text
stringlengths
86
266
audio
stringlengths
27
27
سر اسم، سر هویت ملت‌هایی که هیچ‌وقت ملت نبودن با هم یهو تبدیل شدن به کشور منافع قاطی شد تنش بالا گرفت و درگیری‌هایی درست شد که تا امروز حل نشده دریاچه چاد بین چهارتا کشور تقسیم شده
audios/merged_f13_00088.wav
یکی از منابع اصلی تنش و درگیری‌های قبیله‌ایه رود نیل اتیوپی و مصر سر استفاده‌ش درگیرن چون مرزها و توافقاتی که زمان استعمار بوده دست بالا رو داده به مصر کلا این ملت‌سازی اونجا نصفه‌نیمه شد
audios/merged_f13_00089.wav
شکاف‌ها بیشتر شد در کنگو می‌شه دید در نیجریه می‌شه دید در نیجر می‌شه دید تو دعواهایی که تو خیلی از این کشورها هست که با چه زبونی حرف بزنیم مدرسه چی یاد بده تلویزیون به چه زبونی باشه
audios/merged_f13_00090.wav
اینا جنگ‌های عمیقیه خاموشه از یه نظر که تو اخبار و اینا خیلی نمی‌آد چون یه دفعه‌ای اتفاق نمی‌افته ولی اینا هم کم درگیری نیست درگیری‌های کم‌عمقی نیست چه در رواندا، چه در مالی، چه در سنگال
audios/merged_f13_00091.wav
چه در بورکینافاسو چه در الجزایر یعنی کنفرانس برلین رو نگاه کنی بعد از ۱۴۰ سال دوره سیاه و تحقیرآمیزی رو شروع کرد برای آفریقا دیگه همیشه البته یه عده‌ای هستن که می‌گن اروپایی‌هایی رفتن اونجا جاده ساختن راه‌آهن ساختن
audios/merged_f13_00092.wav
بعضیا می‌گن نه ببین آخه کجا ساختن برای توسعه نساختن برای خودشون ساختن برای همینم به درد مردم نخورده و نمی‌خوره راه‌آهن ساختن که منابع رو ببرن معادن رو ببرن، چوب رو ببرن طلا رو ببرن، نفت رو ببرن
audios/merged_f13_00093.wav
یه خط راه‌آهن از دل جنگل می‌ره تا بندر سر راه شهر و روستا و چیزی نیست مردمی‌ نمی‌بره واسه توسعه داخلی نبود اینا دعواها و بحث‌هاییه که همیشه هست ما هم یه خرده گوش‌مون بهشون عادت داره
audios/merged_f13_00094.wav
ولی سوال برای آفریقایی‌ها و کشورهای آفریقا اینه که خب چیکار می‌شه کرد حالا؟ حالا وضع فعلا اینه چه کار می‌تونیم بکنیم؟ مرزها رو می‌تونیم دوباره بریم تعریف کنیم؟ یا این‌که نه کار ساده‌ایه نه واقعا کار بدون دردیه
audios/merged_f13_00095.wav
چون هر مرزکشی تازه‌ای دوباره یعنی یه عده ناراضی هر کشور تازه هر ملت تازه یعنی یه دشمن تازه‌ای هم دوباره اونجا درست بشه تجربه سودان جنوبی جلو چشم‌مونه دیگه تازه جدا شده ولی همچنان درگیره
audios/merged_f13_00096.wav
این‌که این مرزها رو از اول بکشیم و اینا به نظر نمی‌رسه که ایده خیلی چیزی باشه خیلی امیدوارکننده‌ای باشه یه سری ایده‌ها هست که مثلا یه اتحادیه‌هایی درست بشه از کشورای آفریقایی
audios/merged_f13_00097.wav
که اینا گاهی ضعیف‌تر گاهی قوی‌تر پیگیری می‌شه بحث‌های خیلی زیادی هست که اصلا آقا دوره استعمار تموم نشده که استعمار به یه شکل تازه‌ای به یه شکل دیگری الان ادامه داره الان قدرت‌های جدید جهانی و منطقه‌ای هستن
audios/merged_f13_00098.wav
با پروژه‌های زیرساختی اقتصادی سیاسی نظامی دارن تو آفریقا استعمار می‌کنن چین بعضیا می‌گن داره استعمار می‌کنه بعضیا می‌گن نه این شبیه اون نیست این ضررش رو با اون مقایسه کن
