី ▁ជា រាជ ណា ច ក្រ ស ោយ រាជ ្យ ដោយ ព្រ ះ ▁ចៅ ភ ី ទ័រ ទី ▁១	23
តើសិលប្រាំក្នុងសាសនាមានការវៀរចាកប៉ុន្មានយ៉ាង	null	សីលប្រាំក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាមានការវៀរចាក ៥ យ៉ាងគឺបាណាតិបាតា វៀរចាកការសម្លាប់ជីវិតមនុស្សសត្វមុសាវាទិ វៀរចាកការនិយាយកុហកអទិន្នាទានា វៀរចាកការលួចកូនប្រពន្ទគេសុរាមេរយមជ្ជប្បមាទដ្ឋានា វៀរចាកការផឹកគ្រឿងស្រវឹង	null	សីលប្រាំក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាមានការវៀរចាក ៥ យ៉ាងគឺបាណាតិបាតា វៀរចាកការសម្លាប់ជីវិតមនុស្សសត្វមុសាវាទិ វៀរចាកការនិយាយកុហកអទិន្នាទានា វៀរចាកការលួចកូនប្រពន្ទគេសុរាមេរយមជ្ជប្បមាទដ្ឋានា វៀរចាកការផឹកគ្រឿងស្រវឹង	ត ើស ិល ប្រា ំ ក្នុង សា ស នា មាន ការ វ ៀរ ច ាក ប៉ ុន ្ម ាន យ៉ាង Ġ	20	សី ល ប្រា ំ ក្នុង ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា មាន ការ វ ៀរ ច ាក Ġ ៥ Ġ យ៉ាង គ ឺ បា ណា តិ បា តា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ សម ្លា ប់ ជីវ ិត ម នុ ស្ស ស ត ្វ ម ុស ាវ ា ទិ Ġ វ ៀរ ច ាក ការ និ យា យក ុ ហ ក អ ទិ ន្ន ា ទាន ា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ ល ួច កូ ន ប្រ ព ន្ទ គ េស ុរ ាម េរ យ ម ជ្ជ ប្ប មា ទ ដ្ឋាន ា Ġ វ ៀរ ច ាក ការ ផ ឹក គ្រឿង ស្រ វ ឹង	101	▁តើ ស ិល ប្រ ាំ ក្នុង សា ស នា មាន ការ វ ៀរ ច ាក ប៉ ុន ្ មាន យ៉ាង ▁	20	▁សីល ប្រ ាំ ក្នុង ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា មាន ការ វ ៀរ ច ាក ▁៥ ▁យ៉ាង គ ឺ បា ណា តិ បា តា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ស ម្ល ាប់ ជីវ ិត ម នុ ស្ស ស ត ្វ ម ុស ាវ ា ទិ ▁វ ៀរ ច ាក ការ និ យា យក ុ ហ ក អ ទ ិន ្នា ទាន ា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ល ួច ក ូន ប្រ ព ន្ទ គ េស ុរ ាម េរ យ ម ជ្ជ ប្ប មា ទ ដ្ឋាន ា ▁វ ៀរ ច ាក ការ ផ ឹក គ្រឿង ស្រ វ ឹង	100
ដូចម្តេចដែលហៅថា ទស្សនៈគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ	null	ទស្សនៈគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ គឺជាការប្រមើលមើលឃើញសព្វហេតុផល ដែលអាចកើតឡើងជាយថាហេតុ ទស្សនៈនេះត្រូវបានកសាងឡើងលើមូលដ្ឋានទ្រឹស្តីរបស់ក្រិតក្រមសារវ័ន្តទាំងបី ដែលទិដ្ឋរូបធាតុនិយមបដិសំយោគនិងលើគោលការណ៍ទំនាក់ទំនងរវាងវត្ថុភាវៈ និងបាតុភូតមុននឹងវិនិច្ឆ័យឬមវាយតំលៃទៅលើអ្វីមួយ	null	ទស្សនៈគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ គឺជាការប្រមើលមើលឃើញសព្វហេតុផល ដែលអាចកើតឡើងជាយថាហេតុ ទស្សនៈនេះត្រូវបានកសាងឡើងលើមូលដ្ឋានទ្រឹស្តីរបស់ក្រិតក្រមសារវ័ន្តទាំងបី ដែលទិដ្ឋរូបធាតុនិយមបដិសំយោគនិងលើគោលការណ៍ទំនាក់ទំនងរវាងវត្ថុភាវៈ និងបាតុភូតមុននឹងវិនិច្ឆ័យឬមវាយតំលៃទៅលើអ្វីមួយ	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ ទ ស្ស នៈ គ្រ ប់ ជ្រ ុង ជ្រ ោយ Ġ	18	ទ ស្ស នៈ គ្រ ប់ ជ្រ ុង ជ្រ ោយ Ġ គ ឺ ជា ការ ប្រ មើល មើល ឃើញ ស ព្វ ហេតុ ផល Ġ ដ ែល អា ច កើត ឡើង ជា យ ថា ហេតុ Ġ ទ ស្ស âĢĭ នៈ នេះ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង លើ ម ូល ដ្ឋាន ទ្រ ឹ ស្ត ី រ ប ស់ ក្រ ិត ក្រ ម សារ វ ័ន ្ត ទ ាំង បី Ġ ដ ែល ទិ ដ្ឋ រូប ធាតុ និយម ប ដ ិស ំ យោគ និង លើ គោ ល ការណ៍ ទំ នាក់ ទំ ន ង រ វា ង វ ត្ថ ុ ភា វៈ Ġ និង បា ត ុ ភ ូត ម ុន នឹង វិ និ ច្ឆ ័យ ឬ ម វា យ ត ំ ល ៃ ទៅ លើ អ ្វី មួយ	119	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁ទស្សនៈ គ្រ ប់ ជ្រ ុង ជ្រ ោយ ▁	13	▁ទស្សនៈ គ្រ ប់ ជ្រ ុង ជ្រ ោយ ▁គឺជា ការ ប្រ មើល មើល ឃើញ ស ព្វ ហេតុ ផល ▁ដែល អា ច កើត ឡើង ជ ាយ ថា ហេតុ ▁ទ ស្ស ▁ នៈ នេះ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង ល ើម ូល ដ្ឋាន ទ្រ ឹ ស្ត ី រ ប ស់ ក្រ ិត ក្រ ម សារ វ ័ ន្ត ទ ាំង បី ▁ដែល ទិ ដ្ឋ រូប ធាតុ និយម ប ដ ិ សំ យោគ និង លើ គ ោល ការណ៍ ទំ នាក់ ទំ ន ង រ វ ាង វ ត្ថ ុ ភា វៈ ▁និង ប ាត ុ ភ ូត ម ុន នឹង វិ និ ច្ឆ ័យ ឬ ម វ ាយ ត ំ ល ៃ ទៅ លើ អ ្វី មួយ	113

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.