text
stringlengths
86
266
audio
stringlengths
27
27
اینا هم سربازهای ترک و چرکس بودن که اول غلام‌های نظامی‌ ایوبیان بودن ولی کم‌کم قدرت گرفتن و خودشون سلطان شدن و اصلا امپراتوری رو گرفتن بعد اینا هم نشون دادن که
audios/merged_f11_00080.wav
به جز شمشیر زدن سازنده‌های قهاری هم هستن قاهره رو مملوک‌ها بودن که تبدیل کردن به یکی از ثروتمندترین و فعال‌ترین و زنده‌ترین شهرای اسلامی
audios/merged_f11_00081.wav
در دنیای قبل از کانال سوئز دنیای حتی قبل از کشف دماغه امید نیک قبل از این‌که آدمیزاد بفهمه که اون پایین آفریقا بازه می‌شه رفت اون موقع فکر می‌کردن که پایین آفریقا
audios/merged_f11_00082.wav
اقیانوس هند دریاچه‌ست دیگه فکر نمی‌کردن باز باشه دریاست جداست تو اون دنیا تجارت بین هند و اروپا که یعنی بین هند و مدیترانه از مصر رد می‌شد
audios/merged_f11_00083.wav
گاهی سریع‌تر و پرسودتر هم بود برای تاجران اروپایی و از این تجارت مملوک‌ها خیلی استفاده کردن گمرک گرفتن، مالیات گرفتن با اون ثروت‌شون دولت رو در قاهره اداره می‌کردن
audios/merged_f11_00084.wav
ساختن قاهره رو وقتی که پرتغالی‌ها مثلا می‌گیم در قرن ۱۵ رفتن مسیر دماغه امید نیک رو باز کردن اینا همین مسیر مصر رو داشتن دور می‌زدن چون دیده بودن که وسط شاهراه تجارت بودن
audios/merged_f11_00085.wav
چه رونقی می‌تونه بیاره اینا هم می‌خواستن برن همین راه تو همین راه خودشون رو وصل کنن به همین راه سر همین راه بشینن عثمانی اومده بود از وسط نمی‌شد اینا رفتن از راه خودشون برن
audios/merged_f11_00086.wav
از بندرهای دریای سرخ و از اینا جدا بشن پس حرف ولی چیه؟ حرف اینه که مملوک‌ها هم به نیل تکیه کردن به نیل و به تجارت از نظر نظامی هم که تکلیف‌شون معلومه اینا هم تو جنگ‌های صلیبی ایستادگی کردن
audios/merged_f11_00087.wav
هم اینا اونایی‌ان که مغول‌ها رو شکست دادن مغول‌هایی که تا دروازه شام آمده بودن در نبرد معروف عین جالوت از همین مملوک‌ها شکست خوردن که یکی از نقاط عطف تاریخ خاورمیانه‌ست دیگه
audios/merged_f11_00088.wav
از اونجاهایی که برگردی اگر اینا مغولا رو شکست نداده بودن چی می‌شد؟ مغولا تا کجا می‌رفتن؟ تا می‌رسیم به قرن ۱۴ میلادی قرن ۱۴ قرن سیاهیه برای مصر طاعون می‌آد
audios/merged_f11_00089.wav
نیل یه مدت طغیان نمی‌کنه قحطی می‌شه، شورش می‌شه جمعیت نصف می‌شه سیستم ضعیف می‌شه تا رقیب تازه‌نفس دوباره از خارج بیاد و مصر رو بگیره
audios/merged_f11_00090.wav
این بار کی؟ عثمانی ترکان عثمانی سه سال بعد از این‌که در چالدران لشکر شاه‌اسماعیل صفوی پیروز شدن در ۱۵۱۷ سلطان‌سلیم اول با ارتش منظمش از آناتولی می‌آد