audios/merged_f13_00099.wav
نفعش رو با اون مقایسه کن امارات در سال‌های اخیر بازیگر خیلی فعالی شده در کشورای آفریقایی نفوذی نظامی داره در یه بنادری مخصوصا در ساحل شرقی ترکیه یک بازیگر مهمی‌ داره می‌شه در آفریقا
audios/merged_f13_00100.wav
چه با تجارت، چه با مدرسه‌هایی که راه می‌ندازه سر همه اینا بحثه سر همه اینا گفت‌وگوئه ایران خیلی تلاش کرده هر وقتی که البته پول داشته هر وقت پول بوده در ایران رفتن یه سری کارایی کردن حالا چقدر این کارها در یک استراتژی بزرگه
audios/merged_f13_00101.wav
چقدر همین‌طوری هر وقت پول داشتیم بریم یه جایی یه خرده‌ای خرج کنیمه اینا موضوعای دیگریه واقعا برای این ویدیو نیست کنجکاوی مهمی هست به‌خاطر این‌که اینا رفتارهای متفاوتیه در آفریقا حالا همه اینایی که گفتیم
audios/merged_f13_00102.wav
اینا واقعا در مقابل چین هیچی نیستن چین یه جور متفاوتی داره در آفریقا رفتار می‌کنه به حاکمیت ملی و به مرزهای سرزمینی و اینا احترام می‌ذاره قراردادها رو حداقل در ظاهر داره رعایت می‌کنه
audios/merged_f13_00103.wav
نفوذ چین در آفریقا خیلی رسانه‌های آمریکایی علیه‌ش می‌گن ولی دقیق‌تر که ببینی کاملا متفاوته مقایسه‌ش کنی با کاری که فرانسوی‌ها در الجزایر و بورکینافاسو کردن کاملا متفاوته
audios/merged_f13_00104.wav
این یه شیوه دیگریه کنجکاوی مهم اینه که حالا نتیجه این رفتار جدید چی می‌شه؟ با این رفتار جدید و در نظم جدید دنیا و در زمانی که آمریکا دیگه خیلی نه می‌خواد به نظر می‌رسه
audios/merged_f13_00105.wav
نه می‌تونه که دخالت بکنه آیا کشورای آفریقایی می‌رن در مدار چین؟ یا نمی‌رن در مدار چین؟ اینا کنجکاوی‌های آینده‌ست ما برای این‌که بخوایم به اون چیزا بپردازیم
audios/merged_f13_00106.wav
جایی که وقتی که صحنه قدرت در اروپا عوض شد در آفریقا هم قدرت‌های اروپایی نشستن و کیک رو گذاشتن وسط بین خودشون تقسیمش کردن همه آفریقا رو در یک کنفرانسی تقسیم کردن
audios/merged_f13_00107.wav
و کنفرانسیه که استعمار رو از یک پروژه پراکنده تبدیل می‌کنه به یک نقشه دقیق و کالا بردن رو گزیده‌تر می‌کنه حالا که اینا با چراغ آمده بودن
audios/merged_f13_00108.wav
تصمیماتی می‌گیرن که تاوانش رو تا صدسال بعد میلیون‌ها نفر دادن و می‌دن داستان تا اینجاش داستان گذشته‌ست و اینجاش جالب می‌شه که پرسپکتیومون رو یه خرده‌ای باز کنیم
audios/merged_f13_00109.wav
بعد ببینیم که این بذری که اروپاییا ۱۴۰ سال پیش در آفریقا نصفه‌نیمه کاشتن و بعد در این دهه‌های بعد با خون مردمان آفریقایی آبیاری شده
audios/merged_f13_00110.wav
ممکنه اینطوری بشه که نهایتا میوه‌ش برسه به چین یعنی مثل خیلی ویدیوهای دیگه این کنجکاوی ما هم آخرش می‌رسه به چین درباره آفریقا صحبت کردیم ولی رسیدیم به چین
audios/merged_f13_00111.wav
درباره چین بیشتر صحبت می‌کنیم این ویدیوهای قبلی‌ای رو که درباره چین ساختیم ببینین بعدا هم درباره چین و و البته بقیه دنیا با هم حرف می‌زنیم شب از خیالت در فغان
