endertr/fineData · Datasets at Hugging Face

Bu metni özetleyin.

155. Mûte Savaşı’nda İslâm sancağını tutan Zeyd b. Hârise, sonra Cafer b. Ebû Tâlib ve daha sonra Abdullah b. Revâha hazretleri şehid düştüler. Sonunda Seyfullah (Allah’ın kılıcı) unvanını taşıyan meşhur Halid b. Velîd, İslâm askerlerini başına topladı. O gün başarı ile savaştı. Ertesi gün yine aslanca savaşa başladı. Ordunun iki kanadına yer değiştirdi. Müslümanlara yardımcı kuvvet gelmiş zannı ile düşmanın gözü yıldı. Sonunda düşman ordusu bozulup geri çekildi. Halid b. Velîd de bundan faydalanarak İslâm ordusu ile Medine’ye döndü.

155. Mûte Savaşı’nda İslâm sancağını tutan Zeyd b. Hârise, sonra Cafer b. Ebû Tâlib ve daha sonra Abdullah b. Revâha hazretleri şehid düştüler. Sonund...

Bu metni özetleyin.

KUR’ÂN-I KERÎM’İ ÖĞRENİP OKUMAK ve

Bu metni özetleyin.

Bunun üzerine Hz. Peygamber üç kez, “Şahit ol Allahım” dedi.

Bu metni özetleyin.

12. Yukarıda yazılı olduğu üzere imanın temelini teşkil eden altı şart vardır. Bunlardan birincisi yüce Allah’a iman etmektir. Şöyle ki: “Allah Teâlâ (yüce Allah) diye ismini andığımız şanı büyük olan yaratıcı vardır. Eşi ve benzeri olmayan O varlık bütün kemal sıfatları ile vasıflanmıştır. Bütün noksanlıklardan berîdir (münezzeh). Bütün âlemleri yoktan var eden O’dur. O’nun kudret ve büyüklüğüne denk hiçbir şey yoktur. Bizleri ve bizim gördüklerimizle görmediğimiz sayısız âlemleri yaratan, yetiştirip besleyen ancak O’dur.

12. Yukarıda yazılı olduğu üzere imanın temelini teşkil eden altı şart vardır. Bunlardan birincisi yüce Allah’a iman etmektir. Şöyle ki: “Allah Teâlâ ...

Bu metni özetleyin.

1. İhrama mîkat denilen yerlerden başlamak.

Bu metni özetleyin.

İlim, edep ve yaş bakımından bizden büyük olanlara saygı göstermek, bizden küçük olanlara da sevgi göstermek bizim için bir görevdir. Bir hadis-i şerifte şöyle buyrulmuştur:

İlim, edep ve yaş bakımından bizden büyük olanlara saygı göstermek, bizden küçük olanlara da sevgi göstermek bizim için bir görevdir. Bir hadis-i şeri...

Bu metni özetleyin.

256. Yolcular hakkında birtakım kolaylıklar ve ruhsatlar gösterilmiştir. Şu uygulamalar bu kolaylıklardandır: Ramazan ayında yolculuk halinde bulunan kimse için, orucu sonraya bırakmak mubahtır. Misafirler (yolcular) için mestler üzerine mesh üç gün üç gecedir. Misafir dört rekâtlı farz namazlarını iki rekât olarak kılar. Buna “kasr-ı salât” denir. Biz Hanefîler’ce, misafirin böyle namazını kısaltması gerekir. Buna aykırı olarak bu farzların dört rekât olarak kılınması mekruhtur. Bununla beraber, iki rekât kılıp da teşehhüdde bulunduktan sonra iki rekât daha kılacak olsa, farzı yerine getirmiş olur. Bu son iki rekât nâfile sayılır. Ancak selâmı geciktirmiş olmasından dolayı hata işlemiş olur. Fakat birinci teşehhüdü terketse veya önceki iki rekâtta kıraatte bulunmamış olsa farzı yerine getirmiş olmaz. Sabah ve cuma namazlarında da hüküm böyledir.

256. Yolcular hakkında birtakım kolaylıklar ve ruhsatlar gösterilmiştir. Şu uygulamalar bu kolaylıklardandır: Ramazan ayında yolculuk halinde bulunan ...

Bu metni özetleyin.

536. Su bulunmadığı zaman yine teyemmüm ile yetinilir. Bir cenaze için teyemmüm yapılıp namazı kılındıktan sonra su bulunacak olsa yeniden yıkanır, namazı tekrar kılınıp kılınmayacağı hakkında İmam Ebû Yusuf’un iki görüşü vardır.

536. Su bulunmadığı zaman yine teyemmüm ile yetinilir. Bir cenaze için teyemmüm yapılıp namazı kılındıktan sonra su bulunacak olsa yeniden yıkanır, na...

Bu metni özetleyin.

1. Âdem Aleyhisselâm

Bu metni özetleyin.

193. Peygamber Efendimiz, yaratıkların en şereflisidir. O kadar yüksek mertebesiyle beraber pek ziyade mütevazi idi. Fakirleri ve zayıfları daima okşar, misafirlerinin altlarına kendi mübarek elbiselerini döşeyecek kadar ikramda bulunurdu. Bir meclise girince, nerede boş yer bulursa orada oturmak ister, bulunduğu meclislerde elbisesini toplu tutup etrafa yaymazdı. Bununla beraber bulunduğu meclislerde herkesten çok vakarını korurdu. Söze gerek görmedikçe susardı. Gülmek gerekince, tebessümle yetinirdi. Huzurlarında bulunanlar da son derece edebe riayet eder, başlarını aşağıya eğerlerdi. Konuşurken seslerini yükseltmezlerdi. Gülmeleri de tebessümü aşmazdı. Peygamber Efendimiz âcizlere, yoksullara o kadar iltifat ve tevazu gösterdiği halde, kendileriyle görüşmelerde bulunduğu hükümdarlara karşı asla tezellül (küçülme) göstermez, peygamberlik makamını korumaktan hiçbir zaman geri durmazdı.

193. Peygamber Efendimiz, yaratıkların en şereflisidir. O kadar yüksek mertebesiyle beraber pek ziyade mütevazi idi. Fakirleri ve zayıfları daima okşa...