audios/merged_f11_00091.wav
و مملوک‌ها رو شکست می‌ده و قاهره رو می‌گیره و مصر هم می‌شه یک استانی در امپراتوری عثمانی دوباره مصر می‌افته تو یه حکومتی
audios/merged_f11_00092.wav
که داره از خارج از مصر بهش حکومت می‌کنه این بار از ترکیه امروز و عثمانی‌ها هم می‌شن از اونایی که با مصر سرد برخورد می‌کنن مثل فاطمی‌ها نمی‌آن شهر بسازن
audios/merged_f11_00093.wav
آیین‌شون رو قاطی کنن با مصر مثل بطلمیوسی‌ها مثل عرب‌ها حتی فرهنگ تازه نمی‌آرن یه والی می‌فرستن اونجا مالیات جمع کنه ببره یعنی برای اینا هم مصر می‌شه یه جای مهمی
audios/merged_f11_00094.wav
راین در اروپا با بندر و کانال و پل و تجارت داره شکوفا می‌شه در آمریکا می‌سی‌سی‌پی داره وارد بازی جهانی می‌شه یا حالا جهانی هم نه همون‌جا داره رونقی می‌آره
audios/merged_f11_00095.wav
امپراتوری بعدا ساخته می‌شه با اینا در چین امپراتوری چین داره برای مدیریت سیلاب‌ها و توسعه کشاورزی و اینا پروژه‌های بزرگ آب و کانال و اینا اجرا می‌کنه ولی نیل در مصر
audios/merged_f11_00096.wav
همون نیلی که هزار سال پایه تمدن بود و اینا حالا تنها اونجا افتاده یه بارونی بیاد مثلا مالیاتش رو هنوز با همون خط‌‌کش آب اندازه بگیرن نه اسکله‌ای ساختن توش
audios/merged_f11_00097.wav
و آمد به مصر نه فقط برای این‌که گندم بگیره ببره اومد به مصر با ارتش با مهندس با نقشه‌کش با کلی باستان‌شناس ناپلئون پا گذاشت به ساحل اسکندریه
audios/merged_f11_00098.wav
نیلی که تا اینجا در دوره‌های مختلف منبع ثروت بود برای مصر و مردم مصر و حاکمان مصر و غذاشون رو می‌داد و روزای خوب قدرت و آبادی‌شون رو براش می‌آورد و
audios/merged_f11_00099.wav
هر وقتی لازم بود می‌تونست دیوار دفاعی می‌شد و اینا الان یه نقش جدید پیدا می‌کنه نیل می‌شه دروازه ورود مدرنیزاسیون به مصر می‌گن زمان حمله ناپلئون به مصر
audios/merged_f11_00100.wav
مدرنیزاسیون وارد مصر شد از دریچه نیل از راه نیل ناپلئون در اروپا جنگ‌ها و فتوحات و اینایی کرده بود حالا اومد سراغ اون سرزمینی که فاتحان بزرگ
audios/merged_f11_00101.wav
از کمبوجیه و داریوش تا اسکندر تا خسرو پرویز تا عمروعاص تا صلاح‌الدین ایوبی هر چی فاتح بزرگ بود رفته بود اینجا رو گرفته بود پرچم کوبیده بود ناپلئون هم وسط لشکرکشی‌هاش به اروپا
audios/merged_f11_00102.wav
وسط مقابله با امپراتوری بریتانیا مسیر رو کشید به سمت مصر رفت به مصر چرا؟ هم مصر خودش جای مهمی‌ بود بالاخره مسیر ادویه‌جات و پارچه و شکر و فلان و اینا بود