audios/merged_f13_00112.wav
روز از غمت در زاری‌ام جنگ ایران و عراق طولانی‌ترین جنگ قرن بیستم بود قرنی که توش جنگ‌های جهانی بود جنگ‌های خیلی وحشتناک این طرف و اون طرف دنیا بود
audios/merged_f13_00113.wav
ولی این جنگ که ایران توش درگیر بود هشت سال طول کشید و بسیار بسیار کشته داد دقیق هم درست نمی‌دونیم دقیق درست نمی‌دونیم هزینه‌هاش رو این طرف و اون طرف مرز
audios/merged_f13_00114.wav
علامتی که هم اکنون می‌شنوید اعلام خطر یا وضعیت قرمز است ولی سوال ما تو این ویدیو خود جنگ نیست کنجکاوی ما زمینه‌های جنگه و بیشتر هم زمینه‌های جنگ اصلا قبل از انقلاب
audios/merged_f13_00115.wav
یا جواب این نیست که چون آیت‌الله خمینی مردم عراق رو دعوت کرد که مثلا علیه حکومت عراق قیام بکنن و خطرش در ملت عراق زیاد است و الا به ملت ما که او نمی‌تواند صدمه‌ای بزند من به اون‌ها سفارش می‌کنم
audios/merged_f13_00116.wav
اگر می‌توانند قیام کنند بر ضد این آدم و این آدم را از بین ببرند و خودشون جانشین او شوند و ما هم تاییدتون می‌کنیم یا این‌که ایران انقلابی چون با غرب سرشاخ شد
audios/merged_f13_00117.wav
اونا تحریک کردن عراق رو و عراق حمله کرد یا چون آمریکایی‌ها چون شوروی جواب‌هایی که ما دنبالش هستیم از این جنس نیست اینا هر کدوم یه بخشی از حقیقت هستن ولی ما تو این ویدیو می‌خوایم بریم زمینه‌های تاریخی اختلاف
audios/merged_f13_00118.wav
ببینیم چی می‌تونیم بفهمیم درباره یک‌سری از زمینه‌های این جنگ قبل از این‌که اصلا به انقلاب برسه درباره مرز ایران و عراق، اختلافات مرزی، زمینه‌های تنش
audios/merged_f13_00119.wav
از خیلی وقت پیش تا زمان جنگ کجای اروند؟ می‌گوم کجای اروند؟ اول یک نمای کلی بدیم از این مرزی که می‌گیم یکی از قدیمی‌ترین مرزهای دنیاست چون عراق که می‌دونیم کشور قدیمی‌ نیست
audios/merged_f13_00120.wav
ملت خیلی جوانیه از این دولت‌های ملیه که بعد از فروپاشی امپراتوری عثمانی و با قرارداد سایکس-پیکو و اینا درست شد و مثل کشورای دیگه اینطوری خیلی گرفتاری هم داشت و داره پیچیدگی‌هایی داشت عراق هم که اونایی که درستش می‌کردن
audios/merged_f13_00121.wav
واقعا خیلی ازش شاید خبر هم نداشتن یا حالا شاید بعضیاشون بی‌خبر هم نبودن یعنی می‌دونستن که مثلا این‌که شما بری یه جایی که چهار هزار ساله آدمیزاد داره اونجا زندگی می‌کنه بری اونجا یه خط بکشی یهو
audios/merged_f13_00122.wav
اسمش رو بذاری یه واحد سیاسی جدید بگی اینجا یه کشور جدیده دور یه جایی که واقعا هیچ‌وقت واحد سیاسی مستقل نبوده این نمی‌شه، این گرفتاری خواهد داشت یه کشوری می‌شه با کلی نفت ولی از اون طرف با دستی بسته
audios/merged_f13_00123.wav
یعنی جغرافیا دستش رو برای صادرات این همه نفت می‌بنده این معضل می‌شه برای این کشور معضل خواهد شد همون‌طوری که شد مخصوصا اگه بدونیم که این عراقی که در واقع درستش کردن
audios/merged_f13_00124.wav