Bu metni özetleyin.

403. Beş vakitte kılınan namazların sünnetlerinden başka birtakım nâfile namazlar daha vardır ki bunlara “tatavvu” (nâfile) namazı denir. Bunlar müstehap ve mendup namazlardır. Bunlar, yüce Allah’a manevi yönden yakınlığa sebep olurlar. Her birinin kendine has birtakım fazilet ve sevapları vardır. Nâfile namazların başlıcaları şunlardır:

403. Beş vakitte kılınan namazların sünnetlerinden başka birtakım nâfile namazlar daha vardır ki bunlara “tatavvu” (nâfile) namazı denir. Bunlar müste...

Bu metni özetleyin.

Ancak bunları avlamak için başkalarının ekinlerini yok etmek, onları evlerinde rahatsız etmek câiz değildir.

Bu metni özetleyin.

Kasten besmele terkedilirse kurbanın eti yenmez. Kurban sahibinin eli hayvanı kesenin eli üzerinde olarak hayvanı kesecek olsalar, her ikisinin de besmele çekmesi gerekir. Bunlardan biri besmeleyi terkederse hayvanın eti yenmez.

Kasten besmele terkedilirse kurbanın eti yenmez. Kurban sahibinin eli hayvanı kesenin eli üzerinde olarak hayvanı kesecek olsalar, her ikisinin de bes...

Bu metni özetleyin.

28. Kurbanlık hayvanın sütünden yararlanmak, etini veya postunu satıp parasını almak yahut demirbaş olmayacak bir şeyle değiştirmek mekruhtur. Böyle bir iş yapılırsa kıymetini sadaka vermek gerekir. Kurbanlıktan kasap ücreti de verilmez.

28. Kurbanlık hayvanın sütünden yararlanmak, etini veya postunu satıp parasını almak yahut demirbaş olmayacak bir şeyle değiştirmek mekruhtur. Böyle b...

Bu metni özetleyin.

2. Bir mal fakire niyetsiz olarak verilince bakılır: Eğer mal henüz fakirin elinde bulunuyorsa zekâta niyet edilmesi yeterlidir. Fakat elinden çıkmış ise niyet edilmesi yeterli değildir.

2. Bir mal fakire niyetsiz olarak verilince bakılır: Eğer mal henüz fakirin elinde bulunuyorsa zekâta niyet edilmesi yeterlidir. Fakat elinden çıkmış ...

Bu metni özetleyin.

240. Bir şarta bağlanmış olan bir nezir, o şartın bulunmasından önce yerine getirilemez. “Falan zat gelirse üç gün oruç tutayım” diye nezreden kimse, daha o zat gelmeden üç gün oruç tutacak olsa nezrini yerine getirmiş olmaz.

240. Bir şarta bağlanmış olan bir nezir, o şartın bulunmasından önce yerine getirilemez. “Falan zat gelirse üç gün oruç tutayım” diye nezreden kimse, ...

Bu metni özetleyin.

Bu yüksek emir, hem ziraat hem de madencilik için geçerlidir.

Bu metni özetleyin.

اَللّٰهُمَّ لَا تُحَرِّمْن۪ى رَائِحَةَ نَعَيِمِكَ وَجِنَانِكَ

Bu metni özetleyin.

Yüce Allah hepsinden razı olsun. Âmin ...

Bu metni özetleyin.

Bu günlere “îd” denilmesi, bunların birer neşe ve sevinç günü olmaları, hayra yorulmaları veya Allah’ın bu günlerde pek çok ihsanda bulunması bakımındandır. Ramazan bayramı üç gün, kurban bayramı da dört gündür.

Bu günlere “îd” denilmesi, bunların birer neşe ve sevinç günü olmaları, hayra yorulmaları veya Allah’ın bu günlerde pek çok ihsanda bulunması bakımınd...

Bu metni özetleyin.

2. Peygamberler tarihinin birçok yararı vardır: Şöyle ki: İnsan, peygamberler tarihini okuyunca, bazı peygamberlerin yüksek varlıklarını ve güzel ahlâklarını öğrenir. Onların hak yolunda ne kadar çalıştıklarını, insaniyete ve medeniyete ne kadar yükseklik kazandırdıklarını anlar. Böylece zihni açılır ve zekâsı artar, kendisinde bir uyanıklık olur. Kalbinde din duygusu kuvvetlenir. Din büyüklerine saygısı çoğalır ve onların güzel ahlâkları ile ahlâklanmaya çalışır.

2. Peygamberler tarihinin birçok yararı vardır: Şöyle ki: İnsan, peygamberler tarihini okuyunca, bazı peygamberlerin yüksek varlıklarını ve güzel ahlâ...

Bu metni özetleyin.

Akîka kurbanının etinden sahibi yiyebilir, başkalarına da yedirebilir, sadaka da verebilir.

Bu metni özetleyin.

(Şâfiîler’ce hata ve unutma cezası bağışlanmıştır.)

Bu metni özetleyin.

450. Kur’ân-ı Kerîm’in bir kelimesi namazda tekrarlanırsa, bakılır: Eğer bununla mana değişmezse namaz bozulmaz; değişirse bazı fıkıh âlimlerine göre yine bozulmaz. Diğer bazılarına göre ise bozulur. Sahih görülen de budur.

450. Kur’ân-ı Kerîm’in bir kelimesi namazda tekrarlanırsa, bakılır: Eğer bununla mana değişmezse namaz bozulmaz; değişirse bazı fıkıh âlimlerine göre ...

Bu metni özetleyin.

230. Çocukların, delilerin, uykuda bulunanların yeminleri geçerli değildir. Fakat sarhoşluk veren içkilerden birini içmiş olan bir sarhoşun yemini, aklı başında olanın yemini gibidir. Çünkü onun sarhoşluğu, kendi kasıt ve iradesine bağlıdır. Onun için ettiği yemine bağlı kalmazsa yeminini bozmuş olur.

230. Çocukların, delilerin, uykuda bulunanların yeminleri geçerli değildir. Fakat sarhoşluk veren içkilerden birini içmiş olan bir sarhoşun yemini, ak...

Bu metni özetleyin.