audios/merged_f11_00103.wav
برای تجارت اسکندریه و هم به فکر رفتن به شرق بود مخصوصا این‌که بتونه بدون دور زدن آفریقا برسه به شرق ضمن این‌که می‌دونست برای این‌که حالا دشمن اصلیش
audios/merged_f11_00104.wav
لشکر ناپلئون با کشتی اومد خودش رو رسوند به اسکندریه از اون‌ور مدیترانه به این‌ور مدیترانه در ۱۷۹۸ ۱۷۹۸ بخوایم ببینیم کی می‌شه
audios/merged_f11_00105.wav
می‌شه زمانی که فتحعلی‌شاه در ایران رقبا رو زده کنار نشسته به جای عموی تاج‌دارش داره می‌ره که حکومت قاجارها رو بر سرتاسر ایران تثبیت بکنه می‌شه زمانی که اون‌ور دنیا در آمریکا
audios/merged_f11_00106.wav
دارن کم‌کم عادت می‌کنن به این‌که یکی می‌آد چند سالی اون بالا می‌شینه و بعد بدون این‌که شمشیری بزنن و بدون این‌که توپی در کنن و گوش همو ببرن و قاشق بندازن چشم همدیگه رو دربیارن و اینا
audios/merged_f11_00107.wav
یکی از تخت می‌آد پایین یکی دیگه می‌ره بالا به جاش می‌شینه اون موقع ناپلئون حمله می‌کنه به مصر به مصری که رسما توی حکومت عثمانیه ولی عثمانی انقدری خودش سمن داره که واقعا به یاسمن مصر نمی‌رسه دیگه
audios/merged_f11_00108.wav
مصر در حکومت محلی همون ممالیکه در واقع دوباره بی‌ثباته، آشوب داره در یه نقش محلی فرورفته از مسیر تجارت جهانی خارجه عثمانی هم ثبات درست‌حسابی نداره واقعا
audios/merged_f11_00109.wav
تو بالکان شورشه نمی‌دونم از طرف روس‌ها تحت فشاره قفقاز با ایران درگیره تو خود آناتولی آشوبه تو خود استانبول دربار گرفتار فساده وضع عثمانی خوب نیست
audios/merged_f11_00110.wav
سال‌هاست که خیلی از ایالت‌ها واسه خودشون دارن کار می‌کنن منتظر فرمان سلطان هم نیستن مصر هم یکی از ایناست رو کاغذ مال عثمانیه ولی در واقع اختیارش دست مملوک‌هاست خودشون برای خودشون شاهی دارن می‌کنن
audios/merged_f11_00111.wav
انقدری که ۱۷۹۸ ناپلئون می‌آد عثمانی اصلا نفهمید کی فرانسویا اومدن وارد مصر شدن خیلی بی‌سروصدا ناوگان فرانسه از وسط مدیترانه آمد خبر که رسید تازه این باید با انگلیسی‌ها هماهنگ می‌کردن
audios/merged_f11_00112.wav
که ای بابا اینا اومدن با روس‌ها مذاکره می‌کردن از ایران نگران می‌شدن سلطان عثمانی مونده بود چطوری از این‌ور اون‌ور آدم جمع کنه بفرسته به مصر در حالی که دیگه نه نیرویی نه تمرکزی نه هماهنگی
audios/merged_f11_00113.wav
ناپلئون چقدر کتاب‌های تاریخی می‌خوند از بچگی داستان ژولیوس سزار و آگوستوس و نمی‌دونم اسکندر و اینا و چقدر دید استراتژیک داشت طبیعیه که این آدم بدونه اهمیت نیل رو
