endertr/fineData · Datasets at Hugging Face

Bu metni özetleyin.

اَللّٰهُمَّ اَعْتِقْ رَقَبَت۪ى مِنَ النَّارِ

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

“Din kolaylıktır. Dinde üstünlük yarışına çıkan herhangi bir kimseye, din muhakkak üstün gelir.”

1. “Din kolaylıktır. Dinde üstünlük yarışına çıkan herhangi bir kimseye 2. din muhakkak üstün gelir.”

Bu metni özetleyin.

171. İnsanlara yararlı ve temizliğe yardımcı olduğundan dolayı sünnet olmak, öteden beri sünnet kabul edilen bir uygulamadır.

Bu metni özetleyin.

Romalılar ise Hz. İsa dinine karşı açık bir düşman kesilmişlerdi. Fakat ne olursa olsun, din duygusu yaratılışta vardır. Bundan kalpleri büsbütün yoksun bırakacak bir kuvvet yoktur. Romalılar görünüşte üstün bir durumda iken, Hz. İsa dinine manen yenildiler. Söndürmek istedikleri bir dini parlatmaya hizmet ettiler. Ancak gerçek bir din yerine, onun adını taşıyan, Hıristiyanlık da denilen aslını yitirmiş ve değiştirilmiş bir din yerleşmiş oldu.

Romalılar ise Hz. İsa dinine karşı açık bir düşman kesilmişlerdi. Fakat ne olursa olsun, din duygusu yaratılışta vardır. Bundan kalpleri büsbütün yoks...

Bu metni özetleyin.

İşte yukarıda Türkçe anlamını verdiğimiz âyet-i kerime, bu gerçekleri haber veriyor ve bizi uyarıyor. Bundan sonra gelen,

Bu metni özetleyin.

319. Mesbûkun kazâ edeceği rekâtlarda başkasına uyması ve başkasının da bu halde mesbûka uyması câiz değildir. Mesbûk burada yalnız başına sayılmaz. Fakat bir mesbûk ne kadar rekât kazâ edeceğini unutup da kendisi ile beraber mesbûk bulunan kimsenin ne kadar rekât kazâ edeceğini yalnız göz önünde bulurdurursa bununla namazı bozulmaz.

319. Mesbûkun kazâ edeceği rekâtlarda başkasına uyması ve başkasının da bu halde mesbûka uyması câiz değildir. Mesbûk burada yalnız başına sayılmaz. F...

Bu metni özetleyin.

Ahlâkın Önemi ve Arındırmaya Elverişli Olması

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

Yine, diri bir insana başka bir taraftan veya ölü insana normal yoldan, ölü veya diri bir hayvana herhangi bir taraftan isteyerek yapılan ve inzal bulunan temaslar da bu hükümdedir. Yalnız kazâyı gerektirir. Dinde yasak ve haram olan işleri yapmak da ayrıca azaba sebep olur.

1. Yine 2. diri bir insana başka bir taraftan veya ölü insana normal yoldan 3. ölü veya diri bir hayvana herhangi bir taraftan isteyerek yapılan ve inzal bulunan temaslar da bu hükümdedir. Yalnız kazâyı gerektirir. Dinde yasak ve haram olan işleri yapmak da ayrıca azaba sebep olur.

Bu metni özetleyin.

Gerçekten Hz. Musa dini gibi, Hz. İsa’nın dini de asıl halini yitirmiş, hiç de yeryüzüne yayılamamıştır.

Bu metni özetleyin.

“Şüphe yok ki zannın bir kısmı günahtır” (Hucurât 49/12).

Bu metni özetleyin.

Haydin namaza, haydin namaza.

Bu metni özetleyin.

43. Hac yolculuğunda bulunacak kimselerin gözetecekleri bir kısım edepler vardır. Başlıcaları şunlardır:

Bu metni özetleyin.

166. Muktedî (imama uyan kimse), imama uymaya niyet etmeli ve kıldıkları farz namaz aynı olmalıdır. Bunun için bir kimse imama uymaya niyet etmeksizin ona uysa veya kendisi öğle namazını kılmak istediği halde imam ikindi namazını kıldırmakta bulunsa, bu iktidâsı (imama uyması) câiz olmaz.

166. Muktedî (imama uyan kimse), imama uymaya niyet etmeli ve kıldıkları farz namaz aynı olmalıdır. Bunun için bir kimse imama uymaya niyet etmeksizin...

Bu metni özetleyin.

7. Namaz, erkek ile kadın arasında yerine getirilme bakımından müşterek olmalıdır. Şöyle ki: Kadın, ya kendisi ile aynı hizada bulunduğu erkeğe veya her ikisi diğer erkeğe uymuş olmalı ve aynı namazı beraber kılmış olmalıdırlar.

7. Namaz, erkek ile kadın arasında yerine getirilme bakımından müşterek olmalıdır. Şöyle ki: Kadın, ya kendisi ile aynı hizada bulunduğu erkeğe veya h...

Bu metni özetleyin.

Hz. Süleyman’dan sonra İsrâiloğulları iki devlete ayrıldı. Bunlardan biri Yahuda Devleti’dir ki hükümet merkezi Kudüs şehri idi. Bu devlet insanlar arasında daha çok itibar kazanmıştı. Diğeri de İsrâil Devleti idi. İdare merkezi de Nablus ve daha sonra Samire şehri olmuştu.

Hz. Süleyman’dan sonra İsrâiloğulları iki devlete ayrıldı. Bunlardan biri Yahuda Devleti’dir ki hükümet merkezi Kudüs şehri idi. Bu devlet insanlar ar...

Bu metni özetleyin.

48. Namaz kılanın başı üstünde veya kendisine yakın olarak ön tarafında yahut kendisine yakın olmasa da sağ ve sol tarafından hizasındaki duvar veya tavan üzerine çizilmiş resim yahut asılmış heykel tipi canlı yaratık şekillerinin bulunması mekruhtur. Arka tarafta bulunması da çoğunlukla mekruh sayılmıştır. Fakat bunun kerâheti nisbeten azdır.