از به هم دوختن سه‌تا ولایت پاشانشین عثمانی درست شد سه قسمت عثمانی رو گرفتن دوختن به هم کردن عراق این سه قسمت بودنش هم فقط زمان عثمانی نیست که سه قسمت بود
audios/merged_f13_00125.wav
این سه قسمت سه قسمت باستانی‌ان در عراق یعنی این سرزمین و تاریخ باستانش رو هم که نگاه کنی کم‌وبیش هاله‌های سه تا سرزمین جدا رو توش می‌بینی عراق شمالی که موصل توشه در دوران باستان که بری می‌شه گفت
audios/merged_f13_00126.wav
تقریبا تمدن آشور از اونجا می‌آد عراق مرکزی که بغداد توشه دوران باستان اینا رو بخوای نگاه کنی اکد و اکدی‌ها و اینا بودن اونجا فقط برای این‌که تقریب به ذهن بشه که درباره کجا و چه تمدنی صحبت می‌کنیم ما
audios/merged_f13_00127.wav
حرفای دقیقی نیست این و عراق جنوبی رو که نگاه کنی بصره رو که نگاه کنی تمدن دوره باستانش مثلا تمدن سومر می‌شه سه تا تمدن مهم و بزرگ داریم صحبتش رو می‌کنیم و داریم می‌گیم که اینا اینجا بودن
audios/merged_f13_00128.wav
و داستان عراق امروز رو هم بخوایم نگاه کنیم یه حدی می‌شه داستان ارتباط این سه تا دایره این سه تا بخش با هم خوند و فهمید ارتباط‌شون با هم و البته ارتباط‌شون با همسایه‌هاشون
audios/merged_f13_00129.wav
و از جمله ایران به این عراق قبل از این‌که عراق بشه بین‌النهرین می‌گفتن حالا عقب‌تر که بریم وقتی اسمش عراق نیست اسم بین‌النهرین رو می‌گیم می‌بینیم یا اونطوری که به فارسی می‌گیم میان‌رودان رو می‌شنویم میان‌رودان یعنی میان دو رود
audios/merged_f13_00130.wav
بین دو رود دجله و فرات و همین اسم هم که می‌گیم پتانسیل تنشش معلومه دیگه این وقتی داره می‌گه سرزمین بین دو روده دوتا رود رو داره توش می‌بینه این با ایران به Conflict می‌خوره
audios/merged_f13_00131.wav
به یک‌سری تنش‌هایی می‌خوره چون به صورت سنتی حاکمان ایران حوزه قدرت خودشون رو از جیحون می‌بینن تا فرات یعنی این رودخونه همین رودخونه‌ای که عراق هم میان‌رودان هم همینجاست
audios/merged_f13_00132.wav
و فرات اینجاست فرات در سرزمینیه که الان در عراقه و ما تو این ویدیو می‌خوایم این ۵۰۰ سال گذشته رو نگاه کنیم تو این ۵۰۰ سال گذشته بیشتر وقت‌ها فرات در قلمرو فرمانروایی ایران نبوده
audios/merged_f13_00133.wav
اونی که داشته بر ایران حکم می‌رانده فرات رو توی مرزهای خودش نداشته بیشتر وقتا نداشته پس جغرافیای این ویدیو در واقع نواحی مرزی ایران و عراقه یا حالا ایران و عثمانی تاریخش رو هم نمی‌خوایم ببریم به دوره باستان خیلی
audios/merged_f13_00134.wav
در دوره باستان مهم هست اینجا ولی وحدت ملی ایران بعد از ساسانی بعد از صفویه درست شد ما هم می‌خوایم از اول صفویه ببینیم این قصه رو تا پایان پهلوی
audios/merged_f13_00135.wav
ما می‌خوایم اون ۴۸۰ سال رو تقریبا تیکه‌تیکه ببینیم در سه دوره سه تا دوره متفاوت از هم اول می‌خوایم ببینیم از صفوی تا اول قاجار چه اتفاقی افتاد چطوری بود داستان و بعد دوره قاجار رو می‌خوایم بینیم
audios/merged_f13_00136.wav