audios/merged_f11_00114.wav
بدونه که گرفتن مصر از راه نیله لشکر فرستاد روی نیل از اسکندریه تا قاهره رفتن جلو و واقعا هم نگاه کنی معروفه و معلوم هم هست
audios/merged_f11_00115.wav
از دانشمند و باستان‌شناس و این‌ها که رفتن به مصر ۱۵۰ نفر دانشمند و باستان‌شناس زمان فتحعلی‌شاه ورداشته با خودش برده مصر
audios/merged_f11_00116.wav
یعنی همزمان با توپ و تفنگ ابزارهای علم هم رسیدن به نیل همونایی که نقشه‌برداری کردن سطح آب نیل رو اندازه گرفتن مصر جدید رو دیدن مستند کردن
audios/merged_f11_00117.wav
وصف‌المصر نوشتن Description of Egypt نوشتن یه سری کتابای قطور پر از اطلاعات درباره مصر که مصر رو یهو از یک افسانه رازآلود مبهم
audios/merged_f11_00118.wav
تبدیل کرد به یه موضوع جدی علمی از بزرگترین تلاش‌های علمی قرن ۱۹ برای شناخت دنیای باستان شناخت مصر بود از دل همین تحقیقات رشته مصرشناسی درست شد
audios/merged_f11_00119.wav
یعنی مصر باستان از دل خاک برگشت به متن تاریخ نیل حالا کم‌کم از یه رود مقدس تبدیل می‌شد به یه پدیده طبیعی که درباره‌ش سوال علمی هست آقا این روده به این مهمی‌ به این جالبی
audios/merged_f11_00120.wav
این همه داستان این همه تمدن این اصلا از کجا می‌آد؟ این طولش چقدره؟ عمقش چقدره؟ سرچشمه‌ش کجاست؟ اواخر قرن ۱۹ برای خیلی‌ها سال‌های نیل و سال‌های مصر بود
audios/merged_f11_00121.wav
پر از سفرنامه و رقابت استعمارگرهای انگلیسی و فرانسوی حتی آلمانی که بریم سرچشمه نیل رو پیدا کنیم یه مسابقه‌ای بود برای این‌که کی زودتر به سرچشمه نیل می‌رسه
audios/merged_f11_00122.wav
همون‌طوری که مسابقه بود کی زودتر مثلا به بعدتر قطب جنوب می‌رسه کی زودتر به قطب شمال می‌رسه کی زودتر به بالای اورست می‌رسه یه مسابقه هم بود کی زودتر به سرچشمه نیل می‌رسه این رود عجیب از کجا قدرت می‌گیره؟
audios/merged_f11_00123.wav
مردم محلی می‌دونستن دو تا شاخه‌ست یه شاخه‌ش تو خارطوم نیل سفید و نیل آبی مثلا به هم می‌رسن و اینا اروپایی‌ها هم از قرن ۱۷ فهمیده بودن که این نیل آبی مثلا از یه دریاچه‌ای توی اتیوپی می‌آد اما سرچشمه نیل سفید رو مخصوصا کسی نمی‌دونست
audios/merged_f11_00124.wav
یه رازی بود کنجکاوی بود برای آدمیزاد قرن نوزدهی و خلاصه این‌که این لشکرکشی ناپلئون به مصر کاتالیزور قوی و موثری بود که توجه اروپایی‌ها رو جلب کرد به نیل و مصر و
audios/merged_f11_00125.wav
مصر و نیل و اینا تو اروپا افتادن سر زبونا اورینتالیسم، شرق‌شناسی می‌گن نقطه آغازش همین‌جاست و حواس‌مون باشه ناپلئون موفق نبود در مصر ها!