Diğer âlimler için, “rahmetullahi aleyh, rahmetullahi aleyhimâ, rahmetullahi aleyhim” denilir.

Bu metni özetleyin.

573. Güneşin doğması, batması ve zevale yaklaşması vakitlerinde cenaze namazı kılmak mekruhtur. Bununla beraber bu vakitlerde kılsalar, iade gerekmez. Bu vakitlerde cenazeyi gömmek mekruh değildir.

573. Güneşin doğması, batması ve zevale yaklaşması vakitlerinde cenaze namazı kılmak mekruhtur. Bununla beraber bu vakitlerde kılsalar, iade gerekmez....

Bu metni özetleyin.

Resûlullah Efendimiz’in içinde doğup büyüdüğü, İslâm güneşinin ilk doğmaya başladığı, İslâmiyet’in binlerce kutsal anılarını içinde saklamış bulunduğu mübarek bir beldeyi ziyaretteki feyiz ve bereket de her türlü düşüncenin üstündedir.

Resûlullah Efendimiz’in içinde doğup büyüdüğü, İslâm güneşinin ilk doğmaya başladığı, İslâmiyet’in binlerce kutsal anılarını içinde saklamış bulunduğu...

Bu metni özetleyin.

76. İmam Mâtürîdî ile İmam Eş‘arî arasında esas bakımından ayrılık yoktur. Her ikisi de ashap ve tâbiînin yolunda gitmişlerdir. İkisi de hak üzeredir. Ancak ikinci derecede bulunan bazı konularda ayrı görüşleri vardır. Fakat bunların başlıcaları da görünüşteki ifade değişikliğinden başka bir şey değildir.

76. İmam Mâtürîdî ile İmam Eş‘arî arasında esas bakımından ayrılık yoktur. Her ikisi de ashap ve tâbiînin yolunda gitmişlerdir. İkisi de hak üzeredir....

Bu metni özetleyin.

21. Namazda iki elin parmaklarını birbirine çatmak, parmak çıtlatmak veya çıtlayacak şekilde sıkmak ve elleri böğrüne koymak mekruhtur.

Bu metni özetleyin.

Geriye mal bırakmamış olan bir ölünün kefen masrafı, hayatta iken, nafakasını vermekle yükümlü bulunduğu kimselere aittir. Böyle bir kimsesi bulunmazsa hazine tarafından karşılanır. Bu da mümkün olmazsa müslümanlar tarafından kefen ihtiyacı karşılanır.

Geriye mal bırakmamış olan bir ölünün kefen masrafı, hayatta iken, nafakasını vermekle yükümlü bulunduğu kimselere aittir. Böyle bir kimsesi bulunmazs...

Bu metni özetleyin.

78. Definelere gelince, bunlar da şöylece üç kısımdır:

Bu metni özetleyin.

234. Teravih namazı, iki rekâtta bir selâm verilince, tam akşam namazının iki rekât sünneti gibi kılınır. Dört rekâtta bir selâm verilince, tam yatsı namazının dört rekât sünneti gibi kılınır. Cemaatle kılındığı zaman, cemaat hem teravihe hem de imama uymaya niyet eder. İmam da tekbirleri, tesmileri ve kıraati âşikâre yapar.

234. Teravih namazı, iki rekâtta bir selâm verilince, tam akşam namazının iki rekât sünneti gibi kılınır. Dört rekâtta bir selâm verilince, tam yatsı ...

Bu metni özetleyin.

Erkeklerin elbisesi kırmızı ve sarı olmamalı, siyah ve beyaz renkte olmalıdır. Bu renkler müstehaptır. Yeşil renk de sünnete uygundur.

Bu metni özetleyin.

Sonuç: Şehidlik büyük bir nimettir. İnsanın iyi hal üzere yaşayıp şehid olarak ölmesi, onun hakkında pek büyük bir saadettir. Bir hadis-i şerifte şöyle buyrulmuştur: “Şehidliğe ermesini yüce Allah’tan ihlâsla dileyen kimseyi, Allah Teâlâ şehidler derecesine eriştirir; isterse döşeğinde ölsün ...”

Sonuç: Şehidlik büyük bir nimettir. İnsanın iyi hal üzere yaşayıp şehid olarak ölmesi, onun hakkında pek büyük bir saadettir. Bir hadis-i şerifte şöyl...

Bu metni özetleyin.

Baba ile anne, çocuklarına karşı eşit hareket etmeli, onları okşamak ve gözetmek hususunda eşit tutmalıdır ki bir kırgınlık ve bir çekememezlik duygusu meydana gelmesin.

Baba ile anne, çocuklarına karşı eşit hareket etmeli, onları okşamak ve gözetmek hususunda eşit tutmalıdır ki bir kırgınlık ve bir çekememezlik duygus...

Bu metni özetleyin.

Hz. Peygamber’in Şefkat ve Merhameti

Bu metni özetleyin.

اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ دَارَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ وَاِنَّا اِنْ شَاءَ اللّٰهُُ بِكُمْ لَاحِقُونَ اَسْاَلُ اللّٰهَ ل۪ى وَلَكُمُ الْعَافِيَةَ

Bu metni özetleyin.

523. Ölüm haline giren kimseye (muhtezar) kelime-i tevhid telkin edilir. Bu bir sünnettir. Şöyle ki: Daha ruhu boğazına çıkmadan yanında tevhid ve şehadet kelimeleri okunur; fakat “sen de söyle” diye kendisine teklif edilmez. Muhtezar da bu kelimeyi bir defa okuyup başka bir şey söylemezse artık telkine son verilir. Böylece son sözü tevhid kelimesi olur. Bu telkini, hastanın hoşlanmadığı bir kimse yapmamalıdır. Bu telkin, içine tövbeyi de alacak şekilde şöyle yapılabilir: “Estağfirullahe’l-azîmellezî lâ ilâhe illâ hüve’l-hayye’l-kayyûme ve etûbü ileyh” (Şanı yüce olan Allah’tan mağfiret diler ve O’na tövbe ederim ki O’ndan başka hak mâbud yoktur. O, haydır, kayyûmdur.)

523. Ölüm haline giren kimseye (muhtezar) kelime-i tevhid telkin edilir. Bu bir sünnettir. Şöyle ki: Daha ruhu boğazına çıkmadan yanında tevhid ve şeh...

