transcription stringlengths 1 97 | segmentation stringlengths 1 103 | pos_glosses stringlengths 1 96 | glosses stringlengths 1 141 | translation stringlengths 2 129 |
|---|---|---|---|---|
ta' chi' nen teqa taq , | ta' chi' nen (teqa) taq | NEG PREP ADV ??? VT | NEG PREP quien ??? mandar | Ya no tenemos a quien mandar. |
i je qelon li | i jii' (qelon) li | CONJ AFI ??? DEM | CONJ AFI ??? DEM | Y solo asi. |
xqasach jwiich s taq awaj , | x-??? j-wiich sik' aq awaj | COM-??? E3S-SREL ADJ PL S | COM-??? E3S-SREL pobre PL animal | Y solo así terminamos a los pobres animales. |
ji qe loon li | jii' qe li-on li | AFI PART DEM-AP ADV | AFI solo DEM-AP asi | Y solo así. |
xsaach jwiich r aq awaaj , | x-saach j-wiich sik' taq awaj | COM-VI E3S-SREL ADJ PL S | COM-perder E3S-SREL pobre PL animal | Se terminarón los animales. |
sach jwiich r aq awaj , | sach j-wiich sik' taq awaj | VT E3S-SREL ADJ PL S | perder E3S-SREL pobre PL animal | Se terminarón los animalitos. |
ri' li qaaj . | ri' li qaaj | DEM DEM CLAS | eso@es DEM señor | Eso es señor. |
I re'. | i re | CONJ PART | CONJ PART | Y entonces. |
Jii'. | jii' | AFI | AFI | Si. |
¿I re ab'o'j chuch chuch Liya , | i re a-b'o'j chuch chuch Li'y | CONJ PART E2S-S S S NOM | CONJ PART E2S-olla señora señora maría | Y para su olla doña María. |
nem b'i re k'is qleen awe ta koj , | neen b'iij re k'is qleen aw-ee ta koj | ADV S PART PL S E2S-SREL ??? VT | como nombre PART PL cosas E2S-SREL ??? usar | ¿Como se llama y sus cosas que usted usa? |
¿xasacha' jwiich ? | ??? j-wiich | ??? E3S-SREL | ??? E3S-SREL | Usted ya terminó con todo. |
Ta' chiki'n , | ta' chik-i'n | NEG PART-ENF | NEG PART-ENF | Ya no hay. |
ta' chiki'n , | ta' chik-i'n | NEG PART-ENF | NEG PART-ENF | Ya no hay. |
A tz'ólm | a tz'olom | PREP S | PREP tabla | Su tabla. |
b'alche'. | b'alche' | S | moldeador | Y su moldeador. |
Wii', | wi' | EXS | EXS | Hay. |
wii' in b'olchee', | wi' in b'alche' | EXS PRON S | EXS yo moldeador | Tengo mi moldeador. |
wi' inpiiq', | wi' in-piiq' | EXS ???-??? | EXS ???-??? | Mi olote. |
wi' intz'ólm , | wi' tz'olom | EXS S | EXS tabla | tengo mi tabla. |
wi' intz'olm rech inmoolt , | wi' (intz'olm) r-ech moolt | EXS ??? E3S-SREL S | EXS ??? E3S-SREL molde | Tengo mi tabla para mi molde. |
Per ta chi' tan . | peer ta' chi tan | ADV NEG PREP ??? | pero NEG PREP ??? | Pero ya no. |
Ta' chiki'n , | ta' chik-i'n | NEG PART-ENF | NEG PART-ENF | Ya no hay. |
ta' chiki'n b'anal inwi'l lajori qaaj , | ta' chik-i'n b'an-aal in-wi'l laj'ori qaaj | NEG PART-ENF VT-SAB E1S-SREL ADV CLAS | NEG PART-ENF hacer-SAB E1S-SREL ahora señor | Ya no lo he hecho ahora señor. |
ta' chi' b'anal inwii'l , | ta' chi' b'an-aal in-wi'l | NEG PREP VT-SAB E1S-SREL | NEG PREP hacer-SAB E1S-SREL | Ya no lo he hecho. |
ta' chi' qleen b'anal inwi'l , | ta' chi' qleen b'an-aal in-wii'l | NEG PREP S VT-SAB E1S-SREL | NEG PREP cosas hacer-SAB E1S-SREL | Ya no he hecho cosas ahora. |