رضاشاه رو هم کمابیش ادامه همون می‌بینیم و بعد دوره شاه رو می‌بینیم که یک روند جدیدی شروع شد داستان اینا اینطوری هم هست که اولش خیلی پرتنشه اون ۳۰۰ سال اول ۱۵۰۰ تا ۱۸۰۰
audios/merged_f13_00137.wav
یعنی دوره صفویه تا ابتدای قاجار می‌شه صفویه و زندیه و افشاریه و همه اینا با هم تا اولش که قاجار می‌خواد بیاد دوره پرتنشیه یازده‌تا جنگ بزرگه هشت‌تا عهدنامه صلحه
audios/merged_f13_00138.wav
به‌خاطر این‌که بری دنبال جواب این سوال که تنش بین ایران و عراق چی بود؟ این جوابش خیلی متفاوت از بقیه تنش‌ها بین همسایه‌ها نیست سر این بود که مرز کجا باشه؟ تا کجا ما باشیم؟ از کجا شما باشین؟
audios/merged_f13_00139.wav
روی این اختلاف حالا بعدا اختلاف مذهبی هم می‌آد اختلاف ایران با حکومت شیعه با عثمانی با حکومت سنی هم می‌آد یا بعد از تشکیل جمهوری عراق مسئله قومی هم پیدا می‌شه
audios/merged_f13_00140.wav
بین کردهای دو طرف مرز و عرب‌های دو طرف مرز و اینا ولی اصل داستان رو ما داریم اونطوری می‌بینیم که مرزیه که سرش دعوای طولانی چندقرنه بوده بعد دعواها با این چیزا تشدید شده
audios/merged_f13_00141.wav
یا یه جاهایی تلطیف شده شدتش کم شده و البته نهایتا با یه کاتالیزوری به نام انقلاب ایران و حکومت بعثی صدام در عراق نهایتا رسیده به یک جنگ هشت ساله ولی بریم اول داستان این ۵۰۰ سال رو ببینیم
audios/merged_f13_00142.wav
ببینیم که چه خبر بوده این طرف مرز و اون طرف مرز و اول همین‌طور که گفتم اون سیصد سال صفوی افشار زندیه رو ببینیم از ۱۵۰۰ تا ۱۸۰۰
audios/merged_f13_00143.wav
تو دوره صفویه، تو ۲۰۰ ساله صفویه خیلی ایران و عثمانی سرشاخ شدن صفویه خب خیلی حکومت مهمی هم هست در تاریخ ایران بعد از چند قرن یک حکومت ایرانی آمده همه سرزمین از جیحون تا فرات رو روش مدعیه
audios/merged_f13_00144.wav
و می‌خواد یه دولت مقتدری تشکیل بشه قدرت سیاسی و اقتصادی و اجتماعی در سراسر ایران رو جمع کنه متمرکز کنه شکاف‌های داخلی این سده‌های میانه رو پر کنه و یه جوری حکومت ساسانی رو بازسازی بکنه
audios/merged_f13_00145.wav
دولت مرکزی بسازه مشابه زمان ساسانیان مشروعیتش هم از کجا بیاد؟ هم بره از نمادهای تاریخی پیش از اسلام استفاده کنه مدلش مدل حکومت ساسانیه حکومت مقتدر قوی مرکزی و اینا
audios/merged_f13_00146.wav
و هم این‌که روی مذهب ملی تاکید کنه باز دوباره با الهام از ساسانی‌ها حالا دوره قبل از اسلام با دین زرتشتی که می‌تونست تمایز ایجاد بکنه الان که دیگه اینجاها مسلمون شدن اکثریت
audios/merged_f13_00147.wav
با یک نوعی از اسلام که باز متفاوته از همسایه‌ها ما شیعه هستیم شما شیعه نیستین پس ما با شما فرق می‌کنیم هرچند اون موقع همه ایرانی‌ها شیعه نشدن قبل از صفویه هم نبودن
audios/merged_f13_00148.wav
بعد از صفویه هم همه نشدن تا همین امروز هم همه ایرانی‌ها شیعه نشدن مخصوصا نواحی نزدیک مرز که بری یه خرده دست دولت مرکزی شیعه بهشون نمی‌رسه خیلیا سنی موندن ولی این حرکت مهم بود
audios/merged_f13_00149.wav