Bu metni özetleyin.

614. Ölü sahiplerinin, yapılacak tâziyeleri kabul için, üç gün kadar evlerinde oturmaları câizdir. Bununla beraber oturulmaması daha iyidir. Cenazenin gömülmesinden sonra, en son üç güne kadar bir defa olmak üzere tâziye yapılması müstehaptır. Eğer tâziye edilecek kimse ortada yoksa veya uzakta bulunuyorsa o zaman üç günden sonra da tâziye yapılabilir.

614. Ölü sahiplerinin, yapılacak tâziyeleri kabul için, üç gün kadar evlerinde oturmaları câizdir. Bununla beraber oturulmaması daha iyidir. Cenazenin...

Bu metni özetleyin.

3. Hazer, lugat anlamı bakımından “engellemek” demektir. Mahzur yerinde kullanılır ki yasak anlamındadır. Din yönünden yapılması yasak olan şeylere denir. Çoğulu “mahzurat”tır.

3. Hazer, lugat anlamı bakımından “engellemek” demektir. Mahzur yerinde kullanılır ki yasak anlamındadır. Din yönünden yapılması yasak olan şeylere de...

Bu metni özetleyin.

2. Arab-ı âribe (mütearribe): Bunlar Yemen’de hükümet kurmuş olan Kahtân’a mensupturlar. Kahtân’ın asıl dili Süryânî idi. Bunların evladı, Arab-ı bâide’ye karıştığından, bu Arab-ı âribe türemiş ve Arapça konuşmaya başlamışlardır. Cürhüm kabilesi bunlardandı. Bu Araplar’ın da nesilleri kesilip gitmişlerdir.

2. Arab-ı âribe (mütearribe): Bunlar Yemen’de hükümet kurmuş olan Kahtân’a mensupturlar. Kahtân’ın asıl dili Süryânî idi. Bunların evladı, Arab-ı bâid...

Bu metni özetleyin.

Fakat âmir, böyle, “Başkası değil, ancak falan kimse benim adıma haccetsin” şeklinde bir tahsis yapmayarak, “Adıma falan kimse haccetsin” dediği takdirde, o kimsenin ölümü halinde başkasına haccettirilebilir.

Fakat âmir, böyle, “Başkası değil, ancak falan kimse benim adıma haccetsin” şeklinde bir tahsis yapmayarak, “Adıma falan kimse haccetsin” dediği takdi...

Bu metni özetleyin.

Cemaatin aklı yerinde ve erkek olması ve en az bu üç kişinin birinci secdeye kadar hazır bulunması da İmâm-ı Âzam’a göre şarttır. Buna göre yalnız kadınların veya çocukların cemaati ile veya birinci secdeden önce dağılıp da azınlıkta kalan cemaatle cuma namazı kılınmaz.

Cemaatin aklı yerinde ve erkek olması ve en az bu üç kişinin birinci secdeye kadar hazır bulunması da İmâm-ı Âzam’a göre şarttır. Buna göre yalnız kad...

Bu metni özetleyin.

Namazların Cemaatle Kılınma Şekli

Bu metni özetleyin.

Onun için insan samimi olmalı, dili kalbine, sözü de özüne uygun bulunmalıdır.

Bu metni özetleyin.

6. İbrahim Aleyhisselâm

Bu metni özetleyin.

Bir de bazı şairler vardı. Bunlar önceden kabilelerinin en büyük adamları sayılıyordu. Yazdıkları şiirlerle insanların fikirlerine hâkim bulunurlardı. Bunlar Câhiliye duygusu ile müslümanların aleyhine şiirler söylerler, putperestliği överlerdi. Ümeyye b. Ebü’s-Salt bunlardandır.

Bir de bazı şairler vardı. Bunlar önceden kabilelerinin en büyük adamları sayılıyordu. Yazdıkları şiirlerle insanların fikirlerine hâkim bulunurlardı....

Bu metni özetleyin.

Vücuttaki kabarcıklardan çıkan saf su da sahih görüşe göre kan hükmündedir. Diğer bir görüşe göre böyle bir suyun çıkması abdesti bozmaz. Bu görüşe uyulduğu takdirde, çiçek ve uyuz hastalıklarına tutulmuş olanlar için bir kolaylık vardır. Zaruret halinde bu görüşle amel etmekte bir sakınca olmadığı, İmam Halvânî’den nakledilmiştir.

Vücuttaki kabarcıklardan çıkan saf su da sahih görüşe göre kan hükmündedir. Diğer bir görüşe göre böyle bir suyun çıkması abdesti bozmaz. Bu görüşe uy...

Bu metni özetleyin.

102. Zekât, müslüman olmayanlara verilemez. Çünkü zekât müslim olan fakirlerin hakkıdır. Bir hadis-i şerifte, “Zekâtı, müslümanların zenginlerinden alıp fakirlerine veriniz” buyrulmuştur. Bunun için müslüman olmayanlar zekât vermekle yükümlü değillerdir. Bu ibadet, müslümanlara ait dinî ve içtimaî (sosyal) bir görevdir. Bu göreve ortaklık etmeyenlerin bundan faydalanma hakları olamaz.

102. Zekât, müslüman olmayanlara verilemez. Çünkü zekât müslim olan fakirlerin hakkıdır. Bir hadis-i şerifte, “Zekâtı, müslümanların zenginlerinden al...

Bu metni özetleyin.

15. Âmirin tayin etmiş olduğu nâib, âmir adına haccetmiş olmalıdır. Buna göre, “Benim adıma başkası değil, falan adam haccetsin” diyen bir âmirin emrine aykırı olarak o adam gerek hayatta iken gerekse öldükten sonra başkasına haccettirilecek olsa bu hac âmir adına câiz olmaz.

15. Âmirin tayin etmiş olduğu nâib, âmir adına haccetmiş olmalıdır. Buna göre, “Benim adıma başkası değil, falan adam haccetsin” diyen bir âmirin emri...

Bu metni özetleyin.