ta' chi'n qaaj , | ta' chi-i'n qaaj | NEG PREP-ENF CLAS | NEG PREP-ENF señor | Ya no señor. |
ta' chi', | ta' chi | NEG PREP | NEG PREP | Ya no. |
ta' chi', | ta' chi | NEG PREP | NEG PREP | Ya no. |
ta' chi' b'anol inwii'l , | ta' chi b'an-ool in-wi'l | NEG PREP VT-SAB E1S-SREL | NEG PREP hacer-SAB E1S-SREL | Ya no lo he hecho. |
b'ane' li wat tench'ijtena jb'aniik , | (b'ane') li wat (tench'ijtena) j-b'an-iik | ??? DEM ADV ??? E3S-VT-SC | ??? DEM si@hubiera ??? E3S-hacer-SC | Vaya eso si yo aguantara todavía hacerlo. |
tinb'an chik , | ti-in-b'an chik | INC-E1S-VT PART | INC-E1S-hacer PART | Lo hago otra vez. |
per ruk' ree ta' chiki' tnch'ij , | peer ruk' r-e ta' chik-i'n ??? | ADV PART E3S-SREL NEG PART-ENF ??? | pero PART E3S-SREL NEG PART-ENF ??? | Ya no aguanto. |
ta' chi' tanch'iij qaaj . | ta' chi (tanch'iij) qaaj | NEG PREP ??? CLAS | NEG PREP ??? señor | Ya no aguanto señor. |
Ri' yajeel . | ri' yaj-eel | DEM S-SAB | eso@es enfermedad-SAB | Es la enfermedad. |
Ta'chki' tinch'iij , | ta'-ch-ik-i' ??? | NEG-MOV-SC-ENF ??? | NEG-MOV-SC-ENF ??? | Ya no aguanto. |
ta'chki' tanch'ij qaaj , | ta'-ch-ik-i' ??? qaaj | NEG-MOV-SC-ENF ??? CLAS | NEG-MOV-SC-ENF ??? señor | Ya no aguanto señor. |
ri' yajeel , | ri' yaj-eel | DEM S-SAB | eso@es enfermedad-SAB | Es la enfermedad. |
yajeel , | yaj-eel | S-SAB | enfermedad-SAB | La enfermedad. |
yajeel xook ta' chi mood . | yaj-eel x-ok ta' chi mood | S-SAB COM-VI NEG PREP ADV | enfermedad-SAB COM-entrar NEG PREP modo | La enfermedad entra ya no se puede. |
Ta'chiki' taq'i' chaak . | ta'-ch-ik-i' ti-q'i' chaak | NEG-MOV-SC-ENF INC-VT S | NEG-MOV-SC-ENF INC-soportar trabajo | Ya no aguanta trabajar. |
Ji', | jii' | AFI | AFI | Si. |
ta' chiki' tenq'i' jchapiik , | ta' chik-i' t-in-q'i' j-chap-iik | NEG PART-ENF INC-A1S-VT E3S-VT-SC | NEG PART-ENF INC-A1S-soportar E3S-agarrar-SC | Ya no aguanto agarrarlo. |
ta' chi' tinch'ij chaak , | ta chi (tinch'ij) chaak | NEG PREP ??? S | NEG PREP ??? trabajo | Ya no aguanto trabajar. |
per tiq'oxowi' wiij , | peer ti-q'oxow-i'n ??? | ADV INC-VI-ENF ??? | pero INC-doler-ENF ??? | Pero me duele la espalda. |
k'exi'n , | k'ex-i'n | ADJ-ENF | dolor-ENF | Duele. |
k'exi'n qaaj . | k'ex-i'n qaaj | ADJ-ENF CLAS | dolor-ENF señor | Duele señor. |
I no oj chaq q'oxówk , | i noo ooj chaq q'oxów-ik | CONJ ADV PRON PL VI-SC | CONJ no nosotros PL doler-SC | A ya nos mantenemos adoloridos. |
Oj chaq q'oxówk . | ooj chaq q'oxów-ik | PRON PL VI-SC | nosotros PL doler-SC | Ya nos mantenemos adoloridos. |
ya ta' chi' teqach'iij tiwik'aajin , | ya ta chi (teqach'iij) (tiwik'aajin) | VOC NEG PREP ??? ??? | ya NEG PREP ??? ??? | Ya no aguantamos siento yo. |
ya noo , | ya noo | VOC ADV | ya no | Ya no. |
kine' maas oj rii'j ri tamb'iijin | (kine') maas ooj ri'j ri (tamb'iijin) | ??? ADV PRON ADJ DEM ??? | ??? más nosotros viejo DEM ??? | Todavía no somos tan viejos digo yo. |