این شیعه بودن برای جنگ با عثمانی یا جنگ‌های با عثمانی هم مهمات فراهم می‌کرد به‌خاطر این‌که کمک‌شون می‌کرد صفویا رو بگن که ما اصلا داریم می‌ریم قبر امامای شیعه اونجاست
audios/merged_f13_00150.wav
می‌خوایم بریم مثلا اون شهرها رو داشته باشیم می‌خوایم در سرزمین شیعه باشه یا از اون طرف در واکنش به این شیعه شدن ایران عثمانی هم سنی‌تر شد اونا هم می‌گفتن که این جمعیتی که در عثمانی شیعه هستن
audios/merged_f13_00151.wav
ضمن این‌که عثمانی در اندیشه کشورگشایی در جهان اسلام هم بود و بودن سلاطینی در عثمانی که می‌خواستن اصلا ایران رو ضمیمه امپراتوری خودشون بکنن از این طرف ایران صفوی هم چشم داشت دیگه
audios/merged_f13_00152.wav
به سرزمین‌های غرب زاگرس چشم داشت که بریم همه اینا رو برگردونیم به خاک ایران می‌گفتن عراق جزئی از ایران بوده متعلق به ایران هست ذهنیت تاریخی هم می‌گفت به فرمانروای ایرانی که
audios/merged_f13_00153.wav
از جیحون تا فرات مال شماست بخش زیادی از عراق در واقع در ذهن اینا مال ایران بود از جمله مثلا شهری که براشون خیلی مهم بود توی این ناحیه بصره بود این سه تا منطقه رو گفتیم سه تا دایره عراق رو
audios/merged_f13_00154.wav
اصلا مهم‌ترین راه دسترسی امپراتوری عثمانی بود به اقیانوس هند مهم‌تر و پررونق‌تر و خوش‌جاتر از عدن در یمن یا جده در حجاز
audios/merged_f13_00155.wav
اینا هم مال عثمانی بود ولی این جاش بهتر بود و برای ایران هم بصره خیلی جذاب بود و خیلی برای همین سرش بکش‌واکش داشت با عثمانی و البته با پرتغالیا چون بصره یه حال مستقلی هم داشت پرتغالی‌ها هم می‌خواستن که بصره همین‌طوری مستقل بمونه
audios/merged_f13_00156.wav
نیفته دست ایران اهمیت تجاری داشت دیگه چون زمینی وصل می‌شد مثلا به بغداد از این‌ور به شیراز به اصفهان و چسبیده بود به خلیج‌فارس راهش به دنیا باز بود در واقع خودش بصره خرما صادر می‌کرد
audios/merged_f13_00157.wav
عثمانی ولی از اونجا طلا و نقره می‌فرستاد به هند و اینا منتها می‌گم کنترل عثمانی روش سفت نبود تا باب‌عالی بخواد از استانبول لشکر بفرسته و اینا از این بیابونا رد بشن بیان اینجا یه فصلی گذشته بود
audios/merged_f13_00158.wav
اتفاقا کنترلش برای دربار ایران راحت‌تر بود حاکم شیراز و متحدین عربش در خوزستان سریع می‌تونستن خودشون رو برسونن به بصره این‌که اینا دسترسی دارن اونا دسترسی دارن پرتغالی از دریا دسترسی دارن
audios/merged_f13_00159.wav
و همین‌طوری که گفتم یه حال مشترکی داره بصره بین ایران و عثمانی ایران که می‌خواد بره بگیره بصره رو پرتغالی‌ها جلوش مثلا وایمیستن به جز این حالا البته بصره سر راه حج هم بود
audios/merged_f13_00160.wav
اونم باز برای بیزینسش خوب بود خلاصه اهمیت زیاد داشت و حاکمان بصره هم بدشون نمی‌اومد با صفویا نزدیک‌تر بشن استفاده بکنن در واقع از پشتیبانی ایران صفوی
audios/merged_f13_00161.wav