48. Namaz kılanın başı üstünde veya kendisine yakın olarak ön tarafında yahut kendisine yakın olmasa da sağ ve sol tarafından hizasındaki duvar veya t...

Bu metni özetleyin.

24. Geçer para (nakit), ticaret eşyası, sâime denilen hayvanlardan ayrı ayrı nisablara sahip olan bir kimsenin bir miktar borcu olsa, bu borcuna temel ihtiyaçlarından (ev gibi) biri karşılık tutulamaz. Zekâta bağlı olan mallarından dilediğini karşılık tutar ve diğerlerinin zekâtını verir. Ancak bu mallardan bazısının zekâtı devlet tarafından tahsil edilmiş olursa, o zaman önce borcuna karşı geçer paraları karşılık tutulur. Geçer paralar yetişmezse ticaret eşyası karşı tutulur. Bu da yetmezse zekâtı az olan hayvanları karşılık tutmak gerekir. Nisab miktarı veya daha fazla bir şey kalırsa onun zekâtı verilir.

24. Geçer para (nakit), ticaret eşyası, sâime denilen hayvanlardan ayrı ayrı nisablara sahip olan bir kimsenin bir miktar borcu olsa, bu borcuna temel...

Bu metni özetleyin.

Kefenler mümkün olduğu kadar güzel ve ölünün varlığına uygun olmalıdır. Erkeklerin kefenleri, cuma ve bayram günlerinde, kadınların kefenleri de babalarını ziyaret edecekleri günlerde giydikleri elbiselere kıymet bakımından uygun bulunmalıdır. Bu bir ölçüdür. Sünnet miktarı olan kefenden daha fazlasını seçmek mekruhtur. Hele vârisler arasında muhtaçları veya çocuklar bulunursa hiç benimsenemez.

Kefenler mümkün olduğu kadar güzel ve ölünün varlığına uygun olmalıdır. Erkeklerin kefenleri, cuma ve bayram günlerinde, kadınların kefenleri de babal...

Bu metni özetleyin.

Fakat İmam Ebû Yusuf’a göre, bu gibi hallerde yemin devamlılığını sürdürür. Artık şart (mesela konuşma) ne zaman gerçekleşirse yemin bozulur ve kefâret veya şarta bağlanan ceza gerekli olur.

Fakat İmam Ebû Yusuf’a göre, bu gibi hallerde yemin devamlılığını sürdürür. Artık şart (mesela konuşma) ne zaman gerçekleşirse yemin bozulur ve kefâre...

Bu metni özetleyin.

93. Bir ölü, kendi adına haccedilmesi için belli bir kimsenin gönderilmesini vasiyet etmemişse ona vasî olan zat başkasını göndermeyip kendisi nâib olarak haccedebilir.

93. Bir ölü, kendi adına haccedilmesi için belli bir kimsenin gönderilmesini vasiyet etmemişse ona vasî olan zat başkasını göndermeyip kendisi nâib ol...

Bu metni özetleyin.

Sabırsızlık ruhun gevşekliğinden ileri gelir. Ancak, dine uymayan şeyler hakkında sabır câiz değildir. Bunlara karşı kalben bir acı duyulması ve mümkün ise mücadele yapılması gerekir. Savulması mümkün olan kötülüklere veya ihtiyaçlara katlanmak sabır değil, âcizlik ve miskinliktir. Peygamber Efendimiz [sallalahu aleyhi vesellem] şöyle buyurmuşlardır:

Sabırsızlık ruhun gevşekliğinden ileri gelir. Ancak, dine uymayan şeyler hakkında sabır câiz değildir. Bunlara karşı kalben bir acı duyulması ve mümkü...

Bu metni özetleyin.

83. Bir kimse, kendisine farz olan bir haccı, başkasına niyâbet (vekâlet) vererek yaptırabilmesi için aşağıdaki şartların bulunması gerekir.

Bu metni özetleyin.

19. Hz. Salih, Şam ile Hicaz arasında Hicr denilen yerde yaşayan Semûd kavmine peygamber gönderilmiştir. Bu kavim de dağları delmiş, taşları oymuş, kendilerine pek sağlam binalar yapmışlardı. Fakat, bunlar da doğru yoldan çıkmış bulunuyorlardı. Hz. Salih’in yirmi sene devam eden emirlerine ve öğütlerine muhalefet ettiler. “Bu deveye dokunmayınız” dediği ve mucize olarak taştan Allah’ın emriyle çıkardığı hayvanı boğazladılar. Nihayet şiddetli bir gürültü ile yerlere serilip helâk oldular. Salih peygamber de, kendisine iman edenlerle beraber çıkıp önce Şam’a, Filistin’e, sonra da Mekke-i Mükerreme’ye gitti. Seksen beş sene veya 200 sene yaşadığı ve Mekke-i Mükerreme’de Rükün ile Makam arasında gömüldüğü rivayet edilir.

19. Hz. Salih, Şam ile Hicaz arasında Hicr denilen yerde yaşayan Semûd kavmine peygamber gönderilmiştir. Bu kavim de dağları delmiş, taşları oymuş, ke...

Bu metni özetleyin.

34. Bir Kur’ân-ı Kerîm ele alınarak okunacağı zaman abdestli bulunmak gerekir. Okurken kıbleye dönmeli, toparlanıp saygılı bir duruma geçmelidir. Abdestsiz olan bir kimse kılıfsız (bir mahfaza içinde olmayan) Kur’ân-ı Kerîm’i ele alamaz. Kutsal kitabı ancak temiz ve abdestli olan eller tutabilir.

34. Bir Kur’ân-ı Kerîm ele alınarak okunacağı zaman abdestli bulunmak gerekir. Okurken kıbleye dönmeli, toparlanıp saygılı bir duruma geçmelidir. Abde...

Bu metni özetleyin.

Bazı fıkıh âlimlerine göre, zekât ve fıtır sadakası konusunda her beldenin örfî dirhemi esas alınmalıdır. Buna göre gümüşün nisabı, 200 örfî dirhemden ibarettir. Bu şekilde de fetva verilmiştir. Fitre konusuna bakınız.