456. Bir ismin yerine sehven diğer bir isim okunarak onunla nisbet değişirse, bakılır: Eğer kendine nisbet yapılan Kur’an’da bulunmazsa namaz ihtilafsız bozulur. مَرْيَمَ ابْنَةِ غَيْلاَن okunması gibi. عِيسَى بْنِ لُقْمَانَ okunması ile de bozulur. Çünkü Hz. İsa babasız yaratılmıştır. Bu nisbet Kur’an’a aykırıdır. Şayet nisbet Kur’an’da bulunursa bütün fıkıh âlimlerine göre namaz bozulmaz. مَرْيَمَ ابْنَةِ لُقْمَانَ ve

456. Bir ismin yerine sehven diğer bir isim okunarak onunla nisbet değişirse, bakılır: Eğer kendine nisbet yapılan Kur’an’da bulunmazsa namaz ihtilafs...

Bu metni özetleyin.

Cuma hutbesinin rüknü İmâm-ı Âzam’a göre Allah’ı zikirden ibarettir. Onun için hutbe niyetiyle yalnız “elhamdülillâh” yahut “sübhânallah” yahut “lâ ilâhe illallah” denilecek olsa yeterli olur. İki imama (İmam Ebû Yusuf ve İmam Muhammed’e) göre, hutbe denilecek derecede uzunca bir zikirden ibarettir. Bunun en az olan derecesi, Tahiyyat miktarı hamd ve salavat ile müslümanlara duadır.

Cuma hutbesinin rüknü İmâm-ı Âzam’a göre Allah’ı zikirden ibarettir. Onun için hutbe niyetiyle yalnız “elhamdülillâh” yahut “sübhânallah” yahut “lâ il...

Bu metni özetleyin.

(Estağfirullahe’l-azîme’llezî lâ ilâhe illâ hüve’l-hayye’l-kayyûme ve etûbü ileyh):

Bu metni özetleyin.

(Mescidlere ait hükümler bölümüne bakılsın!...)

Bu metni özetleyin.

Yatsı namazının ilk dört rekât sünneti, tamamen ikindi namazının dört rekât sünneti gibi kılınır. Dört rekât farzı da tamamen öğle ve ikindi namazlarının farzları gibi kılınır. İki rekât son sünnetine gelince, bu da tamamen sabah ve akşam namazlarının iki rekât sünnetleri gibi kılınır. Yalnız niyetler değişir, yatsı namazının farzına ve sünnetine niyet edilir. Yatsı namazının son sünneti de dört rekât olarak kılınabilir. Bu halde tamamen ilk dört rekât gibi kılınır. Bununla beraber iki rekâtta bir selâm vermek suretiyle de kılınabilir. Bu takdirde her iki rekâtın ka‘desinde Tahiyyat ile salavatlar ve “Rabbenâ âtinâ” duası okunur. Geceleyin kılınan nâfile namazlarda daha faziletli olan, böyle iki rekâtta bir selâm vermektir.

Yatsı namazının ilk dört rekât sünneti, tamamen ikindi namazının dört rekât sünneti gibi kılınır. Dört rekât farzı da tamamen öğle ve ikindi namazları...

Bu metni özetleyin.

Küsûf namazında İmâm-ı Âzam’a, İmam Mâlik’e ve İmam Ahmed’e göre hutbe okunmaz. Çünkü Peygamber Efendimiz, güneş tutulması olayından dolayı namaz kılınmasını, dua edilmesini, sadaka verilmesini öğütlemişlerdir. Hutbe okunmasını emretmemişlerdir. İmam Şâfiî ile İbn Hacer ve bazı muhaddis âlimlere göre, namazdan sonra hutbe okunması müstehaptır.

Küsûf namazında İmâm-ı Âzam’a, İmam Mâlik’e ve İmam Ahmed’e göre hutbe okunmaz. Çünkü Peygamber Efendimiz, güneş tutulması olayından dolayı namaz kılı...

Bu metni özetleyin.

19. Elyesa‘ Aleyhisselâm

Bu metni özetleyin.

Yeryüzünde namaz vakitleri değişik saat ve zamanlara rastgeldiği için, hiçbir saat yoktur ki orada Muhammedî ezan okunmasın. Bu şekilde yüce Allah’ın birliği ve büyüklüğü, Peygamberimiz’in elçiliği, namazın kurtuluşa sebep olduğu bütün insanlık âlemine yüksek bir sesle ilan edilmiş oluyor.

Yeryüzünde namaz vakitleri değişik saat ve zamanlara rastgeldiği için, hiçbir saat yoktur ki orada Muhammedî ezan okunmasın. Bu şekilde yüce Allah’ın ...

Bu metni özetleyin.

5. Yarıdan az olmak şartı ile donmuş kanın tükrük veya sümüğe bulaşmış olması.

Bu metni özetleyin.

Temettu‘ Haccının Yapılış Şekli

Bu metni özetleyin.

194. Bir kimse, “Şöyle yaparsam Allah’ın gazabına, lânetine, buğzuna uğrayayım, zâni olayım, hırsız olayım” diye söylese bununla yemin etmiş olmaz. “Namazım, orucum şu kâfirin olsun” demesi de böyledir. Bununla beraber bir görüşe göre, namazın ve orucun bir ibadet, Allah’ın rahmetine bir yakınlık olması bakımından kâfire ait olması kastedilirse bu yemin olur; fakat yalnız sevapların ona ait olması kastedilirse yemin olmaz. Bu gibi sözler İslâm terbiye ve âdabına aykırıdır. Bunlardan sakınmalı. Eğer böyle bir söz çıkarsa hemen tövbe edip istiğfarda bulunmalıdır.

194. Bir kimse, “Şöyle yaparsam Allah’ın gazabına, lânetine, buğzuna uğrayayım, zâni olayım, hırsız olayım” diye söylese bununla yemin etmiş olmaz. “N...

Bu metni özetleyin.

227. Bir kimse, başkasındaki bir alacağını taksit taksit almayacağına yemin ettiği halde, ondan bir miktarını alacak olsa, bundan sonra geri kalanını da almadıkça yeminini bozmuş olmaz.

227. Bir kimse, başkasındaki bir alacağını taksit taksit almayacağına yemin ettiği halde, ondan bir miktarını alacak olsa, bundan sonra geri kalanını ...

Bu metni özetleyin.