per ta' looq'. | peer ta' looq' | ADV NEG ADV | pero NEG posible | Pero no es posible. |
No ta' looq' chuuch . Ta looq' tuwk'aajiin , | noo ta' looq' chuuch ta' looq' (tuwk'aajiin) | ADV NEG ADV S NEG ADV ??? | no NEG posible señora NEG posible ??? | Ya no sepuede señora. |
il sik' wchelkaan Liije | il sik' w-echelka'n Liij | VT ADJ E1S-S NOM | ver pobre E1S-concuña@de@mujer Brígida | Mire mi cuñada Brijida. |
xkámi b'ik , | x-kam-i'n b'ik | COM-VI-ENF DIR | COM-morir-ENF DIR | Ya se murió. |
ri' li qas nab'ee alib'xeel . | ri' li qas nab'ee (alib'xeel) | DEM DEM ITS NUM ??? | eso@es DEM ITS primero ??? | Ella fue la primera nuera. |
¡Aa ri' li ! | aa ri' li | VOC DEM DEM | a eso@es DEM | ¡A ella fue! |
Ri' li qas nab'ee alib'xeel . | ri' li qas nab'ee (alib'xeel) | DEM DEM ITS NUM ??? | eso@es DEM ITS primero ??? | Ella era la primera nuera. |
Ri' li nab'ee alib'xeel , | ri' li nab'ee (alib'xeel) | DEM DEM NUM ??? | eso@es DEM primero ??? | Ella fue la primera nuera. |
sik' wechelka'n li | sik' w-echelka'n li | ADJ E1S-S DEM | pobre E1S-concuña@de@mujer DEM | Mi pobre cuñada. |
kond la' xintaawin la jrchooch wálb', | kwand la' (xintaawin) la (jrchooch) w-álib' | ADV PREP ??? PREP ??? E1S-S | cuando en ??? PREP ??? E1S-suegro | Cuando yo llegué en la casa de mi suegro. |
Komo no . | koom noo | PART ADV | como no | Como no. |
Ri' nab'ee alib'xel re li , | ri' nab'ee (alib'xel) re li | DEM NUM ??? PRON DEM | eso@es primero ??? el/ella DEM | Ella fue la primera nuera ella. |
ri' li wi' rk'ilaq wálb' kwand xintaawin . | ri' li wi' r-k'il-aq w-alib' kwand (xintaawin) | DEM DEM EXS E3S-SREL-PL E1S-S ADV ??? | eso@es DEM EXS E3S-SREL-PL E1S-suegro cuando ??? | Ella estava con mis suegros cuando yo llegué. |
¡A ! wi chaq la jaa xat taw aat . | a wi' chaq la jaa x-aat taw aat | VOC EXS PART PREP S COM-PRON VT PRON | a EXS PART PREP casa COM-tú/usted llegar tú/usted | Ya estava en la casa cuando usted llegó. |
Wi' chaq , | wi' chaq | EXS PART | EXS PART | Ya estava. |
wi' chaq qaaj , | wi' chaq qaaj | EXS PART CLAS | EXS PART señor | Ya estava señor. |
mat tres aañ tawiik tantain | mat tres año taw-iik (tantain) | PART NUM S VT-SC ??? | PART tres años llegar-SC ??? | Parese que ya tenía tres años de aver llegado oí yo. |
kwan xintaw chi in . | kwand (xintaw) chi iin | ADV ??? PREP PRON | cuando ??? PREP yo | Cuando yo llegué. |
Jii', | jii' | AFI | AFI | Si. |
ri' li qaaj , | ri' li qaaj | DEM DEM CLAS | eso@es DEM señor | Eso es señor. |
ri' li nab'ee alib'xeel re li . | ri' li nab'ee (alib'xeel) re li | DEM DEM NUM ??? PRON DEM | eso@es DEM primero ??? él/ella DEM | Ella fue la primera nuera ella. |
Lajori xkami'n . | laj'ori x-kam-i'n | ADV COM-VI-ENF | ahora COM-morir-ENF | Ahora ya murió |
Xkami re', | x-kam-i' ??? | COM-VI-ENF ??? | COM-morir-ENF ??? | Ya se murió. |