Bazı fıkıh âlimlerine göre, zekât ve fıtır sadakası konusunda her beldenin örfî dirhemi esas alınmalıdır. Buna göre gümüşün nisabı, 200 örfî dirhemden...

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

280. İtikâf eden kimse için, zevcesi ile cinsel ilişki kurmak veya buna sebep olacak öpme ve okşama gibi herhangi bir hareket, gerek gündüz ve gerek geceleyin olsun haramdır. Cinsel ilişki ister kasten ister unutarak olsun itikâfı bozar. İnzal olması şart değildir. Diğer hareketler ise inzal olmadıkça itikâfı bozmaz. Bakmak ve düşünmek sonunda meydana gelecek inzal ve ihtilâm da itikâfı bozmaz.

1. 280. İtikâf eden kimse için 2. zevcesi ile cinsel ilişki kurmak veya buna sebep olacak öpme ve okşama gibi herhangi bir hareket 3. gerek gündüz ve gerek geceleyin olsun haramdır. Cinsel ilişki ister kasten ister unutarak olsun itikâfı bozar. İnzal olması şart değildir. Diğer hareketler ise inzal olmadıkça itikâfı bozmaz. Bakmak ve düşünmek sonunda meydana gelecek inzal ve ihtilâm da itikâfı bozmaz.

Bu metni özetleyin.

510. Mescid içinde dilencilik yapmak haramdır. Bu dilencilere para vermek de mekruhtur. En ihtiyatlı görüş budur. Fakat hediye ve sadaka vermek yasak değildir.

510. Mescid içinde dilencilik yapmak haramdır. Bu dilencilere para vermek de mekruhtur. En ihtiyatlı görüş budur. Fakat hediye ve sadaka vermek yasak ...

Bu metni özetleyin.

44. Erkeklerin uzatmış oldukları saçlarını, kadınlar gibi bağlayıp başlarının üzerinde bağlamış veya başlarının etrafına sarmış oldukları halde namaz kılmaları mekruhtur. Böyle bir şeyin namaz içinde kasten yapılmasi ise “çok hareket” olacağından namazı bozar.

44. Erkeklerin uzatmış oldukları saçlarını, kadınlar gibi bağlayıp başlarının üzerinde bağlamış veya başlarının etrafına sarmış oldukları halde namaz ...

Bu metni özetleyin.

(Mâlikîler’e göre, mescidlerin en faziletlisi önce Mescid-i Nebevî’dir. Sonra Mescid-i Harâm, sonra Mescid-i Aksâ’dır. Bunlardan sonra bütün mescidler eşittir.

(Mâlikîler’e göre, mescidlerin en faziletlisi önce Mescid-i Nebevî’dir. Sonra Mescid-i Harâm, sonra Mescid-i Aksâ’dır. Bunlardan sonra bütün mescidler...

Bu metni özetleyin.

Hz. Peygamber’in Eşsiz Cesareti

Bu metni özetleyin.

44. Sular şer‘an iki kısımdır. Biri, mutlak sulardır ki su denilince bu tür su anlaşılır. Bunlar yaratılışlarındaki vasıf üzerinde duran sulardır. Yağmur suyu, kar suyu, deniz suyu, kuyu suyu, göl suyu, ırmak ve pınar suları gibi ... Bunların her birine “mutlak su” denir.

44. Sular şer‘an iki kısımdır. Biri, mutlak sulardır ki su denilince bu tür su anlaşılır. Bunlar yaratılışlarındaki vasıf üzerinde duran sulardır. Yağ...

Bu metni özetleyin.

167. Tebük Seferi’nden savaş yapılmaksızın dönülmüştü. Fakat bu seferin birçok yararı görülmüştür. Bir kısmı: Müslümanların koca bir Roma İmparatorluğu’na böyle meydan okuması herkese dehşet saldı. İslâm ruhundaki kahramanlığı gösterdi. Birçok memleket idarecisi, müslümanlara cizye ismi ile vergi vermeyi kabul ettiler. Yemen’den, Necid’den ve diğer yönlerden pek çok kabile müslüman olmak üzere Medine’ye elçiler gönderdiler.

167. Tebük Seferi’nden savaş yapılmaksızın dönülmüştü. Fakat bu seferin birçok yararı görülmüştür. Bir kısmı: Müslümanların koca bir Roma İmparatorluğ...

Bu metni özetleyin.

13. Mina denilen yerde küçük taş yığınlarına (cemrelere) ufacık taşları atmak. Buna “remy-i cemerât” (taşları atmak) denir. Şöyle ki:

Bu metni özetleyin.

2. Bir malı maliyetinden noksana satmaktır. Buna da “vazıa” denir. Burada da doğruyu söylemek gerekir. Burada alıcıya düşen ahlâkî bir görev vardır. Şöyle ki: Eğer malını böyle noksan fiyatla satmakta olan kimse fakirse, onun zararına meydan vermemeli, o malı değeri ile satın almalıdır. Bu bir yardım ve sadaka yerine geçer.

2. Bir malı maliyetinden noksana satmaktır. Buna da “vazıa” denir. Burada da doğruyu söylemek gerekir. Burada alıcıya düşen ahlâkî bir görev vardır. Ş...

Bu metni özetleyin.

Arkasından “Allahüekber” deyip rükûa varılır. Bu halde en az üç defa “sübhâne rabbiye’l-azîm” denir. Sonra “semiallahü limen hamideh” denilerek ayağa kalkılır. Ayakta “Allahümme rabbenâ ve lekelhamd” denilir.

Arkasından “Allahüekber” deyip rükûa varılır. Bu halde en az üç defa “sübhâne rabbiye’l-azîm” denir. Sonra “semiallahü limen hamideh” denilerek ayağa ...

Bu metni özetleyin.