audios/merged_f11_00126.wav
ناپلئون در فتح مصر ناکام موند ناوگان ناپلئون ناوگان فرانسه مغلوب نیروی دریایی انگلستان شد و ناپلئون دست از پا درازتر برگشت یعنی فرار کرد مصر شد زمین یکی از معدود ناکامی‌های
audios/merged_f11_00127.wav
فاتح بزرگی که خیلی کم شکست خورد اما اثرات فرهنگی و علمیش از این فتوحات ناتمام نظامیش خیلی بیشتر بود هم بیرونی که گفتیم هم تو خود مصر
audios/merged_f11_00128.wav
چون از دل آشوب‌های بعد از فرار فرانسوی‌ها یکی بلند شد در مصر به نام محمدعلی پاشا و این شد حاکم واقعی مصر
audios/merged_f11_00129.wav
مصر یادمون باشه هنوز رسما رو کاغذ در حکومت عثمانیه اون موقع ولی با اختیارات محلی زیاد والی مصر رو سلطان عثمانی تعیین می‌کنه ولی دیگه مالیات و بقیه کارا و اینا با خود والیه
audios/merged_f11_00130.wav
در سودان، در حجاز، در شامات ارتش مصر می‌آد علیه منافع عثمانی یه حرکتایی می‌کنه شکست می‌ده عثمانی رو حتی آخرش اروپایی‌ها از جمله بریتانیا و اینا می‌آن دخالت دیپلماتیک می‌کنن که سلطان کله‌پا نشه
audios/merged_f11_00131.wav
موازنه قدرت اینا در اروپا به هم نخوره انقدر ولی قوی شده مصر در نیمه اول قرن ۱۹ با محمدعلی پاشا مصر وارد دنیای جدید می‌شه محمدعلی پاشا آدمیه که اصلاحات مهم می‌کنه
audios/merged_f11_00132.wav
چهل سال در مصر حاکمه و مصر رو از یک استان آشوب‌زده شکست‌خورده در حکومت عثمانی تبدیل می‌کنه به یک دولت نیمه‌مستقل با ارتش مدرن
audios/merged_f11_00133.wav
قدم‌های اول صنعتی شدن رو برداشته با اصلاحات آموزشی ساختار اقتصادی مستقل اصلاحاتی می‌کنه که بعدا اینا می‌شه الگویی برای عصر تنظیمات عثمانی
audios/merged_f11_00134.wav
ما داستان مشروطه ایران رو می‌خونیم می‌گیم مشروطه‌خواهان ایران خیلیاشون از تنظیمات عثمانی الهام گرفتن تنظیمات عثمانی خودش الهام گرفته بود از این محمدعلی پاشا یعنی سر این رشته رو بگیریم به ایشون می‌رسیم در مصر
audios/merged_f11_00135.wav
و همون‌طوری که قبلا هم دیدیم حاکم مصر اگر موفقه اگر خوبه حتما حواسش به چی بوده؟ و تو این دوره قصه نیل دیگه قصه طغیان و برداشت و مالیات و اینا نیست
audios/merged_f11_00136.wav
نیل می‌شه بستر کشاورزی مدرن، ترابری جدید سدسازی، مهندسی مرکز پروژه مدرن‌سازی مصره محمدعلی پاشا بنیان‌گذار سلسله‌ایه که
audios/merged_f11_00137.wav
دیگه آخرین پادشاهی مصر می‌شه یعنی از اون موقع هست تا قرن بیستم زمان ملک فاروق که برادر زن اول شاه بود تو این دوران استعمار هم البته وارد مصر می‌شه
audios/merged_f11_00138.wav
اولش با وام دادن بعد با نظارت بعد با دخالت یه فازی می‌گیرن اینا هم که مصر دیگه بخشی از آفریقا نیست و مصر جزئی از اروپا شده و پروژه پشت پروژه راه بیفته و
audios/merged_f11_00139.wav
راه‌آهن و کارخونه و تئاتر و مدرسه و شهرسازی اروپایی و کاخ و نور و نمایش و از همه بزرگتر از همه مهم‌تر از همه پر اثرتر تاریخی‌تر