İşte bütün bunlar, gerçek bir dinin insanlık âlemine kazandıracağı yararların bir kısmıdır.

Bu metni özetleyin.

67. İsa aleyhisselâm, Hz. Meryem’in oğludur. Onun doğuşu büyük bir mucize olmuştur. Yahudiler bunu anlayamadılar. Kötü zanna düşerek Hz. Meryem’i cezalandırmak istediler. Fakat Hz. İsa daha beşikte yatan bir çocuk iken, yüce Allah’ın kudretiyle konuşmaya başladı: “Ben Allah’ın kuluyum, Allah bana kitap verdi, bana peygamberlik verdi. Beni, her nerede bulunursam bulunayım mübarek kıldı” dedi. Bu muciyezi gören yahudiler, Hz. Meryem’i cezalandırmaktan çekindiler.

67. İsa aleyhisselâm, Hz. Meryem’in oğludur. Onun doğuşu büyük bir mucize olmuştur. Yahudiler bunu anlayamadılar. Kötü zanna düşerek Hz. Meryem’i ceza...

Bu metni özetleyin.

26. Mukaddesata yapılacak hürmet ve saygının şekli, mukaddesatın hüviyet ve mahiyetine göre değişir. Biz burada bunların bir kısmına işaret edeceğiz. Şöyle ki:

26. Mukaddesata yapılacak hürmet ve saygının şekli, mukaddesatın hüviyet ve mahiyetine göre değişir. Biz burada bunların bir kısmına işaret edeceğiz. ...

Bu metni özetleyin.

Sonuç: Özürlü olanların abdestleri, namaz vaktinin girmesi ile bozulmaz; vaktin çıkması ile bozulur. Bu hüküm İmâm-ı Âzam’a göredir. Sahih olan da budur.

Sonuç: Özürlü olanların abdestleri, namaz vaktinin girmesi ile bozulmaz; vaktin çıkması ile bozulur. Bu hüküm İmâm-ı Âzam’a göredir. Sahih olan da bud...

Bu metni özetleyin.

181. Peygamber Efendimiz’in mübarek akıl ve zekâsı, her türlü düşüncenin üstündedir. Onun pek yüksek aklı ve zekâsı yanında, en büyük dâhilerin ve en parlak fikir adamlarının akıl ve dehaları pek sönük kalırdı. Bu gerçeğe, onun büyük hayatı pek güzel şahittir. Arap yarımadasının peygamberlik döneminden önceki durumu ile peygamberlik döneminden sonraki durumunu düşünmek yeterlidir. Yüce Allah’ın o büyük ve son peygamberi kadar insanların ruhî hallerini anlamış, insanları güzel bir siyasetle idare etmiş, insanları doğru yola getirip hallerini düzeltmeyi başarmış, bu konularda gereken esasları hazırlamış bir akıl ve hikmet sahibi gösterilemez.

181. Peygamber Efendimiz’in mübarek akıl ve zekâsı, her türlü düşüncenin üstündedir. Onun pek yüksek aklı ve zekâsı yanında, en büyük dâhilerin ve en ...

Bu metni özetleyin.

23. İrade: “Dileyebilmek, ihtiyar edebilmek” sıfatıdır. Yüce Allah irade sıfatı ile vasıflanmıştır. O’nun iradesi ezelîdir. Allah yaratacağı şeyleri bu irade sıfatı ile hikmetine göre meydana getirmeyi diler ve dilediği şey mutlaka olur. O dilemedikçe hiçbir şey vücuda gelmez. Hiçbir şey kendiliğinden var olmaz ve kendiliğinden yok olmaz. Ancak Allah’ın dilemesiyle var olur ve yine O’nun dilemesiyle yok olur.

23. İrade: “Dileyebilmek, ihtiyar edebilmek” sıfatıdır. Yüce Allah irade sıfatı ile vasıflanmıştır. O’nun iradesi ezelîdir. Allah yaratacağı şeyleri b...

Bu metni özetleyin.

Peygamberimiz’in Cihada Mezuniyeti ve Başlıca Düşmanları

Bu metni özetleyin.

(Şâfiîler’e göre hac için, hac aylarından önce ihrama girmek câiz değildir. Ancak umre için girilmiş olur.)

Bu metni özetleyin.

64. Hz. İsa’nın babasız olarak doğmasından dolayı yahudiler şüpheye düştüler. Babasız çocuk olmaz diyorlardı. Oysaki Âdem aleyhisselâmın hem babasız hem de annesiz yaratılmış olduğuna inanıyorlardı. Hz. İsa’nın da bir mucize çocuk olduğunu görüp duruyorlardı. Sonunda Zekeriyya aleyhisselâm gibi şanı pek yüksek bir peygambere iftira ederek yaşlı halinde onu şehid ettiler.

64. Hz. İsa’nın babasız olarak doğmasından dolayı yahudiler şüpheye düştüler. Babasız çocuk olmaz diyorlardı. Oysaki Âdem aleyhisselâmın hem babasız h...

Bu metni özetleyin.

4. Zekâtın gereği için, tam bir mülkiyet bulunmalıdır. Bir malın mülkiyetiyle beraber onun elde bulunması da gerekir. Onun için bir kadın mehrini eline geçirmedikçe, onun zekâtı ile yükümlü olmaz. Çünkü o mehre (nikâh bedeline) mâlik ise de onu eline geçirmiş değildir.

4. Zekâtın gereği için, tam bir mülkiyet bulunmalıdır. Bir malın mülkiyetiyle beraber onun elde bulunması da gerekir. Onun için bir kadın mehrini elin...

Bu metni özetleyin.

Bu bakımdan: وَلَا الضَّالِّينَ yerine وَلَا الظَّالِّينَ veya وَلَا الذَّالِّينَ okunması namazı bozmaz. Bununla beraber bu mesele üzerinde başka görüşler de vardır. Bu harflerin aralarını ayırmaya gücü yetecek kimse için, bunların böyle değiştirilmesine meydan vermemek gerekir. Kasten böyle okunursa namaz bozulur.

Bu bakımdan: وَلَا الضَّالِّينَ yerine وَلَا الظَّالِّينَ veya وَلَا الذَّالِّينَ okunması namazı bozmaz. Bununla beraber bu mesele üzerinde başka gör...