Peygamber Efendimiz Medine-i Münevvere’yi şereflendirince, ora halkının senede iki defa bayram yaparak eğlendiklerini öğrenince, onlara şöyle buyurmuş: “Yüce Allah o iki bayram günlerine karşılık onlardan daha hayırlı iki bayram günlerini sizlere ihsan etmiştir.” O günlerin ramazan ve kurban bayramı günleri olduğunu müjdelemiştir. Bunlara Arapça’da “îd-i fıtır” ve “îd-i adhâ” denir.

Peygamber Efendimiz Medine-i Münevvere’yi şereflendirince, ora halkının senede iki defa bayram yaparak eğlendiklerini öğrenince, onlara şöyle buyurmuş...

Bu metni özetleyin.

Bilindiği gibi, yüce Allah, önce insanlara kendi içlerinden zaman zaman peygamberler göndermiştir. İnsanların bir kısmı bu mukaddes peygamberlere uymuşlar ve böylece hem dünya hem de ahiret görevlerini yapmışlardır. Düzenli medeniyetler kurmuş ve faziletlere ermişlerdir. Diğer bir kısmı da bu mübarek peygamberlere karşı çıkıp onlara aykırı harekette bulunmuşlardır. Bu tutumları ile gerçek insanlık vasfından yoksun kalmış ve küfrü imana, rezaleti de fazilete tercih etmişlerdir. Bu yüzden de sonunda felaketlere düşüp sönüp gitmişlerdir.

Bilindiği gibi, yüce Allah, önce insanlara kendi içlerinden zaman zaman peygamberler göndermiştir. İnsanların bir kısmı bu mukaddes peygamberlere uymu...

Bu metni özetleyin.

2. Yola çıkmadan önce, kul borçları varsa ödenmelidir.

Bu metni özetleyin.

47. Dostluk: İki ve daha çok kimse arasında meydana gelen samimi bir sevgi ve bağlılık demektir. Allah için olan dostluk devam eder. Dünya için olan dostluk da bir akan yıldız gibi parlayıp söner.

47. Dostluk: İki ve daha çok kimse arasında meydana gelen samimi bir sevgi ve bağlılık demektir. Allah için olan dostluk devam eder. Dünya için olan d...

Bu metindeki örnekleri belirtin.

3. Zekâtın âşikâre verilmesi daha faziletlidir. Çünkü bu şekilde verilmesi, başkalarına bir örnek olur ve teşvik yerine geçer. Kendisi hakkında, zekât vermiyor diye, kötü bir zannı da kaldırmış olur. Zekât bir farz olduğu için, bunun yerine getirilmesinde gösteriş olmaz. Nâfile olarak verilen sadakalarda ise durum böyle değildir. Bunların gizli verilmesi ve gösteriş yapılmasına engel olunması daha faziletlidir.

Bu metni özetleyin.

Mâbudunun mukaddes emrine bağlanarak, hak sahibi olduğu nimetlerinden bir müddet mahrumiyete katlanan insan, artık başkalarının nimetlerine göz diker mi? Başkalarının zararına çalışır mı?

Mâbudunun mukaddes emrine bağlanarak, hak sahibi olduğu nimetlerinden bir müddet mahrumiyete katlanan insan, artık başkalarının nimetlerine göz diker ...

Bu metni özetleyin.

Sâbit, Hz. Ali’nin hizmetinde bulunmuş ve kendi nesli için onun duasını almıştır.

Bu metni özetleyin.

2. Gamûs Yemini: Yalan yere kasten yapılan yemindir. Borcunu ödemediğini bildiği halde bir şahsın, “Vallahi ben borcumu ödedim” diye yemin etmesi bu türdendir. Bu, pek büyük bir günahtır. Böyle yalan bir yemin evleri harap eder, yalancıları perişan bırakır. Bunun bağışlanması için kefâret yeterli olmaz. Bundan dolayı yalnız tövbe edip mağfiret dilemek ve bu yüzden bir kimsenin hakkını zayi etmişse onu yerine getirip helâllik almak gerekir.

2. Gamûs Yemini: Yalan yere kasten yapılan yemindir. Borcunu ödemediğini bildiği halde bir şahsın, “Vallahi ben borcumu ödedim” diye yemin etmesi bu t...

Bu metni özetleyin.

İmam olan misafirin, namazdan önce veya namazdan sonra cemaate dönerek, “Siz namazınızı tamamlayın, ben misafirim” demesi müstehaptır.

Bu metni özetleyin.

يَوْمَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ وَتَبْيَضُّ وُجُوهٌ okunması gibi. Fakat mana değişirse namaz bozulur. فَلاَ تُخَافُوهُمْ وَخَافُونِ yerine فَخَافُوهُمْ وَلَا تُخَافُونِ okunması gibi.

يَوْمَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ وَتَبْيَضُّ وُجُوهٌ okunması gibi. Fakat mana değişirse namaz bozulur. فَلاَ تُخَافُوهُمْ وَخَافُونِ yerine فَخَافُوهُمْ وَلَ...

Bu metni özetleyin.

84. Heladan, ahırdan ve hamamdan çıkan buharların oluşturduğu su damlaları temiz sayılır. Fakat pis sayılan bir şeyden sıkılarak çıkarılan sıvılar temiz değildir.

84. Heladan, ahırdan ve hamamdan çıkan buharların oluşturduğu su damlaları temiz sayılır. Fakat pis sayılan bir şeyden sıkılarak çıkarılan sıvılar tem...

Bu metni özetleyin.

90. Nifak: İki yüzlü olma, dil ile mümin veya dost görünüp kalpte küfür ve düşmanlığı gizlemek anlamındadır. Böyle bir insana “münafık, zülvecheyn” (ikiyüzlü) denir. Bir hadis-i şerifte şöyle buyrulmuştur:

90. Nifak: İki yüzlü olma, dil ile mümin veya dost görünüp kalpte küfür ve düşmanlığı gizlemek anlamındadır. Böyle bir insana “münafık, zülvecheyn” (i...

Bu metni özetleyin.