poowr xkaami re' qaaj , | pobre x-kam-i'n re qaaj | ADJ COM-VI-ENF PART CLAS | pobre COM-morir-ENF PART señor | Ya se murió señor. |
jmak ta' li | j-maak ta' li | E3S-S NEG DEM | E3S-culpa NEG DEM | No es su culpa. |
ri'jib'ik ptaq niikj li xook re . | ri'j-ib'-ik pu-taq ??? li x-ok re | ADJ-RFX-SC PREP-PL ??? DEM COM-VI PRON | viejo-RFX-SC PREP-PL ??? DEM COM-entrar el/ella | La vejes le afecto por una parte. |
por ke oj rijab'i'n . | por ke ooj ri'j-ab'-i'n | ADV PART PRON ADJ-ITR-ENF | por que nosotros viejo-ITR-ENF | Poe noa ponemos viejos. |
Rijob'iik chaq li , | ri'j-ob'-iik chaq li | ADJ-ITR-SC PART DEM | viejo-ITR-SC PART DEM | Seguro que ya es la vejes. |
oj rija'b'i'n qaaj , | ooj (rija'b'i'n) qaaj | PRON ??? CLAS | nosotros ??? señor | Nos ponemos viejos señor. |
t'oki' qayaaj , | (t'oki') qa-yaj | ??? E1P-S | ??? E1P-enfermedad | Entra nuestra enfermedad. |
t'ok qayaaj qaaj , | (t'ok) qa-yaj qaaj | ??? E1P-S CLAS | ??? E1P-enfermedad señor | Entra nuestra enfermedad señor. |
ri' li qaaj , | ri' li qaaj | DEM DEM CLAS | eso@es DEM señor | Eso es señor. |
xaq li ri impalaabr , | xaq li ri in-palaabr | PART DEM PART E1S-S | solo DEM PART E1S-palabra | Esa es mi palabra. |
naq xinb'iij . | na-aq (xinb'iij) | PART-PP ??? | tiempo-PP ??? | Loque dije. |
Ay dyoos . | ay dyoos | VOC S | ¡hay ! Dios | Hay dios. |
Xaq li inyólj . | xaq li in-yol | PART DEM E1S-VT | solo DEM E1S-platicar | Solo eso es mi plática. |
K'omoo chawe chuuch . | koom (chawe) chuuch | PART ??? S | como ??? señora | Gracias a usted señora. |
Ji' qaaj ri' li inyólj , | jii' qaaj ri' li (inyólj) | AFI CLAS DEM DEM ??? | AFI señor eso@es DEM ??? | Si señor esa es mi plática. |
ri' li ri b'anol pasaar qawi'l . | ri' li ri b'an-ool pasar qa-wi'l | DEM DEM DEM VT-SAB VT E1P-SREL | eso@es DEM DEM hacer-SAB pasar E1P-SREL | Eso es loque hemos hecho nosotros. |
Pero k'omo chawe , | peer k'omo (chawe) | ADV ADV ??? | pero gracias ??? | Pero muchas gracias a usted. |
xayol júnktz | (xayol) jun-kiitz | ??? NUM-ADV | ??? uno-poco | Que contó un pooco. |
loke xawil , | loke (xawil) | ADV ??? | loque ??? | Loque vió. |
loke xataw ójr taq tziij | loke (xataw) ójor taq tziij | ADV ??? ADV PL S | loque ??? antiguamente PL palabra | Loque usred vió en aquellos tiempos. |
kwando at ék'el na . | kwaand aat ák'el na | ADV PRON S PART | cuándo tú/usted niño tiempo | Cuando usted era niña. |
Ri pur k'echelaj juntiir lugar li . | ri puro (k'echelaj) juntiir luwar li | DEM ADV ??? ADV S DEM | DEM puro ??? todo lugar DEM | Esto era pura montaña. |
K'echelaaji'n taat , | (k'echelaaji'n) taat | ??? S | ??? papá | Era montaña señor. |
¡Ay ! dyo's | ay dyoos | VOC S | ¡hay ! Dios | Hay dios. |
li loq'laaj muund li , | li (loq'laaj) muund li | DEM ??? S DEM | DEM ??? mundo DEM | El santo mundo. |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.