Bu metni özetleyin.

51. 20 miskal altının zekâtı, yarım miskal altın olduğu gibi, 200 dirhem gümüşün zekâtı da 5 dirhem gümüştür. 20 miskalden fazla olan altın 4 miskale ulaşmadıkça ve 200 dirhem gümüşten fazla olan miktar 40 dirheme ulaşmadıkça, bu fazlalıklar için ayrıca zekât gerekmez. Ancak bu fazla miktar ile beraber başka bir ticaret malı da bulunursa, o zaman bu fazla miktarlarla hepsinin zekâtı verilir. Fakat altın ile gümüşten nisab üstünde fazla olan miktar, kıymetçe 4 miskale veya 40 dirheme eşit olursa bu fazladan da zekât gerekir. Bu mesele İmâm-ı Âzam’a göredir. İki imama (İmam Muhammed ve İmam Ebû Yusuf) göre ise böyle küsurların da ne olursa olsun zekâtını vermek gerekir.

51. 20 miskal altının zekâtı, yarım miskal altın olduğu gibi, 200 dirhem gümüşün zekâtı da 5 dirhem gümüştür. 20 miskalden fazla olan altın 4 miskale ...

Bu metni özetleyin.

26. Hacerülesved ile Kâbe arasında bulunan Mültezem isimli yere göğsünü ve yüzünü koyup sürüvermek.

Bu metni özetleyin.

KURBANIN MAHİYETİ, VÜCÛBU ve

Bu metni özetleyin.

73. Roma İmparatoru Konstantin, Hz. İsa’nın doğuşundan 310 sene sonra, siyasî bir maksada dayanarak Hz. İsa’ya nisbet edilmiş olan bu muharref dini kabul etti. Bayraklarına haç işareti koydu. Yenilen ordusuna güç kazandırmak istedi. Hıristiyanlığın yayılması için de birçok gayret gösterdi.

73. Roma İmparatoru Konstantin, Hz. İsa’nın doğuşundan 310 sene sonra, siyasî bir maksada dayanarak Hz. İsa’ya nisbet edilmiş olan bu muharref dini ka...

Bu metni özetleyin.

Bereketle dua ise şöyle yapılır:

Bu metni özetleyin.

Rebîülevvel ayının 12. Pazartesi günü, Hz. Ebû Bekir ashâb-ı kirâma sabah namazını kıldırıyordu. Hz. Peygamber kendisinde bir kuvvet buldu, mescide çıktı. Ashabının saf saf olup ibadet ettiklerini görünce, bundan pek hoşlandı ve Hz. Ebû Bekir’e uyup namaz kıldı.

Rebîülevvel ayının 12. Pazartesi günü, Hz. Ebû Bekir ashâb-ı kirâma sabah namazını kıldırıyordu. Hz. Peygamber kendisinde bir kuvvet buldu, mescide çı...

Bu metni özetleyin.

(Mâlikîler’e göre de ölünün huzurda bulunması şarttır. Fakat Şâfiîler’e göre, gaib üzerine de namaz kılınabilir. Çünkü Hz. Peygamber Necâşî’nin cenaze namazını bu şekilde kılmıştır. Buna cevap olarak deniliyor ki: Bu Resûlullah Efendimiz’e mahsus bir iştir. Onun için bazı özel hallerin bulunması mümkün olan şeylerdir. Hanbelîler’e göre de aradan bir aydan fazla geçmemiş olunca gaib üzerine cenaze namazı kılınabilir.)

(Mâlikîler’e göre de ölünün huzurda bulunması şarttır. Fakat Şâfiîler’e göre, gaib üzerine de namaz kılınabilir. Çünkü Hz. Peygamber Necâşî’nin cenaze...

Bu metni özetleyin.

34. Tahâret-i suğra (küçük temizlik): Abdestsizlik denilen hali gidermek için yapılan temizliktir. Abdest almak gibi.

Bu metni özetleyin.

210. Kendilerine cuma namazı farz olanlara, cuma namazının vücûb ve eda şartları içinde, ramazan ve kurban bayramı namazları vâciptir. Yalnız bayram namazlarında hutbeler vâcip değildir. Bu namazlardan sonra hutbe okunması sünnettir.

210. Kendilerine cuma namazı farz olanlara, cuma namazının vücûb ve eda şartları içinde, ramazan ve kurban bayramı namazları vâciptir. Yalnız bayram n...

Bu metni özetleyin.

İSLÂM’DA ÂDAB-I MUÂŞERET (GÜZEL GEÇİNME ÂDABI)

Bu metni özetleyin.

Yalnız kurban sahibinin besmelesi yeterli olmaz; onu kesenin besmeleyi getirmesi şarttır. “Bismillâhi Allahüekber” demelidir.

Bu metni özetleyin.

(İmam Şâfiî’ye göre, kurbanlar bayramın dördüncü günü güneş batıncaya kadar kesilebilir.)

Bu metni özetleyin.

5. Avcı silahıyla vurduğu veya öğretilmiş av hayvanı ile tutturup yaraladığı avı durmaksızın ele geçirmek için peşine koşmalıdır. Çünkü bu durumda avı henüz ölmeden yakalayıp boğazlaması mümkündür. Bu boğazlama mümkün oldukça hükmen boğazlama yeterli olmaz. Onun için bir süre durduktan sonra veya başka bir şeyle uğraşıp av gözden kaybolduktan sonra gidip de avı ölmüş bulsa onun eti yenmez. Zira bu halde başka bir sebeple ölmüş olması düşünülebilir. Fakat böyle beklemeksizin hemen gidip de avı yaralı olarak ölmüş bulsa eti yenebilir. Buna göre hükmen bir boğazlama bulunmuş olur.

5. Avcı silahıyla vurduğu veya öğretilmiş av hayvanı ile tutturup yaraladığı avı durmaksızın ele geçirmek için peşine koşmalıdır. Çünkü bu durumda avı...

Bu metni özetleyin.

Kadınların oruçlu olmadıkları zaman çiğnedikleri sakız misvak yerine geçer.

Bu metni özetleyin.

“Hay olan, Kayyûm olan, kendisinden başka bir ilâh bulunmayan yüce Allah’tan mağfiret dilerim.”