608. Bir müslüman kıldığı namazın, tuttuğu orucun, okuduğu Kur’ân-ı Kerîm’in, verdiği sadakanın sevabını, ister hayatta olsun ve ister olmasın, bir müslümana veya bütün müslümanlara hediye edebilir; bu câizdir. Bu sevap onlara verilir ve her birinin aynı sevaba kavuşacağı Allah’ın ihsanından beklenir.

608. Bir müslüman kıldığı namazın, tuttuğu orucun, okuduğu Kur’ân-ı Kerîm’in, verdiği sadakanın sevabını, ister hayatta olsun ve ister olmasın, bir mü...

Bu metni özetleyin.

Yine bir kimse, “Meyve yemeyeceğim” diye yemin etse, yeminini beldesinde örfen meyve sayılan şeylere bağlı kalır. Yaş üzüm gibi, meyve sayılmayan şeyleri kapsamaz. Anlaşılıyor ki yeminde kullanılan bu gibi umumi ifadeler, örf ile özelleştirilip kısıtlanıyor.

Yine bir kimse, “Meyve yemeyeceğim” diye yemin etse, yeminini beldesinde örfen meyve sayılan şeylere bağlı kalır. Yaş üzüm gibi, meyve sayılmayan şeyl...

Bu metni özetleyin.

“Gökten ve yerden size rızık veren Allah’tan başka bir yaratıcı var mı?” (Fâtır 35/3).

Bu metni özetleyin.

551. Her şahsın kefeni kendi malından karşılanır. Kefen harcamaları, borçtan, yapılan vasiyetten ve vâris hakkından öncedir. Ancak borç karşılığı olarak bırakılan rehin maldan kefene harcama yapılmaz. Rehin alanın hakkı daha önde gelir.

551. Her şahsın kefeni kendi malından karşılanır. Kefen harcamaları, borçtan, yapılan vasiyetten ve vâris hakkından öncedir. Ancak borç karşılığı olar...

Bu metni özetleyin.

106. Günah olan şeylere razı olmak veya yardım etmek, yerine göre ya haram ya da mekruh olur. Bu, dinde bir esastır. Bunun üzerine çeşitli binlerce mesele bina edilebilir.

106. Günah olan şeylere razı olmak veya yardım etmek, yerine göre ya haram ya da mekruh olur. Bu, dinde bir esastır. Bunun üzerine çeşitli binlerce me...

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

Görülmeyen bir pislik, bedenin veya çamaşırın hangi tarafına dokunmuş olduğu bilinmez yahut unutulmuş olursa, o bedenin veya çamaşırın bir tarafı yıkanınca, sahih olan görüşe göre, her tarafı temizlenmiş sayılır. Fakat bedenin veya çamaşırın tümünü yıkamak daha uygun düşer.

1. Görülmeyen bir pislik 2. bedenin veya çamaşırın hangi tarafına dokunmuş olduğu bilinmez yahut unutulmuş olursa 3. o bedenin veya çamaşırın bir tarafı yıkanınca 4. sahih olan görüşe göre 5. her tarafı temizlenmiş sayılır. Fakat bedenin veya çamaşırın tümünü yıkamak daha uygun düşer.

Bu metindeki maddeleri listeleyin.

Ne büyük müjdeler!... Artık mescidlere devamı bir ganimet bilmeli, cemaatle namaz kılmanın sevabını kaçırmamaya çalışmalıdır. Bu hususta muvaffak olmamızı yüce Allah’tan niyaz ederiz.

1. Ne büyük müjdeler!... Artık mescidlere devamı bir ganimet bilmeli 2. cemaatle namaz kılmanın sevabını kaçırmamaya çalışmalıdır. Bu hususta muvaffak olmamızı yüce Allah’tan niyaz ederiz.

Bu metni özetleyin.

Yüce Allah’ı zikretmek, ya büyüklüğünü düşünmekle olur ki bundan yüceltme ve tâzim meydana gelir. Ya da Allah’ın sonsuz kudretini düşünmekle olur. Bundan da korku ve hüzün doğar. Bir de nimetlerini anmakla olur ki bundan şükür ve hamd meydana gelir. Yahut pek acayip ve üstün olan eserlerini düşünmekle olur. Bundan da uyanma ve ibret alma yüz gösterir.

Yüce Allah’ı zikretmek, ya büyüklüğünü düşünmekle olur ki bundan yüceltme ve tâzim meydana gelir. Ya da Allah’ın sonsuz kudretini düşünmekle olur. Bun...

Bu metni özetleyin.

Sahur, seher vaktinde yenecek yemektir. Bu yemeği yemeğe “sahur yemek” (tesehhur) denir. Seher de ikinci fecirden biraz öncesine kadar olan vakittir.

Bu metni özetleyin.

Bir de bu geçici müddet içinde ortaya çıkan yasaklık sebebiyle insan nefsine hâkim duruma gelir, nefsinde sükûnet meydana gelir, kuvvet israfından kurtulur, böylece daha fazla kuvvet ve sıhhat kazanır.

Bir de bu geçici müddet içinde ortaya çıkan yasaklık sebebiyle insan nefsine hâkim duruma gelir, nefsinde sükûnet meydana gelir, kuvvet israfından kur...

Bu metni özetleyin.

Deniliyor ki Kadir gecesi namazının en azı iki rekât, ortası 100 rekât ve en çoğu da 1000 rekâttır. Bu namaz iki rekât kılındığı takdirde her rekâtında 200 âyet okunmalı, 100 rekâtına kadar kılındığı zaman her rekâtında Fâtiha sûresinden sonra Kadir sûresi ile üç defa da İhlâs sûresi okunup her iki rekâtta bir selâm verilmelidir. “Allahümme inneke afüvvün tühibbü’l-afve fa‘fü annî” (Allahım! Sen affedicisin, bağışlamayı seversin, beni affet) duası da tekrarlanmalıdır.

Deniliyor ki Kadir gecesi namazının en azı iki rekât, ortası 100 rekât ve en çoğu da 1000 rekâttır. Bu namaz iki rekât kılındığı takdirde her rekâtınd...

Bu metni özetleyin.