audios/merged_f11_00140.wav
دیگه پروژه کانال سوئز یک پروژه غول‌پیکر مهندسی واقعا که از قرن‌ها قبل رویای حاکمان و بازرگانان بود که این کانال باز بشه از مدیترانه مستقیم بری تو دریای سرخ
audios/merged_f11_00141.wav
در قرن نوزدهم با حمایت سرمایه‌دارهای فرانسوی و البته با جاه‌طلبی اسماعیل پاشا پادشاه خدیو مصر عملی شد بالاخره کانال سوئز افتتاح شد داستانش رو یه بار کامل تعریف کردیم دیگه
audios/merged_f11_00142.wav
یه مسیر آبی باریک وصل می‌کنه مدیترانه رو به دریای سرخ‌ راهی که اروپا می‌خواد به هند بره به جنوب شرقی آسیا بره رو یهو خیلی کوتاه می‌کنه یعنی مصر دوباره مثل هزاران سال قبل
audios/merged_f11_00143.wav
می‌شه گلوگاه تجارت جهانی منتها دوره استعماره این بیشتر از این‌که به نفع خودش باشه به نفع دیگرانیه که کانال رو دارن کنترل می‌کنن اول از همه هم فرانسوی‌ها
audios/merged_f11_00144.wav
و بعد انگلیسی‌ها راه‌شون رو پیدا می‌کنن پول کم می‌آره مجبور می‌شه سهامش رو بفروشه اسماعیل پاشا انگلیسی‌ها سهام رو می‌خرن با یه ترکیبی از بدهی و طمع و موقعیت استراتژیک و اینا
audios/merged_f11_00145.wav
مصر می‌افته دست استعمار در ۱۸۸۲ نیروهای بریتانیا وارد مصر می‌شن مصری رو که دوباره بگم هنوز رو کاغذ جزو عثمانیه اشغال می‌کنن
audios/merged_f11_00146.wav
و در عمل می‌کننش مستعمره بریتانیا می‌گن ما باید نظم رو حفظ کنیم کنترل کانال سوئز رو می‌خوان داشته باشن در واقع همون‌طوری که می‌خوان کنترل همه‌ی گلوگاه‌های دریایی مهم دنیا رو داشته باشن
audios/merged_f11_00147.wav
از جبل‌الطارق تا مالاکا تا ماکائو همه‌جا رو می‌خوان داشته باشن کانال سوئز رو هم می‌خوان داشته باشن و می‌افته دست‌شون کانال سوئز می‌افته دست‌شون مسیر رفت‌وآمد به هند رو هم
audios/merged_f11_00148.wav
اینطوری برای خودشون امن و سکیور می‌کنن کم‌کم حضور انگلیس انقدر اونجا زیاد می‌شه مثلا وقتی می‌خوای سیاست‌های بریتانیا رو در ایران قرن ۱۹ بررسی کنی یه جاهایی می‌بینی که کافی نیست که بگی
audios/merged_f11_00149.wav
مثلا انگلیسی‌ها اینو می‌خواستن در ایران به‌خاطر این‌که یه دونه انگلیسیا نداری سه تا بریتانیا داری بریتانیای هند داری یه چیز می‌خواد بریتانیای لندن داری یه چیز می‌خواد بریتانیای مصر داری
audios/merged_f11_00150.wav
که اینا ممکنه یه چیز دیگه بخوان واقعا و اینا در مصر مستقرن نیل رو قشنگ گرفتن برای خودشون نیل رو تبدیل کردن به لوله تغذیه امپراتوری مدلی که حالا مال مصر هم نیست دیگه اینا در هند هم همین کار رو کردن
audios/merged_f11_00151.wav
اونجا هم رودخونه‌هایی مثل گنگ و سند و اینا رو با سد و کانال و اینا مهار کردن نه برای مردم هند برای کارخونه‌های بریتانیا در هند هم مثل مصر پنبه، نیشکر، چایی، ادویه
audios/merged_f11_00152.wav
اینا رو می‌گرفتن صادر می‌کردن به‌جاش پارچه و کالای انگلیسی وارد می‌کردن ساختار اقتصاد استعماری دیگه اون رو اینجا هم پیاده کردن در مصر هم پیاده کردن مواد خام بومی‌ به اضافه نیروی کار محلی