چیزی که می‌خوام تثبیت بکنم اینه که یه خرده حال مستقل داشت با این‌که حتی وقتی در عثمانی بود با ایران خیلی نزدیک بود و البته پرتغالی‌ها هم توش دست داشتن و همه اینا یعنی چی؟ یعنی اینم یکی از اون جاهای مشترکی بود
audios/merged_f13_00162.wav
به عنوان مثال گفتیمش که ایران و عثمانی سرش خیلی به هم حمله کردن خیلی جنگ شد کلا اون دوران دوران پر از جنگیه معمولا هم وقتی بررسی می‌خوان بکنن
audios/merged_f13_00163.wav
ما خودمون هم این کارا رو قبلا کردیم مثلا می‌آن جنگ‌ها رو بررسی می‌کنن که این سال این با اون جنگ فلان شاه اون موقع حمله کرد و اینا من فکر کردم تو این ویدیو یه خرده کار متفاوت بکنیم بیایم به جاش پیمان‌های صلح رو بگیم
audios/merged_f13_00164.wav
جنگ‌ها رو کردن آخرش به یه پیمان صلحی رسیدن همه‌ش دیگه ما بیایم پیمان‌های صلح رو نگاه کنیم ببینیم کی اینا صلح کردن کی معاهده نوشتن چون اونا اونجاییه که موازنه قدرت اتفاق می‌افته زوراشون رو زدن
audios/merged_f13_00165.wav
که توی همه‌شون خب طبعا یک توافق مهم سر مرزه دیگه در صلح آماسیه و چه معاهده استانبول و چه معاهده زهاب و همه اینا مسائل مرزیه که توش مهمه
audios/merged_f13_00166.wav
اختلاف‌هایی که تا قبل از این‌که سروکله روسیه اون بالا پیدا بشه از قفقاز هست تا خوزستان حالا بعد که روسیه می‌آد دیگه قفقاز و نهایتا روسیه هم درگیر داستان قفقاز می‌شه
audios/merged_f13_00167.wav
و بعد اون یه داستان سه‌جانبه‌ای می‌شه و بعدش هم که اصلا می‌شه بین ایران و روسیه ولی تا قبل از اون از قفقاز هست درگیری ایران و عثمانی تا خوزستان یعنی شما صلح آماسیه رو هم نگاه می‌کنی
audios/merged_f13_00168.wav
از آذربایجان تا گرجستان شرقی رو می‌گن می‌شه مرز ایران گرجستان غربی و کل عراق می‌شه مرز عثمانی اونجا رو دارن صحبت می‌کنن از اون طرف بیای جلوتر معاهده استانبول زمان نادر رو ببینی
audios/merged_f13_00169.wav
می‌بینی که قفقاز رو نادر می‌گیره و اینا هی سرزمین‌ها ردوبدل می‌شه هم حالا توی قفقاز هم بعدا پایین‌تر همین بخش‌هایی از عراق فعلی بخش‌هایی از ایران فعلی یه زمانی دست عثمانیه
audios/merged_f13_00170.wav
بخش‌هایی از عراق دست ایران صفویه شاه‌عباس خیلی موفقه بغداد و بصره و موصل و همه اینا رو می‌گیره مسلط می‌شه بر سرتاسر بین‌النهرین یا زمان نادر هم باز پیشروی‌های ایران خیلی زیاده
audios/merged_f13_00171.wav
ولی اینا پایدار نیست هیچ‌کدوم پایدار نیست ضمن این‌که می‌گم یه دوره‌هایی هم هست که بخشایی از ایران دست عثمانیه ایران امروز دست عثمانیه یه بار در زمان شاه‌محمد خدابنده، پدر شاه‌عباس
audios/merged_f13_00172.wav
اصفهان رو هم می‌گیرن حالا قبل از اینه که اصفهان این اصفهان بشه ولی اصفهان رو هم می‌گیرن قزوین هم آمدن ولی کوتاه از این بکش‌واکش‌های ناپایدار می‌خوایم بگذریم برسیم به این‌که
audios/merged_f13_00173.wav
اون چیزی که به نظر من مهم‌ترین چیزه که بدونیم مهم‌ترین معاهده‌ای هم هست که در دوره صفوی بین ایران و عثمانی بسته می‌شه به نام عهدنامه زُهاب یا زِهاب یا قصر شیرین این زمان شاه‌صفیه و سلطان مراد چهارم