42. Bir hayvanın göğsü üstünden bıçak vurup boğaz damarlarını kesmeye “nahr” denir. Deveyi, zebh etmek (çenesinin altından kesmek) mekruh olduğu gibi, koyun ve sığırları da nahr mekruhtur.

42. Bir hayvanın göğsü üstünden bıçak vurup boğaz damarlarını kesmeye “nahr” denir. Deveyi, zebh etmek (çenesinin altından kesmek) mekruh olduğu gibi,...

Bu metni özetleyin.

3. Tekbir için eller kaldırılırken parmakların aralarının zorlanmaksızın biraz açık bulundurulması sünnettir.

Bu metni özetleyin.

169. Bazı hayatî zaruretlerden dolayı insanlar üzerinde ameliyat yapılması câizdir. İçinde taş bulunan bir mesaneyi usulüne göre yarmak veya bütün vücuda dağılacak olan bir hastalıktan dolayı bir organı kesmek câizdir, bunda mahzur yoktur.

169. Bazı hayatî zaruretlerden dolayı insanlar üzerinde ameliyat yapılması câizdir. İçinde taş bulunan bir mesaneyi usulüne göre yarmak veya bütün vüc...

Bu metni özetleyin.

Öğle namazı gibi dört rekâtlı bir farz ise kıldığı bir rekâta bir rekât daha ilave eder. Teşehhüdde bulunur ve selâm vererek imama uyar. Evelce kıldığı o iki rekât namaz, nâfile olmuş olur. Böyle bir namazın üçüncü rekâtında bulunup da henüz secdesine varmamışsa hemen ayakta veya oturarak selâm verip namazdan çıkar ve imama uyar. Yalnız başına kıldığı iki rekât yine bir nâfile olmuş olur. Fakat bu namazın üçüncü rekâtını secde ile bağlasa artık bunu tamamlar, farzını kılmış olur. Bu namaz öğle veya yatsı olduğuna göre de kendi farzını kıldıktan sonra imama uyabilir. İmam ile kılacağı bu namaz nâfile olmuş olur. Ancak ikindi namazı ise imama uyamaz; çünkü ikindi namazından sonra nâfile kılınması mekruhtur.

Öğle namazı gibi dört rekâtlı bir farz ise kıldığı bir rekâta bir rekât daha ilave eder. Teşehhüdde bulunur ve selâm vererek imama uyar. Evelce kıldığ...

Bu metni özetleyin.

İmâm-ı Âzam’dan bir rivayete göre, sabah namazının sünneti de bir özür bulunmadıkça hayvan üzerinde kılınamaz.

Bu metni özetleyin.

UMRENİN YAPILIŞ ŞEKLİ

Bu metni özetleyin.

29. Bazı rivayetlere göre İbrahim aleyhisselâm, Hz. İsmail’i değil, Hz. İshak’ı kurban etmekle emredilmişti.

Bu metni özetleyin.

Eşhedü enne Muhammeden resûlullah, eşhedü enne Muhammeden resûlullah.

Bu metni özetleyin.

SEHİV (YANILMA) SECDELERİYLE İLGİLİ MESELELER

Bu metni özetleyin.

Bir insanın sarhoş halinde böyle çirkin bir işte bulunması küfrünü gerektirmez. Çünkü küfür inanç bölümündedir; aklın gitmesiyle beraber küfür gerçekleşmez. Böyle bir kimse için gerekli olan günahından tövbe etmek ve içkiye son vermektir. Böyle bir harama devam etmemektir.

Bir insanın sarhoş halinde böyle çirkin bir işte bulunması küfrünü gerektirmez. Çünkü küfür inanç bölümündedir; aklın gitmesiyle beraber küfür gerçekl...

Bu metni özetleyin.

Mübarek dinimizde helâl, haram, mubah, mekruh, müstahsen veya gayr-i müstahsen şeylerin bir kısmı fıkıh kitaplarımızda, “Kitâbü’l-Kerâhiye ve’l-İstihsan, Kitâbü’l-Hazer ve’l-İbâha, Kitâbü’z-Zühd ve’l-Vera‘, Kitâbü’l-Et‘ime ve’l-Eşribe” gibi başlıklar altında bulunmaktadır. İşte ilmihalimizin bu sekizinci kitabı, bu kısma ait bazı meseleleri kapsamaktadır.

Mübarek dinimizde helâl, haram, mubah, mekruh, müstahsen veya gayr-i müstahsen şeylerin bir kısmı fıkıh kitaplarımızda, “Kitâbü’l-Kerâhiye ve’l-İstihs...

Bu metni özetleyin.

Dinî ve İçtimaî Durumu

Bu metni özetleyin.

209. Yeminler nisbetin kaybolması ile son bulur. Şöyle ki: “Falan şahsın evine girmem” veya “yemeğinden yemem, elbisesini giymem, zevcesiyle ve dostu ile konuşmam” diye yemin eden kimse, ev satıldıktan sonra o şahsın evine girse veya yemeğinden yese yahut elbisesini giyinse veyahut kendisinden tamamen ayrılan zevcesi ile veya o adama düşman kesilen dostu ile konuşsa yemini bozulmuş olmaz. Fakat yeniden satın alacağı bir eve girse veya yemeğinden yese yahut elbisesini giyse veyahut nikâhlayacağı yeni zevcesi ile veya edineceği yeni bir dostu ile konuşsa yemini bozulur ve kefâret gerekir.

209. Yeminler nisbetin kaybolması ile son bulur. Şöyle ki: “Falan şahsın evine girmem” veya “yemeğinden yemem, elbisesini giymem, zevcesiyle ve dostu ...

Bu metni özetleyin.

3. Zayi olacağı anlaşılan bir yitiği almak ve saklamak vâciptir.

Bu metni özetleyin.

Abdestin Farzları

Bu metni özetleyin.

Misvak bulunmaz veya kullanıldığında dişleri kanatırsa onun yerine parmak kullanılabilir. Şöyle ki: Baş parmak ağzın sağ tarafına, şehadet parmağı da sol tarafına salınarak üst ve alt dişler ovalanır. Misvak kullanmak yalnız namazlara özgü değildir, kullanılması her zaman iyidir; çünkü temizliğe yardımcıdır. Kıl fırçalarla yapılan diş temizlemelerine de üstünlüğü vardır.