audios/merged_f11_00153.wav
سود ازش دربیاد برسه به لندن سیستم امپراتوری بریتانیا این بود برای این‌که مثلا حالا یه خرده بفهمیم اینو با کاری که انگلیس در ایران می‌کرد مقایسه کنیم تا ما درک بهتری پیدا کنیم چون تو انگلیس این برنامه رو نداشت
audios/merged_f11_00154.wav
استعمار نشده بود مستعمره نبود ایران دیگه فرمول در ایران فرق می‌کرد در ایران حضور اقتصادی و سیاسی زیاد داشتن انگلیسی‌ها ولی مثل مصر و هند عمیق و سیستماتیک نبود
audios/merged_f11_00155.wav
شاید یه داستانش هم اینه که ایران واقعا نیل نداشت ایران سند نداشت ایران گنگ نداشت ایران حتی بازار بزرگ داخلی نداشت که کالاهای بریتانیا بخواد تو مقیاس بزرگ توش جذب بشه
audios/merged_f11_00156.wav
در مصر با نیل، پنبه، راه‌آهن یک مستعمره کامل درست کردن از خاک مصر تا آب نیل همه در خدمت چرخ‌های کارخانه صنعتی بریتانیا رفت
audios/merged_f11_00157.wav
یعنی رودخونه‌ای که هزاران سال رگ حیات مصر بود حالا شده بود لوله تغذیه یک امپراتوری بزرگ دیگه اون طرف دنیا و چیزی که انتظار داریم بعد از استعمار اینطوری اتفاق بیفته چیه؟
audios/merged_f11_00158.wav
یک جنبش استقلال‌طلبی ملی‌گرایی دیگه یک جنبش ملی‌گرایی مصر هم در واکنش به همین استعمار شروع شد طبیعتا اول قرن بیستم مخصوصا بعد از جنگ جهانی اول
audios/merged_f11_00159.wav
پادشاهی مصر حالا دیگه بعدا کم‌کم مستقل شد و ولی خب انقدر کانال سوئز برای بریتانیا مهم بود که ول نمی‌کرد برای همین عملا تا پادشاهی هست کنترل بریتانیا هم هست روی ارتش هست
audios/merged_f11_00160.wav
۱۹۵۲ می‌شه یک سال بعد از سقوط دولت ملی‌گرای مصدق در ایران در مصر اون موقع جمال عبدالناصر کودتا می‌کنه جمال عبدالناصر و افسران آزاد کودتا می‌کنن
audios/merged_f11_00161.wav
دوره ناصر می‌شه دومین دوره در تاریخ مصر که یک ایده‌ای رو مصری‌ها در کنار نیل دولوپ می‌کنن گسترش می‌دن و بعد اینو می‌خوان بفرستن به جاهای دیگه
audios/merged_f11_00162.wav
این بار به سرزمین‌های عربی دیگه به شامات و سوریه و پان‌عربیسم رو اینطوری می‌خوان قدرت بهش بدن ده قرن بعد از فاطمی‌هایی که از کنار نیل می‌خواستن گسترش بدن
audios/merged_f11_00163.wav
اتفاق بزرگ بعدی درباره نیل رو هم باز همین ناصر رقم می‌زنه اتفاقی که اونم باز نشون‌مون می‌ده چرا تاریخ مصر تاریخ نیله و تاریخ نیل داستان مصره سد اسوان رو می‌سازن
audios/merged_f11_00164.wav
سد اسوان خیلی هم داستان جالب و قشنگی داره یه بخشی از قصه مصر رو می‌گه واقعا کشورای اطراف مصر اینا خب همه مستعمره بودن در قرن ۱۹ و اوایل ۲۰ همه مستعمره بودن
audios/merged_f11_00165.wav
به جز اتیوپی البته اتیوپی از اون کشوراییه که هیچ‌وقت مستعمره نشد دوره استعمار که تموم شد یکی‌یکی در حوزه نیل کشورهای جدید درست شدن سودان و اوگاندا و کنیا و رواندا و تانزانیا و