audios/merged_f13_00174.wav
که توش مرزی رو توافق می‌کنن که همین امروز هم مرز ایران و عراقه برای اینه که مهمه ۱۶۳۹ از پابرجاترین قدیمی‌ترین مرزهای دنیاست یه دهه قبل از اینه که وستفالیا رو ببندن در اروپا
audios/merged_f13_00175.wav
اصلا حاکمیت مرزها بشه مثلا مبنای حقوق بین‌الملل این عهدنامه‌ایه که توش عثمانی بالاخره بغداد رو و بین‌النهرین رو و بصره رو اینا رو همه رو می‌گیره
audios/merged_f13_00176.wav
و بعد می‌گه مرز دیگه اینجاست عملا از این نقطه این عهدنامه هم خودش براساس عهدنامه شاه‌طهماسبه ولی دیگه زهابه که عهدنامه معروفیه که می‌گن سفت کرد همه چیو از اونجا تا وقتی صفویه هست
audios/merged_f13_00177.wav
باز دوباره برمی‌گردن سر همون مرزایی که سر زهاب بود همون‌طوری که زمان آیت‌الله خمینی و صدام هم باز دوباره برگشتن سر همون مرزهای عهدنامه زهاب و این نکته مهمیه
audios/merged_f13_00178.wav
در جنوب اون هورها و نواحی باتلاقی و اینا هست دلیل زیاد داشته ولی برا ما چیزی که مهمه اینه که فارغ از این‌که دلیلش چی بوده این مرزه مرز پایدار شده مرزیه که تونسته چند قرن بمونه
audios/merged_f13_00179.wav
نه این‌که جاودان بوده و هست نه این‌که هیچ‌وقت هیچ اختلالی پیش نیامده اتفاقا وقتی حکومت مرکزی در ایران فرومی‌پاشید پایداری این مرز هم به‌هم‌می‌ریخت صفویه که افتادن عثمانی زد زیر زهاب
audios/merged_f13_00180.wav
تا زنجان اومد جلو لرستان رو گرفت، خوزستان رو گرفت نادر که آمد نبوغ نظامی‌ داشت رفت دوباره تا بغداد رو رفت گرفت ولی اینا پایدار نیست پایدار مرز زهاب بود و جالب هم هست سند قرارداد زهاب نیست
audios/merged_f13_00181.wav
یعنی کسی نمی‌دونه کجاست نه عراق که حالا طبعا نداره، ترکیه داره هیچ‌کی نداره، هیچ‌کی نمی‌دونه کجاست منتها تو کتابا هست و در ذهن هر دو ملت هم مونده عهدنامه زهاب، قصر شیرین
audios/merged_f13_00182.wav
تثبیت مرزها بعد از بسیار بسیار جنگ‌های بین ایران و عثمانی که در واقع نه جنگ‌های قبلیش نه جنگ‌های بعدیش دیگه خیلی چیزی رو جابه‌جا نکرد حالا از این‌که بگذریم
audios/merged_f13_00183.wav
صفویه و نادرشاه و کریم‌خان و همه اینا که رد می‌شیم می‌رسیم به اول قرن ۱۹ و ایران قاجاری قرن ۱۹ برای ایران خب قرن خوبی نیست ایران قاجاری همون اولش متوجه می‌شه که
audios/merged_f13_00184.wav
اون کلمه گندههای ادعای بزرگیه و بعدشم درباره این صحبت می‌کنه که ما دچار اپیدمی منتال ایلنس هستیم، اپیدمی بیماری‌های روانی هستیم، بیماری‌های روان هستیم و
audios/merged_f12_00001.wav
با ترس درست کردن توجه تو جلب چیزی بکنن اینا برام رد فلگ بوده همیشه و هست خیلی وقتا اینا اغراق شدهست عموماً روش کارآمدی هم برای جلب توجه نیست به نظر من کاراییشو
audios/merged_f12_00002.wav
از دست داده اما می‌دونم که یه چیزایی هست که بالاخره ترسناکه و یه وقتایی یه کسایی به درستی دارن خبر از یک فاجعه‌ای میدن یک فاجعه‌ای در آینده یا در زمان حال یا حتی
audios/merged_f12_00003.wav