Misvak bulunmaz veya kullanıldığında dişleri kanatırsa onun yerine parmak kullanılabilir. Şöyle ki: Baş parmak ağzın sağ tarafına, şehadet parmağı da ...

Bu metni özetleyin.

“Alışverişinde en çok ziyan eden o kimsedir ki başkasının dünyası uğrunda, kendi ahiretini yitirir.”

Bu metni özetleyin.

ŞAHSA AİT GÖREVLER

Bu metni özetleyin.

1. Sıdk: Peygamberler sâdıktırlar; her hususta doğru sözlüdürler. Kendilerinden asla yalan çıkmaz.

Bu metni özetleyin.

240. Teravih namazının bir kısmı kılındıktan sonra imama uyan kimse, teravih son bulunca noksan kalan rekâtları tamamlar. Sonra da vitir namazını kendi başına kılar, iyi olan budur. Bununla beraber imamla vitri kılıp sonra teravih namazını tamamlaması da câiz görülmüştür.

240. Teravih namazının bir kısmı kılındıktan sonra imama uyan kimse, teravih son bulunca noksan kalan rekâtları tamamlar. Sonra da vitir namazını kend...

Bu metni özetleyin.

82. Mekke-i Mükerreme halkı, yeni doğan çocukları, havası hoş olan yerlerde yaşayan ve dilleri pek fasih olan aşiretlerden birer sütanneye verirlerdi. Hz. Muhammed’i de [sallallahu aleyhi vesellem] Benî Sa‘d kabilesinden Hâris adındaki adamın hanımı Halime’ye verdiler. Halime, bu meleklerden daha güzel ve daha pâk olan çocuğu bağrına bastı, yurduna alıp götürdü. Onu dört yıl besledi. Bu süre içinde Hz. Muhammed’de [sallallahu aleyhi vesellem] gördüğü üstün hallere ve yurdunda beliren berekete nihayet yoktu. Artık onu getirip annesi Âmine’ye teslim etti. Hz. Âmine de bu masum yavrusunu alıp dayı çocukları bulunan Neccâroğulları’nı ziyaret için Medine-i Münevvere’ye götürdü. Bir süre orada kaldılar. Sonra Mekke’ye dönerken, Hz. Âmine Ebvâ denilen yerde daha yirmi yaşında iken vefat etti. Peygamber Efendimiz henüz altı yaşında iken annesini de kaybederek öksüz kalmış oldu. Ümmü Eymen adındaki dadısı, kendisini alıp Mekke’ye getirdi ve dedesi Abdülmuttalib’e teslim etti. İki yıl sonra da Abdülmuttalib vefat etti. Ondan sonra Peygamber Efendimiz, amcası Ebû Tâlib’in yanında kaldı.

82. Mekke-i Mükerreme halkı, yeni doğan çocukları, havası hoş olan yerlerde yaşayan ve dilleri pek fasih olan aşiretlerden birer sütanneye verirlerdi....

Bu metni özetleyin.

32. Yusuf aleyhisselâm çok güzeldi. Yüzünden gözünden nurlar akardı. Kendisine önce hikmet ilmi, sonra da peygamberlik verilmiştir. Azizin zevcesi Zeliha’nın kendisine olan meylini, son derece iffet ve temizliğinden dolayı kabul etmemişti. Bunun üzerine iftiraya uğrayarak yedi sene zindanda kaldı. Sonra suçsuzluğu anlaşılarak zindandan çıkarıldı. Mısır’a Maliye bakanı oldu. İffet ve temizliğinin mükâfatına kavuştu.

32. Yusuf aleyhisselâm çok güzeldi. Yüzünden gözünden nurlar akardı. Kendisine önce hikmet ilmi, sonra da peygamberlik verilmiştir. Azizin zevcesi Zel...

Bu metni özetleyin.

18. Havâdise Muhalefet: Sonradan var olmuş şeylerden ayrı olmak sıfatıdır. Yüce Allah havâdise (sonradan var olan şeylere) aykırı ve muhalif bulunmak sıfatı ile vasıflanmıştır. Çünkü Allah Teâlâ yaratılmış şeylerden hiçbirine hiçbir yönden benzemez, hepsine muhaliftir. Hatırlara gelen her şeyden yüce Allah mutlak surette başkadır.

18. Havâdise Muhalefet: Sonradan var olmuş şeylerden ayrı olmak sıfatıdır. Yüce Allah havâdise (sonradan var olan şeylere) aykırı ve muhalif bulunmak ...

Bu metni özetleyin.

43. Bir gemi içinde namaz kılan kimse gücü yetiyorsa kıbleye doğru kılar; istediği tarafa doğru kılamaz. Gemi her döndükçe, onun da kıbleye doğru dönmesi gerekir.

43. Bir gemi içinde namaz kılan kimse gücü yetiyorsa kıbleye doğru kılar; istediği tarafa doğru kılamaz. Gemi her döndükçe, onun da kıbleye doğru dönm...

Bu metni özetleyin.

128. Fıtır sadakası, yükümlünün bulunduğu yerdeki fakirlere verilmelidir. Başka yerlere gönderilmesi mekruhtur.

Bu metni özetleyin.

Diğer bir hadis-i şerifte de, “Namazın anahtarı temizliktir” buyrulmuştur.

Bu metni özetleyin.

Namazların Başlıca Edepleri Şunlardır:

Bu metni özetleyin.

Bir kimse âdet haline getirdiği bir teheccüd namazını özür olmaksızın terketmemelidir. Hadis-i şerifte buyruldu ki: “Allah yanında amellerin en sevimlisi, az bile olsa, devamlı olanıdır.”

Bir kimse âdet haline getirdiği bir teheccüd namazını özür olmaksızın terketmemelidir. Hadis-i şerifte buyruldu ki: “Allah yanında amellerin en seviml...