audios/merged_f11_00166.wav
کلی کشور مستقل جدید با مرز تازه که اینا هم حالا از نیل سهم می‌خوان این برای نیل هم یه دوره جدیدیه دیگه کشورهایی حالا هستن که اینام می‌خوان عقب‌موندگی رو جبران کنن
audios/merged_f11_00167.wav
و نیل رو برای توسعه‌شون لازم دارن سودان و جاهای خشک مصر اینا بارندگی منظم که ندارن اصلا تنها منبع جدی آب شیرین‌شون نیله بدون نیل آب شهری هم نمی‌تونن تامین کنن چه برسه به کشاورزی
audios/merged_f11_00168.wav
اونم کشورایی که بخش بزرگی از اقتصادشون هنوز هم کشاورزیه و بعد وقتی می‌خوان برن توسعه یعنی نیروگاه برق‌آبی هم می‌خوان به عنوان بزرگراه هم لازمش دارن شهرای بزرگ هم کنار این دارن
audios/merged_f11_00169.wav
زیرساختی جهان عرب رو در قرن بیستم هوا کرد سد اسوان رو ساخت با کمک شوروی و اینطوری عملا دعوا رو سر نیل برد مرحله بعد
audios/merged_f11_00170.wav
جدی کرد مصر که سد بزرگ‌ ساخت اتیوپی هم رفت بالادستش یه سد بزرگتر زد بعد اوگاندا و سودان و اینا هم رفتن سراغ پروژه‌های سدسازی بزرگ که نتیجه‌ش این می‌شد که آب پایین‌دستی که می‌خواست به مصر برسه هی کم می‌شد
audios/merged_f11_00171.wav
برای مصری که ۹۵ درصد جمعیتش بر نیل زندگی می‌کنن این دیگه تهدید امنیتی بود در نتیجه بین این‌ها درگیریه مصر و سودان تو این درگیری استناد می‌کنن
audios/merged_f11_00172.wav
به مثلا توافق‌های دوره استعمار می‌گن ما اونجا بیشتر سهم داشتیم از آب نیل مصر می‌گه من حق وتو داشتم درباره پروژه‌های بالادست بقیه می‌گن ما که نبودیم شما با انگلیسی‌ها توافق کردین خلاصه گرفتاری‌شون زیاده
audios/merged_f11_00173.wav
ما مثلا می‌گیم نیل فقط فکر می‌کنیم مصره فقط یاد مصر می‌افتیم ولی واقعیتش اینه که الان فقط مصر نیست دیگه اینای دیگه هم هستن و وضع پیچیده‌ست در قرن ۲۱ نیل رودیه که از ۱۱ تا کشور می‌گذره
audios/merged_f11_00174.wav
یازده تا کشور که هر کدوم‌شون یه جور گرفتارن با میراث استعمار و چالش‌های توسعه و نیازهای جمعیتی و خب همه هم سهم می‌خوان در نتیجه این رودخونه‌ای که قرن‌ها تمدن می‌ساخته
audios/merged_f11_00175.wav
الان شده منشا رقابت و بی‌اعتمادی و چانه‌زنی ژئوپلیتیک و هرچی امنیت آبی مهم‌تر نیل مهم‌تر نه فقط به عنوان منبع بلکه اصلا به عنوان معیار قدرت
audios/merged_f11_00176.wav
هم برای ملت‌های شرق آفریقا هم قدرت‌های بزرگ دیگه چین می‌آد اتیوپی سرمایه‌گذاری می‌کنه آمریکا از مصر حمایت می‌کنه اتحادیه اروپا یه جور به‌خاطر این‌که کنترل نیل مثل همیشه
audios/merged_f11_00177.wav
یعنی نفوذ در حالا قلب ژئوپلیتیک شمال و شرق آفریقا نیل همیشه دیدیم دیگه بیش از یک رودخونه بود از زمان فرعون تا خلیفه فاطمی‌ از زمان سزار آگوستوس تا جمال عبدالناصر
audios/merged_f11_00178.wav
همیشه بیش از یک رود بود ۳۸۰۰ سال پیش ۳۸۰۰ سال پیش فرعون مصر می‌گفت مصر بخشی از نیله نه که نیل یه بخشی از مصره
audios/merged_f11_00179.wav