Bu metni özetleyin.

6. Bugün elde bulunan siyer kitaplarının en eskisi ve en güvenilir olanları şu üç eserdir: 207 (823) yılında Bağdat’ta vefat etmiş olan Vâkıdî’nin siyer kitabı. 218’de (833) vefat eden Basralı İbn Hişâm’ın siyer kitabı. 310 (923) yılında Bağdat’ta vefat eden Muhammed b. Cerîr et-Taberî’nin yazmış olduğu siyer kitabıdır.

6. Bugün elde bulunan siyer kitaplarının en eskisi ve en güvenilir olanları şu üç eserdir: 207 (823) yılında Bağdat’ta vefat etmiş olan Vâkıdî’nin siy...

Bu metni özetleyin.

2. El ve ağzı yıkamadan yiyip içmek.

Bu metni özetleyin.

20. İslâm’da iyiliği emretmek ve kötülükten alıkoymak da bir öğüt ve hayır dilemekten ibaret çok önemli bir görevdir. Müslümanlar bu görevi gereği üzere yerine getirmiş olmakla diğer milletlerden seçkin bir millet olmuşlardır. Kur’ân-ı Kerîm’de de övülmüşlerdir.

20. İslâm’da iyiliği emretmek ve kötülükten alıkoymak da bir öğüt ve hayır dilemekten ibaret çok önemli bir görevdir. Müslümanlar bu görevi gereği üze...

Bu metni özetleyin.

İmam Şâfiî’nin ictihadı da bu şekildedir. İhtiyata uygun olanı da budur.

Bu metni özetleyin.

65. Hz. Yahya, Zekeriyya aleyhisselâmın oğludur. Babası yaşlı iken annesi İşa’dan doğmuştur. Yüce Allah’ın azabından son derece korkar, günleri âh ve inilti ile geçerdi. Daha genç yaşta kendisine peygamberlik ihsan edildi. Rivayete göre, Hz. İsa’dan üç sene veya altı ay önce doğmuştur. İlk önce Hz. Musa’nın şeriatı ile amel ederdi. Sonra İncil’in Hz. İsa’ya verilmesi üzerine, İsa aleyhisselâmın şeriatı ile amel etmekle görevlendirildi.

65. Hz. Yahya, Zekeriyya aleyhisselâmın oğludur. Babası yaşlı iken annesi İşa’dan doğmuştur. Yüce Allah’ın azabından son derece korkar, günleri âh ve ...

Bu metni özetleyin.

25. İbrahim aleyhisselâm, Allah’ın emriyle Hâcer’i ve oğlu İsmail’i alıp Hicaz’da Kâbe’nin bulunduğu yere kadar götürdü. Onları orada bıraktı. Yemen’den gelmekte olan Cürhüm kabileleri de bunlara arkadaşlık ettiler. O zamana kadar ıssız ve susuz bulunan Mekke vadisini bunlar imar ettiler. Onların sayesinde zemzem denilen su meydana çıktı. Artık oralar şenlenmişti.

25. İbrahim aleyhisselâm, Allah’ın emriyle Hâcer’i ve oğlu İsmail’i alıp Hicaz’da Kâbe’nin bulunduğu yere kadar götürdü. Onları orada bıraktı. Yemen’d...

Bu metni özetleyin.

Mubah meralardan maksat, para ve kira karşılığı olmaksızın bütün insanların hayvanlarını parasız otlatmalarına ayrılan yerlerdir.

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

86. Nisab miktarındaki bir malın birkaç senelik zekâtı birden verilebilir. Yıl sonunda bu miktar mevcut bulundukça zekâtları verilmiş olur. Bu miktar azalırsa verilen fazla kısım sadaka yerine geçer.

1. 86. Nisab miktarındaki bir malın birkaç senelik zekâtı birden verilebilir. Yıl sonunda bu miktar mevcut bulundukça zekâtları verilmiş olur. Bu miktar azalırsa verilen fazla kısım sadaka yerine geçer.

Bu metni özetleyin.

72. Kendilerine “Ehl-i sünnet ve’l-cemâat” (Peygamber’in ve onun ashabının yolunda bulunanlar) ve “fırka-i nâciye” (selâmete kavuşanlar) adı verilen müslümanların inançları, şu yukarıdan beri yazdığımız gibidir.

72. Kendilerine “Ehl-i sünnet ve’l-cemâat” (Peygamber’in ve onun ashabının yolunda bulunanlar) ve “fırka-i nâciye” (selâmete kavuşanlar) adı verilen m...

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

23. Bir borç herhangi bir şekilde düşünce, ona denk olan malın zekâtı için sene başı bu düşüş tarihinden başlar. Örnek: Bir kimsenin temel ihtiyaçlarından başka nisab miktarı nâmi (artıcı) bir malı bulunduğu gibi, o kadar da borcu bulunsa kendisine zekât gerekmez. Fakat bu borç kendisine bağışlansa, bu bağışlama tarihinden itibaren bir sene geçince, bu nisab miktarının zekâtını vermek gerekir.

1. 23. Bir borç herhangi bir şekilde düşünce 2. ona denk olan malın zekâtı için sene başı bu düşüş tarihinden başlar. Örnek: Bir kimsenin temel ihtiyaçlarından başka nisab miktarı nâmi (artıcı) bir malı bulunduğu gibi 3. o kadar da borcu bulunsa kendisine zekât gerekmez. Fakat bu borç kendisine bağışlansa 4. bu bağışlama tarihinden itibaren bir sene geçince 5. bu nisab miktarının zekâtını vermek gerekir.

Bu metni özetleyin.

170. Şehvetle yerinden ayrılan ve şehvetle dışarıya atılan bir meniden dolayı gusletmek gerekir. Şehvetle yerinden ayrılıp, şehvet kesildikten sonra dışarıya atılan meniden dolayı da İmâm-ı Âzam ile İmam Muhammed’e göre gusül gerekir. Fakat İmam Ebû Yusuf’a göre gerekmez.

170. Şehvetle yerinden ayrılan ve şehvetle dışarıya atılan bir meniden dolayı gusletmek gerekir. Şehvetle yerinden ayrılıp, şehvet kesildikten sonra d...