Bu metni özetleyin.

129. Yemeğe başlarken, besmeleyi sofra başında bulunanların işitebileceği şekilde okumalıdır. Bu bir uyarma ve hatırlatma olur. Fakat yemek sonunda işitilecek bir sesle “elhamdülillâh” denilmesi uygun değildir. Ancak sofradakilerin hepsi yemeklerini tamamlamış ise söylenir.

129. Yemeğe başlarken, besmeleyi sofra başında bulunanların işitebileceği şekilde okumalıdır. Bu bir uyarma ve hatırlatma olur. Fakat yemek sonunda iş...

Bu metni özetleyin.

596. Cenaze için ayağa kalkmak, başka milletlere kendini benzetmek hükmünde olduğundan mekruhtur, yasaktır. Bir engel yoksa, ayağa kalkıp cenazeyi takip etmelidir. Kabirlerine götürülen cenazelere el kaldırıp selâm vermek de hiçbir esasa bağlı değildir.

596. Cenaze için ayağa kalkmak, başka milletlere kendini benzetmek hükmünde olduğundan mekruhtur, yasaktır. Bir engel yoksa, ayağa kalkıp cenazeyi tak...

Bu metni özetleyin.

133. Her müslüman için avret yerlerini örtecek şekilde sıcaktan ve soğuktan korunacak kadar elbise giymek farzdır. Bu elbiselerin etekleri, erkeklerde bacakların yarısına kadar, kadınlarda ayaklarının yüzlerine kadar uzamalı, kolları da parmak uçlarına kadar uzun bulunmalıdır.

133. Her müslüman için avret yerlerini örtecek şekilde sıcaktan ve soğuktan korunacak kadar elbise giymek farzdır. Bu elbiselerin etekleri, erkeklerde...

Bu metni özetleyin.

4. Üzerinde âyet-i kerime yazılı bulunan bir levhayı veya bir parayı el ile tutmak.

Bu metni özetleyin.

“Azmedince de Allah’a tevekkül et, artık tereddüt etme, şüphe yok ki Allah tevekkül edenleri sever” (Âl-i İmrân 3/159).

Bu metni özetleyin.

“Yalan yere yemin etmek yurtları harabeye çevirir.”

Bu metni özetleyin.

Hz. Peygamber’in Pek Nezih Zühd ve Takvası

Bu metni özetleyin.

Korku namazından maksat, düşman saldırısı, sel ve yangın felaketi veya büyük bir canavar gibi tehlikeler karşısında bulunan İslâm cemaatinin, kendilerini idare eden bir idareciyi veya diğer muhterem bir zatı imam edinerek onun arkasında farz bir namazı nöbetleşe kılmalarıdır.

Korku namazından maksat, düşman saldırısı, sel ve yangın felaketi veya büyük bir canavar gibi tehlikeler karşısında bulunan İslâm cemaatinin, kendiler...

Bu metni özetleyin.

Mukaddesata karşı olan meylin bir aşk derecesinde bulunması pek sevimlidir. Fakat ölümlü varlıklara, geçici güzelliklere karşı aşk derecesinde olan meyil, kalbin gevşekliğinden, düşüncenin noksanlığından ileri geldiği için kötüdür.

Mukaddesata karşı olan meylin bir aşk derecesinde bulunması pek sevimlidir. Fakat ölümlü varlıklara, geçici güzelliklere karşı aşk derecesinde olan me...

Bu metni özetleyin.

10. Gusülden sonra bedeni bir havlu veya bir mendil ile silmek.

Bu metni özetleyin.

5. Hacca gidecek kadın, kocasından boşanmış veya kocası ölmüş ise iddeti bitmiş olmalıdır. Böyle bir iddet bekleme içinde bulundukça kadın hacca gidemez. Öyle ki yola çıktıktan sonra Mekke’ye en az on sekiz saat uzak bir yerde iken kocasının orada ölmesi gibi bir sebeple iddet bekleyecek olan kadının o yerden iddeti bitmeden önce çıkmaması gerekir.

5. Hacca gidecek kadın, kocasından boşanmış veya kocası ölmüş ise iddeti bitmiş olmalıdır. Böyle bir iddet bekleme içinde bulundukça kadın hacca gidem...

Bu metni özetleyin.

58. Süt emme ile meydana gelen mahremiyet de soyla sabit olan mahremiyet gibidir. Onun için bir kimse ile sütbabası, sütannesi, sütdedesi, sütninesi, sütkardeş evladı, süthalası, sütteyzesi arasında ebedî bir mahremiyet vardır. Bunlar birbirleri ile evlenemezler.

58. Süt emme ile meydana gelen mahremiyet de soyla sabit olan mahremiyet gibidir. Onun için bir kimse ile sütbabası, sütannesi, sütdedesi, sütninesi, ...

Bu metni özetleyin.

Misal: Afyon, haşhaş, penç gibi sarhoşluk veren ve aklı bozan şeyleri yemek câiz değildir. Bunlardan sarhoş olanlar için, İslâm ahkâmına göre, ta‘zîr cezası gerekir. Ta‘zîr ise yetkili hâkim tarafından uygulanacak hapis, dövme, azarlama ve uyarı gibi cezalardır.

Misal: Afyon, haşhaş, penç gibi sarhoşluk veren ve aklı bozan şeyleri yemek câiz değildir. Bunlardan sarhoş olanlar için, İslâm ahkâmına göre, ta‘zîr ...

Bu metni özetleyin.

Şunu da ilave edelim ki yüce Allah katında güzel iman o kadar makbul ve büyük bir şeydir ki onun karşılığı, Allah’ın bir ihsanı olarak sonsuz bir mükâfattır. Allah’ı inkâr edip bâtıla tapınmak da o kadar büyük bir cinayettir ki bunun karşılığı da sonsuz bir azaptan başka bir şey değildir.

Şunu da ilave edelim ki yüce Allah katında güzel iman o kadar makbul ve büyük bir şeydir ki onun karşılığı, Allah’ın bir ihsanı olarak sonsuz bir mükâ...